Bekendmaking van een goedgekeurde standaardwijziging van een productdossier van een beschermde oorsprongsbenaming of beschermde geografische aanduiding in de sector landbouwproducten en levensmiddelen, als bedoeld in artikel 6 ter, leden 2 en 3, van Gedelegeerde Verordening (EU) nr. 664/2014 van de Commissie

(2023/C 18/09)

Deze mededeling wordt bekendgemaakt overeenkomstig artikel 6 ter, lid 5, van Gedelegeerde Verordening (EU) nr. 664/2014 van de Commissie (1).

Mededeling van de goedkeuring van een standaardwijziging van het productdossier van een beschermde oorsprongsbenaming of een beschermde geografische aanduiding uit een lidstaat [Verordening (EU) nr. 1151/2012]

“Torta del Casar”

EU-nr.: PDO-ES-0213-AM02 – 21.10.2022

BOB (X) BGA ( )

1. Naam van het product

“Torta del Casar”

2. Lidstaat waartoe het geografische gebied behoort

Spanje

3. Autoriteit van de lidstaat die de standaardwijziging meedeelt

Dirección General de Agricultura y Ganadería, adscrita a la Consejería de Agricultura, Desarrollo Rural, Población y Territorio de la Junta de Extremadura [Directoraat-generaal Landbouw en Veehouderij van het regionale ministerie van Landbouw, Plattelandsontwikkeling, Bevolking en Grondgebied van Extremadura]

4. Beschrijving van de goedgekeurde wijziging(en)

De standaardwijziging is beperkt tot punt E, deel 2 (Fabrikanten), van het productdossier. Het gaat meer bepaald om de schrapping van de specifieke houdbaarheidsdatum (die was vastgesteld op 210 dagen vanaf de productiedatum) die onder het opschrift “Verzending” in dat deel over de fabrikanten was vermeld. Hoewel dit een geringe wijziging is, houdt de aanvraag tot wijziging een kleine aanpassing van het desbetreffende enig document in. Met name wordt in de laatste alinea van punt 3.6 (Specifieke voorschriften betreffende de etikettering van het product waarnaar de geregistreerde naam verwijst) de zin waarbij de maximale houdbaarheidsdatum wordt vastgesteld op 210 dagen vanaf de productiedatum, eveneens geschrapt.

Deze wijziging kan in geen geval worden aangemerkt als een wijziging op Unieniveau: ze heeft geen invloed op de beschermde naam noch op een gegarandeerde traditionele specialiteit, ze vormt geen bedreiging voor het verband en ze houdt geen nieuwe beperkingen op de handel in het beschermde product in (maar integendeel een schrapping van een beperking op de handel in het product).

ENIG DOCUMENT

“Torta del Casar”

EU-nr.: PDO-ES-0213-AM02 – 21.10.2022

BOB (X) BGA ( )

1. Naam/Namen

“Torta del Casar”

2. Lidstaat of derde land

Spanje

3. Beschrijving van het landbouwproduct of levensmiddel

3.1. Productcategorie

Categorie 1.3. Kaas

3.2. Beschrijving van het product waarvoor de in punt 1 vermelde naam van toepassing is

“Torta del Casar” is een rauwmelkse schapenkaas. Het gaat om schapen van de rassen merino en entrefino. De kaas wordt gestremd met plantaardig stremsel gemaakt van kardoen (Cynara cardunculus) en wordt gedurende ten minste 60 dagen gerijpt.

“Torta del Casar” moet de onderstaande fysieke, fysisch-chemische en organoleptische kenmerken hebben.

a) Fysieke kenmerken — Vorm: cilindrisch met duidelijk vlakke boven- en onderkant, platbolle zijvlakken en afgeronde randen. — Afmetingen: i. diameter: ten minste 7 cm ii. hoogte: niet meer dan 50 % van de diameter — Gewicht: er zijn drie gewichtsmarges, met een maximale tolerantie van 5 %: i. groot: 801-1 100 g ii. middelgroot: 501-800 g iii. klein: 200-500 g

b) Fysisch-chemische kenmerken — Vetgehalte in de droge stof: minstens 50 % — Drogestofgehalte: minstens 50 % — pH: minstens 5,20 en hoogstens 5,90 — NaCl: hoogstens 3,0 %

c) Organoleptische kenmerken — Korst: halfhard, duidelijk afgebakend en onderscheiden van de kaasmassa, met een uniforme okerkleur, zonder toevoeging van kleurstoffen en traditioneel ingewreven met olie. Er kunnen kleine barsten aanwezig zijn in het korstoppervlak.

