betreffende het namens de Europese Unie in te nemen standpunt in het Gemengd Comité dat is ingesteld bij de Overeenkomst tussen de Europese Gemeenschap en haar lidstaten, enerzijds, en de Zwitserse Bondsstaat, anderzijds, over het vrije verkeer van personen, inzake de wijziging van bijlage II bij die Overeenkomst betreffende de coördinatie van de socialezekerheidsstelsels

Als gevolg van de terugtrekking van het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland (“het Verenigd Koninkrijk”) uit de Europese Unie is de Overeenkomst uiterlijk aan het eind van de in artikel 126 van het Terugtrekkingsakkoord tussen de Europese Unie en de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie en het Verenigd Koninkrijk (“het Terugtrekkingsakkoord”) omschreven overgangsperiode niet langer op het Verenigd Koninkrijk van toepassing.

De beoogde handeling heeft tot doel te voorzien in wederzijdse bescherming van de socialezekerheidsrechten voor onderdanen van het Verenigd Koninkrijk, staatlozen en vluchtelingen, alsmede hun familieleden en nabestaanden, die zich uiterlijk aan het eind van de in artikel 126 van het Terugtrekkingsakkoord omschreven overgangsperiode in een grensoverschrijdende situatie bevinden of bevonden waarbij tegelijkertijd zowel een of meer van de overeenkomstsluitende partijen bij de Overeenkomst als het Verenigd Koninkrijk betrokken is of was.

In artikel 2 van Besluit 2002/309/EG, Euratom is bepaald dat het standpunt dat de Unie inneemt ten aanzien van besluiten van het Gemengd Comité, wordt vastgesteld door de Raad, op voorstel van de Commissie. Daartoe dient de Commissie dit voorstel in voor een besluit van de Raad betreffende het door de Unie in het Gemengd Comité in te nemen standpunt.

Bij artikel 14 van de Overeenkomst is een Gemengd Comité ingesteld, bestaande uit vertegenwoordigers van beide partijen, dat belast is met het beheer en de correcte toepassing van de Overeenkomst en met de beslechting van geschillen in verband met de naleving van de Overeenkomst. Het neemt besluiten in de gevallen waarin de Overeenkomst voorziet. Het Gemengd Comité doet zijn uitspraken in onderlinge overeenstemming.

In 1999 sloten de Europese Gemeenschap en haar lidstaten, enerzijds, en Zwitserland, anderzijds, een bilaterale overeenkomst over het vrije verkeer van personen, die op 1 juni 2002 in werking is getreden (zie PB L 114 van 30.4.2002, blz. 6). De Overeenkomst werd gesloten voor een aanvankelijke periode van zeven jaar die op 31 mei 2009 afliep. Na het referendum in Zwitserland op 8 februari 2009 werd de Overeenkomst voor onbepaalde tijd verlengd.

Dit voorstel betreft het besluit tot vaststelling van het standpunt dat namens de Unie in het Gemengd Comité moet worden ingenomen in verband met de voorgenomen vaststelling door dat comité van het besluit tot wijziging van bijlage II (betreffende de coördinatie van de socialezekerheidsstelsels) bij de Overeenkomst tussen de Europese Gemeenschap en haar lidstaten, enerzijds, en de Zwitserse Bondsstaat, anderzijds, over het vrije verkeer van personen.

In artikel 33 van het Terugtrekkingsakkoord is bepaald dat titel III van het Terugtrekkingsakkoord ook van toepassing is op onderdanen van Zwitserland, mits Zwitserland met het Verenigd Koninkrijk overeenkomstige, op de burgers van de Unie toepasselijke akkoorden heeft gesloten en deze toepast, en met de Europese Unie overeenkomstige, op de burgers van het Verenigd Koninkrijk toepasselijke akkoorden heeft gesloten en deze toepast. In artikel 26, punt b), van de Overeenkomst tussen het Verenigd Koninkrijk en de Zwitserse Bondsstaat over de rechten van burgers (“overeenkomst inzake de rechten van burgers”) na de terugtrekking van het Verenigd Koninkrijk uit de Europese Unie en de Overeenkomst over het vrije verkeer van personen is bepaald dat deel III van die overeenkomst van toepassing is op burgers van de Unie, mits de Unie met het Verenigd Koninkrijk overeenkomstige, op de burgers van Zwitserland toepasselijke akkoorden heeft gesloten en deze toepast, en met Zwitserland overeenkomstige, op de burgers van het Verenigd Koninkrijk toepasselijke akkoorden heeft gesloten en deze toepast.

