NL 
 
 
ADVIES VAN DE EUROPESE CENTRALE BANK 
van 25 april 2006 
inzake het Nederlandse voorstel van wet op het financieel toezicht  
(CON/2006/20) 
 
Inleiding achtergrond en juridische basis  
Op 6 mei 2004 ontving de Europese Centrale Bank (E CB) een verzoek van het Nederlandse Ministerie 
van Financiën om een advies inzake het eerste deel van het Voorstel Van Wet op het financieel toezicht  
(hierna het ‘voorstel’) dat algemene be palingen van institutionele aard betrof. 
Op 7 juni 2004 bracht de ECB een advies uit inzake het eerste deel van het voorstel1 en bracht daarbij 
onder meer onder de aandacht dat ‘De ECB vult dit A dvies gaarne aan, ingevolge haar raadpleging inzake 
de overige delen.’  
Op 1 september 2004 ontving de ECB deel twee van het voorstel, slechts ter informatie. Op 30 september 
2004 stuurde de President van de E CB een brief naar de Nederlandse Minister van Financiën met het 
verzoek de ECB ter zake van deel twee van het voors tel te raadplegen. De Nederlandse Minister van 
Financiën lichtte in een brief van 5 november 2004 toe, dat hij de mening was toegedaan dat het niet 
vereist was de ECB ter zake van die delen van het voor stel te raadplegen die het prudentieel toezicht en 
het gedragstoezicht op financiële instellingen betroffen.  De Minister zei toe de ECB in de toekomst ter 
zake van het voorstel te raadplegen aangaande de in frastructuur van de financiële markten. De ECB 
begrijpt evenwel dat dit deel nog in voorbereiding is. 
De bevoegdheid van de ECB om een Advies uit te br engen is gebaseerd op artikel 105, lid 4 van het 
Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap en he t derde, vijfde en zesde streepje van artikel 2, 
lid 1 van Beschikking 98/415/EG van de Raad van 29 juni 1998 betreffende de  raadpleging van de 
Europese Centrale Bank door de nationale auto riteiten over ontwerpen van wettelijke bepalingen2, 
aangezien het voorstel een nationale centrale bank (NCB) betreft, namelijk De Nederlandsche Bank 
(DNB), alsook betalings- en afwikkelingssystemen en  regels die van toepassing zijn op financiële 
instellingen voorzover deze een weze nlijke invloed uitoefenen op de st abiliteit van financiële instellingen 
en markten.  
                                                 
