Nr. C 77/6 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 29. 3. 82 
5. Financiering en uitvoering van het programma 
5.1. Volgens het Comité is het krediet van 40 miljoen 
ERE - gezien het doel van het programma - zeer 
bescheiden, te meer daar dit bedrag ook nog eens over vier 
jaar wordt uitgesmeerd. 
5.2. Het is van mening dat voor een wetenschappelijk 
programma een lange-termijnvisie nodig is, in ieder geval 
veel langer dan de vier jaar die voor dit programma zijn 
uitgetrokken: wellicht is deze termijn niet lang genoeg om 
garanties te bieden voor jongeren die zeer gespecialiseerde 
opleidingen willen volgen. 
5.3. Het Comité dringt erop aan dat de uitvoering van 
het programma, evenals de aanwending van de kredieten, 
op de voet worden gevolgd. 
5.4. Het dringt er in het bijzonder op aan dat de regel 
van aanvullende financiering door de Gemeenschap 
correct wordt nageleefd, namelijk dat de toegekende 
gelden inderdaad een aanvulling zijn op nationale kredie­
ten die worden uitgetrokken voor onderzoekprogram­
ma's en dat hiermee geen uitgaven worden gedaan die 
toch al zouden zijn verricht. 
6. Programmabeheer 
6.1. Tot slot wijst het Comité op de aanbeveling die 
het heeft gedaan in zijn studie van februari 1980 met 
betrekking tot de wildgroei van raadgevende comités: „Het Comité stelt daarom voor, de eerstkomende tijd 
geen nieuwe comités in het leven te roepen, tenzij de 
absolute noodzaak hiervan kan worden aangetoond: 
de nieuwe comités moeten een specifieke bijdrage tot 
de communautaire werkzaamheden inzake onder­
zoek en ontwikkeling leveren en hun taken kunnen 
niet bevredigend, ook niet na aanpassing van 
bevoegdheden en samenstelling, door bestaande 
organnen worden verricht.". 
6.2. Gezien de samenstelling van de bestaande raad­
gevende comités en het zeer bijzondere karakter van 
onderzoek op het gebied van tropische landbouw en 
tropische ziekten verzet het Comité zich bij wijze van 
uitzondering niet tegen het voorstel van de Commissie, 
voor deze twee onderzoeksgebieden twee nieuwe raadge­
vende comités te vormen. 
6.3. In ieder geval dringt het erop aan dat deze comités 
zich bij het toekennen van gelden houden aan de criteria 
die bij de vaststelling van deze programma's worden 
vastgelegd. Dit zal de doeltreffendheid op korte termijn 
ten goede komen en ook stroken met de prioritaire 
doelstellingen als de opbouw van een onderzoeksstruc-
tuur in de ontwikkelingslanden, hulp bij de opleiding van 
onderzoekers in deze landen en versterking van de 
samenwerking op dit gebied tussen industrie- en ontwik­
kelingslanden. 
Gedaan te Brussel, 27 januari 1982. 
De Voorzitter 
van het Economisch en Sociaal Comité 
Tomas ROSEINGRAVE 
Advies inzake een voorstel voor een richtlijn van de Raad inzake de voorlichting en de 
raadpleging van de werknemers in ondernemingen met ingewikkelde en in het bijzonder een 
transnationale structuur 
De tekst waarop de adviesaanvrage betrekking heeft is bekendgemaakt in het Publikatieblad 
van de Europese Gemeenschappen nr. C 297 van 15 november 1980, blz. 3. 
A. JURIDISCHE GRONDSLAG VAN HET ADVIES 
Op 24 oktober 1980 heeft de Raad besloten het Economisch en Sociaal Comité overeenkomstig 
de bepalingen van de artikelen 100 en 117 van het Verdrag tot oprichting van de Europese 
Economische Gemeenschap over bovengenoemd voorstel te raadplegen. 
29. 3. 82 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 77/7 
B. ADVIES VAN HET ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft beraadslaagd over zijn advies inzake voornoemd 
onderwerp tijdens zijn op 27 en 28 januari 1982 te Brussel gehouden 194e zitting. 
Dit advies luidt als volgt: 
HET ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ, 
Gezien het Verdrag tot oprichting van de Europese 
Economische Gemeenschap, in het bijzonder de artikelen 
100 en 117, 
Gezien de adviesaanvrage van de Raad van de Europese 
Gemeenschappen van 24 oktober 1980 betreffende het 
voorstel voor een richtlijn van de Raad inzake de 
voorlichting en de raadpleging van de werknemers in 
ondernemingen met ingewikkelde en in het bijzonder een 
transnationale structuur, 
Gezien het besluit van zijn Bureau van 18 november 1980 
de Afdeling voor sociale vraagstukken te belasten met het 
opstellen van een advies en een rapport ter zake, 
Gezien het advies dat deze Afdeling tijdens haar verga­
dering van 10 december 1981 heeft goedgekeurd, 
Gezien het door de rapporteur, de heer Muhr, voorgeleg­
de rapport, 
Gezien de beraadslagingen tijdens zijn 194e zitting van 
27 en 28 januari 1982 (vergadering van 27 januari 
1982), 
Overwegende dat in een mededeling van de Commissie 
aan de Raad inzake „De multinationale ondernemingen 
tegen de achtergrond van de communautaire regelingen" 
(7 november 1973) aandacht wordt besteed aan de 
mogelijke invloed van de multinationals op de werkgele­
genheid en aan het probleem van de voorlichting en de 
vertegenwoordiging van de werknemers; 
Overwegende dat het in zijn advies betreffende de 
„Mededeling van de Commissie aan de Raad inzake de 
multinationale ondernemingen tegen de achtergrond van 
de communautaire regelingen" ten aanzien van de 
bescherming van de belangen van de werknemers ver­
schillende maatregelen heeft voorgesteld in verband met 
de doorzichtigheid van de handelingen van de multina­
tionale ondernemingen (l); 
Overwegende dat in de resolutie van 12 december 1974 
van het Europese Parlement inzake de „Mededeling van 
de Commissie van de Europese Gemeenschappen aan de 
Raad betreffende de multinationale ondernemingen tegen 
de achtergrond van de communautaire regelingen" (2) 
gepleit wordt voor het vormen van een tegenwicht van de zijde van de vakbeweging dat door middel van een beter 
geregelde voorlichting over de transacties van de multi­
nationale ondernemingen zou bijdragen tot de oplossing 
van talrijke sociale vraagstukken; 
Overwegende dat in het „Sociaal actieprogramma" 
(24 oktober 1973) gewezen wordt op de noodzaak van 
