Gemeenschappelijk standpunt (EG) nr. 43/2000

door de Raad vastgesteld op 17 juli 2000

met het oog op de aanneming van Richtlijn 2000/.../EG van het Europees Parlement en de Raad van ... betreffende de sanering en de liquidatie van kredietinstellingen

(2000/C 300/02)

HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, met name op artikel 47, lid 2,

Gezien het voorstel van de Commissie(1),

Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité(2),

Gezien het advies van het Europees Monetair Instituut(3),

Volgens de procedure van artikel 251 van het Verdrag(4),

Overwegende hetgeen volgt:

(1) Overeenkomstig de doelstellingen van het Verdrag dient de harmonische en evenwichtige ontwikkeling van de economische activiteiten in de gehele Gemeenschap te worden bevorderd door elk beletsel voor de vrijheid van vestiging en het vrij verrichten van diensten binnen de Gemeenschap weg te nemen.

(2) Terzelfder tijd dient er aandacht te worden geschonken aan de situatie die zich kan voordoen in geval van moeilijkheden bij een kredietinstelling, met name wanneer deze bijkantoren in andere lidstaten heeft.

(3) Deze richtlijn past in het communautaire wetgevingskader dat tot stand is gekomen bij Richtlijn 2000/12/EG van het Europees Parlement en de Raad van 20 maart 2000 betreffende de toegang tot en de uitoefening van de werkzaamheden van kredietinstellingen(5). Hieruit volgt dat zolang de kredietinstelling werkzaam is, zij met haar bijkantoren één enkel geheel vormt dat is onderworpen aan toezicht door de bevoegde autoriteiten van de lidstaat waar de voor de gehele Gemeenschap geldende vergunning is verleend.

(4) Het zou zeer ongepast zijn het geheel dat de kredietinstelling met haar bijkantoren vormt, op te breken wanneer er saneringsmaatregelen moeten worden vastgesteld of er een liquidatieprocedure moet worden geopend.

(5) De aanneming van Richtlijn 94/19/EG van het Europees Parlement en de Raad van 30 mei 1994 inzake de depositogarantiestelsels(6), waarbij het beginsel van verplichte deelneming door kredietinstellingen aan een depositogarantiestelsel van de lidstaat van herkomst is ingevoerd, maakt de noodzaak tot onderlinge erkenning van saneringsmaatregelen en liquidatieprocedures nog manifester.

(6) De administratieve of rechterlijke instanties van de lidstaat van herkomst dienen als enige bevoegd te zijn tot het vaststellen en uitvoeren van saneringsmaatregelen overeenkomstig de in deze lidstaat geldende wetgeving en praktijken. Aangezien het onbegonnen werk is de in de lidstaten geldende wetgevingen en praktijken te harmoniseren, is het dienstig over te gaan tot wederzijdse erkenning door de lidstaten van de maatregelen die elke lidstaat treft om kredietinstellingen waaraan hij vergunning heeft verleend weer levensvatbaar te maken.

(7) Gewaarborgd moet worden dat de door de administratieve of rechterlijke instanties van de lidstaat van herkomst vastgestelde maatregelen voor de sanering van kredietinstellingen, alsmede de maatregelen, vastgesteld door de personen of organen die door deze bevoegde instanties zijn aangewezen om het beheer over deze saneringsmaatregelen te voeren, in alle lidstaten rechtswerking hebben, met inbegrip van de maatregelen die opschorting van de betalingen, opschorting van executie of verlaging van de schuldvorderingen kunnen behelzen, alsmede elke andere maatregel die de reeds bestaande rechten van derden kan aantasten.

(8) Bepaalde maatregelen, met name die welke gevolgen hebben voor de werking van de interne structuur van de kredietinstelling of voor de rechten van de bestuurders of de aandeelhouders, hoeven niet door deze richtlijn te worden bestreken om volledige rechtswerking te hebben in andere lidstaten dan de lidstaat van herkomst, voorzover, krachtens de regels van het internationaal privaatrecht, het recht van de lidstaat van herkomst van toepassing is.

(9) Voor bepaalde maatregelen, met name de maatregelen die verband houden met de handhaving van de voorwaarden waaronder vergunning is verleend, geldt reeds de wederzijdse erkenning uit hoofde van Richtlijn 2000/12/EG, voorzover deze maatregelen op het tijdstip dat zij worden getroffen niet de rechten van derden aantasten die reeds bestaan.

(10) In dat verband mogen personen die bij de werking van de interne structuur van kredietinstellingen betrokken zijn, alsmede bestuurders en aandeelhouders van die kredietinstellingen, voor de toepassing van deze richtlijn in die hoedanigheid beschouwd, niet als derden worden aangemerkt.

(11) Ter inlichting van derden moet de tenuitvoerlegging van saneringsmaatregelen worden bekendgemaakt in de lidstaten waar zich bijkantoren bevinden wanneer die maatregelen de uitoefening van bepaalde rechten van derden kunnen doorkruisen.

(12) Het beginsel van gelijke behandeling van de schuldeisers met betrekking tot hun toegang tot rechtsmiddelen vergt dat de administratieve of rechterlijke instanties van de lidstaat van herkomst het nodige doen om de schuldeisers van de lidstaat van ontvangst in staat te stellen die rechtsmiddelen binnen de daarvoor gestelde termijn in te stellen.

(13) De rol van de administratieve of rechterlijke instanties met betrekking tot saneringsmaatregelen en liquidatieprocedures voor in verschillende lidstaten gevestigde bijkantoren van kredietinstellingen met statutaire zetel buiten de Gemeenschap behoeft enige coördinatie.

(14) Een in moeilijkheden verkerende kredietinstelling moet bij ontstentenis of bij mislukking van saneringsmaatregelen aan liquidatie worden onderworpen. Voor dat geval moet worden voorzien in bepalingen betreffende de wederzijdse erkenning van liquidatieprocedures en de daaruit voortvloeiende rechtsgevolgen in de Gemeenschap.

(15) De belangrijke rol die de voor het toezicht op de kredietinstellingen bevoegde autoriteiten van de lidstaat van herkomst spelen voordat de liquidatieprocedure wordt geopend, kan tijdens de liquidatie vervuld blijven, om een correcte afwikkeling van de liquidatieprocedure mogelijk te maken.

(16) De gelijke behandeling van de schuldeisers vereist dat de liquidatie van de kredietinstelling plaatsvindt overeenkomstig de beginselen van eenheid en universaliteit, die de exclusieve bevoegdheid veronderstellen van de administratieve of rechterlijke instanties van de lidstaat van herkomst, alsmede de erkenning van hun beslissingen, die in de overige lidstaten zonder verdere formaliteiten de daaraan bij het recht van de lidstaat van herkomst toegekende rechtsgevolgen moeten kunnen sorteren, tenzij in deze richtlijn anders bepaald.

(17) De uitzondering betreffende de gevolgen van saneringsmaatregelen en liquidatieprocedures voor bepaalde overeenkomsten en rechten blijft beperkt tot die gevolgen en is niet van toepassing op enig ander aspect van de saneringsmaatregelen en liquidatieprocedures, zoals de indiening, de verificatie, de toelating en de rangindeling van de respectieve vorderingen ten aanzien van dergelijke overeenkomsten en rechten, alsmede de regels betreffende de verdeling van de opbrengst van de te gelde gemaakte goederen, welke worden beheerst door de wetgeving van de lidstaat van herkomst.

(18) Vrijwillige liquidatie is mogelijk wanneer de kredietinstelling solvabel is. De administratieve of rechterlijke instanties van de lidstaat van herkomst kunnen niettemin in voorkomend geval een saneringsmaatregel vaststellen of een liquidatieprocedure openen, zelfs na de aanvang van een vrijwillige liquidatie.

(19) De intrekking van de bankvergunning is een van de noodzakelijke gevolgen wanneer tot liquidatie van een kredietinstelling wordt overgegaan. Die intrekking mag evenwel geen beletsel vormen voor het voortzetten van bepaalde werkzaamheden van de kredietinstelling, voorzover zulks noodzakelijk of dienstig is met het oog op de liquidatie. Deze voortzetting van de werkzaamheden kan evenwel door de lidstaat van herkomst worden onderworpen aan de instemming en de controle van de voor het toezicht op de kredietinstellingen bevoegde autoriteiten van de lidstaat van herkomst.

(20) Individuele kennisgeving aan de bekende schuldeisers is even essentieel als bekendmaking om hen zo nodig in staat te stellen hun vorderingen of opmerkingen betreffende hun vorderingen binnen de desbetreffende termijnen in te dienen. Zulks mag er niet toe leiden dat schuldeisers met woonplaats in een andere lidstaat dan de lidstaat van herkomst op grond van hun woonplaats of de aard van hun vorderingen worden gediscrimineerd. De schuldeisers moeten gedurende de liquidatieprocedure op gezette tijden op passende wijze op de hoogte worden gehouden.

(21) Alleen voor de toepassing van de bepalingen van deze richtlijn op de saneringsmaatregelen en liquidatieprocedures betreffende in de Gemeenschap gevestigde bijkantoren van een kredietinstelling met statutaire zetel in een derde land, gelden voor "lidstaat van herkomst", "bevoegde autoriteiten" en "administratieve of rechterlijke instanties" de definities van de lidstaat van het bijkantoor.

(22) Wanneer een kredietinstelling met statutaire zetel buiten de Gemeenschap bijkantoren in verscheidene lidstaten heeft, wordt voor de toepassing van deze richtlijn elk bijkantoor individueel behandeld. De administratieve of rechterlijke instanties en de bevoegde autoriteiten alsmede de bewindvoerders en de liquidateurs streven er in dat geval naar hun optreden te coördineren.

(23) Hoewel er dient te worden vastgehouden aan het beginsel dat het recht van de lidstaat van herkomst bepalend is voor alle procesrechtelijke en materieelrechtelijke gevolgen van saneringsmaatregelen of liquidatieprocedures, dient te worden bedacht dat die gevolgen strijdig kunnen zijn met de regels die normaliter in het kader van de economische en financiële werkzaamheden van de kredietinstelling en haar bijkantoren in andere lidstaten van toepassing zijn. Verwijzing naar het recht van een andere lidstaat betekent in sommige gevallen een noodzakelijke nuancering van het beginsel van toepassing van het recht van de lidstaat van herkomst.

