ARCHIVES HISTORIQUES
DELACOMMISSION
COLLECTION RELIEEDES
DOCUMENTS "COM"
COM(82)649
Vol.1982/0202

Disclaimer
Conformément aurèglement (CEE,Euratom) n°354/83duConseildu1erfévrier1983
concernant l'ouverture aupublicdesarchiveshistoriques delaCommunauté économique
européenne etdelaCommunauté européenne del'énergieatomique (JOL43du15.2.1983,
p.1),telquemodifiéparlerèglement (CE,Euratom) n°1700/2003 du22septembre 2003
(JOL243du27.9.2003, p.1),cedossierestouvertaupublic.Lecaséchéant,lesdocuments
classifiés présentsdanscedossierontétédéclassifiés conformément àl'article5dudit
règlement.
Inaccordance withCouncilRegulation (EEC,Euratom) No354/83of1February 1983
concerning theopeningtothepublicofthehistoricalarchivesoftheEuropean Economic
Community andtheEuropean AtomicEnergyCommunity (OJL43,15.2.1983, p.1),as
amended byRegulation (EC,Euratom) No1700/2003 of22September 2003(OJL243,
27.9.2003, p.1),thisfileisopentothepublic.Wherenecessary, classified documents inthis
filehavebeendeclassified inconformity withArticle5oftheaforementioned regulation.
InÜbereinstimmung mitderVerordnung (EWG,Euratom) Nr.354/83desRatesvom1.
Februar 1983überdieFreigabe derhistorischen Archive derEuropäischen
Wirtschaftsgemeinschaft undderEuropäischen Atomgemeinschaft (ABI.L43vom15.2.1983,
S.1),geändertdurchdieVerordnung (EG,Euratom) Nr.1700/2003 vom22.September 2003
(ABI.L243vom27.9.2003, S.1),istdieseDateiderÖffentlichkeit zugänglich. Soweit
erforderlich, wurdendieVerschlusssachen indieserDateiinÜbereinstimmung mitArtikel5
dergenannten Verordnung freigegeben.

COMMISSIE VANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN
COM(82)649 def
Brussel.18October 1982
Rapportbetreffende de
bruinkool-enturfwinning mdeEuropese Gemeenschap
(Mededeling vandeCommissie aandeRaad)
TYk11//>.
/$?<1<Àr~~Jp -ÇAh$7 ■\'^~
. j–Jrv )-_!R%■ %z.\
I 'A;■?/ /,T
COM(82)649def X*',•,
I
ί
ί
ί

INHOUD
Bladzijde
Hoofdstuk I Inleiding 1
Hoofdstuk II Bruinkool indeGemeenschap 3
Hoofdstuk III TurfindeGemeenschap 12
Hoofdstuk IV Deactiviteiten vandeGemeen- 18
schapophetgebiedvanbruin­
koolenturf
Hoofdstuk V Conclusies 20
TABELLEN
Bijvoegsel A Algemene gegevens overdeproduktie endetoepassing
vanbruinkool
Bijvoegsel B Algemene gegevens overdeproduktie endetoepassing
vanturf
/

HOOFDSTUK I
Inleiding
(1)Tijdensde787stezittingvandeRaadvan13juli1982(energievraagstukken )
werderbijdediscussie overderolvankolenindeenergiestrategie vande
Gemeenschap opgewezen,datbijhetuitstippelen vanhetenergiebeleid ookde
anderevastebrandstof fen,tewetenbruinkool enturf,dienentewordenbetrok
ken.DeCommissie heeftzichbijdiegelegenheid bereidverklaard,deRaad
eenrapportoverbruinkool enturfvoorteleggen,welkrapport,inheton­
derhavig document isvervat.
(2)Vergeleken metsteenkool zijnbruinkool enturfvoordebinnenlandse energie-
produktie envooraltenopzichte vanhettotaleenergieverbruik vandeGe­
meenschap vanveelgeringere betekenis .Deproduktie vandebeidebrandstof­
fenvertegenwoordigde in1981eenenergie-equivalent van32,2miljoentoe.
31,2miljoendaarvan kwamvoorrekening vanbruinkool .Indetotaleproduk-
tievanprimaire energieindeGemeenschap (EUR10)bedroeghetaandeel van
bruinkool 6,4%envanturf0,2%.
Tenopzichte vanhetverbruik vanprimaire energieindeGemeenschap bedroeg
hetaandeel vanbruinkool enturf3,4%resp.0,1%.Aandeuitwisseling
binnendeGemeenschap dragenbruinkool enturfnietbij.Tervergelijking :
hetaandeel vansteenkool inhetenergieverbruik vandeEGbeloopt20,4%
enindebinnenlandse energieproduktie 31,2%(1981).
(3)Hetbovenstaande enhetfeit,datgeenvande6landendiedeEuropese Ge­
meenschap voorkolenenstaalhebbenopgericht overeconomisch belangrijke
turfvoorkomens beschikt,verklaart waarominbijlage IvanhetEGKS-verdrag
debevoegdheid vandeHogeAutoriteit werdbeperkttotsteenkool endepro-
duktendaarvan.Bovendien hebbenbruinkool enturfgeentechnische ofeco­
nomische betekenis voordeijzer-enstaalproduktie .Debevoegdheid vande
HogeAutoriteit strektzichalleendaaromookuittotbruinkoolbriketten om­
datdezeopdehuisbrandmarkt concurreren metsteenkolen ,terwijl ruwebruin­
koolvoordeelectriciteitsopwekking volgensbijlage I,punt3slechtsonder
dejurisdictie vandeEGKS-executieve valt,voorzoverzulksisvereist we­
gensdedaardoor "veroorzaakte ernstige verstoringen opdebrandstoff enmarkt"

-2-
VanditLaatsteistotnutoegeensprakegeweest.Eenvoudigheidshalve kan
duswordenvastgesteld ,datbruinkool enturfonderhetVerdragtotop­
richting vandeEuropese Economische Gemeenschap vallenendaareengelijk­
waardigepositie innementenopzichte vanalleoverigetakkenvanindustrie .
(4)Debovengenoemde relatieve betekenis vanbruinkool enturfvoordeenergie-
huishouding vandeGemeenschap houdtechternietindatdezebeidebedrijfs­
takkendanookals"quantités négligeables "mogenwordenbeschouwd .Voorde
energiehuishouding vanenkeleLid-Staten zijnbeidebrandstoffen zelfsvan
aanzienlijke betekenis .Deontwikkeling vandeenergieprijzen endever­
hoogderisico'svandeolievoorziening zorgenvooreengroeiende belangstel­
lingvoorbruinkool enturf-allebei oprelatief goedkope wijzewinbare
energiedragers metomvangrijke reserves-bijdeenergievoorziening .Omdat
beidebedrijfstakken indebewustelandenookvoorderegionale ontwikkeling
vangrootbelangzijn,magdebetekenis ervanvoordegeheleGemeenschap niet
wordenonderschat .
(5)Indehiernavolgende tekstwordt-perLid-Staat -informatie verschaft over
deproduktie endetoepassing vanbruinkool (hoofdstuk II)enturf(hoofdstuk
III)indeGemeenschap .Inhoofdstuk IVwordtuiteengezet ,inwelkematede
Gemeenschap reedsbijdeontwikkeling vanbeidetakkenvanindustrie isbe­
trokken .Hoofdstuk Vbevatconclusies .Aansluitend wordenindetabellen
1-7statistische overzichten gegevenoverdebeschikbare bruinkool-enturf-
reserves enoverdeproduktie enhetgebruik.Debijvoegsels AenBbevat­
tenwetenswaardigheden overdeeigenschappen vanbruinkool enturf,dewij­
zenvanwinning endetoepassing .
/

HOOFDSTUK II
BRUINKOOL INDEGEMEENSCHAP
DebruinkooLvoorraden indeGemeenschap
(6)In6Lid-Staten vandeGemeenschap wordtbruinkool gevonden (zietabel 1
inbijvoegsel ).
VoorDenemarken enNederland wordtgeenmededeling gedaanomdatdebruin-
koolwinning indielandenverscheidene jarengeledeninverband metgeringe
opbrengst vandevindplaatsen werdstopgezet .
Degeologische bruinkoolreserves inde4andereLid-Staten (Duitsland,Grie
kenland,Frankrijk ,Italië)belopenintotaalongeveer 60miljardton,waar
vanbijna40miljardtonalseconomisch winbaargeldt.Dereserves liggen
voorongeveer 90%indeBondsrepubliek ,dieinhetdistrict Rheinland over
hetgrootste aaneengesloten bruinkoolbekken vanEuropabeschikt .
Debenutting vandebruinkoolreserves indeGemeenschap
(7)In1981werdindeGemeenschap 163miljoentonbruinkool gedolven endever
(1)delingoverdeafzonderlijke landen zageralsvolgtuit:
MiIjoenton(t=t)
1980 1981
Bondsrepubliek 129,9 130,6
Frankrijk 2,6 3,0
Griekenland 23,2 27,1
Italië 1,9 2,0
Totaal 157,6 162,7
(1)SpanjebezitvoorEuropaeentamelijkbelangrijke bruinkolen industrie .
Zijnproduktie werdindelaatstejarensnelverhoogt enbereikte in1981
20,8miljoenton.Vandezehoeveelheid warener6,1miljoentonoudere
bruinkolen en17,7miljoentonjongerebruinkolen tetellen.Bruinkool
wordtvoorongeveer 0,8%incentrales opgestookt envervangt aldus
petroleum .

