over de uitvoering van de bijzondere regeling betreffende de AIEM-belasting die van toepassing is op de Canarische Eilanden (ingediend bij de Commissie overeenkomstig artikel 2 van Besluit nr. 377/2014/EU van de Raad van 12 juni 2014)

A.Achtergrond

De AIEM („Arbitrio sobre las Importaciones y Entregas de Mercancías en las islas Canarias”) is een belasting die wordt geheven op producten die in de Canarische Eilanden worden ingevoerd of daar worden verkregen. Gezien de talrijke problemen op de Canarische Eilanden voorziet Besluit nr. 377/2014/EU van de Raad van 12 juni 2014 betreffende de AIEM-belastingregeling die van toepassing is op de Canarische Eilanden, in bijzondere belastingregelingen. Op grond van dit besluit is het Koninkrijk Spanje gemachtigd om bepaalde op de Canarische eilanden vervaardigde producten die in de bijlage bij het besluit zijn opgenomen, vrij te stellen van de AIEM-belasting of deze gedeeltelijk te verminderen. Deze machtiging geldt van 1 juli 2014 tot en met 31 december 2020. Het verschil in belasting tussen producten die naar het normale tarief worden belast en producten waarvoor een vrijstelling of gedeeltelijke belastingvermindering geldt, mag niet hoger zijn dan 5 %, 10 %, 15 % of 25 % naargelang van het product.

Dit besluit verving Beschikking 2002/546/EG van 20 juni 2002 die is gebaseerd op artikel 349 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan de Canarische Eilanden de status van ultraperifeer EU-gebied wordt toegekend. In voornoemd artikel worden de blijvende beperkingen in de ultraperifere gebieden – de grote afstand, het insulaire karakter, de kleine oppervlakte, een moeilijk reliëf en klimaat en de economische afhankelijkheid van enkele producten – erkend, en wordt de vaststelling van op deze gebieden afgestemde specifieke maatregelen mogelijk gemaakt. Aan de goedkeuring van de bijzondere regeling liggen de problemen op de Canarische Eilanden als gevolg van de geïsoleerde ligging en de versnippering van de lokale markt ten grondslag. Deze factoren leiden tot diverse knelpunten, die voornamelijk verband houden met hogere productiekosten (vervoer, energie, levering van grondstoffen, verwerking van afval, enz.) en de lage graad van diversificatie van de economie, die zwakker is en gevoeliger voor negatieve ontwikkelingen dan Europese en internationale markten.

De bijzondere maatregel is met andere woorden ingevoerd om het hoofd te bieden aan de nadelen die de Canarische Eilanden ondervinden, zodat de economie er zich kan ontwikkelen. De maatregel is er in het bijzonder op gericht om de binnenlandse industrie te versterken door haar concurrentiepositie te verbeteren, die wordt benadeeld door de ligging, de structuur en de omvang van de markt.

Krachtens artikel 2 van Besluit nr. 377/2014/EU van de Raad moeten de Spaanse autoriteiten de Commissie uiterlijk op 30 september 2017 een verslag voorleggen over de uitvoering van de regeling betreffende de AIEM-belasting. Het verslag is bedoeld om het effect van de genomen maatregelen en de bijdrage ervan aan de bevordering of het behoud van de lokale economische activiteiten te beoordelen, rekening houdende met de nadelen waarmee die de Canarische Eilanden ondervinden. Spanje heeft het tussentijdse verslag in oktober 2017 bij de Commissie ingediend (bijlage 1). Er is ook een Engelse vertaling van het verslag bijgevoegd (bijlage 2). Als afronding van de beoordeling voerde de Commissie aanvullend onderzoek uit en moest zij aanvullende uitwisselingen uitvoeren met de Spaanse autoriteiten in het jaar 2018.

Artikel 2 van Besluit nr. 377/2014/EU van de Raad vereist ook dat de Commissie de Raad een verslag voorlegt met een analyse van de economische en sociale aspecten van de uitvoering van de bijzondere regeling betreffende de AIEM-belasting en, in voorkomend geval, een voorstel ter aanpassing van de bepalingen van dit besluit.

B.Samenvatting

In dit verslag wordt onderzocht wat het effect is van de maatregelen die zijn genomen uit hoofde van het besluit, voor de periode van 1 juli 2014 tot en met 31 december 2016, en welke bijdrage zij hebben geleverd aan de bevordering of het behoud van de lokale economische activiteiten. Er wordt naar behoren rekening gehouden met de problemen op de Canarische Eilanden.

Over het algemeen blijkt dat de genomen maatregelen tussen 2014 en 2016 hebben bijgedragen aan het economische herstel van het ultraperifere gebied. De vrijstellingen van de AIEM hebben geleid tot zichtbaar positieve ontwikkelingen, zoals een groeiend bruto binnenlands product (bbp) en een stijgend aantal bedrijven en banen. Ook de inkomsten uit de AIEM-belasting zijn toegenomen over dezelfde periode. Daarnaast werden tussen 2014 en 2016 meer aan de AIEM onderworpen producten ingevoerd. Uit de vergelijking van lokale producten, die voordeel hebben gehaald en blijven halen uit de bijzondere maatregel, en vergelijkbare ingevoerde producten die aan de AIEM-belasting zijn onderworpen, zijn geen negatieve effecten gebleken voor de ingevoerde producten in de betrokken categorieën goederen.