COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN 
Brussel, 13.09.1995 
COM(95) 285 def. 
VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN DE RAAD EN HET EUROPESE 
PARLEMENT OVER DE ACCIJNSTARIEVEN DIE ZIJN VASTGESTELD IN 
RICHTLIJN 92/79/EEG VAN DE RAAD VAN 19 OKTOBER 1992 INZAKE DE 
ONDERLINGE AANPASSING VAN DE BELASTINGEN OP SIGARETTEN, 
RICHTLIJN 92/80/EEG VAN DE RAAD VAN 19 OKTOBER 1992 INZAKE DE 
ONDERLINGE AANPASSING VAN DE BELASTINGEN OP ANDERE 
TABAKSFABRIKATEN DAN SIGARETTEN, RICHTLIJN 92/84/EEG VAN 
DE RAAD VAN 19 OKTOBER 1992 BETREFFENDE DE ONDERLINGE 
AANPASSING VAN DE ACCIJNSTARIEVEN OP ALCOHOL EN 
ALCOHOLHOUDENDE DRANKEN, ALSMEDE RICHTLIJN 92/82/EEG VAN 
DE RAAD VAN 19 OKTOBER 1992 BETREFFENDE DE ONDERLINGE 
AANPASSING VAN DE ACCIJNSTARIEVEN VOOR MINERALE OLIËN 
(Ingediend overeenkomstig artikel 4 van Richtlijn 92/79, artikel 4 van Richtlijn 92/80 
en artikel 8 van Richtlijn 92/84 en artikel 10 van Richtlijn 92/82) 

INHOUDSOPGAVE 
HOOFDSTUK TITEL 
2. 
3. Samenvatting 
Het communautaire accijnsstelsel 
a) Achtergronden 
b) Ontwikkeling van het huidige stelsel 
Wat behelst de herziening? 
a) Wettelijke verplichtingen 
b) Werking van de interne markt 
c) Reële waarde van de accijnstarieven 
d) Andere aspecten van het Verdrag 
e) Noodzaak van verdere maatregelen 
Sigaretten 
a) Verplichting tot herziening 
b) Structuur van de accijns 
c) Reële waarde van de accijnstarieven 
d) Werking van de interne markt 
e) Doelstellingen van het Verdrag in het algemeen 
f) Conclusies 
Bijlagen: Andere tabaksfabrikaten 
a) Herzieningsverplichting 
b) Reële waarde van de accijnstarieven 
c) Werking van de interne markt 
d) Doelstellingen van het Verdrag in het algemeen 
e) Conclusies 
Alcohol en alcoholhoudende dranken 
a) Herzieningsverplichting 
b) Reële waarde van de accijnstarieven 
c) Mededinging tussen categorieën alcoholhoudende dranken 
d) Andere aspecten met betrekking tot de werking van de interne 
markt 
e) Doelstellingen van het Verdrag in het algemeen 
f) Conclusies 
Minerale oliën 
a) Herzieningsverplichting 
b) Reële waarde van de accijnstarieven 
c) Werking van de interne markt 
d) Doelstellingen van het Verdrag in het algemeen 
e) Conclusies 
A-Accijnsontvangsten 
B - Minimumtarieven 
C - Ontwikkeling van de accijnstarieven sinds 1990 
D -Veranderingen van de accijnstarieven sinds januari 1993 
E - Wisselkoersen nationale munteenheden/ecu 
F - Consumptieprijzen-index 
G -Accijnstarieven voor sigaretten 
SAMENVATTING 
In hoofdstuk % wordt de ontwikkeling van het huidige communautaire accijnsstelsel 
beschreven. Dit stelsel is op 1 januari 1993 ingevoerd en heeft betrekking op tabaksfabrikaten, 
alcohol en alcoholhoudende dranken en minerale oliën. Het voorziet in gemeenschappelijke 
structuren voor de belastingheffing door de Lid-Staten, zoals een stelsel van minimumtarieven 
en geharmoniseerde procedures voor het voorhanden hebben en het verkeer van 
accijnsprodukten. 
In hoofdstuk 2 wordt nader ingegaan op de verplichting tot herziening die is opgenomen in 
een aantal richüijnen waarbij minimumtarieven voor de accijnzen worden vastgesteld. De 
herziening van de accijnstarieven moet geschieden in het licht van de werking van de interne 
markt, de reële waarde van de accijnstarieven en de doelstellingen van het Verdrag in het 
algemeen. In dit hoofdstuk wordt erop gewezen dat hierbij zeer uiteenlopende vraagstukken 
komen kijken en dat er een accijnsbeleid voor de langere termijn moet worden ontwikkeld. De 
algemene conclusie is dat maatregelen moeten worden uitgesteld totdat er een meer algemene 
analyse is gemaakt van de verschillende vraagstukken die hiermee verband houden. 
Sigaretten komen in hoofdstuk 3 aan de orde. Hierin wordt opgemerkt dat de structuur van de 
accijns op sigaretten moet worden bezien, ook al wordt een aanpassing in dit stadium niet 
raadzaam bevonden. 
Hoofdstuk 4 gaat over andere tabaksfabrikaten. Hierin wordt opgemerkt dat de relatie tussen 
tabaksfabrikaten nadere aandacht verdient, vooral omdat gezondheidsargumenten pleiten voor 
verhoogde belastingen op tabak voor het zelf draaien van sigaretten. 
Hoofdstuk S gaat over alcohol en alcoholhoudende dranken. Hierin wordt opgemerkt dat voor 
wijn een nultarief geldt. Aanpassing van het positieve tarief zonder een overeenkomstige 
maatregel voor wijn zou tot concurrentievervalsing kunnen leiden. Anderzijds zou het een 
verkeerd moment kunnen zijn om een positief tarief voor wijn in te voeren gezien de huidige 
hervorming van het GLB in deze sector. Bijgevolg wordt het vraagstuk van de aanpassing van 
de minimumtarieven voor alcoholprodukten uitgesteld in afwachting van nadere analyse en 
verder overleg. 
Minerale oliën komen aan bod in hoofdstuk 6. Ook hierin wordt opgemerkt dat er een groot 
aantal potentieel tegenstrijdige vraagstukken bestaan, vooral bij de brandstoffen voor 
verwarming, waar het ontbreken van een accijns op een aantal concurrerende produkten leidt 
tot soortgelijke concurrentieproblemen als bij wijn in de alcoholsector. Derhalve worden op dit 
gebied maatregelen eveneens uitgesteld in afwachting van een verdere discussie en 
beoordeling. 
HERZIENING VAN DE ACCIINSTARIEVEN 
1. HET COMMUNAUTAIRE ACCIJNSSTELSEL 
a) Achtergronden 
1.1 Accijnzen zijn sedert lang bestaande belastingen op het verbruik, die over het 
algemeen geheven worden over consumptiegoederen zoals tabak en alcoholhoudende 
dranken, alsmede minerale oliën. Over het algemeen wordt een specifiek bedrag aan 
belasting over een gegeven hoeveelheid produkt geheven (hoewel dit niet altijd het 
geval is : bij voorbeeld, de accijns op sigaretten bestaat thans uit een specifiek element 
en een ad valorem-demeni - d.w.z, een percentage van de waarde). Accijns is 
verschuldigd wanneer de goederen worden geproduceerd of wanneer zij in de 
Gemeenschap worden ingevoerd. De betaling van de accijns wordt gewoonlijk evenwel 
opgeschort totdat de goederen tot verbruik worden uitgeslagen. Overeenkomstig dit 
beginsel komt de accijns altijd toe aan de Lid-Staat van verbruik. 
1.2 Accijnzen zijn een belangrijke bron van inkomsten voor de Lid-Staten, die tussen 
2,3% en 6% van het bruto binnenlands produkt (en tussen de 5% en 16% van de totale 
belastingontvangsten) uitmaken - zie bijlage A. De in de Lid-Staten geldende 
accijnstarieven lopen traditioneel sterk uiteen vanwege uiteenlopende nationale 
beleidsoverwegingen. 
1.3 Vóór de totstandkoming van de interne markt konden accijnsgoederen in een 
accijnsentrepot worden opgeslagen en tussen entrepots in verschillende Lid-Staten 
worden vervoerd onder schorsing van accijns, waarbij aan de grenzen controle werd 
uitgeoefend op dit verkeer. Bij een dergelijk stelsel kan het beginsel van betaling van 
accijns in de Lid-Staat van verbruik gemakkelijk worden toegepast. Het was duidelijk 
dat met de totstandbrenging van de interne markt grenscontroles niet langer mogelijk 
zouden zijn en dàt er een nieuwe manier moest worden gezocht om controle op dit 
verkeer uit te oefenen. 
b) Ontwikkeling van het huidige stelsel 
1.4 In haar Witboek van 1985 over de voltooiing van de interne markt concludeerde de 
Commissie dat voor de belangrijkste categorieën accijnsprodukten, te weten 
tabaksfabrikaten, alcoholische dranken en minerale oliën, volledig geharmoniseerde 
accijnstarieven wenselijk waren met het oog op de voltooiing van de interne markt. In 
de oorspronkelijke wetsvoorstellen van de Commissie van 1987 werd dan ook een 
dergelijk systeem voorgesteld . 
1.5 Het daaropvolgende debat over deze voorstellen bracht de Raad en de Commissie tot 
het inzicht dat volledige harmonisatie van de tarieven niet noodzakelijk was voor de 
totstandbrenging van de interne markt. Wat echter wel nodig was, was een stelsel dat 
de Lid-Staten enerzijds enige ruimte gaf bij de vaststelling van hun accijnstarieven 
maar anderzijds bevorderlijk was voor de convergentie van die tarieven. In 1989 kwam 
COM(85) 310 def. 
- COM(87)0325 van 4/8/87 gewijzigd bij COM(87)0325 def.2 (PB nr. C 251 van 19/9/87, blz. 3) 
- COM(87)0326 van 4/8/87 gewyzigd bij COM(87)0326 def.2 (PB nr. C 251 van 19/9/87, blz. 4) 
- COM(87)0327 van 4/8/87 gewijzigd bij COM(87)0327 def.2 (PB nr. C 262 van 1/10/87, blz. 8) 
- COM(87)0328 def. van 4/8/87 gewijzigd bij COM(87)0328 def.2 gewijzigd bij COM(87)0328 def.3 (PB 
nr. C 250 van 18/9/87, blz. 4) 
de Commissie derhalve met gewijzigde voorstellen ten einde een grotere mate van 
flexibiliteit voor de Lid-Staten mogelijk te maken, met name door af te zien van vaste 
tarieven ten gunste van een stelsel van minimumtarieven, tarievenmarges en 
streeftarieven . 
1.6 Het resultaat van de onderhandelingen over deze gewijzigde voorstellen was een stelsel 
van gemeenschappelijke minimumtarieven waaraan de Lid-Staten zich moeten houden, 
behoudens enkele overeen te komen afwijkingen. Daarnaast deden de Lid-Staten de 
politieke toezegging dat zij de door de Commissie voorgestelde streeftarieven als 
referentietarieven zouden beschouwen en dat zij zouden trachten hun nationale tarieven 
aan te passen.In bijlage B vindt men een overzicht van de minimumtarieven. 
1.7 Toen de Raad besloot een stelsel van minimumtarieven in te voeren, was hij duidelijk 
van oordeel dat de krachten op de markt de drijvende kracht achter de onderlinge 
aanpassing van de tarieven moest zijn. Het werd ook wenselijk geacht dat iedere 
Lid-Staat de vrijheid zou hebben om bij de vaststelling van de tarieven voor 
categorieën produkten die wellicht met elkaar concurreren, rekening te houden met de 
relatieve positie van die produkten in die Lid-Staat. 
1.8 Zo werd op 1 januari 1993 een voor de hele Gemeenschap geldend accijnsstelsel 
ingevoerd als onderdeel van de totstandbrenging van de interne markt. Naast de 
minimumtarieven omvat het stelsel geharmoniseerde structuren voor de heffing van de 
accijns en gemeenschappelijke regels voor het voorhanden hebben en het verkeer van 
accijnsprodukten. Al deze regelingen zijn vastgelegd in een reeks richtlijnen die in de 
loop van 1992 zijn aangenomen . 
1.9 De regels inzake het voorhanden hebben en het verkeer van accijnsprodukten maken 
het mogelijk dat deze nog steeds tussen de Lid-Staten kunnen worden vervoerd onder 
een schorsingsregeling. Handelaren die goederen wensen te vervoeren onder deze 
regeling moeten in de Lid-Staat van vestiging geregistreerd zijn en de goederen moeten 
vergezeld gaan van een administratief document. In overeenstemming met de 
beginselen van de interne markt kregen particulieren ook meer vrijheid bij de aankoop 
van goederen waarover de accijns was voldaan in de Lid-Staat van hun keuze door 
afschaffing van de beperkte reizigersvrijstellingen. Aan verschillende 
COM(89)0525-01 def. van 19/12/89 (PB nr. C 12 van 18/1/90, blz. 4) 
COM(89)0525-02 def. van 19/12/89 (PB C nr. C 12 van 18/1/90, blz. 8) 
COM(89)0526 def. van 19/12/89 (PB nr. C 16 van 23/1/90, blz. 10) 
COM(89)0527 def. van 7/12/89 (PB nr. C 12 van 18/1/90, blz 12) 
Richtlijn 91/12/EEG van de Raad van 25 februari 1992 betreffende de algemene regeling voor 
accijnsprodukten, het voorhanden hebben en het verkeer daarvan en de controles daarop (PB L 76 van 
23.3.1992, blz. 1), zoals gewijzigd bij Richtlijn 92/108/EEG van de Raad van 14 december 1992 (PB L 
390 van 31.12.1992, blz. 124) 
Richtlijn 92/78/EEG van de Raad van 19 oktober 1992 tot wijziging van de Richtlijnen 72/464/EEG en 
79/32/EEG betreffende de belasting, andere dan omzetbelasting, op het verbruik van tabaksfabrikaten (PB 
L 316 van 31.10.1992, blz. 5) 
Richtlijn 92/79/EEG van de Raad van 19 oktober 1992 inzake de onderlinge aanpassing van de 
belastingen op sigaretten (PB L 316 van 31.10.1992, blz. 8) 
Richtlijn 92/80/EEG van de Raad van 19 oktober 1992 inzake de onderlinge aanpassing van de 
belastingen op andere tabaks fabrikaten dan sigaretten (PB L 316 van 31.10.1992, blz. 10) 
Richtlijn 92/8l/EEG van de Raad van 19 oktober 1992 betreffende de harmonisatie van de structuur van 
de accijns op de minerale oliën (PB L 316 van 31.10.1992, blz. 12) 
Richtlijn 92/82/EEG van de Raad van 19 oktober 1992 betreffende de onderlinge aanpassing van de 
accijnstarieven voor minerale oliën (PB L 316 van 31.10.1992, blz. 19) 
Richtlijn 92/83/EEG van de Raad van 19 oktober 1992 betreffende de harmonisatie van de structuur van 
de accijns op alcohol en alcoholhoudende dranken (PB L 316 van 31.10.1992, blz. 21) 
Richtlijn 92/84/EEG van de Raad van 19 oktober 1992 betreffende de onderlinge aanpassing van de 
accijnstarieven op alcohol en alcoholhoudende dranken (PB L 316 van 31.10.1992, blz. 29) 
aanloopproblemen bij de invoering van het nieuwe stelsel is het hoofd eeboden door de 
twee "vereenvoudigingsrichtlijnen" die door de Raad zijn aangenomen . 