een grotere mate van medezeggenschap van de werkne­
mers op het niveau van de onderneming; 
Overwegende dat het in zijn advies betreffende het 
ontwerp van een sociaal actieprogramma - hoofdstuk III 
- democratisering van de economie ook ten aanzien van 
de rechten van de werknemers in multinationale onder­
nemingen een standpunt heeft ingenomen (29 november 
1973); 
Overwegende dat er in de resolutie van de Raad over een 
sociaal actieprogramma (3) voor gepleit wordt de werk­
nemers, respectievelijk hun vertegenwoordigers, nauwer 
bij de gang van zaken in de ondernemingen of bedrijven te 
betrekken; 
Overwegende dat de Commissie in haar „Groenboek" 
inzake de „Medezeggenschap van werknemers en struc­
tuur van de vennootschap in de Europese Gemeenschap" 
pleit voor vertegenwoordiging van de werknemers in alle 
ondernemingen van een concern; 
Overwegende dat het in zijn advies betreffende het 
„Groenboek" inzake „Medezeggenschap en structuur van 
de vennootschap in de Europese Gemeenschap" (4) tot de 
conclusie is gekomen dat medezeggenschap van de werk­
nemers in de ruimste zin van het woord in een democra­
tische samenleving een wenselijke ontwikkeling vormt; 
Overwegende dat voor nationale en transnationale 
ondernemingen dezelfde voorlichtings- en raadplegings­
verplichtingen moeten gelden; 
Overwegende dat het onderhavige richtlijnvoorstel even­
als de richtlijnen van de Raad van 17 februari 1975 en van 
14 februari 1977 inzake de voorlichting en de raadpleging 
van de werknemersvertegenwoordigers bij collectief ont­
slag en in geval van overgang van een onderneming een 
stap is in de richting van de door de Commissie nage­
streefde harmonisatie van de wettelijke en bestuursrech­
telijke bepalingen die de oprichting en het functioneren 
van de gemeenschappelijke markt rechtstreeks beïnvloe­
den; 
(>) PBnr. C 116 van 30. 9. 1974. 
(2) PBnr. C 5 van 8. 1. 1975. (3) PBnr. C 13 van 21. 1. 1974. 
(4) PB nr. C 94 van 10. 4. 1979. 
Nr. C77/8 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 29. 3. 82 
Overwegende dat dit streven naar harmonisatie het 
mogelijk maakt de levens- en arbeidsomstandigheden van 
de werknemers in de richting van de vooruitgang te 
verbeteren, 
BRENGT VOLGEND ADVIES UIT, 
dat met 79 stemmen vóór en 61 stemmen tegen, bij 
11 onthoudingen is goedgekeurd. 
1. De toenemende economische concentratie ten 
gevolge van de internationale economische ontwikkelin­
gen en van de technologische vernieuwingen, welke ook 
op sociaal-economisch vlak de vooruitgang stimuleren, 
heeft tot het ontstaan van ingewikkeld gestructureerde 
transnationale ondernemingen geleid. In de afgelopen 
jaren heeft het Comité verschillende adviezen uitgebracht 
waarin de positieve en de negatieve aspecten van een 
dergelijke economische concentratie belicht worden. In 
een aantal adviezen heeft het Comité ook de verhoudin­
gen tussen ondernemingen en werknemers c.q. werkne­
mersvertegenwoordigingen onder de loep genomen. 
2. Bijzonder duidelijk brengt het Comité zijn stand­
punt naar voren in het advies inzake de „Mededeling van 
de Commissie aan de Raad betreffende de multinationale 
ondernemingen tegen de achtergrond van de communau­
taire regelingen", waarin het ervoor pleit: 
— een uitvoerig, ruim opgezet informatiesysteem in te 
voeren en, waar dit reeds bestaat, dit systeem te 
verbeteren, zodat de personen die in de verschillende 
vestigingen in verscheidene landen werkzaam zijn, 
regelmatig voorlichting krijgen over de structuur van 
de besluitvormingsorganen van de multinational en 
de interne organisatie hiervan, en bovendien over de 
produktieprogramma's en de economische en sociale 
motieven die hieraan ten grondslag liggen met opgave 
van de gevolgen hiervan voor de werkgelegenheid; 
— organen binnen en tussen de ondernemingen in te 
stellen, waardoor het mogelijk wordt normale, 
vruchtbare arbeidsverhoudingen te behouden en te 
ontwikkelen; 
— de werknemers door middel van een vertegenwoordi­
gingssysteem bij de gang van zaken in de onderneming 
te betrekken; aldus zouden zij hun standpunt kunnen 
uitspreken over aangelegenheden waarin zij speciaal 
belang stellen, zoals werkgelegenheid, arbeidsom­
standigheden, lonen, bescherming van de gezondheid 
en preventie van arbeidsongevallen, huisvestingsbe­
leid voor arbeiders en leidinggevende functionarissen, 
enz.; 
— de vertegenwoordigers van de werknemers van de 
verschillende in de landen van de Gemeenschap 
gevestigde bedrijven van een zelfde multinational 
door organisatie van regelmatig terugkerende contac­
ten en vergaderingen overleg met elkaar te laten 
plegen en onderling te laten samenwerken. 3. Het Comité is tot nu toe dus steeds voorstander 
geweest van adequate voorlichting en raadpleging van de 
werknemers. Alle werknemers moeten rechtstreeks of via 
hun vertegenwoordigers op de hoogte worden gehouden 
van het beleid en de activiteiten van hun onderneming of 
van het concern waarvan hun onderneming eventueel deel 
uitmaakt. Ook moeten zij geraadpleegd worden wanneer 
besluiten worden genomen die hen rechtstreeks betreffen. 
De inlichtingen dienen adequaat, relevant en actueel te 
zijn. De raadpleging moet van zodanige aard zijn dat 
voldoende rekening wordt gehouden met de argumenten 
en voorstellen die door de geraadpleegde personen naar 
voren worden gebracht. 
4. Wanneer de ondernemingsstructuur ingewikkelder 
wordt, blijven de principes waarop voorlichting en 
raadpleging gebaseerd zijn, ongewijzigd. Naarmate een 
onderneming echter meer vestigingen krijgt en zich in 
meer landen uitbreidt, worden de procedures ingewikkel­
der, en wordt het moeilijker te bepalen welke inlichtingen 
relevant zijn en welke beslissingen welke werknemers 
betreffen. Het Comité heeft steeds op het standpunt 
gestaan dat geen verschil in behandeling mag bestaan 
tussen nationale en transnationale ondernemingen, 
respectievelijk tussen binnen en buiten de Gemeenschap 
zetelende transnationale ondernemingen. 
