[pic] | COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN |

Brussel, 11.1.2006

SEC(2006) 22 definitief

Aanbeveling voor een

ADVIES VAN DE RAAD

overeenkomstig artikel 9, lid 3, vanVerordening (EG) nr. 1466/97 van de Raad van 7 juli 1997 over het geactualiseerde convergentieprogramma van Denemarken voor de periode 2005-2010

(door de Commissie ingediend)

TOELICHTING

Achtergrond

Het stabiliteits- en groeipact, dat op 1 juli 1998 van kracht werd, is gebaseerd op de doelstelling van deugdelijke openbare financiën als middel om de voorwaarden voor prijsstabiliteit en voor een tot werkgelegenheidsschepping leidende sterke duurzame groei te verbeteren. In 2005 is het pact voor de eerste maal gewijzigd. Bij de hervorming werd het nut van het pact bij het verankeren van begrotingsdiscipline erkend, maar werd versterking van de doeltreffendheid en de economische onderbouwing alsook waarborging van de houdbaarheid van de openbare financiën op lange termijn beoogd.

In Verordening (EG) nr. 1466/97 over versterking van het toezicht op begrotingssituaties en het toezicht op en de coördinatie van het economisch beleid[1], die deel uitmaakt van het pact, wordt bepaald dat de lidstaten bij de Raad en de Commissie stabiliteits- of convergentieprogramma's moeten indienen alsook jaarlijkse actualiseringen daarvan (de lidstaten die de gemeenschappelijke munt al hebben aangenomen dienen (geactualiseerde) stabiliteitsprogramma's in en lidstaten die deze nog niet hebben aangenomen dienen (geactualiseerde) convergentieprogramma's in). Het eerste convergentieprogramma van Denemarken is in oktober 1998 ingediend. Overeenkomstig de verordening bracht de Raad op basis van een aanbeveling van de Commissie en na raadpleging van het Economisch en Financieel Comité op 1 december 1998 hierover advies uit. Overeenkomstig dezelfde procedure worden geactualiseerde stabiliteits- en convergentieprogramma's door de Commissie beoordeeld en door hogervermeld Comité onderzocht, terwijl de Raad deze eventueel onderzoekt.

In deze programma's moeten de lidstaten hun middellange-termijndoelstelling voor de begrotingssituatie nader aanduiden en aangeven welke beleidsmaatregelen zij zullen nemen om deze te bereiken en te handhaven, met inbegrip van de bijbehorende economische veronderstellingen. Na de hervorming van het pact moet de middellange-termijndoelstelling voor individuele lidstaten worden gedifferentieerd in het licht van de economische en budgettaire heterogeniteit in de Unie, mede ten aanzien van het begrotingsrisico voor de houdbaarheid. Andere elementen van de hervorming zijn dat moet worden gestreefd naar een meer symmetrische aanpak van het begrotingsbeleid gedurende de gehele cyclus door een sterkere begrotingsdiscipline in economisch goede tijden, terwijl "belangrijke structurele hervormingen" met een verifieerbare positieve invloed op de houdbaarheid van de openbare financiën op lange termijn in aanmerking moeten worden genomen voor een tijdelijke afwijking van de middellange-termijndoelstelling of het aanpassingstraject daarnaartoe.

Gelet op de najaarsprognoses 2005 van de diensten van de Commissie, de gedragscode[2], de algemeen aanvaarde methode voor de schatting van de potentiële productie en de conjunctuurgezuiverde saldi en de in de geïntegreerde richtsnoeren voor de periode 2005-2008 opgenomen globale richtsnoeren voor het economisch beleid, heeft de Commissie het onlangs door Denemarken geactualiseerde convergentieprogramma onderzocht en heeft zij, op basis van onderstaande evaluatie, een aanbeveling voor een advies van de Raad daarover goedgekeurd.

