28. 12. 85 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 336/11 
II 
(Voorbereidende besluiten) 
COMMISSIE 
Voorstel voor een resolutie van de Raad betreffende een actieprogramma van de Europese Ge­
meenschappen inzake de preventie van kanker 
COM(85) 628 def 
(Door de Commissie bij de Raad ingediend op 18 november 1985) 
(85/C 336/09) 
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN, 
Gelet op de Verdragen tot oprichting van de Europese 
Gemeenschappen, 
Gezien het ontwerp ingediend door de Commissie, 
Gezien het advies van het Europees Parlement, 
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Co­
mité, 
Overwegende dat de Europese Economische Gemeen­
schap krachtens artikel 2 van het Verdrag tot oprichting 
van de Europese Economische Gemeenschap in het bij­
zonder tot taak heeft, door het instellen van een ge­
meenschappelijke markt en door het geleidelijk nader tot 
elkaar brengen van het economische beleid van de Lid-
Staten, de harmonische ontwikkeling van de economi­
sche activiteit binnen de gehele Gemeenschap, een gesta­
dige en evenwichtige expansie en een toenemende verbe­
tering van de levensstandaard te bevorderen; 
Overwegende dat de Europese Raad te Milaan op 28 en 
29 juni 1985 erop heeft gewezen hoe belangrijk het is 
een Europees actieprogramma tegen kanker op te zetten; 
Overwegende dat deze Europese Raad de voorstellen 
van het ad hoc-comité voor het Europa van de burgers 
heeft goedgekeurd, waarin een oproep wordt gedaan om 
een passend gevolg te geven aan de Mededeling van de 
Commissie betreffende samenwerking op communautair 
niveau inzake gezondheidsvraagstukken; 
Overwegende dat krachtens het Euratom-Verdrag en het 
Verdrag tot oprichting van de Europese Economische 
Gemeenschap reeds verscheidene communautaire acties 
worden ondernomen ter preventie van kanker ten ge­
volge van blootstelling aan ioniserende straling en van 
blootstelling aan chemische carcinogenen; 
Overwegende dat in een aantal communautaire program­
ma's inzake het milieu, de bescherming van der werkne­
mers, de bescherming van de consumenten, de voeding, 
de landbouw en de interne markt acties tot vermindering 
van het risico van kanker ten gevolge van kankerverwek­
kende stoffen zijn opgenomen; Overwegende dat het onderhavige programma dient tot 
vergroting van de kennis omtrent de oorzaken van 
kanker en van de mogelijke middelen tot preventie en 
behandeling ervan; 
Overwegende dat het programma, doordat het een ver­
spreiding in bredere kring van de kennis omtrent de oor­
zaken, de preventie en de behandeling van kanker, als­
mede een verbetering van de vergelijkbaarheid van de in­
formatie betreffende deze onderwerpen, in het bijzonder 
betreffende de aard en de mate van het kankerrisico ten 
gevolge van blootstelling aan bepaalde stoffen of procé­
dés, waarborgt, zal bijdragen tot het bereiken van de com­
munautaire doelstellingen, in het bijzonder de opheffing 
van non-tarifaire handelsbelemmeringen, terwijl het tot 
de algemene vermindering van het kankerrisico bij­
draagt; 
Overwegende dat in een aantal communautaire onder­
zoekprogramma's onderzoek wordt verricht naar kanker 
en de kankerverwekkende effecten van fysische en 
chemische agentia; 
Overwegende dat de coördinatie van nationale onder­
zoekactiviteiten met betrekking tot de vroegtijdige op­
sporing en behandeling van kanker deel uitmaakt van het 
voorstel voor een besluit van de Raad ter goedkeuring 
van het IVe programma van de Europese Economische 
Gemeenschap inzake onderzoek op het gebied van 
geneeskunde en volksgezondheid (1987-1989) dat begin 
1986 moet worden ingediend; 
Overwegende dat samenwerking met op dit gebied 
werkzame internationale en nationale organisaties een 
verspreiding in bredere kring van de kennis omtrent 
kanker waarborgt en tevens bijdraagt tot het vermijden 
van dubbel werk, 
NEEMT DE VOLGENDE RESOLUTIE AAN: 
1. De Raad stelt de volgende doelstellingen vast: 
i) Het tot staan brengen van het toenemen van kan­
ker in de Gemeenschap, hetgeen moet leiden tot 
een neerwaartse tendens in zowel het voorkomen 
als in het sterftecijfer ten gevolge van deze ziekte. 
