smi 
BHl 
m 
ra 
mÈMM smi 
BHl COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN 
Brussel, 17.12.1998 
COM(1998) 705 def. 
m 
ra 
•au PERIODIEK VERSLAG 
VAN DE COMMISSIE 
OVER DE VORDERINGEN VAN 
ESTLAND 
OP DE WEG NAAR TOETREDING 

Inhoud 
A. Inleiding 
a) Woord vooraf 
Achtergrond van het Voortgangsverslag 
b) Betrekkingen tussen de Europese Unie en Estland 
De versterkte Pre-toetredingsstrategie 
Recente ontwikkelingen in de bilaterale betrekkingen 
B. Criteria voor lidmaatschap 
1. Politieke criteria 
1.1. Democratie en rechtsstaat 
Het parlement 
De uitvoerende macht 
De rechterlijke macht 
Corruptiebestrijding 
1.2. Mensenrechten en bescherming van de minderheden 
Burgerrechten en Politieke Rechten 
Economische, Sociale en Culturele Rechten 
Rechten en Bescherming van Minderheden 
1.3. Algemene Evaluatie 
2. Economische criteria 
2.1. Inleiding 
2.2. Economische ontwikkelingen sinds de publicatie van het advies van de 
Commissie 
Macro-economische ontwikkelingen 
Structurele hervormingen 
2.3. Toetsing aan de criteria van Kopenhagen 
Bestaan van een functionerende markteconomie 
Vermogen om het hoofd te bieden aan de concurrentiedruk en de marktkrachten 
2.4. Algemene Evaluatie 
3. Vermogen om de verplichtingen van het lidmaatschap na te 
komen 
3.1. Interne markt zonder grenzen 
Algemeen kader 
De Vier Vrijheden 
Concurrentie 
3.2. Innovatie 
De Informatiemaatschappij 
Onderwijs, Opleiding en Jeugdzaken 
Onderzoek en Technologische Ontwikkeling 
Telecommunicatie 
Audiovisuele sector 
3.3. Economische en Fiscale Aspecten 
Economische en Monetaire Unie 
Belastingen 
Statistiek 
3.4. Scctorbeleid 
Industrie 
Landbouw 
Visserij 
Energie 
Vervoer 
Kleine en Middelgrote Ondernemingen 
3.5. Economische en sociale cohesie 
Werkgelegenheid en Sociale Zaken 
Regionaal Beleid en Cohesie 
3.6. Kwaliteit van leven en milieu 
Milieu 
Bescherming van de Consument 
3.7. Justitie en Binnenlandse Zaken 
3.8. Buitenlands beleid 
Handelsverkeer en Internationale Economische Betrekkingen 
Ontwikkeling 
Douane 
Gemeenschappelijk Buitenlands en Veiligheidsbeleid 
3.9. Financiële aspecten 
Financiële Controle 
3.10. Algemene evaluatie 
4. Bestuurlijke capaciteit om het acquis toe te passen 
C. Conclusie 
D. Partnerschap voor Toetreding en Nationaal Programma 
voor de Overname van het Acquis : algemene beoordeling 
van de tenuitvoerlegging 
1. Partnerschap voor Toetreding 
2. Nationaal Programma voor de Overname van het Acquis 
Bijlage 
Statistische Gegevens 
A. Inleiding 
a) Woord vooraf 
In Agenda 2000 stelde de Commissie dat zij regelmatig verslag zou uitbrengen aan de 
Europese Raad over de vorderingen van elk van de kandidaat-lidstaten van Midden- en 
Oost-Europa bij de voorbereidingen op het lidmaatschap, en dat het eerste verslag eind 
1998 zou worden ingediend. De Europese Raad van Luxemburg besloot het volgende: 
"Over de vorderingen van elke Midden- en Oost-Europese kandidaat-lidstaat op weg naar 
de toetreding in het licht van de criteria van Kopenhagen, met name over het tempo 
waarin het acquis van de Unie wordt overgenomen, wordt voor elk betrokken land door 
de Commissie regelmatig een verslag voorgelegd aan de Raad, in voorkomend geval 
vergezeld van aanbevelingen voor de opening van bilaterale intergouvernementele 
conferenties, en zulks vanaf eind 1998. Voorafgaand aan deze jaarlijkse verslagen zullen 
de uitvoering van de Partnerschappen voor Toetreding en de stand van de overname van 
het acquis met elke kandidaat-lidstaat in de bij de Europa-overeenkomsten ingestelde 
organen worden onderzocht. De verslagen van de Commissie zullen als basis dienen om 
in het kader van de Raad de besluiten te nemen die in verband met het voeren van de 
toetredingsonderhandelingen of de uitbreiding daarvan tot andere kandidaten 
noodzakelijk zijn. In dat verband zal de Commissie, bij de beoordeling van het vermogen 
van de kandidaat-lidstaten om aan de economische criteria en de uit de toetreding 
voortvloeiende verplichtingen te voldoen, de in Agenda 2000 vastgelegde methode 
aanhouden. 
Bij de beoordeling van de vorderingen van de kandidaat-lidstaten aan de hand van de op 
gezette tijden door de Commissie aan de Raad voor te leggen verslagen, dient een 
dynamische benadering te worden gehandhaafd." 
De Europese Raad van Cardiff onderschreef deze conclusies en stelde het volgende : 
"De prioriteit van de Unie is het uitbreidingsproces in stand te houden voor de landen die 
in de conclusies van de Europese Raad van Luxemburg worden genoemd, waarbinnen zij 
het lidmaatschap actief kunnen nastreven en vorderingen kunnen maken bij het 
aanvaarden van de verplichtingen van dat lidmaatschap, met inbegrip van de criteria van 
Kopenhagen. Elk van de kandidaat-lidstaten zal volgens dezelfde criteria worden 
beoordeeld en zich, afhankelijk van de mate waarin hij reeds voorbereid is, in zijn eigen 
tempo op het lidmaatschap voorbereiden. Veel zal afhangen van de inspanningen die de 
kandidaat-lidstaten zelf leveren om aan de criteria te voldoen. Alle landen zullen het 
voordeel genieten van versterkte betrekkingen met de EU, onder andere via een politieke 
dialoog en een op elk land toegesneden strategie die hen kunnen helpen bij de 
voorbereiding op de toetreding." 
Overeenkomstig deze raadsconclusies wordt voor het voortgangsverslag betreffende 
Estland dezelfde schematische indeling gevolgd als voor het Advies. Het verslag omvat: 
- een beschrijving van de betrekkingen tussen Estland en de Unie, vooral in het kader van 
de Associatie-Overeenkomst; 
- een analyse van de situatie op het gebied van de door de Europese Raad vastgestelde 
politieke voorwaarden (democratie, rechtsstaat, mensenrechten, bescherming van 
minderheden); 
- een beoordeling van de situatie en vooruitzichten van Estland wat betreft de door de 
Europese Raad genoemde economische voorwaarden (functionerende markteconomie, 
vermogen om de concurrentiedruk binnen de Unie het hoofd te bieden); 
- een evaluatie van het vermogen van Estland om de verplichtingen van het lidmaatschap 
op zich te nemen, dat wil zeggen het acquis van de Unie zoals omschreven in het 
Verdrag, de afgeleide wetgeving en de beleidsdocumenten van de Unie. 
Het verslag bestrijkt tevens de gerechtelijke en administratieve capaciteit overeenkomstig 
het verzoek van de Europese Raad van Madrid, die erop heeft gewezen dat de kandidaat­
lidstaten hun administratieve structuren dienen aan te passen met het oog op een 
harmonieuze tenuitvoerlegging van het beleid van de Gemeenschap na de toetreding. 
Deze benadering garandeert een gelijke behandeling voor alle kandidaat-lidstaten. Het 
verslag heeft betrekking op de vooruitgang die na het Advies is geboekt. Er wordt 
nagegaan of de in het Advies genoemde geplande hervormingen zijn uitgevoerd, en 
nieuwe initiatieven, met inbegrip van die welke direct verband houden met de prioriteiten 
van het Partnerschap voor Toetreding, worden onderzocht. Het verslag bevat een 
afzonderlijk hoofdstuk over de vorderingen van Estland wat betreft de in het 
Partnerschap voor Toetreding opgenomen prioriteiten voor de korte termijn. 
De beoordeling van de vooruitgang bij het voldoen aan de politieke criteria en de criteria 
van het acquis beperkt zich tot de periode na het Advies, terwijl de beoordeling van de 
economische prestaties van Estland gebaseerd is op een langere periode. Bij de 
beoordeling van de vooruitgang betreffende het overnemen van het acquis is gekeken 
naar vastgestelde wetgeving, en niet naar wetgeving in de diverse stadia van 
voorbereiding of parlementaire goedkeuring. Alleen op deze manier was het mogelijk de 
concrete vooruitgang bij de voorbereidingen op de toetreding objectief te meten en te 
vergelijken. 
Voor het verslag werd gebruik gemaakt van diverse informatiebronnen. De 
kandidaatlanden werd gevraagd informatie te verstrekken over de vooruitgang bij de 
voorbereiding op het lidmaatschap sinds de publicatie van het Advies. Aanvullende 
informatiebronnen waren presentaties van deze landen op de bijeenkomsten in het kader 
van de Europa-Overeenkomst, hun Nationale Programma's voor de Overname van het 
Aacquis, en de informatie die werd verstrekt in het kader van het analytisch onderzoek 
betreffende het acquis. Bij het opstellen van de verslagen werd rekening gehouden met 
de besprekingen van de Raad over het Advies, met de rapporten en resoluties van het 
Europees Parlement over de Adviezen van de Commissie', en vooral met het door de heer 
Domier opgestelde rapport over de aanvraag van Estland voor toetreding tot de Europese 
Europees Parlement Doe. nr. 224.339 'Rapport over de mededeling van de Commissie Agenda 
2000' (Rapporteurs: A. Oostlandcr en E. Baron Crespo; Co-rapportcurs: M. Aclvoet, J. 
Donner, O. Von Habsburg, E. Caccavale, F. Kristoffcrscn, M. Ho ff, C. Carncro Gonzales, P. 
Bernard-Raymond, R. Speciale, J. Wiersma, J.W. Bertcns). 
Unie. Bij het opstellen van de periodieke verslagen heeft de Commissie tevens gebruik 
gemaakt van de beoordelingen van de Lidstaten, met name wat betreft de politieke 
criteria voor lidmaatschap, en van het werk van diverse internationale organisaties, zoals 
de Raad van Europa, de OVSE, de internationale financiële instellingen (EBWO en 
Wereldbank) en niet-gouvernementele organisaties. 
b) Betrekkingen tussen de Europese Unie en Estland 
De versterkte pre-toetredingsstrategie 
Op 30 maart 1998 ging het toetredingsproces formeel van start met de bijeenkomst van 
de ministers van Buitenlandse Zaken van de vijftien EU-lidstaten, de tien Midden- en 
Oost-Europese kandidaat-lidstaten en Cyprus. Vooruitlopend op deze bijeenkomst werd 
ter ondersteuning van de voorbereidingen op het lidmaatschap voor elk land een 
Partnerschap voor Toetreding vastgesteld. In dit document werden de prioriteiten voor de 
verdere werkzaamheden en de in het kader daarvan door de EU ter beschikking gestelde 
financiële bijstand aangegeven. In april heeft Estland een Nationaal Programma voor 
Overname van het Acquis (NPOA) voorgesteld met een meer gedetailleerde beschrijving 
van de maatregelen die nodig zijn om de in het Partnerschap voor Toetreding genoemde 
doelstellingen te verwezenlijken. Na de opening van de intergouvernementele conferentie 
heeft Estland op de openingszitting van de toetredingsonderhandelingen tussen de EU en 
Estland te Brussel op 31 maart de belangrijkste elementen van zijn integratiestrategie 
voorgesteld. Op 3 april ging het analytisch onderzoek betreffende het acquis 
("screening") van start. De pre-toetredingssteun wordt aanzienlijk vergroot. Naast het 
Phare-programma zal deze steun met ingang van het jaar 2000 bestaan in landbouwsteun 
en een structureel instrument dat prioriteit zal verlenen aan soortgelijke maatregelen als 
die van het Cohesiefonds op het gebied van milieu en vervoer. Het PHARE-programma 
zal zich vooral richten op de institutionele opbouw en investeringen in andere sectoren. 
Recente ontwikkelingen in de bilaterale betrekkingen 
De Europa-overeenkomst tussen de Europese Unie en Estland is na de afwikkeling van 
de ratificatieprocedures op 1 februari 1998 in werking getreden. Estland heeft de Europa­
overeenkomst correct ten uitvoer gelegd en heeft bijgedragen tot het vlot functioneren 
van de verschillende gemeenschappelijke instellingen. 
De eerste bijeenkomsten van de Associatieraad en het Associatiecomité hadden 
respectievelijk in februari en juni 1998 plaats. Op de vergadering van juni 1998 werd 
voor het eerst de verwezenlijking van de prioriteiten van het Partnerschap voor 
Toetreding besproken. Sedert de inwerkingtreding van de Europa-overeenkomst hebben 
vij f subcomitévergaderingen plaatsgehad. 
Sedert het verschijnen van het Advies heeft het Gemeenschappelijk Parlementair Comité, 
dat is samengesteld uit vertegenwoordigers van het Estlands en het Europees Parlement, 
drie vergaderingen gehouden, te weten in oktober 1997, april 1998 en november 1998. 
Het aandeel van de handel met de EU in de totale handel van Estland is blijven toenemen. 
In 1997 kwam de uitvoer van Estland (exclusief de transito-uitvoer) naar de EU overeen 
met 62% van de totale uitvoer (Finland 19%, Zweden 17,1% en Duitsland 6,7%) en de 
invoer uit de EU met 75,4% van de totale invoer (Finland 37%, Zweden 10,6% en. 
Duitsland 10,4%). 
8 
In het kader van de Europa-overeenkomst werd een aanpassingsprotocol betreffende met 
name de landbouw en verwerkte landbouwproducten ondertekend naar aanleiding van de 
noodzaak de resultaten van de Uruguay-Ronde en de toetreding van Oostenrijk, Finland 
en Zweden in aanmerking te nemen. 
Er zijn geen speciale handelsproblemen in de betrekkingen tussen Estland en de EU. In 
oktober 1998 zijn met Estland bilaterale onderhandelingen over een Protocol inzake 
Europese Conformiteitsbeoordeling gestart. 
Het PHARE-programma voor 1998 omvat een nationale tóewijzing (21 miljoen ecu) -
gebaseerd op de prioriteiten van het Partnerschap voor Toetreding - ter ondersteuning van 
met name uitbreidingen van de administratieve capaciteit, maatregelen inzake 
milieubescherming en vervoer, evenals de deelneming aan communautaire programma's 
en TEMPUS. Een bijkomend bedrag van 2,5 miljoen ecu werd toegewezen voor een 
grenso verschrij dend samenwerkingsprogramma. 
Estland neemt eveneens deel aan en krijgt steun in het kader van 
meerlandenprogramma's en horizontale programma's van PHARE, zoals die betreffende 
douaneaangelegenheden, milieubescherming, de statistiek, de hervorming van het 
overheidsapparaat en TAIEX. 
B. Criteria voor het lidmaatschap 
1. Politieke criteria 
Inleiding 
In haar in 1997 uitgebrachte Advies over het verzoek van Estland om toetreding tot de 
EU kwam de Commissie tot de slotsom dat : 
Estland de kenmerken van een democratie bezit, met stabiele instellingen die de 
rechtsstaat en de eerbiediging van de mensenrechten en bescherming van minderheden 
garanderen. Estland moet evenwel maatregelen nemen om de naturaliseringsprocedures 
te versnellen zodat de Russischsprekenden die nog geen staatsburger zijn beter in de 
Estlandse maatschappij kunnen integreren. 
Voorts worden in het partnerschap voor toetreding met Estland maatregelen ter 
vergemakkelijking van het naturalisatieproces en voor een betere integratie van niet-
staatsburgers, inclusief statenloze kinderen, en ter verbetering van het onderricht in de 
Estlandse taal voor mensen die geen Estlands spreken als prioriteit op korte termijn 
beschouwd. 
Recente ontwikkelingen 
Sedert het Advies vond er geen regeringswisseling plaats. Er werden een nieuwe 
parlementaire fractie en een nieuwe partij in het leven geroepen in verband met de 
algemene verkiezingen in maart 1999. De minister van Buitenlandse Zaken nam onlangs 
zijn ontslag, maar het buitenlands beleid van Estland werd niet gewijzigd. 
Sedert het uitbrengen van het Advies heeft zich geen verandering van betekenis 
voorgedaan in het regeringsbeleid voor en het lidmaatschap van de EU blijft een van de 
voornaamste oogmerken van het Estlandse beleid. 
1.1. Democratie en rechtsstaat 
Het parlement 
Het Estlandse parlement (Riigikogu) blijft op bevredigende wijze functioneren. Zijn 
bevoegdheden worden geëerbiedigd en de oppositie neemt tenvolle aan zijn activiteiten 
deel. 
De uitvoerende macht 
De centrale staatsinstellingen blijven naar behoren functioneren. Het Estlandse 
overheidsapparaat beschikt thans over onvoldoende geschoold personeel; ook is er veel 
personeelsverloop. Men moet zich niettemin blijven inzetten voor de hervorming van het 
overheidsapparaat ten einde te zorgen voor een hooggekwalificeerd ambtenarenkorps dat 
instaat voor het op passende wijze ten uitvoerleggen en doen naleven van het EU-acquis. 
Men moet dan ook blijven werken aan hervorming van het overheidsapparaat om de 
situatie te verbeteren. 
Het politieapparaat maakt een proces van hervorming en reorganisatie door. Op 
14 mei 1998 werd een nieuwe Wet op het politie-apparaat aangenomen die de stabiliteit 
van het politiekorps zal garanderen. In de wet zijn de kwalificaties, de graden en de lonen 
voor politiebeambten vastgelegd. 
De rechterlijke macht 
Hoewel een reeks hervormingen ter verbetering van het gerechtelijk apparaat wordt 
doorgevoerd, zijn er nog aanpassingen op het burgerlijk en het strafrecht nodig om de 
overgang van het oude naar het nieuwe systeem te voltooien. Op het gebied van het 
handels- en het civiele recht zal de hervorming worden afgerond met de aanneming van 
de resterende wetgeving dit najaar. Met de hervorming van de strafwetgeving bestaat er 
evenwel een grote achterstand en is vooral de oude wetgeving nog van kracht. De 
opleiding van rechters en de uitwerking van een nieuwe strafwetgeving die aan de 
Europese nonnen beantwoordt, zijn nog steeds topprioriteiten voor Estland. 
De overbelasting met door de rechtbanken af te handelen zaken blijft gezien het aantal 
rechters (221 posten) problemen vormen voor de doelmatigheid van de rechtsgang. 
Voorts werd een groot aantal van de thans in functie zijnde rechters (192) onder het oude 
systeem aangesteld. Hoewel de lonen van rechters boven het gemiddelde van de lonen 
bij de overheid liggen, maakt de concurrentie vanuit de particuliere sector het moeilijk 
om bekwame juristen ertoe te brengen om te zien naar een carrière bij de rechterlijke 
macht. Het aantal juristen (slechts 335 advocaten) en openbare aanklagers (172 posten 
waarvan er 12 vacant zijn) is eveneens onvoldoende. 
Onzekerheid bij rechters die de wet toepassen en onervaren rechters blijven de grootste 
problemen vormen waarvoor het gerechtelijk apparaat zich gesteld ziet. De rechtspraak 
10 
bij de lagere rechtbanken wordt als onbevredigend beschouwd, aangezien er vele nieuwe, 
onervaren en overbelaste rechters zijn. Een groot aantal uitspraken van lokale 
rechtbanken wordt door districtsrechtbanken ongeldig verklaard. Bij de hogere 
rechtbanken wordt de kwaliteit van de rechtspraak bevredigend geacht. 
Het in het Wetboek van strafvordering vastgestelde doel dat strafzaken binnen twee 
maanden nadat het vooronderzoek is afgerond, moeten worden berecht, kon niet altijd 
worden ingelost en de periode tussen de afronding van het onderzoek en het proces is wel 
eens opgelopen tot twee jaar. 
Op dit gebied werden de volgende maatregelen getroffen : 
• De Wet op de voorwaardelijk invrijheidstelling, die in mei 1998 van kracht werd en 
waarbij voorwaardelijke invrijheidstelling in Estland werd ingevoerd, voorziet in 200 
posten voor reclasseringsambtenaren en een passende opleiding. Als gevolg van 
financiële beperkingen konden tot dusver slechts 110 posten worden vervuld. 
• De Wet op het Openbaar Ministerie werd in mei 1998 van kracht. 
Maatregelen ter bestrijding van corruptie 
Er is verbetering gekomen in de situatie op dit gebied, gedeeltelijk dankzij een deugdelijk 
en geïntegreerd programma voor misdaadpreventie en -bestrijding (het nationale 
programma voor misdaadpreventie). 
Er werd bezorgdheid geuit over rechters die openstaan voor omkooppraktijken. In 1997 
werd slechts één geval van omkoping berecht dat eindigde in vrijspraak bij gebrek aan 
bewijs. 
Estland ondertekende het Verdrag inzake het witwassen, de opsporing, de 
inbeslagneming en de confiscatie van opbrengsten van misdrijven, maar bekrachtigde het 
nog niet. 
Het is nog niet duidelijk of de tot dusver getroffen maatregelen een positief effect hebben 
gehad, maar zij weerspiegelen de inzet van de Estlandse autoriteiten om corruptie te 
bestrijden. 
De situatie dient op de voet te worden gevolgd. 
1.2 Mensenrechten en bescherming van minderheden 
Estland heeft de belangrijkste internationale verdragen op het gebied van de 
mensenrechten bekrachtigd. Het heeft het Europees Sociaal Handvest nog niet 
ondertekend. 
Burgerrechten en politieke rechten 
De fundamentele burger- en politieke rechten blijven in Estland geëerbiedigd. Niettemin 
zijn voorarrest en de omstandigheden van gevangenhouding zaken die om voortdurende 
aandacht vragen. Op de volgende gebieden werd voortgang geboekt : 
11 
• De doodstraf werd in maart 1998 afgeschaft. Op 17 april 1998 bekrachtigde Estland 
Protocol 6 bij het Europees Verdrag inzake de bescherming van de rechten van de 
mens en de fundamentele vrijheden betrekking hebbende op de afschaffing van de 
doodstraf. 
• De Wet op vluchtelingen trad op 9 juli 1998 in werking en introduceerde het 
asielrecht in Estland. De wet omvat regels over de opvang van vluchtelingen, 
asielaanvragen en de vaststelling van de status van vluchteling. In de wet is een 
hoofdstuk gewijd aan de sociale rechten van vluchtelingen. Voorts amendeerde het 
Estlandse parlement in oktober 1997 verscheidene sociale zekerheidsbesluiten om 
vluchtelingen dezelfde sociale garanties te bieden als aan de eigen burgers worden 
geboden. Er zijn nog geen uitvoeringsverordeningen goedgekeurd. Het aantal 
asielzoekers in Estland was tot dusver gering (24). Er zijn geen besluiten genomen 
over deze aanvragen. Het blijft daarom te bezien hoe de wetgeving uitgevoerd zal 
worden. 
