COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN 
C0M(93) 342 def.-COD 463 
Brussel, 3 december 1993 
, Jf» 
W mm 
& Voorstel voor een 
VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN VAN DE RAAD 
betreffende Gemeenschapsmodellen 
(door de Commissie ingediend) 
INHOUD 
biz. 
TOELICHTING 1 
VOORSTEL VOOR EEN VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN VAN DE RAAD..87 
TITEL I - ALGEMENE BEPALINGEN 
Artikel 1 Gemeenschapsmodellen 96 
Artikel 2 Modellenbureau van de Gemeenschap 96 
TITEL II - HET RECHT INZAKE MODELLEN 
Afdeling 1 : Voorwaarden voor bescherming 
Artikel 3 Definities 97 
Artikel 4 Algemene voorwaarden 97 
Artikel 5 Nieuwheid 98 
Artikel 6 Eigenheid , ., 98 
Artikel 7 In aanmerking te nemen datum 99 
Artikel 8 Niet-schadende bekendheid 99 
Artikel 9 Niet-willekeurige technische modellen en modellen 
van voorzieningen voor samenvoeging of verbinding 100 
Artikel 10 Met de openbare orde of de goede zeden strijdige 
modellen 100 
Afdeling 2 : Omvang en duur van de bescherming 
Artikel 11 Beschermingsomvang 101 
Artikel 12 Aanvang en duur van de bescherming van het 
niet-ingeschreven Gemeenschapsmodel 101 
Artikel 13 Aanvang en duur van de bescherming van het ingeschreven 
Gemeenschapsmodel 101 
- 11 -
Afdeling 3 
Artikel 14 
Artikel 15 
Artikel 16 
Artikel 17 
Artikel 18 
Artikel 19 
Afdeling 4 
Artikel 20 
Artikel 21 
Artikel 22 
Artikel 23 
Artikel 24 
Artikel 25 
Afdeling 5 
Artikel 26 
Artikel 27 
Artikel 28 Recht op het Gemeenschapsmodel 
Recht op het Gemeenschapsmodel 102 
Veelheid van ontwerpers 102 
Aanspraking met betrekking tot het recht op het 
Gemeenschapsmodel 103 
Gevolgen van de rechterlijke uitspraak inzake het recht 
op het ingeschreven Gemeenschapsmodel 104 
Vermoeden ten gunste van de ingeschrevene 104 
Bijzondere rechten van de ontwerper 105 
Rechtsgevolgen van de Gemeenschapsmodellen 
Aan het niet-ingeschreven Gemeenschapsmodel verbonden 
rechten '.- 105 
Aan het ingeschreven Gemeenschapsmodel verbonden 
rechten 106 
Beperking van de aan het Gemeenschapsmodel verbonden 
rechten 106 
Gebruik van een ingeschreven Gemeenschapsmodel voor 
herstellingsdoeleinden 107 
Uitputting 107 
Recht van voorgebruik met betrekking tot een 
ingeschreven Gemeenschapsmodel 108 
Nietigheid 
Nietigverklaring 108 
Nietigheidsgronden 109 
Rechtsgevolgen van de nietigheid 110 
- ill -
TITEL III - GEMEENSCHAPSMODELLEN ALS VERMOGENSBESTANDDELEN 
Artikel 29 Gelijkstelling van Gemeenschapsmodellen met * 
nationale modellen 111 
Artikel 30 Overdracht en overgang 112 
Artikel 31 Zakelijke rechten op het ingeschreven 
Gemeenschapsmodel 112 
Artikel 32 Executie met betrekking tot een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel ... 113 
Artikel 33 Faillissement of soortgelijke procedures 113 
Artikel 34 Verlening van licenties 114 
Artikel 35 Werking jegens derden 115 
Artikel 36 De aanvraag om een ingeschreven Gemeenschapsmodel 
als vermogensbestanddeel 116 
TITEL IV - AANVRAAG OM EEN INGESCHREVEN GEMEENSCHAPSMODEL 
Afdeling 1 : Indiening van de aanvraag en voorwaarden waaraan 
deze moet voldoen 
Artikel 37 Aanvraagindiening 117 
Artikel 38 Doorzending van de aanvraag 117 
Artikel 39 Voorwaarden waaraan aanvragen moeten voldoen 118 
Artikel 40 Meervoudige aanvraag 119 
Artikel 41 Indieningsdatum 120 
Artikel 42 Classificatie 120 
Afdeling 2 : Voorrang 
Artikel 43 Recht van voorrang 121 
Artikel 44 Aanspraak op voorrang 122 
Artikel 45 Rechtsgevolgen van het recht van voorrang 122 
Artikel 46 Gelijkwaardigheid van de gemeenschappelijke aanvraag­
indiening met een aanvraagindiening volgens de 
nationale wetgeving 123 
Artikel 47 Voorrang op grond van tentoonstelling 123 
- IV -
TITEL V - INSCHRIJVINGSPROCEDURE 
Artikel 48 Onderzoek naar de voldoening aan de vormvereisten 124 
Artikel 49 Herstelbare gebreken .124 
Artikel 50 Inschrijving « 125 
Artikel 51 Publikatie , 125 
Artikel 52 Opschorting van de publikatie 126 
TITEL VI - BESCHERMINGSDUUR VOOR HET INGESCHREVEN GEMEENSCHAPSMODEL 
Artikel 53 Beschermingsduur 128 
Artikel 54 Vernieuwing , .128 
TITEL VII - AFSTAND EN NIETIGHEID VAN HET INGESCHREVEN GEMEENSCHAPSMODEL 
Artikel 55 Afstand ,. 129 
Artikel 56 Verzoek tot nietigverklaring 129 
Artikel 57 Behandeling van het verzoek 130 
Artikel 58 Deelneming aan de procedure door de beweerde 
inbreukmaker, de Commissie en de Lid-Staten 131 
TITEL VIII - BEROEP TEGEN BESLUITEN VAN HET BUREAU 
Artikel 59 Voor beroep vatbare besluiten , 132 
Artikel 60 Bevoegdheid tot het instellen van beroep; partijen in 
de beroepsprocedure 132 
Artikel 61 Termijn en vorm van beroep 132 
Artikel 62 Wijziging van het aangevochten besluit , 133 
Artikel 63 Behandeling van het beroep 133 
Artikel 64 uitspraken over het beroep , 133 
Artikel 65 Beroep bij het Hof van Justitie van de Europese 
Gemeenschappen 134 
- v -
TITEL IX - PROCEDURE VOOR HET BUREAU 
Afdeling 1 : Algemene bepalingen 
Artikel 66 Motivering van de besluiten 135 
Artikel 67 Ambtshalve onderzoek van de feiten door het Bureau 135 
Artikel 6 8 Mondelinge behandeling 135 
Artikel 69 Bewijsmiddelen 136 
Artikel 70 Kennisgeving 136 
Artikel 71 Herstel van rechten 137 
Artikel 72 Verwijzing naar algemene beginselen 138 
Artikel 73 Einde van de financiële verplichtingen 139 
Afdeling 2 : Kosten 
Artikel 74 Verdeling van de kosten 139 
Artikel 7 5 Tenuitvoerlegging van besluiten tot vaststelling 
van de kosten ; ,141 
Afdeling 3 : Voorlichting van het publiek en van de autoriteiten 
van de Lid-Staten 
Artikel 76 Register 141 
Artikel 77 Periodieke publikaties 142 
Artikel 78 Inzage van dossiers 142 
Artikel 79 Administratieve samenwerking en rechtshulp 143 
Artikel 80 Uitwisseling van publikaties 143 
Afdeling 4 : Vertegenwoordiging 
Artikel 81 Algemene beginselen betreffende de vertegenwoordiging ..144 
Artikel 82 Erkende gemachtigden 145 
TITEL X - BEVOEGDHEID EN PROCEDURE INZAKE RECHTSVORDERINGEN 
BETREFFENDE GEMEENSCHAPSMODELLEN 
Afdeling 1 : Bevoegdheid- en executie 
Artikel 83 Toepassing van het Bevoegdheids- en Executieverdrag . ..147 
VI -
Afdeling 2 : Geschillen betreffende inbreuken op en de 
rechtsgeldigheid van Gemeenschapsmodellen 
Artikel 84 Gemeenschapsmodellengerechten 148 
Artikel 85 Bevoegdheid ter zake van inbfeuken en 
rechtsgeldigheid 149 
Artikel 86 Internationale bevoegdheid 150 
Artikel 87 Omvang van de bevoegdheid ter zake van inbreuken 151 
Artikel 88 Rechtsvordering of reconventionele rechtsvordering tot 
nietigverklaring van een Gemeenschapsmodel 151 
Artikel 89 Vermoeden van rechtsgeldigheid; verweer ten gronde 152 
Artikel 9 0 Uitspraken betreffende de rechtsgeldigheid . % 152 
Artikel 91 Rechtsgevolgen van de uitspraak inzake 
rechtsgeldigheid 154 
Artikel 92 Toepasselijk recht .. * 154 
Artikel 93 Dwangmaatregelen ter zake van inbreuken 155 
Artikel 94 Bewarende en andere voorlopige maatregelen 156 
Artikel 95 Bijzondere bepalingen inzake verknochtheid 157 
Artikel 96 Bevoegdheid van de Gemeenschapsmodellengerechten van 
tweede aanleg en het beroep op de uitspraken daarvan ...158 
Afdeling 3 : Andere geschillen betreffende Gemeenschapsmodellen 
Artikel 97 Aanvullende bepalingen inzake de bevoegdheid van andere 
nationale rechterlijke instanties dan de 
Gemeenschapsmodellengerechten 158 
Artikel 98 Gebondenheid van de nationale rechterlijke instanties ..159 
TITEL XI - GEVOLGEN VOOR HET RECHT VAN DE LID-STATEN 
Artikel 99 Samenloop van rechtsvorderingen op grond van 
Gemeenschapsmodellen en nationale modellenrechten 160 
Artikel 100 Verhouding tot andere vormen van bescherming uit 
hoofde van het nationale recht 161 
- Vil -
TITEL XII - HET MODELLENBUREAU VAN DE GEMEENSCHAP 
Afdeling 1 : Algemene bepalingen 
Artikel 101 Rechtspositie . . 162 
Artikel 102 Administratieve diensten 162 
Artikel 103 Personeel 163 
Artikel 104 Voorrechten en immuniteiten 163 
Artikel 105 Aansprakelijkheid 163 
Artikel 106 Bevoegdheid van het Hof van Justitie van de Europese 
Gemeenschappen 164 
Afdeling 2 : Leiding van het Bureau 
Artikel 107 Bevoegdheid van de voorzitter 164 
Artikel 108 Benoeming van hogere personeelsleden 165 
Afdeling 3 : Raad van Bestuur 
Artikel 109 Instelling en bevoegdheid 166 
Artikel 110 Samenstelling 167 
Artikel 111 Voorzitterschap 167 
Artikel 112 vergaderingen 167 
Afdeling 4 : Behandeling van zaken 
Artikel 113 Bevoegdheid 168 
Artikel 114 Afdelingen voor het onderzoek inzake de 
vormvoorwaarden 169 
Artikel 115 Afdeling modellenadministratie en juridische 
aangelegenheden 169 
Artikel 116 Nietigheidsafdelingen 169 
Artikel 117 Kamers van beroep 170 
Artikel 118 Onafhankelijkheid van de leden van de 
Kamers van beroep 170 
Artikel 119 Verschoning en wraking 171 
Artikel 120 Aanstelling van leden van de Nietigheidsafdelingen en 
van de Kamers van beroep tijdens een overgangsperiode ..172 
Afdeling 5 : Financiële bepalingen 
Artikel 121 Begroting 173 
Artikel 122 Te betalen rechten 174 
- Vlll -
TITEL XIII - SLOTBEPALINGEN 
Artikel 123 Officiële talen 175 
Artikel 124 Communautaire uitvoeringsbepalingen ......175 
Artikel 125 Systeem voor informatie-uitwisseling .........175 
Artikel 126 Instelling van een comité; procedure voor de 
vaststelling van uitvoeringsbepalingen 176 
Artikel 127 Reglement inzake de te betalen rechten .................177 
Artikel 128 Inwerkingtreding 178 
- 1 -
TOELICHTING 
DEEL EEN: ALGEMENE BESCHOUWINGEN 
1. Inleiding 
1.1 Deze verordening is erop gericht een communautair stelsel voor de 
rechts-beschermlng van modellen van nijverheid In het leven te 
roepen. 
1.2 De rechtsbescherming van modellen komt op het ogenblik tot stand door 
inschrijving. Afgezien van de Benelux, waar sinds 1975 een regionaal 
beschermingsstelsel inzake modellen van nijverheid van kracht Is, is 
genoemde bescherming een nationale aangelegenheid gebleven. De 
bescherming wordt na aanvraag op nationale basis verleend. De 
rechtsgevolgen ervan zijn beperkt tot de Staat waar de bescherming Is 
verleend. 
1.3 GeschlIlen die het vrije verkeer van goederen belemmeren, kunnen niet 
worden vermeden. Een model dat in de ene Lid-Staat voor bescherming 
In aanmerking kan komen, voldoet In een andere Lld-Staat misschien 
niet aan de voorwaarden daartoe. Wanneer men goederen welke 
rechtmatig geproduceerd zijn door een concurrent In het land waar 
geen modellenbeschermIng bestaat. In de handel wil brengen In het 
land waar modellen van nijverheid wel worden beschermd, kan de invoer 
in laatstgenoemde Staat op grond van artikel 36 van het EEG-Verdrag 
worden verhinderd. Evenzo kan wegens het strikt nationale karakter 
van een modellenbescherming hetzelfde model door verschillende 
rechthebbenden In verschillende Lld-Staten worden ingeschreven. Een 
rechthebbende In één land kan op grond van het bepaalde In artikel 36 
van het EEG-Verdrag de Invoer aldaar van goederen welke inbreuk 
zouden maken op zijn rechten, verhinderen, zelfs al Is het model dat 
in de goederen Is belichaamd, In een andere Lld-Staat door een andere 
rechthebbende ingeschreven. 
2 -
1.4 Modelrechten hebben de jongste tien Jaar aan belang gewonnen, doordat 
de rol van design als marketinginstrument Is toegenomen. Veel 
goederen worden door de consument niet alteen wegens hun functie maar 
evenzeer of zelfs meer wegens hun uiterlijk gevraagd. Het Is niet 
gemakkelijk een opsomming te geven van het soort goederen waarin 
modellen van nijverheid zijn belichaamd. Een heel breed scala van 
goederen, gaande van kunstvoorwerpen en Juwelen tot geavanceerde 
machines, gereedschappen, electronlca en consumenteneleetronlca, 
motorvoertuigen, Jachten, meubels en kantoorInrIchtIng, 
sportartikelen, modeartikelen en kleren, en huishoudelijke apparaten, 
om maar een paar gebieden van typisch hedendaagse Industriële 
vormgeving te noemen, zijn namelijk "design-goederen". Kunstmatige 
handelsbelemmeringen hebben derhalve een weerslag op de handel In de 
meeste goederen en zijn derhalve onverenigbaar met de werking van een 
Interne markt. 
1.5 Ten einde een vrij verkeer van goederen waarin modellen van 
nijverheid zijn belichaamd, op een Interne markt mogelijk te maken, 
Is een beschermingsstelsel op communautair niveau noodzakelijk. Een 
dusdanig beschermingsstelsel in de gehele Gemeenschap kan niet 
vervangen worden door de onderlinge aanpassing van de wetgeving van 
de Lld-Staten. Zelfs eenvormige nationale beschermingsstelsels zouden 
niet voldoen aan de vereisten van de Interne markt, aangezien de 
bescherming slechts zou gelden binnen de grenzen van de Staat waar 
zij is verkregen. Derhalve zou ondanks een onderlinge aanpassing van 
de wetgevingen het gevaar dat in andere Lld-Staten strijdige rechten 
zouden kunnen bestaan, nog reëel zijn. 
1.6 Maatregelen om een communautair stelsel ter bescherming van modellen 
in het leven te roepen kunnen alleen op communautair niveau genomen 
worden en geenszins vervangen worden door Interne maatregelen van de 
Lld-Staten. Een supranationaal beschermingsstelsel kan alleen door 
een supranationaal optreden in het leven worden geroepen. Het 
aangewezen rechtsinstrument daarvoor Is de verordening. 
- 3 -
1.7 Derhalve is de verordening In overeenstemming met het 
subsldlarI te Its- beginsel. De Gemeenschap moet wetgevend optreden, 
omdat de betrokken wetgeving noodzakelijk Is voor de verwezenlijking 
van de doelstellingen van de interne markt en de daartoe vereiste 
wetgeving niet op het niveau van de Lid-Staten maar alleen op 
communautair niveau vastgesteld kan worden. 
2. Rechtsgrondslag 
2.1 Met onderhavig voorstel voor een verordening worden ten aanzien van 
modellen van nijverheid en de goederen waar in dusdanige modellen zijn 
belichaamd, doelstellingen nagestreefd die vergel IJkbaar ziJn met die 
welke met andere communautaire Initiatieven op het gebied van het 
recht inzake Intellectuele en industriële eigendom worden beoogd : 
namelijk de Instelling en de werking van een gemeenschappelijke markt 
voor designprodukten en derhalve het vrije verkeer van en een 
onvervalste mededinging inzake deze produkten, alsook de behoorlijke 
bescherming van deze vorm van industriële en commerciële eigendom 
(artikel 2-, artikel 3, onder a) en f), en artikel 36 van het EEG-
Verdrag). 
2.2 In artikel 8 A van het EEG-Verdrag is bepaald dat de Gemeenschap 
overeenkomstig de bepalingen van het Verdrag, onder meer van 
artikel 100 A, de maatregelen vaststelt die ertoe bestemd zijn de 
Interne markt tot stand te brengen welke een ruimte zonder 
binnengrenzen omvat waarin het vrije verkeer van goederen, zoals 
onder meer designprodukten, Is gewaarborgd. 
Op grond van artikel 100 A van het EEG-Verdrag Is de Gemeenschap 
bevoegd om de nodige "maatregelen" tot onderlinge aanpassing vast te 
stellen met het oog op de verwezenlijking van de doelstellingen van 
de interne markt. Met de term maatregelen wordt elke vorm van 
optreden bedoeld. Derhalve betekent "maatregelen vaststellen" alle 
dienstige wettelijke bepalingen vaststellen. In de zin van 
artikel 100 A zijn dienstige bepalingen alle bepalingen waarmee de in 
artikel 8 A vooropgezette doelstellingen worden nagestreefd en 
waarmee derhalve de Instelling en de werking van de Interne markt 
worden beoogd. De keuze van het Instrument hangt af van de 
geschiktheid en de noodzakelijkheid ervan voor de verwezenlijking van 
de doelstel I ing. 
- 4 -
2.3 Met de maatregel wordt de creatie beoogd van een in de gehele 
Gemeenschap geldend recht dat op het gehele grondgebied van de 
Gemeenschap op hetzelfde tijdstip tot stand komt en vervalt en 
waardoor aan de rechthebbende een recht wordt verleend dat een 
eenheid vormt. Deze doelstelling kan niet vla een richtlijn worden 
verwezenlijkt. Door middel van een richtlijn kan een onderlinge 
aanpassing van de wetgevingen van de Lld-Staten worden bereikt, zodat 
wetgeving wordt vastgesteld die modellen van nijverheid onder gelijke 
voorwaarden en voor een gelijke duur een bescherming met dezelfde 
omvang en inhoud In alle Lld-Staten van de Gemeenschap biedt. Een 
richtlijn kan evenwel de verschillende nationale beschermingsstelsels 
met hun strikt territoriale gelding, waardoor de gebruikers In 
verschillende Lld-Staten inschrijvingen moeten aanvragen, 
vergoedingen moeten betalen en op hun rechten moeten letten, met alle 
last van dien, niet door één In de gehele Gemeenschap geldend recht 
vervangen. Daartoe Is een verordening nodig. Uit wat reeds in de 
inleiding is gesteld, volgt dat de huidige toestand waarbij de 
modellenbescherming een nationale aangelegenheid is en territoriaal 
Is beperkt tot de Staat waar ze is verleend, een belemmering voor de 
Intracommunautaire handel vormt. Tenzij een in de gehele Gemeenschap 
geldend recht wordt ingevoerd, zal artikel 36 voort worden Ingeroepen 
als rechtmatig verweer tot behoud van de beperkingen op de Invoer van 
goederen en het voorgestelde optreden is derhalve noodzakelijk voor 
de verwezenlijking van de doelstellingen die de Interne markt 
betreffen. 
2.4 Harmonisatie in de zin van artikel 100 A Is niet beperkt tot de 
wijziging van het nationale recht, maar heeft evenzeer betrekking op 
de aanvulling en de vervanging van nationale bepalingen. De 
totstandbrenging van een Gemeenschapsmodel Is een aanvulling op de 
nationale bepalingen betreffende de bescherming van modellen van 
nijverheid en kan derhalve als een "onderlinge aanpassing" van het 
recht van de Lld-Staten op dit gebied in de zin van artikel 100 A van 
het EEG-Verdrag worden beschouwd. 
- 5 -
2.5 Het Bureau dat op grond van artikel 2 van onderhavige verordening 
dient te worden Ingesteld, moet om redenen van kostenbesparing een 
gemeenschappelijke administratieve structuur hebben met het 
Merkenbureau van de Gemeenschap, dat Is Ingesteld In het kader van de 
verordening Inzake het Gemeenschapsmerk, die vóór de definitieve 
vaststelling van onderhavige verordening dient te worden vn vastgesteld 
3. Het belang van modelienbeschermlna voor de Gemeenschap 
3.1 Een aan de economie aangepaste, doeltreffende bescherming van 
modellen van nijverheid Is van het grootste belang voor de 
Gemeenschap, haar Lld-Staten en ondernemingen, in het bijzonder het 
midden- en kleinbedrijf. 
3.2 Door de hogere levensstandaard worden de consumenten steeds 
veeleisender wat de kwaliteit van het uiterlijk van produkten 
betreft, en daardoor hebben zij een beweging In gang gezet waardoor 
design een uiterst belangrijk marketinginstrument wordt. In vele 
Industriële sectoren is de concurrentie tussen bedrijven 
hoofdzakelijk een kwestie van vormgeving. De economische 
bedrijvigheid zou In sommige Industriële sectoren stilvallen als de 
bedrijven de vraag naar hun produkten niet door middel van nieuwe 
modellen zouden weten te stimuleren. Het uiterlijk van een produkt 
bepaalt In veel gevallen of het al dan niet een commercieel succes 
wordt, en met de verwezenlijking van de interne markt zal deze 
ontwikkeling waarschijnlijk nog worden versterkt. Ondernemingen die 
door middel van vormgeving consumenten weten aan te trekken, zullen 
door de benutting van de commerciële mogelijkheden van een 
eengemaakte markt het marktaandeel van hun produkten vaak kunnen 
opdrijven ten opzichte van hun concurrenten. In het economische 
landschap van de Gemeenschap getuigen veel gedenktekens van het 
commerciële succes van op vormgeving gerichte ondernemingen. Deze 
ondernemingen en hun produkten zijn steeds vaker aanwezig In een 
groot aantal commerciële centra van de Gemeenschap. 
- 6 -
3.3 Superieure vormgeving is een van de sterke punten van de bedrijven In 
de Gemeenschap In hun concurrentiestrijd met bedrijven In derde 
landen, waar vaak de loonkosten lager zijn. Veel designprodukten uit 
de Gemeenschap genieten een benijdenswaardige reputatie op de markt. 
Het veilig stellen van de voedingsbodem waaruit deze reputatie 
voortspruit, het nog verhogen van de waarde van wat op het gebied van 
design wordt gepresteerd, en het stimuleren van de Investeringen op 
dit gebied door modellen tegen parasitair gedrag te beschermen, Is 
een van de doelstellingen van deze verordening. 
3.4 Modellen kunnen vaak gemakkelijk worden gekopieerd. In veel gevallen 
Is daartoe geen bijzondere kennis vereist. Daardoor Is namaak van 
modellen zowel binnen als bulten de Gemeenschap wijdverspreid en 
vragen de marktdeelnemers om een wetgeving die minstens enige 
bescherming biedt tegen het onrechtmatige gebruik van modellen. 
3.5 Het communautaire modellenbeschermIngsstelsel zal op Internationaal 
niveau een voorbeeld stellen en zal het voor de Gemeenschap 
gemakkelijker maken om haar Invloed te laten gelden bij de 
totstandbrenging van een billijke modellenbeschermIng bulten haar 
territorium. 
4. Model lenbescherm Ing In de, LN-Staten 
4.1 In alle Lld-Staten behalve Griekenland worden modellen door middel 
van specifieke wetgeving beschermd. Deze specifieke bescherming wordt 
vaak gecumuleerd met auteursrecht Iijke bescherming. De voorwaarden 
voor toepassing van het auteursrecht en de mate waarin van dit 
rechtsinstrument gebruik wordt gemaakt, verschillen van Lld-Staat tot 
Lld-Staat. In sommige Lld-Staten wordt het auteursrecht op veel 
gebieden toegepast. Daardoor wordt In een aantal Industriële sectoren 
- 7 -
minder een beroep gedaan op de specifieke modellenbeschermIng. Zelfs 
in deze landen wordt er echter vaker wel dan niet naar gestreefd om 
de meer functionele modellen onder de bescherming van de specifieke 
modellenwetgeving te brengen. Andere rechtsinstrumenten zoals het 
merkenrecht en de rechtsregels inzake oneerlijke mededinging kunnen 
eveneens mee gaan spelen onder de voorwaarden die van toepassing zijn 
op de onderschelden gebieden van het Industriële en Intellectuele 
eigendomsrecht. 
4.2 Elf Lld-Staten hebben een stelsel gemeen waarbij modellen na 
inschrijving worden beschermd. In het Verenigd Koninkrijk werd 
onlangs eveneens een bescherming voor ni et-ingeschreven modellen 
Ingevoerd, Ingaande op 1 Januari 1989. Op oudere modellen zijn 
uitsluitend de rechtsregels die vóór het van kracht worden van de 
nieuwe wetgeving golden, van toepassing, behoudens een aantal 
beperkingen Inzake de auteursrechtelijke bescherming ten aanzien van 
bestaande modellen, waarvoor overgangsbepalingen gelden. Het is nog 
te vroeg om de gevolgen die het Britse recht inzake niet-Ingeschreven 
modellen heeft voor het gedrag van de marktdeelnemers, te beoordelen. 
4.3 De huidige wettelijke regelingen van de Lld-Staten Inzake 
modellenbeschermIng dateren uit zeer verschillende perloden. Sommige 
zijn heel recent, zoals de Britse wetgeving. Andere wetten zijn 
echter heel oud. De Franse wet betreffende tekeningen en modellen bij 
voorbeeld dateert van 1909 en werd pas In 1991 op een aantal 
technische punten gewijzigd. Vanuit het oogpunt van de gebruikers van 
het stelsel is de datum waarop de van kracht zijnde wet tot stand is 
gekomen, echter van geen belang. De oorsprong van de wettelijke 
bescherming van modellen ligt in de periode van de industrialisering. 
De eerste wetten die er toen op dit gebied kwamen, waren duidelijk 
geïnspireerd door de beginselen van het octrooirecht. Ondanks latere 
wijzigingen of nieuwe wetgevende initiatieven zijn de kenmerken van 
het vroege octrooi- en modellenrecht behouden gebleven. Zo is de 
nationale wetgeving tot nadeel van de gebruikers van het stelsel niet 
in staat geweest om zich volledig aan de Industriële en economische 
ontwikkeling aan te passen. Het Is precies deze erfenis van de 
vroeg-industriële maatschappij die vandaag In zovele bedrijfstakken 
wordt betreurd. 
- 8 -
4.4 De band met het vroege octrooirecht komt hoofdzakelijk tot uiting In 
de voorwaarden voor bescherming : In veel gevallen wordt een 
nleuwheldsbegrlp gehanteerd dat niet helemaal verenigbaar Is met de 
kenmerken van modellen, in sommige gevallen wordt vóór de 
inschrijving een onderzoek verricht waarbij overmatig belang wordt 
gehecht aan oudere Inschrijvingen in een bepaald geografisch gebied, 
en volgens een zekere opvatting over modellen van nijverheid wordt te 
veel de klemtoon gelegd op het ornamentele aspect en te weinig op dat 
wat kenmerkend is voor hedendaags design, namelijk de versmelting van 
vorm en functIe. 
4.5 Met deze verordening wordt beoogd een in alle opzichten modern 
modellenbeschermIngsstelsel tot stand te brengen, dat is aangepast 
aan de realiteit van de bedrijvigheid op het gebied van de 
Industriële vormgeving en aan de noden van de gebruikers van het 
stelsel. 
5. De behoefte aan optreden 
5.1 Parallel met de ontwikkeling van de Gemeenschap en de voltooiing van 
de Interne markt moeten Industriële eigendomsrechten die door 
Inschrijving tot stand komen en binnen een bepaald gebied gel den„ 
worden vervangen door of geleidelijk de plaats ruimen voor 
communautaire rechten. Alleen door In de gehele Gemeenschap geldende 
rechten in te voeren kunnen de gevolgen van de nationale werking van 
de bescherming van Industriële eigendom worden ondervangen. Wat 
octrooien betreft, beoogt de Gemeenschap het Akkoord van 15 december 
1989 betreffende GemeenschapsoctrooienC) zo spoedig mogelijk in 
werking te doen treden. Op het gebied van de merken ligt de aanneming 
van het voorstel voor een verordening inzake het Gemeenschapmerk 
waarschijnlijk binnen bereik. Onderhavig voorstel voegt nog een stuk 
toe aan de puzzel van de industriële eigendomsrechten. 
(1) 89/695/EEG, PB L 401 van 30.12.1989, blz. 1 
- 9 -
5.2 WlI de Industrie de voordelen van de interne markt kunnen benutten, 
dan moeten nationale rechten geleidelijk wijken voor rechten die in 
de gehele Gemeenschap gelden. In het bijzonder kleine en middelgrote 
ondernemingen en individuele ontwerpers beschikken niet over de 
middelen om hun Investeringen op het gebied van design In twaalf 
verschillende Lld-Staten te doen beschermen en daar voortdurend op 
toe te zien. Zelfs voor ondernemingen die In staat zijn om van de 
verschillende modellenbeschermIngsstelse Is gebruik te maken, blijft 
dit een uiterst omslachtige en dure aangelegenheid. Daarom beperken 
marktdeelnemers hun inschrijvingen vaak tot wat op dat ogenblik hun 
voornaamste markten zijn, met een reëel gevaar voor latere 
repercussies ten aanzien van hun commerciële vooruitzichten In andere 
landen en met zeer aanzienlijke negatieve gevolgen voor het vrije 
verkeer van goederen. 
5.3 Daarom wordt er in bijna alle Industriële sectoren op aangedrongen 
dat nu wordt opgetreden. 
6. De gevolgen van de verordening OP internationaal gebied 
6.1 Op Internationaal gebied lijdt de bescherming van modellen van 
nijverheid onder het ontbreken van Internationale overeenkomsten die 
door middel van bepalingen Inzake minimumrechten voor een zekere mate 
van harmonisatie zorgen. 
In artikel 5 quinquies van het Verdrag van Parijs tot bescherming van 
de Industriële eigendom is bepaald dat "tekeningen en modellen van 
nijverheid in alle landen der Unie zullen worden beschermd.". In dit 
artikel zijn evenwel geen bepalingen inzake materiële rechten vervat. 
In de Berner Conventie voor de bescherming van werken van letterkunde 
en kunst wordt de tot de Unie van Bern toetredende Staten de keuze 
gelaten "werken van toegepaste kunst en tekeningen en modellen van 
nijverheid" door middel van hetzij het auteursrecht, hetzij 
specifieke wetgeving (of beide) te beschermen. Vanwege het ontbreken 
van bindende bepalingen In internationale overeenkomsten verschillen 
- 10 -
de wetten Inzake modellenbeschermIng onderling veel meer dan bij 
voorbeeld de auteurs- of octrooiwetten. Het verkrijgen van en het 
toezicht houden op rechten in derde landen is bijgevolg voor 
bedrijven In de Gemeenschap geen gemakkelijke klus, en voor het 
midden- en kleinbedrijf een welhaast onmogelijke opgave. 
6.2 De Overeenkomst van 's-Gravenhage betreffende het internationaal 
depot van tekeningen of modellen van nijverheid Is erop gericht om 
door de Instelling van een gecentraliseerd Internationaal 
depotstelsel het voor de gebruikers gemakkelijker te maken om In een 
aantal landen bescherming van modellen van nijverheid aan te vragen. 
Door middel van één aanvraag welke bij het WIPO wordt Ingediend kan 
In één of meer Staten die partij bij de overeenkomst zijn of In al 
deze Staten bescherming worden verkregen. Er dient evenwel op te 
worden gewezen dat de bescherming strikt nationaal Is en onderworpen 
is aan de voorwaarden die zijn neergelegd In de wetgeving van de in 
de aanvraag vermelde landen. De afzonderlijke in de aanvraag vermelde 
landen kunnen bescherming weigeren als aan de natlonaalrechte11jke 
voorwaarden voor bescherming niet Is voldaan. Niettemin zou dit 
internationale inschrijvingsstelsel voor In de Gemeenschap gevestigde 
bedrijven van grote waarde kunnen zijn, zelfs na de Inwerkingtreding 
van het communautaire modellenbeschermIngsstelsel, ware het niet dat 
afgezien van zeven Lld-Staten van de Gemeenschap (de Bene lux-landen, 
Frankrijk, Duitsland, Italië en Spanje) de meeste Industrielanden op 
het ogenblik nog niet tot de Overeenkomst zijn toegetreden. Twintig 
Staten zijn partij bij de schikking, maar afgezien van Zwitserland 
hoort daar geen enkel belangrijk Industrieland bij, met name geen van 
de tanden die de belangrijkste exportmarkten van de Gemeenschap 
vormen. Binnen het WIPO wordt op het ogenblik van gedachten gewisseld 
over een herziening van de Overeenkomst, waardoor onder meer de 
toetreding van andere Staten, In het bijzonder de VS en Japan, tot de 
Overeenkomst kan worden vergemakkelijkt. 
6.3 Wanneer het communautaire modellenbeschermingsstelsel In werking 
treedt, kan het nodig zijn om een band tussen het Gemeenschapsmodel 
en de (herziene) Overeenkomst van 's-Gravenhage tot stand te brengen, 
zodat 
11 -
particulieren en ondernemingen door middel van inschrijving volgens 
het Haagse stelsel een Gemeenschapsmodel kunnen verkrijgen en 
bedrijven in de Gemeenschap door middel van Inschrijving volgens het 
communautaire stelsel een Internationale inschrijving kunnen 
verkrijgen. Een model voor een dusdanige band is te vinden in het 
Protocol inzake de Schikking van Madrid betreffende de internationale 
Inschrijving van merken, dat een verband tot stand brengt tussen het 
Gemeenschapsmerk en de schikking van Madrid. 
6.4 Wat in paragraaf 4.3 werd gezegd over de nadelen die voortvloeien uit 
het feit dat wetten betreffende modellenbeschermIng gebaseerd zijn op 
beginselen van octrooibescherming, Is des te meer waar voor sommige 
van de voornaamste handelspartners van de Gemeenschap, in sommige van 
die landen zijn octrooirechtelijke bepalingen direct van toepassing 
op modellen van nijverheid, waarvoor een "modeloctrooi" (design 
patent) kan worden verleend. De inhoud van de wetgeving van derde 
landen wordt van belang voor de Gemeenschap als communautaire 
ondernemingen zouden kunnen worden benadeeld op grond van wetgeving 
die, zonder In enig opzicht discrlmerend van aard te zijn, hun niet 
de mogelijkheid biedt om gemakkelijk bescherming voor de kenmerken 
van hun produkten te verkrijgen. 
6.5 Door binnen haar eigen rechtsgebied passende wetgeving tot stand te 
brengen vergroot de Gemeenschap aanzienlijk haar mogelijkheden om de 
ontwikkeling in de rest van de wereld te beïnvloeden. 
6.6 De bepalingen van de verordening zijn volledig verenigbaar met de 
bepalingen betreffende modellen van nijverheid in de ontwerp­
overeenkomst inzake TRIP'S, waarover op het ogenblik wordt 
onderhandeld. 
- 12 -
7. voorbereiding en overleg 
7.1 De verordening steunt op grondige voorbereidende werkzaamheden en 
uitvoerig overleg met de belanghebbenden. In Juni 1991 hébben de 
diensten van de Commissie een discussiedocument uitgegeven: Het 
Groenboek betreffende de juridische bescherming van modellen van 
nijverheid (111/5131/91). 
7.2 Na de publikatie van het Groenboek hebben de diensten van de 
Commissie schriftelijke opmerkingen ontvangen van een aanzienlijk 
aantal organisaties uit het bedrijfsleven, deskundigen op het gebied 
van Industriële eigendomsrechten en ontwerpers. In een aantal 
gevallen werden werkgroepen met deelnemers uit diverse bedrijfstakken 
opgericht om over de aanvankelijk In het Groenboek uiteengezette 
Ideeën van gedachten te wisselen en opmerkingen en suggesties aan de 
Commissie voor te leggen. Deze opmerkingen, ingediend namens zeer 
belangrijke organisaties die een dwarsdoorsnede van de verschillende 
Industrieën in alle Lld-Staten vertegenwoordigen, verdienen 
vanzelfsprekend grote aandacht. 
7.3 Voorts werd op 25 en 26 februari een hoorzitting gehouden waaraan tal 
van belanghebbenden, consumentenorganisaties, Internationale 
organisaties en afgevaardigden van de Lld-Staten als waarnemers 
deelnamen. Een uitvoerig verslag van deze hoorzitting werd door de 
diensten van de Commissie in Juli 1992 bezorgd (11I/5252/92). 
Regeringsdeskundigen van de Lld-Staten op het gebied van de 
Industriële eigendom werden in eigen naam geraadpleegd tijdens een 
hoorzitting op 25 maart 1992. Tenslotte werd op 16 oktober 1992 een 
hoorzitting gehouden over het meest controversiële onderwerp, 
namelijk de Juridische bescherming van modellen van nijverheid ten 
aanzien van auto-onderdelen. Op deze hoorzitting waren alleen de 
voornaamste belanghebbenden uitgenodigd. 
7.4 In onderhavige verordening is rekening gehouden met de vele 
opmerkingen die zijn gemaakt. 
- 13 -
8. De grote I IInen van het communautaire modellenbeschermIngsstelse I 
8.1 Het communautaire modellenbeschermingsstelse I is een tweeledig 
stelsel waarbij enerzijds een op Inschrijving gebaseerde bescherming 
en anderzijds een automatische bescherming die door de 
beschikbaarstelling van het model voor het publiek tot stand komt, 
worden Ingevoerd. 
8.2 Een model bestaat in uiterlijke kenmerken welke door de zintuigen van 
de mens kunnen worden waargenomen. Er gelden geen esthetische 
criteria. Esthetische en functionele modellen zijn In dezelfde mate 
vatbaar voor bescherming. Kenmerken die noodzakelijk zijn voor het 
verwezenlijken van een technische functie en die geen vrijheid ten 
aanzien van de vormgeving laten, zijn van bescherming uitgesloten, 
ten einde de monopolisering van technische functies door middel van 
modellenbescherming te vermijden. Dergelijke kenmerken kunnen op 
grond van het octrooirecht of van de rechtsregels betreffende het 
gebrulksmodel voor bescherming vatbaar zijn, op voorwaarde dat aan de 
desbetreffende vereisten is voldaan. 
Met het oog op de interoperabiliteit van produkten zijn modellen van 
voorzieningen voor samenvoeging of verbinding, zelfs al Is de 
vormgeving ervan niet aan restricties gebonden, niet vatbaar voor 
beshermlng, behalve wanneer het dergelijke voorzieningen bij 
modulaire produkten betreft. 
8.3 De basisvoorwaarden voor bescherming zijn dat het model nieuw Is en 
eigenheid vertoont, wat betekent dat het model in de ogen van een 
zaakkundige gebruiker verschilt van andere modellen op de markt. 
8.4 Het ni et-Ingeschreven Gemeenschapsmodel biedt de houder bescherming 
tegen namaak, terwijl met het Ingeschreven Gemeenschapsmodel de 
houder een echt uitsluitend recht op het gebruik van het model wordt 
verleend. 
- 14 -
8.5 De duur van de bescherming bedraagt drie Jaar voor het 
niet-ingeschreven Gemeenschapsmodel en vijf jaar voor het 
Ingeschreven Gemeenschapsmodel en kan tot ten hoogste vijfentwintig 
jaar worden verlengd. 
8.6 Voor ontwerpers en ondernemingen is het van belang om een model op de 
markt te kunnen uitproberen zonder dat het daardoor zijn nieuwheid 
verliest, zoals is bepaald in vele van kracht zijnde wetten Inzake 
modellenbeschermIng. Derhalve Is In de verordening bepaald dat door 
een openbaarmaking binnen een bepaalde periode door de ontwerper zelf 
of zijn rechtverkrijgende geen afbreuk wordt gedaan aan de nieuwheid 
van het model. 
8.7 In overeenstemming met de opvattingen van de belanghebbenden Is het 
Inschrijvingsstelsel niet gebaseerd op een aan de inschrijving 
voorafgaand materieel onderzoek dat moet uitwijzen of aan de 
voorwaarden voor bescherming is voldaan. Dit zou moeten bijdragen tot 
een snelle en goedkope inschrijving. 
8.8 Na Inschrijving worden de modellen gepubliceerd. Sommige industrieën 
moeten evenwel de mogelijkheid krijgen hun modellen gedurende een 
bepaalde per lode geheim te houden. Andere industrieën, in het 
bijzonder de textielindustrie, waar het ene model na het andere wordt 
ontwikkeld, moeten de kosten door middel van opschorting van de 
publikatie kunnen beperken. 
8.9 Met het oog op kostenbesparing wordt door de verordening een 
meervoudige Inschrijving ingevoerd. Door middel van één aanvraag kan 
een onbeperkt aantal met elkaar verband houdende modellen worden 
ingeschreven. 
8.10 Door het Modellenbureau en het Merkenbureau een gemeenschappelijke 
administratieve structuur te geven, kunnen de werkingskosten worden 
beperkt. Bovendien lijkt het aangewezen om de bepalingen Inzake de 
- 15 -
rechtsprekende organen, de administratieve procedures en de 
financiële regeling van de merkenverordenlng over te nemen, tenzij in 
verband met het bijzondere karakter van modellen andere oplossingen 
nodig zijn dan met betrekking tot merken. 
9. Modellenbeschermina en mededinging 
9.1 Intellectuele en Industriële eigendomsrechten verlenen de houder 
uitsluitende rechten. Gezien de doelstellingen van Intellectuele en 
industriële eigendomsrechten ten aanzien van investeringen in 
innovatie en creativiteit, geeft dit aspect van de Intellectuele en 
industriële eigendom gewoonlijk geen aanleiding tot bedenkingen uit 
het oogpunt van het mededingingsbeleid, op voorwaarde dat de rechten 
op een redelijke wijze worden uitgeoefend en dat de mededinging op de 
markt niet wordt tenietgedaan door het In het leven roepen van 
monopolies op alle produkten van een bepaalde soort. 
9.2 De verordening ligt volledig In deze lijn. ModellenbeschermIng 
verleent geen monopolie op bepaalde produkten, maar beschermt de 
individuele verschijningsvorm die door een ontwerper aan een produkt 
Is gegeven. De bescherming van het model van een horloge belemmert de 
mededinging op de horlogemarkt niet. 
9.3 In zeer zeldzame gevallen heeft een modellenbescherming die zo breed 
Is opgevat als In het geval van het Gemeenschapsmodel, ongewenste 
neveneffecten in de zin van een uitsluiting of beperking van de 
mededinging op de markt. Dit geldt vooral voor dure samengestelde 
produkten met een lange levensduur zoals motorvoertuigen, waarbij de 
bescherming van het model van de afzonderlijke onderdelen aanleiding 
kan geven tot een echte monopolisering van de vervangIngsmarkt. 
9.4 Voor deze produkten Is een reparatieclausule Ingevoegd die het 
mogelijk maakt dat drie Jaar na de introductie op de markt van het 
produkt waarop het model is toegepast, dit model met het oog op de 
- 16 -
vervaardiging van vervangingsonderdelen wordt gereproduceerd. Aldus 
wordt aan de fabrikant gedurende drie Jaar een uitsluitend recht 
toegekend, zonder dat de consument voor onbepaalde tijd op een en 
dezelfde fabrikant aangewezen Is. 
9.5 De art I kei en 85 en 86 van het EEG-Verdrag blijven in elk geval van 
toepassing. Hoewel volgens de rechtspraak van het Hof van 
Justitie(2) de uitoefening door de houder van een beschermd model 
van zijn uitsluitende rechten OP zich geen misbruik van een 
machtspositie uitmaakt, kan die uitoefening een dergelijk misbruik 
uitmaken - en derhalve onder het verbod van artikel 86 van het 
EEG-Verdrag vallen - wanneer er daarbij sprake Is van bepaalde 
onrechtmatige gedragingen van de onderneming met de machtspositie, 
bij voorbeeld de willekeurige weigering om vervangingsonderdelen aan 
onafhankelijke herstellers te leveren, de vaststelling van 
onbillijke prijzen of de beslissing om niet langer 
vervangingsonderdelen voor een bepaald produkt te leveren, ofschoon 
het nog steeds in de handel is, voor zover zulke gedragingen de 
handel tussen Lld-Staten ongunstig kunnen beïnvloeden. 
