Beoordeling van de maatregelen die Roemenië heeft genomen in reactie op de aanbeveling van de Raad van 18 juni 2021 om een einde te maken aan de situatie van een buitensporig overheidstekort in Roemenië

MEDEDELING VAN DE COMMISSIE

Beoordeling van de maatregelen die Roemenië heeft genomen



in reactie op de aanbeveling van de Raad van 18 juni 2021 om een einde te maken aan de situatie van een buitensporig overheidstekort in Roemenië

0.Inleiding

De Raad heeft op 18 juni 2021 een aanbeveling aangenomen overeenkomstig artikel 126, lid 7, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) om uiterlijk in 2024 een einde te maken aan de situatie van een buitensporig overheidstekort in Roemenië.

Roemenië werd aanbevolen zijn overheidstekort terug te dringen tot 8,0 % van het bbp in 2021, 6,2 % van het bbp in 2022, 4,4 % van het bbp in 2023 en 2,9 % van het bbp in 2024. Op basis van de voorjaarsprognoses 2021 van de Commissie die aan de aanbeveling van de Raad ten grondslag liggen, werd dit geacht in overeenstemming te zijn met een jaarlijkse structurele aanpassing van 0,7 % van het bbp in 2021, 1,8 % van het bbp in 2022, 1,7 % van het bbp in 2023 en 1,5 % van het bbp in 2024, en met een nominale groei van de netto primaire overheidsuitgaven van 3,4 % in 2021, 1,3 % in 2022, 0,9 % in 2023 en 0,0 % in 2024. De Raad heeft Roemenië aanbevolen de maatregelen die reeds voor 2021 zijn vastgesteld volledig uit te voeren en de aanvullende maatregelen te specificeren en uit te voeren die nodig zijn om het buitensporige tekort uiterlijk in 2024 te corrigeren. De Raad heeft Roemenië ook aanbevolen om eventuele meevallers bij de ontvangsten aan te wenden voor het terugdringen van het overheidstekort en om met maatregelen ter consolidatie van de begroting op groeivriendelijke wijze een duurzame correctie teweeg te brengen. Voorts heeft de Raad Roemenië aanbevolen het nationale begrotingskader volledig en effectief toe te passen en de begrotingsconsolidatie met omvattende hervormingen te ondersteunen.

Overeenkomstig artikel 3, lid 4 bis, van Verordening (EG) nr. 1467/97 van de Raad heeft de Raad 15 oktober 2021 vastgesteld als uiterste datum waarop Roemenië uitvoerig verslag moet uitbrengen over de maatregelen die het naar aanleiding van de aanbeveling van de Raad heeft genomen. Roemenië heeft zijn verslag op 14 oktober 2021 ingediend.

De Commissie heeft de begrotingsstrategie van Roemenië op basis van de informatie in het verslag over de genomen maatregelen onderzocht om na te gaan of de lidstaat gevolg heeft gegeven aan de aanbeveling van de Raad van 18 juni 2021.

Kader 1: Methode om te beoordelen of doeltreffende maatregelen zijn genomen Overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1467/97 en de gedragscode wordt een lidstaat geacht doeltreffende maatregelen te hebben genomen indien hij gevolg heeft gegeven aan ofwel de aanbeveling van de Raad overeenkomstig artikel 126, lid 7, VWEU, ofwel het besluit van de Raad tot aanmaning overeenkomstig artikel 126, lid 9, VWEU. Op 29 november 2016 heeft het Economisch en Financieel Comité zijn advies 'Improving the assessment of effective action in the context of the excessive deficit procedure – a specification of the methodology' aangenomen, dat op 6 december 2016 door de Raad Economische en Financiële Zaken is bekrachtigd. Dit advies bevat een BTP-beslissingsboom om te beoordelen of doeltreffende maatregelen zijn genomen. Indien de betrokken lidstaat zich houdt aan de nominaaltekortdoelstelling en de onderliggende verbetering van het structurele saldo, wordt de procedure opgeschort. Indien de lidstaat de nominaaltekortdoelstelling, de vereiste verbetering van het structurele saldo of beide niet haalt of dreigt te halen, wordt een zorgvuldige analyse gemaakt van de redenen voor deze tekortkoming. De zorgvuldige analyse staat dus centraal bij de beoordeling of doeltreffende maatregelen zijn genomen. In de zorgvuldige analyse wordt eerst de uitgavenbenchmark gebruikt om de begrotingsinspanning te beoordelen. Al met al is het doel van de zorgvuldige analyse een adequate raming te geven van de omvang van beleidsmaatregelen om te beoordelen of de betrokken lidstaat zijn beleidstoezeggingen zoals vastgelegd in de BTP-aanbeveling is nagekomen. Indien aan de uitgavenbenchmark wordt voldaan, wat betekent dat er sprake is van een inspanning die gelijk is aan of groter is dan de aanbevolen inspanning, wordt verondersteld dat de betrokken lidstaat zijn beleidstoezeggingen is nagekomen. Indien niet aan de uitgavenbenchmark wordt voldaan, wordt verondersteld dat de betrokken lidstaat zijn beleidstoezeggingen niet is nagekomen. Indien relevant maakt de Commissie bij haar eindbeoordeling gebruik van een kwalitatieve economische beoordeling, met name van het resultaat van de uitgavenbenchmark, als onderdeel van de zorgvuldige analyse aan de hand waarvan de Commissie bepaalt of de betrokken lidstaat zijn beleidstoezeggingen al dan niet is nagekomen. Met andere woorden, in de zorgvuldige analyse wordt beoordeeld of de betrokken lidstaat voldoende maatregelen heeft genomen om aan de BTP-aanbeveling te voldoen. Kortom, bij elke conclusie moet rekening worden gehouden met de kwantitatieve informatie uit de uitgavenbenchmark en met andere overwegingen – meestal van kwalitatieve aard – die niet uit de benchmark zelf naar voren komen. Deze overwegingen houden doorgaans verband met de redenen die ertoe hebben geleid dat niet aan de uitgavenbenchmark was voldaan en houden rechtstreeks verband met begrotingsontwikkelingen. Indien uit de zorgvuldige analyse blijkt dat de betrokken lidstaat zijn beleidstoezeggingen is nagekomen, wordt in de beoordeling geconcludeerd dat doeltreffende maatregelen zijn genomen, met de mogelijkheid om de termijn te verlengen, zelfs als de nominaaltekortdoelstelling niet is gehaald. Blijkt echter uit de zorgvuldige analyse dat de beleidstoezeggingen niet zijn nagekomen en dat de nominaaltekortdoelstelling niet is gehaald, wordt in de beoordeling geconcludeerd dat er geen doeltreffende maatregelen zijn genomen en moet de procedure worden geïntensiveerd, onder meer door een nieuw correctietraject (en eventueel een nieuwe termijn) vast te stellen. Benadrukt moet worden dat indien de tussentijdse nominaaltekortdoelstelling is gehaald, de procedure niet wordt geïntensiveerd, ook al zijn de beleidstoezeggingen niet nagekomen. Er zij evenwel op gewezen dat indien op basis van gegevens met betrekking tot het lopende jaar wordt besloten de procedure niet te intensiveren, de buitensporigtekortprocedure alsnog kan worden geïntensiveerd mocht uit de (meegedeelde) ex post gegevens blijken dat de tussentijdse nominaaltekortdoelstelling uiteindelijk niet is gehaald.

1.

Beoordeling van de door Roemenië genomen maatregelen

1.0.Maatregelen die zijn opgenomen in het verslag over de genomen maatregelen en geactualiseerde begrotingsprognoses

Sinds 5 oktober 2021 heeft Roemenië een demissionaire regering met beperkte bevoegdheden. Het verslag over de genomen maatregelen dat Roemenië op 14 oktober 2021 heeft ingediend, is derhalve toegespitst op maatregelen die zijn genomen om ervoor te zorgen dat de tussentijdse begrotingsdoelstelling voor 2021 wordt gehaald. In het verslag wordt ook herinnerd aan de begrotingsdoelstellingen van het convergentieprogramma van mei 2021 voor de periode 2021-2024 en wordt de daarin gedane toezegging bevestigd om het tekort uiterlijk in 2024 tot minder dan 3 % van het bbp terug te dringen, zonder voor de periode 2022-2024 nieuwe budgettaire beleidsmaatregelen voor te stellen, die nodig zouden zijn om ervoor te zorgen dat de respectieve begrotingsdoelstellingen worden gehaald.

Het overheidstekort voor de periode januari-augustus 2021 bedroeg 3,4 % van het bbp op kasbasis, wat 1,8 procentpunt van het bbp minder is dan in dezelfde periode vorig jaar. Volgens het verslag zal het tekort op kasbasis voor 2021 naar verwachting ongeveer 7,1 % van het bbp (83,8 miljard RON) bedragen, in plaats van 7,2 % van het bbp (80 miljard RON) zoals oorspronkelijk voorzien in de begroting 2021. Dit tekort op kasbasis zou overeenkomen met een ESR-tekort van ongeveer 8 % van het bbp, wat in overeenstemming is met de begrotingsdoelstelling voor 2021 in de BTP-aanbeveling.