[pic] | COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN |

Brussel, 26.11.2008

COM(2008) 827 definitief

2005/0240 (COD)

ADVIES VAN DE COMMISSIE overeenkomstig artikel 251, lid 2, derde alinea, onder c), van het EG-Verdrag over de amendementen van het Europees Parlement op het gemeenschappelijk standpunt van de Raad inzake het voorstel voor een

RICHTLIJN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD tot vaststelling van de grondbeginselen voor het onderzoek van ongevallen in de zeescheepvaartsector

HOUDENDE WIJZIGING VAN HET VOORSTEL VAN DE COMMISSIE overeenkomstig artikel 250, lid 2 van het EG-verdrag

2005/0240 (COD)

ADVIES VAN DE COMMISSIE overeenkomstig artikel 251, lid 2, derde alinea, onder c), van het EG-Verdrag over de amendementen van het Europees Parlement op het gemeenschappelijk standpunt van de Raad inzake het voorstel voor een

RICHTLIJN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD tot vaststelling van de grondbeginselen voor het onderzoek van ongevallen in de zeescheepvaartsector

(Voor de EER relevante tekst)

1. INLEIDING

Artikel 251, lid 2, derde alinea, onder c), van het EG-Verdrag bepaalt dat de Commissie advies uitbrengt over de door het Europees Parlement in tweede lezing voorgestelde amendementen. Over de door het Parlement voorgestelde amendementen brengt de Commissie onderstaand advies uit.

2. ACHTERGROND

Toezending van het voorstel aan het Europees Parlement en de Raad (COM(2005) 590 definitief – C6-0226/2008–2005/0240(COD)): | 13 december 2006 |

Advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité: | 13 september 2006 |

Advies van het Comité van de Regio’s: | 15 juni 2006 |

Advies van het Europees Parlement in eerste lezing: | 25 april 2007 |

Vaststelling van het gemeenschappelijk standpunt: | 6 juni 2008 |

Advies van het Europees Parlement in tweede lezing: | 24 september 2008 |

3. DOEL VAN HET VOORSTEL

Omdat het om ongevallen te voorkomen essentieel is de oorzaken van scheepvaartongevallen te kennen, zal via het voorstel de verplichting worden ingevoerd om na ernstige scheepvaartongevallen systematisch een onderzoek in te stellen dat aan strenge geharmoniseerde normen moet voldoen.

In het voorstel wordt daarom bepaald dat de lidstaten in de hoedanigheid van vlaggenstaat, kuststaat of staat waarvan belangrijke belangen worden geschaad verplicht zijn om in het geval van een ernstig of zeer ernstig scheepvaartongeval op zee een onderzoek in te stellen.

Het voorstel wil verplicht stellen dat bij andere ongevallen of incidenten wordt nagegaan of het wenselijk is een nader onderzoek in te stellen.

Deze onderzoeken, die uitsluitend dienen om de oorzaken van ongevallen vast te stellen en de maatregelen die nodig zijn om deze aan te pakken, en niet om schuldigen aan te wijzen, moeten plaatsvinden volgens een via de comitéprocedure tot stand gekomen methode.

In het voorstel is tevens bepaald dat de onderzoeken geleid moeten worden door permanente, onafhankelijke instanties, die over de passende middelen beschikken en waarvan de onderzoekers over de bevoegdheden beschikken die nodig zijn voor een goede uitvoering van hun taak.

Er moet een staat worden aangewezen die het onderzoek leidt, maar het onderzoek moet worden uitgevoerd in samenwerking met alle andere belanghebbende staten en hiertoe is een raamwerk voor permanente samenwerking voorzien. Dit laatste moet overigens worden aangevuld met een systeem van vroegtijdige waarschuwing en met een Europese databank voor ongevallen op zee die zal worden geleid door het Europees Agentschap voor maritieme veiligheid.

Tot slot wordt feedback gegarandeerd door de verplichting een rapport te publiceren dat aan bepaalde minimumnormen voldoet, met daarin, indien nodig, veiligheidsaanbevelingen waar de desbetreffende autoriteiten rekening mee dienen te houden.

4. ADVIES VAN DE COMMISSIE OVER DE AMENDEMENTEN VAN HET EUROPEES PARLEMENT

4.1. Door de Commissie aanvaarde amendementen

De Commissie aanvaardt de amendementen 1, 2, 5, 6 en 16.

4.2. Door de Commissie gedeeltelijk aanvaarde amendementen

De Commissie aanvaardt amendement 11, maar enkel voor zover dit met registratie en toezicht verband houdt; de rest van het amendement is niet aanvaardbaar aangezien het betrekking heeft op de taken van het EMSA, waarvoor een specifieke verordening geldt.

Amendement 21 is eveneens aanvaardbaar voor zover het betrekking heeft op artikel 8, lid 1, eerste alinea van het gemeenschappelijk standpunt, maar het is niet aanvaardbaar wat betreft de tweede alinea, waarvan de formulering in het gemeenschappelijk standpunt duidelijker is over de kwestie van onafhankelijkheid dan die welke door het amendement wordt voorgesteld.

