NL

Brussel, 17.9.2008

COM(2008) 560 definitief

VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN DE RAAD EN HET EUROPEES PARLEMENT

over de tenuitvoerlegging van Verordening (EG) nr. 1830/2003 betreffende de traceerbaarheid en etikettering van genetisch gemodificeerde organismen en de traceerbaarheid van met genetisch gemodificeerde organismen geproduceerde levensmiddelen en diervoeders en tot wĳziging van Richtlĳn 2001/18/EG

VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN DE RAAD EN HET EUROPEES PARLEMENT

over de tenuitvoerlegging van Verordening (EG) nr. 1830/2003 betreffende de traceerbaarheid en etikettering van genetisch gemodificeerde organismen en de traceerbaarheid van met genetisch gemodificeerde organismen geproduceerde levensmiddelen en diervoeders en tot wĳziging van Richtlĳn 2001/18/EG

Verordening (EG) nr. 1830/2003 [1] (hierna "de verordening" genoemd) is aangenomen op 22 september 2003 en, na de publicatie van Verordening (EG) nr. 65/2004 van de Commissie tot vaststelling van een systeem voor de ontwikkeling en toekenning van eenduidige identificatienummers voor genetisch gemodificeerde organismen, volledig van toepassing geworden op 16 april 2004.

Op 10 mei 2006 heeft de Commissie het Europees Parlement en de Raad overeenkomstig artikel 12 van de verordening een verslag doen toekomen over de uitvoering van de verordening. Omdat de lidstaten zich in 2005 voor hun bijdragen aan dat verslag slechts op een beperkte hoeveelheid informatie en ervaring konden baseren, komt de Commissie - teneinde een vollediger beeld van de uitvoering van de verordening te schetsen - thans met een nieuw verslag. Dat is gebaseerd op de bijdragen van 23 lidstaten en twee brancheverenigingen (zie bijlage). Daarnaast zijn ook andere belanghebbenden geraadpleegd, die evenwel geen bijdrage hebben ingediend.

Voor het verkrijgen van informatie van de lidstaten is gebruik gemaakt van een vragenlijst bestaande uit tien onderdelen: interpretatie van de traceerbaarheidsregels, toepassing en effect van de traceerbaarheidsregels, traceerbaarheid van mengsels van ggo’s, interpretatie van de etiketteringsregels, toepassing en effect van de etiketteringsregels, uitzonderingen op de traceerbaarheids- en etiketteringsvoorschriften beneden de drempelwaarden, eenduidige identificatienummers, inspectie- en controlemaatregelen, het besluit inzake documentatie-eisen uit hoofde van het Protocol van Cartagena, en overige aangelegenheden.

1. De penetratie van ggo’s op de EU-markt

Sedert het verschijnen van het eerste verslag zijn geen nieuwe trends aan het licht gekomen. De Europese levensmiddelenbedrijven en kleinhandel blijven weigerachtig staan ten aanzien van het op de markt brengen van genetisch gemodificeerde levensmiddelen en voedingsproducten; het leeuwendeel van de op de Europese markt gebrachte ggo-producten is nog steeds bestemd als diervoeder en is vervaardigd uit ingevoerde grondstoffen, hoofdzakelijk soja en maïs. Een groot aantal lidstaten geeft aan geen levende ggo’s in te voeren met het oog op de teelt. In 2006 was MON810 nog steeds het enige ggo dat in zes lidstaten werd geteeld, op een totale oppervlakte van ongeveer 60 000 ha (vooral in Spanje, maar daarnaast ook in Frankrijk, Duitsland, Tsjechië, Slowakije en Portugal). Dat areaal is in 2007 toegenomen tot circa 110 000 ha.

Wat de traceerbaarheid en etikettering van ggo’s betreft, zeggen vele lidstaten nog steeds over weinig of geen ervaring te beschikken en hebben zij bijgevolg geen nieuwe informatie overgelegd. De Commissie (Eurostat) onderzoekt of het mogelijk is, officiële gegevens te verkrijgen over de invoer uit landen buiten de EU en over de penetratie van met ggo’s vervaardigde producten op de diervoedermarkt.

