Brussel, 26.10.2004

COM(2004) 712 definitief

2004/0254 (CNS)

Voorstel voor een

VERORDENING VAN DE RAAD

tot wijziging van Verordening (EEG) nr. 2759/75, Verordening (EEG) nr. 2771/75, Verordening (EEG) nr. 2777/75, Verordening (EG) nr. 1254/1999, Verordening (EG) nr. 1255/1999 en Verordening (EG) nr. 2529/2001 wat de buitengewone maatregelen ter ondersteuning van de markt betreft

(door de Commissie ingediend)

TOELICHTING

Wanneer zich ernstige marktverstoringen voordoen ten gevolge van beperkingen die door de veterinaire autoriteiten worden opgelegd naar aanleiding van uitbraken van dierziekten zoals mond- en klauwzeer of klassieke varkenspest, kan de Commissie buitengewone marktondersteuningsmaatregelen nemen om de getroffen landbouwers te helpen. De rechtsgrond voor dergelijke maatregelen is vastgesteld in:

- artikel 20 van Verordening (EEG) nr. 2759/75 van de Raad houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector varkensvlees,

- artikel 14 van Verordening (EEG) nr. 2771/75 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector eieren,

- artikel 14 van Verordening (EEG) nr. 2777/75 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector slachtpluimvee,

- artikel 39 van Verordening (EG) nr. 1254/1999 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector rundvlees,

- artikel 36 van Verordening (EG) nr. 1255/1999 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector melk en zuivelproducten en

- artikel 22 van Verordening (EG) nr. 2529/2001 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector schapen- en geitenvlees.

In deze artikelen is vastgesteld welke maatregelen de Commissie kan nemen, maar niet hoe deze moeten worden gefinancierd.

Aangezien er geen precieze regels bestaan voor de financiering van dergelijke maatregelen, werden ze eind jaren tachtig, begin jaren negentig voor 100% gefinancierd door het EOGFL. Dit geldt met name voor de maatregelen in de varkensvleessector, die regelmatig werd getroffen door uitbraken van klassieke varkenspest.

In een verordening van de Commissie uit 1994, waarbij buitengewone marktondersteuningsmaatregelen werden genomen in de varkensvleessector in Duitsland, zijn voor het eerst bepalingen betreffende de medefinanciering van dergelijke maatregelen opgenomen.

In die verordening is bepaald dat de maatregelen in de sector varkensvlees voor 70% uit de communautaire begroting en voor 30% uit de nationale begroting worden gefinancierd. Later is dezelfde verhouding ook gebruikt in de rundvleessector, naar aanleiding van de uitbraken van BSE en mond- en klauwzeer.

Zaak C-239/01 heeft betrekking op een klacht van verscheidene lidstaten tegen het systeem van medefinanciering van bijzondere marktondersteuningsmaatregelen in de rundvleessector. In zijn arrest van 2003 heeft het Europees Hof van Justitie geoordeeld dat de nationale medefinanciering van buitengewone marktondersteuningsmaatregelen niet strookt met de huidige formulering van de verordening van de Raad; alleen een volledige financiering uit de communautaire begroting is mogelijk.

Aangezien de artikelen van de verschillende marktordeningen voor dierlijke producten bijna identiek zijn, is dit arrest van toepassing op al deze marktordeningen.

De Europese Commissie hecht zeer veel belang aan een systeem van medefinanciering van buitengewone marktondersteuningsmaatregelen. De lidstaten zijn verantwoordelijk voor de toepassing van dergelijke marktondersteuningsmaatregelen en van maatregelen ter bestrijding van de ziekte. Wanneer de lidstaten een gedeelte van de kosten van de marktondersteuningsmaatregelen dragen, zullen ze op veterinair en sanitair gebied hun uiterste best doen om de ziekte zo snel mogelijk uit te roeien en de kosten tot een minimum te beperken. Een aanvullend argument is dat het medefinancieringssysteem al wordt gebruikt voor het financieren van de compensaties die aan landbouwers worden betaald wanneer hun dieren om veterinaire redenen worden geslacht bij het uitbreken van een ziekte. Bovendien heeft de Europese Rekenkamer in haar speciaal verslag nr. 1/2000 over klassieke varkenspest aanbevolen om de medefinanciering van veterinaire maatregelen en marktondersteuningsmaatregelen strikt parallel te laten verlopen.

