NL Publicatieblad van de Europese Unie C 86/111

P8_TA(2016)0272

Genetisch gemodificeerde anjer (Diathus caryophyllus L., lijn SHD-27531-4)

Resolutie van het Europees Parlement van 8 juni 2016 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie betreffende het in de handel brengen van een genetisch gemodificeerde anjer (Dianthus caryophyllus L., lijn SHD-27531-4) (D044927/02 — 2016/2683(RSP))

(2018/C 086/15)

Het Europees Parlement,

— gezien het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie betreffende het in de handel brengen van een genetisch gemodificeerde anjer (Dianthus caryophyllus L., lijn SHD-27531-4) (D044927/02,

— gezien Richtlijn 2001/18/EG van het Europees Parlement en de Raad van 12 maart 2001 inzake de doelbewuste introductie van genetisch gemodificeerde organismen in het milieu en tot intrekking van Richtlijn 90/220/EEG van de Raad (1), en met name artikel 18, lid 1, eerste alinea daarvan,

— gezien de artikelen 11 en 13 van Verordening (EU) nr. 182/2011 van het Europees Parlement en de Raad van 16 februari 2011 tot vaststelling van de algemene voorschriften en beginselen die van toepassing zijn op de wijze waarop de lidstaten de uitoefening van de uitvoeringsbevoegdheden door de Commissie controleren (2),

— gezien het advies van de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) van 15 december 2015 (3),

— gezien het advies van EFSA van 10 november 2014 (4),

— gezien het resultaat van de stemming in het regelgevend comité van 25 april 2016,

— gezien de ontwerpresolutie van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid,

— gezien artikel 106, leden 2 en 3, van zijn Reglement,

A. overwegende dat Suntory Holdings Limited, Osaka, Japan, in maart 2013 bij de bevoegde instantie in Nederland een kennisgeving heeft ingediend (ref.nr. C/NL/13/01) betreffende het handel brengen van een genetisch gemodificeerde anjer (Dianthus caryophyllus L., lijn SHD-27531-4);

B. overwegende dat deze kennisgeving betrekking had op de invoer, distributie en verkoop in de Unie van snijbloemen van de genetisch gemodificeerde anjer SHD-27531-4, uitsluitend met het doel om als sierbloem te worden gebruikt;

C. overwegende dat het regelgevend comité op 25 april 2016 besloot geen advies uit te brengen, waarbij 7 lidstaten (die 7,84 % van de bevolking vertegenwoordigden) tegen het ontwerp van uitvoeringsbesluit stemden, 6 lidstaten (die 46,26 % van de bevolking vertegenwoordigden) zich onthielden van stemming, 11 lidstaten (die 36,29 % van de bevolking vertegenwoordigden) voor het ontwerp van uitvoeringsbesluit stemden en 4 lidstaten niet vertegenwoordigd waren;

D. overwegende dat in het advies van EFSA wordt vermeld dat het GMO-panel van EFSA op de hoogte is van de gewoonte van bepaalde bevolkingsgroepen om anjerblaadjes die als garnering worden gebruikt opzettelijk op te eten;

E. overwegende dat het GMO-panel van EFSA evenwel geen onderzoek heeft gedaan naar de mogelijke gevolgen van het opzettelijk eten van genetisch gemanipuleerde anjers door mensen;

F. overwegende dat er in het advies van EFSA niets wordt gezegd over het opzettelijk of onopzettelijk eten van genetisch gemanipuleerde anjers door dieren;

G. overwegende dat de anjer behoort tot de soort Dianthus caryophyllus van het op grote schaal gekweekte geslacht Dianthus;

H. overwegende dat de wilde en gedomesticeerde soorten van het geslacht Dianthus een tamelijk grote onderlinge variëteit kennen, omdat hun herkomst varieert van Zuid-Rusland tot de alpiene regio's van Griekenland en de Auvergne in Frankrijk; overwegende dat het geslacht Dianthus zich heeft aangepast aan de koelere alpiene regio's in Europa en Azië, maar tevens wordt aangetroffen in de mediterrane kustgebieden; overwegende dat Dianthus caryophyllus een sierplant is die in Europa op grote schaal gekweekt wordt (bijv. in Italië en Spanje) en die in een aantal landen in het Middellandse Zeegebied her en der in verwilderde vorm voorkomt (dit lijkt uitsluitend het geval te zijn in de mediterrane kustregio's van Griekenland, Italië, Sicilië, Corsica en Sardinië (5));

I. overwegende dat gekweekte anjers met name afkomstig zijn uit Italië, Spanje en Nederland en dat de wilde Dianthus caryophyllus voornamelijk wordt aangetroffen in Frankrijk en Italië (6);

J. overwegende dat Cyprus naar aanleiding van de kennisgeving bezwaar heeft gemaakt en het GMO-panel van EFSA het met Cyprus eens was dat vermeerdering van anjer SHD-27531-4 (door bijvoorbeeld stekken) door individuele personen niet uitgesloten kan worden; overwegende dat EFSA van oordeel is dat afgesneden stengels met daaraan scheuten vermeerderd zouden kunnen worden door stekken of door middel van microvermeerdering, en zo in het milieu (bijvoorbeeld in tuinen) terecht zouden kunnen komen;

