A4-0414/96

Resolutie over de bosbouwstrategie van de Europese Unie

Het Europees Parlement,

- gezien artikel 138 B, tweede alinea van het EG-Verdrag,

- gelet op artikel 50 van zijn Reglement,

- geconstateerd hebbend dat geen enkel met dit initiatief vergelijkbaar voorstel wordt voorbereid noch is opgenomen in het jaarlijks programma van de wetgevende werkzaamheden,

- gezien het in opdracht van het Europees Parlement door EUROFOR uitgebrachte rapport en de door de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling georganiseerde hoorzitting,

- gezien de ontwerp-resoluties van de leden Ephremidis en Theonas over bosbranden in Griekenland (B4-0051/94), Fernández-Albor over het betrekken van de burgers bij de herbebossing van door bosbranden getroffen gebieden (B4-0186/94) en Sánchez García over een bosbouwstrategie voor de Canarische Eilanden (B4-0462/94),

- gezien het verslag van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling en de adviezen van de Begrotingscommissie, de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid en de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming (A4-0414/96),

I. vraagt de Commissie om op basis van de artikelen 43, 130 S en 235 van het EG-Verdrag, binnen een termijn van twee jaar vanaf de datum dat deze resolutie door het Europees Parlement aangenomen wordt, een voorstel van wetgeving voor een Europese strategie voor de bosbouw in te dienen, aan de hand van de volgende aanbevelingen:

A. BEGINSELEN EN DOELSTELLINGEN VAN HET VOORSTEL

1. Bossen vormen een van de belangrijkste natuurlijke reserves waarover Europa beschikt. Indien zij verantwoord worden beheerd en verzorgd, kunnen op basis van een marktgerichte aanpak voor onbepaalde tijd goederen en diensten worden geleverd.

Gezien de betekenis van de bosbouwsector als bron van werkgelegenheid en rijkdom in de EU, dient het commerciële gebruik van de bossen in het kader van de bosbouwstrategie van de EU een prioriteit te vormen die moet worden geïntegreerd met het gebruik van de bossen voor andere doelen. De bosbouwstrategie dient te berusten op erkenning van de diversiteit van de Europese bossen, van de talrijke functies die ze vervullen en van de noodzaak van ecologische, economische en sociale duurzaamheid.

2. De coördinatie van het beleid van de lid-staten dient gebaseerd te zijn op toepassing van het subsidiariteitsbeginsel. Afhankelijk hiervan moet het vertrekpunt voor de bosbouwstrategie van de EU bestaan uit een duidelijker omschrijving van de nationale beleidsvormen in de EU (alsook van EVA en MOEL) in het kader waarvan op nationaal en internationaal vlak doelen worden gesteld, duidelijk opnieuw de bevoegdheden van de EU en de lid-staten worden afgebakend met nauwkeurig omschreven procedures voor technische samenwerking op de geëigende niveaus, en verband wordt gelegd tussen bosbouwstrategie en overheidsbeleid zoals milieubeleid en plattelandsbeleid.

3. De bosbouwstrategie moet de resolutie eerbiedigen die de EU en haar lid- staten goedgekeurd hebben naar aanleiding van de verklaring van Rio en de resoluties van Helsinki.

4. De bosbouwstrategie van de EU moet rekening houden met het feitelijk gegeven dat de Europese bossen voor het grootste deel eigendom zijn van de miljoenen bosbezitters, die moeten zorgen voor een multifunctioneel beheer van de bossen, dat het blijvend bestaan van het potentieel aan natuurlijke rijkdommen waarborgt die een bos herbergt; de eigendomsrechten van de bezitters van bossen moeten worden gerespecteerd.

