Bekendmaking van een mededeling van de goedkeuring van een standaardwijziging van een productdossier voor een naam in de wijnsector als bedoeld in artikel 17, leden 2 en 3, van Gedelegeerde Verordening (EU) 2019/33 van de Commissie

(2022/C 203/05)

Deze mededeling wordt bekendgemaakt overeenkomstig artikel 17, lid 5, van Gedelegeerde Verordening (EU) 2019/33 van de Commissie (1).

MEDEDELING VAN EEN STANDAARDWIJZIGING DIE VAN INVLOED IS OP HET ENIG DOCUMENT

“Achterhoek - Winterswijk”

PDO-NL-02402-AM01

Datum van de mededeling: 22.2.2022

BESCHRIJVING VAN EN REDENEN VOOR DE GOEDGEKEURDE WIJZIGING

1. Aan de rassenlijst zijn twee rassen toegevoegd, te weten Chardonnay B en Cabaret Noir N

Bij de producenten zijn de rassen Chardonnay B (vitits Vinifera) en Cabaret Noir N (kruising van Vitis Vinifera en andere soorten van het geslacht Vitis), zoals mogelijk is volgens de recent vernieuwde CMO in productie. De twee rassen zijn nu toegevoegd aan de lijst van druivenrassen.

Om aan te sluiten bij de praktijk en omdat de recent vernieuwde CMO hiervoor de mogelijkheid biedt - toestaan van gebruik van druivenrassen die voortkomen uit een kruising van Vitis Vinifera en andere soorten van het geslacht Vitis - zijn respectievelijk de rassen Chardonnay B en Cabaret Noir N toegevoegd aan de lijst van druivenrassen.

De rassen Cabaret Noir N en Chardonnay B. zijn tevens toegevoegd aan de beschrijving onder de verschillende van toepassing zijnde wijncategorieën/wijntypes:

Het ras Cabaret Noir N is toegevoegd voor de volgende wijnen:

Wijncategorie 1: WIJN : Rode wijn droog fruitig of zoet

Wijncategorie 1: WIJN: Rode wijn Barrique

Wijncategorie 1: WIJN: rosé wijn volfruitig

Wijncategorie 3: LIKEURWIJN, rood

Wijncategorie 9: PARELWIJN waaraan koolzuurgas is toegevoegd , rosé

Het ras Chardonnay B is toegevoegd voor de volgende wijnen:

Wijncategorie 1: WIJN: witte wijn droog fruitig of zoet

Wijncategorie 1: WIJN: witte wijn Barrique

Wijncategorie 1: WIJN: rosé wijn volfruitig

Wijncategorie 5: MOUSSERENDE KWALITEITSWIJN, wit

Wijncategorie 9: PARELWIJN waaraan koolzuurgas is toegevoegd , rosé

Wijncategorie 15: WIJN uit ingedroogde druiven, wit

Wijncategorie 16: WIJN uit overrijpe druiven, wit

2. Wijziging als gevolg van de huidige praktijk

Beschrijving

Aan Wijncategorie 5: Mousserende kwaliteitswijn, wit, volfruitig is als aanvulling op het wijnbereidingsprocedé onderstaande zin toegevoegd:

Het maken van blanc de noir van rode druiven.

Motivatie:

Als gevolg van de gangbare praktijk bij de bereiding van Mousserende kwaliteitswijn, wit, volfruitig is het gebruik van Pinotin N bij het maken van blanc de noir van rode druiven aan het procedé toegevoegd.

Oude tekst:

Wijncategorie 5: Mousserende kwaliteitswijn, wit, volfruitig

Koude fermentatie onder de 18C (uitzonderingen: temperatuur verhoging in het begin van de gisting voor wijnen die moeilijk gisten)

Tweede gisting in de fles met de traditionele methode

Nieuwe tekst:

Wijncategorie 5: Mousserende kwaliteitswijn, wit, volfruitig

Het maken van blanc de noir van rode druiven.

Koude fermentatie onder de 18C (uitzonderingen: temperatuur verhoging in het begin van de gisting voor wijnen die moeilijk gisten)

Tweede gisting in de fles met de traditionele methode

3. Wijziging als gevolg van de huidige praktijk

Beschrijving

Onder punt 3.1. Verificatie Details van het productdossier zijn de verificatie details aangepast aan de gangbare praktijk.

Voor de organoleptische keuring is een afspraak gemaakt met het Duitse Weinbauamt om daar de keuring via de geëtableerde kwaliteitswijnkeuring te laten verlopen.

Motivering

Elke BOB-wijn moet in een organoleptische keuring voldoen aan het minimale resultaat dat hiervoor is vastgesteld. Daar waar eerst slechts de NVWA als controleautoriteit was aangewezen voor de controle van de keuring, is nu georganiseerd dat deze keuring wordt uitgevoerd door het Duitse Weinbauamt, die alle procedures heeft om kwaliteitswijnen gecontroleerd te keuren. De controle verantwoordelijkheid voor BOB wijnen blijft bij de NVWA, zoals er voor.

