Bekendmaking van een mededeling van de goedkeuring van een standaardwijziging van een productdossier voor een naam in de wijnsector als bedoeld in artikel 17, leden 2 en 3, van Gedelegeerde Verordening (EU) 2019/33 van de Commissie

(2020/C 88/08)

Deze mededeling wordt bekendgemaakt overeenkomstig artikel 17, lid 5, van Gedelegeerde Verordening (EU) 2019/33 van de Commissie (1)

MEDEDELING VAN DE GOEDKEURING VAN EEN STANDAARDWIJZIGING

“Var”

PGI-FR-A1145-AM01

Datum van de mededeling: 25 november 2019

BESCHRIJVING VAN EN REDENEN VOOR DE GOEDGEKEURDE WIJZIGING

1. Organoleptische beschrijving van de producten

Hoofdstuk 1, punt 3.3, van het productdossier van de BGA “Var” is aangevuld om de organoleptische productkenmerken voor elke wijncategorie en elke kleur te verduidelijken.

Die verduidelijkingen zijn ook opgenomen in het enig document, onder het punt “Beschrijving van de wijn(en)”.

2. Geografisch gebied

In hoofdstuk 1, punt 4.1, van het productdossier is de beschrijving van het geografisch gebied formeel bijgewerkt.

De verwijzing naar het jaar van de geografische code, een nationale referentie voor de gemeenten per departement waarmee wordt aangeven welke gemeenten tot elke aanvullende geografische benaming behoren, is toegevoegd. Het gaat om de geografische code van 2018. Sommige gemeentenamen zijn gecorrigeerd, maar de samenstelling van het geografische gebied verandert daardoor niet.

Deze wijziging heeft geen gevolgen voor het enig document.

3. Wijnstokrassenbestand

In hoofdstuk 1, punt 5, van het productdossier, wordt het wijnstokkenbestand dat voor de productie van de BGA “Var” is opgegeven, aangevuld met de volgende 9 rassen:

“artaban N, floreal B, monarch N, muscaris B, prior N, solaris B, soreli B, souvignier gris B, vidoc N en voltis B”.

Deze rassen staan erom bekend bestand te zijn tegen droogte en schimmelziekten. Ze hebben minder bestrijdingsmiddelen nodig en komen toch overeen met de rassen die gebruikt worden voor de productie van de BGA. De kenmerken van de BGA-wijnen worden hierdoor niet gewijzigd.

De opname van deze rassen in het wijnstokrassenbestand heeft gevolgen voor het enig document.

4. Verband met het geografisch gebied — specificiteit van het product

In hoofdstuk 1 van het productdossier, punt 7.2, lid 9 wordt de volgende zin geschrapt:

“Binnen de huidige regelgeving kunnen deze “bruisende” producten niet met een geografische aanduiding in de handel worden gebracht, waardoor hun economisch potentieel ontegenzeggelijk wordt aangetast, met name op de lokale markt, die voor wijnen met de beschermde geografische aanduiding “Var” het belangrijkst is.”

Deze zin is geschrapt omdat hij niet meer relevant is sinds de erkenning van mousserende kwaliteitswijnen met de beschermde geografische aanduiding “Var”.

De verwijdering van deze zin uit het productdossier heeft geen gevolgen voor het enig document.

5. Gegevens van de bevoegde controleautoriteit

In hoofdstuk 2 van het productdossier zijn de contactgegevens van de diensten van het INAO (Institut National de l’Origine et de la Qualité), de bevoegde controleautoriteit, gecorrigeerd. Dit brengt echter geen wijzigingen met zich mee.

Deze adrescorrecties zijn ook in het enig document verwerkt.

ENIG DOCUMENT

1. Naam van het product

Var

2. Type geografische aanduiding

BGA – beschermde geografische aanduiding

3. Wijncategorieën

1. Wijn

5. Mousserende kwaliteitswijn

4. Beschrijving van de wijn(en)

Stille rode, witte en roséwijnen

De beschermde geografische aanduiding “Var” is voorbehouden aan stille wijnen en mousserende kwaliteitswijnen, rood, rosé en wit.

