GEMEENSCHAPPELIJK STANDPUNT (EG) Nr. 60/96 door de Raad vastgesteld op 27 september 1996 met het oog op de aanneming van Richtlijn 96/. . ./EG van het Europees Parlement en de Raad van . . . betreffende de bescherming van de consument inzake de prijsaanduiding van aan de consument aangeboden produkten (96/C 333/02)

HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, inzonderheid op artikel 129 A, lid 2,

Gezien het voorstel van de Commissie (1),

Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité (2),

Volgens de procedure van artikel 189 B van het Verdrag (3),

(1) Overwegende dat het van belang is de consumenten een hoog beschermingsniveau te garanderen en dat de Gemeenschap daartoe bijdraagt door middel van specifieke acties die het door de Lid-Staten gevoerde beleid inzake passende voorlichting aan de consumenten over de prijs van aan hen aangeboden produkten steunen en aanvullen;

(2) Overwegende dat de resolutie van de Raad van 14 april 1975 betreffende een eerste programma van de Europese Economische Gemeenschap voor een beleid inzake bescherming en voorlichting van de consument (4) en de resolutie van de Raad van 19 mei 1981 betreffende een tweede programma van de Europese Economische Gemeenschap voor een beleid inzake bescherming en voorlichting van de consument (5) voorzien in de vaststelling van gemeenschappelijke beginselen betreffende de prijsaanduiding;

(3) Overwegende dat deze beginselen zijn vastgesteld in Richtlijn 79/581/EEG (6) - voor bepaalde levensmiddelen - en in Richtlijn 88/314/EEG (7) - voor niet voor de voeding bestemde produkten;

(4) Overwegende dat door de band tussen de aanduiding van de prijs per meeteenheid van de produkten en de voorverpakking ervan in vooraf vastgestelde hoeveelheden of inhouden die met de op communautair niveau vastgestelde reeksen overeenstemmen, de toepassing van deze regeling uiterst ingewikkeld is gebleken; dat het derhalve, in het belang van de consument, nodig is deze band af te schaffen ten gunste van een nieuw vereenvoudigd mechanisme, zonder dat dit de regeling betreffende de normalisatie van de verpakkingen aantast;

(5) Overwegende dat de verplichte aanduiding van de verkoopprijs en de prijs per meeteenheid een aanzienlijke bijdrage levert tot een betere voorlichting van de consumenten, met name op het tijdstip van aankoop, aangezien zulks de consument op de eenvoudigste wijze optimale mogelijkheden biedt om de prijs van de produkten te beoordelen en te vergelijken, zodat hij op basis van eenvoudige vergelijkingen een weloverwogen keuze kan maken;

(6) Overwegende dat er derhalve een algemene verplichting zou moeten bestaan tot aanduiding van zowel de verkoopprijs als de prijs per meeteenheid voor alle produkten, met uitzondering van los verkochte produkten, aangezien de prijs daarvan niet kan worden bepaald voordat de verbruiker aangeeft hoeveel ervan nodig is;

(7) Overwegende dat de Lid-Staten kunnen besluiten de genoemde verplichting niet toe te passen voor produkten die in het kader van dienstverrichting worden geleverd, alsmede voor verkopen op veilingen en verkopen van kunstwerken en antiquiteiten;

(8) Overwegende dat er rekening mee dient te worden gehouden dat bepaalde produkten gewoonlijk worden verkocht in andere hoeveelheden dan 1 kg, 1 l, 1 m, 1 m² of 1 m³; dat het derhalve passend is de Lid-Staten de mogelijkheid te bieden om toe te staan dat de prijs per meeteenheid refereert aan een decimale breuk of een deelgetal van deze hoeveelheden of aan een andere enkelvoudige meeteenheid, rekening houdend met de aard van het produkt en de hoeveelheden waarin het gewoonlijk in de betrokken Lid-Staat wordt verkocht;

(9) Overwegende dat de verplichte aanduiding van de prijs per meeteenheid in bepaalde omstandigheden een te zware last kan vormen voor bepaalde kleine detailhandelszaken en dat daarom de Lid-Staten moeten kunnen beslissen deze verplichting in zulke gevallen niet toe te passen;

(10) Overwegende dat de Lid-Staten eveneens over de mogelijkheid moeten blijven beschikken een vrijstelling van de verplichte prijsaanduiding per meeteenheid te verlenen voor produkten bij welke deze prijsaanduiding geen betekenis zou hebben of verwarring zou kunnen stichten, bij voorbeeld wanneer de aanduiding van de hoeveelheid niet relevant is voor prijsvergelijking of indien verschillende produkten in een zelfde verpakking worden verkocht;