2. Interpretatie, toepassing en effect van de traceerbaarheidsregels

Ondanks bepaalde vragen bij de complexiteit van de wetgeving en overlappende bepalingen van de onderhavige verordening en Verordening (EG) nr. 1829/2003 [2], signaleren de meeste lidstaten geen problemen qua interpretatie van de traceerbaarheidsregels. Zij merken op dat het systeem globaal genomen steeds beter functioneert. Dat exploitanten van hun leveranciers de vereiste documentatie verlangen, maakt inmiddels deel uit van de normale handelspraktijk. Meer en meer bedrijven doen ook aangifte van genetische modificaties in de begeleidende documenten. Uit allerlei gegevens blijkt evenwel dat dit vooral het geval is in de diervoedersector [3].

De meeste lidstaten zijn van mening dat de traceerbaarheidsregels een positief effect hebben op de etikettering en het bewuste koopgedrag. Zij vergemakkelijken immers de officiële controles, het risicobeheer en de werking van het hele systeem. Het effect op de invoer blijkt productafhankelijk te zijn en vooral belangrijk te zijn in gevallen waarin exporteurs uit derde landen weinig informatie over de aanwezigheid van ggo’s verstrekken. Daarbij valt evenwel op te merken dat de traceerbaarheidsvoorschriften van de verordening geen onderscheid maken tussen EU-producten en uit derde landen ingevoerde producten. De problemen in verband met de beschikbaarheid van documentatie zijn dus dezelfde voor EU- en niet-EU-bedrijven [4].

De traceerbaarheidsregels hebben in het algemeen een positief effect op de perceptie van de voedselveiligheid bij het publiek en een gunstig effect op de marktpositie van niet-ggo-producten wegens het blijvende negatieve imago van ggo-producten bij de consument [5]. Eén lidstaat signaleerde ook een positief effect van deze regels op kleine bedrijven, dankzij het verbeterde toezichtskader waardoor economische schade wordt vermeden. Een andere lidstaat gaf aan dat kleine ondernemingen genetisch gemodificeerde ingrediënten vermijden wegens de door de EU-traceerbaarheidsregels veroorzaakte administratieve en financiële last [6].

Daarnaast zijn diverse andere problemen gesignaleerd. Eén lidstaat gaf te kennen dat alleen grote ondernemingen beschikken over systemen voor het vragen van waarborgen en het opvragen van certificaten en over verificatiesystemen, bijvoorbeeld via bemonstering of het eisen van analyseverslagen (al moet hierbij worden opgemerkt dat noch analyseverslagen, noch bemonstering krachtens de verordening vereist zijn). Krachtens artikel 4, lid 1, van de verordening is de exploitant alleen verantwoordelijk voor de schriftelijke mededeling van het eenduidige identificatienummer en van het feit dat het product geheel of gedeeltelijk uit ggo’s bestaat.

Een andere lidstaat geeft aan dat exploitanten zich niet steeds bewust zijn van de verplichting om de betreffende documentatie vijf jaar lang te bewaren, en dat dit in slechts weinige gevallen ook echt gebeurt. Sommige lidstaten vermelden praktische problemen bij de toepassing van de traceerbaarheidsregels, bijvoorbeeld wanneer de oorsprong van de ggo’s niet kan worden bewezen of wanneer de producten aan het begin van de productieketen niet naar behoren werden geëtiketteerd.