5. Naar aanleiding van dit advies en van een aantal 
andere met meerderheid van stemmen uitgebrachte advie­
zen besluit het Comité in te stemmen met de doelstelling 
van het richtlijnvoorstel van de Commissie, te weten een 
tijdige en toereikende voorlichting en raadpleging van de 
werknemers over hen betreffende beslissingen van de 
directie te waarborgen door middel van de invoering van 
hiertoe strekkende rechtsvoor schriften. 
6. Momenteel bestaan in de verschillende Lid-Staten 
sterk uiteenlopende bepalingen betreffende de voorlich-
tings- en raadplegingsplichten van de ondernemingen. 
Daarom en o.a. ook ter wille van het functioneren van de 
gemeenschappelijke markt, lijkt harmonisatie noodzake­
lijk. Wanneer de aan de ondernemingen gestelde eisen 
inzake voorlichting en raadpleging niet overal even streng 
zijn, zal dit onvermijdelijk tot concurrentiedistorsies 
leiden. 
7. Een bijzonder probleem vormt de voorlichting en 
de raadpleging van werknemers in multinationals. Ter­
wijl de belangenvertegenwoordiging van de werknemers 
voornamelijk op nationaal niveau plaatsvindt, worden 
beslissingen met belangrijke gevolgen voor de werkne­
mers in multinationale ondernemingen vaak buiten de 
Gemeenschap genomen. Dikwijls kunnen de betrokken 
werknemers de oorzaken en overwegingen die aan derge­
lijke beslissingen ten grondslag liggen, niet voorzien. 
Daarom zijn de in de ontwerp-richtlijn voorgestelde 
regelingen zeer belangrijk. Zij dragen er namelijk toe bij 
dat de betrokken werknemers zowel in multinationale 
ondernemingen als in ondernemingen met een complexe 
structuur meer duidelijkheid verkrijgen omtrent het 
ondernemingsbeleid. 
29. 3. 82 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 77/9 
8. Het is niet de bedoeling dat de ondernemingen 
slechts informatie verstrekken om de belangen van de 
werknemers te dienen, en hun behoefte aan informatie te 
bevredigen. De werknemers moeten niet alleen geïnfor­
meerd maar ook geraadpleegd worden. Hierdoor krijgt 
tegelijkertijd de onderneming de gelegenheid het stand­
punt van de werknemers ten opzichte van bepaalde 
voorgenomen maatregelen te vernemen. Het is ook in het 
belang van de onderneming dat zij kennis kan nemen van 
de bezwaren van het personeel en eventueel met vertegen­
woordigers hiervan overleg kan plegen alvorens een 
definitieve beslissing te nemen. Dit geldt des te meer 
omdat de uiteindelijke beslissingsbevoegdheid van de 
ondernemingen volgens het ontwerp in het geheel niet 
wordt aangetast. 
9. Er bestaan overigens reeds talrijke, ook transnatio­
nale, ondernemingen, die een tijdige en toereikende 
voorlichting en raadpleging van werknemers als vanzelf­
sprekend beschouwen. Dit is een reden te meer om 
dergelijke procedures ook in de overige ondernemingen in 
te voeren. Het is echter niet voldoende naar overeenkom­
stige verklaringen van de OESO of de IAO te verwijzen, 
die slechts een aanbevelend karakter hebben. Er moeten 
in de Gemeenschap uitdrukkelijke verplichtingen voor de 
ondernemingen komen. Hiernaar wordt in de ont-
werp-richtlijn nu ook gestreefd. 
10. De problemen waarvoor in het onderhavige richt­
lijnvoorstel een oplossing wordt gezocht, kunnen 
momenteel ook niet op bevredigende wijze in de cao's 
worden geregeld. Multinationale cao's kunnen nog niet 
worden gesloten. Ook nationale wetten zijn niet voldoen­
de om de ter discussie staande problemen te regelen 
wanneer het beslissingen betreft die voor een groot deel in 
meer dan één land gevolgen hebben. 
11. Tijdige en juiste voorlichting en raadpleging van 
werknemers is uiteindelijk ook een principieel maat­
schappelijk probleem, omdat het er hier om gaat of het 
acceptabel is dat in de Gemeenschap democratische 
grondregels in bepaalde sectoren van de maatschappij 
niet worden toegepast en eenzijdig macht wordt uitgeoe­
fend. 
12. Daarom is het ook logisch dat de richtlijn niet 
slechts van toepassing is op concerns en ondernemingen 
met een transnationale structuur, maar op alle binnen de 
Gemeenschap gevestigde ondernemingen, voor zover 
deze een bepaalde omvang hebben. Hoewel de verschil­
lende Lid-Staten meestal reeds, zij het uiteenlopende, 
wettelijke bepalingen betreffende de voorlichtings- en 
raadplegingsverplichtingen van de nationale onderne­
mingen bezitten, moet een zelfde informatie- en raadple­
gingssysteem voor alle ondernemingen worden inge­
voerd, of het nu nationale dan wel multinationale 
ondernemingen betreft. Zo wordt enerzijds voorkomen dat zowel de ondernemingen als hun personeel een niet te 
rechtvaardigen ongelijke behandeling genieten, en ander­
zijds dat ten gevolge hiervan concurrentiedistorsies ont­
staan. 
13. De ontwerp-richtlijn sluit inhoudelijk aan op in 
vele Lid-Staten reeds gebruikelijke praktijken en bestaan­
de voorschriften. Er wordt niet gestreefd naar een 
harmonisatie van deze reeds bestaande voorschriften op 
het hoogste niveau, maar naar een compromis voor iedere 
afzonderlijke materie en naar een noodzakelijk geacht 
minimum aan voorschriften. Globaal gezien zijn de 
wettelijke bepalingen echter gericht op een verbetering 
van het leef- en werkklimaat in de richting van de 
vooruitgang. Overigens stelt het Comité vast dat de 
richtlijn geen afbreuk doet aan de bevoegdheid van de 
Lid-Staten om wettelijke en bestuursrechtelijke bepalin­
gen toe te passen of in te voeren die gunstiger zijn voor de 
werknemers. 
14. Een positief punt van het richtlijnvoorstel acht het 
Comité ook dat niet alleen informatie en raadpleging van 
de werknemersvertegenwoordigers moet plaatsvinden, 
maar dat tevens de directies van de dochterondernemin­
gen voortdurend door de directie van de dominerende 
onderneming op de hoogte moeten worden gehouden. In 
gevallen waarin de werknemers van een dochtermaat­
schappij niet ingelicht werden, werd tot nu toe nl. dikwijls 
het excuus aangevoerd dat de directie de noodzakelijke 
inlichtingen zelf niet of niet tijdig van de moedermaat­
schappij had ontvangen. De directies van dochteronder­
nemingen mogen nooit in een positie komen waarin zij 
door gebrek aan inlichtingen van de moedermaatschappij 
niet in staat zijn naar behoren inlichtingen te verstrekken 
of te raadplegen. 