(24) Deze nuancering is in het bijzonder noodzakelijk om de door een arbeidsovereenkomst met de kredietinstelling verbonden werknemers te beschermen en de rechtszekerheid van transacties inzake bepaalde goederen te garanderen alsook de integriteit te handhaven van overeenkomstig het recht van een lidstaat functionerende gereglementeerde markten waar financiële instrumenten worden verhandeld.

(25) De in het kader van een betalings- en afwikkelingssysteem verrichte transacties vallen onder het toepassingsgebied van Richtlijn 98/26/EG van het Europees Parlement en de Raad van 19 mei 1998 betreffende het definitieve karakter van de afwikkeling van betalingen en effectentransacties in betalings- en afwikkelingssystemen(7).

(26) De aanneming van deze richtlijn doet geen afbreuk aan de bepalingen van Richtlijn 98/26/EG uit hoofde waarvan een insolventieprocedure van invloed mag zijn noch op de tegenwerpbaarheid van naar behoren in een systeem ingevoerde opdrachten noch op de in verband met een systeem gestelde zakelijke zekerheden.

(27) Bepaalde saneringsmaatregelen of liquidatieprocedures behelzen de aanwijzing van een met het beheer van deze maatregelen of procedures belaste persoon. De erkenning van diens aanwijzing en van diens bevoegdheden in alle andere lidstaten vormt dan ook een essentieel element voor de tenuitvoerlegging van de in de lidstaat van herkomst gegeven beslissingen. Er moet evenwel worden aangegeven binnen welke grenzen deze persoon zijn bevoegdheden mag uitoefenen wanneer hij buiten de lidstaat van herkomst optreedt.

(28) Schuldeisers die met de kredietinstellingen verbintenissen zijn aangegaan voordat een saneringsmaatregel is vastgesteld of een liquidatieprocedure is geopend, dienen te worden beschermd tegen de inzake nietigheid, vernietigbaarheid of niet-tegenwerpbaarheid geldende regels van het recht van de lidstaat van herkomst, wanneer degene te wiens behoeve de transactie is uitgevoerd, het bewijs levert dat in het op de transactie van toepassing zijnde recht geen in dit specifieke geval geldend rechtsmiddel voorhanden is waarmee de rechtshandeling in kwestie kan worden bestreden.

(29) Het vertrouwen van de derde verkrijger in de inhoud van registers of rekeningen voor bepaalde activa die aan inschrijving in die registers of op een rekening zijn onderworpen, en bij uitbreiding het vertrouwen van de verkrijger van een onroerend goed, dient, ook nadat een liquidatieprocedure is geopend of een saneringsmaatregel is vastgesteld, te worden behoed. Dit vertrouwen kan alleen in stand worden gehouden indien de geldigheid van de verkrijging wordt beheerst door het recht van de plaats waar het onroerend goed is gelegen of van de lidstaat onder het gezag waarvan het register of de rekening wordt gehouden.

(30) Bij wijze van uitzondering op de toepassing van de lex concursus worden de gevolgen van de saneringsmaatregelen of de liquidatieprocedures voor een aanhangig rechtsgeding beheerst door het recht van de lidstaat waar dat geding aanhangig is. De gevolgen van die maatregelen of procedures voor de afzonderlijke executiemaatregelen die uit deze rechtsvorderingen voortkomen, worden beheerst door de wetgeving van de lidstaat van herkomst, overeenkomstig de algemene regel van de richtlijn.

(31) Er moet worden bepaald dat de administratieve of rechterlijke instanties van de lidstaat van herkomst onverwijld de bevoegde autoriteiten van de lidstaat van ontvangst informeren over het treffen van een saneringsmaatregel of de opening van een liquidatieprocedure, zo mogelijk voordat de maatregel wordt getroffen of de procedure wordt geopend, zoniet, onmiddellijk daarna.

(32) Het beroepsgeheim overeenkomstig artikel 30 van Richtlijn 2000/12/EG vormt een wezenlijk onderdeel van alle informatie- en overlegprocedures. Derhalve moet het worden geëerbiedigd door alle bij deze procedures betrokken administratieve instanties, terwijl de rechterlijke instanties op dit punt aan de voor hen geldende nationale bepalingen onderworpen blijven,

HEBBEN DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:

TITEL I

TOEPASSINGSGEBIED EN DEFINITIES

Artikel 1

Toepassingsgebied

1. Deze richtlijn is van toepassing op kredietinstellingen en hun in een andere lidstaat dan die van de statutaire zetel opgerichte bijkantoren, in de zin van artikel 1, punten 1 en 3, van Richtlijn 2000/12/EG, behoudens de voorwaarden en uitzonderingen van artikel 2, lid 3, van die richtlijn.

2. De bepalingen van deze richtlijn die betrekking hebben op de bijkantoren van een kredietinstelling die haar statutaire zetel buiten de Gemeenschap heeft, zijn alleen van toepassing wanneer deze kredietinstelling in ten minste twee lidstaten van de Gemeenschap bijkantoren heeft.

Artikel 2

Definities

Voor de toepassing van deze richtlijn wordt verstaan onder:

- "lidstaat van herkomst": de lidstaat van herkomst in de zin van Richtlijn 2000/12/EG, artikel 1, punt 6;

- "lidstaat van ontvangst": de lidstaat van ontvangst in de zin van Richtlijn 2000/12/EG, artikel 1, punt 7;

- "bijkantoor": een bijkantoor in de zin van Richtlijn 2000/12/EG, artikel 1, punt 3;

- "bevoegde autoriteiten": de bevoegde autoriteiten in de zin van Richtlijn 2000/12/EG, artikel 1, punt 4;

- "bewindvoerder": elke persoon of elk orgaan, aangewezen door de administratieve of rechterlijke instanties om het beheer over saneringsmaatregelen te voeren;

- "administratieve of rechterlijke instanties": de administratieve of rechterlijke instanties van de lidstaten die bevoegd zijn terzake van saneringsmaatregelen of liquidatieprocedures;

- "saneringsmaatregelen": maatregelen die bestemd zijn om de financiële positie van een kredietinstelling in stand te houden of te herstellen, en die van dien aard zijn dat zij de bestaande rechten van derden kunnen aantasten, met inbegrip van maatregelen die opschorting van de betaling, opschorting van executiemaatregelen of verlaging van de schuldvorderingen mogelijk maken;

- "liquidateur": elke persoon of elk orgaan, aangewezen door de administratieve of rechterlijke instanties om het beheer over een liquidatieprocedure te voeren;

- "liquidatieprocedure": een collectieve procedure, die door een administratieve of rechterlijke instantie van een lidstaat wordt ingeleid en gecontroleerd, teneinde de activa onder toezicht van deze instanties te gelde te maken, ook wanneer deze procedure wordt afgesloten met een gerechtelijk akkoord of vergelijkbare maatregel;

- "gereglementeerde markt": een gereglementeerde markt in de zin van Richtlijn 93/22/EEG, artikel 1, punt 13;

- "instrumenten": alle instrumenten als bedoeld in deel B van de bijlage bij Richtlijn 93/22/EEG.

TITEL II

SANERINGSMAATREGELEN

A. Kredietinstellingen met statutaire zetel binnen de Gemeenschap

Artikel 3

Vaststelling van saneringsmaatregelen - Toepasselijk recht

1. Alleen de administratieve of rechterlijke instanties van de lidstaat van herkomst zijn bevoegd te beslissen om ten aanzien van een kredietinstelling, met inbegrip van haar in andere lidstaten gevestigde bijkantoren, een of meer saneringsmaatregelen ten uitvoer te leggen.

2. De saneringsmaatregelen worden ten uitvoer gelegd overeenkomstig de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen en de procedures van de lidstaat van herkomst, tenzij in deze richtlijn anders bepaald.

Deze maatregelen hebben overeenkomstig de wetgeving van deze lidstaat en zonder verdere formaliteiten volledige rechtswerking in de gehele Gemeenschap, ook jegens derden in de andere lidstaten en zelfs indien de op dezen toepasselijke voorschriften van de lidstaat van ontvangst niet in dergelijke maatregelen voorzien of de tenuitvoerlegging daarvan afhankelijk stellen van voorwaarden die niet zijn vervuld.

Saneringsmaatregelen hebben rechtswerking in de gehele Gemeenschap zodra zij die hebben in de lidstaat waar zij worden getroffen.

Artikel 4

Kennisgeving aan de bevoegde autoriteiten van de lidstaat van ontvangst

De administratieve of rechterlijke instanties van de lidstaat van herkomst stellen de bevoegde autoriteiten van de lidstaat van ontvangst onverwijld en met alle middelen in kennis van hun beslissing tot vaststelling van een saneringsmaatregel, alsmede van de mogelijke concrete gevolgen van die maatregel; zij doen dit zo mogelijk vóór de vaststelling van de maatregel of anders onmiddellijk daarna. De informatie wordt overgebracht door de bevoegde autoriteiten van de lidstaat van herkomst.

Artikel 5

Kennisgeving aan de bevoegde autoriteiten van de lidstaat van herkomst

Indien de administratieve of rechterlijke instanties van de lidstaat van ontvangst het noodzakelijk achten dat op hun grondgebied een of meer saneringsmaatregelen ten uitvoer worden gelegd, stellen zij de bevoegde autoriteiten van de lidstaat van herkomst hiervan in kennis. De informatie wordt overgebracht door de bevoegde autoriteiten van de lidstaat van ontvangst.

Artikel 6

Bekendmaking

1. Wanneer de tenuitvoerlegging van saneringsmaatregelen waartoe overeenkomstig artikel 3, leden 1 en 2, is besloten, de rechten van derden in een lidstaat van ontvangst kan raken en er tegen de beslissing waarbij de maatregel wordt gelast in de lidstaat van herkomst beroep openstaat, maken de administratieve of rechterlijke instanties van de lidstaat van herkomst, de bewindvoerder of elke in de lidstaat van herkomst daartoe gemachtigde persoon een uittreksel uit hun beslissing bekend in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen alsmede in twee nationale dagbladen van iedere lidstaat van ontvangst, zodat tijdig beroep kan worden ingesteld.