Er bestaat weinig twijfel over het feit dat de levensmiddelenindustrie in de EU weigerachtig blijft staan ten aanzien van het gebruik van ggo-producten. Om te ontsnappen aan de verplichte etikettering, die volgens hen extra kosten met zich mee zou brengen, weigerde het merendeel van de exploitanten in de levensmiddelen- en de diervoedersector in sommige lidstaten aanvankelijk ggo-producten te gebruiken. De exploitanten in de diervoedersector zijn later evenwel van dat standpunt teruggekomen omdat bijna al het ingevoerde sojameel op de EU-markt genetisch gemodificeerd is. Een buitenlandse branchevereniging toonde zich bezorgd over het feit dat de verwerkers en kleinverkopers van voedingsmiddelen in de EU niet langer sojaolie uit de VS gebruiken omdat de daarmee vervaardigde levensmiddelen en diervoeders als genetisch gemodificeerd moeten worden geëtiketteerd, zelfs al bevat de olie in kwestie geen gemodificeerd DNA. Deze vereniging betreurt het feit dat dergelijke producten moeten worden geëtiketteerd.

3. Interpretatie, toepassing en effect van de etiketteringsregels

De meeste lidstaten signaleren geen problemen wat betreft de manier waarop de etiketteringsregels door de ambtenaren worden geïnterpreteerd. Enkele lidstaten wijzen op een zekere onduidelijkheid wat betreft het precieze verschil tussen de werkingssfeer van de onderhavige verordening en die van Verordening (EG) nr. 1829/2003 inzake genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders. Een andere lidstaat heeft twijfels bij de etikettering van sommige types met ggo’s geproduceerde levensmiddelen en diervoeders die uitsluitend voor industriële toepassingen worden gebruikt (bijv. olie voor het schoonmaken van braadpannen) en over de precieze interpretatie van het begrip "met ggo’s geproduceerde levensmiddelen en diervoeders". Een andere lidstaat wijst erop dat vertegenwoordigers van de industrie het onderling niet altijd eens zijn over de noodzaak om specifieke producten (bijv. fermentatieproducten vs. sojaolie) te etiketteren [7].

De lidstaten zijn over het algemeen van mening dat de etiketteringsregels goed functioneren. De gesignaleerde problemen betreffen onjuiste etikettering (bijv. etiketten met de vermelding dat het product ggo's "kan" bevatten), negatieve formuleringen die in strijd zijn met de nationale wetgeving (bijv. "niet genetisch gemodificeerd" of "bevat geen ggo's"), ontbrekende documentatie m.b.t. de aanwezigheid van ggo's in niet-voorverpakte producten en ontbrekende etikettering in gevallen waarin de drempelwaarde van 0,9 % werd overschreden. Eén lidstaat was van mening dat het feit dat exploitanten de keuze wordt gelaten tussen de vermeldingen "Dit product bevat genetisch gemodificeerde organismen" en "Dit product bevat genetisch gemodificeerd [naam van organisme(n)]" op het etiket (artikel 4, lid 6, van de verordening), ertoe kan leiden dat de eindverbruiker niet precies te weten komt hoeveel ggo’s een product bevat.

De meeste lidstaten vermelden dat de etiketteringsregels effecten hebben op de markt en op het gedrag van de consument, zoals een bewustere keuze, betere preventie van bedrieglijke praktijken en meer vraag bij de consument naar niet-ggo-ingrediënten in de voedingsketen. In samenhang met de drempelwaarde van 0,9 % geven sommige lidstaten evenwel aan dat het niet beschikbaar zijn van informatie over de onvoorziene of technisch niet te voorkomen aanwezigheid van ggo’s in hoeveelheden beneden 0,9 % in (bijvoorbeeld) diervoeders het onmogelijk maakt om volledig ggo-vrije producten aan te kopen.

4. Etiketteringsdrempels en onvoorziene aanwezigheid van ggo’s

De meeste lidstaten signaleren geen specifieke problemen met de correcte toepassing van de drempelwaarde (0,9 %) voor de vrijstelling van etikettering van levensmiddelen en diervoeders. Aselecte bemonstering en laboratoriumanalyses behoren tot de standaardpraktijk. Nu en dan worden inbreuken (bijvoorbeeld verkeerde etikettering) vastgesteld. De lidstaten controleren in de meeste gevallen de door de leveranciers overgelegde certificaten, de technische fiches en het identiteitsbehoud van het product.

