[pic] | COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN |

Brussel, 30.4.2008

COM(2008) 229 definitief

2008/0090 (COD)

Voorstel voor een

VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

betreffende de toegang van het publiek tot documenten van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie

(door de Commissie ingediend)

TOELICHTING

ACHTERGROND

Tenuitvoerlegging van het recht van het publiek op toegang tot documenten

Artikel 255 van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, als gewijzigd bij het Verdrag van Amsterdam, geeft de burgers van de Unie en natuurlijke of rechtspersonen met verblijfplaats of statutaire zetel in een lidstaat recht op toegang tot documenten van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie. De beginselen en beperkingen die aan dit recht zijn gekoppeld, zijn vastgelegd in Verordening (EG) nr. 1049/2001[1] inzake de toegang van het publiek tot documenten van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie, die op 3 december 2001 van toepassing is geworden.

In een verslag over de toepassing van de verordening, dat op 30 januari 2004 werd gepubliceerd, concludeerde de Commissie dat de verordening opmerkelijk goed had gewerkt. Zij vond het dan ook niet nodig de verordening op korte termijn te wijzigen, omdat deze in elk geval zou moeten worden herzien na de inwerkingtreding van het Verdrag tot vaststelling van een Grondwet voor Europa.

Redenen om de bestaande verordening te herzien

Op 9 november 2005 besloot de Commissie het "Europees Transparantie-initiatief"[2] te lanceren, een actie om de transparantie te bevorderen, waarbij ook een herziening van de verordening werd gepland.

Het Europees Parlement verzocht de Commissie in een resolutie van 4 april 2006[3] om met voorstellen tot wijziging van de verordening te komen.

Ondertussen werd op 6 september 2006 door het Europees Parlement en de Raad een nieuwe verordening vastgesteld betreffende de toepassing van de bepalingen van het Verdrag van Aarhus[4] op de communautaire instellingen en organen, die samenvalt met Verordening (Eg) nr. 1049/2001 voor zover het de toegang tot documenten met milieu-informatie betreft.

Verordening (EG) nr. 1049/2001 is nu zes jaar toegepast, waardoor de instellingen meer ervaring hebben gekregen met de toepassing ervan. Bovendien is er jurisprudentie ontwikkeld en heeft de Europese Ombudsman een aantal klachten behandeld. De instellingen kunnen daarom de werking van de verordening opnieuw beoordelen en de nodige wijzigingen voorstellen.

Als eerste stap in het herzieningsproces heeft de Commissie op 18 april 2007 een groenboek gepubliceerd, dat de basis vormde voor een openbare raadpleging over dit onderwerp[5]. Het resultaat van deze raadpleging werd samengevat in een verslag dat in januari 2008 is gepubliceerd.

BELANGRIJKE PUNTEN BIJ DE HERZIENING

Resolutie van het Europees Parlement van 4 april 2006

In de hierboven genoemde resolutie van 4 april 2006 heeft het Parlement vijf aanbevelingen geformuleerd, waarmee de Commissie rekening heeft gehouden bij het opstellen van dit voorstel.

Reikwijdte van de rechtsgrond en doel van de verordening

Volgens het Parlement moet in de preambule van de verordening worden verduidelijkt dat artikel 255 van het EG-Verdrag de rechtsgrondslag vormt voor de toepassing van de beginselen van openheid en nabijheid en de centrale rechtsgrondslag voor doorzichtigheid en vertrouwelijkheid.

Omdat artikel 255 betrekking heeft op de toegang van het publiek tot documenten, stelt de Commissie voor het doel van de verordening in artikel 1 dienovereenkomstig te verduidelijken.

Volledige wetgevingstransparantie

Alle voorbereidende documenten van rechtshandelingen moeten direct toegankelijk zijn voor het publiek.

Deze aanbeveling is volledig overgenomen en verwerkt in artikel 12.

Vertrouwelijkheidsregels

Het Parlement beveelt aan in de verordening regels vast te stellen voor de rubricering van documenten en te zorgen voor parlementaire controle op de toepassing van die regels en de toegang tot dergelijke documenten.

Gerubriceerde documenten vallen niet automatisch buiten het recht van toegang tot documenten. Daarom is de Commissie van mening dat specifieke regels voor de rubricering van documenten en voor het omgaan met gerubriceerd materiaal niet thuis horen in een verordening over de toegang van het publiek tot documenten.

Toegang tot documenten van de lidstaten

Het Parlement wilde het recht van de lidstaten om openbaarmaking van hun documenten tegen te gaan, beperken en beter definiëren.

Het nieuwe artikel 5, lid 2, waarin ook rekening is gehouden met een arrest van het Hof van Justitie over dit onderwerp, bepaalt dat de lidstaten een verzoek aan een instelling om documenten die van hen afkomstig zijn, niet openbaar te maken, moeten motiveren.

Registers en archiveringsregels

Het Parlement beveelt aan een centraal toegangspunt in te stellen voor alle documenten ter voorbereiding van wetgeving, een gemeenschappelijke interface te ontwikkelen voor de registers van de instellingen en gemeenschappelijke regels te formuleren voor het archiveren van documenten.

De Commissie stemt in met deze aanbeveling. Deze kan echter worden uitgevoerd zonder de verordening te wijzigen.

Resultaten van de openbare raadpleging

De reacties op de vragen die in het kader van de openbare raadpleging zijn voorgelegd, worden hieronder in het kort weergegeven[6]. De Commissie heeft in haar voorstel de standpunten van de meerderheid van de respondenten over elk van de punten in het groenboek verwerkt.

Actieve verspreiding

Registers en websites zouden gemakkelijker toegankelijk en meer geharmoniseerd moeten zijn. De registers van de Commissie moeten breder worden opgezet. Burgers zouden graag een proactiever openbaarmakingsbeleid zien.

Actieve transparantie bij het wetgevingsproces wordt behandeld in artikel 12. Artikel 11 en het gewijzigde artikel 12 bieden een goede rechtsgrond voor uitgebreidere en gemakkelijker toegankelijke registers en websites.

Afstemming van Verordening (EG) nr. 1049/2001 op het Verdrag van Aarhus

Het voorstel om de verordening af te stemmen op de bepalingen inzake toegang tot milieu-informatie (Verordening (EG) nr. 1367/2006 tot uitvoering van het Verdrag van Aarhus) vond veel weerklank. Bezwaren werden voornamelijk geuit door NGO's op milieugebied en door de chemische en biotechnologische sector.

De afstemming is verwoord in de wijziging van artikel 4, leden 1 en 2, en artikel 5, lid 2.

Bescherming van persoonsgegevens

De gangbare praktijk, waarbij namen en andere persoonsgegevens worden gewist uit documenten die openbaar worden gemaakt, wordt als te restrictief ervaren, in het bijzonder wanneer personen in een publieke hoedanigheid optreden. Het Gerecht van eerste aanleg heeft zich hierover uitgesproken (zie punt 2.3.1.).

De formulering van de desbetreffende bepaling in het nieuwe artikel 4, lid 5, is hieraan aangepast.

Bescherming van commerciële belangen

Overheid en bedrijfsleven vinden de huidige regels evenwichtig. Journalisten, NGO's en de meeste burgers vinden echter dat het belang van openbaarmaking zwaarder moet wegen.

De Commissie wijzigt deze bepaling niet in haar voorstel.

Behandeling van buitensporige verzoeken

Een kleine meerderheid van de lidstaten en de particuliere sector zijn voorstander van specifieke maatregelen voor buitensporige verzoeken. De lidstaten beklemtonen dat dergelijke maatregelen op objectieve criteria gebaseerd moeten zijn. De Ombudsman, een grote minderheid van de lidstaten en NGO's zijn tegen specifieke regels voor buitensporige verzoeken.

