TOELICHTING

1.ACHTERGROND VAN HET VOORSTEL

•Motivering en doel van het voorstel

De belastingheffing van energieproducten en elektriciteit in de EU is geregeld bij Richtlijn 2003/96/EG van de Raad (hierna "de richtlijn" genoemd).

Behalve op grond van de bepalingen van met name de artikelen 5, 15 en 17 kan de Raad ook uit hoofde van artikel 19, lid 1, van de richtlijn, op voorstel van de Commissie en met eenparigheid van stemmen besluiten dat een lidstaat uit specifieke beleidsoverwegingen wordt gemachtigd om verdere belastingvrijstellingen of -verlagingen in te voeren.

Artikel 15, lid 1, onder e), van de richtlijn biedt de lidstaten de mogelijkheid om een verlaagd belastingtarief of vrijstelling van belasting toe te passen voor elektriciteit die wordt gebruikt voor het vervoer van goederen en personen per trein, metro, tram en trolleybus. Er is echter geen bepaling die voorziet in een belastingverlaging voor elektriciteit die wordt gebruikt voor het vervoer van andere elektrische voertuigen dan trolleybussen.

Doel van dit voorstel is toe te staan dat Nederland een verlaagd belastingniveau toepast op elektriciteit die wordt geleverd aan laadstations voor elektrische voertuigen. Deze verlaging is bedoeld om het gebruik van schonere vervoerswijzen te stimuleren, en de plaatselijke luchtverontreiniging en de CO2-uitstoot door vervoer te verminderen.

Verzoek en algemene context

Bij brief van 29 maart 2016 hebben de Nederlandse autoriteiten de Commissie overeenkomstig artikel 19 van de richtlijn meegedeeld dat zij voornemens zijn om een verlaagd belastingtarief van 49,96 EUR per MWh toe te passen voor elektriciteit die wordt geleverd aan laadstations voor elektrische voertuigen voor een jaarverbruik tot 10 MWh per laadstation. Op het verbruik per jaar boven de 10 MWh, tot 50 MWh, zou dan een belastingtarief van 49,96 EUR worden toegepast; het verbruik boven de 50 MWh, tot 10 000 MWh, zou worden belast met een tarief van 13,31 EUR en boven de 10 000 MWh met een tarief van 0,53 EUR. Voor oplaadpunten waarvoor de tarieven voor zakelijk gebruik niet gelden, zou bij een jaarverbruik boven de 10 000 MWh een belastingtarief van 1,07 EUR gaan gelden. Dit algemene belastingtarief ligt boven het in Richtlijn 2003/96/EG vastgelegde minimumtarief voor de belasting van elektriciteit voor zakelijk gebruik. Het nationale belastingtarief dat momenteel van toepassing is op elektriciteit die gebruikt wordt voor het opladen van elektrische voertuigen, bedraagt voor de eerste 10 MWh van het jaarverbruik 100,70 EUR per MWh, namelijk het nationale belastingtarief voor elektriciteit voor zakelijk en niet-zakelijk gebruik voor dit verbruik. Op dit moment hanteert Nederland gedifferentieerde nationale belastingtarieven voor elektriciteit naargelang van de verbruikte hoeveelheid overeenkomstig artikel 5 van Richtlijn 2003/96/EG.

Nederland heeft aanvullende informatie verstrekt die op 6 april, 20 juni en 18 augustus 2016 is ontvangen.

Nederland is van plan het verlaagde belastingtarief op elektriciteit toe te passen voor de levering van elektriciteit voor elektrische voertuigen door speciale openbare en particuliere oplaadpunten voor elektrische voertuigen. Het oplaadstation kan bestaan uit één of meerdere laadpalen die elk één elektrisch voertuig tegelijk kunnen opladen. De exploitanten van het oplaadstation en de particulieren of ondernemingen die het recht hebben op een verlaagd tarief, moeten bij de elektriciteitsleverancier een verklaring indienen waarin wordt bevestigd dat de netaansluiting uitsluitend bedoeld is voor de levering van elektriciteit voor elektrische voertuigen. In het Nederlandse verzoek worden laadstations waar het laden plaatsvindt door de batterijen te wisselen, van de bepaling uitgesloten, zodat het verlaagde tarief in dergelijke gevallen niet van toepassing is.

Het algemene belastingtarief, met inbegrip van het verlaagde tarief voor de eerste 10 MWh van het jaarlijkse verbruik van elke particulier of onderneming, zou aanzienlijk hoger liggen dan het minimumbelastingniveau dat is vastgesteld in bijlage I, tabel C, van Richtlijn 2003/96/EG van de Raad.

