NL Publicatieblad van de Europese Unie C 261/3

Bericht van inleiding van een onderzoeksprocedure in verband met handelsbelemmeringen — in de zin van Verordening (EG) nr. 3286/94 van de Raad — bestaande uit maatregelen en praktijken van de Oostelijke Republiek Uruguay op het gebied van de handel in Schotse whisky

(2004/C 261/03)

Op 2 september 2004 heeft de Commissie een klacht ontvangen die was ingediend op grond van artikel 4 van Verordening (EG) nr. 3286/94 van de Raad (1) (hierna „de verordening” genoemd).

1. INDIENER VAN DE KLACHT

De klacht werd ingediend door de Scotch Whisky Association (SWA) namens 54 van haar leden — allen distilleerders, „blenders”, merkhouders, makelaars en exporteurs van Schotse whisky — die samen goed zijn voor 95 % van de distilleer- en „blending”-capaciteit van Schotland.

De SWA is een organisatie die optreedt namens één of meer ondernemingen van de Gemeenschap in de zin van artikel 4, lid 1 en artikel 2, lid 6 van de verordening.

2. PRODUCTEN

De klacht heeft betrekking op Schotse whisky's die in Schotland van granen worden vervaardigd, overeenkomstig de bepalingen van Verordening nr. 1576/89 van de EG en worden ingedeeld onder hoofdstuk 22 van het Geharmoniseerd Systeem, subpost 2208.30.

Het onderzoek dat door de Commissie wordt geopend, kan evenwel ook betrekking hebben op andere producten, met name die waarvan belanghebbenden die zich binnen de hieronder vermelde termijn aanmelden (zie punt 8), kunnen aantonen dat zij ook door de gewraakte praktijken worden getroffen.

3. ONDERWERP VAN DE KLACHT

De klacht heeft betrekking op vier afzonderlijke aspecten van de Uruguayaanse voorschriften in verband met accijns op ingevoerde whisky's:

1. Ouderdom van de whisky

Volgens de klacht wordt voor de vaststelling van de heffingsgrondslag voor de accijnzen op gedistilleerde drank in Uruguay (IMESI = Impuesto Específico Interno = speciale binnenlandse belasting) gebruik gemaakt van een systeem van prijsklassen en fictieve prijzen. Voor de vaststelling van de uiteindelijk verschuldigde belasting wordt een vast percentage toegepast.

De prijsklassen voor whisky zijn zodanig vastgesteld dat gewaarborgd is dat voor alle binnenlandse merken het laagste belastingtarief geldt. Terzelfdertijd laat Uruguay geen enkele whisky die meer dan drie jaar oud is tot de laagste prijsklasse toe. Aangezien volgens de EU-voorschriften whisky minstens drie jaar moet rijpen heeft de vereiste met betrekking tot de ouderdom van whisky van Uruguay tot gevolg dat whisky uit de EU niet voor het laagste belastingtarief in aanmerking komt.

2. Voorafbetaling van de belasting

Volgens de klacht vereist Uruguay dat de importeurs vooraf een invoerbelasting betalen die overeenkomt met 80 % van de douanewaarde van de goederen. Voor de binnenlandse producenten geldt deze vereiste niet. Hoewel de vooraf betaalde accijns met de uiteindelijk verschuldigde belasting wordt verrekend, heeft deze handelwijze niettemin negatieve gevolgen voor de cash flow van de importeurs en kan de ingevoerde gedistilleerde drank minder concurreren met de binnenlandse tegenhangers.

3. Accijnszegels

De klagende partij voert aan dat de ingevoerde producten ook worden gediscrimineerd doordat er accijnszegels op moeten worden aangebracht zodra zij op de markt komen, terwijl deze zegels voor de binnenlandse producten niet verplicht zijn.

4. Gebrek aan transparantie

Tenslotte wordt in de klacht gewezen op de ontoereikende transparantie en voorspelbaarheid van het IMESI-systeem die het gevolg zijn van de frequente wijzigingen van de prijsklassen en fictieve prijzen en van het ontbreken van een methode of aan criteria om deze vast te leggen.