Oude tekst:

Minimaal 1 controle (1 bedrijf) per jaar voor BOB Achterhoek - Winterswijk, zoveel mogelijk te combineren met reguliere controlebezoeken voor wijn (of andere reguliere NVWA-controles).

Administratieve controle op naleving bepalingen uit het productdossier (en andere wettelijke vereisten) .

Voor BOB Achterhoek - Winterswijk is een analyse verplicht, bedrijven laten zelf monsters van elke wijn analyseren bij een gecertificeerd laboratorium (in of buiten Nederland, een lijst met een beperkt aantal laboratoriums aan te leveren bij en goed te keuren door de NVWA). De NVWA ziet hierop toe (via de administratieve controle) en neemt steekproefsgewijs contra monsters om te laten analyseren bij het NVWA laboratorium.

Organoleptische controle is vereist voor elke BOB-wijn. Bij een BOB betrokken bedrijven organiseren zelf een organoleptische keuring op verschillende door hen te bepalen tijdstippen, maken daarbij gebruik van door de NVWA goed te keuren lijst van gekwalificeerde personen (20-30 personen, aan te leveren door bedrijven) en werkwijze. Bedrijven maken de data van de organoleptische keuringen bekend aan de NVWA. De NVWA zal steekproefsgewijs daarbij aanwezig zijn en toezien op het verloop.

Nieuwe tekst:

Om de kwaliteit van de wijnen van oorsprongsgebied Achterhoek-Winterswijk te verzekeren dienen alle wijnen die geëtiketteerd worden als een BOB Achterhoek-Winterswijk wijn te voldoen aan het productdossier en daarmee aan:

1. de analytische kenmerken (paragraaf 2.4.2.1).

Elke wijngaard is verplicht om voor elke wijn een zelf genomen monster te laten analyseren bij een EU gecertificeerd lab (in of buiten Nederland).

2. de organoleptische keuring

Alle wijnen moeten organoleptisch gekeurd worden en moeten dan voldoen aan de gestelde minimum eisen om als Beschermde Oorsprongsbenaming wijn te worden geëtiketteerd.

De dossierhouder van de BOB gebruikt voor de organoleptische keuring de methode die voor Nederlandse wijnen met een beschermde oorsprongsbenaming (BOB) van toepassing is (zie website RVO), bepaalt het voor een BOB wijn minimale resultaat en meldt dit aan de NVWA (eus@nvwa.nl).

3. de andere voorwaarden in het dossier, zoals oenologische procedés, maximale opbrengst, etc.

NVWA Verificatie

Om deze kwaliteit te waarborgen en te verifiëren zal de NVWA optreden als controle autoriteit. Dit houdt in dat de volgende procedures gevolgd worden:

1. De BOB wijngaarden houden een dossier bij met daarin de resultaten van analytische en organoleptische keuringen van de (kandidaat) beschermde oorsprongsbenaming-wijnen met daarbij ook de kenmerken van de betreffende wijnen (druivenrassen, wijngaard etc.). De NVWA kan het dossier gebruiken bij de verificatie van de wijnen.

2. De controle voor de beschermde oorsprongsbenaming Achterhoek Winterswijk wordt uitgevoerd door de NVWA. Deze NVWA controle zal zoveel mogelijk gecombineerd worden met reguliere controle bezoeken voor wijn (of andere reguliere NVWA-controles). Tijdens dit bezoek zal gecontroleerd worden of de wijnen voldoen aan: a. De analytische kenmerken. De analytische waarden van de wijnen moeten in overeenstemming zijn met het productdossier. De NVWA neemt steekproefsgewijs contra monsters om te laten analyseren bij het NVWA-lab. b. De naleving van overige bepalingen uit het productdossier, zoals de juiste oenologische procedés (paragraaf 2.4.2.2) en andere voorwaarden. c. Het minimaal vereiste organoleptisch keuringsresultaat

4. Wijziging als gevolg van de praktijk

Beschrijving

Onder punt 1.5.2 van het enig document wordt de maximumopbrengst van Johanniter B hectoliter/ha voor ingedroogde druiven (20 hectoliter per hectare) en overrijpe druiven (40 hectoliter per hectare) verwijderd.

Motivering

De druiven van het ras Johanniter B worden niet gebruikt voor de wijn van ingedroogde druiven en/of wijn van overrijpe druiven.

Daarom is de tekst m.b.t. de maximumopbrengsten van Johanniter B ten aanzien van ingedroogde druiven en overrijpe druiven verwijderd onder punt 1.5.2 van het enig document.

ENIG DOCUMENT

1. Naam/namen

Achterhoek - Winterswijk

2. Type geografische aanduiding

BOB – Beschermde oorsprongsbenaming

3. Categorieën van wijnbouwproducten

1. Wijn

3. Likeurwijn

5. Mousserende kwaliteitswijn

9. Parelwijn waaraan koolzuurgas is toegevoegd

15. Wijn uit ingedroogde druiven

16. Wijn uit overrijpe druiven

4. Beschrijving van de wijn(en)

1. Wijncategorie 1: WIJN : Rode wijn droog fruitig of zoet

BEKNOPTE BESCHRIJVING IN TEKST

Druivenrassen: Regent N, Pinotin N, Acolon N, Cabertin N, Cabernet Cortis N, Monarch N, Cabaret Noir N of een coupage daarvan. Organoleptische kenmerken: Kleur: donker rood, afhankelijk van de combinatie van rassen Geur: donker rood fruit, zoals bosvruchten, bramen, kersen. Details hangen af van de combinatie van de rassen Smaak: fijne vruchtenaromas voor een toegankelijke wijn, met tannines. Analytische kenmerken: Het suikergehalte van de droge, fruitige wijn is tussen 0,5 en 6 gram/liter Voor de zoete rode wijnen geldt een suikergehalte tussen 15 en 30 gram/liter. De onderstaande kenmerken zonder specifieke vermelding zijn in lijn met de limieten zoals aangegeven in de EU-verordeningen.

Algemene analytische kenmerken Maximaal totaal alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) Minimaal effectief alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) 10,5 Totale minimale zuurtegraad 63,84 in milli-equivalent per liter Maximumgehalte aan vluchtige zuren (in milli-equivalent per liter) Totaal maximumgehalte aan zwaveldioxide (in milligram per liter)

2. Wijncategorie 1: WIJN: Rode wijn Barrique

BEKNOPTE BESCHRIJVING IN TEKST

Druivenrassen: Regent N, Pinotin N, Acolon N, Cabertin N, Cabernet Cortis N, Monarch N, Cabaret Noir N of een coupage daarvan. Organoleptische kenmerken Kleur: intensief rood, afhankelijk van de combinatie van rassen Geur: donker rood fruit, zoals bosvruchten, bramen, kersen. Details hangen af van de combinatie van de rassen Smaak: volle wijnen met vanilletonen, gebaseerd op een rijpe tannine structuur Analytische kenmerken: De wijn heeft een suikergehalte tussen 0,5 en 6 gram/liter De onderstaande kenmerken zonder specifieke vermelding zijn in lijn met de limieten zoals aangegeven in de EU-verordeningen.

Algemene analytische kenmerken Maximaal totaal alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) Minimaal effectief alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) 11,5 Totale minimale zuurtegraad 63,84 in milli-equivalent per liter Maximumgehalte aan vluchtige zuren (in milli-equivalent per liter) Totaal maximumgehalte aan zwaveldioxide (in milligram per liter)

3. Wijncategorie 1: WIJN: witte wijn droog fruitig of zoet

BEKNOPTE BESCHRIJVING IN TEKST

Druivenrassen: Johanniter B, Souvignier Gris Rs, Solaris B , Merzling B, Chardonnay B of een coupage daarvan Organoleptische kenmerken: Kleur: tussen strogeel en goudgeel afhankelijk van de combinatie Geur: wijn van Solaris en Merzling : tropisch fruit; bij Johanniter en Souvignier Gris gaat om rijp fruit, zoals gele appels, , terwijl Chardonnay B werkt met fruit aroma’s (honingmeloen, abrikoos en rijpe ananas) en vanille bij hout lagering. Smaak: fruitig en fris, waarbij Johanniter trekken heeft van Riesling ook door het zuur en de Souvignier Gris meer rond is. Solaris heeft een verfrissend zuur en Merzling een combinatie van zoet en fruitzuur, Chardonnay B geeft volle wijnen. Analytische kenmerken: Suikergehalte droge wijn: tussen 1 en 8 gram/liter Suikergehalte zoete wijn: tussen 15 en 30 gram/liter De onderstaande kenmerken zonder specifieke vermelding zijn in lijn met de limieten zoals aangegeven in de EU-verordeningen.

Algemene analytische kenmerken Maximaal totaal alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) Minimaal effectief alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) 10,5 Totale minimale zuurtegraad 77,14 in milli-equivalent per liter Maximumgehalte aan vluchtige zuren (in milli-equivalent per liter) Totaal maximumgehalte aan zwaveldioxide (in milligram per liter)

4. Wijncategorie 1: WIJN: witte wijn Barrique

BEKNOPTE BESCHRIJVING IN TEKST

Druivenrassen: Solaris B, Chardonnay B Organoleptische kenmerken: Kleur: goudgeel Geur: bouquet van inlandse vruchten en tropisch fruit, zoals mango of rijpe ananas Smaak: frisheid van het zuur. De barrique zorgt voor houttonen en dat de smaak filmend is. Analytische kenmerken: De wijn heeft een suikergehalte tussen 15 en 30 gram/liter. De onderstaande kenmerken zonder specifieke vermelding zijn in lijn met de limieten zoals aangegeven in de EU-verordeningen.

Algemene analytische kenmerken Maximaal totaal alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) Minimaal effectief alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) 10,5 Totale minimale zuurtegraad 77,14 in milli-equivalent per liter Maximumgehalte aan vluchtige zuren (in milli-equivalent per liter) Totaal maximumgehalte aan zwaveldioxide (in milligram per liter)

5. Wijncategorie 1: WIJN: rosé wijn volfruitig

BEKNOPTE BESCHRIJVING IN TEKST

Druivenrassen: Regent N, Pinotin N, Acolon N, Cabertin N, Cabernet Cortis N, Monarch N, Cabaret Noir N of een coupage daarvan, mogelijk ook met Solaris B/Johanniter B/Chardonnay B. Organoleptische kenmerken: Kleur: zalmroze Geur: zoetig rood fruit Smaak: fruitig iets zoet karakter met een volle smaak Analytische kenmerken De wijn heeft een suikergehalte tussen 3 en 10 gram/liter De onderstaande kenmerken zonder specifieke vermelding zijn in lijn met de limieten zoals aangegeven in de EU-verordeningen.

Algemene analytische kenmerken Maximaal totaal alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) Minimaal effectief alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) 10 Totale minimale zuurtegraad 63,84 in milli-equivalent per liter Maximumgehalte aan vluchtige zuren (in milli-equivalent per liter) Totaal maximumgehalte aan zwaveldioxide (in milligram per liter)

6. Wijncategorie 3: LIKEURWIJN, rood

BEKNOPTE BESCHRIJVING IN TEKST

Druivenrassen: Regent N, Pinotin N, Acolon N, Cabertin N, Cabaret Noir N of een coupage daarvan Organoleptische kenmerken Kleur: rood Geur: zoet, zwarte bessen, licht kruidig Smaak: kruidige smaak en een evenwichtige balans tussen zoet en fruitig zuur Analytische kenmerken: De wijn heeft een suikergehalte tussen 50 en 100 gram/liter De onderstaande kenmerken zonder specifieke vermelding zijn in lijn met de limieten zoals aangegeven in de EU-verordeningen.

Algemene analytische kenmerken Maximaal totaal alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) Minimaal effectief alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) 18 Totale minimale zuurtegraad 63,84 in milli-equivalent per liter Maximumgehalte aan vluchtige zuren (in milli-equivalent per liter) Totaal maximumgehalte aan zwaveldioxide (in milligram per liter)

7. Wijncategorie 5: MOUSSERENDE KWALITEITSWIJN, wit

BEKNOPTE BESCHRIJVING IN TEKST

Druivenrassen: Johanniter B, Souvignier Gris Rs, Solaris B, Chardonnay B, Blanc de Noir van Pinotin N of een coupage van deze rassen Organoleptische kenmerken: Kleur: wit Geur: appel, citrus Smaak: fruitig, fris met kleine belletjes, met een vrij volle structuur Analytische kenmerken: De wijn heeft een suikergehalte tussen 5 en 16 gram/liter. De onderstaande kenmerken zonder specifieke vermelding zijn in lijn met de limieten zoals aangegeven in de EU-verordeningen.

Algemene analytische kenmerken Maximaal totaal alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) Minimaal effectief alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) 10,5 Totale minimale zuurtegraad 79,8 in milli-equivalent per liter Maximumgehalte aan vluchtige zuren (in milli-equivalent per liter) Totaal maximumgehalte aan zwaveldioxide (in milligram per liter)

8. Wijncategorie 9: PARELWIJN waaraan koolzuurgas is toegevoegd, rosé

BEKNOPTE BESCHRIJVING IN TEKST

Druivenrassen: Regent N, Pinotin N, Acolon N, Cabertin N, Cabernet Cortis N, Monarch N, Cabaret Noir N of een coupage daarvan, mogelijk ook met Solaris/Johanniter B/Chardonnay B. Organoleptische kenmerken: Kleur: zalmroze, Geur: licht, rood fruit Smaak: fruitig karakter met tinteling Analytische kenmerken: De wijn heeft een suikergehalte tussen 5 en 16 gram/liter. De onderstaande kenmerken zonder specifieke vermelding zijn in lijn met de limieten zoals aangegeven in de EU-verordeningen.

Algemene analytische kenmerken Maximaal totaal alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) Minimaal effectief alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) 10 Totale minimale zuurtegraad 63,84 in milli-equivalent per liter Maximumgehalte aan vluchtige zuren (in milli-equivalent per liter) Totaal maximumgehalte aan zwaveldioxide (in milligram per liter)

9. Wijncategorie 15: WIJN uit ingedroogde druiven, wit

BEKNOPTE BESCHRIJVING IN TEKST

Druivenrassen: Solaris B/Chardonnay B. Organoleptische kenmerken: Kleur: goudgeel Geur: rijp tropisch fruit, honing Smaak: volle structuur, filmend, zoet met frisse volle tonen. Analytische kenmerken: De wijn heeft een suikergehalte tussen 120 en 240 gram/liter. De onderstaande kenmerken zonder specifieke vermelding zijn in lijn met de limieten zoals aangegeven in de EU-verordeningen.

Algemene analytische kenmerken Maximaal totaal alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) Minimaal effectief alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) 9 Totale minimale zuurtegraad 66,5 in milli-equivalent per liter Maximumgehalte aan vluchtige zuren (in milli-equivalent per liter) Totaal maximumgehalte aan zwaveldioxide (in milligram per liter)

10. Wijncategorie 16: WIJN uit overrijpe druiven, wit

BEKNOPTE BESCHRIJVING IN TEKST

Druivenrassen: Solaris B/Chardonnay B. Organoleptische kenmerken: Kleur: goudgeel Geur: rijp tropisch fruit, honing Smaak: volle structuur, filmend, zoet met frisse volle tonen. Analytische kenmerken: De wijn heeft een suikergehalte tussen 50 en 120 gram/liter De onderstaande kenmerken zonder specifieke vermelding zijn in lijn met de limieten zoals aangegeven in de EU-verordeningen.

Algemene analytische kenmerken Maximaal totaal alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) Minimaal effectief alcoholvolumegehalte (in volumeprocent) 12 Totale minimale zuurtegraad 73,15 in milli-equivalent per liter Maximumgehalte aan vluchtige zuren (in milli-equivalent per liter) Totaal maximumgehalte aan zwaveldioxide (in milligram per liter)

5. Wijnbereidingsprocedés

5.1. Specifieke oenologische procedés

Wijnbereidingsregels en

1. specifiek oenologisch procedé

De volgende wijnbereidingsregels zijn van toepassing op alle hieronder genoemde wijncategorieën

— Wat betreft de maximale verrijking gelden de regels zoals in de EU verordening vermeld, met mogelijk een 0,5 % extra verrijking wanneer toegestaan voor dat jaar door de nationale autoriteiten (i.c. het Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit)

— Wat betreft ontzuren gelden de maxima als gedefinieerd in de EU verordening.

— Wat betreft aanzuren is, per jaar, toestemming nodig van de nationale autoriteiten (i.c. het Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit) na een aanvraag voor dat jaar, waarna de in de EU verordening gehanteerde maxima van toepassing zijn

2. Wijncategorie 1: WIJN: Rode wijn, droog fruitig of zoet

Specifiek oenologisch procedé

Minimaal 4 dagen pulpgisting

3. Wijncategorie 1: WIJN: Rode wijn Barrique

Specifiek oenologisch procedé

Minimaal 4 dagen pulpgisting

Houtrijping minimaal 8 maanden

4. Wijncategorie 1: WIJN: witte wijn droog fruitig of zoet

Specifiek oenologisch procedé

Koude fermentatie onder de 18C (uitzonderingen: temperatuur verhoging in het begin van de gisting voor wijnen die moeilijk gisten)

5. Wijncategorie 1: WIJN: witte wijn Barrique

Specifiek oenologisch procedé

Koude fermentatie onder de 18C (uitzonderingen: temperatuur verhoging in het begin van de gisting voor wijnen die moeilijk gisten)

Houtrijping van minimaal 3 maanden voor minimaal 50 % van het volume

6. Wijncategorie 1: WIJN: rosé wijn volfruitig

Specifiek oenologisch procedé

Koude fermentatie onder de 18C (uitzonderingen: temperatuur verhoging in het begin van de gisting voor wijnen die moeilijk gisten)

7. Wijncategorie 3: LIKEURWIJN, rood

Specifiek oenologisch procedé

Minimaal 4 dagen pulpgisting

Minimaal 1 jaar houtrijping

Toevoeging wijnalcohol

8. Wijncategorie 5: MOUSSERENDE KWALITEITSWIJN, wit

Specifiek oenologisch procedé

Het maken van blanc de noir van rode druiven.

Koude fermentatie onder de 18C (uitzonderingen: temperatuur verhoging in het begin van de gisting voor wijnen die moeilijk gisten)

Tweede gisting in de fles met de traditionele methode

9. Wijncategorie 9: PARELWIJN waaraan koolzuurgas is toegevoegd , rosé

Specifiek oenologisch procedé

Koude fermentatie onder de 18C (uitzonderingen: temperatuur verhoging in het begin van de gisting voor wijnen die moeilijk gisten)

Toevoeging van koolzuurgas tijdens het bottelen (Max 2,5 bar)

10. Wijncategorie 15: WIJN uit ingedroogde druiven, wit

Specifiek oenologisch procedé

Een late oogst met handmatige pluk

Natuurlijk drogen, met nadrogen op stro, minimaal 2 weken,

Verwerking tot wijn via koude vergisting , onder 18C

11. Wijncategorie 16: WIJN uit overrijpe druiven, wit

Specifiek oenologisch procedé

Een late oogst met minimaal 120 oechsle

Koude fermentatie onder de 18C (uitzonderingen: temperatuur verhoging in het begin van de gisting voor wijnen die moeilijk gisten)