Volgens de Nederlandse autoriteiten moet de exploitant van laadstations, wanneer hij voornemens is een verlaagd belastingtarief voor elektriciteit toe te passen voor zijn laadstations, bij de elektriciteitsleverancier een verklaring indienen waarin hij uitlegt welke van zijn netaansluitingen uitsluitend zijn bestemd voor de levering van elektriciteit aan elektrische voertuigen. De maatregel geldt alleen voor de elektriciteit die wordt geleverd aan aangewezen verbindingen waarvoor de elektriciteitsleverancier het verlaagde tarief toepast. Verder is de exploitant van het laadstation verplicht de elektriciteitsleverancier erover te informeren indien zijn onderneming een onderneming in moeilijkheden is in de zin dat hij financiële problemen ondervindt en in aanmerking komt voor steun overeenkomstig de richtsnoeren voor reddings- en herstructureringssteun aan niet-financiële ondernemingen in moeilijkheden (2014/C 249/01). In dat geval mag de leverancier het verlaagde tarief van de energiebelasting op elektriciteit niet langer toepassen.

Het voordeel dat voortvloeit uit het tarief van de energiebelasting zal variëren naargelang van het aantal megawattuur. Op basis van de informatie van de sector, schat Nederland dat per laadstation gemiddeld 1,8 MWh wordt geleverd. In dat geval bedraagt het maximale voordeel per laadstation in 2016 naar schatting 101 EUR voor het gehele jaar. Dit voordeel zal toenemen indien het standaardenergiebelastingtarief toeneemt.

Het (theoretische) maximale totale voordeel in 2016 zal worden bereikt als meer dan 50 MWh elektriciteit wordt geleverd aan een laadstation, maar dat is in de praktijk moeilijk haalbaar.

Momenteel zijn er in Nederland tien laadstationexploitanten.

De maatregel staat open voor alle marktdeelnemers in de EU zonder discriminatie. Het land van herkomst van de exploitant van het laadstation is geen voorwaarde om voor de maatregel in aanmerking te komen. Een vervoersonderneming of een huishouden met een laadstation kan ook profiteren van de maatregel, mits zij voldoen aan de hierboven genoemde voorwaarden.

Momenteel bestaan er geen positieve commerciële stimulansen voor openbare laadstations. Dit vormt een belemmering voor de ontwikkeling van de openbare oplaadinfrastructuur en het gebruik van elektrische auto's. De maatregel is gericht op het verbeteren van de business case van openbare laadstations, waardoor het gebruik van elektrische auto’s aantrekkelijker wordt, wat het milieu ten goede komt. Een snelle ontwikkeling van de openbare oplaadinfrastructuur is van vitaal belang voor de overgang van voertuigen met verbrandingsmotoren die voornamelijk op fossiele brandstoffen rijden, naar elektrische voertuigen. Een goed ontwikkelde infrastructuur is noodzakelijk om ervoor te zorgen dat elektrische voertuigen een haalbaar alternatief vormen voor het traditionele wegvervoer. Dit is belangrijk vanwege de milieuvoordelen van de overschakeling op elektrische voertuigen. Elektrische voertuigen produceren minder CO2-emissies en plaatselijke luchtverontreinigende stoffen (PM10, NOx) dan door fossiele brandstoffen aangedreven voertuigen. Volgens de Nederlandse autoriteiten zal het aandeel elektriciteit uit kolen dalen van 29 % in 2014 tot 26 % in 2020, terwijl dat uit hernieuwbare energiebronnen zal toenemen van 11 % in 2014 tot 35 % in 2020.

De exploitant van het oplaadstation zou de mogelijkheid krijgen om (een deel van) het voordeel van de maatregel aan zijn klanten door te geven in de vorm van een korting op de oplaadtarieven. In dat geval zouden de kosten voor het bezit van elektrische voertuigen worden verlaagd door de lagere rijkosten. Dit schept een stimulans voor consumenten om te kiezen voor een elektrische auto in plaats van voor een nieuwe auto op fossiele brandstoffen. Een ander positief effect van de lagere tarieven is dat de eigenaars van plug-in hybride voertuigen die op zowel elektriciteit als fossiele brandstoffen kunnen rijden, zullen worden aangemoedigd om voor het vervoer gebruik te maken van elektrische energie in plaats van fossiele brandstoffen.