[pic] | COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN |

Brussel, 24.9.2007

COM(2007) 548 definitief

VERSLAG VAN DE COMMISSIE

Over de toepassing van Verordening (EG) nr. 1049/2001 inzake de toegang van het publiek tot documenten van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie in 2005

WOORD VOORAF

Artikel 17, lid 1, van Verordening (EG) nr. 1049/2001 inzake de toegang van het publiek tot documenten van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie[1] bepaalt dat elke instelling jaarlijks een verslag over het voorgaande jaar publiceert. In dat verslag vermelden de instellingen het aantal gevallen waarin zij toegang tot documenten hebben geweigerd en de redenen voor die weigeringen. In het verslag moet eveneens het aantal niet in het openbare register vermelde gevoelige documenten worden opgenomen.

Dit verslag bestrijkt het jaar 2005 en is het vierde verslag dat op grond van deze bepaling door de Commissie wordt voorgelegd.

In de bijlage bij dit verslag zijn statistische gegevens over de verwerking van de toegangsverzoeken opgenomen. Een aantal tabellen geeft de cijfers weer van de vier jaar dat de verordening van toepassing is, zodat de ontwikkeling van de toepassing van de verordening kan worden gevolgd. De statistieken hebben uitsluitend betrekking op verzoeken om toegang tot niet-gepubliceerde documenten; ze gaan niet over bestellingen van reeds gepubliceerde documenten of over verzoeken om informatie.

1. Transparantiebeleid

2005 werd gekenmerkt door de start van een „Europees transparantie-initiatief” dat kadert in de strategische doelstellingen van de Commissie voor de periode 2005-2009. Na een eerste oriënterend debat tijdens haar vergadering van 18 mei 2005[2] besloot de Commissie op 9 november 2005 om van start te gaan met dit initiatief, dat drie reeksen activiteiten omvat.

1.1. Verbetering van de toegang tot de informatie:

- bekendmaking van informatie over de eindbegunstigden van de gemeenschapsgelden;

- betere synergie tussen de gegevensbanken om het bestrijkingsgebied van het register te vergroten.

1.2. Publicatie van een Groenboek in 2006 om een debat op gang te brengen over:

- een juridische verplichting van de lidstaten om informatie over de eindbegunstigden van onder gedeeld beheer vallende gemeenschapsgelden te publiceren;

- de activiteit van belangengroepen;

- de praktijken van de Commissie inzake raadpleging.

1.3. Aanzet tot een interinstitutioneel debat over de wetgeving betreffende de toegang van het publiek tot documenten, op basis van het verslag van de Commissie over de toepassing van de beginselen van Verordening (EG) nr. 1049/2001[3] en van een openbare raadpleging over een eventuele herziening van deze verordening.

2. Internetregisters en websites

2.1. Eind 2005 bevatte het documentenregister van de Commissie 61.085 documenten (zie bijgevoegde tabel).

2.2. Artikel 9, lid 3, van de verordening bepaalt dat zogenaamde „gevoelige”[4] documenten uitsluitend na instemming van de oorspronkelijke verstrekker in het register worden vermeld. In 2005 werd geen enkel gevoelig document in de zin van deze bepaling in het register ingeschreven.

2.3. Ter nakoming van een door de voorzitter van de Commissie aan het Europees Parlement gedane belofte, is op 3 oktober 2005 een specifiek register inzake deskundigengroepen ingericht. Dit register biedt een overzicht van alle adviesorganen die de Commissie en haar diensten bijstaan bij de voorbereiding van wetsvoorstellen en politieke initiatieven. Het komt bij het in 2003 opgerichte register inzake de werkzaamheden van de comités die de Commissie bijstaan bij het uitoefenen van de uitvoeringsbevoegdheden die haar door de wetgever zijn verleend.

2.4. De gegevens betreffende de raadpleging van de op de EUROPA-server toegankelijke website „Transparantie en toegang tot documenten” zijn als volgt:

Aantal bezoekers | Aantal sessies | Opgeroepen pagina's |

Totaal | 98.804 | 151.176 | 203.159 |

Gemiddelde per maand | 8.234 | 12.598 | 16.930 |

3. Samenwerking met de andere instellingen en de lidstaten

Het in artikel 15, lid 2, van de verordening bedoelde interinstitutioneel comité is in 2005 niet op politiek niveau samengekomen. De hoge ambtenaren die verantwoordelijk zijn voor de uitvoering van de verordening binnen de drie instellingen[5] zijn echter samengekomen op 11 november 2005. Zij hebben beslist om de interinstitutionele samenwerking op het niveau van de diensten te consolideren en te formaliseren door twee specifieke werkgroepen op te richten:

- een groep belast met de coördinatie van de registers en de andere informatiebronnen;

- een uitwisselingsforum voor juridische vragen betreffende de uitvoering van de verordening.

