MEDEDELING VAN DE COMMISSIE

Richtsnoeren voor marktdeelnemers en markttoezichtautoriteiten inzake de praktische uitvoering van artikel 4 van Verordening (EU) 2019/1020 betreffende markttoezicht en conformiteit van producten

(Voor de EER relevante tekst)

(2021/C 100/01)

1. Inleiding

Verordening (EU) 2019/1020 van het Europees Parlement en de Raad betreffende markttoezicht en conformiteit van producten (1) (“de verordening”) voorziet in een alomvattend kader om consumenten te beschermen tegen onveilige en niet-conforme producten en om een gelijk speelveld voor marktdeelnemers tot stand te brengen.

De eengemaakte markt van de EU verschaft marktdeelnemers toegang tot consumenten en andere eindgebruikers in alle lidstaten, mits zij en hun producten voldoen aan de wettelijke voorschriften van de EU inzake veiligheid, milieuprestaties en andere openbare belangen. De markttoezichtautoriteiten en de autoriteiten die belast zijn met de controle van producten die de EU-markt binnenkomen (2) (“grensautoriteiten”) moeten deze voorschriften verifiëren en handhaven. Dit kan een uitdaging vormen, met name bij verkoop op afstand.

De nieuwe regels inzake markttoezicht en conformiteit van producten moeten de naleving van de voorschriften waarborgen. Zij helpen een gelijk speelveld tot stand te brengen, d.w.z. zij bieden bedrijven die conforme producten vervaardigen bescherming tegen oneerlijke concurrentie. Zij zorgen er ook voor dat markttoezichtautoriteiten bij hun onderzoeken geen onnodige kosten hoeven te maken.

Deze richtsnoeren hebben betrekking op de toepassing van een belangrijke bepaling van de verordening: artikel 4 over de “taken van marktdeelnemers in verband met producten die onder bepaalde harmonisatiewetgeving van de Unie vallen” (zie hoofdstuk 6). Artikel 4 schrijft in wezen voor dat er voor bepaalde producten die in de EU in de handel worden gebracht, een marktdeelnemer in de EU moet zijn die de autoriteiten op verzoek informatie verstrekt of bepaalde maatregelen neemt. Dit is van toepassing met ingang van 16 juli 2021 (artikel 44 van de verordening).

In deze richtsnoeren wordt toegelicht op welke wijze marktdeelnemers artikel 4 moeten toepassen:

— in hoofdstuk 2 wordt de werkingssfeer ervan toegelicht en uitgelegd welke marktdeelnemer voor een bepaald product als de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer moet optreden;

— in hoofdstuk 3 worden de taken van de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer verduidelijkt, en

— hoofdstuk 4 bevat meer details over de praktische toepassing van artikel 4, afhankelijk van het soort marktdeelnemer dat optreedt als de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer.

Aangezien artikel 4 tot doel heeft het werk van de markttoezichtautoriteiten en grensautoriteiten te vergemakkelijken, wordt in hoofdstuk 5 uiteengezet hoe deze autoriteiten in de praktijk gebruik kunnen maken van dit voorschrift.

De richtsnoeren zijn bedoeld om marktdeelnemers en autoriteiten te helpen en een consistente toepassing te vergemakkelijken. Zij hebben uitsluitend betrekking op de toepassing van artikel 4 en zijn niet van toepassing op EU-productwetgeving die niet onder dit artikel valt, waarbij vergelijkbare maar andere eisen kunnen worden gesteld (3). In de richtsnoeren wordt verwezen naar de voorschriften van de harmonisatiewetgeving van de EU zoals die van toepassing zijn op de datum van vaststelling van deze richtsnoeren. Uitgebreide richtsnoeren over de harmonisatiewetgeving van de EU zijn te vinden in de “Blauwe Gids”, waarnaar in deze richtsnoeren wordt verwezen (4). De Commissie zal dit richtsnoer actualiseren op basis van verdere ontwikkelingen op het gebied van de wetgeving op andere vlakken, zoals de wet inzake digitale diensten (5).

Dit document is uitsluitend bedoeld als leidraad — alleen de tekst van de verordening zelf is rechtsgeldig. De richtsnoeren geven de zienswijzen van de Europese Commissie weer en zijn als zodanig niet wettelijk bindend. De bindende interpretatie van EU-wetgeving is de exclusieve bevoegdheid van het Hof van Justitie van de Europese Unie. De zienswijzen in dit document kunnen niet vooruitlopen op de standpunten die de Commissie bij het Hof van Justitie zou kunnen nemen. Noch de Commissie, noch iemand die namens haar optreedt is verantwoordelijk voor het eventuele gebruik van de volgende informatie.

2. Werkingssfeer en toepassing

2.1. Werkingssfeer

Een marktdeelnemer als bedoeld in artikel 4 is vereist wanneer een product:

— binnen het toepassingsgebied valt van een of meer van de in artikel 4, lid 5, genoemde richtlijnen of verordeningen, of van andere wetgeving waarin uitdrukkelijk naar artikel 4 wordt verwezen. Deze “sectorspecifieke wetgeving” heeft betrekking op de veiligheid van speelgoed, elektrische apparatuur, radioapparatuur, elektromagnetische compatibiliteit, beperking van gevaarlijke stoffen in elektrische en elektronische apparatuur (“BGGS”), energiegerelateerde producten (“ecologisch ontwerp”), gastoestellen, bouwproducten, machines, materieel voor gebruik buitenshuis (“geluidsemissies buitenshuis”), apparaten voor gebruik op plaatsen waar ontploffingsgevaar kan heersen (ATEX), drukapparatuur, drukvaten van eenvoudige vorm, pyrotechnische artikelen, pleziervaartuigen, meetinstrumenten, niet-automatische weegwerktuigen, persoonlijke beschermingsmiddelen en onbemande luchtvaartuigsystemen (6) (“drones”) (7), en

— in de handel wordt gebracht in de EU (8) — d.w.z. voor het eerst wordt aangeboden (in het kader van een handelsactiviteit, al dan niet tegen betaling, verstrekt met het oog op distributie, consumptie of gebruik op de EU-markt) op de markt van de Unie (9) — op of na 16 juli 2021 (artikel 4, lid 1, en artikel 44 van de verordening). Online of via andere vormen van verkoop op afstand aangeboden producten worden als op de markt aangeboden beschouwd indien het aanbod op eindgebruikers in de EU is gericht. Een verkoopaanbod wordt geacht op eindgebruikers in de EU te zijn gericht indien de betrokken marktdeelnemer zijn activiteiten op enigerlei wijze op een lidstaat richt (artikel 6 van de verordening) (dit wordt per geval bepaald in het licht van relevante factoren zoals de geografische gebieden waaraan kan worden geleverd, de taal/talen voor het aanbod of de bestelling, de betaalmogelijkheden enz. (10)).

Een marktdeelnemer die op of na 16 juli 2021 een onder artikel 4 vallend product in de EU in de handel wil brengen, moet er dus eerst voor zorgen dat er in de EU een marktdeelnemer als bedoeld in artikel 4 is. Anders mogen dergelijke producten niet op of na 16 juli 2021 in de EU in de handel worden gebracht.

2.2. Bepaling van de marktdeelnemer als bedoeld in artikel 4

Vier soorten marktdeelnemers kunnen optreden als de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer:

— een in de EU gevestigde fabrikant (11);

— een importeur (12) (per definitie gevestigd in de EU), wanneer de fabrikant niet in de Unie is gevestigd;

— een gemachtigde (13) (per definitie gevestigd in de EU) die over een schriftelijk mandaat van de fabrikant beschikt waarin de gemachtigde wordt aangewezen om de in artikel 4, lid 3, vermelde taken namens de fabrikant te verrichten;

— een in de EU gevestigde fulfilmentdienstverlener (14), wanneer geen fabrikant, importeur of gemachtigde in de Unie gevestigd is.