Wel wijzen sommige lidstaten erop dat de kwestie van de drempelwaarde moet worden uitgeklaard in het bijzondere geval van cumulatieve modificaties. Er doet zich een praktische moeilijkheid voor wanneer een mengsel van granen en/of meel of een verwerkt product moet worden geanalyseerd, aangezien dit verschillende ingrediënten kan bevatten die uit dezelfde grondstof zijn bereid, bijv. zetmeel van maïs en maïsmeel. Sommige lidstaten en belanghebbende partijen bepleiten ook de noodzaak van etiketteringsdrempelwaarden voor de aanwezigheid van ggo’s in partijen zaden. De Commissie voert momenteel een effectbeoordeling uit over deze kwestie.

Een branchevereniging merkt op dat de drempelwaarde van 0,9 % arbitrair is en zou moeten worden verhoogd tot een meer pragmatische waarde. Een buitenlandse organisatie stelt dat de importeurs als gevolg van de etiketteringsregels de invoer van sojaolie voor menselijke consumptie hebben stopgezet, waardoor de sector verplicht is in plaats daarvan dure koolzaadolie te gebruiken. Ook wijzen deze organisaties erop dat de etiketteringseisen gebaseerd zijn op een oorsprongs- en niet op een detectiecriterium, d.w.z. dat de eis tot etikettering afhankelijk wordt gemaakt van de beschikbaarheid van de vereiste certificaten en niet van de vraag of de aanwezigheid van ggo’s in de producten kan worden aangetoond. Volgens hen vormt de noodzaak om te controleren of halffabricaten aan de voorschriften voldoen, een onbillijke belasting voor de exploitanten in de levensmiddelen- en de diervoedersector [8].

Diverse lidstaten hebben aangegeven hoe de term "onvoorziene aanwezigheid" volgens hen moet worden geïnterpreteerd. Of de aanwezigheid van ggo’s die in de voedings- en diervoederketen worden aangetroffen accidenteel is, dan wel te wijten is aan slordigheid van de exploitant, wordt per geval beoordeeld. De lidstaten lijken daarbij verschillende methoden toe te passen. Meestal moeten exploitanten het bewijs leveren dat zij ernaar streven om de aanwezigheid van ggo’s in alle fasen van het productieproces te vermijden. Het bewijsmateriaal omvat bestellings- en aankoopcertificaten van niet genetisch gemodificeerd materiaal, het gebruik van afzonderlijke opslagruimten en ggo-vrije productielijnen. Sommige lidstaten controleren ook de volgorde waarin producten worden gefabriceerd, de schoonmaakprocedures en alle vereiste maatregelen alvorens een eventuele aanwezigheid van ggo’s als “onvoorzien en technisch niet te voorkomen” aan te merken. Enkele lidstaten geven aan dat als het uitgangsmateriaal voor de voedings- of diervoederketen als “genetisch gemodificeerd” is geëtiketteerd, ook het eindproduct aldus wordt geëtiketteerd, zelfs als de daarin aangetroffen sporenhoeveelheden ggo’s de drempelwaarde van 0,9 % niet overschrijden, omdat de aanwezigheid van ggo’s in dat geval niet als onvoorzien wordt beschouwd.

5. Gebruik van de eenduidige identificatienummers

De meeste lidstaten zien de eenduidige identificatienummers als een nuttig instrument voor de identificatie en etikettering van genetisch gemodificeerde producten en melden geen ernstige problemen. Over het geheel genomen is de beperkte ervaring die met de toepassing van Verordening (EG) nr. 65/2004 en het gebruik van de eenduidige identificatienummers is opgedaan, wel positief.

