ddrg/super_eurlex huggingface dataset:
8.2.

Zo is het openbaar personenvervoer over de weg en per spoor geen universele dienst en is het onderworpen aan openbaredienstverplichtingen, die zijn gedefinieerd als “door een bevoegde instantie met het oog op de algemene dienstverlening inzake openbaar personenvervoer omschreven of vastgestelde prestatie die een exploitant, indien hij zich door zijn eigen commerciële belangen zou laten leiden, zonder compensatie niet, of niet in dezelfde mate of onder dezelfde voorwaarden, zou leveren” ( 9 ) . Hieruit volgt dat een openbaarvervoersdienst, die voldoet aan een behoefte van de gebruikers, niet noodzakelijkerwijs aan de marktregels is onderworpen. In veel lidstaten worden trajecten voor het openbaar personenvervoer per spoor en over de weg in landelijke of dunbevolkte gebieden geschrapt of ondermaats onderhouden om redenen van rentabiliteit. Hetzelfde geldt voor andere diensten zoals postdiensten (sluiting van kantoren) en bankdiensten (sluiting van filialen).
4.4.

Een hechter partnerschap tussen Latijns-Amerika en de Europese Unie kan bevorderlijk zijn voor de economische groei, vaart zetten achter structurele hervormingen in het voordeel van kennisintensieve sectoren, de bestrijding van armoede en sociale uitsluiting ten goede komen en meer aandacht genereren voor milieubescherming. Dit kan worden bereikt door: — associatieovereenkomsten uit te breiden, waardoor ruimte ontstaat voor investeringen, met name in nieuwe kennisintensieve activiteiten en hoogwaardige banen; — de oprichting van kleine en middelgrote ondernemingen te bevorderen door banen in netwerken te creëren; — te investeren in sectoren die duurzame groei, fatsoenlijk werk, sociale inclusie en milieuduurzaamheid hoog in het vaandel hebben; — innovatie en democratisering van nieuwe technologie, met name informatie- en communicatietechnologie (ICT), te stimuleren en aldus bij te dragen aan de verspreiding ervan op grote schaal; — inclusieve en milieuvriendelijke infrastructuur aan te leggen die, binnen een nieuw kader voor stadsontwikkeling, basisdiensten beter bereikbaar maakt en de territoriale cohesie bevordert; — te investeren in technologie die de klimaatverandering tegengaat; — meer gebruik te maken van milieuvriendelijke energie door een beroep te doen op niet-conventionele hernieuwbare bronnen om de energieconsumptie te diversifiëren, en te profiteren van de ervaringen van Europese bedrijven op dit gebied zodat stappen kunnen worden gezet in de richting van een groene economie; — bedrijfsorganisaties en vakbonden in staat te stellen om een centrale rol te spelen in de sociale dialoog, om een zo harmonieus mogelijke ontwikkeling van het lokale productieapparaat te bevorderen en de omvang van de informele economie te beperken.
3.6.

Gegevens en studies van zowel academici als de voedingsindustrie hebben een beter inzicht opgeleverd in de gevolgen van de Europese voedselsystemen voor de samenleving, het milieu en de gezondheid. Beide duiden erop dat er een meer geïntegreerde benadering moet komen. De huidige beleidskaders zijn weliswaar succesvol geweest bij de aanpak van afzonderlijke problemen, maar zij ontberen de collectieve samenhang die nodig is om het hoofd te bieden aan de uitdagingen waarmee mondiale en EU-voedselsystemen in de toekomst naar verwachting zullen worden geconfronteerd. Voedselgerelateerde beleidsmaatregelen worden grotendeels los van elkaar ontwikkeld en ontberen vaak samenhang. Beleidsmaatregelen op diverse niveaus houden evenmin verband met elkaar. Een voorbeeld dat aantoont dat er een meer geïntegreerde aanpak moet komen, is antimicrobiële resistentie, die zich via het gebruik van antibiotica in de veehouderij heeft verspreid en nu de gezondheid van de mens bedreigt. Het belang van een geïntegreerd voedselbeleid met betrekking tot deze kwestie is onlangs ook door commissaris Andriukaitis in een toespraak benadrukt. Een ander voorbeeld is het conflict tussen landgebruik voor voedsel en landgebruik voor energieopwekking, huisvesting en andere dringende behoeften. Voedselverspilling is deels ook een resultaat van de winst in productie-efficiëntie; er is in het hele systeem een constante en enorme voedselstroom. Een beroep doen op rationeel consumentengedrag om dit op te lossen, werkt niet.
2.1.