Evaluatie

1. Het geactualiseerde convergentieprogramma van Denemarken van 2005, dat de periode tot 2010 beslaat, werd op 30 november 2005 bij de Commissie ingediend. Het programma is gebaseerd op de begrotingswet voor 2006 die op 14 december door het parlement is goedgekeurd. Het programma volgt in grote lijnen de in de nieuwe gedragscode aangegeven modelstructuur voor stabiliteits- en convergentieprogramma's. Het programma vertoont leemten bij de door de nieuwe gedragscode voorgeschreven verplichte en facultatieve gegevens (met name de ramingen voor de mondiale BBP-groei en de groei in de EU voor bepaalde jaren ontbreken). In het Deense programma wordt de middellangetermijndoelstelling niet expliciet vastgelegd zoals in de gedragscode wordt vereist.

2. Het afgelopen decennium bedroeg de BBP-groei gemiddeld circa 2 procent, terwijl de inflatie in grote lijnen die in de eurozone volgde. De werkgelegenheidsgroei is de afgelopen jaren toegenomen en de werkloosheid ligt dichtbij het laagste niveau van het afgelopen decennium. De voorspelde reële BBP-groei bedraagt 2,4% voor 2005 respectievelijk 2006, aangezien de binnenlandse vraag, en met name de particuliere consumptie, naar verwachting flink zal groeien. Voor 2007-2008 wordt, als technische hypothese, van een aanzienlijk geringere BBP-groei uitgegaan, gevolgd door een groei van circa 2% jaarlijks gedurende de rest van de programmaperiode. Het macro-economische scenario dat aan het programma ten grondslag ligt, stemt in grote trekken overeen met de evaluatie door de diensten van de Commissie in de najaarsprognoses 2005 in de periode tot 2006 en weerspiegelt over het geheel genomen voorzichtige veronderstellingen. Met name voor de jaren 2007 en 2008 zijn de groeiprognoses aan de voorzichtige kant, met groeihypotheses die onder de door de diensten van de Commissie gemaakte ramingen van de potentiële groei liggen. In het geactualiseerde programma wordt ervan uitgegaan dat de inflatiedruk beperkt zal blijven, hetgeen realistisch lijkt.

3. Sedert het van start gaan van het WKM II op 1 januari 1999 zijn er geen spanningen geweest die de wisselkoers van de Deense kroon ongunstig beïnvloeden. De afwijkingen van de wisselkoers ten opzichte van de spilkoers zijn ruim binnen de toegestane bandbreedte gebleven en het verschil in kortetermijnrente met de eurozone was onverminderd klein. Dat is een uiting van het vertrouwen in het vaste-wisselkoersstelsel. Het macro-economische beleid blijft voor lage obligatierendementen op lange termijn zorgen. Het verschil in rendement tussen langlopende overheidsobligaties in Denemarken en de eurozone is gedaald tot bijna nul basispunten, af en toe was dit licht negatief.

4. Op 17 februari 2005 bekrachtigde de Raad in zijn advies de in het geactualiseerde convergentieprogramma 2004 van Denemarken gepresenteerde begrotingsstrategie. Wat de uitvoering van de begroting 2005 betreft, werd in het geactualiseerde programma 2004 voor 2005 een overheidsoverschot van 2,2% van het BBP beoogd, terwijl in de huidige actualisering bij gelijke vooruitzichten voor de BBP-groei een overschot van 3,6% wordt verwacht. Over het geheel genomen waren de inkomsten beter dan verwacht, ook de ontvangsten uit de rendementsheffing op de opbrengst uit pensioenfondsen en uit de olie- en gaswinning, maar ook de uitgaven zijn - weliswaar beheerst - gestegen.