De Commissie stelt geen bepaling voor voor het afwijzen van verzoeken die als buitensporig kunnen worden beschouwd. In plaats daarvan wordt voorgesteld de mogelijkheid om verduidelijking te vragen op grond van artikel 6, lid 2, uit te breiden tot gevallen waarin niet goed kan worden vastgesteld om welke documenten het gaat.

Het begrip "document"

Op dit punt wordt over het algemeen gevonden dat de huidige ruime definitie moet worden gehandhaafd. Een verduidelijking met betrekking tot databases, zoals voorgesteld in het groenboek, zou worden gewaardeerd.

In artikel 3, onder a), wordt een nauwkeuriger definitie van het begrip "document" gegeven; deze heeft ook betrekking op informatie in elektronische databases.

Termijnen voor de toepassing van uitzonderingen

Er was niet veel steun voor het voorstel om in de verordening te omschrijven voorafgaand aan welke gebeurtenissen documenten niet toegankelijk zijn. Op stelselmatige openbaarmaking van documenten na bepaalde gebeurtenissen en ruim vóór het verstrijken van de termijn van 30 jaar voor het openen van de archieven, werd daarentegen positief gereageerd. De ervaring heeft echter geleerd dat toegang tot documenten die deel uitmaken van gerechtelijke of quasigerechtelijke procedures systematisch moet worden geweigerd tot er een openbare hoorzitting heeft plaatsgevonden of een eindbeslissing is genomen. Dit is ook bevestigd in de jurisprudentie (zie punt 2.3.3.).

De Commissie stelt voor artikel 2 aan te passen.

Werkingssfeer van de verordening

Veel respondenten pleitten voor een uitbreiding van de werkingssfeer van de verordening tot alle EU-instellingen, -organen en -instanties.

Dat is niet mogelijk met het huidige Verdrag, maar wel wanneer het Verdrag betreffende de werking van de Unie in werking treedt.

Toegang tot documenten van de lidstaten

Behalve in de resolutie van het Parlement (zie punt 2.1.4.) werd dit punt ook naar voren gebracht door sommige respondenten. Ondertussen heeft een arrest van het Hof van Justitie duidelijkheid geschapen (zie punt 2.3.2.).

Recente jurisprudentie

Het gerecht van eerste aanleg en het Hof van Justitie hebben zich in een reeks arresten uitgesproken over een aantal belangrijke punten betreffende de toepassing van de verordening die in dit voorstel aan bod komen.

Toegang tot persoonsgegevens

In zijn arrest van 8 november 2007 in de zaak Bavarian Lager[7], heeft het Gerecht van eerste aanleg een interpretatie gegeven van de uitzondering betreffende de bescherming van persoonsgegevens en zich gebogen over het verband tussen Verordening (EG) nr. 1049/2001 en de gegevensbeschermingsverordening[8].

Het verband tussen de verordening over toegang van het publiek tot documenten en die over de bescherming van persoonsgegevens is verduidelijkt in het nieuwe artikel 4, lid 5.

Toegang tot documenten van de lidstaten

Op 18 december 2007 heeft het Hof van Justitie het arrest van het Gerecht van eerste aanleg van 30 november 2004 in een zaak betreffende het recht van de lidstaten om te voorkomen dat de instellingen documenten die van de lidstaten afkomstig zijn, openbaar maken, vernietigd[9].

De bestaande bepaling in artikel 4, lid 5, wordt vervangen door het nieuwe artikel 5, lid 2.

Toepasselijkheid van uitzondering voor en na een bepaalde gebeurtenis

In zijn arrest van 13 april 2005 in een zaak betreffende toegang tot een karteldossier[10] oordeelde het Gerecht van eerste aanleg dat een instelling die een verzoek om toegang tot documenten ontvangt, in beginsel een concreet en individueel onderzoek moet verrichten van de inhoud van elk document waarop het verzoek betrekking heeft. Het is echter mogelijk dat dit onderzoek niet noodzakelijk is, namelijk wanneer, gelet op de bijzondere omstandigheden van het geval, de gevraagde documenten overduidelijk onder een uitzondering op het recht op toegang vallen. In een recent arrest heeft het Hof geoordeeld dat bij het Gerecht of bij het Hof ingediende schrifturen overduidelijk onder de uitzondering vallen die bedoeld is ter bescherming van gerechtelijke procedures voorafgaand aan een terechtzitting[11].

Er zijn nieuwe bepalingen toegevoegd aan artikel 2, leden 5 en 6.

VOORGESTELDE WIJZINGINGEN VAN VERORDENING (EG) NR. 1049/2001

Doel en toegangsgerechtigden - artikelen 1 en 2

De formulering van artikel 1, onder a) is enigszins gewijzigd om te verduidelijken dat de verordening ten doel heeft het publiek toegang te geven tot documenten. Dit sluit aan bij de rechtsgrond en is bevestigd door de jurisprudentie van het Gerecht van eerste aanleg[12].

Het recht op toegang wordt toegekend aan alle natuurlijke of rechtspersonen, ongeacht hun nationaliteit of land van verblijf. Daardoor komt de verordening beter overeen met de bepalingen van Verordening (EG) nr. 1397/2006 over de toegang tot informatie in milieuaangelegenheden[13]. Artikel 2, lid 1, wordt dienovereenkomstig gewijzigd en artikel 2, lid 2, wordt ingetrokken.

Toepassingsgebied en definities - artikelen 2 en 3

Artikel 2, lid 2, bepaalt dat de verordening van toepassing is op alle documenten waarover een instelling beschikt betreffende een materie die verband houdt met beleidsmaatregelen, acties en besluiten welke tot de bevoegdheid van de instelling behoren. In de huidige tekst wordt dit verwoord onder de definitie van "document" in artikel 3, onder a). Dit hoort echter meer bij het toepassingsgebied van de verordening dan bij de definitie van het begrip "document".

Aan artikel 2 wordt een nieuw lid 5 toegevoegd, waarin wordt verduidelijkt dat documenten die door andere partijen dan de instellingen bij het Gerecht van eerste aanleg of bij het Hof van Justitie worden ingediend, niet onder het toepassingsgebied van de verordening vallen. Krachtens artikel 255 van het EG-Verdrag valt het Hof van Justitie buiten het recht van het publiek op toegang tot documenten; het Verdrag van Lissabon breidt dit recht uit tot het Hof van Justitie, maar alleen voor documenten betreffende de administratieve activiteiten van het Hof.

Toegang tot documenten die verband houden met de uitoefening van de onderzoeksbevoegdheden van een instelling moet onmogelijk zijn zolang tegen de betrokken beslissing nog beroep tot nietigverklaring kan worden ingesteld of het onderzoek nog loopt. Gedurende deze onderzoeksfase zijn alleen de specifieke regels op dit gebied van toepassing. De verordeningen betreffende concurrentie- en handelsbeschermingsmaatregelen (antidumping, antisubsidie en vrijwaring) en maatregelen in het kader van de verordeningen inzake handelsbelemmeringen bevatten bepalingen betreffende het recht van toegang voor betrokken partijen en betreffende de bekendmaking[14]. Deze regels zouden worden ondermijnd als het publiek ruimer toegang tot documenten zou krijgen op grond van Verordening (EG) nr. 1049/2001. Informatie die tijdens dergelijke onderzoeken wordt verkregen van natuurlijke of rechtspersonen dient ook beschermd te blijven nadat de desbetreffende beslissing definitief is geworden.

De ruime definitie van het begrip "document" in artikel 3, onder a, wordt gehandhaafd. Er is echter alleen sprake van een "document" als de informatie is overgedragen aan de ontvanger, is verspreid binnen de instelling of anderszins is geregistreerd. Anderzijds moet de definitie van "document" ook gegevens omvatten die zich in een elektronisch systeem bevinden, voor zover deze daaraan in leesbare vorm kunnen worden onttrokken.