Amendement 32 is aanvaardbaar voor zover het een verwijzing naar de resultaten van de uitgevoerde onderzoeken toevoegt, maar is niet aanvaardbaar voor zover het betrekking heeft op de taken van het EMSA, waarvoor een specifieke verordening geldt.

4.3. Amendementen die de Commissie in beginsel aanvaardt

Amendement 4 wordt aanvaard, mits het zodanig wordt geformuleerd dat duidelijk naar voren komt dat het op grond van de lessen die uit deze onderzoeken kunnen worden getrokken is dat de onderzoeksmethodologie dient te worden herzien.

Evenzo is amendement 15 aanvaardbaar op voorwaarde dat wordt gepreciseerd dat het niet de onderzoeksresultaten zijn die tot wijziging van de onderzoeksmethodologie kunnen leiden maar alleen de lessen die kunnen worden getrokken uit de uitvoering van deze onderzoeken.

Amendement 24 is aanvaardbaar indien het zodanig wordt geformuleerd dat het betrekking heeft op de in artikel 16 van het gemeenschappelijk standpunt bedoelde snelle waarschuwingen.

Amendement 29 is eveneens aanvaardbaar indien daarin nader wordt gepreciseerd dat het onderzoeksrapport, inclusief de onderzoeksresultaten en de eventuele aanbevelingen, openbaar gemaakt zal worden, met name voor de maritieme sector.

Amendement 34 is eveneens aanvaardbaar, mits het alleen betrekking heeft op de doelstellingen van de richtlijn en niet van de Unie.

4.4. Door de Commissie verworpen amendementen

De amendementen 3, 7, 8, 9, 10, 13, 14, 17 en 20 beogen noodsituaties weer binnen de werkingssfeer van de richtlijn te brengen en onderzoek altijd verplicht te maken, niet alleen bij zeer ernstige, maar ook bij ernstige ongevallen. Deze amendementen betekenen echter een aanzienlijke verzwaring van de werklast van de onderzoeksinstanties, terwijl deze zich alleen zouden moeten kunnen concentreren op de ongevallen waaruit lering kan worden getrokken zodat toekomstige rampen kunnen worden voorkomen.

De amendementen 12, 21, 22, 23 en 25 willen een strikte scheiding aanbrengen tussen de veiligheidsonderzoeken en de andere onderzoeken, met name de strafrechtelijke; daarmee brengen ze het na uitvoerige discussie in de Raad bereikte evenwicht in het geding tussen de onafhankelijkheid van de veiligheidsonderzoeken en de bevoegdheden die de strafrechters in tal van lidstaten hebben. Het is hoe dan ook onmogelijk om in een ‘pijler I’-richtlijn bepalingen op te nemen die de bevoegdheden van de strafrechter zouden inperken; het is dus onmogelijk om in het kader van de richtlijn tot een strikte scheiding tussen de twee onderzoeken te komen.

De amendementen 18, 19 en 20 willen in de richtlijn een mechanisme introduceren waarbij de Commissie in het geval van conflicten tussen onderzoeksinstanties één lidstaat als leider dient aan te wijzen die een onderzoek gaat uitvoeren. Ook al wil de Commissie in haar voorstel, dat op dit punt is overgenomen in het gemeenschappelijk standpunt, er alles aan doen om te voorkomen dat er verschillende onderzoeken naast elkaar worden gehouden, is het niet realistisch dit volledig te willen verbieden, en een mechanisme dat de Commissie de taak geeft te arbitreren in een dergelijk conflict tussen lidstaten zou politiek zeer moeilijk uitvoerbaar zijn.

De amendementen 26 en 27 beogen de tekst onder h) van het gemeenschappelijk standpunt te vervangen door de formulering in de door de Commissie voorgestelde tekst, die echter op dit punt minder duidelijk was.

Amendement 28 beoogt de gevallen waarin de onderzoeksinstantie in ieder geval een uitgebreid rapport moet uitbrengen uit te breiden tot ernstige ongevallen, terwijl in bepaalde gevallen, indien er geen lering uit het onderzoek te trekken valt, volstaan kan worden met de publicatie van een vereenvoudigd rapport.

Amendement 30 beoogt de Commissie de mogelijkheid te geven inhoudelijke wijzigingen aan te laten brengen in de onderzoeksrapporten, terwijl de onderzoeksinstanties als enige verantwoordelijk dienen te zijn voor de inhoud van de rapporten.

Amendement 31 wil dat de Commissie elke drie jaar verslag uitbrengt over de uitvoering van de richtlijn, terwijl het nut van een dergelijke verplichting op geen enkele manier wordt aangetoond.

Amendement 33 beoogt de lidstaten te verplichten om in het geval van een onderzoek na een ongeval de bepalingen van de IMO-richtsnoeren betreffende de billijke behandeling van zeelieden toe te passen. Deze richtsnoeren bevatten tal van bepalingen die betrekking hebben op de strafrechtelijke (en zelfs civielrechtelijke) procedure; het is dus onmogelijk ze in het kader van een ‘pijler I’-richtlijn verplicht te maken.

5. CONCLUSIE

Overeenkomstig artikel 250, lid 2, van het EG-Verdrag wijzigt de Commissie haar voorstel zoals hierboven is aangegeven.