(11) Overwegende dat de Lid-Staten, teneinde de toepassing van de ten uitvoer gelegde regeling te vergemakkelijken, voor produkten die geen levensmiddelen zijn over de mogelijkheid beschikken een lijst op te stellen van de produkten of categorieën produkten die aan de verplichte aanduiding van de prijs per meeteenheid onderworpen blijven;

(12) Overwegende dat een regelgeving op communautair niveau kan zorgen voor een homogene en doorzichtige voorlichting ten behoeve van alle consumenten in het kader van de interne markt; dat de nieuwe, vereenvoudigde benadering tegelijkertijd voldoende en noodzakelijk is om deze doelstelling te verwezenlijken;

(13) Overwegende dat bijzondere aandacht moet worden besteed aan de kleine detailhandelszaken; dat de Commissie daartoe in haar verslag over de toepassing van deze richtlijn, dat zij uiterlijk vijf jaar na de bekendmaking ervan in het Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen moet uitbrengen, in het bijzonder rekening moet houden met de ervaring die de kleine detailhandelszaken met de toepassing van deze richtlijn hebben gehad, onder meer wat de tendensen en de technologische ontwikkelingen met betrekking tot verkoopmethodes betreft,

HEBBEN DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:

Artikel 1

Doel van deze richtlijn is te voorzien in de aanduiding van de verkoopprijs en de prijs per meeteenheid van de produkten die een verkoper aan de consument aanbiedt, teneinde de voorlichting aan de consument te verbeteren en een prijsvergelijking te vergemakkelijken.

Artikel 2

In deze richtlijn wordt verstaan onder:

a) verkoopprijs: de prijs die geldt voor een eenheid van het produkt of een gegeven hoeveelheid van het produkt;

b) prijs per meeteenheid: de prijs voor 1 kg, 1 l, 1 m, 1 m² of 1 m³ van het produkt;

c) los verkocht produkt: een produkt dat niet vooraf wordt verpakt en in tegenwoordigheid van de consument wordt gemeten of gewogen;

d) verkoper: iedere natuurlijke of rechtspersoon die produkten verkoopt of te koop aanbiedt in het kader van zijn handels-, beroeps- of bedrijfsactiviteit;

e) consument: iedere natuurlijke persoon die een produkt koopt voor doeleinden die niet onder zijn handels-, beroeps- of bedrijfsactiviteit vallen.

Artikel 3

1. Voor alle in artikel 1 bedoelde produkten worden de verkoopprijs en de prijs per meeteenheid aangeduid, waarbij voor de aanduiding van de prijs per meeteenheid het bepaalde in artikel 7 geldt.

2. De Lid-Staten kunnen besluiten lid 1 niet toe te passen op:

- produkten die bij een dienstverlening worden verstrekt,

- verkopen op een veiling, alsmede verkopen van kunstwerken en antiquiteiten.

3. Voor los verkochte produkten hoeft alleen de prijs per meeteenheid te worden aangeduid.

4. In reclame waarin de verkoopprijs van de in artikel 1 bedoelde produkten wordt vermeld, wordt ook de prijs per meeteenheid aangeduid, behoudens het bepaalde in artikel 7.

Artikel 4

1. De verkoopprijs en de prijs per meeteenheid moeten ondubbelzinnig, gemakkelijk herkenbaar en goed leesbaar zijn.

2. De verkoopprijs en de prijs per meeteenheid hebben betrekking op de eindprijs van het produkt volgens de door de Lid-Staten vastgestelde voorwaarden.

3. De prijs per meeteenheid heeft betrekking op een aangegeven hoeveelheid overeenkomstig de nationale en communautaire bepalingen.

Wanneer de nationale of de communautaire bepalingen de aanduiding van het netto gewicht en van het netto uitlekgewicht van bepaalde voorverpakte produkten voorschrijven, is het voldoende de prijs per meeteenheid van het netto uitlekgewicht aan te duiden.

Artikel 5

De Lid-Staten bepalen de toepassingswijze voor de prijsaanduiding (bij voorbeeld merken of etiketteren).

Artikel 6

De Lid-Staten mogen bepalen dat bij de prijs per meeteenheid verwezen wordt naar een decimaal veelvoud of een decimale fractie van de in artikel 2, onder b), genoemde hoeveelheden of naar een enkele eenheid van hoeveelheid die verschilt van de in artikel 2, onder b), genoemde eenheden, rekening houdend met de aard van het produkt en de hoeveelheden waarin het gewoonlijk in de betrokken Lid-Staat wordt verkocht.