2. Het in lid 1 bedoelde uittreksel uit de beslissing wordt zo spoedig mogelijk via de meest geschikte kanalen toegezonden aan het Bureau voor officiële publicaties der Europese Gemeenschappen, alsmede aan twee nationale dagbladen van iedere lidstaat van ontvangst.

3. Het Bureau voor officiële publicaties der Europese Gemeenschappen maakt het uittreksel uiterlijk twaalf dagen na de toezending bekend.

4. Het bekend te maken uittreksel uit de beslissing vermeldt in de officiële taal of talen van de betrokken lidstaten onder meer het onderwerp van de beslissing, de rechtsgrond, de beroepstermijnen - met vooral, in bevattelijke vorm, de uiterste datum waarop beroep kan worden ingesteld - en het volledige adres van de instantie of rechter die voor het beroep bevoegd is.

5. De saneringsmaatregelen zijn van toepassing onafhankelijk van de maatregelen van de leden 1, 2 en 3 en hebben volledige rechtswerking jegens schuldeisers, tenzij de administratieve of rechterlijke instanties van de lidstaat van herkomst, of de wetgeving van die lidstaat betreffende deze maatregelen, anders bepalen.

Artikel 7

Verplichting tot kennisgeving aan bekende schuldeisers - Recht tot het indienen van vorderingen

1. Schrijft de wetgeving van de lidstaat van herkomst voor dat een vordering moet worden ingediend om erkend te kunnen worden, of dat een maatregel ter kennis moet worden gebracht van de schuldeisers met woonplaats, gewone verblijfplaats of statutaire zetel in die staat, dan stellen de administratieve of rechterlijke instanties van de lidstaat van herkomst of de bewindvoerder ook de bekende schuldeisers met woonplaats, gewone verblijfplaats of statutaire zetel in de andere lidstaten in kennis, overeenkomstig het bepaalde in artikel 14 en artikel 17, lid 1.

2. Indien de wetgeving van de lidstaat van herkomst bepaalt dat schuldeisers met woonplaats, gewone verblijfplaats of statutaire zetel in die staat het recht hebben vorderingen in te dienen of opmerkingen met betrekking tot hun vorderingen te maken, zo geldt dit recht ook voor schuldeisers met woonplaats, gewone verblijfplaats of statutaire zetel in de andere lidstaten, overeenkomstig het bepaalde in artikel 14 en artikel 17, lid 2.

B. Kredietinstellingen met statutaire zetel buiten de Gemeenschap

Artikel 8

Bijkantoren van kredietinstellingen uit derde landen

1. De administratieve of rechterlijke instanties van de lidstaat van ontvangst van een bijkantoor van een kredietinstelling met statutaire zetel buiten de Gemeenschap stellen de bevoegde autoriteiten van de andere lidstaten van ontvangst waar de kredietinstelling bijkantoren heeft opgericht - en die zijn opgenomen in de jaarlijks in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen bekendgemaakte lijst, als bedoeld in artikel 11 van Richtlijn 2000/12/EG - onverwijld en met alle middelen in kennis van hun beslissing tot vaststelling van een saneringsmaatregel, alsmede van de mogelijke concrete gevolgen van die maatregel; zij doen dit zo mogelijk vóór de vaststelling van de maatregel of anders onmiddellijk daarna. De informatie wordt overgebracht door de bevoegde autoriteiten van de lidstaat van ontvangst waarvan de administratieve of rechterlijke instanties de maatregel hebben gelast.

2. De in lid 1 bedoelde administratieve of rechterlijke instanties beijveren zich hun optreden te coördineren.

TITEL III

LIQUIDATIEPROCEDURE

A. Kredietinstellingen met statutaire zetel binnen de Gemeenschap

Artikel 9

Opening van een liquidatieprocedure - Kennisgeving aan andere bevoegde autoriteiten

1. Alleen de administratieve of rechterlijke instanties van de lidstaat van herkomst die verantwoordelijk zijn voor de liquidatie zijn bevoegd te beslissen om ten aanzien van een kredietinstelling, met inbegrip van haar in andere lidstaten gevestigde bijkantoren, een liquidatieprocedure te openen.

Een beslissing tot opening van een liquidatieprocedure door de administratieve of rechterlijke instantie van de lidstaat van herkomst wordt op het grondgebied van alle andere lidstaten zonder verdere formaliteiten erkend en heeft aldaar rechtswerking zodra zij rechtswerking heeft in de lidstaat waar de procedure wordt geopend.

2. De administratieve of rechterlijke instanties van de lidstaat van herkomst stellen de bevoegde autoriteiten van de lidstaat van ontvangst onverwijld en met alle middelen in kennis van hun beslissing tot opening van een liquidatieprocedure, alsmede van de mogelijke concrete gevolgen van die procedure; zij doen dit zo mogelijk vóór de opening van de procedure of anders onmiddellijk daarna. De informatie wordt overgebracht door de bevoegde autoriteiten van de lidstaat van herkomst.

Artikel 10

Toepasselijk recht

1. De kredietinstelling wordt geliquideerd overeenkomstig de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen en de procedures van de lidstaat van herkomst, tenzij in deze richtlijn anders bepaald.

2. Het recht van de lidstaat van herkomst bepaalt in het bijzonder:

a) welke goederen tot de boedel behoren en de status van goederen die de kredietinstelling na de opening van de liquidatieprocedure heeft verkregen;

b) de respectieve bevoegdheden van de kredietinstelling en de liquidateur;

c) de voorwaarden waaronder een verrekening kan worden tegengeworpen;

d) de gevolgen van de liquidatieprocedure voor lopende overeenkomsten waarbij de kredietinstelling partij is;

e) de gevolgen van de liquidatieprocedure voor individuele vervolgingen, met uitzondering van aanhangige rechtsgedingen als bepaald in artikel 25;

f) welke vorderingen te verhalen zijn op het vermogen van de kredietinstelling en de status van vorderingen die na de opening van de liquidatieprocedure zijn ontstaan;

g) de regels betreffende indiening, verificatie en toelating van de vorderingen;

h) de regels betreffende de verdeling van de opbrengst van de te gelde gemaakte goederen, de rangindeling van de vorderingen, en de rechten van schuldeisers die na de opening van de liquidatieprocedure gedeeltelijk zijn voldaan op grond van een zakelijk recht of ingevolge verrekening;

i) de voorwaarden voor en de gevolgen van de beëindiging van de liquidatieprocedure, met name door een gerechtelijk akkoord;

j) de rechten van de schuldeisers nadat de liquidatieprocedure beëindigd is;

k) voor wiens rekening de kosten en uitgaven van de liquidatieprocedure zijn;

l) de regels betreffende nietigheid, vernietigbaarheid of niet-tegenwerpbaarheid van de voor het geheel van de schuldeisers nadelige rechtshandelingen.

Artikel 11

Raadpleging van de bevoegde autoriteiten vóór vrijwillige liquidatie

1. Alvorens de statutaire organen van een kredietinstelling tot vrijwillige liquidatie beslissen, raadplegen zij de bevoegde autoriteiten van de lidstaat van herkomst op de meest aangewezen wijze.

2. De vrijwillige liquidatie van een kredietinstelling belet niet dat een saneringsmaatregel wordt genomen of een liquidatieprocedure wordt geopend.

Artikel 12

Intrekking van de vergunning van een kredietinstelling

1. Wanneer ten aanzien van een kredietinstelling wordt beslist een liquidatieprocedure te openen zonder of na het mislukken van saneringsmaatregelen, wordt de vergunning van deze kredietinstelling ingetrokken, onder naleving van met name de procedure van artikel 22, lid 9, van Richtlijn 2000/12/EG.

2. De in lid 1 bedoelde intrekking van de vergunning belet niet dat de met de liquidatie belaste persoon of personen bepaalde activiteiten van de kredietinstelling voortzet of voortzetten, voorzover zulks ten behoeve van de liquidatie noodzakelijk of aangewezen is.

De lidstaat van herkomst kan bepalen dat deze activiteiten met de instemming en onder de controle van de bevoegde autoriteiten van deze lidstaat worden verricht.

Artikel 13

Bekendmaking

De liquidateurs of een administratieve of rechterlijke instantie dragen zorg voor de openbaarmaking van de beslissing tot opening van de liquidatieprocedure door opneming van een uittreksel uit die beslissing in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen, alsmede in ten minste twee nationale dagbladen van iedere lidstaat van ontvangst.

Artikel 14

Kennisgeving aan de bekende schuldeisers

1. Wanneer een liquidatieprocedure wordt geopend, stelt de administratieve of rechterlijke instantie van de lidstaat van herkomst, of de liquidateur, de bekende schuldeisers met woonplaats, gewone verblijfplaats of statutaire zetel in een andere lidstaat daarvan onverwijld individueel in kennis, tenzij de wetgeving van de lidstaat van herkomst niet voorschrijft dat de vordering moet worden ingediend om erkend te kunnen worden.

2. Deze kennisgeving gebeurt door toezending van een bericht en betreft met name de in acht te nemen termijnen, de sancties ten aanzien van die termijnen, het orgaan of de instantie waarbij de vorderingen of opmerkingen betreffende vorderingen moeten worden ingediend en de andere voorgeschreven maatregelen. Het bericht vermeldt ook of schuldeisers met een voorrecht of een zakelijke zekerheid hun vordering moeten indienen.

Artikel 15

Uitvoering van verbintenissen

Eenieder die een verbintenis jegens een kredietinstelling die geen rechtspersoon is en ten aanzien waarvan in een andere lidstaat een liquidatieprocedure is geopend, uitvoert ten voordele van die kredietinstelling, terwijl hij dat had moeten doen ten voordele van de liquidateur, is desalniettemin bevrijd, op voorwaarde dat hij van de opening van de procedure niet op de hoogte was. Wie een dergelijke verbintenis heeft uitgevoerd vóór de bekendmaking van artikel 13 wordt, behoudens tegenbewijs, geacht van de opening van de liquidatieprocedure niet op de hoogte te zijn geweest; wie een dergelijke verbintenis heeft uitgevoerd na de bekendmaking van artikel 13 wordt, behoudens tegenbewijs, geacht wel van de opening van de procedure op de hoogte te zijn geweest.

