Gewijzigd voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad inzake beleggerscompensatiestelsels (94/C 382/06) COM(94) 585 def. - COD 471

(Door de Commissie overeenkomstig artikel 189 A, lid 2, van het EG-Verdrag ingediend op 14 december 1994)

HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, inzonderheid op artikel 57, lid 2,

Gezien het voorstel van de Commissie (1),

Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité,

Volgens de procedure van artikel 189 B van het Verdrag,

1. Overwegende dat de Raad op 10 mei 1993 Richtlijn 93/22/EEG betreffende het verrichten van diensten op het gebied van beleggingen (2) vastgesteld heeft, hierna aan te duiden als de "Richtlijn Beleggingsdiensten"; dat deze richtlijn een essentiële maatregel is voor de totstandbrenging van de interne markt voor beleggingsondernemingen;

2. Overwegende dat met de Richtlijn Beleggingsdiensten de onontbeerlijke harmonisatie tot stand gebracht is, die noodzakelijk is voor de wederzijdse erkenning van vergunningen en van het bedrijfseconomisch toezicht, waardoor het mogelijk wordt één voor de hele Gemeenschap geldige vergunning te verlenen en het beginsel van toezicht in de Lid-Staat van herkomst toe te passen; dat beleggingsondernemingen waaraan in hun Lid-Staat van herkomst vergunning verleend is, op grond van de wederzijdse erkenning alle onder de Richtlijn Beleggingsdiensten vallende werkzaamheden, of een deel daarvan, waarvoor hun vergunning geldt, in de hele Gemeenschap mogen uitoefenen door vestiging van bijkantoren of het vrij verrichten van diensten;

3. Overwegende dat de bescherming van beleggers en het handhaven van het vertrouwen in het financiële systeem belangrijke aspecten van de voltooiing van de interne markt op dit gebied zijn;

4. Overwegende dat in de Richtlijn Beleggingsdiensten regels voor het bedrijfseconomisch toezicht zijn vastgelegd die beleggingsondernemingen te allen tijde moeten naleven, waaronder regels die tot doel hebben de rechten van beleggers met betrekking tot gelden of instrumenten die hun toebehoren, zoveel mogelijk te beschermen;

5. Overwegende dat evenwel geen enkele vorm van toezicht volledig bescherming kan bieden, in het bijzonder wanneer frauduleuze handelingen plaatsvinden;

6. Overwegende dat het derhalve van belang is dat er in elke Lid-Staat een beleggerscompensatiestelsel bestaat, dat ten minste aan de kleine belegger een minimum aan compensatie biedt ingeval een beleggingsonderneming niet in staat is aan haar verplichtingen jegens de beleggende cliënten te voldoen; dat dit thans niet het geval is;

7. Overwegende dat in artikel 9 van het oorspronkelijke voorstel van de Commissie voor een Richtlijn Beleggingsdiensten (3) op de lijst van regels voor bedrijfseconomisch toezicht die door beleggingsondernemingen moeten worden nageleefd en waarop door de autoriteiten in de Lid-Staat van herkomst toezicht moet worden gehouden, deelneming aan een algemeen compensatiestelsel ter bescherming van beleggers was opgenomen; dat de Commissie echter in afwachting van nadere harmonisatie van compensatiestelsels voorgesteld heeft bijkantoren onder het in de Lid-Staat van ontvangst geldende compensatiestelsel te laten vallen;

8. Overwegende dat deze tijdelijke oplossing evenwel door alle Lid-Staten verworpen werd ten gunste van een volledig op het land van herkomst gebaseerde benadering, omdat de Lid-Staat van herkomst verantwoordelijk is voor het verlenen van vergunningen aan beleggingsondernemingen en voor het bedrijfseconomische toezicht daarop; dat aangevoerd werd dat toepassing van het beginsel van toezicht in het land van herkomst vereist dat het compensatiestelsel van de Staat van herkomst dekking verschaft voor de in de Lid-Staten van ontvangst door middel van bijkantoren of het vrij verrichten van diensten uitgevoerde werkzaamheden;

9. Overwegende dat algemeen de mening heerste dat de complexe problematiek van de beleggerscompensatiestelsels slechts in een afzonderlijk voorstel voor een richtlijn naar behoren zou kunnen worden geregeld; dat artikel 12 van de Richtlijn Beleggingsdiensten de Lid-Staten niet verplicht een beleggerscompensatiestelsel te hebben, maar slechts verlangt dat de beleggers van eventueel bestaande compensatieregelingen op de hoogte gesteld worden; dat de Commissie verklaarde uiterlijk op 31 juli 1993 voorstellen te zullen indienen ter harmonisatie van de compensatiestelsels die dekking verschaffen voor transacties van beleggingsondernemingen;

