Nr. C 319/10 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 30. 11. 87 
Advies inzake het voorstel voor een richtlijn van de Raad tot coördinatie van de wettelijke 
en bestuursrechtelijke bepalingen betreffende de verplichte liquidatie van ondernemingen in 
het directe-verzekeringsbedrijf (*) 
(87/C 319/04) 
De Raad heeft op 5 februari 1987 besloten, overeenkomstig de bepalingen van artikel 198 
van het Verdrag, het Economisch en Sociaal Comité advies te vragen over het bovengenoemde 
voorstel. 
De Afdeling voor industrie, handel, ambacht en diensten, die met de voorbereiding van de 
werkzaamheden op dit gebied was belast, heeft haar advies op 2 september 1987 goedgekeurd. 
Rapporteur was de heer Cortois. 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft tijdens zijn 248e zitting (vergadering van 
23 september 1987) het volgende advies uitgebracht, dat met algemene stemmen is goed­
gekeurd : 
Inleiding 
Het onderhavige richtlijnvoorstel is een aanvulling op 
de eerste coördinatierichtlijnen betreffende de toegang 
tot de uitoefening van respectievelijk het schadeverzeke­
ringsbedrijf (73/239/EEG) en het levensverzekerings­
bedrijf (70/267/EEG) welke onder meer de vereiste van 
een vergunning voorzien. 
Het richtlijnvoorstel brengt, in het vooruitzicht van de 
interne markt op het stuk van het verzekeringswezen, 
een coördinatie tot stand van de nationale regelingen 
die van toepassing zijn wanneer de vergunning van een 
verzekeringsonderneming wordt ingetrokken in de lid­
staat van het hoofdkantoor of wanneer de voorwaarden 
daartoe vervuld zijn. In deze beide gevallen schrijft het 
voorstel de verplichte liquidatie voor, onder toezicht 
van de bevoegde instanties van deze lid-staat. 
Naargelang er al dan niet sprake is van insolvabiliteit 
gelden onderscheiden procedures, respectievelijk de bij­
zondere verplichte liquidatie en de gewone verplichte 
liquidatie. 
Het voorstel van richtlijn behelst in beide gevallen het 
dubbele beginsel van de eenheid en de universaliteit van 
de procedure, d.w.z. dat de gehele liquidatie, enerzijds, 
wordt doorgevoerd onder toezicht van de autoriteiten 
van de lid-staat waar het hoofdkantoor is gevestigd en 
dat zij, anderzijds, gevolgen heeft voor alle vestigingen 
in de Gemeenschap. 
Dit gegeven zijnde heeft het voorstel dan ook tot hoofd­
doel een bijzondere bescherming te bieden aan de verze­
keringnemers in geval van intrekking van de vergunning 
(gewone verplichte liquidatie) of ingeval de insolvabili­
teit van de onderneming is gebleken, of waarschijnlijk 
is (bijzondere verplichte liquidatie). 
Daartoe voorziet het richtlijnvoorstel het vormen van 
gescheiden vermogens schadeverzekering en levens-
(J) PB nr. C 71 van 19. 3. 1987, blz. 5. verzekering die bij voorrang zijn voorbehouden aan 
deze schuldeisers en, om sociale redenen, in tweede 
instantie, aan vorderingen van werknemers. 
Van de activa die deze vermogens uitmaken dient in 
iedere vestiging een register te worden bijgehouden 
onder toezicht van de controle-autoriteiten van het land 
van vestiging. Het bedrag van de geregistreerde activa 
moet te allen tijde minstens gelijk zijn aan dat van de 
technische voorzieningen. Aangezien het onderhavige 
voorstel voor een richtlijn en het richtlijnvoorstel over 
de jaarrekeningen van verzekeringsmaatschappijen 
uiteraard met elkaar nauw verband houden, zou de 
Commissie ervoor dienen te zorgen dat de beide voor­
stellen op dit punt overeenkomen. 
Beklemtoond dient ten slotte te worden dat het voorstel 
de toepassing van een aantal beginselen en werkwijzen 
in alle lid-staten beoogt, doch geen volledige harmonisa­
tie van de liquidatiewetgeving. 
Algemene beschouwingen 
1. Het Comité onderschrijft het doel van de Commis­
sie om langs een specifieke richtlijn betreffende de ver­
plichte liquidatie van verzekeringsondernemingen, de 
verzekerden in een dergelijke situatie te beschermen en 
aldus bij te dragen tot het vertrouwen dat noodzakelijk 
is om een interne markt voor het verzekeringswezen 
tot stand te brengen. Een specifieke bescherming is 
inderdaad gewettigd door de eigen kenmerken van het 
verzekeringsbedrijf waarin de onderneming met de 
premies van de verzekerden reserves aanlegt en daaraan 
beantwoordende activa vormt, ten behoeve van latere 
en wisselvallige betalingsverplichtingen. 
1.1. Het Comité dringt tegelijkertijd, in het belang 
van de verzekerden, aan op de versterking van het 
preventief beleid, onder meer door nog betere samen­
werking tussen de toezichthoudende autoriteiten. 
30. 11. 87 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 319/11 
Op die wijze moeten telkens het mogelijk is, tijdig 
saneringsmaatregelen zoals portefeuilleoverdrachten en 
interne correcties worden doorgevoerd, zodat de ver­
plichte liquidatie kan vermeden worden. 
Liquidatie is naar het oordeel van het Comité immers 
een ultieme noodmaatregel om te vermijden dat de 
verzekerden nog meer schade zouden oplopen. 
