21.5.83 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 134/7 
II 
(Voorbereidende besluiten) 
COMMISSIE 
Voorstel voor een richtlijn van de Raad betreffende de tenuitvoerlegging van het beginsel 
van gelijke behandeling van mannen en vrouwen in de beroepsregelingen van de sociale 
zekerheid 
(Door de Commissie bij de Raad ingediend op 5 mei 1983) 
DE RAAD VAN DE EUROPESE 
GEMEENSCHAPPEN,— 
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese 
Economische Gemeenschap, inzonderheid op artikel 
100, 
Gezien het voorstel van de Commissie, 
Gezien het advies van het Europese Parlement, 
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal 
Comité, 
Overwegende dat in artikel 119 van het Verdrag is 
bepaald dat iedere Lid-Staat de toepassing van het be­
ginsel van gelijke beloning voor mannelijke en vrou­
welijke werknemers voor gelijke arbeid verzekert; dat 
onder beloning in de zin van dit artikel dient te wor­
den verstaan het gewone basis- of minimumloon of 
-salaris, en alle overige voordelen in geld of in natura 
die de werkgever direct of indirect aan de werknemer 
uit hoofde van zijn dienstbetrekking betaalt; 
Overwegende dat artikel 119 weliswaar direct van 
toepassing is in gevallen waarin discriminatie kan 
worden vastgesteld met behulp van uitsluitend de cri­
teria van gelijke behandeling en gelijke beloning, 
maar dat er ook gevallen zijn waarin het voor de rea­
lisatie van het beginsel van gelijke beloning nodig is 
aanvullende maatregelen goed te keuren die de 
draagwijdte ervan verduidelijken; 
Overwegende dat in artikel 1, lid 2, van Richtlijn 
76/207/EEG van de Raad van 9 februari 1976 betref­
fende de tenuitvoerlegging van het beginsel van ge­
lijke behandeling van mannen en vrouwen ten aan­
zien van de toegang tot het arbeidsproces, de beroeps­
opleiding en de promotiekansen en ten aanzien van 
de arbeidsvoorwaarden (*), is bepaald dat de Raad, 
ten einde de geleidelijke tenuitvoerlegging van het be­
ginsel van gelijke behandeling op het gebied van de 
sociale zekerheid te waarborgen, op voorstel van de 
Commissie bepalingen vaststelt waarbij met name de 
inhoud, de draagwijdte en de wijze van toepassing 
van dat beginsel nader worden omschreven; dat de 
Raad daartoe Richtlijn 79/7/EEG van 19 december 
1978 betreffende de geleidelijke tenuitvoerlegging van het beginsel van gelijke behandeling van mannen en 
vrouwen op het gebied van de sociale zekerheid heeft 
vastgesteld (2); 
Overwegende dat in artikel 3, lid 3, van Richtlijn 
79/7/EEG is bepaald dat de Raad, ten einde de 
tenuitvoerlegging van het beginsel van gelijke behan­
deling in de beroepsregelingen te waarborgen, op 
voorstel van de Commissie bepalingen vaststelt waar­
bij de inhoud, de draagwijdte en de wijze van toepas­
sing van dat beginsel nader worden omschreven; 
Overwegende dat moet worden overgegaan tot de 
tenuitvoerlegging van het beginsel van gelijke behan­
deling in de beroepsregelingen op het gebied van de 
sociale zekerheid die bescherming bieden tegen de ri­
sico's genoemd in artikel 3, lid 1, van Richtlijn 79/7/ 
EEG, alsook in die welke voor de loontrekkenden 
alle overige voordelen in geld of in natura in de zin 
van artikel 119 verschaffen; 
Overwegende dat de tenuitvoerlegging van het begin­
sel van gelijke behandeling geen afbreuk doet aan de 
bepalingen betreffende de bescherming van de vrouw 
wegens moederschap, 
HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD: 
Artikel 1 
Deze richtlijn beoogt de tenuitvoerlegging in de be­
roepsregelingen op het gebied van de sociale zeker­
heid van het beginsel van gelijke behandeling van 
mannen en vrouwen, hierna genoemd „beginsel van 
gelijke behandeling". 
Artikel 2 
1. Als beroepsregelingen worden beschouwd rege­
lingen die tot doel hebben aan al dan niet in loon­
dienst werkzame personen, die in het kader van een 
onderneming of van een groep van ondernemingen of 
van een één of meer beroepen omvattende sector zijn 
gegroepeerd, prestaties te verstrekken die zijn be-
(«) PB nr. L 39 van 14. 2. 1976, blz. 40. O PB nr. L 6 van 10. 1. 1979, blz. 24. 