Een lidstaat waar genetisch gemodificeerde maïs wordt geteeld, deelde mee dat de eenduidige identificatienummers worden vermeld in de documentatie die de zaadleveranciers aan de landbouwers en verwerkers bezorgen. Een branchevereniging deelde mee dat de eisen betreffende de overdracht en de etikettering van genetisch gemodificeerde rassen op verzoek in de normale handelsroutine werden geïmplementeerd, maar dat die eisen extra administratieve lasten en kosten met zich meebrengen. De eenduidige identificatienummers (zoals MON-04032-6) zijn beschikbaar op:

http://ec.europa.eu/food/dyna/gm_register/index_en.cfm.

Enkele lidstaten wijzen erop dat de eenduidige identificatienummers niet altijd worden vermeld in de documentatie die de producten vergezelt. In dergelijke gevallen kunnen ggo’s niet op een betrouwbare manier worden getraceerd, maar trachten de exploitanten middels een verzoek om nadere informatie de codes te weten te komen van hun leveranciers.

6. Handhaving van de verordening door de lidstaten en uitvoering van Aanbeveling 2004/787/EG

De meeste lidstaten melden dat er zich bij de controles en officiële inspecties in het algemeen geen ernstige problemen voordoen. Daarbij moet wel worden opgemerkt dat de toegepaste procedures soms nogal sterk uiteenlopen. In sommige lidstaten hebben de meeste controles louter betrekking op de documenten en blijven bemonstering en analyse beperkt wegens de daaraan verbonden kosten. Andere lidstaten laten weten dat de toezichthoudende ambtenaren vooral nagaan of de exploitanten de krachtens de regelgeving vereiste interne controles toepassen.

Diverse lidstaten signaleren problemen wegens de krapte van de beschikbare middelen en de daaruit voortvloeiende beperking van inspecties en controles. In verschillende lidstaten is in sommige periodes van het jaar extra personeel nodig, bijv. voor audits van de installaties van zaadbedrijven. Een lidstaat geeft aan over te weinig middelen te beschikken voor de beproeving van levensmiddelen overeenkomstig Aanbeveling 2004/787/EG, die voorziet in de afzonderlijke analyse van gearchiveerde basismonsters.

Verschillende lidstaten hebben gewezen op het nut van opleidingsprogramma’s voor inspecteurs, zoals die welke door het GCO en in het kader van TAIEX worden georganiseerd, en op de voordelen die voor hun laboratoria voortvloeien uit participatie in het ENGL-netwerk.

Middels nationale bepalingen zijn sancties ingesteld op inbreuken op de betreffende communautaire en nationale wetgeving, waaronder waarschuwingen, het uit de handel nemen van producten, het terugzenden van producten naar het land van oorsprong, her-etikettering, boetes en gevangenisstraffen. Er is geenszins sprake van een zorgwekkend patroon van inbreuken; de meeste gesignaleerde overtredingen betreffen gevallen van niet-etikettering en ontoereikende operationele procedures om de traceerbaarheid van genetisch gemodificeerde producten te garanderen. Een brancheorganisatie merkt op dat soms onevenredig zware straffen worden opgelegd voor de onvoorziene aanwezigheid van ggo’s met in de EU toegestane genetische modificaties, tot en met verplichte vernietiging van partijen en strafrechtelijke vervolging.

Een aantal lidstaten meldt handhavingsproblemen met betrekking tot van ggo’s afgeleide producten die geen aantoonbaar en identificeerbaar ggo-materiaal bevatten maar toch moeten worden geëtiketteerd. Het belangrijkste probleem in dit soort situatie is dat de bevoegde autoriteiten alleen via documentencontrole kunnen nagaan of alle voorzorgsmaatregelen zijn genomen en dat bemonstering vaak geen optie is omdat aantoonbare DNA-sporen ontbreken. Er doet zich dan wel eens een probleem voor als de exporteurs en de instanties van derde landen niet bereid zijn de importeurs de gegevens te verstrekken die deze nodig hebben om aan de wetgeving inzake traceerbaarheid en etikettering te voldoen. Anderzijds moet worden opgemerkt dat importeurs verplicht zijn deze gegevens op te vragen. Zo niet overtreden zij het Gemeenschapsrecht door producten in te voeren die niet aan de betreffende bepalingen voldoen. Een brancheorganisatie is van mening dat de verplichting om deze producten te etiketteren, de Europese industrie opzadelt met een concurrentienadeel. Een buitenlandse organisatie beweert dat de traceerbaarheids- en etiketteringsverplichting voor geraffineerde sojaolie de deur opent voor bedrieglijke praktijken, aangezien er geen enkele wetenschappelijke test voorhanden is die verificatie mogelijk maakt.