B. VOOR TE STELLEN MAATREGELEN

5. De Commissie zou voorstellen moeten doen voor geschikte instrumenten en andere middelen die gebruikt kunnen worden op het niveau van de Gemeenschap, de lid-staten en de regio's, in het belang van de samenhang en wederzijdse aanvulling van het beleid, om beleidsvormen te ontwikkelen op de drie voornaamste terreinen, namelijk bescherming, gebruik/ontwikkeling en uitbreiding van de bosrijkdom, in de zin van de beschrijving die hier volgt:

Bescherming

6. De beschadiging van het bos blijft een ernstig probleem in Europa. De Commissie wordt verzocht om overal waar nodig, maatregelen tegen erosie en ontbossing voor te stellen, de economische en biologische waarde van de nog bestaande bossen te beschermen en te behouden en de rol te versterken die zij spelen bij het behoud van het evenwicht op het platteland, en daarbij bijzondere aandacht te geven aan specifieke regio's waaronder berggebieden, erop toe te zien dat de richtlijnen van de Gemeenschap voor vermindering van de vervuilende stoffen in de atmosfeer wel degelijk toegepast worden, en een grootschalige evaluatie van de gezondheidstoestand van de bossen te maken, om de middelen voor behoud van de genetische en biologische rijkdom van de bossen en de bestrijding van planteziekten uit te breiden, vooral met de mogelijkheden van een geïntegreerde biologische strijd. Voorts dient waar nodig nadruk te worden gelegd op bescherming van de bodem in de bossen tegen verdichting en erosie via aangepaste selectieve kapmethoden, alsook op maatregelen inzake aangepaste aanwas en herbebossing, met name door bevordering van gemende bossen op geschikte lokaties.

7. Er moet speciale aandacht aan de bescherming van de bossen tegen brand besteed worden. De Commissie zou meer in het bijzonder moeten voorstellen de begrotingskredieten voor verordening (EEG) nr. 2158/92 ((PB L 217 van 31.7.1992, blz. 3.)) aan te passen aan de reële behoeften volgens de algemene beschermingsplannen van de lid-staten, wanneer eenmaal alle noodzakelijke maatregelen zijn genomen op het niveau van de lid-staten, regionale overheden en boseigenaren; ze zou het gebruik van de middelen uit de verschillende Structuurfondsen beter moeten coördineren; prioriteit moeten geven aan de financiering van studiewerk naar de oorzaken van bosbranden, hun voorkoming, daarnaast opleiding en onderzoek; voorwaarden voorstellen waarop ze steun verleent voor de herbebossing van afgebrande bossen; de mogelijkheden moeten bestuderen om beter overleg te plegen over bestrijdingsmiddelen; onderzoeken of het afsluiten van privé-verzekeringen als voorwaarde voor Europese steunverlening positieve effecten kan hebben en geen discriminatie en oneerlijke concurrentie tussen de Europese boseigenaars tot gevolg heeft.

Gebruik en ontwikkeling

8. De voornaamste functies van het bos zijn het economisch gebruik, het belang voor het milieu en de recreatieve functie, die elkaar niet uitsluiten maar dikwijls in dezelfde bosgebieden gecombineerd worden.

9. De Commissie wordt verzocht aanpassing voor te stellen van de overeenkomstige doelstellingen en maatregelen, vooral verordening (EEG) nr. 1610/89 ((PB L 165 van 15.6.1989, blz. 3.)), op de reële behoeften aan steun voor beheer en ontginning van het bosbestand, met inbegrip van ontwikkeling van en steun aan bosgrond op boerderijen, en goede technische bijstand voor de boseigenaars, zodat er een leefbaar economisch beheer tot stand komt dat het principe van duurzame ontwikkeling eerbiedigt.

10. De Commissie wordt verzocht om het bos en de economische activiteiten die ermee samenhangen als essentiële elementen van het beleid voor de ontwikkeling van het platteland te beschouwen; ze zou de toepassing van verordening (EEG) nr. 867/90 ((PB L 91 van 6.4.1990, blz. 7.)) moeten uitbreiden door de economische competitiviteit van bosbouw en houtbewerking op Europees niveau te verbeteren; ook het gebruik van kleine houtmaten moet aangemoedigd worden, van de ene kant voor industrieel gebruik, gezien de afscheiding van koolstof, en van de andere kant voor de produktie van energie in gedecentraliseerde energie-opwekkingssystemen ter vervanging van niet- hernieuwbare energiebronnen.