De wijnen waarvan het gehalte aan fermenteerbare suikers (glucose en fructose) ten minste 45 gram per liter bedraagt, beschikken bij wijze van afwijking over een gehalte aan vluchtige zuren zoals bepaald in een gezamenlijk besluit van de minister van Consumentenzaken en de minister van Landbouw.

Voor stille wijnen zijn de minimale en maximale waarden voor het effectieve alcoholgehalte (alleen voor mousserende wijnen), het totale alcoholgehalte, de totale zuurgraad, het gehalte aan vluchtige zuren, het totale zwaveldioxidegehalte en het kooldioxidegehalte (alleen voor mousserende wijnen) vastgelegd in de communautaire regelgeving.

Roséwijnen (70 % van de productie) hebben doorgaans een lichte kleur. Ze worden hoofdzakelijk gekenmerkt door hun levendig karakter en fruitige aroma’s, die uiteraard variëren naargelang van de gebruikte druivenrassen en de gebruikte wijnbereidingstechnieken.

De rode wijnen hebben over het algemeen een vlezige consistentie en een goede structuur. De meer geconcentreerde wijnen kunnen soms sterk zijn. Ze hebben een diepe robijn- tot granaatappelrode kleur met een paarsige weerschijn.

De witte wijnen zijn fijn, fruitig en levendig. Ze zijn lichtgeel met een groene weerschijn of glanzend goudkleurig en helder.

Algemene analytische kenmerken Maximaal totaal alcoholgehalte (in volumeprocent) Minimaal effectief alcoholgehalte (in volumeprocent) 9 Minimale totale zuurgraad Maximaal gehalte aan vluchtige zuren (in milli-equivalent per liter) Maximaal totaalgehalte aan zwaveldioxide (in milligram per liter)

Mousserende kwaliteitswijnen, rood, rosé en wit

Bruisende wijnen hebben dezelfde tinten en organoleptische kenmerken als stille wijnen, maar meer finesse en een frisser en duurzamer aroma, eigenschappen die goed uitkomen door de fijne en elegante luchtbellen.

Voor mousserende kwaliteitswijnen zijn de minimale en maximale waarden van het effectieve alcoholgehalte, het totale alcoholgehalte, de totale zuurgraad, het gehalte aan vluchtige zuren, het totale zwaveldioxidegehalte en het kooldioxidegehalte (alleen voor mousserende wijnen) vastgelegd in de communautaire regelgeving.

Algemene analytische kenmerken Maximaal totaal alcoholgehalte (in volumeprocent) Minimaal effectief alcoholgehalte (in volumeprocent) Minimale totale zuurgraad Maximaal gehalte aan vluchtige zuren (in milli-equivalent per liter) Maximaal totaalgehalte aan zwaveldioxide (in milligram per liter)

5. Wijnbouwpraktijken

a. Essentiële oenologische procedés

Specifiek oenologisch procedé

Wat de oenologische procedés betreft, moeten de wijnen voldoen aan de verplichtingen die zijn vastgesteld op communautair niveau en in het Franse wetboek landbouw en zeevisserij.

b. Maximale opbrengsten

120 hectoliter per hectare

6. Afgebakend geografisch gebied

De druivenoogst, de vinificatie en de bereiding van de wijnen met de beschermde geografische aanduiding “Var” worden uitgevoerd in alle gemeenten van het departement Var.