(2) HvJEG, 5.10.1988, zaak 53/87, Circa/Renault, Jurlspr. 1988, blz. 6039; 
HvJEG, 5.10.1988, zaak 238/87, Volvo/Veng, Jurlspr. 1988, blz. 6211 
- 17 -
DEEL TWEE: COMMENTAAR BIJ DE ARTIKELEN 
TITEL I 
ALGEMENE BEPALINGEN 
Artikel 1 
Leden 1 en 2 
In deze bepaling wordt de term "Gemeenschapsmodel" voor Ingeschreven en 
niet-Ingeschreven modellen ingevoerd. 
Lid 3 
In deze bepaling wordt het grondbeginsel vastgesteld: het 
Gemeenschapsmodel vormt een eenheid. 
ArtlKel 2 
De invoering van het Gemeenschapsmodel maakt de Instelling van een 
Modellenbureau van de Gemeenschap noodzakelijk met het oog op de 
inschrijving van modellen. 
TITEL II 
MODELLENRECHT 
Afdel ing 1 
Voorwaarden voor bescherming 
ArtlKel 3 
Deze bepaling bevat twee belangrijke definities: "model" en 
"voortbrengsel". 
- 18 -
De definitie van model is erop gericht aan te geven dat elk uiterlijk 
kenmerk dat door de menselijke zintuigen, meer bepaald het gezicht en de 
tastzin, kan worden waargenomen, een element van vormgeving Is. Of het 
model van esthetische dan wel van functionele aard is en of vorm en 
uitzicht bepalend zijn voor de produktkeuze van de eindgebruiker, is van 
geen belang. 
Er wordt een opsomming gegeven van een aantal specifieke elementen waarin 
een model kan bestaan. Deze opsomming is niet uitputtend. Gewicht en 
soepelheid bij voorbeeld kunnen in sommige gevallen modelkenmerken zijn. 
Het spreekt vanzelf dat een kleur of een materiaal als dusdanig niet voor 
bescherming vatbaar Is. Maar de kleurenkeuze in combinatie met andere 
kenmerken van het model of de kleurencombinatie In een grafisch model kan 
bijdragen tot de eigenheid van het model en als dusdanig bij toepassing op 
een specifiek voortbrengsel voor bescherming vatbaar zijn. Een materiaal 
of een textuur kan eveneens de uitdrukking zijn van een hoogst origineel 
Idee en van doorslaggevend belang zijn voor de vraag of een model voor 
bescherming vatbaar Is. 
Elk voorwerp waarop een model kan worden toegepast Is een voortbrengsel. 
De opsomming Is slechts enuntiatief. Het lijkt evenwel nuttig om een 
aantal voorwerpen, zoals bij voorbeeld typografische lettertypen, die in 
sommige rechtsstelsels niet als voortbrengselen in de zin van de 
modellenbeschermIng worden beschouwd, uitdrukkelijk te vermelden. 
Het model van een deel van een voortbrengsel kan eveneens voor bescherming 
in aanmerking komen. Er kan dus voor een welbepaald element van een 
voortbrengsel bescherming worden verkregen, ook al is geen enkel ander 
uiterlijk kenmerk als bijzonder te beschouwen. Componenten of onderdelen, 
die bestemd zijn om tot een groter, samengesteld voortbrengsel te worden 
samengevoegd, zijn elk op zich als voortbrengsel voor bescherming vatbaar, 
mits ze afzonderlijk In de handel kunnen worden gebracht en het model 
ervan aan de voorwaarden voor bescherming voldoet. 
- 19 -
Computerprogramma's en halfgeleiderprodukten worden met het oog op de 
toepassing van de modellenverorden ing niet als voortbrengselen beschouwd. 
Wat computerprogramma's betreft kan de uitsluiting overbodig lijken, 
aangezien aan computerprogramma's zoals ze in de richtlijn betreffende de 
rechtsbescherming van computerprogramma's^3) zijn omschreven, geen vorm 
kan worden gegeven. Niettemin kan het nuttig zijn uitdrukkelijk te 
vermelden dat de auteursrechtelijke bescherming uit hoofde van voornoemde 
richtlijn niet aangevuld noch versterkt kan worden door een bescherming 
als model van de "look and feel" van een computerprogramma. Dit sluit de 
bescherming van op onder meer ikonen en menu's toegepaste specifieke 
grafische modellen niet uit, op voorwaarde dat aan de gawone voorwaarden 
voor bescherming is voldaan. 
Ten aanzien van halfgeleiderprodukten is de uitsluiting niet 
vanzelfsprekend. Het ontwerp van de topografie van een halfgelelderprodukt 
zou waarschijnlijk krachtens het bepaalde in deze verordening voor 
bescherming vatbaar zijn, als dit niet uitdrukkelijk was uitgesloten. Het 
werd echter nodig geacht halfgeleiderprodukten van bescherming uit te 
sluiten, ten einde het door de onlangs vastgestelde richtlijn betreffende 
de rechtsbescherming van topografieën van halfgeleiderprodukten^4* 
gecreëerde evenwicht niet in het gedrang te brengen. 
Artikel 4 
Lid 1 
In dit artikel zijn de voorwaarden voor bescherming vastgesteld. 
Deze zijn tweeërlei : het model moet nieuw zijn en eigenheid vertonen. 
(3) Richtlijn 91/250/EEG van de Raad, PB L 122 van 17.5.1991, blz. 42 
(4) Richtlijn 87/54/EEG van de Raad, PB L 24 van 27.1.1987, blz. 36 
20 -
Lid 2 
Wat modellen betreft die zijn toegepast op voortbrengselen welke een 
onderdeel van een samengesteld voortbrengsel zijn, moet het model van elk 
afzonderlijk onderdeel aan de voorwaarden Inzake nieuwheid en eigenheid 
voldoen, zo niet komt het niet voor bescherming In aanmerking. Wanneer een 
nieuw automodel op de markt wordt gebracht, wordt vaak zowel voor de auto 
als dusdanig als voor een aantal onderdelen, In het bijzonder van het 
koetswerk, modellenbescherming aangevraagd. De hier gestelde voorwaarde 
houdt In dat de nieuwheid en eigenheid van bij voorbeeld een spatbord op 
grond van de eigen waarde ervan zullen moeten worden beoordeeld en niet 
uit de eigenheid van de auto als geheel kunnen worden afgeleid. Het 
beginsel In deze bepaling heeft algemene erkenning gekregen en stemt 
overeen met artikel 2„ Md 2, van de richtlijn betreffende de 
rechtsbescherming van topografleën van halfgeleiderprodukten. 
ArtlKel 5 
In deze bepaling wordt het begrip "nieuwheid" omschreven. 
Lid 1 
In overeenstemming met de opvatting van de meeste industrieën is de 
hoofdvoorwaarde voor bescherming dat het model nieuw is. Dit is een 
objectief criterium. Er behoeft niet te worden nagegaan of het model het 
resultaat van zelfstandige creatieve arbeid van de ontwerper is dan wel of 
het gekopieerd is. Nieuwheid moet op mondiaal niveau worden beoordeeld. 
Als het model ergens ter wereld is ingeschreven of op een andere manier 
voor het publiek beschikbaar is gesteld, is het niet nieuw. De nieuwheid 
wordt echter slechts tenietgedaan door reeds bestaande gelijke of bijna 
gelijke modellen, terwijl een algemene Indruk van overeenkomst hiertoe 
niet volstaat. Er zal echter soms met bestaande nIet-gelijke modellen 
rekening moeten worden gehouden om te beoordelen of het model eigenheid 
vertoont. 
- 21 -
Lid 2 
Het begrip "voor het publiek beschikbaar gesteld" Is hier omschreven. Elke 
openbaarmaking, met uitzondering van een bekendmaking op voorwaarde van 
geheimhouding, heeft tot gevolg dat het model geacht moet worden voor het 
publiek beschikbaar te zijn gesteld. 
ArtlKel 6 
Lid 1 
In deze bepaling wordt de tweede voorwaarde voor bescherming, namelijk de 
eigenheid, omschreven. Een model vertoont eigenheid, wanneer het een 
algemene Indruk van verschil met eerder bestaande modellen wekt. Dat het 
latere model op een zelfs aanzienlijk aantal detail punten van een eerder 
model verschilt, Is Irrelevant, wanneer er een algemene indruk van 
overeenkomst ("déjà vu") bestaat. De persoon bij wie een algemene Indruk 
van verschil moet worden gewekt, is de " zaakkundige gebruiker". Dit kan, 
maar hoeft niet, de eindgebruiker te zijn, die helemaal onbekend kan zijn 
met de verschijningsvorm van het voortbrengsel, bij voorbeeld wanneer het 
een inwendig onderdeel van een machine betreft of een mechanische 
component die bij herstelling wordt vervangen. In zulke gevallen is de 
"zaakkundige gebruiker" de persoon die het stuk vervangt. Een zeker niveau 
van kennis van of bekendheid met modellen naargelang van de aard van het 
model wordt verondersteld. Maar de term "zaakkundige gebruiker" dient 
eveneens aan te geven dat de overeenkomst niet op het niveau van 
"deskundigen inzake vormgeving" moet worden beoordeeld. 
Met deze bepaling wordt met betrekking tot het verschil ten opzichte van 
eerder bestaande modellen een hoge drempel vastgesteld, waardoor tegelijk 
aan de bescherming een ruime omvang wordt gegeven (artikel 11). Indien aan 
modellen niet deze els werd gesteld, zou dit betekenen dat wijzigingen aan 
een bestaand model voor bescherming als nieuw model in aanmerking zouden 
komen„ aangezien het nleuwheidscrIter turn van artikel 5 alleen gelijke 
- 22 -
modellen uitsluit. In een aantal rechtsstelsels wordt het onderzoek naar 
eerder bestaande modellen in feite beperkt tot gelijke of bijna gelijke 
modellen, waardoor de omvang van de bescherming tot nul wordt herleid. De 
Europese industrieën hebben echter behoefte aan een bescherming die verder 
reikt dan een bescherming tegen slaafse nabootsing en een veel grotere 
omvang heeft. De tegenhanger van zo'n doeltreffende bescherming Is evenwel 
de hoge drempel ten aanzien van de eigenheid. 
Wat de vraag betreft hoe aan deze strenge eis de hand kan worden gehouden, 
wordt naar de artikelen 56 en 58 verwezen. 
Uit het voorgaande volgt dat minder modellen als Gemeenschapsmodel dan uit 
hoofde van de wetgeving van sommige Lld-Staten voor bescherming vatbaar 
zullen zijn. De meeste industrieën hebben er tijdens het overleg echter de 
nadruk op gelegd dat de els billijk en in overeenstemming met de ware 
belangen van het bedrijfsleven In de Gemeenschap lijkt te zijn. 
Lid 2 
Als de eigenheid ten opzichte van alle eerdere modellen zou moeten worden 
beoordeeld, zou de drempel misschien onredelijk hoog komen te liggen. 
Bovendien zou het verwerpelijk zijn, mocht een vermeende Inbreukmaker 
tijdens een Inbreukprocedure de rechtsgeldigheid van het model dat hij 
vermoedelijk gekopieerd heeft, kunnen betwisten door te verwijzen naar een 
mogelijk eerder model dat al lang uit het verkeer verdwenen Is en alleen 
nog in een afgelegen museum is te vinden. Door de industrie werd gewezen 
op het gevaar van een overdreven zoeken naar eerdere modellen, dit als 
argument tegen de objectieve nleuwheldsvoorwaarde. Het gevaar van 
misbruiken dient te worden tegengegaan. Tevens Is gesteld dat het 
teruggrijpen naar oude modellen In vele gevallen verdienstelijk kan zijn 
en bescherming verdient. Derhalve zijn de eerdere modellen ten aanzien 
waarvan de eigenheid van een Gemeenschapsmodel moet worden beoordeeld» in 
de bepaling omschreven en beperkt. Modellen welke werden toegepast op 
voortbrengselen die zowel binnen als bulten de Gemeenschap uit het verkeer 
verdwenen zijn, zullen niet In aanmerking worden genomen. Dit houdt in 
- 23 -
dat een model waarvan de bescherming is verstreken, eraan in de weg staat 
dat een derde een uitsluitend recht zou verkrijgen op een gelijk model, 
zolang het voortbrengsel waarop eerstgenoemd model werd toegepast nog In 
het verkeer is. Het is evenwel noodzakelijk om eveneens Ingeschreven 
Gemeenschapsmodellen en nationale ingeschreven modellen welke gepubliceerd 
zijn en waarvan de bescherming nog niet Is verstreken, In aanmerking te 
nemen, ongeacht of het voortbrengsel waarop het model Is toegepast al dan 
niet in het verkeer is gebracht. Een beperking tot voortbrengselen die 
daadwerkelijk in het verkeer zijn gebracht, zou onverenigbaar zijn met de 
verplichtingen van sommige Lld-Staten krachtens het Verdrag van Parijs tot 
bescherming van de Industriële eigendom. 
Lid 3 
Deze bepaling Is erop gericht richtsnoeren te geven aan de rechterlijke 
Instanties die moeten beslissen of een model de vereiste eigenheid bezit. 
Er moet meer belang worden gehecht aan punten van overeenkomst dan aan 
verschilpunten, omdat het de algemene Indruk Is die telt. Voorts moet de 
vrijheid van de ontwerper In aanmerking worden genomen bij het beoordelen 
van de eigenheid (zie tevens artikel 10, lid 2). 
ArtlKel 7 
Onder a) 
Het tijdstip waarop aan de criteria moet zijn voldaan, wordt de "in 
aanmerking te nemen datum" genoemd. Deze Is verschillend voor Ingeschreven 
en niet-Ingeschreven Gemeenschapsmodellen. Voor niet-Ingeschreven 
Gemeenschapsmodellen Is het de dag waarop het model tot stand komt, d.w.z. 
de dag waarop het voor het publiek beschikbaar wordt gesteld. Artikel 12 
bepaalt hoe deze datum wordt vastgesteld. 
Onder b) 
Voor Ingeschreven Gemeenschapsmodellen Is de In aanmerking te nemen datum 
de datum van indiening van de aanvraag om Inschrijving of, indien 
aanspraak op voorrang wordt gemaakt, de datum van voorrang. 
- 24 -
ArtlKel 8 
Lid 1 
In dit artikellid Is bepaald in welke gevallen een openbaarmaking de 
nieuwheid en eigenheid van een ingeschreven Gemeenschapsmodel niet 
tenietdoet. 
Wanneer met betrekking tot een model aanspraak op bescherming als 
Ingeschreven Gemeenschapsmodel wordt gemaakt, doet een openbaarmaking 
binnen twaalf maanden vóór de in aanmerking te nemen datum (de datum van 
Indiening van de aanvraag of mogelijkerwijs een eerdere datum van 
voorrang) geen afbreuk aan de nieuwheid en eigenheid van het model, Indien 
de openbaarmaking door toedoen van de ontwerper zelf of zijn 
rechtverkrijgende heeft plaatsgevonden dan wel het gevolg Is van een 
onrechtmatige daad ten aanzien van genoemde personen. 
Ten eerste houdt dit in dat de ontwerper zijn model gedurende twaalf 
maanden kan gebruiken en op de markt uitproberen zonder het gevaar te 
lopen dat de nieuwheid en eigenheid ervan tenietgaan. De bepaling heeft de 
werking van een "termijn van respijt", zonder dat die term evenwel wordt 
gebruikt, omdat zulks aanleiding zou kunnen geven tot verwarring met het 
gelijknamige begrip in het octrooirecht, dat een andere inhoud heeft. 
Ten tweede komt In de bepaling het beginsel tot uitdrukking dat In alle 
andere gevallen dan de hierboven genoemde een openbaarmaking tot gevolg 
heeft dat de nieuwheid van een later model tenietgaat, zelfs ais de 
ontwerper ervan met het eerdere model niet bekend was noch kon zijn. Een 
model dat bij voorbeeld In Sicilië openbaar is gemaakt en alleen lokaal in 
het verkeer Is gebracht, staat er in theorie aan In de weg dat een 
ontwerper In Ierland bescherming verkrijgt voor een gelijk model, ook al 
is dit niet op het eerste geïnspireerd. In de praktijk zullen de gevolgen 
evenwel waarschijnlijk veel minder dramatisch zijn. Een ouder 
ni et-Ingeschreven Gemeenschapsmodel garandeert niet dat een later 
onafhankelijk daarvan ontwikkeld model niet te goeder trouw wordt 
Ingeschreven en rechtsgeldig blijft, omdat het niet wordt betwist. Voorts 
- 25 -
kan, als derechthebbende tot het oudere model bekend wordt met het latere 
Gemeenschapsmodel, hij voor het Bureau (artikel 56) of voor een 
Gemeenschapsmodellenrechtbank (artikel 85, onder c) of d)) wel de 
nietigverklaring van het uitsluitende recht vorderen, maar hij kan niet 
verhinderen dat de ontwerper van het latere model of diens 
rechtverkrijgende het voortbrengsel waarop het model Is toegepast, In het 
verkeer brengt, aangezien het niet-Ingeschreven model de rechthebbende 
alleen beschermt tegen reproduktie (artikel 20). Om die redenen zal deze 
bepaling in de praktijk waarschijnlijk geen aanleiding geven tot 
onredelijke rechtspraak. 
Lid 2 
Wanneer een op onrechtmatige wijze openbaar gemaakt model zoals in 
artikel 8, lid 1, bedoeld als Gemeenschapsmodel Is ingeschreven of wanneer 
daarvoor een Ingeschreven modelrecht van een Lld-Staat Is verleend, kan 
niet langer een beroep worden gedaan op het onrechtmatige karakter van de 
openbaarmaking, omdat voorrang moet worden gegeven aan de rechtszekerheid. 
Degene aan wie het model op rechtmatige wijze toekomt, kan echter van de 
procedure van artikel 16 gebruik maken en eisen dat het ten gevolge van de 
onrechtmatige openbaarmaking verleende Ingeschreven recht aan hem wordt 
overgedragen. 
ArtlKel 9 
Lid 1 
In de verordening wordt geen onderscheid gemaakt tussen esthetische en 
functionele modellen. Belde zijn evenzeer vatbaar voor bescherming. In 
zeer zeldzame gevallen volgt de vorm de functie zonder dat enige variatie 
kan worden aangebracht. In deze gevallen kan de ontwerper niet stellen dat 
het resultaat de vrucht van persoonlijke creativiteit Is. Het model mist 
In feite eigenheid en Is niet voor bescherming vatbaar. Het zal echter 
niet vaak voorkomen dat een model in zijn geheel niet voor bescherming 
vatbaar Is. In de meeste gevallen zullen slechts specifieke kenmerken door 
de functie zijn bepaald zonder dat er ruimte voor variatie bestaat. De 
uitsluiting van bescherming blijft daarom beperkt tot die aspecten van de 
vormgeving welke niet vrij kunnen worden gekozen. 
- 26 -
Lid 2 
In dit artikellid Is bepaald dat het model van voorzieningen voor 
samenvoeging of verbinding waarvan vorm en afmetingen exact moeten worden 
overgenomen, niet vatbaar is voor bescherming, ook al bestaat er bij het 
ontwerpen van die voorzieningen een zekere vrijheid In die zin dat vorm en 
afmetingen niet uitsluitend door de technische functie worden bepaald. 
Doel van deze bepaling Is voor een grotere Interoperabiliteit van 
produkten van verschillend fabrikaat te zorgen en te voorkomen dat 
fabrikanten van produkten met een bepaalde vormgeving markten, bij 
voorbeeld voor randapparatuur, voor zich reserveren door vorm en 
afmetingen van voorzieningen voor samenvoeging of verbinding te 
monopolIseren. 
Zo kunnen bij voorbeeld de afmetingen van de bevestigingsstukken van een 
uitlaat, die het mogelijk moeten maken die uitlaat op een bepaald 
automodel te monteren, geen voor bescherming vatbaar element van 
vormgeving zijn, omdat deze afmetingen door die van de onderkant van de 
wagen worden bepaald. 
Lid 3 
Er moet een uitzondering op het bepaalde In lid 2 worden gemaakt voor 
voorzieningen voor samenvoeging of verbinding bij modulaire produkten, 
voor zover natuurlijk die voorzieningen aan de voorwaarden voor 
bescherming en met name aan het elgenheldsverelste (artikel 6) voldoen. Zo 
zouden bij voorbeeld de elementen die het bij een bepaald type stoel 
mogelijk maken om die stoelen In een rij aan elkaar vast te maken of ze te 
stapelen of de elementen die bij daartoe bestemd speelgoed voor 
combinatiemogelijkheden zorgen, In beginsel voor bescherming in aanmerking 
kunnen komen. Anders zouden concurrenten zich ten koste van een geringere 
Inspanning toegang kunnen verschaffen tot een speciale markt waar het 
Innoverende karakter van de vormgeving vaak - zij het niet uitsluitend -
Is gelegen in het ontwerp van elementen die een onbeperkte samenvoeging of 
verbinding binnen een bepaald systeem mogelijk maken. 
- 27 -
ArtlKel 10 
Een vergelijkbare bepaling inzake de openbare orde en de goede zeden komt 
voor in veel nationale wetten Inzake modellenbeschermIng en In de 
eenvormige Benelux-wet. 
Afdel Ing 2 
Bescherm Ingsomvang 
ArtlKel 11 
Lid 1 
In dit artikel wordt de omvang van de bescherming omschreven. Het stelt 
twee belangrijke principes vast. 
In de eerste plaats Is bij de beoordeling of een model Inbreuk maakt op 
een ouder model de algemene indruk van overeenkomst doorslaggevend en niet 
het eventuele verschil ten aanzien van details of specifieke aspecten. Er 
wordt verwezen naar de "zaakkundige gebruiker". Dit begrip is verklaard in 
de toelichting bij artikel 6. De algemene indruk van een zaakkundige 
gebruiker kan verschillen van de algemene Indruk van de gewone consument, 
In die zin dat de zaakkundige gebruiker frappante verschillen kan zien die 
volledig zouden ontsnappen aan de aandacht van een gewone consument. Veel 
hangt af van de aard van het model. 
Lid 2 
Lid 2 is bedoeld als richtsnoer voor de rechterlijke instanties bij 
geschillen betreffende inbreuken. Wat telt zijn niet de onbelangrijke 
variaties die een concurrent aan een geïmiteerd model heeft toegevoegd 
("slimme" kopie), maar de punten van overeenkomst. Hoogst functionele 
modellen waarbij de ontwerper een aantal gegeven parameters moet 
respecteren, zullen waarschijnlijk meer overeenkomst vertonen dan modellen 
ten aanzien waarvan de ontwerper volledig vrij Is. Daarom is In lid 2 ook 
het beginsel vastgesteld dat met de vrijheid van de ontwerper rekening 
dient te worden gehouden bij de beoordeling van de overeenkomst tussen een 
ouder en een later model. 
- 28 
Artikel 12 
In dit artikel Is de duur van de bescherming van het ni et-ingeschreven 
Gemeenschapmodel bepaald. De bescherming komt tot stand bij de 
beschikbaarstelling van het model voor het publiek. De bewijslast ten 
aanzien van de datum waarop het model voor het publiek beschikbaar Is 
gesteld, ligt bij de houder van het model. Het verdient aanbeveling In 
gevallen waarin betwisting omtrent voornoemde datum kan rijzen, 
bewijsstukken van de openbaarmaking van het model bij te houden. De 
handeisgebruiken verschillen van bedrijfstak tot bedrijfstak en er is geen 
algemene regel met betrekking tot wat noodzakelijk moet worden geacht om 
de datum waarop het model voor het publiek beschikbaar Is gesteld, te 
bepalen. 
Artikel 13 
In dit artikel is de duur van de bescherming van het ingeschreven 
Gemeenschapsmodel vastgesteld. Deze bedraagt vijf jaar en kan nog eens 
voor vier perioden van vijf Jaar worden verlengd, te rekenen Vanaf de 
datum van Indiening van de aanvraag. Wanneer het model als 
niet-Ingeschreven Gemeenschapsmodel beschermd is geweest en daarvoor aan 
het eind van de in artikel 8, Md 1, vastgestelde periode van twaalf 
maanden een aanvraag om inschrijving wordt Ingediend, kan de maximale 
beschermingsduur voor een Gemeenschapsmodel derhalve 26 Jaar bedragen. 
Afdel Ing 3 
Recht op het Gemeenschapsmodel 
ArtlKel 14 
Lid 1 
In deze bepaling Is het belangrijke beginsel vastgesteld dat het 
modelrecht oorspronkelijk aan de ontwerper toekomt. Niets belet echter de 
ontwerper om zijn recht van het begin af aan een andere persoon over te 
- 29 -
dragen, die dan de "rechtverkrijgende" wordt. Meestal is dit de fabrikant 
van de produkten waarin het model wordt belichaamd. Aangezien aan het 
Gemeenschapsmodel alleen economische en geen morele rechten zijn 
verbonden, is de rechtsoverdracht door de ontwerper aan de 
rechtverkrijgende totaal. De enige uitzondering betreft het in artikel 19 
neergelegde recht van de ontwerper om in het geval van een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel voor het Bureau als zodanig te worden genoemd. 
Lid 2 
Wanneer een model door een werknemer wordt gecreëerd in de uitoefening van 
zijn functie uit hoofde van de arbeidsovereenkomst, hoort het recht aan de 
werkgever toe, tenzij bij overeenkomst anders is bepaald. In de 
overeenkomstige bepaling van de richtlijn betreffende de rechtsbescherming 
van computerprogramma's^5^ is het recht van de werkgever beperkt tot de 
uitoefening van de economische rechten. Het verschil vloeit voort uit de 
auteursrechtelijke aard van de door voornoemde richtlijn verleende 
bescherming, waardoor de auteur volgens het recht van sommige Lid-Staten 
een bescherming wordt verleend die niet in haar totaliteit kan worden 
overgedragen. Er bestaan geen vergelijkbare beperkingen ten aanzien van de 
overdracht van modelrechten. Derhalve is voor dezelfde oplossing gekozen 
als in artikel 3, lid 2, onder a), van de richtlijn betreffende de 
rechtsbescherming van topografieën van halfgeleiderprodukten^. In het 
kader van voornoemde richtlijn is de aangegeven oplossing alteen 
optioneel. In het kader van de onderhavige verordening heeft men het 
echter noodzakelijk geacht voor een eenvormige oplossing te zorgen. 
Artikel 15 
Wanneer een model door twee of meer ontwerpers gezamenlijk is ontwikkeld, 
komt het recht op het model aan hen gezamenlijk toe. Als de wijze van 
uitoefening van het recht niet bij overeenkomst is bepaald, dient het 
gezamenlijk te worden uitgeoefend. Deze laatste regel is niet 
uitdrukkelijk in de verordening opgenomen. 
(5) Richtlijn 91/250/EEG van de Raad, PB L 122 van 17.5.1991, blz. 42 
(6) Richtlijn 87/54/EEG van de Raad, PB L 24 van 27.1.1987, blz. 36 
- 30 -
Wat het geval betreft waarin twee ontwerpers onafhankelijk van elkaar een 
model hebben ontwikkeld, zie de commentaar bij artikel 8, lid 1. 
Artikel 16 
Lid 1 
Het kan voorkomen dat een model door een niet-rechthebbende wordt 
ingeschreven, bij voorbeeld wanneer een ontwerper-werknemer een model 
inschrijft waarop de werkgever op grond van artikel 14, lid 2, wettig 
aanspraak kan laten gelden. In zo'n geval kan de rechthebbende overdracht 
van de inschrijving vorderen ("opeising"). Een gelijkaardige bepaling komt 
voor in artikel 23 van het Akkoord betreffende Gemeenschapsoctrooien van 
15 december 1989(7>. 
Lid 2 
Als in een inschrijving niet is vermeld dat het recht aan verscheidene 
ontwerpers gezamenlijk toebehoort, kan elke rechthebbende correctie eisen 
in overeenstemming met het bepaalde in lid 1. 
Lid 3 
Behalve in geval van inschrijving te kwader trouw lijkt het noodzakelijk 
te bepalen dat de vordering tot correctie na een bepaalde termijn 
verjaart. Deze termijn is vastgesteld op twee jaar vanaf de publikatie. 
Lid 4 
De inleiding van een procedure tot correctie dient in het register te 
worden vermeld. Hetzelfde geldt voor de beslissing inzake wie de 
rechthebbende is, en voor elke andere beëindiging van de procedure. 
(7) 89/695/EEG, PB L 401 van 30.12.1989, blz. 1 
- 31 -
Artikel 17 
Lid 1 
In dit artikellid is bepaald welke gevolgen zijn verbonden aan een 
beslissing in rechte waarbij naar aanleiding van een vordering als in 
artikel 16 bedoeld een Gemeenschapsmodel aan de rechthebbende wordt 
overgedragen. Ook deze bepaling is naar het model van een bepaling van het 
Gemeenschapsoctrooi verdrag^8), namelijk artikel 24, opgesteld. Het gevolg 
is dat alle licenties en andere rechten, waarvan komt vast te staan dat ze 
door een niet-rechthebbende zijn verleend, vervallen. 
Lid 2 
Wanneer reeds daadwerkelijk ernstige voorbereidingen zijn getroffen voor 
de commerciële exploitatie van een licentie of een ander recht, kan een 
verval rampzalige gevolgen hebben. Om deze gevolgen te verzachten is 
bepaald dat op verzoek een licentie kan worden verleend. De regeling 
vertoont gelijkenis met die inzake het "recht van voorgebruik" 
(artikel 25). 
L i d 3 
Ingeval de licentiehouder of de houder van een ander recht bij de aanvang 
van de exploitatie te kwader trouw heeft gehandeld, verbeurt hij alle 
rechten. 
Artikel 18 
Volgens deze bepaling mag het Bureau ervan uitgaan dat de persoon op wiens 
naam de aanvraag wordt ingediend, degene is die wettelijk aanspraak op het 
modelrecht kan maken. Deze bepaling, opgesteld naar het voorbeeld van 
artikel 60, lid 3, van het Europees Octrooiverdrag, dient om te vermijden 
dat in een procedure voor het Bureau betwisting zou rijzen omtrent de 
vraag wie de rechthebbende is. Immers, niet het Bureau maar alleen de 
nationale rechter is bevoegd om zich daarover uit te spreken. 
(8) 89/695/EEG, PB L 401 van 30.12.1989, blz. 1 
- 32 -
Mocht er In de loop van een inschrijvingsprocedure toch een geschil 
hierover ontstaan, dan zou het Bureau de procedure met de oorspronkelijke 
indiener van de aanvraag moeten voortzetten. Degene die beweert de 
rechthebbende te zijn, zou dan door middel van een vordering ex artikel 16 
kunnen eisen dat het recht aan hem wordt overgedragen. Zou het punt naar 
aanleiding van een verzoek tot nietigverklaring worden opgeworpen, dan zou 
het Bureau, indien het zulks noodzakelijk acht, de procedure kunnen 
schorsen en aan degene die zich ais de rechthebbende opwerpt, kunnen 
vragen om de zaak door de nationale rechter te laten beslechten. 
ArtlKel 19 
Deze bepaling kent de ontwerper met betrekking tot de procedures voor het 
Bureau en het Register van Gemeenschapsmodellen een "paternlteltsrecht" op 
het model toe (zie eveneens artikel 14, I ld 1). 
Modellen worden soms door een speciaal daartoe bestemde afdeling van een 
bedrijf of door een team van ontwerpers gecreëerd, en het zal vaak lastig 
zoniet onmogelijk zijn om de namen van alle medewerkers te noemen. In 
zulke gevallen volstaat het bij voorbeeld te vermelden dat het model het 
werk van de design-afdeling van de onderneming Is. De 
uitvoeringsverordening zal meer uitgewerkte bepalingen bevatten die ervoor 
moeten zorgen dat in dergelijke omstandigheden het paternlteltsrecht van 
de ontwerper wordt gerespecteerd. 
Het werd niet haalbaar geacht te eisen dat de naam van de ontwerper (of 
van de groep ontwerpers) ook In ander verband, bij voorbeeld op het 
produkt zelf, op de verpakking of in de bij het produkt horende 
documentatie, wordt vermeld. 
- 33 -
AfdeI Ing 4 
Rechtsgevolgen van het Gemeenschapsmodel 
ArtlKel 2Q 
Het aan het niet-Ingeschreven Gemeenschapsmodel verbonden recht houdt 
alleen een bescherming tegen reproduktie In en Is geen monopollerecht. 
Daarom verschillen de bewoordingen van die van artikel 21, lid 1, dat 
betrekking heeft op de aan het Ingeschreven Gemeenschapsmodel verbonden 
rechten, in die zin dat geen uitsluitende rechten ten aanzien van het 
gebruik van het betrokken model worden verleend. In geval van ongeoorloofd 
kopiëren kan de houder van het model een rechtsvordering Instellen tegen 
personen die In tweede Instantie Inbreuk op zijn recht maken, zoals 
Importeurs en verdelers, ten einde handel In namaakprodukten te beletten. 
ArtlKel 21 
Lid 1 
Het aan het Ingeschreven Gemeenschapsmodel verbonden recht is een 
monopollerecht. De houder van het model heeft ten aanzien van het gebruik 
van het model een uitsluitend recht dat afdwingbaar is ten opzichte van 
elk gelijk model, zelfs wanneer het Inbreukmakende model te goeder trouw 
is ontwikkeld. 
Lid 2 
Is echter een ingeschreven Gemeenschapsmodel niet gepubliceerd omdat de 
houder van de mogelijkheid tot opschorting van de publikatie gebruik heeft 
gemaakt, dan geniet hij met betrekking tot het model enkel bescherming 
tegen reproduktie. Eerst bij de publikatie verkrijgt hij het volle 
exclusieve recht, vanzelfsprekend zonder terugwerkende kracht. 
Het exclusieve recht heeft dus geen gevolgen voor iemand die op 
onafhankelijke wijze een model heeft ontwikkeld dat binnen de aan het 
Ingeschreven en nu gepubliceerde Gemeenschapsmodel verleende bescherming 
valt. 
- 34 -
Artikel 22 
Deze bepaling bevat een aantal beperkingen van de aan een 
Gemeenschapsmodel verbonden rechten. 
Lid 1 
Het bepaalde onder a) en b) stemt overeen met het bepaalde in artikel 27 
van het Akkoord betreffende Gemeenschapsoctrooien van 
15 december 1989(9). Punt c) bevat een bepaling over eerlijk gebruik in 
verband met onderricht of bij wijze van citaat. Hoofdzaak is dat het 
gebruik geen afbreuk doet aan de normale exploitatie van het model. De 
bron moet worden vermeld. 
Lid 2 
Onder a) tot en met c) worden voor modellen dezelfde uitzonderingen 
ingevoerd als in artikel 5 ter van het Verdrag van Parijs tot bescherming 
van de industriële eigendom zijn vastgesteld ten aanzien van octrooien. 
Artikel 23 
Deze bepaling is erop gericht het monopoliseren van markten voor bepaalde 
vervangingsonderdelen te voorkomen. 
Volgens artikel 9, lid 2, kan voor het model van voorzieningen van 
mechanische samenvoeging of verbinding geen bescherming worden verleend. 
Dit betekent in de praktijk dat alle afmetingen van onderdelen van een 
samengesteld produkt mogen worden overgenomen. Bovendien kunnen onderdelen 
van een zodanig produkt als irrelevant voor de gebruiker worden beschouwd, 
bijvoorbeeld wanneer het vervangingsonderdeel niet zichtbaar is. Dit zal 
vaak het geval zijn bij inwendige onderdelen van apparaten, automotoren en 
dergel IJke. 
(9) 89/695/EEG, PB L 401 van 30.12.1989, blz. 1 
- 35 -
Indien het echter een uitwendig onderdeel betreft, dat bedoeld Is om 
gezien te worden en dat bovendien In de ogen van de eindgebruiker 
Idealiter bij het algemene uiterlijk van het samengestelde produkt zou 
moeten passen, is de mogelijkheid om afmetingen en andere mechanische 
verbindingselementen over te nemen op zich niet voldoende om mededinging 
ten aanzien van de betrokken onderdelen mogelijk te maken. De consument, 
die een duurzaam en wellicht duur produkt (bijvoorbeeld een auto) heeft 
gekocht, zou voor uitwendige onderdelen voor onbepaalde duur aangewezen 
zijn op de fabrikant van het samengestelde produkt. Dit zou, wat de 
mededinging ten aanzien van onderdelen betreft, op den duur lelden tot 
ongewenste marktomstandigheden, en in de praktijk tevens tot gevolg kunnen 
hebben dat de fabrikant van het samengestelde produkt over een monopolie 
beschikt dat langer duurt dan de bescherming van zijn model. Indien bij 
voorbeeld concurrenten eerst na afloop van de beschermingsduur van het 
model tot de markt konden toetreden, zou waarschijnlijk geen enkele 
onderneming dat nog de moeite waard vinden. WlI er sprake zijn van 
mededinging, dan moet de markt toegankelijk zijn op een tijdstip waarop 
het zinvol is om Investering in de produktIe te overwegen. 
f 
Deze bepaling doet afbreuk aan de rechten van de houder van het model en 
dient derhalve onder strikte voorwaarden te worden toegepast. 
Ten eerste Is een periode vastgesteld van drie jaar, te rekenen vanaf het 
op de markt brengen van het produkt, waarin de houder van het model over 
een uitsluitend recht beschikt. 
Ten tweede moet het betrokken model worden toegepast op een voortbrengsel 
dat een onderdeel vormt van een samengesteld produkt waarvan het uiterlijk 
bepalend is voor het produkt. Aan deze voorwaarde voldoet bij voorbeeld 
het model van een autodeur, die zo ontworpen Is dat ze bij de andere 
deuren van de auto en de gehele carrosserrIe, maar niet noodzakelijkerwijs 
bij alle overige onderdelen die als verfraaiing dienen, past. 
- 36 
Voorts moet de reproduktie tot doel hebben de herstelling van het 
samengestelde produkt mogelijk te maken In die zin dat het In zijn 
oorspronkelijke staat wordt teruggebracht. Aan deze voorwaarde zal In de 
praktijk misschien moeilijk de hand kunnen worden gehouden. Omdat 
reproduktie echter eerst na drie Jaar, gerekend vanaf de marktintroductie, 
mogelijk Is, is het onwaarschijnlijk dat een onafhankelijke fabrikant van 
onderdelen zou kunnen toetreden tot de markt van toeleveranciers die 
onderdelen leveren voor de eerste vervaardiging en Introductie op de markt 
van het samengestelde produkt. 
De bepaling Is erop gericht eerlijke concurrentie op de markt mogelijk te 
maken. Daarom Is als voorwaarde gesteld dat een onafhankelijke fabrikant 
van onderdelen het publiek duidelijk moet maken dat zijn produkt een 
andere oorsprong heeft dan het overeenkomstige oorspronkelijke onderdeel 
van het samengestelde produkt. De consument mag niet misleid worden door 
gewekte schijn. In dit opzicht Is het ook duidelijk dat de oorspronkelijke 
fabrikant van het samengestelde produkt niet verantwoordelijk is voor de 
kwaliteit van het betrokken vervangen onderdeel. 
ArtlKel 24 
In dit artikel Is de rechtspraak van het Hof van Justitie betreffende de 
uitputting van rechten op het gebied van de "Industriële en commerciële 
eigendom" In de zin van artikel 36 van het EEG-Verdrag in de vorm van een 
normatieve bepaling gegoten. Deze bepaling, die betrekking heeft op het in 
het verkeer brengen In de Gemeenschap, ligt In de lijn van gelijkaardige 
bepalingen In andere communautaire rechtsinstrumenten zoals het 
Gemeenschapsoctrooiverdrag en de ontwerp-verordenlng Inzake het 
Gemeenschapsmerk. 
- 37 -
ArtlKel 25 
BIJ de Indiening van een aanvraag om Inschrijving als Gemeenschapsmodel 
wordt het betrokken model het voorwerp van een uitsluitend recht. In 
zeldzame gevallen kan een model dat binnen het bereik van de aan de houder 
van het Gemeenschapsmodel verleende bescherming valt, onafhankelijk door 
een andere ontwerper ontwikkeld zijn, die echter later dan de houder van 
het ingeschreven Gemeenschapsmodel het model voor het publiek beschikbaar 
heeft gesteld of de Inschrijving ervan heeft aangevraagd. Als algemene 
regel dient ervoor te worden gezorgd dat het uit het Gemeenschapsmodel 
voortspruitende recht alle andere rechten uitsluit. In uitzonderlijke 
gevallen kunnen de gevolgen van deze regel echter nodeloos hard blijken te 
zijn, meer bepaald wanneer de tweede ontwerper ernstige (financiële of 
andere) voorbereidingen heeft getroffen voor de exploitatie van het 
betrokken model. Met het oog op deze vermoedelijk zeldzame gevallen Is 
voorzien In een door het octrooirecht geïnspireerd recht van voorgebruik. 
Met betrekking tot ni et-ingeschreven Gemeenschapsmodellen behoeft niet in 
een recht van voorgebruik te worden voorzien, omdat degene die op 
onafhankelijke wijze een Identiek model ontwikkelt, niet kan worden geacht 
een inbreuk te plegen (cf. artikel 20). 
Afdel ing 5 
Nietigheid 
ArtlKel 26 
Lid 1 
In deze bepaling is het beginsel vastgelegd dat een Gemeenschapsmodel 
enkel door gespecialiseerde nationale rechtbanken, 
Gemeenschapsmodellenrechtbanken genoemd, nietig kan worden verklaard (zie 
- 38 -
artikel 84). Wat Ingeschreven Gemeenschapsmodellen betreft, zijn deze 
rechtbanken echter enkel bevoegd wanneer bij wege van een tegeneis In een 
Inbreukprocedure nietigverklaring wordt gevorderd (zie artikel 85, 
onder d)), terwijl een rechtstreeks verzoek tot nietigverklaring bij de 
bevoegde dienst van het Bureau moet worden Ingediend (zie de artikelen 56 
en volgende). 
Lid 2 
In sommige gevallen kan het belangrijk zijn om ook nadat het model Is 
vervallen of daarvan afstand Is gedaan, nog een nietigverklaring te kunnen 
verkrijgen, bij voorbeeld wanneer het modelrecht vóór het verval of de 
afstand Jegens Iemand geldend Is gemaakt en die actie tot een beslissing 
heeft geleid welke nog niet definitief Is geworden. 
ArtlKel 27 
In deze belangrijke bepaling Is uitputtend opgesomd op welke gronden een 
Gemeenschapsmodel nietig kan worden verklaard. 
Lid 1 
Het eerste en meest voor de hand liggende geval Is dat waarin niet aan de 
In artikel 4 vastgestelde voorwaarden voor bescherming is voldaan (lid 1, 
onder a)). 
De tweede, in lid 1, onder b), genoemde nietIgheldsgrond betreft het geval 
waarin de specifieke kenmerken van het model niet voor bescherming vatbaar 
zijn, hetzij omdat ze volledig door een technische functie worden bepaald, 
zodat er geen vrijheid ten aanzien van de vormgeving bestaat, hetzij omdat 
het om voorzieningen voor samenvoeging of verbinding gaat (artikel 9, 
leden 1 en 2). Er ziJ op gewezen dat in dit geval vaak slechts een 
gedeeltelijke nietigverklaring zal worden uitgesproken. Op deze bepaling 
zal waarschijnlijk vooral in Inbreukprocedures een beroep worden gedaan, 
wanneer degene die ervan wordt beschuldigd op een bepaald kenmerk van een 
model Inbreuk te maken, zich verdedigt door de beschermingsvatbaarhe ld van 
dat kenmerk aan te vechten. 
- 39 -
De bevoegdheids- en procedureregels betreffende de nietigverklaring met 
inbegrip van de bepaling Inzake het recht tot voeging van de Commissie 
(artikelen 56 en 58) zijn eveneens In geval van gedeeltelijke 
nietigverklaring van toepassing. 
De derde, in lid 1, onder c), genoemde nietIgheldsgrond betreft het geval 
waarin een model in strijd is met de openbare orde of de goede zeden. 
Hoewel mag worden aangenomen dat dergelijke gevallen zich uiterst zelden 
zullen voordoen, rijst In dit verband een moeilijk probleem : moet aan de 
hand van een soort communautaire maatstaf worden beoordeeld of er van 
strijdigheid met de openbare orde of de goede zeden sprake Is, of moet 
daartoe met de in elk land heersende en soms sterk van land tot land 
verschillende opvattingen rekening worden gehouden ? Met betrekking tot 
zowel het Gemeenschapsoctrooi als het Gemeenschapsmerk Is voor de eerste 
benaderingswijze gekozen, maar wat modellen betreft bestond het gevoelen 
dat dit gevaarlijk zou kunnen zijn. Het zou Immers ofwel betekenen dat bij 
de interpretatie van deze begrippen de laagste norm In de Gemeenschap zou 
moeten worden gehanteerd, ofwel dat het Hof van Justitie daaraan in zijn 
jurisprudentie een eigen uit legging zou moeten geven, hetgeen tot 
politieke moei IiJkheden zou kunnen leiden. Daarom Is voorgesteld dat de 
nietigverklaring slechts zal worden uitgesproken ten aanzien van de 
Lld-Staat of Lld-Staten waar de nietIgheldsgrond bestaat, zodat het 
Gemeenschapsmodel In alle andere Lld-Staten geldig blijft (lid 3, 
onder a)). 