Richtlijn 927108/EEG van de Raad van 14 december 1992 tot wijziging van Richtlijn 92/12/EEG (PB nr. L 
390 van 31.12.92, blz. 124) 
Richtlijn 94/74/EEG van de Raad (PB nr. L 365 van 31/12/94, blz. 46) 
2. Wat behelst de herziening? 
a) Wettelijke verplichtingen 
2.1 In de verschillende richtlijnen inzake de onderlinge aanpassing van de tarieven wordt 
bepaald dat de Raad om de twee jaar de in deze richtlijnen vastgestelde accijnstarieven 
beziet en na raadpleging van het Europees Parlement met eenparigheid van stemmen de 
nodige maatregelen neemt. De Raad moet dit doen op basis van een verslag, en in 
voorkomend geval, een voorstel van de Commissie. In het verslag wordt rekening 
gehouden met de goede werking van de interne markt, de reële waarde van de 
accijnstarieven en de doelstellingen van het Verdrag in het algemeen. Daarnaast wordt 
in de Richtlijn inzake de alcoholtarieven bepaald dat rekening wordt gehouden met de 
mededinging tussen de verschillende categorieën alcoholhoudende dranken. 
2.2 Hoewel de verschillende aspecten die bij de herziening in aanmerking moeten worden 
genomen, van uiteenlopende aard lijken te zijn, bestaat daartussen toch een 
aanzienlijke wisselwerking. Dit wordt in de loop van de analyse van deze aspecten 
duidelijk omdat steeds dezelfde opmerkingen moeten worden gemaakt. De 
verschillende terreinen worden in de volgende paragrafen in hun algemeenheid bezien 
en meer specifiek in het gedeelte van het verslag waarin de verschillende 
produktgroepen aan de orde komen. 
b) Werking van de interne markt 
2.3 Dit punt kan vanuit twee invalshoeken worden bezien. Allereerst kan worden gekeken 
naar de eventuele gevolgen van de afschaffing van de grenscontroles en de invoering 
van minimumtarieven voor het handelsverkeer tussen de Lid-Staten voor de 
verschillende produkten. Deze kunnen grotendeels worden beoordeeld aan de hand van 
de werking van de regeling inzake het voorhanden hebben en het verkeer van 
accijnsprodukten, in combinatie met het effect van de feitelijke accijnstarieven die in 
de Lid-Staten worden toegepast. In de tweede plaats kan bij de beoordeling van de 
gevolgen worden gekeken naar mogelijke verschuivingen in het koopgedrag waarbij 
van het ene produkt op een ander concurrerend produkt in dezelfde algemene 
produktgroep wordt overgeschakeld, zowel binnen een land als tussen de Lid-Staten 
onderling. In dit geval kunnen de doelstellingen van het Verdrag in het algemeen ook 
van grote invloed zijn op de verhoudingen tussen produkten. 
b.l) Individuele produkten 
2.4 Wanneer naar de werking van de interne markt voor individuele produkten wordt 
gekeken, moeten drie soorten transacties worden onderscheiden. Het betreft hier het 
commerciële verkeer van goederen onder schorsing van accijns, commerciële 
transacties met goederen waarover accijns is voldaan alsmede aankopen door 
particulieren. 
Commercieel verkeer van goederen onder schorsingsregelingen 
2.5 Bij Richtlijn 92/12/EEG werd een stelsel voor het intracommunautair verkeer van 
accijnsgoederen ingevoerd, ten einde het stelsel van belastingheffing op de plaats van 
bestemming voort te kunnen zetten na de afschaffing van de grenscontroles. Over het 
geheel genomen lijkt het erop, althans wat de rechtmatige handel betreft, dat dit stelsel 
vrij goed werkt ondanks de grote verschillen in accijnstarieven die nog steeds tussen de 
Lid-Staten bestaan. Aangezien de goederen onder schorsing van accijns in het verkeer 
zijn, waarbij de accijns verschuldigd is in de Lid-Staat van bestemming, en wel tegen 
de tarieven die in die Staat van toepassing zijn, is het onwaarschijnlijk dat 
tariefverschillen een aanmerkelijke invloed hebben op de keuze of de mededinging 
voor de ondernemingen die op dit niveau van de distributieketen aan het 
handelsverkeer deelnemen. 
2.6 Het is evenwel moeilijker te beoordelen wat voor effect het voortbestaan van ongelijke 
tarieven, in combinatie met de afschaffing van de grenscontroles, heeft op frauduleuze 
activiteiten op dit gebied. De informatie die de Commissie heeft verkregen van zowel 
het bedrijfsleven als van de zijde van de overheid, lijkt er niet op te wijzen dat er tot 
dusverre een aanmerkelijke stijging in dergelijke fraude heeft plaatsgevonden. Dit wil 
niet zeggen dat er geen fraude wordt gepleegd onder het accijnsstelsel : het is evenwel 
te vroeg om te achterhalen of dergelijke fraude toeneemt. De hoogte van de 
accijnstarieven en de daaruit voortvloeiende hoogte van de ontvangsten zijn belangrijke 
factoren die meespelen bij het controlebeleid en in het bijzonder bij de toewijzing van 
financiële middelen in de Lid-Staten. Het valt nog te bezien of de mate en de aard van 
nationale controlemaatregelen en administratieve samenwerking tussen Lid-Staten 
voldoende zal zijn om fraude op grote schaal tegen te gaan, en de Commissie zal deze 
situatie op de voet blijven volgen. 
Commerciële activiteiten betreffende goederen waarover accijns is voldaan 
2.7 Slechts een zeer klein percentage van de intracommunautaire commerciële transacties 
vindt buiten de schorsingsregelingen plaats. In sommige sectoren (met name in de 
wijnhandel) wordt een klein maar niettemin beduidend gedeelte van de goederen 
rechtstreeks naar de eindverbruiker verzonden (de zogenaamde afstandsverkoop). In 
dergelijke gevallen is accijns verschuldigd in het land van bestemming en de algemene 
procedures voor een dergelijk handelsverkeer zijn vastgelegd in Richtlijn 92/12/EEG. 
De precieze tenuitvoerlegging van sommige van deze procedures wordt evenwel aan de 
Lid-Staten overgelaten en er blijkt dat veel bedrijven die zich met televerkoop 
bezighouden, met name kleine en middelgrote ondernemingen, het moeilijk vinden om 
aan de door de Lid-Staten vereiste, uiteenlopende en complexe formaliteiten te 
voldoen, vooral wanneer er fiscale vertegenwoordigers aan te pas komen. In een 
document dat in 1993 bij de Raad is ingediend , is reeds onderkend dat deze aspecten 
een reden voor bezorgdheid zijn. 
2.8 Het feit dat de accijnstarieven niet onderling zijn aangepast blijkt een van de redenen te 
zijn voor de problemen die zich sedert 1 januari 1993 hebben voorgedaan met 
betrekking tot afstandsverkoopregelingen en ander commercieel verkeer van goederen 
buiten de schorsingsregelingen. Dit betekent dat de autoriteiten in de landen met 
hogere belastingen niet kunnen vertrouwen op het zelfcontrolerende mechanisme dat in 
Richtlijn 92/12/EEG is voorzien en dat inhoudt dat de in het land van verzending 
betaalde accijns alleen kan worden teruggegeven wanneer betaling in het land van 
bestemming wordt aangetoond. 
2.9 Er zijn tekenen die erop wijzen dat dit ontbreken van een zelfcontrolerend 
mechanisme, in combinatie met de complexheid van nationale procedures, op zich 
eerlijke handelaren verleidt tot illegale handel. Dit betekent dat de tarieven meer op 
elkaar moeten worden afgestemd en/of dat de procedures moeten worden 
vereenvoudigd om het beginsel van belastingheffing in het land van bestemming te 
kunnen handhaven voor televerkoop. 
SEC(93)2044 van 14 december 1993 
Aankopen door particulieren 
2.10 De Commissie heeft een adviesbureau gecontracteerd voor een onderzoek naar de 
veranderende patronen in het grensoverschrijdend winkelen sedert 1 januari 1993 . 
Het bureau verklaarde dat vóór de totstandbrenging van de interne markt 
grensoverschrijdend winkelen veel voorkwam en dat dit nog steeds het geval is. 
Tevens verklaarde het dat belastingverschillen één van de belangrijkste factoren waren 
en blijven voor dit grensoverschrijdend winkelen. (De belangrijkste veranderingen die 
sedert 1 januari 1993 zijn opgetreden, zijn de toename van de hoeveelheden bier, wijn 
en tabak voor het zelf draaien van sigaretten die door Britse consumenten in België en 
Frankrijk worden gekocht.) 
2.11 Met het systeem van grenscontrole dat vóór 1 januari 1993 van toepassing was, was 
het uiteraard gemakkelijker om het goederenverkeer over zee dan het verkeer aan de 
landsgrenzen te controleren. Gezien de grote tariefverschillen is het derhalve niet 
verrassend dat er een aanmerkelijke stijging optrad in de aankoop van accijnsgoederen 
in andere Lid-Staten door Britse ingezetenen na de afschaffing van de grenscontroles 
en van de beperkingen op de hoeveelheden goederen waarover accijns is voldaan, die 
de consument in andere Lid-Staten mag komen. Hoewel dit veelal geheel volgens de 
nieuwe regels geschiedt en inderdaad een positief gevolg is van de totstandbrenging 
van de interne markt, is het duidelijk dat sommige van de produkten die door Britse 
klanten worden gekocht, in feite illegaal in het Verenigd Koninkrijk worden 
doorverkocht. Een soortgelijk probleem lijkt zich in Ierland voor te doen. 
2.12 Lid-Staten die op grote schaal met grensoverschrijdend winkelen op grond van 
uiteenlopende belastingniveaus worden geconfronteerd, lijken in te zien dat de enige 
manier om een dergelijke concurrentievervalsing terug te dringen, is om de verschillen 
tussen hun respectieve accijnstarieven te verminderen. De voltooiing van de interne 
markt heeft echter slechts in zeer geringe mate geresulteerd in een feitelijke onderlinge 
aanpassing van de accijnstarieven tussen buurlanden. De voornaamste uitzondering is 
Denemarken, waar de accijns op bier en wijn vóór 1 januari 1993 aanzienlijk werd 
verlaagd ten einde de Deense tarieven meer af te stemmen op de Duitse. Dit heeft 
geresulteerd in een spectaculaire vermindering van de grensoverschrijdende aankopen 
van deze produkten door Deense consumenten. 
b.2) Produktgroepen 
2.13 Wanneer naar de werking van de interne markt binnen produktgroepen wordt gekeken, 
is het moeilijker een duidelijk beeld van de situatie te krijgen. Er zijn veel 
uiteenlopende meningen over wat als een redelijk samenstel van concurrerende relaties 
tussen individuele produkten in een produktgroep kan worden gezien. De factoren die 
de keuze van de consument beïnvloeden variëren sterk en omvatten het fiscaal beleid. 
De uitdrukkelijke vereiste om met de mededinging tussen de verschillende categorieën 
alcoholhoudende dranken rekening te houden is op zich al een bewijs dat dit aspect van 
belang is bij de herziening van de accijnstarieven, hoewel redelijkerwijs mag worden 
aangenomen dat hiermee hoe dan ook rekening zou zijn gehouden, aangezien het een 
belangrijk aspect is van de werking van de interne markt, die bij de herziening in 
aanmerking moet worden genomen. 
"VAT and Excise Duties : Changes in Cross-Border Purchasing Patterns Following the Abolition of Fiscal 
Frontiers on 1 January 1993", opgesteld door Price Waterhouse ten behoeve van de Europese Commissie 
(DG XXI), september 1994 
10 
2.14 Het lijkt redelijk om de huidige concurrentiesituatie binnen produktgroepen als 
uitgangspunt te nemen. Vanuit het oogpunt van de interne markt dient derhalve vooral 
erop gelet te worden of er iets gebeurd is, of waarschijnlijk zal gebeuren, dat tot 
(willekeurige) vervalsing zou kunnen leiden van de concurrentieverhoudingen die 
bestonden tijdens de eerste twee jaar waarin de interne markt in werking was. Wat 
deze concurrentieverhoudingen feitelijk zouden moeten behelzen en of zij, en zo ja in 
hoeverre, beïnvloed dienen te worden door fiscale maatregelen op communautair 
niveau, dient vooral te worden bezien in het licht van de doelstellingen van het 
Verdrag in het algemeen. 
2.15 In de huidige concurrentieverhoudingen zijn op één belangrijk punt duidelijke 
verschillen tussen produktgroepen te zien. In sommige gevallen (tabaksfabrikaten en 
motorbrandsstoffen) zijn alle concurrerende produkten aan accijns onderworpen, 
terwijl in andere gevallen (alcoholhoudende dranken en brandstoffen voor verwarming) 
sommige potentieel concurrerende produkten hetzij aan een nultarief zijn onderworpen 
(wijn) of volledig buiten het toepassingsgebied van de accijns vallen (aardgas, 
steenkool). Zonder te willen oordelen over hoe de concurrentieverhoudingen binnen de 
verschillende groepen zouden moeten liggen, is het in deze situatie evenwel duidelijk 
dat aanpassing van positieve minimumtarieven, zonder soortgelijke maatregelen voor 
produkten die niet aan positieve tarieven zijn onderworpen, tot concurrentievervalsing 
zou kunnen leiden. 
c) Reële waarde van de accijnstarieven 
2.16 Een van de andere belangrijke aspecten die in aanmerking moeten worden genomen, 
is, zoals in de betreffende artikelen van de richtlijnen is aangegeven, de reële waarde 
van de accijnstarieven. Dit houdt in dat moet worden gekeken naar de feitelijke 
tariefwijzigingen in de Lid-Staten en in het bijzonder de mate waarin de inflatie daarin 
is weerspiegeld. De inflatie zal normaal gesproken in aanmerking worden genomen 
door de nationale overheid bij de opstelling van de begroting. Er mag redelijkerwijs 
worden aangenomen dat, wanneer alle andere factoren gelijk blijven, de door de Lid-
Staten toegepaste tarieven over het algemeen overeenkomstig de inflatie zullen worden 
verhoogd. 
