15. Internationaal monetair stelsel
A5-0302/2001
Resolutie van het Europees Parlement over het internationaal monetair stelsel: hoe kan men het
beter laten functioneren en toekomstige crises vermijden (2000/2017(INI))
Het Europees Parlement,
1dash gezien de thans in de verschillende internationale instellingen zoals het IMF, de Wereldbank, de Bank
voor internationale betalingen, het Forum voor financiële stabiliteit alsmede verschillende internatio-naleberoepsorganisaties, waaronder hetInternationalAccounting StandardsCommittee,deInternatio-nal Federation of Accountants of de International Association of Securities Commissions,
1dash onder verwijzing naar de ontwerpresolutie van Cristiana Muscardini, Mauro Nobilia, Mario Walter
Mauro en Vitalino Gemelli over de reële economie en het financiewezen (B5-0306/2000),
1dash gelet op artikel163 van zijn Reglement,1dash gezien het verslag van de Economische en Monetaire Commissie (A5-0302/2001),
A. gezien het telkens terugkeren en de omvang van monetaire en financiële crises op internationale
schaal, waarvan het aantal sinds 1975 volgens de cijfers van het IMF bijna 120 bedraagt,
B. met name gezien de Aziëcrisis van 1997, alsmede de crises in Rusland en Brazilië in 1998, die door
hun schrikwekkende effecten van verspreiding en aansteking bijna op een mondiale crisis zijn uit-gelopen, en die ten grondslag liggen aan een bewustwording zonder precedent van alle politieke eneconomische actoren wat betreft de noodzaak van een diepgaande hervorming van de internationalefinanciële structuren,
C. gezien de vele tekortkomingen van de internationale financiële structuren die de crises van de afgelo-
pen jaren aan het licht hebben gebracht, metnameintermen van toezicht en prudentiële controleopinternationale financiële activiteiten en van het vermogen van de internationale organisaties om decrises te voorkomen of doeltreffend aan te pakken,
D. overwegende dat een internationaal financieel stelsel alleen dan stabiel kan zijn, wanneer het econo-
misch beleid van de afzonderlijke lidstaten gericht is op groei en werkgelegenheid,
E. overwegende dat open financiële markten op termijn tot aanzienlijke efficiëntiewinst voor de inter-
nationale economie leiden mits betere kadervoorwaarden worden geschapen om de risico’s voor deeconomische stabiliteit van alle landen te minimaliseren,
F. overwegende datdereëleeconomiedekostenbetaaltvanfinanciële instabiliteitendecriseswaardeze
toe leidt in termen van verlies van gelegenheden tot groei, van werkgelegenheid en economisch enmaatschappelijk welzijn,
G. gezien de centrale rol die financiële engineering en innovatie spelen, die doordat onderscheid kan
worden gemaakt tussen afzonderlijke en repetitieve scripturale monetaire operaties, een splitsing vanhet risico en het verhandelen daarvan op de markten mogelijk maakt,
H. niettemin overwegende dat financiële engineering tegelijkertijd ertoe leidt dat financiële transacties en
de kanalen om risico te nemen complexer worden, waardoor de regelgevende en toezichthoudende
autoriteiten, zowel die van de overheid als van grote particuliere bedrijfsgroepen voor aanzienlijkeproblemen worden geplaatst ten aanzien van de monitoring en de analyse van risico’s,
I. overwegende datvele crises te wijten zijn aan detehoge schuldenhetzij indeoverheids-, hetzij inde
particuliere sector,
J. overwegendedatdenoodzakelijkefinanciëlestabiliteiteenpubliekgoedisdatdeverantwoordelijkheid
en de rol van publieke autoriteiten om crises te voorkomenof althans in zo goed mogelijke banen teleiden, rechtvaardigt,C112E/140 NL9.5.2002 Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen
Dinsdag, 23 oktober 2001
K. overwegende, in dit verband dat er morele onzekerheden bestaan die een bijzondere uitdaging aan de