7. Voornaamste druivenrassen

Gewurztraminer Rs

Goldriesling B

Gouget N

Sciaccarello N

Segalin N

Seinoir N

Select B

Semebat N

Semillon B

Servanin N

Sylvaner B

Syrah N - Shiraz

Tannat N

Tempranillo N

Téoulier N

Terret blanc B

Terret gris G

Terret noir N

Tibouren N

Tourbat B

Tressot N

Ugni blanc B

Valdiguié N

Varousset N

Velteliner rouge précoce Rs

Verdesse B

Vermentino B - Rolle

Villard blanc B

Villard noir N

Mauzac rose Rs

Mayorquin B

Melon B

Mérille N

Merlot blanc B

Merlot N

Meslier Saint-François B - Gros Meslier

Meunier N

Milgranet N

Molette B

Mollard N

Mondeuse blanche B

Mondeuse N

Monerac N

Montils B

Morrastel N - Minustellu, Graciano

Mourvaison N

Mourvèdre N - Monastrell

Mouyssaguès

Müller-Thurgau B

Muresconu N - Morescono

Muscadelle B

Muscardin N

Muscat à petits grains blancs B - Muscat, Moscato

Muscat à petits grains rouges Rg - Muscat, Moscato

Muscat à petits grains roses Rs - Muscat, Moscato

Muscat cendré B - Muscat, Moscato

Viognier B

Artaban N

Floreal B

Monarch N

Muscaris B

Prior N

Solaris B

Souvignier gris Rs

Vidoc N

Voltis B

Portugais bleu N

Précoce Bousquet B

Précoce de Malingre B

Prunelard N

Raffiat de Moncade B

Riesling B

Riminèse B

Rivairenc blanc B - Aspiran blanc

Rivairenc gris G - Aspiran gris

Rivairenc N - Aspiran noir

Rosé du Var Rs

Roublot B

Roussanne B

Roussette d’Ayze B

Sacy B

Saint Côme B

Saint-Macaire N

Saint-Pierre doré B

Sauvignon B - Sauvignon blanc

Sauvignon gris G - Fié gris

Carignan blanc B

Carignan N

Carmenère N

Castets N

César N

Chardonnay B

Chasan B

Chatus N

Chenanson N

Chenin B

Cinsaut N - Cinsault

Clairette B

Clairette rose Rs

Clarin B

Claverie B

Codivarta B

Colombard B

Corbeau N - Douce noire

Cot N - Malbec

Couderc noir N

Counoise N

Courbu B - Gros Courbu

Courbu noir N

Couston N

Crouchen B - Cruchen

Duras N

Alicante Henri Bouschet N

Aligoté B

Alphonse Lavallée N

Altesse B

Aramon blanc B

Aramon gris G

Aramon N

Aranel B

Arbane B

Arinarnoa N

Arriloba B

Arrouya N

Aubin B

Aubin vert B

Graisse B

Gramon N

Grassen N - Grassenc

Grenache blanc B

Grenache gris G

Grenache N

Gringet B

Grolleau gris G

Grolleau N

Gros Manseng B

Gros vert B

Joubertin

Jurançon blanc B

Jurançon noir N - Dame noire

Knipperlé B

Lauzet B

Liliorila B

Listan B - Palomino

Lledoner pelut N

Macabeu B - Macabeo

Mancin N

Manseng noir N

Maréchal Foch N

Marsanne B

Marselan N

Mauzac B

Aubun N - Murescola

Auxerrois B

Bachet N

Barbaroux Rs

Baroque B

Béclan N - Petit Béclan

Béquignol N

Biancu Gentile B

Blanc Dame B

Bouchalès N

Bouillet N

Bouquettraube B

Bourboulenc B - Doucillon blanc

Brachet N - Braquet

Brun argenté N - Vaccarèse

Cabernet franc N

Cabernet-Sauvignon N

Caladoc N

Calitor N

Camaralet B

Carcajolo blanc B

Carcajolo N

Muscat d’Alexandrie B - Muscat, Moscato

Muscat de Hambourg N - Muscat, Moscato

Muscat Ottonel B - Muscat, Moscato

Négret de Banhars N

Négrette N

Nielluccio N - Nielluciu

Noir Fleurien N

Oberlin noir N

Ondenc B

Orbois B

Pagadebiti B

Pascal B

Perdea B

Persan N

Petit Courbu B

Petit Manseng B

Petit Meslier B

Petit Verdot N

Picardan B - Araignan

Pineau d’Aunis N

Pinot gris G

Piquepoul blanc B

Piquepoul gris G

Piquepoul noir N

Plant de Brunel N

Plant droit N - Espanenc

Portan N

Durif N

Egiodola N

Ekigaïna N

Elbling B

Etraire de la Dui N

Fer N - Fer Servadou, Braucol, Mansois, Pinenc

Feunate N

Folignan B

Folle blanche B

Fuella nera N

Furmint B

Gamaret

Gamay de Bouze N

Pinot blanc B

Soreli B

Gamay N

Gascon N

Genovèse B

8. Beschrijving van het (de) verband(en)

Specificiteit van het geografisch gebied

De Var is een van de departementen van de regio Provence-Alpes-Côte d’Azur, in het zuidoosten van Frankrijk. Het departement dankt zijn naam aan de rivier de Var, die er vroeger de oostgrens van vormde. Het grenst in het westen aan het departement Bouches-du-Rhône, in het noorden aan het departement Alpes de Haute Provence, in het oosten aan het departement Alpes-Maritimes en in het zuiden aan de Middellandse Zee.

