A4-0050/99

Resolutie over het eenentwintigste jaarverslag van de werkzaamheden van het Raadgevend Comité voor de veiligheid, de hygiëne en de gezondheidsbescherming op de arbeidsplaats - 1996 - COM(97)0728 - C4-0189/98, het verslag van de werkzaamheden van het Permanent Orgaan voor de veiligheid en de gezondheidsvoorwaarden in de steenkolenmijnen en andere winningsindustrieën - 1996 - COM(97)0729 - C4-0190/98, en het tussentijds verslag over het actieprogramma van de Gemeenschap op het gebied van veiligheid, hygiëne en gezondheidsbescherming op het werk (1996-2000) COM(98)0511 - C4-0041/99

Het Europees Parlement,

- gelet op artikel 118 van het EG-Verdrag,

- gezien het eenentwintigste jaarverslag van de werkzaamheden van het Raadgevend Comité voor de veiligheid, de hygiëne en de gezondheidsbescherming op de arbeidsplaats - 1996 - (COM(97)0728 - C4-0189/98),

- gezien het verslag van de werkzaamheden van het Permanent Orgaan voor de veiligheid en de gezondheidsvoorwaarden in de steenkolenmijnen en andere winningsindustrieën - 1996 -(COM(97)0729 - C4-0190/98),

- gezien het tussentijds verslag over het actieprogramma van de Gemeenschap op het gebied van veiligheid, hygiëne en gezondheidsbescherming op het werk (1996-2000) (COM(98)0511 - C4-0041/99),

- gezien zijn resolutie van 18 november 1998 over de mededeling van de Commissie over een sociaal actieprogramma 1998-2000 ((Deel II, punt 12 van de notulen van die datum.)),

- gezien zijn advies van 23 mei 1996 over het voorstel voor een besluit van de Raad tot vaststelling van een programma betreffende niet-wetgevende maatregelen ter verbetering van de veiligheid en de gezondheid op het werk ((PB C 166 van 10.6.1996, blz. 172.)),

- gezien het verslag van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken en de adviezen van de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid, de Commissie onderzoek, technologische ontwikkeling en energie en de Commissie rechten van de vrouw (A4-0050/99),

A. overwegende dat de bevordering van de gezondheid en veiligheid op het werk behoort tot de activiteiten van de Gemeenschap die rechtstreeks van invloed zijn op het leven van de burgers en om die reden van groot belang zijn voor de bevordering van de acceptatie van de Europese Unie door de burgers,

B. overwegende dat de bescherming van de werknemers, gezien het alarmerende aantal arbeidsongevallen en beroepsziekten, van bijzonder belang is,

C. overwegende dat niemand er baat bij heeft indien slechte arbeidsomstandigheden worden ingezet als factor om beter te kunnen concurreren op de interne markt, aangezien dit zowel voor ondernemingen als voor de nationale economieën zware verliezen met zich mee zou brengen en overwegende dat op individueel niveau de verliezen niet eens in geld uit te drukken zijn,

D. overwegende dat het arbeidsleven aan grote veranderingen onderhevig is, met name tengevolge van nieuwe technologieën en een nieuwe organisatie van het werk, en dat deze veranderingen tevens nieuwe problemen met zich meebrengen op het gebied van gezondheid en veiligheid op het werk,

E. overwegende dat de gemiddelde leeftijd van de beroepsbevolking voortdurend stijgt, evenals het aandeel van vrouwen op de arbeidsmarkt,

F. overwegende dat de inwerkingtreding van het Verdrag van Amsterdam een versterking van de positie van het Europees Parlement en een intensivering van de sociale dialoog bij activiteiten op het gebied van gezondheid en veiligheid op het werk betekent,

G. overwegende dat de uitbreiding van de Europese Unie een grote uitdaging vormt voor de Unie, aangezien de Unie in staat moet zijn de kandidaatlanden te helpen om het niveau van gezondheid en veiligheid op het werk op dat van de Gemeenschap te brengen en tegelijkertijd het hoge niveau van gezondheid en veiligheid op het werk in de huidige lidstaten te handhaven en verder te ontwikkelen,

1. benadrukt dat het Raadgevend Comité en het Permanent Orgaan een belangrijke rol spelen als deskundige organen en als instellingen waarin wordt samengewerkt op basis van het driepartijenprincipe, en dat om die reden aan beide organen voldoende middelen moeten worden toegekend en dat er op bredere en veelzijdiger wijze gebruik gemaakt moet worden van de deskundigheid in deze organen;

2. acht het van belang dat het Raadgevend Comité en de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken van het Europees Parlement hun bilaterale samenwerking en het uitwisselen van informatie intensiveren, bijvoorbeeld door middel van gezamenlijke vergaderingen;