4. Analyse van de toegangsverzoeken

4.1. De sinds de aanneming van de verordening waargenomen trend van een constant stijgend aantal initiële verzoeken werd in 2005 bevestigd, zij het minder uitgesproken dan in 2004. In 2005 werden 3 173 initiële verzoeken geregistreerd, d.w.z. 573 verzoeken meer dan in 2004, of een toename met 22,1%. Pro memorie, de toename bedroeg 53,7% in 2003, en 70,72% in 2004.

4.2. Het aantal confirmatieve verzoeken is vrijwel constant gebleven; in 2005 werden 167 verzoeken geregistreerd, tegenover 162 in 2004.

4.3. De indeling van de verzoeken naar onderwerp vertoonde weinig wijzigingen. Mededinging, douanerechten en indirecte belastingen, interne markt en milieu maken bijna 35% van de verzoeken uit. Er is echter een toenemende belangstelling voor ondernemingsbeleid, vervoer en energie, regionaal beleid en samenwerking op het gebied van justitie.

4.4. De indeling van de verzoeken naar beroepen en sociale achtergronden is niet significant gewijzigd. De belangengroepen, de ngo's en de ondernemingen zijn goed voor ruim 40% van de verzoeken.

4.5. De indeling van de verzoeken naar geografisch gebied , ten slotte, is eveneens constant gebleven. Bijna een kwart van de verzoeken (22,63%) komt van personen of organisaties die in België zijn gevestigd, wegens het groot aantal ondernemingen, advocatenkantoren en verenigingen of ngo's dat op Europees niveau werkt. Verder komen de meeste verzoeken uit de dichtstbevolkte lidstaten: Duitsland, Italië, Frankrijk, Verenigd Koninkrijk, Spanje en Nederland, die iets meer dan de helft van de verzoeken hebben ingediend. Ook in 2005 blijft het aandeel van de nieuwe lidstaten bescheiden (4,58%).

5. Toepassing van de uitzonderingen op het toegangsrecht

5.1. Het percentage positieve antwoorden in de initiële fase van de verzoeken is vrijwel hetzelfde gebleven als de voorgaande jaren, nl. 68,24%.

In 64,67% van de gevallen zijn de documenten volledig vrijgegeven en in 3,57% van de gevallen is gedeeltelijke toegang tot de gevraagde documenten verleend.

Bij het percentage positieve antwoorden is geen rekening gehouden met het groot aantal toegangsverzoeken betreffende reeds openbaar gemaakte documenten (bijna één verzoek op vijf). Voorts betrof het verzoek in ongeveer 2% van de gevallen een niet-bestaand document.

5.2. Het percentage confirmaties van initiële besluiten is licht gedaald van 73,21% naar 68,44% van de gevallen. Bijgevolg heeft de verzoeker in 31,56% van de gevallen ruimere toegang gekregen na voorlegging van een confirmatief verzoek.

Het percentage geheel positieve antwoorden na een initiële weigering daalt licht van 9,09% naar 8%. Het percentage besluiten waarbij gedeeltelijke inzage wordt verleend na een initiële weigering is daarentegen duidelijk gestegen van 17,7% naar 23,56%.

Het aandeel positieve antwoorden aan het einde van de gehele procedure blijft nagenoeg hetzelfde als in 2004 (69,87% tegenover 70% in 2004). In 65,08% van de gevallen zijn de documenten volledig vrijgegeven en in 4,79% is gedeeltelijke inzage verleend.

5.3. In het initiële stadium blijft de belangrijkste reden om een verzoek af te wijzen de bescherming van het doel van inspecties, onderzoeken en audits (artikel 4, lid 2, derde streepje). Het percentage afwijzingen dat op deze uitzondering is gebaseerd, bedraagt 41%, tegenover 31,81% in 2004. Het gaat in de meeste gevallen om toegangsverzoeken betreffende dossiers over mededinging of documenten die betrekking hebben op nog niet afgeronde inbreukprocedures.

De tweede reden tot afwijzing is de bescherming van het besluitvormingsproces van de Commissie (artikel 4, lid 3), met een percentage van 26,74%, tegenover 25,44% in 2004.

De bescherming van commerciële belangen wordt aangevoerd in 7,39% van de afwijzingen in het initiële stadium, tegenover 8,33% in 2004.

5.4. De belangrijkste redenen voor de confirmatie van een afwijzing zijn dezelfde als in het initiële stadium:

- de bescherming van het doel van onderzoeken (29,77%);

- de bescherming van het besluitvormingsproces (21,10%).

Er dient evenwel te worden vermeld dat de bescherming van commerciële belangen vaker wordt aangevoerd bij de behandeling van confirmatieve verzoeken (13,9%).

6. Klachten ingediend bij de Europese Ombudsman

6.1. In 2005 heeft de Ombudsman negen klachtendossiers tegen de Commissie over weigeringen om documenten ter beschikking te stellen, afgesloten. Eén klacht heeft aanleiding gegeven tot een ontwerpaanbeveling, die de Commissie deels heeft gevolgd; de Ombudsman heeft het dossier afgesloten met een kritische opmerking. Vijf klachten konden worden geregeld tot tevredenheid van de indiener van de klacht. In een van de gevallen formuleerde de Ombudsman een kritische opmerking, maar die betrof een ander aspect van de klacht. In één geval zag de indiener van de klacht af van zijn toegangsverzoek. Twee gevallen, ten slotte, werden afgesloten zonder dat er slecht bestuur werd vastgesteld.

