MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN DE RAAD, HET EUROPEES PARLEMENT, HET ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ EN HET COMITÉ VAN DE REGIO'S - WERKPROGRAMMA VAN DE COMMISSIE VOOR HET JAAR 2001

INHOUDSOPGAVE

Inleiding

1. Bevordering van nieuwe vormen van governance

2. Stabilisering van ons continent en versterking van de stem van Europa in de wereld

3. Naar een nieuwe sociaal-economische agenda

4. Een betere levenskwaliteit voor iedereen

Werkprogramma van de Commissie voor het jaar 2001

Inleiding

Een jaar geleden heeft de Commissie de strategische richtsnoeren voor haar beleid voor de periode 2000-2005 gepresenteerd. Dit ambitieuze programma stoelde op een grondige analyse van de uitdagingen voor de Europese Unie en de identificatie van nieuwe acties in verband met het Europese éénwordingsproces voor de toekomst.

De Commissie definiëerde de prioritaire beleidsvoornemens voor haar ambtsperiode aldus

(1) het bevorderen van nieuwe vormen van governance, teneinde Europa dichter bij de burger te brengen en de instellingen doorzichtiger en democratischer te maken;

(2) het stabiliseren van het Europese continent en het versterken van de rol van Europa in de wereld, teneinde de historische kans op éénmaking van ons continent te benutten, de mondialisering in goede banen te leiden en een bijdrage te leveren aan het beter functioneren van het internationale systeem;

(3) het opstellen van een nieuwe sociaal-economische agenda voor het moderniseren en concurrerender maken van onze economie, naast het versterken van het Europees sociaal model;

(4) het tot stand brengen van een tastbare verbetering van het dagelijks leven van elke burger, in het bijzonder wat milieu, eerbiediging van eenieders rechten, voedselkwaliteit en mobiliteit betreft.

In het document getiteld "Strategische doelstellingen 2000-2005" [1] gaf de Commissie reeds een opsomming van een aantal sleutelacties waarmee ze tijdens haar ambtsperiode deze uitdagingen wil aangaan: de strategie van Lissabon, de nieuwe sociaal-economische agenda, voortzetting van de uitbreidingsstrategie, het Europees Handvest van de grondrechten, het Witboek over governance, enz.

[1] COM(2000) 154 def. van 9 februari 2000.

Het is belangrijk om de werkzaamheden voor het verwezenlijken van deze strategische doelstellingen voort te zetten. De Commissie wil in dit verband gebruik maken van zowel wetgevingsvoorstellen als concrete uitvoeringsinitiatieven en -maatregelen. Het volledige pakket geplande acties staat in de bijlage bij het jaarlijkse werkprogramma, dat aldus de periodieke aanpassing en de operationele vertaling van deze strategische middellangetermijnvisie voor een bepaald jaar vormt.

Het jaar 2001 zal worden gekenmerkt door een aantal belangrijke gebeurtenissen: tijdens de Europese Raad in het voorjaar, in maart, zal met de presentatie van het verslag van Stockholm een nieuw hoofdstuk aan de strategie van Lissabon worden toegevoegd; in mei zal de Commissie gastheer zijn voor de VN-conferentie over de MOL's (minst ontwikkelde landen), waaraan de Europese Unie financiële steun verleend voor hun versterkte integratie in de wereldgemeenschap; in aansluiting op de goedkeuring van het tweede verslag over de economische en sociale cohesie zal verder, ook in mei, een belangrijk forum met de lidstaten en de kandidaat-lidstaten worden georganiseerd over de toekomst van het regionaal en het cohesiebeleid in de Unie na de uitbreiding; tijdens de Europese Raad van Gotenburg, in juni, zal de EU een alomvattende strategie voor duurzame ontwikkeling goedkeuren; naar aanleiding van de Europese Raad van Nice zal er ook een begin worden gemaakt met de voorbereiding van de volgende fases van de institutionele hervormingen; daarnaast start in 2001 mogelijkerwijs een nieuwe multilaterale onderhandelingsronde in het kader van de Wereldhandelsorganisatie; tot slot zal in 2001 de Europese Voedselautoriteit worden opgericht. Dit zijn stuk voor stuk gewichtige etappes in de activiteiten van onze instelling.