Nr.C 336/12 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 28.12.85 
ii) Vermindering van het hypothetische verlies aan 
levensjaren ten gevolge van kanker. 
2. De Raad, onder goedkeuring van het actieprogramma 
van de Europese Gemeenschappen inzake de preventie 
van kanker, zoals voorgesteld door de Commissie en als 
bijlage gehecht aan deze resolutie, keurt de onderstaande 
prioritaire acties goed: 
i) Ontwikkeling van een voedingsstrategie, tevens 
betrekking hebbende op het alcoholgebruik, ter 
aanvulling op bestaande acties op communautair 
niveau op het gebied van voedselproduktie en 
consumentenbescherming. 
ii) Ontwikkeling van een strategie tegen het roken 
van sigaretten met coördinatie van en steun aan 
nationale programma's en acties. 
iii) Ontwikkeling van richtsnoeren voor het toekennen 
van middelen aan preventieve en therapeutische 
diensten. 
BIJLAGE 
ACTIEPROGRAMMA VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN INZAKE DE PREVENTIE VAN 
KANKER 
1. Inleiding 
1.1. Kanker kan optreden als plaatselijke massieve tumoren of als systemische ziekten, zoals de verschil­
lende soorten leukemie. Het karakteristieke kenmerk van alle vormen van kanker is dat sommige 
cellen van het menselijk lichaam op zodanige wijze altereren dat zij zich onafhankelijk van de nor­
male gecontroleerde groei delen en vermenigvuldigen. Zij worden verder gekenmerkt door het feit 
dat de kankercellen zich door het lichaam kunnen uitbreiden. De plaatselijke uitbreiding van de 
tumor of de uitbreiding tot andere delen van het lichaam zal onvermijdelijk de dood ten gevolge 
hebben indien deze onbehandeld blijft. 
1.2. De ontwikkeling van de meeste vormen van kanker neemt verscheidene jaren in beslag en sommige 
vormen kan kanker zijn gemakkelijk te genezen, terwijl andere vrijwel altijd ongeneeslijk zijn op het 
tijdstip waarop zij klinisch worden gediagnostiseerd, hetgeen in grote mate afhankelijk is van het 
orgaan van het lichaam (longen, ingewanden, enz.) waarin de eerste gealtereerde cellen ontstaan. 
Het lage succespercentage bij de behandeling van bepaalde vormen van kanker, bij voorbeeld long­
kanker, onderstreept het belang van een preventiestrategie. 
1.3. Na hart- en vaatziekten komt kanker op de tweede plaats als de oorzaak van de meeste sterfgevallen 
per jaar in de Gemeenschap. Naar schatting krijgt elk jaar een miljoen mensen kanker en sterven 
500 000 mensen aan deze ziekte. Alle vormen van kanker te zamen nemen ongeveer 25 % van het 
aantal sterfgevallen voor hun rekening. 
1.4. Een andere manier om de invloed van kanker op de gezondheid van de bevolking te kwantificeren, 
is het berekenen van het hypothetische verlies aan levensjaren ten gevolge van door deze ziekte 
veroorzaakte premature sterfgevallen. Deze indicator is voornamelijk bedoeld om een breed over­
zicht te geven van het relatieve belang van de verschillende belangrijkste oorzaken van premature 
mortaliteit. Uit de cijfers blijkt dat de sterfgevallen ten gevolge van alle vormen van kanker vóór de 
leeftijd van 70 jaar bijna 20 °/o van het totaal bedragen. 
