Samenvatting van het advies van de Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming over het voorstel voor een verordening betreffende de omzetting van het informatienet inzake landbouwbedrijfsboekhoudingen in een informatienet inzake de duurzaamheid van landbouwbedrijven

(2022/C 440/06)

(De volledige tekst van dit advies is in het Duits, Engels en Frans beschikbaar op de EDPS-website https://edps.europa.eu)

Op 22 juni 2022 heeft de Europese Commissie een voorstel ingediend voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EG) nr. 1217/2009 van de Raad wat betreft de omzetting van het informatienet inzake landbouwbedrijfsboekhoudingen in een informatienet inzake de duurzaamheid van landbouwbedrijven (1).

Het voorstel heeft tot doel de verwerking van persoonsgegevens in het kader van de verzameling van economische, milieu- en sociale gegevens op landbouwbedrijfsniveau te regelen, evenals het verdere beheer en gebruik van dergelijke gegevens in het “informatienet inzake de duurzaamheid van landbouwbedrijven” (hierna “IDL” genoemd). In dit verband is de EDPS ingenomen met het feit dat in het voorstel uitdrukkelijk wordt vermeld dat de AVG (2) en de EUVG (3) moeten worden nageleefd. De EDPS is tevens ingenomen met het feit dat de definities van relevante termen in het voorstel, zoals “persoonsgegevens” en “verwerking van gegevens” verwijzingen naar de AVG en de EUVG bevatten. In het belang van de rechtszekerheid beveelt de EDPS echter met klem aan de voorgestelde definities te herzien om ervoor te zorgen dat op systematische en consistente wijze naar de AVG en de EUVG wordt verwezen en om te voorkomen dat definities worden ingevoerd van begrippen die al in die instrumenten zijn gedefinieerd.

De EDPS stelt met tevredenheid vast dat wanneer individuele gegevens door de Commissie of verbindingsorganen worden gedeeld, de gegevens van de landbouwers en alle andere individuele gegevens die ingevolge het voorstel zijn verkregen, worden geanonimiseerd of gepseudonimiseerd. Anonimisering en pseudonimisering zijn belangrijke technieken om de risico’s voor de gegevensbescherming te beperken. Niettemin acht de EDPS het belangrijk deze begrippen duidelijk te onderscheiden, aangezien pseudonieme gegevens nog steeds kunnen worden herleid tot een identificeerbare persoon en derhalve als persoonsgegevens moeten worden aangemerkt.

Wat de publicatie van IDL-gegevens betreft, herinnert de EDPS eraan dat elke verplichting tot openbaarmaking van persoonsgegevens niet alleen bij wet moet worden vastgesteld, maar ook moet voldoen aan de andere vereisten die voortvloeien uit artikel 52, lid 1, van het Handvest en artikel 6, lid 3, van de AVG. De EDPS is van mening dat in het voorstel in zijn huidige vorm geen specifieke reden van algemeen belang is vermeld die de openbaarmaking van persoonsgegevens in identificeerbare vorm rechtvaardigt, ook al zouden de gegevens voorafgaand aan de openbaarmaking worden gepseudonimiseerd. De EDPS beveelt daarom aan te specificeren dat alleen naar behoren geanonimiseerde IBL-gegevens openbaar mogen worden gemaakt.

De EDPS is van mening dat bepaalde specificaties met betrekking tot de verwerking van persoonsgegevens in het voorstel zelf moeten worden geregeld in plaats van door middel van gedelegeerde handelingen. De EDPS is met name van mening dat de categorieën persoonsgegevens en de specifieke doeleinden waarvoor zij mogen worden verwerkt, rechtstreeks in het voorstel moeten worden gespecificeerd. Voorts beveelt de EDPS aan om (criteria ter bepaling van) de bewaartermijn voor de betrokken categorieën persoonsgegevens te specificeren en de rol van de betrokken actoren te verduidelijken. Voor zover volgens het voorstel wordt beoogd een IT-systeem op te zetten voor het koppelen van databanken, beveelt de EDPS tot slot aan om in het voorstel een globale beschrijving van het IT-instrument op te nemen, met inbegrip van de rollen en verantwoordelijkheden op het gebied van gegevensbescherming en de relevante toepasselijke waarborgen.

1. INLEIDING

1. Op 22 juni 2022 heeft de Europese Commissie een voorstel gediend voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EG) nr. 1217/2009 van de Raad wat betreft de omzetting van het informatienet inzake landbouwbedrijfsboekhoudingen in een informatienet inzake de duurzaamheid van landbouwbedrijven (hierna “het voorstel” genoemd).

2. Het voorstel heeft voornamelijk ten doel Verordening (EG) nr. 1217/2009 van de Raad ( 4 ) te wijzigen om het informatienet inzake landbouwbedrijfsboekhoudingen (“ILB”) om te zetten in een informatienet inzake de duurzaamheid van landbouwbedrijven (“IDL”), met het oog op de verzameling van duurzaamheidsgegevens op landbouwbedrijfsniveau. De omschakeling moet ook bijdragen tot de verbetering van de adviesdiensten voor landbouwers en tot benchmarking van de prestaties van landbouwbedrijven.

