COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN 
Brussel, 26.07.1995 
COM(95)411 def. 
MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN DE RAAD 
Suropm mn dm VS boudmn bun blik op dm tomkammt gmriebt 

Europa mn dm VS boudmn hun blik op d« toekomst gmriebt 
IJMIPING 
DE HUIDIGE BETREKKINGEN TUSSEN DE EO EN DE VS 
Bijna alles wat; er vandaag de dag in de wereld gebeurt, is van belang 
voor de EU en de VS, die beiden hoofdrolspelers zijn in het 
wereldgebeuren. Ook zijn zij verbonden door nauwe veiligheidsbanden en 
hebben zij gemeenschappelijk belang bij het op doelmatige wijze 
aanpakken van.een ruime schakering van politieke en 
veiligheidsvraagstukken in de wereld. Zij hangen min of meer dezelfde 
waarden aan, geloven in de democratische regeringsvorm, de mensenrechten 
en de markteconomie en hebben een gemeenschappelijk belang bij het 
aanpakken van wereldwijde uitdagingen, zoals bedreiging van de 
veiligheid on stabiliteit, verspreiding van wapens, werkloosheid, 
milieudegradatie, drugs, misdaad en terrorisme, en andere vraagstukken, 
zoals stedelijk verval, vergrijzing, enz. Voorts hebben beiden dezelfde 
belangen bij het ontwikkelen van een coherent beleid ter bevordering van 
een harmonische economische ontwikkeling in de rest van de wereld en ter 
stimulering van mot name de stabiliteit van het internationale 
economische, financiële en monetaire stelsel en integratie van de landen 
die hervormingen dooimaken en ontwikkelingslanden. 
De wijze waarop elk van de partners de vele internationale uitdagingen 
waarvoor hij zich gesteld ziet, aanpakt en of hij besluit dit 
gezamenlijk ot afzonderlijk te doen, is onvermijdelijkerwij s van invloed 
op hun bilaterale betrekkingen, alhoewel verschil van mening over 
bepaalde kwesties niet noodzakelijkerwijs wijst op verkoeling van de 
betrekkingen. In het verleden gaven de meningsverschillen de mate weer 
waarin elke partij dacht een actieve rol op het wereldtoneel te moeten 
spelen. Zij hebben de .solidite.it van de betrekkingen of hun 
gemeenschappelijke oogmerk niet. aangetast. Immers ondanks het aanknopen 
van steeds meer andere betrekkingen blijven de betrekkingen tussen de EU 
en de VS voor elke partij de belangrijkste zowel vanuit bilateraal 
oogpunt als met het oog op het garanderen van de politieke en 
economische stabiliteit in de wereld. 
De betrekkingen tussen de EU en VS zijn zowel multilateraal als 
bilateraal en houden samenwerking in vele multilaterale fora in om 
gedeelde doelstellingen te doen vorderen. 
De bilaterale betrekkingen werden geformaliseerd in de Transatlantische 
Verklaring van november' '1990, waarin de gemeenschappelijke doelstellingen 
van de partners on de beginselen van hun partnerschap uiteen worden 
gezet en wordt voorzien in een inst itutioneel kader voor overleg. De 
betrekkingen zijn noodzakelijkerwijs complex, maar toch diepgaand zoals 
aan de hand van enkele voorname feiten en cijfers kan worden 
geïllustreerd: 
in uolitiek opzicht zijn de betrekkingen van de EU met de VS 
veelomvattend en van het grootste belang. Er bestaan op ieder 
niveau intensieve en frequente contacten, variërende van de 
tweejaarlijkse topconferenties tot nabeschouwingen over 
werkgroepen. Op grond van hun politiek en economisch gewicht zijn 
de EU en de VS aanwezig in alle crisisgebieden in de wereld (zo 
zijn zij bijvoorbeeld betrokken bij het vredesproces in het 
Midden-Oosten en helpen zij de landen van Midden- en Oost-Europa 
en de voormalige Sovjet-Unie bij hun overgangsproces), waarbij zij 
vaak gezamenlijk optreden, soms van mening verschillen, maar 
altijd in nauwfcontact met olkaar moeten staan om informatie en 
gezichtspunten uit te wisselen en, in voorkomend geval, 
een overeengekomen aanpak, te volgen. 
1 
in veiliuheldsoozicht kunnen de 100.000 mansterke Amerikaanse 
troepen in Europa niet onvermeld blijven en spelen de VS via de 
NAVO een rol van doorslaggevend belang bij de instandhouding van 
de stabiliteit in Europa. 
in economisch opzicht is de EU verantwoordelijk voor meer dan 50% 
van alle directe buitenlandse investeringen in de VS, terwijl de 
VS-investeringen in de EO 40% uitmaken van de totale directe 
buitenlandse investeringen van de VS. Ongeveer drie miljoen 
arbeidsplaatsen aan deze en gene zijde van de Atlantische Oceaan 
zijn van deze investeringen afhankelijk. In 1994 ging 17,6% (95 
miljard ecu) van de EÜ-uitvoer naar de VS en was 17,3% (93 miljard 
ecu) van de EU -invoer uit de VS. De uitvoer van de VS naar de EU 
vertegenwoordigde 22% (83 miljard ecu) van de totale Amerikaanse 
uitvoer en dn invoer uit de EU bedroeg in totaal bijna 16,4% (87 
miljard ecu) van de totale invoer van de VS. 
Vanzelfsprekend wei cl de aard van de naoorlogse betrekkingen veranderd 
door het einde van de koude oorlog. Er is niet langer één 
gemeenschappelijke vijand en de noodzaak Van het garanderen van 
militaire veiligheid is niet langer meer het meest belangrijke kenmerk 
van de betrekkingen. In de nu ontstane wereld knopen zowel de EU als de 
VS nieuwe betrekkingen met andere partners aan, de VS in het kader van 
de APEC en met: Zuid-Amerika, en de EU met Midden- en Oost-Europa en het 
Middellandse Zeegebied. Dit zijn evenwel geen exclusieve invloedszones. 
De EU is aanwezig en actief in Azië, Afrika en Latijns-Amerika, terwijl 
de VS intensief betrokken zijn bij Midden- en Oost-Europa en het Midden-
Oosten. Beide paitners hebben in alle regio's in de wereld belangen. 
Van terugkeer nuar de tijd waarin politieke en economische kwesties 
ondergeschikt waren aan het allesoverheersende probleem van de 
veiligheid kan geen sprake zijn. Nu dient opnieuw te worden aangetoond 
waarom dit unieke partnerschap waardevoller dan ooit is om redenen die 
meer van doen hebben met de toekomst dan met een gemeenschappelijk 
erfgoed. Verscheidene decennia lang steunden de twee grootste politieke 
partijen in de VS het idee van de Europese integratie. Bij het aantreden 
van elke nieuwe politieke generatie aan beide zijden van de Oceaan moet 
de consensus worden bewaard over het. belang van de betrekkingen tussen 
de EU en de VS. Veranderingen in.de EU in de afgelopen jaren, zoals de 
voltooiing van de interne mai kt, de goedkeuring van het Verdrag van 
Maastricht en d«- vooruitzichten up oen EMU en de groeiende 
Internationale i<>! van de EU bij het steunen.van de economieën die een 
hervorming doormaken on economieën in ontwikkeling, maakten het steeds 
meer mogelijk en noodzakelijk voor Europa om voor het eerst de uitdaging 
een volwaardige en gelijkwaardige partner van de VS te zijn, op te 
nemen. 
Hoe kunnen wij ervoor zorgen dat. de betrekkingen voortdurend 
beantwoorden aan de behoeften van beide partijen zodat zij de stabiele 
kern blijven vormen van hun relaties met de rest van de wereld? Deze 
mededeling heeft, ten doeL de voornaamste elementen van de betrekkingen -
de veiligheid, politieke en economische kwesties - te herzien en 
terreinen voor bezinning aan te geven die dan kunnen worden 
samengebracht in een nieuw kader. Om volledig te zijn, overschrijdt de 
mededeling de traditionele terreinen, zoals de handel, en doet zij 
wijzen aan de .hand waarop met alle aspecten van de betrekkingen 
voortgang kan worden geboekt. In de mededeling worden voorstellen gedaan 
met inachtneming van de veranderingen die zich sedert de aflegging van 
de Transatlantische Verklaring van 1990 in de EU en Europa in zijn 
geheel hebben voorgedaan. Vanzelfsprekend zal de aanpassing van het 
partnerschap tussen de EU en de vs aan de behoeften van de toekomst tijd 
vergen en zal ten dele moeten wonden gewacht op institutionele 
veranderingen, zoals die welke voortvloeien uit de IGC en de 
het overweging van de tollen van de NAVO en de WEU. Niettemin kan er in 
de komende maanden veel worden bes loten dat de betrekkingen zal 
opvijzelen en'de weg zal banen voor toekomstige besluiten. 
1 
Het is namelijk onmogelijk zich serieus op de toekomst van de 
betrekkingen te bezinnen zonder een totaalbeeld voor ogen te houden. Op 
deze wijze wordt, op het hoogste niveau een signaal gegeven dat de EU en 
de VS doordrongen zijn van de noodzaak van het up to date maken van de 
betrekkingen en een geloofwaardig proces in gang hebben gezet om dat 
doel te bereiken. 
DE COMPONENTEN VAN EEN NIEUW PARTNERSCHAP 
Het wordt in de moderne wereld steeds moeilijker beleidsterreinen, zoals 
defensie en veiligheid, politieke samenwerking en economische 
betrekkingen, van elkaar te scheiden. Om de betrekkingen tussen de EU en 
de VS nieuw leven in te blazen, moeten alle terreinen die voor 
samenwerking in aanmerking komen en de raakvlakken veiligheids-, 
politiek en economisch gebied onder de loep worden genomen. 
VEIfalSHEIP 
Zowel de Europese Unie ais de Verenigde Staten hechten veel belang aan 
de internationale veiligheid en stabiliteit in de onzekere toestand 
waarin de wereld zich na de koude oorlog bevindt. Op specifieke punten 
mogen de belangen dan uiteenlopen, maar over de grondbeginselen en 
algemene doelstellingen bestaat er in hoge mate overeenstemming. Op 
grond van de uiteenlopende structuur en geografische ligging van de EU 
en de VS vu Lien hun bijdragen aan'de internationale veiligheid en 
stabiliteit elkaar goed aan. 