Om het systeem van medefinanciering ook na het arrest van het Hof te kunnen voortzetten, wordt voorgesteld om duidelijke wettelijke bepalingen voor een dergelijk systeem op te nemen in de desbetreffende artikelen van de verschillende verordeningen van het Hof. Deze wijziging heeft betrekking op alle bovenvermelde marktordeningen.

2004/0254 (CNS)

Voorstel voor een

VERORDENING VAN DE RAAD

tot wijziging van Verordening (EEG) nr. 2759/75, Verordening (EEG) nr. 2771/75, Verordening (EEG) nr. 2777/75, Verordening (EG) nr. 1254/1999, Verordening (EG) nr. 1255/1999 en Verordening (EG) nr. 2529/2001 wat de buitengewone maatregelen ter ondersteuning van de markt betreft

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op de artikelen 36 en 37,

Gezien het voorstel van de Commissie,

Gezien het advies van het Europees Parlement,

Gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité,

Overwegende hetgeen volgt:

(1) Om rekening te houden met de beperkingen van het vrije verkeer die voortvloeien uit de toepassing van maatregelen om de verbreiding van dierziekten tegen te gaan, bevatten bepaalde gemeenschappelijke marktordeningen buitengewone maatregelen ter ondersteuning van de markt. Deze maatregelen zijn vastgesteld in:

- artikel 20 van Verordening (EEG) nr. 2759/75 van de Raad van 29 oktober 1975 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector varkensvlees[1],

- artikel 14 van Verordening (EEG) nr. 2771/75 van de Raad van 29 oktober 1975 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector eieren[2],

- artikel 14 van Verordening (EEG) nr. 2777/75 van de Raad van 29 oktober 1975 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector slachtpluimvee[3],

- artikel 39 van Verordening (EG) nr. 1254/1999 van de Raad van 17 mei 1999 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector rundvlees[4],

- artikel 36 van Verordening (EG) nr. 1255/1999 van de Raad van 17 mei 1999 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector melk en zuivelproducten[5], en

- artikel 22 van Verordening (EG) nr. 2529/2001 van de Raad van 19 december 2001 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector schapen- en geitenvlees[6].

(2) De dierziekten die in de Gemeenschap zijn uitgebroken, hebben een zware crisis veroorzaakt op de markten voor dierlijke producten, en met name op de vleesmarkt. Om ernstige marktverstoringen te voorkomen, zag de Commissie zich genoodzaakt om in de getroffen lidstaten buitengewone maatregelen ter ondersteuning van deze markten te nemen, wat aanzienlijke gevolgen had voor de communautaire begroting.

(3) De lidstaten dragen de grootste verantwoordelijkheid in de strijd tegen de uitbraak en verbreiding van dierziekten. Rekening houdende met de omvang en de duur van deze dierziekten en met de omvang van de inspanningen die nodig zijn om de markt te ondersteunen, lijkt het derhalve aangewezen om de kosten van de aan de producenten uitbetaalde steun te delen tussen de Gemeenschap en de betrokken lidstaat.

(4) Er dient te worden bepaald dat steunmaatregelen pas worden goedgekeurd wanneer de lidstaten de nodige veterinaire en sanitaire maatregelen hebben genomen om snel een einde te stellen aan eventuele dierziekten.