Niettemin bestaat er behoefte aan verdere verbetering op de volgende terreinen : 
• De voorwaarden van voorarrest dienen in Estland te worden verbeterd. In 1997 
vonden er aanmerkelijke verbeteringen plaats, zoals de opening van nieuwe, moderne 
gevangenissen. Niettemin worden de omstandigheden van voorarrest in het enige 
centrum van voorlopige hechtenis van het land in Tallinn onbevredigend geacht. Ook 
werden er enkele geïsoleerde gevallen van slechte behandeling van gevangenen in 
voorarrest, inclusief het gebruik van strafcellen, gesignaleerd. De autoriteiten stellen 
momenteel een onderzoek naar deze beschuldigingen in. 
• De omstandigheden in gevangenissen moeten nog verder worden verbeterd. De 
regering blijft maatregelen treffen om iets te doen aan de slechte omstandigheden in 
overvolle gevangenissen (300 gevangenen per 100.000 inwoners) en te zorgen dat het 
momenteel onderbetaalde en slecht opgeleide gevangenispersoneel professioneel 
wordt. Zij stelde een meerjarenplan voor het opknappen en herstructureren van de 
gevangenissen van het land op, mede omvattende de bouw van een grote moderne 
gevangenis in Tartu die een aanzienlijke verbetering van de huidige situatie zou 
betekenen. Ook de introductie van voorwaardelijke invrijheidstelling zou het probleem 
van overvolle gevangenissen moeten verlichten. 
Het aantal NGO's blijft stijgen, hoewel betrekkelijk langzaam. De NGO's in Estland 
worden op 3.200 geraamd. De meeste wijden zich aan onderwijs en opleiding, 
bescherming van het culturele erfgoed en de rechten van kinderen en minderheden. Zij 
opereren zonder dat de regering hun beperkingen oplegt. Het Phare-programma van de 
EU ondersteunt de NGO's in Estland actief. 
Economische, sociale en culturele rechten 
De fundamentele economische, sociale en culturele rechten blijven in Estland 
geëerbiedigd. 
Rechten en bescherming van minderheden 
12 
Het advies van de Commissie van juli 1997 onderstreepte de noodzaak voor Estland om 
het treffen van maatregelen te treffen ter bespoediging van de naturalisatieprocedures 
voor Russischsprekende niet-staatsburgers en versterking van de integratiemaatregelen 
voor niet-Estlandse minderheden. Het valt te betreuren dat het parlement de 
amendementen op de Wet op het staatsburgerschap, die deze wet in overeenstemming 
zouden brengen met de OVSE-aanbevelingen en de naturalisatie van statenloze kinderen 
zouden vergemakkelijken, nog niet heeft aangenomen. 
De naturalisatieprocedure 
Per 1 augustus 1998 is sedert de inwerkingtreding in 1992 van de Wet op het 
staatsburgerschap aan 101.239 niet-Estlanders het Estlandse staatsburgerschap 
toegekend. Het aantal niet-Estlanders dat om het staatsburgerschap verzoekt, daalt. 
Sedert het uitbrengen van het advies (juli 97 - juni 98) hebben 9.762 mensen het 
staatsburgerschap gekregen tegenover 22.000 in 1996. 
Op 9 december 1997 keurde de Estlandse regering een ontwerp-amendement op de Wet 
op het staatsburgerschap goed dat het mogelijk maakt dat na 26 februari 1992 geboren 
kinderen van uit juridisch oogpunt statenloze ouders staatsburger worden wanneer hun 
ouders een verzoek om staatsburgerschap indienen. Deze maatregel zou voor ongeveer 
10.000 kinderen in Estland gevolgen hebben. Het is betreurenswaardig dat het parlement 
de goedkeuring van deze amendementen heeft uitgesteld, omdat het opschorten ervan de 
facto betekent dat er geen sprake zal zijn van zijn goedkeuring vóór de verkiezingen in 
maart 1999. 
De regering heeft zowel de taaltest als de test civieke kennis voor hen die het Estlands 
staatsburgerschap aanvragen, vereenvoudigd door 10% van de moeilijkste vragen weg te 
laten. De slaagpercentages zijn hoog en bedragen ongeveer 90%. 
Verblijfsvergunningen en speciale paspoorten voor niet-staatsburgers 
Een verbetering die iets doet aan een in het advies vastgesteld zwak punt, is de 
goedkeuring op 24 september 1997 door de Riigikogu van een amendement op de Wet op 
buitenlanders (1993) dat het mogelijk maakt dat niet-staatsburgers die vóór 12 juni 1995 
tijdelijke verblijfsvergunningen aanvroegen na 12 juli 1998 een permanente 
verblijfsvergunning kunnen verkrijgen (twee jaar eerder dan in de oorspronkelijke wet 
was voorzien). Zij die tenminste drie jaar met een tijdelijke verblijfsvergunning in 
Estland hebben gewoond en een permanente verblijfplaats en een vast wettig inkomen 
hebben, komen in aanmerking voor permanente verblijfsvergunningen. Tot dusver zijn 
slechts 11.728 niet-staatsburgers in het bezit van permanente verblijfsvergunningen. De 
volgende groepen komen hiervoor niet in aanmerking : buitenlanders die tijdelijk in 
Estland werken of studeren, gepensioneerde officieren die een buitengewone 
verblijfsvergunning hebben gekregen en tot meer dan één jaai- veroordeelde delinquenten. 
Volgens raming zijn tussen de 20.000 en 50.000 niet-staatsburgers illegaal. De regering 
heeft hun verzocht om hun situatie te regulariseren, maar slechts enkelen van hen hebben 
verblij fsvergunningen aangevraagd. 
13 
In 1994 begon de regering speciale paspoorten af te geven aan ingezetenen die niet-
staatsburger zijn en niet beschikken over enig ander reisdocument. Op 1 augustus 1998 
waren 184.733 personen in het bezit van een paspoort voor vreemdelingen. 
De integratie van minderheden 
De rechten van de Russischsprekende minderheid (al dan niet in het bezit van de 
Estlandse nationaliteit) blijven geëerbiedigd en gewaarborgd. Russisch blijft op grote 
schaal gebruikt in rechtbanken en in de administratie in zones waar Russischsprekenden 
de meerderheid van de plaatselijke bevolking uitmaken. Niettemin zijn niet-staatsburgers 
nog aan enkele beperkingen onderworpen, zo hebben zij niet het recht deel uit te maken 
van de directie van staatsbedrijven, tot een politieke partij te behoren en werken in 
bepaalde overheidssectoren. 
Ook de goedkeuring op 10 juni 1998 door het parlement van een document over "De 
integratie van niet-Estlanders in de Estlandse samenleving" beoogt de bestaande 
integratiemaatregelen te ondersteunen. In het document worden de richtsnoeren gegeven 
voor de tenuitvoerlegging van een nationaal integratieprogramma vanaf 1999. 
Tezelfdertijd werd in maart 1998 een niet-Estlandse integratiestichting opgericht ter 
vergemakkelijking van het algehele integratieproces. 
Taalonderricht is een van de voornaamste instrumenten voor het integreren van de 
etnische minderheden in de Estlandse samenleving. Momenteel heeft 36% van de 
bevolking een andere taal dan Estlands als eerste taal. Het Phare-programma heeft een 
belangrijke bijdrage geleverd op dit terrein. 
Positieve ontwikkelingen, die de inzet bewijzen met betrekking tot de verbetering van het 
onderricht in het Estlands aan niet-staatsburgers, omvatten : 
• Het Nationale Hof beslechtte een geschil tussen de President en het parlement door de 
amendementen van het parlement op de op 19 november 1997 goedgekeurde Wet op 
de taal te verwerpen. Op grond van deze amendementen zou geëist worden dat 
parlementsleden en leden van gemeenteraden moeten bewijzen dat zij beschikken over 
een goed niveau van kennis van het Estlands en zouden overheidsorganen het gebruik 
van het Estlands in de particuliere sector kunnen zijn gaan regelen. Dit zou de rol van 
niet-Estlanders in de politiek, het particuliere bedrijfsleven en verenigingen hebben 
beperkt. 
• De Wet op het onderwijs werd in november 1997 geamendeerd teneinde een nieuwe 
post van "staatstaaldocent" in het leven te roepen. Deze posten moeten worden vervuld 
door hooggekwalificeerde leerkrachten die ervaren zijn in het onderrichten van 
Estlands als tweede taal. In juni 1998 werden de eerste 18 leerkrachten op een totaal 
van 50 aangesteld. Er moet verdere voortgang op dit terrein worden geboekt. 
• In september 1997 werd een amendement op de Wet basis- en middelbare scholen 
goedgekeurd. Het amendement verlengt het bestaande systeem tot 2007/2008 (het 
systeem zou anders in het jaar 2000 worden opgeheven) en staat in voor de openbare 
financiering voor onbepaalde tijd van Russische basisscholen in de leerplichtperiode 
in Estland. 
14 
In april 1998 werd door de regering een taaibeleidsdocument voor niet-
Estlandssprekenden goedgekeurd. 
1.3 Algemene evaluatie 
De ontwikkelingen in Estland bevestigen de conclusie van het Advies dat de instellingen 
van het land naar behoren functioneren. Het valt niettemin te betreuren dat het Parlement 
geen amendementen op de wet op het staatsburgerschap heeft aangenomen zodat 
statenloze kinderen staatsburger kunnen worden. 
Er dient blijvende aandacht te worden geschonken aan de hervorming van het 
overheidsapparaat en de versterking van de rechterlijke macht, met name de opleiding 
van rechters en de bevordering van het leren van Estlands door niet-staatsburgers. 
2. Economische criteria 
2.1 Inleiding 
In het Advies van 1997 over de toetredingsaanvraag van Estland, was de conclusie van de 
Commissie: 
"Estland kan worden beschouwd als een levensvatbare markteconomie en zou in staat 
moeten zijn de nodige vooruitgang te boeken om op middellange termijn het hoofd te 
bieden aan de concurrentiedruk en de marktkrachten binnen de Unie". 
Bij het onderzoek van de economische ontwikkelingen in Estland sinds de publicatie van 
het Advies, heeft de Commissie zich laten leiden door de conclusies van de Europese 
Raad van Kopenhagen van juni 1993, volgens welke het lidmaatschap van de Unie het 
volgende veronderstelt: 
het bestaan van een functionerende markteconomie; 
het vermogen de concurrentiedruk en de marktkrachten in de Unie het hoofd te bieden. 
In onderstaande analyse heeft de Commissie de methodologie gevolgd die bij het 
opstellen van het Advies werd toegepast. 
2.2 Economische ontwikkelingen sinds de publicatie van het advies van de 
commissie 
Sinds het midden van 1997 heeft Estland zich doen kennen als een van de snelst 
groeiende economieën van de wereld. Er zijn grote vorderingen gemaakt bij het 
terugdringen van de inflatie en het beheersen van de openbare financiën. De 
productiviteit is sterk gegroeid. Hoewel het externe onevenwicht - dat verband houdt met 
de snelle groei van de binnenlandse vraag - groot is gebleven en hoewel de snelle 
ontwikkeling van de plaatselijke financiële sector nieuwe risico's met zich heeft gebracht, 
zijn de autorititeiten doortastend opgetreden en hebben in 1997 en 1998 beperkende 
beleidsmaatregelen genomen. De groei van de export en de voortdurende instroom van 
directe buitenlandse investeringen waren van groot belang voor het voortduren van het 
15 
vertrouwen in de Estlandse économie. Er werd verder gewerkt aan structurele 
hervormingen, hoewel deze op sommige gebieden, zoals op het gebied van de 
landprivatisering, niet zo snel verliepen. 
Macro-economische ontwikkelingen 
1997 werd gekenmerkt door een sterke stijging van het reële BBP, namelijk met 11,4%, 
tegen slechts 4% in 1996. Investeringen en buitenlandse vraag waren bijzonder levendig, 
maar het particuliere binnenlandse verbruik werd ook gestimuleerd door de stijging van 
de reële lonen met 7,3%. De bosbouw en de verwerkende industrie waren de twee 
belangrijkste groeisectoren in 1997, waarin de toegevoegde waarde, in reële termen, 
respectievelijk met 30% en 20% steeg. De onroerend-goedsector en de financiële sector 
waren ook zeer dynamisch. De bijdrage van de landbouw aan de groei bleef negatief; 
eind 1997 was deze sector (exclusief bosbouw en visserij) goed voor slechts 4,4% van het 
BBP. 
De inflatie daalde van 23,1% per jaar in 1996 tot 11,2% in 1997, maar steeg weer in de 
tweede helft van 1997 en het begin van 1998, onder meer ten gevolge van een verhoging 
van de gereguleerde prijzen, de waardevermindering van de Duitse mark ten opzichte van 
de Amerikaanse dollar en de sterke groei van de binnenlandse vraag. De 
prijsontwikkelingen sinds het voorjaar van 1998, en met name de evolutie van de 
producenten- en exportprijzen, wijzen erop dat de inflatie in 1998 nog zal toenemen. 
De geregistreerde werkloosheid is voortdurend gedaald, tot 3,3% van de 
beroepsbevolking in augustus 1998, tegen 3,5% in het voorgaande jaar. In Tallinn is in 
zekere sectoren zelfs een gebrek aan geschoolde arbeidskrachten. De situatie op de 
arbeidsmarkt geeft een tegenstrijdig beeld te zien. Uit onderzoeken waarbij de methodes 
van het Internationale Arbeidsbureau werden gebruikt blijkt dat de werkloosheid in 1997 
is toegenomen tot 10,5% van de beroepsbevolking (terwijl deze een jaar eerder 10%» 
bedroeg). In een context van een sterk groeiende economie wijst dit erop dat steeds meer 
mensen die in het voorgaande jaar de arbeidsmarkt hadden verlaten, weer aan het werk 
willen. 
De sterke groei, gecombineerd met een bestedingsbeperking (het aandeel van de uitgaven 
in het BBP daalde), had op fiscaal gebied belangrijke gevolgen. Het totaal van de 
inkomsten op de rijksbegroting was in 1997 12% hoger dan voorzien. Het overschot op 
de algemene rekening van de overheid bedroeg in 1997 2,1% van het BBP. Dit is een 
duidelijke verandering ten opzichte van het tekort van 1,5% in 1996. In het eerste half 
jaar van 1998 is het begrotingsoverschot naar raming verder gestegen tot 2,6% van het 
BBP. 
De sterke economische groei van 1997 leidde tot een verdere verslechtering van de 
externe rekeningen. Het tekort op de lopende rekening steeg tot 12% van het BBP, terwijl 
het handelstekort toenam tot 24% van het BBP. Meer dan de hoogte van het tekort geeft 
de structuur van de financiering van dit tekort redenen tot zorg. Terwijl de directe 
buitenlandse investeringen 2,7% van het BBP bereikten, stegen immers de 
schuldencreërende instromen en investeringen in aandelen in 1997 zeer sterk, namelijk 
tot 14% van het BBP. Hoewel de overheid erin slaagde de buitenlandse schuld terug te 
brengen van 6,8% tot 5,4% van het BBP, zorgden deze instromen weer voor een sterke 
stijging van de netto buitenlandse schuld van Estland. Men dient evenwel te bedenken dat 
16 
het oorspronkelijke niveau zeer laag was. Estland moest grote kapitaalinstromen 
beheersbaar maken en terzelfder tijd oplossingen vinden voor enkele macro-economische 
neveneffecten. Het probleem werd nog gecompliceerd door de beperkte mogelijkheden 
om een autonoom monetair beleid te voeren gezien de "currency board"-regeling die 
sinds 1992 van kracht is. 
Estland: Voomaamste economische trends 
Reflle groei BBP procent 
Inflatie 
jaarlijks gemiddclde procent 
december/december procent 
Werkloosheid eindejaar 
IAO-definitie procent 
gcrcgistreerd procent 
Saldo algemene begroting procent BBP 
Saldo lopcnde rekening procent BBP 
miljard ecu 
Buitcnlandsc schuld 
verhoudingschuld/export(l) procent 
totaal buitcnlandse schuld miljard ecu 
Instroom directe buitenlandse investeringen 
nctlo-instroom volgcns EBWO procent BBP 
data bctalingsbalans miljocn ecu 
Bron : dicnstcn van de Commissic, nationale bronncn, 
(1) Totalc schuld in harde valuta als percentage van dc 1994 
1.8 
47,7 
41,7 
7,6 
4,5 
1,3 
-7,1 
-0,2 
NB 
NB 
9,2 
186 
EBWO, n 
uitvoer va 1995 
4,3 
29,0 
28,8 
9,7 
4,1 
-1,2 
-5,1 
-0,2 
NB 
NB 
5,6 
153 
4F 
n goederen 1996 
4,0 
23,1 
14,9 
10,0 
4,3 
-1,5 
9,2 
-0,3 
36 
0,8 
2,6 
87 
en dienste 1997 
11,4 
11,2 
12,5 
10,5 
3,6 
2,1 
-12,0 
- 0,5 
56 
1,8 
2,7 
113 
n 1998 mcest recentc 
7,3 
11,6 
8,9 
3,3 
-0,2 
120 gegevens 
jan-juni 
jan-sep 
sep/sep 
aug 
jan-juni 
jan-jun 
Daar de kapitaalinstroom naar verwachting groot zou blijven en gezien de gevolgen 
daarvan voor de kredietexpansie en het externe evenwicht, hebben de autoriteiten, in het 
najaar van 1997, een aantal beperkende beleidsmaatregelen genomen. Zij waren zich 
ervan bewust dat Estland, indien deze kapitaalinstroom snel zou teruglopen, de invoer 
sterk zou moeten beperken, daar het land'het handelstekort ten bedrage van ongeveer een 
kwart van het BBP dan niet meer zou kunnen financieren. Voorts staat Estland, door de 
omvang en de afhankelijkheid van kortetermijnkapitaal, bloot aan risico's ten gevolge van 
veranderingen in het vertrouwen van particuliere investeerders, welke veranderingen door 
factoren kunnen ontstaan die geheel los staan van de economische situatie van het land. 
De centrale bank heeft daarom maatregelen genomen om de kredietexpansie tegen te 
gaan en het financiële systeem te versterken door middel van een aanscherping van de 
bedrijfseconomische voorschriften. Besparingen van de overheid werden in een 
stabilisatiereservefonds gestort dat in het buitenland wordt geïnvesteerd. Het fonds 
bedroeg einde juni 1998 3,1% van het BBP. Deze maatregelen, naast de liquiditeitscrisis 
op de plaatselijke geldmarkt, leidden tot een aanzienlijke stijging van de rentetarieven en 
een daling van de kredietverlening in het laatste kwartaal van 1997 en de eerste maanden 
van 1998. 
In het begin van het voorjaar van 1998 verbeterden de monetaire voorwaarden en de rente 
daalde weer. Het was duidelijk dat nog meer beperkende maatregelen genomen moesten 
worden. In juni 1998 werd een nieuw pakket maatregelen aangekondigd, waarvan de 
voornaarnste elementen een verdere verstrakking van het fiscale beleid waren (het 
17 
geconsolideerde begrotingsoverschot werd voor 1998 op 2,5% van het BBP gebracht) en 
een verscherping van het toezicht op de financiële sector. 
In het begin van het najaar van 1998 waren er duidelijke aanwijzingen dat de twee 
pakketten beperkende maatregelen er inderdaad toe hadden geleid de groei te beperken 
tot proporties die minder bedreigend waren voor het externe evenwicht. De groei van de 
totale uitstaande kredieten van de banken liep terug tot 33% per jaar aan het einde van 
augustus 1998, vergeleken met meer dan 100% aan het einde van september 1997. 
Volgens voorlopige cijfers groeide het BBP in de eerste helft van 1998 met 7,2%, een 
behoorlijke stijging dus, maar duidelijk minder dan de groei van 10,1% die voor de eerste 
helft van 1997 werd opgetekend. Het tekort op de lopende rekening in de eerste helft van 
het jaar is gedaald tot ongeveer 11% van het BBP en de reserves zijn nog toegenomen; de 
netto buitenlandse schuld van ingezetenen groeide tussen het eerste en het tweede 
kwartaal van 1998 aanzienlijk langzamer. 
Hoewel het voorbarig is nu reeds uitspraken te doen over de gevolgen van de Russische 
crisis voor Estland, kunnen de negatieve gevolgen van deze crisis zich via drie kanalen 
doen gevoelen: minder rechtstreekse uitvoer naar Rusland, problemen voor de 
plaatselijke banken gezien hun financiële risico's op de Russische markt en een slechtere 
toegang, tegen hogere kosten, tot de internationale kapitaalmarkt. Het laatstgenoemde 
gevolg zou het ernstigste kunnen zijn daar het land een belangrijk extern onevenwicht 
moet financieren. 
Structurele verandering 
Sinds het midden van 1997 heeft Estland de structurele hervormingen voortgezet. Er zijn 
meer industriële bedrijven geprivatiseerd. De overheid heeft bevestigd dat zij vastberaden 
is de nutsbedrijven en de openbare infrastructuur te privatiseren. De 
privatiseringsprogramma's vour Estlandse energie en Estlandse olieschalie zijn eind 1997 
goedgekeurd. De verkoop van een belang van 49% in Eesti Telekom dient in de tweede 
helft van 1998 plaats te vinden, waardoor particulieren een meerderheidsbelang 
verkrijgen in de grootste telefoonmaatschappij. Na een eerdere mislukte poging zijn thans 
weer onderhandelingen begonnen met buitenlandse investeerders over de verkoop van 
een groot aandeel in de energie-opwekkingsmaatschappij. 
Sinds de Estlandse bankcrisis van 1992 heeft de overheid bijzonder veel aandacht 
geschonken aan de financiële sector. De afgelopen jaren werden gekenmerkt door een 
sterke groei van de banksector, de snelle ontwikkeling van andere financiële instellingen 
dan banken en de succesvolle oprichting en ontwikkeling van de Beurs van Tallinn. Bij 
de sterke daling van de aandelenmarkt in de tweede helft van 1997 en in de eerste helft 
van 1998 kwamen wanpraktijken en speculatieve beurstransacties aan het licht en bleek 
het toezichtmechanisme bij een aantal financiële ondernemingen gebrekkig te zijn. Deze 
problemen waren voornamelijk te wijten aan een te groot optimisme, de gemakkelijke 
toegang tot fondsen en de sterke wedloop voor een aandeel op de financiële markt in een 
context van een snel groeiende economie. De Russische crisis leidde tot een verergering 
van de reeds bestaande problemen bij twee kleine banken, die in september werden 
gesloten. Deze crisis leidde ook tot problemen bij de fusie van de Forcx Bank en de 
Investeringsbank (om ervoor te zorgen dat deze fusie toch kon doorgaan heeft de centrale 
bank tijdelijk een meerderheidsbelang in deze banken genomen). 