De vierde nietIgheldsgrond (lid 1, onder d)) betreft het geval waarin de 
houder niet de rechthebbende Is maar zich bij voorbeeld op onrechtmatige 
wijze het modelrecht heeft toegeëigend. Alleen de rechthebbende kan op 
deze grond optreden, en hij moet dan eerst overeenkomstig artikel 16 een 
beslissing van de rechter verkrijgen waarbij zijn rechtmatige aanspraak op 
- 40 -
het model wordt vastgesteld. Deze bepaling Is bedoeld om de rechthebbende 
te wapenen voor het geval dat hij er de voorkeur aan geeft het hem 
ontfutselde recht ex tune teniet te doen, liever dan de exploitatie van 
het uitsluitende modelrecht In eigen naam voort te zetten op basis van de 
beslissing waarbij zijn rechtmatige aanspraak wordt erkend. 
Lid 2 
Een bijzonder geval van nietigverklaring Is In lid 2 geregeld en heeft 
betrekking op zogenoemde "oudere rechten". Deze bepaling ziet op het geval 
waarin reeds een aanvraag Is ingediend of een modelrecht Is ingeschreven 
bij een dienst voor de Industriële eigendom maar nog geen 
beschikbaarstelling voor het publiek heeft plaatsgevonden op de datum 
waarop volgens artikel 7 de nieuwheid en eigenheid van een later 
ingeschreven Gemeenschapsmodel moeten worden beoordeeld. Het betreft hier 
geen theoretisch probleem dat zich alleen tijdens de enkele maanden die 
tussen de Indiening van de aanvraag en de publikatie van het modelrecht 
kunnen verlopen, kan voordoen : ook het geval waarin een Ingeschreven 
modelrecht door de bevoegde dienst overeenkomstig de vigerende wetgeving 
geheim wordt gehouden. Is hier aan de orde. Gaat het echter om een 
ingeschreven Gemeenschapsmodel waarvan op grond van artikel 52 de 
publikatie Is opgeschort, dan zal het probleem enkel bij reproduktie 
rijzen (zie artikel 21, lid 2). 
Oudere rechten als hier bedoeld vallen niet onder toepassing van de 
artikelen 5 en 6 en kunnen niet aan een later modelrecht worden 
tegengeworpen, omdat er geen sprake is van "openbaarmaking" in technische 
zin. Dergelijke oudere rechten kunnen echter ook niet onbeschermd worden 
gelaten tegen latere Inschrijvingen : dit zou niet alleen zeer onbillijk 
zijn, het zou ook alle betekenis ontnemen aan het systeem van opschorting 
van de publikatie dat in verschillende nationale rechtsstelsels bestaat en 
dat - zij het slechts met bescherming tegen reproduktie - nu ook voor het 
ingeschreven Gemeenschapsmodel wordt Ingevoerd. 
- 41 -
Daarom wordt als oplossing voorgesteld te bepalen dat de houders van 
dergelijke oudere rechten op grond daarvan het later Ingeschreven 
Gemeenschapsmodel nietig kunnen doen verklaren. Uitsluitend de 
rechthebbende op het oudere model zal echter over die mogelijkheid 
beschikken. Een derde die van Inbreuk wordt beschuldigd, zal zich nooit op 
het oudere recht kunnen beroepen. 
Omdat het later ingeschreven Gemeenschapsmodel gunstiger behoort te worden 
behandeld dan dergelijke oudere modellen die bij de indiening van de 
aanvraag niet voor het publiek beschikbaar waren, dient aan deze 
nietigheldsgrond nog een beperking te worden gesteld voor het geval dat 
het bij de oudere rechten om modelrechten van één of meer Lld-Staten gaat, 
rechten dus waarvan de territoriale werkingssfeer niet de gehele 
Gemeenschap bestrijkt. In dat geval zal de nietigverklaring slechts ten 
aanzien van de betrokken Lld-Staat of Lld-Staten worden uitgesproken, 
zodat de door het Ingeschreven Gemeenschapsmodel verleende bescherming in 
de rest van de Gemeenschap Intact blijft (lid 3, onder b)). 
ArtlKel 28 
In deze bepaling ligt het beginsel vervat dat de nietigverklaring 
terugwerkende kracht heeft. In lid 2 zijn twee gevallen vermeld waarin dit 
gevolg wordt gemitigeerd, namelijk dat van een In kracht van gewijsde 
gegane en reeds ten uitvoer gelegde rechterlijke beslissing ter zake van 
een Inbreuk en dat van een reeds uitgevoerde contractuele verbintenis. 
- 42 -
TITEL III 
HET GEMEENSCHAPSMODEL ALS VERMOGENSBESTANDDEEL 
ArtlKelen 29-36 
Deze artikelen hebben betrekking op het Gemeenschapsmodel (en de aanvraag 
om inschrijving van een Gemeenschapsmodel) als vermogensbestanddeel. Ze 
sluiten nauw aan bij de overeenkomstige bepalingen In de reeds aangenomen 
teksten over het Gemeenschapsoctrooi en het Gemeenschapsmefk. Er behoeft 
hier dus niet In bijzonderheden op te worden Ingegaan. 
TITEL IV 
AANVRAAG OM INSCHRIJVING VAN EEN GEMEENSCHAPSMODEL 
Afdeling 1 
Indiening van de aanvraag en voorwaarden waaraan deze moet voldoen 
Artl Keien 37 en 38 
in deze twee artikelen is geregeld waar de aanvraag om Inschrijving van 
een Gemeenschapsmodel moet worden Ingediend. 
De aanvrager heeft de keuze : hij kan zich rechtstreeks tot het 
Modellenbureau van de Gemeenschap dan wel tot de centrale dienst voor de 
Industriële eigendom van een Lid-Staat wenden. Er wordt hier dezelfde 
keuzemogelijkheid geboden ais in de verordening inzake het 
Gemeenschapsmerk. 
Gezien de uitgestrektheid van de Gemeenschap en de taal verscheidenheid, 
wordt met de mogelijkheid om de aanvraag bij een nationaal bureau in te 
dienen tegemoet gekomen aan de verlangens van diegenen die bij een eerste 
contact liever met een meer vertrouwde instantie dichter bij huls te maken 
krIJgen. 
- 43 -
Het voorstel verplicht de Lld-Staten echter niet om hun onderdanen In de 
gelegenheid te stellen aanvragen bij de nationale dienst voor de 
industriële eigendom In te dienen. Het staat slechts de onderdanen van een 
Lld-Staat toe van die mogelijkheid gebruik te maken, indien de nationale 
wetgeving erin voorziet. Waarschijnlijk zullen de meeste centrale bureaus, 
meer bepaald de afdelingen die zich met modellen bezighouden, bereid zijn 
deze taak op zich te nemen. België, Luxemburg en Nederland zouden het 
Benelux-Bureau voor Tekeningen of Modellen In Den Haag hiermee kunnen 
belasten. 
Na een inloopperiode zal moeten worden bezien hoe goed het voorgestelde 
systeem functioneert : de praktijk zal leren of aan een gecentraliseerde 
dan wel een gedecentraliseerde Indiening van aanvragen de voorkeur wordt 
gegeven. Volgens artikel 38, Md 3, moet de Commissie na tien jaar 
ervaring met het systeem een verslag over de werking ervan Indienen en zo 
nodig voorstellen doen om het te verbeteren. 
Wordt de aanvraag bij een nationale dienst Ingediend, dan moet deze ze 
binnen twee weken na de datum van indiening aan het Bureau van de 
Gemeenschap doorzenden. De nationale dienst kan een recht heffen om de 
administratieve kosten in verband met het in ontvangst nemen en doorzenden 
van de aanvraag te dekken. 
Er moet rekening worden gehouden met het risico, hoe klein ook, dat een 
aanvraag het Bureau van de Gemeenschap niet bereikt (vertraging of verlies 
van het dossier bij het doorzenden of door een fout van de nationale 
dienst). Om de gevolgen hiervan tot een minimum te beperken is bepaald dat 
het Bureau van de Gemeenschap de betrokkene moet verwittigen zodra het 
zijn aanvraag vanwege de nationale dienst ontvangt. De betrokkene zal 
aldus, wanneer hij niet binnen een redelijke tijd na de Indiening van zijn 
aanvraag bij de nationale dienst een ontvangstbevestiging van het Bureau 
van de Gemeenschap ontvangt, onmiddellijk kunnen nagaan of ze te laat Is 
- 44 -
doorgezonden of verloren Is gegaan. Of de nationale dienst bij vertraging 
of verlies aansprakelijk kan worden gesteld wanneer de aanvrager daardoor 
in zijn rechten wordt geschaad, zal In concreto van het nationale recht 
afhangen. 
ArtlKel 39 
In dit artikel is bepaald aan welke voorwaarden een aanvraag moet voldoen. 
Een aanvraag behelst een aantal elementen. Sommige daarvan zijn dwingend 
vereist en bepalend voor de geldigheid van de aanvraag, andere zijn 
facultatief van aard en variëren naargelang van het geval. 
Leden 1 en 4 
De dwingend vereiste elementen zijn de volgende : 
- het verzoek tot inschrijving, In de praktijk een meertalig formulier dat 
door het Bureau van de Gemeenschap en door alle nationale diensten ter 
beschikking van aanvragers wordt gesteld (Md 1, onder a)); 
- gegevens betreffende de identiteit van de aanvrager (Md 1, onder b)); 
- een grafische of fotografische afbeelding van het model die geschikt is 
voor reproduktie (de afbeelding zal voor de publikatie van het model in 
het Register van Gemeenschapsmodellen worden gebruikt; aangezien het 
waarschijnlijk Is dat afbeeldingen van ingeschreven Gemeenschapsmodellen 
door het Bureau op optische schijven zullen worden opgeslagen, zouden in 
de uitvoeringsverordening technische normen Inzake de geschiktheid voor 
reproduktie kunnen worden vastgesteld) (Md 1, onder c)); 
- de vermelding van de naam van de ontwerper of de groep ontwerpers (Md 4 
- zie eveneens artikel 16). 
- 45 -
Lid 3 
De facultatieve elementen zijn de volgende : 
- een beschrijving ter verduidelijking van de grafische of fotografische 
afbeelding (dergelijke documentatie kan nuttig zijn om aan te geven 
welke specifieke uiterlijke kenmerken van het voortbrengsel, die 
misschien niet al te duidelijk op de foto of tekening naar voren komen, 
de essentie van de vormgeving uitmaken) (lid 3, onder a)); 
- een aanduiding van de voortbrengselen waarin het model zal worden 
belichaamd, en de classificatie van de voortbrengselen volgens de 
Overeenkomst van Locarno (deze aanduiding en de vermelding van de klasse 
dienen enkel voor classificatie en onderzoek en hebben geen invloed op 
de omvang van de door het modelrecht verleende bescherming (lid 3, 
onder b) en c)); 
- een specimen of monster van het voortbrengsel waarin het model is 
belichaamd; het kan hierbij zowel om tweedimensionale produkten 
(hoofdzakelijk stoffen) als om driedimensionale produkten gaan. 
Aangezien het Bureau de specimens zal moeten bijhouden en classificeren, 
zullen In de uitvoeringsverordening bijzondere regels moeten worden 
vastgesteld inzake de normen waaraan ze moeten voldoen en hun maximale 
afmetingen (Md 3, onder d)); 
- een verzoek tot opschorting van de publikatie van het model (Md 3, 
onder e) - zie artikel 52). 
Lid 2 
De voor reproduktie geschikte afbeelding van het model kan door een 
specimen of monster van het model worden vervangen, Indien : 
- de aanvraag op een tweedimensionaal model betrekking heeft; en 
- een verzoek tot opschorting van de publikatie van het model wordt 
ingediend. 
- 46 -
Deze bepaling Is speciaal bedoeld voor de textielindustrie, waar van het 
systeem van opschorting van de publikatie gebruik zou kunnen worden 
gemaakt om een aantal aanvragen In te dienen dat veel groter Is dan het 
aantal modellen waarvoor uiteindelijk bescherming nodig Is. Het zou 
nodeloos bezwarend zijn om van bedrijven In deze sector te verlangen dat 
zij In dit zeer vroege stadium dure grafische of fotografische 
afbeeldingen bij al hun aanvragen voegen, terwijl het gemakkelijker en 
goedkoper zou zijn een specimen of monster te bezorgen. Bij het einde van 
de periode van opschorting vindt echter voor die modellen waarvoor de 
bescherming wordt gehandhaafd, publikatie In het GemeenschapsmodeIIenblad 
plaats, en daartoe zal dan een grafische of fotografische afbeelding 
moeten worden verstrekt (zie artikel 52, lid 4, onder b)). 
Lid 5 
Voorgesteld wordt dat bij de indiening van een aanvraag tweeërlei rechten 
worden betaald : 
-een InschrIJvingsrecht; 
- een publIkatlerecht. 
Wanneer om opschorting van de publikatie wordt verzocht, zou In dat 
stadium In plaats van het pubIIkatlerecht een lager opschortIngsrecht 
moeten worden geheven, dat In principe de kosten voor het publiceren van 
het bericht van opschorting zou moeten dekken (zie artikel 52, lid 3). 
Het bedrag van deze en andere rechten waarin de verordening voorziet, zal 
volgens de procedure van artikel 127 in een bijzonder regelement worden 
vastgesteld. 
47 
ArtlKel 4Q 
Lid 1 
Verschil lende natlonaIe rechtsstelsels kennen de figuur van de 
"meervoudige aanvraag". Ze komt ook voor in de Overeenkomst van 
's-Gravenhage betreffende het Internationaal depot van tekeningen of 
modellen van nijverheid. Doel is het Indienen van aanvragen te 
vergemakkelijken voor die industriesectoren waar grote aantallen modellen 
worden voortgebracht en waar het te veel kosten en administratieve 
moeilijkheden met zich zou brengen om elk model afzonderlijk te moeten 
laten beschermen. Een dergelijk Instrument mocht ook niet ontbreken in het 
communautaire stelsel van modellenbescherming, dat Immers de ambitie heeft 
vooruitstrevend te zijn, en dat compatibel zou moeten zijn met het Haagse 
systeem van het Internationale depot. 
Deze bepaling maakt het mogelijk om met het oog op de Inschrijving van een 
aantal Gemeenschapsmodellen één enkele meervoudige aanvraag In te dienen. 
Anders dan in het Groenboek was voorgesteld, Is het aantal ongelimiteerd. 
Voorwaarde Is echter dat de produkten waarin de modellen zullen worden 
belichaamd, alle tot dezelfde subklasse volgens de Overeenkomst van 
Locarno of tot dezelfde reeks of compositie van voorwerpen behoren. Deze 
beperkingen zijn noodzakelijk om te vermijden dat van de hier geboden 
mogelijkheid gebruik wordt gemaakt met het doel lagere InschrIJvlngs- en 
publI kat Ierechten te betalen door modellen die voor allerhande produkten 
bestemd zijn, samen te voegen. Er moet bij een meervoudige aanvraag een 
element van eenheid aanwezig zijn, dat normaliter hierin bestaat dat de 
produkten alle tot dezelfde subklasse behoren (de klassen volgens de 
Overeenkomst van Locarno zijn te breed om aan deze els van eenheid in een 
en dezelfde aanvraag te voldoen). Het hanteren van het begrip subklasse 
zou echter In bepaalde gevallen tot onbillijke resultaten kunnen lelden : 
een zelfde model zou kunnen worden toegepast op produkten die wegens hun 
materiële aard tot verschillende subklassen of klassen behoren. Men denke 
bij voorbeeld aan een versier Ing die een fabrikant wil aanbrengen op een 
- 48 
reeks verschillende huishoudelijke artikelen (vaatwerk, glazen, bestek, 
keukengerel, enz.). Zo'n fabrikant zou voor al deze verschillende wijzen 
van gebruik van het model een meervoudige aanvraag moeten kunnen indienen. 
Het Is de bedoeling dat ook de verschillende mogelijkheden op het stuk van 
"interieurverzorging" waaraan een zelfde Idee Inzake vormgeving ten 
grondslag ligt, onder toepassing van de bepaling vallen : daartoe dient de 
verwijzing naar "dezelfde reeks of compositie van voorwerpen". 
Lid 2 
Voor de regeling inzake de te betalen rechten bij een meervoudige aanvraag 
is inspiratie geput uit de voorstellen die de WIPO met het oog op de aan 
de gang zijnde herziening van de Overeenkomst van 's-Gravenhage naar voren 
heeft gebracht. Naast het basisrecht voor Inschrijving en publikatie moet 
de aanvrager een bijkomend InschrlJvlngs- en pub M katlerecht betalen, dat 
voor elk bijkomend model een percentage van het basisrecht moet bedragen. 
Dank zij deze formule behoeft geen limiet te worden gesteld aan het aantal 
modellen die In een meervoudige aanvraag mogen worden samengevoegd. Hoe 
hoog het percentage Is en of het naargelang van het aantal modellen 
verschilt, zal moeten worden bepaald In overeenstemming met het beleid ter 
zake van de Instantie die het reglement Inzake de te betalen rechten zal 
vaststellen (zie artikel 127). 
ArtlKel 41 
In dit artikel Is bepaald dat de datum van indiening van een aanvraag om 
inschrijving van een Gemeenschapsmodel (en van een meervoudige aanvraag) 
de datum Is waarop de stukken die de verplicht in de aanvraag te vermelden 
gegevehs bevatten (zie artikel 39, leden 1 en 2), hetzij aan het Bureau, 
hetzij aan een nationale centrale dienst voor de industriële eigendom (of 
aan het Benelux-Bureau) worden overgelegd. Hoe deze datum wordt toegekend, 
is In de artikelen 48 en 49 geregeld. 
- 49 -
Artikel 42 
In deze bepaling is de algemene verplichting neergelegd om voor de 
toepassing van de verordening de classificatie van de Overeenkomst van 
Locarno van 1968 te volgen. Er zij nog eens op gewezen dat het gebruik van 
die classificatie, welke op produkten Is gebaseerd, geen Invloed heeft op 
de omvang van de door een Gemeenschapsmodel verleende bescherming. 
Afdel ing 2 
Recht van voorrang 
Ar tl Kei en 43-47 
Deze artikelen hebben betrekking op het recht van voorrang. Volgens het 
Verdrag van Parijs tot bescherming van de industriële eigendom geldt voor 
modellen een recht van voorrang gedurende zes maanden. Bijgevolg moet met 
betrekking tot de inschrijving als Gemeenschapsmodel, welke regeling op 
een regionale overeenkomst tussen de Lld-Staten van de Gemeenschap - alle 
partij van het Verdrag van Parijs - berust, de mogelijkheid worden gegeven 
om op grond van een aanvraag die eerder voor hetzelfde model In of ten 
aanzien van een bij het Verdrag van Parijs aangesloten Staat Is Ingediend, 
aanspraak op voorrang te maken. 
Over de mogelijkheid om zich op de voorrang van een communautaire aanvraag 
te beroepen ten einde in of ten aanzien van een bij het Verdrag van Parijs 
aangesloten Staat bescherming te verkrijgen, zal later In het kader van de 
WIPO moeten worden onderhandeld. Het resultaat zal afhangen van de vraag 
of het Ingeschreven Gemeenschapsmodel als een geldig 
beschermIngsInstrument in de zin van het Verdrag van Parijs wordt erkend. 
In artikel 46 Is dit beginsel reeds ten aanzien van de Lld-Staten van de 
Gemeenschap vastgelegd, aangezien volgens deze bepaling een aanvraag om 
Inschrijving van een Gemeenschapsmodel, waaraan een datum van Indiening Is 
toegekend, In alle Lld-Staten met een op regelmatige wijze Ingediende 
nationale aanvraag wordt gelijkgesteld. 
- 50 -
De artikelen 43 tot en met 47 zijn naar het voorbeeld van de bijna 
Identieke bepalingen van het Gemeenschapsoctrooiverdrag en de ontwerp­
verordening Inzake het Gemeenschapsmerk opgesteld. Er behoeft hier dus 
niet In bijzonderheden op te worden Ingegaan. 
TITEL V 
INSCHRIJVINGSPROCEDURE 
ArtlKel 48 
Zoals In de Inleiding beklemtoond, moet de procedure van Inschrijving bij 
het Bureau eenvoudig, goedkoop en snel zijn. Er Is geen sprake van een 
materieel onderzoek naar het al dan niet vervuld zijn van de voorwaarden 
voor bescherming, noch van een oppositieprocedure vóór de inschrijving. 
Het onderzoek door het Bureau blijft beperkt tot de vormvoorwaarden, en 
een eventuele toetsing van een model op zijn intrinsieke geldigheid kan 
alleen na de inschrijving plaatsvinden, bij wege van een procedure op 
tegenspraak voor de nationale rechter of voor het Bureau. 
Lid 1 
Dit algemene beginsel houdt in dat het Bureau, wanneer het een aanvraad 
ontvangt, niet zal nagaan of aan de voorwaarden voor bescherming is 
voldaan, noch of er In verband met de aanvraag problemen rijzen, zoals de 
vraag of de kenmerken waarvoor om bescherming wordt verzocht, soms geen 
technische kenmerken zijn die geen vrijheid ten aanzien van de vormgeving 
laten, In welk geval de uitsluitingsbepaling van artikel 9 van toepassing 
Is. Het Bureau zal evenmin nagaan of het model aan de vereisten Inzake 
openbare orde of goede zeden in de zin van artikel 10 voldoet. 
51 -
Ofschoon het zich niet met de materiële voorwaarden voor bescherming zal 
inlaten, mag niet van het Bureau worden verlangd dat het een naar de vorm 
regelmatige aanvraag die betrekking heeft op Iets wat klaarblijkelijk niet 
onder de definitie van model valt, Inschrijft. Zou een modelrecht worden 
aangevraagd voor een muzikaal thema (niet voor de grafische afbeelding van 
een aantal maten) of voor een naam of slogan (niet voor de grafische 
afbeelding ervan), dan moet het Bureau de aanvraag meteen kunnen weigeren. 
De aanvrager zal dan overeenkomstig de artikelen 59 en volgende beroep 
tegen die beslissing kunnen instellen. 
Lid 2 
In deze bepaling Is aangegeven op welke punten het Bureau bij het 
onderzoek Inzake de vormvoorwaarden moet letten. Het moet eerst en vooral 
nagaan of de aanvraag alle elementen behelst welke vereist zijn om een 
datum van indiening te kunnen toekennen (zie artikel 39, leden 1 en 2). In 
de tweede plaats moet het Bureau zich ervan vergewissen of aan alle andere 
voorwaarden van artikel 39 (vermelding van de ontwerper of de groep 
ontwerpers, facultatieve elementen, betaling van de rechten, In de 
uitvoeringsverordening vastgestelde voorwaarden Inzake de presentatie) en 
In het geval van een meervoudige aanvraag aan de voorwaarden van 
artikel 40 (facultatieve elementen, betaling van de bijkomende rechten, in 
de uitvoeringsverordening vastgestelde voorwaarden inzake de presentatie) 
Is voldaan. Tenslotte moet het Bureau In voorkomend geval onderzoeken of 
de voorwaarden van artikel 44 betreffende de aanspraak op voorrang zijn 
vervuld. 
ArtlKel 49 
In dit artikel Is bepaald wat de gevolgen zijn, wanneer de aanvraag 
vormgebreken vertoont. In dat geval verzoekt het Bureau de aanvrager die 
gebreken binnen een bepaalde termijn te herstellen. 
- 52 
Worden de gebreken tijdig hersteld, dan kent het Bureau een datum van 
Indiening toe. Die datum zal echter anders worden vastgesteld naargelang 
van de ernst van de vastgestelde gebreken. Hadden de gebreken betrekking 
op het bestaan van een verzoek tot Inschrijving, op de gegevens 
betreffende de identiteit van de aanvrager, op de afbeelding van het model 
of, In die gevallen waarin dit alternatief bestaat, op het bezorgen van 
een specimen of monster, dan zal de datum van indiening de datum zijn 
waarop die gebreken worden hersteld. Hebben de gebreken betrekking op 
andere voorwaarden waaraan de aanvraag (of de meervoudige aanvraag) moet 
voldoen, dan blijft de datum van indiening de datum waarop de aanvraag bij 
het Bureau of bij de nationale dienst was Ingediend. 
Worden de gebreken, of het verzuim de verschuldigde rechten te betalen, 
niet tijdig hersteld, dan wordt de aanvraag geweigerd. De aanvrager kan 
dan beroep tegen die beslissing van het Bureau Instellen (artikelen 59 en 
volgende). 
Wat de voorwaarden betreffende het recht van voorrang betreft, heeft het 
niet herstellen van de gebreken slechts tot gevolg dat met betrekking tot 
de aanvraag het recht van voorrang tenietgaat. De aanvraag zal dan verder 
worden behandeld, maar voor de vraag of aan de materiële voorwaarden Is 
voldaan, zal In dat geval de datum van indiening en niet de eerdere datum 
van voorrang in aanmerking worden genomen. 
ArtlKel 50 
Zodra aan de aanvraag een datum van indiening Is toegekend, vindt 
inschrijving als Gemeenschapsmodel plaats. De in het register te vermelde 
datum is dan de datum van Indiening. Gezien de eenvoudigheid van het 
onderzoek Inzake de vormvoorwaarden en de korte termijnen die voor het 
doorzenden van de aanvraag door een nationale dienst aan het Bureau of 
voor het herstellen van gebreken zijn vastgesteld, zal de datum van 
Inschrijving In beginsel niet meer dan zes maanden na de datum van de 
daadwerkelijke indiening volgen. 
- 53 -
Artikel 51 
Zo spoedig mogelijk na de Inschrijving wordt het Ingeschreven 
Gemeenschapsmodel in het Gemeenschapsmodel Ienblad gepubliceerd. Hoeveel 
tijd tussen de inschrijving en de publikatie verloopt, zal enerzijds 
afhangen van de tijd die nodig Is voor de technische voorbereiding van de 
publikatie en anderzijds van de frequentie waarmee het Bureau het 
Gemeenschapsmodel Ienblad laat verschijnen (bij voorbeeld maandelijks of om 
de 14 dagen). In de bepaling Is aangegeven wat de publikatie moet 
behelzen. Dit kan In de uitvoeringsverordening nog nader worden geregeld. 
Er Is bij het opstellen van de bepaling van uitgegaan dat het 
GemeenschapsmodeIIenblad In de vorm van een klassiek gedrukt tijdschrift 
zal worden uitgegeven, zoals nu In de nationale stelsels van verschillende 
Lld-Staten en In het Haagse systeem van het Internationale depot het geval 
is. Het zou echter, gelet op de technologische ontwikkelingen, nuttig 
kunnen zijn het Bureau de mogelijkheid te laten om van efficiëntere en 
modernere middelen om "het modelrecht aan het publiek bekend te maken" 
gebruik te maken. 
Wat de rechtsgevolgen betreft, moet worden beklemtoond dat vanuit 
technisch oogpunt het model vanaf de datum waarop het daadwerkelijk Is 
ingeschreven en niet vanaf de datum waarop het In het 
Gemeenschapsmodel Ienblad wordt gepubliceerd, voor het publiek beschikbaar 
is : het publiek heeft immers vanaf eerstgenoemde datum toegang tot het 
register. 
Artikel 52 
Dit artikel maakt het mogelijk een ingeschreven Gemeenschapsmodel 
gedurende ten hoogste 30 maanden geheim te houden. Er wordt hiermee 
tegemoet gekomen aan de verzuchtingen van een aantal sectoren waar 
bedrijven vinden dat zij het zich niet kunnen veroorloven hun modellen 
bekend te maken vooraleer de betrokken produkten In de handel zijn. Vooral 
in de wereld van de mode (maar ook autofabrikanten zijn zich van het 
- 54 -
probleem bewust) kan het op voorhand aan concurrenten onthullen van de 
basislijn van het design van een toekomstige collectie het succes van de 
commerciële exploitatie, waarvoor juist het exclusieve karakter van die 
lijn bepalend Is, in gevaar brengen. Bescherming van know-how alleen kan 
In zulke gevallen concurrenten er niet van weerhouden tegelijk met of 
zelfs nog vóór de houder van het model produkten op de markt te brengen 
die naar hetzelfde model (misschien op een "slimme" manier lichtjes 
aangepast) zijn vervaardigd. Alleen geheimhouding kan hier een uitkomst 
bieden, maar zou dit uitsluitend met bedrijfsinterne maatregelen moeten 
worden bereikt, dan zou het risico dat wie te lang met zijn aanvraag 
wacht, het zonder bescherming moet stellen, te groot zijn. Opschorting van 
de publikatie Is dan ook de enige afdoende remedie. 
Lid 1 
Het verzoek om de publikatie op te schorten moet worden gedaan op het 
ogenblik waarop de aanvraag wordt Ingediend. Het verzoek moet niet later 
kunnen worden gedaan, want daarvoor is de Inschrijvingsprocedure te kort. 
De periode gedurende welke een Ingeschreven Gemeenschapsmodel geheim wordt 
gehouden, mag niet langer zijn dan 30 maanden vanaf de datum van Indiening 
van de aanvraag of de datum van voorrang. Bij het vaststellen van de 
maximumduur is gepoogd een evenwicht te vinden tussen de noodzaak van 
geheimhouding, zoals hierboven uiteengezet, en de behoefte aan 
rechtszekerheid en doorzichtigheid, waaraan het bestaan van 
nlet-gepubliceerde maar desondanks geldige modellen ongetwijfeld In zekere 
mate afbreuk doet. 
Leden 2 en 3 
Heeft de aanvrager om opschorting van de publikatie verzocht, dan wordt, 
zodra aan de aanvraag een datum van Indiening is toegekend, het betrokken 
model binnen dezelfde termijn en volgens dezelfde procedure Ingeschreven 
als bij de gewone inschrijving van een Gemeenschapsmodel het geval is. De 
overgelegde afbeelding van het model en het aanvraagdossier zullen echter 
niet voor het publiek toegankelijk zijn. 
Het publiek zal door middel van het register en het 
Gemeenschapsmodel Ienblad van de Identiteit van de aanvrager, de periode 
gedurende welke de publikatie van de afbeelding van het model wordt 
opgeschort, en de datum van indiening van de aanvraag op de hoogte worden 
gesteld. 
- 55 -
Leden 4, 5 en 7 
Bij het verstrijken van de termijn van opschorting of vroeger Indien de 
houder daarom verzoekt, zal het Bureau de elementen die geheim waren 
gehouden, door middel van het register en het Gemeenschapsmodel Ienblad aan 
het publiek bekendmaken. De datum waarop dit gebeurt, Is dan de datum van 
publikatie. Er Is hier echter een voorwaarde aan verbonden : de houder 
moet nu het publIkatlerecht voldoen; hij had Immers bij het Indienen van 
de aanvraag In plaats daarvan alleen maar het lagere opschortingsrecht 
betaald. Had de houder in plaats van een afbeelding van het model een 
monster bezorgd (artikel 39, Md 2), dan moet hij nu bovendien met het oog 
op de publikatie In het Gemeenschapsmode IIenblad een voor reproduktie 
geschikte afbeelding overleggen. Blijft één van deze voorwaarden 
onvervuld, dan wordt het modelrecht ab initio onwerkzaam. 
De houder van het model kan er echter voor kiezen er afstand van te doen. 
In dat geval vindt geen publikatie plaats en vermijdt de houder dat het 
modelrecht van het begin af zijn werking - bescherming tegen reproduktie 
(cf. artikel 21, lid 2) - verliest. 
Lid 6 
Uit het bovenstaande blijkt duidelijk dat de houder van een Ingeschreven 
Gemeenschapsmodel waarvan de publikatie Is opgeschort, over een recht 
beschikt dat hij ten aanzien van inbreukmakers geldend kan maken. 
Aangezien deze laatsten echter wegens de geheimhouding van het model niet 
kunnen worden geacht dit te kennen, houdt dit recht, zolang geen 
publikatie heeft plaatsgevonden, slechts bescherming tegen reproduktie In 
en kan ter zake slechts een rechtsvordering worden Ingesteld nadat aan de 
beweerde inbreukmaker Inzage van het volledige dossier met Inbegrip van de 
afbeelding van het model Is verleend. Dit betekent evenwel niet dat de 
informatie ook ter kennis van het grote publiek moet worden gebracht. 
- 56 -
TITEL Vi 
BESCHERMINGSDUUR VOOR HET INGESCHREVEN GEMEENSCHAPSMODEL 
Artikel 53 
Dit artikel, dat om redenen van systematiek In de tekst Is Ingeschreven, 
bevestigt het bepaalde In artikel 13, namelijk dat de duur Van de 
bescherming van het ingeschreven Gemeenschapsmodel vijf Jaar vanaf de 
datum van indiening van de aanvraag bedraagt en telkens met vijf jaar tot 
ten hoogste 25 jaar kan worden verlengd. 
Artikel 54 
Dit artikel, gemodelleerd naar de parallelle bepaling in de ontwerp­
verordening Inzake het Gemeenschapsmerk, regelt de procedure voor het 
vernieuwen van de bescherming bij het verstrijken van de opeenvolgende 
per loden van vijf Jaar. 
De vernieuwing geschiedt op verzoek van de houder van het model of een 
uitdrukkelijk door deze gemachtigde persoon : er Is van uitgegaan dat de 
vernieuwing een zo belangrijke handeling Is dat de houder van het model 
zelf daarbij moet zijn betrokken en het bij voorbeeld niet gewoon aan een 
licentiehouder kan worden overgelaten daartoe het Initiatief te nemen. Er 
moet ook een vernieuwIngsrecht worden betaald, dat op termijn de 
belangrijkste bron van Inkomsten van het Bureau zal vormen. 
Het Bureau moet de houder er tijdig op voorhand van In kennis stellen 
wanneer het modelrecht vervalt. Het verzoek tot vernieuwing moet binnen 
zes maanden na het verstrijken van de beschermingstermijn worden 
Ingediend. Het vernieuwlngsrecht moet binnen dezelfde tijd worden betaald. 
Indiening van de aanvraag en betaling van het recht kunnen ook nog 
gedurende een tweede periode van zes maanden geschieden, maar in dat geval 
Is een toeslag verschuldigd. 
- 57 -
TITEL VII 
AFSTAND EN NIETIGHEID VAN HET INGESCHREVEN GEMEENSCHAPSMODEL 
ArtlKel 55 
Deze bepaling heeft betrekking op de afstand van het Ingeschreven 
Gemeenschapsmodel op Initiatief of met toestemming van de houder. Ze Is 
opgesteld naar het voorbeeld van de overeenkomstige bepaling Inzake het 
Gemeenschapsmerk. 
Artikelen 56-58 
De artikelen 56 en 57 sluiten aan bij de overeenkomstige bepalingen 
betreffende de vordering tot vervallenverklarIng of nietigverklaring van 
een Gemeenschapsmerk. Ze voeren een gecentraliseerde procedure voor het 
Bureau In, die het voornaamste instrument voor de geldigheldstoetslng van 
ingeschreven Gemeenschapsmodellen na de inschrijving zou moeten vormen. De 
procedure kan worden ingeleid zodra het Gemeenschapsmodel is ingeschreven, 
op elk moment gedurende zijn bestaan en zelfs nadat het Is vervallen. Het 
doel van de procedure is tweeërlei : enerzijds moeten concurrenten 
onmiddellijk na de Inschrijving tegen de aanspraak op bescherming kunnen 
reageren (sommige Lld-Staten kennen te dien einde een oppositieprocedure) 
en anderzijds moet het mogelijk zijn om op een willekeurig later tijdstip 
door middel van één enkele actie het modelrecht ten aanzien van de gehele 
Gemeenschap aan te vechten. 
In het eerste geval kan, gelet op het bepaalde In artikel 95, Md 1, een 
belanghebbende, door snel tegen de inschrijving te reageren, voorkomen dat 
het modelrecht voor een nationale rechter tegen hem geldend wordt gemaakt 
vooraleer definitief uitspraak wordt gedaan over de geldigheid. Zelfs 
- 58 
wanneer de houder van het model sneller dan de derde handelt en tracht 
zijn rechten te doen handhaven voordat een verzoek tot nietigverklaring 
bij het Bureau wordt ingediend, geeft artikel 95, lid 2, de derde (die 
vanaf dat ogenblik technisch gesproken een beweerde Inbreukmaker is) nog 
de mogelijkheid om zo'n verzoek In te dienen en de nationale rechter te 
verzoeken de Inbreukprocedure te schorsen totdat het Bureau zich over de 
geldigheid heeft uitgesproken (ter vermijding van vexatolre processen 
verleent de bepaling de nationale rechter een discretlonaire bevoegdheid 
ter zake). Er zij nog op gewezen dat de vice-voorzitter In het kader van 
zijn algemeen beleid ten aanzien van de werking van het Bureau op de duur 
van de voor het Bureau gevoerde procedures zal toezien. Aldus moet worden 
vermeden dat die procedures te lang aanslepen. 
In het tweede geval zal de nietigverklaring enkel voor het verleden 
gevolgen hebben, maar het kan een middel zijn om bij voorbeeld vergoeding 
te verkrijgen voor schade, veroorzaakt door een onrechtmatige aanspraak op 
bescherming. De Internationale samenstelling van de afdelingen van het 
Bureau en de kennis en ervaring van de leden zullen borg staan voor de 
kwaliteit en de onpartijdigheid van de beslissingen van het Bureau op dit 
gebied. 
De procedure kan worden Ingeleid door elke natuurlijke persoon of 
rechtspersoon, met Inbegrip van de Commissie en de Lld-Staten, die van 
oordeel Is dat er gegronde redenen bestaan om een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel nietig te doen verklaren. In twee gevallen echter moet 
degene die een dergelijk verzoek wil Indienen, aantonen daarbij een 
bijzonder belang te hebben, namelijk wanneer de aangevoerde 
nietigheldsgrond bestaat in het feit dat de houder niet de rechthebbende 
is (artikel 27, Md 1, onder d)), of in het bestaan van een "ouder recht" 
In de zin van artikel 27, Md 2. 
De procedure is contradictoir en vindt plaats voor een nietigheidsafdel ing 
van het Bureau. Er behoeft hier niet In bijzonderheden te worden ingegaan 
op de bepalingen betreffende de wijze waarop de procedure verloopt en het 
verzoek tot nietigverklaring door de bevoegde afdeling van het Bureau 
- 59 -
wordt behandeld, aangezien de regeling sterk gelijkt op die welke reeds op 
andere gebieden met betrekking tot soortgelijke administratieve procedures 
op tegenspraak Is vastgesteld (Europees octrooi : oppositieprocedure; 
Gemeenschapsoctrooi : procedure van vervallenverklar Ing; 
Gemeenschapsmerk : procedures van vervallenverklar Ing en 
nietigverklaring). 
De in het ongelijk gestelde partij kan beroep tegen de beslissing van het 
Bureau Instellen (artikelen 59 en volgende). 
Artikel 58 vergemakkelijkt, hangende een procedure van nietigverklaring 
voor het Bureau, de deelneming aan die procedure door een beweerde 
inbreukmaker te wiens aanzien de houder zijn rechten geldend tracht te 
maken. Deze kan In de procedure tussenkomen en zijn standpunt voor het 
Bureau uiteenzetten. 
Bovendien hebben de Commissie en de Lld-Staten het recht om zich In de 
procedure te voegen. Dit kan bij voorbeeld van belang zijn wanneer de 
partijen een minnelijke schikking treffen zonder dat definitief uitspraak 
over de geldigheid wordt gedaan. Mocht het algemene belang ermee gediend 
zijn dat er toch een eindbeslissing komt, dan kunnen de Commissie en de 
Lld-Staten dit op deze manier bereiken. 
De Commissie Is voornemens een consultatief comité op te richten om haar 
te helpen toezicht te houden op de inschrijvingen bij het Bureau. De 
Commissie Is daartoe bevoegd. 
Dit comité, voorgezeten door een vertegenwoordiger van de Commissie, zal 
bestaan uit vertegenwoordigers van de Lld-Staten en op een ad hoe-bas Is 
uit vertegenwoordigers van het bedrijfsleven. 
De Commissie wil er aldus voor zorgen dat de inschrijvingspraktijk met de 
doelstellingen van de verordening overeenstemt. 
- 60 -
TITEL VIM 
BEROEP TEGEN BESLISSINGEN VAN HET BUREAU 
ArtlKelen 59-65 
Deze artikelen hebben betrekking op de beroepsprocedure die openstaat voor 
elke partij bij de procedure voor het Bureau voor wie een beslissing van 
het Bureau ongunstig Is. Er kan dus beroep worden Ingesteld tegen 
beslissingen, genomen tijdens de inschrijvingsprocedure (eenzijdige 
procedure) of tijdens de procedure van nietigverklaring (procedure op 
tegenspraak), alsook tegen alle andere beslissingen die het Bureau uit 
hoofde van de verordening neemt (bij voorbeeld beslissingen betreffende de 
erkende gemachtigden, beslissingen betreffende het herstel van rechten, 
enz.). 
De betrokken bepalingen sluiten nauw aan bij de overeenkomstige bepalingen 
Inzake het Gemeenschapsmerk. Aangezien op het ogenblik waarop het 
onderhavige voorstel werd opgesteld, de discussie over het 
Gemeenschapsmerk In de Raad nog niet was afgesloten, is het mogelijk dat, 
wanneer aan de verordening Inzake het Gemeenschapsmerk wijzigingen worden 
aangebracht die voor de Commissie aanvaardbaar zijn, dit voorstel daaraan 
zal moeten worden aangepast. Het behoeft geen betoog hoe belangrijk het 
voor de gebruikers van de regelingen betreffende het Gemeenschapsmerk en 
het Gemeenschapsmodel Is om over een volstrekt eenvormige beroepsprocedure 
te kunnen beschikken. 
Gelet op het bovenstaande, behoeft niet uitvoerig bij elke bepaling 
betreffende het beroep te worden stilgestaan. Het volstaat erop te wijzen 
dat het beroep bij een van de kamers van beroep wordt Ingesteld. Deze 
kamers zijn seml-rechterIIJke organen van het Bureau (zie eveneens de 
artikelen 117 tot en met 120). De beslissingen van de kamers van beroep 
zijn vatbaar voor hogere voorziening bij het Hof van Justitie. Het valt 
echter te verwachten dat het Hof van Justitie overeenkomstig artikel 168 A 
- 61 -
van het EEG-Verdrag de Raad zal verzoeken deze zaken aan het Gerecht van 
eerste aanleg toe te wijzen, met de mogelijkheid van een uitsluitend tot 
rechtsvragen beperkte toetsing door het Hof. In gevallen waarin een 
beslissing van een kamer van beroep in strijd met het Gemeenschapsrecht 
wordt geacht maar niet door de belanghebbende Is aangevochten en dus 
definitief is geworden, zou de Commissie of een Lld-Staat een "beroep in 
het belang van de rechtsorde" bij het Hof van Justitie kunnen Instellen. 
De uitspraak van het Hof zou dan de betrokken beslissing Intact laten, 
maar dwingend vastleggen In welke zin gelijkaardige geschillen In de 
toekomst moeten worden beslecht. 
TITEL IX 
PROCEDURE VOOR HET BUREAU 
Afdel Ing 1 
Algemene bepalingen 
Afdel Ing 2 
Kosten 
Afdel Ing 3 
Voorlichting van het publiek en de autoriteiten van de Lld-Staten 
Artikelen 66-80 
In deze artikelen Is een aantal algemene regels vastgelegd die bij elke 
procedure voor het Bureau moeten worden gevolgd. Behoudens enkele 
uitzonderingen, waarop hierna wordt Ingegaan, zijn deze regels volstrekt 
Identiek met die welke In de verordening Inzake het Gemeenschapsmerk zijn 
- 62 -
vastgesteld. Het ware misschien, om deze regels In te voeren, voor de 
meeste ervan gemakkelijker geweest naar de overeenkomstige artikelen van 
de verordening inzake het Gemeenschapsmerk te verwijzen en te bepalen dat 
deze In het kader van de onderhavige verordening op overeenkomstige wijze 
van toepassing zijn. Alles welbeschouwd leek het echter beter dat degenen 
die van het stelsel van het Gemeenschapsmodel gebruik maken, alle 
toepasselijke voorschriften In één enkele tekst bij de hand hebben en er 
geen andere verordening behoeven naast te leggen. In deze toelichting 
zullen enkel die bepalingen worden behandeld welke specifieke regels 
bevatten, namelijk de art Ike Ien 76, 77 en 78. 
Artikel 76 stelt het Register van Gemeenschapsmodellen in. Het bepaalt dat 
alle aantekeningen In het register ter inzage van het publiek liggen, 
behalve in geval van opschorting van de publikatie overeenkomstig 
artikel 52, I ld 2. 
Volgens artikel 77 verzorgt het Bureau twee periodieke publikaties : het 
Gemeenschapsmodel Ienblad, waarin de Ingeschreven Gemeenschapsmodellen 
worden gepubliceerd, en het PublI kat leb lad van het Modellenbureau van de 
Gemeenschap, waarin ten behoeve van de gebruikers van het systeem 
berichten en bekendmakingen van algemene aard verschijnen. Het Is niet 
uitgesloten dat In de toekomst het PublI kat leb lad van het Modellenbureau 
van de Gemeenschap en het PublI kat leb lad van het Merkenbureau van de 
Gemeenschap worden samengebundeId. Ze vertonen immers, zowel wat de Inhoud 
betreft als het publiek waarvoor ze zijn bestemd, een zekere verwantschap. 
Artikel 78 betreft de inzage van dossiers. Er Is bij het opstellen ervan 
op een aantal punten rekening gehouden met de specificiteit van de 
procedures op het gebied van modellen. 
