[pic] | EUROPESE COMMISSIE |

Brussel, 21.3.2011

COM(2011) 148 definitief

2008/0062 (COD)

MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT overeenkomstig artikel 294, lid 6, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie inzake het

standpunt van de Raad in eerste lezing over een voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad ter facilitering van de grensoverschrijdende handhaving van de verkeersveiligheid

2008/0062 (COD)

MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT overeenkomstig artikel 294, lid 6, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie inzake het

standpunt van de Raad in eerste lezing over een voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad ter facilitering van de grensoverschrijdende handhaving van de verkeersveiligheid

1. ACHTERGROND

Toezending van het voorstel aan het Europees Parlement en de Raad COM(2008) 151 definitief – 2008/0062 (COD) | 19/3/2008 |

Advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité: | 17/9/2008 |

Advies van het Europees Parlement in eerste lezing: | 17/12/2008 |

Vaststelling van het standpunt van de Raad: | 17/3/2011 |

2. DOEL VAN HET VOORSTEL VAN DE COMMISSIE

Het voorstel van de Commissie heeft tot doel de verkeersveiligheid te verbeteren door het opzetten van een systeem voor uitwisseling van informatie, over de zwaarste verkeersovertredingen die een bedreiging vormen voor de verkeersveiligheid, tussen de staat van de overtreding en de staat van inschrijving. Het dient om de eigenaar van het voertuig te identificeren die een verkeersovertreding heeft begaan in een andere lidstaat dan die waar zijn voertuig is ingeschreven; de lidstaat van de overtreding heeft dan de mogelijkheid hem te vervolgen en te bestraffen.

De overtredingen waarop dit voorstel betrekking heeft, zijn te hoge snelheid, het niet dragen van de veiligheidsgordel, door het rode licht rijden en rijden onder invloed. Deze verkeersovertredingen veroorzaken het grootste aantal wegongevallen en verkeersslachtoffers.

De tekst regelt eveneens de uitwisselingsprocedures (gegevens, bevoegde autoriteiten en netwerk) en bevat een model van kennisgevingsbrief die aan de kentekenhouder wordt verzonden. Het voorstel van de Commissie betreft het opzetten van een EU-netwerk voor deze informatie-uitwisseling, met inbegrip van de toepasselijke interfaces met bestaande systemen/netwerken.

3. Commentaar op het standpunt van de Raad

3.1. Algemene opmerking over het standpunt van de Raad

Wat de inhoud van het standpunt van de Raad betreft, zal de tekst in het algemeen de grensoverschrijdende uitwisseling van informatie over verkeersveiligheidsgerelateerde overtredingen faciliteren en komt hij tegemoet aan de belangrijkste doelstellingen van de Commissie om alle weggebruikers in de EU een hoog niveau van bescherming te bieden. De aangenomen tekst draagt bij tot de verwezenlijking van de nieuwe beleidslijnen inzake verkeersveiligheid die de Commissie voor de periode 2011-2020 heeft vastgesteld, in het bijzonder wat betreft de strategische doelstelling om de verkeersregels beter te handhaven. Er wordt van verwacht dat de tekst een sterk afschrikkende werking heeft doordat alle bestuurders ertoe worden aangezet de verkeersregels na te leven.

De voornaamste doelstelling van het voorstel van de Commissie was een uitwisseling van informatie op te zetten om de identificatie mogelijk te maken van de eigenaar van het voertuig die een overtreding heeft begaan in een andere lidstaat dan die waar het voertuig is ingeschreven. Deze doelstelling is in het standpunt van de Raad in eerste lezing in ruime mate bereikt alhoewel de aanvankelijk door de Commissie voorgestelde informatie-uitwisselingsstructuur voorzag in het opzetten van een EU-netwerk voor de toepassing van de richtlijn, hetgeen niet het geval is in het standpunt van de Raad.

De tweede hoofddoelstelling die de Commissie in haar voorstel nastreeft, houdt verband met de verdere afhandeling na de identificatie van de overtreder wanneer de informatie beschikbaar is. Deze doelstelling is in het standpunt van de Raad in eerste lezing slechts gedeeltelijk vervuld en de Commissie gelooft dat er ruimte is om de tekst op dit vlak te versterken, uitgaande van de desbetreffende amendementen van het EP in eerste lezing.

Wat de keuze van de rechtsgrondslag betreft, was de Commissie van mening dat uit wettelijk en institutioneel oogpunt "politiële samenwerking" (artikel 87, lid 2) niet de passende grondslag voor deze richtlijn vormt. In dat verband heeft de Commissie een verklaring bij de notulen van de Raad afgelegd waarbij zij zich het recht behoudt om van alle haar ter beschikking staande rechtsmiddelen gebruik te maken (zie punt 4). De Commissie heeft eveneens geconstateerd dat er in de Raad eensgezindheid bestond over "politiële samenwerking" als rechtsgrondslag.

3.2 Gedetailleerde opmerkingen van de Commissie

3.2.1 Inhoud van het standpunt van de Raad

De Raad heeft besloten de lijst van overtredingen die onder de richtlijn vallen, uit te breiden. Naast de zogenoemde "vier doodsveroorzakers" (te hoge snelheid, het niet dragen van de veiligheidsgordel, door het rode licht rijden en rijden onder invloed) bevat de lijst nu ook andere overtredingen, zoals rijden onder invloed van drugs. De Commissie verheugt zich over de uitbreiding van het toepassingsgebied van het instrument.