6.1.1. Klacht 2229/2003/MHZ

Deze klacht betreft een inbreukprocedure inzake milieu, die was ingeleid na een klacht door een ngo. De ngo betwistte de weigering om haar inzage te verlenen in documenten die met de Spaanse autoriteiten waren uitgewisseld in het kader van de procedure.

De Ombudsman besloot dat de weigering om toegang te verlenen geen geval van slecht bestuur was, maar formuleerde wel een kritische opmerking in verband met de lengte van de inbreukprocedure.

6.1.2. Klacht 2403/2003/MF

Een lid van het Europees Parlement wou dat hem inzage werd verleend in de stukken betreffende twee gevallen van inbreuk inzake de aan de katholieke kerk in Spanje en Portugal verleende vrijstelling van btw. De Commissie had hem inzage verleend in de documenten betreffende deze twee inbreukdossiers, met uitzondering van een advies van haar juridische dienst en de documenten die de betrokken lidstaten hadden overgelegd en tegen de openbaarmaking waarvan zij zich hadden verzet. De Ombudsman sloot het dossier af zonder slecht bestuur vanwege de Commissie vast te stellen.

6.1.3. Klacht 948/2004/OV

Een ngo wou inzage krijgen in het derde verslag van de Commissie over de economische en sociale cohesie, voordat het werd goedgekeurd. Door een administratief probleem liep de behandeling van het verzoek vertraging op. Aangezien het verslag intussen was goedgekeurd en gepubliceerd, had het verzoek geen voorwerp meer.

6.1.4. Klacht 1368/2004/GG

De indienster van de klacht, een vennootschap die deelnam aan een milieuproject in China waarvan het contract door de Commissie was opgezegd, vocht de weigering aan om haar inzage te verlenen in documenten betreffende de prestaties van de door de Commissie gedetacheerde deskundige. Deze weigering steunde op de bescherming van de persoonlijke gegevens en de commerciële belangen van deze deskundige. Nadat de Ombudsman de Commissie had verzocht haar standpunt te herzien, gaf de Commissie dertien documenten gedeeltelijk vrij, na schrapping van de persoonlijke gegevens, maar bleef ze weigeren inzage te verlenen in de drie overige documenten. De Ombudsman sloot het dossier niettemin af met een kritische opmerking.

6.1.5. Klacht 1798/2004/PB

De indiener van de klacht had twee verzoeken ingediend om toegang te krijgen tot documenten. Het ene betrof de na de aanslagen van 11 maart 2004 in Madrid vastgestelde veiligheidsmaatregelen en het andere de discussies over de harmonisatie van de duur van gevangenisstraffen. Hij betwistte niet de inhoud van de antwoorden, maar alleen de overschrijding van de termijn van vijftien werkdagen bij de behandeling van zijn eerste verzoek. Na te hebben vastgesteld dat de zaak geregeld was, sloot de Ombudsman het dossier af met een opmerking.

6.1.6. Klacht 2821/2004/OV

Een Griekse milieu-ngo vocht de gedeeltelijke toegang aan die de Commissie haar had verleend tot een controleverslag betreffende de uitvoering van een arrest van het Hof in een inbreukzaak. De Commissie had intussen een nieuwe inbreukprocedure uit hoofde van artikel 228 van het EG-Verdrag ingeleid en had een gedeelte van het document onleesbaar gemaakt om de aan de gang zijnde onderhandelingen met de Griekse autoriteiten niet te schaden. De Ombudsman sloot het dossier af met het besluit dat er geen slecht bestuur vanwege de Commissie was geweest.

6.1.7. Klacht 3381/2004/TN

Deze klacht betreft eveneens een inbreukprocedure inzake milieu, die was ingeleid na een klacht van een bewonersvereniging. Tijdens het onderzoek had de Commissie toegang geweigerd tot de briefwisseling met de Britse autoriteiten. Na afsluiting van de inbreukprocedure gaf de Commissie haar eigen documenten en de antwoorden van de Britse autoriteiten, na overleg, vrij. Aangezien de zaak was geregeld tot tevredenheid van de indienster van de klacht, sloot de Ombudsman het dossier af.

6.1.8. Klacht 116/2005/MHZ

Een lid van het Europees Parlement kreeg geen toegang tot een brief die de minister van Financiën van Portugal had verzonden in het kader van de procedure bij buitensporige tekorten. Hierover geraadpleegd door de Ombudsman, wierp de nieuwe Portugese regering geen bezwaar op tegen de openbaarmaking van de brief. De Commissie volgde de ontwerpaanbeveling van de Ombudsman en gaf de brief vrij.

6.1.9. Klacht 1777/2005/GG

Een Duits advocaat was het niet eens met de weigering van het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF) om hem inzage te verlenen in het dossier betreffende een lopend onderzoek aangaande een project in Lesotho. Nadat OLAF het onderzoek zonder gevolg had afgesloten, trok de indiener van de klacht zijn verzoek in.