5. De begrotingsstrategie op middellange termijn is erop gericht gedurende de gehele programmaperiode hoge primaire overschotten te handhaven om een snelle daling van de schuldquote te bewerkstelligen. De strategie is gebaseerd op uitgavenbeheersing, met als doel handhaving van de reële groei van de overheidsconsumptie op 0,5% per jaar, instandhouding van de belastingstop en van het vereiste van een begroting in evenwicht voor de lagere overheden. In dit geactualiseerde programma wordt verwacht dat het overheidsoverschot van een piek van 3,6% van het BBP in 2005 (onder impuls van uitzonderlijke factoren, waaronder ontvangsten uit de rendementsheffing op de opbrengst uit pensioenfondsen en activiteiten op het gebied van olie en gas) zowel in 2006 als in 2007 tot iets meer dan 3% terugloopt en vervolgens licht afneemt om aan het einde van de programmaperiode op 2,9% van het BBP uit te komen. Het tijdsbestek van het primaire overschot is gelijkaardig, met een daling met 2 procentpunten van het BBP gedurende de programmaperiode (1 procentpunt indien het uitzonderlijk hoge overschot van 2005 buiten de vergelijking wordt gelaten). Zowel de uitgaven- als de ontvangstenquote geeft over de prognoseperiode een geleidelijk dalende trend te zien. Dit weerspiegelt een daling van de belastingopbrengsten (deels als gevolg van de belastingstop), uitgavenbeheersing gebaseerd op beperking van de reële groei van de overheidsconsumptie tot 0,5% per jaar en afname van de rentelast. In vergelijking met het vorige programma gaat het nieuwe geactualiseerde programma verder dan het geplande traject van het overheidssaldo bij een overwegend ongewijzigd macro-economisch scenario. Denemarken gebruikt de overgangsperiode voor de tenuitvoerlegging van het besluit van Eurostat van 2 maart 2004 inzake de indeling van op kapitaaldekking berustende pensioenstelsels die deel uitmaken van de tweede pijler; verwacht wordt dat als gevolg van de uitvoering van het besluit het overheidssaldo jaarlijks met circa 1% van het BBP afneemt.

6. Uit berekeningen van de diensten van de Commissie op basis van het programma volgens de algemeen aanvaarde methode blijkt dat het structurele overschot (d.w.z. het conjunctuurgezuiverde overschot, ongerekend eenmalige en tijdelijke maatregelen,) in 2005 van zijn piek van 3½% van het BBP daalt tot circa 2¾% van het BBP in 2006 en vervolgens stijgt tot 3¼% van het BBP. De achteruitgang van de structurele positie tussen 2005 en 2006, wanneer de output gap verbetert van licht negatief in 2005 tot net positief in 2006, vloeit voornamelijk voort uit uitzonderlijk hoge inkomsten in 2005, gevolgd door een verwachte normalisatie van deze inkomsten in 2006.

7. In het programma wordt gestreefd naar een structureel evenwicht (rekening houdend met het gebruik van de overgangsperiode van hogervermeld besluit van Eurostat) van tussen 1½% en 2½% van het BBP gedurende de programmaperiode. Voor deze evaluatie wordt dit als de begrotingsdoelstelling op middellange termijn van het programma beschouwd.

8. Aangezien de middellangetermijndoelstelling van het programma verder gaat dan de minimumreferentie (geraamd op een tekort van circa ½% van het BBP), moet het bereiken daarvan voldoen aan het doel, te zorgen voor een veiligheidsmarge tegen een buitensporig tekort. Wat de passendheid van de doelstelling betreft, ligt de middellangetermijndoelstelling van het programma binnen de in het stabiliteits- en groeipact en de gedragscode voor de eurozone en WKM II-lidstaten aangegeven marge en is deze aanzienlijk veeleisender dan door de schuldquote en de gemiddelde potentiële productiegroei op de lange termijn wordt gesuggereerd. In het programma wordt uitgelegd dat de middellangetermijndoelstelling is vastgesteld op een hoger niveau dan in het pact wordt verlangd, om door een snelle vermindering van de schuld een stevige basis te leggen voor de houdbaarheid van de openbare financiën op de lange termijn.

9. Al met al lijken de risico's voor de begrotingsprognoses in het geactualiseerde programma aan de positieve kant, vooral omdat - voornamelijk als gevolg van de om technische redenen voor 2007 and 2008 laag geraamde BBP-groei - de BBP-groei hoger kan uitvallen dan verwacht. De BBP-groei en de begrotingsresultaten in deze jaren zouden dan ook gunstiger kunnen uitvallen dan in het programma wordt verwacht. De inachtneming van het streven de reële groei van de overheidsconsumptie te beperken vormt, tegen de achtergrond van een reputatie voor wisselende prestaties, een gevaar.