Net als in het vorige verslag wijzen de lidstaten op problemen bij de tenuitvoerlegging van Aanbeveling 2004/787/EG inzake bemonstering en opsporing van ggo’s. De meeste lidstaten vinden de toepassing van die aanbeveling duur en tijdrovend, vooral in het geval van grote partijen. Zij zijn van oordeel dat de controle en bemonstering van ingevoerde bulkladingen overeenkomstig de technische richtsnoeren van de aanbeveling een zware belasting vormt voor de toezichtsinstanties en dat de resultaten niet in verhouding staan tot de geïnvesteerde tijd en kosten. Zij stellen dat het vereiste aantal basismonsters te groot is, vooral voor scheepsladingen van meer dan 500 ton. Enkele lidstaten verklaren dat zij bemonsteringsmethoden voor diervoeders toepassen die gebaseerd zijn op de oude Richtlijn 76/371/EEG, waarbij een kwantitatieve bemonsteringsmethode voor de officiële controle van diervoeders werd vastgesteld. Een lidstaat meldt ook dat de bemonstering van bulkgoederen geschiedt volgens de algemene beginselen en methoden van ISO-norm 13690 (1999). Voorts wordt aangevoerd dat de aanbeveling onuitvoerbaar is in het geval van voorverpakte levensmiddelen en in kleinere hoeveelheden aanwezige ingrediënten.

Zoals aangegeven in het eerste verslag, bestaat er nog steeds onduidelijkheid over de vraag in welke eenheden het gehalte aan ggo’s het beste kan worden uitgedrukt. In Aanbeveling 2004/787/EG luidt het dat "[de] resultaten van de kwantitatieve analyse worden weergegeven als het aantal genetisch gemodificeerde DNA-kopieën gedeeld door het aantal doeltaxonspecifieke DNA-kopieën, uitgedrukt als percentage en berekend op basis van het aantal haploïde genomen". Toch vragen sommige lidstaten hun laboratoria de bepalingen van toegelaten ggo-materialen uit te drukken als gewichtsprocent in plaats van als percentage van het aantal haploïde genomen, omdat de drempelwaarde voor etikettering volgens hen gerelateerd is aan het gewicht of het aantal korrels en niet aan de DNA-inhoud. Eén lidstaat meldt dat zijn instanties alleen het haploïde-genoompercentage gebruiken als er referentiemateriaal in plasmidevorm beschikbaar is.

Andere lidstaten wijzen erop dat de validering van methoden overeenkomstig ISO-norm 17025, die in de aanbeveling wordt voorgestaan, afhankelijk is van de nationale erkenninginstantie. De eisen lopen van lidstaat tot lidstaat nogal sterk uiteen. Er wordt wel eens gezegd dat erkenning overeenkomstig ISO-norm 17025 eerder een bureaucratisch middel is om een goede traceerbaarheid en documentatie binnen een laboratorium te waarborgen, dan een instrument dat voor wetenschappelijke harmonisatie zorgt. Hierbij moet worden opgemerkt dat ISO-norm 17025 een systeem voor kwaliteitsborging in laboratoria is, en geen methode voor de kwalitatieve en kwantitatieve analyse van ggo’s. Er bestaan CRL-methoden voor alle krachtens Verordening (EG) nr. 1829/2003 toegelaten ggo’s, die vervolgens in de laboratoria van de lidstaten worden gevalideerd overeenkomstig de kaderregels inzake kwaliteitscontrole van ISO-norm 17025.

