28. 3. 89 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 76/13 
Opnieuw behandeld voorstel voor een besluit van de Raad tot vaststelling van een Eerste 
Meerjarenprogramma voor op biotechnologie gebaseerd onderzoek en technologische ontwikke­
ling op agro-industrieel gebied (1988-1993) (*) — European collaborative linkage of agriculture 
and industry through research (Eclair) 
COM(89) 51 def. — SYN 113 
(Door de Commissie ingediend op grond van artikel 149, lid 2, onder d), van het EEG-
Verdrag op 9 februari 1989) 
(89/C 76/03) 
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN, 
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese 
Economische Gemeenschap, inzonderheid op arti­
kel 130Q, lid 2, 
Gezien het voorstel van de Commissie, 
In samenwerking met het Europese Parlement, 
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité, 
Overwegende dat bij artikel 130K van het Verdrag is 
bepaald dat het kaderprogramma ten uitvoer wordt gelegd 
door middel van specifieke programma's die binnen elke 
actie worden ontwikkeld; 
Overwegende dat de Raad bij Besluit van 28 september 
1987 een Kaderprogramma van communautaire werk­
zaamheden op het gebied van onderzoek en technologische 
ontwikkeling (1987-1991) heeft aangenomen (2), waarbij is 
voorzien in werkzaamheden op het gebied van de 
exploitatie en optimale benutting van biologische hulp­
bronnen ; 
Overwegende dat in genoemd Besluit van 28 septem­
ber 1987 wordt bepaald dat het communautair onderzoek 
in het bijzonder ten doel heeft de wetenschappelijke en 
technologische grondslag van de Europese industrie te 
versterken, met name in strategische sectoren van geavan­
ceerde technologie, en de ontwikkeling van haar internatio­
nale concurrentiepositie te bevorderen; dat in hetzelfde 
Besluit voorts wordt bepaald dat een communautaire actie 
gerechtvaardigd is wanneer het onderzoek er onder andere 
toe bijdraagt de economische en sociale samenhang van de 
Gemeenschap te versterken en de harmonische ontwikke­
ling van de Gemeenschap in haar geheel te bevorderen, en 
dat in overeenstemming met het beoogde wetenschappelij­
ke en technische gehalte; dat het de bedoeling is dat het 
Eclair-programma ertoe bijdraagt deze doelstellingen te 
bereiken; 
Overwegende dat, aangezien de specialistische kennis en 
het specifieke potentieel die van belang zijn voor de agro-
industriële ontwikkeling een breed spectrum bestrijken en 
het Europese potentieel met de sterkste internationale 
concurrentiepositie verspeid is over verschillende Lid-
Staten, samenwerking in het kader van een communautair 
programma wederzijds voordeel zal opleveren; Overwegende dat de in het kader van het programma 
ontwikkelde activiteiten begeleid dienen te worden door 
een permanente analyse van de daaraan verbonden kosten 
en baten, ten einde te voorkomen dat als gevolg van deze 
activiteiten nieuwe industrieën ontstaan, welke slechts 
kunnen overleven op basis van een permanent gesubsidieer­
de afzet van landbouwprodukten, of nieuwe landbouw­
overschotten ; 
Overwegende dat dergelijke activiteiten een logische 
aanvulling dienen te vormen op de communautaire 
onderzoekprogramma's op het gebied van biotechnologie 
en landbouw, daar zij de toepassing van de resultaten 
daarvan voor het bereiken van de sociale en economische 
doelstellingen van de Gemeenschap bevorderen; 
Overwegende dat het Parlement de wens heeft geuit dat er 
een studie wordt verricht over de structurele en sociale 
gevolgen van de bevordering van de biotechnologie en de 
genetische technieken en heeft gewezen op de risico's die 
verbonden zijn aan het gebruik en vooral het in het milieu 
uitzetten van met genentechniek gemanipuleerde organis­
men ; dat in het kader van het op 29 juni 1988 aangenomen 
herzien meerjarenactieprogramma voor onderzoek van de 
Europese Economische Gemeenschap op het gebied van de 
biotechnologie (3) onderzoek naar deze risico's wordt 
verricht; 
Overwegende dat ontwikkelingsactiviteiten op het raak­
vlak tussen landbouw en industrie kunnen bijdragen tot de 
oplossing van een aantal van de problemen waarmee de 
landbouw in de Gemeenschap thans wordt geconfron­
teerd ; 
Overwegende dat de voornaamste en urgentste vereisten 
waaraan voldaan moet worden, zich concentreren op het 
terrein van landbouwprodukties voor industriële doelein­
den, van verwerkingstechnologieën en van industriële 
bijdragen tot de landbouw zoals pesticiden en kunstmest­
stoffen die minder schadelijk zijn voor het milieu; 
Overwegende dat het belangrijk is te voorkomen dat kleine 
en middelgrote landbouwbedrijven te lijden hebben onder 
eventuele schadelijke effecten van schaalvergroting en 
verdergaande specialisatie; 
Overwegende dat kleine en middelgrote landbouw- en 
industriële ondernemingen zoveel mogelijk bij het Pro­
gramma voor op biotechnologie gebaseerde technologische 
ontwikkeling op agro-industrieel gebied moeten worden 
betrokken; 
(!) PB nr. C 294 van 18. 11. 1988, blz. 7. 