De blijvende betrokkenheid van de Verenigde Staten bij de Europese 
veiligheid zorgt voor het broodnodige vertrouwens- en 
eontinuïteitseleinent. in' een snel veranderende wereld. De Europese Unie 
hielp de gevoelens van onveiligheid in Midden- en Oost-Europa overwinnen 
nu de parameters voor de internationale veiligheid opnieuw worden 
uitgezet. Hierdoor werd de overgang naar op politieke en economische 
vrijheid gebaseerde stelsels onder opvallend vreedzame omstandigheden, 
behalve in het tragische conflict rond Bosnië en in delen van de 
voormalige Sovjet-Unie, in de hand gewerkt. En zelfs in laatstgenoemde 
gevallen hielp de samenwerking tussen de Verenigde Staten en de Europese 
Unie de escalatie van specifieke conflicten voorkomen. 
Tot dusver was de bijdrage van de Europese Unie aan de internationale 
veiligheid vooral indirect. Haar netwerk van overeenkomsten met de 
landen van Midden- en Oost Europa over zowel politieke als economische 
zaken en het vooruitzicht op lidmaatschap van de Unie zetten de 
geassocieerde landen aan tot samenwerking en het overwinnen van 
eventuele spanningen. Haar partnerschapsovereenkomsten met Rusland, de 
Oekraïne en andere landen van de voormalige Sovjet-Unie brengen deze 
landen in contact met het Europese integratieproces. Ook droeg de Unie 
aan de Europese veiligheid bij via multilaterale kanalen, met name via 
het initiatief tot het stabiliteitspact en de Organisatie voor 
Veiligheid en Samenwerking in Europa, waarnaar het pact nu werd 
overgedragen. De betrokkenheid van de Verenigde Staten bij deze kaders 
bleek waardevol voor liet: verzekeren van hun succes. 
De Europese Unie zorgt eveneens voor stabiliteit in het Middellandse 
Zeegebied, een zone waarin de Veienigde Staten ook veiligheidsbelangen 
hebben. De overeenkomsten van de Unie met landen op de zuidelijke en 
oostelijke kusten van de Middellandse Zee en haar bijzonder nauwe banden 
met Cyprus, Malta en Turkije, nu aangevuld door het belangrijke pakket 
financiële:; bij:-, f and waartoe de Europese Raad van Cannes besloot, kunnen 
helpen bij het krijgen van steun voor de beginselen waarop de 
internationale vrede en samenwerking zijn gebaseerd en bij het tegengaan 
van ontwikkelingen die de internationale stabiliteit bedreigen. 
(A 
De Ëutopese Unie kan eveneens nauw met. de VS samenwerken in bepaalde 
gebieden van Afrika wier conflictsituaties zij op dezelfde wijze 
interpreteren; ook kan zij bijdragen aan de ontwikkeling van mechanismen 
ter oplossing van conflicten. Daartoe moeten de EU en de'VS'i/iformatie 
uitwisselen over ontwikkelingen in de regio en gezamenlijke, initiatieven 
bevorderen ter stimulering van een politieke dialoog, humanitaire 
bijstand en een gemeenschappelijk antwoord op rehabilitatiebehoeften. 
Het in het Verdrag betreffende de Europese Unie voorziene 
gemeenschappelijk buitenlands on veiligheidsbeleid vergroot het vermogen 
van de Unie om mét de Verenigde Staten ,en andere partners bij te dragen 
aan de Europese en internationale veiligheid aanzienlijk. Door de Unie 
in staat te stellen gezamenlijk op te treden en de verschillende tot 
haar beschikking staande instrumenten te bundelen, maakt het GBVB van de 
EU een concretere partner voor de vs. Vanzelfsprekend mag de politieke 
wil niet ontbreken, wil het GBVB al zijn mogelijkheden benutten. De 
Intergouvernementele Conferentie van 1996 zal bezien hoe de 
beleidsanalyse kan worden Verbeterd, de besluitvorming kan worden 
gestroomlijnd en-de Unie op doelmatigere wijze naar buiten kan worden 
vertegenwoordigd. 
op veiligheids- en defensiegebied zegt het Verdrag betreffende de 
Europese Unie dat: de Westeuropese Unie zal worden belast met het 
defensiebeleid van de Unie en zal dienen ter versterking van de Europese 
zuil van het Atlantisch Bondgenootschap. Hoewel zij op operationeel 
gebied nog in de kinderschoenen staat, heeft de WEU haar waarde als 
instrument voor de tenuitvoerlegging van beleidsbesluiten van de EU 
reeds bewezen, met name wat betreft de uitvoering van het embargo tegen 
Servië en Montenegro on, tezamen met de NAVO, in het gebied rond de 
Adriatische Zei». Ook speelt.'de WEU een belangrijke rol op 
veiligheidsgebied bij het administreren door de EU van de stad Mostar in 
Bosnie. De WEU besloot, in juni 1.9^2 in haar bijeenkomst in Petersberg, 
Duitsland, dat! handhaving van de vrede en crisisbeheer prioriteiten voor 
de toekomst zijn. 
De 1GC zal'bezien hoe de betrekkingen tussen de WEU en de Europese Unie 
kunnen worden Ontwikkeld met het einddoel van integratie van de WEU in 
de Europese Unie. Een ander belangrijk punt is de complementariteit van 
het partnerschap tussen de NAVO en de WEU. De WEU moet specifieke 
operationele capaciteiten ontwikkelen op het gebied van de 
vredeshandhaving, het crisisbeheer en humanitaire acties. Ook kan de WEU 
een belangrijke rol vervullen bij het ondernemen van actie ter 
bevordering van Europese belangen buiten het werkterrein van de NAVO. 
Deze ontwikkelingen zullen een belangrijke bijdrage leveren aan het 
vermogen van de EU om voor de Verenigde Staten als partner op te treden 
op met de veiligheid verband houdende terreinen. 
Aanbeveling 
De Intergouvernementele Confèrent ie van 1996 en de uitbreiding van de 
Europese Unie en c/e NAVO werpen vele met de veiligheid verband houdende 
kwesties op waarown de Unie, eu de Verenigde Staten een regelmatige 
dicüoijq zouden' nu>et.oti voeren. In afwachting van de ontwikkelingen in de 
betrekkingen tunnon do EU, de WEU, de NAVO en de OVSE en in de 
veiligheidsregelingen van Europa in het algemeen en zich bewust van de 
speciale rol van c/e NAVü in de t.iaiiscitlantische veiligheidsbetrekkingen 
•moeten de EU en'do \/:> zich in liun dialoog tevens concentreren op 
specifieke zaken waataan zij elk oon bijzondere bijdrage moeten leveren, 
zoal s hi j voorbed d: 
de UJtbiojding van de EU en de NAVO 
de niet-vorvpLojding van mar.r.avernietigingswapens 
voorkoming van de illegale verkoop van kernmateriaal 
*> 
hepeikinq van i/o intotuati<>nalo wapenhandel 
expurtcont.ro.11.' (goederen voor tweeërlei gebruik) 
de vroegtijdige vaststel 1 ing vaiï conflicten 
preventieve diplomatie 
het in het oog houden van do mensenrechten en de problemen van 
minderheden 
BUITENLANDS BELEID 
De doelstellingen van het; gemeenschappelijk buitenlands en 
veiligheidsbeleid van de Europose Unie en het buitenlands beleid van de 
Verenigde Staten vortonen veel overeenkomsten met inachtneming van de 
verschillend in structuur en googrufische ligging van de twee partijen. 
Deze doelstellingen, zoals voor de EU uiteengezet in artikel J.l van het 
Verdrag, omvatten handhaving van de vrede en versterking van de 
internationale veiIigheid overeenkomstig de beginselen van het Handvest 
van de Verenigde Naties, de Slotakte van Helsinki en het Handvest van 
Parijs, bevordering vun de internationale samenwerking en de 
ontwikkeling en versterking van de democratie en de rechtsstaat alsmede 
eerbiediging van de mensenrechten en de fundamentele vrijheden. Deze 
ruime consensus over fundamentele waarden en doelstellingen komt tot 
uiting in de Transatlantische Verklaring van 1990. 
De eerste en voornaamste uitdaging waarvoor men zich bij het ontwikkelen 
van betrekkingen tussen de EU en de VS op het gebied van het buitenlands 
beleid gesteld ziet, is om uit deze doelstellingen een specifiek beleid 
in de verschillende sectoren al te leiden en het eens te worden over 
efficiënte samenwerk!ngsmechanismen. Op de Topconferentie tussen de EU 
en de VS, die op" 14 juni 1995 in Washington werd gehouden, kon er 
inspiratie worden opgedaan over substantiële vraagstukken ten aanzien 
waarvan door nauwere .samenwerking voortgang kan worden geboekt. Deze 
Vraagstukken omvatten: 
'de mensenrechten 
nucleaire veiligheid 
co-sponsorscliap van de "Vrienden van de federatie" tussen 
Bosnië en Kroatië 
steun voor de Palesfijnen 
milieukwesties in Midden- en Oost-Europa 
bijstand voor de opkomende democratieën bij hun strijd tegen 
de misdaad 
de rechtsbedeling op Haïti 
Op deze terreinen moeten vóór eind 1995 concrete projecten voor . 
gezamenlijke actie door de EU en de VS worden ontwikkeld. Andere 
vruchtbare terreinen voor samenwerking op het gebied van het buitenlands 
beleid omvatten humanitaire bijstand en ontwikkelingshulp. 
Humanitaire bijstand: Tezamen verstrekken de EU en de VS 86% van 
deofficiële humanitaire bijstand (de Lid-Staten van de EU 31%, de 
EG 27%, de VS 28%). Hoewel slechts 15% van de buitenlandse hulp 
(ontwikkeling plus humanitaire bijstand) via de Commissie loopt, 
wordt bijna 50% van de humanitaire bijstand van de EU door de 
Commissie beheerd. Dit maakt de Gemeenschap tot de belangrijkste 
gesprekspartner van de VS op dit terrein en verklaart de nauwe 
relatie die zich heeft ontwikkeld. Er vinden regelmatig 
gedachtenwisselingen plaats over algemene en operationele 
vraagstukken. Sedert eind 1993 wisselen het Humanitair Bureau van 
de Europese Gemeenschap (ECHO) en het Office for Disaster Relief 
(OFDA) van de VS gegevens uit en vinden er ook gezamenlijke . 
evaluatiemissies plaats. Personeel van ECHO heeft op uitnodiging 
van de regering van de VS deelgenomen aan een 
rampenbestrijdingopleiding en de USAID heeft nu een ambtenaar 
afgevaardigd naar de missie van de VS in Brussel. Voor september 
is een nieuwe bijeenkomst van ECHO en USAID gepland. 
Ontwikkelingssamenwerking: De Verenigde Staten en de Europese Unie 
spelen eveneens een belangrijke rol op het gebied van de 
ontwikkelingssamenwerking. In 1994 waren de Verenigde Staten de op 
één na belangrijkste donor na de Gemeenschap en haar Lid-Staten. 
Wanneer evenwel van het BBP-percentage wordt uitgegaan, dragen de 
Verenigde Staten momenteel het minste van alle officiële donors 
bij - 0,15%. 