In dit kader en tegen de achtergrond van de beleidsvoornemens die ze aan het begin van haar ambtsperiode heeft geformuleerd, zal de Commissie in 2001 versterkt aandacht besteden aan de onderstaande prioriteiten:

1. Bevordering van nieuwe vormen van governance

Om tot een betere integratie te komen, heeft Europa behoefte aan verantwoordelijke, doorzichtige en doeltreffende instellingen die voldoen aan de eisen van de nieuwe vormen van democratisch governance. Steun van de burger voor Europa is een bewijs van en een conditio sine qua non voor het welslagen van het eenwordingsproces. Het gevoel bij de Unie te horen is echter niet overal even sterk ontwikkeld; Europa en zijn structuren lijken nog altijd ver weg en complex en bieden de gewone burger, de spelers op plaatselijk niveau en het maatschappelijk middenveld weinig houvast. De uitbreiding zal evenwel vergaande consequenties voor het functioneren van de Europese instellingen hebben en is daarmee een bijkomend argument voor integratie. De invoering van de euro in het dagelijkse leven op 1 januari 2002 vergroot de noodzaak tot versterking van het politieke karakter van de Unie. Om al deze redenen zijn een diepgaande beschouwing van het bestaande eenwordingsproces en een daarmee samenhangende hervorming van de gekozen methoden nodig.

Dit is het oogmerk van het Witboek over governance, dat de Commissie in 2001 zal presenteren. Het zal tot doel hebben verschillende voorstellen op samenhangende wijze bij elkaar te brengen, teneinde te komen tot een meer doorzichtige, meer verantwoordelijke en meer gedecentraliseerde werking van de instellingen, waaronder begrepen de Commissie. Dit betekent dat gekeken zal worden naar de communicatiefuncties, de kwaliteit van de raadpleging en, meer in het algemeen, de Europese 'regelgevingscyclus', alsmede naar de voorwaarden voor het delegeren van uitvoerende taken en voor participatie aan beleidsontwikkeling. Een aantal elementen van het witboek zou de verantwoordelijkheden kunnen helpen verduidelijken en als input kunnen dienen voor de brede, door de Europese Raad van Nice geëntameerde discussie met het oog op de volgende herziening van de Verdragen (naar verwachting in 2004).

De Commissie is voornemens om vanaf nu volledig aan deze beschouwing deel te nemen, samen met de achtereenvolgende voorzitterschappen van de Raad, het Europees Parlement en alle betrokken partijen. De eerstvolgende belangrijke etappe is de Europese Raad van Laken.

In haar streven naar doorzichtigheid, doeltreffendheid en goed bestuur zal de Commissie vastberaden doorgaan met de in 2000 begonnen omvangrijke administratieve hervormingen. Een beslissende operationele fase staat op het punt te beginnen. In december zal een voorstel tot wijziging van het statuut van de ambtenaren van de Europese Gemeenschappen worden gepresenteerd. Het is het laatste van een groot aantal in 2000 en 2001 gelanceerde initiatieven, meestal in de vorm van discussiestukken (arbeidsvoorwaarden, tuchtregeling, loopbaan, bezoldiging, pensioenen, enz.), die reeds in het Witboek betreffende de administratieve hervormingen werden genoemd. Verder zal in 2001 begonnen worden met de feitelijke uitvoering van andere maatregelen in het kader van de hervormingen, met name met betrekking tot opleiding, het middenkader en prestatie-evaluatie. Bovendien zijn de eerste gevolgen van de hervormingen van het financieel beheer, de uitbreiding van het Europees Bureau voor fraudebestrijding, het actieplan betreffende de vereenvoudiging van de procedures, de nieuwe regelgeving inzake doorzichtigheid en de nieuwe aansturingsfunctie ten aanzien van strategische planning en programmering zijn reeds zichtbaar. Ook de administratieve voorbereidingen voor de volgende uitbreiding zullen een grote uitdaging vormen.

In dezelfde geest wil de Commissie een nieuw kader voor het communicatie- en voorlichtingsbeleid van de Unie ontwikkelen. Het doel zal zijn een betere dienstverlening aan het grote publiek, het formuleren van een coherente en alomvattende interinstitutionele benaderingswijze en het ontwikkelen van het partnerschap met het maatschappelijk middenveld, alsook met de autoriteiten op nationaal, regionaal en plaatselijk niveau. Medio 2001 zal over deze problematiek een mededeling worden gepubliceerd. Daarnaast beogen ook verschillende andere projecten, zoals de reeds begonnen consolidering van het Gemeenschapsrecht, de openstelling voor het grote publiek, medio 2001, van een 'algemeen loket' voor toegang tot wetgevende en juridische teksten, en de beschikbaarheid van geconsolideerde besluiten waardoor deze gecodificeerd en herzien kunnen worden, een verbetering van de betrekkingen tussen de Unie en haar burgers. Tot slot zal in het najaar een witboek verschijnen over het onderwerp de jeugd en het Europese éénwordingsproces.