1  ECB Advies CON/2004/21 van 7 juni 2004 op verzoek van het Nederlandse Mini sterie van Financiën inzake een 
Voorstel van Wet op het financieel toezicht. 
2  PB L 189 van 3.7.1998, blz. 42. 
2 Gezien het voorgaande, en voorts overwegende dat de  ECB een aantal kantteke ningen wenst te maken bij 
het huidige voorstel, heeft de ECB besloten dit advies op eigen initiatief uit te brengen. 
Overeenkomstig de eerste volzin van artikel 17.5 van het Reglement van orde van de Europese Centrale 
Bank heeft de Raad van bestuur dit advies goedgekeurd.  
 1. Doel van het voorstel 1.1 Het voorstel beoogt de vaststelling van een juri disch kader voor de invoering van een functioneel 
toezichtmodel. 
1.2 Het voorstel behelst zes delen. Deel ‘Algem ene Bepalingen’; Deel ‘Markttoegang financiële 
ondernemingen’; Deel ‘Prudentieel Toezicht op fi nanciële ondernemingen’; Deel ‘Gedragstoezicht 
op financiële ondernemingen’; Deel ‘Gedragstoezich t op financiële markten’; Deel ‘Infrastructuur 
financiële markten’. Volgens de planning tred en de eerste vijf delen van het voorstel op 
1 januari 2007 in werking. Deel 6 ‘Infrastructuur fi nanciële markten’ is in voorbereiding en zou op 
1 januari 2008 in werking moeten treden. De vereiste overgangsbepali ngen en wijzigingen van 
andere wetten zullen in een aparte Invoerings- en aanpassingswet worden  opgenomen, welke te 
zijner tijd bij het Parlement zal worden ingedie nd en zal op 1 januari 2007 in werking treden.  
 2. Kanttekeningen bij het voorgestelde institutionele kader 2.1  Het voorstel voert een nieuw functioneel model in  op basis waarvan DNB verantwoordelijk zal zijn 
voor het prudentiële toezicht op de  gehele financiële sector, daarn aast zal de Autoriteit Financiële 
Markten (AFM) verantwoordelijk zijn  voor gedragstoezicht en zich richten op het verzekeren van 
ordelijke en transparante financiële marktpro cessen, heldere relaties tussen marktpartijen en een 
zorgvuldige behandeling van consumenten  
2.2  Zoals hiervoor aangegeven, heeft de ECB al een advies uitgebracht inzak e een eerdere versie van 
deel één van het voorstel. De ECB weet dat het voor stel herhaaldelijke male n is gewijzigd middels 
vijf nota’s van wijziging. De zesde not a van wijziging is in voorbereiding. 
2.3  In haar eerdere advies heeft de ECB reeds ka nttekeningen geplaatst bij een aantal aspecten van het 
voorstel aangaande het institutionele deel en  opgemerkt dat sommige ontwerpbepalingen geen 
onderscheid maakten tussen DNB-taken die verban d houden met haar deelname aan het Europees 
Stelsel van centrale banken (ESCB) en haar niet -ESCB taken. Dientengevolge werd een aantal van 
die bepalingen geacht niet te stroken met het ju ridische kader van het Verdrag betreffende NCB’s 
als leden van het ESCB. Deze onverenigbaarheid be trof de delen van het voorstel aangaande de 
rekenschap van DNB en de AFM ten overst aan van de Minister van Financiën, de 
goedkeuringsprocedure aangaande de  begroting, de wijziging van de statuten van DNB en de 
informatie-uitwisseling tussen de Nederlandse toezi chthoudende autoriteiten en de ECB en andere 
centrale banken. Met deze kanttekeningen is in de meest recente versie van het voorstel geen 
rekening gehouden.  
3 2.4 Zoals reeds in het eerdere Advies van de ECB gesteld3, kunnen de Nederlandse toezichthoudende 
autoriteiten vertrouwelijke informatie met de ECB,  een buitenlandse nationale centrale bank of een 
andere buitenlandse instantie die is belast met een soortgelijke taak, uitwisselen, voorzover zulks 
dienstig is voor de uitoefening van haar moneta ire taak (artikel 1:77, lid 1, onder a) van het 
voorstel). Deze beperking tot monetaire taak wordt te beperkend geacht, aangezien zulks niet de 
gehele reeks taken zou bestrijken die het Verdra g en de statuten van het Europees Stelsel van 
centrale banken en de Europese Centrale Bank aan  het ESCB hebben verleend. Immers, naast de 
fundamentele taak bestaande uit het bepalen en  ten uitvoer leggen van het monetair beleid, 
omvatten de fundamentele taken van het ESCB eveneens het bevorde ren van de goede werking van 
het betalingsverkeer4, en het bijdragen tot een goede beleid svoering van de bevoegde autoriteiten 
ten aanzien van het bedrijfseconomisch toezicht op  kredietinstellingen en de stabiliteit van het 
financiële stelsel5. Met betrekking tot de laatstgenoemde f unctie zij opgemerkt dat het verstrekken 
van toezichtinformatie en gegeve ns, voornamelijk in geaggregeerde  vorm, noodzakelijk is voor het 
volgen van de financiële stabiliteit en de beoordeling van de toestand van het financiële stelsel als 
geheel, alsook voor de effectiviteit van haar reactie in geval van een  financiële crisis. 
2.5  Voor de vervulling van deze en  andere taken, verzamelt de E CB, bijgestaan door de NCB’s, de 
benodigde statistische gegevens, hetz ij bij de bevoegde nationale autor iteiten, hetzij rechtstreeks bij 
de economische subjecten6, waarbij de algemene rapportagelast wordt beperkt. Tevens verwacht de 
ECB dat een dergelijke informatie-uitwisseling ka n bijdragen tot een betere kwaliteit van de 
statistieken die het ESCB benodigt. 
2.6  Derhalve benadrukt de ECB dat het noodzakelijk is een expliciete bepali ng in het voorstel op te 
nemen waarin wordt bepaald dat de informatie-u itwisseling krachtens artikel 1:77, lid 1, onder 
a) van toepassing is op alle met het ESCB verba nd houdende taken en niet slechts op de monetaire 
taken7. Voorts zouden ook de in ECB Advies CO N/2004/21 gedane suggesties moeten worden 
opgenomen.  
 3. Betalings- en effectenafwikkelingssystemen 3.1  Zoals reeds opgemerkt, de taakverdeling uit hoof de van het voorstel betekent dat de AFM toezicht 
houdt op het marktgedrag van financ iële instellingen, met in begr ip van clearinginstellingen. Het 
voorstel definieert gedragstoezicht als het bevorde ren van ‘ordelijke en transparante financiële-
marktprocessen’ (artikel 1:8).  
3.2  Betalingssystemen vallen onder de definitie va n financiële instellingen in het voorstel en zouden 
wellicht eveneens onder het gedragstoezicht van de AFM kunnen vallen. Gezien de overeenkomst 
tussen het concept van gedragstoezicht, zoals het voor stel dat definieert, en de statutaire taak van 
                                                 