Deze situatie zal in de komende jaren waarschijnlijk nog 
verslechteren, aangezien de officiële Amerikaanse 
ontwikkelingshulp in het Amerikaanse Congres onder druk staat in 
het kader van de pogingen om het belastingtekort te verlagen. In 
de komende paar jaren wordt dan ook een forse verlaging van de 
ontwikkelingshulp verwacht. 
De Europese Unie heeft veel belang bij versterking van de 
samenwerking met de VS. Het is in ons wederzijds eigenbelang als 
donors en handelspartners van de ontwikkelingslanden om de 
inspanningen van de Amerikaanse regering om ontwikkelingshulp óp 
de politieke agenda te handhaven, te steunen. Versterking van de 
samenwerking met de VS zal de EU nl. ook in staat stellen haar 
vermogen tot het beïnvloeden van donorbeleid verder te 
ontwikkelen. 
De Commissie van haar zijde overweegt haar samenwerking met de 
Amerikaanse regering op het gebied van ontwikkelingssamenwerking 
te formaliseren en reactiveren ten einde: 
de procedures van samenwerking met de Amerikaanse regering 
op prioritaire terreinen te versterken; 
gezamenlijk opnieuw te bezien hoe het effect en de 
efficiency van ontwikkelingshulp kunnen worden verbeterd. 
De tweede uitdaging waarvoor men zich bij de verwezenlijking van 
samenwerking op het gebied van het buitenlands beleid gesteld ziet, is 
de totstandbrenging van efficiënte mechanismen voor het plegen van 
overleg en het voeren van een dialoog. 
In de loop van de jaren kwam er een ruime schakering aan 
overlegmechanismen tot stand om de" dialoog aan te moedigen en in 
verschillende behoeften te voorzien. Deze contacten werden 
geformaliseerd in de Transatlantische Verklaring van 199.0 die van een 
aantal gedeelde doelstellingen uitgaat en voorziet in: 
*f 
tweejaarlijks overleg tussen de Voorzitters van de Raad en de 
Commissie, en de President van de VS 
tweejaarlijks overleg tussen de Ministers van Buitenlandse Zaken 
van de EU, de Commissie en de Minister van Buitenlandse Zaken van 
de VS 
ad hoe-overleg tussen de fungerend voorzitter van de Raad als dit 
de Minister van Buitenlandse Zaken is of de Trojka, en de Minister 
van Buitenlandse Zaken van de VS : 
tweejaarlijks overleg tussen de Commissie en de Amerikaanse 
regering op kabinetsniveau 
briefings door het Voorzitterschap ten behoeve van Amerikaanse 
vertegenwoordigers over Europese politieke 
samenwerkingsbijeenkomsten op ministerieel niveau 
voorts vinden er vele Trojka-contacten plaats op het niveau van de 
politieke directeuren en op deskundigenniveau. Ook worden er 
tussen de Commissie en de Amerikaanse regering regelmatig 
bijeenkomsten gehouden op sub-kabinetsniveau. Tevens heeft het 
Europese Parlement regelmatig interparlementair contact met het 
Amerikaanse Congres. 
Het gevarieerde proces van overleg over buitenlandse en veiligheidszaken 
dat in de afgelopen jaren op gang kwam, dient nu te worden herzien om 
rekening te houden met de politieke veranderingen binnen de EU sedert de 
vankrachtwording van het Verdrag van Maastricht en om te verzekeren dat 
de beoogde doelstellingen aldus op de meest efficiënte wijze worden 
bereikt. Er vinden nu zoveel bijeenkomsten plaats in verschillende 
formaties tussen de EU en de VS, tijdens welke zo'n uitgebreid gamma 
kwesties wordt besproken dat het moeilijk is zich een beeld te vormen 
van wat de prioriteiten zijn, Er moet serieus worden nagegaan of minder, 
meer gerichte bijeenkomsten niet zouden leiden tot een betere follow-up 
en e,en zichtbaarder en coherenter beleid in antwoord op enkele van de 
uitdagingen waarvoor de partners zich thans gesteld zien. Vóór het einde 
van het jaar moet de Commissie, tezamen met de Raad, en de Amerikaanse 
regering de werking van de bestaande overlegmechanismen aan een 
onderzoek onderwerpen en de mogelijkheden bezien van rationalisatie en 
verhoging van hun efficiency. Zo zou er bijvoorbeeld wijziging kunnen 
worden gebracht in bepaalde vaststaande bijeenkomsten en zou overleg 
kunnen worden gegroepeerd zodat er efficiënter gebruik wordt gemaakt van 
de middelen enz. 
Ook op de dialoog zelf kunnen bepaalde structurele verbeteringen worden 
aangebracht. Hoewel er frequente en intensieve contacten plaatsvinden, 
zijn er bijna geen mechanismen die zorgen voor de onderlinge 
coördinatie. Zo stelt ieder niveau zijn eigen agenda vaöt zonder 
rekening te houden met de problemen van een lager niveau en vaak zonder 
te zorgen voor de noodzakelijke samenhang tussen handel en economische 
vraagstukken enerzijds en de tweede en de derde zuil anderzijds. 
Er bestaat behoefte aan een coherentere aanpak in het kader waarvan de 
verschillende elementen worden samengebracht. Tijdens de Topconferentie 
tussen de EU en de VS die in 1994 in Berlijn werd gehouden, werd 
besloten drie werkgroepen op te richten die moeten bezien hoe kan worden 
samengewerkt op het gebied van steun aan Midden- en Oost-Europa en op 
het gebied van het GBVB en derde zuil-terreinen. Deze groepen brachten 
in juni 1995 verslag uit en werden na de vervulling van hun taken 
ontbonden. Tijdens de Topconferentie van de EU en de VS, die in juni 
1995 werd gehouden, werd besloten tot de oprichting van een groep op 
hoog niveau die tot taak krijgt de voortgang te evalueren die wordt 
geboekt met versterking en verdere ontwikkeling van de betrekkingen en 
het bestuderen van ideeën om in de in december 1995 te houden 
Topconferentie tussen de EU en de VS te bespreken. 
1 
Ondanks een steeds hoger niveau van samenwerking hebben de VS kritiek op 
het feit dat de EU niet altijd met één stem kan spreken en niet of 
onvoldoende bevoegd is voor zaken waarover de VS een dialoog met de EU 
zouden willen opzetten. Zo werden bijvoorbeeld de pogingen tot dusver om 
informatie uit te wisselen over belangwekkende derde zuil-terreinen door 
de terughoudendheid van.de EU tegengehouden. Omdat de EU niet met één 
stem spreekt, heeft zij minder invloed en kunnen de belangen van de EU 
zelfs soms worden geschaad. 
Het is niettemin mogelijk de politieke dialoog met de VS verder te 
verbeteren. Zulks kan geschieden door voort te bouwen op het proces van 
vaststelling van terreinen van wederzijds belang die zich lenen voor 
samenwerking, coördinatie van activiteiten of gezamenlijke initiatieven. 
Er dient nu verder te worden gegaan dan het bevestigen van 
gemeenschappelijke doelstellingen, zoals de bevordering van 
democratische waarden en economische welvaart in de wereld, en er dienen 
concrete acties te worden uitgevoerd, zoals het doen van gezamenlijke 
stappen bij bepaalde landen, samenwerking op het gebied van humanitaire 
bijstand en ontwikkelingshulp en in internationale organisaties, zoals 
de VN en de OVSE. Ook dienen er methoden te worden gevonden om problemen 
op te lossen ten aanzien waarvan de aanpak van de EU en de aanpak van de 
VS uiteenlopen (recente voorbeelden zijn b.v. Cuba, Iran enz.). 
Er wordt aanbevolen: 
om de dialoog en samenwerking op een aantal terreinen, zoals 
humanitaire bijstand en ontwikkelingshulp en de door de' 
Topconferentie van juni 1995 vastgestelde terreinen, te 
intensiveren. 
om de huidige mechanismen voor het plegen van overleg met de VS 
over vraagstukken op het gebied van het buitenlands beleid te 
herzien ten einde deze te rationaliseren en efficiënter te maken. 
ECONOMIE EN HANDEL 
Er is een hoge mate van interdependentie tussen de economieën van de EU 
en de VS wat betreft arbeidsplaatsen, inkomens, investeringen en 
technologische ontwikkeling. De markten van de EU en de VS zijn 
uitgebreid en vertonen overeenkomstige niveaus van ontwikkeling en 
consumentenkoopkracht. In bijlage I wórden details omtrent de 
economische betrekkingen gegeven. Voorts zijn de gemiddelde tarieven 
voor industrieprodukten na de afronding van de Uruguay-Ronde tussen de 
partners laag en is een groot deel van de handel reeds vrij van rechten. 
Ondanks nu en dan voorkomende handelsgeschillen, verloopt dit 
handelsverkeer in het algemeen probleemloos. Niettemin zijn er vele 
wijzen waarop de handels- en economische betrekkingen verder kunnen 
worden vergemakkelijkt, bijvoorbeeld door opheffing van de bestaande 
belemmeringen, waarvan er sommige bilateraal, andere het beste op 
multilateraal niveau kunnen worden aangepakt. Tarieven vormen geenszins 
de belangrijkste nog bestaande belemmeringen. 
Het feit dat de EU en de VS de twee grootste economische blokken in de 
wereld zijn, is van invloed op hun betrekkingen. Het in elke economie 
gevoerde beleid is van grote invloed op de andere economie en de 
wereldwijde groeivooruitzichten. Het behoort tot de verantwoordelijkheid 
van beide partners om in hun beleid rekening te houden met deze effecten 
ten einde op efficiënte wijze bij te dragen aan de internationale 
economische stabiliteit. Dit wettigt een dialoog die niet alleen het 
traditionele handelsgebied, maar ook macro-economische vraagstukken 
omhelst. Voorts houdt.het deelneming aan en het volgen van . ' 
internationale initiatieven in over zaken van internationaal belang, 
zoals groei, milieu en bevolkingsaanwas. -
«? 
Pt amltiltttirali hanfliliMinfla 
Bij hun samenwerking met het oog op de afronding van de Uruguay-Ronde 
toonden de EU en de VS dat zij wanneer zij samenwerken en hetzelfde doel 
nastreven aanzienlijke voortgang kunnen boeken. De gemeenschappelijke 
inzet van de EU en de VS om het multilaterale prpces te steunen en te 
voorzien in een solide basis voor de WTO is van groot belang voor de 
toekomst van een open internationaal handelsstelsel en vormt de 
grondslag voor gezonde bilaterale economische relaties. Beide partijen 
moeten samenwerken om van de WTO een sterk, objectief en onaanvechtbaar 
orgaan te maken. De EU is verontrust over de neiging van de VS de 
voorkeur te geven aan unilaterale en bijzondere bilaterale regelingen 
boven multilaterale regelingen en moet haar betrekkingen met de VS 
benutten voor het onderstrepen van de voordelen die beide partijen bij 
een multilaterale aanpak hebben en de schade die het gevolg kan zijn van 
het gebruik van of de dreiging met unilaterale maatregelen. De EU zal 
zich dan ook blijven verzetten tegen dergelijke unilaterale maatregelen. 