- 63 -
Het algemene beginsel (artikel 78, Md 1) Is dat het dossier betreffende 
een aanvraag om Inschrijving van een Gemeenschapsmodel niet zonder 
toestemming van de aanvrager voor het publiek toegankelijk Is, zolang het 
betrokken model niet Is gepubliceerd. Daarnaast Is bepaald dat zonder de 
toestemming van de houder geen Inzage kan worden verkregen van het dossier 
betreffende een ingeschreven Gemeenschapsmodel waarvan de publikatie is 
opgeschort. Dit blijft zo totdat de periode van opschorting ten einde Is. 
Zou vóór of bij het verstrijken van de periode van opschorting, en In elk 
geval voordat publikatie plaatsvindt, van het Ingeschreven 
Gemeenschapsmodel afstand worden gedaan, dan blijft het dossier voor 
altijd geheim. Er Is immers geen enkele reden om een dossier dat 
betrekking heeft op een model waarvan de houder van het begin af elke 
aanspraak op bescherming laat varen, voor het publiek open te stellen. Er 
kunnen op basis van zo'n Ingeschreven Gemeenschapsmodel geen rechten 
geldend worden gemaakt, en het lijkt dan ook niet meer dan billijk dat 
iemand die zijn rechten opgeeft, de ideeën Inzake vormgeving die aan het 
Ingeschreven Gemeenschapsmodel waarvan hij afstand doet, ten grondslag 
lagen, bulten het bereik van het publiek kan houden. Behalve In de 
genoemde gevallen zijn dossiers in principe voor het publiek toegankelijk. 
In artikel 78, lid 2, wordt een uitzondering gemaakt op de regel dat 
dossiers betreffende nog niet gepubliceerde aanvragen om modelrechten of 
betreffende modelrechten waarvan vóór de publikatie afstand is gedaan, 
voor het publiek gesloten blijven. Het Bureau kan Inzage van een dossier 
zonder toestemming van de aanvrager of houder toestaan, wanneer daarom 
wordt verzocht door een persoon die aantoont daarbij een gewettigd belang 
te hebben. Dit zal met name het geval zijn, wanneer de aanvrager of de 
houder stappen heeft ondernomen om de aan het Ingeschreven 
Gemeenschapsmodel verbonden recht ten aanzien van de betrokkene te doen 
gelden. Het Is in zo'n geval niet meer dan billijk dat degene tegen wie 
een proces dreigt, de stukken kan inzien die van cruciaal belang zullen 
zijn wanneer het daadwerkelijk tot een geding komt. 
- 64 -
Af del Ing 4 
Ver tegenwoordI g Ing 
ArtlKelen 81 en 82 
Deze artikelen hebben betrekking op de vertegenwoordiging voor het Bureau. 
De algemene beginselen In artikel 81 volgen de regel neergelegd In de 
verordening Inzake het Gemeensctiapsmerk Xen ook, zoals 4eze verordening, 
die vervat In het Europees Octrooiverdrag en het 
Gemeenschapsoctrooiverdrag). Evenzo bevat artikel 82 het eveneens In 
genoemde verordening en genoemde verdragen Ingeschreven beginsel dat 
aM«en personen wier naam op sen door het Bureau gehouden lijst van 
erkende gemachtigden voorkomt, beroepshalve als vertegenwoordiger voor het 
Bureau kunnen optreden. Aan bij de balie van een Lld-Staat Ingeschreven 
advocaten Is dit eveneens toegestaan, voor zover zij in die Lld-Staat 
bevoegd zijn beroepshalve als vertegenwoordiger ter zake van modellen op 
te treden. 
BIJ het uitwerken van de voorwaarden voor Inschrijving op de lijst is erop 
gelet welke specifieke eisen kunnen worden gesteld aan Iemand die een 
waarnemende functie wil vervullen voor een orgaan dat zich met 
modellenrecht bezighoudt. Om te beginnen moet de kandidaat zijn plaats van 
werkzaamheid of van tewerkstelling in de Gemeenschap hebben, en daarnaast 
moet hij bevoegd zijn om als vertegenwoordiger ter zake van Industriële 
eigendom op te treden voor de centrale dienst voor de industriële eigendom 
van de Lld-Staat waar zijn plaats van werkzaamheid of van tewerkstelling 
zich bevindt. Deze zeer ruim geformuleerde els bestrijkt de bevoegdheid om 
als octrooi- en/of merkengemachtIgde te handelen. Als logisch uitvloeisel 
van deze liberale benadering komen ook personen die zijn opgenomen op de 
lijst van erkende gemachtigden welke voor het Europees Octrooibureau mogen 
optreden, en personen wier naam op de door het Merkenbureau van de 
Gemeenschap gehouden lijst van erkende gemachtigden voorkomt, In 
aanmerking. 
- 65 -
In die Lld-Staten waar de bevoegdheid om voor de centrale dienst voor de 
Industriële eigendom op te treden niet van bijzondere beroepsbekwaamheid 
afhankelijk is gesteld, geldt In plaats van deze els de eis dat de 
kandidaat over een beroepservaring van ten minste vijf jaar beschikt, 
tenzij In de betrokken Lld-Staat overeenkomstig de vigerende wetgeving de 
betrokkene van overheidswege als bevoegd wordt erkend. 
TITEL X 
BEVOEGDHEID EN PROCEDURE INZAKE RECHTSVORDERINGEN 
BETREFFENDE GEMEENSCHAPSMODELLEN 
Afdel Ing 1 
Toepassing van het Bevoegdheids- en Executieverdrag 
Af del Ing 2 
Geschillen betreffende inbreuken op en rechtsgeldigheid van 
Gemeenschapsmodellen 
Afdel Ing 3 
Andere geschillen betreffende Gemeenschapsmodellen 
Ar tl Kei en 83-98 
De artikelen 83 tot en met 98 regelen de beslechting van geschillen Inzake 
Gemeenschapsmodellen. Ze komen In grote lijnen overeen met de bepalingen 
dienaangaande In de ontwerp-verorden ing Inzake het Gemeenschapsmerk. Het 
Is immers zowel In dit verband als wat de procedures voor het Bureau 
betreft, uiterst belangrijk voor de gebruikers van het systeem dat zij met 
zo eenvormig mogelijke voorschriften te maken krijgen. Er Is bij het 
opstellen van deze artikelen ook zoveel mogelijk rekening gehouden met de 
nagenoeg identieke regeling Inzake de beslechting van geschillen, 
Ingevoerd door het desbetreffende Protocol bij het Akkoord betreffende 
Gemeenschapsoctrooien, behalve - om evidente redenen - wat de bepalingen 
aangaande de rol van COPAC betreft. 
- 66 -
In deze toelichting zal bijgevolg alleen Iets worden gezegd over de 
specifieke kenmerken van de regeling Inzake geschillenbeslechting op het 
gebied van modelrechten, zonder in detail In te gaan op bepalingen die 
reeds door de Gemeenschap of de Lid-Staten in een andere context zijn 
aangenomen. Om deze reden blijven de artikelen 90, 91, 92, 93, 96 en 97 
onbecommentarIeerd. 
Er zij In het algemeen op gewezen dat de bepalingen Inzake 
geschillenbeslechting de bevoegdheid en procedure regelen met betrekking 
tot rechtsvorderingen inzake modelrechten die In de gehele Gemeenschap 
geldig zijn en voor de handhaving waarvan in hoofdzaak de rechterlijke 
Instanties van de Lld-Staten Instaan. De desbetreffende titel bestaat uit 
dr Ie afdelIngen : 
- In afdeling 1 Is het beginsel neergelegd dat het Bevoegdheids- en 
Executieverdrag van Brussel van toepassing is*, 
- afdeling 2 bevat een reeks bepalingen die in de plaats van de 
overeenkomstige bepalingen van het Verdrag van Brussel komen of deze 
completeren, en die van toepassing zijn op geschillen betreffende 
inbreuken op en de rechtsgeldigheid van Gemeenschapsmodellen; 
- afdeling 3 bevat een aantal bijzondere regels die de algemene regels van 
het Verdrag van Brussel aanvullen, en die van toepassing zijn op andere 
geschillen betreffende Gemeenschapsmodellen. 
Artikel 83, waarin het beginsel ligt vervat dat het Verdrag van Brussel 
van 27 september 1968 betreffende de rechterlijke bevoegdheid en de 
tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken van 
toepassing Is, vormt het evenbeeld van de parallelle bepalingen Inzake het 
Gemeenschapsmerk en het Gemeenschapsoctrooi. 
- 67 -
De afwijkingen (vaak meer van formele dan van materiële aard) van het 
Verdrag van Brussel, opgesomd In Md 2, zijn nodig voor het Invoeren van 
een volstrekt eenvormige bevoegdheids- en procedureregeling, die ook de 
gevallen bestrijkt waarin volgens het Verdrag van Brussel de nlet-
geharmonlseerde regels van Internationaal privaatrecht van de Lld-Staten 
van toepassing zouden zijn (bij voorbeeld wanneer de verweerder niet zijn 
woonplaats In de Gemeenschap heeft). Zonder sluitende, uniforme regeling 
zou het gevaar groot zijn dat tussen rechterlijke instanties van 
verschillende Lid-Staten (positieve of negatieve) bevoegdheidsconflicten 
rijzen, dat In dezelfde zaak tegenstrijdige uitspraken worden gedaan en 
tenslotte dat het tot "forum shopping" komt in een mate die met de goede 
werking van een geïntegreerde markt onverenigbaar is. 
De verordening voorziet niet In een overgangsregime voor het geval dat, 
wat sommige Lld-Staten betreft, het Verdrag van Brussel nog niet van 
kracht zou zijn wanneer de verordening in werking treedt. Gezien de snelle 
voortgang bij de ratificatie van het Verdrag van San Sebastian van 1989 
betreffende de toetreding van Spanje en Portugal tot het Verdrag van 
Brussel (dat reeds tussen de overige tien Lld-Staten van kracht Is), lijkt 
dit zo onwaarschijnlijk dat het politiek moeilijk zou liggen om in de 
verordening met een dergelijke eventualiteit rekening te houden. Mochten 
zich problemen voordoen In verband met landen die in de toekomst lid van 
de Gemeenschap worden, of In verband met een mogelijke uitbreiding van de 
verordening tot de Europese Economische Ruimte, dan zal daarover In die 
context moeten worden gepraat. 
In artikel 84 Is bepaald dat de Lid-Staten een beperkt aantal nationale 
rechterlijke instanties van eerste en tweede aanleg moeten aanwijzen die 
de functie van "Gemeenschapsmodellenrechtbank" zullen vervullen, d.w.z. 
bij uitsluiting bevoegd zullen zijn ter zake van geschillen betreffende 
inbreuken op en de rechtsgeldigheid van Gemeenschapsmodellen. De bepaling 
- 68 -
sluit volledig aan bij de overeenkomstige bepalingen tot oprichting van 
Gemeenschapsoctrooi rechtbanken en de Gemeenschapsmerkenrechtbanken. De 
Lld-Staten zullen zich bij het aanwijzen van bedoelde rechtbanken hopelijk 
beperken tot de rechterlijke instanties, opgenomen in de bijlage bij het 
Protocol betreffende de beslechting van geschillen Inzake 
Gemeenschapsoctrooien (welke lijst wel zal moeten worden aangevuld wat 
Spanje, Portugal en de nieuwe Lender van de Bondsrepubllek Dultsland 
betreft). 
De Gemeenschapsmodellenrechtbanken (artikel 85) zullen bij uitsluiting 
bevoegd zijn ter zake van rechtsvorderingen betreffende inbreuken op 
Gemeenschapsmodellen maar ook, voor zover ze volgens het recht van de 
Lld-Staat waar de rechtbank zich bevindt zijn toegestaan, ter zake van 
rechtsvorderingen betreffende dreigende Inbreuken en rechtsvorderingen tot 
vaststelling van de afwezigheid van een Inbreuk. Wat de rechtsgeldigheid 
betreft, moet onderscheid worden gemaakt tussen niet-Ingeschreven en 
Ingeschreven Gemeenschapsmodellen. 
Met betrekking tot Ingeschreven Gemeenschapsmodellen kan overeenkomstig de 
artikelen 56 en volgende van de verordening rechtstreeks een verzoek tot 
nietigverklaring bij het Bureau worden Ingediend. Ten einde deze 
gecentraliseerde procesvoering te bevorderen, moet het niet mogelijk zijn 
bij een GemeenschapsmodeIIenrechtbank een directe vordering tot 
nietigverklaring van een ingeschreven Gemeenschapsmodel in te stellen. De 
verweerder in een Inbreukprocedure moet echter dit punt voor een 
Gemeenschapsmodel Ienrechtbank kunnen opwerpen, mits dit bij wege van een 
reconventionele vordering geschiedt. Men zou zich kunnen afvragen waarom 
deze beperking, die met betrekking tot het Gemeenschapsoctrooi en het 
Gemeenschapsmerk Is aanvaard, moet worden behouden wanneer het, zoals bij 
het Ingeschreven Gemeenschapsmodel het geval Is, een beschermende titel 
betreft die zonder enig materieel vooronderzoek en zonder enige 
opposltlemogellJkheid voor derden wordt verleend. De Commissie is van 
- 69 -
oordeel dat, hoewel het Ingeschreven Gemeenschapsmodel onmiskenbaar een 
minder sterke titel dan het Gemeenschapsoctrooi of het Gemeenschapsmerk 
Is, het niet te veel gevraagd is van degene tegen wie op basis van een 
dergelijk modelrecht actie wordt gevoerd, om daar met een tegeneis op te 
reageren, veeleer dan de kwestie van de geldigheid van het recht eenvoudig 
als verweer ten gronde op te werpen zonder de rechter om een erga omnes 
werkzame uitspraak daarover te verzoeken. Het voordeel dat het Register 
van Gemeenschapsmodellen "zuiver" blijft in die zin dat het geen rechten 
vermeldt welke door een bevoegde rechter ongeldig zijn bevonden, weegt 
zwaarder dan het feit dat het de verweerder in procedureel opzicht iets 
lastiger wordt gemaakt door van hem te verlangen dat hij een tegeneis 
instelt. 
Wat niet-Ingeschreven Gemeenschapsmodellen betreft, is de rechtspleging 
niet aan een centraal orgaan opgedragen. Bijgevolg dienen voor het geval 
dat een vordering tot nietigverklaring moet worden ingesteld, 
bevoegdheldsregels te worden vastgesteld. Volgens artikel 85, onder c), 
behoren dergelijke directe vorderingen tot de uitsluitende bevoegdheid van 
de GemeenschapsmodeIIenrechtbanken, die vanzelfsprekend eveneens over een 
exclusieve competentie beschikken wanneer de verweerder in een 
Inbreukprocedure bij wege van een tegeneis de nietigverklaring vordert. 
Ofschoon hier het argument van een "zuiver" register niet kan worden 
aangevoerd om een verweer ten gronde, anders dan door middel van een 
reconventionele vordering uit te sluiten, Is het kennelijk In het algemeen 
belang dat, wanneer een niet-Ingeschreven Gemeenschapsmodel dat door een 
bevoegde rechter ongeldig Is bevonden, onder verschillende omstandigheden 
Jegens derden wordt ingeroepen, het niet nogmaals op zijn geldigheid 
behoeft te worden getoetst. 
De artikelen 86 en 87, die internationale bevoegdheldsregels bevatten, 
sluiten volledig aan bij de overeenkomstige bepalingen betreffende het 
Gemeenschapsoctrooi en het Gemeenschapsmerk. Er zij slechts op gewezen dat 
over artikel 86, net zoals over het pendant van die bepaling In de teksten 
Inzake het Gemeenschapsoctrooi en het Gemeenschapsmerk, zal moeten worden 
onderhandeld met de EVA-landen die partij zijn bij het Bevoegdheids- en 
Executieverdrag van Lugano van 1988, omdat het regels bevat die In strijd 
70 -
zijn met de verplichtingen van de Lld-Staten uit hoofde van dat Verdrag, 
wanneer de verweerder zijn woonplaats In zo'n EVA-land heeft. Hopelijk kan 
in het kader van de Europese Economische Ruimte een oplossing voor die 
moeilijkheden worden gevonden. 
Er zij ook op gewezen dat de toepassing van artikel 86 op directe 
vorderingen tot nietigverklaring van een niet-ingeschreven 
Gemeenschapsmodel (iets wat bij het Gemeenschapsoctrooi of het 
Gemeenschapsmerk niet bestaat) tot gevolg zal hebben dat steeds de 
rechtbanken van één Lld-Staat bevoegd zijn. Van een alternatief "forum 
loci delicti commissi", typisch in geval van inbreuk, kan immers 
eenvoudigweg geen sprake zijn. De vordering tot nietigverklaring zal dus 
aanhangig moeten worden gemaakt in de Lld-Staat waar de verweerder (de 
houder van het model) zijn woonplaats heeft. Is dit criterium niet van 
toepassing, dan ligt de bevoegdheid bij de rechtbanken van de Lld-Staat 
waar de houder een vestiging heeft, vervolgens bij de rechtbanken van de 
Lld-Staat waar de eiser (degene die de geldigheid betwist) zijn woonplaats 
of een vestiging heeft, en tenslotte bij de rechtbanken van de Lld-Staat 
waar het Bureau Is gevestigd. 
Artikel 89 verbiedt in wezen de verweerder in een Inbreukprocedure zich op 
de nietigheid van het model te beroepen, tenzij hij dit bij wege van een 
reconventionele vordering doet. Hierop Is reeds bij de bespreking van 
artikel 85 Ingegaan. Lid 3 voorziet echter in een uitzondering voor het 
geval dat het nietIgheldsmlddel aan het bestaan van een "ouder nationaal 
recht" in de zin van artikel 27, lid 2, wordt ontleend. Aangezien 
dergelijke rechten niet door anderen dan de houders aan een 
Gemeenschapsmodel kunnen worden tegengeworpen, spreekt het vanzelf dat 
enkel de houder van het oudere recht een dergelijk verweer kan voeren. De 
reden waarom In dit geval het anders dan bij tegeneis opwerpen van de 
nietigheid wordt toegestaan, Is dat, mocht het Gemeenschapsmodel nietig 
worden bevonden, het slechts om een partiële nietigheid zou gaan, want 
beperkt tot de Lld-Staat of Lld-Staten waar de nietigheldsgrond bestaat. 
- 71 
Het bepaalde in artikel 89, lid 1, strekt ertoe te voorkomen dat 
opondeugdeliJke gronden de nietigheid van het Gemeenschapsmodel wordt 
opgeworpen. Er Is daarnaast echter een bepaling nodig waardoor de 
bewijslast wordt omgekeerd In gevallen waarin de houder van het model 
aantoont dat dit eigenheid vertoont In de zin dat het aanzienlijk van 
andere modellen op de markt verschilt. Is dit het geval, dan Is het zeer 
waarschijnlijk dat de houder het model zelf heeft gecreëerd en niet een 
ander model heeft gekopieerd. Het is dan ook aannemelijk dat het model 
nieuw Is. Het lijkt In dit geval passend van de beweerde Inbreukmaker die 
de geldigheid van het Gemeenschapsmodel betwist door de nieuwheid ervan In 
twijfel te trekken, het bewijs te verlangen dat het niet nieuw is. 
Met betrekking tot nietIgheldeprocedures voor het Bureau bestaat er geeen 
behoefte aan een soortgelijke bepaling. Het spreekt vanzelf dat, wanneer 
een derde een verzoek tot nietigverklaring bij het Bureau Indient, het 
Bureau hem zal vragen elementen bij te brengen om dit te staven. 
Artikel 93 heeft betrekking op het vraagstuk van de dwangmaatregelen bij 
inbreukprocedures. De kwestie ligt uiterst gevoelig. Belanghebbende 
kringen hebben er herhaaldelijk op gewezen dat een doeltreffende 
handhaving van de aan Gemeenschapsmodellen verbonden rechten en een 
grotere uniformiteit In de wijze waarop nationale rechterlijke Instanties 
op inbreuken reageren, van cruciaal belang zijn voor het welslagen van het 
project inzake het Gemeenschapsmodel. 
Feit Is dat het bij de huidige stand van de Europese Integratie moeilijk 
Is in te grijpen op een gebied waar de tradities en de door de 
rechterlijke instanties van de Lld-Staten toegepaste regels van materieel 
civiel recht en burgerlijk procesrecht grondig verschillen. Het 
basisbeginsel moet dan ook blijven dat elke nationale rechterlijke 
Instantie ter handhaving van de door een Inbreuk geschonden rechten de 
- 72 -
maatregelen treft waarin wordt voorzien door de wetgeving van de Lld-Staat 
waar zij zich bevindt. Dit geldt In het bijzonder voor het herstel van 
schade, want de benadering hiervan verschilt zo sterk van land tot land 
dat het weinig zin zou hebben te trachten op het beperkte, specifieke 
gebied van de modellenbeschermIng een soort gemene deler te vinden. Met 
het oog op de goede werking van de Interne markt zou het hele vraagstuk 
van meer eenvormige sancties in geval van nlet-contractuele 
aansprakelijkheid op communautair niveau In een bredere context moeten 
worden aangepakt. 
In afwachting van verdere Initiatieven In dit verband zij, wat de 
handhaving van Intellectuele eigendomsrechten betreft, herinnerd aan de 
verplichtingen van de Lld-Staten uit hoofde van bestaande Internationale 
overeenkomsten en overeenkomsten waarover op het ogenblik wordt 
onderhandeld. 
Niettegenstaande de moeilijkheden kan hier toch een zekere vooruitgang 
worden geboekt door In een aantal gemeenschappelijke middelen tot 
Ingrijpen te voorzien en de rechter te verplichten van die middelen 
gebruik te maken wanneer aan de In de bepaling vastgestelde voorwaarden is 
voldaan. In de bepaling worden drie zulke maatregelen genoemd : 
- het kan de Inbreukpleger bij rechterlijk bevel worden verboden de 
Inbreukmakende handelingen voort te zetten; 
- de Inbreukmakende produkten kunnen in beslag worden genomen-, 
- de Inbreukpleger kan er bij rechterlijk bevel toe worden verplicht 
Informatie te verstrekken over de oorsprong van de Inbreukmakende 
produkten en de kanalen waarlangs ze In de handel worden gebracht. 
Het bevel tot staking van de Inbreukmakende handelingen Is reeds In 
verband met het Gemeenschapsoctrooi en het Gemeenschapsmerk als 
gemeenschappelijke dwangmaatregel aanvaard. Komt de rechter tot de 
bevinding dat de verweerder Inbreuk op een Gemeenschapsmode) heeft gemaakt 
of dreigt te maken, dan moet hij een bevel tot staking geven, tenzij er 
bijzondere redenen zijn om dit niet te doen. Met welke wettelijke middelen 
het bevel kan worden afgedwongen, zal van de lex fori afhangen. 
- 73 -
De rechter die vaststelt dat Inbreuk op een Gemeenschapsmodel Is gemaakt 
(een dreigende Inbreuk Is In dit geval Irrelevant), is ook gehouden de 
Inbreukmakende produkten In beslag te doen nemen en een bevel tot het 
verstrekken van informatie te geven, tenzij er bijzondere redenen zijn om 
dit niet te doen. Dit laatste kan zich bij voorbeeld voordoen, wanneer 
onder de gegeven omstandigheden inbeslagname van de produkten zinloos of 
overdreven bezwarend zou zijn. In sommige gevallen zou ook een bevel tot 
het verstrekken van Informatie nutteloos kunnen zijn, bij voorbeeld 
wanneer de Inbreukpleger zelf de inbreukmakende produkten vervaardigt. De 
rechter moet echter telkens de redenen vermelden waarom hij het onder de 
gegeven omstandigheden niet opportuun acht (een van) deze maatregelen te 
treffen, zodat hogere rechterlijke Instanties toezicht op de toepassing 
van deze bepaling kunnen houden. 
Artikel 94 heeft betrekking op bewarende en andere voorlopige maatregelen. 
De leden 1 en 3 zijn Identiek met de overeenkomstige bepalingen 
betreffende het Gemeenschapsoctrooi en het Gemeenschapsmerk, behalve dat 
uitdrukkelijk wordt verwezen naar het recht om Informatie aangaande de 
oorsprong van de beweerdelijk Inbreukmakende produkten te eisen 
(artikel 93, Md 2, onder a)). Lid 2, dat nieuw is, behoeft enige 
toelichting. 
De bepaling dat de nietigheid van een Gemeenschapsmodel alleen bij wege 
van een tegeneis als verweer kan worden opgeworpen (zie artikel 89) ziet 
enkel op de hoofdvordering wegens Inbreuk. Normaliter wordt echter In een 
Inbreukprocedure vóór of tegelijk met de els ter principale ook een 
verzoek om voorlopige maatregelen aanhangig gemaakt. Dergelijke verzoeken 
spelen een uiterst belangrijke rol In de procestaktlek. Het zou ronduit 
onbillijk zijn de verweerder In een procedure ter verkrijging van 
voorlopige maatregelen te verplichten de nietigheid bij wege van een 
reconventionele vordering op te werpen. Bovendien Is het in vele 
rechtsstelsels niet mogelijk een tegeneis In te stellen In ten procedure 
- 74 -
die per definitie een spoedprocedure Is, gebaseerd op een beoordeling 
prima facie. Anderzijds gaat het niet aan de verweerder te beletten de 
nietigheid van het Gemeenschapsmodel als verweermiddel te hanteren, want 
hij kan misschien argumenten aanvoeren die uitermate nuttig zijn voor de 
rechter om tot een beslissing te komen. Daarom is uitdrukkelIJk bepaald 
dat In een dergelijke procedure de verweerder de nietigheid anders dan bij 
wege van een reconventionele vordering kan opwerpen. Het bepaalde in 
artikel 89, Md 2, betreffende de bewijslast Is echter ook In dit geval 
van toepassing. 
Artikel 98, dat betrekking heeft op andere acties Inzake 
Gemeenschapsmodellen dan vorderingen wegens Inbreuk of vorderingen tot 
nietigverklaring, breidt het verbod om de nietigheid van een 
GemeenschapsmodeI anders dan bij wege van een tegeneis als verweer op te 
werpen tot die acties uit. Hetzelfde geldt voor de twee uitzonderingen, 
namelijk die betreffende "oudere nationale rechten" en die betreffende 
"bewarende en andere voorlopige maatregelen". 
TITEL XI 
GEVOLGEN VOOR HET RECHT VAN DE LID-STATEN 
ArtlKel 99 
De Invoering van het Gemeenschapsmodel doet de vraag rijzen hoe deze 
nieuwe beschermende titel zich zal verhouden tot de bestaande nationale 
Ingeschreven modelrechten, waarop het parallelle voorstel voor een 
richtlijn tot harmonisatie van de belangrijkste materleelrechteIIJke 
bepalingen ter zake betrekking heeft. Ofschoon de Commissie hoopt dat het 
stelsel van het Gemeenschapsmodel dank zij zijn moderne opzet, lage kosten 
en gebruiksvriendelijke procedures spoedig Ingeburgerd zal raken, zou het 
Illusoir zijn te denken dat de bestaande en beproefde nationale 
rechtsinstrumenten onmiddellijk zullen verdwijnen. Er zullen dan ook de 
eerste Jaren nationale Ingeschreven modelrechten en Gemeenschapsmodellen 
naast elkaar bestaan, en er moet duidelijkheid worden gebracht In hun 
onderlinge verhouding. 
- 75 -
Anders dan wat in het Groenboek was voorgesteld, is de Commissie er door 
de opmerkingen van de belanghebbende kringen van overtuigd dat, nu de twee 
vormen van bescherming gaan coëxistèren, er geen deugdelijke redenen zijn 
om te bepalen dat, wanneer hetzelfde model én als Gemeenschapsmodel én 
door een nationaal modelrecht wordt beschermd, dit laatste zijn gelding 
verliest. Of het nog wel zin heeft dat de houder van een model ter 
bescherming daarvan een beroep blijft doen op parallelle stelsels, waarbij 
de bescherming dezelfde territoriale werkingssfeer heeft en na de 
harmonisatie aan Identieke mater I eel rechte IIJke regels zal zijn 
onderworpen en In dezelfde omvang zal gelden, Is natuurlijk een andere 
vraag. Hoe dit ook zij, het moet aan de houder zelf worden overgelaten of 
hij van een overbodig geworden nationale bescherming afziet, maar hij mag 
daar niet door de wetgever toe worden gedwongen. Kortom, het zal zeer wel 
mogelijk zijn dat de houder van een model daarvoor parallelle vormen van 
bescherming handhaaft, enerzijds als Gemeenschapsmodel en anderzijds door 
middel van een of meer nationale Ingeschreven modelrechten. Deze 
"cummulatle" waarbij met betrekking tot een zelfde model aan 
verschillende, soortgelijke titels bescherming wordt ontleend, heeft een 
precedent : de ontwerp-verorden Ing Inzake het Gemeenschapsmerk maakt het 
eveneens mogelijk dat Identieke nationale merken en Gemeenschapsmerken 
naast elkaar bestaan, met dezelfde persoon als houder. 
De Commissie was echter, uitgaande van deze beleidslijn, van oordeel dat 
net zoals bij het Gemeenschapsmerk misbruiken, erin bestaande dat de 
houder meer dan eens wegens dezelfde handelingen tegen dezelfde personen 
gaat procederen door zich op een van de coëxlsterende rechten te beroepen 
nadat een bevoegde rechter reeds op grond van het parallelle recht de zaak 
heeft uitgemaakt, moeten worden vermeden. Artikel 99, opgesteld naar het 
model van de overeenkomstige bepaling In de ontwerp-verorden Ing Inzake het 
Gemeenschapsmerk, geeft de rechterlijke instanties de bevoegdheid de 
gevolgen van dergelijke vexatolre acties te vermijden. 
- 76 -
Artikel 100 
Dit Is een uiterst belangrijke bepaling, waarin de regels zijn neergelegd 
die de verhouding beheersen tussen de uit het stelsel van het 
Gemeenschapsmodel voortvloeiende bescherming en de bescherming die uit 
hoofde van andere communautaire of nationale rechtsinstrumenten voor 
modellen kan worden verkregen. 
Het basisbeginsel waarop de bepaling berust, Is dat van de "cumulatie" : 
kan voor een als Gemeenschapsmodel beschermd model ook uit hoofde van een 
ander communautair of nationaal rechtsinstrument bescherming worden 
verkregen, dan mag de door het stelsel van het Gemeenschapsmodel geboden 
bescherming geen beletsel voor de houder zijn om daarnaast van de andere 
vorm van bescherming gebruik te maken. In Md 1 is dit beginsel met 
betrekking tot een aantal specifieke vormen van bescherming vastgelegd. De 
leden 2 en 3 hebben betrekking op de belangrijkste en meest voorkomende 
vorm van concurrerende bescherming, te weten de auteursrechtelijke. 
Lid 1 
In Md 1 worden als typische vormen van bescherming die onder bepaalde 
omstandigheden met de bescherming als Gemeenschapsmodel zouden kunnen 
coëxistèren, de bescherming van merken en andere onderscheldende tekens, 
van octrooien en gebrulksmodellen en van lettertypen, alsook de 
bescherming uit hoofde van de regelingen Inzake civielrechtelijke 
aansprakelijkheid en oneerlijke mededinging genoemd. 
Onder merken worden In de eerste plaats nationale merken van de 
Lld-Staten, met Inbegrip van Internationaal gedeponeerde merken (Schikking 
van Madrid), verstaan. Bescherming als Gemeenschapsmodel kan ook worden 
gecumuleerd met bescherming als Gemeenschapsmerk, waarvan de Invoering 
nakend Is. De verwijzing naar andere onderscheldende tekens Is bedoeld om 
een aantal in nationale rechtsstelsels erkende rechten, zoals het recht op 
een handelsnaam of logo, In de regeling op te nemen. 
- 77 -
De vermelding van octrooien bestrijkt zowel nationale als Europese, In 
Lld-Staten geldende octrooien. Ook Gemeenschapsoctrooien zullen daaronder 
vallen. Gebrulksmodellen zijn In de tekst Ingeschreven met het oog op die 
Lld-Staten welke een dergelijk Instrument kennen (op het ogenblik enkel 
Duitsland, Italië, Griekenland, Spanje en Portugal en sinds kort ook 
Denemarken). Het begrip moet echter ook het "niet-ingeschreven modelrecht" 
dekken dat In het Verenigd Koninkrijk bij de wet van 1988 Inzake 
auteursrecht, modellen en octrooien Is ingesteld en waarmee op een andere 
wijze tegemoet wordt gekomen aan de noodzaak om technische Innovaties die 
niet het voor verlening van een octrooi vereiste niveau bereiken, te 
beschermen. 
Lettertypen zijn In de bepaling opgenomen om duidelijk te maken dat ze van 
toepassing Is op de specifieke bescherming die In sommige Lld-Staten, met 
name die welke de Overeenkomst van Wenen van 1973 hebben geratificeerd, 
voor deze modellen wordt verleend. 
Tenslotte zijn nog de civielrechtelijke aansprakelijkheid en de oneerlijke 
mededinging vermeld. De desbetreffende rechtsregels kunnen eveneens zeer 
nuttig zijn als aanvulling op de specifieke modellenbescherming. 
Cumulatie met de bescherming van topografleen van halfgeleiderprodukten 
komt hier om de In de commentaar bij artikel 3 uiteengezette redenen niet 
ter sprake. 
Lid 2 
In Md 2 Is het basisbeginsel neergelegd dat bescherming uit hoofde van 
het stelsel van het Gemeenschapsmodel en auteursrechtelijke bescherming 
kunnen worden gecumuleerd. 
Zoals In het Groenboek Is aangetoond en door alle vergelijkende studies 
over dit onderwerp wordt bevestigd, bestaan er enorme verschillen In de 
wijze waarop de auteursrechtelijke bescherming van modellen In de 
wetgeving van de Lld-Staten wordt benaderd. 
78 -
De Commissie wenst te beklemtonen dat zij In dit verband bij het In het 
Groenboek uiteengezette beleid blijft. Wil de Interne markt voor design­
produkten naar behoren functioneren, dan moet er naast het stelsel van het 
Gemeenschapsmodel een harmonisatie komen van de nationale regels Inzake 
auteursrecht met betrekking tot de bescherming van modellen. Dit Is echter 
een niet geringe opgave, die een grondige voorbereiding vergt en waartoe 
verdere vergelijkende studies en contacten met nationale autoriteiten, 
belanghebbende kringen en de academische wereld nodig zijn. Zou met de 
invoering van het Gemeenschapsmodel worden gewacht totdat een dergelijke 
harmonisatie Is verwezenlijkt, dan zou niet binnen een redelijk korte tijd 
tegemoet kunnen worden gekomen aan de dringende noodzaak om de 
deslgn-lndustrIe toe te rusten op een wijze die In de optiek van de 
Interne markt past. De Lld-Staten moeten zich er echter van bewust zijn 
dat de Commissie voornemens is op de aangegeven wijze te werk te gaan : 
aanvaarding van het beginsel van de "cumulatie11 van bescherming, zoals 
hier omschreven, zou een eerste stap in die richting zijn. Het mag ook 
niet uit het oog worden ver Ioren dat van Lld-Staten die van oudsher sterk 
aan de bescherming van modellen door middel van het auteursrecht zijn 
gehecht, zoals Frankrijk en de Bene lux-landen, moeilijk zou kunnen worden 
verlangd dat zij de "marktgerichte benadering" van de onderhavige 
verordening accepteren, indien hun geen voldoende zekerheid werd gegeven 
dat op communautair niveau geharmoniseerde regels Inzake auteursrecht 
zullen worden vastgesteld ter protectie van het creatieve aspect van het 
werk van ontwerpers. 
Aanvaarding van het beginsel van de "cumulatie" mag echter die Lid-Staten 
welke reeds een dergelijk beginsel hanteren maar er beperkende voorwaarden 
aan verbinden (Duitsland, Spanje, Portugal, Denemarken, Ierland), niet 
beletten dit te blijven doen : voorlopig zou elke Lld-Staat de 
mogelijkheid behouden om zelfstandig te bepalen In welke omvang en onder 
welke voorwaarden bescherming wordt verleend, en met name welk gehalte aan 
oorspronkelijkheid daartoe Is vereist. Het Inschrijven van het beginsel 
van de "cumulatie" In de verordening zou daarentegen onmiddellijk gevolgen 
hebben voor Italië, waar de huidige wetgeving cumulatie uitsluit. 
- 79 -
Dit artikellid vereist van de Lld-Staten, behalve dat zij het beginsel van 
de "cumulatie" aanvaarden, In voorkomend geval ook dat zij sommige 
bepalingen van hun auteurswetten, die achterhaald zijn en daardoor de 
toepassing van dit beginsel zouden kunnen doorkruisen, afschaffen. 
De common-Iaw-Ianden passen een regel toe (In Ierland In het kader van een 
andere regeling dan In het Verenigd Koninkrijk, maar met hetzelfde 
resultaat) waardoor het van het aantal produkten die naar een bepaald 
model zullen worden vervaardigd, afhangt of dat model voor 
auteursrechtelijke bescherming vatbaar Is. Bedraagt dit aantal meer dan 
50, dan Is geen auteursrechtelijke bescherming meer moge I IJk (1er land) of 
wordt de beschermingstermijn aanzlenlIJk korter (Verenigd Koninkrijk). 
Voor een dergelijke willekeurige beperking, die In de praktijk van de 
nationale diensten voor de Industriële eigendom tijdens de eerste Jaren 
van deze eeuw haar historische verklaring vindt, Is er In de hedendaagse 
bescherming van werken van toegepaste kunst geen plaats meer. 
In Italië geldt als voorwaarde voor bescherming door middel van het 
auteursrecht het vereiste van "sclndlbl11ta" (de mogelijkheid om het werk 
van toegepaste kunst te schelden van het produkt waarin het Is 
belichaamd). Door de wijze waarop dit begrip In de Jurisprudentie wordt 
geïnterpreteerd, valt modern Industrieel design In Italië bulten het 
bereik van de auteursrechtelijke bescherming, zelfs wanneer het zeer 
prestigieuze en toonaangevende creaties van eigentijdse artiesten betreft, 
terwijl voor ontwerpen van tweedimensionale versierIngen, ook al getuigen 
ze van weinig originaliteit, wel die bescherming kan worden verkregen. De 
Commissie Is van mening, en wordt daarin door het krachtIge aandringen van 
alle belanghebbende kringen gesteund, dat de desbetreffende bepaling moet 
worden opgeheven, zonder de toekomstige harmonisatie af te wachten. 
- 80 -
Lid 3 • k • 
In lid 3 komt een andere dringende kwestie In verband met de toepassing 
van het beginsel van de cumulatie van modellenbeschermIng en 
auteursrechtelijke bescherming aan de orde. In het Groenboek Is 
uiteengezet welk probleem rijst, doordat een bepaling van de Berner 
Conventie de Staten die daarbij partij zijn toestaat voor modellen van 
oorsprong uit een andere bij de Conventie aangesloten Staat slechts op 
voorwaarde van "wederkerigheid" auteursrechtelijke bescherming te 
verlenen. Wanneer In de Staat van oorsprong van het model geen andere 
bescherming dan door middel van een Ingeschreven modelrecht mogelijk Is, 
kan In de andere Staten die partij bij de Conventie zijn enkel op 
diezelfde specifieke vorm van bescherming maar niet op auteursrechtelijke 
bescherming aanspraak worden gemaakt. 
Deze bepaling, waarvoor veel te zeggen valt In een Internationale context 
waar bij gebreke van een uitgewerkte regeling zoals die voor octrooien of 
merken bestaat, moeilijk volledig op het beginsel van de "elgen-onderdaan-
behandeling" kan worden gesteund, doet een probleem rijzen wanneer ze in 
communautair verband wordt toegepast. Ze leidt onmiskenbaar tot een 
discriminerende behandeling van personen die bescherming wensen te 
verkrijgen, naargelang van het land van oorsprong van het model. Aan 
Italiaanse - maar vaak ook aan Duitse - ondernemingen zal In Frankrijk of 
In de Benelux auteursrechtelijke bescherming voor hun modellen worden 
geweigerd op grond dat die modellen volgens de huidige Italiaanse 
wetgeving niet (en volgens de Duitse wetgeving slechts In zeer 
uitzonderlijke gevallen) voor bescherming uit hoofde van het auteursrecht 
vatbaar zijn. Dezelfde modellen zouden echter In Frankrijk of In de 
Benelux ten volle voor auteursrechtelijke bescherming In aanmerking komen, 
wanneer ze van oorsprong uit die landen waren. 
- 81 -
Het Inschrijven van het beginsel van de "cumulatie" In lid 2 en het 
wegwerken van de meest In het oog springende beperking van de 
auteursrechtelijke bescherming In Italië door afschaffing van het vereiste 
van "sclndlbl11ta" zouden voor die landen welke op grond van hun 
auteurswetten op zeer liberale wijze bescherming voor modellen verlenen, 
aanleiding moeten zijn om deze discriminerende praktijk in communautair 
verband te laten varen. 
TITEL XII 
HET MODELLENBUREAU VAN DE GEMEENSCHAP 
Afdeling 1 
AIgemene bepaIlngen 
Afdeling 2 
Leiding van het Bureau 
Afdeling 3 
Raad van Bestuur 
ArtlKelen 1Q1-112 
Deze artikelen hebben betrekking op de algemene opzet en de leiding van 
het Modellenbureau van de Gemeenschap, het communautaire orgaan dat met 
het toezicht op de procedures betreffende Ingeschreven 
Gemeenschapsmodellen uit hoofde van de verordening zal worden belast. 
Deze bepalingen komen overeen met de relevante bepalingen van de 
verordening Inzake het Gemeenschapsmerk. Zo zullen voor het Modellenbureau 
het statuut van het personeel, de voorrechten en Immuniteiten en de 
proceduretal en dezelfde zijn als voor het Merkenbureau. Het Modellenbureau 
zal ten zetel van het Merkenbureau gevestigd zijn. 
- 82 -
AfdeI Ing 4 
Behandeling van zaken 
ArtlKelen 113-119 
In deze artikelen zijn de afdelingen van het Modellenbureau van de 
Gemeenschap opgesomd die bevoegd zullen zijn ter zake van de bij de 
onderhavige verordening ingestelde procedures. 
Er zijn vlererlel afdelingen : 
- de afdelingen voor het onderzoek Inzake de vormvoorwaarden, die ermee 
belast zijn na te gaan of aanvragen om Inschrijving van een 
GemeeenschapsmodeI aan de formele vereisten voldoen, en over de 
inschrijving te beslissen; 
- de afdeling modellenadmln1strat ie en Juridische aangelegenheden, die 
alle besllssingen uit hoofde van de verordening zal nemen welke niet tot 
de bevoegdheid van een onderzoeksafdeling of een nietIgheldsafdeling 
behoren, met name beslissingen betreffende aantekeningen In het register 
en betreffende de door de afdeling gehouden lijst van erkende 
gemachtigden; 
- de nietIgheidsafdel Ingen, bevoegd ter zake van verzoeken tot 
nietigverklaring-, 
- de kamers van beroep, die beroepen tegen beslissingen van andere 
afdelingen van het Bureau zullen behandelen. 
Gelet op het seml-rechterIIJke karakter van de kamers van beroep, zijn In 
artikel 118 waarborgen voor de onafhankelijkheid van de leden van die 
kamers Ingeschreven, naar het voorbeeld van die waarin de verordening 
Inzake het Gemeenschapsmerk met betrekking tot de leden van de bij die 
verordening Ingestelde kamers van beroep voorziet. 
- 83 -
ArtlKel 12Q 
Het ligt voor de hand dat de nietIgheidsafdelingen en de kamers van beroep 
van het Modellenbureau van de Gemeenschap de eerste tijd slechts een 
gering aantal zaken te behandelen zullen krijgen. Dat aantal zal dan 
geleidelijk toenemen, misschien In verschillend tempo voor de 
nietigheldsafdel Ingen en voor de kamers van beroep, totdat het punt wordt 
bereikt waarop het vaste personeel van het Bureau dient te worden 
uitgebreid om deze afdelingen te bemannen. 
Tot dan moet de voorzitter van het Modellenbureau met het oog op het 
vervullen van de aan de nietIgheldsafdel Ingen en de kamers van beroep 
opgedragen taken voor een beperkte tijd personen kunnen aanstellen die 
ervaring hebben op het gebied van het modellenrecht. De aan die personen 
gestelde eisen zijn niet dezelfde voor de nietigheidsafdelingen en voor de 
kamers van beroep, en het spreekt vanzelf dat ze hoger zijn voor Iemand 
die Md van een kamer van beroep wil worden. In dit laatste geval mag 
bovendien als waarborg voor de onafhankelijkheid van de leden de looptijd 
van het contract niet korter dan een jaar zijn. 
De Commissie zal op voorstel van de voorzitter van het Modellenbureau 
vaststellen wanneer de overgangsperiode eindigt. Op dat ogenblik zal dan 
voor de nietigheldsafdel Ingen en de kamers van beroep vast personeel 
moeten worden benoemd. 
AfdelIng 5 
FInanclële bepa11ngen 
Artikelen 121 en 122 
Deze artikelen hebben betrekking op de budgettaire en financiële regels 
die op het Modellenbureau van de Gemeenschap van toepassing zijn. 
