ARCHIVES HISTORIQUES
DELACOMMISSION
COLLECTION RELIEE DES
DOCUMENTS "COM"
COM (80)103
V ol.1980/9006

Disclaimer
Conformément aurèglement (CEE, Euratom) n°354/83 duConseil du1erfévrier 1983
concernant l'ouverture aupublic des archives historiques delaCommunauté économique
européenne etdelaCommunauté européenne del'énergie atomique (JO L43du15.2.1983,
p.1),telque modifié parlerèglement (CE, Euratom) n°1700/2003 du22septembre 2003
(JO L243du27.9.2003, p.1),cedossier estouvert aupublic. Lecaséchéant, lesdocuments
classifiés présents dans cedossier ontétédéclassifiés conformément àl'article 5dudit
règlement.
Inaccordance with Council Regulation (EEC, Euratom) No354/83 of 1February 1983
concerning theopening tothepublic ofthehistorical archives oftheEuropean Economic
Community and theEuropean Atomic Energy Community (OJ L43, 15.2.1983, p.1),as
amended byRegulation (EC, Euratom) No1700/2003 of22September 2003 (OJ L243,
27.9.2003, p.1),this fileisopen tothepublic. Where necessary, classified documents inthis
filehave been declassified inconformity with Article 5oftheaforementioned regulation.
InÜbereinstimmung mitderVerordnung (EWG, Euratom) Nr.354/83 des Rates vom 1.
Februar 1983 über die Freigabe der historischen Archive der Europäischen
Wirtschaftsgemeinschaft undderEuropäischen Atomgemeinschaft (ABI. L43vom 15.2.1983,
S.1),geändert durch dieVerordnung (EG, Euratom) Nr.1700/2003 vom 22.September 2003
(ABI. L243 vom 27.9.2003, S.1),istdiese Datei derÖffentlichkeit zugänglich. Soweit
erforderlich, wurden dieVerschlusssachen indieser Datei inÜbereinstimmung mitArtikel 5
dergenannten Verordnung freigegeben.

COM(80)103 def.
Bruxelles ,le 18maart 1980
COMMISSION
DES
COMMUNAUTES EUROPEENNES
Secrétariat général
ONDERHANDELINGEN OVER DETOETREDINGEN PORTUGAL TOT DEGEMEENSCHAP
X*
VOORSTELLEN BETREFFENDE HET HOOFDSTUK SOCIALE ZAKEN
(Mededeling van deCommissie aan deRaad )
C0M(80 )103 def.

INLEIDING
mmmam
1, Sedert deeerste zitting vandeoonferentie ophetniveau vande
plaatsvervangers voor deonderhandelingen over detoetreding vanPortugal
Cs> totdeGemeenschap teBrussel op1december 1978 sijndeze onderhandelingen%Agekomen indefase "diegewijd isaanhetzoeken vaneenalgemeen overzicht
'%«Br deonderhandelingen endienodig iaomineentweede fase inonderhande­
lingen tekunnen treden over dewezenlijke punten indeverschillende sec­
toren ".Verwacht wordt datdeze eerste fase voor heteinde vanheteerste
halfjaar 1980 afgesloten kanworden .
2*Opcf$/^psdezitting vandeoonferentie ophetniveau vandeplaats­
vervangers oi$^^ecember 1979heeftPortugal zijneerste verklaring inge–
^ diend overhetsociaal hoofdstuk vandetoetredingsonderhandelingen *Daarin
wordt metname gesproken over hetvrije verkeer vanwerknemers ,desociale
zekerheid vanmigrerende werknemers ,dedeelneming vanPortugal aanhet
Europees Sooiaal Fonds en4j£t overnemen vandeverworvenheden opandere
terreinen van communautair so&aal beleid *
3* Handelend over hetvrije verkeer vanwerknemers stelt deverklaring
"dathet zowel inhetbelang vanPortugal alsvan deGemeensohap isdat
vanaf detoetreding vanPortugal debepal&gen vanhethoofdstuk vanhet
Verdrag vanRomebetreffende 'hetvrijevercs^van werknemers endecom­
munautaire verworvenheden opditterrein volle^j^opdePortugese werknemers
worden toegepast ,metnamedeVerordening (EEG)&Z1612/68vandeRaadvan
_ 15oktober 1968 metbetrekking tothetvrije verkeer vanwerknemers binnen
deGemeenschap "*%
A Un4>Jaa ala» «9ipAm Ja mnnwnm <1«uamImi ai»ams Vh94, Watdesociale zekerheid vandemigrerende werknemers bs&Teft is
Portugal vanmening "dathetonaanvaardbaar enmoeilijk teverk zou
zijn–zowel menselijk alspolitiek –alsnadetoetreding vanPortugal de
Portugese werknemers ,diewerkzaam zijn indelid-staten vandeGemeenschappen
waarvan Portugal reeds deel zouuitmaken ,nogdenadelen zouden onder–^
vinden ,hoewel tijdelijk ,vandeleemten ,deonvolkomenheden endebeperkin-^v
xgendievoortvloeien uitdebilaterale akkoorden enalsophetterrein vande
sooiale zekerheid niet elke disoriminatie zouworden uitgebannen invarge –
lijking metdeeigen onderdanen vandelid-staten waarin deze werknemers werk­
zaam zijn "*
•••/•••

"DePortugese delegatie isdan ook van mening dat debepalingen van
het Verdrag endecommunautaire verworvenheden ophetterrein van desooiale
zekerheid ,metname Verordening (EEG)No.1408/71van deRaad van21maart 1972
endeinstrumenten die de2ewijzigen enaanvullen van toepassing moeten zijn
opdePortugese werknemers enhun gezinnen "»
5, Het betrekking tot detoepassing van de "bepalingen van het ESF op
Portugal "stelt dePortugese delegatie dathetgehele land beschouw^moet
worden alseenvandegebieden dieinaanmerking komen vooreen^fs^toging van
het bedrag van debijstand zoals voorzien inartikel 8flid 3 hetbesluit
vandeRaadvan1februari 1971betreffende dehervorming v^j^het Europees
Sociaal Fonds ,zoals gewijzigd bijhetbesluit van deRaad van 20december 1977
(77/80l/EEG)ï ?.
6» Bovendien heeft dePortugese delegatie bi^oeze verklaring opnieuw
demening uitgesproken dat"Portugal doorde^5$meenschap geholpen zalmoeten
worden bijzijnvoorbereiding opdetoetro^hg opsociaal terrein "»
7» Tenslotte verzoekt Portugal geen overgangsmaatregelen behalve die welke
hetreeds vernield heeft inzijnv^klaring overhet 'hoofdstuk EGAwatbetreft
debasisnormen voor debesche^^ig vandegezondheid derbevolking ender
werkers tegen deaanionis^^ide straling verbonden gevaren .
8» 'Gezien dewaarde welke Portugal hecht aandit hoofdstuk van deonder­
handelingen enerzijds engezien deoommunautaire verworvenheden endesociaal -economische oont^t waarin deze verworvenheden hunrolzullen moeten gaan
spelen' ander^3$&s isdeCommissie vanmening dathetsooiaal deeleenvandeessentiële élementen vanditalgemene overzicht envandeonderhandelingen
inhet algemeen vormt »
<cV DeCommissie acht het dan ook gewenst inhet kader van dewerkzaamheden
^gbricht opdeopstelling vanditalgemeen overzioht doormiddel vandeze mede­
deling aan deRaad haar denkbeelden terkennis tebrengen over devoornaamste
problemen dieinhet sociaal hoofdstuk van detoetredingsonderhandelingen met
Portugal aan deorde komen ,alsmede haar voorstellen teformuleren voor een
gemeenschappelijk standpunt inhet huidige stadium van deonderhandelingen »
•••/•••

9* Deze voorstellen hebben betrekking opdevoornaamste thema 'svan het^communautaire sociale beleid enmetname ophetvrije verkeer -vanwerknemers «
*%fp,t detoepassing hiervan betreft pleit deCommissie voor overgangsmaat­
regelen teneinde deintegratie vanPortugal zonder ernstige moeilijkheden
voor deGemeenschap tedoen plaatsvinden#
Devctöfrgtellen van deCommissie steunen ophaar "algemene beschouwin­
gen"(doe*CQK^,8)l20 )enophaaradvies betreffende detoetreding vanPortugal (doe#Ö^(j8)220 def*)enerzijds enopdenadere analyse vande
sooiale toestand endeverwachte ontwikkeling daarvan inPortugal eninde
Gemeenschap anderzijds *
Bijdeformulering van^^ar voorstellen heeft deCommissie eveneens
rekening gehouden metdetoeko^^van eenGemeenschap mettwaalf ,uitgebreid
tot Griekenland .Portugal enSpanje *
10*Indezemededeling worden indestandpuntbepaling vandeCommissie de
volgende punten behandeld : ^
–algemene beschouwingen (ziehieronder punt I)}
–hetfvrije verkeer vanwerknemers (ziehieronder punt II)j
–desociale zekerheid vanmigrerende werknemers (ziehieronder punt IIl)|
–het Europees Sociaal Fonds (ziehieronder punt IV):
–andeYe onder sociale zaken vallende terreinen (ziehieronder^Sgnt V),
•••/•••