(5) De financiële bijdrage van de lidstaten aan de buitengewone maatregelen ter ondersteuning van de markt dient te worden vrijgesteld van de toepassing van de regeling inzake staatssteun,

HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:

Artikel 1

Artikel 20 van Verordening (EEG) nr. 2759/75 wordt vervangen door:

"Artikel 20

1. Teneinde rekening te houden met de beperkingen van het intracommunautaire handelsverkeer en het handelsverkeer met derde landen die kunnen voortvloeien uit maatregelen om de verbreiding van dierziekten tegen te gaan, kunnen volgens de in artikel 24 bedoelde procedure buitengewone maatregelen worden genomen ter ondersteuning van de markt die door deze beperkingen wordt getroffen. Dergelijke maatregelen mogen pas worden genomen wanneer de lidstaten de nodige veterinaire en sanitaire maatregelen hebben genomen om snel een einde te stellen aan de dierziekten; bovendien mogen de intensiteit en de duur van de maatregelen niet verder gaan dan wat strikt noodzakelijk is voor de ondersteuning van de betrokken markt.

2. De Commissie neemt deel in de financiering van de in lid 1 bedoelde maatregelen ten bedrage van 50% van de door de lidstaten gedane uitgaven.

3. De artikelen 87, 88 en 89 van het Verdrag zijn niet van toepassing op de financiële bijdrage van de lidstaten aan de in lid 1 bedoelde maatregelen".

Artikel 2

Artikel 14 van Verordening (EEG) nr. 2771/75 wordt vervangen door:

"Artikel 14

1. Teneinde rekening te houden met de beperkingen van het vrije verkeer die kunnen voortvloeien uit maatregelen om de verbreiding van dierziekten tegen te gaan, kunnen volgens de in artikel 17 bedoelde procedure buitengewone maatregelen worden genomen ter ondersteuning van de markt die door deze beperkingen wordt getroffen. Dergelijke maatregelen mogen pas worden genomen wanneer de lidstaten de nodige veterinaire en sanitaire maatregelen hebben genomen om snel een einde te stellen aan de dierziekten; bovendien mogen de intensiteit en de duur van de maatregelen niet verder gaan dan wat strikt noodzakelijk is voor de ondersteuning van de betrokken markt.

2. De Commissie neemt deel in de financiering van de in lid 1 bedoelde maatregelen ten bedrage van 50% van de door de lidstaten gedane uitgaven.

3. De artikelen 87, 88 en 89 van het Verdrag zijn niet van toepassing op de financiële bijdrage van de lidstaten aan de in lid 1 bedoelde maatregelen".

Artikel 3

Artikel 14 van Verordening (EEG) nr. 2777/75 wordt vervangen door:

"Artikel 14

1. Teneinde rekening te houden met de beperkingen van het vrije verkeer die kunnen voortvloeien uit maatregelen om de verbreiding van dierziekten tegen te gaan, kunnen volgens de in artikel 17 bedoelde procedure buitengewone maatregelen worden genomen ter ondersteuning van de markt die door deze beperkingen wordt getroffen. Dergelijke maatregelen mogen pas worden genomen wanneer de lidstaten de nodige veterinaire en sanitaire maatregelen hebben genomen om snel een einde te stellen aan de dierziekten; bovendien mogen de intensiteit en de duur van de maatregelen niet verder gaan dan wat strikt noodzakelijk is voor de ondersteuning van de betrokken markt.

2. De Commissie neemt deel in de financiering van de in lid 1 bedoelde maatregelen ten bedrage van 50% van de door de lidstaten gedane uitgaven.

3. De artikelen 87, 88 en 89 van het Verdrag zijn niet van toepassing op de financiële bijdrage van de lidstaten aan de in lid 1 bedoelde maatregelen".

Artikel 4

Artikel 39 van Verordening (EG) nr. 1254/1999 wordt vervangen door:

"Artikel 39

1. Teneinde rekening te houden met de beperkingen van het vrije verkeer die kunnen voortvloeien uit maatregelen om de verbreiding van dierziekten tegen te gaan, kunnen volgens de in artikel 43 bedoelde procedure buitengewone maatregelen worden genomen ter ondersteuning van de markt die door deze beperkingen wordt getroffen. Dergelijke maatregelen mogen pas worden genomen wanneer de lidstaten de nodige veterinaire en sanitaire maatregelen hebben genomen om snel een einde te stellen aan de dierziekten; bovendien mogen de intensiteit en de duur van de maatregelen niet verder gaan dan wat strikt noodzakelijk is voor de ondersteuning van de betrokken markt.