Uitzonderingen - artikel 4

De uitzondering ter bescherming van het milieu die is vervat in artikel 6, lid 2, van Verordening (EG) nr. 1367/2006, wordt toegevoegd aan artikel 4, lid 1, van Verordening (EG) nr. 1049/2001 om deze verordening op één lijn te brengen met de bepalingen die voortvloeien uit het Verdrag van Aarhus. Met het oog op de duidelijkheid zijn de streepjes vervangen door letters.

Ook de bepaling dat de uitzondering ter bescherming van commerciële belangen, vervat in artikel 4, lid 2, niet van toepassing is op informatie over emissies die van belang is voor de bescherming van het milieu, is bedoeld om de verordening op één lijn te brengen met het Verdrag van Aarhus. Als gevolg daarvan wordt de bescherming van intellectuele-eigendomsrechten als afzonderlijke uitzondering vermeld.

Het begrip "gerechtelijke procedures" wordt verduidelijkt en omvat ook arbitrage en geschillenbeslechtingsprocedures.

Er wordt een nieuwe uitzondering toegevoegd, die dient om procedures voor de selectie van personeel of contractanten te beschermen. De transparantie op deze gebieden wordt geregeld bij het Statuut en bij het Financieel Reglement. De goede werking van selectie- en evaluatiecomités dient te worden gewaarborgd.

Artikel 4, lid 3, wordt geherformuleerd met het oog op de duidelijkheid, maar wordt inhoudelijk niet gewijzigd.

Artikel 4, leden 4 en 5, worden verplaatst naar artikel 5 omdat zij geen uitzonderingen maar procedurevoorschriften bevatten.

Artikel 4, lid 1, onder b), over de toegang tot persoonsgegevens wordt verplaatst naar een nieuw artikel 4, lid 5, en anders geformuleerd om het verband tussen Verordening (EG) nr. 1049/2001 en Verordening (EG) nr. 45/2001 (bescherming persoonsgegevens) te verduidelijken.

Raadpleging van derden – artikel 5

Het nieuwe artikel 5, lid 2, schrijft voor welke procedure moet worden gevolgd wanneer toegang wordt gevraagd tot documenten die afkomstig zijn van een lidstaat. De lidstaat moet worden geraadpleegd, tenzij duidelijk is dat het document openbaar moet worden gemaakt of juist niet. Indien de lidstaat zijn redenen om de gevraagde documenten niet openbaar te maken baseert op Verordening (EG) nr. 1046/2001 of op vergelijkbare specifieke regels in zijn nationale recht, dient de instelling de toegang tot de betrokken documenten te weigeren. In deze nieuwe bepaling is rekening gehouden met het arrest van het Hof van Justitie in de hogere voorziening in zaak C-64/05 (zie 2.3.2.).

Procedureregels – artikelen 6, 8 en 10

Artikel 6, lid 2, wordt gewijzigd om rekening te houden met gevallen waarin niet goed kan worden vastgesteld tot welke documenten toegang wordt gevraagd.

In artikel 8 wordt de termijn voor de behandeling van een confirmatief verzoek verlengd tot 30 werkdagen, met de mogelijkheid tot verdere verlenging met 15 werkdagen. De ervaring heeft geleerd dat het bijna onmogelijk is om een confirmatief verzoek binnen 15 werkdagen te behandelen. Dit vergt meer tijd omdat een dergelijk verzoek leidt tot een formeel besluit van de instelling, waarvoor strikte procedureregels gelden.

Aan artikel 10 wordt een nieuw lid toegevoegd, waarin wordt verduidelijkt dat eventuele specifieke toegangsvoorschriften in het EU-recht of het nationale recht moeten worden nageleefd. Dit geldt met name wanneer voor de toegang moet worden betaald en deze betaling een bron van inkomsten is voor de instantie die het document heeft opgesteld.

Actieve verspreiding – artikel 12

Deze bepaling wordt herschreven om toegang te bieden tot documenten die deel uitmaken van procedures die leiden tot de vaststelling van EU-wetgevingshandelingen of niet-wetgevingshandelingen van algemene strekking. Dergelijke documenten moeten vanaf het begin openbaar worden gemaakt door de instellingen, tenzij het duidelijk is dat er een uitzondering op de toegang van het publiek van toepassing is.

⎢ 1049/2001

2008/0090 (COD)

Voorstel voor een

VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

betreffende de toegang van het publiek tot documenten van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie

HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op artikel 255, lid 2,

Gezien het voorstel van de Commissie[15],

Volgens de procedure van artikel 251 van het Verdrag[16],

Overwegende hetgeen volgt:

∫ nieuw

1. Verordening (EG) nr. 1049/2001 van 30 mei 2001 inzake de toegang van het publiek tot documenten van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie moet op verscheidene punten ingrijpend worden gewijzigd[17]. Ter wille van de duidelijkheid dient tot herschikking van deze verordening te worden overgegaan.

⎢ 1049/2001 Overweging 1

2. In artikel 1, tweede alinea, van het Verdrag betreffende de Europese Unie vindt het begrip "openheid" zijn verankering: het Verdrag markeert een nieuwe etappe in het proces van totstandbrenging van een steeds hechter verbond tussen de volkeren van Europa, waarin de besluiten in zo groot mogelijke openheid en zo dicht mogelijk bij de burger worden genomen.

⎢ 1049/2001 Overweging 2

3. Deze openheid maakt een betere deelneming van de burgers aan het besluitvormingsproces mogelijk en waarborgt een grotere legitimiteit en meer doelmatigheid en verantwoordelijkheid van de administratie ten opzichte van de burgers binnen een democratisch systeem. Zij draagt bij aan de versterking van de beginselen van democratie en eerbiediging van de grondrechten, zoals vervat in artikel 6 van het Verdrag betreffende de Europese Unie en in het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie.

⎢ 1049/2001 Overweging 3 (aangepast)

In de conclusies van de te Birmingham, te Edinburgh en te Kopenhagen gehouden bijeenkomsten van de Europese Raad is op de noodzaak gewezen voor een grotere transparantie in het werk van de instellingen van de Unie te zorgen. Deze verordening consolideert de initiatieven die de instellingen al hebben genomen om de doorzichtigheid van het besluitvormingsproces te verbeteren.

∫ nieuw

4. De algemene beginselen en de beperkingen op grond van openbare of particuliere belangen die gelden voor het recht van het publiek op toegang tot documenten, zijn vastgelegd in Verordening (EG) nr. 1049/2001, die op 3 december 2001 van toepassing is geworden[18].

5. De toepassing van Verordening (EG) nr. 1049/2001 werd voor het eerst beoordeeld in een verslag van 30 januari 2004[19]. Op 9 november 2005 besloot de Commissie te beginnen met het proces dat moest uitmonden in de herziening van Verordening (EG) nr. 1049/2001. In een resolutie van 4 april 2006 verzocht het Europees Parlement de Commissie te komen met een voorstel tot wijziging van de Verordening[20]. Op 18 april 2007 heeft de Commissie met een groenboek over de evaluatie van de verordening[21] het startsein gegeven voor een openbare raadpleging.

⎢ 1049/2001 Overweging 4

6. Deze verordening heeft tot doel het recht van toegang van het publiek tot documenten maximaal zijn beslag te geven en de voorwaarden en beperkingen van dat recht vast te leggen in overeenstemming met artikel 255, lid 2, van het EG-Verdrag.

⎢ 1049/2001 Overweging 5 (aangepast)

7. Aangezien het vraagstuk van de toegang tot documenten niet in het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal, noch in het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie is geregeld, dienen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie, overeenkomstig Verklaring nr. 41 bij de Slotakte van het Verdrag van Amsterdam, deze verordening als leidraad te nemen voor documenten die betrekking hebben op activiteiten welke onder deze beide verdragen √ dat verdrag ∏ vallen.