18 
De autoriteiten hebben daarom een aantal voorzorgsmaatregelen genomen. In de eerste 
plaats werd de vermogenstoereikendheidsverhouding in het najaar van 1997 verhoogd 
van 8% tot 10%, werden de eisen inzake het aanhouden van reserves aangescherpt en 
werd besloten tot een geconsolideerd toezicht op financiële conglomeraten in 1998. In 
juni 1998 werden aanvullende maatregelen genomen: in het kader van de invoering van 
een eenvormig kredietclassificatiesysteem moesten banken een algemene reserve van 2% 
aanhouden op alle kredieten. Voorts heeft Estland besloten dat zij eind 1998 alle 25 
kernprincipes van Basel zou aanvaarden en de eisen inzake het aanhouden van reserves 
werden tot financiële garanties aan financiële instellingen uitgebreid. 
Tevens werd verder gewerkt aan de consolidering van de commerciële banken. Twee 
fusies tussen de vier grootste banken van Estland hebben tot het ontstaan geleid van de 
twee grootste financiële instellingen in het Baltisch gebied. Buitenlandse investeerders 
hebben hun belang in de banken vergroot, met name in de grootste Estlandse banken. In 
het kader van de Estlandse "currency board" is de groeiende deelname van buitenlands 
kapitaal in plaatselijke banken een belangrijke ontwikkeling. Daar de rol van de centrale 
bank als geldschieter in laatste instantie zeer beperkt is, leidt de gemakkelijke toegang 
van banken tot buitenlandse middelen (met name via hun moedermaatschappij) tot meer 
vertrouwen in de veerkracht van het financiële systeem in geval van een vertraging van 
de economische groei of een belangrijke kapitaaluitstroom. 
Estonia: lloofdindicatoren economische structuur in 1997 
(alle gegcvcns gclden voor 1997, tenzij andcrs aangcgcvcn) 
Bcvolking 
BBP per hoofd van de bevolking 
als percentage van het gemiddelde EU-15 
Aandcel landbouw in: 
totaal toegevoegde waarde 
werkgelegenheid 
Verhouding invcsteringen/BBP 
Totaal buitenlandse schuld/BBP 
Export gocderen en diensten/BBP 
Dircctc buitenlandse investeringcn (1) 
Bron: dicnstcn van de Commissie, nationalc bronnen 
(1) DBI omgcrckcnd tcgcn de wissclkocrs van 1 ecu , EBWO, 1MF 
= $1.10421 (eind 1997) miljoen 1,5 
KKS-ecu 7.000 
procent 37 
procent 6,3 
procent 9,9 
procent 27 
procent 44 
procent 73 
miljard ecu 0,78 
ecu per hoofd bevolking 489 
De overheid heeft een aanvang gemaakt met de hervorming van het pensioenstelsel. In 
juni 1997 heeft zij het concept-kaderprogramma voor de hervorming van dit stelsel 
goedgekeurd dat op de gebruikelijke drie pijlers is gebaseerd. In april 1998 heeft het 
Parlement de wet inzake sociale bijdragen goedgekeurd waaruit de door de staat beheerde 
eerste pijler zal worden bekostigd. In juni 1998 heeft de regering de ontwerp-wet inzake 
de derde pijler (vrijwillige particuliere verzekering) goedgekeurd. 
Voortgaande op de in 1996 en laat in 1997 genomen maatregelen is het 
landhervormingsproces voortgezet: 95% van de claims om teruggave van land zijn in 
behandeling genomen en het percentage land dat in het kadaster is opgenomen is tussen 
eind 1996 en eind 1997 verdubbeld. Het landprivatiseringsproecs is echter moeizamer 
verlopen dan oorspronkelijk was verwacht. In overeenstemming met het IMF had de 
19 
overheid zich, in haar Memorandum van Economische Beleidslijnen, ertoe verbonden de 
particuliere landeigendom tegen het einde van 1998 meer dan te verdubbelen, tot ten 
minste 35% van het totale oppervlak. Zij was echter gedwongen dit cijfer naar beneden 
bij te stellen. Volgens het aanvullende Memorandum van Economische Beleidslijnen van 
juni 1998 gaat de overheid ervan uit dat slechts 27% van het land aan het einde van het 
jaar geprivatiseerd zal zijn. 
2.3 Toetsing aan de criteria van Kopenhagen 
Het bestaan van een functionerende markteconomie 
Een markteconomie kan slechts functioneren indien prijzen en handel geliberaliseerd zijn 
en indien ook het rechtsstelsel, waaronder regelgeving op het gebied van het 
eigendomsrecht, goed functioneert. Een markteconomie functioneert beter in een stabiele 
macro-economische omgeving waarin overeenstemming bestaat over het te volgen 
economische beleid. Een goed ontwikkelde financiële sector en de afwezigheid van in- en 
uitvoerbelemmerende factoren vergroten de efficiëntie van de economie. 
Estland heeft zijn zeer liberale handelsbeleid gehandhaafd. Vrijhandelsovereenkomsten 
met een aantal andere aspirant-EU-lidstaten zijn in werking getreden. Met andere 
toetredingskandidaten en met andere GOS-landen zijn onderhandelingen geopend. De 
besprekingen over een toetreding tot de WTO zijn nog gaande. 
Hoewel de meeste prijzen vrij snel na de onafhankelijkheid geliberaliseerd werden, is de 
prijsliberalisering sindsdien niet veel verder gevorderd. Voor ongeveer 26% van de 
goederen aan de hand waarvan de consumentenprijzenindex wordt vastgesteld, gelden 
voorgeschreven prijzen, welk cijfer ongeveer hetzelfde is als begin 1997. De besluiten 
van de overheid over het tijdstip en de omvang van wijzigingen in gereguleerde prijzen 
blijven dus van grote invloed op het inflatieniveau. De overheid heeft de prijzen van 
elektriciteit en olieschalie relatief laag gehouden, waardoor investeringen voor de 
modernisering van de energiesector en de aanpak van een van de milieuproblemen van 
het land ernstig worden belemmerd. 
Estland is bezig met de aanpassing van zijn rechtsstelsel en neemt de lidstaten van de EU 
daarbij als voorbeeld. Verbeterde wetten werden ingevoerd op het gebied van de 
mededinging en de industriële eigendom evenals in de energiesector en de financiële 
sector (met name de instelling van een depositowaarborgfonds). De overheid zal voor de 
verschillende markten (telecommunicatie, energie, spoorwegen) inspecties instellen die 
erop zullen toezien dat de concurrentieregels niet worden overtreden. De energie­
inspectie is reeds met haar werkzaamheden begonnen. De verbetering van de 
arbeidsomstandigheden bij de openbare besturen, het aanleren van nieuwe vaardigheden 
en de aanpassing aan een nieuwe omgeving zijn van cruciaal belang, niet alleen met het 
oog op een daadwerkelijke toepassing van de nieuwe wetten, maar ook met het oog op 
een kwalitatief hoogstaande dienstverlening. De overheid heeft daarom een algemene 
strategie voor de verbetering van de prestaties van de overheidsdiensten opgesteld, die 
echter nog moet worden goedgekeurd. 
Het wetgevend kader is in Estland in het algemeen goed ontwikkeld en regelt de meeste 
aspecten van de economische bedrijvigheid. De meeste van deze wetgeving is recent en is 
gemodelleerd naar Duits en Scandinavisch voorbeeld. Hoewel het in het verleden 
20 
voorgekomen is dat de wet door de rechtbanken op inconsequente wijze werd toegepast 
en geïnterpreteerd, te wijten aan hun gebrekkige ervaring, werd er voortgang geboekt met 
verduidelijking van de wetgeving en verbetering van het doen naleven van het burgerlijk 
en het handelsrecht. 
De privatisering van het land en de instelling van een goed functionerende markt voor de 
handel in land zijn nog in een vroeg stadium. Eind 1997 was 16% van het totale 
landoppervlak in particuliere handen en meer dan een derde van het totale landoppervlak 
was eind juli 1998 bij het kadaster geregistreerd. Het marktmechanisme in de 
landbouwsector functioneert niet volledig door de afwezigheid van een goed 
functionerende markt voor de handel in land, de onzekerheid over eigendomsrechten en 
de zwakke institutionele structuren. 
De overheid heeft haar steun aan de landbouw in 1998 aanzienlijk uitgebreid. Aan 
melkveehouders en graanproducenten wordt nu, door middel van betalingen per hectare 
en hoofd, rechstreekse inkomenssteun verleend. Het is evenwel zo dat slechts de meest 
efficiënte producenten voor deze inkomenssteun in aanmerking komen, op grond van 
nauw omschreven criteria die gericht zijn op een rationalisatie van de productie en de 
toename van de gemiddelde omvang van de landbouwbedrijven, waardoor de efficiëntie 
nog zal toenemen. Hoewel de invoering van rechtstreekse steun strijdig is met de 
Estlandse opvattingen over de landbouw bij de aanvang van de hervormingen - toen alle 
soorten rechtstreekse en onrechtstreekse steun nagenoeg werden afgeschaft - is deze 
nieuwe vorm van steun evenwel beperkt in omvang en toepassing. Estland kent nog 
steeds geen invoerrechten op landbouwproducten, waardoor er een sterke concurrentie 
heerst op de binnenlandse markt. 
De privatisering - op grond van de privatiseringswet van 1993 - werd voortgezet, ook de 
privatisering van de infrastructuur (een kleine spoorweglijn werd verkocht en twee 
elektriciteitscentrales werden ten verkoop aangeboden). De concurrentie is sterk, met 
name vanwege het liberale handelsstelsel. Eind 1997 kwam bijna 80% van de industriële 
productie voor rekening van de particuliere sector. 
De omvang van het externe onevenwicht en de afhankelijkheid van buitenlands kapitaal 
om een groot deel van het huidige tekort op de lopende rekening te financieren blijft een 
groot risico voor de macro-economische stabiliteit. De sterke groei van de buitenlandse 
schuld van Estlandse ingezetenen (met name van de particuliere sector) in 1997 en het 
eerste kwartaal van 1998 kan niet vele jaren blijven duren zonder dat twijfel gaat rijzen 
over de duurzaamheid van het economische beleid en met name het wisselkoersbeleid. 
Het besluit van de overheid het beperkte aantal economische instrumenten in te zetten 
waarover zij beschikten, hetgeen tot uiting kwam in de goedkeuring van een tweede 
pakket restrictieve maatregelen in 1998, heeft het vertrouwen in de wisselkoers zowel in 
het binnenland als in het buitenland versterkt. Voorts heeft de overheid, door de sluiting 
van drie banken tussen het midden van 1997 en oktober 1998 aangetoond vastberaden te 
zijn zich door marktbeginselen te laten leiden. Hoewel de toezichthoudende instantie er 
waarschijnlijk eerder toe had moeten overgaan de Landbank te sluiten, zijn gerechtelijke 
vervolgingen ingesteld wanneer duidelijke fraudezaken aan het licht zijn gekomen. 
In moeilijke economische omstandigheden kon de ruime consensus over de hoofdpunten 
van het economisch beleid worden gehandhaafd. Hoewel op nieuwe uitgaven werd 
21 
aangedrongen, is de overheid erin geslaagd politieke overeenstemming te bereiken over 
een drastische aanscherping van het fiscale beleid. Het automatische 
aanpassingsmechanisme van het 'currency board system' is blijven functioneren zoals 
bedoeld, zelfs indien dit tot hoge aanpassingskosten heeft geleid. Voorts heeft de regering 
in november 1997 met het IMF overeenstemming bereikt over een Memorandum van 
Economische Beleidslijnen en in juni 1998 over een aanvullend Memorandum. Zij heeft 
de tussentijdse evaluatie op grond van de 'Stand-by'-regeling succesvol voltooid. Zij is 
tevens begonnen met de werkzaamheden voor een tussentijdse economische strategie, 
met het oog op een evaluatie van prioriteiten van het economisch beleid op middellange 
termijn in samenwerking met de diensten van de Europese Commissie. 
De grote schommelingen van de rentetarieven en de wisselvalligheid van de binnenlandse 
en internationale financiële markten zijn van invloed geweest op de financiële sector, die 
echter niet in zijn ontwikkeling werd gestuit. Zelfs de vrijwillige of gedwongen sluiting 
van sommige banken schijnt het algemene vertrouwen in de financiële sector niet te 
hebben aangetast. Eind 1997 daalden de deposito's van ingezetenen voor korte tijd, maar 
stegen daarna weer. De consolidatie van de financiële sector heeft tot de opkomst van 
banken geleid die niet alleen groter maar ook sterker zijn en dus in een betere positie om 
de besparingen voor productieve doeleinden aan te wenden. 
De sterke ontwikkeling van financiële instellingen andere dan banken is evenwel niet 
gepaard gegaan met een versterking van toezichthoudende organen. Er worden thans 
stappen ondernomen om een geconsolideerde toezichthoudende financiële autoriteit in te 
stellen, maar de versterking van de bestaande toezichthoudende organen en de uitbreiding 
van het wettelijk kader tot alle delen van de kapitaalmarkt blijft van belang. 
Estland is nog steeds een goed functionerende markteconomie. Het heeft de instellingen 
van de markteconomie versterkt en het juridisch klimaat voor marktdeelnemers 
verbeterd. De autoriteiten konden, desgewenst, de correcte economische 
beleidsmaatregelen treffen, hoewel voorzichtig macro-economisch beheer geboden is om 
de gevaren verbonden aan de grote externe onevenwichtigheden te beperken. Er bestaat 
evenwel behoefte aan het boeken van verdere voortgang met privatisering van de grond, 
de liberalisatie en aanpassing van de prijzen en versterking van het regelgevend kader 
van financiële activiteiten en kapitaalmarkten. 
Het vermogen de concurrentiedruk en de marktkrachten in de Unie het hoofd te bieden 
Het vermogen van Estland aan dit criterium te voldoen hangt af van het bestaan van een 
markteconomie en een stabiel macro-economisch kader, zodat economische actoren in 
een klimaat van voorspelbaarheid besluiten kunnen nemen. Voorts is het nodig dat het 
land over voldoende menselijk en fysiek kapitaal beschikt, waaronder infrastructuur. 
Staatsondernemingen moeten worden geherstructureerd en alle * bedrijven moeten 
investeren om hun efficiëntie te verbeteren. Hoe meer toegang de bedrijven hebben tot 
externe financiering en hoe beter zij erin slagen herstructureringen en innovaties uit te 
voeren, hoe groter hun aanpassingsvermogen zal zijn. Over het algemeen is het zo dat 
hoe hoger de graad van economische integratie met de Unie voor toetreding, hoe beter 
een economie de verplichtingen van het lidmaatschap zal kunnen nakomen. Hoe groot 
deze integratie is blijkt uit de omvang en verscheidenheid van de handel met de EU-
lidstaten. 
22 
In 1997 nam de bruto-instroom van rechtstreekse buitenlandse investeringen in 
vergelijking met het voorgaande jaar sterk toe en bedroeg bijna 6% van het BBP. De 
grote accumulatie van rechtstreekse buitenlandse investeringen heeft bijgedragen tot de 
modernisering van de aanbodzijde van de economie en is de drijvende kracht geweest 
achter de exportprestaties van Estland. 
Het investeringsniveau is hoog gebleven en was een van de belangrijkste oorzaken van de 
groei. De hoge investeringsniveaus van de afgelopen jaren (ongeveer 31% van het BBP 
in 1997) zijn essentieel geweest voor de sterke stijging van de productiviteit in 1997 (van 
naar raming 11% voor de gehele economie). In 1997 was de stijging van de 
productiviteit, voor het eerst sinds jaren, sterker dan de stijging van de reële lonen, wat 
bijdroeg tot de verbetering van de winstgevendheid en tot vermindering van de inflatoire 
druk. 
Het aantal geregistreerde bedrijven is in 1997 met meer dan een kwart toegenomen. Deze 
stijging was vooral sterk (+44%) voor bedrijven met minder dan vijf werknemers. Uit 
deze trend, die in alle sectoren van de economie te zien is, blijkt dat ondernemers 
profiteren van een gunstig economisch klimaat. Deze nieuwe bedrijven zijn een bron van 
toekomstige groei en werkgelegenheid. 
De be- en verwerkende industrie heeft in Estland een duidelijke opbloei gekend. De bruto 
waarde die deze industrie toevoegde is in 1997 met bijna 20% gestegen, wat betekend dat 
deze bedrijfstak, na de bosbouw, de belangrijkste bijdrage aan de groei heeft geleverd. De 
productie van enkele industriesectoren is in 1997 buitengewoon sterk gestegen, met name 
de productie van papier, hout, producten van hout en textiel. De investeringen van de 
afgelopen jaren hebben de productie in de verwerkende industrie met 18% doen stijgen, 
waardoor de reële arbeidskosten per eenheid met 13% konden dalen. 
Hoewel de waarde van de munt aanzienlijk langzamer is gestegen, is de reële wisselkoers 
blijven stijgen. De Estlandse industrie slaagt er zeer goed in haar producten te exporteren. 
Niet alleen is het vermogen om op andere factoren dan prijs te concurreren verbeterd, 
maar de waardestijging van de munt kon door de daling van de reële arbeidskosten per 
eenheid worden gecompenseerd. De doorvoer buiten beschouwing gelaten, is de export 
van goederen in 1997 met 47% gestegen. In de eerste helft van 1998 is de export sterk 
blijven groeien (+28% vergeleken met dezelfde periode van het vorige jaar), en is sterker 
gestegen dan de invoer (op grond van de cijfers van de betalingsbalans). 
Er heeft ook een grotere diversificatie van de export plaatsgevonden. Het aandeel van 
machines en andere uitrusting is gestegen tot een vijfde van de totale uitvoer (de 
doorvoor buiten beschouwing gelaten), terwijl het aandeel van voedingsmiddelen, hout 
en textiel is gedaald. Bovendien weerspiegelt deze ontwikkeling een stijging van de 
export van in Estland geproduceerde machines. Indien men de doorvoer van goederen en 
de wederuitvoer van in Estland bewerkte goederen buiten beschouwing laat, dan steeg de 
export van machines en uitrusting van 1996 op 1997 zelfs met twee derde, terwijl de 
totale uitvoer slechts met een derde steeg. 
De integratie van de handel met de Europese Unie is in 1997 verder toegenomen. De 
doorvocrhandel buiten beschouwing gelaten, ging 62% (57% in 1996) van de uitvoer uit 
Estland naar EU-landen, terwijl 75% (73% in 1996) van de invoer in Estland uit de EU-
landen afkomstig was. Het is duidelijk dat Estland een hoge graad van commerciële en 
23 
financiële integratie met de Europese economie en de wereldeconomie heeft bereikt. De 
handelsbetrekkingen met de EU werden in de eerste helft van 1998 geïntensiveerd. 
De buitenlandse handel van Estland blijft evenwel voornamelijk op vier landen gericht 
die goed zijn voor ongeveer 60% van zowel de in- als de uitvoer. Indien Estland 
succesvol wil concurreren met landen die ongeveer dezelfde middelen hebben, dan moet 
de geografische basis van de uitvoer worden gediversifieerd, terwijl ook de innovatieve 
en technologische inbreng in de exportgoederen moet worden verhoogd. 
Het is in dit verband van groot belang de technische kwalificaties en de flexibiliteit van 
de beroepsbevolking te vergroten. Wil men rechtstreekse buitenlandse investeringen 
blijven aantrekken, dan moet aan deze voorwaarde worden voldaan. In sommige sectoren 
zijn er al tekorten aan geschoolde arbeidskrachten: een groot deel van de 
beroepsbevolking heeft niet voldoende moderne kwalificaties. Dit is met name het geval 
buiten Tallinn. Er zal een meer ambitieus beleid moeten worden ontwikkeld dat erop 
gericht is goed opgeleide arbeidskrachten te verkrijgen die de overschakeling mogelijk 
maken van een op goedkope werkkrachten draaiende lichte industrie op een industrie die 
met behulp van goed opgeleid personeel producten van hoge kwaliteit vervaardigt. 
De goede werking van de mechanismen van de markteconomie in combinatie met de 
sterke groei van het BBP en de investeringen, de voortdurende herstructurering van de 
ondernemingen en het open handelsstelsel verhoogden het vermogen van Estland om op 
middellange termijn de concurrentiedruk en de marktkrachten binnen de Unie aan te 
kunnen. Verdere dalingen van de inflatie, toenemend onderzoek en toenemende 
ontwikkeling en het zich eigen maken van nieuwe vaardigheden door de 
beroepsbevolking zijn de sleutelfactoren die de structurele hervormingen verder zullen 
versterken. 
2.4 Algemene Beoordeling 
Estland kan worden beschouwd als een goed functionerende markteconomie en moet de 
concurrentiedruk en de marktkrachten binnen de Unie op middellange termijn 
aankunnen, mits het voorzichtig macro-economisch beheer wordt voortgezet teneinde de 
gevaren verbonden aan de grote externe onevenwichtigheden van het land te beperken. 
Sedert het advies heeft Estland verdere voortgang geboekt met versterking van de 
structuren van een markteconomie, met name door het toezicht op de banksector fors aan 
te scherpen. De structurele hervormingen, inclusief de hervorming van het 
pensioenstelsel, gingen voort en de directe buitenlandse investeringen namen toe. Estland 
heeft zijn concurrentievermogen verbeterd. Voorts werd er grote voortgang geboekt met 
het aanpakken van de macro-economische onevenwichten. 
Aangezien er met vele hervormingen voortgang werd geboekt, moet Estland zich nu 
concentreren op een paar sleutelterreinen. Prioriteit moet worden verleend aan de verdere 
vermindering van de externe onevenwichtigheden en de inflatie teneinde de 
geloofwaardigheid van het beleid te verhogen. De prijzen moeten verder worden 
geliberaliseerd en de grondhervorming moet worden versneld. Er zijn maatregelen vereist 
ter stimulering van onderzoek en ontwikkeling en ter ontwikkeling van nieuwe 
vaardigheden bij de beroepsbevolking. Het regelgevingskader en het toezicht op de 
24 
financiële sector (exclusief de banksector) moeten eveneens worden aangevuld en 
versterkt. 
3. Vermogen om de verplichtingen van het lidmaatschap na te komen 
Dit deel heeft de bijwerking ten doel van het advies van de Commissie van 1997 op het 
punt van het vermogen van Estland om de verplichtingen van het lidmaatschap - het 
wettelijk en institutioneel kader, acquis genaamd, via hetwelk de Unie zijn doelstellingen 
ten uitvoer legt - op zich te nemen. 
