Advies van het Economisch en Sociaal Comité over het "Voorstel voor een beschikking van de Raad houdende instelling van een communautair kader voor samenwerking op het gebied van de verontreiniging van de zee door ongevallen"(1)

(1999/C 169/07)

Op 9 februari 1999 heeft de Raad conform artikel 130 S, lid 1, van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, besloten het Economisch en Sociaal Comité te raadplegen over het voornoemde voorstel.

De Afdeling "Landbouw, plattelandsontwikkeling, milieu", die met de voorbereidende werkzaamheden was belast, heeft haar advies op 9 april 1999 goedgekeurd; rapporteur was de heer Wilkinson, co-rapporteurs mevrouw zu Eulenburg en de heer Liverani.

Het Economisch en Sociaal Comité heeft tijdens zijn 363e zitting (vergadering van 28 april 1999) het volgende advies uitgebracht, dat met 89 stemmen vóór, bij 2 onthoudingen, is goedgekeurd.

1. Achtergrond

1.1. Sinds 1978 probeert de Unie op te treden als de zee verontreinigd raakt door ongelukken. In een resolutie besloot de Raad toen om een actieprogramma op te zetten met behulp waarvan de lidstaten bij dergelijke ongelukken efficiënter te werk kunnen gaan.

1.2. In 1981 werd een communautair informatiesysteem ingevoerd. De bedoeling hiervan was dat de lidstaten konden beschikken over de gegevens die nodig zijn om bij verontreiniging van de zee in actie te komen.

1.3. In 1987 werd een door de Commissie beheerde task force opgericht om lidstaten in noodsituaties terzijde te staan. Als een lidstaat met verontreiniging van de zee te maken krijgt, worden er snel deskundigen uit andere lidstaten naar toe gestuurd.

2. Het Commissievoorstel

2.1. Het systeem heeft zijn waarde bewezen bij ernstige en minder ernstige ongelukken, maar inmiddels is een eenvoudiger, coherenter samenwerkingskader nodig geworden. Daarom zouden het informatiesysteem en het actieprogramma samengevoegd moeten worden. Het aldus te vormen samenwerkingskader zal een goede wettelijke grondslag bieden en bovendien de criteria en financiële regelingen voor de verschillende activiteiten omvatten.

2.2. Het voorstel omvat uitwisseling van informatie, cursussen, een communautaire task force, internationale samenwerking en proefprojecten op het gebied van technische ontwikkeling. Het voorgestelde jaarlijkse budget bedraagt 1 miljoen euro, waarvan de helft is bestemd voor cursussen en uitwisseling van deskundigen.

3. Algemene opmerkingen

3.1. Het Comité gaat akkoord met de voorgestelde beschikking; het gaat om een logische, nuttige verdere ontwikkeling van een bestaand systeem om het milieu beter te beschermen. Ook op de langere termijn moeten in dit verband maatregelen worden genomen.

3.2. Het Comité wijst erop dat de voorstellen bedoeld zijn om hulp te bieden bij door ongelukken veroorzaakte of opzettelijke verontreiniging van de zee, afkomstig uit welke bron dan ook.

3.3. Verder zouden de voorstellen goede diensten kunnen bewijzen voor lidstaten die al van toepassing zijnde of nog in het onderhandelingstadium verkerende internationale overeenkomsten over verontreiniging van de zee(2) hebben ondertekend.

3.4. Internationaal is nog steeds een discussie gaande over de vraag wie verantwoordelijk is voor bepaalde soorten verontreiniging en wie hiervoor dus conform het beginsel "de vervuiler betaalt" aansprakelijk kan worden gesteld.

4. Bijzondere opmerkingen

4.1. Het voorgestelde budget is erg bescheiden; door snel en efficiënt ingrijpen kan bij een ernstig ongeluk namelijk veel geld worden bespaard.

4.2. Aan lidstaten grenzende derde landen zouden moeten worden aangemoedigd om het EU-kader over te nemen, althans wat het informatiesysteem betreft. Ook zij kunnen immers tegelijk met een lidstaat te maken krijgen met milieu-ongelukken op zee.

4.3. De deelname van vooral aan zee gelegen kandidaat-lidstaten aan de geplande cursussen en workshops zou inbeperkte mate gefinancierd moeten worden, bijvoorbeeld uit het in COM(1998) 769 def. voorgestelde budget of uit andere EU-bronnen.

4.4. Ten slotte doet de Unie er goed aan internationale organisaties als de IMO van de ontwikkelingen op de hoogte te houden. Dat zal er hopelijk toe leiden dat zij het EU-kader internationaal als voorbeeld nemen.

Brussel, 28 april 1999.

De voorzitter

van het Economisch en Sociaal Comité

B. RANGONI MACHIAVELLI

(1) PB C 25 van 30.1.1999, blz. 20.

(2) Bijvoorbeeld de Overeenkomst van Bonn (Noordzee), het Verdrag van Barcelona (Middellandse Zee) en het Verdrag van Helsinki (Oostzee).