Overal in economie en samenleving is de digitalisering aan een opmars bezig. Vervoer wordt daarbij vaak genoemd als voorbeeld. In dit initiatiefadvies bespreekt het Comité de ontwikkelingen en gevolgen in verband met de digitalisering en robotisering van het vervoer vanuit het oogpunt van de samenleving als geheel, waaronder ondernemingen, werknemers, consumenten en burgers in het algemeen, en zet het uiteen hoe naar zijn mening in de EU-besluitvorming met die ontwikkelingen rekening moet worden gehouden om kansen te benutten en op een juiste manier om te gaan met risico’s.
6.2.

Een prosument kan alleen opereren of samen met buren in een flatgebouw. Van een coöperatie is sprake als bij de investering in de energie-installatie meerdere personen betrokken zijn. Daarbij kan het gaan om hele groepen bewoners van een bepaald gebied. Beoogd wordt elektriciteit of warmte op te wekken uit hernieuwbare energiebronnen om in de eigen behoeften te voorzien en eventuele overschotten te verkopen aan het net. In Duitsland zijn daarvoor drie natuurlijke personen nodig, in Polen tien natuurlijke personen of drie rechtspersonen.
3.33.

Er is veel discussie over de vraag wie aansprakelijk kan worden gehouden wanneer een AI-systeem schade veroorzaakt. Zeker wanneer het AI-systeem zelflerend is en na ingebruikname verder leert. Het Europees Parlement heeft aanbevelingen opgesteld voor burgerlijke wetgeving voor robotica, met daarin het voorstel om een zogenaamde „e-personality” voor robots, inhoudende dat deze civielrechtelijk aansprakelijk kunnen worden gehouden voor schade die zij veroorzaken, te onderzoeken. Het EESC is tegen een vorm van rechtspersoonlijkheid voor robots of AI(-systemen), omdat dit een onaanvaardbaar moreel risico in zich draagt. Van het aansprakelijkheidsrecht gaat een preventieve gedragscorrigerende werking uit, welke kan verdwijnen zodra de maker niet langer het aansprakelijkheidsrisico draagt, omdat dit is verlegd naar de robot (of het AI-systeem). Bovendien is er risico op oneigenlijke toepassing en misbruik van een dergelijke rechtsvorm. De vergelijking met de beperkte aansprakelijkheid van vennootschappen gaat hierbij mank, omdat daarbij altijd een natuurlijk persoon de ultieme aansprakelijke is. Onderzocht moet in dit verband worden in hoeverre de huidige nationale en EU wet- en regelgeving en jurisprudentie op het gebied van (product- en risico-)aansprakelijkheid en eigen schuld voldoende antwoord op deze vraag geven en zo niet, welke juridische oplossingen dan geboden zijn.
4.2.4.

Als China de kans krijgt om zijn marktaandeel langs oneerlijke weg te vergroten en een oligopolistisch voordeel kan behalen, zal het land dit later ongetwijfeld gebruiken om de prijzen weer te verhogen, waardoor consumentenindustrieën in de EU in zwaar weer terecht zullen komen. China handelt al op deze wijze om lokale industrieën te stimuleren. Het Europees Parlement (9) heeft bewijs gepresenteerd van maatregelen die de handel in natuurlijke hulpbronnen beperken en mogelijk in strijd zijn met WTO-regels. In 2009 zette China zijn Ontwikkelingsplan voor zeldzame aardmetalen 2009-2015 op poten, in het kader waarvan exportquota van 35 000 ton per jaar voor zeldzame aardmetalen werden opgelegd. Het jaar daarop verdrievoudigden de prijzen van Chinese zeldzame aardmetalen. Een ander voorbeeld is te vinden in de elektronicamarkt, waar China de uitvoer van onderdelen zwaarder belast dan eindproducten teneinde de lokale assemblage van apparaten te beschermen.
3.3.2.