2. Stabilisering van ons continent en versterking van de stem van Europa in de wereld

De Unie wordt geconfronteerd met uitdagingen zoals de geopolitieke veranderingen in Europa, de beheersing van de mondialisering en de zwakte van het internationale systeem. Tegen deze achtergrond moeten wij in Europa onze fundamentele waarden met anderen delen en ons continent stabiliseren, daarmee een bijdrage leverend aan de stabiliteit in de wereld. Europa staat voor stabiliteit en welvaart, en moet die kenmerken zo veel mogelijk uitdragen.

De Commissie heeft zichzelf ten doel gesteld de toetredingsstrategie krachtig te ondersteunen, de betrekkingen met onze buren te versterken, een actieve rol te spelen bij crisisbeheersing en -preventie en de armoede in de wereld doeltreffender te bestrijden.

In 2001 zal deze ambitie in eerste instantie inhouden dat de Commissie de toetredingsstrategie doortastend voortzet. De onderhandelingen met de kandidaat-lidstaten, volgens de door de Commissie voorgestelde "route", komen in een nieuwe fase terecht. In deze fase zullen de ingewikkeldste onderwerpen worden behandeld, zoals de overgangsperioden. Prioriteit zal worden toegekend aan het vaststellen van een definitief gemeenschappelijk standpunt van de Gemeenschap met betrekking tot 18 van de aanvullende hoofdstukken waarover momenteel wordt onderhandeld, teneinde deze voorlopig te kunnen afronden.

Parallel daaraan zal de Commissie in grotere mate aandacht besteden aan de toepassing en het vermogen tot tenuitvoerlegging van het acquis communautaire door alle kandidaat-lidstaten.

Voortzetting van de toetredingsvoorbereidingen betekent in concreto de tenuitvoerlegging van de nieuwe Phare-oriëntaties, het gebruik van de pretoetredingsinstrumenten SAPARD (speciaal toetredingsprogramma voor de landbouw en de plattelandsontwikkeling) en ISPA (pretoetredingsinstrument voor het structuurbeleid), en deelname van de kandidaat-lidstaten aan communautaire programma's en agentschappen. Er zal een voorstel worden ingediend voor een financieel reglement voor de tenuitvoerlegging van het toetredingspartnerschap met Turkije.

De Commissie moet verder haar strategie inzake communicatie over de uitbreiding intensifiëren. Dit is van essentieel belang voor succes bij de ratificatie van de Verdragen.

De Commissie zal doorgaan met de hervorming van de buitenlandse hulp. Deze hulp is cruciaal voor de geloofwaardigheid, de doeltreffendheid en de zichtbaarheid van het buitenlandse beleid van de Gemeenschap. Om de invloed van dit beleid zo groot mogelijk te laten zijn, wil de Commissie haar actie concentreren op een aantal prioritaire gebieden. Zodra EuropeAid (Europees samenwerkingsbureau) op 1 januari 2001 operationeel is, zal ze in dit verband de buitenlandse dienst hervormen, in het bijzonder door een gedeelte van het personeel en de door dit personeel beheerde steun naar een eerste groep van 23 delegaties over te hevelen en het net te rationaliseren. In het verlengde van de meer strategiegerichte benadering en de versterking van de programmering, die de grondslagen van de hervormingen vormen, zal de Commissie een voorstel indienen tot wijziging van het toepassingsgebied van de comitologie. Doel is het debat met de lidstaten meer op de algemene strategische richtsnoeren te concentreren en minder op de afzonderlijke projecten, teneinde de tenuitvoerlegging van de in de Verdragen vastgelegde begrippen complementariteit, coördinatie en samenhang te verbeteren.

Een ander voornemen van de Commissie betreft de versterking van het beleid inzake nabuurschap. De stabilisatie- en associatiestrategie met de Balkan zal verder worden voortgezet, in het bijzonder in het licht van de oriëntaties die onlangs op de Top van Zagreb zijn goedgekeurd. Onze betrekkingen met Rusland en de Oekraïne moeten in het bestaande contractuele kader worden ontwikkeld, waarbij speciale aandacht dient te worden besteed aan nucleaire veiligheid en de bijzondere situatie van Kaliningrad in het kader van de 'noordelijke dimensie'. Ook wil de Commissie sneller overgaan tot een herstart van het proces van Barcelona. De basis hiervoor vormen de in 2000 gepresenteerde oriëntaties en conclusies van Marseille.