10. Overwegende dat voor het naar behoren functioneren van de interne markt op dit gebied een zodanige mate van coördinatie noodzakelijk is dat de kleine belegger met evenveel vertrouwen beleggingsdiensten kan afnemen van bijkantoren van beleggingsondernemingen uit de Gemeenschap, of op grensoverschrijdende basis, als van binnenlandse beleggingsondernemingen, in de wetenschap dat er een communautair minimum voor de compensatie bestaat ingeval de beleggingsonderneming in gebreke blijft en in verband daarmede niet in staat is de gelden of effecten van de belegger aan deze terug te geven;

11. Overwegende dat bij ontstentenis van een dergelijke coördinatie de Lid-Staten van ontvangst het om redenen van beleggersbescherming gerechtvaardigd kunnen achten deelneming aan de compensatieregelingen in de Lid-Staat van ontvangst verplicht te stellen voor beleggingsondernemingen uit de Gemeenschap die via een bijkantoor of door het vrij verrichten van diensten werkzaam zijn en niet deelnemen aan enig beleggerscompensatiestelsel in de Lid-Staat van herkomst, dan wel deelnemen aan een stelsel dat niet geacht wordt een gelijkwardige bescherming te bieden; dat een dergelijke verplichting ernstige problemen kan veroorzaken voor het functioneren van de eengemaakte markt;

12. Overwegende dat door Richtlijn 94/19/EG van het Europees Parlement en de Raad van 30 mei 1994 inzake de depositogarantiestelsels (4) een minimum aan harmonisatie van de depositogarantieregelingen voor kredietinstellingen is ingevoerd; dat kredietinstellingen op bepaalde gebieden kunnen concurreren met gespecialiseerde beleggingsondernemingen;

13. Overwegende dat, hoewel in de meeste Lid-Staten momenteel beleggerscompensatieregelingen bestaan, er in het merendeel van de Lid-Staten geen regelingen bestaan die met het toepassingsgebied van de Richtlijn Beleggingsdiensten overeenkomen;

14. Overwegende dat derhalve alle Lid-Staten ertoe verplicht moeten worden over een beleggerscompensatiestelsel of -stelsels te beschikken, waaraan alle beleggingsondernemingen die krachtens de Richtlijn Beleggingsdiensten over de enkelvoudige vergunning beschikken, moeten deelnemen; dat het stelsel dekking moet verschaffen voor gelden en instrumenten die in verband met het verrichten van beleggingswerkzaamheden door de beleggingsonderneming gehouden worden en die na het in gebreke blijven van de onderneming niet aan de belegger teruggegeven kunnen worden;

15. Overwegende dat onder de definitie van beleggingsondernemingen ook kredietinstellingen vallen die een vergunning hebben om beleggingsdiensten aan te bieden; dat dergelijke kredietinstellingen eveneens ertoe moeten worden verplicht met betrekking tot hun beleggingswerkzaamheden aan een beleggerscompensatiestelsel deel te nemen; dat het voor dergelijke kredietinstellingen evenwel niet noodzakelijk is bij twee afzonderlijke stelsels aangesloten te zijn, indien één stelsel voldoet aan de voorschriften van de onderhavige richtlijn en Richtlijn 94/19/EG; dat in het geval van beleggingsondernemingen die kredietinstellingen zijn, het in bepaalde omstandigheden moeilijk kan zijn onderscheid te maken tussen deposito's waarop Richtlijn 94/19/EG van toepassing is, en gelden die in verband met het verrichten van beleggingswerkzaamheden gehouden worden; dat de Lid-Staten de mogelijkheid moeten hebben zelf te bepalen welke richtlijn op dergelijke vorderingen van toepassing is;

16. Overwegende dat Richtlijn 94/19/EG de Lid-Staten toestaat kredietinstellingen vrij te stellen van de verplichting aan een depositogarantiestelsel deel te nemen, indien de betrokken kredietinstelling reeds aangesloten is bij een stelsel dat de kredietinstelling zelf beschermt, met name door haar solvabiliteit te waarborgen; dat als een dergelijke kredietinstelling tevens beleggingsonderneming is, het de Lid-Staten ook moet worden toegestaan de instelling vrij te stellen van de verplichting bij een beleggerscompensatiestelsel aangesloten te zijn:

17. Overwegende dat de kosten van de bescherming van beleggers door de beleggingsondernemingen gedragen moeten worden, maar uiteindelijk aan de belegger worden doorberekend; dat het derhalve onwenselijk is in de hele Gemeenschap een zeer hoog niveau van bescherming in te voeren; dat om de belegger te stimuleren bij zijn keuze van een beleggingsonderneming de nodige voorzichtigheid te betrachten, het daarenboven redelijk is de Lid-Staten toe te staan de belegger te verplichten een deel van een eventueel verlies te dragen; dat echter het verlies van de belegger voor ten minste 90 % gedekt dient te zijn, totdat de compensatiebetaling het communautaire minimum bereikt;