- 84 -
TITEL XIII 
SLOTBEPALINGEN 
ArtlKel 123 
De officiële talen en proceduretalen van het Modellenbureau zullen 
dezelfde zijn als die van het Merkenbureau van de Gemeenschap. De regels 
Inzake de taalkeuze In procedures voor het Modellenbureau zullen iets 
eenvoudiger zijn dan bij het Merkenbureau, omdat er geen 
oppositieprocedure zal bestaan. De regels zullen In de 
uitvoeringsverordeningen worden vastgesteld, zodra de laatste hand is 
gelegd aan de verordening inzake het Gemeenschapsmerk. 
Artikel 124 
Deze bepaling heeft betrekking op de uitvoeringsverordening. Een 
uitvoeringsverordening Is voor een vlot en klaar verloop van de 
verschillende voor het Bureau gevoerde procedures absoluut noodzakelijk. 
Binnen het kader van de fundamentele bepalingen van de basisverordening 
moet een aantal punten In verband met de procedure (lengte van bepaalde 
termijnen, bijzonderheden Inzake de vorm van de aanvraag, enz.) nader 
worden geregeld, zodat de gebruikers van het systeem weten hoe zij In de 
praktijk te werk moeten gaan. Het Is op het gebied van de Industriële 
eigendom de gewone praktijk dat voor het vaststellen van een 
uitvoeringsverordening een minder strikte procedure geldt dan voor het 
vaststellen van de basisregeling. Dit is reeds het geval met betrekking 
tot het Europees octrooi, het Gemeenschapsoctrooi en het Gemeenschapsmerk, 
- 85 -
Om de In de commentaar bij de artikelen 126 en 127 uiteengezette redenen 
wordt voorgesteld dat ten aanzien van de vaststelling van de 
uitvoeringsverordening dezelfde bevoegdheids- en procedurevoorschriften 
van toepassing zijn als ten aanzien van de vaststelling van het reglement 
Inzake de te betalen rechten. 
ArtlKel 125 
De Invoering van een systeem voor de uitwisseling van Informatie over de 
besllssingen van de Gemeenschapsmode IIenrechtbanken en van de afdelingen 
van het Bureau betreffende de uitlegging van de voorwaarden voor 
bescherming moet In aanzienlijke mate tot de unificerende werking van de 
toekomstige Jurisprudentie van het Hof van Justitie op dit gebied 
bijdragen. Het systeem zal zowel op Gemeenschapsmodellen als op 
modelrechten van de Lld-Staten van toepassing zijn. Er zal In de Raad van 
Bestuur op geregelde tijden over de dank zij het systeem beschikbare 
Informatie van gedachten worden gewisseld (artikel 109). Aldus zal de 
Commissie, ten volle bekend met de opvatting van de Raad van Bestuur, 
kunnen beoordelen of en wanneer er aanleiding bestaat om de bepalingen 
Inzake de voorwaarden voor bescherming opnieuw te bezien en eventueel aan 
te passen. 
ArtlKelen 126 en 127 
Artikel 127 heeft betrekking op het reglement Inzake de te betalen 
rechten. Uitgangspunt Is dat de hoogte van de rechten zodanig moet worden 
vastgesteld dat ze in beginsel volstaan om de ontvangsten en uitgaven van 
het Modellenbureau van de Gemeenschap in evenwicht te houden. De hoogte 
van de rechten moet het Modellenbureau dus in staat stellen kostendekkend 
- 86 -
te werken. Zoals reeds gezegd, zal vooral het vernieuwIngsrecht In dit 
verband belangrijk zijn. De Instantie die het reglement Inzake de te 
betalen rechten vaststelt, zal de eventueel progressieve structuur van het 
vernieuwingsrecht moeten uitwerken. 
Het strookt met het Institutionele systeem van de Gemeenschap, zoals dit 
uit het zogenoemde "comitologle-bes lult" voortvloeit, dat de vaststelling 
van het reglement Inzake de te betalen rechten, dat Immers ten opzichte 
van de basisverordening als afgeleid recht is te beschouwen, tot de 
bevoegdheid van de Commissie behoort. 
ArtlKel 128 
In deze slotbepaling wordt onderscheid gemaakt tussen het tijdstip waarop 
de verordening in werking treedt, d.w.z. In de gehele Gemeenschap 
rechtskracht verkrijgt, en het tijdstip waarop de daadwerkelijke 
toepassing van de bepalingen van de verordening een aanvang neemt, meer 
bepaald het tijdstip waarop het Modellenbureau van de Gemeenschap zijn 
deuren voor het publiek opent. 
Wat de formele Inwerkingtreding van de verordening betreft, lijkt de 60e 
dag volgende op die van haar bekendmaking In het PublI kat leb lad een 
geschikt tijdstip. Om de openstelling van het Bureau voor te bereiden is 
meer tijd nodig. Deze voorbereiding vergt heel wat werk : de 
uitvoeringsverordening moet worden opgesteld en aangenomen, vooraleer het 
Bureau van start kan gaan moeten de belangrijkste personeelsleden onder 
wie met name de voorzitter worden benoemd, en er moet een gebouw worden 
gevonden en Ingericht om het Bureau in onder te brengen. Dit zijn slechts 
enkele van de vele dingen die moeten worden gedaan alvorens het Bureau 
voor het publiek kan worden opengesteld. De voorbereiding zal een taak 
zijn voor de diensten van de Commissie, die daartoe de hulp van 
specialisten uit de Lld-Staten nodig zullen hebben. 
De Commissie hoopt dat het Modellenbureau van de Gemeenschap drie jaar na 
de definitieve aanneming van deze verordening voor het publiek kan 
opengaan. 
- 87 -
Voorstel voor een 
VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN VAN DE RAAD 
betreffende Gemeenschapsmodellen 
HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, 
i 
i 
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, 
inzonderheid op artikel 100 A, 
Gezien het voorstel van de commissief1), 
Gezien het advies van het Economisch en sociaal Comité(2), 
(1) Overwegende dat het tot de in het Verdrag neergelegde doelstellingen 
van de Gemeenschap behoort een steeds hechter verbond tussen de 
Europese volkeren en nauwere betrekkingen tussen de in de Gemeenschap 
verenigde Staten tot stand te brengen, alsmede door gemeenschappelijk 
optreden de economische en sociale vooruitgang van de landen van de 
Gemeenschap te verzekeren en daartoe de barrières die Europa verdelen, 
te verwijderen; dat volgens het Verdrag te dien einde een interne 
markt tot stand moet worden gebracht, alsook de hinderpalen voor het 
vrije verkeer van goederen moeten worden verwijderd en een regime 
ingevoerd waardoor wordt gewaarborgd dat de mededinging binnen de 
gemeenschappelijke markt niet wordt vervalst; dat een uniform stelsel 
ter verkrijging van Gemeenschapsmodellen waaraan overal op het 
grondgebied van de Gemeenschap dezelfde bescherming met dezelfde 
rechtsgevolgen wordt verleend, tot deze doelstellingen cal bijdragen; 
(1) PB nr. c 
(2) PB nr. C 
- 88 -
(2) Overwegende dat alleen in de Benelux-landen een eenvormige wet inzake 
de bescherming van tekeningen of modellen geldt; dat elders in de 
Gemeenschap de modellenbescherming op nationale wetgeving berust en 
telkens tot het grondgebied van de betrokken Lid-staat beperkt is; dat 
in één Lid-staat thans nog geen wetgeving ter zake bestaat; dat het 
mogelijk is dat in verscheidene Lid-Staten gelijke modellen op 
uiteenlopende wijze en ten behoeve van verschillende houders worden 
beschermd; dat dit in het handelsverkeer tussen de Lid-Staten 
onvermijdelijk tot geschillen leidt; 
(3) Overwegende dat de grote verschillen tussen de wetgevingen van de 
Lid-Staten inzake modellen de mededinging tussen de producenten van 
beschermde voortbrengselen in de Gemeenschap belemmeren en vervalsen, 
omdat in vergelijking met de binnenlandse handel in en de binnenlandse 
mededinging tussen voortbrengselen waarin een model is belichaamd, de 
handel en de mededinging in de Gemeenschap door het grote aantal 
aanvragen, bevoegde diensten, procedures, wetsbepalingen en nationaal 
begrensde uitsluitende rechten alsmede door de cumulatie van 
administratieve kosten, waardoor de uitgaven en te betalen rechten 
voor de aanvrager sterk oplopen, worden belemmerd en vervalst; 
(4) overwegende dat de territoriale werking van de modellenbescherming in 
de onderscheiden Lid-Staten, ongeacht of hun wetgevingen al dan niet 
onderling zijn aangepast, tot gevolg kan hebben dat de interne markt 
bij voortbrengselen waarin een model is belichaamd, in gebieden met 
verschillende houders van het recht wordt opgesplitst, waardoor het 
vrije verkeer van goederen wordt belemmerd; 
- 89 -
(5) overwegende dat bijgevolg een in elke Lid-staat rechtstreeks 
toepasselijk communautair modellenrecht tot stand moet worden gebracht 
en een ter zake in de gehele Gemeenschap bevoegde instantie moet 
worden ingesteld, omdat het slechts op deze wijze mogelijk zal zijn om 
door middel van één aanvraag bij één gemeenschappelijk modellenbureau 
volgens één procedure en krachtens één regeling één recht op een model 
te verkrijgen dat in één, alle Lid-Staten omvattende gebied geldig is; 
(6) Overwegende dat ter bereiking van deze doelstellingen derhalve de 
Gemeenschap maatregelen dient vast te stellen, daar die 
doelstellingen niet door de Lid-Staten afzonderlijk, doch wegens de 
grootschalige gevolgen van de instelling van een communautair 
modellenrecht en een ter zake bevoegde gemeenschappelijke 
modellen-instantie slechts door de Gemeenschap kunnen worden 
verwezenlijkt; 
(7) Overwegende dat hoogwaardige vormgeving een belangrijke troef van de 
bedrijven in de Gemeenschap is in de concurrentiestrijd met die uit 
andere landen en voor het commerciële slagen van een aldus vorm 
gegeven voortbrengsel in vele gevallen doorslaggevend; dat een betere 
bescherming van industriële vormgeving niet alleen de bijdrage van 
individuele ontwerpers aan de vooraanstaande rol van de Gemeenschap op 
dit gebied bevordert, maar ook innovatie, ontwikkeling van nieuwe 
voortbrengselen en investering in de produktie ervan aanmoedigt; dat 
een toegankelijker, aan de vereisten van de interne markt aangepaste 
regeling van modellenbescherming voor het bedrijfsleven in de 
Gemeenschap derhalve van wezenlijk belang is; 
(8) Overwegende dat er eerst een dergelijke modellenbeschermingsregeling 
moet zijn, vooraleer ernaar kan worden gestreefd een overeenkomstige 
bescherming op de voornaamste exportmarkten van de Gemeenschap te 
verkrijgen; 
- 90 -
(9) Overwegende dat diverse modellen die geproduceerd worden om aan een 
functioneel vereiste te voldoen, en die geen vormgevingsmogelijkheid 
bieden om daarin nog andere en willekeurige vormgevingskenmerken te 
verwerken, van die bescherming evenwel dienen te worden uitgesloten; 
(10) Overwegende dat de interoperabiliteit van voortbrengselen van 
verschillend fabrikaat niet mag worden gehinderd door uitbreiding van 
de bescherming tot de vormgeving van voorzieningen voor mechanische 
samenvoeging of verbinding; 
(11) overwegende dat in afwijking hiervan voorzieningen voor mechanische 
samenvoeging of verbinding een belangrijk element kunnen vormen van 
de innoverende kenmerken van modulaire voortbrengselen, die speciaal 
zijn ontworpen om een aantal van die voortbrengselen, die identiek of 
verschillend kunnen zijn maar wél onderling verwisselbaar dienen te 
zijn, gelijktijdig in een modulair systeem te kunnen samenvoegen of 
anderszins te kunnen verbinden; dat dergelijke voorzieningen 
bijgevolg voor bescherming in aanmerking moeten kunnen komen; dat 
deze afwijking echter niet de vervanging van een onderdeel van een 
niet-modulair systeem door een onderdeel van verschillend fabrikaat 
mag beletten, louter omdat het vervangingsonderdeel een bepaalde vorm 
en configuratie moet hebben om de onderdelen voor de beoogde werking 
van het systeem op elkaar te kunnen doen ingrijpen; 
(12) Overwegende dat de rechtsbescherming van modellen onder bepaalde 
omstandigheden tot het ontstaan van monopolies bij generieke 
voortbrengselen kan leiden en ook tot monopolisering van markten door 
de eindgebruikers op ongeoorloofde wijze aan voortbrengselen van een 
bepaald fabrikaat te binden; dat derhalve in een bepaling dient te 
worden voorzien waarin onder zeer strikte voorwaarden de mogelijkheid 
wordt geboden om modellen, die in onderdelen van samengestelde 
voortbrengselen zijn toegepast, voor herstellingsdoeleinden te 
reproduceren; 
(13) Overwegende dat de bepalingen van deze verordening de toepassing van 
de mededingingsregels van de artikelen 85 en 86 van het Verdrag 
onverlet laten; 
- 91 .-
(14) Overwegende dat een communautair modellenrecht aan de behoeften van 
elk van de vele verschillende bedrijfstakken in de Gemeenschap 
tegemoet dient te komen; 
(15) Overwegende dat in sommige van deze bedrijfstakken grote aantallen 
modellen worden gemaakt voor voortbrengselen met vaak een korte 
commerciële levensduur, waarbij een niet door een teveel aan 
inschrijvingsformaliteiten bezwaarlijk gemaakte bescherming een 
voordeel is en de beschermingsduur van ondergeschikt belang; dat er 
anderzijds bedrijfstakken zijn waar aan de voordelen van een 
inschrijving belang wordt gehecht wegens de daaraan verbonden grotere 
rechtszekerheid en waar een langere, met de verwachte commerciële 
levensduur van de produkten overeenstemmende beschermingsduur wordt 
verlangd; 
(16) Overwegende dat er bijgevolg behoefte bestaat aan twee vormen van 
bescherming, namelijk enerzijds één van korte duur, gevormd door een 
niet-ingeschreven modellenrecht en anderzijds één van langere duur, 
gevormd door een ingeschreven modellenrecht; 
(17) Overwegende dat een ingeschreven communautair modellenrecht vergt dat 
een register wordt ingesteld, en bijgehouden, waarin alle aanvragen 
welke aan bepaalde vormvereisten voldoen en waaraan een datum van 
indiening is toegekend, worden ingeschreven; dat om deze taken te 
vervullen een Modellenbureau van de Gemeenschap dient te worden 
opgericht; dat, om de inschrijvings- en andere formaliteiten voor de 
aanvrager tot een minimum te beperken, het inschrijvingsstelsel niet 
moet berusten op een aan de registratie voorafgaand grondig onderzoek 
naar het al dan niet voldaan zijn aan de voorwaarden voor 
bescherming; 
- 92 -
(18) overwegende dat men een communautair modellenrecht slechts zal kunnen 
doen gelden indien het model nieuw is in die zin dat het niet gelijk 
is aan enig ander, eerder voor het publiek beschikbaar gesteld model, 
en het een eigenheid vertoont ten opzichte van andere modellen welke 
heden op de markt worden geëxploiteerd of welke eerder, na 
inschrijving, als nog steeds geldige Gemeenschapsmodellen of als nog 
steeds geldige modellenrechten van een Lid-staat zijn gepubliceerd; 
(19) overwegende dat het tevens noodzakelijk is de ontwerper of zijn 
rechtverkrijgende de gelegenheid te bieden de voortbrengselen waarin 
het model is belichaamd, op de markt te testen, alvorens te beslissen 
of het wenselijk is het model als ingeschreven Gemeenschapsmodel te 
doen beschermen; dat het derhalve noodzakelijk is ervoor te zorgen 
dat het binnen een periode van twaalf aan de indiening van de 
aanvraag voor een ingeschreven Gemeenschapsmodel, voorafgaande 
maanden bekendheid geven aan het model door de ontwerper of zijn 
rechtverkrijgende, respectievelijk het op misbruik makende wijze 
daaraan bekendheid geven, de beoordeling van de nieuw- of van de 
eigenheid van het model niet ongunstig beïnvloedt; 
(20) Overwegende dat het uitsluitende karakter van het recht dat aan het 
ingeschreven Gemeenschapsmodel wordt ontleend, met grotere 
rechtszekerheid ervan gepaard gaat; dat echter aan het 
niet-ingeschreven Gemeenschapsmodel het recht dient te zijn verbonden 
om enkel namaak te beletten; dat dit recht zich ook moet uitstrekken 
tot de handel in voortbrengselen waarin inbreukmakende modellen zijn 
belichaamd; 
(21) overwegende dat het dóen naleven van deze rechten een zaak van 
nationaal recht dient te zijn; dat derhalve in een aantal, voor alle 
Lid-Staten uniforme basissancties, dient te worden voorzien; dat deze 
het mogelijk moeten maken om, ongeacht de daartoe aangezochte 
rechterlijke instantie, de inbreukmakende handelingen te doen staken, 
informatie over de bron van de inbreukpleger en over de 
distributiekanalen te verkrijgen alsmede om op de inbreukmakende 
voortbrengselen beslag te leggen; 
- 93 -
(22) Overwegende dat een procedure voor de behandeling, op één plaats, van 
rechtsvorderingen betreffende de geldigheid van een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel kosten- en tijdbesparend zal zijn ten opzichte van 
procedures waarbij verschillende nationale rechterlijke instanties 
zijn betrokken; dat, indien die plaats een rechterlijke instantie is 
in het land waar de houder van het modellenrecht zijn woonplaats 
heeft, een persoon uit een ander land die de geldigheid betwist, 
mogelijk ook dan nog met te hoge kosten en te grote moeilijkheden 
wordt geconfronteerd; dat derhalve het Modellenbureau van de 
Gemeenschap door de Commissie, door de Lid-Staten of door derden 
ingestelde rechtsvorderingen met betrekking tot geldigheid zelf moet 
kunnen behandelen; 
(23) Overwegende dat met name het optreden van de Commissie en van de 
Lid-Staten in aanzienlijke mate ertoe zal bijdragen dat met 
betrekking tot de voorwaarden voor bescherming een vaste praktijk 
wordt gevolgd; 
(24) overwegende dat het noodzakelijk is in waarborgen te voorzien, 
waaronder een recht op beroep bij een Kamer van beroep en in laatste 
instantie bij het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen; 
dat een dusdanige procedure de ontwikkeling van een uniforme 
uitlegging van de geldigheidsvoorwaarden voor Gemeenschapsmodellen 
ten goede zal komen; 
(25) overwegende dat het een fundamentele doelstelling is dat de procedure 
voor het verkrijgen van een ingeschreven Gemeenschapsmodel voor de 
aanvragers zo weinig mogelijk kosten en moeilijkheden mét zich dient 
te brengen, zodat het stelsel voor kleine en middelgrote 
ondernemingen en voor individuele ontwerpers gemakkelijk toegankelijk 
is; 
- 94 -
(26) Overwegende dat industriële sectoren waar in korte tijd grote 
aantallen modellen met een wellicht korte levensduur worden 
geproduceerd, waarvan er uiteindelijk maar enkele in de handel worden 
gebracht, bij het niet-ingeschreven Gemeenschapsmodel baat zullen 
hebben; dat deze sectoren eveneens behoefte hebben aan een 
gemakkelijker toegang tot het ingeschreven Gemeenschapsmodel; dat de 
mogelijkheid om een aantal modellen in één, meervoudige, aanvraag 
samen te voegen, aan deze behoefte tegemoet zal komen; 
(27) Overwegende dat de normale publikatie na inschrijving van een 
Gemeenschapsmodel in sommige gevallen een commerciële Operatie met 
betrekking tot het model zou kunnen doen mislukken of in gevaar zou 
kunnen brengen; dat de mogelijkheid om gedurende een redelijke 
termijn opschorting van publikatie te verkrijgen, in zulke gevallen 
een oplossing biedt; 
(28) Overwegende dat het van wezenlijk belang is dat de aan de 
Gemeenschapsmodellen verbonden rechten op het grondgebied van de 
gehele Gemeenschap doeltreffend worden gehandhaafd; dat te dien einde 
specifieke regels inzake geschillen betreffende Gemeenschapsmodellen 
dienen te worden vastgesteld; dat de beperking van het aantal ten 
aanzien van rechtsvorderingen wegens inbreuk en rechtsvorderingen tot 
nietigverklaring bevoegde nationale rechterlijke instanties 
specialisering bij de rechters kan bevorderen dat de Lid-Staten 
daartoe Gemeenschapsmodellengerechten kunnen oprichten; 
(29) Overwegende dat het stelsel voor de behandeling van geschillen 
"forum shopping" zoveel mogelijk moet uitsluiten; dat het derhalve 
noodzakelijk is duidelijke internationale bevoegdheldsregels vast te 
stellen; 
- 95 -
(30) Overwegende dat deze verordening niet uitsluit dat op als 
Gemeenschapsmodel beschermde modellen andere relevante wetgeving van 
de Lid-Staten van toepassing is, onder meer die betreffende door 
inschrijving verworven modellenbescherming of betreffende 
niet-ingeschreven modellenrechten, alsook betreffende merken, 
octrooien en gebrulksmodellen, oneerlijke mededinging en 
burgerrechtelijke aansprakelijkheid; 
(31) Overwegende dat het in afwachting van een harmonisatie van het 
auteursrecht belangrijk is het beginsel vast te leggen dat de 
bescherming uit hoofde van het Gemeenschapsmodel en die uit hoofde 
van het auteursrecht kunnen worden gecumuleerd, waarbij het de 
Lid-Staten vrijstaat de omvang van de auteursrechtelijke bescherming 
en de voorwaarden waaronder deze wordt verleend, te bepalen; dat het 
Gemeenschapsrecht de Lid-Staten reeds verbiedt in hun onderlinge 
betrekkingen auteursrechtelijke bescherming slechts op basis van 
wederkerigheid te verlenen; dat hiermee in strijd zijnde nationale 
bepalingen en praktijken dienen te verdwijnen, 
HEBBEN DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD : 
- 96 -
TITEL I 
ALGEMENE BEPALINGEN 
Artikel 1 
Gemeenschapsmodellen 
1. Modellen die aan dé bij deze verordening vastgestelde voorwaarden 
voldoen, worden door een communautair stelsel van rechten als 
"Gemeenschapsmodellen" beschermd. 
2. Een model wordt overeenkomstig de bepalingen van deze verordening 
beschermd als een : 
a) "niet-ingeschreven Gemeenschapsmodel", zonder dat daartoe enige 
formaliteit wordt vereist; 
b) "ingeschreven Gemeenschapsmodel", indien het op de bij deze 
verordening bepaalde wijze is ingeschreven. 
3. Een Gemeenschapsmodel vormt een eenheid. Het heeft in de gehele 
Gemeenschap dezelfde rechtsgevolgen; inschrijving, overdracht en 
overgang, afstand of nietigverklaring ervan kunnen slechts voor de 
gehele Gemeenschap gelden. Dit beginsel en de implicatie ervan gelden 
voor zover in deze verordening niet anders is bepaald. 
Artikel 2 
Modellenbureau van de Gemeenschap 
Er wordt een Modellenbureau van de Gemeenschap opgericht, hierna "het 
Bureau" genoemd. 
- 97 -
TITEL II 
HET RECHT INZAKE MODELLEN 
Afdeling 1 
Voorwaarden voor bescherming 
Artikel 3 
Definities 
Voor de doeleinden van deze verordening wordt verstaan onder : 
a) "model", het uiterlijk van het voortbrengsel in zijn geheel of van een 
deel ervan, zoals dat door de specifieke kenmerken van de lijnen, de 
omtrek, de kleuren, de vorm en/of de materialen van het voortbrengsel 
zelf en/of de versiering ervan wordt gegeven; 
b) "voortbrengsel", elk op industriële of ambachtelijke wijze vervaardigd 
voorwerp, met inbegrip van onderdelen die zijn bestemd om tot een 
samengesteld voorwerp te worden samengevoegd, stellen of samenstellen 
van voorwerpen, verpakking, aankleding, grafische symbolen en 
typografische lettertypen, doch niet een computerprogramma of een 
halfgelelderprodukt. 
Artikel 4 
Algemene voorwaarden 
1. Een model wordt als Gemeenschapsmodel beschermd, in zoverre het nieuw 
is en eigenheid vertoont. 
2. Een model van een voortbrengsel dat een onderdeel van een samengesteld 
voorwerp vormt, wordt slechts geacht nieuw te zijn en eigenheid te 
vertonen, indien het op het onderdeel toegepaste model als zodanig aan 
de voorwaarden inzake nieuw- en eigenheid voldoet. 
- 98 - ' 
Artikel 5 
Nieuwheid 
1. Een model, wordt als nieuw beschouwd, indien vóór de in aanmerking te 
nemen datum geen identiek model voor het publiek beschikbaar is 
gesteld. Modellen worden geacht identiek te zijn, indien de specifieke 
kenmerken ervan slechts op geringe, onbetekenende punten verschillen. 
2. Een model wordt geacht voor het publiek beschikbaar te zijn gesteld, 
indien het, al dan niet na inschrijving, is gepubliceerd, 
tentoongesteld of, in de handel gebruikt of indien daaraan op andere 
wijze bekendheid is gegeven. Het model wordt echter niet geacht voor 
het publiek beschikbaar te zijn gesteld, indien van het model slechts 
onder uitdrukkelijke of stilzwijgende voorwaarde van'geheimhouding aan 
een derde bekendheid is gegeven. 
Artikel 6 
Eigenheid 
1. Een model, wordt geacht eigenheid te vertonen, indien de algemene 
indruk die het bij de geïnformeerde gebruiker wekt, in belangrijke mate 
verschilt van die welke bij een dergelijke gebruiker door enig in lid 2 
bedoeld model wordt gewekt. 
2. Voor de toepassing van lid 1 wordt slechts rekening gehouden met 
modellen die : 
a) in de Gemeenschap of elders op de in aanmerking te nemen datum in de 
handel zijn gebracht of 
b) na inschrijving als ingeschreven Gemeenschapsmodel of als een 
modellenrecht van een Lid-staat zijn gepubliceerd, mits de 
bescherming op de in aanmerking te nemen datum niet is verstreken. 
3. Voor de beoordeling van de eigenheid wordt in beginsel meer belang 
gehecht aan punten van overeenkomst dan aan punten van verschil en 
wordt de mate van vrijheid van de ontwerper bij het ontwikkelen van het 
model in aanmerking genomen. 
- 99 -
Artikel 7 
In aanmerking te nemen datum 
De in aanmerking te nemen datum in de zin van artikel 5, lid 1, eerste 
volzin, en in die van artikel 6, lid 2, is in het geval van : 
a) een niet-ingeschreven Gemeenschapsmodel, de datum waarop het model met 
betrekking waartoe aanspraak op bescherming wordt gemaakt, voor het 
eerst hetzij door de ontwerper of zijn rechtverkrijgende, hetzij door 
een derde op basis van door de ontwerper of zijn rechtverkrijgende 
verstrekte informatie of ten gevolge van door deze laatsten ondernomen 
stappen, voor het publiek beschikbaar werd gesteld; 
b) een ingeschreven Gemeenschapsmodel, de datum van indiening van de 
aanvraag om inschrijving, of, indien aanspraak op voorrang wordt 
gemaakt, de datum van voorrang. 
Artikel 8 
Niet-schadende bekendheid 
1. Wanneer een model met betrekking waartoe aanspraak op bescherming als 
ingeschreven Gemeenschapsmodel wordt gemaakt, hetzij door toedoen van 
de ontwerper of zijn rechtverkrijgende, hetzij door toedoen van een 
derde op basis van door de ontwerper of zijn rechtverkrijgende 
verstrekte informatie of ten gevolge van door deze laatsten ondernomen 
stappen, hetzij ten gevolge van misbruik ten aanzien van de ontwerper 
of zijn rechtverkrijgende binnen twaalf maanden vóór de datum van 
indiening van de aanvraag of, indien aanspraak op voorrang wordt 
gemaakt, vóór de datum van voorrang, voor het publiek beschikbaar is 
geworden, wordt deze bekendheid voor de toepassing van de 
artikelen 5 en 6 niet in aanmerking genomen. 
2. De bepalingen van lid 1 zijn niet van toepassing, indien het model 
waaraan met misbruikpleging bekendheid is gegeven, een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel of een modellenrecht van een Lid-staat is. 
- 100 -
Artikel 9 
Niet-willekeurige technische modellen en modellen 
van voorzieningen voor samenvoeging of verbinding 
1. Een model mag niet als Gemeenschapsmodel worden beschermd,, in zoverre 
de verwezenlijking van een technische functie ten aanzien van de 
willekeurige uiterlijke kenmerken geen vrijheid laat. 
2. Een model mag niet als Gemeenschapsmodel worden beschermd, in zoverre 
het noodzakelijkerwijze in juist dezelfde vorm en afmetingen moet 
worden gereproduceerd om het voortbrengsel waarin het wordt belichaamd 
of waarop het wordt toegepast, mechanisch met een ander voortbrengsel 
te kunnen samenvoegen of te kunnen verbinden. 
3. In afwijking van lid 2 kan een model dat tot doel heeft binnen een 
modulair systeem de gelijktijdige en onbeperkte of meervoudige 
samenvoeging of verbinding van identieke of onderling verwisselbare 
voortbrengselen mogelijk te maken, onder de in de artikelen 5 en 6 
vervatte voorwaarden als Gemeenschapsmodel worden beschermd. 
Artikel 10 
Met de openbare orde of de goede zeden strijdige modellen 
Een model mag niet als Gemeenschapsmodel worden beschermd, indien de 
exploitatie of de publikatie ervan strijdig is met de openbare orde of met 
de goede zeden. 
- 101 -
Afdeling 2 
Omvang en duur van de bescherming 
Artikel 11 
Beschermingsomvang 
1. De door een Gemeenschapsmodel geboden bescherming bestrijkt elk model 
dat bij de geïnformeerde gebruiker een in belangrijke mate 
gelijkaardige algemene indruk wekt. 
2. Ten einde de beschermingsomvang te beoordelen wordt in beginsel meer 
belang gehecht aan punten van overeenkomst dan aan punten van verschil 
en wordt de mate van vrijheid van de ontwerper bij het ontwikkelen van 
het model in aanmerking genomen. 
Artikel 12 
Aanvang en duur van de bescherming van het 
niet-ingeschreven Gemeenschapsmodel 
Een model dat aan de in afdeling 1 vastgestelde voorwaarden voldoet, wordt 
gedurende drie jaar met ingang van de in artikel 7, onder a), bedoelde 
datum zonder enige formaliteit als niet-ingeschreven Gemeenschapsmodel 
beschermd. 
Artikel 13 
Aanvang en duur van de bescherming van het 
ingeschreven Gemeenschapsmodel 
Een model dat aan de in afdeling 1 vastgestelde voorwaarden voldoet en dat 
door het Bureau is ingeschreven, wordt als ingeschreven Gemeenschapsmodel 
beschermd, gedurende vijf jaar met ingang van de datum van indiening van 
de aanvraag. De duur van de bescherming kan overeenkomstig artikel 53 
worden verlengd. 
- 102 -
Afdeling 3 
Rechthebbenden op het Gemeenschapsmodel 
Artikel 14 
Recht op het Gemeenschapsmodel 
1. Het recht op het Gemeenschapsmodel komt toe aan de ontwerper of zijn 
rechtverkrijgende. 
2. Wanneer een model door een werknemer in de uitoefening van zijn functie 
of volgens de instructies van zijn werkgever wordt ontwikkeld, komt het 
recht op het Gemeenschapsmodel aan de werkgever toe, tenzij bij 
overeenkomst anders is bepaald. 
Artikel 15 
Veelheid van ontwerpers 
Wanneer twee of meer personen gezamenlijk een model hebben ontwikkeld, 
komt hen het recht op het Gemeenschapsmodel gezamenlijk toe. 
- 103 -
Artikel 16 
Aanspraken met betrekking tot het recht op het Gemeenschapsmodel 
1. Wanneer op het recht op een niet-ingeschreven Gemeenschapsmodel 
aanspraak wordt gemaakt door, of wanneer een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel is ingeschreven op naam van een persoon die uit 
hoofde van artikel 14 daarop geen recht heeft, kan de rechthebbende uit 
hoofde van genoemde bepaling, onverminderd andere door hem te nemen 
stappen, vorderen dat hem het Gemeenschapsmodel wordt overgedragen. 
2. Een persoon die te zamen met anderen recht heeft op een 
Gemeenschapsmodel, kan overeenkomstig lid 1 vorderen medehouder daarvan 
te worden gemaakt. 
3. in het geval van een ingeschreven Gemeenschapsmodel moet de tot 
overdracht op grond van lid 1 strekkende rechtsvordering binnen 
twee jaar na de datum van publikatie van het ingeschreven 
Gemeenschapsmodel worden ingesteld. Deze bepaling is niet van 
toepassing, indien de houder van het ingeschreven Gemeenschapsmodel op 
het tijdstip waarop het werd ingeschreven of waarop het aan hem werd 
overgedragen, wist dat hij daarop geen recht had. 
4. Wanneer in het geval van een ingeschreven Gemeenschapsmodel een 
rechtsvordering op grond van lid 1 is ingesteld, wordt dit gegeven in 
het register ingeschreven. Wanneer deze rechtsvordering tot een in 
kracht van gewijsde gegane uitspraak leidt of wanneer de desbetreffende 
procedure op een andere wijze wordt beëindigd, wordt dit gegeven 
eveneens in het register ingeschreven. 
- 104 -
Artikel 17 
Gevolgen van de rechterlijke uitspraak inzake het recht op 
het ingeschreven Gemeenschapsmodel 
1. Wanneer ingevolge een rechtsvordering op grond van artikel 16, lid 1, 
er zich een volledige verandering in het houderschap van een 
ingeschreven Gemeenschapsmodel voltrekt, vervallen licenties en andere 
rechten op het tijdstip waarop de rechthebbende in het register wordt 
ingeschreven. 
2. Wanneer de houder van het ingeschreven Gemeenschapsmodel of een 
licentiehouder, alvorens het feit van het instellen van «en 
rechtsvordering op grond van artikel 16, lid 1, in het register is 
ingeschreven, het model in de Gemeenschap heeft geëxploiteerd of 
daartoe ernstige en daadwerkelijke voorbereidingen heeft getroffen, mag 
hij met deze exploitering voortgaan, mits hij binnen de in de 
uitvoeringsverordening vastgestelde termijn aan de nieuwe houder, wiens 
naam in het register wordt ingeschreven, om verlening van een 
niet-uitsluitende licentie verzoekt. De licentie wordt voor een 
redelijk tijdvak en tegen redelijke voorwaarden verleend. 
3. Lid 2 is niet van toepassing, indien de houder van het recht of de 
licentiehouder op het tijdstip waarop hij met het exploiteren van het 
model of het treffen van de voorbereidingen daartoe begon, te kwader 
trouw handelde. 
Artikel 18 
Vermoeden ten gunste van de ingeschrevene 
De persoon op wiens naam de aanvraag om een ingeschreven Gemeenschapsmodel 
werd ingediend, wordt geacht in alle procedures bij het Bureau 
rechthebbende te zijn. 
- 105 -
Artikel 19 
Bijzondere rechten van de ontwerper 
De ontwerper heeft ten opzichte van de indiener van een aanvraag om een 
ingeschreven Gemeenschapsmodel of ten opzichte van de houder van een 
ingeschreven Gemeenschapsmodel het recht bij het Bureau of in het register 
in die kwaliteit te worden vermeld. Wanneer het model in team-verband is 
ontwikkeld, mag in plaats van de afzonderlijke ontwerpers het team worden 
vermeld. 
Afdeling 4 
Rechtsgevolgen van de Gemeenschapsmodellen 
Artikel 20 
Aan het niet-ingeschreven Gemeenschapsmodel verbonden réchten 
Aan een niet-ingeschreven Gemeenschapsmodel is voor de houder het recht 
verbonden om derden aan wie hij daartoe geen toestemming heeft verleend, 
te beletten het model na te maken of een model dat binnen de draagwijdte 
van de, aan het niet-ingeschreven Gemeenschapsmodel verleende bescherming 
valt en dat uit een dergelijk namaken resulteert, te gebruiken, voornoemd 
gebruik omvat in het bijzonder het vervaardigen, aanbieden, in de handel 
brengen of gebruiken van een voortbrengsel waarin een dusdanig model wordt 
belichaamd of waarop het wordt toegepast, alsmede het voor een van deze 
doeleinden in- of uitvoeren of in voorraad hebben van een dusdanig 
voortbrengsel. 
- 106 -
Artikel 21 
Aan het ingeschreven Gemeenschapsmodel verbonden rechten 
1. Aan een ingeschreven Gemeenschapsmodel is voor de houder ervan het 
uitsluitende recht verbonden om het model te gebruiken en om derden aan 
wie hij daartoe geen toestemming heeft verleend, te beletten een model 
dat binnen de draagwijdte van de door het ingeschreven 
Gemeenschapsmodel geboden bescherming valt, te gebruiken. Voornoemd 
gebruik omvat in het bijzonder het vervaardigen, aanbieden, in de 
handel brengen of gebruiken van een voortbrengsel waarin een dusdanig 
model is belichaamd of waarop het is toegepast, alsmede het voor een 
van deze doeleinden in- of uitvoeren of in voorraad hebben van een 
dusdanig voortbrengsel. 
2. In afwijking van lid 1 zijn aan een ingeschreven Gemeenschapsmodel, met 
betrekking waartoe een maatregel tot opschorting van de publikatie is 
getroffen overeenkomstig artikel 52, voor de houder ervan de in 
artikel 20 genoemde rechten verbonden. 
Artikel 22 
Beperking van de aan het Gemeenschapsmodel verbonden rechten 
1. De aan een Gemeenschapsmodel verbonden rechten bestrijken geen 
handelingen : 
a) in de particuliere sfeer en voor niet-commerciële doeleinden; 
b) voor experimentele doeleinden; 
c) bestaande in het reproduceren met het oog op het geven van citaten 
of met het oog op het verstrekken van onderricht, mits deze 
handelingen verenigbaar zijn met de eerlijke handeisgebruiken en aan 
de normale exploitatie van het model geen ongepaste afbreuk doen en 
de bron wordt vermeld. 
2. Voorts bestrijken de aan een Gemeenschapsmodel verbonden rechten niet : 
a) de uitrusting van in een derde land geregistreerde vaartuigen en 
luchtvaartuigen, wanneer deze tijdelijk het grondgebied van de 
Gemeenschap binnenkomen; 
b) de invoer in de Gemeenschap van vervangingsonderdelen en toebehoren 
voor herstelling van dergelijke vervoermiddelen; 
c) het verrichten van herstellingen aan dergelijke vervoermiddelen. 
- 107 -
Artikel 23 
Gebruik van een ingeschreven Gemeenschapsmodel 
voor herstellingsdoeleinden 
De aan een ingeschreven Gemeenschapsmodel verbonden rechten kunnen niet 
geldend worden gemaakt ten aanzien van derden die drie jaar nadat een 
voortbrengsel waarin het model is belichaamd of waarop het model wordt 
toegepast, voor het eerst in de handel is gebracht, het model gebruiken 
volgens artikel 21, mits : 
a) het voortbrengsel waarin het model is belichaamd of waarop het wordt 
toegepast, een onderdeel vormt van een samengesteld voortbrengsel van 
welks uiterlijk het beschermde model afhankelijk is; 
b) dat gebruik tot doel heeft herstelling van het samengestelde 
voortbrengsel mogelijk te maken, ten einde daaraan het oorspronkelijke 
uiterlijk terug te geven en 
c) het publiek ten aanzien van de oorsprong van het voor het verrichten 
van de herstelling gebruikte voortbrengsel niet wordt misleid. 
Artikel 24 
uitputting 
De aan een Gemeenschapsmodel verbonden rechten bestrijken geen handelingen 
die betrekking hebben op een voortbrengsel waarin een model dat binnen de 
draagwijdte van de, door het Gemeenschapsmodel geboden bescherming valt, 
wordt belichaamd of waarop het wordt toegepast, indien het voortbrengsel 
door de houder van het Gemeenschapsmodel of met zijn toestemming in de 
Gemeenschap in de handel is gebracht. 
- 108 -
Artikel 25 
Recht van voorgebruik met betrekking 
tot een ingeschreven Gemeenschapsmodel 
De aan een ingeschreven Gemeenschapsmodel verbonden rechten kunnen niet 
worden tegengeworpen aan een derde die kan aantonen dat hij : 
a) vóór de datum van indiening van de aanvraag, of 
b) indien aanspraak op voorrang wordt gemaakt, vóór de datum van voorrang, 
te goeder trouw een aanvang heeft gemaakt met, of ernstige voorbereidingen 
heeft getroffen tot het gebruik, in de Gemeenschap, van een model dat 
binnen de draagwijdte van de, aan het ingeschreven Gemeenschapsmodel 
verleende bescherming valt en, dat onafhankelijk van dit laatste is 
ontwikkeld en op bedoelde datum nog niet voor het publiek beschikbaar was 
gesteld. Deze derde heeft het recht het model te exploiteren voor de 
behoeften van de onderneming waarin het gebruik geschiedde of waarin het 
voornemen tot het gebruik bestond. Dit recht mag niet afzonderlijk van de 
onderneming worden overgedragen, noch afzonderlijk daarvan overgaan. 
Afdeling 5 
Nietigheid 
Artikel 26 
Nietigverklaring 
1. Een Gemeenschapsmodel kan slechts door een Gemeenschapsmodellengerecht 
nietig worden verklaard. Een ingeschreven Gemeenschapsmodel kan 
eveneens door het Bureau nietig worden verklaard overeenkomstig de 
procedure in titel VII. 
2. Ook nadat het Gemeenschapsmodel is vervallen of daarvan afstand is 
gedaan, mag een verzoek tot nietigverklaring worden ingediend. 
- 109 -
Artikel 27 
Nietigheidsgronden 
1. Een Gemeenschapsmodel kan slechts in de volgende gevallen nietig worden 
verklaard : 
a) indien het beschermde model niet aan de in artikel 4 vastgestelde 
voorwaarden voldoet; 
b) in zoverre de specifieke technische en/of op samenvoeging of 
verbinding gerichte kenmerken ervan niet voor bescherming vatbaar 
zijn op grond van artikel 9, lid 1 of lid 2; 
c) indien de exploitatie of de publikatie ervan in strijd is met de 
openbare orde of met de goede zeden; 
d) indien, gelet op een rechterlijke uitspraak, de houder van het recht 
op het Gemeenschapsmodel geen rechthebbende is in de zin van de 
artikelen 14 en 15. 
2. Een Gemeenschapsmodel kan eveneens nietig worden verklaard, indien een 
daarmee strijdig model dat na de in de zin van artikel 7, onder a) of 
onder b), naargelang van het geval, in aanmerking te nemen datum voor 
het publiek beschikbaar is gesteld, vanaf een aan deze datum 
voorafgaand tijdstip hetzij als ingeschreven Gemeenschapsmodel, hetzij 
door een ingeschreven modellenrecht van een of meer Lid-Staten, hetzij 
door een aanvraag om laatstbedoeld recht wordt beschermd. 
3. In afwijking van artikel 1, lid 3, wordt : 
a) in het in lid 1, onder c), bedoelde geval nietigheid slechts 
uitgesproken ten aanzien van de Lid-Staat of Lid-Staten waar de 
grond voor nietigverklaring bestaat, 
b) in het in lid 2 bedoelde geval, in zoverre de betrokken rechten of 
de desbetreffende aanvragen slechts in één Lid-Staat of in 
verscheidene Lid-Staten gelden, nietigheid slechts ten aanzien van 
deze Lid-Staat, respectievelijk Lid-Staten uitgesproken. 
- 110 -
Artikel 28 
Rechtsgevolgen van de nietigheid 
1. Een Gemeenschapsmodel dat nietig is verklaard, wordt geacht van het 
begin af niet de in deze verordening bepaalde rechtsgevolgen te hebben 
gehad. 
2. onverminderd de bepalingen van nationaal recht inzake rechtsvorderingen 
tot vergoeding van schade, veroorzaakt door nalatigheid van of het 
ontbreken van goede trouw bij de houder van het Gemeenschapsmodel, of 
inzake ongerechtvaardigde verrijking, laat de terugwerkende kracht van 
de nietigheid van het Gemeenschapsmodel onverlet : 
a) elke uitspraak ter zake van een inbreuk, die vóór de 
nietigverklaring in kracht van gewijsde is gegaan en ten uitvoer is 
gelegd; 
b) elke vóór de uitspraak tot nietigverklaring gesloten overeenkomst, 
in zoverre deze vóór de nietigverklaring is uitgevoerd; evenwel kan 
op billijkheidsgronden, en in zoverre de omstandigheden zulks 
rechtvaardigen, terugbetaling van uit hoofde van de overeenkomst 
betaalde bedragen worden gevorderd. 
- Ill -
TITEL III 
GEMEENSCHAPSMODELLEN ALS VERMOGENSBESTANDDELEN 
Artikel 29 
Gelijkstelling van Gemeenschapsmodellen met nationale modellenrechten 
1. Behoudens andersluidende bepaling in de artikelen 30 tot en met 34, 
wordt een Gemeenschapsmodel als vermogensbestanddeel in zijn geheel en 
met betrekking tot het gehele grondgebied van de Gemeenschap 
gelijkgesteld met het nationale modellenrecht van de Lid-Staat waar : 
a) de houder op de in aanmerking te nemen datum zijn zetel of 
woonplaats heeft, of 
b) indien het bepaalde onder a) niet van toepassing is, de houder op de 
in aanmerking te nemen datum een vestiging heeft. 
2. In het geval van een ingeschreven Gemeenschapsmodel is lid 1 
overeenkomstig de inschrijvingen in het register van toepassing. 
3. In het geval van gezamenlijk houderschap wordt, wanneer twee of meer 
medehouders aan het bepaalde in lid 1, onder a), of indien deze 
bepaling niet van toepassing is, aan het bepaalde in lid 1, onder b), 
voldoen, voor het aanwijzen van de in lid 1 bedoelde Lid-Staat in 
aanmerking genomen : 
a) in het geval van een niet-ingeschreven Gemeenschapsmodel, diegene 
van de medehouders die door hen in onderlinge overeenstemming wordt 
aangewezen; 
b) in het geval van een ingeschreven Gemeenschapsmodel, de eerste van 
de medehouders in de volgorde waarin zij in het register worden 
vermeld. 
4. Indien het bepaalde in de leden 1, 2 en 3 niet van toepassing is, is de 
in lid 1 bedoelde Lid-Staat die waar het Bureau is gevestigd. 
- 112 -
Artikel 30 
overdracht en overgang 
4 
1. Een Gemeenschapsmodel is vatbaar voor overdracht en overgang. 
2. op de overdracht en overgang van een ingeschreven Gemeenschapsmodel 
zijn de volgende bepalingen van toepassing : 
a) op verzoek van een van de partijen wordt de overdracht of overgang 
in het register ingeschreven, Waarna publikatie geschiedt; 
b) zolang de overdracht of overgang niet in het register is 
ingeschreven, kan de rechtsopvolger de uit het ingeschreven 
Gemeenschapsmodel voortvloeiende rechten niet doen gelden; 
c) indien ten aanzien van het Bureau termijnen in acht moeten worden 
genomen, kan de rechtsopvolger ten overstaan van het Bureau de 
desbetreffende verklaringen afleggen, zodra dit laatste het verzoek 
tot inschrijving van de overdracht of overgang heeft ontvangen; 
d) alle stukken waarvan aan de houder van het ingeschreven 
Gemeenschapsmodel kennisgeving moet worden gedaan, worden aan de 
persoon die als houder is ingeschreven of, indien hij een 
vertegenwoordiger heeft aangewezen, aan deze laatste toegezonden. 
Artikel 31 
Zakelijke rechten op het ingeschreven Gemeenschapsmodel 
1. Een ingeschreven Gemeenschapsmodel kan tot zekerheid dienen of voorwerp 
van andere zakelijke rechten vormen. 
2. Rechten als bedoeld in lid 1 worden op verzoek van een van de partijen 
in het register ingeschreven, waarna publikatie geschiedt. 
- 113 -
Artikel 32 
Executie met betrekking tot een ingeschreven Gemeenschapsmodel 
1. Een ingeschreven Gemeenschapsmodel is vatbaar voor executie. 
2. De rechterlijke instanties en de autoriteiten van de overeenkomstig 
artikel 29 aangewezen Lid-staat zijn ter zake van de executieprocedure 
met betrekking tot een ingeschreven Gemeenschapsmodel bij uitsluiting 
bevoegd. 
3. De executie wordt op verzoek van een van de partijen in het register 
ingeschreven, waarna publikatie geschiedt. 
Artikel 33 
Faillissement of soortgelijke procedures 
1. Totdat aan de Lid-Staten gemeenschappelijke bepalingen ter zake in 
werking treden, kan een Gemeenschapsmodel slechts in een faillissement 
of in soortgelijke procedures worden betrokken in de Lid-Staat waar 
deze procedures het eerst worden ingeleid in de zin van het ter zake 
geldende nationale recht of in die van de ter zake geldende 
internationale overeenkomsten. 
2. Wanneer een ingeschreven Gemeenschapsmodel in een faillissement of in 
soortgelijke procedures wordt betrokken, wordt dit op verzoek van de 
bevoegde nationale autoriteit in het register ingeschreven, waarna 
publikatie geschiedt. 
- 114 -
Artikel 34 
Verlening van licenties 
1. Een Gemeenschapsmodel kan ten aanzien van de gehele Gemeenschap of ten 
aanzien van een gedeelte ervan voorwerp van een licentie vormen. Een 
licentie kan al dan niet uitsluitend zijn. 
2. Onverminderd de bepalingen van de licentieovereenkomst, kan de 
licentiehouder slechts met toestemming van de houder van het 
Gemeenschapsmodel een rechtsvordering wegens inbreuk op het 
Gemeenschapsmodel instellen. De houder van een uitsluitende licentie 
kan echter een dusdanige rechtsvordering instellen, indien de houder 
van het recht op het Gemeenschapsmodel, na hiertoe te zijn aangemaand, 
dit niet binnen een passende termijn zelf doet. 
3. Een licentiehouder heeft ter verkrijging van vergoeding voor de hem 
opgekomen schade het recht om in een door de houder van het 
Gemeenschapsmodel aanhangig gemaakte inbreukprocedure interveniëren. 
4. Wanneer het een ingeschreven Gemeenschapsmodel betreft, wordt de 
verlening of de overdracht, respectievelijk overgang van een 
desbetreffende licentie op verzoek van een van de partijen in het 
register ingeschreven, waarna publikatie geschiedt. 
- 115 -
Artikel 35 
Werking jegens derden 
1. De werking jegens derden van de in de artikelen 30, 31, 32 en 34 
bedoelde rechtshandelingen wordt beheerst door het recht van de 
overeenkomstig artikel 29 aangewezen Lid-Staat. 
2. Wat ingeschreven Gemeenschapsmodellen betreft, kunnen de in de 
artikelen 30, 31 en 34 bedoelde rechtshandelingen evenwel slechts in 
alle Lid-Staten aan derden worden tegengeworpen, nadat die 
rechtshandelingen in het register zijn ingeschreven. Niettemin kan een 
dergelijke rechtshandeling, alvorens zij in het register wordt 
ingeschreven, worden tegengeworpen aan derden die na de datum van die 
rechtshandeling rechten op het ingeschreven Gemeenschapsmodel hebben 
verkregen, doch op de datum waarop die rechten werden verkregen, van 
die rechtshandeling kennis droegen. 
3. Lid 2 is niet van toepassing ten aanzien van een persoon die het 
ingeschreven Gemeenschapsmodel of een daarop betrekking hebbend recht 
verkrijgt door overdracht van de onderneming in haar geheel of door een 
andere wijze van rechtsopvolging onder algemene titel. 
4. Totdat voor de Lid-Staten gemeenschappelijke bepalingen inzake 
faillissement in werking treden, wordt de werking jegens derden van een 
faillissement of van soortgelijke procedures beheerst door het recht 
van de Lid-staat waar deze procedures het eerst worden ingeleid in de 
zin van het ter zake geldende nationale recht of in die van de ter zake 
geldende internationale overeenkomsten. 
- 116 -
Artikel 36 
De aanvraag om een ingeschreven Gemeenschapsmodel 
als vermogensbestanddeel 
1. Een aanvraag om een ingeschreven Gemeenschapsmodel wordt als 
vermogensbestanddeel in zijn geheel en met betrekking tot het gehele 
grondgebied van de Gemeenschap met een nationaal modellenrecht van de 
overeenkomstig artikel 29 aangewezen Lid-Staat gelijkgesteld. 
2. Het bepaalde in de artikelen 30 tot en met 35 is van overeenkomstige 
toepassing op aanvragen om ingeschreven Gemeenschapsmodellen. Indien 
het intreden van het rechtsgevolg van een dezer bepalingen een 
inschrijving in het register vergt, dient aan deze formaliteit te 
worden voldaan bij de inschrijving van het ingeschreven 
Gemeenschapsmodel, waartoe de aanvraag leidt. 
- 117 -
TITEL IV 
AANVRAAG OM EEN INGESCHREVEN GEMEENSCHAPSMODEL 
Afdeling 1 
Indiening van de aanvragen en de voorwaarden waaraan deze moeten voldoen 
Artikel 37 
Aanvraagindiening 
1. Een aanvraag om een ingeschreven Gemeenschapsmodel wordt naar keuze van 
de aanvrager ingediend : 
a) bij het Bureau, of 
b) bij de centrale dienst voor de industriële eigendom van een 
Lid-Staat of bij het Benelux-Bureau voor Tekeningen of Modellen, 
indien de wetgeving van een Lid-Staat zulks toestaat. 
2. Een bij de centrale dienst voor de industriële eigendom van een 
Lid-Staat of bij het Benelux-Bureau voor Tekeningen of Modellen 
ingediende aanvraag heeft dezelfde rechtsgevolgen als een indiening 
ervan op dezelfde datum bij het Bureau. 
Artikel 38 
Doorzending van de aanvraag 
1. Wanneer de aanvraag bij de centrale dienst voor de industriële eigendom 
van een Lid-Staat of bij het Benelux-Bureau voor Tekeningen of Modellen 
wordt ingediend, zorgt deze dienst respectievelijk het genoemd 
Benelux-Bureau ervoor dat de aanvraag binnen twee weken na de indiening 
aan het Bureau wordt doorgezonden. De betrokken nationale dienst, 
respectievelijk het genoemd Benelux-Bureau mag van de aanvrager 
betaling verlangen van een recht dat niet meer mag bedragen dan de 
administratieve kosten voor inontvangstneming en doorzending van de 
aanvraag. 
- 118 -
2. Zodra het Bureau een door de centrale dienst voor de industriële 
eigendom van een Lid-Staat of door het Benelux-Bureau voor Tekeningen 
of Modellen doorgezonden aanvraag ontvangt, stelt het de aanvrager 
hiervan in kennis met vermelding van de datum waarop de aanvraag bij 
het Bureau is ingekomen. 
3. De Commissie zal na tien jaar na de inwerkingtreding van deze 
verordening een verslag over de werking van de regeling inzake de 
indiening vân aanvragen om inschrijving van een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel opstellen en in voorkomend geval de door haar passend 
geachte voorstellen tot wijziging indienen. 
Artikel 39 
Voorwaarden waaraan aanvragen moeten voldoen 
1. Een aanvraag om een ingeschreven Gemeenschapsmodel moet behelzen : 
a) een verzoek tot inschrijving; 
b) gegevens die de aanvrager identificeren; 
c) een voor reproduktie geschikte afbeelding van het model.' 
2. wanneer de aanvraag betrekking heeft op een tweedimensionaal model en 
indien daarin een verzoek tot opschorting van de publikatie 
overeenkomstig artikel 52 is vervat, kan de afbeelding van het model 
worden vervangen door een specimen of monster van het voortbrengsel 
waarin hét model wordt belichaamd of waarop het wordt toegepast. 
3. Daarnaast kan de aanvraag behelzen : 
a) een beschrijving ter verduidelijking van de afbeelding; 
b) een aanduiding van de voortbrengselen waarin het model zal worden 
belichaamd of waarop het zal worden toegepast; 
c) de classificatie naar klasse en subklasse van de voortbrengselen 
waarin het model zal worden belichaamd of waarop het Zal worden 
toegepast; 
- 119 -
d) een specimen of een monster van het voortbrengsel waarin het 
afgebeelde model wordt belichaamd of waarop het wordt toegepast; 
e) een verzoek tot opschorting van de publikatie van de aanvraag 
overeenkomstig artikel 52. 
4. De ontwerper of het team ontwerpers wordt in de aanvraag vermeld. 
Wanneer de aanvrager niet de ontwerper of niet de enige ontwerper is, 
wordt bij deze vermelding een verklaring betreffende de oorsprong van 
het recht op het Gemeenschapsmodel gevoegd. 
5. Bij de indiening van de aanvraag moeten het inschrijvings- en het 
publikatierecht worden betaald. Indien overeenkomstig lid 3, onder e), 
een verzoek tot opschorting wordt ingediend, moet in plaats van het 
publikatierecht het recht voor opschorting van de publikatie worden 
betaald. 
6. De aanvraag moet voldoen aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de 
uitvoeringsverordening. 
Artikel 40 
Meervoudige aanvraag 
Voor verscheidene modellen kan één meervoudige aanvraag om ingeschreven 
Gemeenschapsmodellen worden ingediend. Behalve bij versieringen is dit 
slechts mogelijk, indien alle voortbrengselen waarin de modellen zullen 
worden belichaamd of waarop zij zullen worden toegepast, tot dezelfde 
subklasse of tot dezelfde stellen of samenstellen van voorwerpen 
behoren. 
- 120 -
2. Bij de indiening van de meervoudige aanvraag worden behalve de in 
artikel 39, lid 5, bedoelde rechten een bijkomend inschrijvingsrecht en 
een bijkomend publikatierecht betaald. Indien de meervoudige aanvraag 
een verzoek tot opschorting van de publikatie behelst, wordt in plaats 
van het bijkomende publikatierecht een bijkomend recht voor opschorting 
van de publikatie betaald. De bijkomende rechten bedragen voor elk 
bijkomend model een percentage van de basisrechten. 
3. De meervoudige aanvraag beantwoordt aan de vormvereisten die in de 
uitvoeringsverordening zijn vervat. 
Artikel 41 
Indieningsdatum 
De datum van indiening van een aanvraag om een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel is die waarop de stukken die de in artikel 39, leden 1 
en 2, bedoelde gegevens bevatten, door de aanvrager aan het Bureau of, 
wanneer de aanvraag bij de centrale dienst voor de industriële eigendom 
van een Lid-Staat of bij het Benelux-Bureau voor Tekeningen of Modellen 
wordt ingediend, aan deze dienst respectievelijk aan genoemd 
Benelux-Bureau worden overgelegd, mits binnen twee maanden na het 
overleggen van genoemde stukken de in artikel 39, lid 5, en in voorkomend 
geval in artikel 40, lid 2, bedoelde rechten worden betaald. 
Artikel 42 
Classificatie 
Voor de toepassing van deze verordening wordt gebruik gemaakt van de 
modellenclassificatie die is opgenomen in de bijlage bij de te Locarno op 
8 oktober 1968 ondertekende Overeenkomst tot instelling van een 
internationale classificatie voor tekeningen en modellen van nijverheid. 
- 121 -
Afdeling 2 
Voorrang 
Artikel 43 
Recht van voorrang 
1. Een persoon die op regelmatige wijze een aanvraag om een model heeft 
ingediend in of voor een Staat die partij is bij het Verdrag van Parijs 
tot bescherming van de industriële eigendom, hierna "Verdrag van 
Parijs" genoemd, of zijn rechtsopvolgers, beschikken voor de indiening 
van een aanvraag, voor hetzelfde model, om een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel, gedurende zes maanden vanaf de datum van indiening 
van de eerste aanvraag over een recht van voorrang. 
2. Elke aanvraag die uit hoofde van de nationale wetgeving van de Staat 
waar de aanvraag werd ingediend, of uit hoofde van bi- of multilaterale 
Overeenkomsten gelijkwaardig is aan een op regelmatige nationale 
aanvraag, wordt geacht een recht van voorrang te doen ontstaan. 
3. Onder een op regelmatige wijze ingediende nationale aanvraag wordt 
verstaan, een aanvraag die toereikend is om de datum vast te stellen 
waarop de aanvraag werd ingeschreven, ongeacht het aan die aanvraag 
gegeven gevolg. 
4. Wanneer met betrekking tot een model dat reeds voorwerp van een eerste 
aanvraag was, later in of ten aanzien van dezelfde Staat opnieuw een 
aanvraag wordt ingediend, wordt ter bepaling van de voorrang de latere 
aanvraag geacht de eerste aanvraag te zijn, mits op de datum van 
indiening van de latere aanvraag de eerdere aanvraag is ingetrokken, 
daarvan afstand is gedaan of is afgewezen zonder dat die aanvraag ter 
inzage van het publiek heeft gelegen of enig recht laat bestaan, en 
mits op grond van de eerdere aanvraag geen aanspraak op voorrang is 
gemaakt. Op grond van de eerdere aanvraag mag nadien geen aanspraak op 
voorrang meer worden gemaakt. 
- 122 -
5. Indien de eerste aanvraag is ingediend in een niet bij Verdrag van 
Parijs partij zijnde Staat, is het bepaalde in de leden 1 tot en met 4 
slechts van toepassing, indien uit gepubliceerde informatie blijkt dat 
deze Staat op grond van een bij het Bureau ingediende aanvraag en onder 
gelijkwaardige voorwaarden als die welke bij deze verordening zijn 
vastgesteld, een recht van voorrang met gelijkwaardige rechtsgevolgen 
toekent. 
Artikel 44 
Aanspraak op voorrang 
Wanneer de indiener van een aanvraag om een ingeschreven Gemeenschapsmodel 
van de voorrang van een eerdere aanvraag wenst te genieten, dient hij een 
verklaring van voorrang en een afschrift van de eerdere aanvraag in. 
indien de taal waarin de eerdere aanvraag is gesteld, niet een van de 
proceduretalen van het Bureau is, kan het Bureau om een vertaling van die 
aanvraag in een van de proceduretalen verzoeken. Deze bepaling wordt 
uitgevoerd op de wijze die is vastgesteld in de uitvoeringsverordening. 
Artikel 45 
Rechtsgevolgen van het recht van voorrang 
Het recht van voorrang heeft tot rechtsgevolg dat voor de doeleinden van 
de artikelen 5, 6, 8 en 25 en van artikel 27, lid 2, de datum van voorrang 
als de datum van indiening van de aanvraag om een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel geldt. 
- 123 -
Artikel 46 
Gelijkwaardigheid van de Gemeenschapsrechtelijke aanvraagindiening met 
een aanvraagindiening volgens de nationale wetgeving 
Een aanvraag om een ingeschreven Gemeenschapsmodel, waaraan een datum van 
indiening is toegekend, is in de Lid-Staten gelijkwaardig aan een volgens 
de nationale wetgeving op regelmatige wijze gebeurde indiening met 
daarbij, in voorkomend geval, de voorrang waarop voor genoemde aanvraag 
aanspraak wordt gemaakt. 
Artikel 47 
Voorrang op grond van tentoonstelling 
1. Indien de aanvrager van een ingeschreven Gemeenschapsmodel 
voortbrengselen waarin het model wordt belichaamd of waarop het wordt 
toegepast, heeft tentoongesteld op een officiële of officieel erkende 
internationale tentoonstelling welke onder van het te Parijs op 
22 november 1928 ondertekende Verdrag betreffende internationale 
tentoonstellingen, zoals laatstelijk gewijzigd op 30 november 1972, 
valt, kan hij, indien hij de aanvraag indient binnen zes maanden na de 
datum waarop die voortbrengselen voor het eerst zijn tentoongesteld, 
vanaf die datum aanspraak op voorrang maken in de zin van artikel 45. 
2. Een aanvrager die overeenkomstig lid 1 aanspraak op voorrang wenst te 
maken, dient overeenkomstig de in de uitvoeringsverordening vervatte 
voorwaarden, het bewijs te leveren dat de voortbrengselen waarin het 
model wordt belichaamd of waarop het wordt toegepast, zijn 
tentoongesteld. 
3. Een in een Lid-Staat of in een derde land toegekende voorrang op grond 
van tentoonstelling brengt geen verlenging van de in artikel 43 
vastgestelde voorrangsduur mee. 
- 124 -
TITEL V 
INSCHRIJVINGSPROCEDURE 
Artikel 48 
Onderzoek naar de voldoening aan vormvereisten 
1. Het Bureau wijst elke aanvraag om een ingeschreven Gemeenschapsmodel, 
waarvan het voorwerp klaarblijkelijk niet onder de omschrijving in 
artikel 3 valt, af. 
2. Het Bureau onderzoekt of : 
a) de aanvraag voldoet aan de in artikel 39, leden 1 en 2 vervatte 
voorwaarden voor de toekenning van een datum van indiening; 
b) de aanvraag voldoet aan de overige, in artikel 39 en, in het geval 
van een meervoudige aanvraag, in artikel 40 vervatte voorwaarden; 
c) aan de vereisten betreffende de aanspraak op voorrang wordt voldaan, 
indien op voorrang aanspraak wordt gemaakt. 
Artikel 49 
Herstelbare gebreken 
1. Wanneer de aanvraag niet aan de in artikel 48, lid 2, onder a) en b), 
bedoelde vereisten voldoet, verzoekt het Bureau de aanvrager om de 
gebreken of het verzuim om de verschuldigde rechten te betalen, binnen 
de vastgestelde termijn te herstellen. 
2. Wanneer de aanvrager het verzoek van het Bureau tijdig nakomt, kent het 
Bureau als datum van indiening de datum toe waarop de gebrekkige 
aanvraag oorspronkelijk was ingediend. Wanneer het verzoek van het 
Bureau evenwel betrekking heeft op gebreken die met de in artikel 39, 
leden 1 en 2, vastgestelde voorwaarden verband houden, en de aanvrager 
dit verzoek nakomt, kent het Bureau als datum van indiening de datum 
toe waarop de gebreken worden hersteld. 
- 125 -
3. Wanneer de gebreken of het verzuim van betaling, die overeenkomstig 
lid 1 zijn vastgesteld, niet tijdig worden hersteld, wijst het Bureau 
de aanvraag af. 
4. indien niet aan de vereisten betreffende de aanspraak op voorrang is 
voldaan, heeft dit het verlies van het recht van voorrang voor de 
aanvraag tot gevolg. 
Artikel 50 
inschrijving 
Een aanvraag waaraan een datum van indiening is toegekend, wordt 
onverwijld als een ingeschreven Gemeenschapsmodel ingeschreven. De 
inschrijving draagt als datum die waarop de datum van indiening is 
toegekend. 
Artikel 51 
Publikatie 
Na de inschrijving publiceert het Bureau het ingeschreven 
Gemeenschapsmodel in het in artikel 77, onder a), bedoelde 
Gemeenschapsmodellenblad. De publikatie behelst : 
a) gegevens aan de hand waarvan de identiteit van de houder van het 
ingeschreven Gemeenschapsmodel kan worden vastgesteld; 
b) de datum van indiening van de aanvraag en het daaraan gegeven nummer, 
alsook, indien aanspraak op voorrang wordt gemaakt, de datum van 
voorrang; 
c) de vermelding van de ontwerper of van het team van ontwerpers; 
d) een reproduktie van de afbeelding van het model; 
e) wanneer een specimen of monster bij het Bureau is neergelegd, een 
verwijzing daarnaar; 
f) alle andere, krachtens de uitvoeringsverordening vereiste nadere 
gegevens. 
- 126 -
Artikel ! 52 
Opschorting van de publikatie 
1. De indiener van een aanvraag om een ingeschreven Gemeenschapsmodel kan 
bij het indienen van de aanvraag verzoeken de publikatie van het 
ingeschreven Gemeenschapsmodel gedurende ten hoogste dertig maanden 
vanaf de datum van indiening van de aanvraag of, indien aanspraak op 
voorrang wordt gemaakt, vanaf de datum van voorrang op te schorten. 
2. Wanneer een dergelijk verzoek wordt gedaan, geschiedt, nadat aan de 
aanvraag een datum van indiening is toegekend, de inschrijving als 
ingeschreven Gemeenschapsmodel, doch worden, behoudens het bepaalde in 
artikel 78, lid 2, noch de afbeelding van het model, noch enig dossier 
betreffende de aanvraag voor het publiek ter inzage gelegd. 
3. Het Bureau publiceert in het Gemeenschapsmodellenblad een bericht 
betreffende de opschorting van de publikatie van het ingeschreven 
Gemeenschapsmodel. Dit bericht behelst gegevens waarmee ten minste de 
identiteit van de houder van het ingeschreven Gemeenschapsmodel kan 
worden vastgesteld en van de datum van indiening van de aanvraag en de 
termijn waarvoor om opschorting van de publikatie is verzocht, alsmede 
van alle andere krachtens de uitvoeringsverordening vereiste gegevens 
kennis kan worden genomen. 
- 127 -
4. Bij het verstrijken van de termijn van opschorting of op een vroegere 
datum indien de houder erom verzoekt, legt het Bureau alle 
inschrijvingen in het register alsmede het dossier betreffende de 
aanvraag ter inzage van het publiek en publiceert het het ingeschreven 
Gemeenschapsmodel in het Gemeenschapsmodellenblad, mits binnen de in de 
uitvoeringsverordening vastgestelde termijn: 
(a) het publikatierecht en, in het geval van een meervoudige aanvraag, 
het bijkomende publikatierecht zijn betaald; 
(b) de houder, wanneer gebruik is gemaakt van de door artikel 39, 
lid 2, geboden mogelijkheid, een voor reproduktie geschikte 
afbeelding van het model bij het Bureau heeft ingediend. . 
Indien de houder niet aan deze voorwaarden voldoet, wordt het 
ingeschreven Gemeenschapsmodel geacht van het begin af niet de in deze 
verordening bepaalde rechtsgevolgen te hebben gehad, tenzij 
overeenkomstig artikel 55 daarvan afstand wordt gedaan. 
5. In het geval van een meervoudige aanvraag kunnen de bepalingen van dit 
artikel slechts op sommige van de modellen waarop die aanvraag 
betrekking heeft, worden toegepast. 
6. Tijdens de duur van de opschorting mag een rechtsvordering op grond van 
een ingeschreven Gemeenschapsmodel slechts worden ingesteld, indien de 
verweerder van de, in het register en in het dossier betreffende de 
aanvraag vervatte informatie in kennis is gesteld. 
7. Waar in deze verordening naar de datum van publikatie van het 
ingeschreven Gemeenschapsmodel wordt verwezen, wordt daaronder, wanneer 
het een ingeschreven Gemeenschapsmodel betreft waarvan de publikatie is 
opgeschort, de datum verstaan waarop het Bureau tot de in lid 4 
bedoelde handeling overgaat. 
- 128 -
TITEL VI 
BESCHERMINGSDUUR VOOR HET INGESCHREVEN GEMEENSCHAPSMODEL 
Artikel 53 
Beschermingsduur 
Een ingeschreven Gemeenschapsmodel wordt beschermd gedurende vijf jaar 
vanaf de datum van indiening van de aanvraag. De bescherming kan 
overeenkomstig artikel 54 telkens voor vijf jaar worden vernieuwd, met 
dien verstande dat vanaf de datum van indiening van de aanvraag de totale 
beschermingsduur ten hoogste 25 jaar mag bedragen. 
Artikel 54 
Vernieuwing 
1. De inschrijving van een Gemeenschapsmodel wordt op verzoek van de 
houder of van een uitdrukkelijk door deze gemachtigde vernieuwd, mits 
het vernieuwingsrecht is betaald. 
2. Het Bureau stelt de houder van het ingeschreven Gemeenschapsmodel 
alsook elke persoon die houder van een ingeschreven recht op het 
ingeschreven Gemeenschapsmodel is, tijdig vóór het verstrijken van de 
inschrijving van dat verstrijken in kennis. Bij verzuim van die 
kennisgeving is de verantwoordelijkheid van het Bureau daarmee niet 
gemoeid. 
3. Het verzoek tot vernieuwing wordt ingediend en het vernieuwingsrecht 
betaald binnen zes maanden vóór de laatste dag van de maand waarin de 
bescherming eindigt. Indien dat niet het geval is, mag het verzoek nog 
worden ingediend en het recht nog worden betaald binnen zes maanden na 
de in de eerste volzin bedoelde dag, mits binnen deze termijn een 
toeslag op het recht wordt betaald. 
4. De vernieuwing gaat in op de dag na die waarop de inschrijving 
verstrijkt. De vernieuwing wordt ingeschreven. 
129 -
TITEL VII 
AFSTAND EN NIETIGHEID VAN HET INGESCHREVEN GEMEENSCHAPSMODEL 
Artikel 55 
Afstand 
1. De houder geeft schriftelijk aan het Bureau kennis van de afstand van 
een ingeschreven Gemeenschapsmodel. De afstand heeft eerst na de 
inschrijving ervan rechtsgevolgen. 
2. De afstand wordt slechts ingeschreven met toestemming van de houder van 
een in het register ingeschreven recht. Wanneer een licentie is 
ingeschreven, wordt de afstand slechts in het register ingeschreven, 
indien de houder van het ingeschreven Gemeenschapsmodel het bewijs 
levert dat hij de licentiehouder van zijn voornemen om afstand te doen 
in kennis heeft gesteld; deze inschrijving gebeurt na het verstrijken 
van de in de uitvoeringsverordening vastgestelde termijn. 
Artikel 56 
Verzoek tot nietigverklaring 
1. De Commissie, de Lid-Staten en ieder ander natuurlijk persoon of 
rechtspersoon kan, respectievelijk kunnen bij het Bureau een verzoek 
tot nietigverklaring van een ingeschreven Gemeenschapsmodel indienen; 
in het in artikel 27, lid 1, onder d), bedoelde geval kan het verzoek 
evenwel enkel door de rechthebbende, respectievelijk rechthebbenden en 
in het in artikel 27, lid 2, bedoelde geval enkel door de houder van 
het oudere recht worden ingediend. 
2. Het verzoek wordt schriftelijk ingediend en met redenen omkleed. Het 
wordt eerst geacht te zijn ingediend nadat het ter zake verschuldigde 
recht is betaald. 
- 130 -
3. Het verzoek tot nietigverklaring is niet ontvankelijk, indien een 
Gemeenschapsmodellengerecht uitspraak heeft gedaan over een verzoek dat 
op dezelfde aangelegenheid betrekking heeft, op dezelfde grond berust 
en waarbij dezelfde partijen zijn betrokken, en die uitspraak in kracht 
van gewijsde is gegaan. 
Artikel 57 
Behandeling van het verzoek 
1. Indien het verzoek tot nietigverklaring ontvankelijk is, onderzoekt het 
Bureau of de in artikel 27 genoemde nietigheidsgronden voor de 
instandhouding van het ingeschreven Gemeenschapsmodel een beletsel 
vormen. 
2. Bij de behandeling van het verzoek, die overeenkomstig de bepalingen 
van de uitvoeringsverordening verloopt, verzoekt het Bureau de partijen 
zo vaak als nodig om ten aanzien van het betoog van de andere partijen 
of ten aanzien van de opmerkingen van het Bureau zelf binnen de termijn 
die het vaststelt, schriftelijk hun standpunt kenbaar te maken. 
3. Het besluit waarbij het ingeschreven Gemeenschapsmodel nietig wordt 
verklaard, wordt, zodra het een eindbesluit is geworden, in het 
register ingeschreven. 
- 131 -
Artikel 58 
Deelneming aan de procedure door de beweerde inbreukmaker, de Commissie 
en de Lid-Staten 
1. Wanneer een verzoek tot nietigverklaring van een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel is ingediend, mag, elke derde die aantoont dat met 
betrekking tot hetzelfde model jegens hem een inbreukprocedure is 
ingeleid, zolang de Nietigheidsafdelingen geen eindbesluit hebben 
genomen, in de nietigheidsprocedure tussenkomen, indien hij binnen drie 
maanden na de inleiding van de inbreukprocedure een verklaring van 
tussenkomst doet. Hetzelfde geldt, wanneer een derde aantoont dat de 
houder van het model hem heeft aangemaand de beweerde inbreuk op het 
model te beëindigen, en dat hij een procedure heeft ingeleid ter 
verkrijging van een rechterlijke uitspraak ertoe strekkende dat hij 
geen inbreuk op het model maakt. 
2. De Commissie en de Lid-Staten hebben het recht om zich overeenkomstig 
de desbetreffende bepalingen van de uitvoeringsverordening in de 
procedure te voegen. 
3. De verklaring van tussenkomst, respectievelijk het verzoek tot voeging 
wordt schriftelijk gedaan en met redenen omkleed. De verklaring of het 
verzoek wordt eerst geacht te zijn gedaan nadat het in artikel 56, 
lid 2, bedoelde recht is betaald. Vanaf dat tijdstip wordt de 
tussenkomst of het verzoek, behoudens de in de uitvoeringsverordening 
vastgestelde uitzonderingen, als een verzoek tot nietigverklaring 
behandeld. 
- 132 -
TITEL VIII 
BEROEP TEGEN BESLUITEN VAN HET BUREAU 
Artikel 59 
Voor beroep vatbare besluiten 
1. Tegen de besluiten van de Afdelingen voor het onderzoek inzake de 
vormvoorwaarden, de Afdeling modellenadministratie en juridische 
aangelegenheden en de Nietigheidsafdelingen kan beroep worden 
ingesteld. Het beroep heeft schorsende werking. 
2. Een besluit waarbij de procedure ten aanzien van een van de partijen 
niet wordt afgesloten, is slechts te zamen met het eindbesluit vatbaar 
voor beroep, tenzij bij dat besluit is bepaald dat afzonderlijk beroep 
mogelijk is. 
Artikel 60 
Bevoegdheid tot het instellen van beroep; 
partijen in de beroepsprocedure 
Elke partij in een procedure kan beroep instellen tegen een besluit dat 
voor haar ongunstig is. Alle andere partijen in de procedure zijn van 
rechtswege partij in de beroepsprocedure. 
Artikel 61 
Termijn en vorm van beroep 
Het beroep wordt binnen twee maanden na de kennisgeving van het besluit 
waartegen in beroep wordt gegaan, schriftelijk bij het Bureau ingesteld. 
Het beroep wordt eerst geacht te zijn ingesteld nadat het ter zake 
verschuldigde recht is betaald. Binnen vier maanden na de kennisgeving van 
het besluit wordt een schriftelijke uiteenzetting van de beroepsgronden 
ingediend. 
- 133 -
Artikel 62 
wijziging van het aangevochten besluit 
1. Indien de dienst die het aangevochten besluit heeft genomen, het beroep 
ontvankelijk en gegrond acht, wijzigt zij haar besluit. Deze bepaling 
is niet van toepassing wanneer het beroep door een andere partij wordt 
betwist. 
2. Indien het besluit niet binnen één maand na ontvangst van de 
uiteenzetting van de beroepsgronden wordt gewijzigd, wordt het beroep 
onverwijld en zonder opmerkingen ten gronde naar de Kamer van beroep 
verwezen. 
Artikel 63 
Behandeling van het beroep 
1. Indien het beroep ontvankelijk is, onderzoekt de Kamer van beroep of 
het gegrond is. 
2. Bij de behandeling van het beroep verzoekt de Kamer van beroep de 
partijen zo vaak als nodig om ten aanzien van het betoog van de andere 
partijen of ten aanzien van de opmerkingen van de Kamer van beroep zelf 
binnen de termijn die zij vaststelt, schriftelijk hun standpunt kenbaar 
te maken. 
Artikel 64 
Uitspraken over het beroep 
1. Nadat zij de ontvankelijkheid van het beroep heeft onderzocht, doet de 
Kamer van beroep uitspraak over het beroep. De Kamer van beroep kan 
hetzij de bevoegdheden uitoefenen van de afdeling die het besluit heeft 
genomen, waartegen in beroep is gegaan hetzij de zaak voor afdoening 
naar die afdeling terugverwijzen. 
- 134 -
2. Indien de Kamer van beroep de zaak voor afdoening terugverwijst naar de 
afdeling die het besluit heeft genomen, waartegen in beroep is gegaan, 
is deze afdeling aan de beoordeling van de rechtsvragen door de Kamer 
van beroep gebonden, voor zover de feiten dezelfde zijn. 
3. De uitspraken van de Kamers van beroep hebben eerst kracht van gewijsde 
na het verstrijken van de in artikel 65, lid 5, vastgestelde termijn 
of, wanneer binnen die termijn beroep bij het Hof van Justitie van de 
Europese Gemeenschappen is ingesteld, na de datum waarop dit beroep is 
verworpen. 
Artikel 65 
Beroep bij het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen 
1. Tegen de beslissingen in beroep van de Kamers van beroep kan beroep bij 
het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen worden ingesteld. 
2. Beroep kan worden ingesteld op grond van onbevoegdheid, schending van 
wezenlijke vormvoorschriften, schending van het Verdrag, van deze 
verordening of van enige regeling ter uitvoering daarvan, of misbruik 
van bevoegdheid. 
3. Het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen is bevoegd om de 
aangevochten uitspraak nietig te verklaren of te wijzigen. 
4. Elke partij in de procedure voor de Kamer van beroep, voor wie de 
uitspraak van de Kamer ongunstig uitvalt, kan beroep instellen. 
5. Het beroep wordt binnen twee maanden na de kennisgeving van de 
uitspraak van de Kamer van beroep ingesteld bij het Hof van Justitie 
van de Europese Gemeenschappen. 
6. Het Bureau is gehouden die maatregelen te nemen welke nodig zijn om aan 
het arrest van het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen 
gevolg te geven. 
- 135 -
TITEL IX 
PROCEDURE VOOR HET BUREAU 
Afdeling 1 
Algemene bepalingen 
Artikel 66 
Motivering van de besluiten 
De besluiten van het Bureau worden met redenen omkleed. Zij kunnen slechts 
worden genomen op gronden en op basis van bewijsmateriaal, ten aanzien 
waarvan de partijen hun standpunt naar voren hebben kunnen brengen. 
Artikel 67 
Ambtshalve onderzoek van de feiten door het Bureau 
1. Het Bureau stelt in een bij het Bureau aanhangig gemaakte procedure 
ambtshalve onderzoek naar de feiten in; in een procedure inzake 
nietigverklaring beperkt het Bureau zich bij dit onderzoek evenwel tot 
de feiten, bewijzen en argumenten die de partijen aanvoeren en de 
verzoeken die zij indienen. 
2. Het Bureau behoeft geen rekening te houden met feiten en 
bewijsmateriaal, die door de partijen niet tijdig zijn aangevoerd. 
Artikel 68 
Mondelinge behandeling 
1. Het Bureau kan ambtshalve of op verzoek van een partij bij de procedure 
tot mondelinge behandeling overgaan, indien het zulks wenselijk acht. 
2. De mondelinge behandeling, met inbegrip het uitspreken van het besluit, 
is openbaar, tenzij het Bureau anders beslist in gevallen waarin de 
openbaarheid van de procedure, met name voor een partij bij de 
procedure, ernstige en ongerechtvaardigde nadelen zou kunnen 
berokkenen. 
- 136 -
Artikel 69 
Bewijsmiddelen 
1. In de procedures voor het Bureau bestaan de bewijsmiddelen uit : 
a) het horen van partijen; 
b) inwinning van inlichtingen; 
c) overlegging van stukken en van andere inlichtingen bevattend 
materiaal; 
d) getuigenverhoor; 
e) deskundigenbericht; 
f) onder ede of onder belofte afgelegde schriftelijke verklaringen, 
respectievelijk schriftelijke verklaringen die naar het recht van 
de Staat waar zij zijn afgelegd, een gelijkaardige rechtskracht 
hebben. 
2. De betrokken afdeling van het Bureau kan een van haar leden ermee 
belasten om het geleverde bewijsmateriaal te onderzoeken. 
3. Indien het Bureau het nodig acht dat een partij, een getuige of een 
deskundige een mondelinge verklaring aflegt, roept het de betrokkene 
op om voor het Bureau te verschijnen. 
4. Wanneer een getuige of een deskundige door het Bureau wordt gehoord, 
worden de partijen daarvan in kennis gesteld. Zij hebben het recht bij 
het horen aanwezig te zijn en de getuige of de deskundige vragen te 
stellen. 
Artikel 70 
Kennisgeving 
Het Bureau doet ambtshalve aan de betrokkenen kennisgeving van besluiten 
en oproepen, alsook van alle andere berichten of mededelingen die een 
termijn doen ingaan of waarvan de kennisgeving aan de betrokkenen 
krachtens andere bepalingen van de onderhavige verordening of van de 
uitvoeringsverordening is voorgeschreven of door de voorzitter wordt 
gelast. 
- 137 -
Artikel 71 
Herstel van rechten 
1. Wanneer de indiener van een aanvraag om een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel, de houder van een ingeschreven Gemeenschapsmodel of 
een andere persoon die partij is in een procedure voor het Bureau, 
ondanks inachtneming van alle in de gegeven omstandigheden geboden 
zorgvuldigheid, verhinderd was ten aanzien van het Bureau een termijn 
in acht te nemen, wordt hij, indien hij uit hoofde van de bepalingen 
van deze verordening als rechtstreeks gevolg van zijn verzuim een recht 
of een rechtsmiddel verliest, op zijn verzoek in zijn rechten hersteld. 
2. Het verzoek wordt schriftelijk ingediend binnen twee maanden nadat de 
oorzaak van de niet-inachtneming van de termijn is weggenomen. De 
verzuimde handeling moet binnen dat tijdvak alsnog worden verricht. Het 
verzoek is slechts ontvankelijk binnen het onmiddelijk op het 
verstrijken van de niet in acht genomen termijn volgende jaar. In het 
geval waarin is verzuimd een verzoek tot vernieuwing van de 
inschrijving in te dienen of het vernieuwingsrecht te betalen, wordt de 
in artikel 54, lid 3, tweede volzin, genoemde bijkomende termijn van 
zes maanden van het tijdvak van één jaar afgetrokken. 
3. Het verzoek moet met redenen zijn omkleed en moet de ter staving 
dienende feiten vermelden. Het verzoek wordt eerst geacht te zijn 
ingediend nadat het ter zake van het herstel verschuldigde recht is 
betaald. 
4. De afdeling van het Bureau die bevoegd is over de verzuimde handeling 
een besluit te nemen, besluit over het verzoek tot herstel. 
5. Het bepaalde in dit artikel is niet van toepassing op de termijnen in 
lid 2 en in artikel 43, lid 1. 
- 138 -
6. Wanneer de indiener van een aanvraag om van een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel of de houder van een ingeschreven Gemeenschapsmodel 
in zijn rechten wordt hersteld, mag hij deze rechten niet doen gelden 
ten aanzien van een derde die, na het verlies van de rechten op de 
aanvraag of op het ingeschreven Gemeenschapsmodel en vóór de publikatie 
van het bericht betreffende het herstel van die rechten, 
voortbrengselen in de handel heeft gebracht waarin een model wordt 
belichaamd of waarop een model wordt toegepast, dat onder de 
draagwijdte van de aan het ingeschreven Gemeenschapsmodel verleende 
bescherming valt. 
7. Een derde die zich op het bepaalde in lid 6 kan beroepen, mag tegen het 
besluit waarbij de indiener van de aanvraag om een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel of de houder van het ingeschreven Gemeenschapsmodel 
in zijn rechten wordt hersteld, binnen twee maanden na de publikatie 
van het bericht betreffende het herstel verzet aantekenen. 
8. Het bepaalde in dit artikel laat het recht van een Lid-Staat onverlet 
om met betrekking tot de in deze verordening vastgestelde en ten 
aanzien van de autoriteiten van die Lid-Staat in acht te nemen 
termijnen herstel te verlenen. 
Artikel 72 
Verwijzing naar algemene beginselen 
In zoverre deze verordening, de uitvoeringsverordening, het Reglement 
inzake de te betalen rechten en het Reglement voor de procesvoering bij de 
Kamers van beroep geen bepalingen betreffende de te volgen procedure 
bevatten, richt het Bureau zich naar de in de Lid-Staten algemeen erkende 
beginselen van procesrecht. 
- 139 -
Artikel 73 
Einde van de financiële verplichtingen 
1. Vorderingen van het Bureau tot betaling van rechten verjaren vier jaar 
na afloop van het kalenderjaar waarin het recht opeisbaar is geworden. 
2. Vorderingen jegens het Bureau tot terugbetaling van rechten of van aan 
rechten te veel betaalde bedragen verjaren vier jaar na afloop van het 
kalenderjaar waarin de vordering is ontstaan. 
3. De verjaring wordt in het in lid 1 bedoelde geval door een aanmaning 
tot betaling en in het in lid 2 bedoelde geval door een schriftelijk en 
met redenen omkleed verzoek tot terugbetaling gestuit. De stuiting doet 
een nieuwe verjaringstermijn ingaan, die uiterlijk zes jaar na afloop 
van het kalenderjaar waarin de oorspronkelijke verjaringstermijn is 
ingegaan, verstrijkt, tenzij intussen de vordering in rechte is 
ingesteld; in dit laatste geval verstrijkt de verjaringstermijn ten 
vroegste een jaar nadat de uitspraak over de vordering in kracht van 
gewijsde is gegaan. 
Afdeling 2 
Kosten 
Artikel 74 
Verdeling van de kosten 
De partij die in een tot nietigverklaring van een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel strekkende procedure, of in beroep in het ongelijk 
wordt gesteld, is gehouden tot vergoeding van de rechten die de andere 
partij heeft betaald en van de noodzakelijke kosten die deze in verband 
met de procedure heeft gemaakt, met inbegrip van de reis- en 
verblijfkosten en het honorarium van een gemachtigde, raadsman of 
advocaat, met inachtneming van de voor elke categorie van kosten 
overeenkomstig de bepalingen van de uitvoeringsverordening geldende 
tarieven. 
- 140 -
2. Indien de respectieve partijen op een of meer punten gelijk krijgen en 
op andere in het ongelijk worden gesteld of indien de billijkheid zulks 
vereist, besluit de Nietigheidsafdeling of de Kamer van beroep evenwel 
tot een andere kostenverdeling. 
3. De partij die door van het ingeschreven Gemeenschapsmodel afstand te 
doen, door de inschrijving daarvan niet te vernieuwen of door het 
verzoek tot nietigverklaring of het beroep in te trekken, aan de 
procedure een einde stelt, is overeenkomstig de leden 1 en 2 ertoe 
gehouden de rechten die de andere partij heeft betaald en de door deze 
gemaakte kosten te vergoeden. 
4. Wanneer het geding zonder voorwerp is geraakt, besluit de 
Nietigheidsafdeling of de Kamer van beroep vrijelijk ten aanzien van de 
kosten. 
5. Wanneer de partijen voor de Nietigheidsafdeling of voor de Kamer van 
beroep een regeling ten aanzien van de kosten treffen die van het 
bepaalde in de voorgaande leden afwijkt, neemt de betrokken dienst van 
die regeling kennis. 
6. De griffie van de Nietigheidsafdeling of van de Kamer van beroep stelt 
op verzoek het bedrag van de overeenkomstig de voorgaande leden te 
vergoeden kosten vast. Dit bedrag kan bij besluit van de 
Nietigheidsafdeling, respectievelijk Kamer van beroep worden herzien, 
indien daartoe binnen de in de uitvoeringsverordening vastgestelde 
termijn een verzoek wordt ingediend. 
- 141 -
Artikel 75 
Tenuitvoerlegging van besluiten tot vaststelling 
van de kosten 
1. Een eindbesluit van het Bureau waarbij het bedrag aan kosten wordt 
vastgesteld, vormt executoriale titel. 
2. De tenuitvoerlegging wordt beheerst door de bepalingen van burgerlijk 
procesrecht van de Lid-staat waar de tenuitvoerlegging geschiedt. Het 
exequatur wordt, na een onderzoek dat zich tot de echtheid van de titel 
beperkt, verleend door de nationale autoriteit die de regering van elke 
Lid-Staat daartoe heeft aangewezen; de regeringen stellen het Bureau en 
het Hof van Justitie van deze aanwijzing in kennis. 
3. De betrokken partij kan, nadat deze formaliteiten op haar verzoek zijn 
vervuld, overeenkomstig het nationale recht tot tenuitvoerlegging 
overgaan door zich rechtstreeks tot de bevoegde autoriteit te wenden. 
4. De tenuitvoerlegging kan slechts bij uitspraak van het Hof van Justitie 
worden opgeschort. Het behoort evenwel tot de bevoegdheid van de 
rechterlijke instanties van de betrokken Lid-Staat om van klachten over 
onregelmatigheden bij de tenuitvoerlegging kennis te nemen. 
Afdeling 3 
Voorlichting van het publiek 
en van de autoriteiten van de Lid-Staten 
Artikel 76 
Register 
Het Bureau houdt een register, "Register van Gemeenschapsmodellen" te 
noemen, waarin alle gegevens worden opgenomen waarvan de inschrijving bij 
deze verordening of bij de uitvoeringsverordening is voorgeschreven. Het 
register ligt voor het publiek ter inzage, behoudens de andersluidende 
bepaling in artikel 52, lid 2, ten aanzien van aantekeningen welke 
betrekking hebben op ingeschreven Gemeenschapsmodellen waarvan de 
publikatie is opgeschort. 
- 142 -
Artikel 77 
Periodieke publikaties 
Het Bureau publiceert regelmatig : 
a) een "Gemeenschapsmodellenblad", waarin inschrijvingen in het register 
welke ter inzage van het publiek liggen, alsook andere gegevens waarvan 
de publikatie bij deze verordening of bij de uitvoeringsverordening 
wordt voorgeschreven, worden opgenomen; 
b) een "Publikatieblad van het Modellenbureau van de Gemeenschap", waarin 
van de voorzitter van het Bureau uitgaande berichten en bekendmakingen 
van algemene aard, alsook elke andere informatie met betrekking tot 
deze verordening en de toepassing ervan worden opgenomen. 
Artikel 78 
Inzage van dossiers 
1. van de nog niet gepubliceerde dossiers betreffende aanvragen om 
ingeschreven Gemeenschapsmodellen en van de dossiers betreffende 
ingeschreven Gemeenschapsmodellen ten aanzien waarvan overeenkomstig 
artikel 52 de publikatie is opgeschort of waarvan, onderworpen zijnde 
aan die maatregel, vóór of bij het verstrijken van de termijn van 
opschorting van de publikatie afstand is gedaan, wordt slechts met 
toestemming van de indiener van de aanvraag om, respectievelijk met die 
van de houder van het ingeschreven Gemeenschapsmodel inzage verkregen. 
2. In het in lid 1 bedoelde geval kan elke persoon die aantoont daarbij 
een gewettigd belang te hebben, zonder toestemming van de indiener van 
de aanvraag om, respectievelijk zonder die van de houder van het 
ingeschreven Gemeenschapsmodel, vóór publikatie ervan of nadat daarvan 
afstand is gedaan, inzage van het desbetreffende dossier verkrijgen. 
Dit is met name het geval, indien de belanghebbende bewijst dat de 
indiener van de aanvraag om, respectievelijk de houder van het 
ingeschreven Gemeenschapsmodel stappen heeft ondernomen om het aan het 
ingeschreven Gemeenschapsmodel verbonden recht te zijnen aanzien te 
doen gelden. 
- 143 -
3. Na publikatie van het ingeschreven Gemeenschapsmodel kan een ieder op 
verzoek inzage van het dossier krijgen. 
4. In geval van raadpleging van een dossier op grond van lid 2 of lid 3 
kunnen overeenkomstig de bepalingen van de uitvoeringsverordening 
bepaalde stukken daaruit aan inzage worden onttrokken. 
Artikel 79 
Administratieve samenwerking en rechtshulp 
Tenzij in deze verordening of in de nationale wetgeving anders is bepaald, 
verlenen het Bureau en de rechterlijke instanties of, autoriteiten van de 
Lid-Staten elkaar op verzoek bijstand door het verstrekken van 
inlichtingen of het geven van inzage van dossiers. Wanneer het Bureau een 
rechterlijke instantie, een openbaar ministerie of een centrale dienst 
voor de industriële eigendom inzage van een dossier verleent, zijn de in 
artikel 78 vervatte beperkingen niet van toepassing. 
Artikel 80 
Uitwisseling van publikaties 
1. Het Bureau en de centrale diensten voor de industriële eigendom van de 
Lid-Staten verstrekken elkaar op verzoek, kosteloos en voor eigen 
gebruik, een of meer exemplaren van hun publikaties. 
2. Het Bureau kan met betrekking tot de uitwisseling of toezending van 
publikaties overeenkomsten sluiten. 
- 144 -
Afdeling 4 
Vertegenwoordiging 
Artikel 81 
Algemene beginselen betreffende de vertegenwoordiging 
1. Behoudens het bepaalde in lid 2, is niemand verplicht zich voor het 
Bureau te doen vertegenwoordigen. 
2. Behoudens het bepaalde in lid 3, tweede volzin, zijn natuurlijke 
personen of rechtspersonen, die noch hun woonplaats respectievelijk 
zetel, noch hun hoofdkantoor, respectievelijk een daadwerkelijke 
industriële of commerciële vestiging in de Gemeenschap hebben, gehouden 
zich in alle bij deze verordening ingestelde procedures, met 
uitzondering van de indiening van een aanvraag om een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel, overeenkomstig artikel 82, lid 1, voor het Bureau te 
doen vertegenwoordigen. 
3. Natuurlijke personen of rechtspersonen, die hetzij hun woonplaats, 
respectievelijk zetel, hetzij hun hoofdkantoor, respectievelijk een 
daadwerkelijke industriële of commerciële vestiging in de Gemeenschap 
hebben, kunnen zich voor het Bureau doen vertegenwoordigen door een 
werknemer, die overeenkomstig de nadere bepalingen in de 
uitvoeringsverordening aan het Bureau een ondertekende volmacht moet 
overleggen, welke bij het dossier wordt gevoegd. Een werknemer van een 
rechtspersoon als bedoeld in dit lid mag eveneens optreden als 
vertegenwoordiger van andere rechtspersonen die economische bindingen 
met eerstgenoemde rechtspersoon hebben, ook wanneer deze andere 
rechtspersonen noch hun zetel, noch hun hoofdkantoor, respectievelijk 
een daadwerkelijke industriële of commerciële vestiging in de 
Gemeenschap hebben. 
- 145 -
Artikel 82 
Erkende gemachtigden 
1. Natuurlijke personen of rechtspersonen mogen voor het Bureau slechts 
worden vertegenwoordigd door : 
a) een advocaat die bevoegd is op het grondgebied van een Lid-Staat 
praktijk uit te oefenen en in de Gemeenschap kantoor houdt en voor 
zover in die Lid-Staat bevoegd als vertegenwoordiger ter zake van 
industriële eigendom op te treden; 
b) op de daartoe door het Bureau gehouden lijst ingeschreven erkende 
gemachtigden. 
Een voor het Bureau optredende vertegenwoordiger moet overeenkomstig 
de nadere bepalingen in de uitvoeringsverordening aan het Bureau een 
ondertekende volmacht overleggen, die bij het dossier wordt gevoegd. 
Op de lijst van erkende gemachtigden kan ieder aan de volgende 
voorwaarden beantwoordend natuurlijk persoon worden ingeschreven : 
a) in de Gemeenschap kantoorhoudend of daar tewerk zijn gesteld; 
b) gerechtigd zijn om natuurlijke personen of rechtspersonen te 
vertegenwoordigen : 
- ter zake van octrooien voor het Europees Octrooibureau, of 
- ter zake van merken voor het Merkenbureau van de Gemeenschap, of 
- ter zake van industriële eigendom, met inbegrip van modellen, 
voor de centrale dienst voor de industriële eigendom van de 
Lid-Staat waar zich zijn kantoor of plaats van tewerkstelling 
bevindt. Wanneer in die Lid-Staat het recht daartoe niet van het 
vereiste van bijzondere beroepsbekwaamheid afhankelijk is 
gesteld, komen slechts personen die gedurende ten minste 
vijf jaar regelmatig voor de centrale dienst voor de industriële 
eigendom van die Lid-staat als vertegenwoordiger ter zake van 
industriële eigendom, met inbegrip van modellen, zijn opgetreden, 
voor inschrijving op de lijst in aanmerking. De voorwaarde inzake 
- 146 -
de uitoefening van het beroep geldt evenwel niet ten aanzien van 
personen van wie overeenkomstig de in een Lid-Staat geldende 
voorschriften van officieel wordt erkend dat zij over de vereiste 
beroepsbekwaamheid beschikken om ter zake van industriële 
eigendom, met inbegrip van modellen, voor de centrale dienst voor 
de industriële eigendom van die Lid-Staat natuurlijke personen of 
rechtspersonen te vertegenwoordigen. 
3. Inschrijving geschiedt op verzoek en op overlegging van een verklaring 
van de centrale dienst voor de industriële eigendom van de betrokken 
Lid-Staat van het Europees octrooibureau of van het Merkenbureau van 
de Gemeenschap, waaruit blijkt dat aan de in lid 2 genoemde 
voorwaarden is voldaan. 
4. De voorzitter van het Bureau kan van de in lid 2, onder b), derde 
streepje, tweede volzin, vastgestelde voorwaarde ontheffing verlenen, 
mits de om inschrijving verzoekende aantoont dat hij de vereiste 
bekwaamheid op andere wijze heeft verworven. 
5. De voorwaarden waaronder een persoon van de lijst van erkende 
gemachtigden kan worden geschrapt, worden in de uitvoeringsverordening 
geregeld. 
- 147 -
TITEL X 
BEVOEGDHEID EN PROCEDURE INZAKE RECHTSVORDERINGEN BETREFFENDE 
GEMEENSCHAPSMODELLEN 
Afdeling 1 
Bevoegdheid en executie 
Artikel 83 
Toepassing van het Bevoegdheids- en Executieverdrag 
1. Behoudens andersluidende bepaling in deze verordening, is het te 
Brussel op 27 september 196 8 ondertekende Verdrag betreffende de 
rechterlijke bevoegdheid en de tenuitvoerlegging van beslissingen in 
burgerlijke en handelszaken, zoals gewijzigd bij de Verdragen houdende 
toetreding van de tot de Europese Gemeenschappen toetredende landen 
tot dat Verdrag, hierna "Bevoegdheids- en Executieverdrag" te noemen, 
van toepassing op de procedures inzake ingeschreven 
Gemeenschapsmodellen en inzake aanvragen om ingeschreven 
Gemeenschapsmodellen, alsmede op de procedures inzake 
rechtsvorderingen op grond van Gemeenschapsmodellen en nationale 
modellenrechten, welke gelijktijdige bescherming genieten. 
2. Met betrekking tot procedures inzake de in artikel 85 bedoelde 
rechtsvorderingen zijn : 
a) artikel 2, artikel 4, artikel 5, punten 1, 3, 4 en 5, en artikel 24 
van het Bevoegdheids- en Executieverdrag niet van toepassing; 
b) de artikelen 17 en 18 van het onder a) genoemde Verdrag van 
toepassing, behoudens de in artikel 86, lid 4, van de onderhavige 
verordening vervatte beperkingen; 
- 148 -
c) de bepalingen van titel II van het onder a) genoemde Verdrag die 
van toepassing zijn op personen die hun woonplaats in een Lid-Staat 
hebben, eveneens van toepassing op personen die in een Lid-staat 
niet hun woonplaats maar een vestiging hebben. 
3. Aan artikel 16, punt 3, van het Bevoegdheids- en Executieverdrag wordt 
voldaan, indien de procedure inzake een in artikel 85, onder c) en d), 
bedoelde rechtsvordering bij een op grond van artikel 86 bevoegd 
Gemeenschapsmodellengerecht aanhangig wordt gemaakt. 
Afdeling 2 
Geschillen betreffende inbreuken op en de rechtsgeldigheid 
van Gemeenschapsmodellen 
Artikel 84 
Gemeenschapsmodellengerechten 
1. De Lid-Staten wijzen op hun grondgebied een zo gering mogelijk aantal 
nationale rechterlijke instanties van eerste en tweede aanleg aan, de 
"Gemeenschapsmodellengerechten", die de bij deze verordening daaraan 
opgedragen taken vervullen. 
2. Elke Lid-staat deelt binnen drie jaar na de inwerkingtreding van deze 
verordening aan de commissie een lijst van Gemeenschapsmodellen­
gerechten mede met de naam en de territoriale bevoegdheid ervan. 
3. Wanneer zich na de in lid 2 bedoelde mededeling een wijziging voordoet 
met betrekking tot het aantal, de naam of de territoriale bevoegdheid 
van de Gemeenschapsmodellengerechten, stelt de betrokken Lid-Staat de 
Commissie daarvan onverwijld in kennis. 
- 149 -
4. De in de leden 2 en 3 bedoelde gegevens worden door de commissie ter 
kennis van de Lid-Staten gebracht en in het Publikatieblad van de 
Europese Gemeenschappen bekendgemaakt. 
5. Zolang een Lid-Staat de in lid 2 bedoelde mededeling niet heeft 
gedaan, worden procedures inzake rechtsvorderingen als bedoeld in 
artikel 85, ter zake waarvan op grond van artikel 86 de rechterlijke 
instanties van die Lid-Staat bevoegd zijn, aanhangig gemaakt bij die 
rechterlijke instantie van die Lid-staat welke absoluut en relatief 
bevoegd zou zijn indien de procedure op een nationaal modelrecht van 
die Lid-staat betrekking zou hebben. 
Artikel 85 
Bevoegdheid ter zake van inbreuken en rechtsgeldigheid 
De Gemeenschapsmodellengerechten zijn bij uitsluiting bevoegd ter zake 
van : 
a) rechtsvorderingen betreffende een inbreuk en, indien zij naar nationaal 
recht zijn toegestaan, rechtsvorderingen betreffende een dreigende 
inbreuk van Gemeenschapsmodellen; 
b) rechtsvorderingen tot vaststelling van de afwezigheid van een inbreuk 
van Gemeenschapsmodellen, indien deze naar nationaal recht zijn 
toegestaan; 
c) rechtsvorderingen tot nietigverklaring van een niet-ingeschreven 
Gemeenschapsmodel; 
d) in samenhang met rechtsvorderingen als bedoeld onder a) ingestelde 
reconventionele rechtsvorderingen tot nietigverklaring van een 
Gemeenschapsmodel. 
- 150 -
Artikel 86 
Internationale bevoegdheid 
1. Onverminderd de bepalingen van deze verordening en de op grond van 
artikel 83 toepasselijke bepalingen van het Bevoegdheids- en 
Executieverdrag, worden procedures inzake de in artikel 85 bedoelde 
rechtsvorderingen aanhangig gemaakt bij de rechterlijke instanties van 
de Lid-Staat waar de verweerder zijn woonplaats heeft of, wanneer deze 
zijn woonplaats niet in een Lid-staat heeft, bij die van de Lid-Staat 
waar hij een vestiging heeft. 
2. Wanneer de verweerder noch zijn woonplaats noch een vestiging in een 
Lid-Staat heeft, wordt de procedure aanhangig gemaakt bij de 
rechterlijke instanties van de Lid-Staat waar de eiser zijn woonplaats 
heeft of, indien deze zijn woonplaats niet in een Lid-Staat heeft, bij 
die van de Lid-Staat waar hij een vestiging heeft. 
3. Wanneer noch de verweerder noch de eiser zijn woonplaats of een 
vestiging in een Lid-Staat heeft, wordt de procedure aanhangig gemaakt 
bij de rechterlijke instanties van de Lid-Staat waar het Bureau is 
gevestigd. 
4. Onverminderd het bepaalde in de leden 1, 2 en 3 is : 
a) artikel 17 van het Bevoegdheids- en Executieverdrag van toepassing, 
indien de partijen overeenkomen dat een andere 
Gemeenschapsmodellengerecht bevoegd is; 
b) artikel 18 van het onder a) genoemde Verdrag van toepassing, indien 
de verweerder voor een andere Gemeenschapsmodellengerecht 
verschijnt. 
5. Procedures inzake rechtsvorderingen als bedoeld in artikel 85, 
onder a) en d), kunnen ook aanhangig worden gemaakt bij de 
rechterlijke instanties van de Lid-Staat waar de inbreukmakende 
handelingen hebben plaatsgevonden of dreigen plaats te vinden. 
- 151 -
Artikel 87 
Omvang van de bevoegdheid ter zake van inbreuken 
1. Wanneer een Gemeenschapsmodellengerecht op grond van artikel 86, 
leden 1, 2, 3 of 4, bevoegd is, strekt zijn bevoegdheid zich uit tot 
alle inbreukmakende handelingen die op het grondgebied van eender 
welke Lid-staat hebben plaatsgevonden of dreigen plaats te vinden. 
2. Wanneer een Gemeenschapsmodellengerecht op grond van artikel 86, 
lid 5, bevoegd is, is haar bevoegdheid beperkt tot de inbreukmakende 
handelingen die op het grondgebied van de Lid-Staat waar het gerecht 
zich bevindt, hebben plaatsgevonden of dreigen plaats te vinden. 
Artikel 88 
Rechtsvordering of reconventionele rechtsvordering 
tot nietigverklaring van een Gemeenschapsmodel 
1. Een rechtsvordering of reconventionele rechtsvordering tot 
nietigverklaring van een Gemeenschapsmodel kan slechts op de in 
artikel 27 genoemde nietigheidsgronden steunen. 
2. In het in artikel 27, lid 1, onder d), bedoelde geval mag 
echtsvordering of reconventionele rechtsvordering slechts door de 
rechthebbende of rechthebbenden op het Gemeenschapsmodel en in het in 
artikel 27, lid 2, bedoelde geval slechts door de houder van het 
oudere recht worden ingesteld. 
3. Wanneer de reconventionele rechtsvordering wordt ingesteld in een 
procedure waarin de houder van het Gemeenschapsmodel niet reeds partij 
is, wordt hij daarvan in kennis gesteld en kan hij overeenkomstig de 
bepalingen van het recht van de Lid-Staat waar zich de rechterlijke 
instantie bevindt, in de procedure interveniëren. 
4. De rechtsgeldigheid van een Gemeenschapsmodel mag niet worden 
aangevochten in een tot vaststelling van de afwezigheid van een 
inbreuk strekkende procedure. 
- 152 -
Artikel 89 
Vermoeden van rechtsgeldigheid; verweer ten gronde 
1. In een procedure inzake een rechtsvordering betreffende een inbreuk of 
een dreigende inbreuk gaat het Gemeenschapsmodellengerecht ervan uit 
dat het Gemeenschapsmodel rechtsgeldig is, tenzij de verweerder bij 
wege van een reconventionele rechtsvordering tot nietigverklaring de 
rechtsgeldigheid ervan aanvecht. 
2. In een procedure inzake een rechtsvordering betreffende een inbreuk of 
een dreigende inbreuk gaat het Gemeenschapsmodellengerecht, wanneer de 
houder bewijzen aanvoert tot staving van zijn bewering dat het model 
eigenheid vertoont, ervan uit dat het model nieuw is in de zin van 
artikel 5, tenzij de verweerder in conventie in het raam van een 
reconventionele rechtsvordering tot nietigverklaring tegenbewijs 
levert. 
3. Wanneer in een procedure als bedoeld in lid 1 de nietigheid van een 
Gemeenschapsmodel anders dan bij wege van een reconventionele 
rechtsvordering wordt opgeworpen, is dit middel slechts ontvankelijk, 
indien de verweerder stelt dat het Gemeenschapsmodel op grond van een 
nationaal modelrecht in de zin van artikel 27, lid 2, waarvan hij 
houder is, nietig zou moeten worden verklaard. 
Artikel 90 
Uitspraken betreffende de rechtsgeldigheid 
1. Wanneer in een procedure voor een Gemeenschapsmodellengerecht een 
reconventionele rechtsvordering tot nietigverklaring van het 
Gemeenschapsmodel wordt ingesteld, 
a) verklaart het Gemeenschapsmodellengerecht het Gemeenschapsmodel 
nietig, indien blijkt dat een van de in artikel 27 genoemde gronden 
voor de instandhouding van het Gemeenschapsmodel een beletsel 
vormt; 
- 153 -
b) wijst het Gemeenschapsmodellengerecht de reconventionele 
rechtsvordering af, indien blijkt dat geen van de in artikel 27 
genoemde gronden voor de instandhouding van het Gemeenschapsmodel 
een beletsel vormt. 
2. Wanneer bij een Gemeenschapsmodellengerecht een reconventionele 
rechtsvordering tot nietigverklaring van een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel wordt ingesteld, stelt het het Bureau van de datum 
van die rechtsvordering in kennis. Het Bureau schrijft dit in het 
register in. 
3. Wanneer bij een Gemeenschapsmodellengerecht een reconventionele 
rechtsvordering tot nietigverklaring van een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel is ingesteld, kan het op verzoek van de houder van 
het ingeschreven Gemeenschapsmodel, en na de andere partijen te hebben 
gehoord, de procedure schorsen en de verweerder vragen binnen de 
termijn die het vaststelt, een verzoek tot nietigverklaring bij het 
Bureau in te dienen. Indien het verzoek niet binnen deze termijn is 
ingediend, wordt de procedure voortgezet; de reconventionele 
rechtsvordering wordt geacht te zijn ingetrokken. Het bepaalde in 
artikel 95, lid 3, is van toepassing. 
4. Wanneer een Gemeenschapsmodellengerecht over een reconventionele 
rechtsvordering tot nietigverklaring van een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel uitspraak heeft gedaan, zendt het, zodra die 
uitspraak in kracht van gewijsde is gegaan, aan het Bureau een 
afschrift daarvan toe. Elke partij mag verzoeken om van die toezending 
in kennis te worden gesteld. Het Bureau schrijft overeenkomstig de 
bepalingen van de uitvoeringsverordening de uitspraak in het register 
in. 
5. Een reconventionele rechtsvordering tot nietigverklaring van een 
ingeschreven Gemeenschapsmodel mag niet worden ingesteld, indien het 
Bureau reeds een hetzelfde onderwerp en dezelfde partijen betreffend, 
op dezelfde gronden berustend besluit heeft genomen, dat een 
eindbesluit is geworden. 
- 154 -
Artikel 91 
Rechtsgevolgen van de uitspraak inzake rechtsgeldigheid 
Behoudens het bepaalde in artikel 27, lid 3, heeft een uitspraak van een 
Gemeenschapsmodellengerecht waarbij een Gemeenschapsmodel nietig wordt 
verklaard, zodra deze in kracht van gewijsde is gegaan, in alle Lid-Staten 
de in artikel 28 genoemde rechtsgevolgen. 
Artikel 92 
Toepasselijk recht 
1. De Gemeenschapsmodellengerechten passen de bepalingen van deze 
verordening toe. 
2. Op alle niet door deze verordening bestreken punten past een 
Gemeenschapsmodellengerecht het nationaal recht van dat gerecht toe, 
met inbegrip van het internationaal privaatrecht van dat gerecht. 
3. Behoudens andersluidende bepaling in deze verordening, past een 
Gemeenschapsmodellengerecht de bepalingen van procesrecht toe die in de 
Lid-Staat waar het zich bevindt, voor dezelfde soort rechtsvorderingen 
betreffende een nationaal modelrecht gelden. 
- 155 -
Artikel 93 
Dwangmaatregelen ter zake van inbreuken 
1. Wanneer een Gemeenschapsmodellengerecht in een procedure inzake een 
inbreuk of een dreigende inbreuk vaststelt dat de verweerder inbreuk 
op een Gemeenschapsmodel heeft gemaakt of dreigt te maken, beveelt het 
hem, tenzij er bijzondere redenen zijn om dit niet te doen, de op het 
Gemeenschapsmodel inbreukmakende of de daarmee dreigende handelingen 
te staken, respectievelijk zich daarvan te onthouden. 
2. Wanneer een Gemeenschapsmodellengerecht in een procedure inzake een 
inbreuk of een dreigende inbreuk van oordeel is dat de verweerder 
inbreuk op een Gemeenschapsmodel heeft gemaakt, beveelt het, tenzij er 
bijzondere redenen zijn om dit niet te doen, 
a) de inbreukpleger onverwijld informatie te verstrekken aangaande de 
oorsprong van de inbreukmakende voortbrengselen en de kanalen 
waarlangs deze in de handel worden gebracht; 
b) inbeslagname van de inbreukmakende voortbrengselen. 
3. Het Gemeenschapsmodellengerecht treft overeenkomstig de bepalingen van 
het nationale recht ervan maatregelen om de in de leden 1 en 2 
genoemde bevelen te doen naleven. 
4. Voor het overige past het Gemeenschapsmodellengerecht het recht, met 
inbegrip van het internationaal privaatrecht, toe van de Lid-Staat 
waar de inbreukmakende handelingen hebben plaatsgevonden of dreigen 
plaats te vinden. 
- 156 -
Artikel 94 
Bewarende en andere voorlopige maatregelen 
1. Bij de rechterlijke instanties, met inbegrip van de 
Gemeenschapsmodellengerechten, van een Lid-Staat kan met betrekking tot 
een Gemeenschapsmodel een verzoek worden ingediend tot zodanige 
bewarende en andere voorlopige maatregelen als naar het nationale recht 
van die Lid-Staat met betrekking tot nationale modelrechten mogelijk 
zijn, of tot maatregelen die uit de toepassing van artikel 93, lid 2, 
onder a) voortvloeien, ook wanneer krachtens deze verordening een 
Gemeenschapsmodellengerecht van een andere Lid-Staat ten gronde bevoegd 
is. 
2. in een procedure inzake bewarende en andere voorlopige maatregelen mag 
de verweerder, anders dan bij wege van een reconventionele 
rechtsvordering, de nietigheid van een Gemeenschapsmodel opwerpen. 
Artikel 89, lid 2, is evenwel van overeenkomstige toepassing. 
3. Een op grond van artikel 86, leden 1, 2, 3 of 4, bevoegd 
Gemeenschapsmodellengerecht is bevoegd bewarende en andere voorlopige 
maatregelen te bevelen die, behoudens een uit hoofde van titel III van 
het Bevoegdheids- en Executieverdrag vereiste procedure van erkenning 
en tenuitvoerlegging, in alle Lid-Staten van toepassing zijn. Geen 
enkele andere rechterlijke instantie is daartoe bevoegd. 
- 157 -
Artikel 95 
Bijzondere bepalingen inzake verknochtheid 
1. Wanneer bij een Gemeenschapsmodellengerecht een rechtsvordering als 
bedoeld in artikel 85, niet zijnde een rechtsvordering tot vaststelling 
van de afwezigheid van een inbreuk, is ingesteld en de rechtsgeldigheid 
van het Gemeenschapsmodel reeds bij wege van een reconventionele 
rechtsvordering voor een ander Gemeenschapsmodellengerecht wordt 
aangevochten of, indien het een ingeschreven Gemeenschapsmodel betreft, 
reeds een verzoek tot nietigverklaring bij het Bureau is ingediend, 
schorst eerstgenoemd gerecht de procedure, hetzij ambtshalve en na de 
partijen te hebben gehoord, hetzij op verzoek van een partij en na de 
andere partijen te hebben gehoord, en voor zover er geen bijzondere 
redenen bestaan om de behandeling voort te zetten. 
2. Wanneer bij het Bureau een verzoek tot nietigverklaring van een 
ingeschreven Gemeenschapsmodel is ingediend en de rechtsgeldigheid van 
het ingeschreven Gemeenschapsmodel reeds bij wege van een 
reconventionele rechtsvordering voor een Gemeenschapsmodellengerecht 
wordt aangevochten, schorst het Bureau de procedure, hetzij ambtshalve 
en na de partijen te hebben gehoord, hetzij op verzoek van een partij 
en na de andere partijen te hebben gehoord, en voor zover er geen 
bijzondere redenen bestaan om de behandeling voort te zetten. Wanneer 
evenwel een van de partijen in de procedure voor de 
Gemeenschapsmodellengerecht daarom verzoekt, kan dit gerecht, na de 
andere partijen in die procedure te hebben gehoord, de procedure 
schorsen. In dit geval wordt de bij het Bureau aanhangige procedure 
voortgezet. 
3. Wanneer het Gemeenschapsmodellengerecht de procedure schorst, kan het 
voor de duur van de schorsing bewarende en andere voorlopige 
maatregelen bevelen. 
- 158 -
Artikel 96 
Bevoegdheid van de Gemeenschapsmodellengerechten 
van tweede aanleg en het beroep op de uitspraken daarvan 
1. Tegen een uitspraak van een Gemeenschapsmodellengerecht van 
eerste aanleg ter zake van een rechtsvordering als bedoeld in 
artikel 85 kan bij een Gemeenschapsmodellengerecht van tweede aanleg 
beroep worden ingesteld. 
2. De voorwaarden waaronder bij een Gemeenschapsmodellengerecht van 
tweede aanleg beroep kan worden ingesteld, worden bepaald door het 
nationale recht van de Lid-staat waar dat gerecht zich bevindt. 
3. op uitspraken van Gemeenschapsmodellengerechten van tweede aanleg zijn 
de bepalingen van het nationale recht inzake het beroep op uitspraken 
van rechterlijke instanties in tweede aanleg van toepassing. 
Afdeling 3 
Andere geschillen betreffende Gemeenschapsmodellen 
Artikel 97 
Aanvullende bepalingen inzake de bevoegdheid van andere nationale 
rechterlijke instanties dan de Gemeenschapsmodellengerechten 
In de Lid-staat waarvan de rechterlijke instanties op grond van 
artikel 83, lid 1, bevoegd zijn, worden rechtsvorderingen betreffende 
Gemeenschapsmodellen, andere dan die bedoeld in artikel 85, bij die 
rechterlijke instanties ingesteld welke absoluut en relatief bevoegd 
zouden zijn indien de rechtsvordering betrekking had op een nationaal 
modelrecht van die Lid-staat. 
- 159 -
2. Rechtsvorderingen betreffende Gemeenschapsmodellen, andere dan die 
bedoeld in artikel 85, ter zake waarvan geen enkele rechterlijke 
instantie op grond van artikel 83, lid 1, en lid 1 van het onderhavige 
artikel bevoegd is, kunnen worden ingesteld bij de rechterlijke 
instanties van de Lid-Staat waar het Bureau is gevestigd. 
Artikel 98 
Gebondenheid van de nationale rechterlijke instanties 
De nationale rechterlijke instantie waarbij een andere rechtsvordering 
betreffende een Gemeenschapsmodel dan die bedoeld in artikel 85 wordt 
ingesteld, gaat ervan uit dat dit model rechtsgeldig is. Het bepaalde in 
artikel 89, lid 2, en in artikel 94, lid 2, is evenwel van overeenkomstige 
toepassing. 
- 160 -
TITEL XI 
GEVOLGEN VOOR HET RECHT VAN DE LID-STATEN 
Artikel 99 
Samenloop van rechtsvorderingen op grond van 
Gemeenschapsmodellen en nationale modellenrechten 
1. Wanneer bij rechterlijke instanties van verschillende Lid-Staten tussen 
dezelfde partijen en voor dezelfde oorzaak rechtsvorderingen wegens 
inbreuk of dreigende inbreuk worden ingesteld, bij de ene rechterlijke 
instantie op grond van een Gemeenschapsmodel en bij de andere op grond 
van een modelrecht dat gelijktijdige bescherming verleent, verklaart de 
rechterlijke instantie waarbij de zaak het laatst aanhangig wordt 
gemaakt, zich ambtshalve onbevoegd ten gunste van de andere. De 
rechterlijke instantie die zich onbevoegd zou moeten verklaren, kan 
haar uitspraak aanhouden, indien de bevoegdheid van de andere 
rechterlijke instantie wordt betwist. 
2. Het Gemeenschapsmodellengerecht waarbij op grond van een 
Gemeenschapsmodel een rechtsvordering wegens inbreuk of dreigende 
inbreuk wordt ingesteld, verklaart die rechtsvordering 
niet-ontvankelijk, indien reeds tussen dezelfde partijen en voor 
dezelfde oorzaak uitspraak ten principale op grond van een modelrecht 
dat gelijktijdige bescherming verleent, is gedaan en die uitspraak in 
kracht van gewijsde is gegaan. 
3. De rechterlijke instantie waarbij op grond van een nationaal modelrecht 
een rechtsvordering wegens inbreuk of dreigende inbreuk wordt 
ingesteld, verklaart die rechtsvordering niet-ontvankelijk, indien 
reeds tussen dezelfde partijen en voor dezelfde oorzaak een uitspraak 
ten principale op grond van een Gemeenschapsmodel dat gelijktijdige 
bescherming verleent, is gedaan en die uitspraak in kracht van gewijsde 
is gegaan. 
4. Het bepaalde in de vorige leden is niet van toepassing op bewarende en 
andere voorlopige maatregelen. 
- 161 -
Artikel 100 
Verhouding tot andere vormen van bescherming 
uit hoofde van het nationale recht 
1. Deze verordening belet geenszins dat met betrekking tot modellen die 
als Gemeenschapsmodel zijn beschermd, op grond van bepalingen van het 
Gemeenschapsrecht of van het nationale recht van een Lid-Staat inzake 
merken of andere onderscheidende tekens, octrooien en gebrulksmodellen, 
lettertypen, burgerrechtelijke aansprakelijkheid of oneerlijke 
mededinging, rechtsvorderingen worden ingesteld. 
2. In afwachting van een verdere harmonisatie van de wetgeving van de 
Lid-Staten inzake het auteursrecht, is een als Gemeenschapsmodel 
beschermd model eveneens vatbaar voor bescherming uit hoofde van die 
wetgeving vanaf de datum waarop het model in enigerlei vorm tot stand 
is gebracht of is vastgelegd, ongeacht het aantal voortbrengselen 
waarin het model zal worden belichaamd of waarop het zal worden 
toegepast, en ongeacht of het model van de voortbrengselen waarin het 
zal worden belichaamd of waarop het zal worden toegepast, kan worden 
gescheiden. Elke Lid-Staat bepaalt onder welke voorwaarden een 
dergelijke bescherming wordt verleend, wat de omvang van de bescherming 
is en welk gehalte aan oorspronkelijkheid wordt vereist. 
3. Elke Lid-Staat verleent uit hoofde van zijn wetgeving inzake het 
auteursrecht bescherming voor een als Gemeenschapsmodel beschermd model 
dat aan de in die wetgeving vastgestelde voorwaarden voldoet, ook 
wanneer het model in een andere Lid-staat, die het land van oorsprong 
van het model is, niet aan de voorwaarden voldoet om voor bescherming 
uit hoofde van de auteursrechtwetgeving van die Lid-Staat in aanmerking 
te komen. 
- 162 -
TITEL XII 
HET MODELLENBUREAU VAN DE GEMEENSCHAP 
Afdeling 1 
Algemene bepalingen 
Artikel 101 
Rechtspositie 
1. Het Bureau is een orgaan van de Gemeenschap. Het bezit 
rechtspersoonlijkheid. 
2. Het Bureau is gevestigd ten zetel van het Merkenbureau van de 
Gemeenschap. 
3. Het Bureau heeft in elke Lid-Staat de ruimste handelingsbevoegdheid 
welke door de wetgeving van die staat aan rechtspersonen wordt 
toegekend; het kan met name roerend en onroerend goed verkrijgen en 
vervreemden en in rechte optreden. Het wordt te dien einde door zijn 
voorzitter vertegenwoordigd. 
Artikel 102 
Administratieve diensten 
Het Bureau kan onder de voorwaarden, bepaald in de op grond van 
Verordening (EEG) nr. .../... van de Raad <van ... inzake het 
Gemeenschapsmerk>(3) alsook in de op grond van de onderhavige verordening 
vastgestelde uitvoeringsverordeningen, van de administratieve diensten van 
het Merkenbureau van de Gemeenschap gebruik maken. 
(3) PB nr. L van blz. — 
- 163 -
Artikel 103 
Personeel 
1. Het Statuut van de ambtenaren van de Europese Gemeenschappen, de 
Regeling welke van toepassing is op de andere personeelsleden van de 
Europese Gemeenschappen, en de door de Instellingen in onderlinge 
overeenstemming vastgestelde bepalingen tot uitvoering van het Statuut 
en de Regeling gelden voor het personeel van het Bureau, onverminderd 
de toepassing van artikel 118 op de leden van de Kamers van beroep. 
r 
2. Onverminderd het bepaalde in artikel 108, oefent het Bureau ten aanzien 
van zijn personeel de bevoegdheden uit die door het Statuut en de 
Regeling welke van toepassing is op de andere personeelsleden, aan elke 
Instelling zijn toegekend. 
Artikel 104 
Voorrechten en immuniteiten 
Het Protocol betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese 
Gemeenschappen is op het Bureau van toepassing. 
Artikel 105 
Aansprakelijkheid 
' 1. De contractuele aansprakelijkheid van het Bureau wordt beheerst door 
het recht dat op de betrokken overeenkomst van toepassing is. 
2. Het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen is bevoegd om 
uitspraak te doen krachtens een arbitragebeding dat in een door het 
Bureau gesloten overeenkomst is vervat. 
3. in het geval van niet-contractuele aansprakelijkheid vergoedt het 
Bureau overeenkomstig de algemene beginselen die aan de rechtsstelsels 
van de Lid-Staten gemeen zijn, de schade die door zijn diensten of 
personeelsleden in de uitoefening van hun functie is veroorzaakt. 
- 164 -
4. Het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen is bevoegd om van 
geschillen over de vergoeding van schade als bedoeld in lid 3 kennis te 
nemen. 
5. De persoonlijke aansprakelijkheid van de personeelsleden van het Bureau 
jegens het Bureau wordt geregeld in hun Statuut of in de Regeling welke 
op die personeelsleden van toepassing is. 
Artikel 106 
Bevoegdheid van het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen 
Het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen is bevoegd om kennis 
te nemen van het beroep dat op grond van artikel 173 of artikel 175 van 
het Verdrag tegen het Bureau wordt ingesteld, tenzij het betrokken besluit 
overeenkomstig het bepaalde in deze verordening vatbaar is voor beroep bij 
een Kamer van beroep. 
Afdeling 2 
Leiding van het Bureau 
Artikel 107 
Bevoegdheid van de voorzitter 
1. De leiding van het Bureau berust bij de voorzitter. 
2. De voorzitter van het Bureau oefent de hem in deze verordening 
toegekende bevoegdheden uit en daarenboven : 
a) neemt hij alle voor de goede werking van het Bureau dienstige 
maatregelen, met inbegrip van het geven van interne administratieve 
instructies en het publiceren van berichten; 
b) kan hij, na raadpleging van de Raad van Bestuur, voorstellen bij de 
Commissie indienen tot wijziging van, respectievelijk, deze 
verordening, in zoverre zij op ingeschreven Gemeenschapsmodellen van 
toepassing is, de Uitvoeringsverordening, het Reglement voor de 
procesvoering van de Kamers van beroep en het Reglement inzake de te 
betalen rechten, alsook elk ander voorschrift dat op ingeschreven 
Gemeenschapsmodellen van toepassing is; 
- 165 
c) dient hij jaarlijks een verslag over de werkzaamheden bij de 
Commissie, bij het Europees Parlement en bij de Raad van Bestuur in; 
d) oefent hij ten aanzien van het personeel de in artikel 103, lid 1, 
bedoelde bevoegdheden uit; 
e) kan hij zijn bevoegdheden delegeren. 
3. De voorzitter van het Bureau wordt door een of meer vice-voorzitters 
bijgestaan. Wanneer de voorzitter is verhinderd, wordt hij op de door 
de Raad van Bestuur vast te stellen wijze door de vice-voorzitter of 
een van de vice-voorzitters vervangen. 
Artikel 108 
Benoeming van hogere personeelsleden 
1. De voorzitter van het Bureau wordt door de commissie uit een door de 
Raad van Bestuur opgestelde lijst van ten hoogste drie kandidaten 
benoemd. Hij kan op voorstel van de Raad van Bestuur door de commissie 
worden ontslagen. 
2. De voorzitter wordt voor ten hoogste vijf jaar benoemd. Hij is 
herbenoembaar. 
3. Benoeming en ontslag van de vice-voorzitter of vice-voorzitters 
geschieden op de in lid 1 vastgestelde wijze, na raadpleging van de 
voorzitter. 
4. De Commissie oefent ten aanzien van de in de leden 1 en 3 genoemde 
personeelsleden het tuchtrechtelijke toezicht uit. 
- 166 -
Afdeling 3 
Raad van Bestuur 
Artikel 109 
Instelling en bevoegdheid 
1. Er wordt een Raad van Bestuur van het Bureau ingesteld. 
2. De Raad van Bestuur van het Bureau oefent naast zijn bevoegdheden uit 
hoofde van andere bepalingen van deze verordening de volgende 
bevoegdheden uit. 
a) Hij bepaalt overeenkomstig artikel 128, lid 2, vanaf welke datum 
aanvragen om inschrijving van een Gemeenschapsmodel kunnen worden 
ingediend. 
b) Hij adviseert de voorzitter van het Bureau over aangelegenheden die 
onder de bevoegdheid van het Bureau vallen. 
c) Hij wordt geraadpleegd alvorens de richtsnoeren betreffende het door 
het Bureau te verrichten onderzoek inzake de vormvoorwaarden en de voor 
het Bureau gevoerde procedures tot nietigverklaring worden vastgesteld, 
en in alle andere gevallen waarin deze verordening zulks voorschrijft. 
d) Hij houdt op geregelde tijdstippen een gedachtenwisseling over de 
ontwikkeling van de rechtspraak op basis van de gegevens waarover hij 
in het kader van het bij artikel 125 ingestelde systeem voor 
uitwisseling van informatie beschikt. 
e) Hij kan adviezen en verzoeken om inlichtingen tot de voorzitter van het 
Bureau en tot de Commissie richten, indien hij zulks noodzakelijk acht. 
- 167 -
Artikel 110 
Samenstelling 
1. De Raad van Bestuur bestaat uit een vertegenwoordiger van elke 
Lid-Staat en een vertegenwoordiger van de Commissie alsmede hun 
plaatsvervangers. 
2. De leden van de Raad van Bestuur kunnen overeenkomstig het bepaalde in 
het reglement van orde een beroep doen op adviseurs of deskundigen. 
Artikel 111 
Voorzitterschap 
1. De Raad van Bestuur kiest uit zijn leden een voorzitter en een 
plaatsvervangende voorzitter. Wanneer de voorzitter is verhinderd, 
treedt de plaatsvervangende voorzitter ambtshalve in zijn plaats. 
2. De voorzitter en de plaatsvervangende voorzitter worden voor drie jaar 
gekozen. Zij zijn herkiesbaar. 
Artikel 112 
Vergaderingen 
1. De Raad van Bestuur wordt door zijn voorzitter in vergadering 
bijeengeroepen. 
2. Behoudens andersluidend besluit van de Raad van Bestuur, neemt de 
voorzitter van het Bureau aan de beraadslagingen deel. Hij heeft geen 
stemrecht. 
- 168 -
3. De Raad van Bestuur houdt eenmaal per jaar een gewone vergadering. 
Bovendien komt hij bijeen op initiatief van zijn voorzitter of op 
verzoek van een derde van de Lid-Staten. 
4. De Raad van Bestuur stelt zijn Reglement van orde vast. 
5. De Raad van Bestuur neemt zijn besluiten met gewone meerderheid van 
stemmen van de vertegenwoordigers van de Lid-Staten. Voor de besluiten 
die de Raad van Bestuur op grond van artikel 108, leden 1 en 3, bevoegd 
is te nemen, is evenwel een meerderheid van drie vierde van de stemmen 
van de vertegenwoordigers van de Lid-Staten vereist. In beide gevallen 
beschikt elke Lid-Staat over één stem. 
6. De Raad van Bestuur kan waarnemers op zijn vergaderingen uitnodigen. 
7. Het Bureau neemt het secretariaat van de Raad van Bestuur waar. 
Afdeling 4 
Behandeling van zaken 
Artikel 113 
Bevoegdheid 
De volgende afdelingen van het Bureau zijn tot het nemen van besluiten met 
betrekking tot de in deze verordening vastgestelde procedures bevoegd : 
a) Afdelingen voor het onderzoek inzake de vormvoorwaarden; 
b) een Afdeling modellenadministratie en juridische aangelegenheden; 
c) Nietigheidsafdelingen; 
d) Kamers van beroep. 