(2) PB nr. L 302 van 24. 10. 1987. (3) PB nr. L 206 van 30. 7. 1988. 
Nr. C 76/14 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 28. 3. 89 
Overwegende dat het Comité voor Wetenschappelijk en 
Technisch Onderzoek (Crest) advies heeft uitgebracht over 
het voorstel van de Commissie, 
HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING VASTGESTELD: 
Artikel 1 
Het in bijlage I omschreven onderzoeks- en ontwikkelings­
programma op het gebied van op biotechnologie gebaseer­
de agro-industriële ontwikkeling wordt hierbij vastgesteld 
voor een periode van vijf jaar die begint op 1 juli 1988. 
Het programma omvat onderzoek onder contract en 
gecoördineerde werkzaamheden, en voorziet in de toeken­
ning van toelagen voor opleiding en mobiliteit. Aan het 
programma kan worden deelgenomen door zelfstandige, 
geassocieerde of coöperatieve industriële en agrarische 
ondernemingen, onderzoekinstellingen, universiteiten of 
combinaties daarvan, die in de Gemeenschap zijn geves­
tigd. 
Artikel 2 
1. In het geval van projecten die worden uitgevoerd door 
middel van contracten voor gezamenlijke rekening, 
bedraagt de bijdrage van de Gemeenschap in de regel niet 
meer dan 50 % van de totale uitgaven. De resterende 
kosten moeten worden gedragen door de partners, 
hoofdzakelijk uit de industrie of de landbouw. 
In andere gevallen, wanneer universiteiten en onderzoek­
instellingen projecten uitvoeren, kan de Gemeenschap tot 
100 % van de daaraan verbonden extra kosten voor haar 
rekening nemen. 
2. Voorstellen voor projecten worden ingediend naar 
aanleiding van een uitnodiging tot inschrijving en in de 
regel moeten bij elk project ten minste twee onafhankelijke 
partners zijn betrokken die niet in dezelfde Lid-Staat zijn 
gevestigd. In principe moeten onderzoekinstituten en 
universiteiten in groepsverband samenwerken met een of 
meer industriële of agrarische organisaties. Onderzoek­
instituten die hoofdzakelijk of uitsluitend door industriële 
organisaties worden gefinancierd, worden beschouwd als 
deelnemers uit de industrie. 
Artikel 3 
Het bedrag dat noodzakelijk wordt geacht voor de 
uitvoering van het programma wordt geraamd op 80 mil­
joen Ecu, inclusief de uitgaven voor 13 personeelsleden. Artikel 4 
De Commissie is verantwoordelijk voor de uitvoering van 
het programma. 
De Commissie wordt bijgestaan door een comité van 
raadgevende aard, bestaande uit vertegenwoordigers van 
de Lid-Staten en voorgezeten door de vertegenwoordiger 
van de Commissie, hierna te noemen „het Comité". 
Artikel .5 
1. De Commissie legt het Comité een ontwerp voor van 
de te nemen maatregelen. Het Comité brengt binnen een 
termijn die de Voorzitter kan vaststellen naar gelang van de 
urgentie van de materie, advies uit over dit ontwerp, zo 
nodig door middel van een stemming. 
2. Het advies wordt in de notulen van het Comité 
opgenomen; voorts heeft iedere Lid-Staat het recht te 
verzoeken dat zijn standpunt in de notulen wordt 
opgenomen. 
3. De Commissie houdt zoveel mogelijk rekening met het 
door het Comité uitgebrachte advies. Zij brengt het Comité 
op de hoogte van de wijze waarop zij rekening heeft 
gehouden met dit advies. 
Artikel 6 
1. In het derde jaar van de uitvoering van het programma 
legt de Commissie de Raad en het Europese Parlement een 
verslag voor op basis van een evaluatie van de tot dan toe 
bereikte resultaten. Dit verslag gaat vergezeld van 
voorstellen voor wijzigingen in de inhoud en financiering, 
of voor verlenging. 
2. Na de beëindiging van het programma evalueert de 
Commissie de bereikte resultaten en brengt zij daarover 
verslag uit bij de Raad en het Europese Parlement. Dit 
verslag moet worden opgesteld door onafhankelijke 
deskundigen. 
3. Bovengenoemde verslagen moeten worden opgesteld 
tegen de achtergrond van de in Bijlage II van deze 
beschikking beschreven doelstellingen en overeenkomstig 
de bepalingen van artikel 2, lid 2, van het Kaderprogram­
ma. 
Artikel 7 
Deze beschikking is gericht tot de Lid-Staten. 
28. 3. 89 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 76/15 
BIJLAGE I 
Het eerste meerjarenprogramma voor op biotechnologie gebaseerd onderzoek en technologische 
ontwikkeling op agro-industrieel gebied (1988-1993) 
DOELSTELLINGEN 
Het doel van het hier voorgestelde programma is in Europa de nuttige toepassing van recente ontwikkelingen op 
het gebied van de biowetenschappen en de biotechnologie bevorderen. Dit zal worden gerealiseerd door middel 
van een programma van precommerciële onderzoek- en technische ontwikkelingsprojecten en coördinatiewerk-
zaamheden, gebaseerd op een nauwe samenwerking tussen de agrarische en de industriële sectoren en 
ondersteund door middel van toelagen voor opleiding/mobiliteit. Op middellange en lange termijn zal het 
programma bijdragen tot het concurrentievermogen van Europa met betrekking tot de op deze ontwikkelingen 
gebaseerde economische activiteiten, alsmede tot versterking van de economische en sociale samenhang in de 
Gemeenschap. 
Het programma mag geen ongunstige gevolgen hebben voor volksgezondheid en milieu en geen problemen 
veroorzaken met betrekking tot de bescherming en verbetering van de natuur. 
De voornaamste doelstellingen van dit programma worden hieronder opgesomd: 
i) onderzoek naar, aanpassing en ontwikkeling van landbouwprodukten die geschikt zijn voor industriële 
toepassingen, alsmede onderzoek naar en bevordering van nieuwe industriële processen waarbij 
landbouwgrondstoffen worden gebruikt of omgezet ten einde, op economisch rendabele wijze, 
industrieprodukten te verkrijgen welke beantwoorden aan de marktbehoeften; 
ii) onderzoek naar en ontwikkeling van industriële inputs in de landbouw, zoals pesticiden en 
kunstmeststoffen, en technieken voor uitroeiing en bestrijding van ziekten die minder schadelijk zijn voor of 
beter aangepast aan het milieu; beperking of eliminering van bij de verwerking ontstane bijprodukten door 
grondstoffen terug te winnen en afval te beperken. 
INHOUD 
Het programma omvat de volgende acties: 
1. BEPROEVING EN PRODUKTIE VAN NIEUWE SOORTEN EN NIEUWE ORGANISMEN 
Waarbij op passende schaal en onder uiteenlopende omstandigheden nieuwe of gemodificeerde soorten of 
organismen (gewassen, landbouwhuisdieren, e.a.) zullen worden beproefd met het oog op het testen van 
de opbrengst, de bestandheid tegen schadelijke organismen, de inputvereisten, alsmede de aspecten die 
van belang zijn voor de geschiktheid voor industriële verwerking of gebruik als diervoeder en voor de 
verkoopbaarheid van het organisme, de bestanddelen daarvan en de daarvan afgeleide produkten, waarbij 
in het bijzonder aandacht wordt besteed aan het gebruik van nieuwe biotechnologische methoden voor het 
identificeren, kenmerken, selecteren, modificeren, vermeerderen, kweken en andere aspecten die een rol 
spelen bij de ontwikkeling en de evaluatie van de nieuwe organismen. 