De EU is reeds gebonden aan een beleid van openstelling voor de wereld, 
terwijl zij ter zei fdertijd met de WTO verenigbare handelsbetrekkingen 
met haar buren in het Oosten en Zuiden en met belangrijke partners 
verder weg aanknoopt. Bij het overwegen van nieuwe regionale 
overeenkomsten zal zowel de EU als de VS er zich van dienen te 
verzekeren dat deze verenigbaar zijn met de WTO-bepalingen en meer in 
het algemeen het multilaterale handelsstelsel niet in gevaar brengen. 
De EU en de VS moeten zich nu concentreren op behoud van het elan van 
het multilaterale prpces en samenwerken aan een nieuwe agenda voor de 
verdere liberalisatie van de wereldhandel. De grootste prioriteit is 
afronding van de nog niet voltooide Uruguay-Ronde op terreinen, zoals 
telecommunicatie en zeevervoerdionsten. Ook moet de EU pogen de VS 
opnieuw te betrekken bij het multilaterale proces dat beoogt een 
veelomvattende overeenkomst inzake financiële diensten tot stand te 
brengen. Vervolgens zijn er de reeds door de Gemeenschap vastgestelde 
prioriteiten waaraan verder moet worden gewerkt, investeringen, de 
relatie tussen handel en concurrentie, het milieu en het sociaal beleid. 
De in mei door de Ministers van de OESO bereikte overeenstemming over 
het starten van onderhandelingen over een multilaterale 
investeringsovereenkomst en het maken van een begin met beraadslagingen 
in de WTO, is belangrijk omdat hiermee een nieuwe fase van de 
liberalisatie wordt ingeluid. 
Naast deze volle agenda zijn er nog andere terreinen die door de EU en 
de VS kunnen worden verkend met het oog op de instandhouding van het 
liberalisatie-elan en het geven van een verdere impuls aan de 
wereldhandel, zoals verdere tariefverlagingen, de harmonisatie en 
vereenvoudiging van de regels van oorsprong, verdere onderhandelingen 
over intellectuele eigendomsrechten, overheidsopdrachten, versterking 
van de regels inzake subsidiëring en bevordering van deregulering. De EU 
en de VS kunnen dienst doen als de motor voor internationale 
veranderingen en kunnen een belangrijke bijdrage leveren aan het 
multilaterale proces. Beide partners moeten eveneens streven naar 
samenwerking om landen, zoals Rusland en China, te doen toetreden tot de 
WTO. Zoals de Topconferentie van de G7 concludeerde, moeten wij een op 
deze punten geïnspireerde ambitieuze agenda opmaken voor de in december 
1996 in Singapore op ministersniveau te houden bijeenkomst van de WTO. 
Een ander terrein waaraan aandacht moet blijven geschonken, is de 
betrokkenheid van de VS bij de Overeenkomst inzake het Europese 
Energiehandvest, een multilateraal verdrag ter bevordering van de 
handel, investeringen en samenwerking op energiegebied. 49 landen in 
totaal, waaronder alle Lid-Staten, Japan en Australië en de Europese 
Gemeenschappen, hebben het verdrag ondertekend. Ondanks het feit dat zij 
aan alle onderhandelingen deelnamen, zijn de VS nog niet tot 
ondertekening overgegaan. 
^vo 
Aanbevolen wordt: 
om in het komende jaar met de VS te pogen de mogelijkheden voor 
verdere wereldwijde liberalisatie en deregulering vast': e stellen 
om verder aan de WTO te houwen via voltooiing van de nog niet 
afgeronde zaken, opstelling van het nieuwe WTO-werkprogramma en 
samenwerking aan aspecten, zoals de toetreding van Rusland en 
China tot de WTO 
om unilaterale actie door de VS tegen te gaan 
om te verzekeren dat alle nieuwe regionale regelingen verenigbaar 
zijn met de WTO en het multilaterale handelsstelsel op doelmatige 
wijze versterken. 
Pt bilattrait hanflaliagtnda 
Zonder op enigerlei wijze afbreuk te doen aan de samenwerking tussen de 
EU en de VS in het kader van multilaterale fora, hetgeen een centrale en 
wezenlijke bouwsteen blijft van de bilaterale betrekkingen, zijn er 
terreinen van economische bedrijvigheid aan deze en gene zijde van de 
Atlantische Oceaan waarop de handels- en investeringsstromen kunnen 
worden vergemakkelijkt via op bilateraal niveau door de EU en de VS 
genomen passende besluiten. Het: bedrijfsleven moet betrokken worden bij 
het opsporen van terreinen waarop actie moet worden ondernomen. Er dient 
een aantal lopende problemen te worden opgelost, terwijl de ontwikkeling 
van een systeem van vroegtijdige waarschuwing verder moet worden 
versterkt. Thans worden er vele bilaterale onderhandelingen gevoerd die 
als van beperkt: belang worden beschouwd, aangezien zij zich limiteren 
tot bepaalde sectoren en activiteiten zonder dat zij in hun ruimere 
context worden gezien als deel uitmakend van een sterk en zich 
voortdurend ontwikkelend partnerschap tussen de EU en de VS. 
Bij alle heroverwegingen van de betrekkingen tussen de EU en de VS moet 
worden gestreefd naar bundeling van deze verschillende onderdelen tot 
een algemene aanpak waarbij een duidelijk tijdschema wordt vastgesteld 
voor de afronding van onderhandelingen en voldoende politieke steun 
wordt gegeven om de aandacht van het publiek en de politiek en het 
bedrijfsleven te trekken. Zulks is op zich al de moeite waard, maar kan 
tevens de bouwstenen leveren voor eventuele toekomstige initiatieven 
wanneer eenmaal voldoende politieke c n technische aandacht is geschonken 
aan .de vorm en de richting van nauwere economische betrekkingen. De mate 
van openheid die reeds in de economische betrekkingen tussen de EU en de 
VS bestaat en de mogelijkheid tot verdere verdieping van de betrekkingen 
en tot opheffing van de bestaande belemmeringen zijn van dien aard dat 
het niet te ambitieus is om aan een belangrijk nieuw initiatief op het 
gebied van de economische betrekkingen tussen de EU en de VS te denken. 
OP weg naar pon traatatlantifcht tcpnomitcht ruimte? htt aanleveren van 
do bQuwatonon 
Er bestaat behoefte aan een nieuw concept dat al deze elementen 
samenbrengt en dat is een transatlantische economische ruimte. Deze moet 
een algeaeel kader leveren waarbinnen bestaande en nieuwe initiatieven 
deel uitmaken van een coherent politiek streven naar nauwere economische 
betrekkingen. Nu moeten zorgvuldig de terreinen worden vastgesteld 
waarop op realistische wijze bilaterale overeenkomsten tot stand kunnen 
worden gebracht waardoor de bestaande belemmeringen worden weggenomen of 
de transatlantische economische bedrijvigheid anderszins wordt verhoogd. 
Aldus kunnen de bouwstenen voor een transatlantische economische ruimte 
worden aangedragen. 
•M 
Er zijn vele huidige of toekomstige samenwerkingsterreinen, zoals 
douane, wetenschap en technologie, de informatiemaatschappij, 
intellectuele eigendomsrechten, de luchtvaart, het zeevervoer, staal, 
overheidsopdrachten, biotechnologie, concurrentiebeleid, enz. die hun 
voordeel kunnen doen met de bouwstenen-aanpak. Gezien de omvang van de 
Unie en de Verenigde Staten moet een dergelijke ruimte evenwel worden 
gebaseerd op de ontwikkeling van het multilaterale handelsstelsel - en 
op handel met derde landen -. 
Een van de het frequentst door het bedrijfsleven aan beide zijden van de 
Atlantische Oceaan genoemde handelsbelemmeringen is het ontbreken van de 
onderlinge erkenning van normen, certificering, enz. De EU en de VS 
houden er vaak uiteenlopende "filosofische" benaderingen van dezelfde 
vraagstukken op na en bezigen verschillende oplossingen op het gebied 
van de regelgeving waardoor zij het runnen van bedrijven die op beide 
markten opereren ingewikkeld maken. Als een eerste stap in de richting 
van het vinden van een oplossing voor enkele van deze moeilijkheden werd 
men het in een recente bijeenkomst tussen de EU en de VS op sub­
kabinetsniveau eens over beginselen inzake samenwerking op regelgevend 
gebied. Het doel is verhoging (of waar zulks nodig is totstandbrenging) 
van samenwerking op technisch gebied voor regelgevende projecten van 
gemeenschappelijk belang, meer gebruik te maken van eikaars technische 
infrastructuur om vroegtijdig te waarschuwen voor uiteenlopende of 
onverenigbare initiatieven op het gebied van de regelgeving die gevolgen 
voor de handel kunnen hebben. In een aantal sectoren worden 
onderhandelingen gevoerd met het oog op het bereiken van overeenstemming 
over de onderlinge erkenning van conformiteitsbeoordeling. Hierdoor • 
zouden de normen aan beide zijden van de Atlantische Oceaan niet worden 
veranderd, maar zouden bedrijven in staat worden gesteld certificering 
te krijgen voor zowel EU- als VS-normen via lokale keuringinstanties en 
instanties.die certificaten afgeven. De onderhandelingen houden zich 
thans bezig met onder meer telecommunicatie, elektrische veiligheid, 
farmaceutische produkten en medische hulpmiddelen. Er dient alles in het 
werk te worden gesteld om deze onderhandelingen tegen eind 1995 af te 
ronden. Dezelfde beginselen en technieken kunnen dan tot vele andere 
terreinen worden uitgebreid, zoals verschillen in wettelijke en 
handelspraktijken. 
De Commissie stelt voor om in de periode van nu tot eind december 1995 
met de Amerikaanse regering samen te werken aan de opstelling van een 
lijst van specifieke binnen een welomlijnd tijdsbestek te verwezenlijken 
doelstellingen op een reeks in het voorgaande opgesomde terreinen. Deze 
doelstellingen kunnen vervolgens ter politieke goedkeuring aan de Raad 
worden voorgelegd, terwijl het overeengekomen actieplan kan worden 
bestudeerd door de in december 199 5 door de EU en de VS te houden 
Topconferentie. 