10. Gelet op de risico's die per saldo aan de begrotingsdoelstellingen zijn verbonden, lijkt de in het programma geschetste begrotingsstrategie voldoende om ervoor te zorgen dat de daarin vervatte middellangetermijndoelstelling gedurende de gehele programmaperiode ruimschoots wordt gehandhaafd. Deze strategie volstaat ook om een voldoende veiligheidsmarge te verschaffen om het hoofd te kunnen bieden aan normale conjunctuurfluctuaties zonder de referentiewaarde van het tekort, te weten 3% van het BBP, te overschrijden. Ten aanzien van het vereiste voor landen die hun middellangetermijndoelstelling al hebben bereikt, om tijdens goede perioden een procyclisch begrotingsbeleid te vermijden, gaat het structureel evenwicht tussen 2005 en 2010 met 0,3 procentpunt van het BBP achteruit, met een scherpe daling van 0,8 procentpunt tussen 2005 en 2006, wanneer de output gap verbetert van licht negatief tot net positief. Gelet op de uitzonderlijke inkomsten in 2005, het pakket begrotingsmaatregelen voor 2006 en de aan de berekening van de output gaps verbonden onzekerheden kan het begrotingsbeleid van Denemarken waarschijnlijk niet als procyclisch worden aangemerkt.

11. De herindeling van de op kapitaaldekking berustende pensioenstelsels die deel uitmaken van de tweede pijler vanaf voorjaar 2007 (wanneer de overgangsperiode voor de tenuitvoerlegging van het besluit van Eurostat van maart 2004 ter zake afloopt) zou deze evaluatie niet wezenlijk veranderen. Over het geheel genomen is de begrotingssituatie deugdelijk en de begrotingsstrategie vormt een goed voorbeeld van een begrotingsbeleid waarbij het pact in acht wordt genomen.

12. De brutoschuld, die in 2005 op 36% van het BBP staat, ligt al ruim onder de in het Verdrag vastgelegde referentiewaarde van 60% van het BBP. Volgens het geactualiseerde programma zal de schuldquote in de laatste jaren van het programma nog verder dalen om in 2010 21½% van het BBP te bereiken. Deze schuldvermindering, die voornamelijk te danken is aan hogere primaire saldi, is sneller dan in de vorige actualisering was verwacht.

13. Wat de houdbaarheid van de openbare financiën betreft, lijkt het risico voor Denemarken gering te zijn ten aanzien van de verwachte budgettaire kosten van de vergrijzing. Het niveau van de brutoschuld ligt thans ruim onder de referentiewaarde van 60% en zal naar verwachting over de gehele prognoseperiode onder deze waarde blijven. De strategie waarbij aan de houdbaarheid een centrale plaats wordt toegekend bij het vastleggen van het begrotingsbeleid, beheersing van de pensioenuitgaven daaronder begrepen, waarbij activa worden gecumuleerd, levert een positieve bijdrage aan de vooruitzichten voor de overheidsfinanciën op de lange termijn. De momenteel zeer gunstige begrotingssituatie draagt bij aan beperking van de verwachte met de vergrijzing gepaard gaande begrotingslasten en de begrotingsplannen brengen weinig risico voor de houdbaarheid van de overheidsfinanciën met zich mee.

14. De beoogde maatregelen op het gebied van de overheidsfinanciën zijn grotendeels in overeenstemming met in de geïntegreerde richtsnoeren vervatte globale richtsnoeren voor het economisch beleid voor de periode 2005-2008. In het bijzonder neemt Denemarken zijn middellangetermijndoelstellingen in acht. Er zijn echter geen nieuwe maatregelen aangeduid om de veronderstelde toename van de werkgelegenheid ten belope van bijna 2% van het aantal arbeidskrachten tegen 2010 te verwezenlijken.

15. In het programma van structurele hervormingen van Denemarken, dat op 26 oktober 2005 in het kader van de hernieuwde strategie van Lissabon voor groei en werkgelegenheid is ingediend, worden de volgende uitdagingen geïdentificeerd die aanzienlijke gevolgen voor de overheidsfinanciën hebben: (i) verbetering van het arbeidsaanbod om de houdbaarheid van de openbare financiën op de lange termijn te waarborgen en (ii) verbetering van de doeltreffendheid van de openbare sector. De gevolgen voor de begroting van de in het nationale programma van structurele hervormingen beschreven maatregelen zijn terug te vinden in de budgettaire prognoses van het convergentieprogramma. De in het convergentieprogramma beoogde maatregelen op het gebied van de overheidsfinanciën zijn in overeenstemming met de in het nationale programma van structurele hervormingen vastgelegde maatregelen.