_L-
Aanbruinkool werdindeGemeenschap in1981ongeveer 31miljoentoe
(=45miljoentse)gewonnen,d.w.z.6,4%vandetotaleproduktie van
primaire energieindeGemeenschap .
Inhettotaleverbruik vanprimaire energieindeGemeenschap bedroeg
hetaandeel vanbruinkool in19813,4%.
(8)Desituatie endevooruitzichten vandebruinkoolwinning wordenhieronder
perlanduiteengezet .
a)BONDSREPUBLIEK DUITSLAND
(9)Bruinkool wordtindeBondsrepubliek invierdistricten gewonnen (gegevens
van1981):
Produktie Aantal Prestatie Verhouding
(miIj.t,t=t>werknemers perpoeg A/Kd)(jaargemiddelde )int(t=t)
Rheinland 119,5 16.907 98,6 3,5
Helmstedt 4,2 2.332 24,2 3,0
Hessen 2,5 1.298 15,9 2,5
Beieren 4,5 843 50,4 0,5
Totaal 130,6 21.380 81,5 3,4
Intotaalwerderin1981eenenergie-equivalent van26,8miljoentoege­
dolven,hetgeen 21%vandetotaleproduktie vanprimaire energieinde
Bondsrepubliek vertegenwoordigde (zietabel2inhetbijvoegsel ).
Degemiddelde prestatie perploegvan81,5tbruinkool,gemiddeld over
deBondsrepubliek ,komtovereen met23,9tseenisdaarmeeongeveer zes-
maalzohoogalsindeDuitsesteenkoolmi jnbouw.
(10)DeDuitsebruinkoolgroeven zijnzelfstandig werkende bedrijven,dieechter
meestal metgroteelektriciteitsmaatschappijen doormeerderheidsbelangen
ofsamenwerkingsvérbanden zijnverbonden .Debandmetdeholdingheeftvoor
demijnbouwbedri jveneconomische voordelen,b.v.bijhetverstrekken vande
noodzakelijke investeringsmiddelen enbijhetafstemmen vandeproduktie op
(1)Deverhouding A/Kisdeverhouding tussendehoeveelheid afvalendehoeveel
heidkolen(ziebijvoegsel Ablz.2punt5)

-5-
deafnamevoordeelektriciteitsopwekking .
(11)IndeDuitsebruinkoolwinning werdin1981ongeveer 1,1miljard DM(438
miljoenEClOgeïnvesteerd .Hetlaatzichaanziendathetinvesteringsvolume
voordetoekomst reëelmet20tot30%zalmoetenstijgen omdeproduktie
oppeiltehouden.
(12)Uitdejaarverslagen valtoptemakendathetmetderentabiliteit vande
bruinkoolbedri jveninhetalgemeen goedisgesteld.Weliswaar wordenergeen
winningskosten pertongepubliceerd ,maarinmededelingen indeperswordt
eropgewezendatdieinenigedistricten veronderdevergelijkbare prijzen
vooraardolie engeïmporteerde steenkool liggen.
(13)Watbetreft detoekomstige ontwikkeling vandeDuitsebruinkoolwinning zijn
devooruitzichten voordeafzonderlijke districten verschillend .Devoor­
radeninhetBeiersedistrict rakenuitgeput ;deproduktie zalnetalsinhet
verleden,verderdalenenin1982volledig wordengestaakt .Voorhetdis­
trictHessenwordterrekening meegehouden datdebruinkoolproduktie in
verband metdeafnemende voorraden indetoekomst nietwordtverhoogd .
Inhetdistrict Helmstedt wordt,dankzijeeninvestering van850miljoen
DM,eennieuwevoorraad bruinkolen vanongeveer 40miljoentonontsloten,
waardoor handhaving vandeproduktie kanwordenverzekerd .
Debruinkoolwinning inRheinland staatvooreenwijziging vandeproduktie-
structuur dieerondermeertoezalleidendatervandethanswerkende 5
dagbouwbedrijven in1995nog3overzullenzijn,waarvoor vanafdatjaar
devolgende produktieci jferszullengelden (inmiljoent,t=t):
Hambach 45-55
Garzwei1er 45-55
Inden 20-25
totaal 110-135

-6-
(14)Deproduktie inRheinland kaninverband metdethansteverwachten milieu­
belasting doornieuweontsluitingen endoornieuweelektrische centrales
nietbovendehiergenoemde hoeveelheden wordenopgevoerd .
(15)Tabel2inhetbijvoegsel geeftinzichtindebestemming vandeDuitse
bruinkool enlaatverderziendatin1981bijna11%vanhettotaleDuitse
verbruik vanprimaire energievoorrekening komtvanbruinkool .Hetleeuwe-
deelvanhetbruinkoolverbruik (86%)komtvoordeelektriciteitscentrales
endaarmee konin1981ongeveer 26%vandetotaleelektriciteitsopwekking
inDuitsland wordenverzorgd .
(16)Alsgrondstof voordeveredeling totvastebrandstof werdongeveer 13%van
allebruinkool aangewend .Deveredelingsprodukten briketten,poederkool
endrogekool(1)enverderbruinkool-cokes dienenvoorhuishoudelijk en
industrieel gebruik enwordengeëxporteerd (zietabel2inhetbijvoegsel ).
(17)Inditverband kanwordenopgemerkt datdebruinkoolindustrie vandeBonds-
republiek -endannogalleenhetdistrict Rheinland -indeGemeenschap
praktisch deenigeproducent isvanbruinkoolveredelingsprodukten (2).De
inbijvoegsel A(bladzijden 6en7)bedoelde marktvooruitzi chtenenhet
onderzoek terverbetering vandeproduktkwaliteiten zijnalleenvantoepas­
singopdebruinkoolwinning inRheinland .Hetzelfde geldtvoorhetonder­
zoekaandevergassing envloeibaarmaking vanbruinkool .
(18)Overhetgeheelgenomen kunnendetoekomstverwachtingen voordeDuitse
bruinkoolmi jnbouwdankzijderentabiliteit vandewinning eninverband
metdeveelzijdige toepasbaarheid vanbruinkool endeveredelingsprodukten
alsgunstig wordenaangemerkt .Problemen watbetreftaanpassing aande
marktzijnnauwelijks teverwachten ,omdatdegrotemoedermaatschappijen ,
dieimmerszelfzowelafnemeralsproducent zijn,hetverbruik endepro-
duktievoortdurend opelkaarkunnenafstemmen .
b)FRANKRI JK
(19)Zoalsuitdecijfersvantabel3inhetbijvoegsel valtoptemaken,isbruin'
koolslechtsvangeringebetekenis voordeenergiehuishouding vanFrankrijk .
(1)Stofkool engedroogde koolisslechtsinbeperkte mateverkrijgbaar ,omdat
deproduktiecapaciteit niettoereikend is.
(2)Inzeergeringehoeveelheden wordtinGriekenland bruinkool totbriketten
verwerkt .

-7-
"imr;:r°°:inde,otaupr°duktie"an >*-
«,mettotaleverbruikvanprimaireenergie0,5%
enindetotaleelektriciteitsopwekking ongeveer 5%.
(20)BruinkoolwordtinFrankrijkintweedistrictengedolven •
I.OOQt,t=t
1980 1981
Arjuzanx (Aquitaine ) 1nnc1=005 1.354
Meyreuil (Provence ) ,1-580 1.591
Totaal 2.5852=945
(21)InhetdistrictArjuzanxwordtjongebruinkooLinHanKn^DruinKooi indagbouwgewonnen .De
beschikbarekolenreserves „ordengeschatop40tot50miljoenton,de
verbrandingswaardevandekoolbedraagt8.000Kj/kgenhetzwavelgehalte
IS0,4uitberichtenindepersblijktdatderentabiliteit van
edrijfgoedis,endewinningskosten zoudenongeveer50%vande
equivalente olieprijs bedragen.
C22)Inhetdistrict«eyreuilwordtdebruinkoolondergronds gewonnen.Door
hetdieperuitgravenvantweeschachtenCl)iseennieuwekolenvoorraad
van27miljoentonontsloten,„aardoordeproduktievoordekomende5tot
jaar,sverzekerd.Derentabiliteit vanhetmijnbedrijf„astot1980
onbevredigend .Voorhetdekkenvandebedrijfsverliezen moesteenberoep
wordengedaanopstaatssteun .In1981konechter„eermetwinstworden
gewerkt .
Uitdebovenvermelde opmerkingen overdebeideFransebruinkooldistricten
isafteleiden,datdeproduktieindetoekomstondereconomischbevre­
digendeomstandigheden kanwordengehandhaafd;eenverhogingvandebruin-
koolwinning isnietteverwachten .

-8-
c)GRIEKENLAND
(24)InGriekenland wordtbruinkool indriedistricten indagbouwgewonnen
(gegevens van1981):
Produktie Aantal
1000t(t=t)werknemersPrestatie
perploeg Verhouding A/K(1)
int(t=t)
Ptolemais 18.813 4.000 17 5:1
Aliveri 690 500
Megalopolis 7.620 1.000 26 2:1
Totaal 27.123 5.500
(1)Deverhouding A/Kisdeverhouding tussendehoeveelheid afvalen
dehoeveelheid kolen.
(25)Hetenergie-equivalent vandetotaleproduktie bedroegin19813,2miljoen
toe(zietabel4inhetbijvoegsel )enligtdaarmeerelatief laag,het­
geenhetgevolgisvandelageverbrandingswaarde vandeinhetdistrict
Megalopolis gewonnen bruinkool .
Ptolemais Megalopolis
Verbrandingswaarde 6.300-7.500KJ/kg 4.200KJ/kg
As 8-10% 12-15%
Zwavel 0,5-0,6% 0,8-0,9%
Hetaandeel vandebruinkoolwinning indetotaleGriekseproduktie van
primaire energiebedroegin1981ongeveer 90%endaaruitvolgtdatbruin­
kool,afgezien vankleinehoeveelheden aardolie enwaterkracht ,deenige
primaire energiedrager isdieGriekenland ingrotehoeveelheden uitde
eigenreserves kanvoortbrengen .
(26)Demijnbouwbedri^' venwerkenweliswaarzelfstandig,maarzijntochwat
betrefthetkapitaal indeGrieksestaatselektri citeitsmaatschappi jPublic
PowerCorporation CPPC)opgenomen .Daarmeeisdeonderlinge afstemming
vanbruinkoolwinning enverbruik gewaarborgd .DePPChadeind1981onge­
veer27.000manindienst,waarvan5.500indemijnbouwbedri jven.