Hoofdstuk 4 bevat bijzonderheden over de rollen van deze marktdeelnemers op grond van sectorspecifieke wetgeving en het verband met hun taken uit hoofde van artikel 4.

Welke marktdeelnemer optreedt als de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer hangt met name af van de toeleveringsketen. Venster 1 bevat een korte leidraad hieromtrent en wordt gevolgd door een nadere toelichting.

Venster 1

De in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer in verschillende toeleveringsketens

Stap 1: Indien de fabrikant (al dan niet gevestigd in de EU) schriftelijk een gemachtigde heeft gemachtigd om de specifieke taken uit hoofde van artikel 4 uit te voeren, is die gemachtigde de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer. In andere gevallen hangt het af van de toeleveringsketen.

Stap 2: Producten van in de EU gevestigde fabrikanten, ongeacht of zij online of in fysieke winkels worden verkocht, worden over het algemeen in de handel gebracht door de EU-fabrikant (15). Voor dergelijke producten is de EU-fabrikant de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer (tenzij hij een gemachtigde heeft aangewezen voor de taken uit hoofde van artikel 4).

Stap 3: Producten van buiten de EU gevestigde fabrikanten die in fysieke winkels in de EU worden verkocht, worden in beginsel door een importeur in de EU in de handel gebracht (16). Voor dergelijke producten is de importeur de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer (tenzij de fabrikant een gemachtigde heeft aangewezen voor de taken uit hoofde van artikel 4). In punt 4.2 wordt uitgelegd wat er gebeurt als er meerdere importeurs zijn voor hetzelfde soort product.

Stap 4: Voor producten van buiten de EU gevestigde fabrikanten die online (of via andere vormen van verkoop op afstand) te koop worden aangeboden, kan er ook een importeur zijn, die het product bv. zelf online te koop aanbiedt of het verkoopt aan een distributeur die dat doet.

Stap 5: Indien er geen importeur is, maar een in de EU gevestigde fulfilmentdienstverlener het product behandelt, is de fulfilmentdienstverlener de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer (tenzij de fabrikant een gemachtigde heeft aangewezen voor de taken uit hoofde van artikel 4). In tegenstelling tot importeurs en gemachtigden hebben fulfilmentdienstverleners niet automatisch een formele relatie met de fabrikant waardoor zij de in artikel 4 bedoelde taken van de marktdeelnemer kunnen vervullen. Daarom moeten zij regelingen treffen met marktdeelnemers aan wie zij fulfilmentdiensten verlenen (“klanten”) om ervoor te zorgen dat zij van de klant, of rechtstreeks van de fabrikant, eerst de middelen ontvangen om hun verplichtingen als de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer na te kunnen komen (zie punt 4.4).

Stap 6: Wanneer het product van buiten de EU rechtstreeks naar een eindgebruiker in de EU wordt verzonden en er schriftelijk een gemachtigde is gemachtigd voor de specifieke taken uit hoofde van artikel 4, dan is dat de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer. Als de fabrikant geen gemachtigde heeft aangewezen, mag het product niet te koop worden aangeboden aan eindgebruikers in de EU. De marktdeelnemer die het product te koop wil aanbieden (17) aan eindgebruikers in de EU, moet ervoor zorgen dat de fabrikant een gemachtigde voor dat product aanwijst (zie venster 2).

Venster 2

Het perspectief van een buiten de EU gevestigde marktdeelnemer die producten online te koop wil aanbieden aan consumenten of andere eindgebruikers in de EU: Hoe zorg ik voor een marktdeelnemer als bedoeld in artikel 4? (voorbeeld)

— Controleer eerst of de producten bedoeld zijn voor de EU-markt en voldoen aan de EU-wetgeving. Neem bij twijfel contact op met de fabrikant. — Als dit het geval is, vraag bij de fabrikant na of hij reeds een gemachtigde voor deze producten heeft aangewezen. — Zo ja, controleer of de naam en de contactgegevens van de gemachtigde worden vermeld zoals voorgeschreven (zie punt 2.3). — Zo niet, onderzoek (in samenwerking met de fabrikant) de volgende mogelijkheden: — Als u van plan bent de producten te koop aan te bieden op een onlinemarktplaats (zie punt 2.4), verleent die marktplaats dan diensten als gemachtigde of fulfilmentdiensten? — Als u reeds producten verkoopt waarvoor een gemachtigde in de EU of een vergelijkbare entiteit is vereist (bv. cosmetica, medische hulpmiddelen en uitrusting van zeeschepen), zou die entiteit dan bereid zijn te fungeren als gemachtigde voor uw producten die onder artikel 4 vallen? — Zijn er relevante bedrijfsorganisaties die toegang hebben (of kunnen krijgen) tot informatie over bestaande gemachtigden (aangezien een aantal fabrikanten van onder artikel 4 vallende producten mogelijk al een gemachtigde in de EU heeft)? — Als u een potentiële gemachtigde hebt gevonden, zorg er dan voor dat de fabrikant hem machtigt om de vereiste taken uit te voeren (zie hoofdstuk 3 en punt 4.3). Zorg er vervolgens voor dat de naam en de contactgegevens van de gemachtigde worden vermeld zoals voorgeschreven (zie punt 2.3). — Tref praktische regelingen wanneer een fulfilmentdienstverlener moet optreden als marktdeelnemer als bedoeld in artikel 4, met name om ervoor te zorgen dat hij de conformiteitsverklaring/prestatieverklaring voor de betrokken producten ontvangt. Zorg er vervolgens voor dat zijn naam en contactgegevens worden vermeld zoals voorgeschreven (zie punt 2.3).

2.3. Informatie over de marktdeelnemer als bedoeld in artikel 4

De naam (of de geregistreerde handelsnaam/het geregistreerde handelsmerk) en de contactgegevens (inclusief postadres) van de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer moeten op ten minste een van de volgende plaatsen worden vermeld (artikel 4, lid 4, van de verordening):

— het product;

— de verpakking van het product, d.w.z. de verkoopverpakking;

— het pakket, d.w.z. verpakking om de behandeling en het vervoer te vergemakkelijken;

— een begeleidend document, bv. een conformiteitsverklaring/prestatieverklaring (18).

NB: Indien de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer een EU-fabrikant of een importeur is, is deze informatie in de regel reeds vereist krachtens sectorspecifieke wetgeving (zie hoofdstuk 4). Die voorschriften kunnen restrictiever zijn ten aanzien van de plaats waar de informatie wordt vermeld en moeten in acht worden genomen.

Naast, maar niet in plaats van, een postadres (dat gewoonlijk bestaat uit een straat/postbus, gebouwnummer, postcode en plaats) kan een websiteadres worden vermeld. Ook is het nuttig een e-mailadres en/of telefoonnummer op te nemen om snelle contacten met de betrokken autoriteiten te vergemakkelijken.

Het is mogelijk dat op of bij het product de naam en de contactgegevens van meerdere marktdeelnemers worden vermeld. Er is weliswaar geen uitdrukkelijke eis dat deze informatie moet worden voorafgegaan door “vervaardigd door”, “ingevoerd door”, “vertegenwoordigd door” of “vervuld door”, maar de markttoezichtautoriteiten mogen niet door de informatie worden misleid. Wanneer de rollen van de marktdeelnemers niet zijn gespecificeerd, moeten de autoriteiten deze zelf vaststellen. Elke marktdeelnemer moet zijn rol kunnen aantonen. Het is niet verplicht om de Engelse termen “manufactured by”, “imported by”, “represented by” of “fulfilled by” te vertalen; deze Engelse termen worden in de hele EU als gemakkelijk te begrijpen beschouwd.