3. is verontrust over het feit dat slechts een gering percentage van de leden van deze organen uit vrouwen bestaat en beveelt aan om het benoemingsbeleid zodanig te wijzigen, dat beide geslachten in gelijke mate zijn vertegenwoordigd;

4. verzoekt de Commissie de tenuitvoerlegging en naleving van de wetgeving nauwlettend in het oog te houden en stelt voor om hierbij tevens de sociale partners te betrekken; is van mening dat de Commissie de nodige aandacht dient te besteden aan de impact van deze wetgeving op het bedrijfsleven;

5. stelt voor om een plan op te stellen voor de harmonisatie en evaluatie van de activiteiten van de autoriteiten in de lidstaten, zoals onder andere voorgesteld door het Comité van hoge functionarissen van de arbeidsinspectie (SLIC), evenals een aanbeveling inzake competentiecriteria en scholing voor werknemers op de werkvloer;

6. verzoekt de Commissie om samen met het Raadgevend Comité een strategie en richtsnoeren voor de toepassing van de richtlijnen te formuleren;

7. verzoekt de Commissie het Europees Parlement beter te informeren omtrent de implementatie en toepassing van de gezondheids- en veiligheidswetgeving;

8. benadrukt het belang van alle drie de onderdelen van de "gezondheids- en veiligheidsdriehoek" van de Unie en roept er derhalve toe op om ervoor te zorgen dat de positie van het Europees Agentschap voor de veiligheid en de gezondheid op het werk in Bilbao als bron van informatie op het gebied van gezondheid en veiligheid op het werk gehandhaafd blijft en dat het agentschap een rol krijgt bij het verspreiden van beste praktijken, in het bijzonder onder het MKB, dat de middelen voor onderzoek voor de Europese Stichting tot verbetering van de levens- en arbeidsomstandigheden in Dublin op peil blijven en er tevens voor zorg te dragen dat de Commissie over voldoende hulpbronnen beschikt om een actief beleid te kunnen ontwikkelen;

9. is teleurgesteld dat het SAFE-programma, in zijn oorspronkelijke versie, niet is goedgekeurd en verzoekt de Commissie na te gaan of het niet mogelijk is het programma goed te keuren in het kader van het Verdrag van Amsterdam of een wijziging voor te stellen om goedkeuring bij de volgende herziening van het Verdrag mogelijk te maken;

10. steunt maatregelen van de Commissie om de kennis binnen het MKB op dit gebied te vergroten en de begeleiding door de autoriteiten effectiever te maken;

11. is van mening dat het vereenvoudigen van de wetgeving niet mag leiden tot het verlagen van de normen of tot het versoepelen van de eisen;

12. verzoekt de Commissie te onderzoeken hoe de samenwerking met niet-gouvernementele organisaties (NGO's) kan worden ontwikkeld en een beter gebruik kan worden gemaakt van hun knowhow;

13. verzoekt de Commissie krachtige maatregelen te nemen:

a) ter bevordering van beste praktijken met betrekking tot het werken met asbest, zoals die in de bestaande richtlijnen zijn neergelegd, en te eisen dat afzet, productie en gebruik van asbest in al zijn vormen spoedig worden verboden,

b) voor een stapsgewijze uitbreiding van de richtlijn betreffende kanker, en de werkingssfeer ervan uit te breiden tot de stoffen die door het IARC (Internationaal centrum voor kankeronderzoek) worden aangemerkt als kankerverwekkend,

c) ter bevordering van de richtlijnen betreffende fysieke factoren, steigers en minimumvereisten in de sector verkeer,

d) ter formulering van een voorstel inzake de bescherming van buiten werkende personen tegen huidkankerverwekkende factoren;

14. roept op tot de spoedige ratificatie van conventie 176 van de ILO en de bijbehorende aanbeveling 183;

15. steunt de plannen van de Commissie om de kandidaatlanden bij te staan bij de ontwikkeling van wetgeving en controlestelsels en roept op om hiervoor specifieke middelen te reserveren;

16. spreekt zijn bezorgdheid erover uit dat de overname van het "acquis communautaire" op het gebied van veiligheid, hygiëne en volksgezondheid door de kandidaatlanden in het kader van het uitbreidingsproces wellicht niet voldoende aandacht krijgt en dringt aan op de oprichting van een nieuwe werkgroep van het Raadgevend Comité die zich hoofdzakelijk met dit vraagstuk bezig houdt;