NaastdePPCwinnenenigekleineondernemingen jaarlijks intotaalon­
geveer300.000tonbruinkool .
(27)Bijdeontwikkeling vanderentabiliteit vandeondernemingen doenzich ,
schommelingen voordiehetgevolgzijnvanhetfeitdatdePPCwatbe­
trefthetprijsbeleid voorelektriciteit ondertoezichtstaatvande
regering .Toestemming totverhoging vandeelektriciteitstarieven wordt
slechtsaarzelend verleend,zodataanpassing vandewinstenaandekos-
tenstijgingen nietelkjaarmaarmeestalpasoverlangeretermijnwordt
bereikt.
Metnadrukmoeteropwordengewezen,datbruinkool grotevoordelen voor
deGriekseeconomie metzichbrengt,omdatdeproduktiekosten (die
overigens nietopenbaar wordengemaakt )veronderdevergelijkbare prij­
zenvoorolieeningevoerde steenkool liggen.
(28)Deonderneming isnietverplicht omdegroevendienietmeerwordenge­
ëxploiteerd opnieuwincultuurtebrengen.Eendienovereenkomstige wet­
gevingisthansbijdeGriekseregering invoorbereiding .
(29)Wegensdeeconomische voordelen diebruinkool voorGriekenland heeften
methetoogopdeaanzienlijke kolenreserves ismenvoornemens produktie
enverbruik indetoekomst krachtig optevoeren.Deproduktie zaltus­
sen1981en1990meerdanverdubbeld worden.
Verwachte ontwikkeling vandebruinkoolwinning inGriekenland
miljoenton,t=t
District ' 1981 1985 1990
Ptolemais 18,8 35,5 40,5
Aliveri (ondergronds ) 0,7 0,5(1)
Megalopolis 7,6 7,8 12,5
Amynteo – 0,6(2)8,2
Komnina – – 4,3
Totaal 27,1 44,4 65,5
(1)Beëindiging vandeproduktie in1986
(2)Volledig inproduktie in1986

-10-
(30)Erbestaanfinanciële problemen,dienietalleendemijnbouwbedri jven
maardegeheleonderneming raken.Voorhettijdvak 1981/1990moeter
.voor360miljard DR(1)(=5,8miljard ECU)tenbehoeve vanmijnbouw
encentrales wordengeïnvesteerd ;bijeeneigenfinanciering van25%
moetongeveer 75%vandeinvesteringen uitvreemdkapitaal wordenge­
financierd .
(31)Watbetrefthetgebruik vanbruinkool isintabel4inhetbijvoegsel te
ziendatin1981ongeveer 94%vandegewonnen bruinkool inelektriciteit
werdomgezet,waarmeerond53%vandetotaleelektriciteitsopwekking van
hetlandwerdverzorgd .5%vandeproduktie werdverkocht aandein­
dustrie en1%werdgebruikt voordebrikettering .
(32)Voordetoekomstige ontwikkeling vanhetverbruik magwordenaangenomen
datdeinzetvanbruinkool inelektriciteitscentrales tussen 1981en1990
meerdanverdubbelen zal.Vooruitbreiding vandebrikettenproduktie be­
staanophetogenblik geenplannen,omdathetnietteverwachten isdat
zichhiervoor eenmarktzalontwikkelen .DebasisvandeGriekse elek-
triciteitsopwekking zaldoorhetgebruikvanbruinkool sterkveranderen ;
hetaandeel vanwaterkracht indetotaleelektriciteitsopwekking zoutus­
sen1980en1990met17a18%weliswaar constant blijven,maarhetaan­
deelvanbruinkool zalstijgen van46%tot82%enweltenkostevan
stookolie,waarvanhetaandeel van37%teruggaat naar0%(2).
d)ITALIE
(33)InItaliëwordtintweedistricten bruinkool gedolven :
(in1000ton,t=t)
1980 1981
Castelnuovo deiSabbioni 1.447 1.340
(provincie Arezzo)
Pietrafitta (provincie Perugia) 463 630
Totaal 1.910 1.970
/ ===== =====
(1)Inlopendeprijzen
(2)Voor1990ismennietvanplankerncentrales ofnieuwesteenkoolcentrales
ingebruiktenemen

-11-
Hetenergie-equivalent vandetotaleproduktie bedraagt 0,3miljoentoeen
daarmee1,7a1,8%vandetotaleproduktie vanprimaireenergieinItalië
(zietabel5inhetbijvoegsel ).Tenopzichte vanhettotaleverbruik van
primaireenergiebedraagt hetbruinkoolaandeel slechts0,2'/.entenopzichte
vandeelektriciteitsopwekking 1%.
Eigenaar vandemijnbouwbedri jvenisdeItaliaanse staatselektriciteitsmaat -
schappij (ENEL)diedegeproduceerde koolvoorbijna100%naardebeide
centrales SantaBarbara (Arezzo)enPietrafitta (Perugia )voert.Deconcur­
rentiepositie vandeItaliaanse bruinkoolmi jnbouwis,geziendeprijzenvoor
ingevoerde energie,bevredigend .
(34)Indeprovincie Arezzowordtbruinkool indagbouwinhetmijnbedrijf bij
Castelnuovo (1,2miljoent)enhetnieuwontsloten gebiedAllori (0,1mil­
joent)gewonnen .DeA/K-verhouding bedraagt thansongeveer 7:1enerzijn
600manwerkzaam .Deverbrandingswaarde vandekoolbedraagt 8.000KJ/kg.
(35)Debruinkool indeprovincie Perugiawordtindagbouw gewonnen enheefteen
A/K-verhouding vanongeveer3:1;hierisongeveer 180manwerkzaam .De
bruinkool heefteenrelatief lageverbrandingswaarde van4-5.000 KG/kg.
(36)Voorbeidedistricten geldt,datdeaanwezige kolenreserves totindeverre
toekomst eengelijkblijvende produktie mogelijk maken.Denietmeergeëxploi­
teerdegroeven wordenopnieuwincultuurgebracht tenbehoeve vandelandbouw .
(37)Naastdebeidebovengenoemde districten beschiktItaliëinSulcis (Sardinië )
overkolenvoorraden .Hetligtindebedoeling dekolenwinning daarweerter
handtenemenendekolentevergassen (1).Daarvoor wordenthansvoorberei­
dingengetroffen .Hetgaathierechterondanks degeringeverbrandingswaar­
denietombruinkool,maaromsteenkool vangeringekwaliteit methoogzwavel­
gehalte (lowranksubbituminous coal).
(1)Indeplannenwordteenjaarlijkse produktie van3miljoentonmogelijk geacht.

-12-
HOOFDSTUK III
TURFINDEGEMEENSCHAP
1. Deturfvoorraden indeGemeenschap
(38)Metuitzondering vanBelgiëenLuxemburg wordtinalleLid–Statenvan
deGemeenschap turfaangetroffen ,maardeomvangendeeconomische
betekenis vandeturfgebieden vertonen groteverschillen .Tabel6in
hetbijvoegsel bevatglobalecijfers voordeverschillende landen,die
daartoegedeeltelijk inlandsdelen zijnopgesplitst zonderdatdaarbij
bijzondere lokaleverhoudingen aandeordekomen.Tervergelijking met
derestvandewereldkanwordenvermeld ,datdegrootste turfreserves
voorkomen inCanada(170miljoenha),USSR(150miljoenha)endeUSA
(40miljoenha).
(39)Inhetalgemeen wordtbijhetvaststellen vanturfreserves nietde
hoeveelheid ,maardeoppervlakte vanhetturfgebied inhaopgegeven .
Deoppervlaktegegevens zijnvooreendeelschattingen ,omdatnietalle
turfvoorraden zijnopgemeten .Ookoverdeproblematiek vandeaangege­
venhoeveelheden -dievooreendeelindeliteratuur zijntevinden-
maggeenmisverstand bestaan.Dediktevandeturflagen kanuiteenlopen
van3tot10m,zodatnauwkeurige berekeningen onmogelijk zijn.InGrie-
kenlandbestaanturfvindplaatsen meteenlaagdikte van100menmeer.
Schattingen gevenaan,datdeturfvoorraden vanGroot-Brittannië (1,6
miljoenha)eenenergie-equivalent vanongeveer400miljoentoeendie
vanIerland (1,2miljoenha)vanongeveer 300miljoentoevertegenwoor­
digen.
(40)VoordeGemeenschap alsgeheelzijndeturfreserves alsenergiebasis
vanbescheiden betekenis ,alszewordenvergeleken metdeoverigefos­
sieleenergiedragers ;vooreenaantallandenenregionenafzonderlijk
dientheteconomisch belangervanniettewordenonderschat ,zoalsver­
deropuiteenwordtgezet.
2.
(41)Debenutting vandeturfvoorraden indeGemeenschap
Deturfindustrie kentindeverschillende Lid-Staten vandeGemeenschap
eenuiteenlopende ontwikkeling .

-13-
Denaar verhouding geringen turfreserves inDenemarken ,Frankrijk ,
Italië enNederland worden –voor zover erindie landen alvan
turfproduktie sprake is-alleen voor deproduktie vanindeland­
bouw toepasbare turf gebruikt (l).
Vandeze vier landen werd alleen inFrankrijk in1980 ,50*000 ton
brandt urfgeproduceerd .
Ook indetoekomst zal debetekenis van deturfindustrie indeze lan­
denvoor deenergievoorziening teverwaarlozen blijven .
IndeBondsrepubliek wordt –ondanks hetvoorkomen vannaar verhouding
belangrijke turfvoorraden -hoofdzakelijk landbouwturf geproduceerd (2).
In1980 werd 25O.OOO tonbrandturf gewonnen ,diegrotendeels totcokes
enactieve kool werd verwerkt .Voor deenergiebalans van deBondsrepu -
bliek isdeze hoeveelheid onbeduidend envoor detoekomst valt tevoor­
zien ,datdeproduktie vanturf ommilieuredenen niet kanworden opge­
voerd .
(42)Voor denavolgende uiteenzetting blijven daarom nogdrie Lid-Staten van
deGemeenschap over ,waarin ofwelreeds eenbelangrijke turfindustrie
bestaat (Ierland )ofwelaanzienlijke turfreserves terbeschikking staan
dievoor detoekomst demogelijkheid bieden eenvoor deenergiehuishou -
ding belangrijke turfindustrie teontwikkelen (Grootbrittannië enGrie-
kenland ).
a)Ierland
(43)Deturfwinning inIerland isgrotendeels inhanden vanééngrote onder­
neming :Bord naMond (BnM).
BnMwerd in1946 opgrond vaneenwettelijke bepaling (2)alssemiover -
heidsbedrijf opgericht enmetstaatskrediet gefinancierd .DeIerse re­
gering heeft een zekere invloed opdebedrijfsvoering van deonderneming .
Deonderneming heeft ongeveer 6.5OO volledige arbeidskrachten indienst
endaarnaast 1.000 seizoenarbeiders .Zijbeschikt over eenervaring van
tientallen jaren indeproduktie endetoepassing vanturf .Deze kennis
zouookvoor deontwikkeling van deturfindustrie indebeide andere Lid-
Staten van paskunnen komen .
(l)Voor produktieci jfers zienoot 1,blz.3inDijvoegsel B
(2)Turf Development Actof194"