Nr. C 134/8 Publikatieblad van de 
doeld ter aanvulling van de prestaties uit hoofde van 
de wettelijke regelingen op het gebied van de sociale 
zekerheid of ter vervanging daarvan, onverschillig of 
de aansluiting bij deze regelingen verplicht is of niet. 
2. Bedoeld worden alle beroepsregelingen, onver­
schillig of ten aanzien daarvan al dan niet bestuurs­
rechtelijke maatregelen zijn getroffen waardoor zij 
algemeen verbindend zijn verklaard. 
Artikel 3 
Deze richtlijn is van toepassing op de beroepsbevol­
king, met inbegrip van zelfstandigen, van werknemers 
en zelfstandigen wier arbeid is onderbroken door 
ziekte, ongeval of onvrijwillige werkloosheid, en van 
werkzoekenden, alsmede op gepensioneerde of inva­
lide werknemers en zelfstandigen. 
Artikel 4 
Deze richtlijn is van toepassing op: 
a) de beroepsregelingen die bescherming bieden te­
gen de volgende eventualiteiten: 
— ziekte, 
— invaliditeit, 
— ouderdom, 
— arbeidsongevallen en beroepsziekten, 
— werkloosheid; 
b) de beroepsregelingen die voorzien in andere so­
ciale prestaties in natura of in geld, en met name 
prestaties aan nagelaten betrekkingen, gezinsbijsla­
gen en prestaties voor diverse vormen van gezins-
en ouderverlof, indien deze prestaties voor werk­
nemers in loondienst zijn bestemd en derhalve 
voordelen vormen die de werkgever aan de werk­
nemer uit hoofde van zijn dienstbetrekking betaalt. 
Artikel 5 
1. Het beginsel van gelijke behandeling houdt in 
dat iedere vorm van discriminatie op grond van ge­
slacht, hetzij direct, hetzij indirect, door verwijzing 
naar met name de echtelijke staat of de gezinssituatie, 
is uitgesloten, in het bijzonder met betrekking tot: 
— het toepassingsgebied van de regelingen alsmede 
de voorwaarden inzake toelating tot de regelin­
gen; 
— de verplichting tot premiebetaling en de premiebe­
rekening; 
— de berekening van de prestaties, waaronder begre­
pen verhogingen verschuldigd uit hoofde van de 
echtgenoot en voor ten laste komende personen, 
alsmede de voorwaarden inzake duur en behoud 
van het recht op prestaties. Europese Gemeenschappen 21. 5. 83 
2. Het beginsel van gelijke behandeling doet geen 
afbreuk aan de bepalingen betreffende de bescher­
ming van de vrouw wegens moederschap. 
Artikel 6 
1. Tot de bepalingen die in strijd zijn met het be­
ginsel van gelijke behandeling, moeten die worden 
gerekend welke van het geslacht, hetzij direct, hetzij 
indirect door verwijzing naar met name de echtelijke 
staat of de gezinssituatie uitgaan, om onder andere: 
a) te bepalen welke personen aan een beroepsregeling 
mogen deelnemen, 
b) te bepalen of verplicht of vrijwillig aan een be­
roepsregeling wordt deelgenomen, 
c) uiteenlopende regels vast te stellen ten aanzien van 
de leeftijd voor toetreding tot de regeling of ten 
aanzien van de minimumduur van tewerkstelling 
of aansluiting bij de regeling om in aanmerking te 
komen voor de prestaties, 
d) uiteenlopende regels vast te stellen ten aanzien van 
de terugbetaling van de bijdragen wanneer de aan­
geslotene uit de regeling treedt zonder te voldoen 
aan de voorwaarden die hem een uitgesteld recht 
op de prestaties op lange termijn waarborgen, 
e) uiteenlopende voorwaarden vast te stellen voor 
toekenning van de prestaties of deze voor een van 
beide geslachten voor te behouden, 
f) uiteenlopende pensioenleeftijden op te leggen, 
g) gedurende de wettelijk of contractueel voorge­
schreven perioden van moederschapsverlof of 
ouderschapsverlof het behoud of de verwerving 
van rechten te onderbreken, 
h) naar hoogte of naar berekeningswijze uiteenlo­
pende prestaties toe te kennen, en met name het 
bedrag van de prestaties vast te stellen met inacht­
neming van verschillende actuariële of andere be­
rekeningselementen met betrekking tot morbidi-
teit, mortaliteit of levensverwachting, 
i) uiteenlopende premievoeten vast te stellen, met 
name op grond van de inachtneming van de sub h) 
vermelde berekeningselementen, 
j) verschillende normen of uitsluitend voor de perso­
nen van een bepaald geslacht geldende normen 
vast te stellen met betrekking tot de garantie of het 
behoud van het recht op uitgestelde verstrekkingen 
wanneer de aangeslotene de regeling verlaat, of 
met betrekking tot de overdracht van dit recht 
naar een andere regeling. 
