MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT overeenkomstig artikel 251, lid 2, tweede alinea, van het EG-Verdrag betreffende het gemeenschappelijk standpunt van de Raad met het oog op de aanneming van een verordening van het Europees Parlement en de Raad inzake de communautaire statistiek van inkomens en levensomstandigheden (EU-SILC)

2001/0293 (COD)

MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT overeenkomstig artikel 251, lid 2, tweede alinea, van het EG-Verdrag betreffende het gemeenschappelijk standpunt van de Raad met het oog op de aanneming van een verordening van het Europees Parlement en de Raad inzake de communautaire statistiek van inkomens en levensomstandigheden (EU-SILC)

1. ACHTERGROND

Indiening van het voorstel bij de Raad en het Europees Parlement (COM(2001) 754 definitief - 2001/0293(COD)): 13 december 2001

Advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité: 24 april 2002

Advies van het Europees Parlement - eerste lezing: 14 mei 2002

Indiening van het gewijzigde EU-SILC-voorstel van de Commissie: 15 november 2002

Vaststelling van het gemeenschappelijk standpunt: 6 maart 2003.

2. DOEL VAN HET VOORSTEL VAN DE COMMISSIE

Op hoog politiek niveau is gevraagd om statistieken over inkomens en levensomstandigheden en met name om indicatoren voor armoede en sociale uitsluiting. De artikelen 136, 137 en 285 van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap vormen de basis voor de opstelling van statistieken over inkomens, levensomstandigheden en sociale uitsluiting. Bovendien kreeg de uitroeiing van armoede in de conclusies van de Europese Raden van Lissabon (23-24 maart 2000), Nice (7-9 december 2000), Stockholm (23-24 maart 2001) en Laken (14-15 december 2001) krachtige steun en werd de Raad en de Commissie verzocht een beter inzicht in sociale uitsluiting te bevorderen aan de hand van algemeen aanvaarde indicatoren waarmee de voortgang kan worden gemeten.

In deze context heeft de Commissie met het oog op de "verzameling en verspreiding van vergelijkbare statistische gegevens in de lidstaten en op communautair niveau" het "communautair actieprogramma ter aanmoediging van samenwerking tussen lidstaten ter bestrijding van sociale uitsluiting" opgesteld. De Mededelingen COM(2000) 594, COM(2001) 619 en COM(2002) 551 van de Commissie inzake structurele indicatoren gaan in dezelfde richting.

Tussen 1994 en 2001 voorzag het communautair panel van huishoudens (ECHP) in deze politieke behoefte. Daar de inhoud echter aan de nieuwe politieke eisen moest worden aangepast en er om operationele verbeteringen werd verzocht, vooral wat de actualiteit van de opgestelde statistieken betreft, is in juni 2000 besloten tot het EU-SILC-project.

3. COMMENTAAR OP HET GEMEENSCHAPPELIJK STANDPUNT

3.1. Algemeen

De Raad heeft het gemeenschappelijk standpunt unaniem goedgekeurd en de Commissie neemt het over.

3.2. Beslissingen inzake de amendementen van het Europees Parlement na de eerste lezing

De EP-commissie staat zeer positief tegenover het ontwerp van de kaderverordening inzake het EU-SILC-project. Het Parlement heeft in zijn plenaire vergadering van 14 mei 2002 het verslag met twaalf amendementen unaniem goedgekeurd. Deze amendementen beogen vooral een nauwkeurigere omschrijving van de te verzamelen gegevens. Met andere woorden, er wordt gevraagd om de opname van gedetailleerdere informatie in bijlage I bij de verordening.

Na de goedkeuring van deze amendementen kwam de Commissie op 15 november 2002 met een gewijzigd voorstel voor een EU-SILC-verordening van het Europees Parlement en de Raad, waarin de amendementen 1, 4, 5, 6, 8, 11 en 12 in dezelfde en de amendementen 2, 3, 7 en 10 in iets andere bewoordingen waren opgenomen. Amendement 9 is verworpen, aangezien de Commissie tegen de toevoeging van het onderwijs van ouders was.

3.3. Standpunt van de Commissie inzake de door het Europees Parlement op 14 mei 2002 goedgekeurde amendementen

Het Europees Parlement heeft de twaalf amendementen op 14 mei 2002 goedgekeurd. Ze zijn voor het overgrote deel hetzij rechtstreeks hetzij in iets andere bewoordingen, zonder inhoudelijke wijziging, in de voorstellen van het gemeenschappelijke standpunt van de Raad overgenomen.

Er kunnen slechts twee belangrijke verschillen worden waargenomen:

* bij het gebied "fysieke en sociale omgeving", waar de Raad geen precisering door de toevoeging van criminaliteit, vervuiling en lawaai wenst, zoals het Europees Parlement in amendement 7 heeft voorgesteld. De variabelen bevatten echter wel informatie hierover. De Commissie had criminaliteit, vervuiling en lawaai liever wél in de titel van het gebied vermeld willen zien, maar zij beseft dat dit technische problemen oplevert, en stemt met de versie van de Raad in.

* bij het onderwijsgebied, waar het gemeenschappelijk standpunt alleen het hoogst bereikte ISCED-niveau vermeldt, zonder dat het onderwijs van ouders wordt toegevoegd, terwijl het Europees Parlement dit laatste in amendement 9 wel heeft voorgesteld. De Commissie steunt de niet-opneming van onderwijs van ouders op jaarbasis in het SILC-project, gezien de technische problemen om aan betrouwbare informatie te komen.