⎢ 1049/2001 Overweging 7

8. Overeenkomstig artikel 28, lid 1, en artikel 41, lid 1, van het Verdrag betreffende de Europese Unie geldt het recht van toegang eveneens ten aanzien van documenten met betrekking tot het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid en tot de politiële en justitiële samenwerking in strafzaken. Elke instelling dient haar eigen veiligheidsregels in acht te nemen.

∫ nieuw

9. Op 6 september 2006 hebben het Europees Parlement en de Raad Verordening (EG) nr. 1367/2006 vastgesteld betreffende de toepassing van de bepalingen van het Verdrag van Aarhus betreffende toegang tot informatie, inspraak bij besluitvorming en toegang tot de rechter inzake milieuaangelegenheden op de communautaire instellingen en organen[22]. Wat de toegang tot documenten met milieu-informatie betreft, dient deze verordening verenigbaar te zijn met Verordening (EG) nr. 1367/2006.

10. Wat de openbaarmaking van persoonsgegevens betreft dient een duidelijk verband te worden gelegd tussen deze verordening en Verordening (EG) nr. 45/2001 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens door de communautaire instellingen en organen en betreffende het vrije verkeer van die gegevens[23].

11. Er dienen duidelijke regels te worden vastgesteld voor de openbaarmaking van documenten van de lidstaten en van documenten van derden die deel uitmaken van gerechtelijke dossiers of die door de instellingen zijn verkregen krachtens specifieke onderzoeksbevoegdheden die zij aan het EG-recht ontlenen.

⎢ 1049/2001 Overweging 6

12. Ruimere toegang tot documenten dient te worden verleend in gevallen waarin de instellingen optreden in hun hoedanigheid van wetgever, inbegrepen in het geval van gedelegeerde bevoegdheden, waarbij tegelijkertijd de doeltreffendheid van het besluitvormingsproces van de instelling behouden moet blijven. Dergelijke documenten dienen zo veel mogelijk rechtstreeks toegankelijk te worden gemaakt.

∫ nieuw

13. Transparantie in het wetgevingsproces is voor de burgers van het allergrootste belang. Daarom dienen instellingen documenten die deel uitmaken van het wetgevingsproces, actief te verspreiden. Ook op andere gebieden dient de actieve verspreiding van documenten te worden bevorderd.

⎢ 1049/2001 Overweging 8

14. Teneinde de volledige toepassing van deze verordening op alle activiteiten van de Unie te verzekeren, dienen alle door de instellingen ingestelde agentschappen de in deze verordening vervatte beginselen toe te passen.

⎢ 1049/2001 Overweging 9

15. Bepaalde documenten vereisen vanwege hun zeer gevoelige inhoud een bijzondere behandeling. Er dienen dan ook regelingen te worden getroffen, door middel van een interinstitutioneel akkoord, over het inlichten van het Europees Parlement over de inhoud van dergelijke documenten.

⎢ 1049/2001 Overweging 10

16. Teneinde de openheid van de werkzaamheden van de instellingen te verbeteren, dienen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie toegang te verlenen niet alleen tot documenten die zij zelf hebben opgesteld, maar ook tot documenten die zij ontvangen hebben. In dit verband zij eraan herinnerd dat volgens Verklaring nr. 35 bij de Slotakte van het Verdrag van Amsterdam, een lidstaat de Commissie of de Raad erom kan verzoeken, een uit die lidstaat afkomstig document zonder diens voorafgaande instemming niet aan derden door te geven.

⎢ 1049/2001 Overweging 11

17. In beginsel dienen alle documenten van de instellingen voor het publiek toegankelijk te zijn. Dit neemt niet weg dat de bescherming van bepaalde openbare en particuliere belangen door een uitzonderingenregeling dient te worden gewaarborgd. De instellingen dienen het recht te hebben om hun interne raadplegingen en beraadslagingen te beschermen, wanneer dat voor het behoud van hun vermogen om hun taken uit te voeren, noodzakelijk is. Bij het beoordelen van de uitzonderingen dienen de instellingen rekening te houden met de beginselen van de communautaire wetgeving betreffende de bescherming van persoonsgegevens, op alle terreinen van de activiteiten van de Unie.

⎢ 1049/2001 Overweging 12

18. Alle regels inzake toegang tot de documenten van de instellingen dienen in overeenstemming te zijn met deze verordening.

⎢ 1049/2001 Overweging 13

19. Om ervoor te zorgen dat het recht van toegang ten volle wordt geëerbiedigd, dient een administratieve procedure in twee fasen te worden gevolgd, met de aanvullende mogelijkheid van beroep op de rechter of een klacht bij de ombudsman.

⎢ 1049/2001 Overweging 14 (aangepast)

20. Iedere instelling dient de nodige maatregelen te nemen om het publiek van de nieuwe geldende bepalingen in kennis te stellen en om haar personeel op te leiden zodat het de burgers die zich op hun rechten uit deze verordening beroepen, kan bijstaan. Om het de burgers gemakkelijker te maken hun rechten uit te oefenen, dient iedere instelling een documentenregister open te stellen.

⎢ 1049/2001 Overweging 15

21. Deze verordening heeft weliswaar noch tot doel noch tot gevolg de nationale wetgevingen ter zake van toegang tot documenten te wijzigen, maar het spreekt vanzelf dat de lidstaten, gelet op het beginsel van loyale samenwerking dat hun betrekkingen met de instellingen regelt, erop zullen toezien dat aan de goede toepassing van deze verordening geen afbreuk wordt gedaan en dat de veiligheidsregels van de instellingen worden geëerbiedigd.

⎢ 1049/2001 Overweging 16

22. Deze verordening laat bestaande rechten inzake toegang tot documenten voor lidstaten, gerechtelijke autoriteiten of onderzoeksinstanties onverlet.

⎢ 1049/2001 Overweging 17 (aangepast)

23. Ingevolge artikel 255, lid 3, van het EG-Verdrag neemt elke instelling in haar eigen reglement van orde specifieke bepalingen betreffende de toegang tot haar documenten op., Besluit 93/731/EG van de Raad van 20 december 1993 betreffende toegang van het publiek tot documenten van de Raad [24] , Besluit 94/90/EGKS, EG, Euratom van de Commissie van 8 februari 1994 inzake de toegang tot documenten van de Commissie[25], Besluit 97/632/EG, EGKS, Euratom van het Europees Parlement van 10 juli 1997 inzake de toegang van het publiek tot de documenten van het Europees Parlement[26](5) en de regels inzake de vertrouwelijkheid van documenten in verband met Schengen dienen daarom zo nodig te worden gewijzigd of ingetrokken,

⎢ 1049/2001

HEBBEN DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:

Artikel 1

Doel

Deze verordening beoogt:

⎢ 1049/2001 (aangepast)

a) de bepaling van de beginselen, voorwaarden en beperkingen op grond van openbare of particuliere belangen betreffende het in artikel 255 van het EG-Verdrag neergelegde recht van toegang tot documenten van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie (hierna "de instellingen"), en wel zodanig, dat √ het publiek ∏ een zo ruim mogelijke toegang tot √ deze ∏ documenten wordt gewaarborgd √ geboden ∏,;

b) de vaststelling van regels die een zo gemakkelijk mogelijke uitoefening van dit recht verzekeren,; en

⎢ 1049/2001

c) de bevordering van goede administratieve praktijken met betrekking tot de toegang tot documenten.