2. De Commissie neemt deel in de financiering van de in lid 1 bedoelde maatregelen ten bedrage van 50% van de door de lidstaten gedane uitgaven.

3. De artikelen 87, 88 en 89 van het Verdrag zijn niet van toepassing op de financiële bijdrage van de lidstaten aan de in lid 1 bedoelde maatregelen".

Artikel 5

Artikel 36 van Verordening (EG) nr. 1255/1999 wordt vervangen door:

"Artikel 36

1. Teneinde rekening te houden met de beperkingen van het vrije verkeer die kunnen voortvloeien uit maatregelen om de verbreiding van dierziekten tegen te gaan, kunnen volgens de in artikel 42 bedoelde procedure buitengewone maatregelen worden genomen ter ondersteuning van de markt die door deze beperkingen wordt getroffen. Dergelijke maatregelen mogen pas worden genomen wanneer de lidstaten de nodige veterinaire en sanitaire maatregelen hebben genomen om snel een einde te stellen aan de dierziekten; bovendien mogen de intensiteit en de duur van de maatregelen niet verder gaan dan wat strikt noodzakelijk is voor de ondersteuning van de betrokken markt.

2. De Commissie neemt deel in de financiering van de in lid 1 bedoelde maatregelen ten bedrage van 50% van de door de lidstaten gedane uitgaven.

3. De artikelen 87, 88 en 89 van het Verdrag zijn niet van toepassing op de financiële bijdrage van de lidstaten aan de in lid 1 bedoelde maatregelen".

Artikel 6

Artikel 22 van Verordening (EG) nr. 2529/2001 wordt vervangen door:

"Artikel 22

1. Teneinde rekening te houden met de beperkingen van het vrije verkeer die kunnen voortvloeien uit maatregelen om de verbreiding van dierziekten tegen te gaan, kunnen volgens de in artikel 25, lid 2, bedoelde procedure buitengewone maatregelen worden genomen ter ondersteuning van de markt die door deze beperkingen wordt getroffen. Dergelijke maatregelen mogen pas worden genomen wanneer de lidstaten de nodige veterinaire en sanitaire maatregelen hebben genomen om snel een einde te stellen aan de dierziekten; bovendien mogen de intensiteit en de duur van de maatregelen niet verder gaan dan wat strikt noodzakelijk is voor de ondersteuning van de betrokken markt.

2. De Commissie neemt deel in de financiering van de in lid 1 bedoelde maatregelen ten bedrage van 50% van de door de lidstaten gedane uitgaven.

3. De artikelen 87, 88 en 89 van het Verdrag zijn niet van toepassing op de financiële bijdrage van de lidstaten aan de in lid 1 bedoelde maatregelen".

Artikel 7

Deze verordening treedt in werking op de zevende dag volgende op die van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie .

Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat.

Gedaan te Brussel, op […]

Voor de Raad

De Voorzitter

+++++ TABLE +++++

[1] PB L 282 van 1.11.1975, blz. 1. Verordening laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 1365/2000 (PB L 156 van 29.6.2000, blz. 5).

[2] PB L 282 van 1.11.1975, blz. 49. Verordening laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 806/2003 (PB L 122 van 16.5.2003, blz. 1).

[3] PB L 282 van 1.11.1975, blz. 77. Verordening laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 806/2003 (PB L 122 van 16.5.2003, blz. 1).

[4] PB L 160 van 26.6.1999, blz. 21. Verordening laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 1782/2003 (PB L 270 van 21.10.2003, blz. 1).

[5] PB L 160 van 26.6.1999, blz. 48. Verordening laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 186/2004 (PB L 29 van 3.2.2004, blz. 6).

[6] PB L 341 van 22.12.2001, blz. 3.