18. Overwegende dat een geharmoniseerd minimumbedrag voor de compensatie voldoende moet zijn om ingeval van het in gebreke blijven van een beleggersonderneming de belangen van de kleine belegger te beschermen; dat het redelijk voorkomt het geharmoniseerde minimum voor de garantie vast te stellen op 20 000 ecu;

19. Overwegende dat in Richtlijn 94/19/EG een zelfde bedrag door het Parlement en de Raad is vastgesteld;

20. Overwegende dat de stelsels van bepaalde Lid-Staten momenteel een hogere dekking bieden; dat het echter niet passend is te verlangen dat de door deze stelsels geboden dekking verlaagd wordt;

21. Overwegende dat de handhaving in de Gemeenschap van stelsels die een hogere dekking verschaffen dan het communautaire minimum, op een zelfde grondgebied tot verschillen in schadeloosstelling en tot ongelijke mededingingsvoorwaarden tussen beleggingsondernemingen uit het eigen land en bijkantoren van ondernemingen uit andere Lid-Staten kan leiden; dat, om deze bezwaren te ondervangen, deelneming van bijkantoren aan stelsels in de Lid-Staat van ontvangst dient te worden toegestaan teneinde deze bijkantoren in staat te stellen hun beleggers dezelfde dekking te bieden als die welke geboden wordt door de stelsels van de Lid-Staat waar zij zijn gevestigd; dat niet is uitgesloten dat de stelsels van de Lid-Staat van herkomst zelf een dergelijke aanvullende dekking bieden onder de voorwaarden die deze stelsels hebben vastgesteld;

22. Overwegende dat met deze richtlijn worden beoogd te zorgen voor een minimumniveau van bescherming voor kleine beleggers, met inbegrip van kleine en middelgrote ondernemingen, die het meest behoefte hebben aan bescherming; dat het de Lid-Staten evenwel moet worden toegestaan bepaalde categorieën beleggers, waarvoor een dergelijke bescherming minder noodzakelijk is, van de dekking uit te sluiten;

23. Overwegende dat in een aantal Lid-Staten beleggerscompensatiestelsels bestaan die onder de verantwoordelijkheid van beroepsorganisaties vallen; dat andere stelsels kunnen zijn opgericht en worden beheerd op grond van een wettelijke verplichting; dat dit onderscheid in status slechts een probleem vormt met betrekking tot de verplichte deelname aan en uitsluiting van de stelsels; dat het derhalve noodzakelijk is stappen te ondernemen om de bevoegdheden van de stelsels in dit opzicht te beperken;

24. Overwegende dat de belegger, nadat zijn vordering rechtsgeldig is gebleken, de compensatie zonder al te grote vertraging moet ontvangen; dat het compensatiestelsel de mogelijkheid moet worden geboden een redelijke termijn vast te stellen waarbinnen vorderingen moeten worden ingediend; dat echter het feit dat een dergelijke termijn verstreken is, niet mag worden tegengeworpen aan een belegger die om goede redenen niet in staat was zijn vordering tijdig in te dienen;

25. Overwegende dat informatie aan beleggers over compensatieregelingen een wezenlijk onderdeel is van bescherming van beleggers en derhalve ook het voorwerp van een minimumaantal bindende bepalingen moet zijn;

26. Overwegende dat alle beleggingsondernemingen op grond van deze richtlijn in beginsel aan een compensatiestelsel moeten deelnemen; dat de Lid-Staten krachtens de richtlijnen inzake de toelating van beleggingsondernemingen met hoofdkantoor in derde landen, inzonderheid de Richtlijn Beleggingsdiensten, kunnen bepalen of en onder welke voorwaarden bijkantoren van dergelijke beleggingsondernemingen toelating krijgen om op hun grondgebied werkzaamheden uit te oefenen; dat zulke bijkantoren niet in aanmerking komen voor het vrij verrichten van diensten uit hoofde van artikel 59, tweede alinea, van het Verdrag, noch voor de vrijheid van vestiging in een andere Lid-Staat dan die waar zij gevestigd zijn; dat een Lid-Staat die zulke bijkantoren toelaat, derhalve dient te besluiten hoe de beginselen van de onderhavige richtlijn op deze bijkantoren zullen worden toegepast op een wijze die strookt met artikel 5 van de Richtlijn Beleggingsdiensten en met de noodzaak de beleggers te beschermen en de integriteit van het financiële systeem in stand te houden; dat het van essentieel belang is dat beleggers bij zulke bijkantoren volledig op de hoogte zijn van de compensatieregelingen die te hunnen aanzien gelden;

27. Overwegende dat het niet volstrekt nodig is om in het kader van deze richtlijn de methoden ter financiering van de stelsels voor compensatie van beleggers te harmoniseren, aangezien de kosten van de financiering van deze stelsels in beginsel door de beleggingsondernemingen zelf moeten worden gedragen, enerzijds, en de financieringscapaciteit van deze stelsels in verhouding moet staan tot hun verplichtingen, anderzijds; dat een en ander evenwel de stabiliteit van de financiële sector in de betrokken Lid-Staat niet in gevaar mag brengen;