ALGEMENE BESCHOUWINGEN
11* Indeonderhavige mededeling worden devoornaamste aspecten behandeld
vanhetsooiaal hoofdstuk van deonderhandelingen over detoetreding van <
Portugal tot deGemeenschap *DeCommissie behoudt zioh het recht voor
eventueel opdeze aspecten terug tekomen enzioh zonodig uit tespreken
over andere vraagstukken dietijdens deonderhandelingen over het sooiaal
terrein zouden rijzen endoor Portugal zouden worden opgeworpen *
12*DeCommissie wijst eropdatdevolle envolledige toep^&ing vande
communautaire verworvenheden hetuitgangspunt vormt voord$bnderhandelingen
opsooiaal terrein zoals trouwens ook opdeoverige terreinen ,tenzij over–
gangsmaatregelen entijdelijke afwijkingen noodzakelijk "blijken voor een
frictieloze integratie vanPortugal indeGemeen^&ap *
Deze verworvenheden mogen opgeen enl^S^b wijze vooruitlopen opde
eventuele maatregelen diedoor deGemeenschap tussen nuenhetogenblik
van detoetreding ophetterrein van desociale zaken genomen zouden kunnen
worden endietomdat zij opdeze grond deel uitmaken van decommunautaire
verworvenheden ,doorPortugaJ ."^jt&fhet'ogenblik vandetoetreding moeten
worden toegepast onder hetz^j^efè voorbehoud vanovergangsmaatregelen en
tijdelijke afwijkingen di^èoodzakeli jkzouden mogen blijken *
13*Het akkoord van 1972 enhetadditionele protocol van 20september 1976
maken deel uit decommunautaire verworvenheden enzijn bepalend voor de
reeds bestaand^betrekkingen tussen deGemeenschap enPortugal ,juist op
grond van feit datzij eensociaal hoofdstuk bevatten datgericht isop
een behandeling van dePortugese arbeidskraohten indelid-etaten gelijk aan
die welke denationale werknemers genieten *
Het additioneels protoool bepaalt dan ook dat elke lid-etaat van de
•Gemeenschap aan deopzijn grondgebied welkende werknemers van Portugese
nationaliteit eenrechtspositieregeling toekent die gekenmerkt wordt door
het ontbreken van elke opnationaliteit gebaseerde disoriminatie *
Bovendien bepaalt het protoool dat ophetterrein van desooiale zeker­
heid dePortugese werknemers enhun gezinsleden die met hen Bamenwonen ge­
nieten van eenrechtspositieregeling die eveneens gekenmerkt wordt door het
ontbreken van elke discriminatie endoor desamenstelling van detijdvakken

vanyerzekering ttewerkstelling ofwoonplaats inverschillende lid-etaten
■tf^lsmede doorkinderbijslagen voor hungezinsleden diebinnen deGemeen­
schap woonaohtig zijn *
Deze werknemers mogen eveneens opbepaalde voorwaarden vrij deop
hetterre^foyan desociale zékerheid toegekende pensioenen enrenten naar
Portugal ovefftûengen *
Debepalingen vanhet protocol raken evenwel niet hetvrije verkeer
van werknemers *
14* DeCommissie isvan mémag dat hetniet wenselijk isindit stadium
nauwkeurig dewerkingsduur vast^ftp stellen van dedoor haar indithoofd­
stuk noodzakelijk geachte overgangsmaatregelen *
15*DeCommissie wileropwijzen datha^rhuidig standpunt metbetrekkingtotdithoofdstuk opgenerlei wijze voorui^^opt ophetstandpunt datzijin
kannemeninandere hoofdstukken vandeondez^^^.elingen tmetnamemetbe­
trekking totdewerkingsduur vandeovergangBmaa'^kgelen entijdelijke
afwijkingen
16*Zijstelt voorts dat detoetredingsonderhandelingen /^zien moeten
worden alseengeheel endatdegeleidelijk inhetverloop va^de onder­
handelingen bereikte akkoorden bijdehoofdstukken dieachtereenvolgensbehandeld zullen worden pasalsdefinitieve akkoorden mogen wordei^fce –
Bohouwd nadat een algemene overeenstemming isbereikt *

-6-
I
II.HET VRIJE VERKEER VM WERKNEMERS
A. INLEIDING
17• Inhaar algemene "beschouwingen (l)herinnert deCommissie eraan
f
dat hetvrije verkeer van werknemers een fundamenteel recht isvan elke
onderdaan van deGemeenschap .Bovendien stelt zij dat deervaring heeft ^
geleerd dat hetvrije verkeer niet als zodanig belangrijke migratiebewe -
gingen teweegbrengt ,omdat devraag naar arbeidskrachten hierbij een
overwegende rolspeelt (2). cN^*
Welvoegt zijeraan toedatrekening dient tewordei^jfehouden met
despanning die kenmerkend isenverder zalblijven opdearbeidsmarkt
van delid-stat enendat eraan moet worden gedacht het recht van het
vrije verkeer voor deonderdanen vandenieuwe lidstaten pasnaeen
zekere overgangsperiode tedoeningaan teneincl^irnstige conflicten te
voorkomen . >5^
&
18. Vanuit dezelfde gedacht engang heeft deCommissie inhaar advies
betreffende het verzoek omtoetreding van Portugal gesteld :
-deonmiddellijke envolledig^J&epassing vanhetcommunautaire recht zou
"demigratiestroom nogku^S^i versterken .Zulks zoukunnen leiden tot
extra moeilijkheden in huidige lid-staten "(3)5
-"dekeuze van deovergangsmaatregelen isvan bijzonder groot belang "
(4)en
-"hetritme ©&«te wijze vantoepassing daarvan moeten inrelatie staan
metdeo^<$e *lossen aanpassingsproblemen ,welke tijdens deonderhan­
delingen alleen sectorgewijs voldoende nauwkeurig kunnen worden be­
paald "(4)»
xX
V o* Deterritoriale werkingssfeer van decommunautaire voorschriften
inzake hetvrije verkeer van werknemers isomschreven indecommunautaire
bepalingen ter zake ,met name inartikel 227 van het E03-Verdrag ,zoals
<Ï«jw1J/.ifj<1liij nrtlkcil van tioAkte vn.n tontrading van ??Januari l'jf?
enartikel 20van deAkte vantoetreding van 28mei 1979i waarvan de
ratificatie lopende is.
(1)Documenten C0M (78)120 def.,190def.en200def.
(2)"Door het -ontbreken vanconcrete tewerkstellingsmogelijkheden inde
immigratielanden verliezen debewegingen derhalve veel van hun bete­
kenis "(C0M(78)200 def.punt X.2.1 )
(3)C0M(78)220 def.,punt 40
(4)C0M(78)220 def.,punt 21

OVERWEG HTGEH MET BETREKKING TOT DE PORTUGESE EMIGRATIE
19. Inaanvulling opdeopmerkingen engegevens inhet advies van deCommissie
^betreffende hetverzoek omtoetreding vanPortugal ishetdienstig enkele gege­
vens teverstrekken overdePortugese emigratie inhetalgemeen 'endienaarde
G^f^nschap inhetbijzonder .
20. Deze emigratie wordt gekenmerkt door deomvang .Berekend werd dat tussen
1900 en1950 1.300.000 Portugezen emigreerden (l).Tussen 1950 enI96O isdeze
ontwikkeling n^j^versneld (netto-emigratie 680.000)omtussen I96O en1970een
hoogtepunt te "bei^j^en (953*000 ),waarna van1970tot1975weer eendaling op­
trad (211.000 )(2).^^paneer menafgaat opdegegevens vandeOESO (3)wasde
netto Portugese emigratie zelfs noggroter :bijna 2miljoen van 1950 tot 1973 *
Wanneer mendanookrekal^ig houdt metdegegevens overdenetto-emigratie
sedert hetbegin vandeeeuwis^g,rdaneenderde vandePortugese bevolking
geëmigreerd ,d.w.z.meerdan3milj^j ^emigranten opeeninPortugal in1975
woonachtige bevolking van8.762.000 inwoners (4)*
21.Totdejaren 60richtte dePortugese emigratie zichinhoofdzaak opdelan­
denvanAfrika enLatijns-Amerika vanwege -'debi'^^idere banden tussen Portugal en
dezelanden .Ineenrecente studie wordt danookg^^vhat datvan1837tot1968
bijna 1.800.000 Portugezen naarBrazilië zijn geëmigrojbsd (5)»
^ Sedert hetbegin vandejaren 60isevenwel eensterke migratiestroom tot
ontwikkeling gekomen inderichting vandeEuropese landen .Thaj^bevinden zich
meerdan1miljoen Protugese emigranten indeGemeenschap ,zoals l^£^gesteldin
dePortugese verklaring van7december 1979overhetsociale hoofdsti^^ran de
toetredingsonderhandelingen .
#••/•••
(l)Bron :"Degevolgen van deuitbreiding van deEEGvoor dewerkgelegenheids -
problemen ",studie voorrekening vandeCommissie doorhetInstituut SEMA -^
(2)Bron :UU-Labour supply andmigration inEurope -Demographic dimensions
1950-1975 and prospects
(3)Bron :OESO-Labour force statistics
(4)Bron :BSEG-Basisstatistieken .Inditcijfer isgeen rekening gehouden met
degerepatri eerden die,onder druk van depolitieke gebeurtenissen ,eenuit­
zonderlijke toestroming van bevolking naar Portugal vormden .Wanneer men met
ditverschijnsel rekening houdt zou detotale Portugese bevolking in1975
9.448.000 inwoners bedragen (Bron :OESO -Basisstatistieken -Internatio­
nale vergelijkingen ).
(5)A.Sebatião Conçalves ,Brasil mundo emconstrução ,ed.Publicações Europa -
America

