A4-0126/95

Resolutie over het Jaarlijks Verslag van de Commissie inzake het financieel cohesie-instrument 1993/1994

Het Europees Parlement,

- gezien verordening (EEG) nr. 792/93 van de Raad van 30 maart 1993 tot instelling van een financieel cohesie-instrument ((PB L 79 van 1.4.1993, blz. 74.)), en in het bijzonder artikel 10 en bijlage II daarvan,

- gezien het Jaarlijks Verslag van de Commissie inzake het financieel cohesie- instrument 1993/1994 (COM(95)0001 - C4-0028/95),

- gezien zijn advies van 11 maart 1993 inzake het voorstel voor een verordening van de Raad tot instelling van een cohesie- financieringsinstrument ((PB C 115 van 26.4.1993, blz. 161.)) en zijn resolutie met aanbevelingen betreffende het voorstel voor een verordening van de Raad tot oprichting van een Cohesiefonds van 24 maart 1994 ((PB C 114 van 25.4.1994, blz. 38.)),

- gezien het Witboek van de Commissie (COM(93)0700),

- gezien het verslag van de Commissie regionaal beleid en de adviezen van de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid, de Commissie vervoer en toerisme en de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming (A4-0126/95),

A. overwegende dat in bijlage II van verordening (EEG) nr. 792/93 van de Raad gedetailleerd wordt uiteengezet welke gegevens dienen te worden verstrekt in het verslag dat de Commissie overeenkomstig artikel 10 van deze verordening dient te overleggen over de activiteiten van het financieel cohesie-instrument,

B. overwegende dat de op 12 en 13 december 1992 in Edinburgh bijeengekomen staatshoofden en regeringsleiders gezien de onvermijdelijke vertraging bij de inwerkingtreding van het Unieverdrag besloten vooruit te lopen op de bepalingen inzake de vorming van een Cohesiefonds en de lid-staten die voor dit fonds in aanmerking komen dezelfde financiële steun toezegden in de vorm van een voorlopig instrument op basis van artikel 235 van het EEG-Verdrag,

C. overwegende dat de wetgevingsprocedure snel werd afgerond en het cohesie- instrument onmiddellijk daarna in werking kon treden; voorts overwegende dat het verslag van de Commissie een korte periode bestrijkt, waarin een voorlopige regeling is toegepast waarvoor geen rechtsgrondslag in het Unieverdrag bestaat en die derhalve per definitie precair is,

D. overwegende de uitvoeringsvoorschriften van verordening (EEG) nr. 792/93 en met name de uitvoeringsbepalingen in de standaardbeschikking voor projecten,

E. overwegende dat de Rekenkamer een speciaal verslag nr. 1/95 over het cohesie-financieringsinstrument heeft ingediend, dat dezelfde periode bestrijkt als het verslag van de Commissie,

F. overwegende dat in het vijfde programma op het gebied van milieu en duurzame ontwikkeling de doelstellingen van het communautaire milieubeleid worden omschreven (( PB C 138 van 17.5.1993.)),

G. overwegende de Mededeling van de Commissie over de toekomstige ontwikkeling van het gemeenschappelijk vervoerbeleid (COM(92)0494) en de werkzaamheden op het gebied van de transeuropese netwerken,

1. spreekt zijn voldoening uit over de snelheid waarmee de Commissie het financieel cohesie-instrument heeft toegepast;

2. neemt met voldoening kennis van het feit dat volgens de Commissie tot dusver geen enkel geval van onregelmatigheid of fraude in verband met goedgekeurde projecten ten laste van het financieringsinstrument aan het licht is gekomen, een bericht dat door het speciaal verslag nr. 1/95 van de Rekenkamer niet wordt gelogenstraft;

3. acht de uitvoering van de begroting over het jaar 1993 bevredigend, vooral wanneer de vertraging bij de vankrachtwording op 1 april van de verordening betreffende het instrument in aanmerking wordt genomen; is van mening dat het, gezien de korte periode die in het begrotingsjaar 1994 wordt bestreken, niet mogelijk is conclusies te trekken;