Artikel 7

1. De Lid-Staten mogen vrijstelling verlenen van de verplichting tot aanduiding van de prijs per meeteenheid voor produkten waarbij een dergelijke aanduiding wegens de aard of de bestemming van de produkten niet significant zou zijn of verwarring zou kunnen veroorzaken.

2. De Lid-Staten mogen vrijstelling verlenen van de verplichting tot aanduiding van de prijs per meeteenheid van produkten waarvoor de verwijzing naar lengte, massa, oppervlakte of volume niet door nationale of communautaire bepalingen wordt opgelegd. Deze vrijstellingsmogelijkheid geldt met name voor per stuk of per eenheid verkochte produkten.

3. Met het oog op de toepassing van de leden 1 en 2 mogen de Lid-Staten voor niet voor de voeding bestemde produkten een lijst opstellen van de produkten of categorieën van produkten die aan de verplichte prijsaanduiding per meeteenheid onderworpen blijven.

Artikel 8

De Lid-Staten mogen bepalen dat de prijsaanduiding per meeteenheid voor andere dan los verkochte produkten, die in bepaalde kleine detailhandelszaken worden verkocht, onder voorbehoud van artikel 13 niet verplicht is als de verplichte aanduiding van de prijs per meeteenheid voor deze handelszaken een overmatige belasting zou meebrengen wegens het aantal te koop aangeboden produkten, de verkoopoppervlakte, de inrichting van de verkoopplaats, specifieke verkoopomstandigheden waar het produkt niet rechtstreeks toegankelijk is voor de consument of bepaalde handelsvormen, zoals bepaalde soorten ambulante handel.

Artikel 9

De Lid-Staten stellen vast welke sancties gelden voor overtredingen van de ter uitvoering van deze richtlijn vastgestelde nationale bepalingen en nemen de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat deze sancties worden toegepast. Deze sancties moeten doeltreffend, evenredig en afschrikkend zijn.

Artikel 10

1. De overgangsperiode van negen jaar, als bedoeld in artikel 1 van Richtlijn 95/58/EG van het Europees Parlement en de Raad van 29 november 1995 tot wijziging van Richtlijn 79/581/EEG inzake de bescherming van de consument op het gebied van de prijsaanduiding van levensmiddelen en van Richtlijn 88/314/EEG inzake de bescherming van de consument op het gebied van de prijsaanduiding van niet voor de voeding bestemde produkten (1), wordt verlengd tot de in artikel 12, lid 1, bedoelde datum.

2. Richtlijn 79/581/EEG en Richtlijn 88/314/EEG worden met ingang van de in artikel 12, lid 1, bedoelde datum ingetrokken.

Artikel 11

Deze richtlijn vormt, onverminderd de Verdragsverplichtingen, voor de Lid-Staten geen beletsel om bepalingen aan te nemen of te handhaven die uit het oogpunt van consumentenvoorlichting en prijsvergelijking gunstiger zijn.

Artikel 12

1. De Lid-Staten doen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen in werking treden om uiterlijk op . . . (*) aan deze richtlijn te voldoen. Zij stellen de Commissie daarvan onverwijld in kennis. Zij passen deze bepalingen toe vanaf die datum.

Wanneer de Lid-Staten deze bepalingen aannemen, wordt in die bepalingen naar de onderhavige richtlijn verwezen of wordt hiernaar verwezen bij de officiële bekendmaking van die bepalingen. De regels voor deze verwijzing worden vastgesteld door de Lid-Staten.

2. De Lid-Staten stellen de Commissie in kennis van de tekst van de bepalingen van intern recht die zij op het onder deze richtlijn vallende gebied vaststellen.

Artikel 13

De Commissie brengt uiterlijk drie jaar na de in artikel 12, lid 1, bedoelde datum aan het Europees Parlement en aan de Raad een uitvoerig verslag uit over de toepassing van deze richtlijn, in het bijzonder over de toepassing van artikel 8, en legt daarbij eventueel een voorstel voor.

Het Europees Parlement en de Raad bespreken op basis daarvan de bepalingen van artikel 8 opnieuw.

Artikel 14

Deze richtlijn treedt in werking op de dag van haar bekendmaking in het Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen.

Artikel 15

Deze richtlijn is gericht tot de Lid-Staten.

Gedaan te . . .

Voor het Europees Parlement De Voorzitter Voor de Raad De Voorzitter

(1) PB nr. C 260 van 5. 10. 1995, blz. 5.

(2) PB nr. C 82 van 19. 3. 1996, blz. 32.

(3) Advies van het Europees Parlement van 18 april 1996 (PB nr. C 141 van 13. 5. 1996, blz. 191), gemeenschappelijk standpunt van de Raad van 27 september 1996 en besluit van het Europees Parlement van . . . (nog niet verschenen in het Publikatieblad).