15. In zoverre gaat het volgens het Comité ook om de 
bescherming van de directies van de dochterondernernin-
gen. De informatieplicht brengt voor de dominerende 
onderneming ook geen onnodige administratieve en 
financiële belastingen met zich mee. De dominerende 
onderneming behoeft in de regel immers niet meer 
feitenmateriaal bijeen te garen, doch slechts de reeds te 
harer beschikking staande inlichtingen door te geven. 
Dikwijls kan men deze inlichtingen zelfs uit de officiële 
jaarverslagen, balansen of andere publikaties betreffende 
de economische en financiële positie van het concern 
halen. In ieder geval mag van de directie van de domine­
rende onderneming verwacht worden, dat zij de directies 
van de dochterondernemingen van belangrijke kwesties 
op de hoogte houdt. Wanneer de directie zelf niet over de 
noodzakelijke informatie beschikt, is zij ook niet in staat 
haar taak naar behoren te vervullen. 
16. Het Comité stelt met tevredenheid vast dat niet 
van de ondernemingen verlangd wordt onnodig veel, 
d.w.z. uitputtende informatie, over ieder mogelijk detail 
Nr. C 77/10 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 29. 3. 82 
deze wijze slechts reeds genomen beslissingen worden 
gerechtvaardigd. De inlichtingen dienen in een stadium te 
worden verstrekt waarin de werknemers nog de moge­
lijkheid hebben hun standpunt uiteen te zetten en met de 
directie te bespreken voordat een maatregel definitief ten 
uitvoer wordt gelegd. 
18. Bovendien zouden de ondernemingen verplicht 
moeten worden de werkgevers mede te delen welke 
instantie binnen de onderneming of daarbuiten (concern, 
holding), verantwoordelijk is voor een bepaalde beslis­
sing en hoever deze verantwoordelijkheid gaat. 
19. In het algemeen zou de tekst van de richtlijn 
beknopter en eenvoudiger moeten worden geformuleerd. 
Zo.zou in één artikel moeten worden bepaald op welke 
soorten ondernemingen de richtlijn van toepassing is. 
Bovendien is het voldoende wanneer de bepalingen 
betreffende voorlichting en raadpleging één keer worden 
vastgesteld. Daar waar andere ondernemingen aan de 
orde komen, is het overbodig deze bepalingen letterlijk te 
herhalen. 
De Voorzitter 
van het Economisch en Sociaal Comité 
Tomas ROSEINGRAVE 
BIJLAGE 
bij het advies van het Economisch en Sociaal Comité 
I. Stemming over het advies in zijn geheel 
Over het advies van het Comité is hoofdelijk gestemd. De volgende aanwezige of vertegenwoordigde leden 
hebben vóór het advies gestemd: 
de heren Basnett, Beretta, Boddy, Bonety, Bornard, Buckton, Burnel, Carroll, Cavazzuti, Chapple, 
Chronopoulos, mevrouw Clark, de heren Colimvas, Cremer, Curlis, Dassis, Daul, Debunne, De Grave, 
Delourme, von der Decken, Douros, Drago, Drain, Dunet, mevrouw Engelen-Kefer, de heren Etty, 
Fredersdorf, Friedrichs, Glesener, mevrouw Gredal, de heren van Greunsven, Hennig, mevrouw Heuser, 
de heren Hilkens, Houthuys, Jaschick, Jenkins, Karakitsos, Kirschen, Lauga, Laur, Laval, Loccufier, 
Massabieaux, Masucci, Meraviglia, Militello, Milne, Muhr, Murphy, Neumann, Nielsen B., Nielsen P., 
mevrouw Nielsen, de heren Nierhaus, Ognibene, mevrouw Patterson, de heren Pfeiffer, Pronk, Querini, 
Ramaekers, van Rens, mej. Roberts, de heren Rollinger, Rouzier, Saitis, Scalia, Scharrenbroich, 
Schneider, Sorensen, Soulat, mevrouw Strobel, de heren Theisen, Vanni, Ventejol, Wagenmans, mevrouw 
Weber, de heer Zoli. 
De volgende aanwezige of vertegenwoordigde leden hebben tegen het advies gestemd: 
de heren Ammundsen, Arena, Bagliano, Benigni, Bernaert, Blamoutsis, Blasig, mevrouw Bredima, de 
heren Breitenstein, Broicher, Butler, de Caffarelli, Cammann, van Campen, Chabrol, Clavel, du Closel, 
Couture, de Bièvre, de Bruyn, Évairi, Gallacher, Germozzi, Gingembre, Goris, Hall, Hatry, Hemmer, te verstrekken; zij kunnen volstaan met doelgerichte 
inlichtingen die een duidelijk beeld van de activiteiten van 
het concern geven. Evenmin wordt de directie verplicht de 
werknemersvertegenwoordigers over „iedere" beslissing 
~te informeren. Het gaat slechts om beslissingen die de 
belangen van der werknemers „ernstig beïnvloeden". Zo 
dit het geval is, b.v. bij sluiting van bedrijven, overheve­
lingen van de produktie, fusies of rationaliseringsplan-
nen, dient het in een democratische en sociaal rechtvaar­
dige maatschappij vanzelfsprekend te zijn dat degenen die 
in de eerste plaats door dergelijke maatregelen worden 
getroffen, tijdig geïnformeerd en geraadpleegd worden. 
Mede uit de toelichtingen maakt het Comité overigens op 
dat de tekst van richtlijn zo moet worden uitgelegd dat 
slechts de werknemersvertegenwoordigers van de 
dochterondernemingen waarin de belangen van de werk­
nemers in belangrijke mate geraakt worden, voorgelicht 
en geraadpleegd dienen te worden. 
17. In dit verband wijst het Comité er in het bijzonder 
op hoe belangrijk het is dat de informatie tijdig wordt 
verstrekt. Informatie achteraf heeft geen zin, omdat op 
Gedaan te Brussel, 27 januari 1982. 
29. 3. 82 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 77/11 
Hicks-Beach, Jonker, Kenna, Kolbenschlag, Lane, Law, Leddy, Leo, Loebl, Loughery, Masprone, Miller, 
Mills, Morselli, Paggi, Papadopoulos, Pearson, de Précigout, Rainero, Renaud, Rizos, Romoli, Savini, 
Schnieders, Seydaack, Staratzke, Storm-Hansen, Wagner, Wiek, Williams, Wylie, Zinkin, Zunkler. 