2.17 Een analyse van de feitelijke ontwikkeling van de tarieven in de Lid-Staten brengt 
enkele interessante feiten aan het licht. Allereerst blijkt dat voor alle produkten er 
nauwelijks enige echte onderlinge aanpassing van de tarieven heeft plaatsgevonden. En 
zelfs wanneer dit wel tot op zekere hoogte is gebeurd, is de omvang van de 
tariefverschillen tussen Lid-Staten met hoge en met lage belastingen nog steeds 
uitermate groot, vooral wanneer deze vergeleken worden met de minimumtarieven 
zelf. Bijlage C geeft een beeld van de ontwikkeling van de tarieven die sedert 1990 
door twaalf Lid-Staten worden gehanteerd voor de belangrijkste accijnsprodukten. In 
bijlage D worden de veranderingen in de tarieven van die Lid-Staten sedert 1993 
aangegeven, uitgedrukt in zowel nationale tarieven als in ecu. Bijlage E geeft aan in 
hoeverre de nationale munt in waarde is veranderd ten opzichte van de ecu sedert 
oktober 1992. 
2.18 Eveneens interessant is het feit dat de Lid-Staten voor sommige produktgroepen, met 
name motorbrandstoffen, tot aanzienlijke, reële tariefverhogingen zijn overgegaan die 
dikwijls ruim boven het niveau van de inflatie zitten. Voor andere groepen, in het 
bijzonder alcoholhoudende dranken en in mindere mate brandstoffen voor verwarming, 
was evenwel sprake van een duidelijke stagnatie van de nationale tarieven, met als 
gevolg dat in verschillende Lid-Staten zelfs geen aanpassing voor inflatie heeft 
plaatsgevonden voor deze produkten. 
11 
2.19 De Commissie stelt vast dat dit laatste verschijnsel zich vooral voordoet in de sector 
waar sommige produkten accijnsvrij zijn, hetzij omdat het minimumtarief hiervoor nul 
bedraagt hetzij omdat zij buiten het toepassingsgebied van de accijns vallen,terwijl 
andere, potentieel concurrerende produkten wel accijnsplichtig zijn. Zo is gebleken dat 
op sommige gebieden de Lid-Staten wel bereid waren om de reële waarde van hun 
nationale tarieven te verhogen, terwijl op andere gebieden de algemene tendens was 
om de reële waarde te laten dalen door de nationale tarieven niet te verhogen. Hoe dan 
ook, met uitzondering van de tabaksaccijnzen (die ad valorem-elementen inhouden) is 
er heel weinig geprobeerd gelijke tred te houden met de inflatie. 
2.20 Volgens de consumptieprijzen-index van Eurostat beliep de inflatie in 1993 3,4%, 
terwijl het cijfer voor 1994 3,1% bedraagt, hetgeen een totaal voor de twee jaar (1993-
1994) van 6,6% oplevert. In bijlage F is de consumptieprijzen-index van de 
verschillende Lid-Staten aangegeven. 
d) Andere aspecten van het Verdrag 
2.21 Twee algemene vraagstukken die betrekking hebben op alle categorieën 
accijnsprodukten zijn hier in het bijzonder van belang. Allereerst wordt in het Witboek 
van de Commissie over groei, concurrentievermogen en werkgelegenheid verhoging 
van de acciinstarieven voor allé produktgroepen genoemd als een manier om de 
lastenverlichting voor arbeid te financieren (en daarnaast andere beleidsterreinen te 
steunen). Tevens wordt in het Witboek voorgesteld om het toepassingsgebied van de 
bestaande accijns op minerale oliën uit te breiden. 
2.22 In de tweede plaats is het van belang, gezien de voorwaarden waaraan de Lid-Staten 
moeten voldoen in verband met de Europese Monetaire Unie, dat het accijnsbeleid van 
de Gemeenschap spoort met het streven op nationaal niveau om voldoende inkomsten 
en een gezonde economie te waarborgen en tevens strookt met het algemene beleid van 
de Europese Unie. 
2.23 Naast deze algemene vraagstukken zijn er een aantal meer specifieke beleidsaspecten 
die van uiteenlopend belang kunnen zijn voor de verschillende categorieën 
accijnsprodukten. Bovendien sporen die aspecten niet altijd met het accijnsbeleid. De 
belangrijkste overwegingen die voor minerale oliën meespelen, liggen op het terrein 
van de energievoorziening, het vervoer, het milieu en de industrie. Voor alcohol en 
tabaksfabrikaten zijn de volksgezondheid en de landbouw vooral een punt van 
overweging. Deze aspecten komen uitvoerig aan de orde in de betreffende gedeelten 
van het verslag. Het is duidelijk dat het streven om de verschillende doelstellingen van 
het Verdrag te verenigen met verbeteringen in de werking van de interne markt 
moeilijke problemen kan opleveren die niet altijd gemakkelijk kunnen worden 
opgelost. 
e) Noodzaak van verdere maatregelen 
2.24 Er blijkt nog steeds algemene overeenstemming te bestaan onder de Lid-Staten over de 
noodzaak van een verdere onderlinge aanpassing van de accijnstarieven. Handelaren 
voeren eveneens aan dat dit hen zal helpen om op de interne markt te opereren. Minder 
duidelijk is evenwel tot welke hoogte of in welke mate deze tariefaanpassing zou 
moeten plaatsvinden en in de periode waarover dit verslag gaat viel er weinig te 
12 
bespeuren van deze onderlinge aanpassing. Het is wellicht terecht om te zeggen dat 
iedere Lid-Staat zou willen dat de andere Lid-Staten hun tarieven aanpassen en in 
overeenstemming brengen met hun eigen nationale tarieven. 
2.25 Er blijkt reeds duidelijk uit de werking van het stelsel in de afgelopen twee jaar, en 
ook in het licht van de ontwikkeling van de invoering van dat systeem, dat er veel 
ruimte is voor de ontwikkeling van een coherent communautair accijnsbeleid voor de 
toekomst waarbij enerzijds de rol van accijnzen als nationale bron van inkomsten 
wordt erkend maar anderzijds ook volledig rekening wordt gehouden met de behoeften 
van de interne markt en met de doelstellingen van het Verdrag in het algemeen. Voorts 
blijkt uit bovenstaande analyse dat de problemen in dit verband en de huidige praktijk 
in de Lid-Staten aanzienlijk kunnen variëren tussen produktgroepen onderling. Tevens 
blijkt dat bepaalde aspecten van het accijnzenstelsel het proces van onderlinge 
aanpassing van de tarieven in de weg staan. 
2.26 De Commissie is van mening dat nauw overleg met de nationale overheden en het 
bedrijfsleven en andere belangengroepen noodzakelijk is om te komen tot een meer 
gedetailleerde analyse van alle relevante vraagstukken en de gevolgen van mogelijke 
hieruit voortvloeiende aanpassingen van het accijnsstelsel. Dit verslag beperkt zich 
derhalve tot een analyse van de ervaringen tot op heden en waar nodig een belichting 
van potentiële probleemgebieden, zonder dat in dit stadium specifieke voorstellen 
worden gedaan. 
13 
3. Sigaretten 
a) Verplichting tot herziening 
3.1 In artikel 4 van Richtlijn 92/79/EEG wordt het volgende bepaald: 
"Om de twee jaar, en voor het eerst uiterlijk op 31 december 1994, beziet de Raad op 
basis van een verslag en, in voorkomend geval, een voorstel van de Commissie, de in 
artikel 2 bepaalde totale minimumaccijns, het in artikel 3, lid 2, bepaalde, alsmede de 
structuur van de accijns als omschreven in artikel lOter van Richtlijn 72/464/EEG, en 
neemt hij, na raadpleging van het Europees Parlement, met eenparigheid van stemmen 
de nodige maatregelen. In het verslag van de Commissie en bij de behandeling in de 
Raad wordt rekening gehouden met de goede werking van de interne markt en de 
doelstellingen van het Verdrag in het algemeen. " 
(Artikel 3, lid 2, heeft betrekking op een afwijking voor Portugal voor bepaalde 
sigaretten die op de Azoren en Madeira worden verbruikt). 
b) Structuur van de accijns 
3.2 Op grond van artikel lOter van Richdijn 72/464/EEG (zoals gewijzigd) moet de 
accijns op sigaretten in elke Lid-Staat uit twee gedeelten bestaan, accijns ad valorem en 
specifieke accijns, waarbij de specifieke accijns 5 tot 55% van de totale belasting 
(accijns plus BTW) moet uitmaken voor sigaretten van de meest verkochte prijsklasse 
in die Lid-Staat 
Wanneer deze twee bestanddelen eenmaal zijn vastgesteld voor deze categorie 
sigaretten, zijn deze voor sigaretten van alle prijsklassen van toepassing. 
3.3 Het verband tussen het specifieke en het ad valorem-element van de accijns is jarenlang 
het voorwerp geweest van aanhoudende discussie. Sommige Lid-Staten passen voor de 
specifieke accijns het minimum toe, terwijl andere het maximum hanteren met 
dienovereenkomstige gevolgen voor de ad valorem-component van de accijns. Dit 
draagt bij tot verschillen in de kleinhandelsprijzen. Hoewel de Raad geen 
overeenstemming heeft bereikt over het laatste stadium van de harmonisatie van de 
structuur van de accijns op sigaretten, wijst niets erop dat er thans overeenstemming 
kan worden bereikt over enig voorgestelde wijziging in de verhouding tussen 
specifieke accijns en accijns ad valorem. Een dergelijke wijziging lijkt momenteel ook 
niet van essentieel belang om de werking van de interne markt te verbeteren. 
3.4 Derhalve bevat dit verslag geen analyse van de bestaande balans tussen specifieke 
accijns en accijns ad valorem, zoals omschreven in artikel 10 ter van 
Richdijn 72/464/EEG. Dit is echter een onderwerp dat in de loop van de voorgestelde 
raadplegingsprocedure onderzocht dient te worden. 
Richtlijn 72/464/EEG van de Raad betreffende de belasting, andere dan omzetbelasting, op het gebruik van 
tabaksfabrikaten, PB L 303 van 31.12.1972, blz. 1 
14 
c) Reële waarde van de accijnstarieven 
3.5 Het minimumtarief voor de accijns op sigaretten is vastgesteld op 57% van de 
kleinhandelsprijs (inclusief alle belastingen) voor sigaretten van de meest verkochte 
prijsklasse in elke Lid-Staat (gebaseerd op de gegevens die jaarlijks per 1 januari 
worden vastgesteld). Het feit dat dit minimumtarief uitgedrukt wordt in procenten van 
de kleinhandelsprijs betekent dat automatisch rekening wordt gehouden met de inflatie 
en derhalve hiervoor niet hoeft te worden aangepast. 
3.6 De Commissie merkt op dat sommige Lid-Staten het peil van hun belastingen 
aanzienlijk moesten optrekken om aan dit minimumtarief te voldoen. Het is ook 
dienstig hier op te merken dat de overgangsperiode die Spanje is toegestaan om aan het 
minimumtarief van 57% te voldoen, op 31 december 1994 is verstreken. 
d) Werking van de interne markt 
3.7 De laatste jaren is er veel fraude met sigaretten geconstateerd. Er is evenwel 
opgemerkt dat de voornaamste bron van deze fraude niet rechtstreeks verband houdt 
met het stelsel van controle op de accijns noch met de afschaffing van de 
grenscontroles binnen de interne markt. De fraude houdt meer verband met een 
onvoldoende strenge toepassing door de Lid-Staten van de douanewetgeving aan de 
buitengrenzen van de Unie en met moeilijkheden in de werking van de regeling voor 
het douanevervoer. De Commissie heeft de aandacht op deze problemen gevestigd in 
een mededeling van 29 maart 1995 . Wegens de implicaties voor de eigen middelen 
van de Gemeenschap heeft de Commissie concrete stappen genomen om de regels voor 
het douanevervoer strenger te maken, heeft zij een task force opgericht om de fraude 
in de sigarettensector te bestrijden en blijft zij de situatie op de voet volgen. 
3.8 Bijlage G bevat een overzicht van de accijnstarieven van de Lid-Staten voor sigaretten. 
De ogenschijnlijke aanpassing van de tarieven, uitgedrukt in percentages, is 
misleidend, aangezien er nog steeds flinke verschillen bestaan tussen de feitelijke 
hoogte van de accijns die over een bepaalde hoeveelheid sigaretten wordt geheven. Dit 
is te wijten aan de zeer grote verschillen in de prijs van sigaretten vóór belasting, 
gecombineerd met de sterk uiteenlopende hoogte van de specifieke en de ad valorem-
accijns. 
3.9 Gezien de hierboven geschetste situatie met betrekking tot de structuur van de accijns, 
acht de Commissie het in dit stadium niet dienstig om maatregelen voor te stellen die 
specifiek zijn gericht op een verdere onderlinge aanpassing van de tarieven. 
Tegelijkertijd is evenwel vastgesteld dat de bestaande regels alles behalve tot een 
verdere onderlinge aanpassing van de tarieven leiden, maar de verschillen juist nog 
kunnen vergroten. De Commissie is van mening dat dit wellicht niet samengaat met de 
ontwikkeling van de interne markt en onderzoek rechtvaardigt. 
3.10 De detailhandelsprijs van sigaretten bestaat uit een aantal componenten zoals de prijs 
af-fabriek, de marges van de wederverkoper, de specifieke accijns, de accijns ad 
valorem en de belasting op de toegevoegde waarde. Aangezien de hoogte van de totale 
minimumaccijns berekend wordt als een percentage van de uiteindelijke verkoopprijs 
van sigaretten van de meest gangbare prijsklasse, houdt dit in dat wijzigingen in een 
Mededeling van de Commissie: fraude in de regeling voor douanevervoer, voorgestelde oplossingen en 
toekomstperspectieven (COM(95)108 def.) 
15 
van de bestanddelen van de prijs de verhouding tussen de totale accijns en de 
detailhandelsprijs verstoren. 
3.11 Dit is een echt probleem voor de Lid-Staten die precies op of net boven het 
minimumtarief van 57% zitten. Een verhoging van de prijs af-fabriek kan bij 
voorbeeld tot een stijging van de detailhandelsprijs leiden die tot gevolg kan hebben 
dat de totale accijns tot onder het minimum van 57% daalt. Daardoor is de betrokken 
Lid-Staat dan genoodzaakt om zijn accijns te verhogen om opnieuw aan het minimum 
van 57% te voldoen. 
3.12 Een aantal Lid-Staten die reeds een hoge belasting op sigaretten heffen, zitten 
niettemin op of dichtbij de drempel van 57% (te weten, België, Duitsland, Frankrijk, 
Ierland, Nederland, Oostenrijk en Finland). Er kan moeilijk worden aangenomen dat 
het de weloverwogen bedoeling van de Raad was om landen met reeds een hoge 
belastingdruk te dwingen tot verhoging van de accijns omdat dit duidelijk niet strookt 
met het algemene streven naar onderlinge aanpassing, hoe geleidelijk ook, van de 
tarieven. Een dergelijke resultaat zou mettertijd de verschillen in de belastingdruk in 
de Gemeenschap (uitgedrukt in geld) verder opdrijven, hetgeen weer tot grotere, aan 
de belastingen toe te schrijven verschillen in de kleinhandelsprijzen zou leiden. De 
Commissie acht dergelijke gevolgen niet in het belang van de interne markt. 