1.5. In de afgelopen 40 jaar is het totale voorkomen van kanker toegenomen. In deze stijgende tendens 
verborgen is het voorkomen van sommige vormen van kanker duidelijk toegenomen (long, blaas, 
nier), terwijl dat van andere vormen is afgenomen (maag, slokdarm). iv) Verbetering van de beschikbaarheid en de verge­
lijkbaarheid van epidemiologische gegevens inzake 
kanker. 
v) Ontwikkeling van programma's inzake gezond-
heidseducatie ten behoeve van de preventie en de 
behandeling van kanker. 
vi) Samenwerking met internationale en nationale or­
ganisaties op de onder deze acties vallende gebie­
den. 
3. De Raad stelt vast dat op communautair niveau reeds 
acties met betrekking tot het voorkomen van kanker zijn 
ondernomen en beklemtoont de noodzaak dat deze 
worden versterkt en gecoördineerd met de door dit 
programma ingestelde acties. 
4. De Raad verzoekt de Commissie een voorstel in te 
dienen voor het oprichten van een Comité, ten einde 
de Commissie bij te staan bij de voorbereiding en 
uitvoering van dit programma. 
28.12. 85 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 336/13 
1.6. Thans wordt algemeen erkend dat de gebruikelijke fatale vormen van kanker in grote mate voorko­
men als een gevolg van persoonlijke, sociale en milieufactoren. Hieronder vallen blootstelling van 
natuurlijke en door de mens veroorzaakte carcinogenen, deficiënties of excessen in de voeding, in­
fecties, voortplantingsactiviteiten en een scala van andere factoren die geheel of gedeeltelijk door het 
persoonlijke gedrag worden bepaald. In beginsel zijn deze vormen van kanker dus in grote mate 
voorkoombaar. 
1.7. De in de afgelopen jaren vastgestelde variaties in het voorkomen van verschillende vormen van kan­
ker bevestigen het feit dat de agentia of gewoonten die de waarschijnlijkheid van de ontwikkeling" 
van een speciaal type kanker in grote mate doen toe- of afnemen, wellicht weinig effect hebben op 
andere typen kanker, zodat de preventie van elk type afzonderlijk moet worden overdacht. 
1.8. Het doel van afdoende behandeling is, de gealtereerde cellen te vernietigen door middel van chirur­
gische verwijdering, chemotherapie of radiotherapie. De voornaamste parameter voor het meten van 
het succes van een behandeling is het percentage van de patiënten dat een periode van vijf jaar na de 
behandeling overleeft. Voor sommige kankervormen is dit percentage gering, d.w.z. ongeveer 5 % 
voor longkanker; voor andere vormen van kanker ligt het cijfer hoger, d.w.z. ongeveer 50 % voor 
blaaskanker. De cijfers voor de vijfjaars-overleving lopen zowel tussen als in de Lid-Staten sterk 
uiteen. 
1.9. In het algemeen geldt dat hoe eerder een kanker wordt gediagnostiseerd, hoe succesvoller de behan­
deling waarschijnlijk zal blijken. Zoals eerder opgemerkt, kunnen vele vormen van kanker evenwel 
niet meer afdoende worden behandeld op het tijdstip waarop zij tekenen of symptomen van hun 
aanwezigheid die tot diagnose kunnen leiden, hebben veroorzaakt. 
1.10. Om deze redenen heeft men zich de laatste jaren zeer ingespannen om onderzoek- en diagnose­
methoden te ontwikkelen en te evalueren ten behoeve van een vroegtijdige ontdekking van kanker. 
Voor twee vormen van kanker in het bijzonder (cervix, borst) bestaan aanwijzingen dat een bevol­
kingsonderzoek doeltreffend is om het sterftecijfer te verminderen. Voor kanker van de dikke darm 
zijn er aanwijzingen dat daar een soortgelijk voordeel zou kunnen bestaan; daarentegen zijn er voor 
longkanker aanwijzingen dat een bevolkingsonderzoek door middel van massaal röntgenonderzoek 
het sterftecijfer niet vermindert. 
1.11. Het toenemende aantal kankerpatiënten, de ontwikkeling van nieuwe diagnosetechnieken en behan­
delingswijzen, alsmede de ontwikkeling van programma's voor bevolkingsonderzoek hebben allen 
bijgedragen tot een groter beroep op de beschikbare middelen voor gezondheidszorg. De voorspel­
ling dat dit beroep in steeds grotere mate zal worden gedaan, is niet onredelijk. 