In het advies van de Commissie van 1997 over het verzoek van Estland om toetreding tot 
de EU kwam de Commissie tot de slotsom dat : 
Estland aanzienlijke voortgang heeft geboekt met het omzetten en tenuitvoerleggen van 
het acquis met name wat betreft de interne markt. Wanneer Estland op deze weg 
voortgaat, zou het in staat moeten zijn op middellange termijn tenvolle aan de interne 
markt deel te nemen. Bijzonder inspanningen, zoals investeringen, zullen nodig zijn om 
het acquis in sectoren, zoals het milieu, tenvolle toe te passen. 
Bij onderstaande presentatie van de verschillende onderwerpen wordt dezelfde structuur 
aangehouden als in het advies van 1997, maar de algemene beschrijvingen per sector zijn 
weggelaten. In de plaats daarvan concentreert het verslag zich op de sedert juli 1997 
geboekte voortgang. In elk hoofdstuk wordt gezegd welke wettelijke besluiten werden 
genomen en welke voortgang werd geboekt met het tenuitvoerleggen en doen naleven 
van de wetgeving. 
3.1. Interne markt zonder grenzen 
Zoals in het advies uiteengezet, wordt de interne markt van de Unie in artikel 7 a van het 
Verdrag omschreven als een ruimte zonder binnengrenzen waarin het vrije verkeer van 
goederen, personen, diensten en kapitaal is gewaarborgd. De interne markt, die een 
centrale rol speelt bij het eenwordingsproces, is gebaseerd op een open markteconomie 
waarin mededinging en economische en sociale samenhang alle kans moeten krijgen. 
Het daadwerkelijk tenuitvoerleggen en doen naleven van de vier vrijheden vereist niet 
alleen vervulling van belangrijke beginselen, zoals non-discriminatie en wederzijdse 
erkenning van nationale wetgevingen, maar ook de daadwerkelijke toepassing van 
gemeenschappelijke regels, zoals die welke de veiligheid, milieu- of 
consumentenbescherming en effectieve schadeloosstelliing waarborgen. Dezelfde 
beginselen gelden voor bepaalde gemeenschappelijke regels, bijvoorbeeld op het gebied 
van overheidsopdrachten, intellectuele eigendom en gegevensbescherming, die van 
belang zijn voor de totstandbrenging van het algemene kader waarin de economieën 
opereren. 
Algemeen kader 
Op het gebied van overheidsopdrachten werden in april 1998 amendementen op de Wet 
op de Overheidsopdrachten aangenomen om binnenlandse preferenties te elimineren. Het 
is vroeg om de effectiviteit van deze amendementen vast te stellen. Met betrekking tot de 
aanpassing van de mogelijkheid tot verhaal zijn evenwel geen besluiten genomen. 
Tenslotte namen de Estlandse autoriteiten stappen om het gemeenschappelijk 
25 
vocabularium van de EG op het gebied van aanbestedingen en de ontwikkelde 
informatietechnologie-instrumenten in te voeren. 
Er werden amendementen op en afgeleide uitvoeringswetgeving voor de Merkenwet en 
de Octrooiwet aangenomen; laatstgenoemde beantwoorden aan de eisen van de WTO-
Overeenkomst inzake de handelsaspecten van de intellectuele eigendom. Het Parlement 
heeft het protocol van Madrid bekrachtigd en toetreding is voor december 1998 gepland. 
In november 1997 diende Estland zijn verzoek om toetreding tot het verdrag van 
München in en kreeg het de status van waarnemer bij de Europese octrooi-organisatie. 
Ook werden de Wet op de bescherming van industrieel ontwerp en de daarbij behorende 
uitvoeringsverordeningen goedgekeurd, maar er moeten nog amendementen op de 
auteurswetgeving worden aangenomen. Er zijn nog zwakke punten in het administratieve 
en institutionele vermogen van Estland om te zorgen voor een efficiënte 
tenuitvoerlegging van de auteurswetgeving. 
Estland heeft het Europees Verdrag tot bescherming van gegevens nog niet ondertekend. 
Er dient een onafhankelijk orgaan voor de bescherming van gegevens te worden 
opgericht dat deel moet gaan uitmaken van het verdrag. 
Op het gebied van het vennootschapsrecht hebben zich geen belangrijke ontwikkelingen 
voorgedaan. 
De Wet op de boekhouding van 1995 tenslotte stemt in grote lijnen overeen met de 
vierde richtlijn. Er is een tekort aan bekwame accountants en er moet alles aan worden 
gedaan om de problemen op de middellange termijn op te lossen. 
De vier vrijheden 
Vrij verkeer van goederen 
Sedert vorig jaar is met de werkzaamheden betreffende de wetgeving die uitvoering moet 
geven aan de basisbeginselen van de nieuwe aanpak van de EG inzake normalisatie, 
conformiteitsbeoordeling, erkenning en markttoezicht minder voortgang geboekt dan 
werd verwacht. De Wet op de Productconformiteitsbeoordeling, die in maart 1998 
inwerking trad, moet nog enigszins worden geamendeerd om optimale overeenstemming 
te verzekeren. De Wet op technische voorschriften en normen is nog niet door het 
parlement aangenomen. De aanneming van met de EU verenigbare kadertcksten is dan 
ook nog niet rond. 
Er werd weinig voortgang geboekt met de omzetting van geharmoniseerde Europese 
normen, voornamelijk in verband met de noodzaak van vertaling van één en ander in het 
Estlands. Deze noodzaak zal in 1998 met de aanneming van de Wet op Technische 
voorschriften en normen komen te vervallen. Er werd een programma voor de 
implementatie van Europese normen opgesteld. Momenteel zijn er 57 Europese normen 
overgenomen. 
De langzame voortgang geboekt met de aanneming van de passende kaderwetgeving 
verklaart de vertragingen opgelopen met de daadwerkelijke tenuitvoerlegging van 
sccloriële richtlijnen op de onder de nieuwe aanpak vallende gebieden. 
26 
Op het gebied van motorvoertuigen, voedingsmiddelen en chemische producten werd 
gestage voortgang geboekt op de weg naar volledige tenuitvoerlegging van het acquis. 
Het EG-typegoedkeuringssysteem voor alle motorvoertuigen, met uitzondering van 
landbouw- en bosbouwtrekkers op wielen, werd in 1998 operationeel. Voorts werd een 
aantal uitvoeringsbesluiten goedgekeurd. De nodige administratieve structuren voor de 
inspectie en controle van voedingsmiddelen zijn aanwezig en passen de EG-beginselen 
toe. De kaderwet op chemische producten, die in hoge mate in overeenstemming met het 
acquis is, werd aangenomen. Wetgeving die de EG-bepalingen inzake kunstmest, 
precursoren van synthetische drugs en civiele explosieven tenuitvoerlegt, werd in 1997 
aangenomen. Deze wetgeving vertoont evenwel enkele onverenigbaarheden met de 
relevante EG-richtlijnen. De noodzakelijke administratieve structuren voor de 
tenuitvoerlegging bestaan. 
De kaderwetgeving inzake farmaceutische producten, die in overeenstemming is met de 
meeste EG-richtlijnen in de sector, werd in 1996 aangenomen. Vanaf vorig jaar spitste de 
voortgang zich toe op semi-medicinale producten en reclame. De noodzakelijke 
administratieve structuren voor de tenuitvoerlegging bestaan. Wetgeving die het 
merendeel van het acquis op het gebied van textielproducten en hout tenuitvoerlegt, werd 
eveneens van kracht. 
Vrij verkeer van kapitaal 
Sedert het advies van de Commissie werd er voortgang geboekt met kwesties 
verbandhoudende met de identificatie van nog resterende beperkingen en de liberalisatie 
daarvan. In maart 1998 vond de opheffing plaats van beperkingen op de afgifte van 
vergunningen voor de mijnbouw aan buitenlanders en buitenlandse rechtspersonen. De 
beperkingen op investeringen in onroerend goed door niet-ingezetenen bestaan evenwel 
nog. Onroerend goed kan slechts door niet-ingezetenen worden aangekocht met 
vergunningen van het districtsbestuur. Voor bepaalde zones, zoals eilanden en 
grensgebieden, is de aankoop van grond door niet-ingezetenen niet toegestaan. Deze 
beperkingen moeten in de komende jaren geleidelijk worden opgeheven. 
Vrij verkeer van diensten 
Er werden stappen genomen om voorstellen uit te werken voor de oprichting van een 
geconsolideerde toezichtsinstantie voor het bankwezen, effectenmarkten en 
verzekeringen. 
Op het gebied van het bankwezen traden er nieuwe wetten in werking betreffende 
enkelvoudig toezicht en kapitaaltoereikendheid met het oog op marktrisico's. In april 
1998 werd een nieuwe Wet inzake garantiestelsels voor bankdeposito's aangenomen. Het 
parlement moet met spoed wetgeving op het voorkomen van het witwassen van geld 
goedkeuren. De inspanningen ter implementatie van het real time bruto-betalingsstelsel 
moeten worden voortgezet. 
Op het gebied van effecten werden er amendementen op de Wet op de effectenmarkt 
aangenomen teneinde de inspectie effecten passendere toezichthoudende bevoegdheden 
te geven. In november 1997 werd tevens een nieuw systeem van examens ter verkrijging 
van de bevoegdheid tot het uitoefenen van het beroep van effectenhandelaar en 
professioneel fondsmanager geïmplementeerd. 
27 
Op het gebied van verzekeringen werd in januari 1998 overeenkomstig de bepalingen 
van de Wet op de verzekeringen een uitvoeringsverordening goedgekeurd die het 
wettelijk kader aanpast aan de EG-bepalingen inzake jaarrekeningen en geconsolideerde 
rekeningen van verzekeringsbedrijven. Het voormalige staatsmonopolie ziet zijn 
marktaandeel slinken. Er is nog sprake van een substantieel marktaandeel in 
levensverzekeringen, maar het aandeel in niet-levensverzekeringen is tamelijk bescheiden 
(minder dan 20%). 
Vrij verkeer van personen 
a) Vrij verkeer van personen van de Unie, vrijheid van vestiging en wederzijdse 
erkenning van diploma's en kwalificaties 
De toegang tot de arbeidsmarkt is momenteel beperkt door een contingent dat is 
gebaseerd op het aantal immigranten. Dit contingent geldt niet voor onderdanen van de 
lidstaten van de Europese Unie, de Verenigde Staten, Noorwegen, IJsland en 
Zwitserland. Er werden met Letland en Litouwen onderhandelingen gestart over het vrij 
verkeer van werknemers. 
b) Opheffing van personencontroles aan de binnengrenzen 
Estland heeft maatregelen getroffen om zijn visumbeleid dichter bij dat de van de EU te 
brengen, (zie 3.7. onder Justitie en binnenlandse zaken). 
De deelnemers aan het Oostzee-overleg consulaire diensten van januari 1998 werden het 
eens over de noodzaak van invoering van een gezamenlijk informatiesysteem gebaseerd 
op het model van het informatiesysteem van Schengen. Dit zou - met het oog op de 
toetreding van de Oostzeestaten tot de EU-visumunie - de doelmatigheid van de 
samenwerking bij migratiecontrole en de afgifte van inreisdocumenten (visa en 
verblijfsvergunnignen) verhogen. 
Mededinging 
In oktober 1998 trad een nieuwe Wet op de mededinging in werking. De wet is in grote 
lijnen in overeenstemming met het mededingingsrecht van de EG, hoewel zij niet 
voorziet in volledige controle op fusies. 
Er is geen afzonderlijke wet die de toekenning van overheidssteun regelt. De 
belangrijkste ontwikkeling is de opneming van bepalingen inzake overheidssteun in de 
nieuwe Wet op de mededinging waarin de voorwaarden en procedures voor de toekenning 
van staatssteun worden vastgesteld. In juli 1998 werd aan de Commissie een Jaarverslag 
over overheidssteun in 1996 in Estland toegekend, voorgelegd. In het verslag worden de 
methodologie en de presentatie van het overzicht van de Commissie inzake staatssteun in 
de Unie in grote lijnen aangehouden. Er dienen snel regels aangaande de toekenning, 
kennisgeving en terugvordering van staatssteun te worden geïmplementeerd. 
Conclusie 
Estland heeft gedeeltelijke voortgang geboekt met de korte-termijnprioriteiten van het 
partnerschap voor toetreding op het gebied van industriële eigendomsrechten en 
28 
financiële dienstverlening. Verdere voortgang is nodig op terreinen, zoals de nieuwe 
aanpak, vennootschapsrecht, overheidsopdrachten en gegevensbescherming. 
Estland is op schema om op middellange termijn te voldoen aan het interne marktacquis, 
indien de huidige inspanningen worden voortgezet en grotere aandacht wordt geschonken 
aan het efficiënt tenuitvoerleggen en doen naleven van de wetgeving. Ook al heeft 
Estland bepaalde infrastructuur die bevredigend werkt (bijvoorbeeld de implementatie 
van de regels op het gebied van overheidsopdrachten, steeds beter wordende 
toezichthoudende structuren in de sectoren financiële dienstverlening) moeten er in deze 
nog grote inspanningen worden geleverd op een aantal terreinen (met name ten aanzien 
van het doen naleven van de bescherming van het auteursrecht en gegevensbescherming). 
De controle op staatssteun dient verder te worden ontwikkeld. De inspanningen om te 
zorgen voor volledige doorzichtigheid bij de toekenning van overheidssteun dienen te 
worden voortgezet teneinde een volledig en bijgewerkte staatssteuninventaris op te 
maken. Het wettelijk kader voor de verlening van overheidssteun dient verder te worden 
aangepast aan het Gemeenschapsrecht. Tenslotte dienen de nodige bevoegdheden en 
procedures te worden goedgekeurd zodat de instantie die toezicht houdt op staatssteun de 
bestaande en toekomstige steunmaatregelen systematisch kan controleren. 
3.2 Innovatie 
Informatiemaatschappij 
Estland neemt deel aan het gezamenlijke Comité op Hoog Niveau van de 
Informatiemaatschappij en steunt de ontwikkeling van de informatiemaatschappij actief. 
Er werd in Estland een schoolcomputeriseringsprogramma Tiger Leap opgezet dat 
volledige computerisering/toegang tot Internet beoogt (en parallelle automatisering van 
de schooladministratie). Estland kent een hoog niveau van automatisering en toegang tot 
Internet. 
Onderwijs, opleiding en jeugdzaken 
Hoewel er maatregelen op het gebied van de wederzijdse erkenning van diploma's 
werden genomen, bestaat er behoefte aan wetgeving ter regeling van de toegang tot 
beroepen die in overeenstemming met het acquis is. 
Estland is bezig zijn beroepsopleidingsstelsel te hervormen. Daartoe wordt gewerkt aan 
verbetering van het voorlichtingsniveau over beroepsopleiding en de 
tewerkstellingsvooruitzichten van hen die opleidingscursussen hebben beëindigd. Dit 
moet de aantrekkelijkheid van dergelijke cursussen voor studenten helpen verhogen. 
Vanaf november 1998 zal Estland deelnemen aan de programma's Socrates, Leonardo da 
Vinci, Jongeren voor Europa. 
Onderzoek en technologische ontwikkeling 
29 
In juni 1997 verzocht Estland officieel om het openen van onderhandelingen met het oog 
op zijn volledige associatie met het Vijfde Kaderprogramma. Er vonden reeds drie rondes 
verkennende besprekingen ter voorbereiding van de onderhandelingen plaats. 
Het belang van verbetering van de OTO-infrastructuur komt tot uiting in de NP AA. Er 
werd een Wet op coördinatie van de onderzoeks- en ontwikkelingsactiviteiten 
aangenomen en de beginselen en het kaderprogramma van het Estlands informatiebeleid 
werden goedgekeurd. In juni 1998 keurde de regering tevens het Estlands nationaal 
innovatieprogramma goed dat erin voorziet dat het investeringsbedrag in O&O voor het 
jaar 2000 tot 1,2% van het BBP zal toenemen. 
Telecommunicatie 
De wetgeving inzake telecommunicatie en postdiensten van Estland is nog niet volledig 
in overeenstemming met de communautaire wetgeving. Niettemin werd er voortgang 
geboekt en de Estlandse markt voor telecommunicatiediensten en eindapparatuur staat 
nu, behalve wat de spraaktelefonie betreft, open voor concurrentie. Een nieuw 
regelgevend orgaan de Estlandse nationale raad voor communicatie werd in 1998 
operationeel. 
Estland werd in maart 1998 lid van de Nationale Normalisatieorganisatie en van het ETSI 
(Europees Normalisatie-Instituut voor de Telecommunicatie). 
Voor de sector posterijen gelden vrije marktvoorwaarden, aangezien deze sector geen 
wettelijk monopolie kent. Het staatsbedrijf Eesti Post werd gereorganiseerd en hiervan 
werd een maatschappij op aandelen gemaakt die sedert november 1997 nieuwe statuten 
heeft. 
Estland heeft enige voortgang geboekt op de weg naar overeenstemming met het EG-
recht, hoewel de noodzakelijke essentiële wetgeving nog niet is vastgesteld. De conclusie 
van het advies geldt derhalve nog steeds. 
Audiovisuele sector 
Er werd in Estland geen voortgang geboekt met de overneming van het audiovisuele 
acquis. De wetgeving van Estland op het gebied van de televisieomroep is nog niet in 
overeenstemming met de EG-wetgeving en zij dient te worden geamendeerd en 
aangepast aan het acquis. 
Conclusie 
De informatiemaatschappij en onderzoek en technologische ontwikkeling zijn prioriteiten 
in Estland. Er moet voortgang worden geboekt met overeenstemming met het acquis op 
het gebied van onderwijs, opleiding, jeugdzaken en telecommunicatie. Er werd geen 
voortgang geboekt in de audiovisuele sector. 
3.3 Economische en fiscale aspecten 
Economische en monetaire unie 
30 
Estland heeft enige voortgang gemaakt met zijn voorbereiding op de economische en 
monetaire unie. 
De regeling van de currency board, in het kader waarvan de kroon aan de Duitse mark is 
gekoppeld, werkte goed ondanks grote druk op de financiële markten. De autoriteiten 
maakten goed gebruik van het gering aantal monetaire beleidsinstrumenten om de 
kredietgroei te beperken en de economie op een laag pitje te zetten. 
De Bank van Estland blijft in hoge mate onafhankelijk. 
Belastingen 
Vanaf 1997 bleef Estland zijn BTW-wetgeving aanpassen om haar verder in 
overeenstemming met de communautaire eisen te brengen. In juni 1997 zorgden 
amendementen op de BTW-wetgeving voor een terugbetalingsregeling voor niet in 
Estland gevestigde buitenlandse belastingplichtigen. Hoewel er voortgang werd geboekt, 
moeten er nog substantiële inspanningen op BTW-gebied worden geleverd, met name ten 
aanzien van bepalingen voor buitenlandse handelaren die in het BTW-register moeten 
worden opgenomen zonder dat zij een filiaal in Estland behoeven te vestigen. 
Op het gebied van de accijnzen werd de Wet op het tabaksaccijns geamendeerd en werd 
met ingang van 1 januari 1998 een nieuw belastingtarief ingevoerd. Er zal volledige 
harmonisatie met de minimumbelastingtarieven van-de. Gemeenschap worden bereikt via 
het in fasen verhogen van de belastingtarieven. Niettemin blijven er grote verschillen ten 
opzichte van de eisen van de Gemeenschap bestaan, met name moet Estland nog het 
"gemengde" systeem van de Gemeenschap voor sigarettenbelasting gaan toepassen. Wat 
bepaalde minerale oliesoorten betreft, zal de volledige harmonisatie van de 
belastingtarieven ook in fasen plaatsvinden, zoals voorzien in de eind 1997 aangenomen 
Wet op motorolieaccijns. Op het gebied van de alcoholbelasting voerde Estland in juli 
1997 een lager tarief voor kleine nationale brouwers in. De Gemeenschap staat dergelijke 
lagere tarieven slechts toe, indien zij eveneens gelden voor vergelijkbaar ingevoerd bier 
en indien aan bepaalde andere voorwaarden wordt voldaan. Estland werkt aan de 
opstelling van wetgeving met het oog op de invoering van een entrepot-stelsel, zoals 
voorgeschreven door de EG-wetgeving betreffende accijnzen. 
Conclusie 
Estland heeft voortgang geboekt met de aanpassing van zijn BTW-wetgeving aan het 
acquis ten einde te voldoen aan de in het partnerschap voor toetreding genoemde 
prioriteiten op korte termijn. Er moeten evenwel nog substantiële inspanningen worden 
geleverd ter voorbereiding op de overgangs-BTW-regeling van de Gemeenschap en ter 
aanpassing van de accijns-wetgeving. Ook moeten er verbeteringen in de administratieve 
capaciteit komen en regelingen voor administratieve samenwerking en wederzijdse 
bijstand. 
Statistieken 
Een Wet op officiële statistieken werd in juni 1997 aangenomen en legt de wettelijke 
grondslag voor het opmaken van systematische statistische overzichten. Via deze wet 
werd belangrijke voortgang geboekt met de aanpassing van de Estlandse wetgeving aan 
de EU-regels, -praktijken en -indelingen. Een harmonisatieplan ter voorbereiding op de 
31 
overneming van het acquis op statistisch gebied werd in oktober 1997 opgesteld. 
Overeenkomstig eerder genoemde wet heeft het Bureau voor de Statistiek de status van 
een regeringsorgaan dat onder het ministerie van Financiën ressorteert. Tezamen met de 
Bank van Estland is dit bureau de enige officiële instantie die statistieken opmaakt. 
Om de met het oog op de invoering van de EG-wetgeving noodzakelijke veranderingen 
ten uitvoer te leggen, vond er een administratieve reorganisatie van het Bureau voor de 
Statistiek plaats. De meeste vereiste administratieve structuren bestaan reeds. Er dienen 
evenwel nog verdere verbeteringen te worden aangebracht op de samenwerking en 
coördinatie tussen het Estlandse Bureau voor de Statistiek en andere instellingen, met 
name de verschillende registers, het ministerie van Financiën en de Nationale Bank. Deze 
en andere wijzigingen zullen afhangen van de beschikbaarheid van voldoende financiële 
middelen en menselijk potentieel binnen het budget van het Bureau voor de Statistiek. 
Het Bureau voor de Statistiek zet zich tenvolle in voor de overneming en 
tenuitvoerlegging van het communautaire acquis op het gebied van de statistiek, inclusief 
de niet-bindende besluiten. Er werden grote vorderingen gemaakt met de aanpassing van 
de Estlandse wetgeving aan de EU-regels, -praktijken en -indelingen. Er zijn evenwel 
nog verdere inspanningen vereist op het gebied van handelsregisters, schuld en financiële 
indicatoren en landbouwstatistieken. Ook zijn er verbeteringen in de administratieve 
organisatie en in de toewijzing van middelen op dit gebied nodig. 
