P6_TA(2005)0077

Richtsnoeren voor het beleid ter ondersteuning van het onderzoek in de Unie

Resolutie van het Europees Parlement over wetenschap en technologie — Richtsnoeren voor het beleid ter ondersteuning van het onderzoek in de Unie (2004/2150(INI))

Het Europees Parlement,

- gezien de mededeling van de Commissie "Wetenschap en technologie, sleutels tot de toekomst van Europa — Richtsnoeren voor het beleid ter ondersteuning van het onderzoek in de Unie" (COM(2004)0353),

- gezien de conclusies van het voorzitterschap inzake het beleid ter ondersteuning van het onderzoek in de Unie, goedgekeurd door een grote meerderheid van de delegaties tijdens de zitting van de Raad Concurrentievermogen op 25 en 26 november 2004 [1],

- gelet op Besluit nr. 1513/2002/EG van het Europees Parlement en de Raad van 27 juni 2002 betreffende het zesde kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie, ter bevordering van de totstandbrenging van de Europese onderzoeksruimte en van innovatie (2002 — 2006) [2],

- gezien het actieplan van de Commissie gericht op het verhogen van de onderzoeksinvesteringen (COM(2003)0226),

- onder verwijzing naar zijn resolutie van 18 november 2003 over investeren in onderzoek: een actieplan voor Europa [3],

- onder verwijzing naar zijn resolutie van 1 april 2004 over de Internationale Conferentie over hernieuwbare energiebronnen in juni 2004 in Bonn [4], waarin het de noodzaak benadrukt van een toename van de steun voor onderzoek, ontwikkeling en innovatie op het gebied van hernieuwbare energie en van de verspreiding en promotie van de resultaten in alle maatschappelijke sectoren,

- gezien de mededelingen van de Commissie over vrouwen en wetenschap, over de rol van de universiteiten in het Europa van de kennis, over een mobiliteitsstrategie voor de Europese Onderzoeksruimte en over de loopbanen van Europese onderzoekers, over het fundamenteel onderzoek, over nanotechnologie, over veiligheidsonderzoek en over de regionale dimensie van de Europese onderzoeksruimte (COM(1999)0076, COM(2003)0058, COM(2001)0331, COM(2003)0436, COM(2004)0009, COM(2004)0338, COM(2004)0590, COM(2001)0549),

- gezien de mededelingen van de Commissie inzake de financiële vooruitzichten van de Unie voor de periode 2007 — 2013 (COM(2004)0101, COM(2004)0487),

- gezien het rapport van de Groep van deskundigen voor een Europese Onderzoeksraad onder leiding van de heer Federico Mayor [5],

- gezien het rapport "Evaluatie van de effectiviteit van de nieuwe instrumenten van het zesde kaderprogramma" van een Groep deskundigen op hoog niveau onder leiding van professor Ramon Marimon [6],

- gezien het rapport inzake de strategie van Lissabon van de Groep deskundigen op hoog niveau onder leiding van de heer Wim Kok [7],

- gezien het rapport betreffende de vijfjaarlijkse evaluatie van onderzoek en technologie-ontwikkeling in informatiemaatschappijtechnologieën, opgesteld door het panel onder voorzitterschap van de heer J.M. Gago [8],

- gezien de mededeling van de Commissie over de uitdagingen voor de Europese informatiemaatschappij na 2005 (COM(2004)0757),

- gezien het actieplan voor de Europese Unie inzake milieutechnologieën, dat erkent dat "investeringen in onderzoek, zowel uit private als publieke bronnen, van vitaal belang zijn voor de EU-economie, inclusief de eco-industrie" (COM(2004)0038),

- gezien de mededeling van de Commissie over het aandeel van hernieuwbare energie in de EU, waarin zij verklaart dat het noodzakelijk is "de openbare steunverlening voor onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie op het vlak van hernieuwbare energie en energie-efficiëntie in Europa uit te breiden en te intensiveren" (COM(2004)0366),

- gezien de voorstellen van de Commissie voor een richtlijn, alsmede twee aanbevelingen, tot vergemakkelijking van de toelating van onderdanen van derde landen voor wetenschappelijk onderzoek in de Gemeenschap (COM(2004)0178),

- gezien het verslag van een Interne groep van de Commissie inzake de technologieplatforms [9],

- gezien de voorbereidende werkzaamheden voor een nieuwe versie van het actieplan voor innovatie en het lopende overleg over een kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie,

- gelet op artikel 45 van zijn Reglement,

- gezien het verslag van de Commissie industrie, onderzoek en energie (A6-0046/2005),