De naam en de contactgegevens van de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer moeten aanwezig zijn wanneer het product bij de douane voor het vrije verkeer wordt aangegeven (artikel 26, lid 1, onder d), van de verordening). Indien het product bestemd is om in de EU in het vrije verkeer te worden gebracht en het product na verzending niet verder wordt verwerkt (19), moeten marktdeelnemers buiten de EU die producten te koop aanbieden er derhalve voor zorgen dat die gegevens op de hierboven beschreven wijze worden vermeld, en deze zo nodig vóór verzending toevoegen (of laten toevoegen).

2.4. Via onlinemarktplaatsen verkochte producten

Een onlinemarktplaats is een soort e-commercedienst waarbij producten te koop worden aangeboden door meerdere marktdeelnemers (20). Marktdeelnemers enerzijds en eindgebruikers anderzijds kunnen er verkooptransacties van producten sluiten.

Artikel 4 is van toepassing op producten die via onlinemarktplaatsen worden verkocht.

Het voorziet niet in een specifieke verplichting voor de onlinemarktplaatsen wanneer zij louter als tussenpersoon optreden voor derde verkopers en binnen de werkingssfeer van artikel 2, onder b), van Richtlijn 2000/31/EG van het Europees Parlement en de Raad vallen (21). In de situatie waarin een onlinemarktplaats als tussenpersoon optreedt bij het te koop aanbieden aan de eindgebruikers in de EU van een onder artikel 4 vallend product waarvoor geen marktdeelnemer als bedoeld in artikel 4 bestaat (22) en daadwerkelijk kennis heeft of besef krijgt van illegale inhoud (bv. door middel van een voldoende nauwkeurige en naar behoren onderbouwde kennisgeving van een markttoezichtautoriteit), kan die onlinemarktplaats alleen een beroep op de vrijstelling van aansprakelijkheid van artikel 14, lid 1, van Richtlijn 2000/31/EG doen indien hij, zodra hij van het bovenbedoelde daadwerkelijk kennis heeft of besef krijgt, prompt handelt om de illegale inhoud te verwijderen of de toegang daartoe onmogelijk te maken.

Wanneer een onlinemarktplaats ook een fabrikant, importeur, gemachtigde of fulfilmentdienstverlener is, kan deze onlinemarktplaats de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer zijn.

3. Taken van de marktdeelnemer als bedoeld in artikel 4

Dit hoofdstuk biedt een categorisatie van en een leidraad voor de taken van de marktdeelnemer als bedoeld in artikel 4. Die marktdeelnemer kan, met name als hij een EU-fabrikant of importeur is, reeds verplichtingen uit hoofde van sectorspecifieke wetgeving hebben (afhankelijk van de categorisatie) die geheel of gedeeltelijk betrekking hebben op deze taken (zie hoofdstuk 4).

Ten eerste moet de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer overeenkomstig artikel 4, lid 3, onder a), een aantal taken uitvoeren wanneer hij met zijn werkzaamheden begint of wanneer een nieuw product aan zijn portefeuille wordt toegevoegd:

— controleren of de conformiteitsverklaring/prestatieverklaring is opgesteld en deze bewaren — in alle sectorspecifieke wetgeving die onder artikel 4 valt zijn dergelijke verklaringen vereist (23). Zoals bepaald in de wetgeving die wordt genoemd in artikel 4, moeten deze gedurende tien jaar na het in de handel brengen van het product worden bewaard (24). Wanneer meer dan een wetgevingshandeling van toepassing is op een product, wordt één conformiteitsverklaring opgesteld voor alle toepasselijke handelingen samen (25), en

— controleren of de technische documentatie is opgesteld (26) en ervoor zorgen dat die op verzoek aan de markttoezichtautoriteiten kan worden verstrekt — wanneer de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer de documentatie niet zelf bewaart, houdt dit in dat hij moet controleren of de documentatie bestaat en van de fabrikant de verzekering moet krijgen dat hij deze op verzoek zal delen met de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer of rechtstreeks met de markttoezichtautoriteiten (zie hieronder).

Ten tweede moet de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer overeenkomstig artikel 4, lid 3, onder c) en d), wanneer hij redenen heeft om aan te nemen dat een product een risico (27) vormt:

— de betreffende markttoezichtautoriteiten daarvan in kennis stellen. Hij dient dit te doen in elke lidstaat waar het product op de markt is aangeboden (28); het is ook belangrijk hen in kennis te stellen van de corrigerende maatregelen die zijn of zullen worden genomen, en

— ervoor zorgen dat onmiddellijk de nodige corrigerende maatregelen worden genomen om een geval van niet-naleving te verhelpen of, als dat niet mogelijk is, het risico te beperken (zie hieronder).

Ten slotte moet de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer overeenkomstig artikel 4, lid 3, onder a), b) en d), op verzoek van een markttoezichtautoriteit bepaalde acties ondernemen:

— de conformiteitsverklaring/prestatieverklaring aan die autoriteit verstrekken;

— de technische documentatie aan de autoriteit verstrekken of, indien de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer deze documentatie niet bewaart, ervoor zorgen dat de technische documentatie aan de autoriteit wordt verstrekt (met name door de fabrikant);

— andere informatie en documentatie verstrekken om de conformiteit van het product aan te tonen (dit kunnen bv. certificaten en besluiten van een aangemelde instantie zijn) in een taal die de autoriteit gemakkelijk kan begrijpen (overeen te komen met de autoriteit — dit kan een andere taal zijn dan de nationale taal/talen);

— samenwerken met de autoriteit. De vereiste actie is afhankelijk van het verzoek van de autoriteit, dat in overeenstemming moet zijn met het evenredigheidsbeginsel (artikel 14, lid 2, van de verordening), en

— ervoor zorgen dat onmiddellijk de nodige corrigerende maatregelen worden genomen om elke niet-naleving van de op het product in kwestie toepasselijke EU-harmonisatiewetgeving te verhelpen of, als dat niet mogelijk is, de risico’s die het product inhoudt te beperken. Mogelijke maatregelen zijn dat het product in overeenstemming wordt gebracht, uit de handel wordt genomen of wordt teruggeroepen (29). De in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer hoeft geen corrigerende maatregelen te nemen of het risico zelf te beperken als hij daartoe krachtens de sectorspecifieke wetgeving niet verplicht is. Hij moet er echter wel voor zorgen dat maatregelen worden genomen, bv. door de fabrikant te vragen aan het verzoek te voldoen en na te gaan of hij dat heeft gedaan.

De in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer moet handelen binnen een redelijk tijdsbestek of binnen een door de markttoezichtautoriteiten vastgestelde termijn. Hij dient de conformiteitsverklaring/prestatieverklaring onverwijld en andere documenten binnen een redelijke termijn te verstrekken (30).

Indien de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer van oordeel is dat hij een of meer van zijn taken niet kan vervullen als gevolg van een probleem in zijn betrekkingen met de fabrikant (31) (de fabrikant reageert bijvoorbeeld niet op een verzoek), bestaat een passende follow-up erin de fabrikant te herinneren aan zijn verplichtingen uit hoofde van de EU-wetgeving. Indien het probleem blijft bestaan, zou het logische gevolg kunnen zijn dat hij de nodige maatregelen neemt om niet langer op te treden als de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer voor de betrokken producten, omdat hij niet in staat is zijn taken uit hoofde van artikel 4 uit te voeren. Met andere woorden, in het geval van:

— een importeur — hij kan stoppen met het in de handel brengen van de producten;

— een gemachtigde — hij kan proberen zijn relatie met de fabrikant te beëindigen;

— een fulfilmentdienstverlener — hij kan stoppen met het behandelen van de producten, d.w.z. deze niet naar de eindgebruikers verzenden.

Aan de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer kunnen sancties worden opgelegd (32) indien hij zijn taken uit hoofde van artikel 4 niet vervult. Sancties moeten doeltreffend, evenredig en afschrikkend zijn (artikel 41, lid 2, van de verordening). De fabrikant blijft verantwoordelijk voor de conformiteit van het product met de sectorspecifieke wetgeving en hij behoudt (net als andere actoren in de toeleveringsketen) zijn wettelijke verplichtingen met betrekking tot producten, garanties, aansprakelijkheid voor producten met gebreken enz. Artikel 4 houdt geen aanvullende wettelijke verplichtingen in ten aanzien van consumenten of andere eindgebruikers.