Met betrekking tot het mechanisme voor de informatie-uitwisseling en het te gebruiken netwerk spruit de in het standpunt van de Raad gekozen benadering voort uit bestaande instrumenten voor "politiële samenwerking". In het bijzonder wordt voortgebouwd op de bestaande informatie-uitwisseling in de context van de Prüm-besluiten inzake grensoverschrijdende samenwerking ter bestrijding van terrorisme en grensoverschrijdende criminaliteit in verband met inschrijvingsgegevens van voertuigen.[1] De Raad heeft voorgesteld dat de lidstaat van inschrijving de lidstaat van overtreding toegang verleent tot de gegevens betreffende voertuigen en de bestuurders ervan in de nationale gegevensbank voor inschrijving van voertuigen. Voor deze informatie-uitwisseling heeft de Raad er in zijn standpunt voor gekozen het aanvankelijk door de Commissie voorgestelde elektronisch netwerk van de EU te vervangen door rechtstreeks gebruik van de bestaande systemen die krachtens de Prüm-besluiten zijn opgezet.

Hoewel de Commissie een voorkeur heeft voor de oprichting van een elektronisch netwerk van de EU volgens de lijnen van haar voorstel, heeft zij terzake toch enige flexibiliteit aan de dag gelegd en heeft zij aanvaard dat de informatie-uitwisseling zoveel mogelijk plaatsvindt met gebruikmaking van systemen als EUCARIS. De Commissie is immers van mening dat de wijze waarop de Raad de informatie-uitwisseling benadert, hoofdzakelijk betrekking heeft op de technische aspecten van de informatie-uitwisseling en de hoofddoelstelling van de richtlijn niet fundamenteel aantast.

Ten slotte is het aanvankelijk door de Commissie voorgestelde bekeuringsformulier in het standpunt van de Raad vervangen door een kennisgevingsbrief (artikel 4, onder a)), die aan de overtreder wordt verzonden wanneer de staat van de overtreding besluit de overtreding te vervolgen. Het gebruik van het model in bijlage bij de richtlijn blijft optioneel voor de lidstaten. De Commissie kan de benadering van de Raad aanvaarden op voorwaarde dat de lidstaat de overtreder inlicht wanneer hij besluit de verkeersveiligheidsgerelateerde overtredingen te vervolgen.

Met betrekking tot aspecten van gegevensbescherming kan de Commissie aanvaarden dat Besluit 2008/977/JBZ van toepassing is op uitwisseling van gegevens betreffende strafrechtelijke overtredingen maar zij dringt erop aan een verwijzing naar Richtlijn 95/46/EG inzake uitwisseling van gegevens betreffende administratieve overtredingen toe te voegen.

Ten slotte moet worden opgemerkt dat terwijl de Commissie de meeste amendementen van het EP in eerste lezing heeft aanvaard omdat deze haar aanvankelijk voorstel versterkten, de Raad geen enkel daarvan in haar standpunt heeft opgenomen.

3.2.2 Rechtsgrondslag

De Commissie wenst de aandacht van het Europees Parlement te vestigen op de verandering van rechtsgrondslag, waartoe de Raad heeft besloten en waarover de Commissie een verklaring heeft afgelegd (zie verklaring van de Commissie onder punt 4), aangezien deze verandering een moeilijk precedent vormt.

In de eerste plaats heeft de voorgestelde richtlijn een duidelijke doelstelling op het gebied van verkeersveiligheid en valt zij derhalve binnen het toepassingsgebied van artikel 91 VWEU. Voorts heeft de voorgestelde richtlijn geen invloed op de nationale indeling van de desbetreffende overtredingen.

Daarnaast genieten drie lidstaten krachtens artikel 87, lid 2, een afwijkende regeling inzake politiële samenwerking ("opt-in" voor het Verenigd Koninkrijk en Ierland en "opt-out" voor Denemarken overeenkomstig respectievelijk de Protocollen nr. 21 en 22 VWEU), hetgeen betekent dat drie lidstaten potentieel niet door de voorgestelde richtlijn gebonden zijn.

Bovendien gelooft de Commissie dat artikel 87, lid 2, enkel betrekking kan hebben op strafrechtelijke verkeersovertredingen.

4. CONCLUSIES/ALGEMENE OPMERKINGEN

Alhoewel verschillende onderdelen van het standpunt van de Raad naar mening van de Commissie tegemoetkomen aan de hoofddoelstellingen van haar aanvankelijke voorstel als hierboven toegelicht (zie in het bijzonder onder punt 3.2.1), heeft de verandering van de rechtsgrondslag de Commissie ertoe gebracht de volgende verklaring af te leggen:

"De Commissie constateert dat er in de Raad eensgezindheid bestaat over het ontwerp-compromis van het voorzitterschap, ook over de vervanging van de door de Commissie voorgestelde rechtsgrondslag, namelijk van artikel 91, lid 1, onder c), VWEU, door artikel 87, lid 2, VWEU. De Commissie deelt het standpunt van de Raad dat het van belang is de doelstellingen van het richtlijnvoorstel na te streven om de verkeersveiligheid te verbeteren; vanuit een juridisch en institutioneel oogpunt meent zij evenwel dat artikel 87, lid 2, VWEU niet de juiste rechtsgrondslag vormt, en behoudt zij zich derhalve het recht voor om van alle haar ter beschikking staande rechtsmiddelen gebruik te maken. "

Voor de tweede lezing moeten mogelijke compromissen worden onderzocht om het mogelijk te maken zowel administratieve als strafrechtelijke overtredingen in aanmerking te nemen.

[1] Besluit 2008/615/JBZ van de Raad van 23 juni 2008 inzake de intensivering van de grensoverschrijdende samenwerking, in het bijzonder ter bestrijding van terrorisme en grensoverschrijdende criminaliteit en Besluit 2008/616/JBZ van de Raad van 23 juni 2008 betreffende de uitvoering van Besluit 2008/615/JBZ.