3. Momenteel worden voornamelijk gegevens verzameld om de economische aspecten van landbouwbedrijven te beoordelen, terwijl de algehele duurzaamheid van het bedrijf moet worden beoordeeld, met inbegrip van milieugegevens die verband houden met bodem, lucht, water en biodiversiteit, alsook gegevens over de sociale dimensie van de landbouw. De omschakeling naar het IDL moet het mogelijk maken de prestaties van landbouwbedrijven te benchmarken met regionale, nationale en sectorale gemiddelden. Wat boekhoudkundige gegevens betreft, vormen boekhoudingen van landbouwbedrijven de primaire bron voor de gegevens die noodzakelijk zijn voor de waarneming van de inkomens in de landbouwbedrijven en voor de bedrijfseconomische analyse van deze bedrijven. De verzamelde informatie kan ook worden gebruikt om gepersonaliseerde adviesdiensten en feedback aan landbouwers te verstrekken met het oog op de verbetering van de duurzaamheid van de landbouwbedrijven ( 5 )

4. Het voorstel zou ook de manier waarop de gegevens worden verzameld veranderen, onder meer om te zorgen voor interoperabiliteit met andere systemen die landbouwgegevens bevatten, zodat oorspronkelijk voor verschillende doeleinden verzamelde gegevens kunnen worden gecombineerd. Hiertoe zou een unieke landbouwbedrijfs-ID worden geïntroduceerd. Daarnaast schrijft het voorstel voor dat de IDL-gegevens openbaar worden gemaakt.

5. Dit advies van de EDPS wordt uitgebracht naar aanleiding van een raadpleging door de Europese Commissie van 22 juni 2022, overeenkomstig artikel 42, lid 1, van de EUVG. In dit verband verzoekt de EDPS de medewetgevers een expliciete verwijzing naar deze raadpleging op te nemen in een van de overwegingen van het voorstel.

4. CONCLUSIES

32. In het licht van het bovenstaande beveelt de EDPS aan om: a) de voorgestelde definities te herzien om ervoor te zorgen dat op systematische en consistente wijze naar de AVG en de EUVG wordt verwezen en om te voorkomen dat definities worden ingevoerd van begrippen die al in die instrumenten zijn gedefinieerd; b) artikel 16, lid 2, en overweging (8) van het voorstel te wijzigen om de indruk weg te nemen dat pseudonimisering de mogelijkheid van identificatie zou uitsluiten; c) in artikel 16 van het voorstel te specificeren dat alleen naar behoren geanonimiseerde IDL-gegevens openbaar mogen worden gemaakt; d) de categorieën persoonsgegevens te specificeren om te waarborgen dat de verwerking van persoonsgegevens beperkt blijft tot hetgeen rechtstreeks ter zake dienend en noodzakelijk is om de gespecificeerde doelen van het voorstel te verwezenlijken; e) alle doeleinden waarvoor persoonsgegevens mogen worden verwerkt in het dispositief van het voorstel te vermelden; f) een bewaartermijn voor de betrokken categorieën persoonsgegevens vast te stellen, of ten minste criteria vast te stellen voor het bepalen van die termijnen, rekening houdend met de doeleinden van de verwerking; g) de rol van de verschillende betrokkenen in hun hoedanigheid van verwerkingsverantwoordelijke, gezamenlijke verwerkingsverantwoordelijke of verwerker uitdrukkelijk af te bakenen, en h) voor zover het voorstel tot doel heeft een IT-systeem op te zetten voor het koppelen van databanken: in het voorstel een globale beschrijving van het IT-instrument op te nemen, met inbegrip van de rollen en verantwoordelijkheden op het gebied van gegevensbescherming en relevante toepasselijke waarborgen.

Brussel, 11 augustus 2022. Wojciech Rafał WIEWIÓROWSKI

(1) COM(2022) 296 final.

(2) Verordening (EU) 2016/679 van het Europees Parlement en de Raad van 27 april 2016 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens en tot intrekking van Richtlijn 95/46/EG (algemene verordening gegevensbescherming) (PB L 119 van 4.5.2016, blz. 1).

(3) Verordening (EU) 2018/1725 van het Europees Parlement en de Raad van 23 oktober 2018 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens door de instellingen, organen en instanties van de Unie en betreffende het vrije verkeer van die gegevens, en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 45/2001 en Besluit nr. 1247/2002/EG (PB L 295 van 21.11.2018, blz. 39).

(4) Verordening (EG) nr. 1217/2009 van de Raad van 30 november 2009 tot oprichting van een boekhoudkundig informatienet betreffende de inkomens en de bedrijfseconomische positie van de landbouwbedrijven in de Europese Gemeenschap (PB L 328 van 15.12.2009, blz. 27).

(5) Overweging 4 van het voorstel.