A. overwegende dat vooruitgang bij de instelling van een Europese onderzoeksruimte (EOR) een eerste stap is van de tenuitvoerlegging van de strategie van Lissabon, inclusief zowel het zesde kaderprogramma als andere beleidsinitiatieven op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (OTO), die een nieuwe dynamiek voor het onderzoek tot stand heeft gebracht en nieuwe instrumenten heeft gedefinieerd voor de instelling van de EOR,

B. overwegende dat de Commissie consequent heeft gehandeld door in haar voorstellen voor de nieuwe financiële vooruitzichten van de EU groot gewicht toe te kennen aan onderzoek en innovatie, evenals door het voorstel voor een verdubbeling van de begroting voor het 7de Kaderprogramma (KP7); en overwegende dat enkele lidstaten die nettobetalers zijn, uiting hebben gegeven aan hun wens om de communautaire begroting te beperken tot maximaal 1% van het BBP van de Unie en dat de financiële vooruitzichten voor de periode 2007-2013 in overeenstemming dienen te zijn met het voorstel van de Commissie om de begroting van het KP7 te verdubbelen,

C. overwegende dat het rapport-Kok als beleidsdomeinen waarvoor dringende actie vereist is en die absolute voorwaarden zijn voor de verwezenlijking van de doelstellingen van Lissabon, heeft aangewezen: "verhoogde aantrekkelijkheid van Europa voor onderzoekers en wetenschappers" en "van O&O een topprioriteit maken", en daarnaast heeft gewezen op de noodzaak van een holistische benadering om de ontwikkeling en benutting van informatie- en communicatietechnologieën (ICT) te garanderen,

D. overwegende dat het rapport-Marimon de instrumenten van KP6 prijst en de noodzaak benadrukt van continuïteit bij de planning van onderzoeksprogramma's, maar tevens een reeks van corrigerende maatregelen voorstelt,

E. overwegende dat speciaal verslag nr. 1/2004 van de Rekenkamer over het beheer van indirecte OTOacties in het kader van KP5 erop heeft gewezen dat de regels voor deelname aan de Europese kaderprogramma's op OTO-gebied te complex zijn en tot ernstige problemen hebben geleid, met name voor kleine organisaties met minder ontwikkelde administratieve structuren,

F. overwegende dat fundamenteel onderzoek van cruciaal belang is voor geslaagde innovatie en voor het concurrentievermogen van de Europese Unie op lange termijn, en dat er de voorbije twee jaar op Europees niveau een lange discussie werd gevoerd over de noodzaak van een structuur (een Europese Onderzoeksraad) ter ondersteuning van fundamenteel onderzoek in alle wetenschappelijke disciplines waarbij sprake is van wetenschappelijke autonomie,

G. overwegende dat geschat wordt dat de EU, tegen 2010, 700.000 nieuwe, goed geschoolde onderzoekers nodig heeft om de doelstelling van 3% van het BBP voor investeringen in O&O te bereiken, en dat het succesvolle Marie Curie-programma een belangrijke rol moet spelen bij de ondersteuning van onderzoekers,

H. overwegende dat snelle elektronische communicatienetwerken met een grote capaciteit en andere ICTinstrumenten en infrastructuren tot een verandering leiden in de manier waarop onderzoekers communiceren, samenwerken en innoveren, en dat continue en adequate communautaire ondersteuning moet worden verleend aan netwerkinfrastructuur voor onderzoek binnen het GEANT-project,

I. overwegende dat het noodzakelijk is de kadervoorwaarden voor privé-onderzoek te verbeteren, aangezien tweederde van de investeringen in onderzoek die nodig zijn om de doelstelling van 3 % te halen, uit het bedrijfsleven moet komen,

J. overwegende dat het noodzakelijk is jonge mensen warm te maken voor wetenschap en wetenschappelijke loopbanen te promoten, waarbij speciale aandacht wordt besteed aan de bevordering van de deelname van vrouwen,

K. overwegende dat de mobiliteit van onderzoekers binnen de EU, evenals de mobiliteit in beide richtingen tussen de EU en derde landen, tussen openbare en particuliere onderzoekscentra en tussen de universiteiten en de industrie en tussen verschillende bedrijfssectoren, een essentieel element is voor de creatie van nieuwe kennis en voor innovatie en duurzame ontwikkeling,

L. overwegende dat kleine en micro-ondernemingen die eenvoudige technologie, waaronder traditionele werkmethoden, gebruiken, een aanzienlijk en nog onvoldoende benut potentieel voor innovatie, technologieoverdracht en O&O herbergen, en dat dit bevorderd moet worden in overeenstemming met de strekking en de richtlijnen van het Europees Handvest voor kleine ondernemingen,