-14-
(44)Deontwikkeling van BnMheeft vooral indejaren na1973/1974 vande
olieprijsstijging geprofiteerd .Herleid opdeolieprijs kanturf in
Ierland ongeveer 50%goedkoper worden gewonnen .Vandetotale produk –
tiekosten komt ongeveer 60%voor rekening vanarbeidsloon .
(45)DeIerse turfproduktie kwam in1981 opongeveer 1miljoen toeuit (zie
tabel 7inhetbijvoegsel );datkomt overeen meteenhoeveelheid vanon­
geveer 4miljoen tonturf waarvan ca.3,0miljoen talsgemalen turf
(watergehalte circa 50%)enca.0,8miljoen talsturfplaggen (waterge­
halte 35%)werd voortgebracht .Deturfproduktie dekt meer dan40%vande
totale produktie vanprimaire energie en10%vanhetverbruik vanprimai­
reenergie inIerland .
(46)Deproductiecapaciteit vanBnMisindeafgelopen jaren voortdurend ge­
stegen ,hetgeen toteengrotere behoefte aaninvesteringen heeft geleid .
Inverband metdezeer hoge rentevoet (21%)bezorgt definanciering van
deinvesteringen hetbedrijf grote moeilijkheden .Definanciering berust
overwegend ophet opnemen vanvreemd kapitaal ,omdat deeigen financie­
ring ,wegens debescheiden winsten dieBnMmaakt ,beperkt is.
Derentabiliteit van deonderneming istoereikend .DeIerse regering
oefent eenremmende invloed uit opdeprijsontwikkeling voor turf en
turfprodukten omdeinflatie inIerland zominmogelijk aantewakkeren .
(47)Metbetrekking totdemilieuproblemen dieontstaan alsgevolg vande
turfproduktie ,isBnMverplicht schade aanflora enfauna tevoorkomen .
Van turf ontdane oppervlakten worden bebosd enerworden demonstratie­
projecten voor deproduktie vanbiomassa uitgevoerd .
(48)Ongeveer 70%vandedoor BnMgeproduceerde turf wordt voor deopwekking
vanelektriciteit aandeElectricity Supply Board (ESB)verkocht (onge­
veer 2,8miljoen t).DeESBdreef in1980 7centrales meteengeïnstal­
leerd vermogen van430MWmetturf alsgrondstof enverzorgt daarmee onge­
veer 22%vandetotale elektriciteitsopwekking vanIerland .Deelektrici­
teitscentrales zijn naar verhouding klein (gemiddeld 40 "tot50MW)»omdat
zij–tervermijding vantransportkosten voor deturf -zodicht mogelijk
bij deverschillende turfproduktieplaatsen moeten worden geïnstalleerd .

-15-
Ongeveer 20%vanalleturfwerdin1981verwerkttot340.000ton
briketten ,diebijnauitsluitend voorhuishoudelijk gebruikwerden
verkocht ;deverbrandingswaarde vanturfbriketten bedraagt ongeveer
18.000kj/kg.Deoverblijvende turfwerdrechtstreeks industrieel
ofhuishoudelijk gebruikt.
(49)Voordetoekomstbestaanplannenvooreenaanmerkelijke expansievan
deIerseturfindustrie .Volgensdieplannenzaldeturfproduktie van
BnMvan1miljoentoevoor1985wordenopgevoerd tot1,6envoor1990
totongeveer 1,7miljoentoe;uitgedrukt inturfgewicht,zouin1990
6tot7miljoentturfwordengeproduceerd .Hiermeezouhetaandeel
vandeturfwinning indetotaleproduktie vanprimaire energieinIer­
landvan43%in1981totongeveer 5O/0in1990stijgen.Tenopzichte van
hettotaleverbruik aanprimaire energie zouhetturfaandeel toenemen
van10%tot11a12%.
(50)Extraturfproduktie zalinhoofdzaak wordengebruikt voorhetstoken
vannieuweelektriciteitscentrales .Dooringebruikneming vantweein
aanbouwzi jndecentrales vanieder40MWendoorverhoogde levering aan
bestaande centrales zouinvrijkortetijdperjaarrond1miljoenton
turfmeerkunnenwordenverstookt .
(51)Verderzalervoor1990capaciteitsuitbreiding voordeproduktie van
turfbriketten komen.Debedoeling isdatertweenieuweinstallaties
wordengebouwd (jaarcapaciteit 130.000en260.000t)zodatdetotale
capaciteit voorturfbriketten in1990ongeveer 750.000tzouworden.
Hiermee wordtnietalleendetoekomstige verhoogde vraagvoorhuishou­
delijkenindustrieel gebruikopgevangen maarwordtookhetthansbe­
staandecapaciteitstekort voorturfbriketten aangevuld datertoeheeft
geleid,datbruinkoolbriketten uitdeBondsrepubliek moestenwordenin­
gevoerd.
Concrete plannenvoordevergassing ofdevloeibaarmaking vanturfbe­
staanerophetogenblikniet.
•/.

-16-
(52)Debovengenoemde maatregelen terverhoging vandeturfproduktie en
deuitbreiding van demarkt zullen zowel uittechnisch alsuitfinan­
cieel oogpunt niet zonder problemen totstand komen .Opvele gebieden
zalnogverder speer -enontwikkelingswerk moeten worden geleverd en
erzalinverband met dehoge investeringen voor moeten worden gezorgd
datdezowel voor BnMalsvoor deESBbenodigde kredieten worden gevon­
den .
b)Grootbrittannie
(53)DeBritse turfreserves zijn tamelijk omvangrijk (ongeveer 1,6miljoen
ha), (l),zietabel 6inhetbijvoegsel ),maar eenindustrie diedeze
energiebron benut heeft zich totnutoeniet ontwikkeld .Zelfs inde
grootste van devier Britse turfgebieden inSchotland bestaat noch een
markt noch eennoemenswaardige industrie .DeBritse turfindustrie pro­
duceert invele particuliere bedrijfjes per jaar ongeveer 0,5miljoen
tonturf ,dievoor landbouwdoeleinden wordt gebruikt (2).Slechts zeer
kleine hoeveelheden worden gebruikt voor dewhisky destil latie.
(54)Deontsluiting vandeindeBritse turfvoorraden aanwezige energiere –
serves iseen zaak voor detoekomst ,die zich voornamelijk opSchotland
zaltoespitsen .Niet alleen deenergievoorziening maar ook deregiona­
leeconomische structuur van Schotland zou hierdoor kunnen worden ver­
beterd .Verscheidene plaatselijke instanties (3)werken bijdeontwik­
keling samen :
-deHighland Regional Council (HRC),
-deScottish Peat andLand Development Association (SPALDA .),
-deHighland andIslands Development Board (HIDB ),
-hetMacauly Institute for Soil Research .
(1)Ingewicht uitgedrukt worden deBritse turfreserves geschat op2,5
miljard ton .
(2)Zienoot 1,/blz.3inbijvoegsel B
(3)Hetzijn ookalleen dieplaatselijke instanties diezich met het
turfprobleem bezighouden .InhetBritse energieprogramma speelt
turf geen rolaangezien deBritse regering ervan uitgaat datturf
geen noemenswaardige bijdrage kanleveren voor deoplossing van
deenergieproblemen vanhetVerenigd Koninkrijk .

-17-
Menisvanplantebeginnen metdeontsluiting vandeturfreserves in
Caithness enSutherland .HetMacaulyInstituut schat,datvandein
Caithness aanwezige voorraad ongeveer 100miljoentonturfwinbaaris.
DeHIDBonderzoekt deafzetmogelijkheden voorturfofdriemarkten :
-huishoudens enindustrie (ruimteverwarming )
-turfcokes voormetallurgische processen
–landbouwturf
DeHRCheeftbeslotenalsdemonstratieproject deverwarming vandelagere
schoolinHalkirk omteschakelen opturfverbruik .Indienhetproject
slaagt,danisdebedoeling eennieuwgroterprojectendeaanlegvan
wijkverwarming terhandtenemen.
DeSPALDAheefthetvoornemen opheteilandLewiseenturfcentrale te
bouwen.
(55)Uitallebovengenoemde plannenblijkt,datzichinSchotland eenontwik­
kelingaftekent ,diezichweliswaar nunogindebeginfase bevindt ,maar
indetoekomst kanleidentotnieuweindustriële structuren ,omdatvanaf
deturfreserves allebenodigdheden daarvoor beschikbaar zijn.Eenduide­
lijkantwoord opdevraag,ofdeturfproduktie inSchotland eenjaarlijks
niveauvanenigemiljoenen tonnenzoukunnenbereiken ,kannognietwor­
dengegeven ;daarvoorzijnernogteveelproblemen inonderzoek .
c)Griekenland
(56)HoeweldeGriekseturfreserves eenaanzienlijke omvanghebben(zietabel
6inhetbijvoegsel )isdebenutting ervanvoorenergiedoeleinden nog
nietbegonnen .Deturfwinning endeopwekking vanelektriciteit inturf-
centrales zouinhandelkomenvandePPC.
DePPGismetdegrondbezitters inonderhandeling ,maardeuitkomst daar­
vanisinverband metdehogevraagprijzen ongewis.
Debedoeling isom,indienovereenstemming kanwordenbereikt,tegen1985
metdeontwikkeling vandeturfproduktie tebeginnen zodatvanaf1991jaar­
lijksmaximaal ongeveer 6miljoenturfzoukunnenwordengeproduceerd .Om
deturftennuttetemakenzoudebouwvandriecentrales vanieder200MW
nodigzijn.