22.Bijdewerknemers uitderde landen dieindeGemeenschap in1978 werkzaam
waren kwamen dePortugezen opdetweede plaats nadeTurken (479*000 tegenover
626.000 ).Volgens deindehierboven genoemde Portugese verklaring verstrekte
gegevens bedroeg hetaantal Portugezen zelfs 570.000 . '
Deontwikkeling vanhetpercentage Portugese werknemers ophettotale niet-
communautaire arbeid skracht enbestandwas alsvolgt :
^
Jaar Totaal aantal werk­
nemers dordo landenPortugese ^
werknemersin%
1969 (Gemeenschap met 6)
1973 (Gemeenschap met9)
1977 (Gemeenschap met9)
1978 (Gemeenschap met9)2.300.000
4.85I .OOO
4.400.000
4.250.000205.000
588.000
5<^000^9.000kv8,9
12,1
12,9
11,3
23.Uitdeze cijfers blijkt overigens weldatin1978 hetaantal Portugese werk­
nemers invergelijking met1973 met18,5%wasgedaald (-109.000 op588.000).Het
isechter eveneens interessant .vast stellen datdestroom Portugese werknemers
invaste dienst reeds vanaf het t»ci.n van dejaren 70aanzienlijk wasteruggelopen
Jaar Immigratie van
niet-EEG-werknemerswaaronder
Portugezen
1965 (Gemeenschao^æt 6)
1969 (Gemeens^^met6)
1973 (Gemeenschap met9)
1978 (Gemeenschap met9).452.OOO
693.OOO
5IO.OOO
72.0006O.4OO
96.5OO
66.800
2.4OO
y\ .

-9-
24# Indeze gegevens isechter geen rekening gehouden met declandestiene Por­
tugese emigratie .Deze lijkt vrij omvangrijk wanneer men bedenkt dat in1977
volgens deschattingen vanhet SOPEMI (l)declandestiene emigratie naar Frankrijk
p(11.763 )ennaar Venezuela (5*000 )bijna evengroot wasalsdetotale officiële
^^igratie (16.995 )»d.w.z.naarEuropa ennaarandere continentèn .V olgens de-
zéify^e statistische bronbereikte in1976declandestiene Portugese emigratie
alleeii alnaar Frankrijk hetcijfer van 15*755 man »tegenover 17.458 officiële
emigranten naar alle bestemmingen tezamen .
25»Vandeg<Égjpsp.e Portugese bevolking dieindeGemeenschap gevestigd isendie
in1976bovenhe'^^ljoen uitsteeg ,wonen ermeerdan800.000 inFrankrijk .In
1978werkten hier8^4^van ^-egeëmigreerde actieve Portugese werknemers inde
Gemeenschap (385.000 op479*000 ).Datzelfde jaar werkte erinDuitsland 58.771 op
479*000 .d.i.12,3 J&.
Methetperspectief vanee%£pok totSpanje uitgebreide Gemeenschap magmen
evenwel nietuithetoogverliezen^jj^t ookinditlandeenaantal Portugese
werknemers gevestigd is.In1976 waren erditongeveer 30.000 (2),doch men neemt
aan datdit aantal sedertdien istoegenomen .
26.Vandebelangrijkste gevolgen voor Pb'rtug^^Van deze massale emigratie
moeten erhiertenminste twee genoemd worden :h^teevolg voor dedemografische
ontwikkeling enhet gevolg voor debetalingsbalans .
Deomvang van dePortugese migratie heeft ingrijpende gevolgen voor deont­
wikkeling ,destructuur enderegionale spreiding vandebevoll^^inPortugal .
DeinPortugal wonende bevolking daalde danookvanI96Otot197<$§gn 8.889.392
tot8.668.267 .Indezetienjaarhebben eenaantal districten eenzW^pnetto-
bevolkingsverlies geleden datopliep van 18tot 25 iEvora eVila Rea :-18
Portoalegre :-21 Guarda :-22 Braganga :-23foenBaja s-25
Opgemerkt zijvoorts datna1974Portugal meerdaneenhalfmiljoen onder^^
danen heeft zien repatriëren ,jongeren die delegerdienst hadden verlaten en '
voormalige kolonisten .
•••/•••
(l)S0PEMI -Système d'observation permanence desmigrations -verslag 1978
(2)Bron :Instituto Nacional deEstadistica

-10-
Hoewel deze massale repatriëring voor Portugal een "belangrijke toevloed betekende
van levende krachten envoor deontwikkeling noodzakelijke capaciteiten ,toch riep
zijextra sociale problemen openvormt zij een bijkomende factor vanmigratiedruk ,
omdat denationale arbeidsmarkt teweinig' mogelijkheden biedt gezien hetfeit dat
sedert twee jaar inPortugal meer dan 15fovan debevolking werkloos is. .
V oorts heeft hetfeit dat een zeer groot aantal Portugese werknemers inhet
buitenland werkte een toevloed van deviezen van kapitaal belang opgeleverd voor
hetbudget vandegezinnen vandeze werknemers envoor dehandel sbalans^tan het
lando Deonderstaande statistieken (l)geven eenvergelijking vanaf 4$^van <*e
omvang vandezeovermakingen metdeomvang vandeaanuitvoer tej^^ïcen deviezen }
hieruit blijkt hoezeer deze overdrachten van belang zijn .
Jaar Overmakingen vanemigranten ^
inmiljoenen escudo's^Totale uitvoer in
miljoenen escudo's
1976
1977
1978
1979 (lehalfjaar )27.623
44.972
74.120
49.522 ....54.095
76.718
106.233
79.223
27. Opgemerkt zijdat deze riitet teveronachtzamen aanwezigheid van Portugese
arbeidskrachten niet hetresultaat isvan enige regeling inzake vrij verkeer ,
doch van immigratie waarvoor door delanden van tewerkstelling toestemming is
verleend .
Want ind^poilaterale overeenkomsten metverschillende lid-staten (2),die
voor het merendeel dateren uit detijd van sterke economische groei ,wordt inhet
algemeen niet afgeweken 'van denationale regelingen betreffende detoegang
vanT^i^fcenlanders totdearbeid inloondienst .Hetvoornaamste doelvandeze
ov<6ceenkomsten was deprocedures enmateriele voorwaarden vast testellen voor
«Cv *
gfeimmigratie vanarbeidskrachten (selectie ,werving ,inreis ,administratieve
samenwerking ).Soms echter hebben deze overeenkomsten totgevolg datnieuwe
•••I•••
(l)Bron :Banco dePortugal -Boletim trimestral
(2)P0RTUGAL-BELGIE 29.11.78 PORTUGAL-LUX EMBURG
PORTUGAL-DUITSLANI ) 17.05 .64 (protocol )
PORTUGAL-FRANKRIJK 11.01.77 PORTUGAL-NEDERLAND25.05.70
06.01.77
22.11.63

meer restrictieve regels ,b.v.wat betreft detoegang tot dearbeidsmarkt voor
degezinsleden ,niet van toepassing waren oponderdanen van Portugal enSpanje
> V oorts bevatten deze overeenkomsten soms bepalingen betreffende deinte-
^^atieinmaatschappij enarbeidsproces vandemigrerende werknöners enhtm
(sociale enculturele aspecten ,vakopleiding ,onderwijs ,gezinshereniging ).
Derécente overeenkomsten tussen Frankrijk enPortugal enBelgië enPortugal
zijn watditbetreft het meest volledig .
.HOEHETVRIJE^&ERKEER TUSSE3T DEGEMEENSCHAP ESTPORTUGAL TOT STAND TEBRENGEN
%
28.Zoals uitde^fcrenstaande beschouwingen blijkt hebben delid-stat enreeds
via arbeidskrachtenovereenkomsten banden met Portugal .Deze akkoorden openen
krachtens hun aard demogelijkheid tot eenbepaalde regulering van deimmigratie
tentijde vanspanningen opdÉgJ^arb eidsmarkt .Inditverband wordt eraan herinnerd
datdeGemeenschap thans tekamf&i heeft met eenwerkloosheid van 6miljoen werk­
nemers endatzij reeds werk verscK6£,t aan een nagenoeg gelijk aantal buitenlandse
werknemers .Daar komt bij dat deprognoses inzake deontwikkeling van dewerkge­
legenheid indeGemeenschap niet deverwachting wekken ,dat deze spanningen op
korte termijn zullen verminderen . ^
•fa
Detoetreding vanPortugal betekent duseen^jj^angri jkekwalitatieve stap
opsociaal terrein indebetrekkingen tussen delid-B^,ten enditland ;deover­
gang van het stadium van arbeidskrachtenovereenkomsten naar hetvrije verkeer
binnen deGemeenschap .
%
29.Dezekwalitatieve stap,diekenmerkend moetzijnvoorderu^gpre betrek­
kingen tussen deoudelid-staten enhetnieuwe toetredende land,di^rj zonder
ernstige moeilijkheden teverlopen .Gezien debetekenis vandePortugëi^ê migra­
tiedruk endevrij onzekere prognoses inzake deontwikkeling van decommunau­
taire arbeidsmarkt zouhetniet verstandig 'zijn devoorzorgen achterwege te
laten waarom indeze omstandigheden wordt gevraagd ,inhet belang overigens
van zowel dePortugese arbeidsmarkt als van decommunautaire arbeidsmarkt ,
alvorens detoegang tot deuitgebreide Gemeenschap volledig teliberaliseren . '

30» Inhetlicht vandeze overwegingen stelt deCommissie voor hetvrije
verkeer vanwerknemers tussen deGemeenschap enPortugal geleidelijk tot
stand tedoen komen *BeCommissie isdanookvanmening dat opditterrein
overgangsmaatregelen moeten worden vastgesteld enzijstelt voor deover-
<r
gangsperiode tedoen bestaan uitdrie etappes alvorens menkomt tothet '
definitieve stelsel vanvrij verkeer vanwerknemers *Hiermee zouhetbegin­
selvandegeleidelijke totstandbrenging vanhetvrije verkeer worden toege­
past zoals neergelegd inartikel 49vanhetVerdrag totoprichting vande
EEG *
31*Bijdevaststelling vandeduurvandeovergangsmaatregel^tj^op dit
terrein enerzijds envandeduur endeinhoud vanelkvande beoogde
etappen anderzijds ,dient menvoor ogen tehouden :
-devoor Griekenland gekozen oplossing ?
-deargumenten zoalsdoordeCommissie ontwikkeld é^^iaar advies betreffende
hetverzoek omtoetreding vanPortugal (metnan£^rat betreft desteunaotie
dievoordeindustriële enagrarische ontwi^^ling vanPortugal ondernomen
zoumoeten worden );
–hetfeit datmenvoor Portugal eenzelfde oplossing zoumoeten kiezen als
voorSpanje wordt voorgesteld ^*ool^al iser.Verschil tussen "beide kandi-
daatlanden insociaal –economisoti ^situatie *
Voor deze gelijke oplcreing kanmenvolgende argumenten aanvoeren *
Opdeeerste plaats iserniets daterop wijst dathetvoor emigratie naar de
Gemeenschap beschikbare arbeidspotentieel inPortugal dekomende tien jaar
absoluut nieteven^j^botzalzijnalsinSpanje ,ofzelfsgroter nogzoals
sedert 1967het^^^alis*Opdetweede plaats mag,vanwege hetbeginsel van
niet-discrimixj^Sfeie ,deovergangsregeling metbetrekking tothetvrije verkeer
vanpersonen niet meer afwijkingen vertonen danomobjeotieve endwingende
redenen noodzakelijk is;deze redenen kunnen verband houden metdeBituatie
inP^sjugal en/ofindeGemeensohap *Tenslotte iseengezond endoeltreffend
b^flSiur alleen maargediend metvereenvoudiging vanprooedures doordever­
schillen tussen deregels dietijdens deovergangsperiode vantoepassing zijn
toteenminimum terug tebrengen *
•••/•••

-13-
32, Methet oog ophet voorafgaande isdeCommissie van mening dat de
overgangsperiode gehouden zou moeten zijn aan een minimum eneen maximum :
een minimum van zeven jaar -overeenkomend met deduur van deovergangs –
_periode zoals bepaald inhetkader van detoetreding van Griekenland opdit
TjS^berrein –eneenmaximum vantienjaarhetgeen overeenkomt metdemaximuin -
door deCommissie bepleit inhaar algemene "beschouwingen met betrekking
to^de overgangsperiode (1).
D. TE3TÜITVOERLB3GIHG V AN DE OVERGANGSREGELING
33. Tijdensv^p eerste etappe zouden denationale voorschriften inzake de
immigratie endepasgang totdearbeidsmarkt voor buitenlandse werknemers
van toepassing blijven opdePortugese werknemers .
DePortugese werknemers evenwel ,die ophet ogenblik van detoetreding
ofdaarna krachtens eenverg^^ing eenvaste betrekking (2)ophetgrond­
gebied vaneenvandelid–stat^J^ervullen ,zullen ophetgrondgebied van
deze lid-staat vallen onder alle b^falingen inzake hetvrije verkeer ,met
inbegrip van debepalingen metbetrekking tot gezinshereniging ,doch niet
onder het recht vanvrije toegang tot dearbeidsmarkt indeandere landen
van deGemeenschap »V-
Delegaal metdebetrokkene gevestigde geSpieden zullen -ónder
dezelfde bepalingen vallen ,doch paswanneer zijtéfl^pninste drie jaarinhet
ontvangende land gewoond hebben .
V oordezewerknemers enhungezinsleden betekent detoepassing van
dezevoorschriften enerzijds datelkeopdenationaliteit gebalê^rde discri­
minatie metbetrekking totdetewerkstelling ,debezoldiging end^jtgidere
levens-enarbeidsvoorwaarden wordt afgeschaft enanderzijds datzijnet
recht genieten navervulling van eenbetrekking inloondienst inhet land
teblijven ,eenrecht datvoortvloeit uit debepalingen van Verordening (EEG)
1251/70van deCommissie van 29juni 1970 (3).
%
Deze bepalingen omvatten danookdemaatregelen teruitvoering vande ^
richtlijn van deRaad 77/486/EEG van 25juli 1977 metbetrekking tothet
onderwi .isaan dekinderen van migrerende werknemers (4)»
•••/•••
(1)COM(78)190 def.,§7
(2)Deze maatregel zouniet vantoepassing zijn opdeseizoenarbeiders ,zie
§38hieronder .
(3)PBNo.L142van 30juni 1970
(4)PBNo.L199van 6augustus 1977

34* Voorts zullen dePortugese onderdanen ,naar hetvoorbeeld vandein
hetkader vandetoetreding vanGriekenland overeengekomen maatregelen ,vanaf
detoetreding dezelfde voorrang opdearbeidsmarkt moeten genieten alsde
onderdanen vandeoverige lid-staten wanneer dehuidige lid-staten tervoor­
ziening inhunbehoefte aanarbeidskrachten eenberoep doen opwerknemers
r
uitderde landen diegeen deel uitmaken vanhunreguliere arbeidsmarkt (l).ÖV
Het zalerom gaan decommunautaire voorrang opdeindeverkleuring
vandeEuropese Economische Gemeenschap geformuleerde voorwaarde vantoepas­
singtedoenzijnopallecommunautaire onderdanen zonder enigonder^jeid .
Andere argumenten pleiten vooreeneenvoudige eneenvormige oplos^j ^"enzijnhet
streven hetbestuur nietnodeloos tebemoeilijken dooruitzonde^^gen die
weeronderling verschillen naargelang vandenieuwe lid–stato^$ën hettijd­
stip vantoetreding alsmede deoverweging datdegeografische aaneengeslotex *-
heid (Portugal -Spanje -Prankri jk).
35*Tijdens eentweede etappe zouhetbegins^^van denationale voorrang
opdearbeidsmarkt noggelden voordeimmigr^jfc'e vanPortugese werknemers ,
doch men zoutotversoepelingen komen analoog aandeeerste bepalingen die
door deGemeensohap vandeZeswerden vastgesteld voor detenuitvoerlegging
vanhetvrije verkeer vanwerkr\emera (2).
Tijdens deze tweede etapudotau devrije toegang totdearbeidsmarkt
voordegezinsleden vandewe^hemers dieineenlid–staatwerkzaam zijnnog
afhankelijk blijven vandevoorwaarde datzijdaar 18maanden gewoond moeten
hebben *
36*DeCommissielid vanmening datdetotale duurvandezebeide etappesS
dezeven jaarii^geen geval magoverschrijden endatdeduurvandeeerste
vandezetwee<$Sappes later vastgesteld moetworden afhankelijk vantwee
criteria ,teweten
–dedatum vantoetreding vanPortugal ;
–he^vjaeginsel datopgeenenkel ogenblik dePortugese onderdanen een
-4&nstiger behandeling kunnen genieten danisweggelegd voor deonderdanen
vvan een andere lid-staat .
•••/•••
(1)Vgl.Verklaring vandeEEGinzake detoegang vanGriekse werknemers
totarbeid inloondienst indehuidige lid-staten (bijlage bijde
slotakte ).PBNo.L291van19november 1979 »blz.190.
(2)Vgl.Verordening No.15/61.