4. HANDELSBELEMMERINGEN

De SWA beweert dat de onder punt 3 genoemde praktijken handelsbelemmeringen zijn in de zin van artikel 2, lid 1 van de verordening.

a) Ouderdom van de whisky

De SWA beweert dat de bepalingen van Uruguay in verband met de ouderdom van de whisky ertoe leiden dat ingevoerde Schotse whisky duidelijk minder gunstig wordt behandeld dan „soortgelijke” producten van binnenlandse oorsprong hetgeen indruist tegen de artikelen III.2 en III.4 van de GATT.

Volgens de SWA heeft de eis dat whisky om voor de laagste prijsklasse in aanmerking te komen niet ouder mag zijn dan drie jaar, tot gevolg dat ingevoerde whisky's die anders wèl onder deze klasse zouden vallen van deze prijsklasse worden uitgesloten. Deze eis heeft slechts gevolgen voor ingevoerde whisky's aangezien volgens de Uruguayaanse normen voor gedistilleerde drank whisky slechts twee jaar hoeft te rijpen. Bovendien voert de SWA aan dat de prijsklassen voor whisky zodanig zijn vastgesteld dat gewaarborgd is dat alle binnenlandse merken voor het laagste belastingtarief in aanmerking komen.

b) Voorafbetaling van de belasting

De SWA voert aan dat de vereiste in verband met de vooruitbetaling van de accijns bij ingevoerde gedistilleerde drank in strijd is met artikel XI.1 van de GATT omdat hierdoor de invoer uit andere WTO-landen wordt beperkt. Bovendien is de maatregel in kwestie strijdig met artikel III.2 van de GATT, omdat hij inhoudt dat een binnenlandse belasting wordt toegepast op ingevoerde producten om de eigen binnenlandse productie te beschermen.

c) Accijnszegels

De SWA voert aan dat de vereiste dat op ingevoerde gedistilleerde drank accijnszegels moeten worden aangebracht de invoer van dit product beperkt en dus strijdig is met artikel XI.1 van de GATT. Subsidiair vormt de maatregel een overtreding van artikel III.4 van de GATT omdat ingevoerde gedistilleerde drank minder gunstig wordt behandeld dan „soortgelijke” producten van binnenlandse oorsprong.

d) Gebrek aan transparantie

De SWA voert aan dat de IMESI-belastingbepalingen van Uruguay strijdig zijn met artikel X.3, onder (a), van de GATT omdat zij niet uniform, onpartijdig en op redelijke wijze worden toegepast hetgeen naar verluidt een gevolg is van de ontoereikende transparantie en voorspelbaarheid van deze bepalingen.

Gezien de beschikbare feitelijke gegevens en het voorgelegde bewijsmateriaal, is de Commissie van oordeel dat de klacht voldoende aanwijzingen bevat van handelsbelemmeringen in de zin van artikel 2, lid 1, van de verordening.

5. NADELIGE GEVOLGEN VOOR DE HANDEL

In 2002 voerden de leden van de SWA Schotse whisky uit naar Uruguay ter waarde van ongeveer 20 miljoen EUR waardoor deze markt voor de bedrijfstak de vierde belangrijkste markt in Latijns-Amerika werd. Van de totale in Uruguay ingevoerde hoeveelheden whisky vertegenwoordigt de Schotse whisky ongeveer 90 %.

De indiener van de klacht voert aan dat de praktijken die aanleiding waren tot de klacht, hebben bijgedragen tot een belangrijke daling van het verbruik van Schotse whisky in Uruguay. Aan het einde van 2003 was het aandeel van Schotse whisky in de gehele „whisky”-markt gedaald van iets meer dan 40 % (aan het eind van 2002) tot iets minder dan 35 % omdat de consumenten ten gevolge van de moeilijke economische tijden de Schotse whisky's inruilden voor de goedkopere binnenlandse producten waarop bovendien minder accijns werd geheven. Aangezien de prijs een belangrijke rol speelt in de aankoopbesluiten van de consument heeft de discriminatie van Schotse whisky in het marktsegment met de „beste prijs/kwaliteitsverhouding” volgens de klagende partij bijzonder negatieve gevolgen gehad.