Het is bijgevolg noodzakelijk te voorzien in wederzijdse bescherming van de socialezekerheidsrechten voor onderdanen van het Verenigd Koninkrijk, staatlozen en vluchtelingen, alsmede hun familieleden en nabestaanden, die zich uiterlijk aan het eind van de in artikel 126 van het Terugtrekkingsakkoord omschreven overgangsperiode in een grensoverschrijdende situatie bevinden of bevonden waarbij tegelijkertijd zowel een of meer van de overeenkomstsluitende partijen bij de Overeenkomst als het Verenigd Koninkrijk betrokken is of was.

In dit verband wordt met de voorgestelde wijzigingen van bijlage II (betreffende de coördinatie van de socialezekerheidsstelsels) bij de Overeenkomst, zoals beschreven in het ontwerpbesluit van het Gemengd Comité in de bijlage, de hierboven uiteengezette kwestie aangepakt.

Het ontwerpbesluit van het Gemengd Comité in de bijlage moet in werking treden op de datum waarop het door het Gemengd Comité wordt vastgesteld en moet van toepassing zijn vanaf het eind van de in artikel 126 van het Terugtrekkingsakkoord omschreven overgangsperiode.

4.Rechtsgrondslag

4.1.Procedurele rechtsgrondslag

4.1.1.Beginselen

Artikel 218, lid 9, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) voorziet in de vaststelling van besluiten tot bepaling van “de standpunten die namens de Unie worden ingenomen in een krachtens een overeenkomst opgericht lichaam, wanneer dit lichaam handelingen met rechtsgevolgen vaststelt, met uitzondering van handelingen tot aanvulling of wijziging van het institutionele kader van de overeenkomst”.

Het begrip “handelingen met rechtsgevolgen” omvat tevens handelingen die rechtsgevolgen hebben uit hoofde van de op het betrokken lichaam toepasselijke volkenrechtelijke bepalingen. Onder dit begrip vallen tevens instrumenten die volkenrechtelijk niet bindend zijn, maar die “beslissende invloed [kunnen hebben] op de inhoud van de regelgeving die de wetgever van de Unie vaststelt”.

4.1.2.Toepassing op het onderhavige geval

Het Gemengd Comité is een orgaan dat bij een overeenkomst, namelijk de Overeenkomst tussen de Europese Gemeenschap en haar lidstaten, enerzijds, en de Zwitserse Bondsstaat, anderzijds, over het vrije verkeer van personen, is ingesteld.

De door het Gemengd Comité vast te stellen handeling is een handeling met rechtsgevolgen. De beoogde handeling zal overeenkomstig de artikelen 14 en 18 van de overeenkomst volkenrechtelijk bindend zijn.

De beoogde handeling strekt niet tot aanvulling of wijziging van het institutionele kader van de overeenkomst. De procedurele rechtsgrondslag voor het voorgestelde besluit is daarom artikel 218, lid 9, VWEU.

4.2.Materiële rechtsgrondslag

4.2.1.Beginselen

De materiële rechtsgrondslag voor een overeenkomstig artikel 218, lid 9, VWEU te nemen besluit wordt in de eerste plaats bepaald door de doelstelling en de inhoud van de beoogde handeling ten aanzien waarvan namens de Unie een standpunt moet worden ingenomen. Wanneer de beoogde handeling een tweeledige doelstelling heeft of bestaat uit twee componenten, waarvan er een kan worden gezien als hoofddoelstelling of hoofdcomponent, terwijl de andere doelstelling of de andere component slechts ondergeschikt is, moet het overeenkomstig artikel 218, lid 9, VWEU vast te stellen besluit op één materiële rechtsgrondslag worden gebaseerd, namelijk die welke vereist is voor de hoofddoelstelling of de hoofdcomponent dan wel de belangrijkste doelstelling of component.

Wanneer een beoogde handeling tegelijkertijd meerdere onlosmakelijk met elkaar verbonden doelstellingen of componenten heeft, zonder dat de ene ondergeschikt is aan de andere, moet een overeenkomstig artikel 218, lid 9, VWEU vast te stellen besluit bij wijze van uitzondering de verschillende desbetreffende rechtsgrondslagen als materiële rechtsgrondslag hebben.

4.2.2.Toepassing op het onderhavige geval

De beoogde handeling omvat doelstellingen en componenten op het gebied van sociale zekerheid en het verlenen van bevoegdheden. Deze elementen van de beoogde handeling zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden, zonder dat het ene ondergeschikt is aan het andere.