Artikel 2

Toegangsgerechtigden en toepassingsgebied

⎢ 1049/2001 (aangepast)

1. Iedere burger van de Unie en iedere natuurlijke of rechtspersoon met verblijfplaats of statutaire zetel in een lidstaat heeft een recht van toegang tot documenten van de instellingen, volgens de beginselen en onder de voorwaarden en beperkingen die in deze verordening worden bepaald.

2. De instellingen kunnen toegang tot documenten verlenen, volgens dezelfde beginselen, en onder dezelfde voorwaarden en beperkingen, aan natuurlijke of rechtspersonen die geen verblijfplaats of geen statutaire zetel hebben in een lidstaat.

32. Deze verordening is van toepassing op alle bij een instelling berustende documenten, dit wil zeggen √ namelijk ∏ documenten die door de instelling zijn opgesteld of ontvangen en zich in haar bezit bevinden, √ en die betrekking hebben op een materie die verband houdt met beleidsmaatregelen, acties en besluiten die tot de bevoegdheid van de instelling behoren ∏ , op alle werkterreinen van de Europese Unie

⎢ 1049/2001

43. Onverminderd de artikelen 4 en 9 worden documenten voor het publiek toegankelijk gemaakt hetzij na een schriftelijk verzoek, hetzij direct in elektronische vorm, hetzij via een register. In het bijzonder worden documenten die in het kader van een wetgevingsprocedure zijn opgesteld of ontvangen direct toegankelijk gemaakt overeenkomstig artikel 12.

54. Voor gevoelige documenten in de zin van artikel 9, lid 1, geldt overeenkomstig dat artikel een bijzondere behandeling.

∫ nieuw

5. Deze verordening is niet van toepassing op documenten die aan de rechter worden voorgelegd door andere partijen dan de instellingen.

6. Onverminderd specifieke toegangsrechten voor belanghebbenden op grond van het Gemeenschapsrecht, zijn documenten die deel uitmaken van een dossier over een onderzoek of over een procedure betreffende een besluit van individuele strekking niet toegankelijk voor het publiek tot het onderzoek is afgesloten of het besluit definitief is geworden. Documenten met informatie die in het kader van een dergelijk onderzoek door een instelling is verkregen van natuurlijke of rechtspersonen zijn niet toegankelijk voor het publiek.

⎢ 1049/2001

67. Deze verordening doet niet af aan een eventueel recht van toegang van het publiek tot documenten die bij de instellingen berusten, dat voortvloeit uit instrumenten van internationaal recht of besluiten van de instellingen ter uitvoering daarvan.

Artikel 3

Definities

Voor de toepassing van deze verordening wordt verstaan onder:

⎢ 1049/2001 (aangepast)

? nieuw

a) "document": iedere inhoud, ongeacht de drager ervan (op papier, in elektronische vorm, als geluids-, beeld- of audiovisuele opname), betreffende een materie die verband houdt met beleidsmaatregelen, acties en besluiten welke tot de bevoegdheid van de instelling behoren ? die is opgesteld door een instelling en formeel aan een of meer ontvangers is doorgegeven of anderszins is geregistreerd, of is ontvangen door een instelling; gegevens in elektronische opslag-, verwerkings- en opvraagsystemen zijn documenten indien zij met behulp van de instrumenten die beschikbaar zijn voor het gebruik van het systeem, daaraan kunnen worden onttrokken in de vorm van een afdruk of in elektronisch formaat ⎪ ;

b) "derde": natuurlijke of rechtspersonen en entiteiten buiten de betrokken instelling, met inbegrip van de lidstaten, andere communautaire of niet-communautaire instellingen en organen, alsmede derde landen.

⎢ 1049/2001

? nieuw

Artikel 4

Uitzonderingen

1. De instellingen weigeren de toegang tot een document wanneer de openbaarmaking ervan zou leiden tot ondermijning van de bescherming van: a) het openbaar belang, wat betreft:

a) de openbare veiligheid ?, met inbegrip van de veiligheid van natuurlijke of rechtspersonen⎪,;

b) defensie en militaire aangelegenheden,;

c) de internationale betrekkingen,;

d) het financieel, monetair of economisch beleid van de Gemeenschap of van een lidstaat;

∫ nieuw

e) het milieu, zoals broedplaatsen van zeldzame soorten.

⎢ 1049/2001

b) de persoonlijke levenssfeer en de integriteit van het individu, in het bijzonder gelet op de Gemeenschapswetgeving inzake de bescherming van persoonsgegevens.

2. De instellingen weigeren de toegang tot een document wanneer de openbaarmaking ervan zou leiden tot ondermijning van de bescherming van:

⎢ 1049/2001 (aangepast)

a) de commerciële belangen van een natuurlijke of rechtspersoon,; met inbegrip van intellectuele eigendom,

√ b) intellectuele-eigendomsrechten; ∏

⎢ 1049/2001 (aangepast)

? nieuw

c) √ juridisch advies en ∏ gerechtelijke ? , arbitrage- en geschillenbeslechtingsprocedures ⎪ en,;

d) het doel van inspecties, onderzoeken en audits,;

∫ nieuw

e) de objectiviteit en de onpartijdigheid van selectieprocedures.

⎢ 1049/2001 (aangepast)

? nieuw

tenzij een hoger openbaar belang openbaarmaking gebiedt.

3. De toegang tot √ de volgende documenten ∏ een document dat door een instelling is opgesteld voor intern gebruik of door een instelling is ontvangen, en dat betrekking heeft op een aangelegenheid waarover de instelling nog geen besluit heeft genomen, wordt geweigerd, indien de openbaarmaking ervan het besluitvormingsproces van de instellingen ernstig zou ondermijnen, tenzij een hoger openbaar belang openbaarmaking gebiedt.:

√ a) documenten over aangelegenheden waarover nog geen besluit is genomen; ∏

b) √ documenten ∏ De toegang tot een document met standpunten voor intern gebruik in het kader van beraadslagingen en voorafgaand overleg binnen de betrokken instellingen, wordt ook geweigerd nadat het besluit genomen is, indien de openbaarmaking van het document het besluitvormingsproces van de instelling ernstig zou ondermijnen, tenzij een hoger openbaar belang openbaarmaking gebiedt.

√ 4. De onder 2) en 3) genoemde uitzonderingen gelden tenzij een hoger openbaar belang openbaarmaking gebiedt. ∏ ? Met betrekking tot lid 2, onder a), wordt een hoger openbaar belang geacht openbaarmaking te gebieden indien de gevraagde informatie betrekking heeft op uitstoot in het milieu.⎪

∫ nieuw

5. Namen, titels en functies van ambtsdragers, ambtenaren en belangenvertegenwoordigers die verband houden met hun beroepsactiviteiten worden openbaar gemaakt tenzij openbaarmaking in de specifieke omstandigheden nadelig zou zijn voor de betrokkenen. Andere persoonsgegevens worden openbaar gemaakt overeenkomstig de voorwaarden die het Gemeenschapsrecht inzake de bescherming van personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens stelt aan de rechtmatige verwerking van dergelijke gegevens.

⎢ 1049/2001 (aangepast)

6. Indien het gevraagde document slechts ten dele onder de uitzonderingen valt, worden de overige delen ervan wel vrijgegeven.

7. De uitzonderingen van de leden 1 tot en met 3 die in dit artikel worden genoemd zijn slechts van toepassing gedurende de periode waarin bescherming op grond van de inhoud van het document gerechtvaardigd is. De uitzonderingen gelden voor ten hoogste 30 jaar. In geval van documenten die vallen onder de uitzonderingen op grond van de persoonlijke levenssfeer √ bescherming van persoonsgegevens ∏ of van commerciële belangen en in geval van gevoelige documenten, kunnen de uitzonderingen zo nodig na afloop van deze periode van toepassing blijven.

