MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT overeenkomstig artikel 251, lid 2, tweede alinea, van het EG-Verdrag over het gemeenschappelijk standpunt van de Raad met het oog op de aanneming van een besluit van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van een communautair actieprogramma ter bevordering van organisaties die op Europees niveau op cultuurgebied actief zijn

2003/0115 (COD)

MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT overeenkomstig artikel 251, lid 2, tweede alinea, van het EG-Verdrag over het gemeenschappelijk standpunt van de Raad met het oog op de aanneming van een besluit van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van een communautair actieprogramma ter bevordering van organisaties die op Europees niveau op cultuurgebied actief zijn

1. PROCEDUREVERLOOP

Toezending van het voorstel aan het EP en de Raad (document COM(2003) 275 def. - 2003/0115 (COD)): // 5 juni 2003

Advies van het Comité van de Regio's: // heeft van een advies afgezien

Advies van het Europees Parlement in eerste lezing: // 6 november 2003

Politieke overeenstemming in de Raad (unaniem): // 24 november 2003

Goedkeuring van het gemeenschappelijk standpunt: // 22 december 2003

2. DOEL VAN HET VOORSTEL VAN DE COMMISSIE

Doel van het onderhavige besluit, dat gebaseerd is op artikel 151 van het EG-Verdrag, is om in het verlengde van de tenuitvoerlegging van het nieuwe Financieel Reglement van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen, een basisbesluit vast te stellen voor het verlenen van subsidies ter bevordering van op Europees niveau actieve organisaties en ter ondersteuning van gerichte activiteiten op cultureel gebied.

Het programma bestrijkt een aantal oude begrotingsonderdelen van deel A, hoofdstuk 30, van de begroting. Dit geldt met name voor de onderdelen in verband met de steunverlening voor het Europees Bureau voor minderheidstalen en Mercator, de bescherming van nazi-concentratiekampen als historische monumenten en subsidies voor organisaties van Europees cultureel belang.

3. OPMERKINGEN BIJ HET GEMEENSCHAPPELIJK STANDPUNT

3.1. Algemene opmerkingen

De tekst van het gemeenschappelijk standpunt is grotendeels aanvaardbaar voor de Commissie, die in een streven naar een compromis akkoord is gegaan met de door het Parlement en de Raad gewenste inkorting van de looptijd van het programma. De Commissie kan tevens bevestigen dat er op 24 november 2003 bij het begrotingsoverleg overeenstemming bereikt is over « earmarking », degressiviteit en de afwijkingsclausules op het Financieel Reglement.

De Commissie hecht evenwel veel belang aan een coherente toepassing van de criteria in artikel 2 van het comitologiebesluit van de Raad (1999/468/EG), waarvan de implicaties in het arrest van het Hof van 21 januari jongstleden onderstreept zijn. Gezien de financiële middelen die voor het voorstel voorzien zijn, is niet volledig voldaan aan de criteria van genoemd artikel. Zonder een voorbehoud te maken, legt de Commissie van haar kant een verklaring over dit punt voor (zie bijlage).

3.2. Door het Parlement in eerste lezing voorgestelde amendementen

Volledig in het gewijzigde voorstel van de Commissie en in het gemeenschappelijk standpunt overgenomen amendementen: 2, 8, 9, 12, 16.

- door amendement 2 wordt in overweging 11 een verwijzing opgenomen naar de onderhandelingen over het Financieel Reglement;

- amendement 8 voorziet in een jaarlijks verslag over de tenuitvoerlegging van het programma door de Commissie;

- door amendement 9 wordt aan de lijst van de te ondersteunen activiteiten een "cultureel ambassadeur" ter bevordering van het gemeenschappelijk cultureel erfgoed toegevoegd;

- door amendement 12 worden twee evaluatiecriteria voor subsidieaanvragen toegevoegd (uitwisseling van ervaringen met de bevordering van een grotere culturele diversiteit en mobiliteit van kunst en kunstenaars) en wordt in publiciteit voor de subsidies voorzien;

- door amendement 16 wordt in artikel 1, lid 3, een looptijd van drie jaar (2004-2006) en niet van vijf jaar voor het programma vastgelegd.

Amendementen die in het gewijzigde voorstel van de Commissie, maar niet in het gemeenschappelijk standpunt overgenomen zijn: 17, 18.