28. Overwegende dat een minimum aan harmonisatie van beleggerscompensatieregelingen noodzakelijk is om de interne markt voor beleggingsondernemingen te voltooien door de beleggers vertrouwen te geven bij het aangaan van transacties met ondernemingen uit andere Lid-Staten, evenzeer als met in hun eigen land gevestigde ondernemingen, en door de moeilijkheden te voorkomen waartoe toepassing door de Lid-Staten van ontvangst van hun niet-gecoördineerde binnenlandse voorschriften inzake beleggersbescherming aanleiding zou kunnen geven; dat aangezien er in het algemeen geen beleggerscompensatieregelingen bestaan waarvan het toepassingsgebied overeenkomt met dat van de Richtlijn Beleggingsdiensten, een bindende richtlijn van de Gemeenschap het enige geschikte instrument is om de beoogde doelstelling te verwezenlijken; dat deze maatregel beperkt blijft tot de minimaal noodzakelijke harmonisatie, de Lid-Staten de vrijheid laat een meeromvattende of hogere dekking te bieden indien zij dat wensen, en voorts de Lid-Staten een aanzienlijke mate van vrijheid laat voor wat de organisatie en financiering van beleggerscompensatiestelsels betreft,

HEBBEN DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:

Artikel 1

Voor de toepassing van deze richtlijn wordt verstaan onder:

1. "beleggingsonderneming": een beleggingsonderneming als bedoeld in artikel 1, lid 2, van de Richtlijn Beleggingsdiensten, waaraan overeenkomstig artikel 3 van de Richtlijn Beleggingsdiensten vergunning is verleend, of een kredietinstelling waarvan de vergunning krachtens Richtlijn 77/780/EEG (5) en Richtlijn 89/646/EEG (6) een of meer beleggingsdiensten omvat die zijn opgenomen in de lijst in deel A van de bijlage bij de Richtlijn Beleggingsdiensten;

2. "beleggingswerkzaamheden": beleggingsdiensten als gedefinieerd in artikel 1, lid 1, van de Richtlijn Beleggingsdiensten, alsmede de dienst vermeld in deel C, punt 1, van de bijlage bij de Richtlijn Beleggingsdiensten;

3. "instrumenten": de instrumenten vermeld in deel B van de bijlage bij de Richtlijn Beleggingsdiensten;

4. "belegger": een persoon die in verband met beleggingswerkzaamheden geld of instrumenten aan een beleggingsonderneming toevertrouwd heeft;

5. "bijkantoor": een bedrijfszetel die een onderdeel zonder rechtspersoonlijkheid vormt van een beleggingsonderneming en die beleggingsdiensten verricht waarvoor de beleggingsonderneming een vergunning heeft gekregen; verscheidene bedrijfszetels in een zelfde Lid-Staat van een beleggingsonderneming met hoofdkantoor in een andere Lid-Staat worden beschouwd als één enkel bijkantoor;

6. "gemeenschappelijke belegging": een belegging die, dan wel geld dat voor beleggingswerkzaamheden is ondergebracht bij een beleggingsonderneming, op naam van twee of meer personen of ten aanzien waarvan twee of meer personen rechten hebben, welke met de handtekening van een of meer van deze personen kunnen worden uitgeoefend.

Artikel 2

1. Iedere Lid-Staat ziet erop toe dat op zijn grondgebied een of meer beleggerscompensatiestelsels worden ingevoerd en officieel erkend. Uitgezonderd in de omstandigheden als bedoeld in de tweede alinea en in artikel 5, mogen beleggingsondernemingen waaraan in de betrokken Lid-Staat vergunning verleend is, alleen beleggingswerkzaamheden verrichten, indien zij aan een dergelijk stelsel deelnemen.

De Lid-Staten mogen een kredietinstelling waarop deze richtlijn van toepassing is, evenwel vrijstellen van de verplichte deelneming aan een beleggerscompensatiestelsel, indien de betrokken kredietinstelling reeds op grond van artikel 3, lid 1, van Richtlijn 94/19/EG is vrijgesteld van deelneming aan een depositogarantiestelsel.

2. Het stelsel verschaft overeenkomstig artikel 4 dekking aan beleggers op het eerstkomende van de volgende tijdstippen:

i) de daartoe aangewezen bevoegde autoriteiten hebben vastgesteld dat, naar hun oordeel, de beleggingsonderneming, om redenen die rechtstreeks verband houden met haar financiële positie, momenteel niet in staat lijkt te zijn te voldoen aan haar verplichtingen die voortvloeien uit vorderingen van beleggers;

ii) een rechterlijke instantie heeft, om redenen die rechtstreeks verband houden met de financiële positie van de beleggingsonderneming, een uitspraak gedaan die leidt tot schorsing van de mogelijkheid voor beleggers om vorderingen in te stellen jegens de beleggingsonderneming.