11. De Commissie dient voorstellen op te nemen voor een doelmatige bevordering van de houtsector op Europees niveau. Deze dienen plannen te bevatten ter stimulering van het gebruik van hout in de bouw en in andere industrieën en waarde toe te voegen aan biomassa, met name voor de produktie van energie en nieuwe producten. Het wezenlijke kwaliteitsbeleid dat hierbij hoort, kan resulteren in het gebruik van een Europees kwaliteitslabel. Bijzondere aandacht verdient eveneens de ontwikkeling van in deze sector werkzame MKB's en te dien einde moet een Europese campagne ter bevordering van hout en houtprodukten worden georganiseerd.

Uitbreiding

12. Uitbreiding van de bosrijkdommen dient te geschieden op een gezonde economische grondslag, die het mogelijk maakt de biodiversiteit en het traditionele landschap te ontzien en die bijdraagt tot voorkoming van erosie en ontbossing. Zo'n beleid moet meer bepaald gelegenheid bieden tot duurzaam beheer van bosbestanden in landbouwgebieden en de bijbehorende beheersprogramma's van het type ontwikkelingsplan voor dergelijke kleine bosbestanden te steunen; de Commissie zou ook het bieden van adviesdiensten, informatie en vorming aan bosbezitters en landbouwers in overweging moeten nemen.

13. Bij de uitvoering van de maatregelen die onder punt 2 beschreven worden, moet de Commissie in ieder geval ook een reeks begeleidende maatregelen voorzien, meer bepaald:

i. daadwerkelijke verwezenlijking van het informatie- en communicatiesysteem voor de bosbouw (EFICS), dat ook gegevens over de prijs van de verschillende soorten rondhout bevat; de bosbouwsector moet ook zeer spoedig besprekingen aanvatten over het nut van een Europese inventaris van het bosbestand per land en per regio, die de Unie de nodige gegevens zou verschaffen om een duurzaam beheer van haar bosrijkdommen te kunnen blijven verzekeren,

ii. meer uitgebreide maatregelen en coördinatie op Gemeenschapsniveau ter bevordering van het onderzoek van ecosystemen in de bossen en met name van de oorzaken van schade (insecten, ziekten en vervuilende stoffen in de atmosfeer), de invloed van bosbouwpraktijken op de biodiversiteit, alsook de bijdrage hiervan aan het economische en milieuevenwicht in plattelandsgebieden en nabijgelegen stedelijke gebieden,

iii. onderwijs en vorming moeten ondersteund worden, vooral door uitwisseling van kennis van de bosbouwmethoden tussen de lid-staten, naast informatie en bewustmaking van het publiek over de talrijke functies van het bos; de oprichting van een Europese bosbouwschool dient te worden overwogen; de bevordering van hout als een milieuvriendelijk, hernieuwbaar produkt dient te worden gestimuleerd,

iv. de ontwikkeling van de economische en sociale belangen van de bossen, waarin een aanpassing van het gebruik van bosbouw- en houtprodukten aan de behoeften van de markt wordt samengevat. Rol en waarde van de bossen voor toerisme, recreatie, gezondheid en watervoorziening dienen te worden erkend, zonder het economische gebruik van de bossen nodeloos aan banden te leggen.

14. In het vooruitzicht van de uitbreiding van de EU verdienen de problemen van de bossen in Midden- en Oost-Europa thans speciale aandacht. De uitvoering van de programma's PHARE en TACIS moet op de toekomstige opname in het bosbestand gericht zijn, en de principes en doelstellingen van de Europese bosbouwstrategie moeten daarbij als richtbaken dienen. Voorts dient in het kader van een nieuwe bosbouwstrategie van de EU rekening te worden gehouden met de gevolgen die uitbreiding van de EU heeft voor de begroting.