Artikel 16

Recht om vorderingen in te dienen

1. Schuldeisers met woonplaats, gewone verblijfplaats of statutaire zetel in een andere lidstaat dan de lidstaat van herkomst, met inbegrip van overheidsinstanties van de lidstaten, hebben het recht vorderingen of schriftelijke opmerkingen betreffende hun vorderingen in te dienen.

2. De vorderingen van schuldeisers met woonplaats, gewone verblijfplaats of statutaire zetel in andere lidstaten dan de lidstaat van herkomst krijgen dezelfde behandeling en dezelfde rangindeling als soortgelijke vorderingen die de schuldeisers met woonplaats, gewone verblijfplaats of statutaire zetel in de lidstaat van herkomst kunnen indienen.

3. Tenzij de wetgeving van de lidstaat van herkomst de indiening van opmerkingen betreffende vorderingen voorschrijft, legt de schuldeiser een afschrift van eventuele bewijsstukken over en doet hij opgave van aard, datum van ontstaan en bedrag van de vordering; hij geeft tevens aan of hij voor deze vordering een voorrecht, een zakelijke zekerheid of een eigendomsvoorbehoud inroept, en op welke goederen de zekerheid betrekking heeft.

Artikel 17

Taal

1. De in de artikelen 13 en 14 bedoelde kennisgeving geschiedt in een officiële taal van de lidstaat van herkomst. Hiertoe wordt gebruikgemaakt van een formulier dat in alle officiële talen van de Europese Unie het opschrift draagt: "Oproep tot indiening van schuldvorderingen. Termijnen" of, wanneer het recht van de lidstaat van herkomst voorziet in de indiening van opmerkingen betreffende de vorderingen, het opschrift: "Oproep tot indiening van opmerkingen betreffende schuldvorderingen. Termijnen".

2. Elke schuldeiser met woonplaats, gewone verblijfplaats of statutaire zetel in een andere lidstaat dan de lidstaat van herkomst kan zijn vordering of de opmerkingen betreffende zijn vordering indienen in een officiële taal van die andere lidstaat. In dat geval moet de indiening van de vordering (respectievelijk de opmerkingen betreffende een vordering) niettemin in een officiële taal van de lidstaat van herkomst het opschrift dragen: "Indiening van een vordering" (respectievelijk "Indiening van opmerkingen betreffende een vordering"). Voorts kan een vertaling in die taal van de indiening van de vordering (respectievelijk de opmerkingen betreffende een vordering) worden verlangd.

Artikel 18

Regelmatig informeren van de schuldeisers

De liquidateurs houden de schuldeisers regelmatig, op passende wijze, op de hoogte van met name het verloop van de liquidatie.

B. Kredietinstellingen met statutaire zetel buiten de Gemeenschap

Artikel 19

Bijkantoren van kredietinstellingen uit derde landen

1. De administratieve of rechterlijke instanties van de lidstaat van ontvangst van een bijkantoor van een kredietinstelling met statutaire zetel buiten de Gemeenschap stellen de bevoegde autoriteiten van de andere lidstaten van ontvangst waar de kredietinstelling bijkantoren heeft opgericht - welke zijn opgenomen in de jaarlijks in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen bekendgemaakte lijst, als bedoeld in artikel 11 van Richtlijn 2000/12/EG -, onverwijld en met alle middelen in kennis van hun beslissing tot opening van een liquidatieprocedure, alsmede van de mogelijke concrete gevolgen van deze procedure; zij doen dit zo mogelijk vóór de opening van de procedure of anders onmiddellijk daarna. De informatie wordt overgebracht door de bevoegde autoriteiten van de eerstgenoemde lidstaat van ontvangst.

2. De administratieve of rechterlijke instanties die beslissen tot opening van een procedure tot liquidatie van een bijkantoor van een kredietinstelling met statutaire zetel buiten de Gemeenschap, stellen de bevoegde autoriteiten van de andere lidstaten van ontvangst in kennis van de opening van een liquidatieprocedure en van de intrekking van de vergunning.

De informatie wordt overgebracht door de bevoegde autoriteiten van de lidstaat van ontvangst waar de beslissing tot opening van de procedure is gegeven.

3. De in lid 1 bedoelde administratieve of rechterlijke instanties en autoriteiten beijveren zich hun optreden te coördineren.

Ook de eventuele liquidateurs trachten hun optreden te coördineren.

TITEL IV

BEPALINGEN DIE ZOWEL VOOR SANERINGSMAATREGELEN ALS VOOR LIQUIDATIEPROCEDURES GELDEN

Artikel 20

Gevolgen voor bepaalde overeenkomsten en rechten

1. De gevolgen van een saneringsmaatregel of van de opening van een liquidatieprocedure:

a) voor arbeidsovereenkomsten en arbeidsbetrekkingen worden uitsluitend beheerst door het recht van de lidstaat dat op de arbeidsovereenkomst van toepassing is;

b) voor een overeenkomst die het recht geeft op het genot of de verkrijging van een onroerend goed, worden uitsluitend beheerst door het recht van de lidstaat waar het onroerend goed gelegen is. Dit recht bepaalt of een goed roerend dan wel onroerend is;

c) voor overeenkomsten inzake contractuele verrekening en schuldvernieuwing ("contractual netting") tussen de kredietinstelling en haar tegenpartij worden uitsluitend beheerst door het recht van de lidstaat dat op die overeenkomsten van toepassing is;

d) voor retrocessieovereenkomsten ("repurchase agreements") tussen de kredietinstelling en haar tegenpartij worden uitsluitend beheerst door het recht van de lidstaat dat op die overeenkomsten van toepassing is, onder voorbehoud van het bepaalde onder f);

e) voor de rechten op een onroerend goed, een schip of een luchtvaartuig dat is onderworpen aan inschrijving in een openbaar register, worden uitsluitend beheerst door het recht van de lidstaat onder het gezag waarvan het register wordt gehouden;

f) voor het uitoefenen van eigendomsrechten op instrumenten of andere rechten op dergelijke instrumenten waarvan het bestaan of de overdracht inschrijving veronderstelt in een register, op een rekening of in een in een lidstaat bijgehouden of gesitueerd gecentraliseerd effectendepot, worden uitsluitend beheerst door het recht van de lidstaat waar het register, de rekening of het gecentraliseerde effectendepot waar deze rechten zijn ingeschreven, wordt bijgehouden of is gesitueerd;

g) voor verrichtingen en procedures in het kader van een gereglementeerde markt worden uitsluitend beheerst door het recht van de lidstaat dat op die markt van toepassing is, onverminderd het bepaalde onder f);

h) voor een zakelijk recht of eigendomsvoorbehoud van derden op lichamelijke of onlichamelijke, roerende of onroerende goederen die de kredietinstelling in eigendom of onder zich heeft, en voor alle soorten zakelijke zekerheden, worden uitsluitend beheerst door het recht dat op het zakelijk recht, het eigendomsvoorbehoud of de zakelijke zekerheid in kwestie van toepassing is, onder voorbehoud van het bepaalde onder a) tot en met g).

2. De opening van een liquidatieprocedure of de vaststelling van een saneringsmaatregel laat - onverminderd lid 1, onder c), d) en g) - het recht van een schuldeiser op wettelijke verrekening van zijn vordering met de vordering van de kredietinstelling onverlet, wanneer die verrekening is toegestaan bij het recht van de lidstaat dat op de vordering van de kredietinstelling van toepassing is.

Artikel 21

Bewijs van aanwijzing van de liquidateur

1. De aanwijzing van de bewindvoerder of de liquidateur wordt aangetoond met een voor eensluidend gewaarmerkt afschrift van het aanwijzingsbesluit of van enig ander door de administratieve of rechterlijke instantie van de lidstaat van herkomst opgesteld attest.

Er kan een vertaling worden verlangd in een officiële taal van de lidstaat waar de bewindvoerder of liquidateur wil optreden; een legalisatie of soortgelijke formaliteit mag niet worden verlangd.

2. Bewindvoerders en liquidateurs zijn gemachtigd om op het grondgebied van alle lidstaten de bevoegdheden uit te oefenen die zij kunnen uitoefenen op het grondgebied van de lidstaat van herkomst. Zij kunnen tevens personen aanwijzen die tot taak hebben hen bij te staan of, in voorkomend geval, te vertegenwoordigen bij de afwikkeling van de saneringsmaatregel of de liquidatie, met name in de lidstaten van ontvangst, meer bepaald om eventuele moeilijkheden van de schuldeisers van de lidstaat van ontvangst te helpen oplossen.

3. Bij de uitoefening van zijn bevoegdheden richt de bewindvoerder of liquidateur zich naar het recht van de lidstaten waar hij wil optreden, meer bepaald met betrekking tot de wijze waarop goederen te gelde worden gemaakt en het informeren van de werknemers. Deze bevoegdheden mogen niet de aanwending van dwangmiddelen behelzen, noch het recht om uitspraak te doen in gedingen of geschillen.

Artikel 22

Inschrijving in een openbaar register

1. De bewindvoerder, de liquidateur of enige administratieve of rechterlijke instantie in de lidstaat van herkomst kan verzoeken dat een saneringsmaatregel of de beslissing tot opening van een liquidatieprocedure wordt ingeschreven in het kadaster, het handelsregister en enig ander openbaar register dat in de andere lidstaten wordt bijgehouden.

Iedere lidstaat kan evenwel de inschrijving verplicht stellen. In dat geval neemt de in de eerste alinea bedoelde persoon of instantie de nodige maatregelen om inschrijving te waarborgen.

2. De kosten van de inschrijving worden als kosten en uitgaven van de procedure beschouwd.

Artikel 23

Nadelige handelingen

1. Artikel 10 geldt niet met betrekking tot de regels betreffende nietigheid, vernietigbaarheid of niet-tegenwerpbaarheid van de voor het geheel van de schuldeisers nadelige rechtshandelingen, indien degene die voordeel heeft bij die handelingen het bewijs levert dat:

- de voor de gezamenlijke schuldeisers nadelige rechtshandeling onderworpen is aan het recht van een andere lidstaat dan de lidstaat van herkomst, en

- dat recht niet voorziet in de mogelijkheid om die rechtshandeling te bestrijden.