Artikel 5

⎢ 1049/2001 (aangepast)

√ Raadpleging ∏

41. Wanneer het gaat om documenten van derden, wordt de derde door de instelling geraadpleegd om te kunnen beoordelen of een in artikel 4 √ genoemde ∏ uitzondering van de leden 1 of 2 van toepassing is, tenzij het duidelijk is dat het document wel of niet openbaar moet worden gemaakt.

5. Een lidstaat kan de instelling verzoeken, een van deze lidstaat afkomstig document niet zonder zijn voorafgaande toestemming openbaar te maken.

∫ nieuw

2. Wanneer het gaat om een document van een lidstaat, anders dan documenten die zijn ingediend in het kader van procedures die uitmonden in een wetgevingshandeling of een niet-wetgevingshandeling van algemene strekking, worden de autoriteiten van die lidstaat geraadpleegd. De instelling waar het document zich bevindt maakt het document openbaar, tenzij de betrokken lidstaat redenen aanvoert om dat niet te doen en zich daarbij baseert op de in artikel 4 genoemde uitzonderingen of op bepalingen in de nationale wetgeving die openbaarmaking van het betrokken document verhinderen. De instelling beoordeelt de gegrondheid van de redenen die de betrokken lidstaat aanvoert voor zover deze zijn gebaseerd op de uitzonderingen die in deze verordening zijn vastgelegd.

⎢ 1049/2001 (aangepast)

Artikel 5

Documenten in het bezit van de lidstaten

3. Wordt van een lidstaat een document gevraagd dat hij in zijn bezit heeft en dat van een instelling afkomstig is, dan raadpleegt hij de betrokken instelling, om een besluit te kunnen nemen waardoor het doel van deze verordening niet in gevaar komt - tenzij het duidelijk is dat het document wel of niet wordt vrijgegeven. De lidstaat kan het verzoek ook doorgeleiden aan de betrokken instelling.

⎢ 1049/2001

? nieuw

Artikel 6

Verzoeken

1. Verzoeken om toegang tot een document geschieden in schriftelijke vorm - elektronische vorm daaronder begrepen -, in één der talen van artikel 314 van het EG-Verdrag, en zijn voldoende nauwkeurig geformuleerd opdat de instelling het document kan identificeren. De verzoeker is niet verplicht de redenen voor zijn verzoek te vermelden.

2. Is een verzoek niet nauwkeurig genoeg, ? of kan niet worden vastgesteld om welk document het gaat, ⎪ dan vraagt de instelling de verzoeker om nadere precisering en is zij hem hierbij behulpzaam, bijvoorbeeld door informatie te verstrekken over het gebruik van de openbare documentenregisters. ? De in de artikelen 7 en 8 genoemde termijnen beginnen te lopen wanneer de instelling de gevraagde precisering heeft ontvangen. ⎪

3. In geval van verzoeken om omvangrijke documenten of om een zeer groot aantal documenten, kan de betrokken instelling informeel met de aanvrager overleggen om een billijke ? en praktische ⎪ oplossing te vinden.

4. De instellingen voorzien in voorlichting van de burger over hoe en waar verzoeken om toegang tot documenten kunnen worden ingediend en in bijstand terzake.

Artikel 7

Behandeling van initiële verzoeken

1. Een verzoek om toegang tot een document wordt onmiddellijk behandeld. De verzoeker ontvangt een ontvangstbevestiging. Binnen vijftien werkdagen na registratie van het verzoek verleent de instelling de verzoeker toegang tot het gevraagde document en maakt zij het toegankelijk in de zin van artikel 10, ofwel deelt zij de verzoeker schriftelijk de redenen mede waarom zij het verzoek volledig of gedeeltelijk afwijst, waarbij zij hem attendeert op zijn recht om overeenkomstig lid 2 4 een confirmatief verzoek in te dienen.

32 . In uitzonderlijke gevallen, bijvoorbeeld bij een verzoek om een zeer omvangrijk document of om een zeer groot aantal documenten, kan de in lid 1 genoemde termijn met vijftien werkdagen worden verlengd, mits de verzoeker daarvan tevoren in kennis wordt gesteld met nauwkeurige vermelding van de redenen daarvoor.

23. In geval van volledige of gedeeltelijke afwijzing kan de verzoeker binnen vijftien werkdagen na ontvangst van het antwoord van de instelling een confirmatief verzoek indienen, welk verzoek ertoe strekt de instelling haar standpunt te doen herzien.

4. Bij uitblijven van een antwoord van de instelling binnen de voorgeschreven termijn, heeft de verzoeker het recht een confirmatief verzoek in te dienen.

Artikel 8

Behandeling van confirmatieve verzoeken

⎢ 1049/2001 (aangepast)

? nieuw

1. Een confirmatief verzoek wordt onmiddellijk behandeld. Binnen vijftien ? dertig ⎪ werkdagen te rekenen na registratie van het confirmatief verzoek verleent de instelling toegang tot het gevraagde document en maakt zij het toegankelijk in de zin van artikel 10, of deelt zij de verzoeker schriftelijk de redenen mede waarom zij het verzoek volledig of gedeeltelijk afwijst, waarbij zij hem attendeert op de beroepsmogelijkheden die hem openstaan, namelijk beroep op de rechter tegen de instelling en/of een klacht bij de ombudsman, onder de voorwaarden van respectievelijk de artikelen 230 en 195 van het EG-Verdrag.

⎢ 1049/2001

22. In uitzonderlijke gevallen, bijvoorbeeld bij een verzoek om een zeer omvangrijk document of een zeer groot aantal documenten, kan de in lid 1 genoemde termijn met vijftien werkdagen worden verlengd, mits de verzoeker daarvan tevoren in kennis wordt gesteld met uitvoerige vermelding van de redenen daarvoor.

∫ nieuw

3. In het geval het verzoek geheel of gedeeltelijk wordt afgewezen, kan de aanvrager bij het Gerecht van eerste aanleg in beroep gaan tegen de instelling en/of een klacht indienen bij de Europese Ombudsman, onder de voorwaarden van respectievelijk de artikelen 230 en 195 van het EG-Verdrag.

⎢ 1049/2001

34. Uitblijven van een antwoord van de instelling binnen de voorgeschreven termijn geldt als een afwijzend antwoord en geeft de verzoeker het recht beroep in te stellen tegen de instelling en/of een klacht in te dienen bij de ombudsman, onder de voorwaarden van het EG-Verdrag.

⎢ 1049/2001

Artikel 9

Behandeling van gevoelige documenten

1. Gevoelige documenten zijn documenten die afkomstig zijn van de instellingen of van de agentschappen hiervan, van lidstaten, van derde landen of van internationale organisaties, en die op grond van de regels van de betrokken instelling ter bescherming van wezenlijke belangen van de Europese Unie, of van één of meer van haar lidstaten, op de gebieden van artikel 4, lid 1, onder a) - in het bijzonder openbare veiligheid, defensie en militaire aangelegenheden, als "TRÈS SECRET/TOP SECRET", "SECRET" of "CONFIDENTIEL" zijn gerubriceerd.

2. Verzoeken om toegang tot gevoelige documenten volgens de procedures van de artikelen 7 en 8 worden uitsluitend behandeld door personen die het recht hebben zelf van deze documenten kennis te nemen. Deze personen beoordelen eveneens, onverminderd artikel 11, lid 2, welke verwijzingen naar gevoelige documenten in het openbaar register kunnen worden opgenomen.

3. Gevoelige documenten worden uitsluitend na instemming van de oorspronkelijke verstrekker in het register vermeld of vrijgegeven.

4. Het besluit van een instelling om de toegang tot een gevoelig document te weigeren wordt zodanig met redenen omkleed, dat de door artikel 4 beschermde belangen niet worden geschaad.