15. In institutioneel opzicht moet de Commissie voorstellen de rol van het Permanent comité voor de bosbouw uit te breiden zodat het het voornaamste instrument voor de coördinatie van de verschillende bosbouwaangelegenheden wordt. Ze wordt ook verzocht om een raadgevend comité bosbouw op te richten, wat ze al in 1995 voor het Europees Parlement aangekondigd heeft. En ten laatste wordt ze verzocht om bij haar diensten een samenhangend administratief kader in te stellen waarmee een logische, rationele en doorzichtige verdeling van de bevoegdheden en taken tussen de eenheden mogelijk wordt die zich met bosbouwstrategie bezighouden, zodat er een einde komt aan de versnippering van bevoegdheden en de gebrekkige coördinatie en organisatie bij de EU in bosbouwaangelegenheden.

16. Op internationaal niveau zou de Europese Unie een actieve rol moeten spelen in de handelsbesprekingen over de problemen in de bosbouwsector; ze moet de opvattingen in verband met bosbouw coördineren, zodat er rekening mee gehouden wordt in de verschillende vormen van algemeen handelsbeleid van de Unie.

17. De Commissie moet ook een doelmatig beleidsplan voorleggen om ecologische en sociale dumping bij de invoer van hout in de EU te bestrijden.

18. De Commissie moet samen met de lid-staten voorstellen doen om zich actief te blijven inzetten voor een internationale overeenkomst voor blijvende bescherming en duurzaam beheer van de bossen.

19. De Commissie moet bezien hoe een internationaal erkend certificatiesysteem voor het duurzaam beheer van bosbestanden kan worden opgezet. Het certificatiesysteem moet doorzichtig zijn, doelgericht, niet-discriminerend, en rekening houden met de specifieke kenmerken van elk land in biologisch, sociaal-economisch en milieu-opzicht, en ook het eigendomsysteem voor het bosbezit; de certificatie moet volledig beantwoorden aan haar doelstelling, te weten bevordering van economisch, sociaal en milieutechnisch duurzaam gebruik van de bossen, in het kader waarvan nationale, EU- en internationale wetgeving volledig wordt gerespecteerd.

20. Wat betreft het bosbeheer buiten de Europese Unie wordt de Commissie verzocht voorstellen in te dienen voor een geïntegreerde internationale strategie voor het behoud, zowel in kwalitatief als in kwantitatief opzicht, en duurzaam beheer van de bossen, die voorziet in de nodige financiële steun en technische bijstand om de belanghebbende landen hun bosbestanden te helpen bewaren en beheren op een duurzame manier met inachtneming van de rechten en behoeften van de autochtone en inheemse volkeren, die vanaf het begin bij bosbouwprojecten betrokken moeten worden en bij de programma's voor de ontwikkeling van de bosbouw baat moeten vinden.

C. FINANCIERING

21. Voor de invoering van een samenhangende en gecoördineerde bosbouwstrategie van de Gemeenschap moet de Commissie, in het belang van de doorzichtigheid van de begroting, een gereorganiseerde presentatie van de verschillende beleidsonderdelen ten voordele van de bosbouw in de begroting voorstellen, om de inschrijving van de uitgaven op de EU- begroting te rationaliseren en de huidige versnippering over verschillende begrotingslijnen die met bosbouw te maken hebben, op te heffen.

22. De Commissie moet in eerste instantie een inventaris van de bestedingen opmaken die de EU de laatste tien jaar daadwerkelijk voor de bosbouw gebruikt heeft op grond van de verschillende maatregelen en beleidsvormen die met bosbouw te maken hebben. De financiële evaluatie moet, voor zover mogelijk, vergezeld gaan van een technische evaluatie (kosten-batenanalyse), en op grond daarvan kunnen er dan budgettaire beleidskeuzen voorgesteld worden die overeenstemmen met de prioriteiten in de verschillende beleidsonderdelen, terwijl de hand wordt gehouden aan het subsidiariteitsbeginsel bij de financiering van de bosbouwactiviteiten in de EU.

II. is van mening dat moet worden onderzocht of in het Europees Parlement een subcommissie bosbouw kan worden opgericht.

III. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie.