AFKORTINGEN

EOF : Europees Ontwikkelingsfonds

ERK : Europese Rekenkamer

ESF : Europees Sociaal Fonds

EUSF : Solidariteitsfonds van de Europese Unie

HK : Hoofdkantoor

IT : Informatietechnologie

KP : Kaderprogramma

LAG : Lokale actiegroep

MEDA : "Mesures d’accompagnement": Financieel instrument van het Europees-mediterrane partnerschap

MHB : Meest hulpbehoevende

OP : Operationeel programma

QSG : Werkgroep Kwaliteitsondersteuning (Quality Support Group)

RAD : Aanbevelingen, acties, kwijting (Recommendations, Actions, Discharge)

SMART : Specifiek, meetbaar, haalbaar, relevant en tijdig (Specific, Measurable, Achievable, Relevant, Timely)

SV : Speciaal verslag

TV : Telersvereniging

SAMENVATTING

I. In dit verslag worden de resultaten gepresenteerd van het tweede onderzoek door de Rekenkamer naar de follow-up door de Commissie van de aanbevelingen die de Rekenkamer heeft gedaan in voorgaande speciale verslagen.

II. De algemene vraag bij dit onderzoek was: geeft de Commissie adequate follow-up aan de controleaanbevelingen die de Rekenkamer deed in haar speciale verslagen? Deze vraag werd opgesplitst in de twee subvragen, namelijk of de Commissie goede richtsnoeren en procedures heeft vastgesteld voor follow-upmaatregelen, en of de Commissie beschikt over adequate en betrouwbare beheersinformatie over controleaanbevelingen en de stand van zaken bij de uitvoering ervan.

III. Het onderzoek van de Rekenkamer omvatte een beoordeling van de follow-up die de Commissie gaf aan een steekproef van 62 aanbevelingen uit 10 speciale verslagen (SV’s) van de Rekenkamer uit de periode 2006-2010. De Rekenkamer beoordeelde de huidige stand van uitvoering van de aanbevelingen in deze steekproef, alsmede de beheersinformatie van de Commissie zelf over de stand van uitvoering van deze aanbevelingen. De Rekenkamer onderzocht ook de relevante procedures bij de directoraten-generaal (DG’s), alsmede handleidingen, richtsnoeren, plannen en gepubliceerde verslagen, waarbij ze zich met name richtte op die welke betrekking hadden op de toepassing RAD (Recommendation, Action, Discharge — Aanbeveling, actie, kwijting). De RAD is een IT-instrument dat de Commissie gebruikt om haar follow-up te monitoren van controleaanbevelingen van de Rekenkamer en van verzoeken die de kwijtingverlenende autoriteit deed in het kader van de kwijtingsprocedure.

IV. Op basis van haar onderzoek concludeert de Rekenkamer dat de Commissie adequate follow-up geeft aan de aanbevelingen van de Rekenkamer. Uit het onderzoek van een steekproef van aanbevelingen bleek dat de Commissie 83 % van de aanbevelingen van de Rekenkamer — geheel of in de meeste opzichten — heeft uitgevoerd, hetgeen heeft bijgedragen tot een beter financieel beheer op een aantal terreinen van de EU-begroting.

V. De Rekenkamer concludeert ook dat er bij de Commissie goede richtsnoeren en procedures bestaan met betrekking tot haar follow-upactiviteiten.

VI. Uit het onderzoek van de Rekenkamer blijkt ten slotte dat de IT-toepassing RAD beheersinformatie bevat over controleaanbevelingen die de Rekenkamer heeft gedaan in de speciale verslagen die sinds 2008 zijn gepubliceerd. De Rekenkamer concludeert echter dat de RAD niet waarborgt dat de Commissie beschikt over adequate en betrouwbare beheersinformatie met betrekking tot de stand van uitvoering van aanbevelingen die slechts gedeeltelijk zijn uitgevoerd. Dit is te wijten aan de absolute aard van de categorieën die de Commissie hanteert om de stand van uitvoering van aanbevelingen aan te geven.

VII. De Rekenkamer beveelt de Commissie dan ook aan de RAD-toepassing te verfijnen om aanbevelingen die slechts gedeeltelijk zijn uitgevoerd, beter weer te geven.

INLEIDING

1. De follow-up van controleverslagen is volgens internationale controlestandaarden het laatste stadium in de cyclus van planning, uitvoering en follow-up van doelmatigheidscontroles [1]. Het geven van follow-up aan de verslagen van doelmatigheidscontroles van de Rekenmaker vormt een noodzakelijk element van de verantwoordingscyclus en zorgt er mede voor dat de Commissie ertoe overgaat de aanbevelingen uit de verslagen doeltreffend uit te voeren.

2. De Rekenkamer bracht haar eerste follow-upverslag uit in 2012 (SV nr. 19/2012). De Rekenkamer merkte in dit verslag op dat de follow-up door de Commissie van de controleaanbevelingen van de Rekenkamer moet worden verbeterd.

3. In het onderhavige verslag worden de resultaten gepresenteerd van het tweede onderzoek door de Rekenkamer naar de follow-up door de Commissie van de aanbevelingen uit voorgaande speciale verslagen van de Rekenkamer.

REIKWIJDTE EN AANPAK

4. Onderhavig onderzoek door de Rekenkamer naar de follow-up door de Commissie van controleaanbevelingen bouwt voort op een systeemonderzoek dat de interne auditcapaciteiten (IAC’s) van de Commissie in 2011 verrichtten. De conclusie van het onderzoek van de IAC’s was dat de bij de verschillende DG’s bestaande internebeheersingssystemen redelijke zekerheid boden over de gerealiseerde uitvoering van aanbevelingen van de Rekenkamer. De IAC’s identificeerden echter ook zaken die moesten worden aangepakt en bevalen verbeteringen aan in de functionaliteiten en rapportagemogelijkheden van de RAD.

5. De algemene vraag bij dit onderzoek is:

Geeft de Commissie adequate follow-up aan de controleaanbevelingen die de Rekenkamer deed in haar speciale verslagen?

Deze vraag werd opgesplitst in twee subvragen:

Heeft de Commissie goede richtsnoeren en procedures vastgesteld voor follow-upmaatregelen?

Beschikt de Commissie over adequate en betrouwbare beheersinformatie over controleaanbevelingen en de stand van zaken bij de uitvoering ervan?

6. Om deze vragen te beantwoorden, beoordeelde de Rekenkamer tussen 1 januari en 31 maart 2013 een steekproef van 62 controleaanbevelingen uit 10 speciale verslagen die de Rekenkamer tussen 2006 en 2010 had uitgebracht, om vast te stellen of de Commissie follow-up had gegeven aan deze aanbevelingen. De steekproef werd getrokken uit verslagen die minimaal twee jaar geleden zijn gepubliceerd en waarvan de aanbevelingen nog relevant zijn. De steekproef werd daarnaast gebruikt om de adequatie en betrouwbaarheid van de beheersinformatie van de Commissie met betrekking tot deze aanbevelingen na te gaan. In tabel 1 is weergegeven om welke speciale verslagen het gaat.

7. Bij de beoordeling van de stand van uitvoering van aanbevelingen hanteert de Rekenkamer de volgende categorieën: volledig uitgevoerd, in de meeste opzichten uitgevoerd, in enkele opzichten uitgevoerd, niet uitgevoerd, niet langer van toepassing en niet te verifiëren. De Rekenkamer achtte een aanbeveling volledig uitgevoerd indien de Commissie alle redelijke en proportionele corrigerende maatregelen binnen haar bevoegdheid had getroffen, en er geen zaken van materieel belang meer hoefden te worden aangepakt. De stand van uitvoering werd nagegaan aan de hand van gesprekken en bewijsstukken van de betrokken DG’s, maar hierbij werd geen informatie op het niveau van de lidstaten of begunstigde landen betrokken. Het onderzoek is erop gericht te bepalen welke maatregelen de Commissie heeft genomen naar aanleiding van de aanbevelingen van de Rekenkamer, maar de effecten van deze maatregelen worden niet beoordeeld, aangezien daarvoor afzonderlijke, grondige follow-upcontroles op de desbetreffende gebieden nodig zouden zijn.

8. Daarnaast onderzocht de Rekenkamer de relevante procedures bij de DG’s [2] en onderzocht ze handleidingen, richtsnoeren, plannen en gepubliceerde verslagen. Het onderzoek was met name gericht op de IT-toepassing RAD van de Commissie, waarmee informatie over de door de Commissie getroffen follow-upmaatregelen wordt geregistreerd en gemonitord.

TABEL 1

DE SPECIALE VERSLAGEN WAARAAN IN DIT VERSLAG FOLLOW-UP IS GEGEVEN

Speciaal verslag [1111] | Begrotingsterrein | Aantal geanalyseerde controle- aanbevelingen [1112] |

SV nr. 8/2006 Succesvolle oogst? De doeltreffendheid van de EU-steun voor operationele programma’s van groente- en fruittelers | Landbouw | 9 |

SV nr. 6/2009 Voedselhulp van de Europese Unie voor de behoeftigen: een beoordeling van de doelstellingen, middelen en gebruikte methoden | Landbouw | 8 |

SV nr. 5/2010 Toepassing van de Leader-aanpak op plattelandsontwikkeling (http://eca.europa.eu) | Landbouw | 6 |

SV nr. 3/2008 Het Solidariteitsfonds van de Europese Unie: hoe snel, efficiënt en flexibel is het? | EUSF | 2 |

SV nr. 17/2009 inzake door het Europees Sociaal Fonds gecofinancierde beroepsopleidingsacties voor vrouwen | Cohesie | 3 |

SV nr. 6/2008 over de rehabilitatiehulp van de Europese Commissie na de tsunami en orkaan Mitch | Externe acties | 6 |

SV nr. 18/2009 De doeltreffendheid van de EOF-steun voor regionale economische integratie in Oost- en West-Afrika | Externe acties | 11 |

SV nr. 1/2009 Bankmaatregelen in het Middellandse Zeegebied in het kader van het programma MEDA en de eerdere protocollen | Externe acties | 5 |

SV nr. 5/2009 Het beheer van de kasmiddelen door de Commissie | Ontvangsten | 7 |

SV nr. 9/2007 De evaluatie van de Europese kaderprogramma’s voor onderzoek en technologische ontwikkeling (OTO): kan de aanpak van de Commissie worden verbeterd? | Onderzoek | 5 |

Totaalaantal aanbevelingen | | 62 |

DE TENUITVOERLEGGING VAN 62 AANBEVELINGEN DOOR DE COMMISSIE

INLEIDING

9. De Commissie geeft follow-up aan de controleaanbevelingen van de Rekenkamer en aan de verzoeken van het Europees Parlement en de Raad (d.w.z. de kwijtingverlenende autoriteit voor de Europese begroting). Overeenkomstig artikel 166, lid 2, van het Financieel Reglement stelt de Commissie in het kader van de kwijtingsprocedure voor de EU-begroting een jaarverslag op met betrekking tot deze verzoeken.