2. Wanneer een door een rechterlijke instantie gelaste saneringsmaatregel voorschriften bevat inzake de nietigheid, vernietigbaarheid of niet-tegenwerpbaarheid van de voor het geheel van de schuldeisers nadelige rechtshandelingen die vóór het vaststellen van de maatregel zijn verricht, is artikel 3, lid 2, in de in lid 1 van het onderhavige artikel bedoelde gevallen niet van toepassing.

Artikel 24

Bescherming van derden

Indien de kredietinstelling na de vaststelling van een saneringsmaatregel of na de opening van de liquidatieprocedure met een handeling onder bezwarende titel beschikt over

- een onroerend goed,

- een schip of een luchtvaartuig dat aan inschrijving in een openbaar register onderworpen is, of

- instrumenten of rechten betreffende dergelijke instrumenten waarvan het bestaan of de overdracht inschrijving veronderstelt in een register, op een rekening of in een in een lidstaat bijgehouden of gesitueerd gecentraliseerd effectendepot,

wordt de rechtsgeldigheid van die handeling beheerst door het recht van de lidstaat waar dat onroerend goed gelegen is of onder het gezag waarvan dat register, die rekening of dat effectendepot wordt bijgehouden.

Artikel 25

Aanhangige rechtsgedingen

De gevolgen van saneringsmaatregelen of liquidatieprocedures voor een aanhangig rechtsgeding betreffende een goed of recht waarover de kredietinstelling het beheer en de beschikking heeft verloren, worden uitsluitend beheerst door het recht van de lidstaat waar het rechtsgeding aanhangig is.

Artikel 26

Beroepsgeheim

Eenieder die in het kader van de informatie- of overlegprocedures van de artikelen 4, 5, 8, 9, 11 en 19 gegevens moet ontvangen of verstrekken, is aan het beroepsgeheim gebonden, overeenkomstig de regels en voorwaarden van artikel 30 van Richtlijn 2000/12/EG, met uitzondering van rechterlijke instanties, die aan de geldende nationale bepalingen onderworpen zijn.

TITEL V

SLOTBEPALINGEN

Artikel 27

Uitvoering

1. De lidstaten doen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen in werking treden om op ...(8) aan deze richtlijn te voldoen. Zij stellen de Commissie daarvan onverwijld in kennis.

De ter uitvoering van deze richtlijn vastgestelde nationale bepalingen zijn alleen van toepassing op saneringsmaatregelen die zijn vastgesteld of liquidatieprocedures die zijn geopend na de in de eerste alinea bedoelde datum. Van vóór het bedoelde tijdstip daterende maatregelen of procedures blijven vallen onder het recht dat van toepassing was op het tijdstip waarop de maatregel werd vastgesteld of de procedure werd geopend.

2. Wanneer de lidstaten deze bepalingen aannemen, wordt in die bepalingen zelf of bij de officiële bekendmaking daarvan naar deze richtlijn verwezen. De regels voor deze verwijzing worden vastgesteld door de lidstaten.

3. De lidstaten delen de Commissie de tekst van de belangrijke bepalingen van intern recht mede die zij op het onder deze richtlijn vallende gebied vaststellen.

Artikel 28

Inwerkingtreding

Deze richtlijn treedt in werking op de dag van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen.

Artikel 29

Adressaten

Deze richtlijn is gericht tot de lidstaten.

Gedaan te ...

Voor het Europees Parlement

De voorzitster

Voor de Raad

De voorzitter

(1) PB C 356 van 31.12.1985, blz. 55. PB C 36 van 8.2.1988, blz. 1.

(2) PB C 263 van 20.10.1986, blz. 13.

(3) PB C 332 van 30.10.1998, blz. 13.

(4) Advies van het Europees Parlement van 13 maart 1987 (PB C 99 van 13.4.1987, blz. 211), bevestigd op 2 december 1993 (PB C 342 van 20.12.1993, blz. 30), gemeenschappelijk standpunt van de Raad van 17 juli 2000 en besluit van het Europees Parlement van ... (nog niet bekendgemaakt in het Publicatieblad).

(5) PB L 126 van 26.5.2000, blz. 1. Richtlijn gewijzigd bij Richtlijn 2000/28/EG (PB L ...).

(6) PB L 135 van 31.5.1994, blz. 5.

(7) PB L 166 van 11.6.1998, blz. 45.

(8) Drie jaar na de bekendmaking van deze richtlijn in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen.

MOTIVERING VAN DE RAAD

I. INLEIDING

Op 9 januari 1986 heeft de Commissie de Raad een op artikel 47, lid 2(1), van het EG-Verdrag gebaseerd richtlijnvoorstel toegezonden.

Op 13 maart 1987 heeft het Europees Parlement in eerste lezing advies(2) uitgebracht. Op 2 juli 1986 heeft het Economisch en Sociaal Comité advies uitgebracht. Naar aanleiding van deze adviezen heeft de Commissie op 11 januari 1988 een gewijzigd voorstel ingediend. Op 12 juni 1996 heeft het Europees Monetair Instituut advies uitgebracht.

Op 17 juli 2000 heeft de Raad overeenkomstig artikel 251 van het Verdrag zijn gemeenschappelijk standpunt aangenomen.

De titel van het gemeenschappelijk standpunt is gewijzigd om rekening te houden met de aanneming van Richtlijn 94/19/EG van het Europees Parlement en de Raad van 30 mei 1994 inzake de depositogarantiestelsels(3).

II. DOELSTELLINGEN

Teneinde de gelijke behandeling van schuldeisers en het vlotte verloop van de sanering en liquidatie van kredietinstellingen in de Europese Unie te garanderen, is het doel van de richtlijn ervoor te zorgen dat:

- alleen de administratieve en rechterlijke instanties van de lidstaat van ontvangst bevoegd zijn om overeenkomstig het geldende recht en de vigerende praktijken in die lidstaat saneringsmaatregelen en liquidatieprocedures vast te stellen en uit te voeren, tenzij de richtlijn anders bepaalt, en

- de rechten van schuldeisers met woonplaats in een andere lidstaat dan de lidstaat van herkomst veilig worden gesteld.

Doel van de richtlijn is niet de harmonisatie van de nationale wetgeving maar te zorgen voor wederzijdse erkenning van de saneringsmaatregelen en liquidatieprocedures van de lidstaten, en voor de nodige samenwerking.

Om die doelstellingen te bereiken worden in het gemeenschappelijk standpunt sommige bepalingen van het Commissievoorstel gewijzigd of scherper geformuleerd. Voorts worden enkele nieuwe bepalingen ingevoegd, grotendeels gebaseerd op Verordening (EG) nr. 1346/2000 van de Raad van 29 mei 2000 betreffende insolventieprocedures(4), hierna "insolventieverordening" te noemen. Daarmee wordt beoogd de communautaire wetgeving consistent te maken en waar nodig de specifieke regels over insolventiekwesties in de banksector af te stemmen op de regels over soortgelijke kwesties in de insolventieverordening die in het algemeen in de Europese Unie van toepassing is. Die bepalingen zijn toegesneden op de bovengenoemde doelstellingen en behelzen in hoofdzaak de bescherming, bij liquidatieprocedures, van de positie van schuldeisers met woonplaats in een andere lidstaat dan de lidstaat van herkomst van de kredietinstelling, de omschrijving van de bevoegdheden en verplichtingen van de bewindvoerder/liquidateur en de opneming van bepalingen die de rechtszekerheid verhogen door te bepalen welk recht van toepassing is in bepaalde specifieke gevallen, bijvoorbeeld wanneer het gaat om onroerend goed.

III. ANALYSE VAN HET GEMEENSCHAPPELIJK STANDPUNT

A. ALGEMENE OPMERKINGEN

In het gemeenschappelijk standpunt is rekening gehouden met de vaststelling van:

- de tweede richtlijn van de Raad van 15 december 1989 tot coördinatie van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen betreffende de toegang tot en de uitoefening van de werkzaamheden van kredietinstellingen, alsmede tot wijziging van Richtlijn 77/780/EEG(5),

- Richtlijn 94/19/EG van het Europees Parlement en de Raad van 30 mei 1994 inzake de depositogarantiestelsels,

- Richtlijn 98/26/EG van het Europees Parlement en de Raad van 19 mei 1998 betreffende het definitieve karakter van de afwikkeling van betalingen en effectentransacties in betalings- en afwikkelingssystemen(6),

- Verordening (EG) nr. 1346/2000 van de Raad van 29 mei 2000 inzake insolventieprocedures,

- Richtlijn 2000/12/EG van het Europees Parlement en de Raad van 20 maart 2000 betreffende de toegang tot en de uitoefening van de werkzaamheden van kredietinstellingen(7) waarin een aantal richtlijnen inzake kredietinstellingen zijn gecodificeerd, met name Richtlijn 77/780/EEG (eerste richtlijn banken) en Richtlijn 89/646/EEG (tweede richtlijn banken). De kruisverwijzingen naar bepalingen in de betreffende richtlijnen zijn derhalve aangepast en verwijzen naar de gecodificeerde tekst.

Kredietinstellingen en verzekeringsondernemingen zijn uitgezonderd van de insolventieverordening omdat voor die sectoren specifieke regelgeving bestaat. Op wetgevingsvlak bestaan voor deze twee sectoren een aantal parallellen (regelgeving lidstaat van herkomst, vergunningsvereiste, enz.). Het gewijzigde voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad inzake sanering en liquidatie van verzekeringsondernemingen(8) is door de Raad in dezelfde periode bestudeerd als het huidige voorstel voor de sanering en liquidatie van kredietinstellingen en, waar de specifieke omstandigheden in elke sector zulks toelieten, zijn vergelijkbare oplossingen gekozen.

Na de vaststelling van Richtlijn 94/19/EG van het Europees Parlement en de Raad van 30 mei 1994 inzake het depositogarantiestelsel is de titel van de onderhavige richtlijn gewijzigd (zie hierboven) en werd titel IV van het Commissievoorstel geschrapt en vervangen door een nieuwe titel IV (bepalingen die zowel voor saneringsmaatregelen als voor liquidatieprocedures gelden).

B. TITEL I - TOEPASSINGSGEBIED EN DEFINITIES

Artikel 1 dat de werkingssfeer van de richtlijn omschrijft, heeft dezelfde redactie als het gewijzigde Commissievoorstel, op een meer specifieke verwijzing naar de uitzonderingen in Richtlijn 2000/12/EG na. Het amendement van het Europees Parlement op artikel 1 van het Commissievoorstel is dus overgenomen in het gemeenschappelijk standpunt.