Uit het voorgaande is het duidelijk dat er vele verschillende 
mogelijkheden zijn wanneer het erop aankomt de bouwstenen voor een 
transatlantische economische ruimte te kiezen. Inlassing van een 
vrijhandelszonecomponent in een transatlantische economische ruimte is 
één van deze mogelijkheden die haar positieve kanten heeft, maar ook een 
aantal nadelen, hetgeen serieuze bestudering noodzakelijk maakt. 
Vrijhandelszones die de opheffing van douanerechten en andere 
handelsbeperkingen voor-praktisch alle handel tussen partijen inhouden, 
kunnen een manier zijn om de internationale liberalisatie van de handel 
verder te bevorderen/ mits de zones verenigbaar zijn met de WTO-
bepalingen. De Commissie zette onlangs haar standpunt aangaande 
vrijhandelszones uiteen in een Mededeling aan de Raad 1. Gezien de 
recente afronding van de Uruguay-Ronde valt het nog te bezien of er 
realistische mogelijkheden voor verdere tariefverlagingen tussen de EU 
en de VS bestaan. Er kan geen deugdelijk politiek besluit worden genomen 
over de al dan niet totstandbrenging van een transatlantische 
1 Sec (95) 322 
IL 
vrijhandelszone in de toekomst zonder dat er eerst een gedetailleerde 
economische studie wordt gemaakt van de bestaande tariefniveaus, de 
waarschijnlijke voor- en nadelen verbonden aan 
opheffing van de tarieven, de gevolgen van e.e.a. voor bepaalde sectoren 
en de mogelijkheid van gedeeltelijke uitsluiting van deze sectoren van 
een vrijhandelsgebied en zonder dat wordt afgewogen welke 
waarschijnlijke handelsbevorderende/handelverleggende gevolgen van een 
dergelijke vrijhandelszone zullen zijn en welke het effect van de 
totstandbrenging van een zo grote vrijhandelszone voor het multilaterale 
handelsstelsel. 
De Commissie verricht thans een technische studie die de noodzakelijke 
elementen moet leveren voor de politieke afweging van hetgeen er hierbij 
op het spel staat. Een soortgelijke studie wordt in de VS verricht. Om 
te verzekeren dat er overeenstemming bestaat over de basisfeiten kan 
worden overwogen om in 1996 een gezamenlijke uitvoerbaarheidsstudie door 
de EU en de VS te laten verrichten over de voor- en nadelen van een 
transatlantische vrijhandelszone. Bij. een dergelijke studie zou eveneens 
kunnen worden bezien of het haalbaar is om het lidmaatschap van een 
dergelijke zone open te stellen voor derden. 
Het wordt steeds belangrijker ervoor te zorgen dat de toepassing van het 
concurrentiebeleid aan beide zijden van de Oceaan niet uiteenloopt. De 
recente concurrentie-overeenkomst tussen de EU en de VS is een 
belangrijke stap op weg naar nauwere samenwerking. Ook moet het 
voortbouwen op deze samenwerking worden overwogen met het oog op het 
bereiken van grotere verenigbaarheid tussen de systemen die de markten 
van de EU en de VS regelen. Een van de gevolgen van de totstandbrenging 
van een transatlantische economische ruimte' zal zijn dat het door de ene 
partij tegen de andere partij gebruiken van anti-dumping- en 
compensatiemaatregelen geleidelijk onnodig kan worden gemaakt. Dit is 
een doelstelling op langere termijn. Het is opmerkelijk dat anti­
dumpingrechten en compensatiemaatregelen in de vrijhandelszone tussen de 
VS en Canada en in de NAFTA werden gehandhaafd. 
Het idee van een transatlantische economische ruimte is eveneens van 
belang voor nieuwe informatiemaalschappijdiensten. Door de aard van de 
informatiesnelwegen zullen de geografische grenzen niet langer dienst 
doen als natuurlijke belemmeringen voorde handel in diensten. Aangezien 
de dienstensector in de economieën van de EU en de VS van doorslaggevend 
belang is, dient het beginsel van onderlinge erkenning op het gebied van 
de dienstenregelgeving te worden toegepast ten einde ervoor te zorgen 
dat de economische voordelen van de informatiemaatschappij worden benut. 
Hierover dienen dan ook zo spoedig mogelijk bilaterale beraadslagingen 
te worden gehouden. 
Er wordt aanbevolen: 
om te pogen een oplossing te vinden voor de lopende problemen en 
het vroegtijdig waarschuwingssysteem te versterken ten einde het 
rijzen van problemen in de toekomst te voorkomen 
om te zoeken naar de mogelijke bouwstenen voor de totstandbrenging 
van een transatlantische economische ruimte 
om zoveel mogelijk voortgang te boeken met de totstandbrenging van 
de bouwstenen, met name bij de huidige bilaterale onderhandelingen 
om de mogelijkheid van inluusing' van een vrijhandelszonecomponent 
te bezien via een in 1996 -door de EU en de VS te verrichten 
gezamenlijke uitvoerbaarheidsstudie 
om de samenwerking op het gebied van het concurrentiel eleid verder 
uit te breiden 
m 
om een begin te maken met bilaterale beraadslagingen over de 
onderlinge erkenning van regelgeving op het gebied van de 
diensten. 
Macro—eonomiieh» vraacratuklcan 
Er zijn op zijn minst drie redenen aan te voeren waarom de dialoog 
tussen de Verenigde Staten en de Europese Unie over macro-economische 
vraagstukken zo spoedig mogelijk moet worden verdiept. 
Een macro-economisch kader dat overdreven en onvoorspelbare 
schommelingen op de financiële en valutamarkten helpt voorkomen, zou 
bijdragen aan de harmonische ontwikkeling van de handel tussen de EU en 
de VS. Op de recente in Halifax gehouden Topconferentie van de G7 werd 
gewezen op de risico's die dergelijke schommelingen inhouden voor 
duurzame, niet-inflatoire groei en de voortdurende toeneming van de 
internationale handel. Nauwere samenwerking met het oog op de 
totstandbrenging van een dergelijk kader is in het belang van zowel de 
EU als de VS. Voorts zullen de ontwikkeling van de EMU en de invoering 
van één munt verreikende gevolgen hebben voor het internationale 
monetaire stelsel. Het is in het belang van de VS en de EU er zorg voor 
te dragen dat de invoering van één munteenheid bijdraagt aan de 
stabiliteit van het internationale monetaire stelsel. Voorts is de voor 
het begrotingsbeleid van de Lid-Staten en de VS uitgestippelde koers van 
wederzijdse invloed op de economische ontwikkelingen in deze landen; 
deze koers is van groot belang voor het internationale macro-economische 
evenwicht. Sedert de vankrachtwording van het Verdrag van Maastricht 
worden de hoofdlijnen van het economisch beleid van de Lid-Staten door 
de Raad goedgekeurd nadat hierover op het niveau van de staatshoofden is 
beraadslaagd. Ook is de koers van het begrotingsbeleid van de Lid-Staten 
onderworpen aan communautaire regels. Al deze factoren tezamen maken dat 
de EU en de VS moet worden aangeraden om een dialoog op passend niveau 
të voeren over hun respectieve koersen inzake hun macro-economisch 
beleid. 
Er verschijnen steeds meer structurele problemen van de middellange 
termijn met belangrijke economische aspecten op de internationale agenda 
en de agenda van de Gemeenschap. De twee meest in het oog vallende 
problemen zijn de werkgelegenheid en de noodzaak van verzoening van 
groei met milieubescherming. Op beide terreinen is de Unie doende 
politieke initiatieven uit te werken. Aangaande werkgelegenheid, ten 
aanzien waarvan reeds een begin werd gemaakt met een bilaterale dialoog 
op sub-kabinetsniveau moeten de Lid-Staten meerjarenprogramma's 
opstellen die vóór het einde van het jaar door de Commissie, in overleg 
met de Raad, moeten worden beoordeeld. De relatie tussen groei en milieu 
en de politieke implicaties van e.e.a. worden thans door de ECOFIN-Raad 
besproken op basis van een mededeling aan de Commissie. Een intensievere 
dialoog met de VS over de economische aspecten van deze twee punten en 
de gevolgen die zij hebben voor het economisch beleid zou helpen een 
beter inzicht in deze problemen te verkrijgen. » 
De VS en de EU leggen in hun betrekkingen met derde landen een 
veelomvattend economisch en financieel beleid ten uitvoer.' Beide 
partijen onderhouden nauwe betrekkingen met Midden- en Oost-Europa, de 
voormalige Sovjet-Unie en het Middellandse Zeegebied. Het beleid van de 
Unie en haar Lid-Staten en dat van de Verenigde Staten hebben vaak grote 
invloed op het beleid van derde landen. Beide partijen maken gebruik van 
een uitgebreid gamma instrumenten: handelsbeleid, macro-financiële 
bijstand, begrotingssteun, acties in het kader van de instellingen van 
Bretton Woods ter verbetering van de stabiliteit van het internationale 
financiële stelsel en versterking van de controlemechanismen, deelneming 
in regionale ontwikkelingsbanken en financieringsinstellingen. Derhalve 
moet de bestaande dialoog tussen de EU en de VS, die zich in dit stadium 
voornamelijk op politieke aspecten concentreert, systematisch worden 
uitgebreid tot macro-economische en macro-financiële vraagstukken. 
AA 
Aanbevolen wordt; 
om op de agenda van de Topconferentie van de EU en de VS ook 
macro-economische en macro-financiële vraagstukken te plaatsen 
om een dialoog op ministerieel niveau te overwegen tussen het 
Ministerie van financiën van de VS en de Unie, vertegenwoordigd 
door het voorzitterschap van de Ministers van economische zaken en. 
financiën en de Commissie 
om de dialoog tussen het Amerikaanse Ministerie van financiën en 
de diensten van de Commissie te hervatten met het oog op onder 
meer voorbereiding van de politieke contacten tussen de VS en de ' 
EU. 
Aafltrt •aatnwtrfctngittrrtlntn 
De vraagstukken die de EU en de VS aangaan, zijn zo talrijk dat zeer 
vele beleidssectoren van de EU in aanmerking komen voor samenwerking met 
de VS. Enkele van de beleidssectoren villen onder het toepassingsgebied 
van de EU-Verdragen, andere betreffen zaken waarvoor de Lid-Staten ook 
verantwoordelijk zijn. 
In de plaats van een volledige lijst op te maken van de terreinen waarop 
samenwerking plaatsvindt of plaats zou moeten vinden, moet worden 
overwogen een aantal terreinen te belichten die het publiek aanspreken. 
