Samenvatting van het advies van de Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende ontneming en confiscatie van vermogensbestanddelen

(2022/C 425/02)

(De volledige tekst van dit advies is in het Duits, Engels en Frans beschikbaar op de EDPS-website https://edps.europa.eu)

De Europese Commissie heeft op 25 mei 2022 een voorstel ingediend voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende ontneming en confiscatie van vermogensbestanddelen (“het voorstel”).

Doel van het voorstel is de capaciteiten van de bevoegde autoriteiten van de lidstaten voor identificatie, bevriezing en beheer van vermogensbestanddelen te versterken, de confiscatiemogelijkheden te versterken en uit te breiden, zodat alle relevante criminele activiteiten van criminele organisaties eronder vallen, hetgeen confiscatie mogelijk maakt van alle relevante vermogensbestanddelen, en de samenwerking tussen de autoriteiten die betrokken zijn bij de ontneming van vermogensbestanddelen te verbeteren.

De EDPS merkt op dat de in het voorstel beoogde verwerking van persoonsgegevens in het kader van de ontneming en confiscatie van vermogensbestanddelen aanzienlijke gevolgen kan hebben voor de betrokkenen en een inmenging kan vormen in de door het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie gewaarborgde rechten van personen, met inbegrip van het recht op gegevensbescherming. De EDPS is dan ook ingenomen met het feit dat in het voorstel uitdrukkelijk wordt benadrukt dat het van bijzonder belang is dat bij de verwerking van gegevens in het kader van het voorstel de bescherming van persoonsgegevens overeenkomstig het Unierecht wordt gewaarborgd.

De EDPS betwijfelt echter of de in deel B, punt 2, onder c), v), van bijlage II bij Verordening (EU) 2016/794 van het Europees Parlement en de Raad (1) opgenomen speciale categorieën persoonsgegevens (bv. forensische identificatiegegevens, zoals vingerafdrukken, DNA-profiel vastgesteld op basis van het niet-coderende gedeelte van het DNA, stemprofiel, bloedgroep, gebitsgegevens of informatie betreffende het gedrag), die in het voorstel worden genoemd, daadwerkelijk relevant kunnen zijn in de specifieke context van de ontneming van vermogensbestanddelen en of zij beschikbaar moeten zijn voor de grensoverschrijdende uitwisseling tussen bureaus voor de ontneming van vermogensbestanddelen.

Bovendien is de EDPS van mening dat in de nationale wetgeving tot omzetting van de voorgestelde richtlijn de bevoegde autoriteit(en) moet(en) worden aangewezen die verantwoordelijk zal (zullen) zijn voor het beheer van het register van bevroren vermogensbestanddelen en geconfisqueerde voorwerpen en aldus de rol van verwerkingsverantwoordelijke op zich zal (zullen) nemen overeenkomstig artikel 3, lid 8, van de richtlijn gegevensbescherming bij rechtshandhaving. In het voorstel moet ook duidelijk worden vastgesteld voor welke doeleinden centrale registers direct en onmiddellijk kunnen worden geraadpleegd en doorzocht.

Wat de samenwerking met instanties en agentschappen van de Unie betreft, herinnert de EDPS eraan dat elke uitwisseling en verdere verwerking van persoonsgegevens in het kader van de beoogde samenwerking moet plaatsvinden met strikte inachtneming van de bepalingen van hoofdstuk IX van de Europese verordening gegevensbescherming (EUVG) (2) en de specifieke gegevensbeschermingsregels in de rechtshandelingen tot oprichting van de agentschappen van de Unie.

1. INLEIDING

1. De Europese Commissie heeft op 25 mei 2022 een voorstel ingediend voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende ontneming en confiscatie van vermogensbestanddelen ( 3 ) (“het voorstel”).

2. Volgens de toelichting bij het voorstel ( 4 ) heeft dit de volgende doelstellingen: — de capaciteiten van de bevoegde autoriteiten voor identificatie, bevriezing en beheer van vermogensbestanddelen te versterken; — de confiscatiemogelijkheden te versterken en uit te breiden, zodat alle relevante criminele activiteiten van criminele organisaties eronder vallen, hetgeen confiscatie mogelijk maakt voor alle relevante vermogensbestanddelen; — de samenwerking tussen alle autoriteiten die betrokken zijn bij de ontneming van vermogensbestanddelen te verbeteren en een meer strategische aanpak inzake de ontneming van vermogensbestanddelen te bevorderen.

3. Dit advies van de EDPS wordt uitgebracht naar aanleiding van een raadpleging door de Europese Commissie van 25 mei 2022, overeenkomstig artikel 42, lid 1, van de EUVG. De EDPS is ingenomen met de verwijzing naar deze raadpleging in overweging 51 van het voorstel. In dit verband merkt de EDPS ook met tevredenheid op dat hij al eerder informeel is geraadpleegd overeenkomstig overweging 60 van de EUVG.

7. CONCLUSIES

22. In het licht van het voorgaande beveelt de EDPS aan om: (1) met betrekking tot artikel 9, lid 1, de mogelijkheid om de in deel B, punt 2, onder c), v), van bijlage II bij Verordening (EU) 2016/794 opgenomen speciale categorieën persoonsgegevens uit te wisselen (forensische identificatiegegevens, zoals vingerafdrukken, DNA-profiel vastgesteld op basis van het niet-coderende gedeelte van het DNA, stemprofiel, bloedgroep, gebitsgegevens of informatie betreffende het gedrag) van het voorstel uit te sluiten, tenzij er overtuigende objectieve argumenten zijn voor de noodzaak en evenredigheid van die categorieën; (2) met betrekking tot artikel 26, de lidstaten te verplichten de bevoegde autoriteit(en) aan te wijzen die verantwoordelijk is (zijn) voor het beheer van het register, en duidelijk vast te stellen voor welke doeleinden centrale registers direct en onmiddellijk kunnen worden geraadpleegd en doorzocht.

Brussel, 19 juli 2022 Wojciech Rafał WIEWIÓROWSKI

(1) Verordening (EU) 2016/794 van het Europees Parlement en de Raad van 11 mei 2016 betreffende het Agentschap van de Europese Unie voor samenwerking op het gebied van rechtshandhaving (Europol) en tot vervanging en intrekking van de Besluiten 2009/371/JBZ, 2009/934/JBZ, 2009/935/JBZ, 2009/936/JBZ en 2009/968/JBZ van de Raad (PB L 135 van 24.5.2016, blz. 53).

(2) Verordening (EU) 2018/1725 van het Europees Parlement en de Raad van 23 oktober 2018 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens door de instellingen, organen en instanties van de Unie en betreffende het vrije verkeer van die gegevens, en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 45/2001 en Besluit nr. 1247/2002/EG (PB L 295 van 21.11.2018, blz. 39.).

(3) COM(2022) 245 final.

(4) COM(2022) 245 final, blz. 2.