4. Praktische gevolgen voor de marktdeelnemers

De taken van de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer (zoals beschreven in artikel 4) zijn dezelfde, ongeacht het type marktdeelnemer dat ze uitvoert. De mate waarin zij de andere taken van de marktdeelnemer uit hoofde van sectorspecifieke wetgeving overlappen, verschilt echter. Alle “verplichtingen uit hoofde van artikel 4” zijn van toepassing, ongeacht wat de sectorspecifieke wetgeving van de betrokken marktdeelnemer verlangt. Er zijn enkele sectorale verschillen, maar de meeste wetgeving sluit nauw aan bij de modelbepalingen inzake de verplichtingen van marktdeelnemers (33). In dit hoofdstuk worden de verschillen belicht die van invloed zijn op de toepassing van artikel 4.

4.1. In de EU gevestigde fabrikanten

Een fabrikant is een natuurlijke persoon of rechtspersoon die een product vervaardigt of laat ontwerpen of vervaardigen en het onder zijn naam of handelsmerk verhandelt (artikel 3 van de verordening) (34). Indien de fabrikant in de EU is gevestigd, is hij in beginsel de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer, tenzij hij een gemachtigde heeft aangewezen voor de specifieke taken uit hoofde van artikel 4.

In de EU gevestigde fabrikanten hebben al verantwoordelijkheden op grond van sectorspecifieke wetgeving, die in het algemeen overlappen met en verdergaan dan de verplichtingen uit hoofde van artikel 4, lid 3. Een uitzondering is dat de EU-wetgeving betreffende geluidsemissies buitenshuis, machines en ecologisch ontwerp, in tegenstelling tot artikel 4, hen niet uitdrukkelijk verplicht om de markttoezichtautoriteiten op de hoogte te brengen wanneer zij redenen hebben om aan te nemen dat een product dat onder die wetgeving valt een risico inhoudt. In de EU gevestigde fabrikanten die de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer zijn, moeten dit echter wel doen voor de producten die onder deze wetgevingshandelingen vallen.

Op grond van de meeste sectorspecifieke wetgeving moeten de naam/het handelsmerk en het adres van de fabrikant op het product worden vermeld; maar:

— voor sommige sectoren kan die informatie in bepaalde omstandigheden in plaats daarvan op de verpakking of in een begeleidend document worden vermeld;

— de wetgeving inzake ecologisch ontwerp bevat geen verplichting daartoe;

— de wetgeving betreffende geluidsemissies buitenshuis en machines vereist in plaats daarvan dat de naam en het adres worden vermeld in de conformiteitsverklaring (35) (of in de inbouwverklaring, in het geval van niet voltooide machines (36)) en dat het product vergezeld gaat van die verklaring (37).

In het uitzonderlijke geval dat een product wel onder de wetgeving inzake ecologisch ontwerp valt, maar niet onder de andere sectorspecifieke wetgeving die in artikel 4 wordt genoemd, schrijft artikel 4 derhalve voor dat in de EU gevestigde fabrikanten die de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer zijn, als bijkomende maatregel hun naam en contactgegevens moeten vermelden.

4.2. Importeurs

Een importeur is een in de EU gevestigde natuurlijke persoon of rechtspersoon die een product uit een derde land in de EU in de handel brengt (artikel 3 van de verordening). Indien er in de EU een importeur is, is hij in beginsel de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer, tenzij de fabrikant een gemachtigde heeft aangewezen voor de specifieke taken uit hoofde van artikel 4.

Sectorspecifieke wetgeving legt de importeur in het algemeen verplichtingen op die overlappen met en verdergaan dan de verplichtingen van artikel 4, lid 3 (38). Een uitzondering is wederom dat de EU-wetgeving betreffende geluidsemissies buitenshuis, machines en ecologisch ontwerp, in tegenstelling tot artikel 4, importeurs niet uitdrukkelijk verplicht om de markttoezichtautoriteiten op de hoogte te brengen wanneer zij redenen hebben om aan te nemen dat een product dat onder die wetgeving valt een risico inhoudt. Importeurs van producten die onder die wetgeving vallen en die de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer zijn, moeten dit echter wel doen voor de producten die onder deze wetgevingshandelingen vallen.

De sectorspecifieke bepalingen inzake de vermelding van de naam en de contactgegevens van de importeur op of bij het product zijn grotendeels dezelfde als die voor de fabrikant (zie hierboven). Daarom schrijft artikel 4 slechts in uitzonderlijke gevallen voor dat de importeur die de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer is, als bijkomende maatregel zijn naam en contactgegevens moet vermelden.

Wanneer meerdere importeurs hetzelfde soort product behandelen, is elk van hen de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer voor de eenheden die hij in de EU in de handel heeft gebracht en moet elk van hen ervoor zorgen dat zijn naam op of bij de betreffende eenheden wordt vermeld, zoals voorgeschreven. Dit is reeds het geval op grond van sectorspecifieke wetgeving wanneer er meerdere importeurs zijn voor hetzelfde soort product. Op of bij elk afzonderlijk product mag dus in beginsel alleen de naam van de betrokken importeur worden vermeld.

4.3. Gemachtigden

Een gemachtigde is een in de EU gevestigde natuurlijke persoon of rechtspersoon die schriftelijk door de fabrikant is gemachtigd om namens hem specifieke taken te vervullen in verband met de verplichtingen van de fabrikant op grond van de toepasselijke harmonisatiewetgeving van de Unie of op grond van de voorschriften van Verordening (EU) 2019/1020 (artikel 3 van de verordening). Indien een fabrikant wil dat een gemachtigde optreedt als de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer, moet hij ervoor zorgen dat het mandaat alle in artikel 4, lid 3, genoemde taken omvat. De gemachtigde moet over passende middelen beschikken om zijn taken te kunnen vervullen (artikel 5, lid 3, van de verordening).

Sectorspecifieke wetgeving voorziet vaak in de mogelijkheid om een gemachtigde aan te wijzen (39). Wanneer van deze mogelijkheid gebruik wordt gemaakt, moet het mandaat van de gemachtigde doorgaans ten minste de volgende taken omvatten:

— de conformiteitsverklaring/prestatieverklaring en de technische documentatie gedurende een gespecificeerde periode (meestal tien jaar in het geval van de in artikel 4 genoemde sectorspecifieke wetgeving) ter beschikking van de nationale markttoezichtautoriteiten houden;

— een markttoezichtautoriteit, na een met redenen omkleed verzoek daartoe, alle benodigde informatie en documentatie verstrekken om de conformiteit van het product aan te tonen, en

— op verzoek van de bevoegde nationale autoriteiten medewerking verlenen aan eventuele maatregelen om de risico’s van onder zijn mandaat vallende producten weg te nemen (40).

Uitzonderingen hierop zijn te vinden in de wetgeving inzake geluidsemissies buitenshuis, machines en ecologisch ontwerp, op grond waarvan de gemachtigde andere taken heeft die meer overeenkomen met die van de fabrikant.

Wanneer een fabrikant krachtens sectorspecifieke wetgeving een gemachtigde heeft aangewezen en wil dat deze optreedt als de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer, moet hij daartoe zijn mandaat herzien om ervoor te zorgen dat het alle in artikel 4, lid 3, vermelde taken omvat. Het kan met name nodig zijn om taken toe te voegen die moeten worden uitgevoerd wanneer de gemachtigde redenen heeft om aan te nemen dat een product een risico inhoudt.