3.13 De enige haalbare manier om een dergelijk probleem aan te pakken lijkt te zijn om de 
Lid-Staten de keuze te laten af te zien van een opwaartse aanpassing van hun accijns 
bij een verhoging van andere componenten van de detailhandelsprijs dan de accijns, 
zelfs wanneer dit zou betekenen dat de totale accijns, uitgedrukt in procenten van de 
detailhandelsprijs, onder de 57% zou geraken. Er zou evenwel niet behoeven te 
worden afgeweken van de vereiste voor de Lid-Staten om de onderliggende regels 
inzake de samenstelling van de accijns te blijven naleven (d.w.z. de accijns moet 
samengesteld zijn uit zowel een ad valorem als een specifiek element en dit laatste mag 
variëren van 5% tot 55% van de totale belastingen op sigaretten van de meest 
verkochte prijsklasse). Een dergelijke keuzemogelijkheid zou alleen kunnen worden 
gegeven aan de Lid-Staten die in absolute cijfers vrij hoge accijnzen toepassen, ter 
voorkoming van nog grotere verschillen. 
3.14 Aangezien dit een potentieel probleem in het kader van de algemene onderlinge 
aanpassing van de tarieven is, zal de Commissie de situatie blijven volgen en zonodig 
een voorstel hierover indienen. 
e) Doelstelling van het Verdrag in het algemeen 
3.15 Het belangrijkste punt onder dit hoofd met betrekking tot sigaretten is de bescherming 
van de gezondheid, vooral in het kader van artikel 3 o) van het Verdrag ("de 
Gemeenschap draagt bij tot het verwezenlijken van een hoog niveau van bescherming 
van de gezondheid") en artikel 129 ("de eisen inzake gezondheidsbescherming vormen 
een bestanddeel van het Gemeenschapsbeleid op andere gebieden"). In de Europese 
Gemeenschap stierven in 1994 meer dan een half miljoen mensen aan ziekten die 
verband houden met tabaksverbruik. Bovendien worden de kosten voor 
gezondheidszorg sterk opgedreven door het ziektecijfer in verband met 
tabaksconsumptie. Het heffen van belasting over tabaksfabrikaten is het aangewezen 
middel om niet alleen het tabaksverbruik te ontmoedigen maar ook bij te dragen aan de 
financiering van de hieruit voortvloeiende kosten van de gezondheidszorg. In de 
recente mededeling van de Commissie betreffende de kankerbestrijding in de context 
van het actiekader op het gebied van de volksgezondheid wordt verklaard dat 
10 Bijlage bij COM(94)83 def. 
16 
"opwaartse harmonisatie van de tabaksprijzen in de hele Gemeenschap tot de acties 
behoort die moeten worden voortgezet en uitgebreid". 
3.16 In dit verslag moet ook het bepaalde in artikel 3, lid 2, van Richtlijn 92/79/EEG 
worden onderzocht. Op grond daarvan mag Portugal een verlaagd tarief toepassen dat 
ten hoogste 50% lager mag zijn dan het gewone minimumtarief voor sigaretten die op 
de Azoren en Madeira worden verbruikt en die door kleine producenten worden 
vervaardigd. 
3.17 Dit verlaagde tarief is in overeenstemming met een verklaring die aan het Verdrag van 
Maastricht is gehecht , op grond waarvan specifieke maatregelen kunnen worden 
genomen ten gunste van afgelegen gebieden in de Gemeenschap. Bovendien is het 
verenigbaar met het POSEIMA-programma, waarbij uitdrukkelijk bepaalde gunstige 
belastingregelingen ten behoeve van de Azoren en Madeira worden toegestaan. Ten 
slotte zijn er geen bijzondere problemen gemeld in verband met fraude of 
concurrentievervalsing als gevolg van de huidige regelingen. 
f) Conclusies 
3.18 De Commissie concludeert dat de accijnzenstructuur voor sigaretten nader moet 
worden onderzocht in de loop van het eerder genoemde raadplegingsproces. Zij is ook 
van plan de werking van de 57%-regel in Lid-Staten met hoge belastingen onder de 
loep te nemen, en zal een passend voorstel indienen indien wordt geconstateerd dat 
deze regel het proces van onderlinge aanpassing van de tarieven verstoort. 
Bijlage bij het Verdrag van de Europese Unie - Verklaring (nr. 26) betreffende de ultraperifere gebieden van 
de Gemeenschap. 
17 
4. ANMftE TAMTOymmATEN 
a) Herzieningsverplichting 
4.1 In artikel 4 van Richtlijn 92/80/EEG is bepaald: 
"Om de twee jaar, en voor het eerst uiterlijk op 31 december 1994, beziet de Raad op 
basis van een verslag, en, in voorkomend geval, een voorstel van de Commissie, de in 
deze richtlijn vastgestelde accijns tarieven en neemt hij na raadpleging van het 
Europese Parlement met eenparigheid van stemmen de nodige maatregelen. In het 
verslag van de Commissie en bij de behandeling in de Raad wordt rekening gehouden 
met de goede werking van de interne markt, de reële waarde van de accijnstarieven en 
de doelstellingen van het Verdrag in het algemeen. " 
4.2 De huidige minimumtarieven voor de accijns op andere tabaksfabrikaten dan sigaretten 
zijn vastgesteld in artikel 3 van Richtlijn 92/80/EEG. Lid-Staten kunnen kiezen tussen 
de heffing van een accijns ad valorum berekend over de maximale kleinhandelsprijs, 
een specifieke accijns of een combinatie van beide, mits bepaalde minima worden 
gerespecteerd. 
b) Reële waarde van de accijns tari even 
4.3 In artikel 3 van Richtlijn 92/80/EEG zijn de volgende minimumtarieven vastgelegd: 
Sigaren en cigarillo's: 5% van de kleinhandelsprijs of 7 ecu per 1.000 stuks 
of per kilogram; 
Tabak voor het rollen van 
sigaretten: 30% van de kleinhandelsprijs of 20 ecu per kilogram; 
Andere rooktabak: 20% van de kleinhandelsprijs of 15 ecu per kilogram. 
4.4 De minimumtarieven zijn dus uitgedrukt als een percentage van de kleinhandelsprijs en 
als een specifiek bedrag. Afgezien van alle andere overwegingen zij opgemerkt dat er 
met het verstrijken van de tijd en de toename van de inflatie een verschil tussen deze 
twee factoren zal optreden, waarbij het ad valorum tarief automatisch de 
kleinhandelsprijzen zal volgen. Daarom is het noodzakelijk de in specifieke bedragen 
uitgedruH? minimumtarieven te corrigeren voor de inflatie ten einde de 
oorspronkelijke verhouding tussen de tarieven te handhaven. De Commissie wil 
hierover echter nog geen voorstellen indienen, omdat zij van mening is dat de rol van 
de minimumtarieven moet worden onderzocht in de voorgestelde raadpleging. 
4.5 Wat de ontwikkeling van de reële tarieven betreft zij vermeld dat de meeste Lid-Staten 
tarieven hanteren die geheel of voor het merendeel bestaan uit een ad valorum-element, 
zodat de aanpassing voor inflatie min of meer automatisch plaatsvindt. Voorts passen 
Lid-Staten die specifieke bedragen hanteren een inflatiecorrectie toe. 
18 
c) Werking van de interne markt 
4.6 In het Verenigd Koninkrijk en Ierland is een aanzienlijke toename geconstateerd van de 
hoeveelheid tabak voor het rollen van sigaretten die wordt meegenomen uit andere 
Lid-Staten (voornamelijk België en Nederland) en vervolgens illegaal wordt 
doorverkocht op hun binnenlandse markten. De oorzaak hiervan is dat de 
kleinhandelsprijzen in het Verenigd Koninkrijk en Ierland dermate afwijken van die in 
de aangrenzende Lid-Staten dat de in deze laatstgenoemde Lid-Staten aangeschafte 
goederen waarover accijns is voldaan in het Verenigd Koninkrijk en Ierland ver onder 
de normale (met accijns vermeerderde) kleinhandelsprijzen kunnen worden 
doorverkocht. Alleen al in het Verenigd Koninkrijk worden deze illegale verkopen 
geraamd op ongeveer 5% van de totale hoeveelheid verkochte tabak voor het rollen 
van sigaretten. 
4.7 Eén van de oorzaken van deze ontwikkeling is het verschil in de hoogte van de 
belasting. Tevens zij vermeld dat ook de prijzen vóór belasting van vergelijkbare 
tabaksprodukten voor het rollen van sigaretten in de verschillende Lid-Staten sterk 
uiteenlopen, waarbij de prijzen in Ierland en het Verenigd Koninkrijk meer dan twee 
keer zo hoog liggen dan in bij voorbeeld België en Nederland. 
4.8 Wat de door deze situatie in de hand gewerkte omvangrijke fraude betreft, zij vermeld 
dat de oorzaak - en dus elke potentiële oplossing - niet uitsluitend moet worden 
gezocht op het gebied van belastingen. Elk voorstel om deze situatie alleen middels een 
aanpassing van het minimumtarief aan te pakken zou een dermate grote verhoging 
vereisen dat het geen realistische oplossing zou zijn. Een dergelijke verhoging zou 
voor het merendeel der Lid-Staten vanzelfsprekend niet aanvaardbaar zijn en hoe dan 
ook leiden tot een ernstige verstoring van de verhouding tussen het verbruik van 
sigaretten en van tabak voor het rollen van sigaretten. 
4.9 Op het eerste gezicht lijkt deze kwestie dus vooral te moeten worden aangepakt in de 
Lid-Staten met hoge tarieven, door een verlaging van hun nationale tarieven en/of 
verbeterde controlemaatregelen. 
4.10 Voor andere tabaksfabrikaten zijn naar aanleiding van de interne markt geen 
problemen geconstateerd, niet in verband met grensoverschrijdende aankopen, noch in 
verband met grootschalige fraude. De betreffende handelsorganisaties hebben evenmin 
bijzondere bezwaren kenbaar gemaakt. Tot slot zij vermeld dat er sprake is van een 
zeer lage kruiselingse elasticiteit tussen de vraag en de prijs van deze produkten ten 
opzichte van andere tabaksfabrikaten. 
d) Doelstellingen van het Verdrag in het algemeen 
4.11 Evenals met betrekking tot sigaretten is het belangrijkste aspect van het 
gemeenschapsbeleid inzake tabaksfabrikaten de bescherming van de gezondheid. 
Vooral het gezondheidsrisico dat voortvloeit uit gebruik van tabak voor het rollen van 
sigaretten geeft reden tot bezorgdheid. Door de lagere prijs vormt dergelijke tabak een 
aantrekkelijk alternatief voor sigaretten, vooral voor jongeren. Doordat het nicotine-
en teergehalte van met de hand gerolde sigaretten niet bekend is en in vele gevallen een 
filter ontbreekt, kan het risico van het verbruik van dergelijke tabak groter zijn. 
4.12 Anderzijds zou een aanpassing van uitsluitend het minimumtarief voor tabak voor het 
rollen van sigaretten gevolgen kunnen hebben voor de concurrentie tussen dat produkt 
en sigaretten, en voor de werkgelegenheidsniveaus in kwestie. 
19 
4.13 De sector sigaren en cigarillo's verschilt van die voor sigaretten en tabak voor het 
rollen van sigaretten. Hij omvat hoofdzakelijk kleinschalige ambachtelijke produktie, 
veelal in plattelandsgebieden, met laaggeschoolde arbeid en een arbeidsintensief 
produktieproces. De sector omvat een groot aantal uiteenlopende produkten voor 
uiteenlopende voorkeuren en prijsklassen, maar heeft de afgelopen jaren een 
aanmerkelijke daling van de consumptie te zien gegeven. Pijptabak maakt voorts een 
zeer klein onderdeel van het algemene tabaksverbruik uit. De sector kenmerkt zich 
door enige stagnatie en in enkele Lid-Staten door achteruitgang. 
e) Conclusies 
4.14 De Commissie is van mening dat in de loop van de raadpleging nader moet worden 
ingegaan op de fiscale behandeling van tabak voor het rollen van sigaretten in het licht 
van de bovengenoemde gezondheids- en concurrentieoverwegingen. Voorts dient 
aandacht te worden besteed aan de verhouding tussen de ad valorem- en de specifieke 
tarieven wanneer de minima op beide wijzen zijn uitgedrukt. 
20 
5. ALCOHOL EN ALCOHOLHOUDENDE DRANKEN 
a) Herzieningsverplichting 
5.1 In artikel 8 van Richtlijn 92/84/EEG is bepaald: 
"Om de twee jaar, en voor het eerst uiterlijk op 31 december 1994, beziet de Raad op 
basis van een verslag, en, in voorkomend geval, een voorstel van de Commissie, de in 
deze richtlijn vastgestelde accijnstarieven en neemt hij na raadpleging van het 
Europese Parlement met eenparigheid van stemmen de nodige maatregelen. In het 
verslag van de Commissie en bij de behandeling in de Raad wordt rekening gehouden 
met de goede werking van de interne markt, de mededinging tussen de verschillende 
categorieën alcoholhoudende dranken, de reële waarde van de accijnstarieven en de 
doelstellingen van het Verdrag in het algemeen. " 
5.2 Tijdens de onderhandelingen over Richtlijn 92/84/EEG werd overeengekomen te 
onderzoeken of het mogelijk was een controleretributie voor wijn in te voeren. Voorts 
werd in een overeenkomst tussen het Verenigd Koninkrijk en Spanje betreffende 
tussenprodukten, als bijlage bij Richtlijn 92/83/EEG gevoegd, afgesproken dat de 
Commissie tijdens de herzieningsprocedure bijzondere aandacht zou besteden aan de 
tussenprodukten. Beide onderwerpen komen hierna aan de orde. 
b) Reële waarde van de accijnstarieven 
5.3 De minimumaccijnstarieven voor alcohol en alcoholhoudende dranken zijn vastgelegd 
in Richtlijn 92/84/EEG: 
Wijn : 0 ecu (artikel 5) 
Bier : 0,748 ecu per hecoliter/graad Plato (artikel 6) 
of 1,87 ecu per hectoliter/graad Plato alcohol 
van het eindprodukt 
Tussenprodukten : 45 ecu per hectoliter produkt (artikel 4) 
Gedistilleerd : 550 ecu per hectoliter absolute alcohol (artikel 3) 
(indien lager dan 1.000 ecu, dan is geen 
verlaging mogelijk, indien hoger dan 
1.000 ecu, dan is geen verlaging tot 
onder 1.000 ecu mogelijk). 
5.4 Opgemerkt zij dat de tarieven voor alcoholhoudende dranken in verscheidene 
Lid-Staten die relatief lage tarieven toepassen, in het bijzonder die met een nultarief 
voor wijn, in het algemeen niet zijn verhoogd en in sommige gevallen in reële termen 
zijn gedaald. Evenzo hebben Lid-Staten met hogere tarieven die een wijnaccijns 
kennen en grenzen aan Lid-Staten met een nultarief voor wijn, hun accijnstarieven 
voor alcoholhoudende dranken niet verhoogd. In dit verband is het veelbetekenend dat 
Oostenrijk, wiens buurlanden voor wijn een nultarief hanteren, zijn wijnaccijns bij de 
toetreding tot de Europese Unie heeft teruggebracht tôt nul. In het algemeen is er 
sprake van een aanzienlijke stagnatie van de accijnstarieven voor alcoholhoudende 
dranken. Dit suggereert dat van het nultarief voor wijn een beperking kan uitgaan op 
de ruimte voor tariefaanpassingen voor andere alcoholhoudende dranken in diezelfde 
Lid-Staat, alsmede voor alle alcoholhoudende dranken in de aangrenzende Lid-Staten. 