De Commissie moet de rechten van personen met een handicap systematisch mainstreamen in alle Europese beleidsmaatregelen en programma’s voor internationale samenwerking. Het EESC is ingenomen met het EU-proefproject „Bridging the gap” („Overbrugging van de kloof”) en zou graag zien dat er een Europees financieringsprogramma voor de rechten van personen met een handicap wordt goedgekeurd. Dit financieringsprogramma dient te worden aangewend, zoals het geval is in een aantal Europese landen, in nauwe samenwerking met Europese organisaties van personen met een handicap, die als tussenschakels verantwoordelijk zijn voor het sturen, beheren en definiëren van beleids- en financieringsprioriteiten. Het is van belang ervoor te zorgen dat er geen Europese middelen worden toegekend voor projecten die niet stroken met de UNCRPD-bepalingen.
5.5.

In Moldavië is het sinds 2010 lopende programma „Economische stimulering van het platteland” nuttig gebleken als middel om banen te scheppen in de provincies aldaar. Landbouw en plattelandsontwikkeling zijn aangemerkt als kernsector voor de ontwikkelingssamenwerking tussen Moldavië en de EU, die voor 2014-2017 kan rekenen op bijstand ten bedrage van 100 à 120 miljoen EUR. In dit verband is in de zomer van 2014 een Enpard-programma voor Moldavië goedgekeurd ter waarde van 64 miljoen EUR, dat begin 2015 van start is gegaan. Via financiële en technische bijstand steunt het programma een door de overheid voorbereide, alomvattende langetermijnstrategie voor ontwikkeling van de sector. Deze financiële hulp zal het concurrentievermogen van de landbouwsector vergroten en zal de discussie over de ontwikkeling van nieuw beleid stimuleren.
3.5.1.

Het EESC is van mening dat Europese ingenieurs en technici van cruciaal belang zijn voor het herindustrialiseringsproces, daar zij ertoe kunnen bijdragen dat onderzoek sneller leidt tot innovatieve toepassingen op de markt en sneller een oplossing wordt gevonden voor de complexe problemen die samenhangen met de overstap op een sociale, duurzame, gezonde en concurrerende markteconomie. Met het oog daarop moeten ingenieurs en technici toegang hebben tot en ondersteund worden door innovatieve oplossingen die kwaliteit en niet alleen betaalbaarheid belonen alsook alle vormen van samenwerking in netwerken en clusters aanmoedigen via EU-beleidsmaatregelen en programma’s als: — strategische acties in het kader van de Digitale Agenda, — Horizon 2020, met name aan de hand van belangrijke ontsluitingstechnologieën, — COSME en het EIF, — de structuurfondsen en het Cohesiefonds.
1.8.

Een veilige verwijdering van asbest vraagt in de eerste plaats om goed getraind personeel, zowel in de asbestverwijderingsbedrijven zelf als onder werknemers in alle beroepssectoren die er per ongeluk mee in aanraking kunnen komen. Het EESC dringt er bij de Commissie op aan om in samenwerking met de nationale autoriteiten de noodzakelijke ondersteuning te bieden voor acties en initiatieven om ervoor te zorgen dat alle in de EU werkzame arbeidskrachten worden beschermd, aangezien kleine en middelgrote ondernemingen, waar de meeste Europese werknemers actief zijn, zich in een bijzonder kwetsbare positie bevinden wat betreft de toepassing van de wetgeving inzake gezondheid en veiligheid. Een gedegen training is dus essentieel in dit verband.
7.3.4.

Van belang is de mobiliteit van pedagogen overal in Europa, met name in het hoger onderwijs, dankzij het EU-programma een leven lang leren en/of andere speciaal voor dit doel opgezette instrumenten. Er is in Europa behoefte aan meer mobiliteit en uitwisseling van ervaringen, niet alleen tussen universiteiten onderling maar ook, waar passend, tussen universiteiten en ondernemingen. Er moeten programma’s worden ontwikkeld waardoor pedagogen tijd kunnen doorbrengen in andere onderwijsinstellingen en/of in ondernemingen, zodat zij zich echt kunnen gaan engageren, leren en ontwikkelen.
4.8

Het EESC is positief gestemd over de in het kader van Horizon 2020 goedgekeurde financiële steun voor vernieuwende initiatieven met een hoog risico van kmo's. Maatregelen om ervoor te zorgen dat kmo's en startende ondernemingen meer financiële middelen krijgen, niet alleen van overheden, maar ook van de markten en het financiële systeem, zijn van zeer groot belang.
3.4.3