4. stelt een leemte in het verslag van de Commissie vast omdat hierin niet wordt aangegeven hoe projecten in gebieden van doelstelling 1 in een ontvangende lid-staat wiens grondgebied niet volledig onder deze doelstelling valt, ten laste van het financieringsinstrument bekostigd worden; acht het bijgevolg niet mogelijk te beoordelen welke vooruitgang is gemaakt bij de verwezenlijking van de doelstelling om de financiële bijdrage ten laste van de structuurfondsen en het Cohesiefonds in regio's van doelstelling 1 te verdubbelen;

5. betreurt de vastgestelde onevenwichtigheid ten nadele van milieuprojecten, benadrukt nogmaals het belang van een passend evenwicht tussen de twee sectoren vervoersinfrastructuur en milieu en verzoekt de Commissie dringend hiervoor te zorgen;

6. verzoekt de Commissie meer middelen uit te trekken voor kleinere milieuprojecten, daar de hiervoor aangewende middelen laag zijn in vergelijking met de bijdrage die zij leveren aan de verbetering van het milieu;

7. is van oordeel dat het Cohesiefonds zich voortaan moet concentreren op grootschalige projecten en op de combinatie van projecten in beide sectoren waarvoor steun wordt verleend;

8. stemt in met de prioriteit die de Commissie geeft aan milieuprojecten ter uitvoering van communautaire richtlijnen op het gebied van de drinkwatervoorziening en de behandeling van afvalwater en afvalstoffen; is ook verheugd dat de Commissie haar selectiecriteria heeft gebaseerd op het vijfde programma op het gebied van milieu en duurzame ontwikkeling, daarmee vooruitlopend op de op aandringen van het Parlement in de definitieve verordening tot oprichting van het Cohesiefonds vastgestelde prioriteiten;

9. maakt zich ongerust over de onevenredig grote nadruk die in de sector vervoersinfrastructuur wordt gelegd op wegen, waarvoor 72,2% van het totaal is uitgetrokken ten koste van andere milieuvriendelijker vervoermiddelen; verzoekt de Commissie meer aandacht te besteden aan voorafgaande beoordeling van de milieu-effecten van projecten en de nadruk te leggen op ontwikkeling van de binnenvaart, het spoorwegvervoer en het gecombineerde vervoer tussen deze systemen;

10. spreekt zijn bezorgdheid uit over het geringe aantal projecten dat is gefinancierd in de ultraperifere regio's en verzoekt de Commissie daarom het aantal projecten in deze gebieden duidelijk te vergroten overeenkomstig de prioriteiten in artikel 129 B van het Verdrag;

11. is van mening dat de regionale en lokale overheden en de sociale partners de komende jaren ter wille van de doorzichtigheid en samenwerking actiever betrokken moeten worden bij de voorbereiding en toepassing van de investeringen van het Cohesiefonds;

12. onderstreept dat het laakbaar is dat projecten zijn goedgekeurd zonder deugdelijke milieu-effectbeoordeling en dat dit niet opnieuw mag voorkomen; benadrukt dat een milieu-effectrapportage moet zijn uitgevoerd voordat een keuze uit de alternatieven wordt gemaakt, waarna het werk pas kan beginnen;

13. verzoekt de Commissie contact te blijven houden met de diensten die bevoegd zijn voor de transeuropese netwerken en met name de "Groep Christophersen" ten einde formules te ontwikkelen voor de beschikbaarstelling van particulier kapitaal als aanvulling op de acties van het Cohesiefonds;

14. herhaalt dat de omvang van projecten beoordeeld moet worden in het licht van hun "significante uitwerking", zoals in artikel 8, lid 3, van verordening (EEG) nr. 792/93 is bepaald, en is van oordeel dat projecten met een beperkte omvang een significante uitwerking op het milieu maar ook op het gebied van de vervoersinfrastructuur kunnen hebben, met name op eilanden en in perifere gebieden;

15. is van mening dat de Commissie de projecten en - gelet op de convergentiecriteria als bedoeld in artikel 104 C van het Verdrag - hun invloed op de buitensporige begrotingstekorten van de overheden, onvoldoende in aanmerking genomen, geanalyseerd en geëvalueerd heeft terwijl deze voorwaarden steeds meer invloed zullen krijgen op de verlening van financiële steun uit het fonds;