Dekking moet worden verschaft voor vorderingen die voortvloeien uit het onvermogen van een beleggingsonderneming om:

- geld dat verschuldigd is aan beleggers of beleggers toebehoort en dat voor hen in verband met beleggingswerkzaamheden gehouden wordt, terug te betalen, of

- aan beleggers alle instrumenten terug te geven die hun toebehoren en namens hen in verband met beleggingswerkzaamheden materieel worden gehouden, geadministreerd of beheerd,

overeenkomstig de toepasselijke wettelijke en contractuele voorwaarden.

3. Elke vordering uit hoofde van lid 2 op een kredietinstelling, op welke vordering in een bepaalde Lid-Staat zowel deze richtlijn als Richtlijn 94/19/EG van toepassing kan zijn, valt onder het stelsel van één van deze richtlijnen, op de wijze die de betreffende Lid-Staat passend acht. Geen enkele vordering met betrekking tot hetzelfde bedrag komt in aanmerking voor compensatie uit hoofde van beide richtlijnen.

4. Het bedrag van een vordering van een belegger wordt, overeenkomstig de op de vordering toepasselijke wettelijke en contractuele voorwaarden, met inbegrip van die welke verrekening en tegenvorderingen betreffen, berekend op basis van het bedrag in geld of de waarde, op het tijdstip van de in lid 2 bedoelde beslissing, van de instrumenten die de belegger toebehoren en die de beleggingsonderneming niet kan terugbetalen of teruggeven.

Artikel 3

Vorderingen uit hoofde van transacties in verband waarmee een strafrechtelijke veroordeling is uitgesproken wegens witwassen van geld, als omschreven in artikel 1 van Richtlijn 91/308/EEG van de Raad van 10 juni 1991 tot voorkoming van het gebruik van het financiële stelsel voor het witwassen van geld (7), zijn uitgesloten van compensatie door een beleggerscompensatiestelsel.

Artikel 4

1. De Lid-Staten bepalen dat het stelsel met betrekking tot de in artikel 2, lid 2, bedoelde vorderingen dekking verschaft tot een bedrag van niet minder dan 20 000 ecu per belegger.

2. De Lid-Staten mogen voorschrijven dat voor bepaalde beleggers geen dekking door het stelsel, dan wel een lagere dekking geldt. De lijst van deze uitsluitingen is opgenomen in bijlage I.

3. Dit artikel belet niet dat bepalingen waardoor een hogere of meeromvattende dekking aan beleggers verschaft wordt, worden gehandhaafd of vastgesteld.

4. Een Lid-Staat mag de in lid 1 genoemde of in lid 3 bedoelde dekking beperken tot een bepaald percentage van de vordering van de belegger. Het dekkingspercentage moet evenwel ten minste 90 % van de vordering bedragen tot het uit hoofde van het stelsel te betalen bedrag 20 000 ecu bereikt.

Artikel 5

1. Indien een beleggingsonderneming die krachtens artikel 2, lid 1, verplicht is tot deelneming aan een stelsel, niet voldoet aan de verplichtingen die uit hoofde van haar deelneming aan een beleggerscompensatiestelsel op haar rusten, worden de bevoegde autoriteiten die de vergunning verleend hebben, daarvan in kennis gesteld en nemen deze, in samenwerking met het compensatiestelsel, alle passende maatregelen, met inbegrip van sancties, om ervoor te zorgen dat de beleggingsonderneming haar verplichtingen nakomt.

2. Indien de beleggingsonderneming in weerwil van deze maatregelen aan haar verplichtingen blijft verzaken, kan het stelsel, voor zover uitsluiting van deelneming bij de nationale wetgeving is toegestaan, met de uitdrukkelijke toestemming van de bevoegde autoriteiten, met een opzeggingstermijn van ten minste twaalf maanden kennis geven van zijn voornemen de beleggingsonderneming van deelneming aan het stelsel uit te sluiten. Indien de beleggingsonderneming na het verstrijken van de opzeggingstermijn niet aan haar verplichtingen heeft voldaan, mag het compensatiestelsel, na opnieuw de uitdrukkelijke toestemming van de bevoegde autoriteiten te hebben verkregen, tot uitsluiting overgaan.

3. Indien de nationale wetgeving zulks toestaat en de bevoegde autoriteiten die de vergunning hebben verleend, daarvoor uitdrukkelijk toestemming gegeven hebben, mag een van een beleggerscompensatiestelsel uitgesloten beleggingsonderneming haar werkzaamheden voortzetten, mits zij vóór haar uitsluiting alternatieve compensatieregelingen getroffen heeft die de beleggers een dekking garanderen die ten minste gelijkwaardig is aan de door het officieel erkende stelsel geboden dekking.

4. Indien een beleggingsonderneming waarvan de uitsluiting overeenkomstig lid 2 wordt overwogen, er niet in slaagt alternatieve regelingen te treffen die aan de voorwaarden van lid 3 voldoen, gaan de bevoegde autoriteiten die de vergunning hebben verleend, onverwijld tot intrekking van deze vergunning over.