In dit verband moet worden stilgestaan bij de kwestie van biobrandstoffen van de tweede generatie, al was het maar omdat het hier gaat om een industriële en intensieve productie: de enige rol die daarin nog voor landbouwers is weggelegd, is die van leverancier van grondstoffen, waarbij geen enkele garantie wordt geboden voor de opbrengst daarvan. De positie van de landbouwer in de productie en afzet van energiegewassen moet weer in evenwicht worden gebracht, met als doel om overal in de bedrijfstak de producentenorganisaties te bevorderen. Die laatste kunnen dan een doorslaggevende rol gaan spelen in de onderhandelingen over evenwichtige contracten met de partners post-productie.
6.2

De Commissie en de EDEO houden in hun evaluatie zeker rekening met de ingrijpende veranderingen die momenteel plaatsvinden in het zuidelijke Middellandse Zeegebied. Het probleem heeft echter een veel grotere reikwijdte. Werkloosheid, verarming, informele economie, immigratie, mensenhandel enz. zijn zowel in het oosten als in het zuiden aan de orde van de dag, met destabiliserende gevolgen voor zowel de politieke instellingen van de betreffende landen als de regio in haar geheel. Het Comité heeft in 2011 zijn steun uitgesproken voor de nieuwe strategie die was voorgesteld (11). Het hoopt dan ook dat de prioriteiten voor een evenwichtige en duurzame groei die meer banen oplevert en zorgt voor een grotere sociale zekerheid, volledig in aanmerking worden genomen in de toekomstige richtsnoeren van het OP.
3.13

Daarnaast zijn er goede regionale en nationale voorbeelden. Vooral in het oog springt het Franse project „Grenelle Environnement” (19). Dit op initiatief van de Franse president in 2007 in het leven geroepen forum brengt vertegenwoordigers van de overheid, lokale organisaties, ngo's en de sociale partners bijeen voor dialoog en partnerschap en heeft respectievelijk in 2008 en in 2010 twee belangrijke milieuwetgevingspakketten opgeleverd. Bovendien is de naam van de Franse sociaaleconomische raad in 2008 - nadat het voorstel voor „Grenelle environnement” was gedaan - van CES (conseil économique et social) veranderd in CESE (conseil économique, social et environnemental), waarna er ook leden in zijn benoemd die de milieusector vertegenwoordigen (20). Ten slotte worden er ook nog andere nationale en lokale modellen voor de burgerdialoog ontwikkeld in de vorm van „samenwerkingsplatforms”, „compact”, „samenwerkingsovereenkomsten en -protocollen” e.d. Ook aan die modellen moet recht worden gedaan.
4.3

Dit valt met name op in de bankensector. In de EU is tot nu toe geen enkele coöperatieve bank failliet gegaan. Uit gegevens van de Europese Vereniging van coöperatieve banken blijkt dat coöperatieve banken 20 % van alle spaargelden beheren. Ze financieren circa 29 % van de kleine en middelgrote ondernemingen in Europa. De afgelopen jaren hebben ze hun marktaandeel gestaag uitgebreid. In het Verenigd Koninkrijk hebben de coöperatieve banken hun marktaandeel verviervoudigd, van 1,2 % in 2009 tot 5 % in 2010. In Italië heeft het BCC-stelsel (Banche di credito cooperativo) het bedrag aan spaargelden dat het beheert en de uitstaande leningen de afgelopen vijf jaar sterk zien stijgen, met respectievelijk 49 % en 60 %, terwijl de werkgelegenheid met 17 % toenam (ter vergelijking: de werkgelegenheid in de rest van de Italiaanse bankensector nam in diezelfde periode met 5 % af). In Cyprus hebben coöperatieve kredietinstellingen volgens de Autoriteit voor het toezicht op en de ontwikkeling van coöperatieve vennootschappen hun marktaandeel in 2011 vergroot (van 35 % tot 38 % wat betreft beheerde spaargelden en van 27 % tot 29 % wat betreft uitstaande kredieten), hetgeen bevestigt dat Cyprioten de coöperatieve kredietinstellingen in tijden van crisis als veilige havens zien.
6.4

