NL    NL NL 
 
NL    NL  COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN 
Brussel, 12.3.2009 
SEC(2009) 270 
  
WERKDOCUMENT VAN DE DIENSTEN VAN DE COMMISSIE 
 
Begeleidend document bij de 
Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees 
Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's 
 
inzake de inzet van informatie- en communicatietechnologieën (ICT) voor het 
vergemakkelijken van de overgang naar een energie-efficiënte, ko olstofarme economie 
  
SAMENVATTING VAN DE  EFFECTBEOORDELING
 
  
{COM(2009) 111 definitief} 
{SEC(2009) 268} 
{SEC(2009) 269}
 
NL 2   NL SAMENVATTING  VAN  DE EFFECTBEOORDELING 
Na de goedkeuring door de Commissie van een eerste mededeling over ICT voor energie-
efficiëntie1 is tijdens een lange periode van openbare raadpleging, onderzoek en advies van 
deskundigen duidelijker geworden hoe ICT kan b ijdragen aan energie-efficiëntie en meer in 
het algemeen de Europese economie en samenl eving als geheel naar  een hoger niveau van 
energie-efficiëntie kan tillen. Bi j de pogingen die zijn gedaan om dit potentieel precies te 
kwantificeren, is duidelijk gebl eken dat juist de kwestie van kwantificering, meetbaarheid en 
verantwoordingsplicht in bijna alle economisc he en maatschappelijke sectoren een van de 
grootste problemen is bij de verwezenlijking va n betere energie-efficiëntie, en, omgekeerd, 
een van de grootste kansen biedt voor de ICT- sector om de doelstellingen op het gebied van 
energie-efficiëntie van de EU te helpen real iseren. De raadpleging heeft ook laten zien dat 
bepaalde groepen van belanghebbenden bereid  zijn initiatieven te nemen binnen een 
beleidskader op EU-niveau. Er lopen ook al vers chillende door het bedrijfsleven aangestuurde 
en stedelijk-regionale partnerschapsin itiatieven, die kunnen worden versterkt. 
Probleemomschrijving 
Volgens de effectbeoordeling is het hoofdprobleem dat er weliswaar al vele ICT-instrumenten 
en -technologieën beschikbaar zijn en commerc ieel levensvatbaar kunnen worden gemaakt, 
maar dat zij niet massaal worden gebruikt, waardoor het ICT-potentieel voor het verbeteren 
van de energie-efficiëntie niet  ten volle kan worden gerealis eerd. Er is geconstateerd dat 
verschillende belemmeringen en barrières een sn ellere verspreiding van ICT-instrumenten en 
op ICT gebaseerde innovaties in de weg staan, zowe l in de ICT-sector ze lf als in de grootste 
energieverbruikende sectoren en de economie als geheel (bedrijven, huishoudens, overheden 
op alle niveaus): onvoldoende be kendheid en zichtbaarheid va n informatie, ontbreken van 
gemeenschappelijk aanvaarde methoden en in strumenten voor metingen, kwantificering en 
beheer, vooral voor complexe systeme n, investeringsproblemen, kwesties van 
interoperabiliteit en normalisering, trag e toepassing van innovaties, ontbreken van 
sectoroverschrijdende partners chappen en beperkt gebruik van groene overheidsopdrachten. 
Op het gebied van energie-efficiëntie heeft de Commissie zowel regelgevende als niet-
regelgevende maatregelen getro ffen, die zij voortdurend verste rkt. Niettemin staat in het 
herziene actieplan voor  energie-efficiëntie2 dat de meeste lidstaten  tot dusver nog niet op de 
juiste koers zitten om de 20%-doelstelling voor energie-efficiëntie te halen en dat meer vaart 
moet worden gezet achter de inspanninge n. Een specifiek ICT-initiatief voor energie-
efficiëntie kan een aanvullende, faciliterende en ve rsterkende rol vervulle n in het streven naar 
de energie-efficiëntiedoelstelling voor 2020. 
Subsidiariteit 
De uitdagingen zijn sect or- en grensoversch rijdend en zelfs mondiaal. In alle lidstaten blijven 
er problemen bestaan. Zelfs in de lidstaten die het verst gevorderd zijn en de grootste 
individuele inspanningen hebben geleverd met het oog op de energie-efficiëntiedoelstellingen, 
zorgt de markt niet snel genoeg voor het ophe ffen van de genoemde belemmeringen. In deze 
omstandigheden zijn gemeenschappelijke in spanningen op Europees niveau nodig, die 
kunnen bijdragen tot het formuleren van ka dervoorwaarden waaronder economieën energie-
efficiënte oplossingen kunnen in tegreren in productie processen en consumptiepatronen van 
bedrijven en consumenten. Eur opese coördinatie zou voor synergie kunnen zorgen tussen 
                                                 
1 COM(2008) 241 van 13 mei 2008: De uitdaging van energie-efficiëntie aangaan via informatie- en 
communicatietechnologieën. 
2 COM(2008) 772 Mededeling inzake energie-effici ëntie: verwezenlijking van de 20%-doelstelling. 
 
NL 3   NL acties op nationaal en op regionaal niveau. Er wordt erkend dat voor internationale 
instellingen een taak is weggelegd in he t opzetten van onafhankelijke platforms voor 
uitwisseling tussen belanghebbenden en dat zij een cruciale leider srol kunnen vervullen. In de 
huidige context heeft het bedrijfsleven de EU uitdrukkelijk opgeroepen  de leiding te nemen. 
Doelstellingen 
Het hoofddoel is ICT te benutten met het oog op de EU-doelstellingen op het gebied van 
energie en klimaatverandering dankzij een ruim er en sneller gebruik van ICT-innovaties, 
zowel binnen de ICT-sector zel f als in andere grot e energieverbruikende activiteiten en door 
de eerste stappen te zetten (meting en bekendhe id) om een structurele omslag mogelijk te 
maken naar een energie-efficiënte, koolstofarme informatiemaatschappij. 
Brede beleidsopties 
Vier brede beleidsopties z ijn in overweging genomen: 
– optie 1: geen verdere EU-acties; 
– optie 2: nauwere samenwerking en part nerschappen binnen bestaande kaders 
uiteengezet in een tweede mededeling; 
– optie 3: aanbeveling van de Commissie inzake de inzet van informatie- en 
communicatietechnologieën (ICT) voor he t vergemakkelijken van de overgang 
naar een energie-efficiënte, koolst ofarme economie, vergezeld van een 
mededeling; 
– optie 4: regelgevende of wetgevende maatregelen. 
Optie 4 is in een vroege fase van de beoor deling afgewezen. Een regelgevende benadering 
zou onvermijdelijk meer kosten en administratie ve lasten met zich meebrengen, met name 
voor kmo's, en zou hinderlijk kunnen zijn voor ontwikkelingen op een sterk innovatief terrein. 
Bovendien zou het niet passend zijn de ICT- sector op dit moment strikte regelgevende 
maatregelen op te leggen aangezien andere sect oren nog niet aan specifieke regelgeving zijn 
onderworpen ter beperking van hun energieverbruik. 
Bij de beoordeling van optie 1 is geconcludeerd dat de huidige initiatie ven – dit kunnen zowel 
bestaande beleidsinstrumenten als vrijwillige initiatieven van diverse actoren zijn – de 
energie-efficiëntie zullen verbeteren maar  geen afdoend antwoord bieden op de in de 
effectbeoordeling geschetste hoofdproblemen en het risico inhouden dat de uitvoering ervan 
in de praktijk nogal traag en fragmentarisch zal verlopen met het oog op  de wereldwijde 20%-
doelstelling voor ener gie-efficiëntie. 
Optie 2 is gericht op het versterken van het onde rzoek binnen het kaderprogramma en het CIP 
en het benutten van kansen voor precommer ciële inkoop binnen het i2010-beleidskader. 
Optie 3 zou verder gaan dan de coördinatie mogelijkheden binnen het bestaande beleids-, 
onderzoeks- en innovatiekader en  acties omzetten in aanbeveli ngen aan een ruimere groep 
van belanghebbenden, waaronder de ICT-sector, de  lidstaten, regionale en lokale overheden 
en steden. De aanbeveling zou vergezeld ga an van begeleidende maatregelen die de 
Commissie kan treffen om de tenuitvoerlegging ervan te vergemakkelijken. 
Beleidsopties 2 en 3 zijn getoet st aan vooraf bepaalde criteria en met optie 1 vergeleken. Uit 
de beoordeling is gebleken dat de aanpak die gericht is op een ruimere groep van 
belanghebbenden, waarbij nieuwe partnerschappen worden gesloten en meer aandacht gaat 
naar de verspreiding en de vraagzijde in plaats van naar onderzoek en het bestaande kader op 
EU-niveau, meer voordelen kan opleveren en erv oor kan zorgen dat de doelstellingen sneller 
worden gehaald. Optie 3 geniet dan ook de voorkeur. 
 
NL 4   NL Analyse van de subopties bij de aanbeveling van de Commissie 
De beleidsaanpak waaraan de voorkeur is gegeven, is nog grondi ger geanalyseerd wat betreft 
de concrete aanbevelingen die kunnen worden  overwogen. Er zijn aanbevelingen met 
verschillende ambitieniveaus voorgesteld en beoordeeld. Sommige maatregelen zijn afgewezen omdat zij te veel kosten, moeilijk ten uitvoer kunnen worden gelegd of een hoog 
risico inhouden dat zij niet worden nageleefd. De subopties voor een aanbeveling van de 
Commissie waaraan de voorkeur is gegeven, z ijn gericht op de ICT-sector, de grootste 
energieverbruikende sectoren (logistiek, vast goed en bouw en eindgebruik van energie) en 
lokale en regionale overheden. Hierbij gaat de aandacht in de eerste plaats naar het 
teweegbrengen van veranderingen via nieuwe part nerschappen en het goedkeuren en hanteren 
van gemeenschappelijke methoden en instrume nten voor monitoring,  meting, beheer en 
rapportering van energieverbruik. De ICT-sector wordt gevraagd de leiding te nemen en zeer 
ambitieuze energie-efficiëntiedoelstellingen overeen te komen. 
Evaluatie en toezicht 
De optie waaraan de voorkeur is gegeven, houdt het risico in dat zij niet wordt gerealiseerd, 
ook al lijken bepaalde sectoren, steden en bedr ijven zich hiervoor te w illen inzetten. Om de 
voortgang van de tenuitvoerlegging en de behoefte aan aanvullende of stringentere 
maatregelen in de toekomst te beoordelen, zal he t toezicht onmiddellijk van start gaan en zal 
in 2012 een uitgebreide eval uatie worden uitgevoerd.