-18-
HOOFDSTUK IV
Deactiviteiten vandeGemeenschap ophetgebied
vanbruinkool enturf
(57)Zoalsinhoofdstuk IIenIIIisuiteengezet ,doenzichzowelinde
bruinkool-alsindeturfindustrie bijzondere problemen voor,dievoor
deCommissie indeafgelopen jarenaanleiding wareneenaantalmaatre­
gelentenementenbehoevevaneensoepelere ensnellere ontwikkeling .
(58)Metalsuitgangspunt deinstrumenten diedeCommissie inhetkadervan
hetEEG–Verdragterbeschikking staanengeziendeindebeidetakken
vanindustrie optelossenproblemen ,zijndemaatregelen opdevolgen­
degebieden toegespitst :
Bruinkool
-Voordeontsluiting vannieuwekolenreserves inhetdistrict Meyreuil
inFrankrijk endebouwvaneennieuwecentrale werdinI98Ieeninveste-
ringskrediet verleend tegennormalerenteenterhoogtevan350miljoen
FF(=56miljoenEcu).
-Tenbehoevevandefinanciering vaninvesteringen indeGrieksebruin-
koolwinning werdin1982eenkredietvan125miljoenEcutegennormale
renteverleend .
-Vooronderzoek indeBondsrepubliek ,gericht opverbetering vanproduk-
tieprocessen voorbruinkoolcokes enopverhoging vandekwaliteit van
decokes,verstrekte deCommissie indejaren1976tot1981vooreen
bedragvanongeveer 1miljoen Ecuaansubsidie .
Turf
Demaatregelen vandeCommissie tenbehoevevanturfhebbentotnutoe
uitsluitend betrekking opIerland.
–Voordefinanciering vaninvesteringen voordeturfproduktie werden
tussen1976en1980kredieten tenbedragevan22,2miljoenEcuver­
leend,waarbijvoor2,9miljoenrentereducties werdengegeven.
/

-19-
–Voor deontwikkeling vannieuwe turfgestookte centrales werden tus­
sen1976 enI98O kredieten tenbedrage van11,7 miljoen Ecuverschaft ,
waarvoor eenrentesubsidie van 2,5miljoen Ecuwerd verleend .
–Voor demonstratieprojecten voor deproduktie van biomassa inIerland
verstrekte deCommissie tussen 1975 1979 eensteunbedrag van0,3
miljoen Ecu .Tenbehoeve van verdere werkzaamheden opditgebied zal
voor dejaren 1979 "tot1983 vermoedelijk eensteunbedrag van0,5mil­
joen Ecuaan Ierland worden verleend .Evenzo heeft deCommissie voor
hetonderzoek tenbehoeve van detechnische verbetering van plant­
enoogstmachines eensubsidie van0,4miljoen Ecuuitgetrokken .
(59)Uitbovengenoemde maatregelen blijkt ,datdeCommissie isopgetreden
tenbehoeve vanalle Lid-Staten waar financierings -enonderzoekspro -
blemen inverband met bruinkool enturf dienden teworden verlicht of
opgelost .Opgrond van deinhoofdstuk IIenIIIaangegeven toekomst­
verwachtingen voor debeiden takken vanindustrie ishetwaarschijnlijk ,
dat debemoeiingen van deCommissie zich ookindetoekomst opdeze beide
probleemgebieden zullen concentreren .

-20-
HOOFDSTUK V
CONCLUSIES
(60)Bruinkool enturf zijn voor eenaantal Lid–Staten zekere enrendabele
energiebronnen ,dievooral bij deprimaire energievoorziening vanelek­
triciteitscentrales een belangrijke plaats innemen .Ook opdeindustrië­
leverwarmingsmarkt endehuisbrandmarkt spelen deze brandstoffen echter
eenrol .InGriekenland enIerland zalhunbetekenis nogtoenemen .Of
deturfreserves inSchotland ontsloten zullen worden ,isechter nogeen
open vraag .Deaanwezige reserves zijn over hetalgemeen aanzienlijk en
maken ookoplangere duur dewinning vandeze beide energiedragers inde
betreffende Lid-Staten mogelijk .
(61)Dewinningsmethoden zijn technisch geavanceerd enaandeverdere ontwik­
keling ervan wordt voortdurend gewerkt .Dearbeidsproduktiviteit ishoog .
Dewinsten staan borg voor volledige kostendekking endaarmee voor renta­
biliteit van hetgeïnvesteerde kapitaal .Afzetproblemen zijn erniet ,om­
dat dediverse vormen van deze brandstoffen -ruwe bruinkool ,bruinkoolbri­
ketten en-cokes ,poederkool endroge kool ,freesturf ,machineturf enturf-
briketten –opdedesbetreffende markten volledig concurrerend zijn ende
vraag voor een deel nogverder stijgt .
Anderzijds kunnen winning enverbruik vanbruinkool enturf via demoeder­
maatschappijen (elektriciteitsproducenten )worden gecoördineerd .Almet
alkanmettevredenheid worden vastgesteld ,dathet inbeide gevallen om
economisch gezonde takken vanindustrie gaat .
(62)Aangezien dewinning vanbruinkool enturf overal indagbouw plaatsvindt
grote oppervlakten bestrijkt ,isdeaantasting vandenatuurlijke omge­
ving aanzienlijk .Dewetgevers hebben debedrijven daarom ,soms alin
eenzeer vroeg stadium ,verstrekkende verplichtingen totrecultivering
opgelegd .InGriekenland wordt eendergelijke wetgeving thans ontwor­
pen.Debereikte resultaten @ïheinland )zijn eenleidraad voor vele an­
dere landen geweest ,ensoms wordt demeest hoopgevende aanpak nog in
depraktijk getoelst (Ierland ).Zonder overdrijving kanmenstellen dat
derecultivering indemeeste gevallen degebruikswaarde van debodem
aanzienlijk verhoogt ofeennuttig gebruik zelfs voor het eerst moge­
lijk maakt .

21-
Hetkostprijsvoordeel van debeide brandstoffen isoverigens zogroot ,
dat deuit dehercultivering voortvloeiende financiële belasting het
bedrijf economisch niet ingevaar brengt .
(63)Naast hetonbetwistbare voordeel ,datdebeschikbaarheid vaneenbinnen­
landse energiedrager voor decontinuïteit van deenergievoorziening van
hetland met zich brengt ,kanalsbijkomend economisch voordeel worden
genoemd deverlichting van debetalingsbalans van juist dieLid-Staten ,
dieeenminder sterke industriële ontwikkeling hebben endieominhun
energiebehoefte tevoorzien vrijwel geheel opinvoer zijn aangewezen .
(64)Tenslotte leveren debruinkool -enturfwinning eenbelangrijke bijdrage
aan dewerkgelegenheid ,vooral inGriekenland enIerland ,waar depro-
duktie dikwijls indunbevolkte streken plaatsvindt .Deturfproduktie kan
met recht arbeidsintensief worden genoemd .Aan hetwegtrekken van de
bevolking koneenhalt worden toegeroepen endevestiging vantoeleve -
rende ,dienstverlenende endetailhandelbedri jven heeft voor nieuwe ar­
beidsplaatsen gezorgd .
(65)Hetbelang datdedesbetreffende Lid-Staten hebben bij hunbruinkool -
enturfproduktie iszonneklaar .Menkanerdaarom van .uitgaan ,datde
autoriteiten deondernemingen inhunprijs -enafzetbeleid dehanden vrij­
laten eningrepen ,dietotverstoring van devraagt enaanbodsituatie leg­
den ,achterwege laten .
Vooral inlanden meteenhoge inflatie moet eenregelmatige aanpassing
van deprijzen zijn gewaarborgd ,omdefinanciering van denoodzakelijke
investeringen veilig testellen .Netalsbijandere energieactiviteiten ,
gaan deinvesteringen bijbruinkool enturf met lange aanlooptijden en
daaruit voortvloeiende financieringsproblemen (zeker intijden metextreem
hoge rente )gepaard .DeIerse turfindustrie moet bovendien inverband
methetklimaat aanzienlijke voorraden aanhouden .
(6^)Hetbelang vandeGemeenschap bijdehandhaving vaneeneconomische ge­
zonde bruinkool –enturf industrie behoeft opgrond vanbovenstaande geen
toelichting meer (l).
(l)DeCommissie brengt inditverband hetrapport vanhetEuropese Parle­
ment over turf (rapporteur :deHeer Gallagher )van1.12.1980 inherin­
nering (document nr.1–572 /80).

22
DeGemeenschap moethaarfinanciële instrumenten (EIB-leningen ,
NIC–kredieten )"blijvenaanwenden ,zodatinvesteringsmiddelen in
voldoende mateenonderzogunstigmogelijke voorwaarden beschik­
baarzijn.
DeCommissie isverdervanmening,datdebijdeRaadingediende
ontwerp-verordeningen betreffende demonstratieprojecten opdege­
biedenVergassing/vervloeiing enToepassing vanvastebrandstoffen
toteenversnelde omschakeling vanmetoliegestookte installaties
zalleidenendathetdoorhaaraangekondigde 0&0–programma voor
nieuwetechnieken voordeverbranding vanvastebrandstoffen wellicht
aanvullende toepassingsmogelijkheden voorbruinkool enturfopent.
DeCommissie vindt,datdeGemeenschap eenalgemeneplichtwilnakomende
economisch minderontwikkelde Lid-Staten tehelpenbijhuninspan­
ningendeaanwezige energiebronnen teexploiteren ..

Tabel 1
OVERZICHT OVERDEBRUINKOOLRESERVES INDEGEMEENSCHAP
Bondsrepubliek Duitsland
Rheinland (Keülen/Aken)
Hessen (Kassel)
Beieren (Schwandorf )
Helmstedt (Brunswijk )
totaal
Gnekenland
West-Macedonie
Ptolemais
Amynteo
Servia-Kozani
Komnina
Proastio
overig
totaal
Peleponnesus
Megalopolis
overig
totaal
totaalGriekenlandgeologic hereserves
55.000
55.000
2.080
483
508
150
400
150
2.770
540
30
570
5.000inmiljoent(t=t)
economisch winbare
reserves
35.000
100-120
gering
200-250
+35.000
1.450
..1)
280'
..1)
..1)
..1)
+2.000
470
..1)
+2.700
3.Italie
4.Frankrijk
5.Nederland
6.Denemarken
(1)Nognietopgemeten
(2)Cijfersnietbeschikbaar80
190
2)
2)41
+70-80
..2)
..2)

