Nr. C 207/28 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 18. 8. 86 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft besloten de heer Zoli als algemeen rapporteur voor de 
voorbereiding van de desbetreffende werkzaamheden aan te wijzen. 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft tijdens zijn 237e zitting van 22 mei 1986 het volgende 
advies uitgebracht, dat met algemene stemmen is goedgekeurd. 
Algemene opmerkingen 
1. Het Comité stemt in met het voorstel van de 
Commissie, bijlage C bij Verordening (EEG) nr. 3626/82 
van de Raad bij te werken. In deze bijlage worden de 
soorten genoemd ten aanzien waarvan de handel verboden 
of strikt geregeld is. De Commissie stelt met name voor, 
drie door haar genoemde vlindersoorten over te brengen 
van deel 1 naar deel 2 van bijlage C. 
2. De Commissie vindt namelijk dat de handel in de drie 
betrokken soorten niet langer absoluut verboden dient te 
zijn, maar dat deze soorten daarentegen onder de regeling 
voor gecontroleerde export moeten komen te vallen; 
Gedaan te Brussel, 22 mei 1986. 
Het Comité stemt in met de ontwerp-verordening, maar 
wenst hierover wel de volgende opmerkingen te maken: 
1. Algemene opmerkingen 
1.1. Het Economisch en Sociaal Comité onderstreept de 
fundamentele betekenis van het Valoren-programma voor 
de achtergebleven regio's in kwestie. Het denkt dat de 
ervaring die hiermee zal worden opgedaan, voor bepaalde 
derde-wereldlanden nuttig zou kunnen zijn. 
(') PB nr. C 358 van 31. 12. 1985. blz. 11. zodoende kunnen zij dan in geschikte kwekerijen worden 
voortgekweekt en dreigen zij niet te verdwijnen. 
3. Het Comité stemt in met maatregelen die erop gericht 
zijn in landen van de derde wereld de juiste voorwaarden te 
scheppen om een blinde en voor het milieu schadelijke jacht 
op vlinders te vervangen door pogingen om met uitsterven 
bedreigde soorten te redden en daarmee tegelijkertijd een, 
weliswaar marginale, bijdrage te leveren tot economische 
ontwikkeling. 
4. Het Comité zou gaarne zien dat soortgelijke maat­
regelen worden genomen voor andere soorten die nog 
ernstig met uitsterven worden bedreigd. 
De voorzitter 
van het Economisch en Sociaal Comité 
Gerd MUHR 
1.2. Het Comité acht het vooral daarom dringend 
noodzakelijk een dergelijk programma te bevorderen, daar 
de daling van aardolieprijs en dollarkoers tijdelijk weer 
aanleiding kan geven tot onzekerheid over een — absoluut 
noodzakelijk — beleid tot vermindering van de commu­
nautaire afhankelijkheid van externe energiebronnen. 
1.3. Het verheugt het Comité dat de Commissie van de 
Europese Gemeenschappen bij het beheer van de energie­
bronnen in het kader van de nieuwe EFRO-verordening 
prioriteit wil geven aan de exploitatie van het endogene 
energiepotentieel van bepaalde achtergebleven regio's. 
Deze eigen energievoorraden hebben namelijk geringe Advies inzake het voorstel voor een verordening van de Raad tot instelling van een 
communautair programma voor de ontwikkeling van een aantal minder ontwikkelde regio's 
van de Gemeenschap door de exploitatie van het eigen energetisch potentieel (Valoren-
programma) (') 
(86/C 207/11) 
De Raad heeft op 3 februari 1986 besloten, overeenkomstig het bepaalde in artikel 198 van het 
Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap, het Economisch en Sociaal 
Comité te raadplegen inzake het bovengenoemde voorstel (Valoren-programma). 