1.12. De aard van de ziekte, de resultaten van de behandeling en de toenemende belasting van de behan­
delende diensten steunen het pleidooi voor een strategie van preventie of vermijding. Bij het vastleg­
gen van deze strategie moet de nodige aandacht worden geschonken aan recentelijk gepubliceerde 
analyses waaruit blijkt dat van de verschillende betrokken categorieën factoren ongeveer een derde 
van alle sterfgevallen ten gevolge van kanker kan worden toegeschreven aan voedingsgewoonten, 
met inbegrip van alcohol, dat een derde kan worden toegeschreven aan het roken van sigaretten en 
het resterende derde gedeelte aan een verscheidenheid van factoren waarvan de meest opvallende 
infecties, voortplantings- en sexueel gedrag en het beroep zijn. 
2. Recente communautaire acties en activiteiten met betrekking tot de preventie van kanker 
2.1. Op communautair niveau zijn activiteiten ondernomen ter identificatie van kankerverwekkende 
agentia (zowel chemische als fysische) en ter preventie van blootstelling van het publiek en werkne­
mers aan dergelijke agentia. Deze zijn vervat in een aantal verschillende communautaire program­
ma's, bij voorbeeld de opheffing van technische handelsbarrières, milieu, veiligheid en gezondheid in 
het beroep, consumentenbescherming en landbouw. 
2.2. Deze activiteiten worden gesteund door communautaire onderzoekprogramma's. Er is nauwe 
samenwerking onderhouden met de Wereldgezondheidsorganisatie en het Internationale Bureau 
voor kankeronderzoek. 
2.3. Bescherming van de bevolking en de werknemers tegen de effecten op lange termijn (kanker) van 
ioniserende straling is opgenomen in het Euratom-Verdrag. Sedet 1959 zijn richtlijnen ter beperking 
van de blootstelling van de bevolking en de werknemers goedgekeurd. Onlangs werd een richtlijn 
goedgekeurd ter vermindering van het eventuele kankerverwekkende risico van medische röntgen­
stralen. 
Nr.C336/14 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 28.12.85 
2.4. De communautaire wetgeving inzake chemische carcinogenen krachtens artikel 100 van het EEG-
Verdrag heeft betrekking op etikettering, verbod op het gebruik, verbod of beperking van lozingen 
en beperking van blootstelling. Het beginsel om kankerverwekkende samenstellingen te etiketteren, 
werd in 1979 in een richtlijn vastgelegd en in 1983 werden praktische richtsnoeren gedefinieerd. 
Tegelijkertijd werd eveneens de verplichting ingevoerd om nieuwe chemicaliën op hun eventuele 
kankerverwekkende eigenschappen te onderzoeken. 
2.5. Er bestaat de mogelijkheid om het gebruik van specifieke samenstellingen en preparaten te verbieden 
of te beperken. Bij voorbeeld werd in 1983 door een richtlijn het op de markt brengen en het 
gebruik van crocidoliet, blauw asbest, verboden. Eveneens zijn op het gebied van kosmetische pro-
dukten en additieven aan levensmiddelen lijsten opgesteld, waarin het gebruik van kankerverwek­
kende stoffen als additieven aan levensmiddelen of het toevoegen ervan aan kosmetische preparaten 
werd verboden. Er zijn lijsten opgesteld van toxische chemicaliën, met inbegrip van carcinogenen, 
waarvan het lozen in het aquatische milieu verboden of sterk beperkt is. 
2.6. Ter bescherming van de werknemers wordt de blootstelling aan vinylchloride en asbest door richtlij­
nen beperkt en is een voorstel voor een richtlijn gedaan waarin bepaalde gevaarlijke (kankerverwek­
kende) stoffen worden verboden. In ruimere zin bevat de richtlijn van 1982 krachtens artikel 100 van 
het EEG-Verdrag inzake risico's van zware ongevallen bij bepaalde industriële activiteiten, die 
gericht is op de bescherming van de werknemers en de bevolking, een lijst van 178 stoffen en 
categorieën van stoffen, met inbegrip van carcinogenen. 