6.2. Naast de hierboven beschreven klachten 116/2005/MHZ en 1777/2005/GG ontving de Ombudsman in 2005 nog 13 andere klachten betreffende weigeringen om inzage te verlenen in documenten.

7. Beroepsprocedures voor de rechter

7.1. Het Gerecht van eerste aanleg heeft twee arresten en drie beschikkingen uitgesproken in zaken betreffende besluiten van de Commissie om de toegang tot documenten geheel of gedeeltelijk te weigeren op basis van Verordening (EG) nr. 1049/2001.

7.1.1. Arrest van het Gerecht van 17 maart 2005, zaak T-187/03, Isabella Scippacercola/ Commissie:

Het Gerecht heeft bevestigd dat het recht van een lidstaat om zich op grond van artikel 4, lid 5, van de verordening te verzetten tegen de openbaarmaking van een van deze lidstaat afkomstig document, ook betrekking heeft op de door deze lidstaat aan een instelling overgelegde documenten die niet zijn opgesteld door een orgaan van deze lidstaat.

7.1.2. Arrest van het Gerecht van 13 april 2005, zaak T-2/03, Verein für Konsumenteninformation/Commissie:

Het Gerecht heeft het besluit van de Commissie om de toegang te weigeren tot het dossier betreffende een kartelzaak vernietigd, en wijst er hierbij op dat de instelling gehouden is tot een concrete en individuele analyse van de gevraagde documenten. In uitzonderlijke gevallen, echter, kan de instelling, op basis van het evenredigheidsbeginsel, een concreet en individueel onderzoek achterwege laten, maar alleen na alle andere mogelijke opties te hebben onderzocht en omstandig te hebben toegelicht waarom ook deze alternatieve opties een te grote administratieve last vormen.

7.1.3. Beschikking van het Gerecht van 8 juni 2005 in zaak T-287/03, Società Imballaggi metallici Salerno Srl/Commissie:

Deze zaak betreft de toegang tot de in het kader van staatssteun gevoerde briefwisseling met de Italiaanse autoriteiten. Het voorwerp van het geschil is hetzelfde als in zaak T-76/02, Messina/Commissie, waarin het Gerecht oordeelde dat, omdat de Italiaanse autoriteiten zich verzetten tegen de openbaarmaking van de brieven die zij aan de Commissie hadden gericht, deze laatste verplicht was om de toegang tot deze documenten te weigeren. Het Gerecht heeft het beroep kennelijk rechtens ongegrond verklaard.

7.1.4. Beschikking van 15 juni 2005 in zaak T-98/04 (zelfde eiser als in de bovenstaande zaak plus andere Italiaanse ondernemingen):

Deze zaak houdt verband met de voorgaande, maar het beroep betreft de vernietiging van het besluit van de Commissie om staatssteun verenigbaar met de gemeenschappelijke markt te verklaren. In het kader van deze procedure vroegen de eisende partijen dat hun, als maatregel tot organisatie van de procesgang, inzage zou worden verleend in de brieven die de Italiaanse autoriteiten aan de Commissie hadden gericht met betrekking tot de steunregeling. Het beroep werd niet-ontvankelijk verklaard.

7.1.5. Beschikking van de voorzitter van de Eerste kamer van het Gerecht van 2 juni 2005 in zaak T-237/04, Ultradent Products Inc/Commissie:

De zaak werd doorgehaald na terugtrekking van de eisende partij.

7.2. Dertien nieuwe beroepen werden in 2005 ingesteld tegen besluiten van de Commissie op grond van Verordening (EG) nr. 1049/2001. Elf beroepen zijn nog hangende, één beroep is doorgehaald en één beroep is niet-ontvankelijk verklaard.

7.2.1. A.S.TER, zaak T- 409/05 [6] :

De eisende partij is een vennootschap waarvan de gemeente Genua hoofdaandeelhouder is. Deze vennootschap wil toegang krijgen tot de documenten die aan de basis liggen van een onderzoek betreffende een vermeende overtreding van de communautaire voorschriften inzake overheidsopdrachten. De toegang werd geweigerd omdat de openbaarmaking het lopende onderzoek zou schaden. Eiseres betwist deze uitzondering en voert bovendien een schending van het beginsel van hoor en wederhoor aan.

7.2.2. Borax Europe Ltd, zaak T-121/05 en zaak T-166/05 [7] :

Deze beroepen gaan uit van een onderneming die het besluit aanvecht van de Commissie om haar de toegang te weigeren tot documenten, en inzonderheid tot de geluidsopnamen van een vergadering van een groep deskundigen ter voorbereiding van de 30ste aanpassing aan de technische vooruitgang van de richtlijn inzake de indeling, de verpakking en het kenmerken van gevaarlijke stoffen. De documenten betreffen in het bijzonder de indeling van boorzuur en boraten.