5.2. Maximumopbrengsten

1. Rood Regent N

50 hectoliter per hectare

2. Rood Pinotin N

50 hectoliter per hectare

3. Rood Monarch N

50 hectoliter per hectare

4. Rood Acolon N

50 hectoliter per hectare

5. Rood Cabertin N

50 hectoliter per hectare

6. Rood Cabernet Cortis N

50 hectoliter per hectare

7. Wit Souvignier Gris Rs

60 hectoliter per hectare

8. Wit Souvignier Gris Rs, ingedroogde druiven

20 hectoliter per hectare

9. Wit Souvignier Gris Rs, overrijpe druiven

40 hectoliter per hectare

10. Wit Johanniter B

60 hectoliter per hectare

11. Wit Solaris B

50 hectoliter per hectare

12. Wit Solaris B, ingedroogde druiven

20 hectoliter per hectare

13. Wit Solaris B, overrijpe druiven

40 hectoliter per hectare

14. Wit Merzling B

60 hectoliter per hectare

15. Rood Cabaret Noir N

50 hectoliter per hectare

16. Wit Chardonnay B

60 hectoliter per hectare

17. Wit Chardonnay B, ingedroogde druiven

20 hectoliter per hectare

18. Wit Chardonnay B, overrijpe druiven

40 hectoliter per hectare

6. Afgebakend geografisch gebied

Het afgebakend geografisch gebied, ligt in het oostelijk deel van de Achterhoek, dat doorloopt tot aan de Duitse grens en wordt begrensd door de gemeentegrenzen van Winterswijk.

Binnen het gebied van Achterhoek - Winterswijk zijn de gebieden met gronden, geclassificeerd als HN21, KX en eZE23 van toepassing voor de wijngaarden van deze Beschermde Oorsprongsbenaming. Ook zijn van toepassing de gronden van het type HN23, ZG23 en ZG21, waar men de humus en leem vindt die voor het telen van druiven belangrijk zijn. Gezamenlijk is dit het grootste gedeelte van het afgebakende gebied.

De gemeente heeft een groot aantal buitengebieden, die worden gevormd door negen buurtschappen die allemaal tot de gemeente Winterswijk behoren. Met de klok mee zijn dit achtereenvolgens: Meddo (1 448 inw.), Huppel (414 inw.), Henxel (268 inw.), Ratum (354 inw.), Brinkheurne (272 inw.), Kotten (798 inw.), Woold (861 inw.), Miste (675 inw.) en Corle (281 inw.) Meddo kent als enige van de buurtschappen een dorpskern met diverse voorzieningen.

7. Wijndruivenras(sen)

Acolon

Cabaret Noir N (VB-91-26-4)

Cabernet Cortis

Cabertin N (VB-91-26-17)

Chardonnay B

Johanniter B

Merzling B

Monarch

Pinotin N

Regent N

Solaris

Souvignier Gris

8. Beschrijving van het (de) verband(en)

8.1. Afgebakende gebied

Het afgebakende gebied valt grotendeels binnen het Oost-Nederlands plateau, met een andere bodemstructuur ( met leem en kalk) dan de westelijk van Winterswijk gelegen gebieden in de Achterhoek ( met een bodem van rivierklei en dekzandafzettingen).

De omgeving van Winterswijk staat bekend om zijn coulissenlandschap en de steengroeve met zijn fossiele resten. Het Juratijdperk Lias komt bij Winterswijk in enkele beekbeddingen aan de oppervlakte. De omgeving van Winterswijk werd daarom in 2005 door de Nederlandse overheid uitgeroepen tot het Nationaal Landschap Winterswijk, een gebied van totaal bijna 22 000 hectare groot.

Bodem

De bodem(met leem en ook kalk) van het zogenaamde Oost-Nederlands plateau, strekt zich uit rondom Winterswijk. De andere gebieden in de Achterhoek zijn gebieden met rivierklei of dekzandafzettingen.

De bodemtextuur in het afgebakende gebied kent verschillende grondsoorten, die zich afwisselen en in elkaar overlopen.

De grondsoorten laten zich karakteriseren door de volgende eigenschappen:

— Een goede humus laag

— De bodem bevat leem, die een goede invloed heeft op de volheid van de wijn en de grond beschermt tegen uitdrogen.