M. overwegende dat gestreefd moet worden naar verbetering van de relaties tussen de onderzoekswereld en de industrie, en dan vooral het MKB, in het bijzonder door het verlenen van steun aan lokale netwerken die het bedrijfsleven en academische instellingen met elkaar verbinden; overwegende dat een intensieve discussie gevoerd wordt over de ontwikkeling van Europese "technologische initiatieven", en dat de tenuitvoerlegging van het Europees octrooi een voorwaarde is voor de ontwikkeling van een succesvol Europees onderzoeksbeleid,

N. overwegende dat gestreefd moet worden naar de ondersteuning van een efficiënter onderzoeks- en innovatiebeleid door aandacht te besteden aan belendende beleidsdomeinen, zoals de voltooiing van de interne markt, en de invoering van een systeem ter bescherming van de intellectuele eigendom dat een evenwicht probeert te vinden tussen bescherming en concurrentie, een betere toegang voor het MKB verschaft en bevorderend werkt voor private en publieke investeringen in nieuwe technologieën en inhoud,

O. overwegende dat het competitiviteitsprobleem van de Europese economie o.a. komt door het bestaan van een zogenaamde paradox tussen de generatie van wetenschappelijk kennis (die in de EU voldoende aanwezig is) en het toch niet voldoende kunnen omzetten van deze kennis in innovatie en vooral productie; dat de deelname van de industrie aan het toekennen van de prioriteiten van de financiële ondersteuning deze situatie kan verbeteren en dat daarom gestreefd moet worden naar deelname van de industrie aan, en de verbetering van de positie van het MKB in het KP7,

P. overwegende dat het goed zou zijn, teneinde de huidige marginalisering van het MKB een halt toe te roepen, te kijken naar het potentieel van nieuwe, op maat gesneden vormen van steun voor de rol van kleine en middelgrote ondernemingen in innovatie, inclusief:

- eenvoudiger financierings- en beheersregels, met name voor "fund once and evaluate at the end"-acties;

- steun voor thematische regionale clusters en hun Europese netwerkactiviteiten, met aandacht voor de noodzaak dat het grootste deel van de toegekende financiering inderdaad voor innovatieve kleine en middelgrote ondernemingen wordt gereserveerd (bovengrenzen betreffende het deel dat aan clustering/networkingorganisaties wordt toegewezen),

Q. overwegende dat gestreefd moet worden naar een betere onderlinge afstemming van de begroting voor onderzoek, de structuurfondsen en alle andere openbare en particuliere financieringsbronnen op communautair, nationaal en regionaal niveau,

Europa verdient beter

1. benadrukt de nieuwe bevoegdheden op het gebied van onderzoek (artikelen III 248-255) die door de Grondwet voor Europa aan de EU worden toegekend, met name voor de totstandbrenging van een EOR; roept de Commissie op te handelen overeenkomstig dit nieuwe wettelijke kader;

2. onderstreept dat onderzoek en kennis binnen de EU hoogstaand zijn, maar dat Europese onderzoeksinstellingen en bedrijven er onvoldoende in slagen de goede ideeën en inzichten ook te gebruiken en om te zetten in rendabele initiatieven die een bijdrage leveren aan de werkgelegenheid; is van mening dat afstemming van onderzoeksagenda's op maatschappelijke vraagstukken en op de noodzaak voor technologische innovatie hierin verbetering kan brengen;

3. stemt in met de algemene richtsnoeren voor het toekomstige EU-onderzoeksbeleid, die in de mededeling van de Commissie worden voorgesteld; benadrukt dat de EOR alleen mogelijk zal zijn wanneer een groter gedeelte van de financiering voor onderzoek door de Unie wordt toegekend met als doel een betere coördinatie van het wetenschapsbeleid op Europees, nationaal en regionaal niveau en wanneer de financiering ook complementair gebeurt met het onderzoeksbeleid in en tussen de lidstaten, zowel inhoudelijk als wat de financiering betreft; verwacht van de Commissie en de lidstaten dat zij inspelen op het in het rapport-Kok aangegeven belang van de rol van onderzoek voor het verwezenlijken van de doelstellingen van Lissabon, door in KP7 voor de noodzakelijke politieke prikkels en financiële middelen te zorgen;