Evenzo geldt dat wanneer een fabrikant van plan is een gemachtigde aan te wijzen om de naleving van artikel 4 te vergemakkelijken en hij in het kader van de sectorspecifieke wetgeving een gemachtigde wil aanwijzen, hij de toepasselijke sectorspecifieke wetgeving moeten controleren op mogelijke taken naast de taken die op grond van artikel 4 vereist zijn.

Naast de in artikel 4, lid 3, genoemde taken moet de gemachtigde ook op verzoek een kopie van zijn mandaat overleggen aan een markttoezichtautoriteit, in een door de autoriteit bepaalde EU-taal (artikel 5, lid 2, van de verordening).

Op grond van de wetgeving inzake geluidsemissies buitenshuis, machines en bouwproducten moeten de naam en de contactgegevens van de gemachtigde worden vermeld in de conformiteitsverklaring/prestatieverklaring (41) waarvan deze producten vergezeld moeten gaan (42). In veel andere sectoren moet de fabrikant er krachtens de wetgeving voor zorgen dat op of bij het product een contactadres wordt vermeld; dit kan het adres van de gemachtigde zijn. Wanneer de naam en de contactgegevens van een gemachtigde die de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer is, nog niet op of bij het product worden vermeld, moet de marktdeelnemer die het product in de EU in de handel brengt ervoor zorgen dat deze worden toegevoegd zoals voorgeschreven (om dit soepeler te laten verlopen kan hij de fabrikant vragen dit systematisch te doen).

4.4. In de EU gevestigde fulfilmentdienstverleners

Een fulfilmentdienstverlener is een natuurlijke persoon of rechtspersoon die in het kader van een handelsactiviteit ten minste twee van de volgende diensten aanbiedt, zonder eigenaar te zijn van de betrokken producten:

— opslag,

— verpakking,

— adressering, en

— verzending.

De betreffende diensten omvatten geen postdiensten (43), pakketbezorgdiensten (44) of andere postdiensten of vrachtvervoersdiensten (artikel 3 van de verordening).

Fulfilmentdienstverleners slaan producten gewoonlijk op in de EU, zodat deze snel aan consumenten of andere eindgebruikers in de EU kunnen worden geleverd zodra ze online worden besteld. Zij verlenen dus diensten aan andere marktdeelnemers. Wanneer een fulfilmentdienstverlener een bestelling ontvangt, verpakt hij het product (tenzij het reeds deugdelijk is verpakt voor vervoer), brengt hij het leveringsadres aan en verzendt hij de bestelling door deze aan een post-, pakket- of vervoersdienst over te dragen of zelf te leveren.

Er bestaan vele operationele scenario’s voor fulfilmentdiensten, maar zoals hier beschreven gaan deze verder dan die van aanbieders van post- of pakketdiensten (d.w.z. het ophalen, sorteren, vervoeren en bezorgen van pakketten). Wanneer een natuurlijke persoon of rechtspersoon zowel fulfilmentdiensten als post- of pakketbezorgdiensten of vrachtvervoersdiensten aanbiedt, kan artikel 4 alleen betrekking hebben op de producten die door zijn fulfilmentdiensten worden afgehandeld.

In de EU gevestigde fulfilmentdienstverleners zijn de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer voor de producten die zij behandelen in gevallen waarin er in de EU geen fabrikant, importeur of gemachtigde voor die producten is. Alvorens in te stemmen met het verlenen van de fulfilmentdienst voor een product dat onder artikel 4 valt, moeten zij daarom bij hun klant nagaan of er al een van de andere soorten marktdeelnemers in de EU voor dat product is. Zo niet, dan zijn zij de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer.

In de sectorspecifieke wetgeving wordt niet naar fulfilmentdienstverleners verwezen. Daarom moeten zij, wanneer zij optreden als de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer, regelingen treffen met hun klanten om ervoor te zorgen dat zij, alvorens in te stemmen met het verlenen van de dienst, van de klant of rechtstreeks van de fabrikant de middelen ontvangen om aan de verplichtingen te voldoen, met name:

— de conformiteitsverklaring/prestatieverklaring voor de betrokken producten, en

— garanties voor samenwerking om hen te helpen andere taken uit te voeren, zoals: — het verstrekken van technische documentatie, en — het nemen van corrigerende maatregelen op verzoek van de autoriteiten.

De klant moet ervoor zorgen dat de naam en contactgegevens van de dienstverlener op of bij het product worden vermeld, tenzij de fabrikant dit reeds heeft gedaan. De klant kan dit ook zelf doen of door een ander laten doen voordat het product bij de douane voor het vrije verkeer wordt aangegeven (zie punt 2.3).

Net als bij importeurs kunnen er voor een bepaald soort product meerdere fulfilmentdienstverleners zijn. Elk van hen is de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer voor de eenheden die hij behandelt en moet zijn naam en contactgegevens op of bij die eenheden vermelden.

De fabrikant kan een fulfilmentdienstverlener aanwijzen als zijn gemachtigde. In die gevallen zijn de onderdelen van deze richtsnoeren van toepassing die betrekking hebben op gemachtigden.

Venster 3

Ik ben een fulfilmentdienstverlener in de EU — Wat moet ik doen? (voorbeeld)

Een praktische checklist zou het volgende omvatten: — Breng bestaande en potentiële cliënten ervan op de hoogte dat de door hen verkochte producten die onder artikel 4 vallen, gekoppeld moeten zijn aan een marktdeelnemer als bedoeld in artikel 4. Wijs hen op artikel 4 en deze richtsnoeren. — Deel aan klanten mee dat u als de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer zult optreden als er geen in de EU gevestigde fabrikant, importeur of gemachtigde is (of maak het duidelijk als u dat niet wilt en geef in dat geval aan dat zij voor deze producten geen gebruik kunnen maken van uw fulfilmentdiensten, tenzij er in de EU een fabrikant, importeur of gemachtigde is). — Ga na, als klanten willen dat u optreedt als de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer, of u deze rol al vervult voor hetzelfde soort product voor een andere klant — zo ja, dan hebt u reeds alles wat u nodig hebt; zo niet, bepaal dan in hoeverre u zelf regelt wat u nodig hebt en in hoeverre u wilt dat de klant dit voor u doet. — Vertel aan klanten die willen dat u optreedt als de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer wat zij moeten doen voordat zij van uw fulfilmentdiensten gebruik kunnen gaan maken, bv. de contactgegevens van de fabrikant verstrekken, conformiteitsverklaringen/prestatieverklaringen verstrekken enz. — Informeer de klanten zodra alles is geregeld om als de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer op te treden, zodat zij de producten te koop kunnen gaan aanbieden.

5. Markttoezicht op en controle van producten die de EU-markt binnenkomen

5.1. Markttoezicht

De markttoezichtautoriteiten moeten op toereikende schaal en op passende wijze de kenmerken van producten controleren (artikel 11, lid 3, van de verordening). Bij de beslissing over welke controles moeten worden uitgevoerd voor welk soort producten en op welke schaal, moeten zij een risicogebaseerde aanpak hanteren (ibid.) om de grootste impact op de markt te bereiken.

Na te hebben bepaald welke producten moeten worden gecontroleerd, moeten zij mogelijk om conformiteitsdocumentatie vragen. De in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer helpt hen deze informatie te verkrijgen door hun contact en samenwerking met de fabrikant te vergemakkelijken. Markttoezichtautoriteiten kunnen rechtstreeks contact opnemen met de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer, ook als deze in een andere lidstaat is gevestigd (45). Zij moeten duidelijk zijn over het soort documenten dat zij nodig hebben en de producten waarvoor zij deze nodig hebben.

In het geval van online verkoop of andere verkoop op afstand waarbij markttoezichtautoriteiten de conformiteitsdocumentatie willen controleren zonder of voorafgaand aan controle van het product, hebben zij mogelijk niet de naam en de contactgegevens van de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer. In dergelijke gevallen kunnen zij contact opnemen met de marktdeelnemer (zoals gedefinieerd in artikel 3 van de verordening) die het product te koop aanbiedt, om deze gegevens op te vragen (46).