21.5.83 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. Cl 34/9 
2. Wanneer de toekenning van bepaalde bijko­
mende voordelen wordt overgelaten aan de beoorde­
ling van de beheersorganen van de regeling, moeten 
deze zich laten leiden door het beginsel van gelijke 
behandeling. 
Artikel 7 
De Lid-Staten nemen de nodige maatregelen opdat: 
a) de bepalingen in collectieve arbeidsovereenkom­
sten, arbeidsreglementen van bedrijven of alle an­
dere schikkingen in verband met de beroepsrege­
lingen die in strijd zijn met het beginsel van gelijke 
behandeling, nietig zijn, nietig kunnen worden 
verklaard of kunnen worden gewijzigd; 
b) de regelingen die dergelijke bepalingen bevatten, 
niet door bestuursrechtelijke maatregelen kunnen 
worden goedgekeurd of algemeen verbindend 
verklaard. 
Artikel 8 
De Lid-Staten nemen de maatregelen die nodig zijn 
opdat de bepalingen van de beroepsregelingen die in 
strijd zijn met het beginsel van gelijke behandeling, 
vóór 1 januari 1986 worden herzien. 
Artikel 9 
1. Deze richtlijn doet geen afbreuk aan de be­
voegdheid van de Lid-Staten om de verplichte tenuit­
voerlegging van het beginsel van gelijke behandeling 
uit te stellen met betrekking tot: 
a) de vaststelling van de pensioengerechtigde leeftijd 
voor de toekenning van het ouderdomspensioen of 
het rustpensioen; 
b) het pensioen van de langstlevende echtgenoot. 
2. Van deze bevoegdheid mag alleen gebruik wor­
den gemaakt als het beginsel van gelijke behandeling 
nog niet ten uitvoer is gelegd in de overeenkomstige 
bepalingen van de wettelijke regelingen op het gebied 
van de sociale zekerheid. 
3. De verplichte tenuitvoerlegging van het beginsel 
van gelijke behandeling mag in geen geval worden 
uitgesteld tot na het tijdstip waarop die gelijke behan­
deling gerealiseerd is in de wettelijke regelingen. Artikel 10 
1. Deze richtlijn belet niet dat de berekeningswijze 
van de in artikel 6, lid 1, sub h), bedoelde prestaties 
— voor zover zij berekend worden op grond van ver­
schillende actuariële gegevens naar gelang van het 
geslacht — die reeds afgewikkeld zijn en waarvan de 
betaling aan de gang is, of die nog moeten worden 
afgewikkeld en betaald in de toekomst, en die ver­
band houden met een periode van aansluiting bij een 
beroepsregeling die voorafging aan de herziening van 
deze regeling, zoals bedoeld in artikel 8, geregeld 
blijft door de bepalingen van de beroepsregeling die 
van kracht waren tijdens bedoelde aansluitingspe­
riode. 
2. Deze richtlijn belet evenmin dat voor deze vroe­
gere aansluitingsperiode gelijke prestaties worden ge­
garandeerd door passende middelen, zoals het betalen 
van aanvullende premies met terugwerkende kracht. 
Artikel 11 
De Lid-Staten nemen in hun interne rechtsorde de 
nodige voorschriften op om een ieder die meent te 
zijn benadeeld door de niet-toepassing van het begin­
sel van gelijke behandeling, de mogelijkheid te bieden 
om zijn rechten voor de rechter te doen gelden na 
eventueel een beroep op andere bevoegde instanties te 
hebben gedaan. 
Artikel 12 
De Lid-Staten nemen de maatregelen die nodig zijn 
voor het beschermen van de werknemers tegen elke 
vorm van ontslag die een reactie zou zijn van de 
werkgever op een op ondernemingsniveau neerge­
legde klacht of op een rechtsvordering die erop ge­
richt is het beginsel van gelijke behandeling te doen 
naleven. 
Artikel 13 
1. De Lid-Staten doen de nodige wettelijke en be­
stuursrechtelijke bepalingen in werking treden om 
vóór 1 januari 1985 aan deze richtlijn te voldoen. Zij 
stellen de Commissie daarvan onverwijld in kennis. 
2. De Lid-Staten verstrekken vóór 1 januari 1987 
aan de Commissie alle dienstige gegevens om haar in 
staat te stellen aan de Raad een verslag over de toe­
passing van deze richtlijn voor te leggen. 
Artikel 14 
Deze richtlijn is gericht tot de Lid-Staten.