(4) PB nr. C 92 van 25. 4. 1975, blz. 2.

(5) PB nr. C 133 van 3. 6. 1981, blz. 2.

(6) PB nr. L 158 van 26. 6. 1979, blz. 19. Richtlijn laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 95/58/EG (PB nr. L 299 van 12. 12. 1995, blz. 11).

(7) PB nr. L 142 van 9. 6. 1988, blz. 19. Richtlijn laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 95/58/EG.

(1) PB nr. L 299 van 12. 12. 1995, blz. 11.

(*) 24 Maanden na de bekendmaking in het Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen.

MOTIVERING VAN DE RAAD

I. INLEIDING

1. De Commissie heeft de Raad op 17 juli 1995 een op artikel 129 A van het EG-Verdrag gebaseerd voorstel toegezonden voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende de bescherming van de consument inzake de prijsaanduiding van aan de consument aangeboden produkten.

2. Het Europees Parlement en het Economisch en Sociaal Comité hebben respectievelijk op 18 april 1996 en 20 december 1995 advies uitgebracht.

3. Op 24 juni 1996 heeft de Commissie een gewijzigd voorstel bij de Raad ingediend.

4. Op 27 september 1996 heeft de Raad overeenkomstig de procedure van artikel 189 B van het Verdrag zijn gemeenschappelijk standpunt vastgesteld.

II. DOELSTELLING

Dit voorstel is bedoeld om de regelgeving inzake prijsaanduiding voor produkten te vervangen door een eenvoudig systeem; de toepassing van deze regelgeving, die is ingevoerd bij Richtlijn 79/581/EEG wat levensmiddelen betreft en bij Richtlijn 88/314/EEG wat niet voor de voeding bestemde produkten betreft en waarvoor een overgangsperiode gold, is immers voor de Lid-Staten zeer moeilijk gebleken.

De oorspronkelijke overgangsperiode van zeven jaar is bij Richtlijn 95/58/EG verlengd tot negen jaar, d.w.z. tot en met 6 juni 1997.

Het nieuwe, vereenvoudigde systeem, waarin het verband tussen prijsaanduiding en het voorverpakken van produkten in vooraf bepaalde hoeveelheden of volumes is losgelaten, voorziet in de algemene verplichting om de verkoopprijs èn de prijs per meeteenheid aan te geven om de voorlichting van de consument aanzienlijk te verbeteren.

Overeenkomstig het voorstel zijn bepaalde verkoopsvormen uitgesloten of kunnen deze uitgesloten worden en mogen de Lid-Staten vrijstelling geven van de verplichting om de prijs per meeteenheid aan te geven indien zo'n aanduiding niet zinvol is; voor bepaalde kleine detailhandelszaken kan die verplichting onder bepaalde voorwaarden zes jaar worden uitgesteld.

III. ANALYSE VAN HET GEMEENSCHAPPELIJK STANDPUNT (De verwijzingen betreffen de tekst van het gewijzigde voorstel.)

Artikel 1

De woorden "indien relevant" zijn geschrapt ter wille van de duidelijkheid, omdat in artikel 3, lid 2, van het gemeenschappelijk standpunt de mogelijke uitzonderingen worden genoemd, en in artikel 7, lid 1 (voormalig artikel 6) de gevallen worden beschreven waarin de Lid-Staten vrijstelling mogen verlenen van de verplichting tot aanduiding van de prijs per meeteenheid.

Artikel 2

De Raad heeft er de voorkeur aan gegeven artikel 4, lid 2, betreffende de uiteindelijke prijs te handhaven.

Onder c) wordt onder de term "gemeten" ook het wegen van een produkt verstaan.

De kwestie van hoeveelheden die niet onder b) zijn genoemd, wordt geregeld in een nieuw artikel 6.

Artikel 3

De Raad heeft het raadzamer geacht de uitzonderingen alleen in dit artikel te behandelen en het voorts aan de Lid-Staten over te laten zulke uitzonderingen al dan niet toe te staan.

De Raad heeft er in lid 2 de voorkeur aan gegeven om

- zoals in lid 1, zowel naar de verkoopprijs als de prijs per meeteenheid te verwijzen;

- in het eerste streepje een algemene clausule in plaats van een lijst met concrete gevallen te handhaven;

- geen uitdrukkelijke uitzondering op te nemen voor ambulante verkopers, produkten die in vervoermiddelen worden verkocht en produkten in automaten, maar dit aan de afzonderlijke Lid-Staten over te laten, gezien het bepaalde in de artikelen 7 en 8 (voorheen 6 en 7);

- verkopen op een veiling, alsmede verkopen van kunstwerken en antiquiteiten op te nemen, omdat in sommige Lid-Staten voor verkopen op een veiling een taxatieprijs moet worden aangegeven.