Het voorkomingsbeleid is derhalve van nog door­
slaggevender belang voor het tot stand brengen van het 
noodzakelijke vertrouwen voor de interne verzekerings-
markt. 
2. Het Comité vestigt de aandacht op het feit dat de 
toepassing van de beginselen van eenheid en universali­
teit van de liquidatieprocedure die in het voorstel van 
richtlijn is voorzien, bij gebrek aan een algemene Eu­
ropese conventie inzake het faillissementsrecht, op dit 
punt soms aanzienlijke wijzigingen in de nationale wet­
gevingen noodzakelijk maakt, precies zoals in het geval 
van de liquidatierichtlijn kredietinstellingen (COM(85) 
788 def.), waarover het eerder advies uitbracht. 
2.1. Het Comité wijst er tevens op dat het begrip 
„verplichte liquidatie" zoals dat in het voorstel van 
richtlijn wordt gehanteerd, niet samenvalt met het fail­
lissement, zoals dat in het recht van de meeste lid-staten 
voorkomt. 
Daar waar het faillissement een rechterlijke beslissing 
veronderstelt, kan de verplichte liquidatie voorzien in 
het voorstel van richtlijn ook worden uitgesproken door 
een administratieve instantie, namelijk de toezichthou­
dende autoriteit. 
3. Het Comité kan instemmen met de grote lijnen 
van de liquidatieprocedures voorzien in het richtlijn­
voorstel houdende: 
— in geval van gewone liquidatie in essentie: 
a) de normale beëindiging van de lopende overeen­
komsten, 
b) de regeling van de plaatsgevonden schade­
gevallen bij een administratiekantoor, en 
c) daar waar het mogelijk is de overdracht van 
portefeuille; 
— in geval van bijzondere verplichte liquidatie: 
a) de ontbinding van de lopende schade­
verzekeringsovereenkomsten en toelating van de 
verzekerden tot de afgezonderde activa schade­
verzekering tenzij een portefeuille-overdracht 
heeft plaatsgevonden; b) de overdracht van de levensverzekeringsporte­
feuille — eventueel met proportionele verminde­
ring van alle verbintenissen, bij gebrek waaraan 
de verzekerden een vordering bekomen op de 
afgezonderde activa levensverzekering ten be-
lope van het totale bedrag aan wiskundige voor­
zieningen en alle overige aan hun overeenkomst 
verbonden voordelen. 
— Voor beide soorten verzekeringen stelt het 
richtlijnvoorstel de rangorde vast waarin de 
schuldeisers worden toegelaten tot de verde­
ling van de afgezonderde activa. 
— Het Comité kan instemmen met de voorge­
stelde rangorde, die prioriteit toekent aan 
de schadeclaims van de verzekeringnemers, 
enerzijds, en de vorderingen uit hoofde van 
levensverzekering, anderzijds, (artikel 19, 
lid 1 b en lid 2 b). 
4. De eenheid van procedure houdt o.m. in dat in 
de ganse Gemeenschap de verzekerden in geval van 
verplichte liquidatie vergoed worden uit de sa­
mengevoegde afgezonderde activa van alle vestigingen 
in de Gemeenschap. 
Het Comité wijst in dat verband op de noodzaak om 
in de lid-staten, ter zelfder tijd te komen tot een coördi­
natie van de regels voor de berekening van de technische 
voorzieningen welke bepalend zijn voor de activa die 
bij iedere vestiging dienen geregistreerd te zijn. 
Bijzondere opmerkingen 
1. Artikel 1 - Toepassingsgebied 
Het Comité stelt vast dat er nog geen duidelijkheid 
bestaat over de wijze waarop het richtlijnvoorstel zal 
worden toegepast op de Lloyd's, hoewel deze binnen 
het toepassingsgebied vallen. 
Het dringt erop aan dat hierin spoedig klaarheid wordt 
gebracht. 
2. Artikel 2 - Register 
Het Comité neemt akte van de toelichting van de Com­
missie betreffende de aard van de door de verzekerings­
ondernemingen bij te houden registers. 
Het dringt erop aan dat de concrete uitwerking van de 
reglementering ter zake effectief rekening houdt met 
de vereiste soepelheid in verband met de vorm en de 
periodiciteit van de registers waarvoor onder meer in-
formatica-apparatuur kan aangewend worden, dit om 
de administratiekosten zo laag mogelijk te houden. 
Nr. C 319/12 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 30. 11. 87 
3. Artikel 5.2 - Aanstelling van een liquidator 4. Artikel 12, lid 3 - Bijzondere verplichte liquidatie 
Het Comité suggereert omwille van de duidelijkheid, 
de volgende formulering van de tweede zin: 
„Wanneer de toezichthoudende autoriteit vaststelt 
dat deze organen niet op bevredigende wijze tot 
liquidatie overgaan of dat daaromtrent gegronde 
vrees bestaat, kan zij op eigen initiatief of op ver­
zoek ..." Het Comité is van mening dat, in het belang van de 
verzekerden in de lid-staten waar bijkantoren zijn ge­
vestigd, deze lid-staten steeds aanspraak dienen te kun­
nen maken op de benoeming van een adjunct-liquidator 
wanneer het totaal verzekerd bedrag een zekere omvang 
bereikt. 
Gedaan te Brussel, 23 september 1987. 
De Voorzitter 
van het Economisch en Sociaal Comité 
Alfons MARGOT