Bruinkool :Bondsrepubliek
A)BruinkoolbalansTabel2
1000tROE
Bruinkoolwmnmg
Invoer (Tsjechische hardebruinkool )
Voorraadwi jzigingen
Verbrui k
Omzetting
voordeelektriciteitsopwekking
voordevervaardiging vanbriketten ,
voordevervaardiging vanpoederkool
endrogekool
voordevervaardiging vancokes
(halfcokes )
totaal1980
26.509
730
1
27.238
23.129
2.443
1.150
88
26a81Q_1981
26.825
891
8
27.708
23.786
2.165
1.272
84
Ζ1ΛΟΙ.
Rechtstreekse verbruik
Eigenverbruik
Industrie
Overig
totaal32
392
5
42932
365
4
401
B)Bruinkoolveredeling
1)Vervaardiging vanbruinkoolbriketten
Invoer 1.000t1.061 1.265
Totaalaanbodvan 1.000tΛΛ01- _5x434_
briketten
Afzetvanbriketten
Huishouden 1.000t3.658 3.384
Elektriciteitscentrales " 910 958
Industrie " 260 422
Uitvoer " 582 578
overig " 147 142
__η _ __.
2.Produktie vanpoeder-endrogekool
C)Betekenis vanbruinkool voordeenergiehuishouding
Aandeel vandebruinkoolwinning indeproduktie vanprimaire energie ; ;
21,9% 21/1%
Aandeelvanhetbruinkoolverbrui kinhettotaleverbruik vanprimarie energie
10/1% 10/7%
Aandeelvandemetbruinkool opgewekteelektriciteit indetotaleeletóriciteitsopwekk .'
26% 26%

Tabel3
Bruinkool :Frankrijk
A)Bruinkoolbalans
1.000tR0E
1980 1981
Bruinkoolwinning 841 906
Voorraden,invoer,uitvoer +11 -107
Verbruik 852 799
Voorelektriciteitsopwekking 733 700
Rechtstreekse verbruik
Industrie 74 61
Huishoudens enoverig 29 27
B)Betekenis vanbruinkool voordeenergiehuishouding
Aandeel vandebruinkoolwinning inde
produktie vanprimaire energie
Aandeel vanhetbruinkoolverbrui kinhet
totaleverbruik vanprimaire energie
Aandeel vandemetbruinkool opgewekte
elektriciteit indetotaleelektriciteits -1%
opwekkingL%

Bruinkool :Griekenland
A)BruinkoolbalansTabel4
1.000tROE
1980 1981
Bruinkoolwinning 3.031 3.200
Voorradswi iziging 66 +52
Verbruik 2.965 3.252
Omzetting
-voordeelektriciteitsopwekking 2.703 3.022
-voordevervaardiging &anbriketten 84 51
totaleomzetting 2.787 3.073
Rechtstreeks verbruik indeindustrie 171 179
B)Bruinkoolveredelfng
Vervaardiging vanbruinkool- ΛΛΑ_. 0,,
1.1,, I■VVVt ¿"♦Obnketten205
Afzetvanbriketten
Industrie 1.000t 149 125
Huishoudens 1.000t 97 80
C)Betekenis vanbruinkool voordeenergiehuisdouing
Aandeel vandebruinkoolwinning indetotale
produktie vanprimaire energie 91,8% 88,9%
Aandeel vanhetbruinkoolverbruik inhettotale
verbruik vanprimaire energie 19,4% 22,4%
Aandeelvandemetbruinkool opgewekte
elektriciteit indetotaleelektriciteitsop -
wekking 45% 53%

Tabel5
Bruinkool :Italië
A)Bruinkoolbalans
1.000tROE
1980 1981
Bruinkoolwinning 312 304
Voorradwijziging +15 +16
Verbruik 327 320
Voordeelektriciteitsopwekking 322 305
Rechtstreeksverbruik indeindustrie 5 15
B)Betekenis vanbruinkool voordeenergiehoushouding
Aandeel vandebruinkoolwinning inde
totaleproduktie vanprimaire energie 1,8% 1,7%
Aandeel vanhetbruinkoolverbrui kinhettotale
verbruik vanprimaire energie 0,2% 0,2%
Aandeel vandemetbruinkool opgewekte
elektriciteit indetotaleelektriciteits -1% 1%
opwekking

Overzicht vandeturfreserves indeGemeenschap
(geologische reserves )Tabel6
1.Verenigd Koningrijk
Schotland
NoordEngeland
NoordIerland
Wales
Totaal820.000 ha
360.000 ha
240.000 ha
160.000 ha
1.580.000 ha
2.Ierland
3.GnekenlandTotaal 1.200.000 ha
waarvan economisch winbaar :600.000 ha
Peleponneses (Koroni)
WestMacedonie CAgras)
OostMacedonie CPhilippi )
Totaal12Miom3
50Miom3
4.300Miom3
4.362Miom3
4.Bondsrepubliek
NoordDuitsland
ZuidDuitsland
waarvan hoogveenTotaal
350.000 ha
5.Denemarken550.000 ha
250.000 ha
800.000 ha
120.000 ha
o.Italië 120.000 ha
7.Franknjk (Bretagne ) 100.000 ha
8.Nederland 50.000ha

Tabel7
Turf:Ierland
A)Turfbalans
19801.000tROE
1981
Turfwinning
Voorradswijziging +
Verbruik888
70
958945
-132
813
Omzetting
-voordeelektriciteitsopwekking 606 585
-voordevervaardiging vanbriketten 164 167
Totaal 770 752
Rechtstreekse verbruik
Industrie
Huishoudens ?1
2124
88
Totaal 213 92
Statistisch verschil -25 -31
B)Turfveredeling
Vervaardigig vanturfbriketten1.000t 338 340
Afzetaanhuishoudens 1.000t 342 330
C)Betekenis vanturf :voordeenergiehuishouding
Aandeel vandeturfwinning inde
totaleproduktie vanprimaire energie 45% 43%
Aandeel vanhetturfverbruik inhettotale
verbruik vanprimaire energie 11% 10%
Aandeel vandemetturfopgewekte elektriciteit
indetotaleelektriciteitsopwekking 22% 22%

BIJVOEGSEL A
ALGEMENE GEGEVENS OVERDEPRODUKTIE ENDETOEPASSING VANBRUINKOOL
Vorming eneigenschappen vanbruinkool
1.Bruinkool iseenfossiele vasteenergiedrager ,diewatbetreftgeologische
ontwikkeling tussenturfensteenkool instaat.Hetinkolingsproces isverder
voortgeschreden danbijturf(geologische leeftijd 10.000tot12.000jaar),
maarnognietzoveralsbijsteenkool (geologische leeftijd ongeveer 300mil­
joenjaar).
Deindewereldbekendebruinkoolvoorraden dateren vanongeveer 30tot70miljoen
jaarenzijngelegeninstreken,waarvandeliggingenhetklimaatgunstigwaren
voordevorming vanmoerassen envochtige wouden.
Deinkoling vanmoerassen enbossenisgepaardgegaanmetverlaging vanhetwater­
gehalte,verharding enverhoging vanhetkoolstofgehalte vanhetoverblijvende
materiaal,datdoorgaans alsbruinkool oflignietwordtaangeduid .Denaambruin­
koolisafgeleid vandekleur(licht-totdonkerbruin ),deaanduiding lignietis
ontstaan opgrondvanhetgehalte aanlignineinhetingekoolde hout.
2.Deverschillende biochelische enfysische processen haddeneenverschillende in-
kolingtotgevolgenleiddenaldustotverschillende bruinkoolsoorten ,teweten:
-oudebruinkool
-hardebruinkool
-jongebruinkool
3.Degrenstussenbruinkool ensteenkool ismoalijktetrekken,omdatdoorver­
schillende inkolingsgraden materiaal isontstaan datzichnietaltijdgemakkelijk
laatindelen.Deindelingdieomeenreeksvanpraktische redenentochtotstand
moestwordengebracht,werddaaromconventioneel vastgesteld ,waarbij zowelhet
koolstofgehalte alsdeverbrandingswaarde alscriterium dienen.Bijgevolg geldt
voorbruinkool alsbovengrens eenkoolstofgehalte van75gewichtsprocenten eneen
verbrandingswaarde can23.860KJ/Kg(1)(water-enasvrij).Kolendieeenhoger
koolstofgehalte ofeenhogereverbrandingswaarde hebbenwordenbeschouwdalssteen­
kool.
(1)isgelijk5.700Kcal/Kg

-2- Bijvoegsel A
2.Methoden vanbrumkoolwmnmg
4.IndeEuropese Gemeenschap wordtbruinkool bijnauitsluitend (voor99%)indag­
bouwgewonnen .AlleeninFrankrijk (indeProvence )enindeBondsrepubliek
(Hessen)bestaan mijnbouwbedri jven,diebruinkool ondergronds winnen;dezèbe­
drijvenzijnvergelijkbaar metdeondergrondse steenkoolmijnen .Inhetkadervan
ditrapportwordtopdetechnische produktieprocessen vandezemijnbouwbedri jven
nietnaderingegaan .
Indedagbouwbedrijven isdewijzevanwinninginhetalgemeen afhankelijk vande
hoogteendegesteldheid vanhetbovenliggende gesteente,vandediktevandekolen­
lagen,vandekwaliteit vandekolenenvaneventuele afwateringsproblemen .Nadat
dekolenzijngedolven wordterinhetalgemeen voorgezorgddatdeontstane ruimte
weerwordtopgevuld enhetlandschap weerincultuurwordtgebracht .
5.Hetbelangrijkste probleem,datbijhetverwijderen vandedeklaag enbijde
kolenwinning technisch eneconomisch moetwordenopgelost,isdeverplaatsing van
grotemassa's(1).Hiervoor wordendegrootstmogelijke bedrijfseenheden gebouwd-
dieeenevenredig grootgrondoppervlak nodighebben-enwordengraafmachines met
groteafgraafhoogte enhogecapaciteit gebruikt omdekostenlaagtehouden.
IndeDuitsebruinkoolmi jnbouwzijnschepradgraafmachines meteendagproduktie van
240.000 m3ingebruik.Grotemachines vanditsoortzijndankzijervaring van
tientallen jarenontwikkeld enhebbeneenvermogen dattechnisch-economisch nauwe-
liksnogkanwordenopgevoerd .
(1)Deduitsebruinkoolindustrie isindeBondsrepubliek waarschijnlijk
metdegrootrte massaoverslag .Voorhetverwijderen van444miljoen
eenmassavanongeveer 930miljoentonverplaatst .de
m3bednjstak
werdin1980

