Advies van de Raad

van 12 maart 2001

over het geactualiseerde stabiliteitsprogramma van België voor de periode 2001-2005

(2001/C 109/02)

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,

Gelet op Verordening (EG) nr. 1466/97 van de Raad van 7 juli 1997 over versterking van het toezicht op begrotingssituaties en het toezicht op en de coördinatie van het economisch beleid(1), met name artikel 5, lid 3,

Gezien de aanbeveling van de Commissie,

Na raadpleging van het Economisch en Financieel Comité,

BRENGT HET VOLGENDE ADVIES UIT:

Op 12 maart 2001 heeft de Raad het geactualiseerde stabiliteitsprogramma 2000 in België voor de periode 2001-2005 besproken.

De reële groei van het BBP was in de laatste twee jaren groter dan in het geactualiseerde stabiliteitsprogramma 1999 was verwacht: 2,7 % in 1999 en 3,8 % in 2000. Als gevolg daarvan bedroeg het tekort van de algemene overheid in 1999 0,7 % van het BBP en werd volgens de laatste berekeningen in 2000 het evenwicht bereikt. De schuldquote werd met 5,5 procentpunt verlaagd tot 110,6 % van het BBP in 2000. De Raad stelt vast dat deze resultaten stroken met zijn advies over het geactualiseerde programma 1999 en met de globale richtsnoeren voor het economisch beleid.

Het geactualiseerde stabiliteitsprogramma 2000 is gebaseerd op een macro-economisch scenario dat uitgaat van een reële groei van het BBP tegen de trendwaarde, die voor de periode 2001-2005 wordt geraamd op 2,5 %. Deze voorzichtige benadering is begrijpelijk, maar de Raad merkt op dat de sommige prognoses, althans voor 2001 en 2002, momenteel gunstiger zijn. In het geactualiseerde programma wordt een begrotingsoverschot verwacht van 0,2 % van het BBP in 2001, dat zal oplopen tot 0,7 % in 2005, terwijl de schuldquote zal dalen met 22 procentpunt tot 88 % van het BBP in 2005.

De Raad stelt vast dat de prognoses voor het overheidssaldo in het geactualiseerde programma als streefcijfers worden beschouwd, die moeten worden gehaald zelfs als de economische activiteit mocht teruglopen. De Raad is ingenomen met de begrotingsconsolidatiestrategie die vooral gebaseerd is op het verwezenlijken van grote primaire overschotten van meer dan 6 % van het BBP per jaar. Deze strategie, die in de afgelopen jaren al met succes ten uitvoer is gelegd, is zeer aan te bevelen in het geval van België, waar de overheidsschuld nog steeds zeer hoog is. De Raad constateert dat het terugdringen van de overheidsschuld nog steeds hoge prioriteit heeft. Volgens het geactualiseerde programma zal, om hoge primaire overschotten te realiseren, controle op de uitgaven worden bereikt door een limiet van 1,5 % toe te passen op de reële toename van de primaire uitgaven in entiteit I (federale overheid en sociale zekerheid). Binnen dit kader zal de begrotingsruimte, die in 2005 op 1,3 % van het BBP wordt geraamd, worden gebruikt voor de financiering van belastingverlagingen en bepaalde uitgavenmaatregelen.

De Raad erkent dat na een lange periode van budgettaire beperkingen een aantal beleidsterreinen aandacht verdient, zoals verlaging van de belastingen, vooral die op de arbeid, en een actief werkgelegenheidsbeleid. Hij meent echter dat beheersing van de overheidsuitgaven nog steeds de hoogste prioriteit moet krijgen en dringt er bij de Belgische overheid op aan al in 2001 de hand te houden aan de limiet van 1,5 % die is vastgesteld voor de reële stijging van de primaire uitgaven. Om dit te bereiken moet nauwgezet worden toegezien op de besteding van de budgettaire ruimte. Gezien de hoge overheidsschuld en de budgettaire uitdagingen op lange termijn beveelt de Raad aan alle extra inkomsten die de overheid dankzij de beter dan verwachte reële groei van het BBP zal ontvangen, te gebruiken om de schuld te verlagen.

De Raad neemt met genoegen kennis van de structurele hervormingen die in het geactualiseerde stabiliteitsprogramma worden beschreven, in het bijzonder die welke tot doel hebben de participatiegraad te verhogen, alsook het beleid ter verzekering van de houdbaarheid van de openbare financiën op lange termijn.

De Raad juicht de nieuwe overeenkomst toe die in december 2000 werd gesloten tussen de federale overheid, de gemeenschappen en de gewesten en die tot doel heeft op de verschillende overheidsniveaus te zorgen voor budgettaire aanpassingen en houdbare openbare financiën op middellange termijn.

De Raad betreurt dat het stabiliteitsprogramma geen informatie bevat over de totale uitgaven- en inkomstenratio's en de specifieke categorieën van overheidsuitgaven, zoals pensioenen en gezondheidszorg, alsook de overheidsinvesteringen. De Raad beveelt aan in de toekomstige stabiliteitsprogramma's meer gedetailleerde prognoses te verstrekken om een goed onderbouwde evaluatie mogelijk te maken.

De Raad is van oordeel dat de in België bereikte begrotingsresultaten reeds in 2000 in overeenstemming zijn met de eisen van het Stabiliteits- en groeipact en dat zij dat zullen blijven gedurende de periode van het geactualiseerde programma 2000.

(1) PB L 209 van 2.8.1997, blz. 1.