publieke autoriteiten stellen ten aanzien van een te verwezenlijken optimaal evenwicht tussen het vrijfunctioneren van de marktenen de noodzakelijkereglementering ervan enerzijds en het optreden vancrises en de betrokkenheid van de particuliere sector bij publieke reddingsinterventies anderzijds,
L. gezien denoodzaakomallelanden,metinbegrip vande„offshore”-centraendefiscaleparadijzen aan
prudentiële minimumregels te onderwerpen,
M. gezien de centrale rol die de Europese Unie dient te spelen in het algemene debat over de nieuwe
financiële structuren,
1. is van mening dat de lopende hervormingen van de internationale financiële instellingen gericht
moeten zijn op de toename van hun doeltreffendheid en transparantie, met name wat betreft het IMF ende Wereldbank; maar ook op hun universaliteit, met name ten aanzien van de BIB (Bank voor internatio-nale betalingen) en andere beperkt multilaterale organisaties;
2. spreekt zich uit voor mondiaal geïntegreerd prudentieel toezicht en controle, die niet alleen nood-
zakelijk zijn geworden door de mundialisering van de financiële activiteiten op zich, maar ook door huntoenemende desintermediatie en de toename van het aantal partijen van verschillende soorten op dezemarkt; verwerpt het idee van een mondiaal regelgevende superinstantie als zijnde niet te verwezenlijkenen roept op tot een veel nauwere samenwerking op internationale schaal tussen de nationale toezicht-houdende en controlerende instanties, onder andere door middel van een uitwisseling van informatieover activiteiten van op transnationaal niveau opererende bedrijfsgroepen;
3. wenst datopEuropees niveau de Europese Centrale Bank deze rolvan coördinatorvan de bestaande
nationale toezichthoudende en controlerende instanties krijgt; is van mening dat de ECB daarnaast ookactief deel zou moeten nemen aan de instelling van nauwe coördinatie op internationaal niveau;
4. wenst dat de lopende afwegingen en werkzaamheden met name gericht worden op de preventie van
systeemcrises;steltinditverband vooreen „waarnemingspostvoorhetsysteemrisico” intestellen,die zouworden toegevoegd aan de BIB;
5. is van mening dat het IMF de enige instelling is die zorg draagt voor het goed functioneren van de
wereldeconomieinhaaronderlingemacro-economischeonafhankelijkheden,endathetIMFeenbijzondereverantwoordelijkheid heeft bij het toezicht op financiële zwakke punten gezien de zwaarwegende invloedvan de internationale financiële markten op de wereldeconomie;
6. is, van mening dat het IMF zich moet wijden aan zijn hoofdtaak, namelijk het macro-economisch
toezicht op alle landen, en steunt een verdieping van de lopende hervorming met betrekking tot de orga-nisatie en het functioneren van het IMF; deze hervorming dient onder andere te omvatten:
1dash een regelmatige stijging van zowel de quota’s en de uitgifte van bijzondere trekkingsrechten (BTR) al
naargelangvandegroeivandehandelindewereldeconomie,alsmedeallepassendemaatregelenvoorkapitaalstromen teneinde het vermogen van het IMF om basismiddelen te verschaffen te waarborgen,
1dash met het oog op de verhoging van de doeltreffendheid van de Raad van Beheer, een mogelijkheid tot
onafhankelijk optreden van de 24 administrateurs van het IMF,
1dash de instelling van een „permanent comité van vertegenwoordigers van de ministers van Financiën” om
het toezicht op de multilaterale instellingen en de besluitvorming in het nieuwe internationaal mone-
tair en financieel comité te vergemakkelijken,
1dash een reactivering van de BTR, embryo van een mondiale gemeenschappelijke munt, waarvan de toe-
kenningscriteriaselectiefgerichtzoudenkunnenwordenalnaargelangvandevereistenvanduurzameontwikkeling, en die ook in geval van grote crises kunnen worden gebruikt,
1dash afschaffing vande supermeerderheid van 85%voorallebelangrijke besluiten; een herverdeling vande
bevoegdheden en de stemmen waarbij de universaliteit van het IMF en de rol van de opkomendelanden beter wordt weerspiegeld,
1dash het beroep van de Raad van bestuur op een regelmatige kritische evaluatie door externe deskundigen
van de economische analyses en de door de diensten van het IMF aanbevolen maatregelen,
1dash een intelligente herschikking van de constituerende leden om het economisch gewicht van de Euro-
pese Unie binnen het IMF beter te plaatsen;9.5.2002 NL C112E/141 Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen
Dinsdag, 23 oktober 2001
7. verlangt in deze context tevens een betere coördinatie en coherente presentatie van de Europese
standpunten bij alle internationale economische en financiële instanties;
8. acht de toepassing van gemeenschappelijke normen en standaarden op internationaal niveau essen-
tieel, met name op het gebied van boekhouding, statistiek, evaluatie en audit, bij het uitwerken waarvangebruik wordt gemaakt van de middelen en de deskundigheid van de particuliere sector en waarbij deomzetting ervan in alle lidstaten van de organisatie voorwaarde is voor iedere vorm van financiële steun
van het IMF;
9. schaart zich achter de verzoeken van het Forum voor financiële stabiliteit om een juridisch en justi-
tieel kader, waardoor ieder conflict tussen de partijen snel kan worden geregeld, met name ingeval vaninsolventie van een der partijen:
1dash door transnationale arbitrageinstellingen te creëren,1dash door een onderscheid in te voeren tussen principale en niet-principale insolventie,1dash door ontleend aan het Amerikaans recht de „debtor-in-possessionfinancing” in te voeren;
10. achthetnoodzakelijkdeprivésectorbijdeaanpakvancrisestebetrekken;bepleithetopnemenvan
collectieve actieclausules, vooralinobligatiecontracten, omeen aanpakvanmonetaire crises metdeelnamevan de particuliere sector mogelijk te maken; acht het noodzakelijk dat de Europese Unie de weg wijstdoor middel van een Europese richtlijn;
11. is van mening dat deze betrokkenheid in sommige gevallen kan reiken tot het bevriezen van de
aflossingen waardoor de morele gevolgen kunnen worden beperkt en de kosten van de herstructurerings-programma’skunnenwordenverminderd;isvanmeningdathetIMFhetgezagheeftomdegeldigheidvanhet moratorium ten overstaan van de internationale financiële gemeenschap te waarborgen;
12. is van mening dat betere crisispreventie niet mogelijk is zonder meer toezicht op transacties buiten
de balans om 1dash met name alle financiële derivaten, met inbegrip van derivaten die tot stand komen inonderhandse onderhandelingen; deze mogen niet van een concurrentievoordeel kunnen profiteren tenopzichte van andere financiële producten, hetgeen het geval is wanneer hierop minder controle en regel-geving van toepassing is dan op deze laatste;
13. steunt hiertoe de oprichting van een „kredietregister” bij de BIB om alle informatie met betrekking
totdeblootstellingvanallebelangrijke financiële ondernemingen aan instellingendie systematischwordengekenmerkt door een hoge schuldenlast te centraliseren;
14. benadrukt de noodzaak van de versterking van de prudentiële vereisten die worden opgelegd aan
banken wanneer deze fungeren als tegenwicht tegen speculatieve fondsen (of hedge funds); is in dezelfde
geestvanmeningdatdeherfinanciering vanspeculatievefondsendieactiefzijninlandendienietonderde
overeenkomsten van Bazel vallen, moeilijker en duurder moet worden;
15. wenst vanuit dezelfde gedachtegang dat de EU financieel toezicht en regelgeving ter bestrijding van
witwaspraktijken bovenaan de agenda van de toetredingsonderhandelingen plaatst;
16. verzoekt de EU maatregelen vast te stellen ter beperking van het financiële verkeer met landen en
offshorecentra die zich volgens de analyses van de FATF (Financial Action Task Force voor het witwassenvan geld) niet houden aan de internationale minimumregels voor het bedrijfseconomisch toezicht;