— Door de leem (lutum) laag zullen de planten niet snel verdrogen

— Door de zanderige bovengrond is er sprake van een goede waterhuishouding

— Het grondwater neemt de mineralen (zoals kalk dat hier voorkomt in de ondergrond) op uit de ondergrond, hetgeen een goede voeding is voor de planten

Klimaat en omgeving

Het afgebakend gebied ligt niet ver van het weerstation Hupsel van het KNMI, Koninklijk Nederlands Meteorologisch Instituut, waarvan de klimaat gemiddelden (2010 – 2015) voor de wijnbouw groeiperiode van mei tot september zijn:

— Gemiddelde temperatuur: 15,58 graad Celsius

— Gemiddelde minimum temperatuur : 9,93 graad Celsius

— Gemiddelde maximum temperatuur: 20,83 graad Celsius

— Gemiddelde relatieve vochtigheid: 78,36 %

— Gemiddelde neerslaghoeveelheid: 78,54 mm per maand

— Gemiddelde uren zonneschijn : 192,93 uur per maand

De iets lagere nachttemperaturen dan gemiddeld in Nederland helpen om frisse, fruitige wijnen te maken, terwijl de iets hogere maximum temperaturen en meer zonne-uren voor een rijpere druif zorgen.

8.2. Causaal verband

De kwaliteit van de wijn komt voort uit de combinatie van het klimaat, de bodem, teelt en vinificatie.

De combinatie van de grondlagen zorgt voor een goede waterhuishouding. De ondergrond verzorgt via het grondwater de voeding met kalk en mineralen, terwijl men in de bovengrond via het leem en de humus de voorwaarden vervullen voor een goede druiven teelt.

Een bodem met humus en leem is uitermate geschikt voor wijnbouw en kan goed vocht en voedingsstoffen vasthouden, waardoor de druivenaroma’s zich volledig kunnen ontwikkelen voor een volle en krachtige wijn, ook in drogere perioden.

Het klimaat (meer een landklimaat) helpt mee om tot de vereiste rijpheid te komen, maar met de frisheid en een fruitige smaak van de wijn (door een iets lagere nachttemperatuur).

Verder zijn er de door de mens ingebrachte aspecten zoals rassenkeuze, groeimethode (maximaal gebruik van zonlicht, trosdunning), oogstmanagement (checken van suikers, zuren en aroma’s), en vinificatie (koude fermentatie, houtrijping) die het samen met de bodem en het klimaat mogelijk maken om de kwaliteitswijnen te produceren. Dit zijn erkenbare cépage en coupage wijnen (vol en fruitig) met frisse witte wijnen (geur van rijp fruit / citrus) / rosé wijnen en rode wijnen met zachte tannine.

Samenvattend zorgen de combinatie van het klimaat (frisheid en rijping), de bodem (leem / humus met kalk voor goede waterhuishouding en voedingstoffen), de teelt (rassenkeuze, plantdichtheid, loofmanagement, oogstbesluit) en vinificatie (zoals koude vergisting, gebruik van houtlagering) voor:

— frisheid en volfruitige smaak bij de witte en rosé wijnen

— zachte tannines met een volle smaak bij de rode wijnen

Deze combinatie geldt voor de categorie “wijn” maar ook voor de andere wijncategorieën: “likeurwijn”, “mousserende kwaliteitswijn”, “parelwijn”, die gemaakt worden op dezelfde wijze en uit dezelfde druiven als de wijn uit de categorie 1 “Wijn” (= de zogenaamde basiswijn of grondwijn), die echter via additionele handelingen tijdens de vinificatie hun specifieke categorie kenmerken toegevoegd krijgen

Wat betreft de “Wijn uit Ingedroogde Druiven” en “Wijn uit Overrijpe Druiven” geldt eveneens dat de combinatie van klimaat, bodem, teelt en vinificatie van belang zijn, echter door de druiven langer te laten rijpen (hoger suikergehalte) / te drogen (hoger suikergehalte / concentratie van aroma’s) leidt dit tot deze kwaliteit dessert wijnen.

Details Betreffende de andere Wijncategorieën (niet “Wijn”)

— Likeurwijn

Likeurwijn bestaat uit de “grondwijn ” met dezelfde organoleptische kenmerken als de categorie “wijn” (die voortkomen uit de combinatie van bodem, klimaat en menselijk handelen), echter met de hoeveelheid restsuiker die gewenst is voor de likeurwijn. Daarboven op komen de houtrijping van minimaal 1 jaar (zorgt voor verdere uitbouw van de likeurwijn: zachtere tannines en houttonen) en de uitbouw van de alcohol om tot een likeur te komen, door middel van de toevoeging van wijnalcohol. De likeurwijn heeft een effectief alcoholgehalte van minimaal 18 %.

— Mousserende Kwaliteitswijn

Voor mousserende kwaliteitswijn heeft de “grondwijn” dezelfde organoleptische kenmerken als de categorie “wijn” (dezelfde frisheid en fruitige smaak die voortkomt uit de combinatie van bodem, klimaat en menselijk handelen). Daarboven op komen de kenmerken die voortkomen uit de omzetting van de grondwijn in mousserende wijn, waarbij gebruik wordt gemaakt van flesvergisting (traditionele methode) die de elegante mousse geeft. De wijn heeft minimaal 3,5 bar overdruk. Voor deze wijn heeft de gebruikte coupage minstens een totaal alcohol volume gehalte percentage van 10,5 %.