4. roept alle lidstaten en de EU-instellingen op bij de instelling van de EOR dezelfde vastbeslotenheid aan de dag te leggen als bij de totstandbrenging van de interne markt en de Monetaire Unie; KP7 moet méér zijn dan gewoon "een zoveelste" kaderprogramma, maar moet verrijkt en herzien worden met het oog op de verwezenlijking van de doelstellingen van Lissabon;

5. is ervan overtuigd dat meer financiële middelen voor onderzoek nodig zijn om Europa concurrentiëler te maken met het oog op de nieuwe bevoegdheden van de Unie op onderzoeksgebied en met de uitbreiding naar 25 en binnenkort nog meer lidstaten; verlangt minimaal een verdubbeling van het percentage vertegenwoordigd door de begroting van het kaderprogramma in het BBP van de EU-lidstaten en dringt er bij de lidstaten op aan dit als een minimum te beschouwen, waaraan tijdens de onderhandelingen over de financiële vooruitzichten niet mag worden getornd; verzoekt de Commissie KP7 te plannen overeenkomstig haar voorstel voor de financiële vooruitzichten voor 2007-2013 en steun te geven aan het voorstel tot vaststelling van de EU-begroting ruim boven 1% van het BBP;

6. doet een beroep op die lidstaten die voor steun van de Structuurfondsen in aanmerking komen om een belangrijk deel van deze middelen te gebruiken voor het elimineren van hun achterstand op onderzoeksgebied;

7. roept de lidstaten op alles te doen wat in hun vermogen ligt om hun respectieve nationale doelstellingen betreffende investeringen in O&O, door hen zelf vastgesteld tijdens de Europese Raad van Barcelona, te halen; is van mening dat O&O-investeringen in de EU in 2010 3% van het BBP zouden moeten bedragen en dat met name de nationale publieke O&O-budgetten opgetrokken moeten worden naar niveaus die dat mogelijk maken; roept de Commissie op erop toe te zien dat de lidstaten, in het bijzonder die lidstaten die onder het Europees gemiddelde zitten, hun beloften nakomen;

8. onderstreept de noodzaak van deelname van de regio's en regionale autoriteiten om investeringen in onderzoek en innovatie te verhogen, met name door het uitvoeren van regionale onderzoeks- en innovatiestrategieën in het kader van de 3 %-doelstelling (Europese Raad van Barcelona, maart 2002); wenst dat bij de vaststelling van activiteiten die onder het KP7 vallen, rekening wordt gehouden met de regionale dimensie van onderzoek en roept de lidstaten op om de belemmeringen weg te nemen die nog bestaan als grensregio's uit één of meerdere landen willen samenwerken op het gebied van onderzoek en innovatie en om zo te werken aan de totstandkoming van een echte interne EOR;

9. onderstreept het belang van het ontwikkelen van kenniscentra op Europese universiteiten in diverse wetenschappelijke en onderzoeksdisciplines; is van mening dat dit kan worden verwezenlijkt door verhoging van de publieke financiering van de lidstaten en de EU, en met bijkomende EU-financiering die studenten "volgt" die studeren aan universiteiten die burgers uit andere lidstaten aantrekken;

10. benadrukt dat de lidstaten er terdege op moeten letten dat de financiering door de EU van onderzoek in geen geval een vervanging wordt voor nationale financiering, maar dat beide vormen van financiering tezamen leiden tot een stijging van de algehele financiering; stelt vast dat er momenteel in de lidstaten verschillende onderzoeksprojecten van nationaal belang lopen die niet noodzakelijkerwijs in aanmerking komen voor financiering door de EU;

11. is van mening dat KP7 gebruikt kan worden als een instrument voor het aanpakken van de zogenaamde "Europese paradox", d.w.z. de situatie waarin de kwaliteit en de kwantiteit van het Europese publieke onderzoek in grote lijnen excellent is, maar de omzetting van onderzoeksresultaten in commercieel levensvatbare producten en diensten achterblijft bij die in de VS en Japan;

12. wenst een synchronisatie van de duur van kaderprogramma's met de duur van financiële vooruitzichten, indien en zodra om de vijf jaar, samenvallend met de parlementaire zittingsperiode, de financiële vooruitzichten worden overeengekomen, om te komen tot een betere afstemming van de planningsactiviteiten van de Commissie; acht het noodzakelijk dat een systeem van opeenvolgende programma's wordt opgesteld, inclusief tussentijdse evaluaties, zodat de doelstellingen waar nodig kunnen worden bijgesteld, en met procedures die het Europees Parlement in de gelegenheid stellen zich over deze bijstellingen uit te spreken;