7.2.3. Editions Odile Jacob, zaak T-237/05 [8] :

De eisende partij, die twee beroepen heeft ingesteld tegen beschikkingen van de Commissie betreffende de totstandbrenging van een concentratie, heeft ook een verzoek ingediend om toegang te krijgen tot documenten betreffende deze totstandbrenging. Met dit beroep vecht ze het besluit tot afwijzing van haar verzoek aan.

7.2.4. Internationaler Hilfsfonds eV, zaak T-141/05 [9] :

De eisende partij is een ngo die actief is op humanitair gebied. Na de opzegging van een contract door de Commissie wou zij volledige toegang krijgen tot het betreffende dossier. De Commissie gaf haar inzage in het grootste deel van het dossier, maar handhaafde de vertrouwelijkheid van een aantal documenten. Eiseres diende een klacht in bij de Ombudsman, die het dossier afsloot met een kritische opmerking. Eiseres verzocht daarop opnieuw om volledige toegang tot het dossier. De Commissie bleef bij haar standpunt en eiseres tekende beroep aan bij een rechterlijke instantie.

7.2.5. Muñiz, zaak T-144/05 [10] :

Dit verzoek, ingediend door een gespecialiseerd advocaat, betreft de toegang tot verslagen van de werkzaamheden van een binnen het Comité Douanewetboek opgerichte werkgroep en tot andere aan dit comité overgelegde documenten. De Commissie weigerde deze documenten vrij te geven omdat ze betrekking hadden op kwesties waarover nog geen beslissing is genomen.

7.2.6. MyTravel, zaak T-403/05 [11] :

De eisende partij had, onder de naam „Airtours plc”, de nietigverklaring verkregen van de beslissing van de Commissie over een fusie[12]. In het kader van een beroep ter vergoeding van de schade die zij stelt te hebben geleden[13], verzoekt eiseres om toegang tot het verslag van de diensten van de Commissie dat werd opgesteld na de nietigverklaring van de beslissing over de fusie, en tot andere erop betrekking hebbende documenten. Het beroep beoogt de nietigverklaring van het besluit tot weigering om eiseres inzage te verlenen in een aantal van deze documenten.

7.2.7. Navigazione Libera del Golfo, zaak T-109/05 en zaak T-444/05 [14] :

Via deze twee beroepen wil een scheepvaartmaatschappij toegang krijgen tot gegevens over de extra kosten die veroorzaakt worden door de exploitatie van een zeeverbinding in het kader van een openbaredienstregeling door een concurrerende maatschappij. Deze gegevens staan in de vertrouwelijke versie van de beschikking betreffende een door de Italiaanse autoriteiten aangemelde steunmaatregel, maar zijn geschrapt in de openbare versie van deze beschikking.

7.2.8. Nomura, zaak T- 233/05 [15] :

De eisende partij heeft beroep aangetekend tegen een beschikking van de Commissie betreffende staatssteun in Tsjechië en verzoekt om toegang tot het dossier dat is opgesteld ter voorbereiding van deze beschikking. De Commissie heeft dit geweigerd op basis van verscheidene uitzonderingen: bescherming van het onderzoek, dat nog niet is afgesloten aangezien de beschikking het voorwerp van een beroep vormt, het verzet van de Tsjechische autoriteiten tegen de openbaarmaking van de aan de Commissie overgelegde documenten en de bescherming van interne beraadslagingen. Eiseres betwist de redenen voor de weigering en voert aan dat de openbaarmaking een hoger algemeen belang dient.

7.2.9. Verband der Internationalen Caterer in Deutschland eV, zaak T-5/05 [16] :

De eisende partij betwist het besluit van de Commissie om, steunend op het verzet van de Duitse autoriteiten, haar geen toegang te verlenen tot een verzoek van de Duitse Bondsrepubliek om afwijkende maatregelen in te voeren op basis van de bepalingen van de zesde btw-richtlijn.

Deze zaak werd doorgehaald bij beschikking van het Gerecht van 27 januari 2007[17].

7.2.10. Weber, zaak T-290/05 [18] :

Dit beroep betreft de toegang tot het dossier betreffende de financiering van publieke radio-omroepen in Duitsland. Er dient te worden opgemerkt dat de eisende partij aan het Gerecht verzocht om een bevel tot vrijgave van de gevraagde documenten te richten tot de Commissie.

Bij beschikking van het Gerecht van 11 december 2006 werd het beroep kennelijk niet-ontvankelijk verklaard.

7.2.11. Williams, zaak T-42/05 [19] :

De eiseres, een universitair assistente, heeft een verzoek ingediend om toegang te krijgen tot de documenten betreffende de opstelling van de wetgeving inzake genetisch gemodificeerde organismen. Zij vecht de haar verleende gedeeltelijke toegang aan.

8. Conclusies

De belangstelling van het publiek voor toegang tot niet-gepubliceerde documenten van de Commissie is in 2005 verder toegenomen. Evenals in de voorgaande jaren komen de verzoeken grotendeels (voor meer dan 40%) van ondernemingen, ngo’s, advocatenkantoren of lobbygroepen.