De Afdeling voor regionale ontwikkeling, die met de voorbereiding van de desbetreffende 
werkzaamheden belast was, heeft haar advies op 16 mei 1986 goedgekeurd; rapporteur was de heer 
Saïu. De Studiegroep heeft eerst een vertegenwoordiger van het Agence francaise pour la maitrise 
de l'énergie (Frans agentschap voor energiebeheersing) en een vertegenwoordiger van het Ente 
Nazionale Energie Alternative (Nationaal Instituut voor alternatieve energievormen) gehoord. 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft tijdens zijn 237e zitting van 21 en 22 mei 1986 
(vergadering van 21 mei) het volgende advies met algemene stemmen goedgekeurd: 
18. 8. 86 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 207/29 
gevolgen voor het milieu en exploitatie hiervan is juist zo 
belangrijk nu de recente gebeurtenissen in de sector 
kernenergie voor de gezagsdragers van de Gemeenschap en 
de Lid-Staten aanleiding zou moeten zijn om zich in 
sterkere mate in de richting van milieuvriendelijke en 
veilige energiebronnen te begeven. 
1.4. Het Comité herinnert eraan dat de Lid-Staten noch 
de Gemeenschap zelf tot dusver met hun energiebeleid 
voldoende tot de ontwikkeling van deze regio's of van 
nieuwe en hernieuwbare energievormen hebben bijgedra­
gen. 
1.5. Het Comité meent dat dit streven om het econo-
misch-ontwikkelingspeil van deze regio's te verhogen, door 
hun endogene energiepotentieel tot ontplooiing te brengen, 
pas het gewenste effect zal hebben wanneer het tot 
onderdeel van een strategie ter bestrijding van energiever­
spilling wordt gemaakt. 
1.6. Het Comité stelt tot zijn voldoening vast dat het 
hier niet langer om compensatiemaatregelen gaat, maar om 
initiatieven waardoor deze regio's van de communautaire 
beleidsmaatregelen profijt zullen kunnen trekken. 
1.7. Het Comité meent dat de tenuitvoerlegging van het 
Valoren-programma rechtstreekse gevolgen voor de econo­
mische bedrijvigheid in deze regio's dient te hebben. 
1.8. De gevolgen zullen nog gunstiger uitvallen, wan­
neer het MKB, het ambacht en de coöperatieve sector bij de 
exploitatie van plaatselijke energiebronnen, de energie­
besparende maatregelen en het bevorderen van substi-
tutieprodukten worden betrokken. 
2. Bespreking van het Commissievoorstel 
2.1. Het Economisch en Sociaal Comité is het eens met 
het streven van de Commissie dat dit communautaire 
programma voor de exploitatie van het endogene energie­
potentieel van probleemregio's en de door de Gemeenschap 
nagestreefde doelstellingen op energiegebied goed bij 
elkaar moeten aansluiten. 
Hiertoe is het nodig dat er een nauwere samenhang komt 
tussen communautaire programma's met gelijkluidende 
doelstellingen, de verspreiding van de hieruit voortvloeien­
de technologische kennis en de toepassing hiervan. 
2.2. Tegelijkertijd zal duidelijk moeten blijken dat de 
wil aanwezig is om met de regionale instellingen en de 
vertegenwoordigers van de sociale en beroepskringen 
overleg te plegen. 
2.3. Willen deze regio's hun ontwikkelingsachterstand 
kunnen inlopen, dan is het van het grootste belang dat de 
plaatselijk beschikbare energiereserves beter worden 
ontgonnen en de energie rationaal wordt gebruikt. 
Aangezien deze regio's dit potentieel, vooral door geldge­
brek en door een inferieure industriële uitrusting, minder 
goed hebben kunnen exploiteren dan de ontwikkelde 
regio's, moeten zij nu geholpen worden de hun ter 
beschikking gestelde middelen zo goed mogelijk te 
gebruiken. Allereerst dienen zij in kennis te worden gesteld 
van de resultaten van de in andere regio's, vooral door de 
grote ondernemingen getroffen specifieke maatregelen op 
het punt van energiebesparing en gebruik van alternatieve 
en hernieuwbare energiebronnen. 2.4. Het Comité stemt in met de keuze van de 
activiteiten en de selectiecriteria. Door deze keuze dienen 
de betrokken bevolkingen overtuigd te worden van de wil 
van Europa om voor een betere ontwikkeling van hun 
regio's te zorgen. 
2.5. De Commissie adviseert tot een rationeel energie­
gebruik. Hiertoe dient men volledig op de hoogte te zijn van 
de bestaande situatie en van de beproefde en gewaarborgde 
technologieën waarmee hierin verbetering kan worden 
gebracht. 