De in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer fungeert als contactpersoon voor het oplossen van kwesties of problemen die verdergaan dan documentatie (artikel 4, lid 3, onder d), van de verordening). In dergelijke gevallen moeten de autoriteiten duidelijk maken wat zij van de marktdeelnemer verwachten.

De markttoezichtautoriteiten kunnen met de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer contact opnemen over een kwestie die te maken heeft met de fabrikant wiens product of producten door hem worden behandeld, maar die niet specifiek onder artikel 4 valt, d.w.z. een kwestie met betrekking tot wetgeving of producten die niet onder artikel 4 vallen. Hoewel artikel 4 niet specifiek in dergelijke verzoeken voorziet, wordt de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer aangemoedigd de contacten tussen de autoriteiten en fabrikanten voor deze doeleinden te vergemakkelijken.

5.2. Controle van producten die de EU-markt binnenkomen

Grensautoriteiten moeten controles verrichten van producten die de EU binnenkomen. Zij doen dit op basis van een risicoanalyse. Bij fysieke controles van producten die onder artikel 4 vallen, wordt aanbevolen na te gaan of de naam en de contactgegevens van de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer worden vermeld op het product, de verpakking, het pakket of een begeleidend document (artikel 4, lid 4, van de verordening). Als dit niet het geval is of als zij gronden hebben om aan te nemen dat het product om een andere reden niet in overeenstemming is met artikel 4 (47), moeten zij het in het vrije verkeer brengen ervan opschorten, de markttoezichtautoriteiten daarvan in kennis stellen (artikel 26 van de verordening) en hun reactie afwachten.

5.3. Niet-naleving van artikel 4

Aangezien artikel 4 voornamelijk tot doel heeft de controle van de conformiteitsdocumenten te vergemakkelijken, is het een probleem als de naam en de contactgegevens van de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer ontbreken, omdat dit een belemmering vormt voor het markttoezicht. Het geeft ook aan dat het product mogelijk niet voor de EU-markt bestemd is en/of mogelijk niet in overeenstemming is met de EU-voorschriften.

Wanneer de markttoezichtautoriteiten tijdens hun onderzoek constateren dat de naam en de contactgegevens van de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer ontbreken, moeten zij daarom van de betrokken marktdeelnemer (48) verlangen dat hij corrigerende maatregelen neemt. Zij hebben ook de bevoegdheid om sancties op te leggen (artikel 14, lid 4, onder i), van de verordening).

Hetzelfde geldt wanneer de naam en contactgegevens van de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer wel op of bij een product worden vermeld, maar de autoriteiten tijdens hun onderzoek constateren dat deze onjuist zijn, bv. dat het adres niet bestaat of dat een dergelijke marktdeelnemer niet op dat adres voorkomt.

Het is niet de bedoeling dat een onderzoek hoofdzakelijk gericht is op de eis om de naam en de contactgegevens van de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer te vermelden. Markttoezichtautoriteiten kunnen op dit gebied echter specifieke maatregelen nemen om het bewustzijn hierover te vergroten, eventueel via gezamenlijke EU-brede acties.

Zoals vermeld in hoofdstuk 3 kunnen aan de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer zelf sancties worden opgelegd indien hij zijn verplichtingen niet nakomt, en met name wanneer hij niet meewerkt (artikel 41, lid 1, van de verordening). Sancties moeten doeltreffend, evenredig en afschrikkend zijn (artikel 41, lid 2, van de verordening).

6. Tekst van de bepaling

Artikel 4 Taken van marktdeelnemers in verband met producten die onder bepaalde harmonisatiewetgeving van de Unie vallen 1. Niettegenstaande verplichtingen uit hoofde van de toepasselijke harmonisatiewetgeving van de Unie mag een product waarop in lid 5 bedoelde wetgeving van toepassing is alleen in de handel worden gebracht als een in de Unie gevestigde marktdeelnemer belast is met de in lid 3 bedoelde taken met betrekking tot dat product. 2. Voor de toepassing van dit artikel wordt onder de in lid 1 bedoelde marktdeelnemer verstaan: a) een in de Unie gevestigde fabrikant; b) een importeur, wanneer de fabrikant niet in de Unie is gevestigd; c) een gemachtigde die over een schriftelijk mandaat van de fabrikant beschikt waarin de gemachtigde wordt aangewezen om de in lid 3 vermelde taken namens de fabrikant te verrichten; d) een in de Unie gevestigde fulfilmentdienstverlener met betrekking tot de door deze dienstverlener behandelde producten, wanneer geen andere marktdeelnemer als bedoeld onder a), b) en c) in de Unie gevestigd is. 3. Onverminderd de verplichtingen van marktdeelnemers op grond van de toepasselijke harmonisatiewetgeving van de Unie, verricht de in lid 1 bedoelde marktdeelnemer de volgende taken: a) als de op het product toepasselijke harmonisatiewetgeving van de Unie voorziet in een EU-conformiteitsverklaring of -prestatieverklaring en technische documentatie, verifieert hij of die EU-conformiteitsverklaring of -prestatieverklaring en technische documentatie zijn opgesteld, houdt hij die conformiteitsverklaring of prestatieverklaring gedurende de in die wetgeving voorgeschreven termijn ter beschikking van de markttoezichtautoriteiten en zorgt hij ervoor dat de technische documentatie op verzoek aan die autoriteiten kan worden verstrekt; b) hij verstrekt een markttoezichtautoriteit, wanneer die autoriteit een met redenen omkleed verzoek daartoe indient, alle benodigde informatie en documentatie om de conformiteit van het product aan te tonen, in een taal die deze autoriteit gemakkelijk kan begrijpen; c) wanneer hij reden heeft om aan te nemen dat een product in kwestie een risico vormt, stelt hij de markttoezichtautoriteiten daarvan in kennis; d) hij verleent zijn medewerking aan de markttoezichtautoriteiten, ook volgend op een met redenen omkleed verzoek, en zorgt ervoor dat onmiddellijk de nodige corrigerende maatregelen worden genomen om een geval van non-conformiteit met de voorschriften van de op het product in kwestie toepasselijke harmonisatiewetgeving van de Unie te verhelpen of, als dat niet mogelijk is, de risico’s die dat product inhoudt te beperken op verzoek van de markttoezichtautoriteiten of op eigen initiatief wanneer de in lid 1 bedoelde marktdeelnemer van mening is of redenen heeft om aan te nemen dat het product in kwestie een risico vormt. 4. Onverminderd de respectieve verplichtingen die krachtens de toepasselijke harmonisatiewetgeving van de Unie op marktdeelnemers rusten, worden de naam, de geregistreerde handelsnaam of het geregistreerde handelsmerk en de contactgegevens, met inbegrip van het postadres, van de in lid 1 bedoelde marktdeelnemer vermeld op het product of op de verpakking, het pakket of een begeleidend document van het product. 5. Dit artikel is alleen van toepassing op producten die vallen binnen het toepassingsgebied van de Verordeningen (EU) nr. 305/2011, (EU) 2016/425 en (EU) 2016/426 van het Europees Parlement en de Raad en de Richtlijnen 2000/14/EG, 2006/42/EG, 2009/48/EG, 2009/125/EG, 2011/65/EU, 2013/29/EU, 2013/53/EU, 2014/29/EU, 2014/30/EU, 2014/31/EU, 2014/32/EU, 2014/34/EU, 2014/35/EU, 2014/53/EU en 2014/68/EU van het Europees Parlement en de Raad.

(1) Verordening (EU) 2019/1020 van het Europees Parlement en de Raad van 20 juni 2019 betreffende markttoezicht en conformiteit van producten en tot wijziging van Richtlijn 2004/42/EG en de Verordeningen (EG) nr. 765/2008 en (EU) nr. 305/2011 (PB L 169 van 25.6.2019, blz. 1).