13. is overtuigd van de noodzaak van continuïteit tussen KP6 en KP7 en verwelkomt tevens de in het rapport-Marimon genoemde verbeteringen, met name wat betreft de behoefte aan eenvoudiger en helderder beheerprocedures, inclusief duidelijke en beter gerichte aanbestedingen door middel van het reduceren van het grote aantal contractmodellen en het introduceren van een vereenvoudigd kostensysteem; is tevens overtuigd van de noodzaak dat elke vooraf bepaalde kritische massa moet worden vermeden; is van mening dat een tweetrapsevaluatieprocedure op grote schaal moet worden ingevoerd om de doeltreffendheid te vergoten en de kosten voor deelnemers, met name het MKB en plaatselijke autoriteiten, te verkleinen;

14. beveelt, omwille van de begrotingstransparantie, een meer nauwkeurige rapportage aan over welk deel van de financiering (per gebied en per project) naar de verschillende soorten deelnemers gaat, en een duidelijker onderscheid tussen bedrijfsgroottes;

15. is van mening dat de internationale samenwerking op onderzoekgebied moet worden verbeterd, met name in het kader van het Europese nabuurschapsbeleid, met de buurlanden van de EU zoals het Middellandse-Zeegebied, de Balkanlanden, Rusland en de nieuwe onafhankelijke staten, en in het kader van de toetredingsonderhandelingen, maar ook met de ACS-landen;

16. is van mening dat KP7 continu moet worden beoordeeld op de wetenschappelijke kwaliteit van zijn output, en zijn thema's en procedures dienovereenkomstig moet kunnen aanpassen;

17. herinnert eraan dat verschillende van de concurrenten van de EU ruimhartiger overheidssteun verstrekken aan onderzoeksprojecten op lange termijn dan de EU; is bezorgd over de mogelijkheid dat de regels van de EU inzake overheidssteun de uitvoering van dergelijk langetermijnonderzoek verhinderen; vreest dat de EU zijn concurrentiepositie op de lange termijn zou kunnen verliezen indien het langetermijnonderzoek en het fundamenteel onderzoek niet afdoende worden gefinancierd; verzoekt de Commissie onverwijld de huidige regels inzake staatssteun te onderzoeken met betrekking tot gevallen waarin de mogelijke economische voordelen van onderzoeksprojecten alleen op lange termijn duidelijk worden;

18. onderstreept het belang van inbreng van de regio's om de investeringen op het niveau van 3% te brengen zoals overeengekomen in 2002 op de Europese Raad van Barcelona; is verheugd over de totstandbrenging van regionale onderzoek- en innovatiestrategieën waarmee een bijdrage wordt geleverd aan de verwezenlijking van dit doel en dringt erop aan dat deze worden gestimuleerd; verlangt dat bij de omschrijving van de werkzaamheden van KP7 rekening wordt gehouden met de regionale dimensie van het onderzoek;

Fundamenteel onderzoek en de Europese Onderzoeksraad

19. roept op tot snelle oprichting van de Europese Onderzoeksraad, in overeenstemming met het voorstel van de Commissie en overeenkomstig de voorstellen in de rapporten-Mayor en -Kok, maar verzoekt de Commissie dit orgaan beter te evalueren samen met bestaande organen (Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek, DG Onderzoek en andere) teneinde overlapping te vermijden;

20. is de stellige mening toegedaan dat de Europese Onderzoeksraad het fundamenteel onderzoek in alle wetenschappelijke disciplines op Europees niveau moet steunen op basis van wetenschappelijke kwaliteit, waarbij een communautaire toegevoegde waarde moet worden gecreëerd door middel van concurrentie in heel Europa en bevordering van creativiteit op het hoogste niveau;

21. acht het van essentieel belang dat de Europese Onderzoeksraad adequaat wordt gefinancierd, dat hij onafhankelijk is wat zijn wetenschappelijke beoordelingen betreft en rekenplichtig aan zijn financiers, maar autonoom in zijn werkzaamheden en selectie van onderzoeksprojecten; verzoekt de Commissie aan te geven hoeveel geld er nodig is voor de financiering van de Europese Onderzoeksraad met geld van het KP7-budget, waarbij een duidelijk bedrag wordt gereserveerd voor administratieve uitgaven; is van mening dat de financiering voor nationale programma's niet mag worden verlaagd ten gevolge van de Europese steun; beveelt in krachtige termen aan dat de EOR niet tot meer bureaucratie en een tragere beoordeling van voorstellen leidt;