21 
c) Mededinging tussen categorieën alcoholhoudende dranken 
5.5 Naast de aangelegenheden die aan de orde komen bij de herziening van de tarieven die 
worden toegepast op andere accijnsprodukten, introduceert artikel 8 van Richtlijn 
92/84/EEG de aanvullende verplichting rekening te houden met de mededinging tussen 
de verschillende categorieën alcoholhoudende dranken. Dit onderwerp zou hoe dan ook 
moeten worden overwogen in de context van de werking van de interne markt. Gezien 
het belang dat in de richtlijn aan dit specifieke aspect is toegekend, heeft de Commissie 
een onafhankelijke adviesbureau opdracht gegeven om de omvang van deze 
mededinging te bepalen. 
5.6 Het adviesbureau concludeerde dat er inderdaad sprake is van mededinging tussen 
verschillende categorieën alcoholhoudende dranken. Het bureau stelt dat de "accijns 
van invloed is op de consumptie van verschillende alcoholhoudende dranken vanwege 
de prijsgevoeligheid" en dat "de accijns tevens de marktaandelen van de verschillende 
categorieën alcoholhoudende dranken kan beïnvloeden door middel van concurrentie 
op het gebied van prijzen". 
5.7 Hoewel de standpunten over de omvang van de mededinging tussen wijn en andere 
alcoholhoudende dranken sterk uiteenlopen, lijkt men het erover eens te zijn dat er ten 
minste in bepaalde Lid-Staten sprake is van dergelijke mededinging en dat deze een 
aanzienlijk percentage van de inwoners van de Europese Unie betreft. Voorts 
concludeerde het Hof van Justitie van de EG in zaak 170/78 dat er sprake was van 
mededinging tussen bier en wijn. 
5.8 Op voorwaarde dat wordt voldaan aan de vereisten van artikel 95 van het Verdrag en 
dat de minimumtarieven worden gerespecteerd, wordt het echter aan de afzonderlijke 
Lid-Staten overgelaten te bepalen in welke mate zij dit aspect in aanmerking wensen te 
nemen bij de vaststelling van hun nationale tarieven. 
5.9 Deze vrijheid zal echter in het geval van Lid-Staten met hoge tarieven in toenemende 
mate worden beperkt vanwege de noodzaak rekening te houden met tarieven die van 
toepassing zijn op dezelfde of gelijkwaardige produkten in andere Lid-Staten. Deze 
complicatie wordt nog vergroot door het feit dat de mededingingsverhoudingen tussen 
de verschillende alcoholhoudende dranken van Lid-Staat tot Lid-Staat sterk verschillen 
onder invloed van factorea ais smaak, klimaat, traditie, enzovoorts. 
5.10 Hoewel het dus relatief eenvoudig is om te stellen dat in algemene zin sprake is van 
mededinging tussen de verschillende categorieën dranken, is het moeilijker om te 
bepalen hoe deze mededingingsfactor het beste tot uitdrukking kan worden gebracht in 
het accijnsbeleid van de Gemeenschap of een antwoord te geven op de vraag of het 
mogelijk is een dergelijk beleid te ontwikkelen voor de sterk uiteenlopende situaties in 
de Gemeenschap. Daar staat tegenover dat de handhaving van een nultarief voor één 
categorie tot gevolg heeft dat een aanpassing van de minimumtarieven voor de overige 
alcoholhoudende dranken tot concurrentievervalsing kan leiden. 
d) Andere aspecten met betrekking tot de werking van de interne markt 
5.11 In lid (ii) van de Overeenkomst tussen het Verenigd Koninkrijk en Spanje,, als bijlage 
bij richtlijn 92/83/EEG betreffende de harmonisatie van da structuur van de accijns op 
alcohol en alcoholhoudende dranken gevoegd, heeft de Commissie verklaard dat zij "in 
de context van de periodieke verslagen als bedoeld in artikel 8 van de richtlijn van de 
Raad betreffende de onderlinge aanpassing van de accijnstarieven op alcohol en 
22 
alcoholhoudende dranken, bijzondere aandacht zal besteden aan de op deze produkten 
toegepaste tarieven [d.w.z. tussenprodukten met een alcoholvolumegehalte van. meer 
dan 15% vol en tussenprodukten met een alcoholvolumegehalte van niet meer dan 15% 
vol], ten einde met name rekening te houden met het probleem van de concurrentie 
tussen de verschillende categorieën van de betrokken dranken". 
5.12 De bestaande regelingen betreffende tussenprodukten, zoals vastgelegd in artikel 18 
van Richtlijn 92/83/EEG, zijn het resultaat van een compromis tussen twee radicaal 
verschillende situaties in verschillende Lid-Staten. Deze kunnen leiden tot sterk 
uiteenlopende accijnstarieven voor min of meer vergelijkbare produkten, in het 
bijzonder omdat verschillende regels van toepassing kunnen zijn op tussenprodukten 
met een alcoholvolumegehalte van meer dan 15% vol of produkten met ten hoogste 
15% vol. Duidelijk is echter dat tussenprodukten niet volledig los gezien kunnen 
worden van de algemene vraag of er sprake is van concurrentie in de sector 
alcoholhoudende dranken. 
5.13 Drie Lid-Staten (Denemarken, Ierland en het Verenigd Koninkrijk) passen sinds 1993 
op bier en wijn tarieven toe die ver boven het minimum liggen. De verschillen tussen 
de in deze drie Lid-Staten toegepaste tarieven en die in de aangrenzende Lid-Staten 
kunnen aanleiding geven tot aanzienlijke grensoverschrijdende aankopen, zoals wordt 
bevestigd in het voor de Commissie verrichte onderzoek. De meeste beschreven 
gevallen hebben betrekking op aankopen in Frankrijk door inwoners van het Verenigd 
Koninkrijk. Er werden voorts onderzoeken verricht in opdracht van tal van andere 
instellingen, waaronder de autoriteiten van het Verenigd Koninkrijk en 
beroepsorganisaties. Ook deze hebben aangetoond dat er sprake is van omvangrijke 
grensoverschrijdende aankopen van bier en, in mindere mate, van wijn. 
5.14 Hoewel de verschillende rapporten nogal eens uiteen lopen wat betreft de omvang van 
het verschijnsel of de mate waarin de accijnstarieven een rol spelen, wordt algemeen 
erkend dat de verschillen tussen de accijnstarieven een belangrijke factor zijn. In dit 
verband zij opgemerkt dat dit verschijnsel voor een groot deel een volstrekt normaal 
gevolg is van de interne markt. Voor zover dit door de betrokken Lid-Staten als een 
probleem wordt ervaren, zij opgemerkt dat zij over ruime mogelijkheden beschikken 
om het accijnstarief voor bier (en wijn) te verlagen. Deze benadering werd in het geval 
van bier reeds gevolgd door Denemarken, waarna de grensoverschrijdende aankopen 
om belastingredenen sterk zijn afgenomen. Daar staat tegenover dat het tarief voor bier 
in Frankrijk sterk werd verhoogd om het op het huidige minimum te brengen. Voorts 
wordt op de Franse markt sinds 1993 een daling van de totale bierverkoop 
geconstateerd, ondanks de toegenomen aankopen aldaar door inwoners van het 
Verenigd Koninkrijk. 
5.15 Voorts merkt de Commissie op dat de niet-belastingcomponenten van de 
kleinhandelsprijzen voor bier sterk verschillen tussen de Lid-Staten. Het is de vraag of 
dergelijke verschillen in de context van de interne markt gewenst zijn. De Commissie 
is dan ook voorstander van nauwlettend toezicht in Lid-Staten waar niet-
belastingcomponenten van de prijs naar verhouding hoog zijn. 
5.16 Hoewel dezelfde drie Lid-Staten (Denemarken, Ierland en het Verenigd Koninkrijk) 
voor gedistilleerde dranken tarieven toepassen die ver boven de minimumtarieven 
liggen, zijn er naar verhouding weinig aanwijzingen gevonden voor omvangrijke 
grensoverschrijdende aankopen van deze produkten. In het geval van Denemarken kan 
dit worden verklaard door het feit dat de kwantitatieve beperkingen voor reizigers 
werden gehandhaafd, en in het geval van het Verenigd Koninkrijk en Ierland door het 
feit dat een groot gedeelte van gedistilleerde dranken die worden aangekocht door 
23 
reizigers die naar deze Lid-Staten terugkeren, belastingvrije aankopen betreffen die 
worden gedaan op veerboten en vliegtuigen in plaats van de aanschaf van produkten in 
andere Lid-Staten waarover de accijns is voldaan. 
5.17 De accijnstarieven voor alcoholhoudende dranken in Zweden en Finland zijn nog 
hoger dan die in Denemarken, Ierland en het Verenigd Koninkrijk. Deze twee 
Lid-Staten hebben echter beide een ontheffing gekregen op grond waarvan zij 
beperkingen mogen instellen voor de hoeveelheid alcoholhoudende dranken die in het 
buitenland voor persoonlijk gebruik mag worden aangeschaft. Het is nog te vroeg om 
te zeggen wat de invloed van deze factoren zal zijn op de omvang van de legale en 
illegale grensoverschrijdende invoer van deze produkten in Finland en Zweden. 
5.18 Tijdens de onderhandelingen over Richtlijn 92/84/EEG werd overeengekomen de 
mogelijkheid van de invoering van een controleretributie te onderzoeken voor gevallen 
waarin, op 1 januari 1994, voor bepaalde accijnsprodukten een nultarief geldt. Met het 
oog hierop heeft de Commissie een adviesbureau opdracht gegeven een onderzoek te 
verrichten naar de mogelijke voordelen die een controleretributie vanuit het oogpunt 
van controle kan bieden . De deskundigen stelden vast dat de controleprocedures 
worden toegepast voor het intracommunautaire verkeer van wijn waarvoor het nultarief 
geldt. Voor zover er zich problemen voordoen bij de controle op het verkeer van deze 
produkten, doen deze zich tevens voor bij het verkeer van aan accijns onderworpen 
produkten. Gebleken is dat deze slechts marginaal kunnen worden verminderd door de 
invoering van een controleretributie. De invoering van een controleretributie lijkt dan 
ook weinig voordelen op te leveren voor de controle op het intracommunautaire 
handelsverkeer. 
e) Doelstellingen van het Verdrag in het algemeen 
5.19 In de communautaire wijnsector wordt momenteel de gemeenschappelijke 
marktordening hervormd in het kader van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid. 
Met deze hervorming wordt beoogd de markt in evenwicht te brengen in een situatie 
van overproduktie met tegelijkertijd een dalend verbruik, in het bijzonder van 
tafel wijn. In dit verband is aangevoerd dat de invoering van een positief accijnstarief in 
de producerende Lid-Staten, in het slechtste geval ongewenst is en in het beste geval 
op een zeer slecht moment zmi komen. Daar staat tegenover dat de invoering van een 
positief minimumtarief bevordeiijjk. kan zijn voor de nationale controles in het kader 
van het &».$. 
5.20 Vanuit het oogpunt van het sociale beleid en het beleid inzake de volksgezondheid 
vormt het belasten van alcoholhoudende dranken een potentieel middel om overmatig 
alcoholgebruik te ontmoedigen. Dit kan positieve gevolgen hebben in termen van een 
vermindering van de problematiek rond alcoholisme en alcohol misbruik. Daar staat 
tegenover dat in enkele Lid-Staten wijn wordt beschouwd als een cultureel produkt en 
een integraal onderdeel van het traditionele voedselpakket, dat bij gematigd verbruik 
mogelijk gunstig is voor de gezondheid. 
F) Conclusies 
5.21 De discussie over de concurrentie tussen verschillende alcoholhoudende draraken omvat 
complexe vraagstukken die vaak gevoelig liggen. Zoals reeds gesteld kan de fiscale 
behandeling van alcoholhoudende dranken in het algemeen niet los worden gezien van 
de behandeling van wijn. Voorts kan dit vraagstuk niet los worden gezien van een 
12 "Intra-Communhy Trade in Zero-rated Products (wine and heating ga» oil)", opgesteld door Van Holst and 
Koppies voor de Europese Commissie (DGXXI), september 1994. 
reeks andere beleidsoverwegingen. De Commissie is derhalve van mening dat dit 
vraagstuk in de loop van het voorgestelde raadplegingsproces nader moet worden 
uitgediept. Naar aanleiding hiervan zou op basis van de standpunten en argumenten 
van alle belanghebbenden een samenhangend accijnsbeleid moeten worden opgesteld. 
Ia de tussentijd kunnen Lid-Staten wier tarieven op of rond het minimum liggen, deze 
handhaven en aldus verstoringen van het handelsverkeer door geforceerde 
tariefaanpassingen voorkomen. 
25 
6. Minerale olie» 
a) I lerzienings verplichting 
6.1 In artikel 10 van Richtlijn 92/82/EEG is bepaald: 
"Om de twee jaar, en voor het eerst uiterlijk op 31 december 1994, beziet de Raad op 
basis van een verslag, en, in voorkomend geval, een voorstel van de Commissie, de in 
deze richtlijn vastgestelde accijnstarieven en neemt hij, na raadpleging van het 
Europese Parlement, met eenparigheid van stemmen de nodige maatregelen. In het 
verslag van de Commissie en bij de beluindcling in de Raad wordt rekening gehouden 
met de goede werking van de interne markt, de reële waarde van de accijnstarieven en 
de doelstellingen van het Verdrag in het algemeen. " 
6.2 In artikel 5 van diezelfde richtlijn wordt aan de Commissie opdracht gegeven een 
verslag op te stellen over de doelmatigheid van een in enkele Lid-Staten toegestane 
controle-retributie op huisbrandolie. Voorts werd bij de goedkeuring van de richtlijn 
overeengekomen dat de situatie met belrekking tot de overgangstarieven die tot 31 
december 1994 in Luxemburg mochten worden toegepast, opnieuw zou worden bezien. 
6.3 Naar aanleiding van beschikkingen die werden gegeven op grond van de procedure 
voor verlagingen of vrijstellingen overeenkomstig artikel 8, lid 4, van Richtlijn 
92/8l/EEG, is de Commissie tevens verplicht de belasting op zware stookolie met een 
laag zwavclgehalte opnieuw te bezien, alsmede de door Italië gehanteerde verlagingen 
voor minerale oliën die worden gebruikt voor de produktie van aluminiumoxyde in 
Sardinië. 
b) Reële waarde van de accijnslarieven 
6.4 De minimumaccijnslarieven zijn in Richtlijn 92/82/EEG als volgt vastgesteld: 
Benzine (gelood) 
Benzine (ongelood) 
Gasülïe 
Motorbrandstof 
Toep. v. an. 8, lid 3 
Vcrwarmingsbrandstof 
Zware stookolie 337 ecu per 1.000 liter (artikel 3) 
(292 ecu in Luxemburg, tot 31/12/94) 
237 ecu per 1.000 liter (artikel 4) 
(242 ecu in Luxemburg, tot 31/12/94) 
245 ecu per 1.000 liter 
(195 ecu in Luxemburg en 
Griekenland, lot 31/12/94) 
18 ecu per 1.000 liter 
18 ecu per 1.000 liter 
13 ecu per 1.000 kilogram (artikel 5) 
Vloeibaar petrokumgas en meihaan 
Motorbrandstof 100 ecu per 1.000 kilogram 
Toep. v. art. 8, lid 3 36 ecu per 1.000 kilogram 
Verwarmingsbrandstof 0 ecu per 1.000 kilogram (artikel 6) 
(artikel 7) 
Kerosine 
Motorbrandstof 
Toep. v. art. 8, lid 3 
Verwarmingsbrandstof 245 ecu per 1.000 liter 
18 ecu per 1.000 liter 
0 ecu per 1.000 liter (artikel 8) 
26 
6.5 De nationale accijnstarieven voor als motorbrandstof gebruikte minerale oliën zijn in 
de meeste Lid-Staten sterk verhoogd, waarbij in sommige gevallen stijgingen van 30% 
voorkwamen. De Lid-Staten zagen dus geen enkele belemmering voor verhogingen die 
de aanpassing voor inflatie overschreden, welke dus implicaties hadden voor de reële 
waarde van hun accijnzen op motorbrandstoffen. Zelfs in de Lid-Staten met de laagste 
tarieven voor benzine (zowel gelood als ongelood) liggen de tarieven momenteel 
ongeveer 20% boven de minimumtarieven. Terwijl ook voor diesel sterke verhogingen 
werden doorgevoerd, is het verschil tussen het minimumtarief en het laagste nationale 
tarief voor deze brandstof wat kleiner. Deze grote tariefverhogingen lijken mogelijk te 
zijn gemaakt door een combinatie van lage olieprijzen (in reële termen) en de relatief 
lage prijselasticiteit van motorbrandstoffen, hetgeen de Lid-Staten in staat heeft gesteld 
hun inkomsten aanmerkelijk op te schroeven zonder dat het verbruik een daling van 
betekenis te zien gaf. 
6.6 Voor verwarmingsbrandstoffen werden de tarieven daarentegen veel minder verhoogd. 
Meer dan de helft van de Lid-Staten heeft zijn tarieven sinds 1 januari 1993 niet 
gewijzigd. De hoogte van deze accijnzen en derhalve de opbrengsten ervan stagneren 
en zijn in sommige gevallen in reële termen gedaald. Een mogelijke verklaring 
hiervoor lijkt te zijn dat bepaalde rechtstreeks met verwarmingsbrandstoffen 
concurrerende produkten, met name aardgas en steenkool, buiten het toepassingsgebied 
van de communautaire accijnzen vallen en dat de Lid-Staten geen gebruik hebben 
kunnen maken van de factoren die in het geval van motorbrandstoffen hogere 
opbrengsten hebben mogelijk gemaakt. 
6.7 Op grond van artikel 5 van Richtlijn 92/82/EEG mogen België en Luxemburg een 
nultarief toepassen op huisbrandolie, op voorwaarde dat zij een controleretributie van 
5 ecu per 1.000 liter heffen. De Commissie merkt op dat dit in die Lid-Staten voor 
inkomsten zorgt en derhalve in de praktijk dezelfde effecten kan hebben als een 
belasting of een accijns. 
c) Werking van de interne markt 
6.8 Op alle motorbrandstoffen wordt accijns geheven op grond van artikel 2, lid 3, van 
Richtiijn 92/81 /EEG, waarin is bepaald dat "elk produkt dat is bestemd voor gebruik, 
wordt aangeboden voor verkoop of wordt gebruikt als motorbrandstof eveneens 
als motorbrandstof wordt belast". Dit betekent dat alle concurrerende produkten binnen 
het toepassingsgebied van de accijnsregeling vallen, en de aanpassing van de 
minimumtarieven derhalve kan worden doorgevoerd zonder dat dit automatisch leidt 
tot verstoring van de concurrentie. 
6.9 Er bestaan grote verschillen tussen de behandeling van de verschillende 
motorbrandstoffen, zowel wat de hoogte van de minimumtarieven als de hoogte van.de 
nationale tarieven betreft. Dit kan aanleiding geven tot klachten van die sectoren van 
de economie die dit als een oneerlijke behandeling ervaren. Bij het bepalen van de 
verdeling van de relatieve belastingdruk over de verschillende motorbrandstoffen kan 
echter een groot aantal beleidsdoelstellingen een rol spelen. 
6.10 Ook de nationale tarieven lopen per produkt sterk uiteen. Dit leidt in sommige 
gebieden tot omvangrijke grensoverschrijdende aankopen, voornamelijk door inwoners 
van grensgebieden en doorgaand verkeer (vrachtwagenchauffeurs, toeristen, 
enzovoorts). Dit lijkt een gerechtvaardigd gevolg van de interne markt te zijn. 
6.11 Tijdens de onderhandelingen over Richdijn 92/82/EEG werd overeengekomen dat de 
Commissie de situatie met betrekking tot de tarieven in Luxemburg en de 
27 
aangrenzende landen aan het einde van de overgangsperiode opnieuw zou bezien, 
daarbij rekening houdend met de relatieve kleinhandelsprijzen voor de betrokken 
Lid-Staten. Op dat moment werd tevens gesteld dat wellicht bijzondere maatregelen 
nodig zouden zijn om verlegging van het handelsverkeer te voorkomen. 
6.12 Uit een onderzoek van de Commissie is gebleken dat in Luxemburg sprake blijft van 
aanzienlijke grensoverschrijdende aankopen van benzine en diesel. Tevens bleek dat 
het moeilijk was harde cijfers te verzamelen, en dat het verschijnsel zou moeten 
afnemen onder invloed van een geleidelijke verhoging van de tarieven door 
Luxemburg. De Luxemburgse tarieven liggen nog steeds enigszins lager dan die in de 
aangrenzende landen, maar inmiddels wel boven de huidige minimumtarieven 
(ruimschoots in het geval van benzine). 
6.13 Een belangrijk probleem met betrekking tot verwarmingsbrandstoffen vormt het feit 
dat sommige verwarmingsbrandstoffen zijn onderworpen aan accijns, terwijl dit niet 
het geval is bij andere, rechtstreeks concurrerende produkten (bijvoorbeeld aardgas en 
steenkool). Met betrekking tot de mededinging werpt dit twee vragen op. Allereerst 
betreft dit de algemene vraag welke de juiste concurrentieverhouding tussen de 
verschillende verwarmingsbrandstoffen zou moeten zijn. Dit kan alleen worden 
beoordeeld in samenhang met een groot aantal andere beleidsvraagstukken en 
doelstellingen die van invloed kunnen zijn op de fiscale behandeling van brandstoffen. 
De tweede, meer specifieke vraag is hoe de aanpassing van de minimumaccijnstarieven 
moet plaatsvinden zonder ongewild de concurrentiesituatie te beïnvloeden. In het 
Groenboek van de Commissie over het energiebeleid wordt bevestigd dat het verhogen 
van de minimumaccijnstarieven voor verwarmingsbrandstoffen die momenteel aan 
accijns zijn onderworpen, hun concurrentiepositie ten opzichte van niet aan accijns 
onderworpen produkten zou kunnen verstoren. 
6.14 Het grote verschil tussen de door de Lid-Staten doorgevoerde tariefVerhogingen voor 
motorbrandstoffen en voor verwarmingsbrandstoffen lijkt te bevestigen dat de ruimte 
voor het aanpassen van de nationale tarieven wordt beperkt door bepaalde produkten 
buiten de accijnsregeling te houden. Hetzelfde geldt voor de aanpassing van de 
minimumtarieven. 
6.15 Wat fraude in de sector verwarmingsbrandstoffen betreft, is aangetoond dat de lage 
kleinhandelsprijs van huisbrandolie in België en Luxemburg (doordat, onder andere, 
een couuuleretributie in plaats van een "echte" accijns wordt toegepast) leidt tot 
verstoring van het handelsverkeer, waarbij verlegging van het Franse en, in mindere 
mate, het Duitse handelsverkeer optreedt. Bovendien is in Frankrijk omvangrijke 
fraude vastgesteld, waarbij het ging om de levering van huisbrandolie die was belast 
tegen de Belgische tarieven. 
6.16 Zoals reeds vermeld heeft de Commissie een adviesbureau opdracht gegeven een 
onderzoek te verrichten naar de relatieve voordelen van nultarieven en 
controleretributies voor accijnsprodukten. Dit bureau kwam tot de conclusie dat een 
controleretributie als controle-instrument geen zin heeft. Allereerst worden van 
oudsher toch al strenge controlemaatregelen gehanteerd ten aanzien van huisbrandolie 
vanwege het risico op handelsverlegging binnen de nationale markten, namelijk 
gebruik als motorbrandstof (ironisch genoeg lijkt de noodzaak van controle, vanwege 
het gevaar van substitutie, toe te nemen naarmate de retributie lager is). Ten tweede 
vond het bureau geen verschil van betekenis tussen de controle op het verkeer van 
produkten waarover een controleretributie wordt geheven en op het verkeer van 
nultariefprodukten in gevallen waarin voor beide productcategorieën formaliteiten 
inzake controle en verplaatsing van kracht zijn. 
d) Doelstellingen van het Verdrag in het algemeen 
6.17 In het algemeen gesproken zou het vanuit het oogpunt van het milieubeleid wenselijk 
zijn de accijnstarieven voor minerale oliën aanmerkelijk te verhogen en de produkten 
waarover momenteel geen accijns wordt geheven binnen het toepassingsgebied van de 
accijnsregeling te brengen. De belangrijkste argumenten liiervoor zijn een 
vermindering van de uitstoot van schadelijke stoffen en de internalisering van externe 
kosten. Wat de uitstoot van schadelijke stoffen betreft zou het vanzelfsprekend 
wenselijk zijn dat een maatregel wordt getroffen om het niveau van de uitgestoten 
kooldioxide terug te dringen. Er wordt echter ook naar gestreeld de uilstoot van andere 
potentieel schadelijke stoffen, waaronder NOx, CO, koolwaterstoffen, S02 en deeltjes 
te verminderen. 
6.18 De internalisering van externe kosten is één van de kernpunten van het energiebeleid. 
Dit wordt benadrukt in het onlangs gepubliceerde Groenboek over het energiebeleid, 
waarin tevens wordt gesteld dat accijns hierbij een belangrijke rol kan spelen. Ook 
wordt diversificatie van energiebronnen en vermindering van de afhankelijkheid van de 
invoer uit derde landen als belangrijk beschouwd. Tot slot is het wenselijk een 
spaarzaam energieverbruik te bevorderen. Dit geldt zowel voor het verbruik van de 
brandstoffen zelf als voor de werking van machines waarin zij v/orden gebruikt. 
6.19 De doelstellingen van het energie- en het //u/iiubeleid werden gezamenlijk tot 
uitdrukking gebracht in het voorstel van de Commissie voor een kooldioxide/energie­
heffing , dat niet werd goedgekeurd door de Raad. Op de bijeenkomst van de 
Europese Raad in Essen, in december 1994, werd besloten dat moest worden 
onderzocht of het mogelijk was een soort kooldioxide/energiebelasting met een 
facultatief karakter in te voeren. De Commissie heeft sindsdien een gewijzigd voorstel 
bij de Raad ingediend. Evenzo heeft de Commissie op grond van overwegingen in het 
kader van het energie-, het milieu- en het landbouwbeleid een voorstel ingediend voor 
een verlaagd tarief voor biobrandstoffen in de gehele Gemeenschap. Hoewel dit 
voorstel in de Raad op tegenstand stuitte, blijft de Commissie streven naar de 
goedkeuring ervan. 
6.20 Nogmaals, de internalisering van externe kosten is één van de voornaamste 
doelstellingen van het vervoerbeleid. Een ander belangrijk element van het 
vervoerbeleid is het terugdringen van de verkeersdrukte op de wegen, hetgeen een 
overschakeling naar andere vervoermiddelen impliceert. Om deze doelstellingen te 
bereiken is voorgesteld de accijnstarieven voor brandstoffen voor het wegvervoer 
aanmerkelijk te verhogen en de capaciteit van andere vervoermiddelen uit te breiden. 
6.21 Vanuit het oogpunt van het industriebeleid gaat de belangrijkste zorg uit naar het 
concurrentievermogen. Hierbij gaat het zowel om de concurrentie binnen de Europese 
Gemeenschap als tussen de Europese industrie en die van derde landen, In de 
automobielsector bestaat de bezorgdheid dat hogere brandstofkosten een daling van de 
verkopen van nieuwe auto's in de Gemeenschap zouden veroorzaken, hetgeen 
schadelijk zou kunnen zijn voor deze sector. Derhalve zou er de betrokkenen veel aan 
gelegen zijn dat er een kosten/baten-analyse wordt uitgevoerd voor alle toekomstige 
belastingmaatregelen die voor specifieke doeleinden worden ingevoerd met betrekking 
tot motorbrandstoffen. Het verschil tussen benzine en diesel moet ook zorgvuldig 
worden bekeken, aangezien Europa wereldleider voor dieselwagens is geworden. 
Ç.22 Ondanks het feit dat de ontwikkeling van het accijnzenstelsel andere onderdelen van 
het communautaire beleid kan aanvullen, moet ook worden getracht 
13 COM(92) 226 def, PB nr. C196 van 23.08.1992, blz. 1. 
29 
ongerechtvaardigde economische distorsies ten gevolge van verschillen in de 
belastingheffing op energieprodukten naargelang van het gebruik, de aard van de 
werkzaamheden of de sector te voorkomen en/of op te heffen. Een optimaal 
belastingstelsel betekent ook dat de belastingen op energieprodukten niet los kunnen 
worden gezien van het fiscale stelsel in het algemeen en het effect daarvan op de 
allocatie van middelen in de economie als geheel. 
6.23 In het Witboek van de Commissie betreffende groei, concurrentievermogen en 
werkgelegenheid en in de desbetreffende conclusies van de Europese Raad van Brussel 
van december 1°93 worden verhogingen van de tarieven van de accijns op 
energieprodukten en verruiming van de werkingssfeer van de accijns genoemd als 
middel ter financiering van verlagingen van de sociale lasten op arbeid. 
6.24 De bovengenoemde andere beleidsterreinen zijn van belang bij het bepalen van de 
algemene aanpak ten aanzien van de accijns op minerale oliën. Een nauwere 
coördinatie van al deze beleidsonderdelen moet een kernpunt bij de ontwikkeling van 
het accijnzenstelsel zijn. Tevens dient echter ten aanzien van bepaalde produkten een 
aantal specifieke factoren te worden afgewogen. Allereerst dient rekening te worden 
gehouden met het milieubeleid, hoewel ook hier andere communautaire doelstellingen 
een rol kunnen spelen. De specifieke vraagstukken die nader onderzoek vereisen zijn 
de gedifferentieerde behandeling van gelode en ongelode benzine, de grootte van het 
verschil in belasting op diesel en op benzine en de gedifferentieerde behandeling van 
zware stookolie afhankelijk van het zwavelgehalte (dit laatste op basis van de eerder 
genoemde toezegging). 
6.25 De gedifferentieerde belastingheffing op gelode en ongelode benzine bestaat momenteel 
in een verschil van 50 ecu per 1.000 liter tussen de minimumtarieven voor deze 
produkten. Voorts verplicht artikel 4 van Richtlijn 92/82/EEG de Lid-Staten tot het 
toepassen van een lagere accijns op ongelode benzine dan op gelode benzine. Ten tijde 
van de goedkeuring van de richtlijn kwamen de Lid-Staten te dien aanzien overeen een 
verschil van 50 ecu per 1.000 liter ten gunste van ongelode benzine te handhaven, 
hoewel dit verschil niet wettelijk bindend is voor de Lid-Staten. De Commissie merkt 
op dat het verschil van 50 ecu in verscheidene Lid-Staten niet wordt nageleefd. 
6:26 De invoering van een lager tarief voor ongelode benzine maakte deel uit van een 
algemene strategie om het gebruik van dit produkt ten opzichte van gelode benzine te 
bevorderen. Deze strategie is goed geslaagd. Tevens moeten op grond van Richtlijn 
88/76/EEG betreffende maatregelen tegen luchtverontreiniging door 
motorvoertuigen nieuwe auto's sinds 1 oktober 1990 ongelode benzine gebruiken. 
Voorts zijn de verbmikspatronen zodanig veranderd dat ongelode benzine nu meer dan 
50% van het totale benzineverbruik vertegenwoordigt. Dit komt niet alleen door de 
technische kenmerken van nieuwe auto's, maar ook door een belangrijke verandering 
van de publieke opinie en de mentaliteit. 
6.27 Gelet op het voorgaande lijkt het wenselijk ongelode benzine tot de brandstof te maken 
waarop het standaard minimumaccijnstarief wordt toegepast. Verschillen tussen de 
tarieven voor gelode en ongelode benzine zouden dan kunnen worden beschouwd als 
een extra heffing op gelode benzine. Voorts zou het wenselijk kunnen zijn de 
Lid-Staten te verplichten een hoger tarief te hanteren voor gelode benzine dan voor 
ongelode benzine. 
14 Richtlijn 88/76/EEG van de Raad van 3 december 1987 (PB L 36 van 9.2.1988) 
30 
6.28 Er is een groot verschil tussen de tarieven voor benzine en voor diesel, zowel wat de 
minimumtarieven als de nationale tarieven betreft. De oorsprong van dit verschil is 
gelegen in het gebruik van diesel voor beroepsdoeleinden als brandstof voor 
vrachtwagens, bussen, taxi's, enz. Een verkleining van dit verschil lijkt gerechtvaardigd 
vanwege het vervoerbeleid, in het kader waarvan wordt gestreefd naar een 
overschakeling van wegvervoer naar vervoer per spoor en over het water. Ook voor 
auto's lijkt een dergelijke verkleining mogelijk, aangezien het verbruik, in termen van 
afgelegde kilometers per liter, met diesel lager ligt dan met benzine, hetgeen reeds een 
reden is om de voorkeur te geven aan dieselwagens. 
6.29 In de sector zware stookolie kan het om milieuredenen wenselijk zijn een fiscaal 
voordeel te introduceren voor stookolie met een relatief laag zwavelgehalte. Daar staat 
tegenover dat een dergelijke maatregel vanwege het energiebeleid niet los van andere, 
overwegingen kan worden doorgevoerd: zo hebben sommige industrieën speciale 
apparatuur geïnstalleerd om de gevolgen van het gebruik van stookolie met een hoog 
zwavelgehalte te ondervangen. 
e) Conclusies 
6.30 Gelet op eerdergenoemde argumenten en bezwaren merkt de Commissie op dat in het 
algemeen verschillende afwegingen mogelijk zijn in de sectoren motorbrandstof en 
verwarmingsbrandstof. 
6.31 Ten aanzien van verwarmingsbrandstoffen merkt de Commissie op dat er krachtige 
argumenten zijn om de minimumtarieven te verhogen, maar dat dit de uitbreiding van 
het toepassingsgebied van de accijns vereist naar produkten die momenteel niet aan 
accijns zijn onderworpen. Dit betekent dat een oplossing moet worden gevonden voor 
problemen in verband met de doelstellingen van het Verdrag in het algemeen wat betreft 
een evenwichtige vaststelling van de concurrentieverhoudingen tussen de verschillende 
produkten. Hoewel het in beginsel gerechtvaardigd kan zijn aardgas aan accijns te 
onderwerpen, kan het daarentegen evenzeer gerechtvaardigd zijn voor deze brandstof 
een zeker fiscaal voordeel te voorzien. Dit zijn vraagstukken die een uitvoerige afweging 
verlangen alvorens een definitief standpunt kan worden bepaald. De Commissie 
concludeert dan ook dat deze vraagstukken dienen te worden behandeld in de 
eerdergenoemde uitvoerige raadpleging. Bij een dergelijke aanpak zou ook rekening 
kunnen worden gehouden met de besprekingen over het Groenboek over het 
energiebeleid, dat naar verwachting eind 1995 zal worden gevolgd door een Witboek, en 
met de rol die accijnsrechten kunnen vervullen bij de bevordering van het 
communautaire milieubeleid. 
6.32 Ten aanzien van de specifieke herzieningsverplichtingen die voortvloeien uit 
Beschikking 93/697/EEG van de Raad is de Commissie van mening dat de herziening 
van de tarieven voor zware stookolie afhankelijk van het zwavelgehalte dient te 
geschieden in het kader van de algemene herziening van de behandeling van 
verwarmingsbrandstoffen, nadat hierover een raadpleging is gehouden. Ten aanzien van 
de tariefverlaging voor minerale oliën die worden gebruikt bij de produktie van 
aluminiumoxyde in Sardinië is de Commissie van mening dat dit aspect het best kan 
wórden herzien in het kader van de algemene herziening, zoals voorzien in artikel 8, lid 
6, van de richüijn, betreffende vrijstellingen en verlagingen op grond van artikel 8, lid 
4, van Richtlijn 92/81/EEG. In de tussentijd stelt de Commissie zich op het standpunt 
dat de Raad een positief standpunt dient in te nemen ten aanzien van verzoeken om deze 
specifieke vrijstellingen tot 31 december 1996 te verlengen. Gezien de belangstelling van 
de kant van de Lid-Staten is de Commissie voorts van mening dat een algemene 
herziening, zoals bedoeld in artikel 8, lid 7, van dezelfde richtlijn, betreffende 
vrijstellingen op grond van lid 1, onder b), en lid 2, onder b), van artikel 8 het best 
tegelijkertijd kan plaatsvinden. 
31 
6.33 Gezien de nauwe samenhang tussen de minimumtarieven voor 
verwarmingsbrandstoffen en die voor brandstoffen die worden gebruikt in de zin van 
artikel 8, lid 3, van Richtlijn 92/81/EEG, wordt eveneens aanbevolen maatregelen op 
dit terrein op te schorten totdat de raadpleging is afgerond. 
6.34 Ten aanzien van de motorbrandstoffen, een sector waarin alle met elkaar 
concurrerende produkten aan accijns zijn onderworpen, is de Commissie van mening 
dat een aantal aspecten nader moeten worden geanalyseerd, met name de relatie tussen 
benzine en diesel, en het verschil in fiscale behandeling van gelode en ongelode 
benzine. Een dergelijke herziening van de behandeling van motorbrandstoffen dient in 
de context van de raadpleging te worden overwogen, ten einde te komen tot een meer 
samenhangende algemene strategie voor de toekomst. 
6.35 De Commissie concludeert dat in toekomstige voorstellen op dit gebied van de 
gelegenheid gebruik dient te worden gemaakt om ongelode benzine tot de brandstof te 
maken waarop het standaard minimumaccijnstarief wordt toegepast. Eventueel 
noodzakelijk geachte tariefverschillen tussen gelode en ongelode benzine moeten 
vervolgens worden beschouwd als een extra heffing op gelode benzine. 
6.36 De Commissie merkt op dat alle Lid-Staten hun nationale accijnstarieven voor 
motorbrandstoffen hebben verhoogd zonder de druk van verhoogde minimumtarieven. 
Zoals reeds vermeld, zou zelfs een verhoging van 20% van het minimumtarief voor 
ongelode benzine noodzakelijk zijn, alleen al om de nationale tarieven voor dit produkt 
te volgen. Doordat alle Lid-Staten hun tarieven hebben verhoogd, is anderzijds de 
onderlinge aanpassing van de tarieven nauwelijks gevorderd. De Commissie wil in dit 
stadium liever niet uitsluitend een verhoging van de minimumtarieven voorstellen, 
omdat zij van mening is dat het vraagstuk dient te worden onderzocht om na te gaan of 
wellicht andere, aanvullende maatregelen nodig zijn om het aanpassingsproces te 
ondersteunen. 
32 
BIJLAGE A 
ACCIJNSONTVANGSTEN ALS PERCENTAGE VAN HET BRUTO BINNENLANDS 
PRODUKT 
(1992) 
België 
Denemarken 
Duitsland 
Griekenland 
Spanje 
Frankrijk 
Ierland 
Italië 
Luxemburg 
Nederland 
Portugal 
Verenigd 
Koninkrijk Accij nsontvangsten 
als % van het BBP 
2,3% 
4,1% 
2,8% 
4,4% 
2,5% 
2,6% 
6,0% 
3,7% 
4,5% 
2,7% 
4,5% 
3,7% Totale 
belastingontvangsten 
als % van het BBP 
45,7% 
48,8% 
42,5% 
41,1% 
36,8% 
43,7% 
37,1% 
41,9% 
49,2% 
47,8% 
35,7% 
34,0% Accijns als % 
van de totale 
belastingen 
5,0% 
8,4% 
6,6% 
10,7% 
6,8% 
5,9% 
16,2% 
8,8% 
9,1% 
5,6% 
12,6% 
10,9% 
33 
BIJLAGE B 
MINIMUM-ACCIJNSTARIEVEN 
PRODUKT MINIMUMTARIEF 
TABAKSPRODUKTEN 
Sigaretten Combinatie van specifieke en ad valorem-
elementen, waarvan het minimumeffect niet 
minder mag bedragen dan 57% van de 
kleinhandelsprijs (meest gangbare 
prijsklasse) 
Tabak van fijne snede voor het rollen van 30% van de kleinhandelsprijs of 20 ecu per 
sigaretten kilogram 
Sigaren & cigarillo 's 5% van de kleinhandelsprijs of 7 ecu per 
1.000 stuks of per kilogram 
Andere rooktabak 20% van de kleinhandelsprijs of 15 ecu per 
___ . | kilogram 
ALCOHOLPRODUKTEN 
Wijn 0 ecu per hectoliter produkt 
(mousserend & niet-mousserend) 
Tussenprodukten 45 ecu per hectoliter produkt 
Bier 0,748 ecu per hectoliter/graad Plato of 
1,87 ecu per hectoliter/alcoholgehalte van 
het eindprodukt -
Gedistilleerde dranken 550 ecu per hectoliter absolute alcohol 
(1000 ecu voor Lid-Staten boven deze 
I limiet) 
MINERALE OLIËN 
Motorbrandstoffen 
Ongelode benzine 287 ecu per 1.000 liter 
Gelode benzine 337 ecu per 1.000 liter 
Diesel 245 ecu per 1.000 liter 
Kerosine 245 ecu per 1.000 liter 
LPG + methaan 100 ecu per 1.000 kg 
Verwarmingsbrandstoffen 
Gasolie 18(5)' ecu per 1.000 liter 
Kerosine 0 ecu per 1.000 liter 
LPG + methaan 0 ecu per 1,000 kg 
Zware stookolie oil 13 ecu per 1.000 kg 
Toepassingen van 
art. 8, lid 3 18 ecu per 1.000 liter 
Gasolie 18 ecu per 1,000 kg 
Kerosine 36 ecu per 1.000 kg 
LPG 4- methaan | 
1. Controleretributie van 5 ecu per 1.000 liter van toepassing in België en Luxemburg. 
ACCIJNSTARIEVEN 
QK Hl \A/J ;K! ' ,-
Ecus 
B DK D EL ES IRL I NL KV3 
I 
i 
UK 
ÏH 1-1-1990 
5::::::::::; | — |— I <7 <7 O 1-1-1991 
1-1-1994 PPP 1-1-1992 
1-1-1995 es 
C 
W 



ACCIJNSTARIEVEN 
UE DHA 
ectonter aosolute a 
1000 ECUS 
B DK EL ES IRL NL UK 
1.1.1990 
1.1.1993 1.1.1991 
1.1.1994 N% 1.1.1992 
üÜ 1.1.1995 > 
w n 



42 
BIJLAGE D( I ) 
WIJN 
ONTWIKKELING VAN DE ACCIJNSTARIEVEN 
TUSSEN 1.1.1993 EN 1.1.1995 
LID-STAAT 
België 
Denemarken 
Duitsland 
Griekenland 
Spanie 
Frankrijk 
Ierland 
Italië 
Luxemburg 
Nederland 
Oostenrijk 
Portugal 
Finland 
Zweden 
UK 
EU-min ACCIJNS 1.1.93 
(ECU 1.10.92) 
36,28 
86,10 
0,00 
0,00 
0,00 
3,31 
271,88 
0,00 
0,00 
48,51 
-
0,00 
-
-
165,89 
0,00 ACCIJNS 1.1.95 
(ECU 3.10.94) 
37,22 
86,95 
0,00 
0,00 
0,00 
3,35 
271,58 
0,00 
0,00 
49,94 
0,00 
0,00 
284,24 
284,30 
179,58 
0,00 % VERANDERING 
IN ECU 
3% 
1% 
0% 
0% 
0% 
1% 
0% 
0% 
0% 
3% 
-
0% 
-
-
8% 
0% % VERANDERING 
IN NATIONALE 
MUNT 
0% 
0% 
0% 
0% 
0% 
0% 
5% 
0% 
0% 
0% 
-
0% 
-
-
6% 
0% 
43 
BIJLAGE D(2) 
BIER 
ONTWIKKELING VAN DE ACCIJNSTARIEVEN 
TUSSEN 1.1.1993 AND 1.1.1995 
(IN ECU PER HL/GRAAD PLATO EINDPRODUCT) 
LID-STAAT 
België 
Denemarken 
Duitsland 
Griekenland 
Spanje 
Frankrijk 
Ierland 
Italië 
Luxemburg 
Nederland 
Oostenrijk 
Portugal 
Finland 
Zweden 
Verenigd 
Koninkrijk 
EU-min ACCUNS 1.1.93 
(ECU 1.10.92) 
1,46 
3,29 
0,79 
0,95 
0,76 
0,75 
9,24 
1,57 
0,79 
1,65 
-
1,22 
-
-
5,24 
0,75 ACCIJNS 1.1.95 
(ECU 3.10.94) 
1,49 
3,32 
0,80 
0,82 
0,75 
0,76 
8,75 
1,40 
0,81 
1,82 
1,48 
1,31 
11,37 
10,09 
5,53 
0,75 % VERANDERING 
IN ECU 
3% 
1% 
1% 
-13% 
-2% 
1% 
-5% 
-10% 
3% 
10% 
-
7% 
-
-
6% 
0% % VERANDERING 
IN NATIONALE 
MUNT 
0% 
0% 
0% 
0% 
13% 
0% 
0% 
0% 
0% 
7% 
-
20% 
-
-
4% 
0% 
44 
BIJLAGE D(3) 
GEDISTILLEERDE DRANKEN 
ONTWIKKELING VAN DE ACCIJNSTARIEVEN 
TUSSEN 1.1.1993 EN 1.1.1995 
LID-STAAT 
België 
Denemarken 
Duitsland 
Griekenland 
Spanje 
Frankrijk 
Ierland 
Italië 
Luxemburg 
Nederland 
Oostenrijk 
Portugal 
Finland 
Zweden 
Verenigd 
Koninkrijk 
EU-min ACCIJNS 1.1.93 
(ECU 1.10.92) 
1566,03 
3662,13 
... 1315,95 
549,12 
578,31 
1174,32 
2676,78 
662,90 
1011,14 
1433,96 
-
726,86 
-
-
2484,66 
550,00 ACCIJNS 1.1.95 
(ECU 3.10.94) 
1606,68 
3698,49 
1326,65 
550,00 
551,59 
1381,45 
2757,34 
593,32 
1037,39 
1540,05 
739,26 
715,15 
5016,08 
5131,68 
2634,06 
550,00 % VERANDERING 
IN ECU 
3% 
1% 
1% 
0% 
-5% 
18% 
3% 
-10% 
3% 
7% 
-
-2% 
-
-
6% 
0% % VERANDERING 
IN NATIONALE 
MUNT 
0% 
0% 
0% 
16% 
10% 
16% 
9% 
0% 
0% 
4% 
-
10% 
-
-
4% 
45 
BIJLAGE D(4) 
ONGELODE BENZINE 
ONTWIKKELING VAN DE ACCIJNSTARIEVEN 
TUSSEN 1.1.1993 EN 1.1.1995 
LID-STAAT 
België 
Denemarken 
Duitsland 
Griekenland 
Spanje 
Frankrijk 
Ierland 
Italië 
Luxemburg 
Nederland 
Oostenrijk 
Portugal 
Finland 
Zweden 
Verenigd 
Koninkrijk 
EU-min ACCIJNS 1.1.93 
(ECU 1.10.92) 
374,86 
293,26 
423,17 
409,92 
365,06 
426,12 
348,37 
478,13 
267,83 
438,36 
293,98 
474,29 
390,28 
523,98 
323,09 
287,00 ACCIJNS 1.1.95 
(ECU 3.10.94) 
409,89 
381,80 
509,85 
389,04 
361,60 
544,70 
345,82 
471,43 
354,48 
502,43 
333,40 
442,88 
456,97 
440,63 
400,48 
287,00 % VERANDERING 
IN ECU 
9% 
30% 
20% 
-5% 
-1% 
28% 
-1% 
-1% 
32% 
15% 
13% 
-7% 
17% 
-16% 
24% 
0% % VERANDERING 
IN NATIONALE 
MUNT 
7% 
29% 
20% 
10% 
14% 
26% 
5% 
10% 
29% 
11% 
11% 
4% 
12% 
5% 
22% 
0% 
46 
BIJLAGE D(5) 
GELODE BENZINE 
ONTWIKKELING VAN DE ACCIJNSTARIEVEN 
TUSSEN 1.1.1993 EN 1.1.1995 
LID-STAAT 
België 
Denemarken 
Duitsland 
Griekenland 
Spanje 
Frankrijk 
Ierland 
Italië 
Luxemburg 
Nederland 
Oostenrijk 
Portugal 
Finland 
Zweden 
Verenigd 
Koninkrijk 
EU-min ACCIJNS 1.1.93 
(ECU 1.10.92) 
447,61 
378,04 
474,77 
469,05 
401,21 
481,34 
382,49 
528,42 
331,95 
500,53 
355,38 
542,86 
462,16 
592,86 
383,55 
337,00 ACCIJNS 1.1.95 
(ECU 3.10.94) 
479,47 
467,29 
561,88 
406,10 
393,68 
584,77 
378,16 
527,32 
407,62 
566,45 
406,59 
478,64 
532,21 
498,01 
462,11 
337,00 % VERANDERING 
IN ECU 
7% 
24% 
18% 
-13% 
-2% 
21% 
-1% 
0% 
23% 
13% 
14% 
-12% 
15% 
-16% 
20% 
0% % VERANDERING 
IN NATIONALE 
MUNT 
4% 
22% 
17% 
0% 
13% 
20% 
4% 
11% 
20% 
10% 
12% 
-1% 
10% 
5% 
18% 
0% 
47 
BIJLAGE D(6) 
ALS MOTORBRANDSTOF GEBRUIKTE DIESELOLIE 
ONTWIKKELING VAN DE ACCUNSTARJEVEN 
TUSSEN 1.1.1993 EN 1.1.1995 
LID-STAAT 
België 
Denemarken 
Duitsland 
Griekenland 
Spanje 
Frankrijk 
Ierland 
Italië 
Luxemburg 
Nederland 
Oostenrijk 
Portugal 
Finland 
Zweden 
Verenigd 
Koninkrijk 
EU-min ACCIJNS 1.1.93 
(ECU 1.10.92) 
278,68 
266,58 
283,83 
268,03 
269,64 
251,61 
297,33 
361,70 
204,69 
250,51 
218,86 
297,14 
185,79 
372,73 
315,32 
245,00 ACCIJNS 1.1.95 
(ECU 3.10.94) 
296,03 
299,49 
322,56 
245,71 
262,24 
326,00 
297,46 
349,82 
253,02 
295,09 
243,22 
315,18 
298,46 
313,10 
400,48 
245,00 % VERANDERING 
IN ECU 
6% 
12% 
14% 
-8% 
-3% 
30% 
0% 
-3% 
24% 
18% 
11% 
6% 
61% 
-16% 
27% 
0% % VERANDERING 
IN NATIONALE 
MUNT 
4% 
11% 
13% 
6% 
12% 
28% 
6% 
8% 
20% 
14% 
9% 
19% 
53% 
5% 
25% 
0% 
48 
BIJLAGE D(7) 
GASOLIE VOOR VERWARMINGSDOELEINDEN 
ONTWIKKELING VAN DE ACCUNSTARIEVEN 
TUSSEN 1.1.1993 EN 1.1.1995 
LID-STAAT 
België 
Denemarken 
Duitsland 
Griekenland 
Spanie 
Frankrijk 
Ierland 
Italië 
Luxemburg 
Nederland 
Oostenrijk 
Portugal 
Finland 
Zweden 
Verenigd 
Koninkrijk 
EU-min ACCIJNS 1.1.93 
(ECU 1.10.92) 
5,00 
229,90 
41,28 
153,72 
79,52 
63,99 
49,71 
361,70 
5,18 
46,29 
46,89 
0,00 
19,40 
197,17 
16,93 
18,00 ACCIJNS 1.1.95 
(ECU 3.10.94) 
5,31 
299,49 
41,62 
133,09 
76,72 
73,80 
47,11 
349,82 
5,31 
47,66 
48,05 
0,00 
33,91 
168,78 
27,37 
18,00 % VERANDERING 
IN ECU 
6% 
30% 
1% 
-13% 
-4% 
15% 
-5% 
-3% 
3% 
3% 
2% 
-
75% 
-14% 
62% 
0% % VERANDERING 
IN NATIONALE 
MUNT 
4% 
29% 
0% 
0% 
11% 
14% 
0% 
8% 
0% 
0% 
0% 
0% 
67% 
7% 
59% 
0% 
49 
BIJLAGE D(8) 
ZWARE STOOKOLIE 
ONTWIKKELING VAN DE ACCIJNSTARIEVEN 
TUSSEN 1.1.1993 EN 1.1.1995 
LID-STAAT 
België 
Denemarken 
Duitsland 
Griekenland 
Spanje 
Frankrijk 
Ierland 
Italië 
Luxemburg 
Nederland 
Oostenrijk 
Portugal 
Finland 
Zweden 
Verenigd 
Koninkrijk 
EU-min ACCUNS 1.1.93 
(ECU 1.10.92) 
18,50 
260,27 
15,48 
47,30 
13,01 
19,35 
10,13 
52,03 
18,50 
15,43 
14,45 
51,43 
18,26 
207,55 
13,17 
13,00 ACCUNS 1.1.95 
(ECU 3.10.94) 
18,98 
262,85 
15,61 
40,95 
13,08 
21,73 
13,39 
46,57 
18,98 
15,91 
14,79 
28,10 
34,19 
177,66 
21,23 
13,00 % VERANDERING 
IN ECU 
3% 
1% 
1% 
-13% 
1% 
12% 
32% 
-10% 
3% 
3% 
2% 
-45% 
87% 
-14% 
61% 
0% % VERANDERING 
IN NATIONALE 
MUNT 
0% 
0% 
0% 
0% 
16% 
11% 
39% 
0% 
0% 
0% 
0% 
-39% 
79% 
7% 
58% 
0% 
ONTWIKKELING VAN DE WISSELKOERS VAN DE ECU 
TEN OPZICHTE VAN DE NATIONALE MUNTEENHEDEN 50 
BIJLAGE E 
MUNTEENHEID 
Belgische frank 
Deense kroon 
Duitse mark 
Griekse drachme 
Spaanse peseta 
Franse frank 
Ierse pond 
Italiaanse lire 
Luxemburgse frank 
Nederlandse gulden 
Oostenrijkse 
shilling 
Portugese escudo 
Finse mark 
Zweedse kroon 
Pond sterling WAARDE VAN 1 ECU 
01.10.92 
40,5484 
7,60759 
1,93777 
253,707 
138,333 
6,65065 
0,750341 
1729,67 
40,5484 
2,21624 
13,8444 
174,999 
6,25968 
7,40482 
0,797291 01.10.93 
41,3455 
7,71643 
1,90933 
274,904 
154,073 
6,65763 
0,815414 
1857,14 
41,3455 
2,14447 
13,4339 
196,425 
6,81121 
9,475 
0,779574 03.10.1994 
39,5224 
7,53281 
1,92213 
293,028 
159,014 
6,55831 
0,791706 
1932,52 
39,5224 
2,15253 
13,5271 
195,763 
5,98076 
9,23674 
0,782062 % VERANDERING 
GEDURENDE EEN 
PERIODE VAN 
TWEE JAAR 
2,5% 
1,0% 
0,8% 
-15,5% 
-15,0% 
1,4% 
-5,5% 
-11,7% 
2,5% 
2,9% 
2,3% 
-11,9% 
4,5% 
-24,7% 
1,9% 
51 
BIJLAGE F 
CONSUMPTIEPRIJZEN-INDEX- % TOENAME 
1993-1994 
(NATIONALE MUNTEENHEDEN) 
België 
Denemarken 
Duitsland 
Griekenland 
Spanje 
Frankrijk 
Ierland 
Italië 
Luxemburg 
Nederland 
Portugal 
Verenigd 
Koninkrijk 
EUR 12 1993 
2,8 
1,3 
4,1 
14,5 
4,6 
2,1 
1,4 
4,5 
3,6 
2,1 
6,5 
1,6 
3,4 1994 
2,4 
2,0 
3,0 
10,9 
4,7 
1,8 
2,3 
4,0 
2,2 
2,8 
5,2 
2,5 
3,1 Cumulatief 
5,3 
3,3 
7,2 
27,0 
9,5 
3,9 
3,7 
8,7 
5,9 
5,0 
12,0 
4,1 
6^6 
Bron: Eurostat 
52 
BIJLAGE G 
ACCIJNSTARIEVEN VOOR SIGARETTEN 
PER 1.000 SIGARETTEN IN DE ML-EST GANGBARE PRIJSKLASSE 
Lid-Staat 
België 
Dene­
marken 
Duitsland 
Grieken­
land 
Spanje 
Frankrijk 
Ierland 
Italië 
Luxem­
burg 
Nederland 
Oostenrijk 
Portugal 
Finland 
Zweden3; 
Verenigd 
Koninkrijk Klein­
handelsprijs 
(KHP) 
meest 
gangbare 
prijsklasse 
116,39 
192,49 
127,46 
81,90 
39,30 
125,79 
173,04 
80,21 
88,05 
104,99 
107,19 
66,41 
166,37 
165,10 
172,62 BTW 
% van 
KHP 
17,01% 
20,00% 
13,04% 
15,25% 
13,79% 
15,68% 
17,36% 
15,97% 
10,71% 
14,89% 
16,67% 
14,53% 
18,03% 
20,00% 
14,98% Accijns 
Specifieke accijns 
in ecu 
9,03 
80,55 
43,18 
2,98 
2,52 
4,72 
72,26 
2,93 
3,04 
37,75 
17,15 
7,42 
12,54 
81,20 
73,70 % van 
totale 
belasting 
10,38% 
50,38% 
47,24% 
5,00% 
9,12% 
5,04% 
54,99% 
5,00% 
5,02% 
50,01% 
21,72% 
13,67% 
9,97% 
71,09% 
54,97% Ad 
valorem 
% van 
KHP 
50,00% 
21,22% 
24,80% 
53,86% 
50,00% 
54,95% 
16,82% 
53,35% 
54,50% 
21,05% 
41,00% 
56,00% 
50,00% 
0,00% 
20,00% Totale acijns 
in ecu 
67,23 
121,40 
74,79 
47,09 
22,17 
73,84 
101,37 
45,72 
51,02 
59,85 
61,10 
44,60 
95,72 
81,20 
108,23 % van 
KHP2} 
57,76% 
63,07% 
58,68% 
57,50% 
56,40% 
58,70% 
58,58% 
57,00% 
57,95% 
57,00% 
57,00% 
67,17% 
57,54% 
49,18% 
62,70% 
1. Moet tussen 5 en 55 % liggen. 
2. Mag niet minder dan 57 % bedragen. 
3. Zweden heeft een vrijstelling en hoeft de ad valorum belasting niet toe te passen tot 1996 en hoeft het 
niveau van 57% niet voor 1999 te bereiken. 
7 D 
ISSN 0254-1513 
COM(95) 285 def. 
DOCUMENTEN 
NL 09 
Catalogusnummer : CB-CO-95-362-NL-C 
ISBN 92-77-91485-8 
Bureau voor officiële publikaties der Europese Gemeenschappen 
L-2985 Luxemburg /