- door amendement 17 wordt de begroting voor een looptijd van drie jaar (2004-2006) in artikel 5, lid 1, gewijzigd in 22,764 miljoen euro;

- door amendement 18 worden twee selectiemogelijkheden voor begunstigden in programmaonderdeel 2 vastgelegd (oproep tot het indienen van voorstellen en "earmarking").

Wat de amendementen van het Europees Parlement aangaat, is er dus sprake van een hoge mate van overeenstemming tussen het gewijzigde voorstel van de Commissie en het gemeenschappelijk standpunt. Een van de niet door de Raad overgenomen amendementen is amendement 17, dat verband houdt met het begrotingsbedrag voor het programma. Hierover is sindsdien begrotingsoverleg gevoerd (zie punt 3.3.). Amendement 18 ten aanzien van de selectiemethode voor de begunstigden in het kader van programmaonderdeel 2 lag vrij dicht bij het aanvankelijke voorstel. De Commissie is desalniettemin van oordeel dat het in de Raad bereikte compromis aanvaardbaar is.

3.3. Belangrijkste verschillen tussen het gewijzigde voorstel van de Commissie en het gemeenschappelijk standpunt

Wat de programmabegroting voor de periode 2004-2006 betreft zijn het Parlement, de Raad en de Commissie het op de vergadering over het begrotingsoverleg van 24 november 2003 eens geworden over een bedrag van 19 miljoen euro. Dit bedrag, dat reeds aanvaard was door de Commissie, is dan ook in het gemeenschappelijk standpunt opgenomen.

Ten aanzien van programmaonderdeel 2 voorziet het gemeenschappelijk standpunt voor het jaar 2004 in de bijlage in een systeem waarbij de begunstigden aangewezen worden, en voor het jaar 2005 en het jaar 2006 in de invoering van een systeem dat op het indienen van voorstellen gebaseerd is. In het akkoord dat in het kader van het begrotingsoverleg gevonden is, is overeengekomen dat in 2005 verder met het systeem van aangewezen begunstigden gewerkt wordt. De Commissie bevestigt dat ze hiermee akkoord gaat.

4. CONCLUSIES

De Commissie is van mening dat de tekst van het gemeenschappelijk standpunt een goed uitgangspunt voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad is. Dat besluit dient evenwel het akkoord te weerspiegelen dat door de medewetgevers op 24 november 2003 bereikt is, namelijk:

- voortzetting van het systeem van aangewezen begunstigden in 2005

- in het licht van het feit dat het besluit pas in de loop van 2004 zal worden goedgekeurd, opneming van twee afwijkingen van het Financieel Reglement die als volgt geformuleerd worden:

"Voor de in 2004 toegekende subsidies kan het tijdvak voor subsidiëring op 1 januari 2004 van start gaan mits de desbetreffende uitgaven noch vóór de datum van indiening van de subsidieaanvraag, noch vóór het begin van het boekjaar van de begunstigde gedaan zijn.

In 2004 kan worden afgeweken van de verplichting dat de ondertekening van de subsidie overeenkomst uiterlijk binnen de eerste vier maanden na het begin van het boekjaar van de begunstigde moet plaatsvinden (zoals bepaald in artikel 112, lid 2, van de Verordening nr. 1605/2002 van de Raad, betreffende het Financieel Reglement van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen) voor begunstigden van wie het boekjaar voor 1 maart van het lopende jaar begint. In dit geval kunnen de subsidie overeenkomsten tot uiterlijk 30 juni 2004 worden ondertekend".

Verklaring van de Commissie

De Commissie neemt nota van het besluit van de Raad om in artikel 6 vast te leggen dat op het punt van verscheidene uitvoeringsmaatregelen van het communautaire actieprogramma ter bevordering van organisaties die op Europees niveau op cultuurgebied actief zijn, een beroep wordt gedaan op het comité van beheer van het programma Cultuur 2000. Zij wil er evenwel op wijzen dat het, volgens haar, van groot belang is dat de criteria van artikel 2 van Besluit nr. 1999/468/EG van de Raad op coherente wijze worden toegepast (de implicaties hiervan zijn in een arrest van het Hof van Justitie van 21 januari 2003 onderstreept). Gezien de in het onderhavige geval begrote financiële middelen is de Commissie van mening dat niet volledig aan de criteria van artikel 2 voldaan is.