22. stelt voor dat de Europese Onderzoeksraad wordt bestuurd door een administratieve raad en een wetenschappelijke commissie, samengesteld uit wetenschappers op hoog niveau uit verschillende specialisaties, plus vertegenwoordigers van het bedrijfsleven en de industrie bijvoorbeeld door het technologisch platform daarbij te betrekken; er moet een wereldwijd netwerk van recensenten worden opgezet voor het beoordelen van voorstellen; de bestuursorganen en het netwerk van recensenten moeten indien mogelijk een gelijke deelname van mannen en vrouwen hebben, de selectiecriteria voor zowel de administratieve raad, als de wetenschappelijke commissie moeten gebaseerd zijn op kennis en know-how, teneinde transparantie te waarborgen en ervoor te zorgen dat de Europese Onderzoeksraad in zo breed mogelijke kring wordt gerespecteerd; is van mening dat de Europese Onderzoeksraad na een korte overgangsperiode overeenkomstig artikel 171 van het EG-Verdrag in het leven moet worden geroepen; is van mening dat hiermee in de regels voor deelname van KP7 rekening moet worden houden;

Personele middelen

23. roept de Europese instellingen en lidstaten op voorrang te geven aan de bevordering van de toegang en loopbaanontwikkeling van vrouwen in de onderzoekssector, onder andere ook via positieve discriminatie; stelt de introductie voor van Europese initiatieven voor het tegengaan van culturele stereotypen en voor het wegnemen van belemmeringen voor vrouwen om een wetenschappelijk onderwijstraject te volgen;

24. nodigt de lidstaten uit hun onderwijsstelsels nog eens onder de loep te nemen teneinde te komen tot een grotere rol voor wetenschap in scholen en universiteiten, en steun te verlenen aan studenten die een loopbaan in die richting nastreven;

25. is de stellige mening toegedaan dat het succesvolle Marie Curie-programma, dat door de aanvragers wordt toegejuicht, met de bestaande instrumenten moet worden voortgezet en bovendien moet waarborgen dat internationale topwetenschappers, waaronder jonge wetenschappers, voor Europees onderzoek kunnen worden aangetrokken; erkent het succes van Marie Curie-acties en beveelt aan de middelen daarvoor aanzienlijk te vergroten;

26. is er stellig van overtuigd dat zowel op lidstaatniveau als op Europees niveau voorwaarden moeten worden geschapen voor een verbetering van de mobiliteit van onderzoekers op alle loopbaanniveaus, zodat mobiliteit een zeer frequent verschijnsel wordt, zowel voor de lagere niveaus van academische loopbanen van het niet "tenure-track"-type als voor de "tenure-track"-niveaus inclusief een mobiliteit in beide richtingen tussen de industrie, universiteiten en onderzoekscentra alsmede tussen verschillende bedrijfssectoren; beschouwt Europese harmonisatie van loopbanen en arbeisvoorwaarden van onderzoekers als een essentiële stap die ertoe moet leiden dat mobiliteit van onderzoekers een van de pijlers van de EOR wordt; meent dat in dit verband de vaststelling van duidelijke gemeenschappelijke normen op EU-niveau voor de toegang tot academische loopbanen en, derhalve, de toekenning van een Europese "kwalificatie", die onderzoekers in staat zou stellen te worden ingehuurd door de universiteiten en onderzoekscentra van de lidstaten, een belangrijke verbetering zou zijn;

27. roept op tot de bevordering van wederzijdse erkenning van de doctorsdiploma's die in de lidstaten worden uitgereikt, teneinde de belemmeringen voor de mobiliteit van onderzoekers en wetenschappers te elimineren en de EOR te versterken;

28. benadrukt dat onderzoeksgebouwen, -faciliteiten en -infrastructuurvoorzieningen van mondiale kwaliteit van het allergrootste belang zijn om de Europese wetenschap en onderzoekscentra aantrekkelijk te maken voor 's werelds beste onderzoekers en het bereiken van mondiale kwaliteit in onderzoeksresultaten, en steunt derhalve het voorstel van de Commissie om hier geld voor te reserveren; dringt aan op een grotere rol van het Europees Strategisch Forum voor onderzoeksinfrastructuur (ESFRI) bij de totstandbrenging van een Europees beleid op het gebied van infrastructuur;

29. spoort Europese universiteiten, onderzoeksinstellingen en op onderzoek gerichte bedrijven aan hun loopbaanstructuren en -hiërarchieën soepeler vorm te geven, teneinde hun jonge en meest innovatieve wetenschappers stimulansen te bieden, inclusief toegang tot belangrijke financiële compensaties in de vorm van spin-offs en andere vormen van verbeterde compensatie;