2.7. Dit overzicht van acties op communautair niveau in verschillende sectoren zou wellicht de suggestie 
kunnen wekken dat chemische carcinogenen gemakkelijk kunnen worden geïdentificeerd. Dit is niet 
juist en het is van belang dat op communautair niveau dezelfde wetenschappelijke bewijzen en con­
clusies als grondslag voor alle acties gebruikt worden. Het in 1978 door de Commissie ingestelde 
Wetenschappelijk Raadgevend Comité ter bestudering van de toxiciteit en de ecotoxiciteit van che­
mische samenstellingen heeft op verzoek van de Commissie op zich genomen dergelijke wetenschap­
pelijke adviezen te verstrekken. In het kader van het in 1984 hij de Raad ingediende Actiepro­
gramma inzake toxicologie ten behoeve van de bescherming van de gezondheid wordt voorgesteld 
de werkzaamheden van het Comité op dit gebied uit te breiden en te versnellen. Ten einde dubbel 
werk te vermijden en ten einde te waarborgen dat alle informatie betreffende het veroorzaken van 
kanker voor de Commissie beschikbaar is, worden nauwe contacten onderhouden met internationale 
en nationale instellingen en bureaus. 
3. Doelen en doelstellingen van het onderhavige programma 
3.1. Het eerste doel van het programma is, bij te dragen tot een verbetering van de gezondheid en de 
kwaliteit van het bestaan van de burgers in de Gemeenschap door middel van de preventie van 
kanker. 
3.2. De doelstellingen van het programma zijn: 
i) het tot staan brengen van het toenemen van kanker in de Gemeenschap, hetgeen zou leiden tot 
een neerwaartse tendens zowel in het voorkomen als in het sterftecijfer ten gevolge van deze 
ziekte, 
ii) vermindering van het hypothetische verlies aan levensjaren ten gevolge van kanker, 
iii) het opstellen van gezondheidsstrategieën voor die factoren waaraan kanker wordt toegeschre­
ven, 
iv) verbetering van de beschikbare gegevens inzake het voorkomen en het sterftecijfer van kanker en 
van de gegevens voor epidemiologische studies, voor de monitoring van de gezondheid van spe­
cifieke bevolkingsgroepen en het identificeren van nieuwe of onvoorziene risicofactoren voor 
kanker, 
v) vergemakkelijking van de samenwerking op communautair niveau en uitwisseling van informatie 
met betrekking tot programma's voor bevolkingsonderzoek en behandeling, ten einde het effect 
ervan te verbeteren, 
vi) samenwerking met internationale en nationale op het gebied van preventie van kanker werkzame 
organisaties, ten einde deze doelstellingen te bereiken en de resultaten van kankeronderzoek in 
toepassing te brengen. 
3.3. Een tweede doel van dit programma is een kader tot stand te brengen, waarin bestaande acties 
en toekomstige initiatieven op het gebied van preventie tot grotere samenhang kunnen worden ge­
bracht. 
4. Op communautair niveau te nemen initiatieven 
4.1. Voor het bereiken van deze doelstellingen zijn vele initiatieven vereist, waarbij de beroepsgroepen in 
de gezondheidszorg, opvoeders en administrateurs betrokken zijn. Dergelijke initiatieven vooronder­
stellen de doeltreffende deelname van het individu aan de zorg voor zijn eigen gezondheid. In ruime 
zin kan preventie of vermijding van kanker alleen teweeg worden gebracht door middelen die so­
ciaal en persoonlijk aanvaardbaar zijn. 
28. 12. 85 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 336/15 
4.2. Men moet derhalve beseffen dat het tijdschema voor vele van deze acties lang dient te zijn. De aard 
van de problemen en de te ondernemen acties verzet zich tegen elke inwerking op korte termijn op 
de morbiditeits- en mortaliteitservaring van de bevolking. 