3.3. Diervoeders (alleen voor producten van dierlijke oorsprong) en grondstoffen (alleen voor verwerkte producten)

De geregistreerde schapenkuddes moeten worden gevoederd volgens de traditionele praktijken waarbij gebruik wordt gemaakt van de natuurlijke hulpbronnen van het geografische gebied door middel van extensieve of semi-extensieve veehouderij. Veevoer, stro, mengvoeder en krachtvoer mogen waar nodig als aanvullende voeding worden gebruikt.

De maximale veebezetting voor semi-extensieve veehouderij bedraagt 1,8 grootvee-eenheden per hectare (GVE/ha). Zo wordt gegarandeerd dat aanvullende voeding die buiten het geografische gebied wordt aangekocht, onder de limiet blijft die is vastgelegd in de toepasselijke wetgeving.

Behalve de spontane vegetatie, die de basis vormt van het extensieve of semi-extensieve houderijsysteem, levert het geografische gebied ook hooi, stro, granen of wikke uit zaad. Dit alles kan worden gebruikt voor begrazing of, na het oogsten, als groenvoeder of gedroogd voeder.

De aanvullende voeding bestaat vooral uit eiwitten (soja, koolzaad > 50 %) en graan (gerst, maïs, tarwe > 25 %). Het uiteindelijke mengsel dat aan de dieren wordt gegeven, bestaat hoofdzakelijk uit dat basisvoer (> 25 %), voedergewassen (luzerne, wikke > 30 %), graan (maïs, gerst > 20 %) en zaden (katoen, zonnebloem > 6 %).

Het is technisch niet mogelijk om soja, koolzaad, zonnebloemzaad, katoenzaad of luzerne te verkrijgen in het geografische gebied.

De melk die wordt gebruikt om “Torta del Casar” te produceren, moet afkomstig zijn van de schapenrassen merino en entrefino.

Wat betreft de kwaliteit en samenstelling, moet de melk die wordt gebruikt om “Torta del Casar” te produceren, geschikt zijn om kaas te maken en in elk geval:

— rauw, vol, niet-gestandaardiseerd, zuiver en vrij van onzuiverheden zijn;

— een vet-plus-eiwitgehalte hebben van ten minste 11,0 % en een eiwitgehalte van ten minste 4,8 %;

— een pH hebben tussen 6,6 en 6,9.

3.4. Specifieke onderdelen van het productieproces die in het afgebakende geografische gebied moeten plaatsvinden

Het geografische gebied van de BOB “Torta del Casar” ligt in Cáceres, een provincie die behoort tot de autonome regio Extremadura (Spanje), en wordt omschreven in punt 4 van dit document. De volgende onderdelen van het productieproces moeten in dit gebied plaatsvinden:

— de productie van de melk, zoals beschreven in punt 3.3;

— de vervaardiging van de kaas, met inbegrip van de stremming, het snijden, het in de vorm plaatsen, het persen, het zouten en het rijpen.

3.5. Specifieke voorschriften betreffende het in plakken snijden, het raspen, het verpakken enz. van het product waarnaar de geregistreerde naam verwijst

De kazen mogen in omloop worden gebracht in porties van een helft of een kwart. De verpakking is vrij te kiezen, mits de integriteit en uiteindelijke kwaliteit van het product behouden blijven.