Zoals vermeld in het voorgaande verslag vormt de controle op niet-toegelaten ggo’s en cumulatieve modificaties een extra probleem zolang er geen gevalideerde detectiemethoden en gecertificeerde referentiematerialen voorhanden zijn.

7. Conclusies

De lidstaten en de betrokken partijen hebben sedert het verschijnen van het vorige verslag meer ervaring opgedaan met de uitvoering van de verordening. Dat geldt in het bijzonder voor de diervoedersector, zoals blijkt uit haar inbreng met betrekking tot een hele reeks praktische aangelegenheden. In de levensmiddelensector daarentegen blijft de ervaring in het algemeen beperkt, hoofdzakelijk wegens het geringe aantal ggo’s en daarvan afgeleide producten dat momenteel in de Europese Unie op de markt is.

Zoals in het voorgaande verslag reeds werd aangegeven, rapporteren de lidstaten dat de bepalingen van de verordening correct worden geïnterpreteerd en uitgevoerd. De lidstaten zien deze bepalingen als bevorderlijk voor een beter gefundeerde keuze van de consument, doeltreffender preventie van bedrieglijke praktijken en een betere controle door de bevoegde instanties. Bepaalde aspecten van de actuele handelspraktijk blijven echter serieuze obstakels vormen voor de ontwikkeling en de handhaving van het beleid inzake ggo’s in de EU.

Brancheorganisaties en exporteurs uit derde landen blijven aanvoeren dat de verordening resulteert in buitensporige administratieve lasten. De verordening beperkt volgens hen de uitvoer van ggo’s naar de Europese Unie en verplicht de Europese exploitanten duurdere traditionele producten te gebruiken. Zij stellen dat de etiketteringsdrempels op arbitraire wijze zijn vastgesteld. Ook beweren zij dat de eis tot etikettering van met ggo’s vervaardigde producten waarin geen genetisch gemodificeerd materiaal aantoonbaar is, resulteert in een onbillijke belasting voor de exploitanten in de levensmiddelen- en de diervoedersector, die immers genoodzaakt worden te controleren of de halffabricaten aan de voorschriften voldoen.

Zoals eveneens reeds aangegeven in het eerste verslag, is de Commissie daarentegen van mening dat diverse andere factoren, zoals de vraag van de consument naar ggo-vrije producten, de hogere prijzen in de diervoedersector en de ongelijktijdige toelating van ggo’s in de verschillende landen, een veel groter effect hebben gehad op de handel in ggo’s. Met de eis tot etikettering wordt beoogd exploitanten en consumenten een vrije keuze te garanderen. Die eis mag niet worden uitgelegd als een belemmering voor het in de handel brengen van toegelaten genetisch gemodificeerde producten.

De Commissie zal met de bevoegde instanties van de lidstaten blijven samenwerken om te garanderen dat de verordening correct wordt uitgevoerd. Tezelfdertijd zal zij met de belanghebbende partijen alle aspecten van de uitvoering van het beleid inzake traceerbaarheid en etikettering van ggo’s, alsook alle eventuele mogelijkheden om dit beleid te verbeteren, blijven onderzoeken. De Commissie (Eurostat) zal ook haar inspanningen voortzetten om officiële cijfers te verzamelen over met ggo’s vervaardigde producten, met name over de omvang van de invoer van dergelijke producten uit landen buiten de EU, de penetratie ervan op de diervoedermarkt en de omvang van het met ggo’s beteelde areaal.