De volgende aanwezige of vertegenwoordigde leden hebben zich van stemming onthouden: 
de heren Berns, Bos, Davies, De Tavernier, Doble, Emo Capodilista, Georgiou, Hovgaard Jakobsen, 
Margot, Marvier, van der Veen. 
II. Verworpen wijzigingsvoorstel 
Het volgende door de groep „Werkgevers" (groep I) overeenkomstig het Reglement van Orde ingediende 
wijzigingsvoorstel is bij hoofdelijke stemming door het Comité verworpen: 
De tekst van het advies na „Gezien het door de rapporteur, de heer Muhr, voorgelegde rapport," te 
vervangen door de volgende tekst: 
Overwegende dat in een mededeling van de Commissie aan de Raad inzake „De multinationale 
ondernemingen tegen de achtergrond van de communautaire regelingen" (7 november 1973) aandacht 
wordt besteed aan de mogelijke invloed van de multinationals op de werkgelegenheid en aan het probleem 
van de voorlichting en vertegenwoordiging van de werknemers; 
Overwegende dat het Comité in zijn advies betreffende de „Mededeling van de Commissie aan de Raad 
inzake de multinationale ondernemingen tegen de achtergrond van de communautaire regelingen" ten 
aanzien van de bescherming van de belangen van de werknemers verschillende maatregelen heeft 
voorgesteld in verband met de doorzichtigheid van de handelingen van de multinationale ondernemingen, 
en tevens heeft gewezen op de rol die deze ondernemingen kunnen spelen bij de verbetering van de 
levensomstandigheden in de gehele wereld en bij het overwinnen van nationalistische gedrags­
patronen (!); 
Overwegende dat in het „Sociaal actieprogramma" (24 oktober 1973) een grotere mate van medezeggen­
schap van de werknemers op het niveau van de onderneming noodzakelijk wordt geacht; 
Overwegende dat het Comité in zijn advies betreffende het „Ontwerp van een sociaal actieprogramma -
hoofdstuk III - democratisering van de economie" ook een standpunt heeft ingenomen ten aanzien van de 
rechten van de werknemers in multinationale ondernemingen (29 november 1973); 
Overwegende dat er in de resolutie van de Raad over een sociaal actieprogramma (2) voor wordt gepleit de 
werknemers respectievelijk hun vertegenwoordigers nauwer te betrekken bij de gang van zaken in de 
ondernemingen of bedrijven; 
Overwegende dat het Comité in zijn advies betreffende het „Groenboek" inzake „Medezeggenschap en 
structuur van de vennootschap in de Europese Gemeenschap" van de Commissie (3) het er over eens is 
geworden dat medezeggenschap van de werknemers in de ruimste zin van het woord in een democratische 
samenleving een wenselijke ontwikkeling vormt, 
BRENGT VOLGEND ADVIES UIT: 
1. Algemene opmerkingen 
Het Comité is steeds voorstander geweest van behoorlijke voorlichting'en raadpleging. Alle werknemers 
dienen rechtstreeks of via hun vertegenwoordigers op de hoogte te worden gehouden van het beleid en de 
vooruitgang van de onderneming en van het concern waartoe deze onderneming eventueel behoort. Zij 
dienen te worden geraadpleegd over beslissingen die hen direct kunnen betreffen. De inlichtingen moeten 
adequaat, ter zake dienend en actueel zijn. De raadpleging zou het mogelijk moeten maken, de argumenten 
en voorstellen van de geraadpleegden het gewicht te geven dat hun toekomt. 
(') PB nr. C 116 van 30. 9. 1974. 
(2) PBnr. C 13 van 21. 1. 1974. 
(3) PB nr. C 94 van 10. 4. 1979. 
Nr. C 77/12 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 29. 3. 82 
Volgens het Comité zijn behoorlijke voorlichting en raadpleging in het belang van werkgever- en 
werknemer. Het stelt vast dat talrijke ondernemingen en concerns, met inbegrip van transnationale 
ondernemingen, er reeds van uitgaan dat adequate en tijdige raadpleging en voorlichting van de 
werknemers noodzakelijk zijn. 
Ook wanneer de structuur van de onderneming ingewikkelder wordt, blijven de principes van voorlichting 
en raadpleging dezelfde. Ingewikkelder worden slechts de te volgen procedures. Bovendien wordt het 
naarmate een onderneming het aantal vestigingen uitbreidt of zich in meer landen gaat vestigen, steeds 
moeilijker te bepalen welke inlichtingen ter zake dienend zijn en welke beslissingen welke werknemers 
betreffen. Het Comité heeft steeds op het standpunt gestaan dat niet gediscrimineerd mag worden tussen 
nationale en transnationale ondernemingen of tussen transnationale ondernemingen die hun zetel binnen 
en die welke deze buiten de Gemeenschap hebben. 
Het Comité is van mening dat de directies van de dochterondernemingen door de moederonderneming 
(„dominerende onderneming") steeds volledig ingelicht dienen te worden over kwesties die hen betreffen, 
zodat zij steeds in staat zijn de werknemers of hun vertegenwoordigers naar behoren inlichtingen te 
verstrekken of te raadplegen. 
Moet er een communautaire regeling komen? 
Oneens is het Comité het evenwel met de Commissie dat deze aangelegenheden in een communautaire 
richtlijn moeten worden geregeld. In het huidige stadium zou het volgens het Comité beter zijn de 
ontwikkeling van de nationale wetten en gebruiken op dit gebied af te wachten. Deze zijn in alle Lid-Staten 
voldoende uitgebreid om een bevredigende oplossing te bieden voor het merendeel van de problemen die 
zich voordoen. Eventueel bestaande lacunes in de wetten en gebruiken van de Lid-Staten kunnen altijd 
worden opgevuld. 
De OESO-richtsnoeren en de tripartiete verklaring van de IAO, waarnaar vele transnationale onder­
nemingen zich vrijwillig richten, vormen een aanvulling op de nationale wetten. 
Ter verdediging van haar voorstel voor een communautaire richtlijn voert de Commissie twee redenen aan: 
in de eerste plaats voorkoming van concurrentiedistorsies en in de tweede plaats de opvatting dat slechts de 
Gemeenschap vat kan krijgen op transnationale ondernemingen. 
Het Comité stelt echter vast dat geen concrete gevallen van concurrentiedistorsie als bewijs zijn aangevoerd 
en dat uit het bedrijfsleven nooit klachten zijn gehoord over concurrentiedistorsie ten gevolge van 
uiteenlopende wettelijke bepalingen inzake voorlichting en raadpleging. 
