A4-0094/94

Resolutie over de economische en handelsbetrekkingen tussen de Europese Unie en Oekraïne

Het Europees Parlement,

- gezien zijn resolutie van 9 juli 1992 over de economische samenwerking tussen de EG en het GOS ((PB C 241 van 21.09.1992, blz. 161. )),

- gezien zijn resolutie van 12 maart 1993 over de toekomstige overeenkomsten tussen de EG en de nieuwe onafhankelijke staten van de voormalige Sovjetunie ((PB C 115 van 26.04.1993, blz. 248.)), alsmede zijn resolutie van 21 april 1994 over de toestand in Oekraïne ((PB C 128 van 9.5.1994, blz. 309.)),

- gelet op de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst die is bereikt tussen de EU en Oekraïne alsmede de Interimovereenkomst op grond waarvan de bepalingen van de partnerschapsovereenkomst EU-Oekraïne op handelsgebied op een vroeger tijdstip in werking zullen treden,

- onder verwijzing naar zijn resolutie van 27 oktober 1995 over de sluiting van een interimovereenkomst EU-Oekraïne

((Deel II, punt 3 van de notulen van die datum.))- onder verwijzing naar de instemming die het op 30 november 1995 heeft verleend met het sluiten van de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst tussen de Europese Gemeenschappen en hun lid-staten, enerzijds, en Oekraïne, anderzijds (94/0136(AVC)) ((Deel II, punt 1 a) van de notulen van die datum.)),

- gelet op artikel 148 van zijn Reglement,

- gezien het verslag van de Commissie externe economische betrekkingen (A4- 0094/94),

A. overwegende dat de economische en handelsbetrekkingen met Oekraïne nog steeds zijn gebaseerd op de in 1989 tussen de EG en de voormalige Sovjetunie gesloten handels- en samenwerkingsovereenkomst,

B. overwegende dat Oekraïne na het uiteenvallen van de Sovjetunie een zelfstandige staat vormt en over een deel van het atoomarsenaal van de voormalige Sovjetunie beschikt,

C. gezien het feit dat het Oekraïense parlement ermede heeft ingestemd dat Oekraïne het Kernstopverdrag (NPT) ondertekent en gezien de voorgenomen sluiting van de kerncentrale van Tsjernobyl,

D. overwegende dat Oekraïne tot op heden nog nauwelijks serieuze pogingen heeft ondernomen om zijn economisch bestel om te vormen en te richten op een vrije en sociale markteconomie,

E. hoopvol gestemd ingevolge de belangrijke politieke en economische hervormingen die de nieuw gekozen president van Oekraïne Koetsjma in zijn inaugurele heeft aangekondigd,

F. overwegende dat de EU en haar lid-staten evenals de overige westelijke industriestaten Oekraïne technische en financiële hulp verlenen,

1. juicht het toe dat een partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst werd gesloten en dat Oekraïne deze op 10 november 1994 heeft geratificeerd en verzoekt de lid-staten deze overeenkomst onverwijld te bekrachtigen zodat met de samenwerking op brede leest waarin de overeenkomst voorziet zo spoedig mogelijk kan worden begonnen;

2. wijst erop dat de partnerschapsovereenkomst niet alleen op handel en economische samenwerking betrekking heeft, maar tevens voorziet in samenwerking op het terrein van de interne veiligheid en in de opzet van een politieke dialoog die alle gebieden van de Unie bestrijkt zoals deze in het Verdrag betreffende de Europese Unie opnieuw werden afgebakend;

3. legt er de nadruk op dat de eerbiediging van de democratische grondbeginselen en van de rechten van de mens niet alleen de basis van de huidige samenwerking vormt, doch ook een onontbeerlijke voorwaarde voor het slagen van alle hervormingen gericht op de overgang naar een markteconomie;

4. juicht de grondwettelijke regeling toe, die op 8 juni 1995 tussen president Koetsjma en het Oekraïense parlement ter vastlegging van hun bevoegdheden is overeengekomen en die ertoe zal bijdragen een gunstig binnenlands politiek klimaat te scheppen voor economische en politieke hervormingen;

5. is bezorgd over de huidige toestand van de Oekraïense economie die bij voorbeeld in vergelijking met de overige republieken van het GOS wordt gekenmerkt door een nog sterkere achteruitgang van de produktie en een ernstig gebrek aan evenwicht in de nationale economie;

6. ziet in het buitensporige deficit op de overheidsbegroting en de dekking daarvan door kredieten bij de centrale bank de eigenlijke oorzaken voor deze foutieve ontwikkelingen;

7. wijst erop dat de economische crisis niet kan worden overwonnen indien geen nationale consensus wordt bereikt die het mogelijk moet maken de lasten die voortvloeien uit de noodzakelijke aanpassingen gelijkmatig over alle lagen van de bevolking te verdelen;