-3-
Deprestaties vandegrotemachines maakthettegenwoordig mogelijk deklagen met
eendiktevan350tot400mteverwij-deren,indientenminstedegrondsoort zich
leentvoorafgraven (grint,zand,klei).Deafgraafwerkzaamheden zijnkostbaar en
zijntebeschouwen alseensoortvoorinvestering voorafgaandandeeigenlijke
bruinkoolwinning .Dekostenontwikkeling enderentabiliteit vandebruinkoolwinning
wordeninhogematebepaalddoordeverhouding tussendehoeveelheid teverwijderen
grondendetedelvenkolenmassa ,waarvan dedikte10to20m,maarook150tot
200mkanbedragen .Dezeverhouding ligtbijveeldagbouwbedrijven indeGemeen­
schapbijongeveer 3:1meteenneigingtotverslechtering .Inhetnieuwteont­
sluitendistrict HambachindeBondsrepubliek zaldeA/K-verhouding indebuurt
van6,9:1liggen.
6.Vooralbijdeontginning vandiepliggende buinkoollagenvormthetindedeklaag
voorkomende graondwater eenprobleem .Enerzijds moetdewaterstand overdetotale
oppervlakte vanhetdagbouwbedrijf zoverwordenverlaagd,datookhetonderste
gedeelte vandebruinkoollaag onbelemmerd kanwordengedolven,enanderzijds moet
degroevegedurende deexploitatie tientallen jarentegenzijdelings binnendringend
grondwater wordenafgedicht .Dehiervoor noodzakelijke maatregelen zijnoveralver­
schillend omdatzetelkens aandeplaatselijke situatiezijnaangepast enkunnen
voorderentabiliteit vandeonderneming eenaanzienlijk belasting zijn.
7.Debepalingen tenbehoeve vanhetmilieubehoud ,dienietinallelandenvande
Gemeenschap evensterkgelden,schrijven dehercultiveringvandegrondnabeëin-
digingvandeproduktie voor(2).Deterreinen wordendoorgaans -nadateenlaag
teelaarde isopgebracht -ofwelbebostofwelvoorlandbouwdoeleinden geschikt ge­
maakt.Dedoordekolendelving ontstane gatenvullenzichmetgrondwater ,zodat-
bijvoorbeeld inRheinland (Bondsrepubliek )-eenbos-enmerengebied onstaat,
datdoordebevolking inhetalgemeen wordtgewaardeerd .
(1)Menduidtdezeverhouding aanalsdeA/K-verhouding <afval:kolen)
(2)InGriekenland betsaanldergelijke bepalingen niet;bijdeGriekseregering
zijnwettelijke besluiten thansinvoorbereiding .

-L-
3.Hetprodukt endetoepassing ervan
8.Zoalsreedsvermeldleidtdeverschillende inkolingsgraad totverscheidene
bruinkoolsoorten .
-Oudebruinkool .DezewordtindeGemeenschap alleennoginFrankrijk inde
Provence enindeBondsrepubliek inHessenondergronds gedolven .Deverbrandings­
waardebedraagt ongeveer 19.000 KJ/Kgbijeenwatergehalte van20tot25%eneen
asgehalte van9tot13%.Deproduktie bedroegin1981inFrankrijk 1,6miljoent
eninDuitsland 0,5miljoentenmaaktedaarmee ca.1%vandetotalebruinkool-
produktie vandeGemeenschap uit.Oudebruinkool heeftindeGemeenschap slechts
plaatselijke betekenis .
-Hardebruinkool .DezewordtindeGemeenschap nietgewonnen,maarinZuidDuits-
landwei-tenbehoeve vanelektriciteitscentrales -uitTsjechoslowaki jeingevoerd
(in1981:2,4miljoent).Deenergiekenmerken zijn:
watergehalte 25-40%
asgehalte 8-14/.
verbrandingswaarde 13.400-16.700KJ/Kg
Ookhardebruinkool heeftindeGemeenschap slechtsplaatselijke betekenis .
-Joncpbruinkool .Goedvoorongeveer 99%vandetotalebruinkoolproduktie inde
Gemeenschap ,iseigenlijk hetonderwerp vandebeschouwingen inhoofdstuk IIvan
ditrapport.
9.Naargelangvandekwaliteit wordtjongebruinkool voordevolgende doeleinden
gebruikt :
-.alsketelkool voordestoom-enstroomopwekking
-alsbriketkool voordevervaardiging vanbriketten
-voorhetvervaardigen vancokes
-voordeproduktie vanpoederkool endrogekool.

-5- Bijvoegsel A
Voordetoepassing vanjongebruinkool alsketelkool zijndeenergiekenmerken
vanbelang :
-asgehalte
-zwavelgehalte
-verbrandi ngswaarde-watergehalte 40-70%
2-8%
0,3-0,6%
6.600-8.500KJ/Kg
Deaangegeven getallenzijngemiddelden ;hohereenlagerewaarden komenookvoor.
Voorhetverhandelen vanjongebruinkool zijntweekenmerken doorslaggevend :de
lageverbrandingswaarde enhethogewatergehalte (1).
10.Hoewelbruinkool voordeGemeenschap eenbelangrijke energiedrager isdienaar
verhouding goedkooptewinnenisenwaarvan degeregelde voorziening verzekerd is,
houdendebovengenoemde eigenschappen eenbeperking invanhetgebiedwaarinbruin­
koolkanwordengebruikt .Omeconomische redenen (2)kanbruinkool namelijk niet
overgroteafstanden wordengetransporteerd .In1981werd87%vanalleindeGemeen
schapgeproduceerde bruinkool verstookt incentrales,diezichindeonmiddelijke
omgeving vandegroevenbevonden enwaarbijbruinkoolwinning enelecrticiteitsop -
wekkingmeestaltotdezelfde onderneming behoren.Denauwegrenzenaanhettransport
vanbruinkool endeintegratie vanproduktie enverbruik binnenéenonderneming
betekenen,datvoorbruinkool praktisch geenmarktprijs bestaat,maaralleeneenver
rekeningspri jsdiesteedsdoormoedermaatschappij endochtermaatschappij samenwordt
bepaald.10%vandegeproduceerde bruinkool wordtveredeldtotbriketten,cokes,
e.d.enslechts 1tot2%wordtvoorhuishoudelijk ofindustrieel gebruikafgezet.
11.Deveredeling vanbruinkool (3)vormtdeenigemogelijkheid omeengroteremarkt
tebereiken .Bijdeveredeling wordthetwatergehalte verlaagd endeverbrandings­
waardeverhoogd .Debelangrijkste veredelingsprodukten zijn:
C1)Tervergelijking :steenkool heefteenverbrandingswaarde van25.000tot35.000
KJ/Kgeneenwatergehalte van6tot8%.
(2)Vooreenenergie-inhoud' van1truweoliemoetongeveer 5tonbruinkool meteen
volumevan8m3wordenvervoerd .
(3)Hierbijwordtverondersteld ,dathetveredelingsprodukt eenvastebrandstof is.
Ookhetverbranden vanbruinkool voorelektriciteitsopwekking isinfeiteeenver­
edeling enopentvoorbruinkool indirect-viatransport vanelektriciteit -een
geografisch grotere markt.

-6- Bijvoegsel A
-bruinkoolbriketten
-bruinkoolcokes
-poederkool endrogekool(verbrandi ngswaarde ongeveer 20.000KJ/kg)
(verbrandingswaarde ongeveer 30.000KJ/Kg)
(verbrandi ngswaarde ongeveer 21.000KJ/Kg)
Voordezeveredelingsproducten betsaan zowelinhetbinneland alsinhet
buitenland afzetmogelijkheden .Briketten wordenoverwegend aanhuishoudens
enaandeindustrie geleverd .Cokesvindtveeltoepassing indemetaalindustrie
enalsfiltercokes bijdewaterbehandeling ,poederkool endrogekoolwordenin
steedstoenemende mateindekalk-encementindustrie gebruiktalsvervanging
vanolie.
Overdetoekomst vanhetgebruik vanbruinkool indeGemeenschap kaninhet
algemeen hetvolgende wordengezegd :
-Waarvoldoende bruinkool beschikbaar iszaldetoepassing ervanalsgrondstof
voordeelektriciteitsopwekking inversterkte matewordenvoortgezet (vorral
inGriekenland ).
-Deproduktie vanbruinkoolbriketten zalafhangen vandemarktontwikkeling ,
d.w.z.vandevraagvoorhuishoudelijk gebruik,dieweliswaar naarverwachting
stabielismaarvanlandtotlandverschillen kanvertonen .Ontwikkelingsmogelijk -
hedenvoorbriketten zijnernogindestaalindustrie bijdeproduktie vanijzer-
spons.
-Bruinkoolcokes zalnaarverwachting intoenemende mateindeindustrie kunnen
wordengebruikt omdatalsresultaat vanonderzoek detoepasbaarheid kanworden
vergroot .Hetonderzoek spitstzichhiertoeopdewinning vanbijprodukten ,op
debereiding vanfijnecokes,opkwaliteitsverbeteringen enopdetoepassing ats
adsorptiemiddel .
-Voorpoederkool endrogekooldoenzichverdereontwikkelingsmogelijkheden in
deindustrie voor.

-7- Bijvoegsel A
-Watbetreftnieuwetoepassingen voorbruinkool kanwordengewezenopde
mogelijkheid vanvergassing envervloeiing ,waaraanuitgebreid onderzoek
wordtgedaan.Hetonderzoek concentreert zichhieropdevolgende zwaartepunten
-deproduktie vanmethanol-synthesegas volgenshethogetemperatuur-Winkler -
procédé.
-devervaariging vankunstmatig aardgas metwervelbedvergassing enwaterstof
alsvergassingsmiddel
-deverdereontwikkeling vandehydrerende vervloeiing .
Hetdoelvanaldezeprojecten iseenbasisteverschaffen ,waarbijnaargelang
vandeenergiepolitieke toestand ofvandeeconomische inzichten eenbeslissing
overhetoptimaal gebruik vanbruinkool kanwordengenomen.Bijdeomzettings-
processen wordenrendementen van5oto60%gehaald.Rentabiliteit vandeprocédés
is-metuitzondering vandeproduktie vanwaterstofhoudend synthesegas -nogniet
bereikt .
-Tenslotte valttevermelden ,datindeBondsrepubliek Duitsland Cinjuli)een
groteproefinstallatie ingebruikisgenomen waaropbasisvanbruinkool met
behulpvannucleaire proceswarmte methaan moetwordengeproduceerd .