17. acht het derhalve noodzakelijk mechanismen in te stellen ter versterking van de structuur en de werking van het Raadgevend Comité met het oog op de opneming van de kandidaatlanden, opdat laatstgenoemde landen zich kunnen aanpassen aan de Europese regelgeving op het gebied van veiligheid, gezondheid en hygiëne op het werk;

18. is van mening dat het werk afgestemd moet worden op de capaciteiten en behoeften van werknemers en niet omgekeerd, en wijst erop dat werknemers tot aan hun pensioengerechtigde leeftijd aan het arbeidsproces kunnen blijven deelnemen wanneer wordt voorkomen dat er een kloof ontstaat tussen de eisen die het werk stelt en de capaciteiten van de werknemers; is van mening dat van de nieuwe technologieën gebruik moet worden gemaakt om deze doelen te bereiken;

19. steunt het standpunt van de Commissie dat bij de ontwikkeling van de werkomgeving meer rekening moet worden gehouden met de specifieke behoeften van gehandicapte en oudere werknemers; is van mening dat de groeperingen binnen de beroepsbevolking, die slechts een tijdelijk beroepsleven hebben niet mogen worden benadeeld;

20. stelt voor om de in Finland ontwikkelde methoden voor de instandhouding van de capaciteiten van werknemers toe te voegen aan de "goede praktijken", die in de lidstaten worden verspreid;

21. verzoekt de Commissie onderzoek te doen naar de nieuwe probleemgebieden die in de huidige wetgeving niet aan bod komen, zoals stress, burn out, geweld en dreiging met geweld door klanten en pesten op het werk;

22. wijst erop dat spier- en skeletaandoeningen, alsmede psycho-sociale factoren vandaag de dag de grootste bedreiging voor de gezondheid van de werknemers vormen;

23. vestigt de aandacht op problemen die onder andere worden veroorzaakt door een gebrek aan zelfstandigheid op het werk, geestdodende, repeterende werkzaamheden en inhoudsloos werk; is van mening dat ergonomie een aandachtspunt dient te zijn met het oog op verbetering van de gezondheids- en veiligheidsomstandigheden op het werk;

24. stelt voor om op zodanige wijze statistieken te ontwikkelen, dat ze kunnen bijdragen aan een beter inzicht in de specifieke problemen voor vrouwen, hetgeen echter geen aanleiding mag geven tot discriminatie van vrouwen op de arbeidsmarkt;

25. vestigt de aandacht op de gezondheid en veiligheid op het werk van groepen die op dit moment nauwelijks door wetgeving worden beschermd, zoals thuiswerkers en zelfstandigen;

26. herinnert eraan dat sommige vormen van atypische arbeidsverhoudingen en het feit dat werk steeds vaker wordt uitbesteed hebben geleid tot een toename van het aantal ongelukken op het werk; roept de Commissie op er bij de lidstaten op aan te dringen, dat ook in deze gevallen de richtlijnen nageleefd dienen te worden en dat dit nauwgezet moet worden gecontroleerd;

27. steunt het principe van veiligheidsmanagement, waarbij de beheersing van de gevaren in de werkomgeving, de ontwikkeling van de veiligheid en het welzijn van de werknemers als onderdeel van de normale werkzaamheden op de werkplek worden gezien en tot stand komen doordat de bedrijfsleiding en het personeel zich hier gezamenlijk voor inzetten;

28. is van mening dat onderzoek op het gebied van gezondheid en veiligheid op het werk een eigen begrotingspost moet krijgen binnen de onderzoeksbegroting van de Europese Unie;

29. is van mening dat hoge normen op het gebied van de bescherming van de veiligheid en de gezondheid essentiële verworvenheden zijn waaraan geen afbreuk mag worden gedaan onder het voorwendsel van vergemakkelijking van het vrije verkeer van goederen;

30. benadrukt dat de gezondheid en veiligheid op het werk een centraal onderdeel moeten vormen van de door de Europese Unie te sluiten internationale verdragen;

31. is van mening dat niet kan worden volstaan met een zuiver legalistische benadering van de implementatie van op richtlijnen gebaseerd recht en dat voldoende onderzoek moet worden gedaan naar de vraag hoe de in de EU bestaande wettelijke technische gebruiken alsmede via collectieve onderhandelingen tot stand gekomen structuren in de praktijk werken;

32. wenst dat voldoende financiële middelen worden uitgetrokken voor het permanent orgaan voor de veiligheid en hygiëne in steenkoolmijnen en andere winningsindustrieën, aangezien dit de enige manier is waarop de onafhankelijkheid en de doelmatigheid van dit orgaan kan worden gewaarborgd;

33. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, het Economisch en Sociaal Comité, de Europese sociale partners, het platform van de Europese sociale NGO's, alsmede aan de regeringen en parlementen van de lidstaten.