3.6. Specifieke voorschriften betreffende de etikettering van het product waarnaar de geregistreerde naam verwijst

De hele of versneden kazen moeten in het geografische gebied door gecertificeerde marktdeelnemers worden voorzien van een etiket om de oorsprong en authenticiteit van het product te garanderen. Zoals vermeld in punt 3.2., c), van dit document, is “Torta del Casar” een kaas met een halfharde korst. Daarom is het niet toegestaan om verwijderbare identificatie-elementen, zoals caseïneplaatjes, met het oog op de traceerbaarheid aan de korst te bevestigen. Het certificeringslabel is dus het enige element dat de authenticiteit en oorsprong van het product garandeert. Het label bevat een gedrukt batchnummer en uniek serienummer en moet door de marktdeelnemers worden bevestigd alvorens het product in omloop te brengen. Zo kan de kaas in de handel worden gebracht onder toezicht van de raad van toezicht en zonder de traceerbaarheid in gevaar te brengen of een beperking voor de eengemaakte markt te vormen.

De eindetikettering moet bestaan uit het commerciële etiket van de kaasmakerij en het certificeringslabel, en moet onlosmakelijk en onuitwisbaar op elke gecertificeerde hele of versneden kaas worden aangebracht. De eindverantwoordelijkheid voor het correcte gebruik van de etikettering ligt bij de geregistreerde marktdeelnemer.

Ook het batchnummer, de datum van minimale houdbaarheid en alle andere gegevens die worden vermeld in de desbetreffende wetgeving, moeten op het eindetiket worden weergegeven.

Logo BOB “Torta del Casar”:

4. Beknopte beschrijving van het afgebakende geografische gebied

Het geografische gebied waarin de melk wordt geproduceerd en de “Torta del Casar” wordt gemaakt, bevindt zich in de districten (“comarcas”) Los Llanos de Cáceres, Sierra de Fuentes en Montánchez, ten zuiden van het centrum van Cáceres, een provincie die behoort tot de autonome regio Extremadura (Spanje).

Het gebied is ongeveer 400 000 ha groot en omvat de volgende gemeenten:

Albalá, Alcuéscar, Aldea del Cano, Aliseda, Almoharín, Arroyo de la Luz, Arroyomolinos, Benquerencia, Botija, Brozas, Cáceres, Casar de Cáceres, Casas de Don Antonio, Garrovillas,

Herreruela, Hinojal, La Cumbre, Malpartida de Cáceres, Monroy, Montánchez, Navas del Madroño, Plasenzuela, Ruanes, Salvatierra de Santiago, Santa Ana, Santa Marta de Magasca, Santiago del Campo, Sierra de Fuentes, Talaván, Torremocha, Torreorgaz, Torrequemada, Torre de Santa María, Valdefuentes, Valdemorales, Zarza de Montánchez.

5. Verband met het geografische gebied

5.1. Specificiteit van het geografische gebied

a) Natuurlijke factoren

— Reliëf: het productiegebied ligt ten noorden van de Sierra de San Pedro en grenst aan de provincie Badajoz. Het gebied wordt in het oosten begrensd door de rivieren de Magasca en de Almonte, en in het noorden door de Taag. Het gebied is een steppeachtige vlakte die van het noordwesten naar het zuidoosten wordt doorsneden door de Sierra de Fuentes, met hoogten tussen 250 en 450 m.

— Bodem: de bodem bestaat uit zand, zandleem of klei, is niet erg vruchtbaar en dun en is ontstaan door de decompositie van de granieten ondergrond. Op vele plaatsen komen de rotsen aan de oppervlakte en vormen ze zogenaamde “berrocales” of “barruecos”. Een bekend voorbeeld daarvan bevindt zich in Malpartida de Cáceres. Er zijn maar weinig plaatsen geschikt om gewassen te telen en de meeste oppervlakte wordt gebruikt om schapen te laten grazen.

— Klimaat: het gebied heeft een continentaal klimaat met lange, hete zomers en korte, milde winters. De gemiddelde jaartemperatuur ligt tussen 15 en 18 °C, maar de temperatuur kan in de zomer tot boven de 40 °C klimmen. De neerslag ligt tussen 300 en 500 ml, is onregelmatig en valt vooral in de lente en de herfst.