Het algemene beeld dat uit de analyse van de toegangsverzoeken naar voren komt, is dat een groot deel van de verzoeken betrekking heeft op de activiteiten van de Commissie inzake controle van de toepassing van het Gemeenschapsrecht. Zeer vaak worden deze toegangsverzoeken ingediend om documenten te verkrijgen die de positie van de verzoeker kunnen ondersteunen in het kader van een klacht, bijvoorbeeld betreffende een vermeende inbreuk op het Gemeenschapsrecht, of in het kader van een administratief of gerechtelijk beroep. Deze verzoeken hebben over het algemeen betrekking op omvangrijke documenten en het onderzoek ervan brengt veel administratief werk met zich.

De meest aangehaalde redenen voor weigering hebben betrekking op de bescherming van de volgende belangen: het doel van de onderzoeken, de commerciële belangen van ondernemingen en het besluitvormingsproces van de Commissie. Deze laatste uitzondering wordt meer aangevoerd om individuele besluiten te beschermen dan het wetgevend proces. Op het gebied van de wetgeving worden steeds meer documenten rechtstreeks voor het publiek beschikbaar gesteld, zonder dat wordt gewacht op een toegangsverzoek. De directoraten-generaal van de Commissie hebben hun websites betreffende de specifieke beleidslijnen ontwikkeld en langs deze weg wordt een aanzienlijke hoeveelheid documenten openbaar gemaakt.

De meeste in 2005 door de Ombudsman afgesloten klachtendossiers zijn geregeld tot tevredenheid van de indiener van de klacht. Het aantal bij de Ombudsman ingediende klachten over de toepassing van Verordening (EG) nr. 1049/2001 is in 2005 stabiel gebleven, ondanks de toename van het aantal verzoeken.

Het Gerecht van eerste aanleg heeft zijn uitspraken over twee punten bevestigd:

- het recht van de lidstaten om zich te verzetten tegen de openbaarmaking van de documenten die zij aan een instelling hebben overgelegd;

- de principiële eis van een concreet en individueel onderzoek van de documenten waarvoor een toegangsverzoek is ingediend.

Bovendien heeft het Gerecht verduidelijkt dat Verordening (EG) nr. 1049/2001 betrekking heeft op de toegang van het publiek tot de documenten en dat het persoonlijk belang dat een eiser kan aanvoeren niet relevant is voor de beoordeling van de rechtsgeldigheid van een besluit tot weigering.

* * * * *

ANNEX Statistics relating to the application of Regulation No 1049/2001 2002-2005

CONTENTS OF THE REGISTER

2002 | 2.095 | 6.478 | 134 | 116 | 3.066 | 11.889 |

2003 | 2.338 | 6.823 | 135 | 113 | 2.467 | 11.876 |

2004 | 2.327 | 7.484 | 134 | 145 | 2.718 | 12.808 |

2005 | 2.152 | 7.313 | 129 | 126 | 2.674 | 12.394 |

Total | 10.868 | 33.487 | 532 | 500 | 15.698 | 61.085 |

INITIAL REQUESTS

1. Number of initial requests

2002 | 2003 | 2004 | 2005 |

991 | 1 523 | 2 600 | 3 173 |

2. Number of identifiable documents taken into consideration

2002 | 2003 | 2004 | 2005 |

2 150 | 2 936 | 4 051 | 4 534 |

3. Number of initial requests for which partial access was granted

2002 | 2003 | 2004 | 2005 |

44 | 64 | 105 | 122 |

4. Rate of positive replies during the initial stage

2002 | 2003 | 2004 | 2005 |

Full access | 66.83 | 64.8 | 64.67 |

Partial access | 2.48 | 3.39 | 3.57 |

Total | 66.5 | 69.31 | 68.19 | 68.24 |

CONFIRMATORY REQUESTS

5. Number of confirmatory requests

2002 | 2003 | 2004 | 2005 |

96 | 143 | 162 | 167 |

6. Breakdown of decisions on confirmatory requests (%)

2002 | 2003 | 2004 | 2005 |

Confirmation | 66.9 | 61.57 | 73.21 | 68.44 |

Partial revision | 9.2 | 8.29 | 17.70 | 23.56 |

Full revision | 23.9 | 30.13 | 9.09 | 8.0 |

7. Rate of positive replies for the procedure as a whole

2002 | 2003 | 2004 | 2005 |

Full access | 62.4 | 69.5 | 65.45 | 65.08 |

Partial access | 8.3 | 3.32 | 4.58 | 4.79 |

Total | 70.7 | 72.82 | 70.00 | 69.87 |

BREAKDOWN OF REQUESTS

8. According to professional profile of requesters (%)

2002 | 2003 | 2004 | 2005 |

Members of the public whose professional profile was not indicated | 31.8 | 30.16 | 32.15 | 31.89 |

Civil society (interest groups. industry, NGOs. etc.) | 17.8 | 23.48 | 27.31 | 29.44 |