BIJLAGE

Instanties die een bijdrage aan dit verslag hebben geleverd

Ministry of Health, Family and Youth, Austria

Federal Public Services Public Health, Food Chain and Environment, Belgium

FAVV / AFSCA: Federal Agency for the Food Chain Safety, Belgium

Department of Agriculture, Cyprus

Ministry of the Environment, Czech Republic

Danish Plant Directorate

Ministry of Trade and Industry, Finland

Ministry of Agriculture and Forestry, Finland

Finnish Food Safety Authority Evira

Customs Laboratory, Finland

Ministry of the Environment, Finland

Federal Office of consumer Protection and Food Safety, Germany

Ministry of Rural Development and Food, Greece

Ministry of Development, Hellenic Food Safety Authority, Greece

Ministry of Economy and Finance, General Chemical State Laboratory, Greece

Ministry for Environment and Water, Hungary

Ministry for the Environment and Territory, Italy

Food and Veterinary Service, Latvia

Ministry of Agriculture, Latvia

Ministry of Environment, Lithuania

State Food and Veterinary Service, Lithuania

Ministry of Health, Luxembourg

Malta Environment and Planning Authority

Malta Standards Authority

Ministry of Housing, Spatial Planning and the Environment, Netherlands

Ministry of the Environment, Department of Nature Conservation, Poland

GPP, Cabinet of Political Planning, Portugal

DGADR, General Directorate of Agriculture and Rural Development, Portugal

National Sanitary Veterinary and Food Safety Authority, Romania

State Veterinary and Food Administration, Slovakia

Central Controling and Testing Institute for Agriculture, Slovakia

Ministry of Agriculture, Forestry and Food, Slovenia

Ministry of Health, Slovenia

Ministry for the Environment and Spatial Planning, Slovenia

Ministry of Environment, Spain

National Food Administration, Sweden

Department for Environment, Food and Rural Affairs, UK

European Association fro Bio-industries (EuropaBio)

American Soybean Association (ASA)

[1] PB L 268 van 18.10.2003, blz. 24. Een verslag van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement over de uitvoering van deze verordening is bekendgemaakt op 25.10.2006 (COM(2006) 626 definitief).

[2] PB L 268 van 18.10.2003, blz. 1.

[3] Op te merken valt dat de lidstaten al ervaring hebben met de uitvoering van artikel 18 van Verordening (EG) nr. 178/2002, dat betrekking heeft op traceerbaarheid. De Commissie heeft richtsnoeren gepubliceerd waarin ook de traceerbaarheidseisen voor ggo’s ter sprake komen. (http://ec.europa.eu/food/food/foodlaw/traceability/factsheet_trace_2007_en.pdf).

[4] Bovendien ontbreekt een rechtsgrond om van exporteurs of derde landen te eisen dat zij de in artikel 5 van de verordening gespecificeerde informatie verstrekken. Wel worden de verantwoordelijkheden van de importeur omschreven in artikel 11 van Verordening (EG) nr. 178/2002. De verantwoordelijkheid om ervoor te zorgen dat ingevoerde goederen bij aanbieding op de plaats van binnenkomst in de EU voldoen aan de specifieke eisen van de EU-wetgeving, bijv. inzake traceerbaarheid en etikettering, berust krachtens dat artikel in laatste instantie bij de importeur.

[5] Eurobarometer 64.3, Europeans and Biotechnology in 2005: Patterns and Trends.

[6] In dit verband valt op te merken dat bedrijven ertoe gehouden zijn de traceerbaarheidsregels van artikel 18 van Verordening (EG) nr. 178/2002 toe te passen, ongeacht of hun producten ggo’s bevatten of niet.

[7] De Commissie heeft een voorstel ingediend voor een nieuwe verordening inzake voedingsenzymen en tot wijziging van Richtlijn 83/417/EEG van de Raad, Verordening (EG) nr. 1493/1999 van de Raad, Richtlijn 2000/13/EG en Richtlijn 2001/112/EG van de Raad, waarin het begrip ggo in samenhang met enzymen duidelijk wordt omschreven (http://ec.europa.eu/food/food/chemicalsafety/additives/prop_leg_en.htm).

[8] Op te merken valt dat verwijzingen naar “oorsprong” in de context van dit verslag uitsluitend betrekking hebben op de productie- en verwerkingsmethoden en niet op de geografische herkomst, die vanuit het oogpunt van traceerbaarheid en etikettering van ggo’s irrelevant is.

--------------------------------------------------