(2) D.w.z. de door de lidstaten op grond van artikel 25, lid 1, van de verordening aangewezen autoriteiten.

(3) Bv. Richtlijn 2014/90/EU van het Europees Parlement en de Raad van 23 juli 2014 inzake uitrusting van zeeschepen en tot intrekking van Richtlijn 96/98/EG van de Raad (PB L 257 van 28.8.2014, blz. 146), waarin in artikel 13 is bepaald dat niet in de EU gevestigde fabrikanten een gemachtigde moeten aanwijzen, en Verordening (EG) nr. 1223/2009 van het Europees Parlement en de Raad van 30 november 2009 betreffende cosmetische producten (PB L 342 van 22.12.2009, blz. 59), waarin in artikel 4 is bepaald dat een verantwoordelijke persoon in de EU moet worden aangewezen. Deze vallen niet onder artikel 4 of deze richtsnoeren.

(4) Mededeling van de Commissie — Richtlijnen voor de uitvoering van de productvoorschriften van de EU (de “Blauwe Gids”) 2016 (PB C 272 van 26.7.2016, blz. 1) of het vervolgdocument.

(5) Voorstel voor verordening van het Europees Parlement en de Raad een betreffende een eengemaakte markt voor digitale diensten (wet inzake digitale diensten) en tot wijziging van Richtlijn 2000/31/EG (COM(2020) 825 van 15.12.2020).

(6) Zoals gespecificeerd in artikel 5, lid 3, van Gedelegeerde Verordening (EU) 2019/945 van de Commissie van 12 maart 2019 inzake onbemande luchtvaartuigsystemen en uit derde landen afkomstige exploitanten van onbemande luchtvaartuigsystemen (PB L 152 van 11.6.2019, blz. 1).

(7) Informatie over welke richtlijnen of verordeningen op een bepaald product van toepassing kunnen zijn, is beschikbaar via Your Europe: https://europa.eu/youreurope/business/product/product-rules-specifications/index_nl.htm

(8) Het geografische toepassingsgebied kan worden uitgebreid. Zodra de verordening is opgenomen in de bijlagen bij de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, is deze bijvoorbeeld ook van toepassing op IJsland, Liechtenstein en Noorwegen.

(9) Zie de definities in artikel 3, punten 1 en 2, van de verordening.

(10) Overweging 15 van de verordening. Zie de Blauwe Gids voor meer details over het in de handel brengen (bv. wat betreft timing, onder meer voor producten waarvan de fabricage op het moment van het aanbod nog niet is afgerond en producten voor handelsbeurzen).

(11) In artikel 3, punt 8, van de verordening gedefinieerd als “een natuurlijke persoon of rechtspersoon die een product vervaardigt of laat ontwerpen of vervaardigen en het onder zijn naam of handelsmerk verhandelt”.

(12) In artikel 3, punt 9, van de verordening gedefinieerd als “een in de Unie gevestigde natuurlijke of rechtspersoon die een product uit een derde land in de Unie in de handel brengt”.

(13) In artikel 3, punt 12, van de verordening gedefinieerd als “een in de Unie gevestigde natuurlijke persoon of rechtspersoon die schriftelijk door de fabrikant is gemachtigd om namens hem specifieke taken te vervullen in verband met de verplichtingen van de fabrikant op grond van de toepasselijke harmonisatiewetgeving van de Unie of op grond van de voorschriften van deze verordening”.

(14) In artikel 3, punt 11, van de verordening gedefinieerd als “een natuurlijke persoon of rechtspersoon die in het kader van een handelsactiviteit ten minste twee van de volgende diensten aanbiedt: opslag, verpakking, adressering en verzending zonder eigenaar te zijn van de betrokken producten, met uitzondering van postdiensten zoals gedefinieerd in artikel 2, punt 1, van Richtlijn 97/67/EG van het Europees Parlement en de Raad, pakketbezorgdiensten zoals gedefinieerd in artikel 2, punt 2, van Verordening (EU) 2018/644 van het Europees Parlement en de Raad en andere postdiensten of vrachtvervoersdiensten”.

(15) De fabrikant wordt in artikel 3 van de verordening gedefinieerd als “een natuurlijke persoon of rechtspersoon die een product vervaardigt of laat ontwerpen of vervaardigen en het onder zijn naam of handelsmerk verhandelt”. De importeur wordt gedefinieerd als “een in de Unie gevestigde natuurlijke persoon of rechtspersoon die een product uit een derde land in de Unie in de handel brengt”. Dit betekent dat als het product buiten de EU wordt vervaardigd, maar een in de EU gevestigd bedrijf het onder zijn naam of handelsmerk verhandelt, dat bedrijf als de fabrikant wordt beschouwd. Als die fabrikant het product in de EU in de handel brengt, ook al wordt de daadwerkelijke invoer door een ander bedrijf verricht, is er geen “importeur” in de zin van de verordening.

(16) Behalve wanneer de vervaardiging plaatsvindt in de EU, terwijl de fabrikant niet in de EU is gevestigd. In dat geval is er geen fabrikant in de EU, noch een importeur, waardoor de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer alleen een gemachtigde of een fulfilmentdienstverlener kan zijn.

(17) Niet te verwarren met een entiteit die louter als host fungeert voor het online te koop aanbieden; zie hierboven punt 2.4.

(18) Een vermelding in de (elektronische) douaneaangifte volstaat niet, aangezien deze het product niet fysiek vergezeld.

(19) In overweging 53 van de verordening wordt erop gewezen dat in de artikelen 220, 254, 256, 257 en 258 van Verordening (EU) nr. 952/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 9 oktober 2013 tot vaststelling van het douanewetboek van de Unie (PB L 269 van 10.10.2013, blz. 1) is bepaald dat producten die de markt van de EU binnenkomen en die verdere veredeling vereisen om in conformiteit met de toepasselijke harmonisatiewetgeving van de EU te zijn, onder de geschikte douaneregeling worden geplaatst waarbij die veredeling door de importeur is toegestaan.

(20) In artikel 4, lid 1, onder f), van Verordening (EU) nr. 524/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 21 mei 2013 betreffende onlinebeslechting van consumentengeschillen en tot wijziging van Verordening (EG) nr. 2006/2004 en Richtlijn 2009/22/EG (verordening ODR consumenten) (PB L 165 van 18.6.2013, blz. 1) wordt een “onlinemarktplaats” als volgt gedefinieerd: “een dienstverlener, als omschreven in artikel 2, onder b), van Richtlijn 2000/31/EG van het Europees Parlement en de Raad van 8 juni 2000 betreffende bepaalde juridische aspecten van de diensten van de informatiemaatschappij, met name de elektronische handel, in de interne markt (“richtlijn inzake elektronische handel”), die consumenten en ondernemers in staat stelt op de website van de onlinemarktplaats verkoop- en dienstenovereenkomsten te sluiten”.

(21) Richtlijn 2000/31/EG van het Europees Parlement en de Raad van 8 juni 2000 betreffende bepaalde juridische aspecten van de diensten van de informatiemaatschappij, met name de elektronische handel, in de interne markt (PB L 178 van 17.7.2000, blz. 1).

(22) Dit valt onder “onwettige activiteit of informatie” als bedoeld in artikel 14, lid 1, onder a), van Richtlijn 2000/31/EG, omdat er wel overeenstemming is met artikel 4 van de verordening.

(23) De prestatieverklaring voor bouwproducten; de conformiteitsverklaring voor andere producten.

(24) In de wetgeving betreffende geluidsemissies buitenshuis, machines en ecologisch ontwerp is tien jaar na de laatste fabricagedatum vastgelegd.

(25) Artikel 5 van Besluit nr. 768/2008/EG van het Europees Parlement en de Raad van 9 juli 2008 betreffende een gemeenschappelijk kader voor het verhandelen van producten en tot intrekking van Besluit 93/465/EEG van de Raad (PB L 218 van 13.8.2008, blz. 82).