5. De lidstaten nemen de nodige maatregelen om te waarborgen dat de beginselen van dit artikel en van artikel 4 bij de behandeling van verzoeken om toegang tot gevoelige documenten worden geëerbiedigd.

6. De regels van de instellingen betreffende gevoelige documenten worden openbaar gemaakt.

7. De Commissie en de Raad informeren het Europees Parlement over gevoelige documenten overeenkomstig de door de instellingen overeengekomen regelingen.

Artikel 10

Toegang in aansluiting op een verzoek

⎢ 1049/2001 (aangepast)

1. De toegang tot de documenten wordt gegeven, volgens de voorkeur van de verzoeker, door hetzij inzage ter plaatse, hetzij afgifte van een kopie, eventueel een elektronische kopie indien deze beschikbaar is. De kosten van vervaardiging en verzending van kopieën kunnen ten laste van de aanvrager worden gebracht. Deze kosten mogen de werkelijke kosten van het vervaardigen en verzenden van de kopieën niet overschrijden. Inzage ter plekke, kopieën van minder dan twintig bladzijden A4 en rechtstreekse toegang in elektronische vorm of via het register, zijn kosteloos.

2.

Indien een document door de betrokken instelling reeds vrijgegeven is √ openbaar ∏ en voor de verzoeker gemakkelijk toegankelijk is, kan de instelling aan haar verplichting tot het verschaffen van toegang tot documenten voldoen door de verzoeker mee te delen hoe het gewenste document kan worden verkregen.

⎢ 1049/2001

3. De documenten worden geleverd in een bestaande versie en een bestaand formaat (inbegrepen in elektronische vorm of in een alternatieve vorm, zoals braille, grootgedrukt of op band), ten volle rekening houdend met de door de aanvrager te kennen gegeven voorkeur.

⎢ 1049/2001 (aangepast)

√ 4. De kosten van vervaardiging en verzending van kopieën kunnen ten laste van de aanvrager worden gebracht. Deze kosten mogen de werkelijke kosten van het vervaardigen en verzenden van de kopieën niet overschrijden. Inzage ter plekke, kopieën van minder dan twintig bladzijden A4 en rechtstreekse toegang in elektronische vorm of via het register, zijn kosteloos. ∏

∫ nieuw

5. Deze verordening laat specifieke toegangsbepalingen in het Gemeenschapsrecht of het nationale recht, zoals betaling van een vergoeding, onverlet.

⎢ 1049/2001

Artikel 11

Registers

1. Teneinde de rechten van de burgers uit deze verordening ten volle hun beslag te geven, voorziet elke instelling in toegang van het publiek tot een documentenregister. Deze toegang dient in elektronische vorm te worden verschaft. Verwijzingen naar documenten worden onverwijld in het register opgenomen.

2. Het register bevat voor ieder document een referentienummer (en, indien van toepassing, de interinstitutionele referentie), het behandelde onderwerp en/of een korte beschrijving van de inhoud van het document en de datum waarop het document werd ontvangen of opgesteld en in het register werd opgenomen. Verwijzingen worden gemaakt op een wijze die de bescherming van de in artikel 4 bedoelde belangen niet schaadt.

3. De instellingen nemen onverwijld de nodige maatregelen om een register op te zetten dat uiterlijk op 3 juni 2002 operationeel is.

Artikel 12

⎢ 1049/2001 (aangepast)

Rechtstreekse toegang in elektronische vorm of via een register √ tot documenten ∏

1. Voor zover mogelijk maken de instellingen de documenten rechtstreeks toegankelijk voor het publiek, in elektronische vorm of via een register, overeenkomstig de regels van de betrokken instelling.

21. In het bijzonder wetgevingsdocumenten, dat wil zeggen dDocumenten die zijn opgesteld of ontvangen in de loop van procedures tot aanneming van in of voor de lidstaten bindende besluiten, dienen, √ EU-wetgevingshandelingen of niet-wetgevingshandelingen van algemene strekking, worden, ∏ met inachtneming van de artikelen 4 en 9, rechtstreeks toegankelijk te worden gemaakt √ voor het publiek ∏.

32. Indien mogelijk dienen √ worden ∏ andere documenten, met name documenten die verband houden met de ontwikkeling van beleid of strategie, rechtstreeks toegankelijk te worden gemaakt √ in elektronische vorm ∏ .

⎢ 1049/2001

43. Biedt het register geen rechtstreekse toegang, dan dient het aan te geven waar het document gelokaliseerd is.

∫ nieuw

4. Elke instelling bepaalt in haar reglement van orde welke andere categorieën documenten rechtstreeks toegankelijk zijn voor het publiek.

⎢ 1049/2001

Artikel 13

Bekendmaking in het Publicatieblad

1. Naast de besluiten van artikel 254, leden 1 en 2, van het EG-Verdrag en van artikel 163 van het Euratom-Verdrag worden de volgende documenten, met inachtneming van de artikelen 4 en 9 van deze verordening, in het Publicatieblad bekendgemaakt:

a) Commissievoorstellen;

b) gemeenschappelijke standpunten van de Raad overeenkomstig de artikelen 251 en 252 van het EG-Verdrag, tezamen met de motivering, almede de standpunten van het Europees Parlement in deze procedures;

c) kaderbesluiten en besluiten in de zin van artikel 34, lid 2, van het Verdrag betreffende de Europese Unie;

d) overeenkomsten vastgesteld door de Raad overeenkomstig artikel 34, lid 2, van het Verdrag betreffende de Europese Unie;

e) overeenkomsten tussen de lidstaten overeenkomstig artikel 293 van het EG-Verdrag;

f) internationale overeenkomsten gesloten door de Gemeenschap of overeenkomstig artikel 24 van het Verdrag betreffende de Europese Unie.

2. Voor zover mogelijk worden de volgende documenten in het Publicatieblad bekendgemaakt:

a) initiatieven door een lidstaat aan de Raad voorgelegd overeenkomstig artikel 67, lid 1, van het EG-Verdrag of artikel 34, lid 2, van het Verdrag betreffende de Europese Unie;

b) gemeenschappelijke standpunten in de zin van artikel 34, lid 2, van het Verdrag betreffende de Europese Unie;

c) richtlijnen die niet vallen onder artikel 254, leden 1 en 2, van het EG-Verdrag, en besluiten, aanbevelingen en adviezen die niet vallen onder artikel 254, lid 1, van het EG-Verdrag.

3. Elke instelling kan in haar reglement van orde bepalen welke andere documenten in het Publicatieblad worden gepubliceerd.

Artikel 14

Voorlichting

1. Iedere instelling neemt de maatregelen die nodig zijn om de burgers voor te lichten over de rechten die zij op grond van deze verordening genieten.

2. De lidstaten werken met de instellingen samen bij de voorlichting van de burgers.

Artikel 15

Administratieve praktijken in de instellingen

1. De instellingen werken goede administratieve praktijken uit, om de uitoefening van het door deze verordening gewaarborgde recht van toegang te vergemakkelijken.

2. De instellingen richten een interinstitutioneel comité op dat nagaat welke de beste praktijk is, eventuele geschillen behandelt en toekomstige ontwikkelingen van de toegang van het publiek tot documenten bespreekt.

⎢ 1049/2001

? nieuw

Artikel 16

Reproductie van documenten

Deze verordening doet niet af aan bestaande regelingen inzake copyright die een beperking kunnen inhouden voor derden om ? kopieën van documenten te krijgen of ⎪ vrijgegeven documenten te reproduceren of te gebruiken.

⎢ 1049/2001 (aangepast)

Artikel 17

Verslagen

1. Elke instelling publiceert jaarlijks een verslag over het voorgaande jaar met vermelding van het aantal gevallen waarin zij toegang tot documenten heeft geweigerd, de redenen voor die weigering en het aantal niet in het register vermelde gevoelige documenten.