Bij het IMF wordt de EU door verschillende woordvoerders vertegenwoordigd (door de voorzitter van EURIMF, de ECB, de voorzitter van de Eurogroep, de minister van Financiën van het EU-voorzitterschap). Door de onenigheid tussen de lidstaten over financiële en ontwikkelingsvraagstukken lukt het haar niet om met één stem te spreken. Op handelsgebied treedt de Europese Commissie namens de hele EU op. Bij alle andere financiële en economische aangelegenheden lukt het zelfs de 16 lidstaten met een gemeenschappelijk munt, die een deel van hun bevoegdheden hebben overgedragen aan de ECB, niet altijd om één krachtig standpunt in te nemen. Gelet op de steeds belangrijker wordende rol van de instellingen van Bretton Woods, en met name het IMF, roept het EESC de EU en haar instellingen op hun onderlinge coördinatie in de governance van die instellingen te verbeteren. Alle EU-lidstaten samen zijn goed voor 32 % van de stemmen in het IMF (tegenover 17 % in het geval van de Verenigde Staten). Verlies aan invloed van kleinere EU-lidstaten ten gunste van opkomende economieën kan worden gecompenseerd door een betere coördinatie van het EU-beleid.
8.1

Het Comité is van mening dat certificering de beste waarborg biedt voor de consument. Certificering is een procedure waarbij een (volgens een officiële procedure) erkende, onafhankelijke en onpartijdige organisatie een certificaat afgeeft als bewijs dat een dienst, product of proces aan specifieke in een bestek opgenomen eisen (dit kunnen normen zijn) voldoet. Certificering en erkenning zijn beide controleprocedures: in het eerste geval wordt getoetst of voldaan wordt aan specifieke eisen, in het tweede geval of een instantie over de vereiste kwaliteiten beschikt. Wil men de steun van het grote publiek behouden, dan is het voor de eerlijke handel, en ethisch verantwoord consumptiegedrag van de burger in het algemeen, van het grootste belang dat er middelen worden vastgesteld waarmee: 1. de werking van eerlijke handel transparant, zichtbaar en inzichtelijk kan worden gemaakt. (op dit vlak dient nog heel wat voorlichting te gebeuren over hoe eerlijke handel werkt en wat de doelstellingen zijn), en 2. gewaarborgd kan worden dat men met de aankoop van een levensmiddel een dorp en zijn bewoners alsook de ontwikkeling van de landbouwsector in ontwikkelingslanden steunt.
5.5

De eerste aansprakelijkheidsregeling geldt voor gevaarlijke of potentieel gevaarlijke beroepsactiviteiten als genoemd in bijlage III bij de richtlijn. Het betreft voornamelijk industriële of landbouwactiviteiten waarvoor een vergunning is vereist overeenkomstig de richtlijn inzake geïntegreerde preventie en bestrijding van verontreiniging, activiteiten waarbij zware metalen in de lucht of in het water worden geloosd, activiteiten van installaties voor de vervaardiging van gevaarlijke chemicaliën, activiteiten in het kader van het beheer van afvalstoffen (met name van stortplaatsen en verbrandingsinstallaties), alsook activiteiten met betrekking tot genetisch gemodificeerde organismen en micro-organismen. In het kader van dit eerste stelsel kan de exploitant aansprakelijk worden gesteld ook als hij geen enkele fout heeft begaan. De tweede aansprakelijkheidsregeling is van toepassing op andere dan de in bijlage III genoemde beroepsactiviteiten, maar geldt uitsluitend wanneer er schade of dreiging van schade is voor krachtens de communautaire wetgeving beschermde soorten of natuurlijke habitats. In dat geval kan de exploitant slechts aansprakelijk worden gesteld wanneer hij een fout heeft begaan of nalatig is geweest. De richtlijn voorziet ook in een reeks uitzonderingen op het beginsel van de milieuaansprakelijkheid.
5.1.5.3