3.4 Sectorieel beleid 
Industrie 
Er werd in Estland geleidelijk een horizontaal beleid met het oog op 
concurrentievermogen op industrieel gebied ontwikkeld. De kadervoorwaarden voor de 
industrie worden via ander overheidsbeleid, zoals de "ontwikkeling van het systeem voor 
technologische innovatie", "het kwaliteitsbeleid van Estland" en "de strategie voor 
exportontwikkeling", geschapen. Het enig sectorieel overheidsingrijpen heeft betrekking 
op steun aan investeerders in de pulp- en papierindustrie in de vorm van een garantie op 
lange termijn van levering van hout en infrastructuurontwikkeling. 
Tot dusver is Estlands industriebeleid niet duidelijk in een specifiek overheidsdocument 
vastgesteld. Zulks is niet gebeurd omdat het ministerie van Economische Zaken, de 
coördinerende instantie voor industriezaken, van mening is dat het industriebeleid een 
integrerend deel van het algemene economisch beleid vormt waarvan de beginselen 
worden geschetst in de "economische beleidsprioriteiten op middellange termijn 1998-
2002". 
Het ziet er naar uit dat de horizontale aanpak en de door de Estlandse autoriteiten 
gebruikte instrumenten om het concurrentievermogen van de industrie te versterken 
volledig in overeenstemming zijn met de door de EU aanbevolene. 
De positieve resultaten en ontwikkelingen van de Estlandse industrie en economie in het 
algemeen wijzen erop dat de strategie van de regering om een marktgeoriënteerd 
bedrijfsklimaat te scheppen succes blijkt te hebben. Met name sinds het vorig jaar stegen 
de industriële productie, de uitvoer van industrieproducten, de arbeidsproductiviteit 
alsmede het aantal nieuwe bedrijven in de be- en verwerkende sector fors (zie voor 
verdere details hoofdstuk 2, Economische criteria). Herstructurering van de 
32 
voedselverwerkende industrie blijft evenwel van doorslaggevend belang voor de 
herstructurering van de landbouwsector. 
De grootste uitdaging waarvoor Estland zich in de industriële sector gesteld ziet, is 
uitbreiding van de exportbasis. Dit zou kunnen worden bereikt door verbetering van 
zowel de toegevoegde waarde als de kwaliteitsnormen van de productie tegen 
concurrerende kosten. Daartoe dienen nieuwe vaardigheden te worden ontwikkeld, 
hetgeen een adequate toewijzing van financiële middelen en menselijk potentieel voor 
onderwijs en kwaliteitsbeleid vereist. Het niet-benadrukken door de regering in 1997 van 
de noodzaak van de implementatie van EU-compatibele kwaliteitssystemen maakt dat de 
ondernemers in Estland geen ervaring kunnen opdoen met het nemen van volledige 
verantwoordelijkheid voor de conformiteit van hun producten, waardoor zij zich niet de 
belangrijke vaardigheden eigen kunnen maken waaraan zij behoefte zullen hebben willen 
zij zowel vóór als nâ de toetreding op de interne markt kunnen concurreren. 
Conclusie 
Het beleid met het oog op het concurrentievermogen, dat overeenstemt met het EU 
beleid, werpt vruchten af. Aandacht dient gegeven te worden aan de implementatie van 
EU compatibele kwaliteitssystemen. 
Landbouw 
Situatie in de landbouw 
De bruto landbouwproductie daalde in 1997 met nog eens 2% na de daling met 3,6 % in 
1996. Dit was het achtste achtereenvolgende jaar van teruglopende landbouwproductie. 
In enkele sectoren (melk, pluimvee, vlees) steeg de productie evenwel, waarmee zich de 
eerste tekenen van herstel sedert het begin van de overgangsperiode voordeden. In 1997 
liep het aandeel van de landbouw in het BBP verder terug tot 5,5%. Het handelstekort 
wat landbouw- en voedselproducten betreft, steeg in 1997 met 70%. Alle 
landbouwsectoren, behalve de sector zuivelproducten, hadden een negatieve 
handelsbalans. Ter illustratie diene dat aan bijna 40% van de binnenlandse vraag naar 
vlees door invoer werd voldaan. 
Het tempo waarin grond werd geprivatiseerd, nam in 1997-1998 toe. Niettemin was op 
30 juni 1998 slechts een derde van de totale grond bij het grondkadaster ingeschreven en 
bevond bijna 75% van de landbouwgrond zich nog onder staatscontrole; het grootste deel 
van deze grond werd aan landbouwers gepacht op basis van korte-termijncontracten. De 
vertragingen bij de eigendomstoewijzingen van grond hebben de ontwikkeling van een 
naar behoren functionerende grondmarkt beperkt, hetgeen de nodige structurele 
aanpassingen belette. Ondanks deze moeilijkheden bleef het aantal familiebedrijven 
toenemen van ongeveer 19.700 in 1996 tot 22.700 in 1997. De nieuwe bepalingen van de 
Wet op de grondhervorming moeten de effectieve privatisering van het niet-opgeëiste 
land in het bezit van de staat in beginsel vergemakkelijken. 
Landbouwbeleid 
Enkele sleutelwetten ter harmonisatie van de interne marktverordeningen (de 
diergeneeskundige en de fytosanitaire sector) traden reeds in werking, maar enkele 
33 
andere moeten nog worden aangenomen. Er wordt gewerkt aan de uitvoeringsbesluiten 
van deze wetten. 
De begrotingstoewijzing voor de landbouw is in de voorgaande vier jaren voortdurend 
gestegen en bedraagt in 1998 34,8 MECU, dat is 3,7 % van de totale begrotingsuitgaven. 
Bij het ontbreken van grenstarieven kan geen soortgelijke marktprijsondersteuning 
worden toegepast als in het gemeenschappelijk landbouwbeleid plaatsvindt. In 1998 heeft 
Estland voor het eerst directe betalingsregelingen voor zuivel- en graanproducenten 
ingevoerd; de desbetreffende begrotingstoewijzing bedraagt wel 12 MECU. De 
voorwaarden om voor deze regelingen in aanmerking te komen, omvatten een 
veldregister, precieze gegevens over de oogsten en de melkproductie. 
Een ander steunmechanisme dat in 1998 op gang kwam, is de investeringssubsidie voor 
landbouwproducenten. Het Kredietfonds voor de landbouw en het platteland begon met 
de verstrekking van kapitaalsteun (tot 25% van de totale investeringen) voor 
investeringen in landbouw- of plattelandsbedrijven. In 1997 ging 1, 25 MECU naar 
investeringssubsidies en in 1998 3,25 MECU. Het Garantiefonds landbouwkredieten 
stelde in 1997 doelen vast op grond waarvan aanvullende garanties kunnen worden 
gegeven aan landbouwondernemingen wanneer deze meer lenen dan de waarde van hun 
eigen als onderpand dienende activa. 
Tot dusver heeft Estland geen wetten op de plattelandsontwikkeling ingevoerd. 
De voedingsmiddelensector levert een bijdrage van 4,1% aan het BBP. Sedert 1996 is de 
gehele sector geprivatiseerd. Het afgelopen jaar leidden de trend naar concentratie en de 
daaropvolgende herstructurering van de sector tot sterk verhoogde nationale en 
buitenlandse investeringen waardoor de weg werd bereid voor de modernisering en 
aanpassing die nodig zijn om het concurrentievermogen te verbeteren en te beantwoorden 
aan de kwaliteits- en hygiënische normen van de EG. 
Conclusie 
Er werden stappen genomen om te voldoen aan de prioriteiten op korte termijn van het 
partnerschap voor toetreding. Estland maakte een begin met voorbereidingen ter 
invoering van de structuren en instrumenten teneinde het gemeenschappelijk 
landbouwbeleid bij de toetreding te kunnen toepassen. Deze inspanningen moeten 
worden versterkt, met name om de passende administratieve capaciteit op te bouwen. Het 
tempo waarin de landbouwgrond wordt geprivatiseerd, is evenwel nog traag waardoor 
afbreuk wordt gedaan aan de kansen op een efficiëntere reorganisatie van de productie. 
Substantiële vooruitgang bij het aannemen van de in het Witboek genoemde wetgeving 
moet Estland in staat stellen zijn inspanningen ter implementering en het doen naleven 
van de diergeneeskundige en fytosanitaire voorschriften van de EG en ter verbetering van 
de instellingen teneinde aan de EG-normen te voldoen, voort te zetten. 
Visserij 
Op visserij gebied is geen specifieke wetgeving aangenomen. 
Er wordt gewerkt aan herstructurering van de afdeling visserij van het ministerie van 
Milieu met het oog op de totstandbrenging van een structuur in het kader waarvan het 
34 
gemeenschappelijk visserijbeleid kan worden uitgevoerd. Er bestaat behoefte aan 
personeelsuitbreiding en gespecialiseerde opleiding. 
Energie 
Het Nationale ontwikkelingsplan op lange termijn voor de brandstoffen- en energiesector 
werd goedgekeurd. Dit plan omvat doelen die voor alle energiesectoren gevolgen hebben. 
Het zal om het jaar worden herzien en geeft specifieke prognoses tot het jaar 2005 en 
algemene richtsnoeren tot het jaar 2018. 
De Wet op de energie werd op 1 januari 1998 van kracht. Zij heeft betrekking op de 
handel in brandstoffen, brandstoffennetwerken en elektrische energie- en 
warmtenetwerken en houdt zich bezig met zaken, zoals de liberalisatie van 
energiemarkten (toegang van derden, doorzichtigheid van de prijzen, enz.) en de 
doorvoer van elektriciteit en gas. De in de wet vervatte marktbeginselen zijn 
gemodelleerd naar de richtlijn inzake elektriciteit van de EU. Het boeken van meer 
voortgang met aanpassing aan alle interne energiemarktregels is evenwel noodzakelijk. 
De wet voorziet in een regelgevende instantie in de sector, de Inspectie energiemarkt, die 
in januari 1998 werd opgericht. Behalve aan de onafhankelijkheid van de regelgevende 
instantie moet aandacht worden besteed aan de relatie tussen de Inspectie energiemarkt 
en de Estlandse mededingingscommissie. De inspectie zou een nuttige voorloper kunnen 
blijken te zijn van een regelgevende instantie van de toekomstige uitgebreide interne 
energiemarkt. 
De energieprijzen zijn nog steeds niet kostendekkend ondanks de prijsverhogingen die 
reeds plaats gevonden hebben. 
De beleidsmakers van Estland zien de Estlandse olieschaliesector, die in 99% van de 
plaatselijk gegenereerde elektriciteitsvoorziening voorziet, als een grote uitdaging voor 
de regionale (de Narva-regio) en sectoriële herstructurering. Er is een begin gemaakt met 
de privatisering van de twee grootste olieschaliecentrales. 
Wat privatisering betreft, kan eveneens worden verwezen naar het regeringsplan van 
december 1997 voor de herstructurering en privatisering van Eesti Energia (het nationale 
elektriciteitsbedrijf) en naar de gedeeltelijke privatisering van Eesti Gaas (tot de 
aandeelhouders behoren Ruhrgas en Gazprom). De staat heeft besloten om in 1998 de 
27% aandelen die hij nog bezit aan strategische investeerders te verkopen. De Commissie 
drong opnieuw op de noodzaak van doorzichtige privatiseringsprocedures op deze 
terreinen aan. 
Estland blijft prioriteit verlenen aan regionale energiesamenwerking in de 
Oostzee/noordse zone. In de gassector werden de studies over aansluiting op het noordse 
gasnet en de EU voortgezet. 
Voorzorgsmaatregelen voor noodsituaties in de energiesector, inclusief het verplicht 
aanleggen van olievoorraden voor negentig dagen, voldoen nog niet aan het acquis. De 
energic-efficiëntie en emissies, inclusief harmonisatie met het acquis, blijven om 
aandacht vragen. Deelneming aan de relevante EU-energieprogramma's zal een 
belangrijke rol spelen voor de verbetering van de energie-efficiëntie en ook voor de 
bevordering van hernieuwbare energie. 
35 
Een volwaardige splijtstofbewakingsovereenkomst tussen Estland en de IAEA werd in 
november 97 van kracht. 
Conclusie 
Estland heeft enige voortgang geboekt met de aanpassing aan de interne 
energiemarktregels, hoewel er verdere inspanningen nodig zijn wat betreft de aanpassing 
van monopolies, de toegang tot netwerken, energietarieven, overheidsinterventies en 
herstructurering van de olieschaliesector, voorbereiding op noodsituaties, waaronder het 
aanleggen van verplichte olievoorraden, efficient energieverbintenis en milieunormen. 
Vervoer 
In het afgelopen jaar leverde Estland extra inspanningen met het oog op het 
totstandbrengen van een regelgevend vervoerkader in overeenstemming met de EG-
wetgeving. 
Betreffende het goederenvervoer over de weg werd alle nodige wetgeving op het gebied 
van gewichten en afmetingen, de toegang tot het beroep en keuringen voor 
motorvoertuigen om te zien of zij geschikt zijn voor het verkeer, door de regering 
goedgekeurd; deze wetgeving is nu van kracht. 
De Estlandse herstructurering van de spoorwegen boekte vooruitgang in 
overeenstemming met het EG-acquis. De Wet op de spoorwegen werd geamendeerd 
teneinde financiële doorzichtigheid in deze sector te verzekeren. Het staatsbedrijf 
Estlandse spoorwegen werd tot een maatschappij op aandelen omgevormd. 
Op het gebied van het zeevervoer traden in 1998 de Wet op veiligheid in de haven en de 
Wet op de veiligheid op zee en de Wet eigendom schip, de Wet scheepsvlag en de Wet 
scheepsregister in werking. In de havenwet worden de verplichtingen van de reder tot het 
zich houden aan de veiligheidsvoorschriften en staatscontrole in de haven geregeld. In de 
Wet op de veiligheid op zee worden de verplichtingen van de reder of de haven tot het 
zich houden aan de veiligheidsvoorschriften en -procedures betrekking hebbende op de 
staatscontrole in de havens geregeld. De wet is van toepassing op schepen varende onder 
Estlandse vlag en op buitenlandse schepen die zich in de Estlandse territoriale wateren en 
binnenwateren bevinden. De wetten beogen het leeuwendeel van het acquis van de EG op 
het gebied van de veiligheid op zee om te zetten. In de Wet op de scheepsvlag en de Wet 
op het scheepsregister worden de regels voor inschrijving van schepen in het register en 
de activiteiten betreffende vlagdocumenten geregeld. De veiligheid van schepen blijft een 
punt van bezorgdheid. 
Op het gebied van het luchtvervoer werden verscheidene regeringsverordeningen die aan 
de EU-voorschriften inzake regels voor onderzoek naar ongevallen en incidenten in de 
burgerluchtvaart voldoen en gemeenschappelijke regels vaststellen voor een 
compensatiesysteem voor instapwcigcring op Üjnvluchten goedgekeurd. In het eerste 
kwartaal van 1998 werd de laatste hand gelegd aan het ontwerp voor een Nieuwe 
Luchtvaartwet, waarmee een substantieel deel van het EG-acquis op luchtvaartgebied 
wordt gedekt. 
Op het gebied van de ontwikkeling van de vervoerinfrastructuur werkt Estland nauw 
samen binnen de Internationale behoeftenbeoordeling op vervoergebied (TINA) met het 
36 
oog op aansluiting op de transeuropese netwerken. Verbetering van de Oost- en 
Zuidoost/west-verbindingen, met name per spoor, is de nationale prioriteit. 
Conclusie 
Tot dusver werd grote vooruitgang geboekt met de tenuitvoerlegging van het 
vervoeracquis op de verschillende vervoerterreinen. Het uitstippelen van een door de 
nationale begroting te bekostigen specifieke vervoerinfrastructuur- en 
financieringsstrategie zou moeten worden overwogen. Er dient verdere vooruitgang te 
worden geboekt met verhoging van de veiligheidsnormen op schepen. 
Midden- en kleinbedrijf 
De ontwikkeling van het midden- en kleinbedrijf is een van de prioriteiten van het 
economisch beleid in Estland. Het Estlands regeringsbeleid beoogt een voor de 
ontwikkeling van het midden- en kleinbedrijf gunstig klimaat te bevorderen en het 
concurrentievermogen van deze ondernemingen te verbeteren met het oog op hun 
internationalisering. De bijdrage van de KMO's aan de totale werkgelegenheid steeg van 
55% in 1996 tot 60% in 1997. KMO's maken bijna 98% van alle ondernemingen uit. 
Estland is uitgenodigd om vanaf eind 1998 deel te nemen aan het derde 
meerjarenprogramma van de EU voor kleine en middelgrote ondernemingen. 
3.5 Economische en sociale cohesie 
Werkgelegenheid en sociale zaken 
In augustus 1998 was 3,3% van de beroepsbevolking en 10,5% van het actieve 
bevolkingsdeel werkloos (IAO-methodólogie). De regionale verschillen zijn groot. 
Arbeidsbureaus van de staat waren actief op het gebied van het arbeidsmarktbeleid en de 
werkloosheid. Met opleiding van werklozen werden tot dusver positieve resultaten 
geboekt : in 1997 namen 13.575 mensen die een baan zochten deel aan 
arbeidsmarktopleiding en 70% van hen kreeg na de opleiding te hebben gevolgd werk. 
Niettemin ontbreekt het Estland aan een duidelijk omlijnd beleid en een duidelijk 
omlijnde strategie op het gebied van de arbeidsmarkt en de ontwikkeling van menselijk 
potentieel. 
Er werd in 1998 een garantiefonds opgericht om werknemers in dienst bij ondernemingen 
die in staat van faillissement verkeren te steunen. 
Wat de sociale dialoog betreft, was er sprake van een verdere ontwikkeling van de 
dialoog op driepartij enniveau die zich bezighoudt met zaken zoals de hervorming van de 
sociale verzekering, bijvoorbeeld de pensioenverzekering en de ziekte- en 
invaliditeitsverzekering. Na het in 1997 door de sociale partners bereikte akkoord wordt 
nu de Sociale en Economische Raad opgericht. 
Op het gebied van de gezondheid en de veiligheid op de arbeidsplaats werd het nationale 
beleid inzake het arbeidsklimaat door de Estlandse regering goedgekeurd. Het beleid 
37 
beoogt zich toe te spitsen op versterking van het toezicht en de rol van de 
arbeidsinspectie. Het nieuwe wetsontwerp inzake beroepsbezigheden, gezondheid en 
veiligheid moet nog door het parlement worden aangenomen. 
Er zijn grote verschillen in bezoldiging tussen vrouwen en mannen. Er werden 
maatregelen genomen ter versterking van gelijke kansen binnen het overheidsapparaat. 
Conclusie 
Er werd voortgang geboekt op het gebied van het arbeidsrecht en de hervorming van het 
systeem van sociale bescherming. Er zijn evenwel verdere inspanningen nodig voor het 
omzetten en tenuitvoerleggen van het acquis op het gebied van werkgelegenheid en 
sociale zaken. Met name moet Estland een strategie op het gebied van de arbeidsmarkt en 
de ontwikkeling van menselijk potentieel uitstippelen. Er dienen verdere stappen te 
worden genomen ter uitvoering van de wetgeving op het gebied van gelijke kansen. 
Estland moet met name aandacht schenken aan de totstandbrenging van de passende 
administratieve capaciteit om wetgeving op sociaal gebied, met name ten aanzien van de 
bescherming van de volksgezondheid en de gezondheid en veiligheid op de arbeidsplaats, 
te doen naleven. 
Regionaal beleid en cohesie 
Estland heeft een aantal regionale ontwikkelingsprogramma's voor specifieke regio's of 
sociaal-economische problemen opgezet. Om deze regionale ontwikkelingsactiviteiten 
samenhangend te doen zijn, wordt er momenteel gewerkt aan een strategie voor het 
regionaal beleid. Deze strategie zal bepalen welke de voornaamste richtsnoeren en 
prioriteiten voor het regionaal beleid van Estland zijn. Op deze grondslag zullen de 
Estlandse autoriteiten het nationale ontwikkelingsprogramma ontwerpen. 
Estland heeft eveneens een begin gemaakt met een hervorming van zijn ruimtelijke 
ordening. Huidige inspanningen op het gebied van de hervorming van het 
overheidsapparaat beogen de taken van de verschillende niveaus van het 
overheidsapparaat duidelijk af te bakenen. 
In mei 1997 werd het Estlands regionaal ontwikkelingsbureau in het leven geroepen om 
deze programma's te coördineren en hieraan technische steun te verlenen. Het bureau 
coördineert eveneens de activiteiten van de 17 netwerken ter ondersteuning van het 
bedrijfsleven, die het plaatselijk bedrijfsleven adviseren, en is verantwoordelijk voor de 
financiële controle. Het eerste evaluatierapport over regionale beleidsactiviteiten werd in 
maart 1998 afgerond. 
Er moet nog verdere voortgang worden geboekt op al deze terreinen. De mate van 
coördinatie tussen de sectoriële maatregelen is gering en er zijn geen duidelijke 
selectiecriteria voor de programma's. De beschikbare financiële middelen voor regionaal 
beleid zijn nog steeds beperkt, hoewel de reikwijdte van de instrumenten werd verruimd. 
Ook de controleprocedures moeten worden versterkt, maar de Estlandse autoriteiten 
hebben hiermee een begin gemaakt. 
Conclusie 
38 
Estland heeft weliswaar iets gedaan aan enkele van de in het partnerschap voor toetreding 
genoemde prioriteiten op korte termijn, maar de concrete voortgang die werd geboekt, is 
nog beperkt. Estland heeft enige voortgang geboekt met de aanneming van wetgeving ter 
versterking van de instellingen en met begrotingsvoorzieningen. Hoewel Estland in het 
algemeen voortgang heeft geboekt, dient het haast te maken indien het op de datum van 
zijn toetreding gereed wil zijn om aan het structureel beleid van de EU deel te nemen. 
3.6 Kwaliteit van leven en milieu 
Milieu 
Sinds begin 1997 heeft Estland een groot aantal wettelijke besluiten aangenomen met het 
oog op de aanpassing van zijn wetgeving aan het acquis op milieugebied, inclusief de 
milieu-effectbeoordelingsrichtlijnen, de kaderrichtlijn inzake afval, de richtlijn inzake 
gevaarlijk afval en de richtlijnen inzake verpakking en verpakkingsafval, de richtlijnen 
inzake de emissie van motorvoertuigen, de richtlijn inzake nitraat en de richtlijn inzake 
drinkwater. 
Zoals in het partnerschap voor toetreding aanbevolen, ontwikkelt Estland verscheidene 
op richtlijnen toegespitste uitvoeringsstrategieën voor alle sectoren. In samenwerking met 
de twee andere Oostzeestaten werkt Estland uitvoeringprogramma's voor de richtlijnen 
inzake genetisch gemodificeerde organismen, en goede laboratoriumpraktijk en de 
richtlijn inzake geluidsoverlast uit. 
Estland moet zijn inspanningen verder concentreren op de vergunningen- en 
controlesystemen, ontwikkelingen van het menselijk potentieel en verbetering van de 
uitrusting bij de milieu-inspectie en de regionale milieu-afdelingen. 