Artikel 6

Beleggers bij een beleggingsonderneming op het tijdstip van intrekking van de vergunning blijven onder de dekking van het beleggerscompensatiestelsel vallen.

Artikel 7

1. De overeenkomstig artikel 2, lid 1, in een Lid-Staat ingevoerde en officieel erkende beleggerscompensatiestelsels dekken beleggers bij door beleggingsondernemingen in andere Lid-Staten opgerichte bijkantoren.

Indien het bedrag en/of de reikwijdte, met inbegrip van het percentage, van de door het beleggerscompensatiestelsel van de Lid-Staat van ontvangst geboden dekking het bedrag en/of de reikwijdte overtreffen van de dekking die wordt verleend in de Lid-Staat waar aan de beleggingsonderneming vergunning verleend is, draagt de Lid-Staat van ontvangst er zorg voor dat er op zijn grondgebied een officieel erkend stelsel bestaat waaraan door een bijkantoor vrijwillig kan worden deelgenomen, ter aanvulling van de garantie die de beleggers ervan reeds genieten op grond van de deelneming aan het stelsel van de Lid-Staat van herkomst.

Het stelsel waaraan het bijkantoor moet deelnemen, dekt de categorie instellingen waartoe het behoort of die daarmee het meest overeenstemt in de Lid-Staat van ontvangst.

De Lid-Staten dragen er zorg voor dat in alle beleggerscompensatiestelsels objectieve voorwaarden voor deelneming van deze bijkantoren vastgesteld worden. Voorwaarde voor deelneming is dat voldaan wordt aan de relevante verplichtingen, met inbegrip van met name de betaling van bijdragen en andere lasten. Bij de tenuitvoerlegging van dit lid volgen de Lid-Staten de in bijlage II opgenomen richtsnoeren.

2. Indien een uit hoofde van lid 1 vrijwillig deelnemend bijkantoor niet voldoet aan zijn verplichtingen als deelnemer aan het beleggerscompensatiestelsel, worden de bevoegde autoriteiten die de vergunning hebben verleend, daarvan in kennis gesteld en nemen deze, in samenwerking met het compensatiestelsel, alle passende maatregelen om ervoor te zorgen dat de bovenbedoelde verplichtingen worden nagekomen.

Indien het bijkantoor in weerwil van de getroffen maatregelen aan zijn verplichtingen blijft verzaken, mag het compensatiestelsel na een passende opzeggingstermijn van niet minder dan twaalf maanden, met toestemming van de bevoegde autoriteiten die de vergunning verleend hebben, het bijkantoor uitsluiten. De beleggers worden in kennis gesteld van de intrekking van de aanvullende dekking.

Artikel 8

1. De in artikel 4, leden 1, 3 en 4, bedoelde dekking geldt de totale vordering van een belegger uit hoofde van deze richtlijn, ongeacht het aantal rekeningen, de valuta en de plaats waar zij zich in de Gemeenschap bevinden.

2. Het aandeel van elke belegger in een gemeenschappelijke belegging wordt in aanmerking genomen bij de berekening van de in artikel 4, leden 1, 3 en 4, bedoelde dekking.

Bij ontstentenis van bijzondere bepalingen wordt de compensatie gelijkelijk verdeeld over de beleggers met de gemeenschappelijke belegging.

De Lid-Staten mogen bepalen dat vorderingen met betrekking tot een gemeenschappelijke belegging waarop twee of meer personen als leden van een niet over rechtspersoonlijkheid beschikkende "partnership", vereniging of andere soortgelijke groepering aanspraak kunnen maken, voor de berekening van de limieten bedoeld in artikel 4, leden 1, 3 en 4, mogen worden samengevoegd en als een vordering van één belegger behandeld.

3. Wanneer de belegger niet de rechthebbende is van de gehouden bedragen of effecten, ontvangt de rechthebbende de compensatie, mits de identiteit van die persoon is of kan worden vastgesteld vóór de in artikel 2, lid 2, genoemde datum. Is er meer dan één rechthebbende, dan wordt het aandeel van elk van hen uit hoofde van de regelig krachtens welke de middelen of de effecten worden beheerd, in aanmerking genomen bij de berekening van de limieten van artikel 4, leden 1, 3 en 4.

Deze bepaling geldt niet voor instellingen voor collectieve belegging.

Artikel 9

1. Het compensatiestelsel neemt de nodige maatregelen om de beleggers in kennis te stellen van de in artikel 2, lid 2, bedoelde beslissing en mag voor de indiening van vorderingen door de beleggers een termijn van ten minste zes maanden vaststellen.

Het stelsel mag zich niet op het verstrijken van een dergelijke termijn beroepen om compensatie te weigeren aan een belegger die zijn vordering uit hoofde van het compensatiestelsel niet tijdig heeft kunnen indienen.