Op de gebieden GBVB (gemeenschappelijk buitenlands- en veiligheidsbeleid) en EVDB (Europees veiligheids- en defensiebeleid) moet de Commissie op korte termijn operationele mechanismen ontwikkelen voor het snelle-reactiemechanisme. Binnenkort zal zij een document voorstellen met betrekking tot crisisbeheersing en -preventie, met name aangaande de communautaire instrumenten, en met betrekking tot de vaststelling van de nieuwe besluitvormingsprocedures voor het EVBD.

Wat de buitenlandse handel betreft, is de grootste prioriteit in 2001 een nieuwe multilaterale onderhandelingsronde. De Commissie is voorstander van een alomvattende ronde, met een ambitieuze agenda en stoelend op het beginsel van de ene onderneming. Deze doelstelling gaat uit van de intensivering van onze strategie inzake wederzijds begrip en strategische partnerschappen met de partners binnen de WTO (Wereldhandelsorganisatie), in het bijzonder de ontwikkelingslanden. Parallel hieraan moet de Commissie de in januari 2000 begonnen onderhandelingen over landbouw en diensten voortzetten.

De Commissie zal verder de lopende onderhandelingen met Mercosur en Chili voorzetten, en de modaliteiten voor de toetreding van China tot de WTO definitief vaststellen. Bij de beslechting van handelsgeschillen - hoofdzakelijk met de Verenigde Staten - zal naar verenigbaarheid met de WTO-regels worden gestreefd. Overigens moeten de prioriteiten van de Gemeenschap in haar handelsbetrekkingen met andere regionale organisaties ook aan een algemenere bestudering worden onderworpen.

De Commissie zal daarnaast aandacht besteden aan de situatie van de MOL's (minst ontwikkelde landen). Belangrijk hierbij zijn de voor mei 2001 geplande conferentie over MOL's en de hervorming van het SAP (stelsel van algemene preferenties). Armoedebestrijding moet één van de prioritaire onderwerpen van het ontwikkelingsbeleid van de Commissie worden. De instrumenten van het beleid inzake handel en regionale samenwerking moeten ten volle worden ingezet om de integratie van deze landen in de wereldeconomie te versterken. De humanitaire hulp zal worden geconcentreerd op haar eerste taak: het redden en beschermen van mensenlevens bij humanitaire rampen. Ook zullen er maatregelen worden genomen om de hulp sneller en doeltreffender te maken.

Het jaar 2001 zal, tot slot, ook in het teken staan van de voorbereiding van een aantal belangrijke manifestaties, zoals de top EU/Latijns-Amerika in 2002.

3. Naar een nieuwe sociaal-economische agenda

Onze prioriteiten blijven het bestrijden van werkloosheid, het concurrerender maken van onze economie en het tot stand brengen van een billijker samenleving die oog heeft voor het welzijn van eenieder. De Europese Raad van Lissabon heeft de Europese Unie in dit kader een nieuw strategisch doel gesteld: de meest concurrerende en dynamische kenniseconomie van de wereld te worden die in staat is tot duurzame economische groei met meer en betere banen en een hechtere sociale samenhang.

De nieuwe Europese Raad in het voorjaar, in maart in Stockholm, wordt voor deze doelstelling het hoogtepunt van het jaar 2001. De voornemens voor de activiteiten van de Commissie op sociaal-economisch vlak zullen er worden gedefiniëerd. Met het oog op de voorbereiding van het debat tijdens deze Europese Raad zal de Commissie een alomvattende evaluatie voorleggen. Het gaat hierbij om het door de Europese Raad van Lissabon gevraagde verslag, waarin op basis van structurele indicatoren wordt aangegeven wat er sinds Lissabon is verwezenlijkt. Het verslag zal tevens nieuwe prioriteiten voor de komende twaalf maanden identificeren.

Op het gebied van de economie moet vóór alles worden doorgegaan met het benutten van de mogelijkheden van de Economische en Monetaire Unie, met name wat macro-economische stabiliteit, groei en werkgelegenheid aangaat. De Commissie zal actief een bijdrage leveren aan versterking van de coördinatie van het economisch beleid van de lidstaten. Deze coördinatie is één van de hoekstenen van de EMU. De algemene oriëntaties voor het economische beleid die de Commissie zal presenteren, zullen een bijzonder belang toekennen aan het in Lissabon vastgestelde strategische doel. Tot slot zullen de voorbereidingen voor de invoering van de eurobiljetten en -munten, op 1 januari 2002, op zodanige wijze moeten worden afgerond dat deze wezenlijke stap onder optimale omstandigheden kan worden gezet, in het bijzonder door de meest kwetsbare groepen in de samenleving.