16. stemt in met de uitleg die de Commissie van artikel 7 van de verordening geeft waardoor verschillende fasen van eenzelfde project zowel door de structuurfondsen als door het financieringsinstrument kunnen worden gefinancierd; beseft echter dat dit een goede coördinatie tussen de diverse instrumenten impliceert en acht het in dat verband ontoereikend dat de coördinatie met de communautaire bestekken beperkt blijft tot een vermelding in het financieringsplan van het globale bedrag dat volgens een raming voor de periode 94-99 gemiddeld ten laste van het Cohesiefonds komt;

17. staat positief tegenover de betrokkenheid van de Europese Investeringsbank bij evaluatie en toezicht en met name de samenwerkingsovereenkomst tussen de Commissie en de Bank, die als precedent voor de structuurfondsen zou moeten dienen;

18. vraagt zich af of de budgettaire middelen waar het Cohesiefonds over beschikt, voldoende zullen zijn om de lid-staten in kwestie op een relevante wijze te helpen om de convergentiecriteria na te komen;

19. is van mening dat de regeringen tot taak hebben de burgers duidelijk en nauwkeurig voor te lichten over de investeringen die uit het Cohesiefonds worden gedaan;

20. betreurt het dat, behalve in Ierland, de toezichtcomités pas laat zijn opgericht zodat nog geen oordeel over hun werkzaamheden uitgesproken kan worden; stelt echter vast dat in een lid-staat regionale en lokale instanties in deze comités zijn opgenomen en verzoekt de Commissie en de ontvangende lid-staten hiertoe vaker over te gaan krachtens de nieuwe verordening van het Cohesiefonds, in artikel F, lid 3, van de uitvoeringsbepalingen waarvan deze deelneming expliciet wordt toegestaan;

21. wenst dat de gekozen regionale en lokale instanties in de toezichtcomités vertegenwoordigd zijn, zodat voorkomen wordt dat regeringsvertegenwoordigers in functie in regionale bestuurlijke functies worden benoemd;

22. wenst dat de toezichtcomités in bovengenoemde samenstelling in de toekomst grotere bevoegdheden kunnen krijgen, met name bij de selectie van projecten en het beheer van de geldmiddelen;

23. betreurt het dat de controletaken alleen in het begrotingsjaar 1994 konden worden uitgevoerd en benadrukt dat regelmatig technisch toezicht uitgeoefend moet worden met medewerking van wetenschappelijke consulenten;

24. acht een betere economische beoordeling van de projecten noodzakelijk, met name in de sector milieu, en verzoekt de Commissie het onderzoek ter zake voort te zetten;

25. wijst erop dat milieumaatregelen als de bestrijding van erosie en de beperking van woestijnvorming in de bedreigde gebieden centraal moeten staan;

26. is van mening dat efficiëntere maatregelen genomen moeten worden om toezicht en daadwerkelijke controle op het gebruik van de middelen van het fonds en onmiddellijke evaluatie daarvan te verzekeren;

27. is van mening dat de Commissie de met het cohesie-financieringsinstrument opgedane ervaring moet gebruiken om de uitvoering van het Cohesiefonds zelf te verbeteren en dat het van wezenlijk belang is betere methoden voor de economische beoordeling van milieuprojecten te gebruiken;

28. verzoekt de Commissie het zo spoedig mogelijk verslag uit te brengen over de voorzienbare gevolgen, gelet op de huidige economische perspectieven voor de lid-staten die subsidies ontvangen uit het Cohesiefonds, van de bepalingen inzake de voorwaarden zoals deze in 1992 op de Top van Edinburgh zijn goedgekeurd en vanaf 1 november 1995 van toepassing zullen zijn;

29. uit zijn bezorgdheid over de naleving van de communautaire wetgeving inzake overheidsopdrachten en milieu-effectrapportage en verzoekt de Commissie om alles in het werk te stellen om nakoming daarvan te verzekeren; verzoekt de Commissie tevens in te gaan op de overwegingen van de Rekenkamer betreffende het gebruik van de ecu en de praktijk ten aanzien van ontvangen voorschotten en rente;

30. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Commissie en de Raad.