Een dergelijke benadering heeft niet ten doel aan deze terreinen hogere 
prioriteit te verlenen, maar aan het publiek in het algemeen enkele van 
de wijzen te tonen waarop de betrekkingen tussen de EU en de VS direct 
van invloed kunnen zijn op hun levens en hoe via samenwerking betere 
resultaten kunnen worden bereikt dan wanneer iedere partner afzonderlijk 
optreedt. Deze benadering komt in aanmerking voor de volgende terreinen: 
ttilitu 
De bescherming van het mijieu vormt een dubbele uitdaging voor de 
betrekkingen tussen de EU en de VS. In de eerste plaats dient elke 
partner te streven naar zo hoog mogelijke normen in zijn intern 
beleid, maar ook dient hij te pogen rekening te houden met de 
belangen van de andere bij het uitstippelen en to.epassen van zijn 
beleid. Om dat oogmerk te vervullen, biedt het jaarlijks overleg 
op hoog niveau tussen de EU en de VS over milieuvraagstukken een 
forum voor het uitwisselen van informatie en ideeën, het 
presenteren van strategieën en l-et uitwerken van gecoördineerde 
standpunten over een aantal belangrijke zaken. De dialoog was 
bijzonder vruchtbaar op de gebieden luchtverontreiniging, 
chemische stoffen en biotechnologie, op welke gebieden door 
technische groepen regelmatige beraadslagingen worden gehouden. 
Door deze dialoog regelmatig te houden en elkaar in een vroeg 
stadium attent te maken op nieuwe initiatieven - waarvan er vele 
duidelijke gevolgen hebben voor het handelsverkeer -kunnen 
milieuregelingen beter op elkaar worden afgestemd, kunnen zij het 
milieu wereldwijd beter beschermen en kunnen ook potentiële 
handelsconflicten worden voorkomen. 
In de tweede plaats moeten de EU en de VS samenwerken zodat de 
wereld in staat wórdt gesteld het hoofd te bieden aan de 
Weiildwijde uitdaging die de bescherming van het milieu vormt. De 
noodzaak van nauwe samenwerking tussen de EU en de VS blijkt het 
duidelijkst bij de internationale onderhandelingen over 
internationale milieu-aangelegenheden. De EU en de VS kunnen, 
wanneer zij in internationale organisaties gezamenlijk optreden, 
een doorslaggevende rol spelen, op energiegebied bijvoorbeeld ten 
aanzien van het broeikaseffect en de nucleaire veiligheid in Oost-
Europa en de landen van de voormalige Sovjet-Unie. Versterking vun 
de samenwerking op dit gebied kan 
rf' 
belangrijke resultaten afwerpen, met name bij de besprekingen over 
de toekomstige werkzaamheden van de Commissie voor Duurzame 
ontwikkeling, het Intergouvernementele Panel inzake bossen, bij de 
besprekingen in de Commissie voor Handel en milieu van de WTO en 
de Mandaat-Groep van Berlijn, die zal onderhandelen over de 
verdere verbintenissen krachtens het raamverdrag van de VN inzake 
klimaatverandering. 
De regelmatige dialoog tussen de EU en de VS inzake milieuzaken 
zorgde voor wederzijds begrip aangaande bilaterale vraagstukken en 
in internationale fora. Aangezien milieu-overwegingen in de 
internationale politiek een steeds grotere rol gaan spelen, is er 
sprake van een interface handel/milieu. Deze wederzijdse dialoog 
moet worden versterkt. 
Er wordt flanfreyojenr 
om het bestaande kader voor samenwerking op het gebied van de 
milieuregelgeving te versterken waarbij bij het opzetten van 
niéuwe systemen naar behoren aandacht dient te worden besteed aan 
kosten- en efficlency-aspecten 
om de samenwerking op chemisch gebied uit te breiden via de 
inlassing van aanvullende aspecten, met name de kwestie van 
voorafgaande toestemming 
om een nieuwe fase van samenwerking op het gebied van de 
biotechnologie aan te vangen 
om de mogelijkheden te onderzoeken van het vinden van 
vergelijkbare emissietestprocedures en emissienormen voor 
personenwagens, vrachtwagens en andere voertuigen die uiteindelijk 
kunnen leiden tot soortgelijke technische voorschriften in steeds 
meer sectoren van de typegoedkeuring en in internationale organen 
(UNECE) gezamenlijk te streven naar vermindering van emissies van 
alle soorten voertuigen 
om regelmatig overleg te plegen in internationale bijeenkomsten op 
hoog niveau en de onderhandelingsposities te coördineren met het 
oog op bevordering van de voortgang op multilateraal niveau. 
InCgmatlanaatichappU, ingqrmatiottghnglpqio tn ttltgonaranicatit 
De ontwikkeling van de geavanceerde communicatie- en 
informatietechnologieën leidt de wereld naar een wereldwijde 
informatiemaatschappij. Deze technologieën zullen in de toekomst 
de ruggegraat van de economie vormen. Zowel de EU als de VS zien 
het belang van verbetering van de wereldwijde onderlinge 
aansluiting en interoperabiliteit van informatienetwerken en 
-diensten in. De op 24-25 februari 1995 in Brussel gehouden 
conferentie van de G7 en de twee in november 1994 en juli 1995 
gehouden bijeenkomsten om te dialogeren over de 
informatiemaatschappij hielpen de standpunten versterken en 
baanden de weg voor verdere samenwerking in internationale fora 
tegenover de OESO, de GATS, de NGBT enz. 
Niettemin vragen sleutelproblemen die wereldwijd gevolgen hebben 
voor de telecommunicatie (satellieten, normen, intellectuele 
eigendomsrechten in verband met de multimedia) om verdere 
samenwerking in de plaats van de unilaterale aanpak die de VS er 
tot dusver op na hielden. 
Aê 
Aflflfrgycisn W9£-d.t; 
om de samenwerking op regelgevende punten die een wereldwijd 
effect hebben, bijvoorbeeld voor satellieten, te versterken 
om de samenwerking op het gebied van normen en onderzoek voor de 
belangrijke interoperabiliteit van netwerken, diensten en 
informatietechnologieën te versterken 
om samen te werken ten einde goed beslagen ten ijs te komen voor 
de OESO-werkzaamheden over deze materie. 
Sociaal btltifl tn wtrfcgtltgtnhtifl 
Sinds de Topconferentie van de G7 van Detroit staat de Commissie 
in contact met de Amerikaanse regering. In april 1995 werd een 
téléconférence gehouden over financiële stimulansen om 
arbeidsplaatsen te creëren. Tijdens in de afgelopen jaren gehouden 
bijeenkomsten tussen de President van de VS en de Voorzitter van 
de Commissie ging de discussie met name over sociale vraagstukken 
en werkgelegenheid. Tijdens de Topconferentie van de G7 in Halifax 
werd opnieuw gewezen op de urgentie van het scheppen van 
hooggekwalificeerde arbeidsplaatsen en terugdringing van de 
werkloosheid. Het is duidelijk dat er verdere bilaterale contacten 
met de VS moeten plaatsvinden in het kader van de 
tenuitvoerlegging van het Witboek inzake groei en werkgelegenheid 
en het Witboek inzake het sociaal beleid. 
Het vraagstuk van de arbeidsverhoudingen kreeg aan beide zijden 
van de Atlantische Oceaan veel aandacht, zowel het punt van de 
economische en institutionele voordelen als de punten veiligheid 
en gezondheid op de arbeidsplaats in het kader van de interne 
markt en sociale punten, zoals de volksgezondheid, sociale 
beschermingsstelsels, gelijke kansen enz. ' 
In dit verband moet ook de uitdaging worden genoemd welke de 
vergrijzing van de samenleving in beide blokken vormt. Het hoofd 
bieden aan deze overgang gaat gepaard met vele mogelijkheden en 
uitdagingen. De gevolgen van e.e.a. voor de sector 
gezondheidszorg, de overheidsfinanciën, het vervoer, de 
werkgelegenheid, de informatietechnologie zijn de meest in het oog 
springende terreinen waarop de EU en de VS systematisch informatie 
uitwisselen over de aard van de problemen en een beleid 
ontwikkelen om deze aan te pakken; ook overwegen zij de 
mogelijkheid van samenwerking voor specifieke doeleinden. Voorts 
zal de vergrijzing van de bevolking eveneens gevolgen hebben voor 
het evenwicht van de overheidsfinanciën in de EU en de VS en 
bijgevolg voor de investerings-/spaarquote in de wereld. Het is 
derhalve in het belang van beide partners om samen te werken bij 
het uitwerken van politieke antwoorden op deze ontwikkelingen. 
Sf WQrÜt; &a.nbevQlen 
om de uitwisseling van Informatie en de beraadslagingen met de VS 
op het gebied van de werkgelegenheid voort te zetten 
om met de VS verder de mogelijkheid te onderzoeken van' een 
systematischer systeem voor de uitwisseling van informatie en 
identificatie van terreinen voor verdere samenwerking op het 
gebied van sociale vraagstukken 
4T 
om het nut van een gezamenlijke studie met de VS over de 
vergrijzing van de bevolking te onderzoeken en samen te werken ten 
einde zoveel mogelijk profijt te trekken uit de OESO-werkzaamheden 
over dit onderwerp. 
Juititifllt tn binnonlanflgo zafron 
In navolging van het in juli 1994 in Berlijn tijdens de 
Topconferentie van de EU en de VS gelanceerde initiatief tot 
samenwerking ter bestrijding van de georganiseerde misdaad én 
drugsgebruik waarop zij nu voortbouwen, zouden de EU en de VS 
eveneens de mogelijkheden kunnen onderzoeken voor samenwerking op 
het gebied van immigratie- en asielvraagstukken. Dit zijn 
terreinen waarop de EU en haar Lid-Staten enerzijds en de VS 
anderzijds gedeelde belangen en verantwoordelijkheden hebben en 
verschillende onder meer door de geschiedenis en geografie 
bepaalde ervaringen. Met vergelijking van deze ervaringen en 
coördinatie van de benaderingen van nieuwe ontwikkelingen zouden 
beide partijen hun voordeel kunnen doen. 
aanbevolen wordt om de mogelijkheden voor samenwerking bij de 
bestrijding van de georganiseerde misdaad en drugsgebruik en op 
het gebied van immigratie en asielvraagstukken te bestuderen. 
Watanachan an technologie 
De EU en de VS werken nu al vele jaren samen op het gebied van 
wetenschap en technologie. In het begin was de samenwerking 
beperkt tot kernonderzoek. Later werd zij uitgebreid tot andere 
terreinen, zoals hernieuwbare energie, delfstoffentechnologie en 
biotechnologie, maar het accent blijft liggen op de kernsector. De 
samenwerking vindt in het kader van een aantal bilaterale 
overeenkomsten plaats alsmede Via informele contacten en 
uitwisselingen van informatie. 
In de loop van de jaren achtten beide zijden het noodzakelijk de 
samenwerking uit te breiden en haar beter te structureren. Dit 
leidde tot de oprichting in november 1990 door de EU en de VS van 
de Gezamenlijke raadgevende groep inzake wetenschap en 
technologie. 