BIJVOBGSEL B
I. ALGEMENE GEGEVENS OVER DEPRODUCTIE ENDETOEPASSING }VAN TURF
1.Vorming eneigenschappen
1.Turf iseenmateriaal vanwisselende .organische samenstelling ,datuit
overblijfselen vanplanten isontstaan .Hetgaat daarbij omdeeerste
fase vaninkoling ,dieonder afsluiting van lucht plaats vindt inge­
bieden dieverzadigd zijn met water .Dedaarbij ontstaande losse en
vezelige materie kanals overgangstoestand tussen natuurlijk plantaar­
digmateriaal enbruinkool worden beschouwd .Turf heeft -afhankelijk
van deinkolingsgraad envan desoort plantenvezels –eengeelachtige
tot donkerbruine kleur .
Dewatbetreft klimaat enligging gunstigste omstandigheden voor de
vorming vanvenen liggen indegematigde streken tussen de35s"fceen
70ste breedtegraad opbeide halfronden .Hetinkolingsproces verloopt
indeze gebieden relatief langzaam .Devorming vanhoogvenen van 5
tot8meter dikte duurt 10.000 tot12.000 jaar .
2.Methoden van turf winning
2.Deturfvenen bestaan voor 95%uitwater .Metdithoge watergehalte is
turf niet bruikbaar .Voor deaanvang van deeigenlijke turfwinning moe­
ten devenen daarom worden ontwaterd entoegankelijk worden gemaakt .
Deontwatering geschiedt door deaanleg vanafvoergreppels ,waardoor
hetwatergehalte vandeturf zakt van95%naar 85tot88%.Tijdens of
nadeontwatering moet indevenen eenwegen -ofspoorwegnet worden aan­
gelegd tenbehoeve van hetafvoeren van deturf .Voor deontwatering en
bijkomende voorbereidende werkzaamheden iseennaar verhouding lange tijd
van 5 "tot6jaar nodig endaarbij moeten hoge kosten worden gemaakt die
tebeschouwen zijn alseen soort voorinvestering voor hetbegin van de
eigenlijke turfproduktie .Devoorfinanciering van deze investeringen vormt
indeturfindustrie eeneconomisch probleem .
/

Bijvoegsel B
3.Deopdezevoorbereidende werkzaamheden aansluitende turfwinning kan
ofmetdehand(l)ofmachinaal geschieden .
Bijdemachinale produktie worden2methoden toegepast :
-deturfwordtgeproduceerd indevormvanplaggen,dieopdeopper­
vlaktevanhetveenofopdeafgegraven veenbodem wordenopgeslagen .
Doorhetdrogenaandeluchtwordthetwatergehalte vandeplaggen
totongeveer 35%teruggebracht .
–debovensteveenlaag (ongeveer 5cm)wordtafgefreesd (freesturf of
gemalenturf),endangeëgdomhetdrogensnellertedoenverlopen.
Bijeenvochtgehalte van45 "tot55%wordtdeturfverzameld (geoogst)
envoorlateretoepassing opgeslagen .Ditproduktieproces kanbijgoed
zomerweer eenaantalmalenwordenherhaald (2).Wanneerdeveenlaag
ergdikis,kandewinningtientallen jareninbeslagnemen,waarbij
delaagtoteenrestvan0,3nwordtafgegraven .
4.Debijdeturfwinning gebruikte machines zijnspeciale werktuigen die
dikwijls doordeturfbedri jvenzelfwerdenontwikkeld .Metnameinde
Finse,deRussische endeIerseturfindustrie werdhiervoor veelontwik­
kelingswerk verricht.Deontwikkeling iswatbetrefthettechnisch con­
ceptvandewinningsmachines vergevorderd ,maartochzijnernogpro­
blemen omdemachines optimaal aandetelkenswisselende omstandigheden
vandewinning *-vooralbijveneninbergachtig gebied–aantepassen.
5.Nabeëindiging vandeturfwinning wordtdeoppervlakte tenbehoevevan
deland–ofbosbouwincultuurgebracht.Debodemwordtdaarbijdiepdoor­
geploegd omdeondergrond metderestanten tevermengen .Terverrijking
wordenkalkenmineralen toegevoegd .Hetopdezewijzegecultiveerde land
kanalsweiland,voordegraanbouw ofvoordebosbouwwordengebruikt.
Bijgebruikvoordebosbouwontstaan mogelijkheden voordeproduktie van
alternatieve energie.
(1)Wegensdegeringebetekenis vandewinningmetdehandwordtdezein
detekstverdernietbehandeld .
(2)Deafhankelijkheid vandeturfproduktievanhetweerzorgtvoorernsti­
geproblemen tenaanzienvandeopslagendeononderbroken levering aan
decentrales .

-3- Bijvoegsel B
Hetaanplanten vansnelgroeiende bomenkanals"basisdienenvoorde
produktie vanbiomassa .InIerlandismennogaanhetonderzoeken
hoedaareendergelijk project moetwordenopgezet.
6.Hetincultuurbrengenvandeafgeveende terreinen betekentnietdat
daarmeeallemetdeturfwinning verbonden milieuproblemen alsopgelost
kunnenwordenbeschouwd .Hetomzetten vanveengebieden inland-enbos-
bouwterreinen heefttotgevolgdatnattegebieden verloren gaan,waar­
doordevoedingsbodem voorzeldzame plantenwordtvernietigd enookde
overlevingskansen vandeopnattegebieden aangewezen dierenwereld defi­
nitiefkunnenwordenverkleind .
Inenigeveengebieden vandeGemeenschap isdeturfwinning ommilieure-
denenzelfshelemaal verboden ,inanderegebieden wordenpogingen in
hetwerkgesteld deafgeveende terreinen weernattemaken,zodatde
voorhetHoogveen kenmerkende vegetatie erweerkanaanslaan.
3.Hetprodukt endetoepassing ervan
7.Deopindustriële schaalgewonnenturfkanvoorverschillende doeleinden
wordenaangewend ;debelangrijkste zijn:
-deniet-energetische benutting voorland-entuinbouw .Velekleineen
middelgrote turfbedri jvendrijven opdevervaardiging vanturfvoor
bemesting ,welkezelfsinternationaal wordtverhandeld (l).
(l)Ditterreinvandeturfindustrie komtinditrapportverdernietaan
deorde.Alleenterillustratie zijndein1980indeGemeenschap ge­
produceerde hoeveelheden landbouwturf hieronder vermeld (voorzover
hierovercijfersbeschikbaar waren):Gegevensin1000t
Groot-Bnttannie $00
Ierland 380
West-Duit sland 2000
Denemarken 110
Frankrijk 100

-4- Bi.ivoesrsel B
-Deenergetische benutting ,waarbijturfofwelrechtstreeks wordtver­
brand.ofweleerstwordtveredeld ,d.w.z.totbriketten ofcokeswordt
verwerkt .
Voorhetgebruikvanturfalsenergiebron doorverbranding zijndevolgen­
dekenmerken vanbelang :
Turfplaggen GemalenTurf
-Verbrandingswaarde 14.000KJ/kg8.000KJ/kg
-As 2-4% 2-4%
-Zwavel 0,5% 0,4%
-Water 30-35%45-55%
Degenoemdegetallenzijngemiddelden ;hogereenlagerewaarden komen
ookvoor.Vooralhetlagezwavelgehalte iseenvoorhetmilieuaantrek­
kelijkeeigenschap vandeturfbijdeverbranding .
Bijdeveredeling vanturftotbriketten ofcokesgaathetwatergehalte
omlaagendeverbrandingswaarde aanzienlijk omhoog.
Verbrandingswaarde Watergehalte
Turfbriketten 16-18.000KJ/kg10-11%
Turfcokes ong.31.000KJ/kg6-7%
Turfbriketten vindentoepassing bijderuimteverwarming ,terwijlturf–
cokeseenwaardevolle energiedrager isvoordemetaalindustrie ,omdat
dechemische reactiviteit belangrijk hogerisdandievansteenkoolcokes .
Beideveredelingsprodukten wordengeproduceerd voordeverkoop,d.w.z.
erzijnmarktenvoordieechtermeestallokalebetekenis hebben.
Bijdeveredeling vanturfismendelaatstetijdinIerlandaanhet
prqberenpellet^tevervaardigen ,diesoortgelijke eigenschappen hebben
alsbriketten enzichgoedzoudenlenenvoorhetstokenindeindustrie
eningroteverwarmingsinstallaties ;hiermee zouvoorturfeennieuween
interessant marktkunnenwordenontsloten .

-5- Bi.ivoegsel B
10.Bijhetgebruikvanturfalsenergiebron doorverbranding gaathethoofd­
zakelijk omdetoepassing inelektriciteitscentrales .Turfkanomecono­
mischeredenenslechtsoverkorteafstanden wordengetransporteerd .Het
moetinrelatief kleinecentrales indebuurtvandeproduktieplaats wor­
denverbruikt ,waarbijturfproducent encentrale hunactiviteiten zocoör-
dineren,datproduktie enverbruik inoverwicht zijn.
11.Voordeverbranding vanturfincentrales beschikt menweliswaar over
specialestookinstallaties ,maardetechnische ontwikkelingsmogelijkheden
zijnnognietuitgeput .Verbeteringen kunnennogwordenbereiktdoor:
–eenspeciale voordroging vandeturf,waardoor hetwatergehalte vanrond
50%kanwordenverlaagdtot2Ofo
–decycloonverbranding
-dewervelbedverbranding
-proefinstallaties ,waarindezetechnieken werdentoegepast ,leverenveel­
belovende resultaten op.
12.Naastdeontwikkeling vandetoepassing vanturfinelektriciteitscentrales
wordtdemogelijkheid bestudeerd turfookindeindustrie eningrotever­
warmingsinstallaties alsbrandstof tegebruiken .Daarbij moetennietalleen
nogtechnische problemen nogwordenoverwonnen ,maarookproblemen van
transport eninfrastructuur enhetisthansnogniettevoorzien ,welke
economische implicaties datheeft.
13.Afgezien vandemogelijkheid hetwarmtegebruik vanturfendeveredeling
indetoekomst optevoeren,zouturfookvergastofvloeibaar gemaakt
kunnenworden.Aandezemogelijkheid wordtvooralinFinland ,Zweden,de
USAenCanadagrotebetekenis gehecht.Hetonderzoek indierichting be­
vindtzichechternogindelaboratoriumfase .Rentabiliteit vaninstalla­
tiesopcommerciële schaalistenopzichte vandeproduktie opbasisvan
ruweoliewaarschijnlijk pasindeverretoekomst tebereiken .