2. Zo spoedig mogelijk en uiterlijk drie maanden nadat de geldigheid en het bedrag van de vordering vastgesteld zijn, keert het stelsel de vorderingen van beleggers uit.

Artikel 10

1. De Lid-Staten dragen er zorg voor dat beleggingsondernemingen passende maatregelen nemen om feitelijke en potentiële beleggers de nodige gegevens ter beschikking te stellen om te kunnen nagaan aan welk beleggerscompensatiestelsel in de Gemeenschap de beleggingsonderneming en haar bijkantoren deelnemen, of welke alternatieve regeling krachtens artikel 2, lid 1, tweede alinea, of artikel 5, lid 3, is getroffen. De beleggers worden ingelicht over de bepalingen van het beleggerscompensatiestelsel, of de van toepassing zijnde alternatieve regelingen, met inbegrip van het bedrag en de reikwijdte van de door het compensatiestelsel geboden dekking. Deze inlichtingen worden in een bevattelijke vorm ter beschikking gesteld.

Desgevraagd moeten tevens inlichtingen worden verstrekt over de voorwaarden die voor compensatie gelden, en de met het oog daarop te vervullen formaliteiten.

2. De in lid 1 bedoelde gegevens worden op de bij de nationale wetgeving voorgeschreven wijze ter beschikking gesteld in de officiële taal of talen van de Lid-Staat waar het bijkantoor is gevestigd.

Artikel 11

1. De Lid-Staten vergewissen zich ervan dat bijkantoren die zijn opgericht door beleggingsondernemingen met hoofdkantoor buiten de Gemeenschap, over een dekking beschikken die gelijkwaardig is aan de in deze richtlijn voorgeschreven dekking. Indien dat niet het geval is, mogen de Lid-Staten, onverminderd artikel 5 van de Richtlijn Beleggingsdiensten, bepalen dat bijkantoren die zijn opgericht door beleggingsondernemingen met hoofdkantoor buiten de Gemeenschap, aan een op hun grondgebied functionerend beleggerscompensatiestelsel moeten deelnemen.

2. Aan feitelijke en potentiële beleggers bij bijkantoren van beleggingsondernemingen met hoofdkantoor buiten de Gemeenschap worden door debeleggingsonderneming alle nuttige inlichtingen verstrekt betreffende de compensatieregelingen die voor hun beleggingen gelden.

3. De in lid 2 bedoelde inlichtingen worden op de bij de nationale wetgeving voorgeschreven wijze beschikbaar gesteld in de officiële taal of talen van de Lid-Staat waar het bijkantoor is gevestigd, en worden helder en bevattelijk geformuleerd.

Artikel 12

Onverminderd eventuele andere rechten waarover het krachtens de nationale wetgeving beschikt, heeft een beleggerscompensatiestelsel dat vorderingen van beleggers heeft uitgekeerd, het recht om in liquidatieprocedures gesubrogeerd te worden in de rechten van de beleggers, voor een bedrag gelijk aan het bedrag van hun uitkering.

Artikel 13

Uiterlijk drie jaar na de in artikel 14, lid 1, vermelde datum legt de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad een verslag voor betreffende de toepassing van deze richtlijn met, zo nodig, voorstellen voor herziening van de richtlijn.

Artikel 14

1. De Lid-Staten doen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen in werking treden om uiterlijk op 31 december 1996 aan deze richtlijn te voldoen. Zij stellen de Commissie daarvan onverwijld in kennis.

Wanneer de Lid-Staten deze bepalingen aannemen, wordt in die bepalingen naar de onderhavige richtlijn verwezen of wordt hiernaar verwezen bij de officiële bekendmaking van die bepalingen. De regels voor deze verwijzing worden vastgesteld door de Lid-Staten.

2. De Lid-Staten delen de Commissie de tekst van de belangrijke bepalingen van intern recht mede die zij op het onder deze richtlijn vallende gebied vaststellen.

Artikel 15

Met ingang van de datum vermeld in artikel 14, lid 1, is artikel 12 van Richtlijn 93/22/EEG ingetrokken.

Artikel 16

Deze richtlijn is gericht tot de Lid-Staten.

(1) PB nr. C 321 van 27. 11. 1993, blz. 15.

(2) PB nr. L 141 van 11. 6. 1993, blz. 27.

(3) PB nr. C 43 van 22. 2. 1989, blz. 7.

(4) PB nr. L 135 van 31. 5. 1994, blz. 5.

(5) PB nr. L 322 van 17. 12. 1977, blz. 30.

(6) PB nr. L 386 van 30. 12. 1989, blz. 1.

(7) PB nr. L 166 van 28. 6. 1991, blz. 77.