Voor de verwezenlijking van dit nieuwe doel op het gebied van de werkgelegenheid zal de Commissie de werkgelegenheidsstrategie, waartoe in Luxemburg werd besloten, voortzetten. Ze zal richtsnoeren voor de werkgelegenheid voor 2002 voorstellen. Hierin zal in het bijzonder aandacht worden besteed aan de kwaliteit van werk, de ontwikkeling van ondernemerschap, de horizontale doelstelling inzake onderwijs en scholing tijdens het gehele leven, alsook aan de bijdrage van de sociale partners aan de Europese werkgelegenheidsstrategie. Bovendien zal de Commissie het debat voortzetten over de ontwikkeling van een beleid inzake immigratie gebaseerd op de behoeften van de arbeidsmarkt.

Het jaar 2001 is het eerste jaar van uitvoering van de door de Europese Raad van Nice goedgekeurde sociale agenda, die van toepassing is op zowel de werkgelegenheid als het sociaal beleid. De nieuwe, in Lissabon besloten open coördinatiemethode zal op de problematiek van sociale uitsluiting worden toegepast; het betreft het eerste gebruik van de methode op een ander gebied dan 'werkgelegenheid'. Deze aanpak, die bedoeld is om de lidstaten bij het ontwikkelen van hun eigen beleid te helpen en die stoelt op de analyse en de verspreiding van goede praktijken op sociaal-economisch terrein en op het gebied van onderwijs en opleiding, is bij uitstek geschikt voor de verwezenlijking van de belangrijkste doelstellingen van de Unie op dit gebied. Bovendien zal de Commissie een aantal wetgevingsinitiatieven ontwikkelen inzake arbeidsverhoudingen en inzake gezondheid en veiligheid op het werk.

Wat de economische en sociale cohesie betreft, zullen de programma's uit hoofde van de Structuurfondsen en het Cohesiefonds voor de nieuwe periode 2000-2006 op kruissnelheid komen, hetgeen tot maximalisering van hun invloed in het veld zal leiden. In het verlengde van het tweede cohesieverslag zal de Commissie een mededeling goedkeuren over de grensregio's van de Unie met het oog op de uitbreiding.

Met betrekking tot de interne markt zal de Commissie structurele hervormingen doorvoeren, om het concurrentievermogen van de Europese markten te versterken. Deze hervormingen behelzen in het bijzonder de tenuitvoerlegging van de strategie voor de interne markt voor diensten. Een van de prioritaire doelstelling is de voltooiing van de interne markt voor financiële diensten. De Commissie zal met name voorstellen doen voor richtlijnen betreffende het toezicht op financiële conglomeraten, kapitaaltoereikendheid van banken en regelmatige informatieverschaffing. Daarnaast zal de modernisering van de voorschriften voor overheidsopdrachten worden voortgezet. De bestaande werkzaamheden in verband met het Gemeenschapsoctrooi en de postdiensten zullen vastberaden worden voortgezet.

De situatie op het gebied van de belastingen blijft een van de voornaamste belemmeringen voor de probleemloze werking van de interne markt. In 2001 zal de Commissie een mededeling voorleggen over haar nieuwe belastingstrategie. Ook zal zij een voorstel indienen tot herziening van de zesde BTW-richtlijn en het accijnssysteem moderniseren. Verder zal de Commissie een mededeling presenteren over een strategie voor de douane-unie en zich inzetten voor de goedkeuring van voorstellen gericht op vereenvoudiging van de douaneprocedures.

Teneinde ervoor te zorgen dat de Europese ondernemingen en de Europese burgers van een doeltreffende concurrentie kunnen profiteren, zal de Commissie de regelgeving inzake mededinging strikt blijven toepassen. Ze zal samenwerking op internationaal niveau ontwikkelen en haar juridische instrumenten moderniseren. Hiertoe behoort het verder uitwerken van de regelgeving inzake overheidssteun en het voortzetten van de werkzaamheden in de Raad in verband met haar nieuwe ontwerp-verordening voor de toepassing van de artikelen 81 en 82 van het Verdrag.

