VERSLAG VAN DE COMMISSIE - Jaarverslag van de Commissie over de stand en het beheer van het Garantiefonds in het begrotingsjaar 2001

INHOUDSOPGAVE

1. Juridische grondslag

2. Stand van het Fonds op 31 december 2001

3. Middelen van het Fonds

3.1. Overmakingen uit de algemene begroting voor het begrotingsjaar

3.2. Rente over de belegging van de beschikbare middelen van het Fonds

3.3. Nabetalingen door in gebreke gebleven debiteuren

4. Lasten van het Fonds

4.1. Betalingen voor in gebreke blijvende debiteuren

4.2. Vergoeding van de EIB

BIJLAGE I: Juridische grondslagen van de overmakingen uit de algemene begroting aan het Garantiefonds

1. Besluiten waarop kredietoverschrijving nr. 10/2001 betrekking heeft

2. Besluiten waarop kredietoverschrijving nr. 24/2001 betrekking heeft

3. Besluit waarop kredietoverschrijving nr. 49/2001 betrekking heeft

4. Besluit waarop kredietoverschrijving nr. 48/2001 betrekking heeft

BIJLAGE II: Verslag van de EIB over de stand en het beheer van het Fonds - Jaarrekening en financiële balans op 31 december 2001

1. Ontwikkeling van het Fonds in 2001

2. Stand van het Fonds

2.1. Middelen van het Fonds op 31 december 2001

2.2. Activa van het Fonds op 31 december 2001

3. Analyse van de beleggingen van het Garantiefonds: algemeen en per beleggingsvorm

3.1. Analyse van de liquiditeit

3.2. Analyse van het resultaat

3.3. Analyse per beleggingsvorm

3.3.1. Rendement van de kasmiddelen

3.3.2 Rendement van de obligatieportefeuille

BIJLAGE III: Geconsolideerde financiële balans van het Garantiefonds op 31 december 2001

1. Juridische grondslag

Bij Verordening (EG, Euratom) nr. 2728/94 van de Raad van 31 oktober 1994 is een Garantiefonds ingesteld voor de terugbetaling van de crediteuren van de Gemeenschap wanneer de nemer van een door de Gemeenschap toegekende of gegarandeerde lening in gebreke blijft.

Overeenkomstig artikel 6 van deze verordening heeft de Commissie het financiële beheer van het Fonds toevertrouwd aan de Europese Investeringsbank (EIB), in het kader van een overeenkomst tussen de Gemeenschap en de EIB die op 23 november 1994 in Brussel en op 25 november 1994 in Luxemburg werd ondertekend (de "overeenkomst").

In artikel 8, lid 2, van deze overeenkomst is bepaald dat de EIB elk jaar vóór 1 maart aan de Commissie een verslag over de stand en het beheer van het Fonds, alsmede de jaarrekening en de financiële balans van het Fonds voor het voorgaande jaar toezendt. Een uittreksel uit dit verslag voor begrotingsjaar 2001 is bijgevoegd in bijlage II.

In artikel 7 van de verordening tot instelling van het Fonds is bepaald dat de Commissie uiterlijk op 31 maart van het volgende begrotingsjaar een jaarverslag over de stand en het beheer van het Fonds tijdens het voorgaande begrotingsjaar toezendt aan het Europees Parlement, de Raad en de Rekenkamer.

2. Stand van het Fonds op 31 december 2001

Bij de afsluiting van het begrotingsjaar 2001 beliepen de beschikbare middelen van het Fonds 1 775 228 997,43 euro (bijlage II). Sinds de instelling van het Fonds omvat dit bedrag:

- de overmakingen aan het Fonds (2 031 879 500,00 euro);

- het gecumuleerde resultaat van de begrotingsjaren (379 604 451,63 euro), inclusief provisies en achterstandsrente op laattijdig geïnde bedragen;

- de nabetalingen door derde landen (568 217 579,44 euro);

- de schulden die overeenkomen met de niet aan de EIB afgedragen vergoedingen (805 405,80 euro);

- verminderd met de gehonoreerde garanties (468 662 140,15 euro) en de gecumuleerde terugstorting in de begroting van het surplus van het Fonds (637 060 000,00 euro).

Op 31 december 2001 bedroegen de middelen van het Fonds, na aftrek van de vergoeding van de EIB, 1 774 423 951,63 euro.

De totale geconsolideerde balans (bijlage III) bedroeg 1 775 228 997,24 euro, waarvan 475 100 000,00 euro in termijntegoeden (bankdeposito's), 25 491 970,66 euro in direct opvraagbare tegoeden (zichtrekening) en 1 244 130 504,71 euro in effecten.

Artikel 3 van de verordening tot instelling van het Fonds bepaalt dat de middelen van het Fonds een voldoende hoog niveau (streefbedrag) moeten bereiken, dat is vastgesteld op 9% van het uitstaande bedrag in hoofdsom van het totaal van de verplichtingen van de Gemeenschap die voortvloeien uit elke operatie, vermeerderd met de verschuldigde en niet-betaalde rente.

Op 31 december 2001 beliepen de uitstaande leningen en garanties ten gunste van derde landen, vermeerderd met 147,69 miljoen euro aan verschuldigde en niet-betaalde rente, 15 577,34 miljoen euro.

De verhouding tussen de middelen van het Fonds en het uitstaande bedrag volgens de in de verordening gegeven definitie was 11,39%, dus hoger dan de voor het streefbedrag vastgestelde 9%. Er moeten dus middelen van het Fonds worden teruggeboekt naar de algemene begroting van de Gemeenschappen, zoals overeenkomstig artikel 3, derde alinea, van de verordening moet geschieden indien het streefbedrag wordt bereikt. Het gaat om een bedrag van 372,46 miljoen euro.

In de volgende punten wordt de ontwikkeling van de middelen en de lasten van het Fonds in 2001 nader beschreven.

3. Middelen van het Fonds

3.1. Overmakingen uit de algemene begroting voor het begrotingsjaar

In artikel 1 van de verordening van 25 mei 1999 tot wijziging van de verordening tot instelling van een Garantiefonds is bepaald dat het Fonds zijn middelen ontvangt uit overmakingen uit de algemene begroting van 9% van het bedrag in hoofdsom van de leningen en garanties totdat het Fonds het streefbedrag heeft bereikt. Dit artikel bepaalt ook dat het voorzieningspercentage voor nieuwe operaties op 10% wordt gebracht indien de middelen van het Fonds ten gevolge van het honoreren van garanties minder dan 75% van het streefbedrag bedragen.

De juridische grondslagen van de praktische regels voor de voorzieningen worden beschreven in bijlage I.

Ingevolge de beschikking van de Raad van 31 oktober 1994 betreffende de begrotingsdiscipline kan in de algemene begroting een reserve voor leningen en garanties op leningen worden opgenomen. Deze begrotingspost, waarvoor in 2001 208 miljoen euro was uitgetrokken, dient om het Garantiefonds door kredietoverschrijvingen naar de begrotingspost voor overmakingen aan het Fonds van middelen te voorzien.

Op deze juridische grondslagen heeft de begrotingsautoriteit in 2001 vier kredietoverschrijvingen goedgekeurd, waarmee het Garantiefonds van middelen werd voorzien voor een totaal bedrag van 207 176 000 euro:

- kredietoverschrijving nr. 10/2001 voor 169 151 000 euro: deze eerste overschrijving aan het begin van het begrotingsjaar diende om het Garantiefonds overeenkomstig de besluiten van de Raad van 24 januari 1994, 19 mei 1998 en 22 december 1999 van middelen te voorzien volgens de praktische regels voor overmakingen in de bijlage bij de verordening tot instelling van het Fonds;

- kredietoverschrijving nr. 24/2001 voor 20 250 000 euro: deze tweede overschrijving diende om het Garantiefonds van middelen te voorzien op grond van de op 16 juli 2001 door de Raad goedgekeurde leningen. Bijlage I vermeldt de besluiten waarop deze overschrijving betrekking heeft;

- kredietoverschrijving nr. 49/2001 voor 8 775 000 euro: deze derde overschrijving diende om het Garantiefonds van middelen te voorzien op grond van de op 6 november 2001 door de Raad goedgekeurde leningen. Bijlage I vermeldt de besluiten waarop deze overschrijving betrekking heeft;

- kredietoverschrijving nr. 48/2001 voor 9 000 000 euro: deze vierde overschrijving diende om het Garantiefonds van middelen te voorzien op grond van de op 6 november 2001 door de Raad goedgekeurde leningen. Bijlage I vermeldt het besluit waarop deze overschrijving betrekking heeft.

De eerste van de vier overschrijvingen aan het Fonds is uitgevoerd in augustus, de tweede in november en de twee volgende in december 2001.

3.2. Rente over de belegging van de beschikbare middelen van het Fonds

De beschikbare middelen van het Fonds worden belegd volgens de beheersbeginselen in de bijlage bij de overeenkomst tussen de Gemeenschap en de EIB.

De beleggingsprincipes houden met name in dat het Fonds gedurende de eerste jaren waarin het operationeel is en zolang het totale belegde bedrag minder dan 300 miljoen ecu bedraagt, wordt beschouwd als een geldmarktfonds en uitsluitend belegt in instrumenten met een looptijd van ten hoogste een jaar. Aangezien de middelen van het Fonds in 1995 de drempel van 300 miljoen ecu hebben overschreden, heeft de Commissie in overleg met de EIB besloten de principes begin 1996 te wijzigen.

Onder de nieuwe regels wordt in beginsel één derde in instrumenten tot een jaar en twee derde in instrumenten tot tien jaar belegd, met minimaal 150 miljoen euro voor de korte termijn. In geen geval mag de gemiddelde looptijd van de beleggingen van het Fonds langer dan vijf jaar zijn.

De lijst van banken waarbij gelden mogen worden gedeponeerd, is door de Commissie en de EIB in onderling overleg opgesteld. De oorspronkelijke lijst is met instemming van de Commissie enkele malen aangepast aan de laatste wijzigingen in de ratings van de depositobanken. De meeste van deze banken zijn lid van het euro-verrekeningssysteem. Zij hebben alle een rating van Moody's van minimaal A1 voor de lange en P1 voor de korte termijn. Voor de beleggingen bij deze banken gelden regels om diversificatie te waarborgen en risicoconcentratie te vermijden.

In 2001 bedroeg de rente op de bankdeposito's, rekeningen en effecten van het Garantiefonds 74 075 440,41 euro, waarvan:

- rente op bankdeposito's: 21 824 796,33 euro. Dit was de stand op 31 december 2001, inclusief de ontvangen rente op bankdeposito's (23 175 406,99 euro) en de wijziging van de opgelopen rente (-1 350 610,66 euro) in 2001. De opgelopen rente is rente die het Fonds pas na de afsluiting van het boekjaar op de vervaldagen van de beleggingen ontvangt. Van de op 31 december 2001 geboekte opgelopen rente (2 720 154,34 euro) wordt de in 2000 geboekte en in 2001 ontvangen opgelopen rente (4 070 765,00 euro) afgetrokken;

- rente op rekeningen-courant: 159 108,52 euro aan rente op de zichtrekening;

- rente op effecten: 52 091 535,56 euro aan rente op beleggingen in effecten volgens de beginselen in de overeenkomst waarbij de EIB met het beheer van de middelen van het Fonds is belast. Hiervan moet echter 3 547 010,86 euro worden afgetrokken voor het deel van het pro rata temporis over de restlooptijd van de effecten gespreide verschil tussen boekwaarde en aflossingswaarde dat ten laste van het boekjaar wordt genomen (overeenstemmend met de spreiding van agio of disagio in de winst-en-verliesrekening).

Deze rente is opgenomen in het resultaat van het begrotingsjaar.

3.3. Nabetalingen door in gebreke gebleven debiteuren

De gecumuleerde nabetalingen door in gebreke gebleven landen waarvoor het Fonds een garantie heeft gehonoreerd, vormden een aanvulling van de middelen van het Fonds met in totaal 568 217 579,44 euro (bijlage II, punt 2.1).

4. Lasten van het Fonds

4.1. Betalingen voor in gebreke blijvende debiteuren

In 2001 heeft het Fonds tweemaal een garantie gehonoreerd, voor in totaal 9 746 825,23 euro (bijlage II, punt 2.1).

4.2. Vergoeding van de EIB

Artikel 6 van de beheersovereenkomst stelt een jaarlijkse provisie van 0,125% van de gemiddelde maandelijkse activa van het Fonds vast. Deze provisie wordt opnieuw bezien aan het einde van het jaar waarin de beschikbare middelen van het Fonds 300 miljoen ecu bereiken en ten laatste drie jaar na de eerste overmaking aan het Fonds. Daarbij wordt rekening gehouden met onder meer de ontwikkeling van de activiteiten van het Fonds.

Aangezien de middelen van het Fonds eind 1995 300 miljoen ecu hadden bereikt, is de vergoeding van de EIB opnieuw bezien. Gezien de door de EIB opgedane ervaring met de hoeveelheid werk die het beheer met zich meebrengt, is de jaarlijkse vergoeding bij een aanhangsel van 17 en 23 september 1996 bij de overeenkomst met terugwerkende kracht vanaf 31 december 1994 verlaagd tot 0,05% van de activa van het Fonds.

Voor 2001 is de vergoeding van de EIB vastgesteld op 805 045,80 euro. Ze is in de winst-en-verliesrekening opgenomen en op de passiefzijde van de balans als overlopende post geboekt. De betaling aan de EIB gebeurt in de loop van de eerste helft van 2002.

BIJLAGE I Juridische grondslagen van de overmakingen uit de algemene begroting aan het Garantiefonds

In de bijlage bij de verordening, die betrekking heeft op de praktische regels voor overmakingen aan het Garantiefonds, is bepaald dat overmakingen aan het Fonds in verband met uit hoofde van een kaderregeling aangegane/verstrekte leningen of garanties aan financiële instellingen die over verscheidene jaren lopen en een micro-economische en structurele bestemming hebben, geschieden in jaarlijkse tranches, die worden berekend op basis van de jaarlijkse bedragen in het financieel memorandum bij het Commissievoorstel, dat in voorkomend geval op grond van het besluit van de Raad wordt aangepast.

De aan het Fonds over te maken bedragen in verband met andere aangegane/verstrekte leningen van de Gemeenschap in een of meer tranches, zoals betalingsbalans leningen aan derde landen, worden berekend op basis van het totaalbedrag van de operatie waartoe de Raad heeft besloten.

In 2001 zijn volgens deze regels vier kredietoverschrijvingen verricht.

1. Besluiten waarop kredietoverschrijving nr. 10/2001 betrekking heeft

In het kader van de financiële samenwerking met alle mediterrane landen:

- Besluit van de Raad van 24 januari 1994, waarbij aan Syrië een driejarige lening van 115 miljoen ecu werd toegekend;

- Besluit van de Raad van 19 mei 1998 tot verlening van een garantie van de Gemeenschap voor verliezen van de Europese Investeringsbank op leningen voor projecten in de voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië, en tot wijziging van Besluit 97/256/EG tot verlening van een garantie van de Gemeenschap voor verliezen van de Europese Investeringsbank op leningen voor projecten buiten de Gemeenschap (landen in Midden- en Oost-Europa, mediterrane landen, landen in Azië en Latijns-Amerika, Zuid-Afrika);

- Besluit van de Raad van 22 december 1999 tot verlening van een garantie van de Gemeenschap voor verliezen van de Europese Investeringsbank op leningen voor projecten buiten de Gemeenschap (Midden- en Oost-Europa, Middellandse-Zeegebied, Latijns-Amerika en Azië en de Republiek Zuid-Afrika), met een maximum aan leningen van 18 410 miljoen euro dat betrekking heeft op een periode van zeven jaar die ingaat op 1 februari 2000 voor de landen in Midden- en Oost-Europa, het Middellandse-Zeegebied en Latijns-Amerika en Azië, en op 1 juli 2000 voor de Republiek Zuid-Afrika, en die voor alle regio's eindigt op 31 januari 2007.

2. Besluiten waarop kredietoverschrijving nr. 24/2001 betrekking heeft

Besluit 2001/549/EG van de Raad van 16 juli 2001 tot toekenning van macrofinanciële bijstand aan de Federale Republiek Joegoslavië, in de vorm van een lening van 225 miljoen euro.

3. Besluit waarop kredietoverschrijving nr. 49/2001 betrekking heeft

Besluit van de Raad van 6 november 2001 tot wijziging van Besluit 2000/24/EG met het oog op de uitbreiding van de aan de Europese Investeringsbank verleende garantie van de Gemeenschap tot leningen voor projecten in de Federale Republiek Joegoslavië. Voor deze leningen geldt een totaal maximum van 350 miljoen euro, waarvan 150 miljoen in 2001.

4. Besluit waarop kredietoverschrijving nr. 48/2001 betrekking heeft

Besluit 2001/777/EG van de Raad van 6 november 2001 tot verlening van een garantie van de Gemeenschap voor verliezen van de Europese Investeringsbank op buitengewone leningen, in het kader van de Noordelijke Dimensie verstrekt voor concrete milieuprojecten in het gebied rond de Oostzee in Rusland. Voor deze lening geldt een totaal maximum van 100 miljoen euro.

BIJLAGE II Garantiefonds - Beheersverslag van 31 december 2001

1. Ontwikkeling van het Fonds in 2001

1.1. Op 31 december 2001 bedroegen de activa van het Fonds 1 744,7 miljoen euro (punt 2.2), tegenover 1 410,1 miljoen euro op 31 december 2000, hetgeen een stijging met 334,6 miljoen euro betekent.

>REFERENTIE NAAR EEN GRAFIEK>

Figuur 1: Ontwikkeling van de activa in 2001

1.2. De middelen werden in 2001 met 207,2 miljoen euro aangevuld. Op 29 augustus werden ze met 169,2 miljoen euro aangevuld, terwijl het Fonds 165,4 miljoen euro aan op 31 december 2000 overtollige middelen aan de Commissie terugstortte; het ontving dus per saldo 3,8 miljoen euro. Samen met de aanvullingen van 17,8 miljoen euro op 27 december en 20,2 miljoen euro op 28 december 2001 bedroeg de totale aanvulling voor 2001 207,2 miljoen euro.

1.3. De ontvangsten per beleggingsvorm stonden in verhouding tot de spreiding van de beleggingen over de obligatie- (2/3) en de geldmarkt (1/3), zoals de EIB en de Commissie zijn overeengekomen. Het beheersresultaat bedroeg op 31 december 2001 69,6 miljoen euro, tegenover 57,4 miljoen euro op 31 december 2000. De opbrengst van de obligatieportefeuille (na spreiding van agio of disagio) bedroeg 48,5 miljoen euro (meer dan 69% van het resultaat op 31 december 2001). De opbrengst van de geldbeleggingen bedroeg 21,8 miljoen euro (31% van het totaal).

2. Stand van het Fonds

2.1. Middelen van het Fonds op 31 december 2001

Het saldo van het Garantiefonds is tussen 31 december 2000 en 31 december 2001 met 273 miljoen euro (meer dan 22%) toegenomen van 1 221 miljoen euro tot 1 494 miljoen euro. Deze ontwikkeling was het gevolg van de volgende veranderingen:

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

Het Fonds heeft in 2001 voor 9,7 miljoen euro aan garanties gehonoreerd.

In 2001 bedroegen de nabetalingen van in gebreke gebleven debiteuren 241,2 miljoen euro.

2.2. Activa van het Fonds op 31 december 2001

Op 31 december 2001 bedroegen de activa van het Fonds 1 744,7 miljoen euro. De samenstelling van dit bedrag is hieronder beschreven. Het Fonds werkt slechts met één valuta, de euro.

- 475,1 miljoen euro aan geldbeleggingen (bankdeposito's)

- 25,5 miljoen euro op de rekening-courant [1]

[1] Uitzonderlijke situatie na ontvangst op de rekening van 20 miljoen euro eind december 2001, in afwachting van herbelegging op de geld- of obligatiemarkt.

- 1 244,1 miljoen euro aan effecten (met vaste of variabele rente) (zie tabel in 3.1)

3. Analyse van het Garantiefonds: algemeen en per beleggingsvorm

3.1. Analyse van de liquiditeit

Zoals de diensten van de EIB en de Commissie in de loop van 2001 zijn overeengekomen, is het aandeel vastrentende effecten in de beleggingsportefeuille verhoogd. De laatste drie maanden is er daarom steeds meer in deze effecten geïnvesteerd en is ook de gemiddelde looptijd verlengd.

Aan het eind van het jaar was bijna tweederde van de obligatiebeleggingen vastrentend, terwijl dit aandeel in voorgaande jaren circa 50% bedroeg. De gemiddelde looptijd van de vastrentende obligaties bedroeg bijna 3,5 jaar, tegenover 2,2-2,5 jaar in voorgaande jaren, en er werd over de hele curve van 0 tot 10 jaar belegd (in voorgaande jaren was de maximaal toegestane restlooptijd vijf jaar).

Verdeling van de middelen van het Fonds in 2001

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

3.2. Analyse van het resultaat

De totale boekhoudkundige winst uit de activiteit van het Garantiefonds bedroeg netto 69,6 miljoen euro. Het gemiddelde rendement bedroeg 4,49% [2] op een gemiddeld kapitaal van 1,529 miljoen euro. Dit betekent een gemiddelde spread van 35 basispunten boven de referentierente driemaands Euribid, die in deze periode 4,14% bedroeg (zie 3.3.1).

[2] Met dagtellingsconventie werkelijk/360.

De beleggingsinkomsten waren op 31 december 2001 als volgt verdeeld:

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

3.3. Analyse per beleggingsvorm

3.3.1. Rendement van de kasmiddelen

Het gemiddelde rendement van de geldbeleggingen bedroeg in 2001 4,45%, tegenover een gemiddelde van 4,14% voor de variabele driemaands Euribid-referentie.

Dit komt neer op een spread van 31 basispunten boven de benchmark [3] in 2001, tegenover 13 basispunten in 2000. De marge bij de afsluiting van de transacties komt overigens niet in deze spread tot uiting en speelt geen rol bij de berekening van het rendement.

[3] De spread is het verschil tussen het behaalde rendement van de bankdeposito's en de variabele benchmark (de dagelijks genoteerde driemaands Euribid).

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

De rente op de bankdeposito's bedroeg in 2001 (januari-december) 21,8 miljoen euro op een gemiddeld kapitaal van 480 miljoen euro.

* Ontwikkeling van het rendement en de referentierente in 2001

* Onderstaande tabel geeft het rendement van de geldbeleggingen en de driemaands Euribid-referentie weer.

>REFERENTIE NAAR EEN GRAFIEK>

Figuur 2: Ontwikkeling van het rendement ten opzichte van de benchmark

Bij een dalende korte rente ligt het rendement van geldbeleggingen doorgaans boven de benchmark. Het absolute rendement van de portefeuille heeft de markt gevolgd en is in 2001 met 1,42% gedaald. De referentierente van de Europese Centrale Bank is in de loop van het jaar met 150 basispunten gedaald, van 4,75% tot 3,25%. In 2000 gebeurde het omgekeerde (de referentierente steeg van 3,00% tot 4,75%); zowel de inkomsten als het rendement van de geldbeleggingen bevonden zich eind 2001 weer op het niveau van begin 2000. Het totale gemiddelde cumulatieve rendement voor 2000-2001 bedroeg 4,98%, wat een spread van 17 basispunten betekende.

* Profiel van de tegenpartijen

Overeenkomstig de tussen de Europese Gemeenschap en de EIB gesloten overeenkomst betreffende het beheer van het Garantiefonds worden gelden alleen geplaatst bij tegenpartijen met minimaal een A1-rating.

>REFERENTIE NAAR EEN GRAFIEK>

Figuur 3: Verdeling van de deposito's per tegenpartij op 31 december 2001

De EIB tracht de beleggingen over alle landen van de Europese Unie te spreiden en tegelijkertijd een goed rendement te behalen.

3.3.2. Rendement van de obligatieportefeuille

De obligatieportefeuille dient voor langetermijnbeleggingen en bevat effecten in euro's, die zijn gekocht met de bedoeling ze tot de eindvervaldag te houden. Op 31 december 2001 bevatte de portefeuille voor 108,3 miljoen euro vastrentende effecten met een restlooptijd van 3-12 maanden, voor 775,7 miljoen euro vastrentende effecten met een restlooptijd van 1-10 jaar en voor 360,1 miljoen euro effecten met variabele rente.

Op 31 december 2001 bedroeg het resultaat van de portefeuille 48,5 miljoen euro. Dit bestond uit de volgende elementen:

Ontvangen rente 52 091 535,56

Spreiding van agio of disagio 3 547 010,86

48 544 524,70

De boekwaarde van de effecten in deze portefeuille is gelijk aan de aanschafkosten. Het verschil tussen de boekwaarde en de terugbetalingswaarde is het agio of disagio, dat pro rata temporis over de restlooptijd van elk effect wordt gespreid.

Op 31 december 2001 bedroeg de nominale waarde van de portefeuille 1 231,3 miljoen euro bij een boekwaarde van 1 244,1 miljoen euro (na spreiding van agio of disagio).

Op 31 december 2001 bedroeg het boekhoudkundig rendement van de beleggingsportefeuille 4,61% [4], tegenover 4,34% op 31 december 2000. De totale spread was 35 basispunten boven de samengestelde benchmark (Salomon-index voor vastrentend papier [5] en driemaands Euribid voor effecten met variabele rente), waarvoor het rendement 4,26% bedroeg (bijlage II). Dit positieve resultaat is grotendeels te danken aan de algemene rentedaling in 2001. De nieuwe beleggingen hadden meestal een looptijd van 5-10 jaar, waardoor de gemiddelde looptijd van de portefeuille beduidend is gestegen. Men mag echter niet uit het oog verliezen dat het voor de benchmark om genoteerde rendementen gaat, terwijl het portefeuillerendement een gemiddelde op basis van de aankoopprijzen is.

[4] Met dagtellingsconventie werkelijk/365.

[5] Deze referentie wordt aan de verlengde gemiddelde looptijd en de nieuwe maximale restlooptijd van tien jaar aangepast zodra de EIB en de Commissie de nieuwe strategie goedkeuren.

Ontwikkeling van het rendement op Duitse overheidsobligaties in 2001 (bron: Bloomberg)

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

Op 31 december 2001 bedroeg de marktwaarde van de beleggingsportefeuille 1 248,8 miljoen euro bij een boekwaarde van 1 244,1 miljoen euro (na spreiding van agio of disagio). Dat komt neer op een latente waardestijging van 4,7 miljoen euro, tegenover een latente waardedaling van 0,5 miljoen euro bij een boekwaarde van 919,3 miljoen euro op 31 december 2000.

* Ontwikkeling van de marktwaarde ten opzichte van de boekwaarde in 2001

>REFERENTIE NAAR EEN GRAFIEK>

Figuur 5: Ontwikkeling van de marktwaarde ten opzichte van de boekwaarde in 2001

* Spreiding van de portefeuille over effecten met vaste en effecten met variabele rente

>REFERENTIE NAAR EEN GRAFIEK>

Figuur 6: Spreiding van de portefeuille over effecten met vaste en effecten met variabele rente op 31 december 2001

* Terugbetalingen voor de effecten in portefeuille

>REFERENTIE NAAR EEN GRAFIEK>

Figuur 7: Beleggingsportefeuille: toekomstige terugbetalingen (31 december 2001)

* De laatste vervaldatum van de vastrentende effecten is 18 mei 2011.

* Emittenten

De emittenten van de effecten in portefeuille zijn:

- ofwel EU-lidstaten, door de EU gegarandeerde instellingen, leden van de G10 of supranationale instellingen;

- ofwel andere soevereine staten met een rating van ten minste Aa3;

- ofwel andere emittenten met een Aaa-rating.

Op 31 december 2001 waren de emittenten als volgt verdeeld:

>REFERENTIE NAAR EEN GRAFIEK>

Figuur 8: Beleggingsportefeuille: emittenten op 31 december 2001

Rendement van de obligatieportefeuille van het Garantiefonds

>REFERENTIE NAAR EEN GRAFIEK>

>REFERENTIE NAAR EEN GRAFIEK>

>REFERENTIE NAAR EEN GRAFIEK>

BIJLAGE III Geconsolideerde financiële balans van het Garantiefonds op 31 december 2001

De geconsolideerde financiële balans op 31 december 2001 is een aanvulling op de stand van het Garantiefonds (bijlage II).

Er bestaat een boekhoudkundige symmetrie tussen de stand en de geconsolideerde balans van het Fonds wegens de inning van de vorderingen op de nemers van door de Gemeenschap toegekende of gegarandeerde leningen uit hoofde van op de vervaldagen achterstallige aflossingen of rentebetalingen van derde landen of van door garanties van het Fonds gedekte achterstandsrente en op 31 december 2001 verschuldigde, maar niet-ontvangen achterstandsrente.

GECONSOLIDEERDE FINANCIËLE BALANS VAN HET GARANTIEFONDS OP 31 DECEMBER 2001

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

(1) Hoofdsom, rente, door garanties van het Fonds gedekte achterstandsrente.

(2) Verminderd met 637,1 miljoen euro, het gecumuleerde surplus dat ingevolge artikel 3 van Verordening nr. 2728/94 tot instelling van het Garantiefonds is teruggeboekt naar de staat van ontvangsten van de begroting van de Europese Gemeenschappen.

(3) In 2001 van de Federale Republiek Joegoslavië ontvangen rente, op een totaal van 99 555 439,29 euro ontvangen op laattijdig geïnde bedragen waarvoor garanties werden gehonoreerd en die in voorgaande jaren zijn geboekt.