K. overwegende dat in de vrije natuur kruisbestuiving van het geslacht Dianthus plaatsvindt via bestuivende insecten, met name Lepidoptera, die een voldoende lange roltong hebben om de nectarklieren in de bloemen te bereiken; overwegende dat het GMO-panel van EFSA van mening is dat de overbrenging door Lepidoptera van stuifmeel van de genetisch gemanipuleerde anjer SHD-27531-4 naar wilde Dianthus-soorten niet uitgesloten kan worden;

L. overwegende dat de genetisch gemanipuleerde Dianthus caryophyllus L., lijn SHD-27531-4, eenmaal uitgebloeid, bij het afval terecht zal komen en volgens de beginselen van de circulaire economie wellicht gecomposteerd zal worden, maar dat EFSA de gevolgen daarvan voor het milieu niet heeft onderzocht;

M. overwegende dat het GMO-panel van EFSA van mening is dat een genetisch gemanipuleerde anjer van de lijn SHD-27531-4 die via levensvatbare zaden, stuifmeel of stekken in het milieu terechtkomt, geen kenmerken van verhoogde fitness zal vertonen, behalve bij blootstelling aan herbiciden op basis van sulfonylureum;

N. overwegende dat de genetisch gemanipuleerde anjer het van Nicotiana tabacum afkomstige gen SuRB (als) bevat dat codeert voor een mutant acetolactaat synthase-eiwit (ALS) dat tolerantie voor sulfonylureum geeft;

O. overwegende dat volgens PAN UK sommige onkruidbestrijdingsmiddelen, zoals sulfonylureumverbindingen, sulfonamiden en imidazolinonen, reeds in een zeer lage dosis zeer giftig kunnen zijn voor planten en dat sulfonylureumverbindingen in de plaats zijn gekomen van andere onkruidbestrijdingsmiddelen die schadelijker zijn voor dieren; overwegende dat volgens PAN UK deskundigen hebben gewaarschuwd dat grootschalig gebruik van sulfonamiden rampzalige gevolgen kan hebben voor de productiviteit van niet-doelgewassen, voor de samenstelling van natuurlijke plantengemeenschappen en voor voedselketens in de vrije natuur (7);

P. overwegende dat sulfonylureumverbindingen worden gebruikt als tweedelijnsmedicatie voor de behandeling van diabetes type 2 en overwegende dat het risico van hart- en vaatziekten bij dit type antidiabeticum hoger is dan bij andere medicijnen tegen diabetes (8);

Q. overwegende dat het creëren van een markt voor planten die resistent zijn tegen sulfonylureum het wereldwijde gebruik van dit antidiabeticum als onkruidbestrijdingsmiddel zal stimuleren;

R. overwegende dat het gebruik van een medicijn voor een ander doel dan de bevordering van de volksgezondheid, met als gevolg een ongecontroleerde verspreiding ervan in ecosystemen, zeer schadelijke effecten kan hebben voor de biodiversiteit in de hele wereld en kan leiden tot chemische vervuiling van drinkwater;

1. is van oordeel dat het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie niet dient ter bescherming van de volksgezondheid en het milieu als bedoeld in Richtlijn 2001/18/EG en derhalve de in deze richtlijn aan de Commissie verleende uitvoeringsbevoegdheden overschrijdt;

2. verzoekt de Commissie haar ontwerp van uitvoeringsbesluit in te trekken;

3. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, alsmede aan de regeringen en parlementen van de lidstaten.

(1) PB L 106 van 17.4.2001, blz. 1.

(2) PB L 55 van 28.2.2011, blz. 13.

(3) GMO Panel (EFSA Panel on Genetically Modified Organisms), 2015. Scientific Opinion on a Part C notification (reference C/NL/13/01) from Suntory Holdings Limited for the import, distribution and retailing of carnation SHD-27531-4 cut flowers with modified petal colour for ornamental use. EFSA Journal 2015; 13(12):4358, 19 p. (doi:10.2903/j.efsa.2015.4358).

(4) GMO Panel (EFSA Panel on Genetically Modified Organisms), 2014. Scientific Opinion on objections of a Member State to a notification (Reference C/NL/13/01) for the placing on the market of the genetically modified carnation SHD-27531-4 with a modified colour, for import of cut flowers for ornamental use, under Part C of Directive 2001/18/EC from Suntory Holdings Limited. EFSA Journal 2014; 12(11):3878, 9 p. (doi:10.2903/j.efsa.2014.3878).

(5) Tutin e.a., 1993.

(6) http://gmoinfo.jrc.ec.europa.eu/csnifs/C-NL-13-01.pdf

(7) http://www.pan-uk.org/pestnews/Issue/pn88/PN88_p4-7.pdf

(8) http://thelancet.com/journals/landia/article/PIIS2213-8587(14)70213-X/fulltext