Voorts stelt het Comité vast dat vooral kleine en middelgrote nationale ondernemingen door de 
ontwerp-richtlijn worden getroffen. 
Aangezien de Gemeenschap bovendien ten opzichte van een moederonderneming die in de Verenigde 
Staten, Zwitserland of elders buiten de Gemeenschap gevestigd is, niet meer jurisdictie bezit dan de 
Lid-Staten en voor naleving van een Gemeenschapsrichtlijn slechts kan worden gezorgd door middel van 
door de Lid-Staten uitgevaardigde nationale wetten, heeft de Gemeenschap ook niet meer macht om haar 
wetten aan buiten de Gemeenschap zetelende transnationale ondernemingen op te leggen dan het geval is 
met de afzonderlijke Lid-Staten. De sanctiemogelijkheden van de Gemeenschap zijn niet groter dan die van 
de Lid-Staten. 
Het Comité is verder van mening dat een Lid-Staat door maatregelen te nemen tegen de dochteronder­
nemingen die hun verplichtingen niet nakomen, er in de meeste gevallen zonder meer voor zal kunnen 
zorgen dat zijn wetten nageleefd worden. Het vraagt zich af of in bepaalde notoire gevallen wel alle 
wettelijke mogelijkheden door de Lid-Staten zijn uitgeput. 
Anderzijds moet gekeken worden naar de gevoeligheid van de betrekkingen tussen de sociale partners, de 
historische en maatschappelijke achtergronden van deze zeer uiteenlopende betrekkingen en de van land tot 
land verschillende opstelling van de sociale partners. De verscheidenheid van de nationale wetten is het 
gevolg en niet de oorzaak van deze verschillen. Het is geen toeval dat de wet in het ene land bepaalt dat 
inlichtingen in het kader van onderhandelingen aan vakbonden en niet aan ongeorganiseerde werkgevers 
dienden te worden verstrekt, terwijl deze inlichtingen in het andere land aan alle werknemers van gekozen 
29. 3. 82 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 77/13 
ondernemingsraden worden verstrekt en geheel los staan van onderhandelingen. In sommige Lid-Staten 
bestaat medezeggenschap in de een of andere vorm, waardoor een verdere mogelijkheid tot voorlichting en 
raadpleging is geschapen, terwijl andere Lid-Staten geen medezeggenschap kennen. In sommige Lid-Staten 
worden voorlichting en raadpleging grotendeels wettelijk geregeld, in andere hoofdzakelijk via collectieve 
overeenkomsten. 
Harmonisatie kan daarom slechts aanvaardbaar zijn, indien geleidelijk en bedachtzaam te werk wordt 
gegaan en inderdaad bewezen wordt dat zij noodzakelijk is. Een bepaalde Lid-Staat heeft op een gegeven 
moment het systeem van bindende arbeidsovereenkomsten uit de wetgeving van andere Lid-Staten 
overgenomen en ervaren dat dit systeem niet functioneerde. Wanneer de Commissie ervan uitgaat dat het 
voldoende is de wetgevingen van de andere Lid-Staten gelijk te trekken met die van de als meest 
vooruitstrevend beschouwde Lid-Staten, kent zij noch de ervaringen uit het verleden noch de kracht van de 
nationale tradities. Men kan zelfs de conclusie trekken dat de ontwerp-richtlijn voorbijgaat aan de Duitse 
traditie. De in het Duitse „Betriebsverfassungsgesetz" als zo belangrijk aangemerkte verplichtingen, naar 
een zekere sociale vrede te streven en op basis van wederzijds vertrouwen in het belang van de onderneming 
samen te werken, worden namelijk in de ontwerp-richtlijn niet genoemd. 
De voorgestelde bepalingen 
Talrijke bepalingen van de ontwerp-richtlijn zijn volgens het Comité inadequaat of onuitvoerbaar. 
Voorlichting 
Bij het opstellen van de voorlichtingsbepalingen is uitgegaan van de Duitse wetgeving, die in de eerste plaats 
gericht is op de inlichtingen die in de afzonderlijke vestigingen dienen te worden verstrekt. Deze bepalingen 
zijn ongeschikt voor concerns met ingewikkelde structuur. 
Produktieprogramma's, rationaliseringsplannen, fabricage- en arbeidsmethodes, investeringsprogram­
ma's, procedures en plannen zijn vrijwel steeds aangelegenheden die de dochteronderneming of de vestiging 
zelf en niet het gehele concern betreffen. 
De ontwerp-richtlijn biedt niet de door het Comité van wezenlijk belang geachte bescherming van het 
zaken- en bedrijfsgeheim. Deze bescherming bestaat wel in de wetten van de Lid-Staten. Zo wordt in § 106, 
sub 2, van de Duitse „Betriebsverfassungsgesetz" bepaald dat inlichtingen moeten worden verstrekt voor 
zover niet het risico bestaat dat de bedrijfs- of zakengeheimen van de onderneming onthuld worden. 
Vroegtijdige bekendmaking van plannen kan zeer veel schade berokkenen. Sancties a posteriori zijn niet 
voldoende om geheimhouding te waarborgen wanneer een groot aantal personen, soms in verschillende 
landen, wordt ingelicht. 
Raadpleging 
Het Comité is van mening dat de raadplegingsbepalingen gezien hun uitvoerigheid onuitvoerbaar zijn. 
Volgens deze bepalingen is het mogelijk dat b.v. de werknemers van een ijsfabriek (zijnde een 
dochteronderneming) in Italië geraadpleegd moeten worden over de uitbreiding van een diervoederfabriek 
in Schotland. Soms zijn dochterondernemingen zo ver uit elkaar gelegen en werken zij in zo verschillende 
omstandigheden dal algemene raadpleging slechts verwarrend is. Raadpleging dient beperkt te blijven tot 
degenen die rechtstreeks de gevolgen van maatregelen ondervinden en qua tijd binnen bepaalde perken 
kunnen worden gehouden om te voorkomen dat de besluitvormingsprocedure geblokkeerd wordt. De 
vraag of een besluit de arbeidsvoorwaarden en de werkomstandigheden rechtstreeks beïnvloedt, moet aan 
de hand van feiten en niet op grond van de mening van één partij worden beantwoord. 
Vennootschapsrecht 
De ontwerp-richtlijn sluit naar het oordeel van het Comité niet goed aan op de bestaande en voorgestelde 
vennootschapsrechtelijke bepalingen in de Gemeenschap en in de Lid-Staten. In de zevende richtlijn 
„Vennootschapsrecht", die waarschijnlijk binnenkort wordt vastgesteld, wordt bepaald welke inlichtingen 
aan de aandeelhouders dienen te worden verstrekt. Deze zijn zeer uitgebreid en omvatten ook de 
vermoedelijke ontwikkelingen (art. 20). 