Lawyers | 22.4 | 20.46 | 13.65 | 11.00 |

Academics | 12.3 | 11.15 | 11.23 | 10.49 |

Other EU institutions | 3.1 | 6.16 | 5 | 3.78 |

Public authorities (other than the EU institutions) | 8.6 | 5.57 | 10.15 | 12.32 |

Journalists | 3.8 | 3.02 | 0.5 | 1.07 |

9. According to geographical origin (%)

2002 | 2003 | 2004 | 2005 |

Belgium | 23 | 25.05 | 26.42 | 22.63 |

Germany | 10.9 | 12 | 12.77 | 13.24 |

Italy | 9.6 | 8.85 | 10.35 | 9.77 |

France | 10.3 | 7.80 | 8.62 | 9.71 |

Not specified | 12.3 | 12.59 | 5.65 | 7.44 |

United Kingdom | 8.8 | 7.87 | 8 | 6.62 |

Spain | 5.4 | 5.25 | 5.69 | 5.52 |

Netherlands | 6.4 | 6.30 | 4.96 | 5.29 |

Denmark | 1.6 | 2.36 | 2.08 | 2.14 |

Austria | 2.1 | 0.98 | 1.73 | 1.92 |

Greece | 1.2 | 1.97 | 1.54 | 1.92 |

Ireland | 2 | 1.38 | 1.19 | 1.70 |

Portugal | 1.2 | 0.59 | 1.38 | 1.54 |

Poland | 1.58 | 1.48 |

Sweden | 1.3 | 1.18 | 1.19 | 1.10 |

Finland | 0.5 | 0.59 | 0.69 | 0.88 |

Switzerland | 0.62 | 0.85 |

United States | 0.92 | 0.69 |

Luxembourg | 0.4 | 1.11 | 0.65 | 0.66 |

Czech Republic | 0.5 | 0.63 |

Hungary | 0.73 | 0.60 |

Norway | 0.35 | 0.44 |

Slovakia | 0.27 | 0.38 |

Malta | 0.27 | 0.35 |

Lithuania | 0.19 | 0.28 |

Latvia | 0.08 | 0.28 |

Bulgaria | 0.04 | 0.25 |

Slovenia | 0.23 | 0.19 |

Cyprus | 0.31 | 0.16 |

Canada | 0.12 | 0.16 |

Romania | 0.12 | 0.16 |

Estonia | 0.15 | 0.13 |

Liechtenstein | 0.15 | 0.09 |

Turkey | 0.12 | 0.09 |

Croatia | 0.04 | 0.09 |

Russia | 0.12 | 0.06 |

Brazil | 0.06 |

China (incl. Hong Kong) | 0.06 |

Israel | 0.06 |

Mexico | 0.06 |

Albania | 0.03 |

Egypt | 0.03 |

Iceland | 0.03 |

India | 0.03 |

Japan | 0.04 | 0.03 |

Macedonia (FYROM) | 0.04 | 0.03 |

Taiwan | 0.03 |

Ukraine | 0.03 |

2002 | 2003 | 2004 | 2005 |

EU countries | 84.7 | 83.35 | 91.58 | 89.13 |

Not specified | 12.3 | 12.59 | 5.65 | 7.50 |

European countries not members of the EU (including candidate countries) | 1.7 | 0.93 | 1.24 | 2.10 |