2.6. Aangezien het toerisme in het merendeel van de 
betrokken regio's een zeer belangrijke sector is, zou het 
Comité gaarne zien dat de vastgestelde maatregelen 
betrekking hebben op alle ondernemingen, bedrijven en 
individuele voorzieningen in de sfeer van het toerisme. 
2.7. Het Comité vindt dat Valoren op de bevrediging 
van de bestaande behoeften moet worden gericht, ook in 
het hoogseizoen. 
2.8. Het Comité meent voorts dat bij het Valoren-
programma moet worden uitgegaan van de voor andere 
programma's gemaakte haalbaarheidsstudies, zodat de 
hiervoor uitgetrokken middelen kunnen worden gebruikt 
om gedetailleerde warmtebalansen op te stellen, waarmee, 
nadat de bevolking in de betrokken regio's hierover 
geïnformeerd is, energiebesparingsplannen kunnen worden 
uitgewerkt. 
2.9. Het Comité gaat in beginsel akkoord met het 
bevorderen van demonstratieprojecten op het terrein van 
alternatieve energiebronnen, energiebesparing, koolwater-
stoffensubstitutie en van industrieprojecten voor het 
vloeibaar maken en de vergassing van vaste brandstoffen, 
mits deze projecten met de noodzaak van milieubescher­
ming sporen. 
Het zou echter gaarne zien dat de betrokken regio's van te 
voren worden ingelicht; zo zou profijt kunnen worden 
getrokken van hetgeen sterk geïndustrialiseerde regio's en 
grote bedrijven reeds op dit gebied hebben gedaan, alsmede 
van de bij proefprojecten geboekte resultaten. 
3. Overleg 
3.1. Het Comité stelt tot zijn voldoening vast dat de 
Commissie een goed gecoördineerde en samenhangende 
aanpak wil. 
3.2. Het verheugt het Comité dat de Commissie er 
voorstandster van is dat bij de tenuitvoerlegging van het 
kaderprogramma in samenwerking met de in § 5.7 van dit 
advies bedoelde regionale instanties regionale program­
ma's worden uitgewerkt. Het Comité is ervan overtuigd dat 
de regio's pas volledig zullen meewerken wanneer zij zich 
rechtstreeks betrokken voelen en — binnen de grenzen van 
de nationale wetgevingen — een stuk verantwoordelijkheid 
krijgen. 
Het is des te noodzakelijker de regio's bij de tenuitvoerleg­
ging van het programma te betrekken, daar de vastgestelde 
termijn van zes maanden vanaf de inwerkingtreding van de 
Valoren-verordening, gezien de beperkte mogelijkheden 
van deze regio's, maar kort is. Deze termijn moet zo nodig 
kunnen worden verlengd. 
Nr. C 207/30 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 18. 8. 86 
4. Informatie en bevordering van het communautaire 
programma 
4.1. Het Comité acht het een goede zaak dat er enquêtes 
kunnen worden gehouden waaruit duidelijker kan blijken 
welke mogelijkheden er zijn om het energiepotentieel te 
exploiteren, en het onderschrijft ook het gebruik van voor 
de plaatselijke omstandigheden geschikte voorzieningen. 
4.2. Het Comité Afdeling is er voorstander van dat door 
de Commissie technische bijstand aan MKB en ambacht 
wordt verleend, onder andere door de demonstratiecentra 
uit te breiden. 
4.3. Het Comité meent evenwel dat de bedrijven in 
kwestie alleen goed en doeltreffend kunnen functioneren 
wanneer deze — vooral waar het deze nieuwe technolo­
gieën betreft — goed opgeleide mensen in dienst hebben. 
Hiertoe dienen met name op specifieke gevallen gerichte 
opleidingen te worden verzorgd in demonstratiecentra die 
in het kader van Valoren kunnen worden gecreëerd, en 
moeten de nodige populair-wetenschappelijke naslagwer­
ken worden gepubliceerd. Voor deze specifieke opleidingen 
zou het Europees Sociaal Fonds extra geld kunnen 
uittrekken. 
4.4. Het Comité is het eens met de Commissie, waar 
deze voorlichting wil geven om potentiële gebruikers met 
de materie vertrouwd te maken. Het is er evenwel van 
overtuigd dat de beste informatie toch in de betrouwbaar­
heid van de voorgestelde technieken moet worden gezocht. 
