MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT overeenkomstig artikel 251, lid 2, tweede alinea van het EG-verdrag over het vastgestelde gemeenschappelijk standpunt van de Raad inzake het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende de grenswaarden voor benzeen en koolmonoxide in de lucht

1998/0333 (COD)

MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT overeenkomstig artikel 251, lid 2, tweede alinea van het EG-verdrag over het vastgestelde gemeenschappelijk standpunt van de Raad inzake het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende de grenswaarden voor benzeen en koolmonoxide in de lucht

1. VERLOOP VAN DE PROCEDURE

- Het voorstel werd op 1 december 1998 bij de Raad ingediend (COM(1998)591-1998/0333 COD - PB C 53 van 24.2.1999, blz. 8).

- Het Economisch en Sociaal Comité heeft op 25 maart 1999 een gunstig advies (CES/1999/333) uitgebracht en geen amendementen voorgesteld. Het Comité van de Regio's besliste op zijn zitting van 28 juni 1999, geen advies uit te brengen.

- Het Europees Parlement heeft in eerste lezing advies uitgebracht tijdens zijn zitting van 2 december 1999.

- De Commissie heeft haar gewijzigd voorstel aangenomen op 11.04.2000 (COM(2000)223 - 1998/0333 (COD)).

- Op zijn zitting van 13 december 1999 heeft de Raad met algemene stemmen een politiek akkoord goedgekeurd met het oog op de vaststelling van een gemeenschappelijk standpunt.

- De Raad heeft zijn gemeenschappelijk standpunt op 10.04.2000 aangenomen.

2. DOEL VAN HET VOORSTEL VAN DE COMMISSIE

Deze richtlijn heeft ten doel, met het oog op de bescherming van de menselijke gezondheid grenswaarden voor benzeen en koolmonoxide vast te stellen zoals voorgeschreven bij artikel 4 juncto bijlage I van Richtlijn 96/62/EG van de Raad inzake de beoordeling en het beheer van de luchtkwaliteit.

3. COMMENTAAR VAN DE COMMISSIE OP HET GEMEENSCHAPPELIJK STANDPUNT

3.1. Algemene commentaar

De belangrijkste thema's bij de onderhandelingen waren de hoeveelheid informatie die aan de bevolking moet worden verstrekt en de mogelijkheid tot verlenging van de termijn voor het naleven van de grenswaarde voor benzeen. Uit een recente studie blijkt dat het halen van de grenswaarden voor benzeen met name in Zuid-Europa als gevolg van de klimaatomstandigheden bijzonder moeilijk zou kunnen zijn. Daarom is voorzien in de mogelijkheid om gedurende een periode van vijf jaar onder bepaalde voorwaarden de vastgestelde grenswaarden te overschrijden.

Wat de aard van de voorlichtingsinstrumenten en de gedetailleerdheid van de aan de bevolking verstrekte gegevens betreft, houdt het gemeenschappelijk standpunt rekening met de wens van het Parlement om het publiek, voorzover mogelijk, onverwijld en volledig over de luchtkwaliteit te informeren. In vergelijking met het oorspronkelijk voorstel van de Commissie breidt de tekst van de Raad in het algemeen de informeringsplicht van de lidstaten m.b.t. de gasconcentraties en de resultaten van de bepalingen van de luchtkwaliteit nog verder uit.

De meeste amendementen van het Parlement werden hetzij geheel, hetzij naar de geest in het gemeenschappelijk standpunt verwerkt. De tekst bevat, in vergelijking met het gewijzigd voorstel van de Commissie, diverse nieuwe formuleringen en technische begrippen. In het algemeen zijn deze wijzigingen erop gericht, de tekst te verduidelijken en beter af te stemmen op de bepalingen van Richtlijn 1999/30/EG van de Raad - de eerste dochterrichtlijn die in het kader van Richtlijn 96/62/EG van de Raad werd vastgesteld.

3.2. Resultaat van de door het Parlement in eerste lezing aangenomen amendementen

3.2.1. Amendementen van het Parlement die door de Commissie in haar gewijzigd voorstel werden overgenomen en die geheel, gedeeltelijk of naar de geest in het gemeenschappelijk standpunt werden verwerkt:

De amendementen 1, 2 (naar de geest), 4 (naar de geest), 6, 7 (gedeeltelijk), 8, 9 (gedeeltelijk), 10, 15 (gedeeltelijk), 21.

Preambule

- Amendement 1 (overweging 5bis in het gewijzigd voorstel) werd overgenomen als overweging 8. Deze overweging is identiek aan de vierde overweging van Richtlijn 1999/30/EG en stelt dat de lidstaten strengere voorschriften mogen vaststellen dan die waarin het voorstel voorziet, met name ter bescherming van kwetsbare bevolkingsgroepen.