BIJLAGE I

LIJST VAN DE IN ARTIKEL 4, LID 2, BEDOELDE UITSLUITINGEN

1. Institutionele beleggers, waaronder:

- beleggingsondernemingen als gedefinieerd in artikel 1, lid 2, van de Richtlijn Beleggingsdiensten,

- kredietinstellingen als gedefinieerd in artikel 1, eerste streepje, van Richtlijn 77/780/EEG,

- financiële instellingen als gedefinieerd in artikel 1, lid 6, van Richtlijn 89/646/EEG,

- verzekeringsondernemingen,

- instellingen voor collectieve belegging,

- pensioenfondsen,

overige institutionele beleggers.

2. Professionele beleggers.

3. Supranationale overheden, de Staat en centrale overheden.

4. Provinciale, regionale, plaatselijke of gemeentelijke overheden.

5. Bestuurders, beheerders en hoofdelijk aansprakelijke vennoten van de beleggingsonderneming, personen die voor ten minste 5 % in het kapitaal van de beleggingsonderneming deelnemen, met de wettelijke controle van de jaarrekening van de beleggingsonderneming belaste personen en beleggers met soortgelijke status bij andere ondernemingen in dezelfde groep.

6. Naaste verwanten van de in punt 5 bedoelde beleggers en derden die voor rekening van deze beleggers optreden.

7. Andere ondernemingen in dezelfde groep.

8. Beleggers die verantwoordelijkheid dragen voor, dan wel rechtstreeks of indirect voordeel hebben gehad bij gebeurtenissen die verband houden met de beleggingsonderneming of haar werkzaamheden en geleid hebben tot de financiële problemen van de onderneming.

9. Ondernemingen van een zodanige omvang dat zij geen verkorte balans overeenkomstig artikel 11 van de Vierde Richtlijn 78/660/EEG van de Raad van 25 juli 1978 op de grondslag van artikel 54, lid 3, onder g), van het Verdrag betreffende de jaarrekening van bepaalde vennootschapsvormen mogen opstellen (1).

(1) PB nr. L 222 van 14. 8. 1978, blz. 11. Deze richtlijn is laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 94/8/EG van 21. 3. 1994 (PB nr. L 82 van 25. 3. 1994, blz. 33).

BIJLAGE II

RICHTSNOEREN

Wanneer een bijkantoor met het oog op aanvullende dekking verzoekt om deelneming aan een beleggerscompensatiestelsel van de Lid-Staat van ontvangst, worden door het beleggerscompensatiestelsel van de Lid-Staat van ontvangst bilateraal met het beleggerscompensatiestelsel van de Lid-Staat van herkomst passende regels en procedures vastgesteld voor uitkeringen van compensatie aan beleggers bij dat bijkantoor. Bij de uitwerking van deze procedures en het vaststellen van de voorwaarden voor deelneming van een dergelijk bijkantoor (als bedoeld in artikel 7, lid 1) worden de volgende beginselen in acht genomen:

a) het stelsel van de Lid-Staat van ontvangst blijft volledig gerechtigd om zijn eigen objectieve en algemeen toegepaste regels aan deelnemende beleggingsondernemingen op te leggen; het mag verlangen dat ter zake dienende informatie wordt verstrekt en heeft het recht dergelijke informatie bij de bevoegde autoriteiten van de Lid-Staat van herkomst na te trekken;

b) het stelsel van de Lid-Staat van ontvangst honoreert aanspraken op aanvullende uitkering nadat het door de bevoegde autoriteiten van de Lid-Staat van herkomst in kennis is gesteld van de beslissing als bedoeld in artikel 2, lid 2. Het stelsel van de Lid-Staat van ontvangst blijft volledig gerechtigd om de aanspraak van een belegger aan zijn eigen normen en procedures te toetsen alvorens een aanvullende uitkering te doen;

c) het stelsel van de Lid-Staat van ontvangst en het stelsel van de Lid-Staat van herkomst werken volledig samen om ervoor te zorgen dat beleggers prompt en tot het juiste bedrag uitkeringen ontvangen. Meer bepaald komen zij overeen hoe het bestaan van een tegenvordering die kan leiden tot verrekening uit hoofde van een van beide stelsels, van invloed is op het door elk van beide stelsels aan de belegger uit te keren bedrag;

d) de stelsels van de Lid-Staat van ontvangst zijn gerechtigd om bijkantoren voor aanvullende dekking kosten aan te rekenen, uitgaande van een passende grondslag waarbij rekening wordt gehouden met de door het stelsel van de Lid-Staat van herkomst geboden garantie. Om het aanrekenen van kosten te vergemakkelijken, is het stelsel van de Lid-Staat van ontvangst gerechtigd ervan uit te gaan dat zijn aansprakelijkheid hoe dan ook beperkt is tot het extra bedrag aan garantie dat dit stelsel biedt ten opzichte van de door het stelsel van de Lid-Staat van herkomst geboden garantie, ongeacht of de Lid-Staat van herkomst daadwerkelijk overgaat tot enigerlei uitkering met betrekking tot vorderingen van beleggers in de Lid-Staat van ontvangst.