4.3. Op de volgende gebieden zullen stappen worden ondernomen: 
i) ontwikkeling van een voedingsstrategie, met inbegrip van alcohol, ter aanvulling op bestaande 
acties op communautair niveau op het gebied van voedselproduktie en consumentenbescherming, 
ii) ontwikkeling van een strategie tegen het roken van sigaretten met coördinatie van en steun aan 
nationale programma's en acties, 
iii) ontwikkeling van richtsnoeren voor het toekennen van middelen aan preventieve en therapeuti­
sche diensten, 
iv) ontwikkeling van de gegevensbasis voor de evaluatie van preventieve diensten en de identificatie 
van nieuwe of onvoorziene risicofactoren voor het ontstaan van kanker, 
v) ontwikkeling van programma's inzake gezondheidseducatie ten behoeve van de preventie en be­
handeling van kanker, 
vi) samenwerking met op dit gebied werkzame internationale organisaties. 
5. Voeding 
5.1. Er bestaan sterke, zij het indirecte, aanwijzingen dat vele van de gebruikelijke vormen van kanker 
teruggedrongen zouden kunnen worden door een passende wijziging van nationale voedingsge­
woonten. Dieet is noodzakelijk bij kanker van de maag en de dikke darm, alsmede bij kanker van de 
baarmoeder en de galblaas. Voeding kan wellicht een belangrijk effect blijken te hebben op het 
voorkomen van kanker van de borst en de pancreas en, wellicht door de anti-carcinogene effecten 
van verschillende micro-voedingsstoffen op het voorkomen van kanker in vele andere weefsels. 
5.2. Er zijn vele mechanismen waardoor voedingsgewoonten wellicht een kankerbevorderende werking 
hebben. Carcinogenen kunnen aanwezig zijn in voedingsmiddelen als natuurlijk voorkomende stof­
fen of kunnen daaraan worden toegevoegd door koken of besmetting. De componenten van de 
voeding beïnvloeden de spijsvertering en de afscheiding. Er kan een deficiëntie aan micro-voedings­
stoffen bestaan. Ten slotte worden een buitensporig hoge opname van calorieën en zwaarlijvigheid 
in verband gebracht met een verhoging van het kankerrisico. 
5.3. Alcohol speelt eveneens een rol als veroorzaker van kanker van de mond, de farynx en de slokdarm 
en er zijn aanwijzingen dat een alcoholconsumptie die voldoende is om leverkwalen te veroorzaken, 
eveneens het voorkomen van leverkanker doet toenemen. Van speciaal belang echter is de mogelijke 
rol van alcohol bij het versterken van het effect van andere agentia. Bij voorbeeld zou kunnen blij­
ken dat alcohol en tabak op elkaar inwerken, zodat een groter effect wordt verkregen dan wanneer 
elke factor afzonderlijk werkt. 
5.4. Het voedingsbeleid in de Lid-Staten heeft voornamelijk betrekking gehad op een adequate totale 
opname van calorieën en essentiële voedingsstoffen. Momenteel neemt de bezorgdheid toe ten 
aanzien van de voedingscomponenten welke ziektepatronen niet alleen kanker maar ook b.v. 
cardio-vasculaire aandoeningen onder de bevolking veroorzaken of daartoe bijdragen. 
5.5. Derhalve moet de Gemeenschap voedingsdoelstellingen, o.a. voor preventie van kanker, vaststellen. 
De Commissie zal een overzicht samenstellen van de ontwikkeling van het nationale beleid van de 
Lid-Staten op dit gebied en het effect daarvan op de voedselconsumptie en ziekte. De Commissie zal 
periodieke verslagen een aanbevelingen opstellen. 
6. Tabak 
6.1. Er is geen enkele maatregel bekend die zo'n grote invloed zou hebben op het aantal aan kanker toe 
te schrijven sterfgevallen als een vermindering van het gebruik van tabak of een overgaan op een 
minder gevaarlijk gebruik. Het roken van sigaretten is de voornaamste afzonderlijke factor die long­
kanker en kanker van de mond, de farynx, de slokdarm, de pancreas en de blaas veroorzaakt. 
6.2. De bijdrage van het roken van sigaretten aan het sterftecijfer ten gevolge van kanker wordt nu in 
brede kring erkend en alle Lid-Staten hebben het initiatief genomen voor een of meer anti-rookmaat-
regelen. Er is een gebrek aan samenhang tussen deze verschillende maatregelen, zowel in als tussen 
de Lid-Staten. 
Nr.C 336/16 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 28.12.85 
6.3. Het is uitermate dringend om een gemeenschappelijke strategie op te stellen ter vermindering van de 
tol aan ziekten in verband met roken. Te dien einde zal de Commissie de gevolgen van de reeds 
door de Lid-Staten getroffen maatregelen nagaan met het oog op het voorstellen van harmonisatie 
van passende, regulerende voorschriften en coördinatie van ondersteunende acties. 
7. Onderzoek- en vroegtijdige diagnosediensten 
7.1. Bevolkingsonderzoek of het individueel opsporen van gevallen van kanker van de cervix en de borst 
zijn nu regelmatige activiteiten in de Lid-Staten, hoewel er verschil bestaat in de fase van ontwikke­
ling van de faciliteiten en de geografische spreiding. Nieuwe procedures worden geëvalueerd en op 
de verantwoordelijke instanties wordt voortdurend grotere druk uitgeoefend om de beschikbare 
voorzieningen te vermeerderen. 
7.2. Ter verbetering van het gebruik van de middelen in de Lid-Staten dient een uitwisseling van infor­
matie over de ontwikkeling van de dienstverlening en evaluatie plaats te vinden. 
7.3. De Commissie stelt voor een doorgangshuis voor deze uitwisseling op te richten, een reeks studies te 
verrichten naar de rentabiliteit van de verschillende aanpak binnen de nationale kaders alsmede 
periodieke verslagen op te stellen over de benutting en de invloed van dergelijke preventieve 
voorzieningen. 
8. Gegevens betreffende mortaliteit en morbiditeit 
8.1. In 1979 heeft een groep natuurwetenschappers en artsen uit acht Lid-Staten het initiatief genomen 
voor onderzoek om door vergelijking van van overlijdenscertificaten afkomstige gegevens mogelijke 
risico's in verband met beroep en het milieu, met inbegrip van factoren die met kanker samenhan­
gen, te bestuderen. Men kwam tot de conclusie dat de gegevens ten gevolge van systeemverschillen 
niet strikt vergelijkbaar waren. Deze bevindingen dienden alleen ter onderstreping van de moeilijk­
heden bij het maken van vergelijkingen tussen de verschillende landen en de zorgvuldigheid welke 
nodig is bij het interpreteren van ogenschijnlijke verschillen in sterftecijfers, zelfs tussen buurlanden. 
8.2. Uit een tweede onderzoek bleek dat het alleen in een minderheid van de Lid-Staten mogelijk was, 
en dan nog met aanzienlijke moeilijkheden, follow-up studies te verrichten van groepen werknemers 
die blootgesteld zijn aan speciale risico's, ten einde eventuele risico's op lange termijn, in het bijzon­
der kanker, te ontdekken. In de praktijk zijn de meeste van deze studies slechts in twee Lid-Staten 
verricht. 
8.3. Uit lopende werkzaamheden blijkt dat systemen voor het registreren van kanker, bij de huidige mate 
van dekking en vergelijkbaarheid van gegevens, niet de noodzakelijke middelen zullen verschaffen 
voor monitoring van mogelijke kankerrisico's, in het bijzonder risico's van specifieke of beperkte 
aard. 
8.4. Het is derhalve noodzakelijk om systemen voor het registreren van vitale statistieken en de regi­
stratie van kanker te verbeteren, alsmede middelen beschikbaar te stellen voor het nauwkeurig en 
volledig verifiëren van individuele registers. 
8.5. Te dien einde zal de Commissie overleg plegen met de verantwoordelijke instanties in de Lid-Staten 
om te komen tot een betere vergelijkbaarheid en een beter gebruik van gegevens voor het identifice­
ren van kankerveroorzakende factoren en het beïnvloeden van de behandeling daarvan. 
8.6. De Commissie zal trachten op communautair niveau te komen tot een gemeenschappelijke afspraak 
met betrekking tot de bescherming van medische gegevens van individuele personen. 