37» Naar hetvoorstel van deCommissie zoubij dederde etappe vooral
gedacht moeten worden aan het beginsel waarop detweede etappe van dever­
werkelijking vanhetintracommunautaire vrije verkeer was gebaseerd (l),
teweten :vrije toegang tot het grondgebied van eenlid–staat omdaar een
betrekking teaanvaarden die door hetter zake bevoegde arbeidsbureau van
Z^eze lid-staat alsvacature isgeregistreerd ,tenzij debetrokken lid–staat
b^^pLe aanvang vaneennieuwhalfjaarofbijwijze vanuitzondering inde
loop van eenhalfjaar heeft meegedeeld ,datdit recht wordt opgeschort voor
degebieden ofberoepen met eenteveel aan arbeidskrachten ofvoor degebie­
denwaarin dasociale infrastructuur voor deopvang onvoldoende zouzijn .
Deze etappe zotmji geen geval langer mogen duren dan drie jaar .
<^V38» Hetspreekt mnzelf datdePortugese overheden daneensoortgelijke
regeling inhetleven zullen roepen voor dewerienemers uitdeoverige
lid-staten enhun gezinnen .
39»Tenslotte moeten vanaf Ks^pgenblik vandetoetreding dehuidige
lid–staten enPortugal metdehulp^m deCommissie denodige maatregelen
nemen omeen goede uitvoering mogelijk temaken van devoor deovergangs­
periode vastgestelde regels ,met name deregels met betrekking tot de
voorrang bijdetewerkstelling .Deze maatre^^enmoeten demogelijkheidopenen omhetcommunautaire mechanisme voorde^j&middeling tussen vraag
aanbod opdearbeidsmarkt (SEDOC-systeem )zospoecfcÖ^mogeli jk,dochuit
bij deovergang naar detweede etappe ,totPortugal tebreiden .en
.ANDERE MAATREGELEN
%
40. Mendient ookrekening tehouden metdemoeilijkheden dieO^uden
kunnen voortvloeien uitdetoepassing vandebepalingen inzake het^fe^je
verkeer vanwerknemers voor desociale situatie ineenofmeer lid-sta^èn .
Daarom isdeCommissie van mening ,dat inhet kader van detoetreding van
Portugal degemeenschappelijke verklaring betreffende hetvrije verkeer van
werknemers herhaald dient teworden ,zoals die gevoegd isbij deslotakte
vantoetreding van Griekenland van 28mei 1979 (2)enzoals zijdit wasbij
deslotakte vantoetreding van 22januari 1972 (3).
1)Vgl.Verordening No.38/64/EEG.PBvan17.4.1964 .
2)PBNo.L291 van 19november 1979 »"blz.186.
3)PBNo.L73van 27maart 1972 ,blz.196.

-16-
t
4l« Erbestaan "bijzondere akkoorden tussen Portugal eneenaantal landen
vanLati jns-Amerika ofvoormalige koloniën die ook een zekere vrijheid van
personenverkeer bevatten *Indit verband isdeCommissie van mening dat de
oplossing gelegen isindetoepassing vanartikel 42,§3vanVerordening
(EEG)No.1612/68(l),waarin gesteld wordt dat debepalingen metbetrekking
tot hetvrije verkeer geen afbreuk doen aan deverplichtingen van de
lid-staten welke voortvloeien uit bijzondere betrekkingen ofakkoorden met
bepaalde niet-Europese landen opgrond vaninstitutionele banden die^estaan
ofbestaan hebben .Zijisvoorts vanmening datdeconclusies v^^&e Raad
betreffende deonderlinge afstemming vanhetmigratiebeleid t^gSover derde
landen (2)eengeschikt midden scheppen voorhetzoeken van^lossingen voor {
deproblemen van deze aard .
42. DeCommissie isvanmening dathetvraagstu^phan deovergangsregeling
tussen Portugal enSpanje nadetoetreding van landen later ter sprake
moetworden gebracht ,zodat menrekening kanpélden metdeverzoeken die
eventueel doordezelanden kunnen worden geformuleerd .
43. Watbetreft het sociale aspect van decommunautaire bepalingen inzake
samenwerking zijmenverwezen naar^pt hoofdstuk over dè.'externe betrekkin­
gen(toepassing vanhetbeginse^^ka decommunautaire verworvenheden ).
P. CONCLUSIE
44. DeCommissie^is vanmening datdevoorstellen indevoorgaandeparagrafen eenetóSftichtig geheel vormen ,datdewegkanopenen naar een
overgangsrege^sg dieligtindelijnwelke getrokken werd door devoorGriekenland ^troffen regeling .
^S(l)PBNo.L257van19oktober 1968
(2)Opzijn zitting van22november 1979 opgrond vandemededeling vande
Commissie aandeRaad -»COM(79)H5 def.van 23maart 1979

III .SOCIALE ZEKERHEID V AN DE MIGRERENDE WERKNEMERS
Algemeen
45* Hetisdienstig vanaf het ogenblik van detoetreding ,artikel 51
'VXvan het EEG-Verdrag tenuitvoer teleggen endedaaruit voortvloeiende '
-Lórdennen *passen ophetgrondgebied ,deonderdanen ende
wetgeving van Portugal .
Het v»Tasniet mogelijk opdit ogenblik reeds definitief vast te
stellen eno^j^te geven welke ongetwijfeld veleaanpassingen vantechnische
aardnodig zul^^zijnvaneenaantal bepalingen envandebijlage bijde
^verordeningen van^s Raadbetreffende detoepassing vanderegelingen van
sociale zekerheid opdewerknemers inloondienst enhun gezinnen die zich
binnen deGemeenschap verplaatsen (basisverordening No.I4O8/7Ivan
14juni 1971enuitvoering^J ^?ordening No.574/72van21maart 1972,
laatstelijk gewijzigd bijVertf&ening (EEG)NO.1517/79van 16juli 1979)*%
Devaststelling van deze aanpassingen isimmers afhankelijk van de
verstrekking van technische inlichtingen engegevens door dePortugese
delegatie ,dieniet instaat isgeweest nadebehandeling van het afgeleide
recht opsociaal terrein dieplaatsvond vanfi&vtot 21december 1979 aldeze
gegevens teverstrekken .%
46. DeCommissie kan derhalve niet anders doen dan zich ,wat deze punten
van technische aard betreft ,haar standpunt voor tebehouden .
Maarwathetbeginsel betreft lijkthetnietnodigeen^^rgangs -
periode vast testellen . fyt/.X
Deuitbouw van desociale zekerheid inPortugal endebilateraïSf
akkoorden tussen dit land endelid-staten maken immers een onmiddellijke
toepassing vanartikel van het Verdrag vfen Rome envan degehele daaruit
voortvloeiende communautaire wetgeving mogelijk .

-18-
Probleem van dekinderbijslagen
47.Omdat demeeste Portugese werknemers inFrankrijk werkzaam zijn zou
deuitbreiding van decommunautaire verworvenheden voor deze werknemers
neerkomen opeenverlaging van deuitkeringen zoals zijdie thans genieten .
Decommunautaire regeling kent namelijk twee verschillende regels ,
naargelang dewerknemer inFrankrijk ofineenandere lid-staat werkzaam is :
-wanneer dewerknemer inFrankrijk werkt ontvangen zijn gezinsleden de
kinderbijslagen waarin voorzien isdoorhetlandwaar zijwonen ;v*^
-'wanneer dewerknemer ineenandere lid-staat werkt ,ontvangt voor
zijngezinsleden dieineenandere lid-staat wonend«kind^êl jslagenvan
het land waar hij werkt .
Omaandeze weinig bevredigende toestand eeneinde temaken heeft de
Commissie in1975 aan deRaad voorgesteld eenunifojsp systeem teaanvaarden
doorderegeling vanhetlandwaarmenwerkt ,d^?reeds inachtlid-staten
wordttoegepast ,algemeen temaken .Bijgebrg^èian eenstemmigheid kondit
voorstel nogniet door deRaadworden goedgekeurd .
48.Hetniveau vandekinderbijslag ligt inPortugal (land waar degezins­
leden vronen )aanzienlijk lager.dan^n Frankrijk (land .waar dewerknemer
werkt). #
Krachtens een -bilatera ^?overeenkomst genieten dePortugese werknemers
thans forfaitaire uitkeringen diehetmidden houden tussen deFranse en
dePortugese kindei*bi jslag .
Hetzouona^fcaardbaar zijnwanneer vanwege detoetreding vanhun
landtotdeGe^$hschapdezewerknemers ineenminder gunstige sociale
positie zoucj^' komen teverkeren danvéórdetoetreding .Daarom stelt de
Commissie voor inafwachting van degoedkeuring vanhaar voorstel de
regeling vanhetland waar menwerkt ookvoor Frankrijk intevoeren ,de
tust^pn Frankrijk enPortugal gesloten bilaterale overeenkomst vankracht
laten blijven .
Deze oplossing betekent trouwens geen uitzondering opdecommunautaire
verworvenheden ,want inbijlage IIbijVerordening Ho.I4O8/7Iisbepaald
datvoor dewerknemers gunstiger bepalingen vanbilaterale overeenkomsten
vantoepassing blijven .
•••/•••

-19-
IV.EUROPEES SOCIAAL FONDS (ESP )
49* DeCommissie neemt kennis van deaanvaarding van decommunautaire
verworvenheden door dePortugese delegatie ,zoals deze met "betrekking tot
f,het ESPisherhaald engeformuleerd indeverklaring van 7december 1979
^^over"het vrije verkeer vanwerknemers endesociale politiek "(l).Toch
'^jpient opgemerkt teworden datinhetbesluit vandeRaad (EEG)No.Tl/66van
1februari 1971 betreffende dehervorming van het ESF,gewijzigd bij het
besluit van deRaad (EEG)NO.77/801van 20december 1977 inartikel 11is
bepaald dajfcdit besluit uiterlijk op31december 1982 door deRaad aan een
(k.onderworpen moet word nader onder onderworpen moet worden .
50.Inhaar reeccs genoemde verklaring (2)heeft dePortugese delegatie
verzocht het gehele Portugese grondgebied inaanmerking tedoen komen voor
eenverhoging vanhetbedrag vandebijstand ,zoals voorzien inartikel 8,lid3vanhetbesluit vand^j&aad (EEG)No.77/801van20december 1977 *
totwijziging vanhetbeslui t^jjjt deRaad (EEG)NO.71/66van1februari 1971
betreffende dehervorming vanhe^ESP ,"wanneer deactiviteiten worden
uitgevoerd ingebieden die gekenmerkt worden door een bijzonder ernstige
envoortdurende verstoring van het evenwicht indewerkgelegenheid ".
* . . :
Opditogenblik kandeCommissie dancxj^,niet ffiêer doen dande
elementen ,door dePortugese delegatie inbijllfèfe.bi jhaarverklaring van
19oktober 1979 over het hoofdstuk regionaal beleif^j ?verder bestuderen ,
zoals deGemeenschap heeft aangeduid inhaar standpunt ,zoals totuitdruk­
king gebracht op7december 1979 °Pdezesde zitting van deconferentie
ophetniveau vandeplaatsvervangers watbetreft hetregiopfeil -beleid (3).
%
(l)Opdezesde zitting van deconferentie ophetniveau van deplaats­
vervangers ,vergelijk doe.CONF-P /34/79»paragraaf 15.
(2)Ibid.,paragraaf 16
(3)Vgl.doe.CONF-P /33/79van 17december 1979 .
%%•

-20-
51.Hier rijst echter eenalgemeen vraagstuk ,dathetkader vanhet
"sociaal hoofdstuk "vandeonderhandelingen overstijgt ,wanneer men
rekening houdt methetcumulatief effect datontstaat wanneer drie landen
^ diegemeenschappelijke kenmerken vertonen ,inaanmerking gaankomen voor
bijstand vanhetESP ,zelfs wanneer zijonderling niet teverwaarlozen
v^rerschillen vertonen .Menzalmoeten zoeken naareennieuw evenwicht in
hetgebruik vandemiddelen vanhetESP datgeen afbreuk
doet aandeniet minder reële ofminder dringende behoeften indehuidige
lid-staten .
VA
Daaroq^jou hetnuvoorbarig zijn ,vooral wanneer mendenkt aande
huidige algem^^discussie overderichtsnoeren voordebegroting vande
Gemeenschap ,enmetname over hetalgemene niveau vandeinkomsten ,thans
reeds voorstellen teformuleren inzake specifieke richtsnoeren enkwanti­
teiten voor het ESP .
%
Wathetalgemene werkikj^systeem vanhetESPbetreft zijtenslotte
opgemerkt datbinnen hetalgemene budget vanhetESP-onderverdeeld in
hoofdstukken enartikelen volgens deterreinen waarop hetPonds werkzaam
isenvastgesteld door debegrotingsautoriteiten -deCommissie haar
goedkeuring hechtaanprojectejf overeenk^J^ig deprioriteiten zoals zij
diezelfinrichtsnoeren heeftvastgesteld ,^^dieinhetPublikatieblad
vandeGemeenschappen gepubliceerd worden .Dez^tJ^cht snoeren "worden
gebaseerd opdeeconomische ensociale situatie indeGemeenschap .Zij
houden ,metdeharmonische ontwikkeling vandeGemeenschap alsoogmerk ,
rekening metdeomvang vandeverstoring vanhetevenwich^op dearbeids­
markt enmetdeeconomische capaciteit diebeschikbaar iscd$^eze te
bestrijden "(artikel 3bisvanVerordening (EEG)NO.2396/71 voering
vanhetbesluit vandeRaadvan1februari 1971betreffende dehe<^erming
vanhetESP ,toegevoegd door artikel 1,lid5vanVerordening (EEG)
No.2893/77van20december 1977 )(l)•
•••J•••
(l)PBEGNo.L337van27december 1977 »blz.3 4?
1

-21-
52. Ditbetekent dat ,los van het algemeen niveau van demiddelen van het
ESF demogelijkheden voor bijstand uit het ESP aanPortugal zeker mede-
bepaald zullen worden door debehoeften vandit land ,doch niet dan zonder
rekening tehouden met decapaciteit vanhet land ,met name watbetreft <
het vermogen eendeel van dekosten tedragen enerzijds endeaard van de
opgezette projecten anderzijds enhun overeenstemming met decommunautaire
regeling enderichtsnoeren die ophet ogenblik van detoetreding voor het
beheer vanhet Fonds vankracht zijn .
Dit neemt niet weg dat eenstudie zal worden gemaakt omtot
meercijfermatig inzicht tekomen indeeventuele gevolgen van(^toe­
treding vanPortugal ,ookvoor hetESF,ditmethetoogophe^^riejaren -
plan datlater ditjaar gepubliceerd zalworden .Eenenande?kangeen
effect hebben voor hetresultaat van detoetredingsonderhandelingen .
53. Zelfs wanneer voldaan isaan devoorwaarden projecten ontvankelijk
ensubsidiabel moeten zijn enzelfs wanneer de^v&nciële middelen
beschikbaar zijnisdeconcrete absorptiecap^S^eit ,d.w.z .deaanwezigheid
vaneeninfrastructuur vanopleidingsvoorzie^tingen engeschikt opleidings -
personeel ,inPortugal zozwak ,dat men zich mag afvragen ofdit land
werkelijk geschikt is omecht voor debijstand van het ESF inaanmerking
tekomen . '<0^c#
Hetlijkt danooknoodz^pli jkeerst tezorgen V oor meer opleidings -
capaciteit alvorens doeltreffende interventie vanhet ESFmogelijk is.
^Hierin ligtongetwijfeld deverklaring voorhetfeitdathetleeuwendeel
van deuitgaven voor beroepsopleiding indebeide kaderprogramma 'swaarnaar
dePortugese deleg«^^e inhaarverklaring verwijst endiebetrekking hebben
opdefase vèó^cpfe toetreding bestemd ,voor deaanschaf vanuitrusting en
deopleiding<^rï opleiders bestemd is.Heteerste programma ,datbetrekking
heeft opeen algemeen plan voor deontwikkeling van het midden -enklein­
bedrijf ,bevat eengroot deel (ongeveer 1/4)'datgewijd isaan deberoeps­
opleiding endaarin iseenbelangrijk deel vandeuitgaven bestemd voor
jj^ï-usting enopleiding vanopleiders .Inhettweede kaderprogramma ,dat^Ontsluitend betrekking heeft opscholingsmaatregelen ,gaatzelfs 4/5van
devoorziene uitgaven naar deuitrusting van opleidingscentra ,terwijl het
grootste deel van het restant gereserveerd isvoor deopleiding van
opleiders .DeCommissie heeft reeds bij deRaad een ontwerp-besluit ingediend
totinstelling van een speciale vorm van steun van deGemeenschap aan een
•• •••