2. Uiterlijk op 31 januari 2004 publiceert de Commissie een verslag over de toepassing van de beginselen van deze verordening door de instellingen en doet zij aanbevelingen die, indien noodzakelijk, ook voorstellen bevatten voor de herziening van deze verordening en voor een actieprogramma van door de instellingen te treffen maatregelen.

Artikel 18

Uitvoeringsbepalingen

1. Elke instelling past haar reglement van orde aan de bepalingen van deze verordening aan. Deze aanpassingen worden van kracht op 3 december 2001.

2. Binnen zes maanden na de inwerkingtreding van deze verordening onderzoekt de Commissie of Verordening (EEG, Euratom) nr. 354/83 van de Raad van 1 februari 1983 inzake het voor het publiek toegankelijk maken van de historische archieven van de Europese Economische Gemeenschap en de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie[27] conform is met deze verordening, teneinde te verzekeren dat de documenten zo volledig mogelijk worden bewaard en gearchiveerd.

3. Binnen zes maanden na de inwerkingtreding van deze verordening onderzoekt de Commissie of de bestaande regels inzake de toegang tot documenten conform zijn met deze verordening.

⎢

Artikel 18

Intrekking

Verordening (EG) nr. 1049/2001 wordt met ingang van […] ingetrokken.

Verwijzingen naar de ingetrokken verordening gelden als verwijzingen naar de onderhavige verordening en worden gelezen volgens de in de bijlage opgenomen concordantietabel.

⎢ 1049/2001 (aangepast)

Artikel 19

Inwerkingtreding

Deze verordening treedt in werking op de derde √ twintigste ∏ dag volgende op die van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen √ Unie ∏.

Zij is van toepassing met ingang van 3 december 2001.

Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat.

Gedaan te Brussel,

Voor het Europees Parlement Voor de Raad

De Voorzitter De Voorzitter

⎡

BIJLAGE

Concordantietabel

Verordening 1049/2001 | Deze verordening |

Artikel 1 | Artikel 1 |

Artikel 2, lid 1 | Artikel 2, lid 1 |

Artikel 2, lid 2 | - |

Artikel 2, lid 3 | Artikel 2, lid 2 |

Artikel 2, lid 4 | Artikel 2, lid 3 |

Artikel 2, lid 5 | Artikel 2, lid 4 |

- | Artikel 2, lid 5 |

- | Artikel 2, lid 6 |

Artikel 2, lid 6 | Artikel 2, lid 7 |

Artikel 3 | Artikel 3 |

Artikel 4, lid 1, onder a) | Artikel 4, lid 1 |

Artikel 4, lid 1, onder b) | Artikel 4, lid 5 |

Artikel 4, lid 2 | Artikel 4, lid 2 |

Artikel 4, lid 3 | Artikel 4, lid 3 |

Artikel 4, lid 4 | Artikel 5, lid 1 |

Artikel 4, lid 5 | Artikel 5, lid 2 |

- | Artikel 4, lid 4 |

Artikel 4, lid 6 | Artikel 4, lid 6 |

Artikel 4, lid 7 | Artikel 4, lid 7 |

Artikel 5 | Artikel 5, lid 3 |

Artikel 6 | Artikel 6 |

Artikel 7 | Artikel 7 |

Artikel 8 | Artikel 8 |

Artikel 9 | Artikel 9 |

Artikel 10 | Artikel 10 |

Artikel 11 | Artikel 11 |

Artikel 12 | Artikel 12 |

Artikel 13 | Artikel 13 |

Artikel 14 | Artikel 14 |

Artikel 15 | Artikel 15 |

Artikel 16 | Artikel 16 |

Artikel 17, lid 1 | Artikel 17 |

Artikel 17, lid 2 | - |

Artikel 18 | - |

- | Artikel 18 |

- | Artikel 19 |

- | Bijlage |

[1] PB L 145 van 31.5.2001, blz. 43.

[2] Notulen van de 1721e vergadering van de Commissie van 9 november 2005, punt 6; zie ook documenten SEC(2005) 1300 en SEC(2005) 1301.

[3] P6_A(2006) 052.

[4] Verdrag betreffende toegang tot informatie, inspraak in besluitvorming en toegang tot de rechter inzake milieuaangelegenheden, Aarhus, Denemarken, 25 juni 1998.Verordening (EG) nr. 1367/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 6 september 2006 betreffende de toepassing van de bepalingen van het Verdrag van Århus betreffende toegang tot informatie, inspraak bij besluitvorming en toegang tot de rechter inzake milieuaangelegenheden op de communautaire instellingen en organen. (PB L 264 van 25.9.2006, blz. 13).

[5] Groenboek "Toegang van het publiek tot documenten van de instellingen van de Europese Gemeenschap – Evaluatie", COM(2007) 185.

[6] Een volledig verslag van de resultaten van de raadpleging is te vinden in werkdocument SEC(2008)29 van de Commissie; alle bijdragen zijn te lezen op de website http://ec.europa.eu/transparency/revision/index_en.htm

[7] Zaak T-194/04, The Bavarian Lager Company Ltd tegen Commissie; nog niet in Jurispr. gepubliceerd.

[8] Verordening (EG) nr. 45/2001van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2000 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de bescherming van persoonsgegevens door de communautaire instellingen en organen en betreffende het vrije verkeer van die gegevens (PB L 8 van 12.1.2001, blz. 1).

[9] Zaak C-64/05 P, Zweden en andere lidstaten tegen Commissie , nog niet gepubliceerd in Jurispr., hogere voorziening tegen het arrest van het Gerecht van eerste aanleg in zaak T-168/02, Internationaler Tierschutz-Fonds/Commissie , Jurispr. [2004], p. II-4135.

[10] Zaak T-2/03, Verein für Konsumenteninformation tegen Commissie , Jurispr. [2005], p. II-1121.

[11] Arrest van het Gerecht van eerste aanleg van 12 september 2007, zaak T-36/04, Association de la Presse Internationale asbl tegen Commissie , nog niet gepubliceerd in Jurispr.

[12] Arrest van 6 juli 2006, gevoegde zaken T-391/03 en T-70/04, Franchet and Byk tegen Commissie, Jurispr. [2006] blz. II-2023.

[13] Zie voetnoot 5.

[14] Zie de artikelen 27, 28 en 30 van Verordening (EG) nr. 1/2003 (concurrentie), artikel 6, lid 7, en artikel 14, lid 2, van Verordening (EG) nr. 384/96 (antidumping), artikel 11, lid 7, en artikel 24, lid 2, van Verordening (EG) nr. 2026/97 (antisubsidie), artikel 6, lid 2, van Verordening (EG) nr. 3285/94 (vrijwaring) en artikel 5, lid 2, van Verordening (EG) nr. 519/94 (vrijwaring tegen niet-WTO-leden).

[15] PB C […] van […], blz. […].

[16] PB C […] van […], blz. […].

[17] PB L 145 van 31.5.2001, blz. 43.

[18] PB L 145 van 31.5.2001, blz. 43.

[19] COM(2004) 45.

[20] [ …]

[21] COM(2007) 185.

[22] PB L 264 van 25.9.2006, blz. 13.

[23] PB L 8 van 12.1.2001, blz. 1.

[24] PB L 340 van 31.12.1993, blz. 43 Besluit laatstelijk gewijzigd bij Besluit 2000/527/EG (PB L 212 van 23.8.2000, blz. 9).

[25] PB L 46 van 18.02.1994, blz. 58 Besluit laatstelijk gewijzigd bij Besluit 96/567/EG, EGKS, Euratom (PB L 247 van 28.9.1996, blz. 45).

[26] PB L 263 van 25.9.1997, blz. 27.

[27] PB L 43 van 15.02.1983, blz. 1.