16. Aanbeveling voor een

ADVIES VAN DE RAAD

overeenkomstig artikel 9, lid 3, vanVerordening (EG) nr. 1466/97 van de Raad van 7 juli 1997 over het geactualiseerde convergentieprogramma van Denemarken voor de periode 2005-2010

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,

Gelet op Verordening (EG) nr. 1466/97 van de Raad van 7 juli 1997 over versterking van het toezicht op begrotingssituaties en het toezicht op en de coördinatie van het economisch beleid[3], en met name op artikel 9, lid 3,

Gelet op de aanbeveling van de Commissie,

Na raadpleging van het Economisch en Financieel Comité,

HEEFT HET VOLGENDE ADVIES UITGEBRACHT:

17. Op [24 januari 2006] heeft de Raad het geactualiseerde convergentieprogramma van Denemarken voor de periode 2005-2010 behandeld. Het programma volgt in grote lijnen de in de nieuwe gedragscode aangegeven modelstructuur voor stabiliteits- en convergentieprogramma's. Het programma vertoont leemten bij de door de nieuwe gedragscode voorgeschreven verplichte en facultatieve gegevens (met name de ramingen voor de mondiale BBP-groei en de groei in de EU voor bepaalde jaren ontbreken). In het Deense programma wordt de middellangetermijndoelstelling voor de begrotingssituatie niet expliciet vastgelegd zoals in de gedragscode wordt vereist.

18. Het afgelopen decennium bedroeg de BBP-groei gemiddeld circa 2 procent, terwijl de inflatie in grote lijnen die in de eurozone volgde. De werkgelegenheidsgroei is de afgelopen jaren toegenomen en de werkloosheid ligt dichtbij het laagste niveau van het afgelopen decennium. In het macro-economische scenario dat aan het programma ten grondslag ligt, wordt voor 2006 uitgegaan van een reële BBP-groei van 2,4% en gemiddeld 1,6% tijdens de resterende programmaperiode. Op basis van de momenteel beschikbare informatie lijkt dit scenario aan de voorzichtige kant, met name voor de jaren 2007 en 2008. De in het programma gehanteerde inflatieverwachtingen lijken realistisch.

19. Op 17 februari 2005 bekrachtigde de Raad in zijn advies de in het geactualiseerde convergentieprogramma 2004 van Denemarken gepresenteerde begrotingsstrategie. Wat de uitvoering van de begroting 2005 betreft, werd in het geactualiseerde programma 2004 voor 2005 een overheidsoverschot van 2,2% van het BBP beoogd, terwijl in de huidige actualisering bij gelijke vooruitzichten voor de BBP-groei een overschot van 3,6% wordt verwacht. Over het geheel genomen waren de inkomsten beter dan verwacht, ook de ontvangsten uit de rendementsheffing op de opbrengst uit pensioenfondsen en uit de olie- en gaswinning, maar ook de uitgaven zijn - weliswaar beheerst - gestegen.

20. De begrotingsstrategie is erop gericht gedurende de gehele programmaperiode de structurele overschotten tussen gemiddeld 1½% en 2½% te handhaven, hetgeen een sterke vermindering van de schuldquote van de overheid impliceert, om voor een deugdelijke basis voor de vergrijzing te zorgen. De strategie is gebaseerd op uitgavenbeheersing, met als doel handhaving van de reële groei van de overheidsconsumptie op 0,5% per jaar, instandhouding van de belastingstop en van het vereiste van een begroting in evenwicht voor de lagere overheden. In het geactualiseerde programma wordt verwacht dat het overheidsoverschot van 3,6% van het BBP in 2005 terugloopt tot 3,1% in 2006 en 3,2% in 2007 en vervolgens licht afneemt om aan het einde van de programmaperiode op 2,9% van het BBP uit te komen. De geraamde overheidsoverschotten in dit geactualiseerde programma zijn aanzienlijk groter dan in de vorige actualisering met een soortgelijke verwachte BBP-groei.