Nr. C 77/14 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 29. 3. 82 
Voorts bestaat er een richtlijnvoorstel inzake ondernemingen wier aandelen op de beurs genoteerd staan. 
Het zou een grote belasting voor de ondernemingen vormen indien zij één pakket inlichtingen aan hun 
aandeelhouders en een ander aan hun werknemers zouden moeten verstrekken en bovendien sommige 
inlichtingen halfjaarlijks in plaats van jaarlijks zouden moeten voorleggen. 
De bepalingen van de ontwerp-richtlijn zullen ook in andere opzichten niet met het vennootschapsrecht 
stroken. Zo verlangen de beurscomités in sommige Lid-Staten en in de Verenigde Staten dat alle 
inlichtingen die aan een groot aantal werknemers worden verstrekt en zich op de beursnoteringen kunnen 
uitwerken aan het publiek bekend gemaakt worden. Een soortgelijk geval doet zich voor in verband met de 
bepalingen die bij overname van ondernemingen gelden. Naar het lijkt zijn deze onverenigbaar met de 
„Take-Over Code" die in het Verenigd Koninkrijk en Ierland geldt. 
Moeder- en dochterondernemingen 
In de ontwerp-richtlijn wordt blijkbaar van de veronderstelling uitgegaan dat ergens in iedere ingewikkeld 
gestructureerde onderneming een beslissingscentrum bestaat. 
Volgens het Comité is dit noch wettelijk gezien noch in de praktijk het geval. Volgens de wet worden 
beslissingen in alle Lid-Staten door de directie van de dochteronderneming genomen. Slechts in één 
Lid-Staat bestaan op dit punt een aantal speciale regelingen. In de praktijk kan de moederonderneming 
haar rechten doen gelden als aandeelhoudster, kredietverschaffer, leverancier van technologieën, klant of 
eigenaar van een handelsmerk. Zij kan aanbevelingen doen, ratificeren, een algemene strategie uitstippelen 
en krediet verstrekken (of weigeren). Ter wille van de efficiëntie zijn alle ondernemingen met een 
ingewikkelde structuur tegenwoordig in sterke mate gedecentraliseerd. Vrij zelden neemt de moederon­
derneming beslissingen in de zin van de ontwerp-richtlijn. Een nauwkeurige definitie van het begrip 
„beslissing" is dan ook noodzakelijk om de moederondernemingen te kunnen laten onderscheiden welke 
van haar beslissingen onder de richtlijn vallen. 
Door de werknemers van dochterondernemingen in bepaalde omstandigheden de mogelijkheid te bieden 
zich voor inlichtingen en overleg niet tot hun eigen directie maar rechtstreeks tot de directie van de 
moederonderneming te wenden, doet de richtlijn volgens het Comité afbreuk aan de wezenlijke vereiste dat 
voorlichting en raadpleging op het niveau van de dochteronderneming moeten plaatsvinden. De directie 
van een buiten de Gemeenschap zetelende transnationale onderneming zou een dergelijke regeling zelfs 
eenvoudigweg kunnen weigeren. Ondertussen bestaat het gevaar dat de betrekkingen met de directie van de 
dochteronderneming, waarmee alle onderhandelingen gevoerd moeten worden en die uiteindelijk de 
beslissingsbevoegdheid heeft, verslechteren. Hetzelfde zou vanzelfsprekend gebeuren in transnationale 
ondernemingen die hun zetel in de Gemeenschap hebben en in nationale ondernemingen met een 
ingewikkelde structuur. 
Sancties 
Sancties zouden civielrechtelijk moeten zijn en slechts betrekking mogen hebben op de dochteronderne­
ming. Doeltreffende sancties tegen transnationale ondernemingen die hun zetel buiten de Gemeenschap 
hebben, zijn nog niet gevonden. (Wanneer men de artikelen 4 en 8 samen bekijkt, lijkt dit laatste artikel 
zelfs niet toegepast te kunnen worden op dergelijke ondernemingen.) 
Wanneer men de grootste dochteronderneming verantwoordelijk gaat stellen, wordt de moederonder­
neming niet méér getroffen dan wanneer de verantwoordelijkheid aan de afzonderlijke dochteronderne­
mingen wordt gelaten. Bovendien wordt op deze wijze een directie bij de zaak betrokken zonder dat deze 
van de feiten op de hoogte is. 
Conclusie 
Het Comité verzoekt de Raad, de Commissie het richtlijnvoorstel, zowel wat de noodzakelijkheid ervan als 
wat de bepalingen betreft, te laten herzien. 
De Commissie zou opnieuw met de Lid-Staten en de sociale partners in overleg moeten treden ten einde te 
beoordelen: 
— of de ter rechtvaardiging van een Gemeenschapsmaatregel aangevoerde bewering dat concurrentie-
distorsies bestaan en dat de Lid-Staten niet in staat zijn hun wetten inzake voorlichting en raadpleging te 
doen respecteren, juist is; 
29. 3. 82 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 77/15 
— of harmonisering van de nationale wetgevingen mogelijk en wenselijk is en zo ja hoe deze harmonisering 
eruit moet zien; 
— in welke vorm een eventuele actie van de Gemeenschap zou moeten worden gegoten, indien degenen die 
hierover geraadpleegd zijn, deze ook gemotiveerd achten. 
Tijdens dit overleg zou vooral aandacht moeten worden besteed aan de gevallen waarin een groot aantal 
arbeidsplaatsen in het geding zijn. Voorts zou moeten worden bekeken of de richtlijnen inzake collectief 
ontslag en de overdracht van verworven rechten (waarover de Commissie al bijna drie jaar geleden een 
rapport had moeten opstellen) op tevredenstellende wijze hebben gefunctioneerd. De verslagen van de 
Lid-Staten over het functioneren van deze richtlijnen dienen reeds door de Commissie aan de Raad te 
zijn voorgelegd. 
Motivering 
Door dit wijzigingsvoorstel wordt het principe van voorlichting en raadpleging niet betwist. De 
desbetreffende tekst („Algemene opmerkingen") is vrijwel identiek met verschillende passages in het 
advies. 
De wezenlijke verschillen met het huidige advies zijn de volgende: 
a) in het wijzigingsvoorstel wordt aangevoerd dat de betrekkingen tussen de sociale partners zozeer 
gekenmerkt worden door nationale tradities, gebruiken en praktijken, dat zij het best aan de Lid-Staten 
kunnen worden overgelaten. De ontwerp-richtlijn volgt de tradities van de Lid-Staten waarin deze 
zaken normaliter bij de wet geregeld worden en neemt zelfs delen van deze wetten over. De tradities van 
de Lid-Staten waarin ten aanzien hiervan collectieve overeenkomsten worden gesloten worden 
genegeerd; 
b) in het wijzigingsvoorstel worden de voorlichtings- en raadplegingsbepalingen veel ruimer geïnterpre­
teerd dan op blz. 11 van het advies en deze worden in onderhavig wijzigingsvoorstel dan ook als veel 
onpraktischer beschouwd. De in het wijzigingsvoorstel gevolgde interpretatie lijkt nauwer aan te sluiten 
bij de tekst van de betreffende artikelen, hoewel de beperktere interpretatie in het advies meer tot het 
gezonde verstand spreekt. In het wijzigingsvoorstel wordt voorts betreurd dat het legitieme bedrijfs- en 
zakengeheim onvoldoende beschermd wordt; 
c) in het wijzigingsvoorstel wordt de mening vertegenwoordigd dat het geen zin heeft te pogen een 
jurisdictie tegen moederondernemingen die buiten de Gemeenschap zetelen, door te zetten en dat de 
onder bepaalde omstandigheden bestaande mogelijkheid om de directie van de dochteronderneming te 
omzeilen nadelige gevolgen zou hebben; 
d) in het wijzigingsvoorstel wordt gesteld dat de ontwerp-richtlijn niet goed aansluit op de bestaande en 
voorgestelde vennootschapsrechtelijke bepalingen. 
Gedetailleerde motiveringen worden in het wijzigingsvoorstel zelf en uitvoeriger in het rapport 
gegeven. 
Uitslag van de stemming 
Vóór: 60; tegen: 80; onthoudingen: 11. 
III. Minderheidsstandpunt van groep I 
Na de hoofdelijke stemming hebben onderstaande leden van groep I (werkgevers) die tegen hebben 
gestemd, de volgende stemverklaring afgelegd: 
„Groep I staat niet achter het advies van het Comité. 
Volgens de groep komen voorlichting en raadpleging van werknemers over alle hen betreffende 
kwesties het sociale klimaat en de efficiëntie ten goede. Wat de methode betreft staat de groep op het 
Nr. C 77/16 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 29. 3. 82 
standpunt dat voorlichting en raadpleging een gezamenlijke aangelegenheid is van de directie en de 
werknemers, die gewoonlijk van beide zijden binnen het kader van de nationale wetten en gebruiken 
hun relaties onderhouden. 
Alle arbeidsverhoudingen staan in een sociaal-economische context die van land tot land verschillend 
is. Dit is meer nog dan aan de verschillende wetgevingen toe te schrijven aan de historische en 
filosofische achtergronden van elk land. In alle Lid-Staten bestaan reeds talrijke wetten en gebruiken 
waarmee het merendeel van de zich voordoende problemen op tevredenstellende wijze kan worden 
opgelost. Een poging om uitsluitend op het vlak van de wetgeving een harmonisatie door te voeren, zou 
daarom wellicht meer kwaad dan goed doen. Harmonisatie is slechts aanvaardbaar indien de noodzaak 
ervan afdoende bewezen is. 
Sommige Lid-Staten hebben b.v. uitvoerige wettelijke bepalingen betreffende voorlichting en 
raadpleging, terwijl deze kwestie in andere landen voornamelijk in de cao's wordt geregeld. In sommige 
landen dient een door alle werknemers gekozen ondernemingsraad te worden voorgelicht en 
geraadpleegd, elders zijn dit de vakbonden. In sommige landen bestaat de wettelijke verplichting het 
welzijn van de onderneming in haar geheel in overweging te nemen, in andere is dit niet het geval. De 
verschillen in de wetgevingen zijn het gevolg en niet de oorzaak van deze uiteenlopende gebruiken en 
tradities. 
Voornamelijk op grond van de overweging dat het, gezien de tussen de Lid-Staten bestaande 
verschillen, moeilijk is alle in de Gemeenschap voorkomende relaties tussen werkgevers en werknemers 
in één vorm te gieten en dat een dergelijke regeling ongeschikt zou zijn, verwerpt groep I de 
ontwerp-richtlijn. 
Bovendien vindt de groep dat een groot aantal specifieke bepalingen ernstige tekortkomingen vertoont. 
De vereiste voorlichting is b.v. soms geschikt waar het gaat om een afzonderlijke vestiging maar volledig 
ongeschikt in het geval van een geheel concern. Er is geen enkele poging gedaan, de voorlichtingseisen 
te coördineren met die van ontwerp-richtlijnen betreffende de voorlichting van aandeelhouders. Het 
begrip „beslissing" wordt niet gedefinieerd. De werknemers moeten worden voorgelicht en geraad­
pleegd over beslissingen die hen geenszins betreffen. De bepalingen inzake concerns die hun zetel buiten 
de Gemeenschap hebben, zijn onuitvoerbaar. De Gemeenschap bezit niet meer sanctiemogelijkheden 
dan de Lid-Staten. Het zakengeheim, dat in verschillende landen wettelijk beschermd is, wordt in de 
richtlijn niet beschermd. De ernstigste kritiek die de groep tegen de ontwerp-richtlijn uit, is dat zij de 
betrekkingen tussen de werknemers en de directie van hun onderneming, waarmee zij gewoonlijk 
onderhandelen, dreigt te ondermijnen. 
Groep I vindt dat de Raad (Je Commissie zou moeten verzoeken haar voorstel in te trekken en opnieuw 
met de sociale partners en de Lid-Staten in contact moet treden ten einde vast te stellen of er bepaalde 
problemen bestaan waarvoor een communautaire richtlijn een oplossing zou bieden en zo ja, welke 
vorm een dergelijke richtlijn zou moeten aannemen.". 
De heren Ammundsen, Arena, Bagliano, Benigni, Bernaert, Blamoutsis, Blasig, mevrouw Bredima, de 
heren Breitenstein, Broicher, Cammann, van Campen, du Closel, Couture, de Bièvre, Évain, Gallacher, 
Hall, Hatry, Hemmer, Hicks-Beach, Jonker, Kenna, Law, Leo, Loebl, Loughrey, Masprone, Miller, 
Mills, Paggi, Pearson, de Précigout, Renaud, Rizos, Romoli, Savini, Schnieders, Seydaack, Staratzke, 
Storm-Hansen, Wagner, Wiek, Wylie, Zinkin, Zunkler.