Nr.C313/40 Publikatieblad vandeEuropeseGemeenschappen 30.11.92
AdviesoverdetoekomstigeuitbreidingvandeGemeenschap
(92/C313/16)
HetEconomischenSociaalComitéheeftop25februari1992beslotenovereenkomstig arti­
kel20(vierdealinea)vanhetReglementvanOrdeeenadviesoptestellenoverdetoekomstige
uitbreidingvandeGemeenschap .
DeAfdelingvoorexternebetrekkingen ,handels-enontwikkelingsbeleid ,diemetdevoorberei­
dingvandedesbetreffende werkzaamheden wasbelast,heefthaaradviesop11september
1992goedgekeurd .RapporteurwasdeheerMourgues.
HetEconomischenSociaalComitéheefttijdenszijn299eZitting(vergaderingvan
23september1992)hetvolgendeadviesuitgebracht,datmetmeerderheidvanstemmen(tien
onthoudingen )isgoedgekeurd .
dezelfdeidealenalsdeEG-landenkunnenopgrond
hiervaneentoetredingsverzoek indienen.
1.2.IndeconclusiesvandeEuropeseRaadvan
Maastrichtvandecember1991verklaartdevoorzitter
hetvolgende:
„DeEuropeseRaadherinnerteraandathetVerdrag
betreffendedeEuropeseUniedatdeStaatshoofden
enRegeringsleiders thanszijnovereengekomen ,be­
paaltdatelkeEuropeseStaatmeteenophetbeginsel
vandemocratiegegrondregeringsstelsel verzoeken
mag,totdeUnietoetetreden.
DeEuropeseRaadconstateertdatdeonderhan­
delingenoverdetoetredingtotdeEuropeseUnieop
basisvanhetnuovereengekomen Verdragkunnen
beginnen,zodradeGemeenschaphaaronderhan­
delingenoverdeeigenmiddelenenaanverwante
onderwerpenin1992heeftvoltooid.
DeEuropeseRaadneemternotavandatbepaalde
Europeselandeneenverzoekomtoetredingtotde
Unieingediendhebbenofhunvoornemendaartoe
hebbenaangekondigd .DeEuropeseRaadverzoekt
deCommissiedezekwesties,metinbegripvanwat
zulksvoordeverdereontwikkelingvandeUnie
impliceerttebestuderenmethetoogopdeEuropese
RaadinLissabon."0.Inleiding
0.1.DediscussieoveruitbreidingvandeEGisniet
vanvandaagofgisteren;indePreambulevanhetVer­
dragvanRomewordtditpuntalaangeroerd .Deachter­
grondvandediscussieisnuechtergeheelandersdanin
1957.DeEGwerdnamelijkopgerichtineenverdeelde
wereld,waarintweeideologieënenmilitairemachts­
blokkentegenoverelkaarstonden.Inplaatsvandeze
tweedelingisertegenwoordigsprakevanplaatselijke
etnische,religieuze,politieke,economischeensociale
conflicteninbepaaldeOost-enZuidoosteuropese
landen.
DitneemtnietwegdathetEuropeseintegratieproces
doordevoor1januari1993geplandevoltooiingvan
deinternemarktineenstroomversnelling raakt.
0.2.HetlidmaatschapvandeEGwordttegenwoor­
digbegeerd:Turkije,Cyprus,Malta,Oostenrijk,
Zweden,FinlandenZwitserlandhebbeneenofficieel
toetredingsverzoek ingediend.Indeminofmeernabije
toekomstzullenanderelanden(zoalsdieinMidden­
enOost-Europa )waarschijnlijk volgen.
0.3.Totophedenhebbenindediscussiesoveruit­
breidingvandeEGeconomischeaspectendeoverhand
gehad.Nugaanechterookpolitiekeoverwegingen een
essentiëlerolspelen.
0.4.DeEuropeseRaadzaltijdensdeTopvanEdin­
burgh,inhetlichtvandeontwikkelingen insommige
lid-stateninverbandmetderatificatievanhetVerdrag
overdeEuropeseUnie,moetennagaanhoehetnu
verdermoetmetdegeplandetoetredingsonderhandelin ­
gen,zowelvanuithetoogpuntvandeverdiepingvan
deGemeenschap alsvanuithetoogpuntvanartikel237
vanhetVerdragvanRome.1.3.DeCommissiemoesterinhaarrapportoverde
gevolgenvandeverdereuitbreidingvandeEGvoorde
toekomstigeontwikkelingvandeGemeenschap van
uitgaandat:
a)deinternemarktop1januari1993nagenoegvol­
tooidzalzijn;
b)eveneensop1januari1993deEuropeseEconomi­
scheRuimte(EER)totstandmoetzijngebracht,
waarmeedeinternemarktvoordemeestegoederen
endienstenwaarschijnlijk zalwordenuitgebreidtot
19Europeselanden,zodatde372miljoeninwoners
vandeEG-enEVA-landenvanhetvrijeverkeer
vangoederen,diensten,kapitaalenpersonenzullen
kunnenprofiteren;1.Algemeneopmerkingen
1.1.Bijiederediscussieoveruitbreidingmoetwor­
denuitgegaanvanartikel237vanhetVerdrag,waarin
isbepaalddat„elkeEuropeseStaatkanverzoekenlid
tewordenvandeGemeenschap".Europesestatenmet

30.11.92 Publikatieblad vandeEuropeseGemeenschappenNr.C313/41
2.Kandidaat-lid-staten
2.1.Vandeingediendetoetredingsverzoeken lijken
dievandeEVA-landen (Oostenrijk,Finland,Zweden
enZwitserland )geenonoverkomelijke problemenopte
leveren.Dezelandenlijkenhet„acquiscommunautai­
re"tekunnenaanvaarden .Hetzelfdegeldtvoor
Noorwegen,indienditlandeentoetredingsverzoek zou
indienen.
2.2.NaastdeEVA-landenzijnernogeendrietal
anderekandidaat-lid-staten .
2.2.1.Turkijeisdoorzijnstrategischeliggingvan
essentieelbelang.DeEuropeseUniemoetabsoluutde
bandenmetditovertweewerelddelenverspreideland
nogverderaanhalenomdevolgendedoelstellingen te
kunnenverwezenlijken :
—opvoeringvanhettempovandeeconomischegroei
inTurkije;
—invoeringvaneendemocratischbestelophetgehele
grondgebied ;
—onomkeerbare invoeringvanderechtsstaat;
—onherroepelijke erkenningvanderechtenvande
mens.
ZolangCyprusverdeeldis,komtTurkijeechternietin
aanmerkingvoorhetlidmaatschapvandeEG.
2.2.2.HetgrondgebiedvanCyprusisnogsteeds
verdeeld.Diescheidingmoetwordenopgeheven .Dit
vraagstukmoetdoorCyprusinoverlegmetdeVNen
metdesteunvandeEuropeseUniewordenopgelost.
DeEuropeseUniedientechteralvastdeeconomievan
Cyprustestimulerendoordenodigeovereenkomsten
tesluitenomdebandenmetditlandverderaante
halen.
2.2.3.ToetredingvanMaltalevertvoordeEuropese
Uniegeenwezenlijkeproblemenop.Geziendeomvang
vanditeilandkandetoetredingsovereenkomst hetbest
zosnelmogelijkwordengeslotenzodradevoorde
EuropeseUnienoodzakelijke instellingenwordenaan­
gepast(ziepar.4.1).c)delid-statentussennuenjanuari1993inbeslag
zullenwordengenomendoordiscussiesoverde
ratificatievanhetVerdragvanMaastrichtende
gevolgendaarvan.
1.4.IndeconclusiesvandeEuropeseRaadvan
Lissabonvan26en27juni1992,opgesteldaande
handvanhetCommissierapport ,verklaartdevoorzitter
daaromdat„deonderhandelingen overdetoetreding
totdeUnieopbasisvanhetteMaastrichtovereengeko­
menVerdragkunnenbeginnenzodradeGemeenschap
haaronderhandelingen overdeeigenmiddelenenaan­
verwanteonderwerpenin1992heeftvoltooid".
1.5.DeEuropeseRaadisvanoordeeldat„deEER­
overeenkomsthetpadheeftgeëffendvoorhetopenen
vanuitbreidingsonderhandelingen ,diespoedigzouden
moetenwordenafgerond,metdeEVA-landendiehet
lidmaatschapvandeEuropeseUnienastreven.Hijver­
zoektdeinstellingenomspoedtezettenachterhet
voorbereidend werkdatnodigisvoorsnellevooruit­
gangbijdieonderhandelingen ,inclusiefhetuitwerken
voordeEuropeseRaadvanEdinburghvanhetalgeme­
neonderhandelingskader vandeUnie.Deofficiële
onderhandelingen zullenonmiddellijkwordengeopend
nadathetVerdragbetreffendedeEuropeseUnieis
bekrachtigdenovereenstemming isbereiktoverhet
pakketDelors-II.Deonderhandelingen metdekan­
didaat-landenzullen,voorzovermogelijk,parallelwor­
dengevoerd,zijhetdatelkverzoekomlidmaatschap
volgenszijneigenmeriteszalwordenbehandeld".
HetComitéconcludeerthieruitdatuitbreidingnietten
kostemaggaanvanverdieping;decommunautaire
verworvenheden mogennietwordenaangetast.Dit
moetzowelvoordehuidigealsdekandidaat-lid-staten
volslagenduidelijkzijn.
DeEuropeseRaadishetervoortsovereensdat„deze
uitbreidingmogelijkisopdegrondslagvandeinstitu­
tionelebepalingenwelkevervatzijninhetVerdrag
betreffendedeUnieenindedaaraangehechteverkla­
ringen".
1.6.Kandidaat-lid-staten moetenwerkelijkpolitiek
bereidzijntotdeEuropeseUnietoetetreden.Toetreden
houdtimmersookin:instemmenmethetGemeen­
schappelijkBuitenlandsenVeiligheidsbeleid vandeEu­
ropeseUnie.
1.7.DepolitiekestructuurvanEuropaindekomen­
dedecenniazalafhangenvandematewaarindeGe­
meenschapaanditpuntvasthoudtenvandemanier
waaropdekandidaat-lid-staten hieropreageren.
1.8.DeEuropeseintegratie,degeleidelijkeuitbrei­
dingvandeEGendesamenhangvandeuithetVerdrag
vanMaastrichtvoortkomende EuropeseUnievormen
dekernvanhettoekomstigeevenwichtinEuropa.
Wanneeruitdeontwikkelingvandeinstellingenzal
blijkendatdeEuropeseUnieeensamenhangend geheel
vormt,zalzijeennoggrotereenbeslissendererolgaan
spelen.3.DeMidden-enOosteuropeselanden
3.1.DeGemeenschap heeftEuropa-akkoorden ge­
slotenmetTsjechoslowakije ,PolenenHongarije.Deze
landenzullennumoetenbewijzendatzijvoorhet
lidmaatschapgeschiktzijn:politiek,doordedemocra­
tieenderechtsstaatverderteontwikkelen enteverster­
ken,eneconomisch ,dooreenmarkteconomie inte
voeren.Anderzijdsishunontwikkelingnatuurlijkook
sterkafhankelijkvandematewaarindeEuropeseUnie
tothetherstelvanhuneconomiezalbijdragen.
3.2.Overwogenmoetwordenineenlaterstadium
ookmetanderelandenonderhandelingen teopenenom

Nr.C313/42 30.11.92 Publikatieblad vandeEuropeseGemeenschappen
4.2.DeGemeenschapmoetnietalleenooghebben
voordespecifiekeomstandigheden enproblemeninde
landendieopkorteoflangetermijnwillentoetreden,
maardientookrekeningtehoudenmetdegevolgenvan
verdereuitbreidingvoordewerkingvandeinstellingen,
alsmedemetdefinanciëlemogelijkheden vandeEu­
ropeseUnieomdeinhetVerdragvanMaastricht
omschrevendoelstellingenteverwezenlijken .Hetisniet
debedoelingdatvóór1996voorstellenopditgebied
opdeagendavaneenintergouvernementele conferentie
komentestaan,maardatneemtnietwegdatalvast
grondigmoetwordennagedachtoverdeveranderingen
diebijverdereuitbreidingvandeEGzullenmoeten
plaatsvinden .
4.3.HetComitéisvanoordeeldatbijverdereuit­
breidingvandeGemeenschaptenminstehetbasisbegin­
selvandedemocratieinachtdienttewordengenomen,
d.w.z.datdoordeRaadmetmeerderheidvanstemmen
vasttestellenrichtlijnenenverordeningen doorhet
Parlementmoetenwordengoedgekeurd .
4.4.DezebelangrijkekwestieszijninhetVerdrag
vanMaastrichtopzettelijkbuitenbeschouwinggelaten.
DitgeldtookvoordetoekomstigeplaatsvanhetEcono­
mischenSociaalComitébinnendeinstellingen (arti­
kel193).Europeseakkoordentesluiten.Daarbijvalttedenken
aan(waarschijnlijk indezevolgorde):
—RoemeniëenBulgarije(waarmeeoverigensalwordt
onderhandeld );
—deBaltischestaten;
—delandenvanhetvoormaligeJoegoslaviëenAl­
banië;
—RuslandensommigeandereGOS-staten .
Dezeonderhandelingen zullentijdvergen.Zijzullen
waarschijnlijk echtervlotterverlopenalszijworden
gevoerdmetgroepenvanlandendiegezamenlijkhebben
beslotenaansluitingtezoekenbijderechtsstatenen
markteconomieën eneeneindetemakenaandeconflic­
tenvanetnische,religieuzeofpolitiekeaardwaardoor
(sommigevan)dezelandenmomenteelwordengetrof­
fen.HetComitézougaarneziendatderepresentatieve
organisatiesvandesociaal-economische kringenbij
devoorbereiding vandezeonderhandelingen worden
betrokken .
HetComitéonderstreeptinditverbanddatdetoekomst
vanMidden-enOost-EuropavoorEuropainzijngeheel
eengroteuitdagingvormt.
3.3.DeEconomische enMonetaireUniezalhetvoor
eventuelekandidaat-lid-staten namelijknógmoeilijker
makenaandevoorwaardenvoortoelatingtevoldoen.
Steedsduidelijkerblijktdateendoordestaatgeleide
economienietvandeeneopdeanderedagtoteen
economievolgensdebeginselenvanhetVerdragvan
Maastrichtkanwordenomgevormd .Omdezereden,
enookomeengezondeontwikkelingvandezelanden
mogelijktemaken,zoudeEGhentijdenshunover­
gangsperiodeterzijdemoetenstaan;ditkangebeuren
viaspecifiekeovereenkomsten waarinookisbepaald
datzijgeraadpleegdzullenwordenmetdebedoeling
gemeenschappelijke politieke,economischeensociale
richtsnoerenuittewerken.Waarschijnlijk moetook
voorhetbegripEuropaals„economischeruimte",dat
afwijktvanEuropaals„werelddeel",eenomschrijving
wordengevonden.
4.Aanpassingvandeinstellingen
4.1.HetComitédringteropaandattijdenstoekom­
stigeonderhandelingen ookaandachtwordtgeschon­
kenaandegevolgendieeenaanzienlijkeuitbreiding
vandeEuropeseUniemetzichmeebrengtvoorde
communautaire instellingen,zodathierovergeenondui­
delijkheidkanontstaan.Momenteelwordtalonder­
zochtwelkeinstitutioneleaanpassingen (samenstelling
vanRaad,ParlementenCommissie )ingevalvantoetre­
dingvandeinparagraaf2.1genoemdeEVA-landen
noodzakelijkzijn.Bijdieaanpassingenmoetnual(maar
indetoekomstnogveelméér)rekeningwordengehou­
denmetdenoodzaakvaneenevenwichtigevertegen­
woordigingvandelid-statenopbasisvanhungrootte
eninwonertal (waarbijevenwelookhunsoevereiniteit
vollediginachtdienttewordengenomen),alwashet
maarmethetoogopdetoetredingvanMalta(zie
paragraaf2.2.3).HetComitézouwillendattijdensdevolgendeTopeen
beleidslijnzichtbaarwordtendatineentijdschema
wordtaangegevenhoedewerkzaamheden ongeveer
zullengaanverlopen.Hetdringterinhetbijzonderop
aandatenerzijdseeninstitutioneelevenwichttussende
lid-statenwordtgehandhaafdenanderzijdseropwordt
toegeziendatdeinstellingendoelmatigkunnenfunctio­
neren.
5.Conclusies
5.1.Degeopolitiekeeneconomischesituatieinde
EuropeseUnieoefentopdeMidden-enOosteuropese
landenenopdeEuropeseMiddellandse-Zeelanden een
groteaantrekkingskracht uit,maarookdeinvloedop
deanderelandenronddeMiddellandse Zeewordt
steedsgroter.DeEuropeseUniemoetdesamenwerking
intensiveren ,teneindemetaldezelandentotevenwich­
tigehandelsrelaties tekomenenhuneconomischeont­
wikkelingtestimuleren .Eendergelijkesamenwerking
moetdegeleidelijkeontmantelingvanhandelsbelem­
meringenomvatten.Vandezemaatregelenzalingrote
mateafhangenofdeemigratieuitdezelandenmeteen
groeiendebevolkingtotstaankanwordengebracht.
Doordiemensentehelpenineigenlandvandevooruit­
gangteprofiterenendoorhethandelsverkeer metde
betrokkenlandenverderteontwikkelen ,kandeGe­
meenschapertoebijdragendathetnoodzakelijke even­
wichtwordtgehandhaafd .Zokunnen(zowelvoordie
landenalsvoordeGemeenschap )gevaarlijkecrisis­
situatieswordenvermeden .

30.11.92 Nr.C313/43 Publikatieblad vandeEuropeseGemeenschappen
bevolkingtevoldoendoordedemocratieende
sociaal-economische ontwikkelingteversterken;
—deGemeenschap dientervoortezorgendathaar
instellingenenbesluitvormingsprocedures opeen
groteraantallid-statenberekendzijn.
5.3.HetComitéisvanmeningdatdezedoelstellin­
genalleenkunnenwordenbereiktalszoweldehuidige
ËG-lid-staten alsdekandidaat-lid-staten zichvastbera­
denopstellenendenodigepolitiekewilaandedag
leggen.5.2.UitbreidingvandeGemeenschap vormteen
groteuitdagingvoorzoweldetoekomstigealsdehui­
digelid-staten :
—deuitdagingvandelandendieeentoetredingsver­
zoekhebbeningediend,ligtindenoodzaakop
kortetermijntevoldoenaandevoorwaardendiena
ratificatievanhetVerdragvanMaastrichtdoorde
EuropeseUniewordengesteld;
—deMidden-enOosteuropese landenhebbenop
hunbeurttottaakaandeverwachtingen vande
GedaanteBrussel,23september1992.
DeVoorzitter
vanhetEconomisch enSociaalComité
MichaelGEUENICH
AdviesoverhetGroenboekoverheteffectvanverkeerenvervoerophetmilieu—gemeen­
schappelijkestrategievooreenduurzamemobiliteit
(92/C313/17)
DeRaadheeftop31maart1992besloten,overeenkomstig debepalingenvanartikel198van
hetVerdragtotoprichtingvandeEuropeseEconomischeGemeenschaphetEconomischen
SociaalComitéteraadplegenoverhetGroenboekoverheteffectvanverkeerenvervoerop
hetmilieu—gemeenschappelijke strategievooreenduurzamemobiliteit.
DeAfdelingvoorvervoerencommunicatie ,diemetdevoorbereiding vandedesbetreffende
werkzaamheden wasbelast,heefthaaradviesop9september1992goedgekeurd .Rapporteur
wasdeheerBleser.
HetEconomischenSociaalComitéheefttijdenszijn299eZitting(vergaderingvan
24september1992)hetvolgendeadviesuitgebracht,datmet68stemmenvóóren32stemmen
tegen,bij18onthoudingen isgoedgekeurd .
1.Inleiding
1.1.Beknoptesamenvatting
OpvoorstelvandeheerK.VanMiert,hetvoorhet
vervoerbeleidverantwoordelijke Commissielid ,heeftdeCommissieeenGroenboekoverdemilieu-effecten van
hetverkeervastgesteld .Indatdocumentwordende
globalemilieu-effecten vanhetverkeergeëvalueerden
wordteenintegraleaanpakvoorgesteldomeenmeer
milieuvriendelijke mobiliteitteverwezenlijken ,zodat