NL    NL 
 
 
 EUROPESE  
COMMISSIE   
Brussel, 22.5.2015  
COM(2015) 214 final  
  
MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN DE RAAD  
overeenkomstig artikel 395 van Richtlijn 2006/112/EG van de Raad   
 
2 MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN DE RAAD  
overeenkomstig artikel  395 van Richtlijn 2006/112/EG  
1. ACHTERGROND  
Overeenkomstig artikel 395 van Richtlijn 2006/112/EG van de Raad van 28 
november 2006 betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de 
toegevoegde waarde ("de btw -richtlijn") kan de Raad op voorstel van de Commissie 
met eenparig heid van stemmen elke lidstaat machtigen bijzondere, van de bepalingen 
van deze richtlijn afwijkende maatregelen te treffen, teneinde de belastinginning te 
vereenvoudigen of bepaalde vormen van belastingfraude of -ontwijking te 
voorkomen. Aangezien deze pr ocedure voorziet in de mogelijkheid om af te wijken 
van de algemene beginselen van de btw, dienen dergelijke derogaties – 
overeenkomstig de vaste rechtspraak van het Europese Hof van Justitie1 – een 
beperkt en proportioneel karakter te hebben.  
Bij brief, i ngekomen bij de Commissie op 12 februari 2015, heeft Italië verzocht om 
machtiging tot invoering van een maatregel die afwijkt van artikel 193 van de btw -
richtlijn. Overeenkomstig artikel 395, lid 2, van de btw -richtlijn heeft de Commissie 
de overige lidst aten bij brief van 16 maart 2015 van het verzoek van Italië in kennis 
gesteld. Bij brief van 17 maart 2015 heeft de Commissie Italië meegedeeld dat zij 
over alle gegevens beschikte die zij nodig achtte voor de beoordeling van het 
verzoek.  
Italië verzoekt o m te worden gemachtigd tot toepassing van de verleggingsregeling 
voor alle leveringen aan zogenaamde grote retailers.  
2. VERLEGGING  
Overeenkomstig artikel 193 van de btw -richtlijn is de btw verschuldigd door de 
belastingplichtige die de goederen levert of diensten verricht. De verleggingsregeling 
strekt ertoe de verschuldigdheid van de btw bij de belastingplichtige afnemer van de 
goederen of diensten te leggen.  
3. HET  VERZOEK  
Overeenkomstig artikel 395 van de btw -richtlijn vraagt Italië dat de Raad, op 
voorste l van de Commissie, machtiging zou verlenen tot invoering van een 
bijzondere maatregel in afwijking van artikel 193 van de btw -richtlijn met het oog op 
de toepassing van de verleggingsregeling voor leveringen aan zogenaamde grote 
retailers, een begrip dat verwijst naar hypermarkten, supermarkten en harde 
discounters, die met behulp van hun activiteitencode zouden worden geïdentificeerd. 
De derogatie zou gelden voor alle soorten consumentengoederen die aan deze grote 
retailers worden geleverd en bedoeld zijn  om door hen te worden doorverkocht aan 
de consument. De maatregel, waarvoor machtiging van de Raad vereist is, is nog niet 
in werking getreden in Italië.  
                                                            