3  In paragraaf 9 van ECB Advies CON/2004/21 heeft de ECB een gelijkaardige aanbeveling gedaan. 
4  Artikel 3.1, vierde streepje van de statuten.  
5  Artikel 3.3 van de statuten. 
6  Zie artikel 5.1 van de statuten. 
7  In paragraaf 9 van ECB Advies CON/2004/21 heeft de ECB een gelijkaardige aanbeveling gedaan. 
4 het Eurosysteem van ‘het bevorderen van de goede  werking van het betalingsverkeer’ (welke taak 
zij middels haar oversighfunctie uitoefent), gezi en artikel 25.1 van de statuten van het ESCB 
betreffende de rol van de ECB op het gebied van financiële stabiliteit en gezien het feit dat 
betalingssystemen en effectenafwikkelingssyst emen onderling samenhange n, zou sprake kunnen 
zijn van tegenstrijdigheid tussen de ve rantwoordelijkheden van het ESCB en de 
verantwoordelijkheden van de AFM, zoals het to ekomstige deel 6 Infrastructuur financiële 
markten’ van het voorstel di e vast zou kunnen leggen. 
3.3  Op communautair niveau bepalen het Verdrag en de statuten8 de algemene juridische basis voor het 
vervullen van de oversight functie  ten aanzien van betalingssystem en, met een nadere invulling van 
het beleid middels het gemeensc happelijke beleid van het Eurosyst eem inzake oversight, zoals de 
Raad van bestuur dat heeft vastgesteld.  
3.4  Ter verduidelijking van de ve rantwoordelijkheden, beveelt de EC B aan dat het toekomstige deel 6 
Infrastructuur financiële markten’ van het voorst el oversight op betalingssystemen, met inbegrip 
van gedragstoezicht, expliciet aan DNB toewijst,  hetgeen zou stroken met de deelname van DNB 
aan het ESCB.  
3.5  Zoals opgemerkt in eerdere ECB-adviezen, ha ngen betalings- en effectenafwikkelingssystemen 
samen, met name gezien de toepassing van het ‘levering-tegen-betaling’ mechanisme, volgens 
welke effectenafwikkeling en geldovermakingen ge lijktijdig plaatsvinden. Zulks vormt derhalve 
een sterk argument ten gunste van het model dat so mmige lidstaten toepassen, dat de integratie van 
betalings- en effectenafwikkelingssystemen inhoudt, en dat de NCB deze functie zou vervullen. De 
afwikkeling van beide transactieonderdelen zou onderworpen moeten zijn aan gelijkaardige 
waarborgen om ongerijmdheden te voorkomen, hetg een mogelijkerwijze systeemgevolgen heeft.  
3.6 Ter waarborging van de effectiviteit van het mone taire beleid en de algehele stabiliteit van het 
financiële stelsel, houden de overs ightverantwoordelijkheden van de NCB's in dat zij dienen de 
verzekeren dat de effectenafwikkelingssystemen voldoende beschermd zijn tegen systeemstoringen. Het weliswaar informele kade r voor het vervullen van deze functie door de 
NCB’s is effectief en succesvol gebleken. Een to enemend aantal NCB’s ziet er een voordeel in, dat 
hun oversightrol geformaliseerd wordt. De meerderh eid van de NCB’s vervult deze functie op basis 
van hun statuten, zonder nadere e xpliciete wettelijke bepalingen. De  ECB beveelt derhalve ook de 
verduidelijking van DNB’s rol inzake het oversi ght op effectenafwikkelingssystemen aan.  
 4. Finale instelling  
4.1  Een andere aangelege nheid van belang is dat niet-publieke banken (of opt-in banken, i.e. banken 
die niet langer binnen de definitie van ‘bank’ in het voorstel vallen, maar hebben geopteerd voor 
een vrijwillige bankvergunning op basis van arti kel 2:5 van het voorstel) ook als ‘finale 
instellingen’ aangemerkt moeten zijn in de betekenis van artikel 212a Faillissementswet en 
                                                 
8  Artikel 105, lid 2 van het Verdrag en ar tikel 3.1 en artikel 22 van de statuten. 
5 artikel 2, onder b) van de Finaliteitsrichtlijn9, opdat deze banken kunnen deelnemen aan betalings- 
en effectenafwikkelingssystemen.  
4.2  De ECB begrijpt dat de defi nitie van finale instelling in artikel 212a Faillissementswet pas zal 
worden aangepast aan de definitie van bank in ar tikel 1:1 van het voorstel bij gelegenheid van de 
vaststelling van de invoeringswet op de Wet op het financieel toezicht die in voorbereiding is. 
Voorts zij erop gewezen dat met het oog op gelijke omsta ndigheden, het wenselijk geacht wordt dat 
opt-in banken die op basis van artikel 2:5 van het voorstel een vrijwillig e bankvergunning hebben, 
volledig gelijkgeschakeld worden met banken die een reguliere bankvergunning hebben. De ECB 
zou consultatie ter zake eveneens verwelkomen. 
 Dit Advies wordt op de website van de ECB gepubliceerd.   Gedaan te Frankfurt am Main, 25 april 2006. 
 
[getekend] 
 
De President van de ECB 
Jean-Claude TRICHET 
                                                 
9  Richtlijn 98/26/EG van het Europees Pa rlement en de Raad van 19 mei 1998, betre ffende het definitieve karakter van de 
afwikkeling van betalingen en effectentransacties in beta lings- en afwikkelingssystemen, PB L 166 van 11.6.1998, 
blz. 45.