Advies van het Comité van de Regio's over het "Voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad inzake de evaluatie en de beheersing van omgevingslawaai"

(2001/C 148/02)

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S,

gezien het "Voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad inzake de evaluatie en de beheersing van omgevingslawaai" [COM(2000) 468 def. - 2000/0194 (COD)];

gezien het besluit van de Europese Raad van 10 oktober 2000 om, overeenkomstig artikel 175 (lid 1) van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, het Comité hierover te raadplegen;

gezien het besluit van het bureau van 13 juni 2000 om Commissie 4 - Ruimtelijke ordening, stadsbeleid, energie, milieu met het opstellen van een advies hierover te belasten;

gezien het door commissie 4 op 7 december 2000 goedgekeurde ontwerpadvies (CDR 271/2000 rev. 1) (rapporteur: de heer Roelants du Vivier, B/ELDR),

heeft tijdens zijn 37e zitting van 14 en 15 februari 2001 (vergadering van 14 februari) het volgende advies uitgebracht.

Standpunt en aanbevelingen van het Comité van de Regio's

1. Standpunt van het Comité van de Regio's

1.1. Het Comité van de Regio's is ingenomen met het voorstel voor een richtlijn van de Europese Commissie inzake de evaluatie en de beheersing van omgevingslawaai. Hiermee wordt een beslissende stap gezet in de richting van een gemeenschappelijk Europees beleid ter bestrijding van geluidshinder. Dit wetgevingsinstrument biedt geen oplossing voor alle problemen, maar is een eerste poging om diverse vormen van geluidsoverlast in hun geheel te bekijken.

1.2. De tenuitvoerlegging van een gemeenschappelijk beleid door de lidstaten is absoluut noodzakelijk om het aantal door hinderlijk en gezondheidsbedreigend lawaai getroffen Europese burgers niet verder te laten stijgen of zelfs te verminderen. Lawaai is immers de belangrijkste vorm van overlast voor de burgers, zowel vanuit milieu-oogpunt als op het vlak van de volksgezondheid.

1.3. Het Comité van de Regio's constateert tot zijn genoegen dat wordt voorgesteld geluidshinder stapsgewijs te bestrijden, gezien de situatie in de steden en regio's. Deze strategie betekent in het slechtste geval voortzetting van de bestaande situatie voor sommige regio's en in het beste geval een forse vooruitgang voor andere.

1.4. Het Comité van de Regio's beklemtoont het belang van de vaststelling van een bepaald aantal gemeenschappelijke indicatoren, die verenigbaar dienen te zijn met algemeen toegepaste, gestandaardiseerde indicatoren, maar acht het noodzakelijk met name voor luchthavens gemeenschappelijke interventiedrempels vast te stellen voor geluidsniveaus die onmiskenbaar gevolgen hebben voor de volksgezondheid. In de richtlijn wordt ten aanzien van de gemeenschappelijke indicatoren maar weinig informatie verschaft over dosis/effect-relaties met het oog op de definitie van geluidsoverlast; daarom stelt het Comité voor wetenschappelijk onderzoek te verrichten om deze problematiek te doorgronden. Op basis van dit onderzoek kunnen later gemeenschappelijke streefwaarden of gemeenschappelijke kwaliteitscriteria en grenswaarden worden vastgesteld die aanleiding geven tot de uitvoering van actieplannen. Parallel aan dit onderzoek moeten op korte termijn streefwaarden voor geluidsbelasting worden ingevoerd, waarbij, in geval van overschrijding, de plicht tot het opstellen van actieplannen ontstaat.

2. Aanbevelingen van het Comité van de Regio's

2.1. Het Comité van de Regio's betreurt dat de Europese Commissie in haar algemene evaluatie maar weinig belang hecht aan de rol die de regionale en lokale autoriteiten moeten spelen bij de tenuitvoerlegging van de richtlijn. Deze richtlijn betreft immers terreinen waarvoor de lokale overheden bevoegd zijn, nl. het stedelijk en regionaal vervoersbeleid, ruimtelijke ordening en bescherming van de volksgezondheid. Het Comité stelt voor dat de Europese Commissie een werkmethode vaststelt voor de tenuitvoerlegging van de richtlijn, waarbij de regionale en lokale betrokkenen - via dialoog en overleg - worden betrokken.