— Parelwijn waaraan koolzuurgas is toegevoegd

Voor parelwijn wordt de “grondwijn” gebruikt met eveneens dezelfde organoleptische kenmerken als de categorie “wijn” (dezelfde frisheid en vruchtrijke smaak die voortkomt uit de combinatie van bodem, klimaat en menselijk handelen). Daarboven komen de kenmerken die voortkomen uit het toevoegen van CO2 om de parels te krijgen. De wijn heeft minimaal 10 % effectief alcohol en heeft maximaal 2,5 bar overdruk. Een zomerwijn met frisheid en veel fruit.

— Wijn uit ingedroogde druiven (dessertwijn)

Wijn uit ingedroogde druiven kent een concentratie van suikers en aroma’s door de essentiële stap dat men de druiven langer laat rijpen en daarna de druiven minimaal 2 weken laat indrogen. Door de koude vergisting ontstaat zo een wijn met een effectief alcoholgehalte van minstens 9,4 %.

De concentratie van aroma’s in deze fruitige wijn komt voort uit de combinatie van bodem, klimaat en menselijk handelen, waarbij het zorgvuldig menselijk handelen vooral ook zorgt voor de smaakvolle dessertwijn.

— Wijn uit overrijpe druiven (dessertwijn)

Wijn uit overrijpe druiven kent een suikergehalte van minimaal 110 oechsle, door de essentiële stap om de druiven langer te laten rijpen. Hierdoor ontstaat, bij koude vergisting, zonder verrijking, een door de combinatie van bodem, klimaat en menselijk handelen, fruitige wijn met een effectief alcoholgehalte van minstens 12 %, waarbij het zorgvuldige menselijk handelen vooral ook zorgt voor de smaakvolle dessertwijn.

Het resultaat van deze benadering is dat bij verschillende concoursen, in binnen en buitenland, (zoals Wenen) jaarlijks medailles zijn en worden behaald.

8.3. Menselijke aspecten (teelt en vinificatie)

De teelt wordt gekenmerkt door de volgende handelingen, specifiek gekozen om tot een kwaliteitswijn te komen:

— Rassenkeuze: Gekozen is voor rassen die in deze omgeving goed kunnen rijpen en voor de nodige aroma’s kunnen zorgen. Ook wordt nagestreefd om door de keuze van de rassen tot een duurzamere teelt te komen (resistentie).

— Plantdichtheid: De rijen zijn tussen 2.00 m en 2.20 m van elkaar (zorgt voor genoeg zonlicht), terwijl de planten 1 tot 1.25 meter uit elkaar staan. Op deze manier krijg men rond 2.2 vierkante meter per plant, om op die manier per plant genoeg voedingsstoffen te krijgen (voor de rijping en voor de aroma’s).

— De stroken tussen de plantrijen worden zwart gehouden om de warmte die ‘s nachts wordt uitgestraald op te vangen ten behoeve van een vroegere rijping . Dit helpt ook bij nachtvorstbestrijding. Alternatief is om de stroken kort groen te houden.

— Toppen bij groeizaam weer om te zorgen dat de voeding naar de trossen gaat

— De teelt wordt gelimiteerd (maximale opbrengst zoals aangegeven in de beschrijving van de wijnen), waar nodig worden de trossen gedund.

— Leiden van de planten: Gekozen is voor de Guyot methode (jaarlijks aanbinden aan de heftdraad), met een rechtop groeiende loofwand tot ongeveer 2,20 m (opvangen van zonlicht voor de fotosynthese) en na ontbladering een open druivenzone ( sneller droog, zonlicht).

— Een van de belangrijkste teeltbeslissingen is het moment van de oogst, gebaseerd op het zeer precies volgen van de rijping: suiker, zuur (PH) en aroma’s, om tot een kwaliteitswijn te komen.

— Vooral de volgende gebruikte vinificatie procedés dragen bij aan het karakter van de gemaakte wijnen:

— De wijnen worden gevinificeerd (restsuiker, zuur, minimum alcohol, houtlagering) gebaseerd op specificaties gemaakt op basis van de oogstkwaliteit. Een panel van ervaren proevers komt ieder jaar per coupage tot de juiste samenstelling en of houtlagering gewenst is.

— Een koele vergisting van de witte en rosé wijnen, om tot de frisse, fruitige wijnen te komen.

— Het gebruik van houten vaten voor de rijping van rode wijnen, om tot een volle smaak met zachte tannines te komen, terwijl voor witte wijnen een gedeeltelijke houtrijping wordt gebruikt om te komen tot een vollere wijn.

9. Andere essentiële voorwaarden (verpakking, etikettering, andere vereisten)

—

Link naar het productdossier

https://www.rvo.nl/sites/default/files/2017/06/Productdossier-BOB-Achterhoek-Winterswijk.pdf

(1) PB L 9 van 11.1.2019, blz. 2.