(26) Alle in artikel 4 genoemde wetgeving schrijft voor dat de fabrikant de technische documentatie opstelt.

(27) In artikel 3, punt 19, van de verordening wordt een “product dat een risico vormt” gedefinieerd als “een product dat een ongunstige invloed kan hebben op de gezondheid en veiligheid van personen in het algemeen, de gezondheid en veiligheid op het werk, consumentenbescherming, het milieu, de openbare veiligheid en andere openbare belangen, beschermd door de toepasselijke harmonisatiewetgeving van de Unie, in een mate die verdergaat dan wat redelijk en aanvaardbaar wordt geacht in verhouding tot het beoogde gebruik ervan of bij normale of redelijkerwijs voorzienbare omstandigheden van gebruik van het betrokken product, ook wat gebruiksduur en, indien van toepassing, indienststelling, installatie en onderhoudseisen betreft”.

(28) Zie voor contactgegevens: https://ec.europa.eu/growth/single-market/goods/building-blocks/market-surveillance/organisation_nl

(29) In de meeste sectorspecifieke wetgeving voor de fabrikant en de importeur wordt specifiek naar deze opties verwezen; verdere mogelijke corrigerende maatregelen zijn opgenomen in artikel 16 van de verordening.

(30) Sommige sectorspecifieke wetgeving (bv. inzake de veiligheid van speelgoed en ecologisch ontwerp) bevat meer gedetailleerde bepalingen over de termijn waarbinnen bepaalde marktdeelnemers de markttoezichtautoriteiten bepaalde documentatie moeten verstrekken. Deze blijven van toepassing.

(31) Of als een fulfilmentdienstverlener wordt gehinderd door een probleem met zijn klant of tussen zijn klant en de fabrikant.

(32) Artikel 41, lid 1, van de verordening schrijft voor dat de lidstaten voorschriften vaststellen ten aanzien van sancties in verband met deze en bepaalde andere bepalingen van de verordening.

(33) Zoals vastgesteld in Besluit nr. 768/2008/EG; de Blauwe Gids biedt verdere richtsnoeren over de verplichtingen van marktdeelnemers.

(34) Sommige sectorspecifieke wetgeving bevat een andere definitie van fabrikant. Zo is in Richtlijn 2009/125/EG van het Europees Parlement en de Raad van 21 oktober 2009 betreffende de totstandbrenging van een kader voor het vaststellen van eisen inzake ecologisch ontwerp voor energiegerelateerde producten (PB L 285 van 31.10.2009, blz. 10) het deel “of laat ontwerpen of vervaardigen” weggelaten.

(35) Respectievelijk bijlage II bij Richtlijn 2000/14/EG van het Europees Parlement en de Raad van 8 mei 2000 inzake de harmonisatie van de wetgevingen der lidstaten betreffende de geluidsemissie in het milieu door materieel voor gebruik buitenshuis (PB L 162 van 3.7.2000, blz. 1) en deel 1, afdeling A, punt 1, van bijlage II bij Richtlijn 2006/42/EG van het Europees Parlement en de Raad van 17 mei 2006 betreffende machines en tot wijziging van Richtlijn 95/16/EG (herschikking) (PB L 157 van 9.6.2006, blz. 24).

(36) Deel 1, afdeling B, punt 1, van bijlage II bij Richtlijn 2006/42/EG.

(37) Respectievelijk artikel 4, lid 1, van Richtlijn 2000/14/EG en artikel 5, lid 1, onder e), van Richtlijn 2006/42/EG.

(38) In de EU-wetgeving betreffende geluidsemissies buitenshuis (artikel 4, lid 2, van Richtlijn 2000/14/EG) en machines (artikel 2, onder i), van Richtlijn 2006/42/EG) wordt niet de term “importeur” gebruikt, maar wordt verwezen naar elke (andere) persoon die het product in de handel brengt.

(39) Met uitzondering van die voor pyrotechnische artikelen. Krachtens de artikelen 4 en 5 van de verordening kan echter een gemachtigde voor pyrotechnische artikelen worden aangewezen; in dat geval heeft hij de in artikel 4 genoemde taken.

(40) In het geval van wetgeving inzake BGGS, aan alle maatregelen om te zorgen voor conformiteit (artikel 8, onder b), van Richtlijn 2011/65/EU van het Europees Parlement en de Raad van 8 juni 2011 betreffende beperking van het gebruik van bepaalde gevaarlijke stoffen in elektrische en elektronische apparatuur (PB L 174 van 1.7.2011, blz. 88)) en in het geval van wetgeving inzake drones, aan maatregelen om de non-conformiteit of de veiligheidsrisico’s weg te nemen (artikel 7, lid 2, onder c), van Gedelegeerde Verordening (EU) 2019/945 van de Commissie van 12 maart 2019 inzake onbemande luchtvaartuigsystemen en uit derde landen afkomstige exploitanten van onbemande luchtvaartuigsystemen (PB L 152 van 11.6.2019, blz. 1)).

(41) Respectievelijk bijlage II bij Richtlijn 2000/14/EG, deel 1, afdeling A, punt 1, van bijlage II bij Richtlijn 2006/42/EG en bijlage III bij Verordening (EU) nr. 305/2011 van het Europees Parlement en de Raad van 9 maart 2011 tot vaststelling van geharmoniseerde voorwaarden voor het verhandelen van bouwproducten en tot intrekking van Richtlijn 89/106/EEG van de Raad (PB L 88 van 4.4.2011, blz. 5).

(42) Respectievelijk artikel 4, lid 1, van Richtlijn 2000/14/EG, artikel 5, lid 1, onder e), van Richtlijn 2006/42/EG en artikel 7 van Verordening (EU) nr. 305/2011.

(43) Zoals gedefinieerd in artikel 2, lid 1, van Richtlijn 97/67/EG van het Europees Parlement en de Raad van 15 december 1997 betreffende gemeenschappelijke regels voor de ontwikkeling van de interne markt voor postdiensten in de Gemeenschap en de verbetering van de kwaliteit van de dienst (PB L 15 van 21.1.1998, blz. 14).

(44) Zoals gedefinieerd in artikel 2, lid 2, van Verordening (EU) 2018/644 van het Europees Parlement en de Raad van 18 april 2018 betreffende grensoverschrijdende pakketbezorgdiensten (PB L 112 van 2.5.2018, blz. 19).

(45) Als een markttoezichtautoriteit hierbij moeilijkheden ondervindt, kan zij een autoriteit in de andere lidstaat om bijstand verzoeken via de procedures en onder de voorwaarden van hoofdstuk VI van de verordening.

(46) Overeenkomstig artikel 7, lid 1, van de verordening zijn marktdeelnemers (zoals gedefinieerd in artikel 3) verplicht bij het nemen van bepaalde maatregelen samen te werken met de markttoezichtautoriteiten. In overweging 24 van de verordening wordt bepaald dat dit ook omvat dat op verzoek van de autoriteiten de contactgegevens worden verstrekt van de marktdeelnemers die taken vervullen in verband met producten die onder bepaalde harmonisatiewetgeving van de Unie vallen, indien zij over de desbetreffende gegevens beschikken.

(47) Bijvoorbeeld wanneer de naam en contactgegevens van de in artikel 4 bedoelde marktdeelnemer wel op of bij een product worden vermeld, maar zij tijdens hun controle constateren dat deze onjuist zijn, bv. dat het adres niet bestaat of dat een dergelijke marktdeelnemer niet op dat adres voorkomt.

(48) Normaal gesproken de fabrikant (tenzij de fabrikant bijvoorbeeld niet van plan was de producten in de EU in de handel te brengen, maar een andere marktdeelnemer dat toch heeft gedaan). Dit is alleen mogelijk als de fabrikant kan worden geïdentificeerd, samen met zijn contactgegevens.