De Commissie zal doorgaan met haar inspanningen gericht op de volledige totstandbrenging in Europa van de informatie- en kennismaatschappij. Een van de belangrijkste elementen van de reactie van de Commissie op Lissabon zal de identificatie van de toekomstige prioriteiten en de tenuitvoerlegging zijn, zowel binnen de Unie als in de kandidaat-lidstaten, van het actieplan e-Europa 2002. De komst van het digitale tijdperk maakt het eveneens van essentieel belang dat iedereen in de gelegenheid wordt gesteld de technische aspecten onder de knie te krijgen en aan initiële, na- en bijscholing te doen. De lidstaten zullen zich meer inspanningen moeten getroosten voor de tenuitvoerlegging van het initiatief e-Learning en van de richtsnoeren voor de werkgelegenheid voor 2001 en 2002. De Commissie zal de Europese Raad van Stockholm een mededeling voorleggen betreffende de toekomstige doelstellingen van de onderwijsstelsels. Ook zal ze steun verlenen aan de acties gericht op het verwezenlijken van een andere doelstelling van Lissabon: alle scholen vóór eind 2001 op internet aansluiten. De Commissie zal voorstellen formuleren voor het versterken van het vertrouwen van de consument in de on linesystemen, met name wat de veiligheid van de netwerken betreft. Teneinde het gebruik van de nieuwe IC-technologieën door het MKB te bevorderen, zal de Commissie voorts het "Go digital"-initiatief versterken.

De Commissie herinnert aan de in Lissabon gedane belofte betreffende de goedkeuring, zo vroeg mogelijk in 2001, door de Raad en het Europees Parlement van het 'pakket regelgeving telecommunicatie'. Dit pakket beoogt de concurrentie in de sector elektronische communicatie te vergroten.

Wat de ondernemingen betreft, stimuleert Lissabon de uitwisseling van ervaringen en goede praktijken tussen ondernemingen en tussen lidstaten, geschraagd door acties inzake benchmarking en inspanningen gericht op vereenvoudiging van het klimaat voor ondernemerschap. Deze elementen zullen in het meerjarenprogramma ter bevordering van het bedrijfsleven concreet worden ingevuld. De Commissie zal ook een nieuw instrument voorstellen voor het toekennen van steun aan innovatie in het kader van het zesde kaderprogramma voor Onderzoek.

Daarnaast is de Commissie van plan speciale aandacht te besteden aan een aantal specifieke sectoren, zoals chemische producten, PVC's en medische apparaten, alsmede aan de herziening van de aanpak op het gebied van de technische normen. In de loop van 2001 zullen voorstellen worden gepresenteerd.

Wat onderzoek betreft, blijft de hoofddoelstelling van het proces van Lissabon de totstandbrenging van een Europese onderzoeksruimte. Hiertoe zullen begin 2001 voorstellen worden gepresenteerd voor het zesde kaderprogramma voor Onderzoek, dat in 2002 zal beginnen. Doel van de Gemeenschap is het leveren van een bijdrage aan integratie van het Europees onderzoek, de totstandkoming van de Europese onderzoeksruimte en de versterking van haar bases. Speciale aandacht zal ook worden besteed aan de mobiliteit van onderzoekers, de kwaliteit van de infrastructuur en de invloed van onderzoek op alle regio's van de Unie.

Wat energie betreft, zal de Commissie de Europese Raad van Stockholm voorstellen voorleggen gericht op het vergemakkelijken van de versnelde voltooiing en verdieping van de interne markt voor elektriciteit en gas.

In 2001 zal het gemeenschappelijk landbouwbeleid van de Unie met een aantal belangrijke uitdagingen op internationaal vlak worden geconfronteerd, in het bijzonder met het uitbreidingsproces dat in een beslissende fase terecht zal komen. Ook in het WTO-kader zullen de onderhandelingen over landbouw worden voortgezet, los van een eventuele nieuwe multilaterale onderhandelingsronde. In 2001 zullen daarnaast nadere inspanningen worden ondernomen tot integratie van het gemeenschappelijk landbouwbeleid en het gemeenschappelijk beleid inzake voedselveiligheid en duurzame ontwikkeling, met name wat de milieudimensie aangaat. Zo zullen er maatregelen worden voorgesteld ten behoeve van biodiversiteit, genetische hulpbronnen en bescherming van de bossen.

Het visserijbeleid zal in 2001 volledig worden herzien. Het startsein hiervoor zal de publicatie van een witboek zijn.

Wat tot slot de ultraperifere regio's betreft, zal de Commissie in 2001 een aantal belangrijke initiatieven lanceren voor de tenuitvoerlegging van artikel 299, lid 2.