In het algemeen maakte Estland goede voortgang met de harmonisatie van wetgeving. Er 
dient evenwel nog veel te gebeuren in de sectoren geluidsoverlast, industriële 
verontreiniging, genetisch gemodificeerde organismen, chemische producten en kwaliteit 
van het water. 
Conclusie 
Estland heeft vorderingen gemaakt met het voldoen aan de relevante prioriteiten op korte 
termijn van het partnerschap voor toetreding, met name wat betreft de omzetting van 
wetgeving in de sectoren afvalbeheer en natuurbescherming. Estland dient verder te 
werken aan op richtlijnen toegespitste uitvoeringsstrategieën, met name voor de 
kaderwetgeving en voor de tenuitvoerlegging van wettelijke besluiten van de 
Gemeenschap die uit kosten- en administratief oogpunt moeilijkheden opleveren. Er 
dient aandacht te worden besteed aan toekomstige financieringsstrategieën. De 
inspanningen ter verhoging van de niveaus van particuliere en openbare investeringen op 
milieugebied om aan de normen van de Gemeenschap te voldoen, zullen moeten worden 
voortgezet. Nauwe samenwerking met de internationale financiële instellingen moet 
worden ontwikkeld in dit verband. 
39 
Consumentenbescherming 
De bestaande wetgeving op de algemene productveiligheid en misleidende reclame lijkt 
in grote lijnen in overeenstemming met de communautaire wetgeving te zijn. Er dienen 
evenwel amendementen in laatstgenoemde wetgeving te worden gemaakt om hierin 
vergelijkende reclame op te nemen. Aan harmonisatie met richtlijnen die geen verband 
houden met de veiligheid, zoals televerkoop, oneerlijke contractvoorwaarden, 
consumentenkrediet, huis-aan-huis verkoop, time-sharing en pakketreizen, wordt 
gewerkt. 
De harmonisatie van de wetgeving verloopt bevredigend. De Raad 
consumentenbescherming zal verder moeten worden versterkt om zich te kunnen kwijten 
van de implementatie met betrekking tot oneerlijke contractvoorwaarden. De 
consumentenbeweging is betrekkelijk zwak en moet worden gesteund. 
3.7 Justitie en binnenlandse zaken 
In haar advies van juli 1997 verzocht de Commissie Estland met name enkele belangrijke 
leemten in zijn wetgeving aan te vullen, een betere behandeling te geven aan de 
problematiek in verband met vluchtelingen en asielzoekers en de georganiseerde misdaad 
en het witwassen van geld doelmatiger te onderdrukken. 
Immigratie/grenscontrole 
Op visumgebied werden er nieuwe regels in overeenstemming met het acquis van de 
Europese Unie ingevoerd : bepaalde soorten visa kwamen te vervallen (uitreisvisa, 
herinstallatievisa), andere werden ingesteld (toerisme, zaken) en er werd duidelijkheid 
geschapen rond de voor het verstrekken van visa geldende regels en de maximum-
verblijfsduur. Voorts kwam er een optisch leesbaar visumvignet in overeenstemming met 
de normen van de Unie. De met Rusland gesloten overeenkomst op grond waarvan de 
inwoners van de Narva-Ivangograd-zone met een speciale vergunning in de plaats van 
een visum in Estland binnen mogen komen, is daarentegen niet in overeenstemming met 
de regels van de Unie. Estland heeft met verscheidene landen - het laatste land was 
Zwitserland - in januari 1998 overeenkomsten voor wedertoelating gesloten. 
Op grond van amendementen op de vreemdelingenwet is het voortaan mogelijk op 
bepaalde voorwaarden (zie deel politieke criteria), aan niet-onderdanen een permanente 
verblijfsvergunning te verlenen. De vestiging van buitenlanders in Estland wordt beperkt 
door een jaarlijks immigratiecontingent dat vanaf oktober 1997 0,05% van de permanente 
Estlandse bevolking bedraagt. Afgezien van dit contingent regelen andere in 1998 op de 
vreemdelingenwet aangebrachte amendementen de verlening van verblijfsvergunningen 
aan burgers van de Europese Unie, IJsland, Noorwegen, Zweden en de Verenigde Staten 
alsmede aan onderdanen van derde landen, wanneer zij echtgenoot, minderjarig kind, 
vader of moeder van een Estlands burger zijn. 
Op het gebied van de grenscontrole kunnen er belangrijke vorderingen worden 
geconstateerd bij de onderhandelingen over een grensovereenkomst met Rusland : de 
meeste technische vraagstukken zijn opgelost en Estland heeft medegedeeld bereid te zijn 
de overeenkomst te ondertekenen, zodra Rusland gereed is. In maart 1998 werd de 
totstandbrenging van grens- en douanecontroleprocedures afgerond. De wetgeving inzake 
grenscontrole geeft aan de grenswachten en andere bevoegde instanties voldoende gezag 
40 
om hun taken naar behoren te kunnen uitoefenen en de coördinatie tussen de diensten is 
goed. In juli 1998 kwam er een elektronisch systeem dat het grootste deel van de 
oostelijke grens met speciale detectoren en radar bewaakt. 
Asiel 
Bij de op 9 juli 1998 in werking getreden vluchtelingenwet werd het asielrecht in Estland 
ingevoerd. De wet omvat regels over asielaanvragen, de opvang van vluchtelingen en de 
toekenning van de status van vluchteling. De toepassingsverordeningen van deze wet zijn 
evenwel nog niet goedgekeurd. Tot dusver werden er slechts 25 asielaanvragen ingediend 
en werd daarover nog geen enkel besluit genomen. 
Politie 
Op het gebied van de strijd tegen de georganiseerde misdaad werd een algemeen 
programma ter preventie en controle ("het nationaal programma voor misdaadpreventie") 
goedgekeurd, werd binnen de politie een drugsbestrijdingseenheid opgericht en werden 
bij elke prefectuur ambtenaren van deze eenheid afgevaardigd. In het verlengde van deze 
acties moeten er nog grote inspanningen worden geleverd om de wilteboordenmisdaad, 
het witwassen van geld en de drugshandel, waarvan steeds meer sprake is, te bestrijden. 
Er moeten methoden en technische systemen ter bestrijding van de georganiseerde 
misdaad worden ontwikkeld en de mankracht moet worden uitgebreid (bij de prefecturen 
beschikt men slechts over personeel dat is gespecialiseerd in drugs; in laatstgenoemde 
sector bestaat behoefte aan opleiding). 
Sedert het advies van de Commissie heeft Estland omvangrijke wetgeving op het gebied 
van de politie en veiligheid aangenomen. De "wet op de regeling van de veiligheid" zorgt 
voor de wettelijke grondslag voor de bescherming van de staatsveiligheid; in deze wet 
worden de status en de bevoegdheden van de betrokken instellingen gedefinieerd. De 
nieuwe wet op de politie beoogt de stabiliteit van het politieapparaat te versterken. In de 
wet zijn de kwalificaties, de rangen en de lonen vastgesteld. 
Voorts maakt de politiedienst een proces van hervorming door : de gerechtelijke politie 
wordt gereorganiseerd in afdelingen voor crimineel onderzoek (ter voorkoming van 
overlappingen bij het onderzoek) en de afdeling interne controle van de politie kreeg 
personeelsuitbreiding teneinde de door politie-ambtenaren begane overtredingen beter te 
kunnen opsporen en bestrijden. 
Estland heeft formeel politiesamenwerkingsovereenkomsten met ongeveer 15 landen 
gesloten en werkt op bilaterale basis samen met andere landen, zoals Rusland. 
Drugs 
De in juli 1997 aangenomen wet op narcotica en psychotrope stoffen, de wet ter 
bekrachtiging van de Europese Overeenkomst ter bestrijding van doping en een besluit 
betreffende de controle op precursoren en chemische basisproducten traden in werking. 
In aanvulling hierop keurde de Estlandse regering in november 1997 de grote lijnen van 
haar drugsbeleid voor de periode 1997-2007 goed. 
Estland moet evenwel nog wel het Verdrag van de Verenigde Naties van 1988 tegen de 
sluikhandel in verdovende middelen en psychotrope stoffen bekrachtigen en het 
41 
wetsontwerp inzake de voorkoming van het witwassen van geld, een onontbeerlijk 
instrument ter bestrijding van drugs, aannemen. Dit was gepland voor het jaar 2000, maar 
die termijn is te lang. 
Ook het nationale contactpunt voor drugsvoorlichting moet worden versterkt met het oog 
op de deelneming van Estland aan de activiteiten van het Europees Waarnemingscentrum 
voor drugs en drugsverslaving in Lissabon. 
Gerechtelijke samenwerking 
Estland werkt nauw samen met verscheidene lidstaten om de werking van zijn 
gerechtelijke structuren te blijven verbeteren en het acquis van de Unie over te nemen. 
Conclusie 
Esland heeft belangrijke inspanningen geleverd op het gebied van immigratie, 
grenscontrole en asiel, ook al moeten er op dit punt nog uitvoeringsmaatregelen worden 
genomen. Ook wordt er intensief gewerkt aan de organisatie van de politie. 
Overeenkomstig het advies en de prioriteiten op korte termijn vervat in het partnerschap 
voor toetreding moet Estland evenwel, naast hetgeen het reeds heeft gedaan, meer 
middelen inzetten voor de strijd tegen de georganiseerde misdaad en tegen drugs en dient 
zij de nodige internationale en nationale juridische instrumenten goed te keureh (het 
Verdrag van de Verenigde Naties van 1988, de wet op het witwassen, enz...). Ook moet 
het land de corruptie blijven bestrijden, een andere korte termijn-prioriteit van het 
partnerschap, zoals het heeft gedaan via de versterking van de afdeling interne controle 
van de politie. 
Teil aanzien van de prioriteiten op middellange termijn moet het zich met name 
concentreren op de oostelijke grens die van technische uitrusting en het daarbijbehorend 
goed opgeleid personeel moet worden voorzien. 
3.8 Buitenlands beleid 
Handel en internationale economische betrekkingen 
Estland kent een zeer liberaal handelsstelsel, hetgeen betekent dat er zeer weinig 
invoerrechten of kwantitatieve beperkingen worden toegepast. Op voorwerpen van 
culturele waarde worden uitvoerrechten toegepast (100%). Sedert het uitbrengen van het 
advies heeft Estland vrijhandelsovereenkomsten met verscheidene EVA-landen, de 
Faeröer (nog niet bekrachtigd), de Tsjechische Republie, Slovenië, Slowakije en Turkije 
gesloten. Voorts werden er met Polen en Hongarije onderhandelingen gevoerd over 
vrijhandelsovereenkomsten (nog niet ondertekend). 
Estland bevindt zich in de laatste fasen van zijn onderhandelingen over toetreding tot de 
WTO. Verwacht wordt dat in de loop van 1999 de laatste hand zal worden gelegd aan het 
toetredingsprotocol. Met het oog op het toekomstig lidmaatschap van de EU van Estland 
moet het worden toegejuicht dat Estland zich in het kader van de onderhandelingen over 
de toetreding tot de WTO zoveel mogelijk aanpast aan de gemeenschappelijke 
handelspolitiek van de EG. 
42 
De samenwerking tussen de Oostzee-staten bij de tenuitvoerlegging van een geleidelijk 
liberalisatie- en regionaal integratiebeleid komt op gang en er wordt een 
gemeenschappelijke economische Oostzee-zone ingesteld. 
Onlangs werd er een overeenkomst gesloten inzake de afschaffing van non-tarifaire 
handelsbelemmeringen en er vinden onderhandelingen plaats over de liberalisatie van de 
dienstenmarkt. 
Ontwikkeling 
Estland maakt plannen om een bedrag van de staatsbegroting te reserveren voor 
humanitaire hulp en ontwikkelingshulp aan derde landen. Er werden op dit terrein 
evenwel geen specifieke maatregelen genomen. 
Douane 
In januari 1998 is een nieuwe geamendeerde Douanewet in werking getreden. Hoewel 
deze wet een verbetering ten opzichte van de vroegere wet vormt, is zij nog niet in 
overeenstemming met de vereisten van het communautair douanewetboek. De 
voornaamste wijzigingen omvatten een nieuwe indeling van goederen, die meer in 
overeenstemming is met de EG-nomenclatuur, regels van oorsprong, een nieuwe 
procedure voor "veredeling onder douanetoezicht", een verbetering van de regeling 
zekerheidstelling en een preciezere procedure voor de evaluatie van de douaneschuld. De 
nieuwe wet verbiedt de handel in namaak- en piraterijproducten. 
Vanaf november 1997 biedt de Wet op de douanetarieven een wettelijke grondslag voor 
douanetarieven. Er worden momenteel evenwel geen tarieven toegepast, behalve voor 
bont, motorfietsen, fietsen en plezierjachten. De toepassing van douanerechten is een 
onontbeerlijke voorwaarde voor de effectieve overneming van het communautaire acquis 
op douanegebied. Ook moet prioriteit worden verleend aan opleiding en andere 
voorbereidende maatregelen die het douanepersoneel en de douane-administratie in staat 
stellen met de Gemeenschap verenigbare wetgeving uit te voeren en te doen naleven. 
Er werd in januari 1998 een begin gemaakt met de uitwerking van een met het acquis 
compatibel Douanewetboek. Voorts werden de wettelijke procedures voor de afgifte van 
certificaten van oorsprong voor goederen in mei 1998 van kracht; de harmonisatie van de 
Estlandse goederennomenclatuur met de GN van de Gemeenschap gaat voort. 
Het Strategisch douaneplan (1998-2002) wordt momenteel uitgewerkt. De strategie 
strekt zich uit over vijf hoofdterreinen : menselijk potentieel, infrastructuur, 
douanetechnologie, wetgeving en internationale samenwerking. Verdere positieve 
ontwikkelingen omvatten de bouw van nieuwe moderne douane-installaties aan de 
Russische en de Letlandse grenzen. 
Op het gebied van internationale samenwerking werden gemeenschappelijke 
douanecontroles aan de grens tussen Letland, en Estland ingesteld. Er werd een 
overeenkomst inzake Gemeenschappelijke Oostzeedoorvoerprocedures ondertekend 
tussen Estland, Letland en Litouwen. Er werd door de drie Oostzeestaten een 
gemeenschappelijk computersysteem voor de douane gekozen en er werden bilaterale 
wederzijdse administratieve bijstandsovereenkomsten ondertekend met Zweden, 
Denemarken, Finland, Turkije en Nederland. Er werden aanvragen ingediend voor 
43 
toetreding tot het gezamenlijk verdrag van de EG/EVA inzake doorvoer en het verdrag 
voor de vereenvoudiging van handelsformaliteiten. Er bestaan geen belemmeringen voor 
toetreding tot laatstgenoemd verdrag aangezien het enig administratief document reeds in 
Estland in gebruik is. 
Conclusie 
Hoewel Estland op douanegebied enige voortgang heeft geboekt, zijn er grote 
vertragingen wat betreft de invoering van douanerechten. Het ontbreken van plannen op 
korte termijn om hier iets aan te doen, geeft reden tot ongerustheid. Estland moet op 
korte termijn een strategie ontwikkelen met het oog op de toepassing van douanerechten 
teneinde te voldoen aan het communautaire acquis op douanegebied. 
Gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid 
Estland is sinds juli '97 in het kader van de politieke dialoog een actieve geassocieerde 
partner van het GBVB. Het heeft zijn standpunten regelmatig aan die van de Unie 
aangepast en desgevraagd heeft het de verklaringen, demarches, inclusief die in de 
context van de VN en de OVSE, onderschreven. Estland bleef een actieve deelnemer aan 
de multilaterale dialoog tussen de EU en de geassocieerde landen. 
Estland blijft zijn buitenlands en veiligheidsbeleid op dat van de EU en NAVO 
afstemmen en streeft naar het leveren van een bijdrage aan regionale stabiliteit via actieve 
samenwerking in de Oostzeeregio. Wat de NAVO betreft, concentreert Estland zich 
momenteel op de praktische voorbereidingen om aan de eisen van het NAVO-
lidmaatschap te voldoen. Estland levert als geassocieerd lid een constructieve bijdrage 
aan de WEU. 
Over het geheel genomen heeft Estland goede betrekkingen met zijn buurlanden. De 
verdere ontwikkeling van goede betrekkingen met Rusland is voor Estland een 
sleutelelement van zijn buitenlands beleid. Er werd grote voortgang geboekt met de 
onderhandelingen over een grensovereenkomst met Rusland. Alle technische problemen 
zijn opgelost en de Estlandse regering heeft zich bereid getoond om de overeenkomst, 
zodra Rusland daarvoor klaar is, te ondertekenen. 
Estland steunt het EU-beleid aangaande anti-personeelmijnen, hoewel het het Verdrag 
van Ottawa nog niet heeft ondertekend, aangezien het defensiebeleid van het land nog 
moet worden aangepast aan de eisen van dit verdrag. 
3.9 Financiële aspecten 
Financiële controle 
Wat de externe controle betreft, zal de Rekenkamer, die wordt geherstructureerd, zich in 
de toekomst slechts bezighouden met externe ex-post-controles. De Rekenkamer moet 
worden versterkt en haar personeel moet een opleiding krijgen. 
De voorbereidingen voor de totstandbrenging van een intern controlesysteem voor 
overheidsinstellingen zijn gestart. In juli 1998 besloot de regering om binnen het 
ministerie van Financiën een centrale en onafhankelijke interne controlestructuur in het 
leven te roepen. Een wet moet evenwel de rol en de werking van de nieuwe structuur 
44 
regelen. Ook zijn er amendementen op de Wet op de staatsbegroting vereist. Voorts 
bestaat er behoefte aan opleiding. 
Een administratieve samenwerkingsregeling met de Commissie zal naar verwachting 
zorgen voor samenwerkingsmaatregelen op het gebied van de interne controle en de 
voorbereidingen op de toetreding ondersteunen. 
Conclusie 
Er moeten nog inspanningen worden verricht voor de totstandbrenging van de nodige 
beheer- en controlemechanismen, met name met het oog op de pretoetredingshulp en de 
eventuele deelneming aan de structuurfondsen. 
3.10 Algemene evaluatie 
Estland heeft in het algemeen voortgang geboekt met de harmonisatie, hoewel verhoogde 
aandacht moet worden besteed aan het doen naleven van de interne marktwetgeving (met 
name intellectuele eigendom, normen en certificatie en staatssteun) en aan het 
uitstippelen van een strategie ter invoering van douanerechten en de desbetreffende 
administratie. Estland heeft het nodige gedaan om voor wetgeving op het gebied van 
justitie en binnenlandse zaken te zorgen en treft maatregelen om de effectieve 
tenuitvoerlegging hiervan te verzekeren. 
Estland heeft aandacht besteed aan alle korte-termijnprioriteiten vervat in het 
partnerschap voor toetreding, hoewel de inspanningen wat de interne markt betreft, met 
name de totstandbrenging van een geloofwaardig systeem van controle op staatssteun, 
moeten worden geïntensiveerd. 
4. Bestuurlijke capaciteit om het acquis toe te passen 
In dit hoofdstuk worden de gegevens van het advies bijgewerkt. De Europese Raad wees 
er in Madrid in december 1995 op dat de voorwaarden moeten worden geschapen voor 
een geleidelijke harmonieuze integratie van de landen die om toetreding verzoeken en dat 
met name hun administratieve structuren moeten worden aangepast. Bij de behandeling 
van dit onderwerp werd in het kader van Agenda 2000 gewezen op het belang van een 
doeltreffende omzetting van de wetgeving van de Gemeenschap in nationale wetgeving 
en op het nog grotere belang van de behoorlijke toepassing van deze wetgeving via de 
geschikte administratieve en gerechtelijke structuren. Deze essentiële voorwaarde moet 
met het oog op het scheppen van wederzijds vertrouwen dat onontbeerlijk is voor 
toekomstig lidmaatschap, vooraf zijn vervuld. 
In het kader van het verslag van dit jaar heeft de Commissie met de kandidaat-landen 
samengewerkt om een lijst van voorbeelden van organen voor de tenuitvoerlegging op te 
stellen op belangrijke gebieden van het acquis. Waar mogelijk worden gegevens verstrekt 
over de vraag of deze organen over voldoende wettelijke bevoegdheden beschikken om 
het acquis ten uitvoer te leggen, over de personeelsbezetting, de kwalificaties van het 
personeel en de beschikbare financiële middelen. In sommige gevallen kunnen al 
gegevens worden verstrekt over de soort besluiten die worden genomen. De Commissie 
is voornemens dit aspect in toekomstige verslagen verder te ontwikkelen. 
45 
In haar advies concludeerde de Commissie: "de administratieve structuren zullen 
versterkt moeten worden, wil Estland over instrumenten beschikken waarmee het land 
het acquis daadwerkelijk kan toepassen en doen naleven." 
4.1 Bestuurlijke structuren 
Er werken ongeveer 18.800 personen in het Estlandse ambtenarenapparaat2 : ministeries 
(10%), overheidsinstellingen (83%) en provinciale besturen'(8%). Daarnaast werken nog 
eens 3.300 personen in het plaatselijk bestuur. Het Estlandse ambtenarenapparaat heeft 
een tekort aan hooggekwalificeerde personeel op het middenste en technische niveau. Dit 
komt vooral door sterke concurrentie uit de particuliere sector die hogere salarissen kan 
bieden bij de recrutering van jonge, gemotiveerde goed opgeleide personen. 
In juli 1998 heeft de regering de verantwoordelijkheden vastgelegd tussen de ministeries 
voor de coördinatie van de ontwikkeling van de overheid. Op regerinsniveau wordt de 
hervorming van het openbaar bestuur gecoördineerd door de ministeriële commissie voor 
hervorming van het openbaar bestuur, terwijl overheidsinstellingen zich bezighouden met 
de diverse aspecten van de hervorming van het openbaar bestuur in hun dagelijkse taak. 
Sinds juli 1998 kreeg de staatskanselarij nieuwe verantwoordelijkheden op het gebied 
van bestuurlijke hervorming. 
De ministeries zijn verantwoordelijk voor de aanpassing van de wetgevingen. Het 
tijdschema hiervoor is uitgestippeld in het nationale programma voor de overname van 
het acquis. Het Bureau voor Europese Integratie ziet erop toe dat dit tijdschema in acht 
wordt genomen. Het Ministerie van Justitie gaat na of de nationale wetgeving in 
overeenstemming is met het communautaire acquis. Ter bevordering van dit proces gaan 
alle wetsontwerpen vergezeld van een memorandum inzake overeenstemming met de 
EG-wetgeving. 