- 169 -
Artikel 114 
Afdelingen voor het onderzoek inzake de vormvoorwaarden 
De Afdelingen voor het onderzoek inzake de vormvoorwaarden zijn bevoegd om 
te besluiten met betrekking tot aanvragen om een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel. 
Artikel 115 
Afdeling modellenadministratie en juridische aangelegenheden 
1. De Afdeling modellenadministratie en juridische aangelegenheden is 
bevoegd om die krachtens deze verordening vereiste beslissingen te 
nemen welke niet onder de bevoegdheid van een Afdeling voor het 
onderzoek inzake de vormvoorwaarden of van een Nietigheidsafdeling 
vallen, zij is inzonderheid bevoegd te besluiten met betrekking tot 
aantekeningen in het register. 
2. Zij is tevens bevoegd om de in artikel 82 bedoelde lijst van erkende 
gemachtigden te houden. 
3. Een besluit van de afdeling wordt door een van haar leden genomen. 
Artikel 116 
Nietigheidsafdelingen 
1. De Nietigheidsafdelingen zijn bevoegd om te besluiten met betrekking 
tot verzoeken om nietigverklaring van een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel. 
2. Een nietigheidsafdeling bestaat uit drie leden. Ten minste twee van de 
leden moeten rechtsgeleerden zijn. 
- 170 -
Artikel 117 
Kamers van beroep 
1. De Kamers van beroep zijn bevoegd om te besluiten over het beroep tegen 
besluiten van, respectievelijk, de Afdelingen voor het onderzoek 
inzake de vormvoorwaarden, de Afdeling modellenadministratie en 
juridische aangelegenheden en de Nietigheidsafdelingen. 
2. Een Kamer van beroep bestaat uit drie leden. Ten minste twee van de 
leden moeten rechtsgeleerden zijn. 
Artikel 118 
Onafhankelijkheid van de leden van de Kamers van beroep 
1. De leden van de Kamers van beroep, met inbegrip van de voorzitters, 
worden voor vijf jaar benoemd, op de wijze die in artikel 108 voor de 
benoeming van de voorzitter van het Bureau is vastgesteld. Zij kunnen 
gedurende deze periode niet van hun ambt worden ontheven dan om 
zwaarwegende redenen en het Hof van Justitie van de Europese 
Gemeenschappen dient op verzoek van het orgaan dat hen heeft benoemd, 
een daartoe strekkende uitspraak te doen. Zij zijn herbenoembaar. 
2. De leden van de Kamers van beroep zijn onafhankelijk. Zij zijn bij het 
nemen van hun besluiten aan generlei aanwijzingen gebonden. 
3. De leden van de Kamers van beroep mogen geen lid zijn van een andere 
afdeling van het Bureau, noch van enige afdeling van het Merkenbureau 
van de Gemeenschap, met uitzondering van de Kamers van beroep ervan. 
- 171 -
Artikel 119 
verschoning en wraking 
1. Leden van een Nietigheidsafdeling of van een Kamer van beroep mogen 
niet aan de behandeling van een zaak deelnemen, indien zij daarbij een 
persoonlijk belang hebben of indien zij daarin eerder als 
vertegenwoordiger van een van de partijen zijn opgetreden. Leden van 
een Kamer van beroep mogen niet aan de behandeling van een zaak in 
beroep deelnemen, indien zij mee het aangevochten besluit hebben 
genomen. 
2. Indien een lid van een Nietigheidsafdeling of van een Kamer van beroep 
om een van de in lid 1 genoemde redenen of om enige andere reden meent 
niet aan de behandeling van een zaak te kunnen deelnemen, stelt hij de 
Nietigheidsafdeling of de Kamer van beroep daarvan in kennis. 
3. Leden van een Nietigheidsafdeling of van een Kamer van beroep kunnen om 
een van de in lid 1 genoemde redenen of indien aan hun onpartijdigheid 
kan worden getwijfeld, door een partij worden gewraakt. De wraking is 
niet ontvankelijk, indien de betrokken partij, ofschoon zij van de 
reden tot wraking kennis droeg, een proceshandeling heeft verricht. De 
nationaliteit van een lid kan geen grond tot wraking zijn. 
4. In de gevallen, bedoeld in de leden 2 en 3, beslist de 
Nietigheidsafdeling of de Kamer van beroep over de te treffen 
maatregelen, zonder dat het betrokken lid aan de beraadslaging 
deelneemt. Voor het nemen van dit besluit wordt het lid dat zich 
verschoont of is gewraakt, door zijn plaatsvervanger vervangen. 
- 172 -
Artikel 120 
Aanstelling van leden van de Nietigheidsafdelingen 
en van de Kamers van beroep tijdens een overgangsperiode 
1. Tijdens een overgangsperiode die eindigt op het tijdstip dat op 
voorstel van de voorzitter van het Bureau door de Commissie wordt 
vastgesteld, kan de voorzitter personen die bij de centrale dienst voor 
de industriële eigendom van een Lid-Staat, bij het Benelux-Bureau voor 
Tekeningen of Modellen of bij een rechterlijke of andere instantie van 
een Lid-staat werkzaam zijn en die met aangelegenheden inzake de 
rechtsgeldigheid van modelrechten of aanvragen om verlening van 
dusdanige rechten in de Lid-Staten vertrouwd zijn, op basis van een 
kortlopend contract als lid van een Nietigheidsafdeling aanstellen. 
Deze personen mogen hun bovenbedoelde werkzaamheden blijven uitoefenen. 
Zij kunnen worden heraangesteld. 
2. Tijdens een overgangsperiode die eindigt op het tijdstip dat op 
voorstel van de voorzitter van het Bureau door de Commissie wordt 
vastgesteld, kan de Commissie leden van een rechterlijke instantie of 
andere autoriteiten van de Gemeenschap of van een Lid-Staat als lid van 
een kamer van beroep aanstellen. Deze personen mogen hun bovenbedoelde 
werkzaamheden blijven uitoefenen. Zij kunnen voor minder dan vijf jaar, 
doch niet voor minder dan één jaar, worden aangesteld en zij kunnen 
worden heraangesteld. 
- 173 -
Afdeling 5 
Financiële bepalingen 
Artikel 121 
Begroting 
1. De ontvangsten van het Bureau bestaan uit de overeenkomstig de 
bepalingen van deze verordening geheven rechten en voor zover nodig uit 
een bijdrage van de Gemeenschap. 
2. De uitgaven van het Bureau omvatten de personeels-, de administratie-, 
de infrastructuur- en de werkingskosten. 
3. Jaarlijks, uiterlijk op 15 februari, stelt de voorzitter een 
voorontwerp van begroting betreffende de voorziene uitgaven en het 
werkprogramma voor het komende begrotingsjaar op en doet dit 
voorontwerp te zamen met een formatiestaat aan de Raad van Bestuur 
toekomen. 
4. De begroting moet sluitend zijn. 
5. Jaarlijks, uiterlijk op 31 maart, stelt de Raad van Bestuur het ontwerp 
van begroting op en doet dit te zamen met de formatiestaat toekomen aan 
de Commissie, die uitgaande daarvan de desbetreffende ramingen in het 
voorontwerp van algemene begroting van de Europese Gemeenschappen 
opneemt. 
6. De Raad van Bestuur stelt vóór het begin van het begrotingsjaar de 
definitieve begroting van het Bureau vast en past deze zo nodig aan de 
bijdrage van de Gemeenschap en aan de overige ontvangsten van het 
Bureau aan. 
7. De voorzitter voert de begroting van het Bureau uit. 
- 174 -
8. De controle van alle uitgaven van het Bureau op basis van de 
betalingsverplichtingen en betalingen, en de controle van alle 
ontvangsten van het Bureau op basis van de vaststellingen en 
stortingen worden door de financieel controleur van de Commissie 
verricht. 
9. Jaarlijks, uiterlijk op 31 maart, doet de voorzitter de rekeningen van 
alle ontvangsten en uitgaven van het Bureau in het afgelopen 
begrotingsjaar aan de commissie, aan de Raad van Bestuur en aan de 
Rekenkamer toekomen. 
De Rekenkamer onderzoekt de rekeningen overeenkomstig artikel 206 bis 
van het Verdrag. 
10. De Raad van Bestuur verleent de voorzitter kwijting voor de uitvoering 
van de begroting. 
11. De Raad van Bestuur stelt na raadpleging van de Commissie en de 
Rekenkamer de interne financiële bepalingen van het Bureau vast. 
Artikel 122 
Te betalen rechten 
De Commissie stelt na raadpleging van het in artikel 126 genoemde comité 
het bedrag van de overeenkomstig de bepalingen van deze verordening 
geheven rechten vast. 
- 175 -
TITEL XIII 
SLOTBEPALINGEN 
Artikel 123 
officiële talen 
De officiële talen en de proceduretalen van het Bureau zijn dezelfde als 
die van het Merkenbureau van de Gemeenschap. 
Artikel 124 
Communautaire uitvoeringsbepalingen 
De bepalingen tot uitvoering van deze verordening, inzonderheid die 
betreffende de indiening van aanvragen, meervoudige aanvragen, het 
onderzoek inzake de vormvoorwaarden, de inschrijving, de publikatie en de 
opschorting van de publikatie, alsook het Reglement voor de procesvoering 
van de Kamers van beroep worden volgens de procedure van artikel 126 in 
een uitvoeringsverordening vastgesteld. 
Artikel 125 
Systeem voor informatie-uitwisseling 
Er wordt een systeem ingesteld voor de uitwisseling van informatie over 
beslissingen betreffende de naleving van de voorwaarden voor bescherming 
met betrekking tot zowel Gemeenschapsmodellen als modelrechten van de 
Lid-Staten. In de Uitvoeringsverordening wordt bepaald hoe het systeem 
werkt en door welke autoriteit het wordt beheerd. 
- 176 -
Artikel 126 
Instelling van een Comité; procedure voor de vaststelling 
van uitvoeringsbepalingen 
De Commissie wordt bijgestaan door een comité van raadgevende aard, 
"Comité voor vraagstukken inzake de te betalen rechten, de 
uitvoeringsbepalingen en de procesvoering voor de kamers van beroep" 
genoemd, bestaande uit vertegenwoordigers van de Lid-Staten en voorgezeten 
door de vertegenwoordiger van de Commissie. 
De vertegenwoordiger van de Commissie legt het Comité een ontwerp voor van 
de te nemen maatregelen. Het Comité brengt binnen een termijn die de 
voorzitter kan vaststellen naar gelang van de urgentie van de materie, 
advies uit over dit ontwerp, zo nodig door middel van een stemming. 
Het advies wordt in de notulen opgenomen; voorts heeft iedere Lid-staat 
het recht te verzoeken dat zijn standpunt in de notulen wordt opgenomen. 
De Commissie houdt zoveel mogelijk rekening met het door het Comité 
uitgebrachte advies. Zij brengt het Comité op de hoogte van de wijze 
waarop zij rekening heeft gehouden met zijn advies. 
- 177 -
Artikel 127 
Reglement inzake de te betalen rechten 
1. In het Reglement inzake de te betalen rechten worden met name het 
bedrag van de rechten en de wijze van betaling vastgesteld. 
2. Naast de reeds in deze verordening genoemde rechten worden op de wijze 
als nader bepaald in de Uitvoeringsverordening, in de volgende gevallen 
rechten geheven : 
a) te late betaling van het inschrijvingsrecht; 
b) te late betaling van het publikatierecht; 
c) te late betaling van het recht, verschuldigd bij opschorting van de 
publikatie; 
d) te late betaling van de bijkomende rechten, verschuldigd bij een 
meervoudige aanvraag; 
e) afgifte van een afschrift van het inschrijvingsbewijs; 
f) inschrijving van de overdracht of overgang van een ingeschreven 
Gemeenschapsmodel; 
g) inschrijving van een licentie of ander recht met betrekking tot een 
ingeschreven Gemeenschapsmodel; 
h) doorhaling van de inschrijving van een licentie of ander recht; 
i) afgifte van een uittreksel uit het register; 
j) inzage van een dossier; 
k) afgifte van afschriften van stukken uit een dossier; 
1) mededeling van informatie uit een dossier; 
m) herziening van een beslissing tot vaststelling van de te vergoeden 
procedurekosten; 
n) afgifte van een gewaarmerkt afschrift van de aanvraag. 
3. De hoogte van de rechten wordt zodanig vastgesteld dat de 
desbetreffende ontvangsten in beginsel volstaan om de ontvangsten en 
uitgaven van het Bureau in evenwicht te houden. 
- 178 -
Artikel 128 
Inwerkingtreding 
1. Deze verordening treedt in werking op de zestigste dag volgende op die 
van haar bekendmaking in het Publikatieblad van de Europese 
Gemeenschappen. 
2. Aanvragen om inschrijving van een Gemeenschapsmodel kunnen vanaf de 
datum die de Raad van Bestuur op aanbeveling van de voorzitter 
vaststelt, bij het Bureau worden ingediend. 
3. Aanvragen om inschrijving van een Gemeenschapsmodel die binnen 
drie maanden vóór de in lid 2 genoemde datum worden ingediend, worden 
geacht op die datum te zijn ingediend. 
Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks 
toepasselijk in elke Lid-Staat. 
Gedaan te Brussel, op 
voor het Europees Parlement Voor de Raad 
De Voorzitter De voorzitter 
- 179 -
FINANCIEEL MEMORANDUM 
Titel 
Voorstel voor een verordening (EEG) van de Raad inzake het 
Gemeenschapsmodel 
2. Begrotingslijn 
B5-305, te creëren. 
3* Juridische grondslag 
Artikel 100A van het verdrag 
4. Omschrijving van de maatregel 
4.1 Specifieke doelstellingen 
Door het voorstel wordt in de gehele Gemeenschap een eenvormig 
beschermingsstelsel ingevoerd ten aanzien van het werk van 
ontwerpers. Het omvat twee soorten Gemeenschapsmodellen, een 
ingeschreven en een niet-ingeschreven recht. Door een dergelijk recht 
veilig te stellen kan de ontwerper zich beschermen tegen personen die 
inbreuk maken op zijn model. Een communautair stelsel biedt een 
oplossing voor een uit de huidige nationale modellenwetgevingen 
voortvloeiend probleem, meer bepaald het feit dat tegenstrijdige 
rechten kunnen bestaan in de onderscheiden Lid-Staten met duidelijke 
ongunstige gevolgen voor de werking van de interne markt.Het 
ingeschreven recht vereist de oprichting van een Modellenbureau van 
de Gemeenschap als een instantie met de nodige juridische, 
administratieve en financiële onafhankelijkheid om de werkzaamheden 
welke met de inschrijving verband houden, te verrichten. Er is 
vastgesteld dat de structuur van dit Bureau gebaseerd dient te zijn 
op deze van het Merkenbureau van de Gemeenschap waarvan de oprichting 
- 180 -
is voorgesteld in de Mededeling van de Commissie aan de Raad van 
25 november 1980, gewijzigd op 9 augustus 1984 (PB C 230 van 
31.8.1984) met betrekking tot een verordening inzake het 
Gemeenschapsmerk. Het Modellenbureau zou het statuut hebben van een 
communautair orgaan met rechtspersoonlijkheid en de bevoegdheden 
uitoefenen die eraan worden toegekend in het voorstel voor een 
verordening. 
Er wordt voorgesteld dat het Bureau uit vier afdelingen zou bestaan 
welke respectievelijk belast zijn met het onderzoek van de 
vormvoorwaarden, de beoordeling van de nietigheid van de 
inschrijvingen, administratieve en juridische aangelegenheden en 
bevoegd zijn als kamers van beroep. Veel administratieve functies 
zouden de zelfde zijn als bij het Merkenbureau van de Gemeenschap en 
indien beide Bureaus sommige administratieve diensten delen zijn 
schaalvoordelen derhalve mogelijk inzonderheid op het administratief 
gebied. 
4.2 Duur 
De tenuitvoerlegging van de verordening zal verschillende jaren in 
beslag nemen. Er wordt aangenomen dat het Modellenbureau van de 
Gemeenschap na een opstartperiode van twee jaar zou worden en dat het 
pas na een bijkomende drie à vijf jaar na de oprichting volledig 
operationeel zou zijn. Het verdient de voorkeur dat deze periode vier 
jaar duurt - zie onderstaand punt 7.4. Tegen die tijd moeten de 
uitgaven van het Bureau door inschrijvingsrechten en andere rechten 
zijn gedekt. 
Er kan evenwel nog niet worden bepaald wanneer met de 
tenuitvoerlegging van start wordt gegaan en derhalve kan evenmin 
worden bepaald wanneer het Modellenbureau van de Gemeenschap zal 
worden geopend, er is echter niets voorzien vóór 1996 ten vroegste. 
- 181 -
4.3 Personen voor wie de maatregel gevolgen heeft 
De communautaire modellenbescherming heeft gevolgen voor aanvragers 
en houders van Gemeenschapsmodellen, alsook voor personen die 
designgoederen verhandelen en eventuele inbreukplegers. De maatregel 
heeft derhalve betrekking op veel bedrijfstakken in de Lid-Staten. 
Hij zal tevens gevolgen hebben voor sommige communautaire 
instellingen, niet alleen voor het nieuwe Modellenbureau van de 
Gemeenschap maar tevens voor het Merkenbureau van dé Gemeenschap, het 
Hof - waarbij op grond van de verordening cassatieberoep kan worden 
ingesteld - en de Commissie vanwege haar recht om bij het Bureau op 
te treden terzake van modelrechten. 
5 Indeling van uitgaven en ontvangsten 
5.1 Niet-verplichte uitgaven 
5.2 Gesplitste kredieten 
6 Aard van de uitgaven en ontvangsten 
6.1 Gesubsidieerd voor 100 % 
Ten aanzien van de bedoelde twee jaar vóór de opening van het 
Modellenbureau worden de uitgaven op 1.570.000 ecu geraamd voor het 
eerste jaar en op 2.254.540 ecu voor het tweede jaar. Dit is het 
bedrag dat noodzakelijk is voor het dekken van de kosten die gepaard 
gaan met het opstarten en het operationeel maken van het Bureau. 
Aangezien er in die periode geen rechten worden geïnd, moeten deze 
bedragen door subsidiëring worden gedekt. Er wordt aangenomen dat het 
Merkenbureau van de Gemeenschap reeds zal bestaan zodat de 
opstartkosten van het Modellenbureau lager kunnen uitvallen dan 
anders het geval zou zijn. 
- 182 -
6.2 Gezamenlijke financiering 
Na de opening zal het Bureau rechten innen en zal slechts een 
aanvullende subsidiëring noodzakelijk zijn om de uitgaven te dekken 
gedurende ongeveer vier jaar. Het Bureau wordt na deze periode geacht 
volledig operationeel te zijn en in eigen behoeften te voorzien. 
Alleen indien dit niet het geval zou zijn, kan de Gemeenschap worden 
verzocht om een toereikende verdere subsidiëring tot een evenwicht 
wordt bereikt. Deze subsidie zou in elk geval geleidelijk worden 
afgebouwd aangezien ernaar wordt gestreefd het Bureau kostendekkend 
te doen werken zo gauw dit redelijkerwijze mogelijk is. Een gepaste 
tarifering kan in zekere mate worden gebruikt om het tijdstip waarop 
uitgaven en ontvangsten in evenwicht zijn te bepalen. Dit is nader 
uitgelegd in onderstaand punt 7.4 waarin eveneens wordt gewaarschuwd 
voor de beperking van dit mechanisme inzonderheid omdat de 
vernieuwingsrechten slechts vanaf het vijfde jaar verschuldigd zijn 
en deze zijn één van de voornaamste bronnen van inkomsten. 
6.3 Rentesubsidies 
Geen 
6.4 Overige 
Geen 
6.5 Terugbetaling 
Geen 
6.6 Wijziging in het niveau van de ontvangsten 
Geen 
- 183 -
7. Financiële gevolgen 
7.1 Totale kosten van de maatregel 
De aanloopkosten om het Bureau op te starten zijn geraamd op 
1.570.00 ecu en 2.254.540 ecu voor respectievelijk elk van de twee 
jaren die aan de opening vooraf gaan, of een totaal van 
3.824.540 ecu. Er dient op te worden gewezen dat het eigenlijke 
openingsjaar nog niet bekend is. De cijfers zijn afgeleid uit de 
rechtstreekse personeelskosten, namelijk de salarissen, andere kosten 
die met het personeel verband houden zoals sociale voorzieningen, 
pensioenvoorzieningen, verzekeringen enz.; de dienstverlening voor 
het Bureau en de uitrusting inclusief de eerste computerinstallaties. 
Deze computerinstallaties omvatten meer dan alleen de computer die 
nodig is voor de algemene administratie van het Bureau. Een grote 
computerinstallatie is een essentieel instrument voor de inschrijving 
van modellen - hetgeen de bestaansreden van het Bureau is - en dient 
met een hoge betrouwbaarheid de vele functies te verrichten die 
verband houden met de inschrijving en alle volgende handelingen met 
in begrip van de vorderingen welke daar mogelijkerwijs gedurende een 
lange periode kunnen uit voortvloeien. Met het oog op de 
doelmatigheid en de rendabiliteit van het Bureau moet het een 
geavanceerde moderne installatie zijn die door optische scanning 
grafische voorstellingen kan registreren, deze met verschillende 
tekstgegevens kan verenigen en op verschillende manieren reproduceren 
naargelang de vraag. 
De kosten zullen derhalve onvermijdelijk hoog zijn en moeten 
betrekking hebben op de periode die aan de opening van het Bureau 
voorafgaat. Het zijn evenwel eenmalige kosten. 
- 184 -
7.2 Uitsplitsing van de Begroting - in ecu 
jaar 
Totale staf 
Personeel 
(1.1) 
Personeel 
(1.2) 
Uitrusting(2 
TOTAAL -2 
10 
670 000 
200 000 
700 000 
1 570 000 -1 
14 
966 140 
288 400 
1 000 000 
2 254 540 1 
22 
1 564 200 
466 400 
750 000 
2 780 600 2 
45 
3 294 000 
983 250 
250 000 
4 527 250 
Het jaar "-2" is het eerste van de twee jaren vóór de opening van het 
Bureau. Dit kan niet eerder plaats vinden dan in 1996 en zal 
waarschijnlijk later geschieden. In de cijfers is de jaarlijkse 
inflatie doorberekend. 
7.3 Indicatief tijdsschema 
ECU VK BK 
Jaar-2 (1996?) 1 570 000 1 570 000 
Jaar-1 (1997?) 2 254 540 2 254 540 
Jaar+1 (1997?) 2 780 600 2 780 600 
Jaar+2 (1998?) 4 527 250 4 527 250 
- 185 -
Er wordt aangenomen dat 1996 het jaar -2 is, maar het kan evengoed later 
zijn zoals reeds hoger is verklaard. Vanaf het jaar +1 zullen de ontvangen 
rechten beginnen opwegen tegen de uitgaven tot een evenwicht wordt 
bereikt. 
7-4 Geraamde ontvangen rechten 
Een breed scala van verschillende rechten wordt in overweging 
genomen. Het vijfde jaar na de opening (jaar +5) is van cruciaal 
belang omdat dit het eerste jaar is dat vernieuwingrechten 
verschuldigd zijn. zij zullen relatief hoog zijn en een belangrijke 
bron van inkomsten vormen. Vóór deze datum zijn de belangrijkste 
rechten deze welke verband houden met de inschrijving. Zij betreffen 
de inschrijving zelf, de publikatie en eventuele meervoudige 
aanvragen. In het kader van deze raming zijn zij samen gebracht in 
een algemeen inschrijvingsrecht. In de onderstaande tabel zijn de 
gevolgen voor de communautaire subsidie samengevat indien het 
bedoelde recht wordt vastgesteld op respectievelijk 200, 300 of 
400 ecu. Daaruit blijkt een min of meer lineaire toename van de 
rechten in de eerste vijf jaar. Er zullen ook rechten betaald worden 
met betrekking tot verzoeken om nietigverklaring van inschrijvingen 
maar deze zullen in het kader van deze raming waarschijnlijk van 
minder belang zijn dan de inschrijvingsrechten. 
JAAR 
Subsidie 
200 ecu 
Subsidie 
300 ecu 
Subsidie 
400 ecu -2 
1570000 
1570000 
1570000 -1 
2254540 
2254540 
2254540 + 1 
1735600 
2040600 
1335600 +2 
3247250 
2747250 
2247250 +3 
2507250 
1707250 
907250 +4 
1967250 
967250 
-32750 +5 
-192750 
-1192750 
-2192750 
- 186 -
Indien het algemene inschrijvingsrecht 300 ecu bedraagt, leidt dit tot een 
overschot in het jaar *5 en is subsidiëring niet langer noodzakelijk. Bij 
een inschrijvingsrecht van 200 ecu wordt in het jaar +5 net een evenwicht 
bereikt zonder ruimte voor onverwachte gevolgen. De rechten inzake 
verzoeken om nietigverklaring mogen niet te hoog zijn aangezien dit 
aanleiding kan geven tot politieke moeilijkheden. Bij een 
inschrijvingsrecht van 400 ecu wordt echter een break-even bereikt in het 
jaar +4 in plaats van het jaar +5, hoewel dit zou leiden tot een 
buitensporig overschot in het jaar +5 wanneer de vernieuwingsrechten 
verschuldigd zijn. Een dergelijk overschot kan moeilijk worden verantwoord 
ten overstaan van de betalers van de rechten, niettemin verdient deze 
optie de voorkeur omdat in dat geval het evenwicht zo spoedig mogelijk 
wordt bereikt. Indien nodig kunnen de rechten in dit stadium worden 
herzien en bij deze herziening kan rekening worden gehouden met de reactie 
van de betrokkenen. 
8 Fraudebeatrijdende maatregelen 
De Voorzitter van het Bureau moet elk jaar aan de Commissie en de 
Rekenkamer rekeningen voorleggen van de totale ontvangsten en 
uitgaven van het voorgaande boekjaar van het gehele Bureau. 
Daarenboven zijn de financiële regels die gelden voor de algemene 
begroting van de Gemeenschappen, eveneens van toepassing op het 
Bureau. Derhalve worden deze procedures als fraudebestrijdende 
maatregelen beschouwd. 
- 187 -
9 Kosten-batenanaly ae 
9.1 Doelstellingen 
De voorgestelde maatregel moet tegemoet komen aan het verzoek om een 
communautair stelsel krachtens hetwelke ondernemingen via één 
procedure een modelrecht kunnen verkrijgen dat in de gehele 
Gemeenschap een gelijk effect sorteert. Na een aanloopperiode van 
vijf jaar vanaf de opening moet het Modellenbureau van de Gemeenschap 
volledig operationeel zijn, in eigen behoeften voorzien en jaarlijks 
8.000 inschrijvingen verrichten. Bovendien wordt aangenomen dat het 
jaarlijks op verzoek de geldigheid van 3.600 inschrijvingen zal 
onderzoeken en dat bij de kamers van beroep 500 gedingen tegen 
beslissingen van het Bureau zullen worden ingeleid. 
9.2 Motivering van de maatregel 
De financiële tussenkomst van de Gemeenschap is gebillijkt doordat 
een eenheidsstelsel de enige manier is om belemmeringen van de 
interne markt welke worden veroorzaakt door het bestaan van 
tegenstrijdige nationale modelrechten in de Lid-Staten, op te heffen 
zoals in punt 4.1 is vermeld en hieronder nader toegelicht. Dit kan 
niet worden bereikt via harmonisatiemaatregelen alleen. Tevens dient 
erop te worden gewezen dat slechts gedurende een relatief beperkt 
aantal jaren financiële steun van de Gemeenschap noodzakelijk zal 
zijn aangezien ernaar gestreefd wordt dat het Bureau via een 
dienstige berekening van de rechten in eigen behoeften zou voorzien 
zodra het volledig operationeel is. 
- 188 -
De verordening is erop gericht één procedure vast te stellen op grond 
waarvan één recht wordt verkregen dat op het gehele grondgebied van 
de Gemeenschap een gelijk effect sorteert. De huidige wetgeving 
inzake modellenbescherming verschilt aanzienlijk per Lid-Staat. 
Daardoor wordt de handel en de mededinging inzake produkten waarin 
een model is belichaamd, belemmerd en vervalst door het grote aantal 
aanvragen, procedures, voorschriften en nationaal vastgestelde 
uitsluitende rechten, alsmede door de navenant hoge kosten en rechten 
voor ontwerpers die bescherming beogen. 
Alhoewel een onderlinge aanpassing van de nationale wetgevingen 
inzake modellen wenselijk is, kan deze niet in de plaats treden van 
een communautair beschermingsstelsel noch voldoen aan de behoeften 
van de interne markt, aangezien de bescherming nog steeds niet verder 
zou reiken dan de grenzen van de staten waar zij werd verkregen. 
Ondanks de onderlinge aanpassing van de wetgeving blijft er een groot 
gevaar dat in andere Lid-Staten tegenstrijdige rechten kunnen 
bestaan. De enige oplossing is een supranationaal 
beschermingsstelsel. Er is derhalve behoefte aan een modelrecht dat 
rechtstreeks van toepassing is in elke Lid-Staat, en aan een 
communautaire overheid terzake van modellen die in de gehele 
Gemeenschap bevoegd is, omdat dit de enige manier is waarop een 
ontwerper via één aanvraag bij één modellenbureau overeenkomstig één 
procedure krachtens één wet een modelrecht kan verkrijgen voor een 
gebied dat alle Lid-Staten omvat. 
De onderhavige verordening is het rechtsinstrument bij uitstek om dit 
te bereiken. Zij voldoet duidelijk aan een behoefte aangezien 
nationale procedures geenszins een dergelijke supranationale 
oplossing kunnen bieden voor het probleem dat de tegenstrijdige 
rechten vormen voor de interne markt. 
- 189 -
9 «3• Follow up en evaluatie 
9.3.1 Doelmatigheidsindicatoren 
Deze omvatten : 
* het aantal bij het Bureau ingeschreven modellen 
* het aantal door het Bureau onderzochte verzoeken om 
nietigverklaring 
* het aantal zaken dat bij de kamers van beroep aanhangig werd 
gemaakt tegen beslissingen van het Bureau. 
9.3.2 Evaluatie 
Het Bureau moet jaarlijks een beheersverslag overleggen aan de 
Commissie en aan de Raad van Bestuur van het Bureau. 
9.4 Samenhang 
9.4.1 Begroting van DG XV (EX DG III) 
In de begroting van DG XV (EX DG III) is voorzien in de 
voorbereidende werkzaamheden terzake van de maatregel door de 
betrokken ambtenaren. 
9.4.2 De overeenkomstige doelstellingen 
Het Modellenbureau van de Gemeenschap kan het best een aantal 
administratieve diensten gemeenschappelijk hebben met het 
Merkenbureau van de Gemeenschap. De begrotingsprocedure en de 
financiële controle zijn geregeld overeenkomstig Afdeling 5 van 
Titel XII van het voorstel voor een verordening. Jaarlijks zullen 
voor het Modellenbureau van de Gemeenschap ramingen van ontvangsten 
en uitgaven worden verricht, welke volledig gescheiden worden 
gehouden van de begroting van het Merkenbureau. 
Er is derhalve een gemeenschappelijk belang wat de invoering van een 
Merkenbureau en een Modellenbureau van de Gemeenschap betreft. 
Niettemin dient het Modellenbureau een onafhankelijke instelling te 
zijn, daarom mag de voortgang van dit voorstel niet worden geschaad 
door een gebrek aan vooruitgang inzake het andere voorstel. 
- 190 -
9.4.3 onzekerheden 
In dit stadium kunnen geen specifieke factoren die de gevolgen van 
deze maatregel beïnvloeden, worden voorzien. 
10. Administratieve uitgaven 
10.1 Personeel van de Commissie 
Er is geen personeelsuitbreiding vereist. Op het ogenblik zijn reeds 
twee ambtenaren van niveau A voltijds bij de werkzaamheden 
betrokken. Bovendien wordt aan de werkzaamheden tijd besteed op het 
niveau van de chef d'unité en de B-ambtenaren. Dit blijft 
noodzakelijk met het oog op de werkzaamheden die met de voortgang 
van dit voorstel verband houden, inclusief de vertegenwoordiging bij 
de werkgroepen van de Raad en de verdere de gedachtenwisseling met 
de belangengroepen. 
10.2 Administratiekosten 
Bijkomende uitgaven kunnen worden veroorzaakt door : 
Dienstreizen - (begrotingslijn A 1300) 
Tien potentiële dienstreizen per jaar met een gemiddelde duur van 
twee dagen voor één persoon waarschijnlijk naar één van de 
belangrijke hoofdsteden van de Gemeenschap betekenen een jaarlijkse 
uitgave die op 7,000 ecu wordt geraamd met ingang van 1993. 
Bijzondere bijeenkomsten zoals bijeenkomsten van deskundigen -
(begrotingslijn A 2500) 
De kosten voor twee jaarlijkse bijeenkomsten met elk 20 deelnemers 
te Brussel worden op 24.000 ecu per jaar geraamd vanaf 1993. 
- 191 -
DE GEVOLGEN VAN HET VOORSTEL VOOR HET BEDRIJFSLEVEN 
(inzonderheid met betrekking tot het midden- en kleinbedrijf) 
1. Waarom is communautaire wetgeving noodzakelijk ? 
Ten einde een communautair stelsel ter bescherming van modellen in te voeren 
dat : 
(a) de ontwerpers en de desbetreffende bedrijfstakken een betere bescherming 
garandeert via één procedure die rechtstreekse en gelijke gevolgen 
sorteert in de gehele Gemeenschap, 
(b) de werking van de interne markt verbetert, 
(c) het concurrentievermogen van de Europese vormgevingsindustrie verbetert 
door ondersteuning van de erkende superioriteit van de produkten van 
Europese ontwerpers ten aanzien van concurrerende produkten uit andere 
delen van de wereld. 
2. Op welke werkzaamheden heeft het voorstel betrekking ? 
(a) De voornaamste betrokken bedrijfstak is de verwerkende industrie waarvan 
de produkten een verschijningsvorm hebben die commercieel waardevolle 
modellenkenmerken belichaamt. 
- 192 -
(b) Naar het voorkomt is het voorstel van belang voor bedrijven van elke 
omvang, zowel multinationals waar vormgeving slechts één aspect is van 
een veel complexer produkt of produktengamma, als kleine en middelgrote 
ondernemingen met slechts een zeer beperkt aantal medewerkers. In het 
laatste geval kan de vormgeving het voornaamste pluspunt van het produkt 
zijn. , 
(c) Er is geen reden om aan te nemen dat bepaalde geografische gebieden 
zullen prevaleren. 
3. Hoe kunnen de ondernemingen aan het voorstel te voldoen ? 
Een enkele communautaire inschrijving per model volstaat. Afzonderlijke 
nationale inschrijvingen op grond van verschillende nationale procedures in 
alle landen waar een potentiële markt voor het produkt bestaat, zijn 
overbodig. Het wordt de betrokken ondernemingen veel gemakkelijker gemaakt 
doordat zij bovendien aanvankelijk een automatische bescherming zullen 
genieten op grond van het niet-ingeschreven Gemeenschapsmodel. 
Anderzijds werd door verschillende verenigingen van kleine en middelgrote 
fabrikanten van auto-onderdelen opgeworpen dat de uitlegging die het Bureau 
en in laatste instantie het Europees Hof van Justitie kunnen geven aan de 
criteria inzake eigenheid en nieuwheid, in tegenstelling tot de bedoeling van 
de Commissie kan leiden tot een lagere beschermingsdrempel dan werd beoogd. 
- 193 -
Indien dit geschiedt, zou een groot aantal produkten waarvan het model 
voornamelijk van functionele aard is, nauwelijks of geen esthetische waarde 
heeft en een in grote mate vooraf bepaalde uiterlijke vorm heeft, onder de 
bescherming van de verordening vallen. 
4. Welke economische gevolgen zal het voorstel waarschijnlijk hebben ? 
(a) voor de werkgelegenheid ? 
Een vlottere communautaire bescherming moet de ontwerpers aanmoedigen te 
innoveren en hun produkten op ruimere schaal op de markt te brengen, hetgeen 
een gunstig effect zal sorteren op de werkgelegenheid in het bijzonder in 
kleine ondernemingen. 
Deze rechten moeten in acht worden genomen door derden, onder meer 
concurrerende fabrikanten en door personen die de onder de 
modellenbescherming vallende produkten van anderen verhandelen. Het voorstel 
omvat evenwel maatregelen die gericht zijn op het vermijden van onrechtmatig 
hinderlijke gevolgen voor de handel in vervangstukken van samengestelde 
produkten zoals auto's door kleine en middelgrote ondernemingen. 
(b) voor de investeringen en de oprichting van nieuwe ondernemingen ? 
De communautaire modellenbescherming zal de ondernemingen veel meer 
vertrouwen geven in de mogelijheid om de kosten te rekuperen en aldus de 
investeringen aanmoedigen. De gevolgen voor grote ondernemingen in de 
verwerkende industrie waar vormgeving misschien slechts één aspekt van een 
produkt vertegenwoordigt, vallen moeilijk exact in te schatten, toch heeft de 
industrie duidelijk blijk gegeven van het belang dat zij hecht aan de 
communautaire modellenbescherming. Tevens zou de oprichting van kleine 
ondernemingen waar de nadruk op de vormgeving van een produkt wordt gelegd, 
worden aangemoedigd. 
- 194 -
Ten aanzien van ondernemingen die produkten verhandelen welke onder de 
modellenbescherming vallen, zijn er bepalingen die in zekere mate de 
uitoefening van modelrechten beperken ten overstaan van diegenen die werkzaam 
zijn op de vervangingsmarkt, zoals onder meer leveranciers, herstellers en 
verzekeraars op de markt van toebehoren en vervangstukken voor auto"s. 
Terwijl de bepalingen bescherming bieden met het oog op een bevordering van 
de creativiteit, laten zij bovendien enige mededinging van onafhankelijke 
fabrikanten toe. 
(c) voor de concurrentiepositie van de ondernemingen ? 
Het vertrouwen dat door de vlot verkregen communautaire bescherming is 
ingegeven, moet een aanmoediging zijn voor een uitgebreider gebruik van 
vaardigheden terzake van vormgeving en een grondiger exploitatie van de 
rechten die eruit voortvloeien. Het ligt in de aard van voor bescherming 
vatbare modellen dat zij de mogelijkheden voor andere ontwerpers in een 
bepaald produktgebied onverlet laten en het verhoogde concurrentievermogen 
dat uit deze vrijheid voortvloeit dient ondernemingen van elke omvang ten 
goede te komen zonder een ernstige bedreiging te vormen voor zelfs de zeer 
kleine ondernemingen. 
5. Wordt in het voorstel rekening gehouden met de specifieke situatie van het 
midden- en kleinbedrijf ? 
Er wordt naar gestreefd de rechten voor het ingeschreven Gemeenschapsmodel zo 
laag mogelijk te houden. Hoewel de maatregelen in het voorstel niet specifiek 
op het midden- en kleinbedrijf zijn gericht, kunnen zij kleine en middelgrote 
ondernemingen verhoudingsgewijs meer ten goede komen dan grote ondernemingen 
omdat de eenvoudige procedure en de lagere kosten om communautaire 
bescherming te verkrijgen van groter belang zijn voor het midden- en 
kleinbedrijf. Vele van de meest vernieuwende en originele hedendaagse 
ontwerpers kunnen geneigd zijn zich in kleine ondernemingen te verenigen. 
* 195 -
in het voorstel worden uitsluitende rechten ingevoerd voor ontwerpers en hun 
rechtverkrijgenden. Deze rechten moeten door de concurrenten in acht worden 
genomen. Met betrekking tot kleine en middelgrote ondernemingen die onder de 
modellenbescherming vallende produkten van anderen verhandelen, is het niet 
dienstig dat vrijstellingen voor specifieke bedrijfstakken in het industriële 
eigendomsrecht zelf zijn vervat. Om genoemde redenen kunnen handelaren in en 
fabrikanten van vervangstukken in zekere mate beschermd worden tegen de 
uitoefening van dergelijke rechten ten aanzien van de bedoelde stukken. 
Aangezien de rechten zonder onderzoek tot stand komen, moet het 
Modellenbureau van de Gemeenschap zorgen voor een goedkope procedure om de 
geldigheid van modelrechten die (kunnen) worden uitgeoefend, te betwisten. In 
het voorstel is duidelijk bepaald dat de Commissie en de Lid-Staten actief 
kunnen optreden in dit proces ten einde te garanderen dat de relevante 
bepalingen op de beoogde wijze worden toegepast. 
Sommige kringen waren ervoor bevreesd dat het zonder onderzoek in werking 
treden van dergelijke rechten zou leiden tot buitensporig procederen. Uit de 
ervaring van de Lid-Staten, onder meer Duitsland en Frankrijk, blijkt dat 
deze vrees ongegrond is. Geschillen kunnen niet volledig vermeden worden en 
kunnen in voorkomend geval duur zijn. 
6. Overleg 
De diensten van de Commissie hebben een groenboek betreffende de juridische 
bescherming van modellen van nijverheid (III/F/5131/91) gepubliceerd dat een 
ruime verspreiding heeft gekend onder duizenden belanghebbenden. Op grond van 
een aanzienlijk aantal opmerkingen van belangrijke bedrijfsorganisaties 
werden de belanghebbenden uitgenodigd op een hoorzitting die op 25 en 
26 februari 1992 te Brussel werd gehouden. De reacties waren in het algemeen 
zeer gunstig en hoewel over veel detailpunten van gedachten moet worden 
gewisseld, zijn er slechts weinig moeilijkheden waarvoor een oplossing moet 
worden gevonden. Zij houden voornamelijk verband met de beschermingscriteria 
en de soorten modellen die niet voor bescherming in aanmerking kunnen komen. 
- 196 -
Sommigen waren ervoor bevreesd dat door het bestaan van modelrechten een 
monopolie zou worden ingevoerd met betrekking tot de fabricage van bepaalde 
functionele produkten omdat esthetische vormgeving niet van functionele werd 
onderscheiden. De ervaring leert echter dat dit onderscheid voornamelijk 
arbitrair is en dat in elk geval in zekere mate moet worden gezorgd voor een 
bescherming van functionele modellen. In de modellenverordening is de 
bescherming afhankelijk van de onderscheidende uiterlijke kenmerken. In het 
licht hiervan is deze vrees ongegrond. 
Sommige bedrijfstakken hebben erop gewezen dat het de markt voor 
vervangstukken ten goede zou komen indien een model dat volledig is bepaald 
door de noodzaak om het produkt waarin het is belichaamd, mechanisch met een 
ander produkt samen te voegen, niet wordt beschermd. In het voorstel zijn 
bepalingen in die zin opgenomen. Deze bekommernis was meer bepaald aan de 
orde bij de auto- en computerindustrie waar onafhankelijke fabrikanten van 
vervangstukken argumenten wezen op het gevaar voor een monopoliepositie van 
de oorspronkelijke fabrikanten. ACEA^1) dat de autofabrikanten 
vertegenwoordigt, heeft er uitdrukkelijk op gewezen dat zij een 
modellenbescherming van bepaalde onderdelen van auto's verdienen en nodig 
hebben om hun vormgevingskosten te recupereren. Derhalve zijn zij van mening 
dat zij voldoende toegevingen hebben gedaan door de bepalingen te aanvaarden 
op grond waarvan de vormgeving van een produkt die geheel is bepaald door de 
wijze waarop het mechanisch met een ander produkt moet worden verbonden, niet 
voor bescherming vatbaar is. EAPA<2), CLEDIPA(3), AIRc(4)en CLEPA(5) die 
de fabrikanten van onderdelen en vervangstukken vertegenwoordigen, blijven 
daarentegen niet alleen uitdrukkelijk pleiten tegen bescherming van modellen 
die mechanisch moeten passen, maar ook tegen bescherming van andere modellen 
die visueel bij elkaar moeten passen, meer bepaald de overige delen van een 
samengesteld produkt zoals een auto. Zij hebben verschillende oplossingen 
aangedragen, onder meer een "must-match"-uitzondering op de bescherming of 
(1) ACEA : Association des Constructeurs Européens d'Automobiles 
(2) EAPA : European Automotive Panel Association 
(3) CLEDIPA : Comité de Liaison Européen de la Distribution Indépendante de 
Pièces de rechange et Equipements pour Automobiles 
(4) AIRC : Association Internationale des Réparateurs en Carosserie 
(5) CLEPA : Comité de Liaison de la Construction d'Equipements et de Pièces 
d'Automobiles 
- 197 -
een voorschrift inzake wettelijke licenties. Zij verzetten zich niet tegen 
het betalen van royalties maar wel tegen het verbod om onderdelen te 
fabriceren en te verhandelen. Vertegenwoordigers van het verzekeringswezen en 
de consumenten werpen eveneens op dat de modellenbescherming van dergelijke 
stukken zal leiden tot hogere herstellingskosten en verzekeringspremies. 
- 198 -
ISSN 0254-1513 
COM(93) 342 def. 
DOCUMENTEN 
NL 08 
Catalogusnummer : CB-CO-93-414-NL-C 
ISBN 92-77-58378-9 
Bureau voor officiële publikaties der Europese Gemeenschappen 
L-2985 Luxemburg