21. In het programma wordt gestreefd naar een structureel evenwicht (rekening houdend met het gebruik van de overgangsperiode van hogervermeld besluit van Eurostat) van tussen 1½% en 2½% van het BBP gedurende de programmaperiode. Voor deze evaluatie wordt dit als de begrotingsdoelstelling op middellange termijn van het programma beschouwd. Structureel gezien (d.w.z. conjunctuurgezuiverd, ongerekend eenmalige en tijdelijke maatregelen,) daalt het overschot van een piek van 3,6% van het BBP in 2005 tot circa 2¾% van het BBP in 2006 en vervolgens trekt het aan tot 3¼% van het BBP. Niettemin weerspiegelt de verwachte daling in 2006 met 0,8 procentpunt van het BBP een normalisatie van de verwachte belastingontvangsten uit de pensioenfondsen, die in 2005 uitzonderlijk hoog waren.

22. Aangezien de in het programma vervatte middellangetermijndoelstelling verder gaat dan de minimumreferentie (geraamd op een tekort van circa ½% van het BBP), moet het bereiken daarvan voldoen aan het doel, te zorgen voor een veiligheidsmarge tegen een buitensporig tekort. Wat de passendheid van de doelstelling betreft, ligt de middellangetermijndoelstelling van het programma binnen de in het stabiliteits- en groeipact en de gedragscode voor de eurozone en WKM II-lidstaten aangegeven marge en is deze aanzienlijk veeleisender dan door de schuldquote en de gemiddelde potentiële productiegroei op de lange termijn wordt gesuggereerd. In het programma wordt uitgelegd dat deze is vastgesteld op een hoger niveau dan in het pact wordt verlangd, om door een snelle vermindering van de schuld een stevige basis te leggen voor de houdbaarheid van de openbare financiën op de lange termijn.

23. Al met al lijken de risico's voor de begrotingsprognoses in het geactualiseerde programma aan de positieve kant, vooral omdat - voornamelijk als gevolg van de om technische redenen voor 2007 and 2008 laag geraamde BBP-groei - de BBP-groei hoger kan uitvallen dan verwacht. De BBP-groei en de begrotingsresultaten in deze jaren zouden dan ook gunstiger kunnen uitvallen dan in het programma wordt verwacht. De inachtneming van het streven de reële groei van de overheidsconsumptie te beperken vormt, tegen de achtergrond van een reputatie voor wisselende prestaties, in dit opzicht een gevaar.

24. Rekening houdende met deze risicobeoordeling, lijkt de in het programma uitgestippelde begrotingsstrategie toereikend om gedurende de gehele programmaperiode de middellangetermijndoelstelling te handhaven. Bovendien biedt deze strategie een voldoende veiligheidsmarge om het hoofd te kunnen bieden aan normale conjunctuurfluctuaties zonder de referentiewaarde van het tekort, te weten 3% van het BBP, te overschrijden. Voorts rekening houdend met de uitzonderlijke omvang van het geraamde overschot voor 2005, is het in het programma uitgestippelde begrotingsbeleid tevens in zoverre in overeenstemming met het stabiliteits- en groeipact dat het tijdens goede perioden niet procyclisch is. De indeling van de op kapitaaldekking berustende pensioenstelsels die deel uitmaken van de tweede pijler vanaf voorjaar 2007 (wanneer de overgangsperiode voor de tenuitvoerlegging van het besluit van Eurostat van 2 maart 2004 ter zake afloopt) zal de Deense overschotten elk jaar met circa 1% van het BBP doen afnemen maar zou deze evaluatie niet wezenlijk veranderen. Over het geheel genomen is de begrotingssituatie deugdelijk en de begrotingsstrategie vormt een goed voorbeeld van een begrotingsbeleid waarbij het pact in acht wordt genomen.

25. De schuldquote zou in 2005 36% van het BBP hebben bedragen, ruim onder de in het Verdrag gestelde referentiewaarde van 60% van het BBP. Volgens het programma zal de schuldquote gedurende de programmaperiode met circa 14 procentpunten dalen.