De belangrijkse doelgroepen, de inhoud en de methoden voor de opleiding van 
ambtenaren inzake EU-kwesties zijn ook vastgelegd. De basisopleiding wordt centraal 
uitgevoerd. Thematische opleiding zal worden georganiseerd door opleidingseenheden in 
elk ministerie. Het bureau voor Europese Integratie (OEI) beheert de contacten tussen 
ministeries en helpt de opleidingsbehoefte vast te stellen. Voor de opleiding van 
ambtenaren op het gebied van EU-kwesties is een speciale toewijzing vastgesteld. 
De coördinatie van de tenuitvoerlegging van EG-wetgeving en de opleiding van 
ambtenaren op het gebied van EU-kwesties is de taak van het Europese Integratiebureau 
Personeel is aangeworven om het publiek meer bewust te maken van de EU-activiteiten. 
Het bureau heeft ook deelgenomen aan de oprichting van een regionaal netwerk van EU-
informatiecentra. In de zomer van 1998 werd besloten een afzonderlijk EU-
informatiesecretariaat binnen de staatskanselarij op te richten, om het EU-bewustzijn 
onder het publiek te vergroten. 
4.2 Capaciteit op bestuurlijk en gerechtelijk vlak : voornaamste terreinen voor 
de tenuitvoerlegging van het acquis. 
2 Met inbegrip van de politie, grensbewaking en gevangenispersoneel. Niet inbegrepen zijn personeel in 
het onderwijs en gezondheidszorg. 
46 
Uniforme toepassing van EG-wetgeving : Momenteel blijft de zware werklast van de 
rechtbanken in verhouding tot het aantal rechters (221) problemen scheppen voor de 
vlotte afwerking van de processen. Bovendien werd een groot aantal rechters (192) onder 
het oude systeem opgeleid. Sinds 1995 wordt de opleiding van rechters en aanklagers 
uitgevoerd door het Estlandse rechtscentrum. Verder hebben 39 rechters deelgenomen 
aan buitenlandse seminars. De opleiding van praktiserende rechters wordt in de weg 
gestaan door het relatief kleine aantal rechters in Estland die moeilijk verlof kunnen 
nemen om deel te nemen aan de cursussen. 
Esland moet zich meer inspannen om de opleiding van rechters op het gebied van EG-
wetgeving uit te breiden door meer rechters aan de desbetreffende cursussen te laten 
deelnemen. De opleiding moet gepaard gaan met een uitbreiding van het antal rechters. 
Interne markt : Het Bureau voor Overheidsopdrachten heeft op het ogenblik 24 personen 
in dienst. Op het gebied van intellectuele en industriële eigendom is de administratieve 
capaciteit versterkt met de uitbreiding van personeel en opleiding. De Raad van Beroep, 
die ressorteert onder het ministerie van Economische Zaken houdt zich bezig met 
klachten. Een nieuw statuut voor de activiteiten van deze raad is aangenomen. Er zijn 
diverse opleidingsprogramma's voor de 70 personeelsleden van het octrooibureau. Ook 
zijn er nieuwe pogingen in het werk gesteld om de handhaving van het toezicht op 
auteursrecht te verbeteren binnen het ministerie van Cultuur, waar een nieuwe post voor 
toezicht op bescherming van intellectuele eigendom is gecreëerd. 
De capaciteit van certificatiebureaus, testlaboratoria en markttoezichthoudende 
autoriteiten moet worden versterkt om de richtlijnen inzake de nieuwe benadering 
doeltreffend ten uitvoer te leggen. De institutionele opbouw en de versterking van de 
administratieve capaciteit op dit gebied vorderen traag. De technische en financiële 
deelname van de Estlandse industrie aan de normalisering, zodat de normalisatieraad, 
die nu volledig afJiankelijk is van overheidsmiddelen, onafliankelijk kan worden. 
Bij de Estlandse standardisatieraad werken momenteel 23 personen, waarvan 7 op de 
normalisatie-afdeling en 5 op de afdeling métrologie en erkenning. Erkenning staat los 
van certificering en toetsing. 
Een programma om het toezicht op de financiële sector te coördineren is aangenomen 
maar nog niet ten uitvoer gelegd. Toch moet het Effecteninspectoraat zich meer 
inspannen om het personeel op te leiden op gebieden als toezichttechnieken, 
effectenmarkten en investeringsstrategieën. Hier werken 17 personen. De 
toezichtcapaciteit en de onafhankelijkheid van de afdeling banktoezicht van de Bank van 
Estland zijn verbeterd. De afdeling Banktoezicht heeft 21 personeelsleden. Het wordt 
bijgestaan door een toezichthoudend comité. 
De opleiding van specialisten op de betrokken inspectoraten moet worden verbeterd. 
Mededinging : Om te voldoen aan de verplichtingen van de nieuwe wet op de 
mededinging, heeft de mededingingsraad in 1998 12 nieuwe ambtenaren aangetrokken 
(momenteel werken hier 20 personen) 
Deze is belast met het onderzoek naar en de beoordeling van anti-trustkwesties, terwijl 
burgerlijke rechtbanken de bevoegdheid hebben om boetes op te leggen. Op dit moment 
47 
is het aantal kennisgevingen zeer beperkt en in de meeste gevallen behandelt de Raad 
deze ex officio. 
Hoewel er voortgang is geboekt wat betreft aantal en opleiding van de 
mededingingsambtenaren, ontbreekt echter in Estland nog steeds een goed functionerend 
systeem voor toezicht op de staatssteun. Zo zijn er b.v. belangrijke problemen bij het 
vergaren van informatie over staatssteun door lokale overheden. 
Telecommunicatie: De Wetgeving is gewijzigd teneinde een regelgevende structuur in te 
stellen die voldoet aan de EU-normen op het gebied van telecommunicatie. Een nieuw 
regelgevend orgaan, de Estlandse nationale communicatieraad werd in 1998 operationeel 
met een personeelsbestand van 55 personen. 
Er worden geen problemen verwacht wat betreft de uitvoering van de administratieve 
capaciteit op het gebied van telecommunicatie. 
Indirecte belastingen: De nationale belastingraad (1.030 werknemers) bestaat uit 18 
plaatselijke belastingkantoren. Een eenheid voor de bestrijding van fraude is opgezet. 
Binnen het Ministerie van Financiën is de afdeling Belastingbeleid belast met indirecte 
belastingen (BTW en accijnzen). De administratieve capaciteit voor de uitvoering van het 
EU-acquis moet worden verbeterd; er is met name behoefte aan meer personeel voor de 
fraudebestrijding. 
Landbouw: De negen afdelingen van het ministerie van Landbouw, waar 127 personen 
werken, zijn teruggebracht tot vijf. Aanvullend personeel is aangenomen in de centrale 
organisatie van het ministerie, hoofdzakelijk op basis van contracten, die zo spoedig 
mogelijk moeten worden omgezet in vaste functies. Sinds juni 1997 zijn als nieuwe 
administratieve eenheden binnen het ministerie van Landbouw het veterinair en 
voedselinspectoraat en het laboratorium opgezet. Het aantal lokale laboratoria voor 
veterinaire en voedselcontrole is teruggebracht van 12 tot 7, waarvan 3 erkend zijn. De 
fytosanitaire sector is ook gereorganiseerd en heeft nu twee nieuwe afdelingen, het 
Inspectoraat plantenproductie en het controlecentrum voor plantenproductie. 
Er is een algemene opleiding opgezet voor veterinaire inspecteurs aan de grenzen en 
provinciale inspecteurs op veterinair en voedselgebied. 
Het landbouwregister en -informatiecentrum werd opgezet met het oog op een effectieve 
controle op het beheer van de directe betalingssystemen. Voorbereidingen zijn getroffen 
voor de instelling van een interventiebureau. 
Deze maatregelen zijn een eerste stap op de weg van dé aanpassing van de admnistratieve 
capaciteit in de landbouwsector aan de communautaire wetgeving. 
Vervoer: Verantwoordelijk voor de uitvoering van vervoerwetgeving zijn : het 
Spoorwegbestuur, de nationale maritieme raad, waaronder de zcevciligheidsdienst, en het 
burgerluchtvaartbestuur, waaronder de dienst luchtveiligheid. 
Verdere inspanningen moeten gericht zijn op de veiligheid in de lucht en op zee. Hoewel 
er wat luchtvervoer betreft slechts weinig problemen zijn wat betreft de vertaling van 
technische bepalingen en taaiopleiding, zijn er open vragen over de institutionele 
48 
structuur en de inhoud van de tenuitvoerlegging van het acquis op het gebied van 
maritieme veiligheid. De problemen voor vaartuigen onder Estlandse vlag om te voldoen 
aan de veiligheidsnormen bij haveninspecties wijzen erop dat de overheid nog niet in 
staat is haar taken op het gebied van toezicht en controle volledig te vervullen. 
Werkgelegenheid en sociaal beleid: De nationale sociale-verzekeringsraad is 
verantwoordelijk voor de programma's op het gebied van sociale zekerheid, coördineert 
de uitvoering van het beleid op dit gebied, int premies en betaalt pensioenen. Momenteel 
werken er 36 mensen. 
De nationale raad voor de werkomgeving is omgevormd tot het nationale 
arbeidsinspectoraat en het departement voor de werkomgeving. Dit departement is 
verantwoordelijk voor de algemene coördinatie en het beheer van activiteiten op het 
gebied van veiligheid en gezondheid op het werk, en met name voor het opstellen van 
wetgeving. Momenteel werken hier slechts 8 mensen. Het nationale arbeidsinspectoraat 
is belast met handhaving van de arbeidswet en wetgeving op het gebied van gezondheid 
en veiligheid op het werk. Hier werken 142 mensen, waarvan 82 arbeidsinspecteur zijn. 
Eind 1997 werd de staatsraad voor gezondheidsbescherming getransformeerd tot het 
departement gezondheidsbescherming en het inspectoraat gezondheidsbescherming. Bij 
het inspectoraat werken 251 mensen. Het is belast met handhaving van de wetgeving op 
het gebied van gezondheidsbescherming. 
De bestuurlijke structuren voor de handhaving van gezondheid en veiligheid op het werk 
en gezondheidsbescherming moeten worden versterkt. Het huidige aantal werknemers op 
dit gebied is onvoldoende om te voldoen aan de extra taken die voortvloeien uit' de 
omzetting van EG-wetgeving. 
Regionaal beleid en samenhang: Het Estlandse Bureau voor Regionale Ontwikkeling (16 
werknemers) is in mei 1997 opgericht om de activiteiten te coördineren van de 17 
bedrijfsondersteunende netwerken, die plaatselijke bedrijven adviseren. Het Bureau geeft 
ook technische bijstand en coördineert de programma's voor regionale ontwikkeling. Het 
is tevens verantwoordelijk voor het financiële toezicht. 
Milieu: In het milieu-inspectoraat zijn 15 extra posten gecreërd voor de coördinatie van 
en het toezicht op het gebruik en de bescherming van natuurlijke bronnen. Het centrum 
voor stralingsbescherming is uitgebreid met 10 posten en het milieu-informatiecentrum is 
uitgebreid met 2 posten in 1998. 
Milieu-ambtenaren hebben een specifieke opleiding gevolgd op het gebied van EG-
structuren, administratieve procedures en onderhandelingsvaardigheden. Ook is 
belangrijke voortgang geboekt bij het opleiden van specialisten op het gebied van 
bosbeheer. 
T.a.v. de handhaving van de wetgeving zou Estland zich verder moeten concentreren op 
het vergunningenstelsel en het controlesysteem, de ontwikkeling van het menselijk 
potentieel en de levering van uitrusting in het milieu-inspectoraat en de regionale 
milieudepartementen. 
De capaciteit op plaatselijk vlak zou moeten worden uitgebreid. 
49 
Consumentenbescherming: De Consumentenbeschermingsraad (CPB) is de nationale 
autoriteit die verantwoordelijk is voor de consumentenbescherming en de handhaving 
van het consumentenbeleid. Het is een onafhankelijke instelling met een eigen budget en 
valt onder de jurisdictie van het ministerie van Economische Zaken. In 1997 telde de 
CPB 49 personeelsleden; dit aantal steeg tot 52. 
De Consumentenbeschermingsraad moet verder worden versterkt in verband met de 
tenuitvoerlegging van bepaalde aspecten van het EU-acquis, zoals wetgeving op het 
gebied van oneerlijke contractvoorwaarden. 
Justitie en binnenlandse zaken: In juli 1998 vond een belangrijke hervorming plaats van 
de Estlandse staatsburgerschap- en migratieraad. Momenteel werken hier 705 personen. 
Verschillende departementen zijn opgericht b.v. voor vluchtelingen en illegale 
immigratie, integratie en immigratie, visa, buitenlandse betrekkingen en Europese 
integratie en een juridische departementen. 
In totaal zijn er 2.185 personen werkzaam bij de Estlandse grensbewaking (januari 1998). 
Het personeel is als volgt onder de regio's verdeeld : 47% aan de noordgrens, 30% aan de 
oostgrens, 18% aan de zuidgrens en 5% op het hoofdkwartier. Momenteel zijn er 42 
grenswachtstations en 30 grensovergangen voor internationaal verkeer. Doel van de 
grenswacht is een professionele organisatie van 3.500 mensen op te bouwen. 
In mei 1998 waren er 5.600 politiefuncties waarvan slechts 4.863 werden bezet. Een van 
de redenen voor het tekort aan politie-ambtenaren is het salarisniveau (2.000 tot 2.500 
EEK), dat lager ligt dan de gemiddelde salarissen in Estland. In het eerste kwartaal van 
1998 namen 145 politie-ambtenaren ontslag, waarvan 100 vanwege het lage salaris. Dit 
kan een negatieve invloed hebben op de onafhankelijkheid van de politie-ambtenaar en 
vergroot het corruptiegevaar. Nascholing is gegeven niet alleen door Estland, maar ook in 
het kader van buitenlandse en multilaterale steun, (de EU, de Raad van Europa en de 
VN). In 1997 volgden 428 politie-ambtenaren bijscholing in het buitenland. 
De structuur van de grenswacht voldoet, maar er is te weinig personeel. Meer aandacht 
moet worden geschonken aan de verbetering van de werkomstandigheden van politie­
ambtenaren, een betere opleiding en moderne onderzoekstechnieken. 
Douane: De reorganisatie van de douane is in 1997 begonnen, waarbij onder andere een 
interne auditafdeling werd opgericht. Er bestaat nu een afdeling ontwikkeling die zich 
bezighoudt met Europese Integratie. Een douaneraad is ingesteld voor de coördinatie en 
de omschrijving van prioriteiten van het douanebeleid. 
In 1997 werkten 1.538 ambtenaren bij de nationale douanereraad. Er zijn in totaal 18 
grensovergangen voor internationaal verkeer. Volgens ramingen van de nationale 
douaneraad is een begroting van 180.000 ecu nodig voor de versterking van de 
institutionele capaciteit. 
Estland moet nog een beleid ontwikkelen ter versterking van zijn bestuurlijke capaciteit 
om in de toekomst douanetarieven te kunnen toepassen. 
Financiële controle: De Rekenkamer wordt gereorganiseerd. Momenteel werken er 81 
personen. In de toekomst zal dit bureau zich uitsluitend bezighouden met externe ex-post 
financiële controle. De herstructurering zal één tot twee jaar duren. Momenteel is er 
50 
slechts een eenheid van 6 personen die zich bezighouden met interne controle die is 
beperkt tot betalingen. Het geplande interne controle-orgaan zal beschikken over 35 
personeelsleden. 
Er zijn nog grote inspanningen nodig om beheer- en controlemechanismen tot stand te 
brengen. Er dienen voorzieningen te worden getroffen voor verbetering van de Estlandse 
controlecapaciteiten zodat de pre-toetredingssteun en, in de toekomst, de steun van de 
structuurfondsen op bevredigende wijze kunnen worden verstrekt. 
4.3 Samenwerking (twinning) 
Om de kandidaat-landen te helpen bij het versterken van hun administratieve capaciteit 
en de aanpassing van hun overheidsdiensten met het oog op de tenuitvoerlegging van het 
acquis hebben de Commissie en de lidstaten in het kader van het Phare-programma een 
samenwerkingsprogramma (twinning) ontwikkeld (Hierbij verlenen ambtenaren uit EU-
lidstaten hun medewerking aan specifieke administratieve diensten in kandidaat-landen). 
In de lidstaten van de EU wordt het acquis ten uitvoer gelegd door de nationale 
administraties (op centraal, regionaal en lokaal niveau) en door overheidsinstellingen, 
beroepsorganisaties en de particuliere sector. Dit uitgebreide geheel van administratieve 
en technische deskundigheid wordt thans aan de kandidaat-landen ter beschikking 
gesteld. In het begin zal de samenwerking voor vier sectoren gelden, namelijk landbouw, 
milieu, financiën en justitie en binnenlandse zaken, doch zij zal geleidelijk tot het gehele 
acquis worden uitgebreid. 
Estland neemt actief aan deze twinningssamenwerking deel. 
4.4. Algemene evaluatie 
Hoewel Estland enkele maatregelen heeft getroffen om het overheidsapparaat en de 
rechtelijke macht te hervormen, is de daarmee geboekte voortgang met name als gevolg 
van weinig menselijk potentieel langzaam en ook zijn er administratieve tekortkomingen 
op sleutelgebieden, zoals het toezicht op de financiële markt, de controle van staatssteun, 
het zeevervoer en werkgelegenheid en sociaal beleid. De huidige reorganisatie van de 
financiële controleinstellingen en de ontwikkeling van regionale ontwikkelingsstructuren 
dienen te worden voortgezet en geconsolideerd zodat Estland efficiënt gebruik kan 
maken van de EU-middelen. 
Bij de rechterlijke macht bestaat er een gebrek aan personeel : er zijn niet genoeg rechters 
en de rechters die er zijn, zijn of jong en onervaren of werden onder het vorige regime 
opgeleid. Er bestaat dus grote behoefte aan opleiding en carrièreontwikkeling bij de 
rechterlijke macht. 
C. Conclusie 
Estland blijft voldoen aan de politieke criteria van Kopenhagen, hoewel er besluiten 
moeten worden genomen over de naturalisatie van statenloze kinderen. Daarnaast bestaat 
er een grote behoefte aan opleiding en carrièreontwikkeling bij de rechterlijke macht. 
Estland kan worden beschouwd als een goed functionerende markteconomie en zou de 
concurrentiedruk en de marktkrachten binnen de Unie op middellange termijn aan 
51 
moeten kunnen, mits het voorzichtig macro-economisch beheer wordt voortgezet om de 
gevaren verbonden aan de grote externe onevenwichtigheden van het land te beperken. 
Op voorwaarde dat het probleem van de administratieve capaciteit wordt opgelost, zal 
Estland in staat zijn de verplichtingen van het lidmaatschap op middellange termijn op 
zich te nemen, hoewel er bijzondere inspanningen nodig zijn op het gebied van de interne 
markt en justitie en binnenlandse zaken. 
D. Partnerschap voor Toetreding en Nationaal Programma voor de 
Overname van het Acquis: algemene beoordeling van de 
tenuitvoerlegging 
Het partnerschap voor toetreding heeft als doel in een alomvattend kader de prioritaire 
gebieden te omschrijven voor verdere werkzaamheden zoals die zijn vastgelegd in het 
Advies van de Commissie, de beschikbare financiële middelen om de kandidaatlanden te 
helpen bij de tenuitvoerlegging van deze prioriteiten, en de aan deze bijstand verbonden 
voorwaarden. Ieder kandidaatland werd verzocht een Nationaal Programma voor de 
Overname van het Acquis vast te stellen waarin het de wijze waarop het Partnerschap 
voor Toetreding zal worden ten uitvoer gelegd, een tijdschema voor het verwezenlijken 
van de prioriteiten van het Partnerschap voor Toetreding, en de benodigde personele en 
financiële middelen aangeeft. Zowel het Partnerschap voor Toetreding als het Nationaal 
Programma voor de Overname van het Acquis worden geregeld herzien ten einde de 
gemaakte voortgang in aanmerking te nemen en het vaststellen van nieuwe prioriteiten 
mogelijk te maken. 
1. Partnerschap voor Toetreding 
In het Partnerschap voor Toetreding3 werden de volgende doelstellingen op korte termijn 
voor Estland opgenomen: 
• Politieke criteria: maatregelen ter vergemakkelijking van het naturalisatieproces en 
voor een betere integratie van niet-staatsburgers, met inbegrip van staatloze kinderen, 
en een betere opleiding in het Estisch voor mensen die deze taal niet spreken. 
• Economische hervorming: het vaststellen van de economische beleidsprioriteiten 
voor de middellange termijn en een gezamenlijke beoordeling binnen het kader van de 
Europa-Overeenkomst, vooral met het oog op de voortzetting van de snelle groei van 
de laatste jaren, het terugdringen van de inflatie en het vergroten van de nationale 
spaartegoeden; snellere landhervormingen met het oog op een vergroting van de 
particuliere eigendom; en invoering van belangrijke wetgeving in verband met 
pensioenliervormingen. 
• Versterking van de institutionele en administratieve capaciteit: de ontwikkeling 
van een alomvattende opleidingsstrategie voor amÖtenaren, vooral met betrekking tot 
regelgevende en toezichthoudende instanties, een strategie en tijdschema voor de 
consolidering van diverse toezichthoudende instellingen in de financiële sector en een 
betere financiële controle; versterking van de fytosanitaire en veterinaire structuren, 
Verordening 622/98 van de Raad, PB L 85 van 20 maart 1998. 
52 
vooral met betrekking tot faciliteiten aan de buitengrenzen; institutionele versterking 
op milieugebied en het maken van een begin met het opzetten van structuren voor 
regionale maatregelen en structuurbeleid. 
• Interne markt: verdere aanpassing met name inzake overheidsopdrachten, 
intellectuele en industriële eigendomsrechten, financiële diensten, belastingen, 
technische wetgeving en mededinging (vooral transparante staatssteun); nieuwe 
mededingingswetgeving zowel op het gebied van antitrustaangelegenheden als de 
staatssteun; versterking van de autoriteiten die toezicht houden op staatssteun en een 
eerst inventarisatie van de staatssteun. 
• Justitie en binnenlandse zaken: vooral verdere inspanningen om maatregelen te 
nemen ter bestrijding van de corruptie en de georganiseerde misdaad, en verdere 
hervorming van justitie. 
• Milieu: voortzetting van de omzetting van de kaderwetgeving, het vaststellen van 
uitvoerige harmonisatieprogramma's en uitvoeringsstrategieën met betrekking tot 
individuele wetten. Planning en aanvang van de uitvoering van deze programma's en 
strategieën. 
De vooruitgang met betrekking tot de verwezenlijking van de prioriteiten voor de korte 
termijn van het Partnerschap voor toetreding kan als volgt worden samengevat: 
• Politieke criteria 
Het is te betreuren dat het parlement nog niet zijn goedkeuring heeft gehecht aan de 
wijzigingen van de staatsburgerschapswet waarbij de naturalisatie van staatloze 
kinderen wordt vergemakkelijkt. 
• Economische hervorming 
Estland heeft een economische strategie voor de middellange termijn uitgewerkt en 
een gezamenlijke evaluatie met de Commissie is in voorbereiding. Het 
privatiseringsproces is voor het MKB nagenoeg voltooid. De privatisering van de 
grote nutsbedrijven moet nog worden voltooid. De herstructurering van het 
bedrijfsleven zal nog verschillende jaren bijkomende inspanningen vergen. De 
financiële sector is veel solider geworden dank zij nieuwe overheidsmaatregelen 
gericht op strenger toezicht. Er zijn nog verdere maatregelen nodig met betrekking tot 
de landhervorming en het landbouwkadaster. De wetgeving betreffende de hervorming 
van het pensioenstelsel is volledig tot stand gekomen. 
• Versterking van de institutionele en administratieve capaciteit 
Estland dient nog verdere inspamiingen te leveren in verband met de uitbreiding van 
de institutionele en administratieve capaciteit van het overheidsapparaat. Er dient werk 
te worden gemaakt van het opzetten van een strategie inzake hervorming van de 
administratie. Speciale inspanningen zijn nodig in verband met een versterking van de 
instellingen belast met het toezicht en de handhaving. Een plan voor beter toezicht in 
de financiële sector werd reeds goedgekeurd. Er werd een besluit genomen met het 
oog op de opsplitsing van interne en externe financiële controles en met betrekking tot 
53 
de opzet van regionale maatregelen en structuurbeleid werden voorbereidende 
werkzaamheden op gang gebracht. 
• Interne markt 
Er is legislatieve en institutionele voortgang gemaakt op het gebied van de 
overheidsopdrachten, intellectuele en industriële eigendomsrechten, financiële 
diensten, belastingen, technische wetgeving en concurrentie. Bijkomende 
inspanningen zijn nodig, met name op het gebied van een intensiever toezicht op de 
staatssteun en de werkzaamheden voor het opstellen van een staatsteuninventaris 
moeten nog worden voltooid. 
• Justitie en binnenlandse zaken 
Estland heeft aanzienlijke inspanningen geleverd met betrekking tot de bestrijding van 
corruptie en de georganiseerde misdaad. Afgezien van de totstandbrenging van een 
belangrijk wetgevingspakket zijn maatregelen genomen om de politiediensten te 
herstructureren en te moderniseren. Er zijn evenwel nog extra maatregelen nodig om 
de efficiëntie van de politiemacht te verbeteren. De te beperkte opleiding en lage 
salarissen kunnen de verwezenlijkingen op dit gebied eveneens nog in het gedrang 
brengen. Dit geldt eveneens voor het gerechtelijk apparaat. De opleiding van rechters 
en openbare aanklagers dient te worden geïntensiveerd, vooral met betrekking tot het 
Gemeenschapsrecht. 
• Milieu 
Aanzienlijke vooruitgang werd gemaakt bij de harmonisatie van de milieuwetgeving 
met het acquis, vooral op het gebied van het afvalbeheer en de natuurbescherming. Er 
zijn nog inspanningen nodig met betrekking tot geluidshinder, industriële 
verontreiniging, GGO's, chemicaliën en de waterkwaliteit. Estland dient eveneens 
stappen te ondernemen ter verbetering van het vergunningen- en toezichtsysteem, de 
ontwikkeling van het menselijk potentieel, en de uitrusting van de Milieu­
inspectiedienst en van de regionale milieudepartementen. Op lokaal niveau dient de 
capaciteit te worden uitgebreid. 
Afgezien van de politieke prioriteit heeft Estland aan alle prioriteiten op korte termijn 
van het partnerschap voor toetreding iets gedaan. De inspanningen met betrekking tot 
de administratieve capaciteit en de interne markt dienen evenwel te worden verhoogd 
(met name via versterking van de structuren voor doen naleven van wetgeving en de 
totstandbrenging van een geloofwaardig systeem van controle op staatssteun. 
2. Nationaal Programma voor de Overname van het Acquis 
Het Estlandse Nationaal Programma voor de Overname van het Acquis (NPOA) werd in 
april 1998 goedgekeurd. Het is over het geheel genomen een overzichtelijk en beknopt 
document met dezelfde indeling als die van het Advies van de Commissie betreffende het 
toetredingsverzoek van Estland. 
De meeste prioriteiten op korte en middellange termijn van het Partnerschap voor 
Toetreding worden in het NPOA behandeld, hetgeen blijk geeft van de vastberadenheid 
van Estland in verband met de vooruitgang op het gebied van de tenuitvoerlegging van 
54 
het acquis. Met betrekking tot een aantal in het Partnerschap voor Toetreding opgenomen 
elementen wordt evenwel in het NPOA geen of onvoldoende informatie verstrekt. Dat is 
met name het geval voor de maatregelen betreffende corruptiebestrijding, 
landhervorming, concurrentiebeleid (in het bijzonder staatsteun) en regionaal beleid. 
Het NPOA bevat slechts een gedeeltelijke behandeling van het acquis met betrekking tot 
de concurrentievoorschriften voor de sectoren energie en telecommunicatie, de 
audiovisuele sector, het milieu, de wederzijdse erkenning van beroepskwalificaties en het 
beginsel dat niet wordt gediscrimineerd tussen de eigen studenten en die uit andere EU-
lidstaten. 
Wanneer een gedetailleerd tijdschema voor de tenuitvoerlegging van gedeelten van het 
acquis in het NPOA is opgenomen, lijken de termijnen meestal op vrij realistische wijze 
te zijn bepaald. De volledige tenuitvoerlegging van de EU-wetgeving zou in het jaar 2002 
moeten worden verwezenlijkt met uitzondering van de tenuitvoerlegging van de 
vervoerswetgeving, waarvoor met betrekking tot een aantal initiatieven het jaar 2003 
wordt opgegeven. Voor de grote infrastructuurinvesteringen op het gebied van het milieu 
- en vooral het afvalbeheer - wordt in een veel langere termijn voorzien. Voor een aantal 
sectoren (visserij, technische verordeningen, regionaal beleid) wordt in het NPOA 
evenwel geen gedetailleerd tijdschema voor de tenuitvoerlegging vermeld. 
De beschrijving van de implementatiestructuren is voor alle in het NPOA beschouwde 
sectoren niet even gedetailleerd. De in het NPOA verstrekte gegevens volstaan meestal 
als uitgangspunt voor het bepalen van de institutionele behoeften waaraan nog zal moeten 
worden voldaan. Er dient evenwel voor alle sectoren van het acquis nog meer aandacht te 
worden besteed aan de adequate middelen voor het toezicht op de naleving. 
Voor een groot aantal overwogen maatregelen worden kostenramingen verstrekt, 
ofschoon niet met betrekking tot alle behoeften een begroting werd opgesteld. In de 
meeste gevallen wordt ook geen onderscheid gemaakt tussen nationale en buitenlandse 
financieringsbronnen per sector. Het NPOA bevat ten slotte geen raming van de totale 
kosten van de voorbereiding op de loetreding. 
Het NPOA dient te worden herzien ten einde: 
• te voorzien, in een behandeling van het volledige acquis en zoveel mogelijk ook van 
het verband tussen elk afzonderlijk EU-besluit enerzijds en de aangegeven prioriteiten 
met de overeenkomstige nationale wetgeving anderzijds; 
• te voorzien in de totstandbrenging op alle acquis-gebieden van de adequate 
handhavings- en toepassingscapaciteit; 
• budgettaire bromien aan te geven, kostenramingen te vernielden en een onderscheid te 
maken tussen nationale en buitenlandse financiële middelen. 
Zodra het Nationaal Programma voor de Overname van het Acquis is herzien, zal 
de Commissie een standpunt ten aanzien van het programma innemen dat zij in de 
loop van het tweede halfjaar van 1999, op het ogenblik dat het Partnerschap voor 
Toetreding wordt herzien, aan de Raad zal mededelen. 
55 
BIJLAGE 
STATISTISCHE GEGEVENS 
56 
STATISTISCHE GEGEVENS 
Basisgegevens 
Bevolking (cind van de periode) 
Totale oppervlakte 
Nationale rekeningen 
Bruto binnenlands product in lopcnde prijzcn 
Bruto binnenlands product in lopende prijzen 
Bruto binncniands product in lopende prijzen 
Productiestructuur 
- Landbouw 
- Industrie 
- Bouvvnijverhcid 
- Dicnsten 
Uitgavcnstructuur 
- Consumptive bestedingen 
- huishoudcns en IZW's t.b.v. huishoudcns 
- ovcrhcid 
- Bruto-invcstcringcn in vaste activa 
- Uitvoer van gocdcrcn en dicnsten 
- Invocr van goedcrcn en dicnsten 
Bruto binnenlands product 
Bruto binncniands product per hoofd van dc bevolking 
Inflatic 
Indexcijfcr van dc consumptieprijzen 
Bctalingsbalans 
-Uitvoer van gocdcren 
-Invoer van gocdcren 
-Saldo van dc handclsbalans 
-Dicnsten (nctto) 
-Inkomcn (nctto) 
-Iukoincnsovcrdrachten (netto) 
-waarvan: inkomcnsovcrdrachtcn van dc ovcrhcid 
-Saldo van dc lopcnde rckening 
-Reserves (inch goud) 
-Reserves (cxcl. goud) 
Opcnbarc financial 
Tckort/overschot van de overheid 
Buitcnlandsc schuld (bruto) 1993 1994 1995 1996 1997 
x 1000 
1507 1492 1476 1462 
1000 ha 
4523 4523 4523 4523 4523 
mld. kroon 
21,6 29,6 40,7 52,4 65,4 
mld. ecu 
1,4 1,9 2,7 3,4 4,2 
ecu per hoofd van bevolking 
900 1300 1800 2300 2800 
% van totale bruto toegevoegde waarde 
7,9 
23,1 
5,9 
63,1 
% van bruto binnenlands product 
86,6 
61,2 
25,4 
26,0 
72,3 
80,4 84,i 
60,' 
24,1 
26,' ! 80,2 
l 57,3 
22,9 
1 26,5 
66,6 72,9 
78,7 85,2 
wijziging t.o.v. voorgaande jaar in % 
-9,0 -2,0 4,3 4,( ) 11,4 
koopkrachlparitcitcn 
5100 5200 5600 610( 3 7000 
wijziging t.o.v. voorgaande jaar in % 
89,8 47,7 29,0 23, 1 : 
min. ecu 
693 
817 
-124 
64 
-12 
9C 
9C 
IS 
37f 
34( 1116 
1414 
-299 
88 
-25 
96 
91 
-135 
362 
i 36C 1419 
1934 
-515 
290 
2 
97 
77 
-126 
444 
) 441 140 
223 
-82 
40 
7 
6 
-33 
51 
50 8 1843 
0 2886 
2 -1043 
8 536 
1 -131 
9 102 
6 84 
3 -536 
1 688 
8 686 
% van het bruto binnenlands product 
2,1 
1993 > 3,: 
: 8,< 5 0,C 
) 9,4 0, 
10 
1994 1995 1996 1 : 
6 : 
1997 
Financiele indicatoren 
Monetaire aggregaten 
-Ml 
-M2 
- Totaal krcdiet 
Gemiddelde korte rente 
- op leningen 
- op deposito's 
Wissclkoersen met ecu 
- Gemiddelde voor de periodc 
- Eind van de periode 
- Effectief wisselkoersindcxcijfer 
Buitcnlandsc handel 
Invocr 
Uitvoer 
Saldo 
Ruilvoet 
Invocr uit EU-15 (EU-12 voor 1993-1994) 
Uitvoer naar EU-15 (EU-12 voor 1993-1994) 
Bevolking 
Natuurlijkc groci 
Migratie (nctto) 
Zuigclingensterfte 
Levensverwachting: manncn 
Vrouwcn 
Arbcidsmarkt 
Bcroepsbcvolking (ILO-methodc) 
Wcrkloosheidscijfcr (ILO-methodc): Totaal 
< 25 jaar 
< 25 jaar 
Gcmiddeld aantal werkzame personcn naar bedrijfstak 
NACE (arbcidskrachtenenquete) 
- Land- en bosbouw 
- Industrie 
- Bouwnijvcrlicid 
- Dicnsten 
Infrastructuur 
Spoonvegnet 
Autosnclwcgcn 
Industrie en landbouw 
Volumc-indexcijfcrs van dc industricle productie 
Indexcijfers van de bruto-landbouwproductie mld. ecu 
0,3 
0,4 0,4 
0,5 0,5 
0,7 0,7 
0,9 0,8 
1,2 
% per jaar 
27,3 23,1 
11,5 16 
8,7 13,7 
6,1 19,8 
6,2 
(1 ccu=.. nationale valuta) 
15,484 
15,483 15,453 
15,24 14,996 
15,064 15,28 
15,587 15,743 
15,83 
min. ecu 
-77 1391 
1096 
-295 1942 
1405 
-537 
zelfde periode voorgaand* 2545 
1638 
-907 
: jaar =100 3895 
2567 
-1329 
% van het totaal 
23,3 
17,8 23,9 
19 66 
54,1 64,7 
51 59,2 
48,6 
per 1000 personen 
-4,0 
-8,9 -5,3 
-4,9 -4,9 
-5,4 -3,9 
-5,7 : 
: 
per 1000 levendgeborenen 
15,8 14,5 14,8 10,4 
bij de geboorte 
62,5 
73,8 61,1 
73,1 61,7 
74,3 64,5 
75,5 
% van de arbeidskrachten 
70,2 
6,5 
11 
5,8 70,1 
7,6 
11,6 
6,9 68,5 
9,7 
14,1 
9,1 68,1 
10 
16 
9,1 64,2 
10,5 
17,8 
9,4 
% van totaal 
16,6 
25,6 
7,4 
50,4 14,6 
25,1 
7,2 
53,1 10,5 
28,6 
5,4 
55,5 10 
27,8 
5,7 
56,5 9,9 
28,1 
5,3 
56,7 
km per 1000 km2 
: 22,6 22,6 '. 
km 
81,3 
90,5 : 64 
voorgaande jaar = 
97 
87,1 101,9 
100,2 66 
100 
102,9 
93,7 68 
113,4 
97,8 
58 
Opmerkingen over de methoden 
Bruto binnenlands product per hoofd van de bevolking in KKS: Herziene gegevens, 
waarbij gebruik is gemaakt van de nieuwe KKP-resultaten uit het International 
Comparison Project van 1996. 
Reserves: Gegevens aan het eind van het jaar. De reserves worden gedefinieerd als 
de som van de goudvoorraden bij de centrale bank, de buitenlandse valuta en de 
andere vorderingen (bruto) op niet-ingezetenen. Goud wordt gewaardeerd tegen de 
prijs aan het eind van het jaar. 
Tekort/overschot van de overheid: Een benadering van de definitie van de nationale 
rekeningen, ontleend aan gegevens op basis van de methoden van de GFS 
(government finance statistics) van het IMF. Het tekort/overschot van de overheid 
wordt verkregen door het tekort/overschot van de centrale overheid (gewoonlijk 
inclusief bepaalde extra-bugettaire fondsen) en het tekort/overschot van de lagere 
overheden bij elkaar op te tellen. Het totaal wordt gecorrigeerd voor het 
vorderingenoverschot cq.-tekort voor bepaalde beleidsdoeleinden, wat een 
financieriugspost in de nationale rekeningen is. 
Monetaire aggregaten: Gegevens aan het eind van het jaar. Ml omvat in het 
algemeen chartaal geld in omloop en zichtdeposito's. M2 omvat in het algemeen Ml 
plus spaardeposito's en andere kortlopende vorderingen op banken. Totaal krediet 
omvat in het algemeen binnenlands krediet aan de overheid en de particuliere 
sector. Opgemerkt zij dat het probleem van de meting van de geldcirculatie van 
buitenlandse valuta's in sommige toetredende landen van invloed kan zijn op de 
betrouwbaarheid van de gegevens. 
Rente: Jaargemiddelde van de rente. De rente op leningen betreft in het algemeen de 
gemiddelde rente op leningen die door de meldende banken zijn verstrekt. De rente 
op deposito's betreft in het algemeen de gemiddelde rente voor zicht- en 
termijndeposito's. 
Wisselkoersen: Voor zover beschikbaar zijn de ccu-wissclkoersen die welke officieel 
aan DG II worden bekendgemaakt. Het effectieve wissclkoersindexcijfer is gewogen met 
de belangrijkste handelspartners, met 1990 als basisjaar. 
Invoer en uitvoer (lopende prijzen): De gegevens zijn gebaseerd op de "algemene 
handel". De handelsgegevens omvatten niet de handel in diensten en de handel in 
licenties, knowhow en octrooien, de in- en uitvoer van bankbiljetten in omloop, 
monetair goud, goederen voor gebruik op ambassades en voorraden voor 
belastingvrije winkels in havens en op luchthavens. Sinds 1994 wordt de tijdelijke 
in- en uitvoer met de verplichting tot wederuitvoer of wederinvoer in ongewijzigde 
staat buiten beschouwing gelaten. De waarde van de buitenlandse handel heeft 
betrekking op de marktwaarde van de goederen en de bijkomende kosten (vracht, 
verzekering enz.). Handelsclassificatie: Voor het goederenverkeer wordt de 
Gecombineerde Nomenclatuur als goedercnclassificatic gebruikt. De invoer wordt 
op fob-basis geregistreerd. Tot 1997 werden de gegevens geregistreerd op de dag dat 
de douaneaangifte door de douane werd geaccepteerd, sindsdien op de dag dat de 
59 
goederen de douanegrens passeren. De uitvoer wordt op fob-basis op dezelfde wijze 
als de invoer geregistreerd. 
Eurostat heeft de nationale valuta omgerekend in Amerikaanse dollar aan de hand 
van het jaargemiddelde van de wisselkoersen van het Internationale Monetaire 
Fonds. 
Ruilvoet: De prijsindexcijfers van de uitvoer worden sinds 1994 door het bureau 
voor de statistiek van Estland berekend. De wegingsstructuur ervan is gebaseerd op 
de waarde van de uitvoer overeenkomstig de gecorrigeerde douanestatistiek. De 
prijsgegevens (fob-prijzen) worden rechtstreeks bij de belangrijkste exporteurs 
verzameld. Voor de berekening van de prijsindexcijfers van de uitvoer wordt de 
formule van Laspeyres gebruikt. 
Invoer uit en uitvoer naar EU-15: Door Estland opgegeven cijfers. Voor 1993 en 1994 
hebben de gegevens uitsluitend betrekking op de handel met EU-12. 
Beroepsbevolking (%) (ILO-methode): Aandeel van de arbeidskrachten in de totale 
bevolking van 15 jaar en ouder. 
Werkloosheidscijfer (ILO-methode): Aandeel van de werklozen in het totale aantal 
arbeidskrachten. 
Gemiddeld aantal werkzame personen naar bedrijfstak NACE (arbeidskrachtenenquête) 
Deze gegevens zijn ontleend aan de stcekproefenquête naar de arbeidskrachten met 
inachtneming van de volgende ILO-definities en -aanbevelingen: 
Arbeidskrachten: Werkenden en werklozen in de zin van onderstaande ILO-definities. 
Werkenden: Iedereen van 15 jaar en ouder die gedurende de referentieweek ten 
minste één uur voor loon of een andere beloning heeft gewerkt als werknemer, 
ondernemer, lid van een coöperatie of meewerkend gezinslid. Leden van de 
strijdkrachten en vrouwen met ouderschapsverlof zijn inbegrepen. 
Werklozen: Iedereen van 15 jaar en ouder die gelijktijdig voldoet aan alle drie 
voorwaarden die de ILO-definitie voor classificatie als werkloze stelt: (i) geen werk 
hebben, (ii) actief werk zoeken en (iii) beschikbaar zijn om binnen twee weken met 
werken te beginnen. 
Voor 1993 en 1994 hebben de gegevens betrekking op de Estlandse 
arbeidskrachtenenquête van 1995 (EAKE 95), die gehouden werd tussen januari en 
april 1995. Voor 1995 en 1997 hebben de gegevens betrekking op de Estlandse 
arbeidskrachtenenquête van 1997 (EAKE 97) die gehouden werd tussen april en 
juni 1997. In beide gevallen bestond de vragenlijst uit twee delen: de referentieweek 
en het retrospectieve deel: de EAKE 95 bestreek de periode 1989-1995 en de EAKE 
97 de periode 1995-1997. Bij de gegevens in de tabellen voor 1993-1996 gaat het om 
achteraf verzamelde gegevens over de bevolking van 15 tot en met 69 jaar en bij de 
gegevens voor 1997 om gegevens over een referentieweek in het tweede kwartaal 
van 1997 voor de bevolking van 15 tot en met 74 jaar. 
60 
Volume-indexcijfers van de industriële productie: De industriële productie omvat de 
winning van delfstoffen, de industrie en de productie en distributie van elektriciteit, 
gas, stoom en water (overeenkomstig de NACE Rev.l, secties C, D en E). Het 
indexcijfer van de industriële productie bestrijkt de gehele industriële productie, 
met inbegrip van schattingen voor ondernemingen met minder dan 20 werknemers. 
De gegevens over de productie en distributie van elektriciteit, gas, stoom en warm 
water bestrijken uitsluitend de energieproductie (klassen 40.10 en 40.30 van de 
NACE Rev.l). 
Bronnen 
Basisgegevens, nationale rekeningen, buitenlandse handel, bevolking, arbeidsmarkt, 
infrastructuur, industrie en landbouw: New Cronos. 
Reserves en financiële indicatoren: Waar mogelijk is de vragenlijst van eenheid B-4 
van Eurostat over monetaire en financiële statistieken als bron gebruikt. Aan de 
toetredende landen is gevraagd regelmatig een bijwerking van de tabellen in de 
vragenlijst te verstrekken. De volgende statistieken worden bestreken: officiële 
valutareserves, monetaire aggregaten, rente en wisselkoersen. Indien deze gegevens 
niet beschikbaar waren, is 'International Financial Statistics' van het IMF als bron 
gebruikt. De Europese Commissie (DG II) wordt waar mogelijk als bron voor de 
ecu-wisselkoersen gebruikt. 
Voor de bruto buitenlandse schuld is "External Debt Statistics" van de OESO als 
bron gebruikt. 
Voor het tekort/overschot van de overheid zijn de toetredende landen nog niet in 
staat betrouwbare gegevens te verstrekken. Eenheid B-4 werkt nauw met deze 
landen samen om hun op de nationale rekeningen gebaseerde statistieken van de 
overheidsfinanciën te verbeteren. Nu wordt nog een benadering van het 
tekort/overschot van de overheid ontleend aan het "Government Finance Statistics 
Yearbook" van het IMF (zie hieronder voor een toelichting op de methoden). 
61 

ISSN 0254-1513 
COM(98) 705 def. 
DOCUMENTEN 
NL 01 02 06 11 
Catalogusnummer : CB-CO-98-647-NL-C 
Bureau voor officiële publikaties der Europese Gemeenschappen 
L-2985 Luxemburg