— Hydrografie: behalve de hierboven vermelde waterlopen die het gebied omringen, zijn er ook nog andere, zoals de Salor en de Ayuela, zijrivieren van de Taag, en de Guadiloba, een zijrivier van de Almonte.

— Flora en natuurlijke graslanden: de flora bestaat vooral uit kruidachtigen zoals grasachtigen (Gen. Poa, Festuca en Agrostis), vlinderbloemigen (Gen. Medicago en Trifolium) en samengesteldbloemigen, soorten die erg voedzaam zijn, maar langzaam groeien. In de hogergelegen gebieden zijn ook enkele struiken te vinden, zoals Genista en steekbrem, en bomen van het geslacht Quercus (steeneik, kermeseik, kurkeik).

b) Historische en economische factoren

Sinds mensenheugenis wordt in het afgebakende geografische gebied van de BOB “Torta del Casar”, zoals omschreven in punt 4 van dit document, vee geweid en elk seizoen verweid. Deze activiteiten zijn nauw verbonden met elkaar en met de districten die samen het geografische gebied vormen. De hierboven beschreven natuurlijke factoren hebben de bevolking er immers toe gedwongen om de beschikbare middelen optimaal te benutten om hun economieën in stand te houden.

De schaarste aan natuurlijke hulpbronnen in het gebied werkte de opkomst van veehouderijen, met name de schapenteelt, in de hand. Er zijn bewijzen gevonden dat al sinds de oudheid schapenkuddes in dit gebied aanwezig waren en het werk “Interrogatorios de la Real Audiencia. Extremadura al final de los tiempos modernos. Partido Judicial de Cáceres” [Verhoor in de Koninklijke Rechtbank. Extremadura aan het einde van de moderne tijd. Rechtsgebied Cáceres] uit 1791 vermeldt dat kaas werd geproduceerd, die werd gebruikt om tienden te betalen en dat schapen aanwezig waren die melk produceerden en vooral werden gehouden voor hun wol.

Door de daling van de wolprijzen werd de productie van melk en kaas echter belangrijker, waardoor de productie van “Torta del Casar” een essentiële extra bron van inkomsten ging vormen in het geografische gebied.

c) Menselijke factoren

Het specifieke karakter van “Torta del Casar” werd in stand gehouden dankzij natuurlijke, historische en economische factoren, maar ook menselijke factoren, en met name de kaasmeester. Het productieproces heeft een aantal wijzigingen ondergaan toen de praktijk van het kaas maken in de schaapskooi voor eigen gebruik plaats maakte voor de moderne kaasmakerijen die zijn ontworpen om te voldoen aan nieuwe normen en vragen van de markt. Toch is de kaasmeester een essentiële figuur gebleven omdat zijn specifieke kennis van de grondstoffen, de processen en het gewenste eindresultaat nog steeds nodig is voor de productie van “Torta del Casar”. Het moet worden opgemerkt dat de kaasmeester meerdere variabelen controleert, waarbij om de volgende redenen specifieke technische kennis nodig is:

— Omdat wordt gewerkt met rauwe, volle, niet-gestandaardiseerde melk die wordt geproduceerd in verschillende perioden van het jaar, varieert de samenstelling en bacteriologie van de melk aanzienlijk, wat een invloed heeft op het volledige proces.

— Het gebruik van natuurlijke Cynara cardunculus die niet werd geëxtraheerd of gestandaardiseerd, maakt de coagulatiefase erg complex en doorslaggevend voor een optimale vorming van de wrongel.

— Wanneer de wrongel moet worden gesneden en hoe groot de resulterende korrels mogen zijn, zijn beslissingen die worden beïnvloed door de bovenstaande factoren en die worden genomen op basis van ervaring.

— Het vormen met de hand en het persen zijn processen die een grondige kennis vergen van de hoeveelheid wrongel die in elke vorm moet worden geplaatst en de hoeveelheid druk die moet worden uitgeoefend om het vereiste vochtgehalte te verkrijgen.

— Als gevolg van de wijzigende weersomstandigheden in de loop van het jaar die het rijpingsproces beïnvloeden, moet de kaas constant worden gecontroleerd om na te gaan of hij zich correct ontwikkelt.