2. INDUSTRIËLE PRODUKTEN EN DIENSTEN 
Deze sector zal bestaan uit: 
2.1. selectievere en efficiëntere inputs in de landbouw door middel van onderzoek en ontwikkelingswerkzaam-
heden, gebaseerd op de natuurwetenschappen en de biotechnologie, die gericht zijn op de ontwikkeling 
van produkten en diensten voor de landbouw die voordelen opleveren op het vlak van selectiviteit, kosten-
batenverhouding, opbrengst van gewassen en dieren, geschiktheid voor verdere verwerking en/of afzet, en 
voorkoming van eventuele ongewenste neveneffecten; en 
Nr. C 76/16 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 28. 3. 89 
2.2. selectievere en efficiëntere extractie-, verwerkings- en produktieprocessen door middel van onderzoek- en 
ontwikkelingswerkzaamheden gericht op het uitwerken van methoden om op grotere schaal gebruik te 
maken van landbouwprodukten en deze een hogere waarde te geven door toepassing van extractie-, 
verwerkings- of andere processen, in de industrie of elders, waarbij met biotechnologische of andere 
middelen de intrinsieke eigenschappen van deze produkten in grotere mate of met een hoger rendement 
worden benut. 
3. GEÏNTEGREERDE BENADERING 
Deze sector zal bestaan uit: 
3.1. de verbeterde toepassing van het totale gewas door de ontwikkeling, middels proefsystemen, van 
methoden voor het oogsten van het gehele gewas, de verduurzaming en de scheiding in bestanddelen 
geschikt voor verdere toepassingen; dergelijke proefsystemen moeten op een zodanige schaal worden 
opgezet dat zij voldoende houvast bieden voor een economische evaluatie en interessant genoeg zijn voor 
een substantiële participatie van de industrie en de landbouw. Prioriteit moet worden gegeven aan 
projecten waarbij gebruik wordt gemaakt van nieuwe biotechnologie; 
3.2. studies en ontwikkelingsprojecten voor geïntegreerd gebruik van nieuwe technologieën, die gericht zijn op 
de gezamenlijke exploitatie van nieuwe inzichten en technieken op het gebied van de biotechnologie, in 
samenhang met op nieuwe technologie gebaseerde landbouwsystemen. 
UITVOERING 
De projecten zullen worden uitgevoerd in de vorm van onderzoek- en ontwikkelingswerkzaamheden voor 
gezamenlijke rekening en gecoördineerde werkzaamheden. Er zullen toelagen voor opleiding/mobiliteit 
worden verleend om de voor de projecten noodzakelijke kennis gemakkelijker op de juiste locaties bijeen 
te kunnen brengen om een doeltreffende verspreidirïg van de resultaten te bevorderen. Voorts zullen in het 
kader van het programma vergaderingen worden georganiseerd, deskundigen worden geraadpleegd en 
studies over aanverwante onderwerpen worden uitgevoerd. Informatie over de voortgang en de resultaten 
van de projecten zal onder alle daarvoor in aanmerking komende groepen worden verspreid. 
Elk voorstel zal een milieu-effectbeoordeling dienen te bevatten, waarin de mogelijke effecten van het 
project op de mens, fauna, flora, bodem, water, lucht, en de interacties tussen deze verschillende factoren, 
aangegeven worden. Tevens zal hierin een garantie dienen te worden gegeven dat bestaande 
veiligheidsvoorschriften zullen worden gerespecteerd. 
In de door de Commissie gesloten contracten worden de rechten en verplichtingen van iedere partij 
vastgelegd, met inbegrip van de methoden voor verspreiding, bescherming en exploitatie van de 
onderzoeksresultaten. 
BIJLAGE II 
Beoordelingscriteria voor het eerste meerjarenprogramma voor op biotechnologie gebaseerd onderzoek en 
technologische ontwikkeling op agro-industrieel gebied (1988-1993) 
Volgens de mededeling van de Commissie aan de Raad betreffende een communautair actieprogramma voor 
een evaluatie van communautaire onderzoek- en ontwikkelingsactiviteiten 1987-1991 [COM(86) 660 def.] 
moeten de doelstellingen en mijlpalen van elk onderzoekprogramma zodanig worden opgesteld dat de 
resultaten daaraan kunnen worden getoetst. De doelstellingen en mijlpalen van het bovenstaande programma 
zijn hieronder vermeld. 
1. De doelstelling voor de lange termijn van dit programma is beschreven in Bijlage I. 
2. Het hoofddoel voor de korte termijn is een impuls te geven tot de indiening van voorstellen voor door de 
industrie en/of landbouw medegefinancierde ontwikkelingsprojecten op een schaal die in verhouding 
staat tot de omvang van de voorgestelde bijdrage van de Gemeenschap. In 1991/1992 moet kunnen 
worden geverifieerd of deze doelstelling zal worden bereikt. 
Op dat moment moet ook blijken of het programma erin slaagt intersectoriële samenwerking over de 
grenzen van de Lid-Staten heen te bevorderen en te stimuleren. 
28. 3. 89 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 76/17 
3. De criteria voor de evaluatie van de doelstellingen die tijdens de eerste drie jaar van de looptijd van het 
programma moeten worden bereikt, luiden als volgt: 
3.1. nieuwe of gemodificeerde soorten of organismen moeten zijn getest en de testresultaten moeten voedsel 
hebben gegeven aan de verwachting dat deze organismen of de voor de produktie of modificatie daarvan 
toegepaste processen, een vooruitgang betekenen en verdere toepassingen kunnen opleveren; 
3.2' nieuwe of gemodificeerde produkten, technieken of diensten voor gebruik in de landbouw moeten zijn 
getest; voordelen uit het oogpunt van selectiviteit, doeltreffendheid of voorkoming van eventuele 
schadelijke neveneffecten moeten zijn aangegeven; uit de testresultaten moet kunnen worden opgemaakt 
dat de produkten, technieken of diensten geschikt zijn voor praktische toepassingen; 
3.3. nieuwe extractie-, verwerkings- en produktieprocessen, waarbij biotechnologische en/of andere 
methoden worden toegepast op landbouwprodukten, moeten zijn getest op grotere selectiviteit en 
efficiëntie en daarbij moet zijn gebleken dat deze processen nuttig zijn; 
3.4. in het kader van het programma moeten regelingen zijn getroffen tussen belanghebbenden in de landbouw 
en de (verwerkende) industrie en voorzieningen of uitrusting zijn gecreëerd, aangepast of beschikbaar 
gesteld om bij een of meer gewassen de technische haalbaarheid van het oogsten en gebruiken van het 
gehele gewas te testen. Tevens moeten maatregelen ter verhoging van de opbrengst ontwikkeld of in studie 
zijn om de grondslag te leggen voor verdere systeemverbeteringen, alsmede voor de besluitvorming inzake 
de herhaling en verbreiding van soortgelijke activiteiten op grotere schaal; 
3.5. er moeten studies zijn gefinancierd en voltooid en ontwikkelingsprojecten zijn ondersteund die betrekking 
hebben op het gebruik van nieuwe technologieën in de landbouw (bijvoorbeeld geavanceerde technieken 
voor detectie, meting en registratie, informatieverwerking, automatisering van installaties en 
voorzieningen) in samenhang met de toepassing van biotechnologie; deze studies en projecten moeten 
nieuwe toepassingen hebben opgeleverd; 
3.6. er moeten studies zijn gefinancierd die de sociaal-structurele en ecologische gevolgen van de bevordering 
van de bio- en genentechnologie in de landbouw onderzoeken. 
4. Bovendien moet erop worden toegezien dat aan de volgende algemene criteria wordt voldaan: 
4.1. de potentiële groei van de afzetmogelijkheden, op middellange of lange termijn, als gevolg van de 
aangetoonde verbeteringen of voordelen, moet van een zodanige omvang zijn dat de uitgaven van de 
Gemeenschap daardoor worden gerechtvaardigd, hetgeen een analyse inhoudt van de kosten en baten van 
deze activiteiten en de eventuele toepassingen daarvan; 
4.2. rekening houdend met de eindrapporten over het Actieprogramma Biotechnologie, dat afloopt in 
december 1989, en het Programma Biomoleculaire Techniek (1982-1986), alsmede met de evaluatierap­
porten over deze programma's, moet worden beoordeeld of dit programma daadwerkelijk bijdraagt tot de 
omzetting in praktische toepassingen van de resultaten van de eerder uitgevoerde onderzoekprogramma's 
op het gebied van biotechnologie en biomoleculaire techniek; 
4.3. de uitvoering van het programma mag geen schadelijke gevolgen hebben gehad voor de volksgezondheid 
en het milieu en geen problemen hebben doen ontstaan op het gebied van natuurbescherming en 
-verbetering; 
4.4. rekening houdende met de resultaten van de door de Gemeenschap, de Lid-Staten of de particuliere sector 
uitgevoerde onderzoeksactiviteiten op het gebied van de biotechnologie, zal de evaluatiegroep nagaan of 
in het Eclair-programma alle in Bijlage III van het Kaderprogramma weergegeven selectiecriteria 
voldoende in aanmerking werden genomen, met inbegrip van het criterium dat het onderzoek ertoe moet 
bijdragen de economische en sociale samenhang van de Gemeenschap te bevorderen en dat in 
overeenstemming met het beoogde wetenschappelijke en technische gehalte.