Technologieoverdracht

30. is van mening dat in KP7 bijzondere aandacht moet worden besteed aan technologische innovatie; onderkent de behoefte van coördinatie tussen het Europees onderzoeksbeleid enerzijds en het Europees beleid voor ondernemingen en industrie anderzijds;

31. spreekt zijn waardering uit voor het voorstel van Europese "technologische platforms" als instrumenten voor het implementeren van de strategische onderzoek- en ontwikkelingsagenda's op specifieke technologische gebieden; onderstreept het belang van technologieplatforms als een significant mechanisme voor het bijeenbrengen van de industrie, onderzoeksorganisaties, lokale instellingen en andere belanghebbenden en beklemtoont de noodzaak van maatregelen om de deelname van het MKB te bevorderen;

32. is van mening dat onderzoek moet zijn afgestemd op beleidsprioriteiten om samenhang te waarborgen;

33. beveelt met klem de uitbreiding aan van de middelen voor de diverse instrumenten, zoals STREP (specific targeted research projects) en Co-operative Research (voorheen CRAFT) en Collective Research, die zich expliciet op het MKB richten, de versoepeling van de toelatingscriteria voor deze projecten en de evenredige toename van de kans van slagen van de projecten; nodigt de lidstaten uit fiscale en andere stimulansen te creëren ter bevordering van de industriële innovatie, waaronder banden met EUREKA, met name ten aanzien van het MKB; beveelt aan het MKB subsidies toe te kennen voor het verwerven van octrooibrieven; verzoekt de Commissie te overwegen een percentage van elk thematisch budget te reserveren voor subsidies van een vast bedrag aan micro- en kleine bedrijven als risicoinvesteringen, op voorwaarde dat er sprake is van vereenvoudigde en gestroomlijnde selectieprocedures en een minimum aan bureaucratie in de daaropvolgende fase;

34. verzoekt de Commissie steun te verlenen aan de ontwikkeling van technologieplatforms en "sociaal gemotiveerde onderzoeksplatforms" om sociaal gemotiveerde onderzoeksconsortia te ontwikkelen rond belangrijke veranderingen op maatschappelijk gebied in Europa, bijv. op het vlak van demografie en het milieu;

35. steunt het stroomlijnen van de administratieve procedures in dit programma, met name met betrekking tot het MKB;

36. wenst dat, ter bevordering van de innovatie, een vooraf vastgelegd substantieel deel van de fondsen voor "collaborative research", het belangrijkste deel van het KP7, wordt gereserveerd voor samenwerking tussen het MKB en onderzoeksinstellingen;

37. roept de Europese instellingen en lidstaten op om in samenwerking met lokale en regionale autoriteiten en andere relevante instellingen de oprichting te bevorderen van regionale technologie-incubators en, middels hun publieke financiële instrumenten (EIF, Structuurfondsen, regionale fondsen), het gebruik te bevorderen van particulier risicokapitaal (hefboomeffect) met het oog op het oprichten van regionale risicokapitaalfondsen (met name risicodragend kapitaalfondsen), die — als publiek-private risicofondsen in nauwe samenwerking met technologie-incubatoren — een essentiële voorwaarde zijn voor de effectieve financiering van nieuwe spitstechnologieprojecten van startende ondernemers;

38. verzoekt de Commissie bijzondere aandacht te besteden aan de voorwaarden voor industrieel onderzoek, omdat een belangrijk deel van de financiering van onderzoek naar dit soort onderzoek gaat;

39. verzoekt de Commissie bepalingen vast te stellen voor een snel scansysteem voor kleine en middelgrote ondernemingen dat hen de kans biedt snel de waarschijnlijkheid van financiering voor onderzoeksprojecten vast te stellen;

40. beveelt met klem aan in het kaderprogramma de vorming van wetenschappelijke clusters en regionale netwerken met deelname van kleine en middelgrote ondernemingen te bevorderen en bestaande initiatieven in de lidstaten te steunen;

41. is de stellige mening toegedaan dat er een efficiënter en beter gecoördineerd gebruik moet worden gemaakt van andere financierings- en steunmechanismen (EIB, structuurfondsen, nationale openbare en particuliere fondsen en EUREKA) ter ondersteuning van O&O en innovatie; adviseert daarom de lidstaten, in samenwerking met de regio's, een koppeling te maken tussen de nationale operationele programma's voor doelstelling 2 van het structuurbeleid en de projecten die fondsen zoeken die door het Kaderprogramma ter beschikking worden gesteld;