5. Financiering 
5.1. Het verheugt het Comité dat bij het beheer van de 
middelen van het EFRO voorrang gegeven wordt aan het 
communautaire programma tot exploitatie van endogene 
energiebronnen. 
Voor de betrokken achtergebleven regio's is een betere 
greep op de energieproblematiek namelijk een absolute 
voorwaarde voor het welslagen van economische strate­
gieën waarmee hun ontwikkelingsachterstand moet wor­
den verminderd. 
5.2. Het Comité heeft alle waardering voor het feit dat 
in de nieuwe EFRO-verordening het grootst mogelijke 
steunpercentage voor het Valoren-programma wordt 
uitgetrokken. 
5.3. Het verheugt het Comité dat in het kader van deze 
programmacontracten over financiële zaken intensief 
overleg met de Commissie zal worden gepleegd. 
5.4. Het stemt het Comité tot voldoening dat er door de 
gezamenlijke financiering per jaarlijkse tranche een actief 
gebruik van de uitgetrokken middelen zal kunnen worden 
gemaakt en dat er zo ook toezicht op de met de projecten 
gemaakte vorderingen wordt uitgeoefend. 
Wel zou het zeer gaarne zien dat de vastgestelde verdeling 
en percentages steeds met de werkelijke situatie in 
overeenstemming kunnen worden gebracht om zo tot een 
optimale benutting van de uitgetrokken middelen te 
komen. 
5.5. Daarom geeft het Comité de voorkeur aan recht­
streekse financiële hulp, omdat hierbij gemakkelijker 
controle kan worden uitgeoefend, terwijl de begunstigde er 
meer mee kan doen. Wel wijst het Comité erop hoe 
noodzakelijk het is dat de steun werkelijk een complemen­
tair of additioneel karakter heeft, zodat de in het kader van Valoren toegewezen middelen niet voor andere dan de 
specifieke vastgestelde doeleinden kunnen worden gebruikt 
of onvoldoende zouden kunnen blijken. 
5.6. Het Comité is verheugd over de nauwe samen­
werking die met de bevoegde nationale autoriteiten wordt 
beoogd, maar vraagt de Commissie wel met klem al het 
mogelijke te doen om in overleg met de Lid-Staten tot een 
actieve deelneming van de regionale instanties te komen. 
5.7. Omwille van de doeltreffendheid is het namelijk 
nodig dat de Lid-Staat bij het opstellen, de uitvoering en het 
beheer van het programma op nationaal niveau werkt via 
een bureau (of agentschap) voor technische bijstand, 
waaraan, behalve de door de Lid-Staat benoemde ver­
antwoordelijke instanties, ook kan worden deelgenomen 
door de betrokken regio's, de nationale instanties die met 
de uitvoering van het nationale energiebeleid belast zijn, de 
nationale organisaties die de andere EEG-programma's op 
energiegebied moeten volgen (O & O — demonstratiepro­
jecten) en door organisaties van operators en gebruikers. 
De ervaring leert dat deze begeleidende bureaus of 
agentschappen voor betrekkelijk lange tijd in het leven 
geroepen moeten worden. 
6. Conclusie 
6.1. Het Comité meent dat het Valoren-programma 
voor de betrokken achtergebleven regio's van het aller­
grootste belang is. 
6.2. Met behulp van de ervaring en kennis die een 
dergelijk programma zou opleveren, zou tot de oplossing 
van de energieproblemen in de landen van de derde wereld 
kunnen worden bijgedragen. 
6.3. Zou dit communautaire programma een volledig 
succes worden, dan zou hiermee volgens het Comité een 
grote stap zijn gezet in de richting van het doel dat de 
Commissie voor ogen staat, namelijk verdrievoudiging van 
het aandeel van nieuwe en vernieuwbare energievormen ter 
vervanging van de produktie van conventionele energie­
bronnen. 
6.4. Het verheugt het Comité dat de Commissie deze 
minder welvarende regio's nu van het communautaire 
energiebeleid wil laten meeprofiteren. 