9. Gezondheidseducatie 
9.1. Gezondheidseducatie is de hoeksteen van elk programma tegen kanker dat op de bevolking is 
gericht. Gezondheidseducatie is noodzakelijk om het klimaat van sociale aanvaardbaarheid van de 
betrokken maatregelen tot stand te brengen en om het gedrag van het individu met betrekking tot 
het wijzigen van gewoonten en levenswijzen te beïnvloeden. Gezondheidseducatie is van fundamen­
teel belang voor het juiste gebruik van middelen van gezondheidszorg. Gezondheidseducatie beïn­
vloedt indirect het politieke proces, doordat het bijdraagt tot het vaststellen van de noden en 
behoeften van de bevolking. 
28.12.85 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr.C 336/17 
9.2. Alle Lid-Staten kennen gezondheidseducatieprogramma's die een aantal of al deze doelstellingen 
bevatten. Er bestaan echter grote verschillen tussen de omvang, de aard en de inhoud en het bereik 
ervan. Er bestaat in feite geen coördinatie van de programma's tussen de Lid-Staten en ten gevolge 
daarvan zou verwarring kunnen ontstaan. De doeltreffendheid van de programma's is vaak in twijfel 
getrokken, hoewel de grondslagen van vele vroegere evaluerende studies verkeerd of onvolledig zijn 
geweest of de timing onjuist is geweest. 
9.3. Een grotere verspreiding van mediaprodukties vergt een grotere samenhang van acties op het gebied 
van gezondheidseducatie met de mogelijkheid tot kostenbesparing indien het materiaal gezamenlijk 
kan worden ontwikkeld en gedeeld. 
9.4. Gezondheidseducatie is een collectieve activiteit waarbij individuele personen, ouders en groepslei­
ders, alsmede onderwijzend personeel, werkers in de gezondheidszorg en professionals op het ge­
bied van de media betrokken zijn. Als educatieve activiteit verschillen de behoeften niet van de 
voornaamste stroming van educatie en de op dit gebied uitgevoerde acties, namelijk uitwisseling, 
nauwere betrekkingen, informatie en opleiding met de identificatie van gemeenschappelijke begrip­
pen. 
9.5. De Commissie zal daarom een reeks samenwerkende ondernemingen, gemeenschappelijke projecten 
en seminaria sponsoren ter verbetering van de rentabiliteit van de middelen voor gezondheidseduca­
tie. 
10. Internationale samenwerking 
10.1. Op het gebied van kanker zijn vele organisaties werkzaam, waarvan de voornaamste de Wereld­
gezondheidsorganisatie en het Internationaal Bureau voor kankeronderzoek zijn. Nauwe samen­
werking is reeds tot stand gebracht, bij voorbeeld op de gebieden toxicologie, bescherming tegen 
gevaarlijke stoffen en de gezondheid van werknemers. 
10.2. In 1984 heeft het Regionaal Comité voor Europa een document goedgekeurd over „Regionale doe­
len ter ondersteuning van de regionale strategie inzake gezondheid voor allen in het jaar 2000". Eén 
doel heeft specifiek betrekking op kanker en stelt een vermindering van de mortaliteit met 15 % 
voor, voornamelijk als een gevolg van minder roken. Kanker is opgenomen onder een aantal andere 
doelen. 
10.3. Het onderhavige programma zal trachten de doelstellingen van de Wereldgezondheidsorganisatie en 
het Internationaal Bureau voor kankeronderzoek te ondersteunen door coördinatie van de inspan­
ningen van de Lid-Staten bij het nastreven van genoemde doelstellingen. 
10.4. Op soortgelijke wijze heeft de Commissie samenwerking tot stand gebracht met andere internatio­
nale organisaties, bij voorbeeld de Internationale Unie voor gezondheidseducatie, de Europese 
Organisatie voor samenwerking in studies betreffende kankerpreventie, de Europese School voor 
oncologie en met nationale organisaties. 
10.5. De Commissie zal deze samenwerking in stand houden en verder ontwikkelen, de nadruk leggen op 
gemeenschappelijke activiteiten en aldus overbodig dubbel werk vermijden en de benutting van 
schaarse middelen verbeteren.