-22-
programma totontwikkeling vanhetmidden -enkleinbedrijf inPortugal (l).
Hettweede programma wordt verder onderzocht insamenwerking tussen de
diensten vandeCommissie endePortugese overheid .Gesteld dient te 4,
worden dat,wanneer deaanpassing vandeze opleidingsstructuren uitblijft en
dusnietvóórdetoetreding gezorgd wordtvoordenodige concrete opleidingsei ^*
capaciteit ,hetnadetoetreding ongetwijfeld een probleem zalworden of
Portugal geschikt isomecht voor debijstand vanhet ESPvolgens dehuidige
reglementen inaanmerking tekomen . A.
9V .ANDERE ASPECTM V AN HET SOCIALE BELEID V AN DEGEMEENSCHAP ^
BEROEPSOPLEIDING
54* Wat deberoepsopleiding betreft wijst deC^SgSssie opdebevestiging
doordePortugese delegatie vanhaaraanvaard^j^Van decommunautaire
verworvenheden .Zijheeft metbelangstelliiyé^ennis genomen vande
informatie van dedelegatie over delopende administratieve herstructurering
methetdoel detenuitvoerlegging vanhetbesluit van deRaad (EEG)
No.63/266van 2april 1963 te,"verzekeren ..(zieparagraaf 20vandegenoemde
•"Cv *verklaring ). <w
^ •••/•••<3(l)COIl(79)442 def.van 13september 1979

•s-23-
QISERLIIIGB AANPASSING V AN D5WETGEVING OPSOCIAAL TERREIN
55• Methaar genoemde verklaring van 7december 1979 heeft dePortugese
delegatie haar aanvaarding zonder enig voorbehoud bevestigd van decommu­
nautaire verworvenheden met betrekking tot dedrie volgende riqhtlijnen :
f
a)derichtlijn vandeRaad van10februari 1975 (75/H7/EEG)betreffende
het nader tot elkaar brengen van dewetgevingen derlid-staten inzake
detoepassing van hetbeginsel vangelijke beloning voor mannelijke en
vrouwelijke werknemers }
b)derichtlijn vandeRaadvan9februari 1976(76/207/EEQ)bet^^^ende
detenuitvoerlegging vanhetbeginsel vangelijke behandel ^^*vanmannen
envrouwen ten aanzien van detoegang tot het arbeidsproces ,deberoeps­
opleiding endepromotiekansen enten aanzien van dearbeidsvoorwaarden ;
c)derichtlijn vandeRaadvan14februari 1977 (7^^-87/ESG)inzake de
onderlinge aanpassing vandewetgeving derli^j^taten betreffende het
behoud vanderechten vandewerknemers bi^&>ergang vanondernemingen ,
vestigingen ofonderdelen daarvan .
56.Hetbetrekicing tot derichtlijn van deRaad van 17februari 1975
(75/129/EEG)betreffende deaajipa^^ng vande.wetgeving derlid-staten in­
zake collectief ontslag wijst cUSgfeommissie opdeverklaring van dePortu­
gese delegatie volgens welke cyroor detoetreding demoeilijkheden zullen
worden weggenomen die verband houden met detoepassing van derichtlijn op
delandarbeiders enerzijds enmet dehuidige mechanismen voor overleg tus­
sen devertegenwoordigers van werkgevers enwerknemers anderzijds .
57* Watbetrapt derichtlijn van deRaad van 25juli 1977 (77/57Ó/EEG)
betreffende ereonderlinge aanpassing van dewettelijke enbestuursrechte -
lijke bepalingen van delid-staten inzake deveiligheidssignalering opde
arbeidsplaats ,aangevuld met derichtlijn Van deCommissie van 21juni 1979C^o /SEG),heeft deCommissie kennis genomen vandeverklaring vande
<^y5rtugese delegatie datdenodige aanpassing vandePortugese wetgeving voor
detoetreding zal plaatsvinden .
•/

-24-
&
Devaststelling envervierkei ijking van technisch nodige aanpassingen
moet normaliter geschieden inhet kader van deprocedure tot behandeling
van het afgeleid recht -waarvan deeerste zitting betreffende het sociaal
hoofdstuk plaatsvond van 17tot 21december 1979 »
58» Pro memorie heeft deCommissie kennis genomen vanhet herótj&ilde voor­
nemen vandePortugese delegatie (ziepunt23vanhaarverk^^ij^Lng ),reeds
uitgesproken naaraanleiding vanhethoofdstuk SGA,omeg^overgangs –
periode teverzoeken watbetreft derichtlijn van deRaad van 1juni 1976
(76/579/S^atom )totvaststelling van deherziene basisnormen voor de
bescherming van degezondheid der bevolking en werkers tegen deaan
ioniserende straling verbonden gevaren ,gewi^i^d bijderichtlijn vande
Raad van 27maart 1979 (79/343/Euratom ).
#
 
•••I•••

-25-
OPSOCIAAL TERREIN OPGERICHTE INSTELLINGEN
59.DeCommissie heeft metbelangstelling kennis genomen van deverklaring
vandePortugese delegatie (l)datzijovergegaan istotvoorlichting van
' oSdePortugese sociale partners over hetbelang endebetekenis vanhundeel-Xxr
neming aandeopsociaal terrein opgerichte instellingen . ^
DeCommissie zouinderdaad wensen datderaadgevende organen^pp tri–
partite basisdieerbinnen deGemeenschap bestaan ,zowelsect^^el als
voorhetgeheel ,enmetnamehetPermanente Arbeide Comité ,^fl^stond na
toetreding instaat zouden zijn tefunct ioneren .
S
^ (l)Genoemde verklaring van7december 1979 »zieCONF-P /34/79«

BIJLAGEI
%lid-statenwerkzaaebuitenlandse arbeidskrachten onderverdeeld naarnationaliteit
-1978-
\Landvante-
Lana\werkstel -
vanNjing
herkosst\
(natlonallteltN
BELGIe
OENEMARKEN
OUITSLANO
FRANKRIJK
IERLAND
ITALIE
LUXEHBURG
NEDERLAND
VERENIGDKONINK­
RIJK
TOTAALEG
SPANJE
GRIEKENLAND
PORTUGAL
TURKIJE
J0EG0SLAYIE
ALGERIJE
MAROKKO
TUNESIE
ANDEREDEROE
LANDEN
TOTAALDERDE
LANDEN
TOTAAL-GENERAALBELGIC
0)U)
eind1978
7C3
ioc:s
39c:3
t.j
495i0
Ic:Y
175:3
15C-3
1693:3
29253
94*0
St:j
1?:>
21.3
1C.3
312:3
42:3
35c:3
1(07:3
J13CT3DENE­
MARKEN
(1)
1.1.79
u*
5îis
95)
4i4
1074
I
1030
5wr
Η«31
695
S/9
lift
7:J;
4<;5
1V3
1051
9}
15025
29«76
4)8/7DUITS-
LANO
(1)(2)
%-
Ji:2<#
t)5;2
i32*
îlit.l
ir;â
27i'AFRANKRIJK
Cl»(21
21203
7C3
244C3
«15«25
925*4
1467i2
5S771
SUDÌ
3i>5:4
*O)
iS321
ioCC3a)
20734
145){*9
1247294v.3
17St:4
1313
.»;:3
124:3
242c:3
U4s:o
4CC3
3SSeoo
lì3:3
4)1C3
341c:o
1SI4C0
757C3
131î:3
14CJi.3
l<;2«:JIERLAND
(i)ii,
131%
%<4,
3»
»
12
11
5
0
o
9
2159
!.55
2235ITALIE
(1)(2)
7/1
313
•955
5763
177
41
1Si)
63:5
2)915
22<ty
9J)
149)
3!i
4354
254?3LUXEHBURG NEDERLAND
Cl)
15.1*.73
7i:>
i:s
43:3
5c:3
0
137C3
7C3
3:3
317:317c:3b)
U3b>
12$35M
c)
2c:3b)
2c:3fc)
12«.3b>
<3b)
10«30
56c:3b)
<22C3
%>-\
e:o
2203
3512)
55::j175ÓS
I99)
S409
45141
>118
••
31049
Iis<yfc
22992m.VERENIGD
KONINKRIJK
0)
75C3r
2C:3«
71c:3f
i&s:o
452C:3r
72::3r]
soo
105:3TOTAAL-
GENERAAL
632C:3f
37c:3r
10C:3r
10c;oa
3c:3i
4c:3i
«33*
2033a
203a
MU'3
49«:o13)431
1!»C"0io^voTs6)5:3
7.-C3
13/c:3
116Î:3
457C-.3
653C:3
S2C3
71£C3
72)C3
15Ï5c;3
ÏÎ4
174
47»
rs
437
344
262
oc:o
c:o
eco
c:3
c:s
c:i
CJ3
c:a
1441CO
I465C3S4244CC3
S131009.V/D/2-deceober1979
GEMEENSCHAP
(vervolg)%

(vervolg ) *Bi,]lage
v V/D/2-december 1979
GEMEMSCHAP
m :
BELGIE :
PEE-1AHKM :
DUITSLA1ID :
FRAMRIJK
IERLAND :(r)=gecorrigeerd ,cijfer
(1)exclusief grensarbeiders
(2)inclusief werklozen eninvaliden ;ramingen vanhet
ministerie vanTewerkstelling enarbeid
(D
(D
(2)
(a)
(D
(2)
(D
(2)
ITALIE :
LUXEMBURG :
HEDEHLAlb :c#
exclusief grensarbeiders enwerknemers uit deScandi­
navische landen«
VEHENIGD
KOI^KRIJK(1)inclusief grensarbeiders
(2)onderbreking vandereeks :deeerste gegevens itemde
nieuwe statistiek vanhetBundesanstalt für Ax&feit betref­
fende deonder desociale zekerheid vallende^Werknemers
werden gepubliceerd vanaf 30juni1974 »z^^zijn niet
volledig vergelijkbaar metdegegevens «Sprubliceerd tot
dereferentiedatum van eind december 19
(a)ramingen vandediensten vandeCommissie
(1)inclusief grens -enseizoenarbeiders (metuitzondering
vandieindelandbouw )enwerklozen
(2)ramingen betreffende detoesi^SpcT inoktober 1976 aande
handvandeenquête over de^jpiitenlandse arbeidskrachtenvanhetministerie van Ar]s5§fcd enmedezeggenschap ;meer
recente gegevens nietb^phikbaar .
(1)nadeafschaffing vandearbeidsvergunning isditland
niet meer instaat tottelling van decommunautaire
werknemers .
(2)heeft betrekking ophetaantal in1978 aanniet-communau­
taire werknenj^s afgegeven arbeidsvergunningen .
(1)exclusief ^ojshsarbeiders ;
(2)jaargemi^kèlde 1975 »meerrecente gegevens nietbeschik­baar .^
(l)inclusief grensarbeiders
(l)'inclusief Belgische enDuitse grensarbeiders
(a).grensarbeiders per...
(b)^^ramingen vandetoestand eind1978doordediensten van
deCommissie
waaronder 985Duitse grensarbeiders op1.6.1978
<^v(d)heeft betrekking ophetaantal geldige arbeidsvergun -
ningen ,waarvan 34*699 voor werknemers dieminder dan
vi.jf .jaar gewerkt hadden .
(l)ramingen vandeinhetbuitenland geboren buitenlandse
: beroepsbevolking vanhetdepartement vanArbeid inhet
kader vandevolkstelling van1971 ;meer recente gegevens
niet beschikbaar .
(a)ramingen vandediensten vandeCommissie
^b)waaronder 631.000 werknemers geboren indelanden vande
Commonwealth
GM'lKtUJ SCHAP :(*) ramingen vandediensten vandeCommissie

RECAP 1TULAT IETABEL %PLAATSINGEN
vanbuitenlandse werknemers in1978 (1)
-nieuw binnengekomen enreeds inhetland verblijvende werknemers die eeneerste betrekking
hebben opgenomen ,onderverdeeld naar devoornaamste nationaliteiten -
Land van herkomst van dewerknemersV/D/2-sept. 79
GEMEENSCHAP
Land van
tewerkstellingTOTAAL EEG ItaliS Oerdelanden Spanje Griekenl and Portugal Turki je JoegoslaviS Noord-Afrika
Md 11.7 ls7/
Belgi 8 36¿1 4710
Denemarkení.) (.)
Duitslandfc) 9CCOC £C0C
Frankrijk (e) 133:6 227:6
ÍJ)1¿2ci1«* %%*
HL· IIO
Ieri and (3) 1417 1SC5
ItaliS 15) 84C2 5ESJ
Luxemburg (!>> 1JCi5.c*.JX ;
Nederl and
Verenigd
Koninkri jk4)7)'(hΊ2ζ
i.rlf1154C9
-1;;
TOTAAL -iC,J*C-.Cr 'l·*-v»1vv
GENERAAL r1:· ?:11?IH(a)j(a)
t.)|u
t;00cjsjcôc
5JJS ISt£!7%-1=77 1-77 l>?3 3.-7/ M/ 1,77 I.-7S '1Ï77 I:?:
277
la)
1133il
la)jfcû
113 ! 113
7 2313
73?Ce.747£I
siJLvtCJ«.A.t
277 1bVla}
(.)i)
iC?'Jrt IC^
3 3 3ku
j* ,
la);1L3
i
I
Vj)'S4J
tx•r-»
i»»*- i
JL-♦i r
I
3*' 57J:J %716
l.) .U)
i;ÏI -^w
licri î*2*3
K.x^Jll 7â
1*17
8£9 15«fc117
(.) •
275
237 ιlu
(.)
4*6
711
1:2eia ;s«a:3
ICJ
:3χ
IL!4L
i»Jt.!115/
73JJ
1:Ϊ-»23 !
I
1* ,
'J0
131
«11
;<.--V .
hrfi '11721♦£
1?2il6h
177
17
»-?
<*31083
(.)
7Ï9
23
L
3
m
1
s
Ixi1C3
(.)
1ICO
2s
■«
1.;
6
la
5
Sa
2i2u:
i.)
te
jî
r *»3«'r
7IX
(.)
lia
2217
3SC2
77»3
(.)
1430
135
ν
10
%ii.TT.r
(.)7b4 1&3 4C
t
*fV.»-KfcO'J44
251 25C 1ÏD
L 17 185
lJci 4*c2 ¿1*:7
l.)
3317
17j
«
1
4
*1
i
2193
\y.Ib7?|
33j 7oj
(.)|t.)J
2SX !2ê*a i
:♦ 1:7
2Î5 27C
b
113 1127
27C
V .s
54?S '3802« -*• , ** w w»*
I 6 2 2/6'2r.!13C11 '12»J7*2
4C7
47
T7IT117a 1577
~TK ",I4il
I.)j(.)
222 I 216
:Jj1C73
13C11 (12437
(.)'(.)
U !Lî
UJ;u)
7C9 ;Ï3
U)it.)
2u)
23
(.)
T£Î4
(1)Exclusief grensarbeiders ,behalve voor Luxemburg
(2)InBelgi ?enPuitsland:Algerijnen ,Marokkanen enTunesiSrs
Frankri jkenNederl and :Marokkanen enTunesiSrs
(3)Ier!and:exclusief onderdanen vanhetVerenigd Koninkrijk
Verenigd Koninkrijk :exclusief Ierse onderdanen
(4)ItaliS,Luxemburg enNederland :inclusief grensarbeiders
(5)1taliS:decijfers betreffende decommunautaire werknemers omvatten
niet deonderdanen van dedrie nieuwe lid-staten
(6)Onderdanen vanderde landen dieeeneerste arbeidsvergunning hebben
ontvangen
(7)Nederl and :inclusief niet-communautaire werknemers diereeds inhet
land verblijven eneeneerste betrekking hebben aanvaard
(8)Verenigd Koninkrijk :inclusief dereeds inhetland verblijvende
niet-communautaire werknemers(a)Belgi8enIerland :na«^Jiaffing vandearbeidsvergunning zijndezelanden niet «eerinstaat
deplaatsingen vancommunautaire werknemers teregistreren
(b)Duitsland :sedert januari 1973zijn geen gegevens neer beschikbaar betreffende deplaatsing
vancommunautaire werknemers alsgevolg vandewijziging vanhetsysteem vanwaarne­
ming vandeaandedienst^.vandesociale zekerheid enhetBundesanstalt fiïrArbeit
meegedeelde gegevens .Deifr^&ukol ommen "EEG"en"Italië "verstrekte cijfers zijnra­
mingen vandediensten vande^pmissie aandehandvangegevens betreffende deimmi­
gratie vanbuitenlandse arbei dskrcrcMen gepubliceerd door hetBondsbureau voor de
statistiek in"Fachserie I-BevSlkerung undErwerbstatigkeit -Reihe 1.4."
(k)Puitsland;niet-communautaire werknemers dievoor deeerste maal hetlandzijn binnengekomen
indezesmaanden voor deafgifte voor dearbeidsvergunning ofdienaeenonderbreking
vanmeer dandrie maanden opnieuw zijn binnengekomen
(c)werknemers invaste dienst
(d)seizoenarbeiders
(e)Nederland ;bron:Maandstatistiek voorbevolking envolksgezonde^# ,-maart 1978 en1979
(f)onvolledig ,zievoetnoot a),b)enteken (.) Oy