Het geografisch gebied kent een gevarieerd reliëf met twee geologisch verschillende delen: een deel met een kalkhoudende bodem ten westen van de lijn Toulon-Draguignan en een deel met een kristallijne bodem in het oosten.

Bij deze twee geologisch verschillende delen horen twee soorten vegetatie die kenmerkend zijn voor het Middellandse Zeegebied, namelijk: kreupelhout op de kalkhoudende bodem en struikgewas en bos (pijnbomen en eiken) op de kristallijne bodem. Deze twee soorten vegetatie leveren slechts weinig humus op. De bodem van de Var is over het algemeen arm, heeft een goede afwatering, maar is gevoelig voor erosie. Dit gebied is zeer geschikt voor de wijnteelt. De Romeinen zaten er wat dat betreft niet naast toen ze 2 600 jaar geleden in de Provincia Romana (de Provence) de wijnteelt introduceerden.

Een van de belangrijkste kenmerken van het klimaat in de Var het aantal zonuren. Het departement Var heeft een mediterraan klimaat dat wordt gekenmerkt door warme en droge zomers en zachte winters, met twee regenperioden, in het najaar en het voorjaar. Deze omstandigheden zijn gunstig voor de wijnteelt en de vaak voordelige temperatuurschommelingen werken een indeling in percelen voor de teelt van rode en roséwijnen in de hand.

De overheersende wind in de regio is de (noordelijke) mistral. In de winter, nadat hij over de sneeuw in de Alpen is aangevoerd, is de mistral ijskoud, maar in de zomer brengt hij enige koelte. Weliswaar heeft de mistral soms een hevige windkracht, maar voor de wijnbouwer telt in de eerste plaats de essentiële functie ervan: hij beschermt de wijngaard tegen een te vochtige atmosfeer en de funeste schimmelziekten (meeldauw) die die met zich mee kan brengen.

Specificiteit van het product

Sinds de registratie van de beschermde geografische aanduiding “Var” (Vin de Pays du Var) is de productie van wijn met deze BGA gestaag gegroeid, tot er in het begin van de eenentwintigste eeuw een stabiel peil van circa 250 000 hl werd bereikt.

De productie bestaat voornamelijk uit roséwijn (gemiddeld 70 %), hoofdzakelijk bereid door vermenging.

Hoewel de plaatselijke druivenrassen, zoals grenache N, cinsault N, carigna N, syrah N en mourvèdre N voor gekleurde wijnen, en vermentino B en ugni blanc B voor witte wijnen, nog steeds veel worden verbouwd, moet toch worden erkend dat de deur is opengezet voor rassen die tot andere Franse wijnstreken behoren, zoals cabernet-sauvignon N, merlot N, chardonnay B, en in mindere mate viognier B, onder invloed van de communautaire herstructureringssteun. Deze druivenrassen hebben het mogelijk gemaakt het bouquet van de wijnen te diversifiëren en de productie van kwaliteitsrosé te vestigen of verder te ontwikkelen.

De voor de meeste roséwijnen kenmerkende lichtroze kleur ontstaat door vakkundige directe persing, waarbij de hele of afgeriste druiventrossen direct en vaak met behulp van pneumatische persen worden geperst, om het heldere sap bij lage temperatuur onmiddellijk tot vergisting te brengen. De aldus verkregen wijnen zijn levendig, fruitig en lichtroze.

Er worden ook andere technieken gebruikt, zoals de wijnen laten “bloeden”, het macereren van de druivenschil in de most of een prefermentatieweking (waarbij de oogst gedurende 8 tot 24 uur voorafgaand aan de persing op lage temperatuur wordt bewaard). Hieruit ontstaan roséwijnen met een diepere kleur en een stevigere structuur.