Non-European countries | 1.3 | 0.99 | 1.24 | 1.24 |

Candidate countries | 2.14 | 0.27 | 0.54 |

10. According to areas of interest (%)

2002 | 2003 | 2004 | 2005 |

Competition | 12.7 | 13.7 | 14.58 | 12.70 |

Secretariat-General, Cabinets and Policy advisors | 15.9 | 10.62 | 8.66 | 9.41 |

Environment | 6.2 | 7.41 | 7.23 | 8.19 |

Internal market | 10.3 | 8.79 | 8.5 | 8.01 |

Transport and energy | 2.9 | 3.54 | 5.54 | 6.37 |

Taxation and customs union | 10.6 | 10.82 | 7.5 | 6.27 |

Justice, freedom and security | 2.2 | 2.3 | 3.81 | 4.70 |

Enterprise policy | 3.9 | 3.08 | 3.31 | 4.63 |

Agriculture | 4.8 | 4.59 | 5.15 | 4.44 |

Regional policy | 0.8 | 2.16 | 2.96 | 3.91 |

External aid and development | 0.9 | 2.56 | 2.39 | 3.06 |

Health and consumer protection | 4.4 | 4 | 2.38 | 2.68 |

Employment and social affairs | 3.2 | 3.48 | 4.15 | 2.62 |

Administration, personnel and recruitment | 3.2 | 3.21 | 2.35 | 2.23 |

Budget and internal audit | 2.9 | 2.82 | 2.19 | 2.11 |

Enlargement | 1 | 1.25 | 1.31 | 1.99 |

Economic and financial affairs | 1.1 | 1.57 | 1.92 | 1.92 |

External relations | 2.1 | 2.16 | 2.5 | 1.92 |

Legal questions | 3 | 2.3 | 2.81 | 1.92 |

Information technology and media | 0.88 | 1.83 |

External trade | 1.1 | 2.03 | 2.27 | 1.67 |

Fisheries | 0.6 | 0.72 | 1 | 1.64 |

Fraud protection | 2.4 | 2.23 | 2.12 | 1.39 |

Research and technology | 1.7 | 1.97 | 1.92 | 1.36 |

Education and culture | 0.5 | 1.18 | 1.38 | 1.07 |

Press and communication | 0.8 | 1.05 | 0.69 | 0.69 |

Statistics | 0.1 | 0.39 | 0.15 | 0.32 |

Interpretation and translation | 0.8 | - | 0.31 | 0.25 |

Official publications | - | 0.07 | 0.04 | 0.03 |

BREAKDOWN OF REFUSALS OF ACCESS ACCORDING TO THE EXCEPTION APPLIED

11. Initial requests (%)

2002 | 2003 | 2004 | 2005 |

Public security | - | 0.21 | 0.36 | 0.29 |

Defence and military matters | 0.46 | 0.31 | 0.72 | 0.14 |

International relations | 1.8 | 5.33 | 4.84 | 4.08 |

Financial, monetary or economic policy | 0.46 | 1.05 | 8.06 | 2.53 |

Personal data | 5.2 | 4.39 | 5.20 | 3.31 |

Commercial interests | 3.7 | 8.89 | 8.33 | 7.39 |

Court proceedings and legal advice | 3.7 | 9 | 8.15 | 8.59 |

Inspections, investigations and audits | 35.9 | 37.55 | 31.81 | 41.03 |

Decision not taken | 8.6 | 11.82 | 10.57 | 12.60 |

Internal deliberations | 9.10 | 14.87 | 14.50 |

Confidentiality requested by the Member State from which the document originates | 2.1 | 5.96 | 2.6 | 3.73 |

No reply or inadequate motivation | 19.6 | 6.07 | 4.48 | 2.68 |

Note : In the column for 2002, the cases in which several exceptions were applied are not included in the breakdown according to the exception applied; in the other columns all the exceptions are identified.

12. Confirmatory requests (%)

2002 | 2003 | 2004 | 2005 |

Public security | - | - | 0.35 | - |

Defence and military matters | - | - | - |

International relations | 7.2 | 7.76 | 4.21 | 5.01 |

Financial, monetary or economic policy | - | - | 8.07 | 0.56 |

Personal data | 0.6 | 6.85 | 9.12 | 10.31 |

Commercial interests | 3.3 | 11.87 | 15.79 | 13.09 |

Court proceedings and legal advice | 4.4 | 14.61 | 5.61 | 11.14 |

Inspections, investigations and audits | 29.4 | 30.14 | 26.32 | 29.25 |

Decision not taken | 1.6 | 3.65 | 12.98 | 8.08 |

Internal deliberations | 14.61 | 8.77 | 12.81 |

Confidentiality requested by the Member State from which the document originates | 4.4 | 10.5 | 8.77 | 9.75 |

Note : In the column for 2002, the cases in which several exceptions were applied are not included in the breakdown according to the exception applied; in the other columns all the exceptions are identified.

[1] PB L 145 van 31.5.2001, blz. 43.

[2] Zie het verslag van de 1702de vergadering van de Commissie.

[3] Verslag van 30 januari 2004, COM(2004) 45.

[4] "Documenten die afkomstig zijn van de instellingen of van de agentschappen hiervan, van lidstaten, van derde landen of van internationale organisaties, en die op grond van de regels van de betrokken instelling ter bescherming van wezenlijke belangen van de Europese Unie, of van één of meer van haar lidstaten, op de gebieden van artikel 4, lid 1, onder a) - in het bijzonder openbare veiligheid, defensie en militaire aangelegenheden, als "TRÈS SECRET/TOP SECRET", "SECRET" of "CONFIDENTIEL" zijn gerubriceerd" (artikel 9, lid 1).

[5] De adjunct-secretaris-generaal van het Europees Parlement, de directeur-generaal Informatie en protocol van het secretariaat van de Raad en de adjunct-secretaris-generaal van de Commissie.

[6] PB C 22 van 28.1.2006, blz. 19.

[7] PB C 143 van 11.6.2005, blz. 38, en PB C 155 van 25.6.2005, blz. 29.

[8] PB C 205 van 20.8.2005, blz. 32.

[9] PB C 143 van 11.6.2005, blz. 40.

[10] PB C 132 van 28.5.2005, blz. 36.

[11] PB C 10 van 14.1.2006, blz. 29.

[12] Zaak T-342/99, Airtours/Commissie.

[13] Zaak T-212/03, MyTravel/Commissie.

[14] PB C 106 van 30.4.2005, blz. 43, en PB C 48 van 25.2.2006, blz. 40.

[15] PB C 217 van 3.9.2005, blz. 46.

[16] PB C 82 van 2.4.2005, blz. 32.

[17] PB C 69 van 24.3.2007, blz. 29.

[18] PB C 257 van 15.10.2005, blz. 12.

[19] PB C 93 van 16.4.2005, blz. 34.