8. is verheugd over het akkoord dat door Oekraïne en het Internationaal Monetair Fonds (IMF) werd bereikt over de toekenning van financiële steun voor de betalingsbalans ten bedrage van 371 miljoen dollar uit hoofde van de faciliteit voor economische hervormingen; in dit kader heeft Oekraïne zich onder inachtneming van de democratische beginselen en de rechten van de mens verplicht tot krachtige inspanningen met het oog op een meer stabiele economie door vermindering van het economisch onevenwicht;

9. geeft zich er rekenschap van dat kredietverlening door de EU, gezien de algemene economische omstandigheden, op dit ogenblik zeer riskant is; verzoekt de Raad desondanks de twee programma's voor financiële steun op middellange termijn ten bedrage van 85 miljoen ecu en 200 miljoen ecu onverwijld en overeenkomstig de in de basisverordeningen vastgelegde voorwaarden ter beschikking van Oekraïne te stellen, daar zonder deze bijdragen en de nog door andere donorstaten en internationale financiële instellingen ter beschikking te stellen middelen Oekraïne zijn betalingsbalans niet in evenwicht zou kunnen brengen; is evenwel bezorgd over de interne politieke moeilijkheden in Oekraïne bij de ratificatie van de overeenkomst over het eerste programma voor financiële steun op de middellange termijn;

10. verzoekt de Commissie het Parlement onverwijld over dit voorstel te raadplegen;

11. verheugt zich erover dat de partnerschapsovereenkomst de mogelijkheid schept tot nauwere economische samenwerking tussen Oekraïne en de overige republieken van het GOS waardoor van oudsher bestaande banden tussen leveranciers, zowel op het gebied van energie en grondstoffen alsook van landbouwprodukten, kunnen worden hersteld;

12. wijst op de moeilijkheden die Oekraïne na het ongeluk met de kerncentrale van Tsjernobyl ook thans nog ondervindt bij het opheffen van de schade die bij de ramp is opgelopen alsook bij de veiligstelling van zijn energievoorziening;

13. juicht de besluiten toe die de Europese Unie en de andere geïndustrialiseerde landen hebben genomen om Oekraïne bij het te boven komen van zijn moeilijkheden te helpen;

14. wijst op de betekenis van de handel in landbouwprodukten voor Oekraïne dat een belangrijke landbouwproducent is; verzoekt de Commissie derhalve na te gaan in hoeverre Oekraïne bij de omzetting van de partnerschapsovereenkomst gebaat is bij vergaande handelsconcessies in de landbouwsector welke echter niet tot verstoring van de landbouwmarkten in de Unie mogen leiden;

15. spreekt de hoop uit dat de huidige resp. toekomstige onderhandelingen over aanvullende akkoorden over de textielhandel en staalprodukten spoedig met succes zullen worden bekroond en dat ook voor de handel in nucleair materiaal in het kader van een dergelijk akkoord een regeling kan worden getroffen;

16. roept de Europese Unie en de lid-staten op de samenwerking op de terreinen onderzoek, ontwikkeling, overdracht van technologie en industriële samenwerking alsmede op cultureel gebied te versterken;

17. onderstreept het gewicht van de in de partnerschapsovereenkomst overeengekomen aanpassing van de wetgeving alsmede van de verplichtingen die op het gebied van het mededingingsrecht, de bescherming van intellectueel eigendom en de overheidssubsidies werden aangegaan, waardoor eerlijke voorwaarden bij de wederzijdse uitwisseling van goederen tot stand moeten worden gebracht;

18. acht het noodzakelijk dat tot op het ogenblik dat deze bepalingen volledig in nationaal recht zijn omgezet, de EU kan teruggrijpen op haar beschermende maatregelen op handelsgebied indien er marktstoringen optreden of van de zijde van Oekraïne dumping of gesubsidieerde invoer plaatsvindt; deze mogen echter niet worden misbruikt voor protectionistische doeleinden;

19. is zich ervan bewust dat de bepalingen van de partnerschapsovereenkomst inzake het goederenverkeer, de grensoverschrijdende dienstverlening en de voorwaarden voor vestiging bij eventuele toetreding van Oekraïne tot de Wereldhandelsorganisatie moeten worden herzien en verwacht dan dat Oekraïne de ondernemingen uit de EU een betere toegang tot de markt alsmede betere arbeids- en vestigingsvoorwaarden zal bieden;

20. neemt met voldoening kennis van het feit dat Oekraïne heeft afgezien van het instellen van discriminerende voorschriften betreffende de vestiging van zeevaartondernemingen uit de EU, die indruisen tegen de bepalingen van de partnerschapsovereenkomst; betreurt evenwel dat pas na inwerkingtreding van de overeenkomst de onderhandelingen over een regeling van vervoer over de binnenwateren zullen beginnen;

21. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, en aan de regeringen van de lid-staten en van Oekraïne.