10. In dit deel worden de resultaten gepresenteerd van het onderzoek door de Rekenkamer naar de uitvoering door de Commissie van een steekproef van 62 aanbevelingen uit 10 speciale verslagen die de Rekenkamer heeft uitgebracht tussen 2006 en 2010. Er werd niet beoordeeld hoe de verzoeken van de Raad en het Parlement werden afgehandeld. Bijlage I bevat een overzicht van elk van de 62 door de Rekenkamer onderzochte aanbevelingen, en de bijlagen II-XI bevatten een korte samenvatting van de betrokken controles, de aanbevelingen, de daarop door de Commissie getroffen follow-upmaatregelen en de kwesties die nog moeten worden aangepakt.

DE COMMISSIE GEEFT ADEQUATE FOLLOW-UP AAN EEN GROTE MEERDERHEID VAN DE AANBEVELINGEN VAN DE REKENKAMER EN LEGT DEZE ADEQUAAT TEN UITVOER

11. De follow-upmaatregelen met betrekking tot 3 van de 62 geselecteerde, door de Rekenkamer onderzochte aanbevelingen konden niet worden nagegaan omdat het benodigde bewijs enkel beschikbaar was op het niveau van de begunstigde landen, wat niet binnen de reikwijdte van het onderzoek viel (zie paragraaf 7). De Commissie voerde drie aanbevelingen (alle drie in verband met de controle van voedselhulp — bijlage III) niet uit. Twee andere aanbevelingen werden aanvankelijk verworpen, maar vervolgens toch volledig uitgevoerd (een aanbeveling met betrekking tot voedselhulp — bijlage III) of in de meeste opzichten (een aanbeveling met betrekking tot het beheer van de kasmiddelen — bijlage X).

12. De Rekenkamer constateerde dat van de 59 aanbevelingen die konden worden beoordeeld, er 49 (83 %) volledig of in de meeste opzichten waren uitgevoerd, er nog eens 7 aanbevelingen (12 %) in enkele opzichten waren uitgevoerd, en dat er 3 (5 %) niet waren uitgevoerd.

VOORBEELDEN VAN VERBETERINGEN EN VERBETERPUNTEN OP HET GEBIED VAN FINANCIEEL BEHEER

13. Er werd geconstateerd dat bij het EU-steunprogramma voor groente en fruit (landbouw) en ook met betrekking tot het Solidariteitsfonds van de Europese Unie steunprogramma’s waren vereenvoudigd en procedures voor de toekenning van de steun waren verduidelijkt, bijvoorbeeld de subsidiabiliteitsvereisten. Wat betreft het Solidariteitsfonds, leidden verbeteringen in de kwaliteit van de aanvragen ertoe dat de Commissie bij minder aanvragen om aanvullende informatie moest verzoeken. Ook bleken er bij de uit het Europees Sociaal Fonds gecofinancierde beroepsopleidingsacties (cohesie) voor de lidstaten betere richtsnoeren van de Commissie inzake de projectselectieprocedures te bestaan, en de verplichting om prestatie-indicatoren op te nemen. Evenzo werden er na de controle van de tsunami in de Indische Oceaan (externe acties) procedures ingevoerd waarbij in de aanvraagfase beter rekening kon worden gehouden met de duurzaamheid van projecten. Dergelijke verbeteringen kunnen leiden tot beter gerichte, en dus doeltreffender en efficiënter verleende steun.

14. Voor het toezicht op de uitvoering en de evaluatie van de resultaten van EU-programma’s en -maatregelen zijn betrouwbare prestatiegegevens nodig. Op een aantal onderzochte terreinen werden op dit gebied verbeteringen waargenomen. Zo bevatten ten eerste de ontwerpverordeningen voor het Cohesiefonds voor de programmeringsperiode 2014-2020, hoewel ze in wezen gebaseerd blijven op input, bepalingen die een meer resultaatgerichte aanpak mogelijk maken, zoals bepalingen betreffende outputindicatoren en verwachte resultaten (cohesie). Ten tweede is de gegevensverzameling bij de lidstaten met betrekking tot het EU-steunprogramma voor groente en fruit verbeterd met behulp van nieuwe richtsnoeren, templates en IT-software van de Commissie (landbouw). Tot slot werden er ook verbeteringen geconstateerd in de verslaglegging, het toezicht en de communicatie door degenen die het rehabilitatieprogramma uitvoerden na de tsunami in de Indische Oceaan (externe acties).

15. Er moet echter voor worden gezorgd dat steunregelingen beter zijn gericht door in de programma’s SMART [3]-doelstellingen en betere prestatie-indicatoren op te nemen (landbouw). Het is tevens nodig om de vergelijkende kosteninformatie voor degenen die verantwoordelijk zijn voor uitvoering en toezicht, te verbeteren (externe acties). Deze verbeteringen zouden ertoe bijdragen dat de lidstaten en begunstigden meer verantwoording moeten afleggen met betrekking tot de EU-financiering.

16. Een betere coördinatie en capaciteitsopbouw bij betrokkenen spelen een belangrijke rol bij het waarborgen van de efficiëntie en doeltreffendheid van EU-uitgaven. Wat betreft de steun uit het Europees Ontwikkelingsfonds (EOF), werd geconstateerd dat met de steun van de Commissie meer inspanningen werden gedaan met het oog op regionale integratie in Afrika. Deze omvatten een betere coördinatie tussen de regionale instanties en de uitwisseling van richtsnoeren tussen het hoofdkantoor van de Commissie en de EU-delegaties in de partnerlanden. Er werden ook maatregelen ingevoerd voor een betere coördinatie tussen de Commissie en andere belanghebbende financiers zoals de Europese Investeringsbank en de Europese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling (externe acties).

17. Tot slot zou de waargenomen vergrote institutionele capaciteit op het gebied van bankmaatregelen in het Middellandse Zeegebied — door middel van de oprichting van speciale eenheden in de Commissie (EuropeAid) — moeten bijdragen tot de bevordering en het beheer van innovatieve financiële instrumenten (externe acties).

ONDERZOEK VAN DE FOLLOW-UPPROCEDURES VAN DE COMMISSIE

18. DG Begroting van de Commissie houdt toezicht op en coördineert het follow-upproces. Hiertoe gebruiken de DG’s een gezamenlijke IT-toepassing, RAD genaamd, om beheersinformatie met betrekking tot controleaanbevelingen en kwijtingsverzoeken te registeren. De RAD bevat de officiële reacties van de Commissie hierop en de stand van zaken met betrekking tot de follow-upmaatregelen, getroffen door de afzonderlijke DG’s, die primair verantwoordelijk zijn voor de uitvoering ervan.

19. De in 2003 ontwikkelde RAD-toepassing was bedoeld als IT-instrument voor de follow-up van aanbevelingen uit de jaarverslagen van de Rekenkamer en van verzoeken door de kwijtingverlenende autoriteit in het kader van de kwijtingsprocedure. Sinds 2008 wordt de RAD ook gebruikt voor de aanbevelingen die de Rekenkamer doet in speciale verslagen. De RAD is een belangrijk onderdeel van het follow-upsysteem van de Commissie, als instrument voor beheersinformatie waarmee DG Begroting en de afzonderlijke DG’s toezicht kunnen houden op de maatregelen die zijn genomen om gevolg te geven aan aanbevelingen en verzoeken, en tevens als belangrijkste informatiebron bij de voorbereiding van het jaarlijks verslag aan de kwijtingverlenende autoriteit [4].

20. DG Informatica is de systeemleverancier van RAD, en DG Begroting is het DG dat als systeemeigenaar de in de toepassing opgenomen informatie uiteindelijk valideert.

DE COMMISSIE HEEFT GOEDE RICHTSNOEREN EN PROCEDURES MET BETREKKING TOT HAAR FOLLOW-UPMAATREGELEN VASTGESTELD

21. De Rekenkamer onderzocht de richtsnoeren en procedures van de Commissie met betrekking tot haar follow-upmaatregelen. De Rekenkamer constateerde dat de Commissie naar aanleiding van de opmerkingen van de IAC’s en die in het eerste follow-upverslag [5] van de Rekenkamer belangrijke stappen heeft gezet om haar richtsnoeren en procedures met betrekking tot follow-upmaatregelen te verbeteren. Dit omvat een betere documentatie van de bestaande procedures en de vaststelling van nieuwe richtsnoeren voor het plannen, uitvoeren en monitoren van en het rapporteren over follow-upmaatregelen, de prioritering van de follow-up van "zeer belangrijke" en "kritieke" aanbevelingen/verzoeken, en de verplichting dat DG’s ten minste jaarlijks moeten rapporteren over de vooruitgang die zij hebben geboekt bij de uitvoering van de aanbevelingen en verzoeken.

22. Als onderdeel van een door DG Begroting vastgesteld actieplan, "RAD actions 2013", is de gebruikershandleiding voor de RAD bijgewerkt. Daarnaast zijn acties gestart zoals opleidingscursussen, verslagen over de tijdigheid, betere zoekfuncties en het corrigeren van storingen in de RAD-toepassing.

23. Uit het onderzoek van de Rekenkamer bleek dat de procedures binnen de RAD-toepassing en de links naar de verantwoordelijke eenheden in de DG’s bestaan en naar behoren gedocumenteerd zijn. Dit waarborgt dat er een controletraject is voor alle aanbevelingen die in de toepassing worden ingevoerd, onder meer ten aanzien van de bijwerking van hun stand van uitvoering. Uit de controle bleek ook dat DG Begroting procedures heeft vastgesteld die zorgen voor een duidelijke scheiding van functies om de integriteit van de in de RAD geregistreerde gegevens te waarborgen.

DE RAD-DATABASE WAARBORGT NIET DAT DE COMMISSIE OVER ADEQUATE EN BETROUWBARE BEHEERSINFORMATIE BESCHIKT MET BETREKKING TOT DE STAND VAN UITVOERING VAN AANBEVELINGEN DIE SLECHTS GEDEELTELIJK TEN UITVOER ZIJN GELEGD

24. De Rekenkamer onderzocht de adequatie en betrouwbaarheid van de in de RAD beschikbare informatie met betrekking tot de 62 onderzochte aanbevelingen.

25. In de RAD zijn de belangrijkste gegevens voor iedere controleaanbeveling en voor ieder verzoek opgeslagen, zoals de prioriteit van de aanbeveling/het verzoek (kritiek, zeer belangrijk, belangrijk, wenselijk), de stand van uitvoering ervan (afgewezen, aanvaard, geannuleerd en gedaan), de datum van voltooiing (gepland en werkelijk) en de volledige officiële reactie van de Commissie. Overeenkomstig de regels van de Commissie moet haar reactie op de aanbevelingen van de Rekenkamer aan bepaalde specifieke criteria voldaan; zo moet de reactie met name duidelijk aangeven welke praktische maatregelen de Commissie van plan is te treffen om de geconstateerde tekortkomingen te verhelpen [6].

26. Van de 62 aanbevelingen in de steekproef van de Rekenkamer waren er 46 opgenomen in de RAD. De 16 aanbevelingen die niet in de RAD waren geregistreerd, hadden alle betrekking op speciale verslagen die vóór 2008 waren uitgebracht (zie paragraaf 20). De officiële reactie van de Commissie was naar behoren geregistreerd bij alle 46 aanbevelingen die waren opgenomen in de RAD. 38 van 46 aanbevelingen had de Commissie geregistreerd als "gedaan". Uit de analyse door de Rekenkamer van de onderliggende bewijsstukken bij de DG’s bleek echter dat slechts 20 van deze aanbevelingen als volledig uitgevoerd kunnen worden beschouwd.

27. Dit verschil tussen de registratie door de Commissie en de beoordeling door de Rekenkamer, dat werd opgemerkt bij 18 aanbevelingen, betreft gevallen waarin de Commissie de aanbeveling slechts gedeeltelijk had uitgevoerd. Aangezien de in de RAD gehanteerde categorieën het niet gemakkelijk maken om gedeeltelijke uitvoering te registreren, worden dergelijke aanbevelingen als "gedaan" geregistreerd.

28. De Rekenkamer constateert dat de absolute aard van de categorieën die de Commissie hanteert om de stand van uitvoering van aanbevelingen aan te geven, een negatieve invloed heeft op de adequatie en betrouwbaarheid van de informatie die wordt gegeven met betrekking tot controleaanbevelingen die slechts gedeeltelijk zijn uitgevoerd.

CONCLUSIES EN AANBEVELINGEN

29. Op basis van haar onderzoek naar de follow-up door de Commissie van aanbevelingen uit speciale verslagen concludeert de Rekenkamer dat de Commissie adequate follow-up geeft aan de aanbevelingen van de Rekenkamer.

30. Uit het onderzoek door de Rekenkamer naar de follow-up door de Commissie van 62 aanbevelingen uit de speciale verslagen van de Rekenkamer blijkt dat de Commissie 49 (83 %) van de aanbevelingen van de Rekenkamer — geheel of in de meeste opzichten — heeft uitgevoerd, en dat dit heeft bijgedragen tot een beter financieel beheer op een aantal terreinen van de EU-begroting (zie de paragrafen 9-17). (Zie de bijlagen II-XI).

31. Uit het onderzoek door de Rekenkamer van de richtsnoeren en procedures met betrekking tot de follow-upmaatregelen van de Commissie bleek dat in het algemeen goede richtsnoeren en procedures zijn vastgesteld (zie de paragrafen 21-23).

32. Uit het onderzoek van de Rekenkamer blijkt dat de IT-toepassing RAD beheersinformatie bevat over controleaanbevelingen die de Rekenkamer heeft gedaan in de speciale verslagen die zijn gepubliceerd sinds 2008. De Rekenkamer concludeert echter dat de RAD niet waarborgt dat de Commissie beschikt over adequate en betrouwbare beheersinformatie met betrekking tot de stand van uitvoering van aanbevelingen die slechts gedeeltelijk zijn uitgevoerd. Dit is te wijten aan de absolute aard van de categorieën die de Commissie hanteert om de stand van uitvoering van aanbevelingen aan te geven (zie de paragrafen 24-28).

AANBEVELING

De Commissie dient de RAD-toepassing te verfijnen om aanbevelingen die slechts gedeeltelijk zijn uitgevoerd, beter weer te geven.

Dit verslag werd door kamer CEAD onder voorzitterschap van de heer Igors LUDBORŽS, lid van de Rekenkamer, te Luxemburg vastgesteld op haar vergadering van 17 december 2013.

Voor de Rekenkamer

+++++ TIFF +++++

Vítor Manuel da Silva Caldeira

President

[1] De internationale controlestandaarden van hoge controle-instanties, ISSAI 3000 en 3100.

[2] De onderzochte procedures hebben betrekking op DG Begroting en de vijf grootste DG’s (DG Landbouw en Plattelandsontwikkeling, DG Regionaal Beleid, DG Werkgelegenheid, Sociale Zaken en Inclusie, DG Ontwikkeling en Samenwerking — EuropeAid en DG Onderzoek en Innovatie), waaraan de meeste aanbevelingen van de Rekenkamer zijn gericht.

[1111] Alle speciale verslagen van de Rekenkamer zijn beschikbaar op http://eca.europa.eu.

[1112] Indien nodig zijn onderdelen van de gepubliceerde aanbevelingen in dit verslag als afzonderlijke aanbevelingen genummerd om de door de Commissie getroffen maatregelen behoorlijk te kunnen analyseren en er behoorlijk verslag over uit te brengen (zie bijlage 1).

[3] Specific, Measureable, Achievable, Relevant and Timely — specifiek, meetbaar, aanvaardbaar, realistisch en tijdgebonden.

[4] In het document "RAD: File — Discharge Follow-up Scope" worden de volgende doelstellingen van de RAD genoemd: het ontwikkelen van een toepassing om aanbevelingen in te voeren, actieplannen te ontwerpen en de opvolging ervan bij te houden; en om te voldoen aan het vereiste dat gerapporteerd moet worden over de follow-up aan het Europees Parlement, de Raad en de Rekenkamer, niet enkel jaarlijks, maar totdat de aanbevelingen voltooid of geannuleerd zijn en worden afgesloten.

[5] Speciaal verslag nr. 19/2012 (http://eca.europa.eu).

[6] http://intracomm.ec.testa.eu/budg/rep/external/proced_en.html

--------------------------------------------------

BIJLAGE I

OVERZICHT VAN DE DOOR DE REKENKAMER ONDERZOCHTE AANBEVELINGEN

Speciaal verslag | Aanbeveling | Paragraaf | Volledig uitgevoerd | Uitgevoerd | Niet uitgevoerd | Niet langer relevant | Niet te verifiëren |

in de meeste opzichten | in enkele opzichten |

SV nr. 8/2006 Succesvolle oogst? De doeltreffendheid van de EU-steun voor operationele programma’s van groente- en fruittelers (bijlage II) | 1 | 94 | x | | | | | |

2 | 95 i) | | x | | | | |

3 | 95 ii) | x | | | | | |

4 | 95 iii) | x | | | | | |

5 | 96 | x | | | | | |

6 | 97 | x | | | | | |

7 | 98 | x | | | | | |

8 | 99 | x | | | | | |

9 | 100 | x | | | | | |

SV nr. 6/2009 Voedselhulp van de Europese Unie voor de behoeftigen: een beoordeling van de doelstellingen, middelen en gebruikte methoden (bijlage III) | 1 | 1 | x | | | | | |

2 | 2 | | x | | | | |

3 | 3 | | | | x | | |

4 | 4 | x | | | | | |

5 | 5 | | | | x | | |

6 | 6 | | | x | | | |

7a) | 7 | | | x | | | |

7b) | 7 | | | | x | | |

SV nr. 5/2010 Toepassing van de Leader-aanpak op plattelandsontwikkeling (bijlage IV) | 1 | 1 | | | x | | | |

2 | 2 | | x | | | | |

3 | 3 | | x | | | | |

4 | 4 | | | x | | | |

5 | 5 | | | | | | x |

6 | 6 | | | x | | | |

SV nr. 3/2008 Het Solidariteitsfonds van de Europese Unie: hoe snel, efficiënt en flexibel is het? (bijlage V) | 1 | 46 | x | | | | | |

2 | 47 | x | | | | | |

SV nr. 17/2009 inzake door het ESF gecofinancierde beroepsopleidingsacties voor vrouwen (bijlage VI) | 1 | 50 a) | | | x | | | |

2 | 50 b) | | x | | | | |

3 | 53 | | | x | | | |

SV nr. 6/2008 over de rehabilitatiehulp van de Europese Commissie na de tsunami en orkaan Mitch (bijlage VII) | 1 | 1 | x | | | | | |

2 | 2 | x | | | | | |

3 | 3 | | x | | | | |

4 | 4 | | x | | | | |

5 | 5 | x | | | | | |

6 | 6 | x | | | | | |

SV nr. 18/2009 De doeltreffendheid van de EOF-steun voor regionale economische integratie in Oost- en West-Afrika (bijlage VIII) | 1 | 1 | | x | | | | |

2 | 2 | | x | | | | |

3 | 3 | x | | | | | |

4 | 4.1 | x | | | | | |

5 | 4.2 | x | | | | | |

6 | 4.3 | | | | | | x |

7 | 4.4 | x | | | | | |

8 | 5.1 | x | | | | | |

9 | 5.2 | | x | | | | |

10 | 6.1 | | x | | | | |

11 | 6.2 | | | | | | x |

SV nr. 1/2009 Bankmaatregelen in het Middellandse Zeegebied in het kader van het programma MEDA en de eerdere protocollen (bijlage IX) | 1 | 45 a) | x | | | | | |

2 | 45 b) | x | | | | | |

3 | 45 c) | x | | | | | |

4 | 46 | x | | | | | |

5 | 49 | x | | | | | |

SV nr. 5/2009 Het beheer van de kasmiddelen door de Commissie (bijlage X) | 1 | 43, 1.1 | | x | | | | |

2 | 43, 1.2 | x | | | | | |

3 | 47, 2.1 | x | | | | | |

4 | 47, 2.2 | x | | | | | |

5 | 47, 2.3 | | x | | | | |

6 | 47, 2.4 | x | | | | | |

7 | 19 | x | | | | | |

SV nr. 9/2007 De evaluatie van de Europese kaderprogramma’s voor onderzoek en technologische ontwikkeling (OTO): kan de aanpak van de Commissie worden verbeterd? (bijlage XI) | 1 | V i) | x | | | | | |

2 | V ii) | | x | | | | |

3 | V iii) | x | | | | | |

4 | V iv) | x | | | | | |

5 | V v) | x | | | | | |

TOTAAL | 62 | | 35 | 14 | 7 | 3 | 0 | 3 |

--------------------------------------------------

BIJLAGE II

LANDBOUW: STEUN VOOR OPERATIONELE PROGRAMMA’S VAN GROENTE- EN FRUITTELERS

1. Speciaal verslag nr. 8/2006 betrof de doeltreffendheid van de EU-steun voor operationele programma’s van groente- en fruittelers.

2. "Sinds 1996 biedt de EU steun ten belope van 50 % van de kosten van de door telers genomen maatregelen die onder meer zijn gericht op verbetering van de productkwaliteit, verlaging van de productiekosten en milieuvriendelijker praktijken. De steun is uitsluitend beschikbaar voor groepen van telers die hun productie collectief op de markt brengen vanuit "telersverenigingen". De lidstaten zijn verantwoordelijk voor het goedkeuren van de operationele programma’s van door de telersverenigingen voorgestelde maatregelen en het betalen van de steun. In 2004 bedroeg de steun 500 miljoen euro."

(Bron: Persbericht ECA/06/21.)

3. De Rekenkamer controleerde de doeltreffendheid van deze steunregeling hoofdzakelijk op basis van een aselecte steekproef van 104 maatregelen uit 30 afgeronde operationele programma’s (OP’s) in acht lidstaten, een evaluatie van de procedures van de lidstaten en de Commissie, en een beoordeling van gegevens van de Commissie.

De aanbevelingen van de Rekenkamer

4. De Rekenkamer deed de aanbeveling dat de Commissie de steunregeling voor operationele programma’s eenvoudiger en doeltreffender diende te maken door:

1) met nieuwe voorstellen te komen op basis van de resultaten van een evaluatie;

2) de subsidiabiliteitscriteria voor uitgaven te verduidelijken en de programmeringsvereisten te schrappen;

3) de voor de operationele programma’s geformuleerde doelstellingen en de subsidiabiliteitslijsten te herzien;

4) de in het kader van de regeling gevolgde procedures en regels voor de subsidiabiliteit van uitgaven af te stemmen op die van de investeringsmaatregelen voor plattelandsontwikkeling;

5) de wijze waarop zij gegevens verzamelt over operationele programma’s en telersverenigingen te verbeteren door zich te richten op enkele essentiële indicatoren;

6) beter te begrijpen waarom er niet meer vorderingen worden gemaakt bij de concentratie van het aanbod in telersverenigingen;

7) te zorgen voor een gerichter beleid teneinde de algemene doelstellingen van concentratie en aanpassing te verwezenlijken;

8) ter discussie te stellen of de baten van de met het beleid bereikte concentratie van het aanbod opwegen tegen de ongelijkheid die wordt veroorzaakt door de steun tot telersverenigingen te beperken;

9) zich op het mechanisme voor de ondersteuning van de groente- en fruittelers in de EU te beraden.

De uitvoering van de aanbevelingen van de Rekenkamer

5. Van de negen aanbevelingen van de Rekenkamer werden er acht volledig uitgevoerd (nrs. 1, 3, 4, 5, 6, 7, 8, en 9) en één (nr. 2) in de meeste opzichten.

De hoofdpunten van de follow‑up door de Rekenkamer

DE STEUNREGELING EENVOUDIGER EN DOELTREFFENDER MAKEN

6. De belangrijkste verbeteringen omvatten de vereenvoudiging van de steunregeling door middel van de volgende maatregelen:

1) meerdere uitvoeringsverordeningen zijn vervangen door één enkele uitvoeringsverordening;

2) de verwerkingssteun is afgeschaft;

3) alle steun is gericht op telersverenigingen van verse producten of van voor verwerking bestemde verse producten;

4) opname van de terreinen van de groente- en fruitsector in de bedrijfstoeslagregeling; en

5) een doeltreffender steunregeling voor operationele programma’s door een grotere concentratie van het aanbod van de telersverenigingen.

7. Bij de goedkeuring van een OP wordt nu gerefereerd aan de nationale strategie en maatregelen om overcompensatie aan te pakken. De Commissie heeft de subsidiabiliteitscriteria voor uitgaven in het kader van operationele programma’s ook verduidelijkt.

8. Niettemin blijft de gemiddelde deelnemingsgraad aan telersverenigingen, hoewel deze een constante groei laat zien, met 43 % in 2010 (EU-27) onder het doel van 60 % dat bij de hervorming van de gemeenschappelijke marktordening in 2007 was gesteld.

VERBETERDE PROGRAMMERING, MONITORING EN EVALUATIE

9. De Commissie heeft nieuwe instrumenten ingevoerd om de steun aantrekkelijker te maken:

1) Telersverenigingen hadden succes in de nieuwe lidstaten van de EU, en met name in Polen.

2) De nieuwe crisispreventie- en crisisbeheersmaatregelen (het groen oogsten en niet oogsten) bleken efficiënt te zijn tijdens de E. coli-crisis in 2011.

3) Oogstverzekering wordt steeds vaker ingezet als waardevol instrument om inkomensverlies te voorkomen.

4) De organisatiegraad (d.w.z. het percentage van het aanbod dat wordt afgehandeld door telersverenigingen) in de EU is sinds 2007 met 10 % toegenomen.

10. De Commissie heeft de consistentie bewaard in de operationele programma’s voor plattelandsontwikkeling door ervoor te zorgen dat lidstaten de middelen doeltreffend toewijzen aan sectoren en prioriteiten.

11. De Commissie heeft ook richtsnoeren, templates en IT-software ontwikkeld voor de verzameling van gegevens om de doeltreffendheid van de steunregeling te monitoren, en heeft de resultaten van de evaluatie in 2008 en latere onderzoeken gebruikt om vast te stellen dat de steun voor telersverenigingen werkelijk voordelen oplevert wat betreft de versterking van de onderhandelingspositie van landbouwers. Het lidmaatschap van telersverenigingen kan echter nog aantrekkelijker worden gemaakt.

--------------------------------------------------

BIJLAGE III

LANDBOUW: VOEDSELHULP VOOR DE BEHOEFTIGEN

1. Speciaal verslag nr. 6/2009 betrof voedselhulp voor de behoeftigen.

2. "Na een buitengewoon koude winter in 1986/1987 stelde de Gemeenschap een programma vast om landbouwproducten, die in de interventievoorraden van de Gemeenschap beschikbaar waren, gratis vrij te geven aan liefdadigheidsorganisaties met het oog op verstrekking aan personen in nood. De maatregel werd in brede kring goed ontvangen en is vandaag de dag nog steeds van toepassing. Het programma heeft twee hoofddoelstellingen: een sociale (het leveren van een belangrijke bijdrage aan het welzijn van de armste medeburgers) en een marktgerelateerde (stabilisatie van de markten voor landbouwproducten door het terugbrengen van de interventievoorraden). De deelname van de lidstaten aan het programma is vrijwillig. Het budget is gestegen van 307 miljoen euro in 2008 tot 500 miljoen euro in 2009 voor de 18 deelnemende lidstaten."

(Bron: Persbericht ECA/09/51.)

3. Tegen de achtergrond van de ontwikkelingen in de markt en de sociale omstandigheden controleerde de Rekenkamer het goede financiële beheer van het programma tussen 2005 en 2008, en de uitvoering in de vier lidstaten (Spanje, Frankrijk, Italië en Polen) die het grootste deel van de financiële middelen van de EU besteedden.

De aanbevelingen van de Rekenkamer

4. De Rekenkamer beval de Commissie aan:

1) zich erop te beraden of het wel passend is om een dergelijke maatregel uit het gemeenschappelijk landbouwbeleid te blijven financieren;

2) de lidstaten aan te moedigen om het programma in het sociale beleidskader in te bedden en om de coördinatie en samenwerking met andere belangrijke spelers op het gebied van sociale maatregelen te verbeteren;

3) prioriteiten vast te stellen om de begunstigden van de hulp en de daarbij bemiddelende organisaties te selecteren;

4) de wettelijke beperking van uit te delen voedingsmiddelen te heroverwegen;

5) te overwegen om een zekere standaardisering in te voeren;

6) de lidstaten aan te moedigen specifieke, meetbare, haalbare, relevante en tijdige (SMART-)doelstellingen vast te stellen voor de uitvoering van het programma, en

7) een opener mededinging te bewerkstelligen en te verzekeren dat de gunstigste prijzen op de markt worden verkregen door:

a) de rechtsgrondslag en de uitvoeringsvoorschriften voor de aanschaf van voedingsmiddelen voor behoeftigen beter vast te leggen; en

b) de ruilregelingen stop te zetten.

De uitvoering van de aanbevelingen van de Rekenkamer

5. De Commissie voerde twee aanbevelingen (nrs. 1 en 4) volledig uit, één (nr. 2) in de meeste opzichten en twee (nrs. 6 en 7a)) in enkele opzichten, en drie werden er niet uitgevoerd (nrs. 3, 5 en 7b)).

De hoofdpunten van de follow‑up door de Rekenkamer

IN DE TOEKOMST KOMT FINANCIERING UIT HET COHESIEFONDS IN DE PLAATS VAN HET GLB (GEMEENSCHAPPELIJK LANDBOUWBELEID)

6. De huidige regeling voor voedselverstrekking werd gewijzigd bij Verordening (EU) nr. 121/2012 [1] die voorzag in een afbouwperiode. De afbouwperiode eindigt bij de voltooiing van het jaarplan 2013, waarna de huidige regeling komt te vervallen.

7. In de voorgestelde verordening (COM(2012) 617 final van 24 oktober 2012) wordt het Fonds voor Europese hulp aan de meest behoeftigen ingesteld voor de periode 2014-2020, dat de bestaande cohesie-instrumenten en in het bijzonder het Europees Sociaal Fonds zal aanvullen.

DE SYNERGIE VERGROTEN

8. DG Landbouw en Plattelandsontwikkeling presenteerde in het kader van de huidige regeling een stappenplan voor de vaststelling van de wijziging van het plan voor voedselverstrekking aan de meest hulpbehoevenden (MHB’s) in 2012 en de Commissie bracht in maart 2012 aanvullende uitvoeringsrichtsnoeren voor de lidstaten uit.

9. In het kader van het nieuwe voorstel COM(2012) 617 zouden de liefdadigheidsorganisaties die voedsel of andere goederen aan de MHB’s verstrekken, verplicht zijn om activiteiten te ondernemen die gericht zijn op de sociale re-integratie van de personen die zij bijstaan. Dit voorstel moet nog worden aangenomen door de wetgevende organen van de EU.

DE IMPACT VAN DE MAATREGEL METEN

10. De Commissie nam echter verder geen maatregelen om te zorgen dat de regeling beter gericht wordt (aanbeveling nr. 3) of dat de verantwoordingsplicht ten aanzien van de ontvangen voedselhulp wordt verstrekt, omdat lidstaten hiertoe beter in staat zouden zijn. Zij wees ook de aanbeveling (nr. 5) af om een zekere standaardisering in te voeren, aangezien de flexibiliteit bij de programmering hierdoor zou verminderen. Er moeten nog SMART-doelstellingen met prestatie-indicatoren en bindende uitvoeringsrichtsnoeren voor de lidstaten worden ontwikkeld. Daarnaast moet het onderzoek naar het systeem voor verslaglegging voor de regeling nog worden uitgevoerd om de beheersinformatie waarover de Commissie beschikt naar aanleiding van wijzigingen in de uitvoeringsvoorschriften te verbeteren.

11. Vanwege het feit dat de Commissie beperkt corrigerende maatregelen heeft getroffen, blijven de volgende tekortkomingen bestaan:

1) Aangezien de richtlijn over het plaatsen van overheidsopdrachten niet altijd goed is omgezet in de lidstaten, verzekeren de procedures niet dat alle EU-actoren gelijke toegang hebben, noch dat de gunstigste voorwaarden en prijzen worden verkregen.

2) Aangezien de Commissie de aanbeveling (nr. 7b)) om ruilregelingen met gebruikmaking van interventievoorraden stop te zetten, niet heeft opgepakt, blijft het risico bestaan dat deze regelingen niet altijd kosteneffectief zijn.

[1] Verordening (EU) nr. 121/2012 van het Europees Parlement en de Raad van 15 februari 2012 tot wijziging van Verordeningen (EG) nr. 1290/2005 en (EG) nr. 1234/2007 van de Raad wat de verstrekking van levensmiddelen aan de meest hulpbehoevenden in de Unie betreft (PB L 44 van 16.2.2012, blz. 1).

--------------------------------------------------

BIJLAGE IV

LANDBOUW: TOEPASSING VAN DE LEADER-AANPAK

1. Speciaal verslag nr. 5/2010 betrof de toepassing van de Leader-aanpak op plattelandsontwikkeling.

2. "Leader is een aanpak voor de uitvoering van het plattelandsontwikkelingsbeleid van de EU door middel van lokale partnerschappen (lokale actiegroepen, bekend als LAG’s). De onderliggende veronderstelling bij de Leader-aanpak is dat deze een toegevoegde waarde biedt in vergelijking met traditionele top-downimplementatie. Bottom-upbenaderingen en interactie tussen verschillende sectoren op lokaal niveau moeten plaatselijk potentieel mobiliseren.

3. De LAG’s dragen de belangrijkste verantwoordelijkheid voor het realiseren van de toegevoegde waarde van Leader en voor deugdelijk financieel beheer. De Europese Commissie en de lidstaten delen de verantwoordelijkheid voor het toezicht op de prestaties van de LAG’s en de waarborging dat zij de Leader-aanpak volgen en op consistente wijze aan de hoogste normen van deugdelijk financieel beheer voldoen."

(Bron: Persbericht ECA/10/27.)

4. De Rekenkamer onderzocht of de Leader-aanpak is geïmplementeerd op een wijze die een toegevoegde waarde heeft, en tegelijk de risico’s voor een deugdelijk financieel beheer minimaliseert.

De aanbevelingen van de Rekenkamer

5. De Rekenkamer beval de Commissie aan:

1) te waarborgen dat de regelgeving voldoende helderheid schept over de vereiste normen in het specifieke kader van Leader wat betreft de subsidiabiliteit van kosten, de eerlijkheid van de besluiten over de besteding en de samenstelling van de besluitvormende comités van de LAG’s;

2) er samen met de lidstaten voor te zorgen dat er doeltreffende waarborgen zijn om belangenconflicten te voorkomen, en te controleren dat deze naar behoren werken;

3) samen met de lidstaten de bestaande beperkingen voor lokale acties te onderzoeken om innovatievere, multisectorale lokale strategieën mogelijk te maken;

4) te verzekeren dat de lidstaten de LAG’s verplichten specifieke, meetbare en haalbare doelen te stellen voor de lokale strategieën voor 2007-2013;

5) toekomstige programma’s voldoende in detail te controleren op specifieke elementen die fundamenteel zijn voor de toegevoegde waarde, de doeltreffendheid en de doelmatigheid van Leader;

6) te zorgen dat zij rekenschap kan geven van de toegevoegde waarde en het deugdelijk financieel beheer van Leader, en met de lidstaten een en ander af te stemmen om te waarborgen dat de toezicht- en controlesystemen zekerheid verschaffen betreffende de eerlijkheid en transparantie van de procedures.

De uitvoering van de aanbevelingen van de Rekenkamer

6. Twee van de zes aanbevelingen werden in de meeste opzichten uitgevoerd (nrs. 2 en 3) en drie in een aantal opzichten (nrs. 1, 4 en 6); in één geval was het beschikbare bewijs onvoldoende om tot een oordeel te komen (nr. 5), aangezien de programma’s voor 2014-2020 nog niet beschikbaar zijn.

De hoofdpunten van de follow‑up door de Rekenkamer

DUIDELIJKE NORMEN

7. De belangrijkste verbetering betrof de vaststelling van duidelijker regels voor de besluitvormende comités van de LAG’s.

8. Het belangrijkste gebrek is dat uitgaven die werden gedaan vóór de goedkeuring van subsidieaanvragen, subsidiabel kunnen blijven.

BELANGENCONFLICTEN

9. De verplichting om belangenconflicten te voorkomen, is opgenomen in de uitvoeringsverordening (EG) nr. 1974/2006 [1]. Het is echter niet specifiek voorgeschreven dat belangenverklaringen worden gedocumenteerd en openbaar worden gemaakt, hetgeen een doeltreffende waarborg zou zijn.

TOEZICHT

10. Hoewel de door de Commissie verstrekte richtsnoeren waarschijnlijk ervoor zorgen dat de lopende evaluatiewerkzaamheden en de evaluatie achteraf beter worden, is de momenteel beschikbare informatie nog ontoereikend om de meerwaarde van Leader aan te tonen.

[1] Verordening (EG) nr. 1974/2006 van de Commissie van 15 december 2006 tot vaststelling van uitvoeringsbepalingen van Verordening (EG) nr. 1698/2005 inzake steun voor plattelandsontwikkeling uit het Europees Landbouwfonds voor plattelandsontwikkeling (Elfpo) (PB L 368 van 23.12.2006, blz. 15).

--------------------------------------------------

BIJLAGE V

COHESIE: SOLIDARITEITSFONDS

1. Speciaal verslag nr. 3/2008 had betrekking op het Solidariteitsfonds en behandelde de vraag hoe snel, efficiënt en flexibel het is.

2. "Het Solidariteitsfonds van de Europese Unie (EUSF) werd in 2002 opgericht naar aanleiding van de grote overstromingen in Duitsland, Oostenrijk, de Tsjechische Republiek en Frankrijk. Met het Fonds werd beoogd solidariteit te betonen met de lidstaten die te lijden hebben van natuurrampen. Tegen eind 2006 had het voor meer dan 1 miljard euro steun verleend voor 23 rampen."

(Bron: Persbericht ECA/08/10.)

3. De Raad wilde dat het EUSF snel, doelmatig en flexibel steun zou verlenen. Bij de controle van het EUSF werd onderzocht of het Fonds deze doelstellingen had gehaald en of de ontvangende staten tevreden waren met het Fonds.

De aanbevelingen van de Rekenkamer

4. De Rekenkamer deed de aanbevelingen dat:

1) de Commissie over procedures dient te beschikken om te garanderen dat een aanvragende staat tijdig gedetailleerde richtsnoeren krijgt over de vereisten voor de aanvraag;

2) de Commissie rechtstreeks contact moet opnemen met de instantie in de lidstaat of kandidaat-lidstaat die verantwoordelijk is voor de opstelling van de aanvraag.

De uitvoering van de aanbevelingen van de Rekenkamer

5. Beide aanbevelingen werden volledig uitgevoerd.

De hoofdpunten van de follow‑up door de Rekenkamer

RICHTSNOEREN VOOR AANVRAGENDE STATEN

6. De kwaliteit van de aanvragen verbeterde, hetgeen blijkt uit het feit dat er minder aanvragen werden afgewezen en dat er bij minder aanvragen om aanvullende informatie werd gevraagd.

7. Er zouden ook verbeteringen kunnen worden aangebracht in de beoordelingsfase en daaropvolgende fasen die de uitbetaling gemakkelijker maken, indien de EUSF-verordening wordt herzien.

--------------------------------------------------

BIJLAGE VI

COHESIE: BEROEPSOPLEIDING VOOR VROUWEN

1. Speciaal verslag nr. 17/2009 had betrekking op door het ESF gecofinancierde beroepsopleidingsacties voor vrouwen.

2. "In de periode 2000-2006 ging er naar schatting 3 miljard euro naar beroepsopleidingsacties voor vrouwen — de voornaamste specifieke, uit het ESF gefinancierde middelen om gelijke kansen voor mannen en vrouwen op de arbeidsmarkt te bevorderen. Deze maatregelen vormen een aanvulling op programma’s of acties die de lidstaten zonder EU-cofinanciering uitvoeren. Voor de programmeringsperiode 2007-2013 was het budget voor specifieke acties aanzienlijk afgenomen omdat er meer nadruk werd gelegd op zogenaamde "gender mainstreaming"."

(Bron: Persbericht ECA/10/06.)

3. De Rekenkamer onderzocht of de uit het Europees Sociaal Fonds gecofinancierde beroepsopleidingsacties voor vrouwen in de periode 2000-2006 behoorlijk geselecteerd en afdoende gemonitord werden.

De aanbevelingen van de Rekenkamer

4. Met betrekking tot de selectie van beroepsopleidingsacties deed de Rekenkamer de volgende aanbevelingen:

1) De in de lidstaten opgestelde en door de Commissie goedgekeurde operationele programma’s moeten voortaan worden vastgesteld in het licht van een analyse van de arbeidsmarktomstandigheden.

2) In de lidstaten moet een goed ontworpen projectselectieprocedure worden opgezet en correct worden uitgevoerd.

3) De Commissie moet toezicht blijven houden op het vaststellen van geschikte en haalbare indicatoren door de lidstaten, en er moeten betrouwbare gegevens worden verzameld in de lidstaten.

De uitvoering van de aanbevelingen van de Rekenkamer

5. De Commissie voerde één aanbeveling in de meeste opzichten uit (nr. 2) en de twee andere in een aantal opzichten (nrs. 1 en 3).

De hoofdpunten van de follow‑up door de Rekenkamer

ANALYSE VAN DE OMSTANDIGHEDEN OP DE ARBEIDSMARKT

6. Er wordt niet stelselmatig een analyse van de arbeidsmarktomstandigheden gemaakt bij de analyses van of verslaglegging over de huidige operationele programma‘s (OP’s). Voor de programmeringsperiode 2014-2020 zouden de afstemming op de Europa 2020-strategie en de specifieke vereisten voor de opstelling van de OP’s ertoe moeten leiden dat analyses van de arbeidsmarkt worden gemaakt. De ontwerpverordeningen voor de programmeringsperiode 2014-2020, die nog moeten worden goedgekeurd, bevatten bepalingen waarin een meer resultaatgerichte aanpak wordt gevolgd, met outputindicatoren, verwachte resultaten, en een procedure voor de selectie van acties en doelgroepen.

PROJECTSELECTIEPROCEDURE

7. De Commissie bracht een richtsnoer inzake transparante procedures voor de selectie van projecten uit, en beoordeelde de toepassing daarvan bij haar controles. In het richtsnoer werd het verband met de aanbevolen analyse van de arbeidsmarkt echter niet gelegd.

GESCHIKTE EN HAALBARE INDICATOREN

8. De Commissie bracht richtsnoeren uit voor de huidige programmeringsperiode en stelde richtsnoeren en verplichte indicatoren voor de volgende programmeringsperiode voor, die zijn opgenomen in de ontwerpverordening.

--------------------------------------------------

BIJLAGE VII

EXTERNE ACTIES: REHABILITATIE

1. Speciaal verslag nr. 6/2008 betrof de rehabilitatie na de tsunami in de Indische Oceaan en orkaan Mitch.

2. "De tsunami in de Indische Oceaan van 26 december 2004 eiste meer dan 200000 levens en richtte voor ongeveer 10 miljard euro schade aan. De aanvankelijke humanitaire hulpverlening van de Commissie, die bedoeld was om levens te redden en in de eerste behoeften te voorzien, werd gevolgd door rehabilitatiehulp voor de langere termijn die circa 300 miljoen euro beliep en ten doel had de basisinfrastructuur te herstellen en de basis te leggen voor duurzame ontwikkeling."

(Bron: Persbericht ECA/08/13.)

3. De Rekenkamer rapporteerde in Speciaal verslag nr. 3/2006 over de aanvankelijke humanitaire hulpverlening door de Commissie naar aanleiding van de tsunami, en onderzocht in het kader van deze tweede controle (Speciaal verslag nr. 6/2008) de daaropvolgende rehabilitatiefase en tevens de 250 miljoen euro belopende rehabilitatiehulp van de Commissie naar aanleiding van orkaan Mitch, die in oktober 1998 Midden-Amerika trof.

De aanbevelingen van de Rekenkamer

4. De Rekenkamer deed de aanbevelingen dat de Commissie:

1) snel rehabilitatieprojecten ontwerpt en de begunstigden erbij betrekt;

2) in volledige samenwerking met andere donoren haar inspanningen voortzet om de doorzichtigheid van fondsen te verbeteren en onafhankelijke kwaliteitsbeoordeling invoert;

3) garandeert dat er vergelijkende informatie over de kosten beschikbaar is, en dat duidelijke streefcijfers voor de projectresultaten worden ontwikkeld;

4) beter anticipeert op aanzienlijke prijsstijgingen na natuurrampen;

5) voor passende zichtbaarheid van de door de EU gefinancierde projecten zorgt;

6) de duurzaamheid van de projecten na beëindiging van de EU-financiering garandeert.

De uitvoering van de aanbevelingen van de Rekenkamer

5. De Commissie voerde vier aanbevelingen volledig uit (nrs. 1, 2, 5 en 6) en legde de andere twee in de meeste opzichten ten uitvoer (nrs. 3 en 4).

De hoofdpunten van de follow‑up door de Rekenkamer

VERBETERING VAN HET BEHEER EN DE SAMENWERKING

6. De Commissie richtte de eenheid Fragility and Crisis Management (Kwetsbaarheid en crisisbeheer) van EuropeAid op en propageerde deze. Daarnaast publiceerde zij verschillende mededelingen, waaronder de agenda voor verandering, de strategie voor de beperking van het risico op rampen en het uitvoeringsplan ter zake, en de weerbaarheidsmededeling, die een belangrijke stap voorwaarts betekende voor de aanpak wat betreft de samenhang van noodhulp, rehabilitatie en ontwikkeling.

7. De verslaglegging en het toezicht via het secretariaat van het multidonortrustfonds en via een onafhankelijk technisch specialist waren ook verbeterd.

VERGELIJKENDE KOSTENINFORMATIE EN DUIDELIJKE STREEFDOELEN VOOR DE PROJECTRESULTATEN

8. Hoewel de Commissie blijft zorgen voor de evaluatie van haar projectuitvoering, zorgt EuropeAid er niet voor dat er vergelijkende kosteninformatie voorhanden is aan de hand waarvan toezicht op de projectkosten kan worden gehouden.

ZICHTBAARHEID VAN EU-FINANCIERING

9. De standaardmethodologie van EuropeAid voor verificatiebezoeken van personeelsleden van het hoofdkantoor aan delegaties van de Europese Unie werd herzien en er werden verscheidene controles op de zichtbaarheid van EU-financiering in opgenomen. De werkgroep Kwaliteitsondersteuning (QSG) beoordeelt ook de zichtbaarheid van de EU voor alle projecten en subsidieaanvragen. Deze zichtbaarheid van de EU is volgens de richtsnoeren voor internationale organisaties ook vereist wanneer zij de Commissie helpen programma’s uit te voeren.

DUURZAAMHEID

10. Met de checklists van de QSG voor de identificatie en formulering van projecten worden duurzaamheidsaspecten in de fase van projectontwerp nagegaan. Ook andere controles waarborgen dat de duurzaamheid bij alle ingrepen centraal staat.

--------------------------------------------------

BIJLAGE VIII

EXTERNE ACTIES: EOF-STEUN

1. Speciaal verslag nr. 18/2009 had betrekking op de doeltreffendheid van de EOF-steun voor regionale economische integratie in Oost- en West-Afrika.

2. "Regionale integratie is het proces waarbij buurlanden samenwerken om de politieke stabiliteit te verbeteren en de economische ontwikkeling in een regio te stimuleren. In grotere en meer geharmoniseerde markten biedt het vrije verkeer van goederen, diensten, kapitaal en personen schaalvoordelen en een stimulans voor handel en investeringen. Regionale economische integratie tussen ontwikkelingslanden is dus een instrument voor economische groei en kan bijdragen tot armoedebestrijding."

(Bron: Samenvatting van SV nr. 18/2009.)

3. De Rekenkamer ging na of de steun uit het Europees Ontwikkelingsfonds voor regionale economische integratie in Oost- en West Afrika, die samen goed zijn voor ruim 50 % van het totale aan regionale programma’s toegewezen bedrag, doeltreffend is geweest. De Rekenkamer onderzocht de aanpak van de Commissie, haar beheer van de geboden steun en een steekproef van afzonderlijke projecten, en concludeerde dat de EOF-steun voor regionale economische integratie in het algemeen tot dusver vanwege een aantal factoren slechts ten dele doeltreffend was.

De aanbevelingen van de Rekenkamer

4. De Rekenkamer beval de Commissie aan:

1) de steun voor de regionale integratie afhankelijk te stellen van een spoedig te bereiken overeenkomst over de wijze waarop de nodige convergentie tussen regionale organisaties moet worden bewerkstelligd;

2) de coherentie tussen haar regionale en nationale strategieën te verbeteren;

3) te onderzoeken of de financiële toewijzing aan de regionale programma’s wellicht te hoog is;

4) duidelijk de verantwoordelijkheden van de verschillende delegaties in de betrokken regio’s te bepalen;

5) een geschikt mechanisme in te voeren voor de coördinatie tussen de delegaties in een regio;

6) de aan de delegaties toegewezen middelen voor de programmering en uitvoering van haar regionale programma’s opnieuw te bezien;

7) alleen gebruik te maken van bijdrageovereenkomsten met regionale organisaties wanneer het financieel beheer blijkt te voldoen aan de internationale standaarden;

8) de regionale organisaties te helpen om de coördinatie onderling en met hun lidstaten te verbeteren;

9) de regionale organisaties te helpen om toezichtsystemen in te stellen;

10) projectdoelstellingen te formuleren die SMART zijn;

11) meer aandacht te besteden aan regelmatige, kwalitatief hoogwaardige voortgangsverslagen, aan systematische monitoring en aan evaluatie van de projectresultaten.

De uitvoering van de aanbevelingen van de Rekenkamer

5. De Commissie voerde vijf aanbevelingen volledig uit (nrs. 3, 4, 5, 7 en 8) en vier in de meeste opzichten (nrs. 1, 2, 9 en 10); in twee gevallen (nrs. 6 en 11) was de Rekenkamer niet in staat vast te stellen in hoeverre de aanbevelingen ten uitvoer waren gelegd.

De hoofdpunten van de follow‑up door de Rekenkamer

REGIONALE INTEGRATIE

6. In beide regio’s zetten zowel regionale organisaties als leden van die organisaties activiteiten voort die op verdere regionale integratie zijn gericht, met name door op nationaal niveau uitvoering te geven aan integratieverbintenissen waarover op regionaal niveau overeenstemming is bereikt. De Commissie bleef steun verlenen aan het regionale integratieproces dat is gericht op de verbetering van de coördinatie en een grotere convergentie tussen de regionale organisaties, en op verbetering van toezicht en evaluatie. Bij sommige leden van die organisaties bestaat echter nog steeds een gebrek aan belangstelling voor het nastreven van regionale integratie, en er is ook nog steeds sprake van een geringe institutionele capaciteit bij de regionale organisaties.

COHERENTIE REGIONALE/NATIONALE STRATEGIEËN EN TOEWIJZING VAN MIDDELEN

7. De Commissie heeft een aantal maatregelen getroffen om te zorgen voor een grotere coherentie tussen de regionale integratiestrategieën en de maatregelen op regionaal en nationaal niveau, die duidelijker naar voren zouden moeten komen tijdens het elfde EOF. De middelen zijn ook op meer realistische wijze herverdeeld tussen de verschillende regio’s, waarbij een deel van de middelen van het tiende EOF is toegewezen aan het initiatief Duurzame energie voor iedereen.

DELEGATIES

8. In 2010 stelde de Commissie een richtsnoer voor het beheer van regionale programma’s op en verspreidde zij deze, waardoor de coördinatie tussen het hoofdkantoor en de delegaties, en tussen de delegaties onderling zou moeten verbeteren. In dit richtsnoer stond ook duidelijk wanneer bijdrageovereenkomsten met regionale organisaties mogen worden gesloten. Het bewijs inzake de vraag of de vier betrokken regionale delegaties worden versterkt, zal pas worden geleverd wanneer het extra personeel (gepland voor 2013 en 2014) er daadwerkelijk komt.

PROJECTBEOORDELING, MONITORING EN EVALUATIE

9. De werkgroepen Kwaliteitsondersteuning van de Commissie verrichten een systematische beoordeling van de voorgestelde projecten/programma’s. De thematische richtsnoeren voor de voorbereiding van regionale projecten/programma’s zijn echter nog niet afgerond. De Commissie herziet momenteel tevens haar monitoring- en evaluatiesysteem.

--------------------------------------------------

BIJLAGE IX

EXTERNE ACTIES: BANKMAATREGELEN

1. Speciaal verslag nr. 1/2009 betrof bankmaatregelen in het Middellandse Zeegebied.

2. "De samenwerking tussen de EU en mediterrane derde landen is zo’n 30 jaar geleden begonnen en is door de jaren heen geleidelijk aan verder ontwikkeld. Het kader voor financiële en technische maatregelen (MEDA) dat gericht was op de begeleiding van de hervorming van de economische en sociale structuren in de partnerlanden in de context van het Europees-mediterrane partnerschap, had betrekking op de periode 1996-2006.

3. In het kader van de MEDA-verordeningen of de eerdere protocollen worden uit de EU-begroting drie soorten bankmaatregelen gefinancierd en uitgevoerd door de Europese Investeringsbank (EIB): technische bijstand via het steunfonds FEMIP (Europees-mediterrane investerings- en partnerschapsfaciliteit), rentesubsidies voor bepaalde EIB-leningen en transacties met risicodragend kapitaal."

(Bron: Persbericht ECA/09/18.)

4. De Rekenkamer controleerde de bankmaatregelen in het kader van het MEDA-programma en de eerdere protocollen om te bepalen of de lopende projecten goed werden gevolgd door de Commissie en de EIB, en of de doelstellingen ervan waren bereikt.

De aanbevelingen van de Rekenkamer

5. De Rekenkamer beval de Commissie aan:

1) een evaluatie en een toezichtprogramma op te zetten die passen bij bankmaatregelen;

2) een doeltreffende coördinatie van de bijstand te verzekeren;

3) adequate beheersovereenkomsten te sluiten;

4) te garanderen dat het toezicht door de EIB zodanig is dat alle projecten adequaat worden uitgevoerd en dat de financiële en rapportageverplichtingen van de intermediairs/projectontwikkelaars worden nagekomen;

5) bij transacties met risicodragend kapitaal een algehele strategie uit te stippelen en het beste uitvoeringsproces te kiezen.

De uitvoering van de aanbevelingen van de Rekenkamer

6. De Commissie heeft alle vijf de aanbevelingen volledig ten uitvoer gelegd.

De hoofdpunten van de follow‑up door de Rekenkamer

EVALUATIE EN TOEZICHTPROGRAMMA

7. De Commissie voerde zeer belangrijke organisatorische en procedurele wijzigingen door, zoals:

1) de oprichting door EuropeAid van een nieuwe sectie binnen de eenheid die verantwoordelijk is voor bankmaatregelen in het Middellandse Zeegebied in 2008 teneinde zo snel mogelijk in te spelen op de opmerkingen van de Rekenkamer;

2) de oprichting van een nieuwe eenheid tijdens de reorganisatie van EuropeAid in 2011 om innovatieve financiële instrumenten binnen de portefeuilles van externe betrekkingen in de regio’s waar EuropeAid actief is, te bevorderen, coördineren, beheren en monitoren;

3) de ontwikkeling door EuropeAid eind 2009 van gedetailleerde richtsnoeren voor de EIB om hun selectie van nieuwe uit de EU-begroting gefinancierde transacties duidelijk te omschrijven.

COÖRDINATIE VAN DE BIJSTAND

8. De coördinatie tussen EuropeAid, de EIB en de Europese Dienst voor extern optreden (EDEO) is sinds 2010 aanzienlijk verbeterd. Daarnaast organiseerde EuropeAid informatiesessies en opleidingen voor het personeel in de EU-delegaties die met deze instrumenten werken, om de uitvoering, het toezicht en de verslaglegging op lokaal niveau te stroomlijnen.

BEHEERSOVEREENKOMSTEN

9. Eind 2012 werd een nieuwe beheersovereenkomst gesloten tussen de EU en de EIB inzake de uitvoering van uit de algemene EU-begroting gefinancierde transacties waarbij verbeteringen werden aangebracht wat betreft de naleving van en het toezicht op milieuaspecten, de zichtbaarheid van EU-financiering en de verslaglegging.

--------------------------------------------------

BIJLAGE X

ONTVANGSTEN: HET KASMIDDELENBEHEER

1. Speciaal verslag nr. 5/2009 betrof het beheer van de kasmiddelen door de Commissie.

2. "De voornaamste taken bij het kasmiddelenbeheer van de Commissie zijn: a) planning en raming van de kasmiddelen en meer bepaald ramingen van kasstromen en opnames van financiële middelen uit eigenmiddelenrekeningen, b) beheer van kasverrichtingen (ontvangsten en betalingen), en c) beheer van bankrekeningen.

3. Het beheer van de kasmiddelen wordt gevoerd door twee directoraten-generaal (DG’s): DG Begroting en DG Economische en Financiële Zaken. DG Begroting is verantwoordelijk voor het beheer van de kasmiddelen van de gehele door de Commissie beheerde begroting en van het Europees Ontwikkelingsfonds. DG Economische en Financiële Zaken is verantwoordelijk voor het beheer van de kasmiddelen van andere, buiten de begroting vallende posten en voor de investering van communautaire gelden."

(Bron: Persbericht ECA/09/30.)

4. De controle van de Rekenkamer had in de eerste plaats ten doel de kwaliteit van het beheer van de kasmiddelen door de Commissie te beoordelen en meer bepaald na te gaan of de Commissie a) de voorschriften en regelingen inzake het beheer van de kasmiddelen in acht heeft genomen, en b) internecontrolesystemen heeft ingesteld die een verantwoord beheer van de kasmiddelen garanderen.

De aanbevelingen van de Rekenkamer

5. De Rekenkamer deed de aanbevelingen dat de Commissie:

1) de werking van het huidige stelsel van eigenmiddelenrekeningen dient te analyseren met het oog op een verlaging van de saldi op deze rekeningen;

2) de documentatie over de procedures betreffende haar kasstroomramingen dient te verbeteren.

6. Ook deed zij met betrekking tot de internecontrolesystemen de aanbevelingen dat de Commissie:

1) het overzicht van haar kasbeheersactiviteiten dient te verbeteren;

2) de documentatie van haar risicobeheer dient te verbeteren;

3) een eenvormig beleid en passende richtsnoeren dient vast te stellen voor het openen van fiduciaire rekeningen;

4) een optimale oplossing voor de verwerking van voorlopig geïnde geldboetes dient te zoeken.

7. De Rekenkamer deed verder met betrekking tot beheer van gelden ter goede rekening de aanbeveling dat:

1) de eisen voor aanbestedingsprocedures voor de selectie van de banken dienen te worden nageleefd en dat de selectieprocedure naar behoren dient te worden gedocumenteerd.

De uitvoering van de aanbevelingen van de Rekenkamer

8. De Commissie voerde vijf aanbevelingen volledig uit (nrs. 2, 3, 4, 6 en 7) en twee aanbevelingen werden in de meeste opzichten uitgevoerd (nrs. 1 en 5).

De hoofdpunten van de follow‑up door de Rekenkamer

ANALYSEREN VAN EIGENMIDDELENREKENINGEN

9. DG Begroting slaagde erin de eindsaldi in 2008, 2009 en 2011 te verlagen zonder dat er wijzigingen waren aangebracht in het systeem voor het innen van eigen middelen van de lidstaten. Aangezien de Raad hierover als wetgever besluit, is de Commissie niet bevoegd om het stelsel te veranderen.

DE PROCEDURES BETREFFENDE KASSTROOMRAMINGEN

10. De instrumenten om verslag uit te brengen over de ramingen van de kasstromen en kasmiddelen werden in 2009 herzien, en het bijgewerkte kasstroombeheer omvat nu maandelijkse schriftelijke mededelingen. De procedures voor de verslaglegging over en de raming van kasstromen, die uit 2010 stammen, worden ook bijgewerkt.

VERBETERD OVERZICHT

11. Het risicobeheersbeleid van DG Begroting wordt regelmatig herzien, waarbij grenzen en vereisten worden aangepast. Er hebben ook gesprekken plaatsgevonden tussen DG Begroting en DG Economische en Financiële Zaken over verbetering van het risicobeheer en het beheer van geldboetes.

12. Het beleid van de Commissie inzake het beheer van financiële risico’s werd in 2012 gepubliceerd. Daarnaast stelde DG Begroting een risicobeheersbeleid voor kas- en betalingsverrichtingen vast en er bestaan specifieke procedures voor operationele risico’s met het oog op de bedrijfscontinuïteit.

13. De Commissie heeft indicatoren voor de kasverrichtingen vastgesteld. Deze indicatoren worden regelmatig gevolgd en uitzonderingen op of afwijkingen van streefcijfers worden geanalyseerd en krijgen een follow-up.

DE VERWERKING VAN VOORLOPIG GEÏNDE GELDBOETES

14. DG Begroting en DG Economische en Financiële Zaken ondertekenden eind 2009 een overeenkomst inzake het niveau van de dienstverlening. Daarnaast werd er een fonds voor de nieuwe voorlopig geïnde geldboetes gecreëerd, dat sinds januari 2010 wordt beheerd door DG Economische en Financiële Zaken. Bovendien onderzocht de IAC van DG Economische en Financiële Zaken in 2011 de herziene regelingen voor de verwerking van voorlopig geïnde geldboetes en concludeerde zij dat de activiteit doeltreffend werd beheerd.

HET BEHEER VAN GELDEN TER GOEDE REKENING

15. In nauwe samenwerking met de EU-delegaties stelt DG Begroting de voordeligste oplossingen voor het beheer van gelden ter goede rekening voor. Deze selectieprocedures worden gedocumenteerd en de inachtneming van de procedures wordt tijdens inspectiebezoeken door DG Begroting nagegaan. Deze inspecties kunnen ertoe leiden dat er aanbevelingen worden opgenomen in de inspectieverslagen die aan de EDEO worden verstrekt.

FIDUCIAIRE REKENINGEN

16. Hoewel de meeste bepalingen van het Financieel Reglement op 1 januari 2013 in werking traden, zijn de nieuwe regels voor financieringsinstrumenten en indirect beheer pas sinds 1 januari 2014 van toepassing. De Financiële en Administratieve Kaderovereenkomst ("FAFA" -beleid en richtsnoeren voor de werking van bepaalde fiduciaire rekeningen) tussen de EIB en de Commissie, alsmede specifieke instructies over fiduciaire rekeningen moeten nog worden ondertekend.

--------------------------------------------------

BIJLAGE XI

ONDERZOEK: OTO-KADERPROGRAMMA’S

1. In Speciaal verslag nr. 9/2007 over de evaluatie van de kaderprogramma’s voor onderzoek en technologische ontwikkeling werd onderzocht of de aanpak van de Commissie kon worden verbeterd.

2. "Binnen het ruime scala van in de Europese Unie uitgevoerd beleid ter versterking van innovatie en concurrentievermogen zijn de OTO-kaderprogramma’s (KP’s) het belangrijkste financiële instrument dat op communautair niveau bijdraagt tot de Lissabon-strategie en de doelstelling van Barcelona. Via de KP’s verstrekt de Gemeenschap financiering aan onderzoekers in de Europese Unie, in geassocieerde landen en elders. De uitgetrokken bedragen zijn in de loop der jaren aanzienlijk gestegen tot 7217 miljoen euro per jaar bij KP7 (2007-2013).

3. De controle was gericht op de fundamentele vraag of de Commissie de beoordeling van de resultaten van de KP’s op de juiste wijze aanpakte. In dit kader onderzocht de Rekenkamer of de Commissie voldeed aan de wettelijke voorschriften en verifieerde zij of het evaluatie- en toezichtsysteem van de Commissie voldeed aan de verwachtingen van de betrokkenen."

(Bron: Persbericht ECA/07/40.)

4. De controle van de Rekenkamer bestreek de sinds 1995 bij de Commissie bestaande evaluatie- en toezichtregelingen voor de laatste drie programmeringsperioden (KP4, KP5, KP6) en schetst tevens de vooruitzichten voor het lopende KP7 (2007-2013).

De aanbevelingen van de Rekenkamer

5. De Rekenkamer deed de volgende aanbevelingen:

1) In toekomstige regelgeving moet de interventielogica uitdrukkelijk aan de orde komen.

2) Er moet een complete evaluatiestrategie worden ontwikkeld.

3) Er moet worden overwogen een gemeenschappelijk evaluatiebureau op te richten om de evaluatiewerkzaamheden van de "onderzoeks-DG s" voor het gehele KP te coördineren.

4) De gegevensverzameling, evaluatie en verslaglegging moeten worden geoptimaliseerd.

5) De Commissie moet de aard en reikwijdte bepalen van de evaluatie en verduidelijken hoe evaluaties kunnen worden benut.

De uitvoering van de aanbevelingen van de Rekenkamer

6. De Commissie voerde vier aanbevelingen volledig uit (nrs. 1, 3, 4 en 5) en één aanbeveling in de meeste opzichten (nr. 2).

De hoofdpunten van de follow‑up door de Rekenkamer

INTERVENTIELOGICA

7. De nieuwe wetgevingsvoorstellen omvatten een duidelijke en alomvattende beschrijving van de specifieke doelstellingen van onderzoeksfinanciering, alsmede een beperkt aantal essentiële indicatoren voor de beoordeling van resultaten en impact. Deze voorstellen zijn echter nog niet aangenomen door de wetgever.

EVALUATIE EN TOEZICHT

8. De Commissie voerde een systeem in om een reeks essentiële prestatie-indicatoren voor heel KP7 te verzamelen, die de ruggengraat vormen van de jaarlijkse KP7-toezichtsverslagen. Er is ook een handleiding voor de evaluatie van onderzoeksprogramma’s opgesteld en deze maakt deel uit van de internecontrolenormen van DG Onderzoek en Innovatie. Een document met de concrete evaluatiestrategie is echter nog niet geschreven.

9. Het OTO-evaluatienetwerk van de betrokken diensten, dat weliswaar geen gemeenschappelijk evaluatiebureau is, coördineert nu de evaluatiewerkzaamheden van de "onderzoeks-DG’s" voor het KP.

10. De Commissie zette een gemeenschappelijk datawarehouse met onderzoeksgegevens op waarin gebruikers informatie kunnen vinden over de uitkomsten van afgesloten uitnodigingen tot het indienen van voorstellen in het kader van KP7, waaronder statistieken over de deelname aan en prestaties van KP7.

--------------------------------------------------