Op particuliere verkopen is de richtlijn niet van toepassing, gezien de formulering van artikel 1 ("produkten die een verkoper aan de consument aanbiedt") en de definitie van "verkoper" in artikel 2.

Eén delegatie vond het niet strijdig met artikel 3 om de prijs van kostbare sieraden niet aan te geven. Voorts was zij van mening dat de Lid-Staten de mogelijkheid moeten hebben de prijsaanduiding niet in te voeren voor tweedehandsgoederen, en dat dit punt in de tweede lezing opnieuw moet worden besproken.

In lid 4 heeft de Raad de oplossing van het Parlement betreffende reclame overgenomen.

Artikel 4

Voor lid 2: zie opmerkingen bij artikel 2.

In lid 3 is een tekst over het netto uitlekgewicht toegevoegd ter wille van de duidelijkheid en vereenvoudiging.

Artikel 5 en nieuw artikel 6

De Raad heeft er de voorkeur aan gegeven in artikel 5 te verduidelijken dat de genoemde voorschriften betrekking hebben op praktische aspecten, en een nieuw artikel 6 toe te voegen betreffende andere hoeveelheden dan die welke in artikel 2, onder b), genoemd worden.

Het decimale veelvoud en de decimale fractie betekenen bij voorbeeld 100 kg (bouwmateriaal) of 100 g (kruiden), terwijl een enkele eenheid van hoeveelheid bij voorbeeld 0,75 l voor wijn of 450 g voor jam of voor per "pint" verkocht topbier betekent.

Artikel 7 (voormalig artikel 6)

In lid 1 zag de Raad, liever dan de term "geen betekenis zou hebben", een correctere term in bepaalde talen (in het Nederlands "niet significant zou zijn").

Het gebruik van de conditionalis "niet . . . zou zijn" in plaats van "is niet" leek logischer en heeft geen gevolgen voor de inhoud.

De formulering "verwarring kunnen veroorzaken" werd als zinvol beschouwd en daarom gehandhaafd, voor bij voorbeeld samengestelde produkten (toiletartikelen).

Tevens wilde de Raad lid 2 liever handhaven.

In lid 3 wilde de Raad de optieclausule liever handhaven.

Artikel 8 (voormalig artikel 7) en artikel 13 (nieuw)

Als een compromis tussen verschillende standpunten, waarvan twee volkomen tegengesteld (onmiddellijke toepassing van de richtlijn op kleine detailhandelszaken versus permanente vrijstelling van de richtlijn), heeft de Raad besloten tot een facultatieve vrijstelling; wel dient de Commissie drie jaar na de inwerkingtreding van de richtlijn uitgebreid verslag uit te brengen over de toepassing van de richtlijn, met name van artikel 8, eventueel vergezeld van een voorstel, en dient op basis daarvan artikel 8 opnieuw door het Parlement en de Raad te worden besproken.

Wat de voorwaarden betreft voor het niet toepassen van de richtlijn op kleine detailhandelszaken heeft de Raad het logischer geacht alle factoren in kwestie (aantal verkochte produkten, enz.) te beschouwen als een overmatige belasting of daartoe bijdragend. Hij hechtte daarbij tevens belang aan de specifieke verkoopomstandigheden waarbij de consument niet rechtstreeks toegang heeft tot het produkt. Ambulante handel werd gehandhaafd als voorbeeld voor een bepaalde vorm van handel.

Artikel 10 (voormalig artikel 9)

De Raad heeft de door het Parlement voorgestelde oplossing overgenomen.

Artikel 11 (nieuw)

Net als bij voorgaande richtlijnen heeft de Raad een minimumclausule opgenomen.

Artikel 12 (voormalig artikel 10)

De Raad heeft de uiterste termijn van het Parlement overgenomen.

Preambule

De Raad heeft de overwegingen aangepast en vereenvoudigd en geen overwegingen opgenomen die niet met de artikelen corresponderen.

Van de door het Europees Parlement voorgestelde en door de Commissie overgenomen overwegingen heeft de Raad de overwegingen 1, 8 en 20 niet in aanmerking genomen. De wijziging van overweging 2 wordt, althans gedeeltelijk, gedekt door de overwegingen 5 en 12.

Amendementen van het Parlement die de Commissie niet heeft overgenomen De Raad heeft geen rekening gehouden met die amendementen.