26. Wat de houdbaarheid van de openbare financiën betreft, lijkt het risico voor Denemarken gering te zijn ten aanzien van de verwachte met de vergrijzing gepaard gaande begrotingslasten. Het niveau van de brutoschuld ligt thans ruim onder de referentiewaarde van 60% en zal naar verwachting over de gehele prognoseperiode onder deze waarde blijven. De strategie waarbij aan de houdbaarheid een centrale plaats wordt toegekend bij het vastleggen van het begrotingsbeleid, beheersing van de pensioenuitgaven daaronder begrepen, waarbij activa worden gecumuleerd, levert een positieve bijdrage aan de vooruitzichten voor de overheidsfinanciën op de lange termijn. De momenteel zeer gunstige begrotingssituatie draagt bij aan beperking van de verwachte begrotingsimpact van de vergrijzing en de begrotingsplannen brengen weinig risico voor de houdbaarheid van de overheidsfinanciën met zich mee.[4]

27. De beoogde maatregelen op het gebied van de overheidsfinanciën zijn grotendeels in overeenstemming met in de geïntegreerde richtsnoeren vervatte globale richtsnoeren voor het economisch beleid voor de periode 2005-2010. In het bijzonder neemt Denemarken zijn middellangetermijndoelstellingen in acht. Er zijn echter geen nieuwe maatregelen aangeduid om de veronderstelde toename van de werkgelegenheid ten belope van bijna 2% van het aantal arbeidskrachten tegen 2010 te verwezenlijken.

28. In het programma van structurele hervormingen van Denemarken, dat op 26 oktober 2005 in het kader van de hernieuwde strategie van Lissabon voor groei en werkgelegenheid is ingediend, ligt de nadruk op verbetering van het arbeidsaanbod om de houdbaarheid van de openbare financiën op lange termijn te waarborgen en de doeltreffendheid van de openbare sector te verbeteren. De gevolgen voor de begroting van de in het nationale programma van structurele hervormingen beschreven maatregelen zijn terug te vinden in de budgettaire prognoses van het convergentieprogramma. De in het convergentieprogramma beoogde maatregelen op het gebied van de overheidsfinanciën zijn in overeenstemming met de in het nationale programma van structurele hervormingen vastgelegde maatregelen.

Vergelijking tussen de belangrijkste macro-economische en budgettaire prognoses1

2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 | 2010 |

Reëel BBP (verandering in %) | CP nov 2005 | 2,0 | 2,4 | 2,4 | 1,1 | 1,6 | 2,1 |

COM nov 2005 | 2,1 | 2,7 | 2,3 | 2,1 | n.b. | n.b. |

CP nov 2004 | 2,2 | 2,5 | 1,3 | 1,9 | 1,8 | 1,8 |

HICP-inflatie (in %) (%) | CP nov 2005 | 0,9 | 1,6 | 2,0 | 1,3 | 1,9 | 1,8 |

COM nov 2005 | 0,9 | 1,7 | 2,0 | 1,9 | n.b. | n.b. |

CP nov 2004 | 1,2 | 1,7 | 1,6 | 1,7 | n.b. | 1,6 |

Output gap (% van het potentiële BBP) | CP nov 20052 | -0,8 | -0,3 | 0,1 | -0,7 | -0,9 | -0,6 |

COM nov 20056 | -1,3 | -0,6 | -0,4 | -0,4 | n.b. | n.b. |

CP nov 20042 | -0,6 | -0,1 | -0,5 | -0,4 | n.b. | -0,4 |

Overheidssaldo (% van het BBP) | CP nov 2005 | 2,3 | 3,6 | 3,1 | 3,2 | 2,7 | 2,9 |

COM nov 2005 | 2,9 | 3,7 | 3,0 | 2,7 | n.b. | n.b. |

CP nov 2004 | 1,4 | 2,2 | 1,8 | 1,9 | 2,2 | 2,2 |

Primair saldo (% van het BBP) | CP nov 2005 | 4,7 | 5,6 | 4,7 | 4,1 | 3,5 | 3,7 |

COM nov 2005 | 5,3 | 5,8 | 4,9 | 4,4 | n.b. | n.b. |

CP nov 2004 | 4,5 | 4,8 | 4,5 | 4,6 | n.b. | 4,4 |

Conjunctuurgezuiverd saldo (% van het BBP) | CP nov 20052 | 2,8 | 3,8 | 3,0 | 3,6 | 3,3 | 3,3 |