2.2. Het Comité van de Regio's stelt voor dat de Commissie het initiatief neemt om een netwerk voor de uitwisseling van informatie, ervaring en kennis op te zetten, dat de regio's en steden kan helpen bij de toepassing van de richtlijn.

2.3. Aangezien een groot aantal burgers in Europa last heeft van lawaai, moet volgens het Comité van de Regio's snel een gemeenschappelijke strategie ter bestrijding van geluidshinder worden opgezet, die evenwel rekening houdt met de verschillen tussen de regio's. Daarom stelt het Comité voor, zonder aan de doelstellingen van de richtlijn te willen tornen, het tijdschema en de termijnen voor omzetting van de richtlijn aan te passen en deze dienovereenkomstig te wijzigen. Zo zou de termijn voor toezending van informatie inzake grenswaarden aan de Commissie moeten worden verlengd tot een jaar na het opstellen van de geluidsbelastingkaarten. De vaststelling van grenswaarden kan immers belangrijke sociaal-economische gevolgen hebben voor met name de steden en regio's die tot dusver niet veel hebben ondernomen om geluidshinder tegen te gaan.

2.4. Het Comité van de Regio's wijst erop dat het Groenboek van de Europese Commissie over "het toekomstig beleid inzake bescherming tegen geluidshinder" richtwaarden bevat die noodzakelijk zijn om de grenswaarden te kunnen vaststellen. Deze richtwaarden, die niet zijn opgenomen in de definitieve versie van de richtlijn, waren gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek naar het begrip "hinder" en waren afkomstig van de Wereldgezondheidsorganisatie. Het Comité van de Regio's zou graag zien dat er opnieuw richtwaarden in de richtlijn worden opgenomen.

2.5. Het Comité van de Regio's onderschrijft het belang dat in de richtlijn wordt gehecht aan het opstellen van gemeenschappelijke indicatoren. De wijze waarop deze indicatoren kunnen worden berekend of gemeten, is van grote invloed op de verkregen resultaten. Het is dus zaak in overleg met de lokale en regionale overheden een gemeenschappelijke werkwijze vast te stellen waardoor kwaliteit en geldigheid van de resultaten worden gegarandeerd.

2.6. Het Comité van de Regio's verzoekt de Commissie het begrip "agglomeratie" duidelijk te omschrijven. De richtlijn is slechts van toepassing op dichtbevolkte gebieden. Maar ook buiten dit soort gebieden kunnen veel mensen last hebben van geluidshinder. Daarom kan het begrip "agglomeratie" beter worden omschreven aan de hand van het belang van het vervoersnet (omvang, intensiteit van het verkeer enz.), de bestemming van het gebied en het aantal betrokken burgers.

2.7. Het Comité van de Regio's steunt de reikwijdte van het door de Commissie voorgestelde toepassingsgebied. Gemeenschappelijke indicatoren moeten worden gebruikt in het geval van geluidsbelastingkaarten, zoals bepaald in de artikelen 5 en 7 van de richtlijn, en niet in het geval van strategische geluidsbelastingkaarten, die alleen een beeld schetsen van de situatie in bepaalde zones.

2.8. Aangezien lawaai de meest voorkomende bron van ergernis is voor de Europese burger, maar één van de terreinen waarvoor de minste Europese regels bestaan, hoopt het Comité van de Regio's dat de in de richtlijn aangekondigde maatregelen ter bestrijding van geluidsoverlast snel worden uitgevoerd. Feit is echter dat de richtlijn geen eisen stelt aan de inhoud en de beoogde resultaten ervan.

2.9. Bijzondere aandacht dient uit te gaan naar problemen van geluidsoverlast die wordt veroorzaakt door vliegtuigen. Volgens het Comité valt een groot aantal luchthavens onder de definitie van "luchthaven" in de richtlijn, die zich niet beperkt tot de grotere luchthavens. De hinder die wordt veroorzaakt door het lawaai van vliegtuigen is echter zo bijzonder dat voor dit type vervoer een specifieke indicator zou moeten worden vastgesteld. Bovendien moet de in de richtlijn voorgestelde evaluatiemethode nog worden gevalideerd.

2.10. Het Comité van de Regio's verheugt zich erover dat de informatie voor de burger een zeer belangrijke plaats inneemt in de richtlijn, maar vindt dat deze informatie niet beperkt mag blijven tot de verspreiding van geluidsbelastingkaarten.

Brussel, 14 februari 2001.

De voorzitter

van het Comité van de Regio's

Jos Chabert