Niettemin blijven beide zijden doordrongen van de noodzaak van 
uitbreiding van de samenwerkingsterreinen en een duidelijker 
situatie wat betreft de wederzijdse toegang, bescherming van de 
intellectuele eigendomsrechten, gelijke behandeling enz. In mei 
1994 stelde het Amerikaanse Ministerie van Buitenlandse zaken de 
Commissie voor te onderhandelen over een kaderovereenkomst inzake 
samenwerking op het gebied van wetenschap en technologie. Over dit 
voorstel vinden nog steeds verkennende besprekingen tussen beide 
partijen plaats. 
Aanbevolen wordt 
om de beraadslagingen over een veelomvattende' 
samenwerkingsovereenkomst op het gebied van wetenschap en 
technologie voort te zetten, waarbij tevens moet worden bezien 
welke de mogelijke voordelen hiervan voor de EU zijn, welke 
terreinen hierin moeten worden opgenomen en welke de wijzen van en 
voorwaarden voor samenwerking moeten zijn 
om de samenwerking in het kader van de bestaande specifieke 
samenwerkingsovereenkomsten ondertussen verder uit te werken en de 
overeenkomsten die zijn verstreken, te verlengen; 
om de mogelijkheden voor samenwerking op multilateraal niveau te 
onderzoeken en uit te buiten. 
/pi 
QnfltrwHi ta ppltifling 
Na een tweejarige verkennende samenwerkingsfase in het hoger 
onderwijs werd onderhandeld over een ontwerp-overeenkom::t voor 
samenwerking in het hoger onderwijs en het beroepsonderwijs en de 
beroepsopleiding die nu bij de Raad en het Parlement in 
behandeling is. De voornaamste voorgestelde activiteit is het 
verstrekken van startkapitaal op competitieve basis voor een 
beperkt aantal gezamenlijke consortiaprojectert van de EG en de VS. 
Het oogmerk is via de stimulering van vernieuwende vormen van 
transatlantische samenwerking en het delen van ervaringen, het 
wederzijds begrip te verbeteren en beide zijden op evenwichtige 
wijze profijt te bieden. Andere activiteiten in het kader van de 
ontwerp-overeenkomst bieden een kader voor het ontwikkelen van 
andere elkaar aanvullende wijzen van samenwerking op onderwijs- en 
opleidingsgebied. 
VtrvQtr 
Zowel de luchtvaart- als de zeevervoersector bieden mogelijkheden 
tot nauwere samenwerking tussen de EU en de VS. 
Op het gebied van het zeevervoer is het belang van.de VS 
aanzienlijk, terwijl de totale vloot van de EU nog omvangrijk is. 
De* EU en de VS hebben gemeenschappelijke belangen, met name op het 
gebied van de veiligheid, de kwalificaties van de bemanning en de 
markttoegang. 
De VS toonden reeds belangstelling voor onderhandelingen met de EU 
in de luchtvaartsector. In 1992 reisden meer dan 30 miljoen 
passagiers tussen de EU en de VS. Thans wordt dit handelsverkeer 
geregeld door een netwerk van bilaterale overeenkomsten tussen 
individuele Lid-Staten en de VS. Opdat de Lid-Staten kunnen 
profiteren van de extra voordelen voortvloeiende uit een 
gezamenlijk optreden in deze sector stelde de Commissie reeds voor 
dat er een luchtvaartovereenkomst tussen de EU en de VS moet 
komen, die beoogt voor maatschappijen uit de VS en de Gemeenschap 
volledige en gelijke toegang tot de markten van de VS en de 
Gemeenschap te verkrijgen. Dit zou in het voordeel zijn van de 
consument en luchtvaartmaatschappijen aan beide zijden van de 
Atlantische Oceaan en zou «en eerste stap kunnen zijn op de weg 
naar veel nauwere banden tussen de EU en de VS op dit gebied. 
Voorlichting tn cultuur 
Een essentieel onderdeel van de dialoog vormt de voorlichting van 
het publiek in het algemeen over de ontwikkelingen in de EU en de 
VS en over de wederzijdse voordelen die nauwere betrekkingen 
opleveren. Zo moeten besluitvormers en opiniemakers in de VS op de 
hoogte zijn van het proces van Europese integratie en de gevolgen 
daarvan voor de internationale veiligheid en de economische 
betrekkingen. De Commissie werkt thans een communicatiebeleid op 
middellange termijn ten aanzien van de VS dat beoogt in enkele van 
deze behoeften te voorzien. Meer begrip kan eveneens worden 
gekweekt via verhoogde culturele activiteiten en sterkere banden 
tus. sen de bevolkingen aan beide zijden van de Atlantische Oceaan. 
gttfltlllft verval 
Gezien het beJang van stedelijke problemen voor de EU én de VS met 
het gevolg dat belangrijke programma's werden ontwikkeld om de 
problemen in crisisgebieden aan te pakken en het groeiend belang 
van de stedelijke dimensie in het beleid van de EU, bijv. in het 
milieubeleid, het energiebeleid, het vervoersbeleid er het sociaal 
beleid, wordt voorgesteld om een systeem tot stand te brengen dat 
voorziet in een systematischere uitwisseling van ervaringen tussen 
Vlf\ 
de EU en de VS. Dit zou de vorm kunnen aannemen van een jaarlijks 
forum waaraan wordt deelgenomen door de desbetreffende 
communautaire instanties en de federale instanties van de VS 
alsmede externe deskundigen van een hoog niveau. 
AMPBRB BANDEN 
Het is om een aantal belangrijke redenen essentieel een ruime 
Schakering deelnemers aan beide zijden van de Atlantische Oceaan 
bij een en ander te betrekken. In de eerste plaats om een 
duidelijk signaal af te geven hoe serieus zowel de EU als de VS 
het up to date maken van de betrekkingen nemen. In de tweede 
plaats ten einde zowel de EU als de VS nieuwe praktische ideeën 
aan de hand te doen die bij het up to date maken van pas kunnen 
komen. In de derde plaats kan geen voortgang van betekenis worden 
geboekt zonder substantiële niet-gouvernementele betrokkenheid. 
De sectoren van de samenleving die bij een en ander moeten worden 
betrokken, zijn het bedrijfsleven, de parlementen en het 
Amerikaanse Congres, universiteiten en belangrijke stichtingen. 
Parltntntairt banfltn 
Zoals blijkt uit het deel in deze mededeling dat is gewijd aan de 
politieke dialoog bestaan er regelingen voor uitgebreid overleg 
tussen de EU en de VS op ministerieel en bestuursrechtelijk 
niveau. Ook dienen evenwel gekozen vertegenwoordigers te worden 
betrokken bij beraadslagingen over versterking van de relaties en 
bij lopende zaken. De nieuwe generatie van gekozen 
vertegenwoordigers in Europa en de EU heeft een minder diep 
geworteld geloof in het primaat van de betrekkingen tussen de EU 
en de VS en regelmatigere contacten tussen beide partijen zouden 
tot beter begrip leiden. Ei bestaan reeds enkele formele banden, 
zo komt de Noordatlantische Vergadering bijvoorbeeld bijeen om met 
de NAVO verband houdende kwesties te bespreken en heeft er een 
regelmatige bijeenkomst plaats tussen een delegatie van het 
Europese Parlement en het Internationale comité van het Huis van 
Afgevaardigden en hebben enkele nationale parlementen van de EU 
hun eigen banden. Er lijkt evenwel behoefte te bestaan aan een 
forum dat de beide huizen van het Congres, leden van Europese 
Parlement en vertegenwoordigers van de nationale parlementen van 
de EU samenbrengt om de het volledige gamma betrekkingen tussen de 
EU en de VS te bespreken. Een desbetreffend besluit moet vooral 
door de parlementen zelf worden genomen, maar er is geen reden 
waarom de overheden van de EU en de VS geen parlementaire leiders 
zouden consulteren om te bezien of de totstandbrenging van een 
dergelijk forum een nuttige stap is en in hoeverre dit van belang 
is voor het up to date maken van de betrekkingen tussen de EU en 
de VS. 
Intshafcalinq van hot btflrllggltvtn 
Er bestaan vele organisaties die contacten tussen bedrijven in de 
EU en de VS moeten bevorderen en deze zorgen regelmatig voor de 
vaststelling van beleidsterreinen waarop actie moet worden 
ondernomen. Uit recente peilingen aan beide zijden van de 
Atlantische Oceaan uitgevoerd, blijkt dat er onder ondernemers een 
wens bestaat te beschikken uv«r een forum dat de Commissie en de 
Amerikaanse regering en ondernemers samenbrengt en waar kan worden 
beraadslaagd over transatlantische industriële ontwikkelingen. 
Hierop inspelende besloten de Commissie en de Amerikaanse regering 
een transatlantische handelsdialoog pp te zetten die zijn eerste 
conferentie in het najaar van 1995 zal houden. De dialoog zal 
ondernemers in staat stellen vast te stellen aan welke problemen 
en kansen door de overheidsinstanties aandacht moet worden 
besteed. De sterke convergentie die aan beide zijden van de 
3* 
AI 1 ant ,i sell..- <><•".-tan bes taai i «-n aanzien van. de eerste vaststelling 
van tej. t" i tiMii waai op actie iimwL werden ondernomen, blei ik over en 
weer reed.': waardevol om te holpen, bij het vaststellen van 
prioriteiten voor de eigen on.de bilaterale agenda. 
gl' WQïdt ganbevcjen: 
om hei Eui op.ese Pai lement, de nationale parlementen van de EU en 
de leiders van liet, Congres ie polsen of zij belangstelling hebben 
voor het totsiandbrengen van een gezamenlijk forum, en, zo ja, te 
bespreken hoe o&n dergel.ijk- forum kan worden betrokken bij het up 
to date maken van de red a tier. tussen de EU en de VS 
om de conteront je over de transatlantische hand&lsdialoog in het 
najaar van I'WJ te doen plaatsvindenen erover na te denken hoe de 
dialoog in liet licht van die conterentie verder kan worden 
ontwikkeld 
onï verdei met de VS de inoqol i jktieid na te gaan van de 
' totstandbioini ing van nieuwe tora voor een transatlantische dialoog 
in de 'ric'adi-'inir.che wereld on''andere sectoren van de samenleving. 
Pt langerg ttrmiin 
Zoals gezegd, /.a.l h"t voor enkele van de componenten van de nieuwe 
betrekkingen tussen do EU en de VS enige tijd \osten voordat zij tot 
volle wasdom 7.\ }n gekomen, dit geldt met name voor het 
veiligheidsbeleid. Derhalve kan ei in de nabije toekomst geen sprake 
zijn van een algehele formalisering van deze betrekkingen. Wat de EU 
bijvoorbeeld betreft, zal de Intergouvernementele Conferentie hoe dan 
ook moeten worden afgerond voordat.er serieus kan worden gedacht over de 
aard van een dergelijke formalisering. Wanneer de verschillende 
componenten.van een. nieuw partneischap huh definitieve plaats hebben, 
gekregen, zal liet nioqel i jk zijn na te denken over de wenselijkheid van 
samenbrenging van al de7.e componenten in één plechtige overeenkomst, 
bijvoorbeeld een transatlantische overeenkomst. 
Concluait 
De betrekkingen tussen de EU en de VS zijn complex,en aan veranderingen 
onderhevig. Zij dienen op een nieuwe leest te worden geschoeid, en het 
publiek dient te worden doordrongen vr.n hun belang en de verrijking die 
zij kunnen betekenen voor de levens van de burgers aan beide zijden van 
de Atlantische Oceaan. Zoals in deze mededeling uiteengezet, stelt de 
Commissie voor dat de Raad, de Commissie en, eventueel, de Amerikaanse 
regering, samen werken aan de totstandbrenging van een nieuw kader voor 
de betrekkingen tussen de EU en do VS. Enkele van de componenten daarvan 
werden reeds geïdentificeerd en daarmee kan nu voortgang worden geboekt, 
over andere kan pas in de komende jaren e,en beslissing worden genomen. 
Er moet evenwel naar worden gestreefd dat de in december 1995 te houden 
topconferentie tussen de EU en de VS het politieke profiel van de 
betrekkingen opvijzelt en via een duidelijk besluit alle aspecten van de 
betrekkingen up to date maakt en een begin maakt met de maatregelen die 
praktische uitvoering aan dat voornemen geven. Met een dergelijk besluit 
kan een proces op gang worden gebracht dat verzekert dat de betrekkingen 
tussen du EU en de VS in de volgende eeuw de rol zullen blijven 
vervullen en de belofte zullen waarmaken waartoe in de twintigste eeuw 
de>eerste aanzet werd gegeven. 
In deze mededeling werd allereerst gesteld dat de betrekkingen tussen de 
EU en de VS voor elk van de partijen en de wereld centraal blijven staan 
zowel in politiek en economisch opzicht als in veiligheidsopzicht. Deze 
betrekkingen kunnen in de toekomst evenwel niet blijven functioneren op 
basis van bij het tijdperk van de Koude Oorlog horende structuren en 
prioriteiten. Daarom moeten de EU en de VS in hun gemeenschappelijk 
belang het nodige doen om een kader op te bouwen dat ervoor zal zorgen 
zl 
dat de betrekkingen in de toekomst zullen blijven bestaan en zullen 
floreren. 
In deze mededeling zijn voorstellen voor alle voornaamste terreinen van 
de betrekkingen verv.it; zij weerspiegelt de institutionele 
verantwoordelijkheden van de Commissie, de Raad en het Parlement. Elk 
van de voorstellen is up zich waard te worden uitgevoerd, willen de 
betrekkingen evenwel op doelmatige wijze up to date worden gemaakt dan 
moeten deze afzonderlijke vooi stel. len onder een gemeenschappelijke 
paraplu worden gebracht, waardoor wordt aangetoond hoe serieus zowel de 
EU als de VS deze vitale'taken nemen. Derhalve wordt voorgesteld dat de 
in december 199') te houden bijeenkomst van de Europese Raad formele 
goedkeuring wordt gehecht aan de wens van de EU haar betrekkingen met de 
VS up to date te maken en te versterken in het kader van een 
gestructureerd partnerschap dat. de in deze mededeling omschreven 
terreinen bestrijkt. In de periode tot december 1995 zullen de 
Commissie, de Raad en, in voorkomend geval, de Amerikaanse regering 
samenwerken om de in deze mededeling vervatte voorstellen uit te werken 
met het oog op de presentering van een actieprogramma dat in december 
1995 tijdens de Topconferentie tussen de 'EU en de VS af te leggen 
gezamenlijke verklaring moet vergezellen. 
Er wordt aanbevolen 
dat de Europo'io Raad in decortiber zijn formele goedkeuring hecht 
aan de wens van de EU haai. l>etrekkingen met de VS up to date te 
maken en te verstel ken in liet. kader van een gestructureerd 
partnerschap en het op de v/oorsfceilen in deze mededeling gebaseerd 
actieprogramma goedkeurt. 
dat dit: actieprogramma in de komende Topconferentie van de EU en 
de VS ter goeilkeuring wordt, ijepresenteerd tezamen met een 
politieke verklaring'over de versterking van de betrekkingen. 
21 
Bijlage 
Betreft » 
De huidige stand van zaken van het transatlantische handelsverkeer Voornaamste gegevens, over het handelsverkeer 
tueeen de EU en de VS 
De EU en de VS spelen een hoofdrol in het internationale handelsstelsel. 
Hun gewicht in de internationale handel en hun openstelling voor de 
handel zijn in grote lijnen gelijk: het aandeel van beide blokken in het 
internationale handelsverkeer bedraagt 15-20% en beide hebben een 
export/BBP-verhouding van ongeveer 10%. 
Voor de Europese Unie zijn de VS dé belangrijkste handelspartner. In 
1994 ging 17,6% van de EU-uitvoer naar de VS en was 17,3% van de invoer 
van de EU van oorsprong uit de VS. Het aandeel in de uitvoer en de 
invoer van alle andere handelspartners van de EU bedroeg minder dan 10%. 
EU-ultvo»r 1994 EU12 Invoer 1994 
Al>Hö<" /ijr.-i -^ : ~^£zz:~~ 
Gebaseerd op de 
gegevens over 10 maandeïï lofmn 
Gebaseerd op de 
gegevens over 10 maanden 
Voor de Verenigde Staten is de EU de tweede handelspartner na Canada. In 
1994 ging 21,8% van de uitvoer van de VS naar de EU en was 16,4% van de 
invoer van de VS afkomstig uit de EU. 
VS-uHvo»rl994 VS lnvo«rl994 
Bron:OESO 
11 
Recente ontwikkelingen in het handelsverkeer tussen de EU en de VS 
In de afgelopen jaren heeft de EU als exporteur terrein verloren aan de 
VS. De uitvoer van Canada en Japan nam vanaf 1990 veel sneller toe, 
waardoor de EU als exporteur naar de VS-markt van de eerste plaats naar 
de derde plaats werd verdrongen. Relatief groeide de uitvoer van 
China/ASEAN naar de VS het snelst; hun aandeel in de goederenmarkten van 
de VS steeg van 8,7% in 1990 tot 13% in 1993. Indien deze ontwikkeling 
doorzet, zal deze groep landen binnen ongeveer drie jaar de op twee na 
grootste exporteur naar de VS worden. 
Ook wat de Uitvoer uit de VS betreft, is er sprake van een soortgelijke 
achteruitgang in de relatieve positie van de EU: het aandeel van de 
uitvoer uit de VS naar de EU daalde van 25% in 1990 tot 21% in 1993. 
Canada en Latijns-Amerika daarentegen zagen hun aandelen in de uitvoer 
van de VS stijgen en in 1993 werd Canada de grootste markt voor uitvoer 
uit de VS met 21,6% en als de ontwikkelingen zo voortgaan, zal ook 
Latijns-Amerika binnen twee jaar de EU als bestemming voor de VS-uitvoer 
voorbijstreven. 
Deze handelscijters wijzen in het geval van de VS tot op zekere hoogte 
op een relatieve verschuiving van interregionale handel naar 
intraregionale handel. Voor de EU~handel bestaat een dergelijke 
ontwikkeling slechts aan de exportzijde en is zij minder geprononceerd 
dan voor de VS-handel. 
De bilaterale liandelsbalans 
De bilaterale handelsbalans tussen de EU en de VS vertoont geen groot of 
structureel gebrek aan evenwicht:. De transatlantische handelsstromen in 
goederen beliepen in 1994 ongeveer 45 miljard ecu in elke richting. Dit 
steekt sterk af tegen het geprononceerde structurele tekort van de 
bilaterale handel van de VS met Japan (60 miljard ecu in 1994). 
100 
80 
60 
20 (mMKftdecu) EU-VS-handel 
u 
I960 1990 *" , 19V1 r^--iAr'. 
EU-ultvoei I ^!EU-invoer 1993 1994 
•Balans 
ik 
Uit S'-et.or i >'• I •• hando I sg'-geVons ) • I i jkt dat de belangrijkste catégorie van 
de UU Vf;-handel "machine::, eh-ki rischo apparatuur, optische instrumenten 
• •n i nstiuinont.on voor do l ot ogra t i o" zj jn die in 1994 41% van het 
bilaterale hande 1 ::vei V. <-•<••> i. ni t tnuaki en . De VS hadden een aanzienlijk 
bilateraal overschot in deze categorie met een uitvoer die de invoer met 
28% overtiol: (9/4 mil jard ecu). De VS registreerden tevens een overschot 
op het gebied .van 1 .andbouwprodukten voor welke sector de uitvoer de 
invoer met ongeveer U)'i> overtrof:. De EU had overschotten" op het gebied 
van vervoermater i e e. I , textiel en schoeisel, hout, stenen en onedele 
metalen. 
Bilateraal handelsverkeer naar groepprodukten, 1994, miljard ecu 
Landbouw < 
voodingsmi dde|en i ndust ri o 
Minerale pi < >dukl • -n , inclusief 
aardol ie 
chemische produkton. ..|i produkten 
van kunststof 
Textiel, schoeisel en diverse 
fabrikaten 
Mon t., a r t i ko 1 en van 
onedelo metalen 
Machines en o lokt H: 
apparatuur/opt i sche­
en instrumenten lot .ocpraf i e 
Voertuigen, uitrust ing vliegtuigen 
en vervoerui trust i n<i 
Andere steen en 
who 
i natrumenten EU-
ui tvoer 
naar VS 
S.l 
.1.0 
12.8 
7.2 
13.5 
33.6 
15.4 
4.3 EU-invoer 
uit VS 
6.7 
,2.5 
12.8 
3.3 
9.6 
43.0 
9.8 
5.4 EU-
handels-
overschot 
met VS 
-1.6 
0.5 
0.0 
3.9 
3.9 
-9.4 
5.6 
-1.1 
TOTAAL 95.0 93.2 1. 
• I : \<liainoce\t>ul>l icV'omii 1 
!*> 

•VU" IV . U3. —-4h*wv«>. 
ISSN 0254-1513 
COM(95) 411 def. 
DOGUMENTEN 
NL 11 
Catalogusnummer : CB-CO-95-449-NL-C 
ISBN 92-77-92895-6 
Bureau voor officiële publikaties der Europese Gemeenschappen 
L-2985 Luxemburg