De klagende partij heeft berekend welke gevolgen het niet gelden van de huidige eis met betrekking tot de ouderdom voor de handelsprijzen van een aantal goedkopere whisky's kon hebben. Daarbij is gebleken dat de handelsprijzen van een aantal populaire merken met ongeveer 15 % zouden dalen waardoor het concurrentievermogen van deze merken ten aanzien van binnenlandse merken zou verbeteren. Bovendien zijn er verschillende andere merken Schotse whisky die ook van de opname in de laagste prijsklasse zouden kunnen profiteren. Momenteel is er geen enkele stimulans om de marges te beperken omdat alle Schotse whisky's automatisch van de laagste prijsklasse worden uitgesloten ongeacht de prijs van de drank op het eerste verkooppunt. Bovendien zouden ook de discriminatoire vereisten in verband met de vooruitbetaling en de accijnszegels gevolgen hebben voor de kleinhandelsprijzen van de ingevoerde whisky's en hun concurrentiepositie op de markt negatief beïnvloeden.

Tenslotte verwijst de klagende partij meer algemeen naar de marktpositie van ingevoerde gedistilleerde drank in Uruguay; alle andere soorten internationaal verhandelde gedistilleerde drank zoals cognac, gin, rum en wodka konden deze markt maar matig penetreren hetgeen met name blijkt bij vergelijking met de situatie in de buurlanden.

De Commissie oordeelt dat de klacht voldoende aanwijzingen van nadelige gevolgen voor de handel in de zin van artikel 2, lid 4, van de verordening inzake handelsbelemmeringen bevat.

6. BELANG VAN DE GEMEENSCHAP

De bedrijfstak van de Schotse whisky voert ieder jaar goederen ter waarde van meer dan 3,5 miljard EUR uit naar ongeveer 200 markten. Meer dan 10 000 mensen zijn rechtstreeks bij de productie van Schotse whisky tewerkgesteld terwijl nogmaals 50 000 arbeidsplaatsen in het gehele Verenigd Koninkrijk gedeeltelijk afhankelijk zijn van deze bedrijfstak.

De Commissie oordeelt dat het van essentieel belang is dat er voor onze exporterende bedrijfstakken gelijke concurrentievoorwaarden gelden met name wat de binnenlandse belastingen in derde landen betreft. De tariefbescherming mag niet worden vervangen door andere protectionistische belemmeringen die internationale verbintenissen schenden. Dit is met name belangrijk bij alcoholische dranken omdat dat producten zijn die doorgaans aan een hoge belasting — een combinatie van accijns en belastingen over de toegevoegde waarde — zijn onderworpen.

Rekening houdend met het bovenstaande wordt geoordeeld dat het in het belang van de Gemeenschap is een onderzoeksprocedure in te leiden.

7. PROCEDURE

Na overleg in het bij de verordening opgerichte Raadgevende Comité is de Commissie tot de conclusie gekomen dat er voldoende bewijsmateriaal is om een onderzoek te openen naar de feitelijke en juridische aspecten van deze zaak en dat dit in het belang van de Gemeenschap is. De Commissie opent daarom een onderzoek overeenkomstig artikel 8 van de verordening.

Belanghebbenden worden uitgenodigd om contact op te nemen met de Commissie en hun standpunt schriftelijk uiteen te zetten, met name over de in de klacht genoemde specifieke punten, en bewijsmateriaal toe te zenden.

Voorts zal de Commissie de partijen horen die hierom schriftelijk verzoeken op het ogenblik dat zij zich bekendmaken, mits zij een rechtstreeks belang hebben bij de resultaten van de procedure.

Dit bericht wordt bekendgemaakt overeenkomstig artikel 8, lid 1, onder (a), van de verordening.

8. TERMIJN

Alle gegevens in verband met dit onderzoek en verzoeken om te worden gehoord moeten schriftelijk worden gericht aan:

Europese Commissie Directoraat-generaal Handel De heer Ignacio Garcia Bercero, DG Handel F.2 CHAR 9/74 Wetstraat 200 B-1049 Brussel Fax (32-2) 299 32 64

en moeten binnen 30 dagen na de bekendmaking van dit bericht door de Commissie zijn ontvangen.

(1) Verordening (EG) nr. 3286/94 van de Raad van 22 december 1994 tot vaststelling van communautaire procedures op het gebied van de gemeenschappelijke handelspolitiek met het oog op de handhaving van de rechten die de Gemeenschap ontleent aan internationale regelingen voor het handelsverkeer, in het bijzonder die welke onder auspiciën van de Wereldhandelsorganisatie werden vastgesteld (WTO) (PB L 349 van 31.12.1994, blz. 71). Verordening laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 356/95 (PB L 41 van 23.2.1995, blz. 3).