4. Een betere levenskwaliteit voor iedereen

Naast de grote politieke thema's van dit moment - van institutionele, macro-economische en geopolitieke aard - moet de Unie haar burgers een aanzienlijke en tastbare verbetering bieden van hun dagelijks leven, en aan hun verwachtingen op het gebied van bescherming van rechten, mobiliteit, veiligheid, onderwijs, vrije tijd en voeding tegemoetkomen. Al deze verwachtingen houden tegelijkertijd een beroep in op het eigen initiatief en de verantwoordelijkheid van de communautaire instellingen.

De Unie wordt geconfronteerd met een ernstige aantasting van het milieu enerzijds en de zorgen die dit onder de Europese bevolking teweegbrengt anderzijds. Haar reactie moet derhalve alomvattend en doeltreffend zijn. Naast de actie gericht op het verbeteren van de tenuitvoerlegging van de bestaande wetgeving en de integratie van milieu in het beleid van de Gemeenschap op andere terreinen, die in 2001 zal worden voortgezet, is de Commissie voornemens om een aantal nieuwe initiatieven te ontplooien die krachtig genoeg zijn om deze uitdaging aan te nemen.

Aan het begin van het jaar zal de Commissie een ontwerp-besluit van het Europees Parlement en de Raad presenteren tot vaststelling van het zesde milieuactieprogramma. In dit programma zullen de doelstellingen voor communautaire actie in de komende tien jaar en de operationele tenuitvoerleggingsinstrumenten worden vastgesteld. De prioriteiten zijn gegroepeerd rond vier grote thema's: bestrijding van de klimaatsverandering, actie voor het behoud van de natuur en de biodiversiteit, gezondheid en milieu, en duurzaam beheer van natuurlijke hulpbronnen en afvalstoffen.

Dit programma zal het milieugedeelte vormen van de duurzame-ontwikkelingstrategie die de Commissie aan de Europese Raad van Gotenburg zal voorleggen. Deze strategie beoogt het vinden van evenwicht tussen economische groei, sociale cohesie en milieubescherming. De strategie moet de grote lijnen uitstippelen voor een nieuw Europees model voor duurzame ontwikkeling, waarin milieubescherming in een passender politiek en wetgevend kader is ingebed. Op internationaal vlak zal deze strategie een belangrijke bijdrage van de Europese Unie zijn aan de conferentie van Rio +10 in 2002.

Maar er staan nog meer grote acties op stapel. Zo zal de Commissie meer in het bijzonder een witboek over de toekomstige strategie in verband met chemische producten presenteren, met daarin een groot aantal maatregelen om tot een betere bescherming van het milieu en de menselijke gezondheid te komen. Tot slot zal de Commissie, na de verwachte ratificatie van het protocol van Kyoto, een mededeling presenteren over de tenuitvoerlegging van het Europees programma inzake klimaatverandering.

De Europese Unie heeft zichzelf ten doel gesteld een ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid te creëren, waarin iedereen zijn rechten kan uitoefenen en zich beschermd kan voelen. Om dit te verwezenlijken, moet de Unie de tenuitvoerlegging van het in Tampere besloten programma versnellen en tijdens de Europese Raad van Laken in december 2001 evalueren.

In dit verband zal de Commissie dit jaar speciale aandacht besteden aan de onderlinge afstemming van de nationale wetgevingen en praktijken inzake asiel en immigratie, en aan gerechtelijke samenwerking. Zo zal zij, onder andere, doorgaan met haar beleid gericht op het tot stand brengen van passende instrumenten waarmee op beter gecoördineerde en doeltreffender wijze kan worden opgetreden tegen de problemen in verband met de steeds internationaler wordende criminaliteit.

Wat de bescherming van de financiële belangen van de Gemeenschap betreft, zal de Commissie een groenboek presenteren om het debat over haar voorstel voor een Europese officier van justitie nieuw leven in te blazen. Beoogd wordt dit voorstel tijdens de volgende intergouvernementele conferentie opnieuw te laten bespreken. Overigens zal de Commissie ook een aantal voorstellen indienen met betrekking tot de bestrijding van fraude en andere illegale praktijken die schade aan de financiële belangen van de Gemeenschap toebrengen, in het bijzonder witwassen. Het belangrijkste streven hierbij is het versterken van de samenwerking tussen de bevoegde autoriteiten.

