NL Publicatieblad van de Europese Unie C 352/6

Eindverslag van de raadadviseur-auditeur (1)

Zaak COMP/39.315 — ENI

2010/C 352/09

Achtergrond

Deze zaak betreft de gedragingen van ENI Spa (hierna „ENI” genoemd) op de markt voor gastransport naar Italië en op de gasleveringsmarkten in Italië. Volgens de voorlopige conclusies van de Commissie heeft ENI mogelijk misbruik gemaakt van haar machtspositie in de zin van artikel 102 VWEU, via een complexe strategie die bestaat in een weigering toegang te verlenen tot de gastransportinfrastructuur die naar Italië leidt, namelijk de TAG-, TENP- en Transitgas-pijpleidingen, waarover ENI samen met andere ondernemingen gezamenlijke zeggenschap heeft. Die strategie werd mogelijk toegepast door te weigeren om op het transportnetwerk toegang tot capaciteit voor concurrenten beschikbaar te stellen (hamsteren van capaciteit), door het aanbieden van capaciteit op een onwerkbare wijze (degradatie van de capaciteit) en door het strategisch beperken van de investeringen (strategische onderinvesteringen) in ENI's pijpleidingensysteem voor internationaal transport.

Procedure

De Commissie heeft het onderzoek in deze zaak ambtshalve ingeleid. Na een inspectie en verdere onderzoeksstappen heeft de Commissie in 2007 de procedure ingeleid. Op 6 maart 2009 werd een mededeling van punten van bezwaar vastgesteld, die vervolgens ter kennis van ENI werd gebracht.

Na de kennisgeving van de mededeling van punten van bezwaar kreeg ENI toegang tot het dossier in de vorm van dvd's. ENI bracht dan een aantal procedurekwesties naar voren aangaande de toegang tot het dossier. ENI heeft met name geklaagd over de behandeling van vertrouwelijke informatie in het dossier. De onderneming beweerde dat excessieve bewerkingen of niet-informatieve samenvattingen van documenten het onmogelijk maakten de inhoud ervan volledig te begrijpen. Bijgevolg diende ENI tussen april en september 2009 talrijke en herhaalde verzoeken in om extra toegang tot documenten te verkrijgen, in het bijzonder documenten afkomstig van de voornoemde transportondernemingen waarover ENI gezamenlijke zeggenschap heeft. Hoewel de Commissie een aantal van die verzoeken inwilligde, werd het merendeel verworpen. Om ENI evenwel een meer complete toegang te verschaffen tot de bewerkte informatie van de ondernemingen waarover het gezamenlijke zeggenschap heeft, werd een dataroom-procedure ingesteld met de ondernemingen die daarmee instemden.

Nauw verband houdend met ENI's verzoeken om extra toegang tot het dossier waren haar terugkerende aanvragen tot verlenging van de termijn om op de mededeling van punten van bezwaar te antwoorden, die ik onder andere toestond om de dataroom-procedure te kunnen instellen en om alle verzoeken van ENI om bewerkte informatie te ontsluiten, te kunnen behandelen.

Drie dagen vóór de hoorzitting liet ik, op verzoek, één onderneming uit de gastransportsector als belanghebbende derde partij toe.

De hoorzitting vond op 27 november 2009 plaats. De enige tot de procedure toegelaten derde partij liet verstek.

De toezeggingen en het ontwerp-besluit

In haar antwoord op de mededeling van punten van bezwaar en tijdens de hoorzitting betwistte ENI dat de vermeende praktijken concurrentiebezwaren deden rijzen. Toch knoopte ENI na de hoorzitting gesprekken met de diensten van de Commissie aan over mogelijke toezeggingen om tegemoet te komen aan de in de mededeling van punten van bezwaar genoemde bezwaren. Op 4 februari 2010 diende ENI toezeggingen bij de Commissie in als reactie op die bezwaren. Die toezeggingen houden in dat ENI haar belangen in de met de TAG-, TENP- en Transitgas-pijpleidingen verbonden ondernemingen aan een geschikte koper van de hand doet die onafhankelijk van en zonder bindingen met ENI opereert en op het eerste gezicht geen concurrentiebezwaren doet rijzen. Wat TAG betreft, voorzien de toezeggingen in de afstoting aan een overheidsinstantie waarover in de eerste plaats de Italiaanse regering zeggenschap heeft.

Op 5 maart 2010 maakte de Commissie op grond van artikel 27, lid 4, van Verordening (EG) nr. 1/2003 (2) een mededeling bekend in het Publicatieblad van de Europese Unie, waarin zij de bezwaren en de toezeggingen samenvatte en belanghebbenden verzocht binnen een maand na de bekendmaking van die mededeling hierover hun opmerkingen te maken. Er werden in totaal 14 antwoorden ontvangen, met name van transporteurs, een aantal verticaal geïntegreerde transportondernemingen en twee regelgevende instanties.

De Commissie heeft ENI over de uitkomst van de markttest ingelicht. Op 10 mei 2010 heeft ENI een aantal toelichtingen gezonden als antwoord op de opmerkingen van belanghebbenden. Na verdere correspondentie met de Commissie diende ENI op 8 juli 2010 een gewijzigde versie van de toezeggingen in.

In het licht van de gewijzigde toezeggingen is de Commissie nu tot de conclusie gekomen dat de procedure dient te worden beëindigd met een besluit overeenkomstig artikel 9 van Verordening (EG) nr. 1/2003.

ENI heeft aan de Commissie verklaard dat zij in voldoende mate toegang heeft gehad tot de gegevens die zij noodzakelijk achtte voor het doen van toezeggingen om aan de concurrentiebezwaren tegemoet te komen die de Commissie had geformuleerd.

De raadadviseur-auditeur heeft van de betrokken partij of van belanghebbenden geen aanvullende vragen of opmerkingen betreffende deze zaak ontvangen.

Gezien het voorgaande ben ik van oordeel dat het recht om te worden gehoord in deze zaak is gerespecteerd.

Gedaan te Brussel, 13 september 2010. Michael ALBERS

(1) Overeenkomstig de artikelen 15 en 16 van Besluit (2001/462/EG, EGKS) van de Commissie van 23 mei 2001 betreffende het mandaat van de raadadviseur-auditeur in bepaalde mededelingsprocedures (PB L 162 van 19.6.2001, blz. 21).

(2) Hierna hebben alle genoemde artikelen betrekking op Verordening (EG) nr. 1/2003.