- Amendement 2 (overweging 5ter in het gewijzigd voorstel) werd inhoudelijk verwerkt in overweging 9. Deze zegt dat benzeen een voor mensen genotoxische carcinogene stof is en dat er geen drempelwaarde kan worden bepaald waaronder ieder risico voor de gezondheid uitgesloten is.

- Amendement 4 (overweging 7a in het gewijzigd voorstel) werd inhoudelijk verwerkt in overweging 13, waar wordt gesteld dat informatie over de concentraties van benzeen en koolmonoxide aan de Commissie moet worden overgelegd als basis voor regelmatige rapportering.

Artikelen

- Amendement 6 (artikel 5, lid 7) werd overgenomen. Hierdoor wordt verduidelijkt dat technische wijzigingen van de richtlijn geen veranderingen van de grenswaarden tot gevolg mogen hebben.

- Amendement 7 (artikel 7, lid 1, eerste alinea) werd overgenomen in zoverre de lijst van mogelijke manieren om het publiek te informeren, werd uitgebreid.

- Amendement 8 (artikel 7, lid 1, tweede alinea), dat voorschrijft dat de informatie over de koolmonoxide concentraties zo mogelijk ieder uur wordt bijgewerkt, werd overgenomen.

- Amendement 9 (artikel 7, lid 2) werd overgenomen in zoverre de lidstaten wel de resultaten van de beoordeling van de luchtkwaliteit (bijlage VI, punt II) maar niet de documentatie betreffende de selectie van de locaties (bijlage IV, punt III) actief dienen te verspreiden.

- Amendement 10 (artikel 8, lid 1) werd overgenomen; dit zegt dat de Commissie bij de beoordeling van nieuwe wetenschappelijke gegevens over de effecten van benzeen en koolmonoxide op de menselijke gezondheid speciale aandacht moet besteden aan kwetsbare bevolkingsgroepen.

Bijlagen

- Amendement 15 (bijlage V, onder a)) werd gedeeltelijk overgenomen. De bijlage werd aangevuld met de eis dat in gebieden waar meer dan één station wordt ingericht, ten minste één daarvan het verkeer en ten minste één de stedelijke achtergrond moet bewaken.

- Amendement 21 (bijlage VI, punt I) werd overgenomen: steekproefsgewijze metingen worden toegestaan indien een voldoende nauwkeurigheid wordt bereikt.

3.2.2. Door de Raad in het gewijzigd voorstel van de Commissie aangebrachte veranderingen

De amendementen 11 en 17 werden door de Commissie niet aanvaard. In het gemeenschappelijk standpunt werden de artikelen waarop die amendementen betrekking hebben, wel gewijzigd. Andere belangrijke veranderingen ten opzichte van het gewijzigd voorstel van de Commissie worden hieronder toegelicht.

Preambule

- Overweging 7 is een toevoeging van de Raad, in overeenstemming met bovengenoemde wijziging van artikel 5, lid 7. De tekst correspondeert met die van de elfde overweging van Richtlijn 1999/30/EG van de Raad.

- Overweging 10 verwijst naar de mogelijkheid tot afwijking waarin het gemeenschappelijk standpunt overeenkomstig artikel 3, lid 2, voorziet (zie verder).

Artikelen

- Amendement 17 (artikel 3, lid 2), dat elke mogelijkheid tot afwijking schrapt, werd door de Commissie niet in haar gewijzigd voorstel overgenomen. In de versie van het gemeenschappelijk standpunt evenwel legt artikel 3, lid 2, striktere voorwaarden op voor het toestaan van verlengingen van de termijn waarbinnen de grenswaarde voor benzeen moet worden nageleefd. Er kan slechts één verlenging voor een periode van ten hoogste vijf jaar worden verleend, de toekenningsvoorwaarden (op het stuk van economische omstandigheden en klimaat) worden nader omschreven en van de lidstaten wordt een uitvoerige motivering van hun aanvraag geëist. Het artikel, als gewijzigd, bepaalt dat gedurende de verlengingsperiode de grenswaarde van 10 µg/m³ niet mag worden overschreden.