Alleen met kennis van deze factoren kan een intense proteolyse worden verwezenlijkt, een proces waarbij de melkeiwitten worden afgebroken en dat, indien het plaatsvindt voordat de korst volledig is gevormd, voor de typische textuur en vorm van “Torta del Casar” zorgt.

5.2. Specificiteit van het product

De specifieke kenmerken die “Torta del Casar” onderscheiden van andere kazen, zijn de smeuïge textuur, de kenmerkende licht bittere smaak en de ongebruikelijke vorm die doet denken aan een “torta de pan” (broodpudding) — hij is breder dan hij hoog is, met afgeronde, convexe zijden en bijna geen randen. Ook de manier waarop de kaas wordt geconsumeerd, is anders dan bij andere kazen. De bovenkant van de kaas moet namelijk worden weggesneden als een soort deksel om bij de kaasmassa te kunnen zonder dat die eruit sijpelt. Het “deksel” moet vervolgens worden teruggeplaatst om de kaas te bewaren.

5.3. Causaal verband tussen het geografische gebied en de kwaliteit of kenmerken van het product (voor een BOB) dan wel een bepaalde hoedanigheid, de faam of een ander kenmerk van het product (voor een BGA)

Omdat het geografische gebied weinig natuurlijke rijkdommen heeft als gevolg van de natuurlijke kenmerken die zijn beschreven in punt 5.1, a), hebben de inwoners hun economie gericht op de veehouderij, meer specifiek schapen, aangezien die zich goed hebben aangepast aan hun geografische omgeving. Ze worden gekweekt voor melk- en kaasproductie wegens de gedaalde wolprijzen.

De schapenrassen merino en entrefino zijn gehard en perfect aangepast aan de steppeachtige vlakten van het geografische gebied. Omdat de melk van deze schapen wordt verwerkt zonder warmtebehandeling, behoudt ze alle diverse bacteriële flora die het gevolg zijn van de gebruikte landbouwmethoden. Dat geeft de kaas zijn kenmerkende melkachtige en/of plantaardige aroma’s.

Evenzo is de hierboven beschreven ongewone vorm die kenmerkend is voor “Torta del Casar”, het gevolg van de ongebruikelijke manier waarop de kaas wordt gerijpt waardoor het onmogelijk is om de traditionele vorm van andere kazen te verkrijgen.

Het gebruik van natuurlijk plantaardig stremsel, verkregen van de inheemse kardoen (Cynara cardunculus), leidt, in combinatie met de knowhow van de kaasmeester, tot een intense proteolyse tijdens de rijping in een fase waarin de korst nog niet volledig is gevormd. Daardoor kan de kaas zijn eigen gewicht niet dragen en wordt hij platter en gaat hij bol staan aan de zijkanten. Dit veroorzaakt de ongebruikelijke vorm die ambachtelijke kaasmakers deed denken aan een “torta de pan”, waaraan de “Torta del Casar” zijn naam te danken heeft.

Deze intense proteolyse geeft “Torta del Casar” ook zijn kenmerkende smeuïge textuur.

Tot slot is ook de licht bittere smaak die kenmerkend is voor “Torta del Casar”, het gevolg van de inheemse kardoen (Cynara cardunculus) die wordt gebruikt om de melk te stremmen.

Het is bijgevolg alleen de combinatie van de rauwe melk, verkregen van schapen van de rassen merino en entrefino die worden gekweekt in het geografische gebied van de BOB, het gebruik van inheemse kardoen (Cynara cardunculus) als natuurlijk stremsel en de traditionele knowhow van de kaasmeesters, die leidt tot een kaas met de vorm, de textuur, het aroma en de smaak die kenmerkend zijn voor “Torta del Casar”.

Verwijzing naar de bekendmaking van het productdossier

Artikel 8, lid 2, punt d), van Verordening (EU) nr. 1151/2012

https://www.juntaex.es/documents/77055/621148/DOP+Torta+del+Casar.+Pliego+condiciones.pdf

(1) PB L 283 van 31.10.2017, blz. 1..