De artikelen 2 en 16 van het gewijzigde Commissievoorstel inzake de bijlagen waarin de onder de richtlijn vallende maatregelen en procedures werden opgesomd, zijn geschrapt. De Raad is van mening dat de definities van "saneringsmaatregel", "liquidatieprocedure", "bevoegde autoriteiten" en "administratieve en rechterlijke instanties" in artikel 2 van het gemeenschappelijk standpunt volstaan om het toepassingsgebied van de richtlijn af te bakenen. Hiermee is tevens verholpen aan de juridisch en technisch netelige kwestie van het opnemen van toekomstige wijzigingen in het nationale recht in de richtlijn. Het amendement op artikel 2 van het Commissievoorstel, het nieuwe artikel 2 bis en het nieuwe artikel 15 bis inzake liquidatieprocedures, die het Europees Parlement had voorgesteld zijn derhalve niet in het gemeenschappelijk standpunt overgenomen, behalve dat er nu een definitie is van de liquidatieprocedure (zie hierna).

In het gewijzigde artikel 2 van het gemeenschappelijk standpunt (artikel 3 van het gewijzigde Commissievoorstel) zijn een aantal definities toegevoegd zodat de in de richtlijn gebruikte termen duidelijker worden omschreven.

De definities van "lidstaat van herkomst", "lidstaat van ontvangst" en "bevoegde autoriteiten" stemmen nu overeen met de definities in bestaande wetgeving. Er is een definitie van "bijkantoor" toegevoegd die strookt met de definitie in bestaande wetgeving.

Om verwarring ten aanzien van de in de richtlijn bedoelde autoriteiten te vermijden is een definitie toegevoegd van "administratieve of rechterlijke instanties", die slaat op de autoriteiten die bevoegd zijn terzake van saneringsmaatregelen of liquidatieprocedures, om deze te onderscheiden van de met het toezicht op de kredietinstellingen belaste autoriteiten. Aangezien met deze definities de autoriteiten worden bestreken die bevoegd zijn voor saneringsmaatregelen en voor liquidatieprocedures, wordt in het gemeenschappelijk standpunt de essentie van het amendement van het Europees Parlement op artikel 3 van het Commissievoorstel overgenomen.

Bij de definitie van "saneringsmaatregelen" en "liquidatieprocedure" is rekening gehouden met de schrapping van de bijlagen (zie hierboven). De definitie van "saneringsmaatregelen" vermeldt nu een essentieel element van deze maatregelen, namelijk dat zij de bestaande rechten van derden kunnen aantasten, en in de overwegingen 8 tot en met 10 wordt deze definitie nader gemotiveerd. De definitie van "liquidatieprocedure" omvat een op de insolventieverordening gebaseerd element: er worden namelijk ook procedures mee bedoeld die met een gerechtelijk akkoord of vergelijkbare maatregel worden afgesloten. Aangezien de definities zowel voor saneringsmaatregelen als voor liquidatieprocedures gelden, neemt het gemeenschappelijk standpunt een deel van de inhoud over van het door het Europees Parlement voorgestelde nieuwe artikel 2 bis dat ook deel uitmaakte van artikel 2 van het gewijzigde Commissievoorstel. Anders dan in het oorspronkelijke Commissievoorstel stond daarin een definitie van de liquidatieprocedures.

In overeenstemming met de richtlijn betreffende de sanering en de liquidatie van verzekeringsondernemingen zijn er definities toegevoegd van "bewindvoerder" en "liquidateur" die tot doel hebben de werkingssfeer te bepalen van de artikelen die op deze functies betrekking hebben.

De definities van "gereglementeerde markt" en "instrumenten" zijn ingevoegd om de werkingssfeer van artikel 20 over het recht dat van toepassing is in bepaalde specifieke gevallen af te bakenen.

C. TITEL II - SANERINGSMAATREGELEN

Artikel 3 (artikel 4 van het gewijzigde Commissievoorstel) is het belangrijkste artikel van de richtlijn waar het saneringsmaatregelen betreft. Het gemeenschappelijk standpunt handhaaft, met een licht gewijzigde redactie, de leden 1 en 2 van het Commissievoorstel, waarin wordt bepaald dat de maatregelen waartoe de lidstaat van herkomst beslist voor de hele Gemeenschap gelden (beginsel van eenheid en universaliteit). Om geen afbreuk te doen aan het beginsel van toezicht door de autoriteiten van de lidstaat van herkomst, heeft de Raad lid 3 geschrapt, dat de lidstaat van ontvangst de mogelijkheid bood om saneringsmaatregelen alleen aan een bijkantoor op te leggen.

De in artikel 4 (artikel 5 van het gewijzigde Commissievoorstel) neergelegde verplichting van kennisgeving aan de autoriteiten van de lidstaat van ontvangst wordt in het gemeenschappelijk standpunt met enkele kleine wijzigingen gehandhaafd. In het gemeenschappelijk standpunt wordt duidelijk gemaakt op welke autoriteiten de verplichting berust en welke informatie moet worden meegedeeld. Overeenkomstig het beginsel van toezicht door de lidstaat van herkomst, heeft de Raad beslist niet vast te houden aan de verplichting voor de lidstaat van herkomst om de autoriteiten van de lidstaat van ontvangst over de gevolgen van de saneringsmaatregel te raadplegen. Het gemeenschappelijk standpunt volgt het amendement van het Europees Parlement op artikel 5 en bevat niet de door de Commissie voorgestelde uitzondering op informatieplicht. Aangezien het gemeenschappelijk standpunt toestaat dat in dringende gevallen maatregelen worden genomen zonder voorafgaande kennisgeving, houdt het op dat punt rekening met de geest van het door het Europees Parlement voorgestelde artikel 6 bis.

De in artikel 5 (artikel 6 van het Commissievoorstel) neergelegde verplichting tot kennisgeving aan de bevoegde autoriteiten van de lidstaat van herkomst blijft in stand, met enkele lichte wijzigingen om de tekst duidelijker te maken. Net als bij artikel 3 heeft de Raad niet willen vasthouden aan de tweede alinea, krachtens welke een lidstaat saneringsmaatregelen kon opleggen aan een bijkantoor.

In artikel 6 (bekendmaking) wordt artikel 7 van het gewijzigde Commissievoorstel met enkele lichte wijzigingen overgenomen. Om de in overweging 8 uiteengezette redenen is de verwijzing naar de aandeelhouders achterwege gelaten. In het licht van artikel 7 van het gemeenschappelijk standpunt (zie hierna) acht de Raad het niet nodig om lid 2 van het Commissievoorstel betreffende individuele kennisgeving aan de schuldeisers, te behouden. Overeenkomstig artikel 3 moet de termijn voor het instellen van beroep in het nationale recht worden geregeld. Het gemeenschappelijk standpunt maakt bekendmaking verplicht en neemt derhalve het amendement over van het Europees Parlement op artikel 7 van het Commissievoorstel, dat slechts ten dele in het gewijzigde Commissievoorstel was opgenomen.

Artikel 7 voorziet in specifieke bepalingen over de verplichting tot kennisgeving aan bekende schuldeisers en het recht tot het indienen van vorderingen met het oog op de bescherming van de rechten van de schuldeisers met woonplaats in een andere lidstaat dan de lidstaat van herkomst van de kredietinstelling. Deze bepalingen zijn afgestemd op vergelijkbare bepalingen betreffende de liquidatieprocedure, die op hun beurt zijn afgestemd op vergelijkbare bepalingen in de insolventieverordening (zie hierna).

Aangezien de bepalingen van toepassing op bijkantoren van kredietinstellingen uit derde landen niet in het Gemeenschapsrecht zijn gecoördineerd, heeft de Raad er de voorkeur aan gegeven in artikel 8, dat over die bijkantoren gaat, alleen te eisen dat de administratieve en rechterlijke instanties de autoriteiten in de andere lidstaten waar die kredietinstelling bijkantoren heeft, in kennis moeten stellen en zich moeten beijveren om hun acties te coördineren. Aangezien niet altijd een bewindvoerder is aangewezen, houdt artikel 8 niet de verplichting in dat bewindvoerders hun optreden coördineren. Voor liquidateurs bij liquidatieprocedures ligt dat anders (zie hierna). Informatie moet worden overgebracht onder dezelfde voorwaarden als voor informatie aan de lidstaten van ontvangst van bijkantoren van kredietinstellingen van de Gemeenschap, zoals bepaald in artikel 4.

Doordat de bijlagen uit het voorstel zijn gelicht, vervalt artikel 9 van het gewijzigde Commissievoorstel. In het licht van artikel 3 van het gemeenschappelijk standpunt wordt artikel 10 van het gewijzigde Commissievoorstel overbodig geacht.

D. TITEL III - LIQUIDATIEPROCEDURE

In artikel 9 (artikel 11, leden 1 en 3, van het gewijzigde Commissievoorstel) wordt het essentiële universaliteitsbeginsel uit artikel 11 van het gewijzigde Commissievoorstel gehandhaafd, zij het in gewijzigde vorm. De tekst is nu afgestemd op de corresponderende tekst betreffende saneringsmaatregelen (artikelen 3 en 4 van het gemeenschappelijk standpunt); de tekst huldigt het universaliteitsbeginsel en bevat, omwille van de samenhang met de richtlijn, dezelfde kennisgevingsprocedure als bij saneringsmaatregelen.

In artikel 10, lid 1, wordt het universaliteitsbeginsel van artikel 11, lid 2, van het gewijzigde Commissievoorstel benadrukt. Aangezien in artikel 10, anders dan in het oorspronkelijke Commissievoorstel, niet wordt gerefereerd aan de toepassing van het verdrag inzake faillissement, inmiddels de insolventieverordening, wordt in het gemeenschappelijk standpunt, net als in het gewijzigde Commissievoorstel, het amendement van het Europees Parlement op artikel 11 van het Commissievoorstel overgenomen. Om de werkingssfeer te illustreren van het overeenkomstig artikel 4, lid 2, van de insolventieverordening in lid 1 opgenomen universaliteitsbeginsel, is een lid 2 toegevoegd met voorbeelden van hetgeen door het recht van de lidstaat van herkomst wordt bepaald.