Rode wijnen (ongeveer 20 % van het opgegeven volume) zijn vaak sterk en hebben een vlezige consistentie en een goede tanninestructuur. Ze worden hoofdzakelijk bereid uit het trio grenache N, syrah N en cabernet-sauvignon N, waaraan vaak nog merlot N en cinsault N wordt toegevoegd.

Witte wijnen worden op bescheidener schaal geproduceerd (10 % van de opgegeven volumes). Het zijn samengestelde wijnen waarin finesse en levendigheid samenkomen. Ze vinden behalve bij liefhebbers van cépagewijnen (rolle B of vermentino B, viognier B en chardonnay B) ook bij anderen gretig aftrek.

In het betrokken productiegebied worden ook mousserende kwaliteitswijnen bereid. De productie van mousserende wijnen is niet nieuw in de Provence. Deze traditionele productie, waarbij ongeveer vijftig marktdeelnemers betrokken zijn (producenten, bereiders, verkopers), is goed voor ongeveer één miljoen flessen per jaar. Al aan het begin van de twintigste eeuw probeerden sommige wijnbouwcorporaties of wijnmakerijen, zoals “la Tête Noire”, de mousserende kwaliteitswijnen die in de Provence worden geproduceerd, te exploiteren.

Een van de belangrijkste kenmerken van bruisende wijnen met de beschermde geografische aanduiding Var is dat ze bereid zijn uit lokale druivenrassen en voor het overgrote deel worden aangeboden als roséwijn, de meest geproduceerde stille wijn in de regio.

De beschermde geografische aanduiding “Var” zou dus slaan op stille wijnen die gekoppeld zijn aan mousserende wijnen met een relatief vergelijkbaar organoleptisch profiel. Deze bruisende roséwijnen hebben inderdaad een zeer fruitige, bloemige en ronde smaak die doet denken aan de stille roséwijnen.

Het zijn precies deze organoleptische kenmerken (bloemige, fruitige en ronde smaak) die bruisende wijnen uit de Var onderscheiden van bruisende wijnen die in andere Franse regio’s zijn geproduceerd.

Causaal verband tussen de specificiteit van het geografisch gebied en de specificiteit van het product

Door de kwaliteit van het klimaat, het diverse landschap, de zee, het rijke historische en culturele erfgoed en de ambachtelijke nijverheid en tradities, heeft de Var een onmiskenbaar toeristisch potentieel. Die troeven hebben bijgedragen tot de bloeiende toeristische sector in het departement.

Door deze grote aantrekkingskracht trekt het jaarlijks meer dan 14 miljoen toeristen. Deze vaak trouwe toeristen kennen de Provençaalse keuken en producten uit de Var al of leren die kennen. Daaronder vallen ook de “Var”-wijnen, of die nu worden verkocht onder een beschermde oorsprongsbenaming of een beschermde geografische aanduiding.

De bekendheid van wijnen met de beschermde geografische aanduiding “Var” berust sinds de invoering van de vorige gereglementeerde status “Vin de Pays” dan ook grotendeels op de toeristische activiteit in de regio, zoals blijkt uit de grote lokale vraag naar roséwijnen uit de Var. Consumenten erkennen de kwaliteit van de aangeboden wijnen en weten ze te waarderen.

Toch is het opmerkelijk dat de producenten erop gespitst zijn de bereiding van hun Vins de Pays te blijven ontwikkelen, om steeds beter tegemoet te kunnen komen aan de voorkeuren van de consument (zoals de kleur van de roséwijnen).

Deze wens resulteerde begin jaren 2000 in de oprichting van een nationaal onderzoeks- en proefcentrum voor roséwijn (in Vidauban — Var), met medewerking van beroepsbeoefenaren uit de Var. Sindsdien zijn de resultaten van enkele eerste projecten bekendgemaakt (over de verschillende rosétinten bijvoorbeeld), waardoor het kwaliteitsniveau van roséwijnen op operationele wijze nog verder kan worden verbeterd. Bovendien heeft de sector flink geïnvesteerd in de hulpmiddelen die nodig zijn om de bereiding van roséwijn volledig te controleren. Deze gecontroleerde technologie voor de productie van roséwijnen en de knowhow van de producenten komen uiteraard ten goede aan de productie van wijnen met een gecontroleerde oorsprongsbenaming, maar zij zijn ook van invloed op de bereidingsprocessen van de wijnen die onder de beschermde geografische aanduiding vallen.