- Overeenkomstig het tweede deel van artikel 7, lid 3, van het oorspronkelijk voorstel van de Commissie moest de Commissie ter gelegenheid van de toetsing van de naleving van de richtlijn in 2004 een volstrekt uiterste datum voor eventuele verdere verlengingen van de termijn voor benzeen voorstellen. Dat deel van artikel 7, lid 3, zou ingevolge amendement 11 zijn geschrapt, in overeenstemming met de schrapping van elke mogelijkheid tot afwijking uit hoofde van amendement 17. Omdat de Commissie amendement 17 niet had aanvaard, diende zij ook amendement 11 te verwerpen. Aangezien in het gemeenschappelijk standpunt de mogelijkheid tot verlenging krachtens artikel 3, lid 2, nu tot ten hoogste vijf jaar wordt beperkt, heeft een beperking in de tijd van de in 2004 toegestane verlengingen geen zin meer. In het gemeenschappelijk standpunt heeft een en ander geleid tot de schrapping van het desbetreffende deel van artikel 8, lid 3. De mogelijkheid om ter gelegenheid van de toetsing in 2004 tot verdere verlengingen te besluiten, wordt in het gemeenschappelijk standpunt afhankelijk gemaakt van de handhaving van een hoog niveau van bescherming van de menselijke gezondheid en het milieu.

- De op de lidstaten rustende verplichting om het publiek te informeren, wordt in het gemeenschappelijk standpunt verduidelijkt doordat in artikel 7, lid 1, tweede alinea uitdrukkelijk naar de middelingsperioden voor de meetwaarden overeenkomstig de bijlagen I en II wordt verwezen.

- Het gemeenschappelijk standpunt schrapt litterae a) tot en met c) van artikel 8, lid 2, omdat deze bepalingen verder reiken dan de werkingssfeer van de richtlijn, hoewel de beginselen steun verdienen. De Raad beschouwt de luchtkwaliteit in het algemeen en het grensoverschrijdend transport van gassen als integrerende onderdelen van het op het getouw staande "Clean Air for Europe"-programma van de Commissie.

Bijlagen

- In bijlage I van het voorstel van de Commissie wordt de overschrijdingsmarge voor benzeen vastgesteld op 5 µg/m³ (100 %) op de datum van inwerkingtreding van de richtlijn. Deze waarde moet om de 12 maanden met 1 µg/m³ worden verlaagd tot 0 % in januari 2010. Het gemeenschappelijk standpunt kiest 1 januari 2006 en niet 1 januari 2003 als begindatum voor deze stelselmatige verlaging. Daardoor krijgt de overschrijdingsmarge ieder jaar een gehele in plaats van een fractionele waarde (in µg/m³).

- Om de hierboven uiteengezette redenen wordt in bijlage II van het gemeenschappelijk standpunt een overschrijdingsmarge voor CO van 6 mg/m³ bij de inwerkingtreding vastgesteld in plaats van 5 mg/m³. Deze overschrijdingsmarge wordt, net als in het gewijzigd voorstel, vanaf 1 januari 2003 om de twaalf maanden met 2 mg/m³ verlaagd. De uitdrukking voor de middelingsperiode voor de CO-concentraties werd in het gemeenschappelijk standpunt gewijzigd zonder verandering van de betekenis. Ter verduidelijking werd aan de tabel een alinea toegevoegd waarin wordt uitgelegd hoe het dagmaximum van de acht-uurgemiddelden uit de om het uur gemeten waarden wordt berekend.

3.2.3. Amendementen die - om de in de toelichting bij het gewijzigd voorstel vermelde redenen - noch in het gewijzigd voorstel van de Commissie, noch in het gemeenschappelijk standpunt werden verwerkt

De amendementen 3, 12, 13 en 14 werden door de Commissie niet aanvaard. De Raad heeft ze niet gemeend ze in het gemeenschappelijk standpunt te moeten opnemen.

4. Conclusies en algemene opmerkingen

De Commissie gaat akkoord met de tekst van het gemeenschappelijk standpunt. Zij is van mening dat de voorgestelde wijzigingen het oorspronkelijke voorstel van de Commissie verduidelijken en dit beter afstemmen op Richtlijn 1999/30/EG van de Raad, de eerste dochterrichtlijn die in het kader van Richtlijn 96/62/EG van de Raad tot stand kwam. De tekst van het gemeenschappelijk standpunt houdt rekening met de meeste bezwaren die het Parlement in eerste lezing heeft geformuleerd, zonder het oorspronkelijke voorstel van de Commissie af te zwakken. Wat met name de mogelijkheid tot afwijking van de algemene termijn voor naleving van de grenswaarde voor benzeen betreft, ziet de Commissie in de tekst van het gemeenschappelijk standpunt een aanvaardbaar compromis. De tekst van de Raad biedt de gepaste soepelheid zolang betrouwbare gegevens betreffende de huidige benzeenconcentraties ontbreken, en garandeert tegelijk dat geen verlengingen worden toegestaan tenzij de absolute noodzaak daarvan is aangetoond.