Artikel 11, dat betrekking heeft op vrijwillige liquidatie, handhaaft artikel 12 van het gewijzigde Commissievoorstel met enkele redactionele wijzigingen die de tekst moeten verduidelijken. In lid 2 van het gemeenschappelijk standpunt staat gewoon dat de vrijwillige liquidatie niet belet dat een saneringsmaatregel wordt genomen of een liquidatieprocedure wordt geopend. De bepalingen in verband met die maatregelen en procedure staan elders in de richtlijn en de bevoegde autoriteiten van de lidstaat van herkomst kunnen in voorkomend geval altijd besluiten tot een saneringsmaatregel of een liquidatieprocedure, zelfs nadat met de vrijwillige liquidatie is begonnen.

Artikel 12 (artikel 13 van het Commissievoorstel) voorziet in redactionele en andere wijzigingen die voortvloeien uit het beginsel van toezicht door de lidstaat van herkomst. Lid 3 is geschrapt omdat de regels voor de vergunning zijn neergelegd in Richtlijn 2000/12/EG.

Artikel 13 inzake bekendmaking correspondeert met artikel 14, lid 3, van het gewijzigde Commissievoorstel en is in overeenstemming gebracht met de in artikel 6, lid 1, vastgelegde eis van bekendmaking van saneringsmaatregelen. Dat betekent dat in het gemeenschappelijk standpunt nu het amendement van het Europees Parlement op artikel 14 van het Commissievoorstel, dat de Commissie in haar gewijzigde voorstel had overgenomen, is verwerkt. Artikel 14, lid 1, van het Commissievoorstel is geschrapt in het licht van artikel 9, lid 1, en artikel 10 van het gemeenschappelijk standpunt. De bevoegdheden van de liquidateur zijn geregeld in artikel 21, lid 2, van het gemeenschappelijk standpunt, en bijgevolg is artikel 14, lid 2, dat hierover handelde, geschrapt.

Als toegelicht in de algemene opmerkingen bij het gemeenschappelijk standpunt, zijn ten gevolge van de vaststelling van de insolventieverordening de artikelen 14, 15, 16 en 17 toegevoegd, zodat elementen die niet in het Commissievoorstel waren geregeld nu ook aan de richtlijn zijn toegevoegd.

Artikel 14 inzake de kennisgeving aan schuldeisers is in overeenstemming gebracht met artikel 40 van de insolventieverordening en omvat nu bepalingen over de verplichting tot kennisgeving aan bekende schuldeisers en over de gegevens die aan die schuldeisers moeten worden meegedeeld. Doel is de positie veilig te stellen van schuldeisers die hun woonplaats hebben in andere lidstaten dan de lidstaat van herkomst van de insolvente kredietinstelling.

Artikel 15 over de uitvoering van verbintenissen is in overeenstemming gebracht met artikel 24 van de insolventieverordening. Ondanks hetgeen met betrekking tot bekendmaking is bepaald, kan het voorkomen dat een schuldenaar van de insolvente kredietinstelling een verbintenis uitvoert ten voordele van de insolvente kredietinstelling, terwijl hij dat had moeten doen ten voordele van de liquidateur, en artikel 15 beoogt de bescherming van de schuldenaar die te goeder trouw handelt. De bepaling ziet echter alleen op het zeldzame geval dat een verbintenis is uitgevoerd ten voordele van een kredietinstelling die een natuurlijke persoon is of een partnerschap van natuurlijke personen, aangezien men ervan uitgaat dat alleen dan het gevaar bestaat dat een kredietinstelling te kwader trouw en zonder de liquidateur daarvan in kennis te stellen een betaling aanvaardt.

In artikel 16 zijn twee fundamentele beginselen voor de liquidatieprocedure vastgelegd. Lid 1, dat is afgestemd op artikel 39 van de insolventieverordening, bepaalt dat alle schuldeisers, met inbegrip van overheidsinstanties in andere lidstaten, het recht hebben hun vordering in te dienen. Er is gekozen voor de woorden "vorderingen of schriftelijke opmerkingen betreffende hun vorderingen in te dienen", omdat in sommige lidstaten naar nationaal recht geen vordering hoeft te worden ingediend, maar alleen opmerkingen betreffende de vorderingen. In lid 2 wordt een essentieel element van het universaliteitsbeginsel onderstreept, namelijk dat de vorderingen van alle schuldeisers dezelfde behandeling krijgen en dezelfde rangindeling als schuldeisers uit de lidstaat van herkomst. Lid 3, dat in overeenstemming is gebracht met artikel 41 van de insolventieverordening, regelt de inhoud van een door een schuldeiser met woonplaats in een andere lidstaat ingediende vordering.

Artikel 17, dat is afgestemd op artikel 42 van de insolventieverordening, voorziet in de talenregeling die van toepassing is op het indienen van vorderingen. De grondregel is dat de taal van de lidstaat van herkomst wordt gebruikt. De essentiële bepaling "oproep tot indiening van vorderingen/van opmerkingen betreffende een schuldvordering. Termijnen" moet echter in alle officiële talen van de Europese Unie worden weergegeven. Voor een schuldeiser met woonplaats in een andere lidstaat is de grondregel dat hij het recht heeft om een vordering in te dienen in de taal of een van de talen van die staat, waarbij alleen de essentiële bepaling "indiening van vorderingen/van opmerkingen betreffende de vorderingen" in de taal van de lidstaat van herkomst moet zijn gesteld. Ook kan een vertaling in die taal worden verlangd.

Om de rechten van de schuldeisers bij een procedure veilig te stellen is het nieuwe artikel 18 ingevoegd, dat de liquidateurs verplicht de schuldeisers op de hoogte te houden van het verloop van de liquidatie.

Aangezien bijkantoren van kredietinstellingen uit derde landen niet op communautair niveau zijn gereglementeerd heeft de Raad, net als bij artikel 8 inzake saneringsmaatregelen, besloten artikel 19 (artikel 15 van het gewijzigde Commissievoorstel) te beperken tot informatie- en coördinatie-eisen. Lid 1 schrijft voor welke informatie vóór de opening van de liquidatieprocedure moet worden verstrekt aan de autoriteiten in andere lidstaten van ontvangst en is in overeenstemming gebracht met de corresponderende informatieprocedure in artikel 8, lid 1. De eis van kennisgeving achteraf (artikel 15, lid 3, van het Commissievoorstel) is opgenomen in lid 2, dat aanvullende informatie voorschrijft nadat een liquidatieprocedure is geopend en de vergunning is ingetrokken. De procedure voor het meedelen van deze informatie is afgestemd op die in lid 1. Lid 3 is in overeenstemming gebracht met artikel 8, lid 2, en legt de liquidateurs bovendien de verplichting op hun optreden te coördineren, aangezien hun werk even belangrijk kan zijn als dat van de rechterlijke en administratieve instanties.

Artikel 16 van het gewijzigde Commissievoorstel is geschrapt ten gevolge van de schrapping van de bijlagen, zie hierboven.

E. TITEL IV - BEPALINGEN DIE ZOWEL VOOR SANERINGSMAATREGELEN ALS VOOR LIQUIDATIEPROCEDURES GELDEN

De titel is nieuw ten opzichte van het Commissievoorstel. Als hierboven gezegd, heeft de Raad het met het oog op het bereiken van de doelstellingen van de richtlijn en om te zorgen dat de Gemeenschapswetgeving juridisch coherent is, dienstig geacht bepalingen toe te voegen die grotendeels gebaseerd zijn op de insolventieverordening. De meeste van die aanvullende bepalingen staan in titel IV, waarin bepalingen zijn samengebracht die zowel voor saneringsmaatregelen als voor liquidatieprocedures gelden.

Artikel 20 bevat bepalingen over de gevolgen van de maatregelen en procedures voor bepaalde overeenkomsten en rechten. In dit artikel wordt afgeweken van het basisbeginsel van de toepassing van het recht van de lidstaat van herkomst als bepaald in de artikelen 3 en 10. Het algemene doel van dit artikel is rechtszekerheid te scheppen in specifieke gevallen waar het belang of het bijzondere karakter van de overeenkomst een afwijking van het universaliteitsbeginsel rechtvaardigt.

De eerste afwijking, vervat in lid 1, onder a), betreft arbeidsovereenkomsten en arbeidsbetrekkingen die uitsluitend beheerst worden door het recht van de lidstaat dat op de arbeidsovereenkomst van toepassing is. Met de opneming van deze bepaling, die is afgestemd op artikel 10 van de insolventieverordening, wordt beoogd de werknemers van een bijkantoor van de kredietinstelling in een lidstaat van ontvangst te beschermen tegen het risico dat op hun overeenkomst plots het recht van een andere lidstaat van toepassing wordt.

De tweede afwijking, vervat in lid 1, onder b), die is afgestemd op artikel 8 van de insolventieverordening, geeft een regeling voor overeenkomsten die betrekking hebben op onroerend goed. In alle lidstaten gelden voor die overeenkomsten speciale regels, om de overeenkomstsluitende partijen alsmede de algemene belangen van de lidstaten waar het onroerend goed gelegen is, te beschermen. De Raad heeft het dus dienstig geacht af te wijken van het universaliteitsbeginsel en te bepalen dat zowel een overeenkomst die recht geeft op het genot van een onroerend goed, vaak een huurovereenkomst, als een contract dat het recht verleent een in een lidstaat gelegen onroerend goed te verkrijgen, door het recht van die lidstaat wordt beheerst. Om twijfels weg te nemen die kunnen ontstaan doordat de regels over wat precies onder onroerend goed moet worden verstaan, per lidstaat kunnen verschillen, is bepaald dat het recht van de lidstaat waar het goed gelegen is bepaalt of een goed roerend dan wel onroerend is.

Lid 1, onder c) en d), betreffen overeenkomsten inzake contractuele verrekening (overeenkomsten voor het over en weer compenseren van positieve en negatieve saldi) tussen een kredietinstelling en haar tegenpartij en retrocessieovereenkomsten (een overeenkomst tussen een koper en verkoper van effecten waarbij de verkoper ermee instemt om de effecten tegen een afgesproken prijs terug te kopen). In beide gevallen geldt het recht van de lidstaat dat op die overeenkomst van toepassing is. Zulke overeenkomsten worden algemeen gebruikt op de financiële markten en de Raad is van mening dat door de speciale functie van die overeenkomsten van het beginsel van universele toepassing van het recht van de lidstaat van ontvangst moet worden afgeweken om de werking van de financiële markten te beschermen en rechtszekerheid te scheppen voor de overeenkomstsluitende partijen.