De burgers van Europa maken zich in toenemende mate zorgen over voedselveiligheid en ze vragen om striktere normen voor producten. Met de goedkeuring van het Witboek over voedselveiligheid in 2000 heeft de Commissie laten zien het allergrootste belang aan dit onderwerp toe te kennen. In 2001 moet gestreefd worden naar het operationeel maken van de Europese Voedselautoriteit. Ook zal de Commissie het meerjarenprogramma voor de hervorming van de levensmiddelenwetgeving, waarvan in het witboek sprake is, ten uitvoer leggen. Doel is het vaststellen van een geïntegreerd, coherent en doeltreffend wetgevend kader. Om ervoor te zorgen dat de wetgeving in een daadwerkelijke verbetering van de voedselveiligheid voor de consument resulteert, zal bijzondere aandacht worden besteed aan evaluatie en versterking van de controles. Zo zullen er speciale maatregelen worden voorgesteld voor het verbeteren van de regels inzake traceerbaarheid en etikettering van levensmiddelen op basis van genetisch gemanipuleerde organismen, voor het boeken van vooruitgang bij de evaluatie van de aan bestrijdingsmiddelen verbonden risico's en voor versterking van de bescherming tegen de gevaren in verband met de gekkekoeienziekte en contaminanten in levensmiddelen.

Wat meer in het algemeen de bescherming van de consument en de volksgezondheid betreft, zijn onder andere nieuwe voorstellen in verband met reclame en sponsoring van tabaksproducten, consumentenkrediet en luchtvervoer gepland. Deze beogen een betere bescherming van de rechten van passagiers. De Commissie zal bijzondere aandacht besteden aan eerlijke handelspraktijken en aan administratieve samenwerking.

Iedereen heeft dagelijks met mobiliteit te maken. De Commissie zal nieuwe initiatieven ontplooien gericht op de totstandbrenging van een gemeenschappelijk Europees luchtruim, alsook een witboek publiceren over de toekomstige doelstellingen van het gemeenschappelijk vervoersbeleid, waaronder begrepen de herziening van de Europese netwerken. Naar aanleiding van het besluit tot gedeeltelijke liberalisering van het vrachtvervoer in de periode tot 2008 zal de Commissie daarnaast belangrijke voorstellen doen voor de bevordering van intermodaal vervoer en voor uitbreiding van het spoornet. Bij al deze acties zal de Commissie streven naar versterking van de rechten van de gebruikers en de verbetering van de veiligheid, in het bijzonder in het wegvervoer, het luchtvervoer en het zeevervoer. Aan het weg-, het lucht- en het zeevervoer zal een aantal specifieke initiatieven worden gewijd. De Commissie zal verder intelligente vervoerssystemen bevorderen, met name in het kader van het Galileo-programma (systeem voor satellietnavigatie), en zich in het kader van de door het Europees ruimtevaartagentschap ingestelde werkgroep actief beijveren voor de ontwikkeling van de ruimtevaartstrategie. Later in het jaar zal de Commissie een mededeling over "schoon" stadsvervoer goedkeuren en ze zal ook, in het door het groenboek over zekerheid van de energievoorziening aangegeven kader, alternatieve energiebronnen, energiebesparing en het gemeenschappelijk gebruik van olie- en gasvoorraden bevorderen.

Bijlage 1: Lijst van nieuwe acties die de Commissie in 2001 van plan is uit te voeren

Bijlage 2: Lijst van acties in het kader van de programma's voor 1999 en 2000 die de Commissie in 2001 van plan is uit te voeren (overgedragen acties)

Bijlage 3: Lijst van acties in het kader van het programma voor 2000 die de Commissie in 2002 van plan is uit te voeren (over te dragen acties)

BIJLAGE 1

WERKPROGRAMMA VAN DE COMMISSIE VOOR HET JAAR 2001

Lijst van nieuwe acties die de Commissie in 2001 van plan is uit te voeren

1. WETGEVINGSVOORSTELLEN

2. NIET-WETGEVINGSVOORSTELLEN

3. AUTONOME BESLUITEN

Brussel, 31 januari 2001

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

BIJLAGE 2

WERKPROGRAMMA VAN DE COMMISSIE VOOR HET JAAR 2001

Lijst van acties in het kader van programma's voor 1999 en 2000 die de Commissie in 2001 van plan is uit te voeren (overgedragen acties)

1. WETGEVINGSVOORSTELLEN

2. NIET-WETGEVINGSVOORSTELLEN

3. AUTONOME BESLUITEN

Brussel, 31 januari 2001

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

BIJLAGE 3

WERKPROGRAMMA VAN DE COMMISSIE VOOR HET JAAR 2001

Lijst van acties in het kader van het programma voor 2000 die de Commissie in 2002 van plan is uit te voeren (over te dragen acties)

1. WETGEVINGSVOORSTELLEN

2. NIET-WETGEVINGSVOORSTELLEN

3. AUTONOME BESLUITEN

Brussel, 31 januari 2001

>RUIMTE VOOR DE TABEL>