1. Inleiding

Op 21 juni 2013 heeft de Raad na de publicatie van de voorjaarsprognoses 2013 van de Commissie en na een door de Commissie verrichte beoordeling van de diverse stabiliteits- en convergentieprogramma's van de lidstaten, besloten dat ten aanzien van België, Spanje, Frankrijk, Malta, Nederland, Portugal en Slovenië een aantal stappen in het kader van de buitensporigtekortprocedure (artikel 126 van het Verdrag) nodig was[1].

Met name heeft de Raad de bestaande buitensporigtekortsituatie in Spanje, Frankrijk, Nederland, Portugal en Slovenië geëvalueerd. Naar het oordeel van de Raad hadden deze lidstaten doeltreffend gevolg gegeven aan zijn aanbevelingen overeenkomstig artikel 126, lid 7, van het Verdrag en hadden zich na de vaststelling van de oorspronkelijke aanbevelingen onverwachte ongunstige economische gebeurtenissen met een ernstige negatieve weerslag op de openbare financiën voorgedaan. Daarom oordeelde de Raad (op aanbevelingen van de Commissie) dat met betrekking tot deze lidstaten was voldaan aan de in artikel 3, lid 5, van Verordening (EG) nr. 1467/97 vastgelegde voorwaarden om nieuwe aanbevelingen overeenkomstig artikel 126, lid 7, van het Verdrag te doen. De Raad verlengde de bestaande termijnen voor de correctie van het buitensporige tekort voor Nederland tot 2014, voor Frankrijk, Portugal en Slovenië tot 2015 en voor Spanje tot 2016. De Raad stelde 1 oktober vast als uiterste datum voor deze landen om doeltreffende actie te ondernemen en (met uitzondering van Portugal[2]) overeenkomstig artikel 3, lid 4 bis, van Verordening (EG) nr. 1467/97 van de Raad[3], uitvoerig verslag uit te brengen over de voorgenomen consolidatiestrategie om de doelstellingen te bereiken.

Bovendien heeft de Raad, op aanbeveling van de Commissie, overeenkomstig artikel 126, lid 8, van het Verdrag besloten dat België geen doeltreffend gevolg had gegeven aan de aanbeveling van de Raad van 2 december 2009 om zijn buitensporig tekort uiterlijk in 2012 te corrigeren, en heeft hij België bij besluit overeenkomstig artikel 126, lid 9, van het Verdrag aangemaand om uiterlijk in 2013 een einde te maken aan de buitensporigtekortsituatie. België kreeg tot 15 september de tijd om overeenkomstig artikel 5, lid 1 bis, van Verordening (EG) nr. 1467/97 van de Raad verslag uit te brengen over de getroffen maatregelen om zich naar dit besluit te voegen.

Tot slot heeft de Raad (op voorstel van de Commissie) besloten om ten aanzien van Malta een nieuwe buitensporigtekortprocedure overeenkomstig artikel 126, lid 6, van het Verdrag in te leiden, en heeft hij overeenkomstig artikel 126, lid 7, een aanbeveling tot het land gericht om uiterlijk in 2014 een einde te maken aan de buitensporigtekortsituatie. De Raad stelde 1 oktober vast als uiterste datum voor Malta om doeltreffende actie te ondernemen en overeenkomstig artikel 3, lid 4 bis, van Verordening (EG) nr. 1467/97 van de Raad uitvoerig verslag uit te brengen over de voorgenomen consolidatiestrategie om de doelstellingen te bereiken.

2. Beoordeling van de ondernomen actie

Overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1467/97 en de herziene gedragscode[4] mag een lidstaat worden geacht doeltreffende actie te hebben ondernomen indien hij gevolg heeft gegeven aan de aanbeveling op grond van artikel 126, lid 7, VWEU. De gedragscode bepaalt dat er bij de beoordeling of doeltreffende actie is ondernomen, met name op moet worden gelet of de betrokken lidstaat de oorspronkelijk door de Raad aanbevolen jaarlijkse budgettaire doelstellingen en onderliggende verbetering van zijn conjunctuurgezuiverde begrotingssaldo, ongerekend eenmalige en andere tijdelijke maatregelen, heeft verwezenlijkt. Indien het waargenomen begrotingssaldo lager blijkt dan aanbevolen, of de verbetering van het conjunctuurgezuiverde saldo, ongerekend eenmalige en andere tijdelijke maatregelen, achterblijft bij de aanpassing die de basis vormt voor de doelstelling, moet zorgvuldig worden geanalyseerd waaraan dit te wijten is. In het geval van een meerjarige aanpassing specificeert de gedragscode dat de beoordeling met name gericht moet zijn op de maatregelen die al zijn aangekondigd of getroffen om voldoende vooruitgang te boeken teneinde het buitensporig tekort binnen de door de Raad vastgestelde termijn te corrigeren.

België, Spanje, Frankrijk, Malta, Nederland en Slovenië hebben hun verslag over de actie die naar aanleiding van de aanbevelingen van de Raad en het besluit van de Raad van 21 juni is ondernomen, inmiddels bij de Commissie ingediend. In het geval van Portugal, dat aan een macro-economisch aanpassingsprogramma is onderworpen, wordt overeenkomstig artikel 10, lid 2, van Verordening (EU) nr. 472/2013, die op 30 mei 2013 in werking is getreden, in het kader van dit programma verslag uitgebracht over zijn begrotingsstrategie. België, Spanje, Frankrijk, Malta, Nederland en Slovenië hebben conform Verordening (EU) nr. 473/2013 ook hun ontwerpbegrotingsplan voor het komend jaar bij de Commissie en de Eurogroep ingediend[5].

De Commissie heeft de door de lidstaten verslagen over hun doeltreffende actie geëvalueerd en deze actie getoetst aan haar op 5 november 2013 bekendgemaakte najaarsprognoses 2013. In het geval van de eurolidstaten België, Spanje, Frankrijk, Malta, Nederland en Slovenië is deze beoordeling ook te vinden in het advies van de Commissie van 15 november 2013 betreffende het ontwerpbegrotingsplan van deze lidstaten[6]. De voornaamste conclusies van deze beoordeling zijn opgenomen in de bijlage bij deze mededeling.

3. Eurolidstaten die aan een macro-economisch aanpassingsprogramma zijn onderworpen

Sinds Verordening (EU) nr. 472/2013 betreffende de versterking van het economische en budgettaire toezicht op lidstaten in de eurozone die ernstige moeilijkheden ondervinden of dreigen te ondervinden ten aanzien van hun financiële stabiliteit in werking is getreden op 30 mei 2013, vindt de monitoring van het gevolg dat eurolidstaten die aan een macro-economisch aanpassingsprogramma zijn onderworpen, hebben gegeven aan de in het kader van het Europees semester tot hen gerichte aanbevelingen, waarin op grond van artikel 10, lid 2, onder b), van deze verordening de jaarlijkse begrotingsdoelstellingen van het macro-economisch aanpassingsprogramma moeten zijn geïntegreerd, plaats in het kader van de regelmatige monitoring van het programma krachtens artikel 7, lid 4, van deze verordening.

In laatstgenoemd artikel is bepaald dat de Commissie de voortgang die door een lidstaat wordt gemaakt bij de tenuitvoerlegging van zijn macro-economisch aanpassingsprogramma, moet monitoren en het EFC om de drie maanden van een dergelijke voortgang in kennis moet stellen. Conform de door de Commissie gevolgde vaste praktijk is de monitoring van de voortgang die de betrokken lidstaat op begrotingsgebied maakt, gericht op de vraag of de corrigerende maatregelen die met de lidstaat zijn uitonderhandeld, adequaat ten uitvoer zijn gelegd. Als blijkt dat de in het programma gespecificeerde maatregelen om de begrotingsdoelstellingen te realiseren, daadwerkelijk zijn getroffen, wordt dat voldoende geacht om te concluderen dat de betrokken lidstaat doeltreffende actie heeft ondernomen om het buitensporige tekort te corrigeren in de zin van de artikelen 3 en 5 van Verordening (EG) nr. 1467/97.

Deze methodiek, die in de plaats treedt van de in de gedragscode beschreven methode, houdt rekening met het specifieke karakter van de economische en budgettaire discipline die van toepassing is op een lidstaat die aan een macro-economisch aanpassingsprogramma is onderworpen. Met name houdt deze rekening met het feit dat het economisch scenario en de te nemen maatregelen worden overeengekomen en gespecificeerd.

4. Conclusies

De Commissie heeft de begrotingssituatie, en met name het gevolg dat aan de aanbevelingen (of in het geval van België aan het aanmaningsbesluit) van de Raad is gegeven, aan een beoordeling onderworpen. De Commissie is van oordeel dat België, Spanje, Frankrijk, Malta, Nederland en Slovenië doeltreffende actie hebben ondernomen en dat voor deze lidstaten thans geen verdere stappen in de buitensporigtekortprocedure nodig zijn. Nadere informatie over de beoordeling van de Commissie is te vinden in de adviezen van de Commissie betreffende het ontwerpbegrotingsplan van deze lidstaten. Tot slot herinnert de Commissie eraan dat in het geval van Portugal de meeste recente evaluatie van de programmanaleving op 3 oktober 2013 is afgesloten en de conclusies ter zake positief zijn uitgevallen.

Overeenkomstig het Verdrag en het SGP zal de Commissie de begrotingsontwikkelingen nauwlettend blijven volgen.

[1] Alle documenten die op de buitensporigtekortprocedure betrekking hebben, zijn voor elke lidstaat te vinden op:

http://ec.europa.eu/economy_finance/economic_governance/sgp/corrective_arm/index_en.htm Opgemerkt zij dat de Raad op 21 juni ook nieuwe aanbevelingen overeenkomstig artikel 126, lid 7, heeft gericht tot Polen. De Poolse autoriteiten hebben bij de Commissie een verslag ingediend over de actie die op basis van de aanbeveling is ondernomen. De beoordeling van dat verslag is het voorwerp van een eveneens op 15 november 2013 vastgestelde aanbeveling van de Commissie voor een besluit van de Raad overeenkomstig artikel 126, lid 8.

[2] Portugal zal in het kader van zijn macro-economisch aanpassingsprogramma daarover verslag uitbrengen. Overeenkomstig artikel 10, lid 2, onder a), van Verordening (EU) nr. 472/2013 hoeft het geen apart verslag in te dienen in het kader van de buitensporigtekortprocedure.

[3] PB L 209 van 2.8.1997, blz. 6.

[4] "Specificaties inzake de uitvoering van het stabiliteits- en groeipact en Richtsnoeren inzake de vorm en de inhoud van stabiliteits- en convergentieprogramma's": http://ec.europa.eu/economy_finance/economic_governance/sgp/index_en.htm

[5] Polen (dat geen eurolidstaat is) en Portugal (dat aan een macro-economisch aanpassingsprogramma is onderworpen) hoeven geen ontwerpbegrotingsplan in te dienen.

[6] De analyse die de diensten van de Commissie in het kader van deze beoordeling hebben verricht, wordt bekendgemaakt in de bij de adviezen van de Commissie gevoegde werkdocumenten van de diensten van de Commissie.