17. is van mening dat de Europese Unie in het kader van versterkt toezicht ookop bedrijfseconomisch
gebiedopinternationaleschaalookhaarbenadering terzakemoetaanpassendoorhetEuropeesStelselvanCentrale Banken aan te wijzen als daadwerkelijk orgaan voor de coördinatie van de nationale toezicht-houdende en controle-instanties, overeenkomstig artikel105, lid6 van het EG-Verdrag; is overigens vanmening datdeze noodzaakreeds wordtaangetoonddoorhet bestaanvan de Europese munten de internemarkt van financiële diensten, die zijn voltooiing heeft bereikt;
18. zietdeuitdaging diewordtgestelddooreenbeterebeheersing vanspeculatieve activiteiten opkorte
termijn en de destabiliserende effecten die deze vertegenwoordigen, is van mening dat de opkomendelanden zichzelf moeten beschermen door over te gaan tot een interne liberalisatie, die gepaard gaat meteen doeltreffend toezicht alvorens zij overgaan tot een externe liberalisatie van het kapitaalverkeer, en zonodig de Chileense benadering na te volgen door te verlangen dat niet-rentedragende deposito’s evenredigzijn aan buitenlands kapitaal bij binnenkomstom de looptijd van externe obligaties te verlengen;C112E/142 NL9.5.2002 Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen
Dinsdag, 23 oktober 2001
19. verwelkomt in dit verband het besluit van de Raad Economische Zaken en Financiën om de Com-
missieteverzoeken omvoorfebruari 2002een onderzoekuitte voerenover globalisatieenontwikkeling,teneinde de voor- en nadelen te evalueren van de financiële globalisatie (internationale kapitaalstromen,bestrijding van de volatiliteit van de financiële markten) en de balans op te maken van de ontwikkelings-hulpopinternationaalniveau(verlichting vandeschuldenlast,toegangtotdemarktenbuitenlandseinves-teringen); verlangt dat dit onderzoek zo objectief mogelijk wordt uitgevoerd, rekening houdend met dewerkzaamheden verricht door verschillende economische stromingen;
20. benadrukt dat de Europese Unie zelf ook door dit probleem wordt getroffen, en zich in het kader
van de regulering van de geïntegreerde financiële markt toezichtsinstrumenten dient te verschaffen; ver-zoekt de instellingen deze toezichtsinstrumenten spoedig te behandelen aan de hand van de beschikbarestudies;
21. verlangt in het kader van artikel Vll van de Statuten van het IMF een moratorium voor de aflossin-
gen van schulden van landen die getroffen zijn door een liquiditeits- of solventiecrisis, om de betrokkenlanden voldoende tijd te geven voor de ontwikkeling van een schuldsaneringsplan;
22. doet een beroep op het IMF en de industrielanden om de armste landen in staat te stellen een
nieuwe start te maken door hun schulden kwijt te schelden, gekoppeld aan adequate voorwaarden tenaanzien van het economisch beleid, en de opkomende landen met een schuldenlast in staat te stellen hunschulden af te betalen aan de hand van een percentage van hun exportproduct, zoals bij een beroemdhistorisch precedent;
23. verzoekt het IMF in zijn programma’s voor structurele aanpassing rekening te houden met de
sociale aspecten van de voor te stellen hervormingen; verzoekt de Wereldbank en de regionale ontwik-kelingsbanken zich bij voorrang te wijden aan de bestrijding van de armoede, met name door middel vanonderwijs-, sociale en gezondheidsprogramma’s;
24. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Commissie,de Raad, de directeur-
generaal van de Bank voor internationale betalingen, de president van de Europese Centrale Bank, de
directeur-generaal van het IMF, de president van de Wereldbank, de directeur-generaal van de WTO als-mede de secretaris-generaal van de Verenigde Naties.9.5.2002 NL C112E/143 Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen
Dinsdag, 23 oktober 2001