1 Zie bijvoorbeeld zaak C -489/09, punt 27.  
 
3 4. HET  STANDPUNT  VAN  DE COMMISSIE  
Wanneer de Commissie een verzoek overeenkomstig artikel 395 ontvangt, gaat zij 
eerst na of dit verzoek voldoet aan de basisvoorwaarden om een dergelijk verzoek in 
te willigen, dat wil zeggen of de voorgestelde bijzondere maatregel de 
belastingheffing voor belastingplichtigen en/of de belastingdienst vereenvoudigt dan 
wel of het voorstel bepaalde vormen van belastingfraude of –ontwijking voorkomt. 
Hierbij is de Commissie altijd restrictief en omzichtig te werk gegaan om te 
vermijden dat derogaties de werking van het algemene btw -stelsel zouden 
ondermijnen en om te garanderen d at zij een beperkt toepassingsgebied hebben 
alsook noodzakelijk en proportioneel zijn.  
Daarom mag slechts in laatste instantie worden afgeweken van het systeem van 
gespreide afdrachten, als een noodmaatregel bij vastgestelde fraudegevallen, en 
moeten er wa arborgen worden gegeven in verband met het noodzakelijke en 
uitzonderlijke karakter van de verleende derogatie, de looptijd van de maatregel en 
de specifieke producten in kwestie. De verleggingsregeling mag niet stelselmatig 
worden toegepast om het gebrek aan controle door de belastingautoriteiten van een 
lidstaat te ondervangen.  
Tegen deze achtergrond zij eraan herinnerd dat het staand beleid van de Commissie 
is om derogaties in verband met de verleggingsregeling alleen in overweging te 
nemen wanneer, tege lijkertijd, de goederen in kwestie niet het stadium van het 
eindverbruik kunnen bereiken, een dubieuze belastingplichtige in het begin van een 
bedrijfsketen wordt vervangen door een betrouwbare, en er geen gevaar bestaat dat 
de fraude verschuift naar het n iveau van de detailhandel of naar andere lidstaten die 
geen gebruikmaken van de regeling.  
Het verzoek is gebaseerd op macro -economische cijfers die door Italië zijn verstrekt 
en waaruit zou blijken dat de omvang van de btw -ontduiking in de retailsector 
ongeveer 11  % kleiner is dan in de economie als geheel (16,04  % in vergelijking met 
27,12  %). Door de verschuldigdheid van de btw te verschuiven naar een deel van de 
actoren in de detailhandel (namelijk de grote retailers), verwacht Italië een toename 
van de btw-inkomsten.  
Allereerst heeft de Commissie reden om eraan te twijfelen of een dergelijke brede en 
algemene toepassing van de verleggingsregeling op een zeer groot aantal producten, 
in dit geval vooral bestemd voor eindverbruik, nog steeds kan worden besc houwd als 
een bijzondere maatregel in de zin van artikel  395 van de btw -richtlijn.  
Daarnaast kan erop worden gewezen, voor zover dat nodig is, dat er geen bewijs is 
aangedragen voor de aard noch de omvang van mogelijke specifieke 
fraudeproblemen in verband  met leveranciers (van wie een deel zelf grote en 
middelgrote ondernemingen zijn) aan de sector van de grote retailers. Voorts staat 
het niet vast dat de verleggingsregeling hier een passende maatregel is, aangezien 
met deze regeling, die weliswaar geschik t is om bijvoorbeeld carrouselfraude aan te 
pakken, niet alle vormen van fraude kunnen worden bestreden (zoals de zogenaamde 
"zwarte economie", waarin niet aan de btw -verplichtingen wordt voldaan) noch, 
meer in het algemeen, andere oorzaken voor het achter wege blijven van btw -heffing. 
In de huidige context twijfelt de Commissie er sterk aan of de gevraagde maatregel 
het positieve effect zal sorteren dat de Italiaanse autoriteiten ervan verwachten.  
De Italiaanse autoriteiten hebben bovendien niet aangetoond dat het hier om een 
soort goederen gaat waarop geen toezicht kan worden uitgeoefend met klassieke 
controlemaatregelen, hetgeen de invoering van de verleggingsregeling zou 
rechtvaardigen.  
 
4 Als voor een groot deel van de consumentenmarkt de verschuldigdheid v an het totale 
btw-bedrag voor goederen die voor eindverbruik bestemd zijn, naar het niveau van 
de detailhandel wordt verschoven, is de kans groot dat ook de fraude naar dat niveau 
van de detailhandel zal verschuiven zonder enige garantie dat de maatregel 
daadwerkelijk ook een positief effect zal sorteren. Verder is de kans groot dat de 
maatregel tot een verschuiving van de fraude naar andere lidstaten zal leiden, doordat 
goederen onder de verleggingsregeling "btw -vrij" (in economische zin) kunnen 
worden ver kregen om vervolgens overal in de Europese Unie op de zwarte markt te 
worden doorverkocht.  
De Commissie is van mening dat deze elementen ontoereikend zijn om een derogatie 
te rechtvaardigen.  
5. CONCLUSIE  
Op basis van bovenstaande elementen maakt de Commissie bezwaar tegen het 
verzoek van Italië.