Lid 1, onder e), betreft rechten die onderworpen zijn aan inschrijving in een openbaar register; deze worden uitsluitend beheerst door het recht van de lidstaat onder het gezag waarvan het register wordt gehouden. Deze bepaling, die gebaseerd is op maar niet volledig in overeenstemming is met artikel 11 van de insolventieverordening, is opgenomen ter voorkoming van een bevoegdheidsconflict met nationale registratiestelsels voor onroerend goed, schepen of luchtvaartuigen wanneer het recht van de lidstaat van ontvangst bepalingen bevat die onverenigbaar zijn met het recht dat op het register van toepassing is.

Lid 1, onder f), gaat over rechten ten aanzien van effecten, al dan niet alleen gedematerialiseerd, die zijn ingeschreven in een register of op een rekening, dan wel in een gecentraliseerd effectendepot in een lidstaat worden bewaard. Deze bepaling beoogt de rechten ten aanzien van deze effecten te beschermen tegen de potentieel negatieve effecten van saneringsmaatregelen of insolventieprocedures ingesteld overeenkomstig het recht van een lidstaat dat verschilt van het recht van de lidstaat waar het register, de rekening of het gecentraliseerde effectendepot wordt bijgehouden. Net als in punt e) worden de gevolgen van de saneringsmaatregel of de insolventieprocedure tegen een kredietinstelling betreffende rechten ten aanzien van effecten die door de insolvente instelling worden gehouden uitsluitend beheerst door het recht van de lidstaat waar de rekening, het register of het gecentraliseerde effectendepot waar deze rechten in een register zijn ingeschreven, wordt bijgehouden of is gesitueerd.

Wat betreft transacties die worden uitgevoerd op een gereglementeerde markt (een beurs) als omschreven in artikel 2, bepaalt lid 1, onder g), net als artikel 9 van de insolventieprocedure, dat de gevolgen van de saneringsmaatregel of de opening van de insolventieprocedures onverminderd het bepaalde onder f) uitsluitend worden beheerst door het recht van de lidstaat dat op die markt van toepassing is. Doel van die bepaling is om voor de goede werking van die markten te zorgen en het evenwicht dat door het op die markt toepasselijke recht tot stand gebracht is te beschermen tegen de mogelijk verstorende gevolgen van volgens een ander rechtsstelsel ingestelde saneringsmaatregelen of insolventieprocedures, waarvan de negatieve weerslag voelbaar zou kunnen zijn tot ver buiten de insolvente instelling en de partijen bij de door haar gesloten overeenkomsten.

In lid 1, onder h), is een soortgelijke bepaling ingevoegd betreffende zakelijke rechten en eigendomsvoorbehoud op goederen die de insolvente kredietinstelling onder zich heeft; deze worden uitsluitend beheerst door het recht dat op die rechten van toepassing is. Deze regel is gebaseerd op, maar niet gelijkgetrokken met de artikelen 5 en 7 van de insolventieverordening. Zakelijke rechten zijn niet gedefinieerd aangezien de richtlijn niet beoogt dit concept te harmoniseren.

Lid 2 betreffende verrekening bepaalt, in overeenstemming met artikel 6 van de insolventieverordening, dat een saneringsmaatregel het recht van een schuldeiser op verrekening van zijn verordening onverlet laat, wanneer die verrekening is toegestaan bij het recht van de lidstaat dat op de vordering van de kredietinstelling van toepassing is, ongeacht of een dergelijke verrekening toegestaan is bij het recht van de lidstaat van herkomst of niet.

Artikel 21, lid 1, is in overeenstemming gebracht met artikel 19 van de insolventieverordening. Daarin zijn de formele eisen opgenomen betreffende het aantonen van de aanwijzing van de bewindvoerder of de liquidateur, teneinde alle twijfel daarover weg te nemen. Leden 2 en 3 zijn gelijkgetrokken met artikel 18, leden 1 en 3, van de insolventieverordening en omschrijven de bevoegdheden van de bewindvoerder/liquidateur. Overeenkomstig het beginsel van de toepassing van het recht van de lidstaat van herkomst, kan de bewindvoerder/liquidateur in alle lidstaten de bevoegdheden uitoefenen die hij in de lidstaat van herkomst kan uitoefenen. Aangezien secundaire procedures niet mogelijk zijn en aangezien de insolvente instelling omvangrijke verbintenissen kan hebben in een of meer specifieke lidstaten van ontvangst, bepaalt lid 2 dat de bewindvoerder/liquidateur personen kan aanwijzen die tot taak hebben hem bij te staan om eventuele moeilijkheden van de schuldeisers in een bepaalde lidstaat van ontvangst te helpen oplossen. Aangezien de richtlijn niet tot doel heeft de executoire of rechterlijke bevoegdheden van de lidstaat van herkomst uit te breiden, verduidelijkt lid 3 dat de bewindvoerder/liquidateur het recht van de lidstaat waar hij wil optreden in acht moet nemen en dat zijn bevoegdheden niet de aanwending van dwangmiddelen behelzen, noch het recht uitspraak te doen in gedingen of geschillen.

Artikel 22 beoogt ook de bevoegdheden van de liquidateur/bewindvoerder te verduidelijken. Het beginsel dat saneringsmaatregelen en liquidatieprocedures universeel van toepassing zijn, zonder verdere formaliteiten, is opgenomen in de artikelen 3 en 9. In vele lidstaten spelen specifieke registers echter een belangrijke rol bij het tot stand brengen van transparantie en rechtszekerheid en daarom is overeenkomstig de artikelen 22 en 23 van de insolventieverordening bepaald dat de bewindvoerder/liquidateur de maatregel of de procedure kan doen inschrijven in de passende registers in andere lidstaten.

Artikel 23, lid 1, betreffende nadelige rechtshandelingen, is in overeenstemming gebracht met artikel 13 van de insolventieverordening. Het wijkt af van het beginsel van universele toepassing van het recht van de lidstaat van herkomst op de insolventieprocedure in een specifiek geval, nl. wanneer een rechtshandeling, bijv. een overeenkomst, overeenkomstig het recht van de lidstaat van herkomst nietig zou zijn, maar de andere overeenkomstsluitende partij die overeenkomst had gesloten in de overtuiging dat de overeenkomst niet nietig kon worden verklaard. Doel van deze bepaling is in dit geval de rechtmatige verwachtingen van de overeenkomstsluitende partij te beschermen. In verband met saneringsmaatregelen bepaalt lid 2 dat het universaliteitsbeginsel van artikel 3, lid 2, van het gemeenschappelijk standpunt in sommige gevallen niet van toepassing is.

Artikel 24 is gelijkgetrokken met artikel 14 van de insolventieverordening. Het betreft rechtshandelingen, bijv. overeenkomsten, die de insolvente kredietinstelling heeft gesloten na de vaststelling van een saneringsmaatregel of de opening van een insolventieprocedure. Hiervoor geldt dezelfde motivering als voor artikel 20, lid 1, onder b), e) en f), met name wat betreft de behoefte om de overeenkomstsluitende partij rechtszekerheid te bieden en ervoor te zorgen dat er algemeen vertrouwen is in de betrokken registers of depositostelsels.

Artikel 25 betreffende de gevolgen voor aanhangige rechtsgedingen is in overeenstemming gebracht met artikel 15 van de insolventieverordening. Het stelt duidelijk dat, ofschoon het recht van de lidstaat van herkomst overeenkomstig artikel 3, lid 2, en de artikelen 9 en 10 de rechtsvorderingen van individuele schuldeisers regelt, de gevolgen van de saneringsmaatregelen of de liquidatieprocedure voor een rechtsgeding inzake goederen of rechten waarover de insolvente kredietinstelling het beheer en de beschikking heeft verloren door het recht van de lidstaat waar het rechtsgeding aanhangig is worden beheerst.

Artikel 26 inzake het beroepsgeheim is opgenomen om deze richtlijn in overeenstemming te brengen met de vereisten van Richtlijn 2000/12/EG en om de vereisten inzake het beroepsgeheim voor alle aspecten van de regelgeving inzake het bankwezen te harmoniseren. Rechterlijke instanties blijven onderworpen aan de geldende nationale bepalingen.

F. SLOTBEPALINGEN

De bepalingen inzake uitvoering en inwerkingtreding zijn aangepast aan de bestaande praktijken in de communautaire wetgeving.

G. OVERWEGINGEN

De overwegingen zijn aangepast en nieuwe overwegingen zijn ingevoegd om de bovengenoemde wijzigingen te verklaren. De amendementen van het Europees Parlement op de overwegingen zijn voorbijgestreefd door de aanneming van Richtlijn 94/19/EG inzake depositogarantiestelsels en de insolventieverordening en derhalve niet in het gemeenschappelijk standpunt opgenomen.

IV. CONCLUSIE

De Raad is van mening dat alle voorgestelde wijzigingen op het gewijzigde Commissievoorstel volledig in overeenstemming zijn met de doelstellingen van het richtlijnvoorstel. Het merendeel van de amendementen van het Europees Parlement is in het gemeenschappelijk standpunt opgenomen. Alle aangebrachte wijzigingen en de nieuwe, op de insolventieverordening afgestemde bepalingen dienen om de doelstellingen van de richtlijn beter te bereiken en te zorgen voor juridische consistentie in de communautaire wetgeving.

(1) Destijds artikel 57, lid 2.

(2) Advies bevestigd op 27 oktober 1999 (PB C 154 van 5.6.2000).

(3) PB L 135 van 31.5.1994, blz. 5.

(4) PB L 160 van 30.6.2000, blz. 1.

(5) Richtlijn 89/646/EEG (PB L 386 van 30.12.1989, blz. 1).

(6) PB L 166 van 11.6.1998, blz. 45.

(7) PB L 126 van 26.5.2000, blz. 1.

(8) PB C 253 van 6.10.1989, blz. 3.