6.5. Volgens het Comité is het nodig dat men bij de 
keuze van de bijstandsprogramma's ook rekening houdt 
met de verhouding tussen kwaliteit en prijs van de 
investering en de te verwachten produktie, waarbij tevens 
aan de afschrijving van de te creëren of te vermijden 
infrastructuren moet worden gedacht. 
6.6. Volgens het Comité zou de tenuitvoerlegging van 
Valoren gebaat zijn bij een consequent beleid tot mobili­
satie en exploitatie van de energiebronnen, waarbij met 
name aan contracten tussen producenten en consumenten 
wordt gedacht. 
6.7. De in § 5.7 besproken technische bureaus of 
agentschappen dienen vrij lang in stand te worden 
gehouden om voor de follow-up van de activiteiten te 
zorgen. 
18. 8. 86 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 207/31 
krijgen, de hier en daar geconstateerde administratieve 
knelpunten te verminderen. 
6.9. Het Economisch en Sociaal Comité staat dus voor 
100 % achter dit programma en een optimaal gebruik van 
de in de nieuwe EFRO-verordening geplande financierin­
gen, maar wijst daarbij wel op het overbekende feit dat 
chronisch te weinig geld voor de regionale ontwikkeling 
wordt uitgetrokken. 
De voorzitter 
van het Economisch en Sociaal Comité 
Gerd MUHR 
Advies inzake de mededeling en voorstellen (II.3 en II.4) van de Commissie aan de Raad: op 
weg naar een gemeenschappelijk vervoerbeleid — vervoer over zee (') 
(86/C 207/12) 
De Raad heeft op 1 april 1985 besloten, overeenkomstig de bepalingen van artikel 198, eerste 
alinea, van het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap het 
Economisch en Sociaal Comité om advies te vragen inzake voornoemd document. 
De Raad heeft het Comité op 26 juli 1985 verzocht, uiterlijk in november 1985 advies uit te brengen 
over vier van de zes bijlagen. Deze bijlagen hebben betrekking op de volgende onderwerpen: 
Ontwerp-verordening van de Raad betreffende een gecoördineerd optreden tot behoud van de 
vrije toegang tot lading in het vervoer over zee (bijlage II.1). 
Ontwerp-verordening van de Raad houdende toepassing van het beginsel van het vrij verrichten 
van dienst op het zeevervoer (bijlage II.2). 
Wijzigingen van het voorstel voor een verordening (EEG) van de Raad tot vaststelling van de 
wijze van toepassing van de artikelen 85 en 86 van het Verdrag op het zeevervoer (bijlage II.5). 
Ontwerp-verordening van de Raad betreffende oneerlijke tariefpraktijken in het vervoer over zee 
(bijlage II.6). 
De Afdeling voor vervoer- en communicatiewezen, die met de voorbereiding van de desbetreffende 
werkzaamheden was belast, heeft haar advies op 13 november 1985 goedgekeurd. 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft tijdens zijn 231e zitting (vergadering van 27 november 
1985) zijn advies inzake bovengenoemde vier bijlagen met algemene stemmen goedgekeurd. 
De Afdeling voor vervoer- en communicatiewezen heeft haar advies over de Mededeling en de 
resterende bijlagen II.3 en II.4 op 9 april 1986 goedgekeurd. Rapporteur was de Heer Mols 
Sorensen; co-rapportrice was mevrouw Bredima. 
Het Comité heeft tijdens zijn 237e zitting (vergadering van 21 mei 1986) het volgende advies 
uitgebracht, dat met grote meerderheid van stemmen (1 stem tegen bij 3 onthoudingen) is 
goedgekeurd. 
(!) PB nr. C 212 van 23. 8. 1985, blz. 2 t/m 21 (uitsluitend de voorstellen). Deze structuren zouden de mogelijkheid moeten hebben en 
ook in staat moeten zijn de resultaten van de Valoren-
projecten te actualiseren. 
6.8. Het Comité zou gaarne zien dat het streven van de 
Commissie naar coherentie concreet tot een harmonisering 
van de nationale voorschriften leidt. Het verzoekt daarom 
de Commissie haar gedachten te laten gaan over de 
mogelijkheid van een hiertoe strekkende verordening of 
richtlijn. Deze verordening of richtlijn zou tot doel moeten 
Gedaan te Brussel, 21 mei 1986.