Ook moet erop worden gewezen dat de wijngaarden van de Var in de buurt liggen van grote steden en badplaatsen in de regio. Voor producenten is dit een uitgelezen kans om de verkoopwaarde van hun productie te verhogen en de producten op de wijnboerderij zelf te verpakken. Momenteel wordt ongeveer 50 % van het totale volume aan de man gebracht via directe verkoop (van flessen of “bag in box”). De directe verkoop in wijnkelders is alleen al goed voor 30 %.

De Var ligt in de Provence, een algemeen bekende regio. De wijnbouwreputatie van de Provence, die grotendeels stoelt op de productie van kwaliteitsrosé (de Provence is wereldleider in de productie van rosé), berust op een stevig fundament en wordt bevestigd in enquêtes naar spontane naamsbekendheid (bron: cabinet Wine Intelligence Vinitrac - november 2009).

Deze bekendheid en deze knowhow, die sterk gericht is op de productie van roséwijnen, werken uiteraard door in de rode wijnen, de witte wijnen en de mousserende wijnen die door dezelfde mensen worden geproduceerd in de wijngaarden van dit departement in hetzelfde geografische milieu.

Het valt dan ook niet te ontkennen dat de kwaliteit en de reputatie van de andere wijnen die in het departement worden geproduceerd terug te voeren zijn op het succes van de roséwijnen.

9. Andere essentiële voorwaarden (verpakking, etikettering, andere vereisten)

Etikettering

Rechtskader:

Nationale wetgeving

Soort aanvullende voorwaarde:

Aanvullende bepalingen met betrekking tot de etikettering

Beschrijving van de voorwaarde:

De beschermde geografische aanduiding “Var” mag worden aangevuld:

met de naam van een of meer druivenrassen,

met de vermelding “primeur” of “nieuw”. De vermeldingen “primeur” of “nieuw” zijn voorbehouden aan stille wijnen.

De beschermde geografische aanduiding “Var” mag worden aangevuld met de namen van de volgende kleinere geografische eenheden, volgens de in het productdossier bepaalde voorwaarden:

“Argens”,

“Coteaux du Verdon”,

“Sainte Baume”.

Wanneer de vermelding “beschermde geografische aanduiding” wordt vervangen door de traditionele vermelding “Vin de Pays”, wordt op het etiket het BGA-logo van de Europese Unie aangebracht.

Gebied in de onmiddellijke nabijheid

Rechtskader:

Nationale wetgeving

Soort aanvullende voorwaarde:

Afwijking betreffende de productie in het afgebakende geografische gebied

Beschrijving van de voorwaarde:

Het afwijkende gebied in de onmiddellijke nabijheid dat is vastgesteld voor de bereiding van wijnen met de beschermde geografische aanduiding “Var”, al dan niet aangevuld met de naam van een van de kleinere geografische eenheden “Argens”, “Coteaux du Verdon” of “Sainte Baume”, bestaat uit de arrondissementen die grenzen aan het geografisch gebied, namelijk:

in het oosten, grenzend aan het departement Alpes-Maritimes: het arrondissement Grasse;

in het westen, grenzend aan het departement Bouches-du-Rhône: de arrondissementen Aix-en-Provence en Marseille;

in het westen/noordwesten, grenzend aan het departement Vaucluse: het arrondissement Apt;

in het noorden, grenzend aan het departement Alpes de Haute-Provence: de arrondissementen Forcalquier, Digne, Castellane.

Link naar het productdosser

https://info.agriculture.gouv.fr/gedei/site/bo-agri/document_administratif-055c5a5e-f7b9-40dc-ab3a-c1ccb2400c4c

(1) PB L 9 van 11.1.2019, blz. 2.