COM nov 2005 | 3,8 | 4,1 | 3,3 | 3,0 | n.b. | n.b. |

CP nov 20042 | 1,7 | 2,0 | 2,0 | 2,0 | n.b. | 2,3 |

Structureel saldo3 (% van het BBP) | CP nov 20054 | 2,6 | 3,6 | 2,7 | 3,3 | 3,3 | 3,3 |

COM nov 20055 | 3,6 | 3,9 | 3,0 | 2,7 | n.b. | n.b. |

CP nov 2004 | n.b. | n.b. | n.b. | n.b. | n.b. | n.b. |

Bruto overheidsschuld (% van het BBP) | CP nov 2005 | 42,3 | 35,6 | 31,7 | 28,9 | 26,5 | 21,5 |

COM nov 2005 | 43,2 | 36,0 | 33,0 | 31,5 | n.b. | n.b. |

CP nov 2004 | 42,3 | 39,4 | 37,4 | 35,3 | 33,1 | 28,8 |

Noten: 1In de begrotingsprognoses is geen rekening gehouden met het effect van het besluit van Eurostat van 2 maart 2004 inzake de indeling van op kapitaaldekking berustende pensioenstelsels, dat uiterlijk ten tijde van de kennisgeving van voorjaar 2007 ten uitvoer moet worden gelegd. Wordt dit effect wel meegerekend, dan zou het overheidssaldo in 2004 1,3% van het BBP bedragen, 2,7% in 2005, 2,1% in 2006, 2,2% in 2007, 1,7% in 2008 en 1,9% in 2009, terwijl de bruto overheidsschuld in 2004 43,5% van het BBP zou bedragen, 36,8% in 2005, 32,9% in 2006, 30,1% in 2007, 27,7% in 2008 en 22,7% in 2010. 2Berekeningen van de diensten van de Commissie op basis van de in het programma voorkomende informatie. 3Conjunctuurgezuiverd saldo (zoals in de vorige rijen), eenmalige en tijdelijke maatregelen niet meegerekend. 4Eenmalige en tijdelijke maatregelen uit het programma (0,2% van het BBP in 2004 en 2005 en 0,3% in 2006 en 2007; alle met een tekortverminderend effect). 5Eenmalige en tijdelijke maatregelen uit de najaarsprognoses 2005 van de diensten van de Commissie (0,2% van het BBP in 2004 en 2005 en 0,3% in 2006 en 2007; alle met een tekortverminderend effect). 6Op basis van een geraamde potentiële groei van 1,9%, 2,1%, 2,1% respectievelijk 2,1% in de periode 2004-2007. Bron: Convergentieprogramma (CP); najaarsprognoses 2005 van de diensten van de Commissie (COM); berekeningen van de diensten van de Commissie. |

[1] PB L 209 van 2.8.1997, blz. 1. Verordening gew3[pic]zigd b3[pic] Verordening (EG) nr. 1055/2005 (PB L 174 van 7.7.2005, blz 1). Alle documenten waarnaar in deze tekst wordt verwezen, kunnen worden geraadpleegd op de volgende website:http://europa.eu.int/comm/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

[2] Advies van het Economisch en Financieel Comité over de specificaties inzake de uitvoering van het stabiliteits- en groeipact en richtsnoeren inzake de inhoud en de vorm van de stabiliteits- en convergentieprogramma's, door de ECOFIN-Raad op 11 oktober 2005 goedgekeurd..

[3] PB L 209 van 2.8.1997, blz. 1. Verordening gewĳzigd bĳ Verordening (EG) nr. 1055/2005 (PB L 174 van 7.7.2005, blz 1). Alle documenten waarnaar in deze tekst wordt verwezen, kunnen worden geraadpleegd op de volgende website:

http://europa.eu.int/comm/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm.

[4] Nadere bijzonderheden over de houdbaarheid op lange termijn worden verschaft in de technische evaluatie van het programma door de diensten van de Commissie, die op de volgende website zal worden gepubliceerd: http://europa.eu.int/comm/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm .