28. 1. 85 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 25/23 
vlees vast te leggen, wordt voorgesteld, aan de 
woorden „microbiologische criteria" het volgende 
toe te voegen „waarbij rekening wordt gehouden 
Gedaan te Brussel, 21 november 1984. 
1. ALGEMENE BEOORDELING 
Het Comité stemt in met dit voorstel voor een be­
sluit. Een onderzoeks- en ontwikkelingsprogramma 
„optimaliseringsprogramma") op voornoemd gebied 
betekent een ondersteuning van de strategie van de 
Gemeenschap inzake niet-nucleaire energie en zou 
ertoe kunnen bijdragen dat een verdere uitbouw van 
een moderne en op de toekomst gerichte koolwater-
stoffentechnologie wordt gestimuleerd, nog in het 
stadium voordat van concurrentie en energievoor­
ziening sprake is. Dit betekent tevens dat het pro­
gramma in 1987 niet mag ophouden, maar overeen­
komstig de strategie van de Gemeenschap verder 
moet worden ontwikkeld. 
Fundamenteel onderzoek op lange termijn is ge­
wenst om nog beter dan nu reeds het geval is ge­
bruik te maken van de oliereserves en om het tech­
nische en economische potentieel van aardoliepro-
dukten als halffabrikaat en als eindprodukt opti­
maal te maken. 
Volgens het Comité wordt in dit optimaliseringspro­
gramma gestreefd naar een goed doel: het noodza-
(') PB nr. C 154 van 14. 6. 1984, blz. 5. met bijlage A van het voorstel voor een besluit van 
de Raad (PB nr. C 252 van 2 oktober 1981, 
blz. 7).". 
De Voorzitter 
van het Economisch en Sociaal Comité 
G. MUHR 
kelijke fundamentele onderzoek wordt namelijk ge­
koppeld aan de wetenschappelijke en praktische ac­
tiviteiten van de Gemeenschap met het doel om de 
uit deze coördinatie voortvloeiende know-how-
voordelen nog te vergroten en om over een instru­
ment te beschikken waarmee onderzoekswerkzaam­
heden permanent kunnen worden gestimuleerd. 
Daarom beschouwt het Comité dit programma als 
een nuttige aanvulling op het communautaire kool-
waterstoffenonderzoek. 
De voor dit programma uit te trekken financiële 
middelen lijken echter wel heel erg krap indien men 
wil dat binnen afzienbare tijd reeds positieve, signi­
ficante resultaten worden geboekt. Het doel van dit 
programma, namelijk het geven van prikkels voor 
het uitvoeren van nog niet geëntameerde, integratie­
bevorderende en sneller tot resultaten leidende on­
derzoekswerkzaamheden in alle Lid-Staten van de 
Gemeenschap, zou met voldoende financieringsmo-
gelijkheden kracht moeten worden bijgezet. Volgens 
het Comité moeten de uit te trekken middelen zijn 
afgestemd op de onderzoeksbehoeften en moeten 
zij, gerangschikt naar prioriteiten, in een financiële 
planning op middellange termijn worden ingepast. Advies inzake een voorstel voor een besluit van de Raad houdende vaststelling van een 
programma voor onderzoek en ontwikkeling op het gebied van de optimalisering van de 
produktie en het gebruik van koolwaterstoffen (1984—1987) (') 
(85/C 25/11) 
De Raad heeft op 5 juni 1984 besloten, overeenkomstig de bepalingen van artikel 198 
van het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap, het 
Economisch en Soicaal Comité om advies te vragen inzake bovengenoemd voorstel. 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft de heer Binnenbruck tot algemeen rappor­
teur benoemd en hem belast met de voorbereiding van de werkzaamheden inzake dit 
onderwerp. 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft tijdens zijn 221e zitting van 21 en 22 novem­
ber 1984 (vergadering van 21 november 1984) het volgende advies uitgebracht, dat met 
algemene stemmen werd goedgekeurd: 
Nr. C 25/24 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 28. 1. 85 
Het Comité merkt het volgende op ten aanzien van 
de in dit deelprogramma voorgestelde voorberei­
dende en aanvullende werkzaamheden. 
2. ALGEMENE OPMERKINGEN 
2.1. De energiestrategie van de Gemeenschap ver­
eist een van visie getuigende subtiele coördinatie bij 
het analyseren van de problemen, bij de wisselwer­
king tussen theoretisch en toegepast onderzoek, 
alsook bij de praktische gebruikmaking van de on­
derzoeksresultaten. Volgens het Comité is het daar­
om absoluut noodzakelijk dat goed wordt samenge­
werkt tussen alle betrokkenen, met name tussen 
overheid, bedrijfsleven en de diverse gebruikers­
groepen, ten einde de totale inspanning binnen be­
paalde grenzen te houden, het programma aantrek­
kelijk te laten blijven en uiteenlopende belangen 
voortdurend op elkaar af te stemmen. 
2.2. Het Comité ziet wel in dat precommerciële 
onderzoeks- en ontwikkelingsprojecten niet altijd 
zonder meer als zodanig kunnen worden gedefi­
nieerd aangezien een hanteerbaar criterium ont­
breekt. Het stelt in dit verband vast dat de diensten 
van de Commissie buiten het concurrentiegebeuren 
staan en geen commerciële doeleinden nastreven. 
Met dit optimaliseringsprogramma wordt echter 
juist beoogd, mogelijke commerciële toepassingen 
aan te geven en die marktrijp te maken. In dit ver­
band lijkt het nodig, duidelijk vast te leggen of en in 
hoeverre de diensten van de Commissie hulp bieden 
bij het in de praktijk brengen van onderzoeksresul­
taten die commercieel interessant zijn voor industrie 
en consumenten. In dat verband dient evenzeer met 
de facetten van het FAST-beleid als met het eigen 
belang van de industrie rekening te worden gehou­
den. 
2.3. Volgens de Commissie is het optimaliserings­
programma een instrument dat de wisselwerking 
tussen kaderprogramma en deelprogramma's op het 
gebied van niet-nucleair onderzoek in concrete re­
sultaten moet laten uitmonden. De Commissie ver­
wacht dat de ingezette middelen hierdoor maximaal 
vrucht zullen afwerpen. Het Comité is evenwel van 
mening dat de optimaliseringswerkzaamheden ook 
georiënteerd moeten worden in die richtingen waar 
de zich aftekenende vooruitgang op weg naar verwe­
zenlijking van de energiedoelstellingen in een 
stroomversnelling kan worden gebracht. Tevens moet 
een evaluatie van de terugkoppelingseffecten plaats 
vinden, zodat de koolwaterstoffenreserves op lange 
termijn zo efficiënt mogelijk worden benut. 
2.4. Het Comité acht stimulering van onderzoek 
ook daarom van bijzonder belang omdat nu wel 
vaststaat dat de fossiele energiedragers nog zeer 
lange tijd, tot ver in de volgende eeuw, de hoofd­
moot zullen uitmaken van onze energievoorziening. 
Het Comité werkt momenteel aan een informatief 
rapport over dit onderwerp. In dit rapport wordt 
met name ingegaan op de milieu-aspecten van ener-gieproduktie en -gebruik. De bevindingen in dit rap­
port, maar ook de brede maatschappelijke discussie 
over aangetaste bossen, schade aan gebouwen, emis­
sies van grote verbrandingsinstallaties, het onscha­
delijk maken van uitlaatgassen van auto's, enz. 
tonen aan dat deze materie in de praktijk en bij de 
bevolking zeer snel aan betekenis wint. Hiermee zou 
bij de vastlegging van de eerste stadia van het pro­
gramma en bij de verlenging ervan echter wel reke­
ning moeten worden gehouden. 
2.5. Hoewel nu nog niet te overzien is welke prik­
kels met het voorgestelde budget kunnen worden 
gegeven, lijkt het toch buiten kijf dat zelfs bij con­
tracten voor gezamenlijke rekening met een beperkt 
budget impulsen verloren gaan indien geen follow-
up-werkzaamheden en uitbreidend onderzoek kun­
nen worden verricht. 
2.6. Het Comité acht het geboden dat de omvang 
van de ter beschikking gestelde middelen na een 
bepaalde aanlooptijd opnieuw wordt bezien. Daar­
bij dient de huidige middelenverdeling, namelijk: 
— 65 % voor rationeel energiegebruik, 
— 30 % voor nieuwe processen en procédés, en 
— 5 % voor ontlasting van het milieu, 
zo te worden bijgesteld dat een duidelijk groter deel 
van de middelen op directe of op indirecte wijze 
naar de milieuproblematiek gaat, terwijl ook de om­
vang van de ter beschikking gestelde middelen moet 
zijn afgestemd op het kaderprogramma en de markt­
ontwikkeling. 
2.7. Het Comité wijst er tot slot op dat duidelijk zal 
moeten worden aangegeven wie onderzoeksresul­
taten kan en mag benutten. 
3. BIJZONDERE OPMERKINGEN 
Hoofdpunten uit de motivering 
3.1. Het Comité onderschrijft het met het funda­
mentele onderzoek nagestreefde doel, meer kennis 
op te doen over exploratie en exploitatie van kool­
waterstoffen, bij de omzetting van aardolie in eind-
produkten een vollediger gebruik van de grondstof 
te bereiken, de theoretische kennis over de mogelijk­
heden tot exploitatie van aardgasvoorkomens uit te 
breiden en meer inzicht te verkrijgen in de relaties 
die bepalend zijn voor de onderlinge aanpassing van 
verbrandingsmotoren en brandstoffen daarvoor. 
Ook hier dient in ruimere mate rekening te worden 
gehouden met de milieu-aspecten van energiepro-
duktie en -gebruik. 
3.2. Wat de omzetting van zware-aardolieresiduen 
en de verwerking van de — deels veel zwavel bevat­
tende — ruwe olie betreft zijn uiteenlopende erva­
ringen opgedaan, die voor een deel althans nog niet 
konden worden geëvalueerd. Het Comité adviseert, 
de samenwerking op dit gebied te stimuleren. 
28. 1. 85 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 25/25 
Ook zou intensiever kunnen worden samengewerkt 
bij de winning van benzine met een hoog octaange-
tal uit aardgas via bereiding van methanol; dit zou 
zowel de industrie als de eindverbruiker ten goede 
komen. Daarbij dient onderzoek naar de mogelijke 
toepassing van methanol en hogere alcoholen als 
brandstof voor verbrandingsmotoren integrerend 
deel uit te maken van het programma. 
Plaats van het deelprogramma binnen de wetenschap-
pelijk-technische strategie 
3.3. Een betere aanpassing van verbrandingsmo­
toren aan brandstoffen van geringere kwaliteit, 
maar met handhaving van het motorvermogen 
neemt een eminente plaats in; dit raakt namelijk niet 
alleen de energiepolitiek, maar ook een zeer breed 
maatschappelijk en economisch vlak. Bij de specif­
ieke problemen in verband met de aardolieverwerk­
ing moet aandacht worden besteed aan procédés 
waarbij uit aardgas benzine met een hoog octaange-
tal wordt bereid en die momenteel voor de industrie 
nog niet lonend lijken. Hierbij zou ook rekening 
moeten worden gehouden met de belasting van het 
milieu (schone lucht, deeltjesemissie). 
Voorstellen ter oriëntatie van onderzoek en ontwikke­
ling 
3.4. Volgens het Comité behoort verbetering van 
de basiskennis omtrent de evaluatie van niet alleen 
olievelden, maar ook aardgasvelden tot de belang­
rijkste gebieden voor onderzoek en ontwikkeling. 
Het adviseert dan ook tot expliciete vermelding in 
het programma van dit aspect. 
Verband met andere communautaire werkzaamheden 
3.5. Om te komen tot een efficiënte coördinatie 
van de onderzoeks- en ontwikkelingswerkzaam-
heden acht het Comité het van belang dat een 
scheidslijn wordt getrokken tussen werkzaamheden 
in het precommerciële stadium en lopende en 
geplande demonstratieactiviteiten. Overlappingen 
zouden in het belang van een goede samenwerking 
met bedrijfsleven en consumenten vermeden moeten 
worden. 
Het Comité beveelt aan, bij elk onderzoeksproject 
de volgende stadia te volgen: 
— stadium 1: 
precommerciële O & O; 
— stadium 2: 
het op kleine schaal uitvoeren van experimenten 
(laboratoriumwerk, bestudering van het gedrag 
van modellen, simulatietechnieken), numeriek of 
met prototypes; 
— stadium 3: 
grootschalige ontwikkelingswerkzaamheden met 
betrekking tot concrete projecten (daar waar 
zulks gewenst is), gekoppeld aan veldwerk. Feed­
back van de resultaten uit de eerste fase, en vice 
versa. Voor de eerste twee stadia zijn beperkte financiële 
middelen nodig en zij zullen dan ook volledig 
worden opgenomen in het nu voorgestelde onder­
zoeksprogramma. Het derde stadium zou via be­
staande en afzonderlijke verordeningen van de 
Raad aan bod moeten komen. 
Selectie van een specifiek onderzoeksproject binnen 
het raamwerk van het voorgestelde O & O-pro­
gramma zou er uiteraard toe moeten leiden dat hier­
aan in andere programma's van de Gemeenschap, 
onder meer in Verordening (EEG) nr. 3056/73, prio­
riteit wordt gegeven. 
Er moet naar worden gestreefd, alle onderzoeksin-
spanningen op dit gebied te integreren, zodat de 
Gemeenschap uiteindelijk de beschikking krijgt over 
de praktische resultaten en ook een rationeel beeld 
heeft van het verder nog te verrichten onderzoek. De 
hierbij betrokken beleidsinstanties van de Gemeen­
schap zullen daartoe nauw met elkaar moeten sa­
menwerken. 
Hoofdpunten van het optimaliseringsprogramma 
— Koolwaterstoffenvoorkomens 
3.6. Volgens het Comité zou het de hanteerbaar­
heid van de kennis omtrent het voorkomen van 
koolwaterstoffen, welke moet worden uitgebreid, 
ten goede komen wanneer daarbij onderscheid zou 
worden gemaakt tussen twee hoofdcategorieën: 
— klastisch milieu, 
— carbonisch milieu. 
In dat geval zou bij de evaluatietechnieken de nood­
zakelijkerwijs theoretische aanpak moeten worden 
gevolgd met betrekking tot de primaire en de secun­
daire porositeit, welke van grote betekenis zijn voor 
de produktiviteit van een olieveld. Daarbij dient niet 
alleen op de technische, maar ook op de econo­
mische grenzen te worden gelet, bij voorbeeld in de 
vorm van een kosten/batenanalyse. 
— Evaluatietechnieken 
3.7. In de praktijk is het voorts van belang dat een 
nauwkeurige definitie van het begrip „gasveld" 
wordt gegeven. Volgens het Comité moet bij de on­
derzoeksplanning bijzondere aandacht aan dit on­
derwerp worden besteed en dient deze materie diep­
gaand te worden geanalyseerd. Centraal hierin zou 
de kennis moeten staan over manieren om dieplig­
gende gasvoorraden te ontdekken, hoe dus meer 
kennis kan worden verkregen omtrent potentieel, 
structuur en functie van aardgas in hoge-drukzones, 
waarbij aan een multidisciplinaire aanpak (aardolie-
geologie, geochemie en geofysica) voorrang zou 
moeten worden gegeven. 
Om te komen tot een grotere coördinatie van het 
aardgasonderzoek zou het ook zinvol zijn om 
de geofysische raakvlakken met de andere in het 
optimaliseringsprogramma vermelde onderzoeksge-
Nr. C 25/26 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 28. 1. 85 
bieden te bestuderen. Dergelijke onderzoekspro­
jecten zouden kunnen worden gerelateerd aan mo­
dellen en analytische studies van gasvelden in hoge-
drukzones. 
Dergelijke inzichten zijn van vitaal belang aangezien 
de tot nog toe krachtens Verordening (EEG) nr. 
3056/73 gedane inspanningen maar magere resul­
taten hebben opgeleverd, terwijl het verbruik van 
aardgas in de Gemeenschap, in tegenstelling met dat 
van olie, waarschijnlijk zal toenemen. 
— Vloeistofmechanica 
3.8. In het algemeen acht het Comité het lonend 
wanneer daarenboven alle kennis die in het bedrijfs­
leven, in wetenschappelijke en onderzoekskringen 
en elders voorhanden is, systematisch wordt opgete­
kend en benut. In dit verband is de „Deutsche Ge-
sellschaft für Mineralölwissenschaft und Kohle-
chemie", die op het gebied van evaluatietechnieken 
en vloeistofmechanica in olieboorputten geavan­
ceerde kennis heeft verzameld, een goed voorbeeld. 
Gebruik van aardgas 
3.9. Het Comité is zich ervan bewust dat het voor­
gestelde optimaliseringsprogramma een zeer breed 
spectrum aan werkzaamheden omvat en nog niet tot 
in de kleinste details kan worden geanalyseerd. 
Daarom is het vooral zo belangrijk, al bij het begin 
van de precommerciële research uitvoerig onder­
zoek te verrichten. Dit geldt vooral voor de huidige 
kennis op het gebied van boringen naar diep gelegen 
gasvelden. 
Het Comité wijst er ten aanzien van het gebruik van 
aardgas voorts op dat de normen voor de diverse 
produktkwaliteiten nog verder kunnen worden ont­
wikkeld. Het zou nuttig zijn wanneer modellen 
zouden worden uitgewerkt die kunnen worden af­
geleid van onderzoekingen naar de thermodyna-
mische eigenschappen van gasmengsels. In de voor­
gestelde onderzoeks- en ontwikkelingsprojecten zou 
daarom in het bijzonder rekening moeten worden 
gehouden met de problematiek rond de kwaliteit 
van de produkten. 
Gebruik van zware-aardoliefracties 
3.10. Het Comité stemt in met de verschillende 
voorstellen en implicaties in verband met onder­
zoekswerkzaamheden die betrekking hebben op de 
gebruikmaking van zware-aardoliefracties. Een te 
sterke detaillering van de implicaties lijkt echter niet 
absoluut noodzakelijk; dit zou namelijk het gevaar 
in zich dragen dat te starre verwachtingen worden 
gewekt, dat vooroordelen ontstaan omtrent de pro­
gramma's en dat bij de selectie van onderzoeksob­
jecten te weinig flexibiliteit aanwezig is. 
3.11. Ook het Comité is van mening dat de ver­
menging van benzine respectievelijk dieselolie na het omzettingsproces in pools aan strenge voor­
schriften moet beantwoorden. Het octaangetal van 
benzine en het cetaangetal van dieselolie zijn niet de 
enige criteria waarmee rekening moet worden ge­
houden. 
Bovendien meent het Comité dat bij het vastleggen 
van nieuwe indicatoren voor de kwaliteit van diesel­
olie voor motorvoertuigen beslist ook rekening moet 
worden gehouden met het cetaangetal. Daarbij moet 
in aanmerking worden genomen dat de huidige me­
thoden ter bepaling van het cetaangetal niet langer 
steekhoudend zijn en verbeterd moeten worden. 
Onderlinge aanpassing van motoren en brandstoffen 
3.12. Het Comité stelt voor, het begin van de para­
graaf over de problemen in verband met de aanpas­
sing van motoren en brandstoffen als volgt te formu­
leren: „Indien handhaving van de huidige kwali­
teitsnormen voor motorbrandstoffen niet mogelijk 
is, moet het ontwerp van motoren worden aangepast 
aan de kwaliteit van de brandstoffen die in de toe­
komst kunnen worden geleverd ...". 
Het baseert zich daarbij op het besef dat een op 
afschaffing van de verbrandingsmotor gericht ener­
giebeleid in de praktijk niet uitvoerbaar is en boven­
dien revolutionaire processen van onoverzienbare 
omvang teweeg zou brengen in de sociale, econo­
mische en maatschappelijke structuur. Hiervan uit­
gaande ligt het in de lijn van de ontwikkeling dat al 
het mogelijke wordt gedaan om de kwaliteit van 
brandstoffen op een niveau te handhaven waarop 
aanpassing met geperfectioneerde motoren moge­
lijk is. 
De aandacht dient in het bijzonder uit te gaan naar 
de diverse soorten chemische additieven. Deze para­
graaf in het Commissiedocument lijkt onvoldoende 
uitgewerkt in vergelijking met de hoofdstukken „Ge­
bruik van aardgas" en „Verdere implicaties voor de 
raffinage van benzine en dieselolie". Kennelijk is de 
theoretische basis voor het ontwikkelen van nieuwe 
additieven maar heel klein. 
Dit is waarschijnlijk de reden waarom de Commis­
sie de ontwikkeling voorstelt van een dergelijke 
theoretische basis voor de verbranding van benzine 
en dieselolie die diverse soorten chemische addi­
tieven bevatten. Niet alleen schaart het Comité zich 
achter dit voorstel, maar het meent bovendien dat 
uitvoerig moet worden aangegeven wat onder „theo­
retische grondslag" dient te worden verstaan. 
3.13. Volgens het Comité bestaat er een zeer nauwe 
band tussen handhaving van de kwaliteit van motor­
brandstoffen en de raffinage van benzine en diesel­
olie. De produktie van brandstoffen en de toepas­
sing ervan zouden in dit optimaliseringsprogramma 
moeten worden bezien vanuit wetenschappelijk-
technisch oogpunt en vanuit het oogpunt van het 
energiebeleid. De problemen die bij de raffinage 
28. 1. 85 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 25/27 
worden aangepakt, moeten worden gezien in samen­
hang met de problemen die bij de aanpassing mo­
tor/brandstoffen moeten worden opgelost. Het 
Comité stelt derhalve voor, de onderzoeks- en ont-
wikkelingswerkzaamheden op beide gebieden op el­
kaar af te stemmen en op de marktbehoeften te 
richten; hierbij dienen de sociale, economische en 
maatschappelijke gevolgen van de motorisering cen­
traal te staan. 
Uitvoering van het deelprogramma 
3.14. Wat reeds ten aanzien van een aantal speci­
fieke punten is gezegd, geldt volgens het Comité in 
het algemeen ook voor de tenuitvoerlegging van het 
optimaliseringsprogramma. De diverse onderzoeks-
en ontwikkelingswerkzaamheden dienen qua vorm 
vergelijkbaar te zijn indien men wil dat deze tot de 
tenuitvoerlegging van de energiestrategie van de Ge­
meenschap bijdragen. Dit geldt met name voor de 
toekenning van de financiële middelen, welke lui-
dens het voorstel van de Commissie voorlopig als 
volgt zullen worden verdeeld: exploratiemethoden 
gebruik van aardgas 
ontwikkeling van geoptimaliseerde 
produktiemethoden 
gebruik van zware-aardoliefracties 24,0 % 
10,0% 
24,0 % 
24,0 % 
onderlinge aanpassing motoren/ 
brandstoffen 
personeelskosten 13,5% 
4,5 % 
100% 
Gezien de lange-termijndoelstellingen van het fun­
damentele onderzoek denkt het Comité dat deze 
middelenverdeling op een aantal punten wellicht 
niet strookt met de communautaire energiestrategie. 
Het wijst derhalve nogmaals op zijn fundamentele 
opmerking dat de te onderzoeken thema's en de 
zwaartepunten in dit aanvullende optimaliserings­
programma opgenomen moeten worden in de finan­
ciële planning op middellange termijn om te komen 
tot een grote mate van coherentie met alle activi­
teiten van de Gemeenschap en te zorgen voor vol­
doende aandacht voor de milieu-aspecten. 
Gedaan te Brussel, 21 november 1984. De Voorzitter 
van het Economisch en Sociaal Comité 
G. MUHR 
BIJLAGE 
bij het advies van het Economisch en Sociaal Comité 
Verworpen wijzigingsvoorstel 
Het volgende overeenkomstig de bepalingen van het Reglement van Orde ingediende wijzigings­
voorstel is door het Comité tijdens zijn beraadslagingen verworpen: 
Punt 1, paragraaf 3: 
Deze paragraaf wordt door de volgende tekst vervangen: 
„Het Comité heeft zich bij de beoordeling van het Commissievoorstel afgevraagd, welke prio­
riteit aan dit programma toekomt ten opzichte van de vele andere in het communautaire kader­
programma voor O & O opgenomen projecten, zulks mede omdat de financiële middelen die 
voor O & O ter beschikking staan nu eenmaal beperkt zijn. 
Aangezien ' 
— is voorgesteld het programma uit te voeren in de vorm van contracten voor gezamenlijke 
rekening, 
— de Commissie in haar voorstel enkele malen duidelijk stelt, dat bij de nadere uitwerking 
van het programma steeds nauw overleg met deskundigen uit de industrie zal worden 
gepleegd, 
— ook het advies van Crest is ingewonnen (de inhoud van dit advies is helaas niet bij het 
Commissievoorstel gevoegd), 
is het Comité van oordeel, dat voldoende waarborgen zijn ingebouwd om te voorkomen, dat 
onderzoekswerkzaamheden ter hand zullen worden genomen waaraan geen dringende be­
hoefte bestaat of welke reeds door de industrie zelf of door andere instellingen in voldoende 
mate zijn of worden verricht. Wel dringt het Comité met kracht aan op voortdurend nauw 
overleg met deskundigen uit de industrie.". 
Uitslag van de stemming 
Vóór: 14, tegen: 30, onthoudingen: 28.