3.4. Nieuwe door de Raad ingevoerde bepalingen en standpunt van de Commissie

(1) Diverse wijzigingen van de Raad betreffen slechts technische details en zijn alle voor de Commissie aanvaardbaar.

(2) De belangrijkste andere wijzigingen van de Raad zijn:

* in artikel 1 is een aanvullende doelstelling, namelijk de vergelijkbaarheid van gegevens, opgenomen, die door methodologische studies zal worden nagestreefd;

* de inkomensdefinitie (artikel 2, leden l en m) wordt als volgt verduidelijkt:

* geldelijke én niet-geldelijke inkomenscomponenten moeten in aanmerking worden genomen,

* voor "zelfstandigen en werklozen" moeten de verplichte sociale premies worden afgetrokken,

* voor de berekening van het bruto-inkomen moet alleen worden uitgegaan van "ontvangen overdrachten tussen huishoudens". Om het beschikbare inkomen te berekenen, moeten de betaalde overdrachten tussen huishoudens worden afgetrokken van het bruto-inkomen;

* in artikel 3 zijn de woorden "vergelijkbare" en "actuele" geschrapt. De Commissie had ze liever gehandhaafd willen zien, maar neemt de versie van de Raad over;

* in artikel 4, lid 1, heeft de Raad voor het woord "geproduceerd" gekozen om ruimte te laten voor de waaier van passende methoden die de lidstaten kunnen gebruiken om de vereiste gegevens op te stellen en te schatten;

* het eerste jaar voor de productie van de gegevens is gewijzigd van 2003 in 2004, de vroegste datum die voor de toepassing van deze verordening haalbaar is. In de gehele verordening zijn de datums aangepast om rekening te houden met deze wijziging. Met name is in artikel 6, lid 2, de datum voor het eerste secundaire doelgebied uitgesteld tot 2005;

* aan artikel 4, lid 2, is voor Duitsland, Nederland en het Verenigd Koninkrijk een afwijking toegevoegd, waardoor de SILC in deze drie landen pas vanaf 2005 hoeft te worden opgesteld. Voorwaarde is wel dat ze gegevens verstrekken voor de transversale indicatoren in het kader van de open coördinatiemethode;

* in artikel 8 is een nieuw lid ingevoegd, waardoor Duitsland overgangsperioden krijgt om over te schakelen op volledige toepassing van kanssteekproeven voor zowel transversale als longitudinale gegevens;

* in artikel 10 is een nieuwe alinea opgenomen waarin de data van indiening van vergelijkbare gegevens voor transversale gemeenschappelijke EU-indicatoren ook zullen worden betrokken op de lidstaten waar de jaarlijkse gegevensverzameling pas na 2004 van start gaat;

* in het aangepaste artikel 12 is de formulering van Verordening (EG) nr. 831/2002 van 17 mei 2002 betreffende de toegang tot gegevens voor wetenschappelijke doeleinden overgenomen;

* aan artikel 12 is een nieuw lid toegevoegd waarin wordt gewaarborgd dat door de wetenschappelijke wereld opgestelde verslagen niet uitkomen vóór de publicatie van verslagen van de Commissie (verslagen op basis van transversale microgegevens voor het jaar N mogen niet vóór juli van het jaar N+2 worden gepubliceerd en verslagen op basis van longitudinale gegevens niet vóór juli van het jaar N+3);

* overeenkomstig de herziene versie van artikel 13 is de financiering gedurende vier jaar voor alle lidstaten gegarandeerd, ook voor die welke op grond van een afwijking later dan andere met het verzamelen van gegevens mogen beginnen. De begrotingsautoriteit zal de beschikbare kredieten toekennen en niet alleen maar vastleggen;

* in artikel 15 voorziet de Raad in een periode van ten minste twaalf in plaats van negen maanden tussen de vaststelling van uitvoeringsmaatregelen en hun toepassing in de enquête;

* om ervoor te zorgen dat er bij het streven naar vergelijkbare indicatoren van hoge kwaliteit behoorlijke vooruitgang wordt geboekt, moeten de lidstaten overeenkomstig de herziene versie van artikel 16 een tussentijds verslag over de kwaliteit opstellen, waarvan de Commissie een syntheseverslag maakt dat het eindverslag over de kwaliteit aanvult;

* het nieuwe artikel 16 betreft ook methodologische studies om te beoordelen welk effect het gebruik van uiteenlopende gegevensbronnen door de lidstaten op de vergelijkbaarheid van de gegevens heeft;

* in bijlage I heeft de Raad onder "arbeidssituatie" het gebied "kinderopvang" opgenomen omdat de beschikbaarheid van of het gebrek aan kinderopvangfaciliteiten volgens hem een sleutelfactor is die bijdraagt tot uitsluiting van de arbeidsmarkt;

* in bijlage II is de steekproefomvang voor IJsland en Noorwegen toegevoegd.

3.5. Comitologieproblemen die zich bij de goedkeuring van het gemeenschappelijk standpunt hebben voorgedaan (en door de Commissie ingenomen standpunt)

De Raad heeft de comitologie gewijzigd door van de beheersprocedure een regelgevingsprocedure te maken.

4. CONCLUSIE

De Commissie stemt met alle wijzigingsvoorstellen van de Raad in.