42. verzoekt de Commissie bij de indiening van het KP7 het concept Europese toegevoegde waarde te verduidelijken en met name te voorzien in onderzoeksgebieden waar voor de mensen in alle lidstaten zichtbaar is dat alleen gezamenlijke Europese projecten er geëigend voor zijn;

43. is voorstander van de versterking van de coördinatie van nationale onderzoeksprogramma's; roept de Commissie op om op grond van artikel 169 van het EG-Verdrag initiatieven te nemen;

44. verzoekt de Commissie overeenkomsten te sluiten met de industrie, teneinde het onderzoek op strategische gebieden te stimuleren;

Thematische prioriteiten

45. is van mening dat de identificatie van de thematische prioriteiten van KP7, die onderdeel moet gaan uitmaken van het op handen zijnde besluit van het Europees Parlement en de Raad over KP7, de strategische prioriteiten van de Lissabon-agenda moet weerspiegelen; is daarnaast van mening dat een en ander het onderwerp moet zijn van een ruim debat tussen de Europese instellingen, de wetenschappelijke gemeenschap en belanghebbenden van het maatschappelijk middenveld met inbegrip van het bedrijfsleven;

46. is van mening dat KP7 moet voortbouwen op de onderzoeksterreinen van KP6 om continuïteit te waarborgen; acht het echter noodzakelijk dat prioriteit wordt verleend aan de sleutelgebieden van wetenschap en technologie die een cruciale rol spelen in het vergroten van Europa's concurrentievermogen, het scheppen van nieuwe banen en de bevordering van het welzijn van de burgers; stemt in dit verband in met de opneming in KP7 van het ruimtevaartonderzoek en het relatief nieuwe gebied van het veiligheidonderzoek, maar is daarnaast van mening dat KP7 ook ondersteuning moet bieden voor onderzoek op onder meer gebieden als:

a) levenswetenschappen (met inbegrip van biotechnologie, neurowetenschappen, preventieve geneeskunde en volksgezondheid),

b) alle bestaande en toekomstige geen CO2-uitstotende energiebronnen (in het bijzonder hernieuwbare energiebronnen en energie-efficiëntie),

c) ICT,

d) nanotechnologie, nieuwe materialen en productieprocessen,

e) chemie;

47. is van mening dat het, om de toenemende mondiale milieugevaren het hoofd te kunnen bieden, van essentieel belang is dat het Europese onderzoeksbeleid prioriteit toekent aan het bevorderen van O&O op het gebied van natuurlijke gevaren;

48. is van mening dat de EU de financiering moet garanderen van het momenteel te weinig financieel gesteunde onderzoek op het gebied van ziekten die de burgers van de ontwikkelingslanden treffen;

49. is van mening dat KP7 ook onderzoek en ontwikkeling moet steunen op sterk innovatieve terreinen van langzamer groeiende wetenschappelijke disciplines en economische sectoren;

50. onderstreept het belang van concrete acties van de Europese Unie om de wetenschap dichter bij de burger te brengen, bijvoorbeeld door de organisatie van openbare debatten over belangrijke wetenschappelijke en technologische onderwerpen, welke hun weerspiegeling moeten krijgen in het Europees onderzoeksbeleid en het aanstaande KP;

51. verzoekt de Commissie naar behoren rekening te houden met het dierenbeschermingsaspect, waarbij in de eerste plaats alternatieven voor dierproeven worden gesteund en in de tweede plaats het aantal dierproeven in het kader van de gefinancierde projecten tot een minimum wordt beperkt;

52. is van mening dat in het kaderprogramma meer het accent moet worden gelegd op interdisciplinair onderzoek teneinde in sterkere mate nieuwe impulsen en uitgangspunten voor reflectie te bieden;

***

53. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, alsmede aan de regeringen en parlementen van de lidstaten en de kandidaat-landen.

[1] Raad van de Europese Unie, 26/11/2004 (Engels) — 14687/04 (persbericht: 323).

[2] PB L 232 van 29.8.2002, blz. 1.

[3] PB C 87 E van 7.4.2004, blz. 60.

[4] JO C 103 E van 29.4.2004, blz. 838.

[5] http://www.ercexpertgroup.org/documents/ercexpertgroup_final_report.pdf.

[6] http://www.cordis.lu/fp6/instruments_review/.

[7] http://europa.eu.int/comm/councils/bx20041105/kok_report_en.pdf.

[8] http://europa.eu.int/comm/dgs/information_society/evaluation/pdf/5_y_a/ist_5ya_final_140105.pdf.

[9] ftp://ftp.cordis.lu/pub/technology-platforms/docs/tp_report_defweb_en.pdf.

--------------------------------------------------