Eilandgebieden moeten kunnen beschikken over hoogopgeleide werknemers. Zij hebben te kampen met het fenomeen dat jonge mensen emigreren, omdat zij op het vasteland universitaire studies kunnen doen en beter betaalde banen kunnen krijgen. Zelfs al is het BBP niet perfect als indicator of criterium, toch benadrukt het 4e cohesieverslag dat de toename ervan afhangt van de productiviteit en de beroepsbevolking. Daarom moet de oprichting van universiteiten en andere instellingen voor hoger onderwijs in eilandgebieden worden bevorderd, zodat inwoners van eilandgebieden daar kunnen worden opgeleid. Een voorbeeld hiervan is de universiteit van Corsica, die sinds zijn heropening in 1981 het aantal studenten heeft zien toenemen en bijgevolg het regionale menselijk kapitaal zowel in aantal als in kwaliteit heeft vergroot. Hierdoor is een aantal verstoringen van de arbeidsmarkt minder groot geworden en hebben verschillende economische sectoren (o.a. voedselverwerking, toerisme en ICT) en ondernemingen zich uitgebreid.
5.4

De dienstenrichtlijn laat de gelding van de consumentenbeschermingsvoorschriften in het land van verrichting in beginsel onverlet, maar in de discussie werd steeds weer de vrees geuit dat zulks in een aantal gevallen toch niet zal opgaan. De vraag of de nationale beschermingsregelingen naar verwachting van de respondent waarschijnlijk geschonden zullen worden, werd door 52 % bevestigend beantwoord. Het vaakst werd geklaagd over verslechtering van de rechtshandhaving bij met name klachten en vorderingen tot schadevergoeding. Dit komt overeen met de antwoorden op een andere vraag, in het kader waarvan 76 % wijst op problemen in verband met aansprakelijkheid en bestuurlijke tenuitvoerlegging. Verder vreest 51 % dat het consumentenbeschermingsniveau er over het algemeen op achteruit zal gaan. Daarbij werd speciaal de aandacht gevestigd op nationale normen die zich boven het EU-minimum situeren. Het verslechteringsgevaar werd ook genoemd in verband met bestuursrechtelijke voorschriften voor bedrijfsuitoefening. Deze zijn van direct belang voor de consumenten omdat zij in de toekomst op basis van het oorsprongsbeginsel zullen worden geformuleerd. Daarbij werden met name bescherming tegen oplichterij of gronden voor schadevergoedingsvorderingen genoemd. Verder bestaat vrees voor verslechtering op het gebied van garantie en dienstverlening. Ten slotte toonden velen zich bezorgd over aantasting van de rechten op informatie over producten (milieurisico's, inlichtingen over aansprakelijkheid, transparantie in het algemeen), prijsaanduidingen, aanbieders (integriteit van de aanbieder, niveau van kwalificatie, voorgeschreven beveiliging), garantie, aansprakelijkheid, enz.
5.5

In discussies over de gevolgen van de klimaatverandering maken tal van waarnemers zich sterk voor diverse fiscale of andere financiële maatregelen. Dergelijke maatregelen kunnen inderdaad zeer duidelijke resultaten opleveren, maar enige voorzichtigheid is wel geboden. Heffingen op autobrandstof hebben in sociaal opzicht een negatieve uitwerking op inwoners van dunbevolkte gebieden. Tolheffing op auto's op weg naar het stadscentrum komt de algehele verkeerssituatie ten goede, maar moet wel gepaard gaan met extra investeringen in het openbaar vervoer. Anders is een nieuwe verstoring van het sociaal-economische evenwicht het gevolg: wie het zich kan veroorloven blijft autorijden, terwijl de rest op het al dan niet efficiënt werkende openbaar vervoer is aangewezen.
6.2

Het lijkt noodzakelijk om de vraag welke rol de ontwikkeling van het hogesnelheidsspoor speelt in het ontstaan van de tegenstrijdigheden in het huidige spoor, waarbij oud en modern door elkaar lopen, op de agenda te laten staan. De aanleg van deze netten is in het middelpunt van de belangstelling komen te staan en is inmiddels van het traditionele spoorgebeuren losgekomen. Aangezien hier sprake is van dure ontwikkelingen, is het onvermijdelijk dat aan andere potentiële ontwikkelingen middelen worden onttrokken. In Frankrijk bijvoorbeeld is vanwege de ontwikkeling van de TGV de traditionele spoorweginfrastructuur op bepaalde trajecten zo verslechterd dat op veel trajecten een beduidende snelheidsbeperking moest worden ingevoerd. Dat betekent een aanzienlijk tijdverlies voor de gebruikers (reizigers en vrachtvervoerders). De vraag rijst in welke verhouding dit staat tot de tijdwinst voor de gebruikers van de hogesnelheidstrein.