29. 4. 88 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 113/7 
II 
(Voorbereidende besluiten) 
COMMISSIE 
Voorstel voor een richtlijn van de Raad betreffende minimumvoorschriften voor veiligheid en 
gezondheid met betrekking tot het werken met beeldschermapparatuur (') 
COM(88) 77 def. 
(Door de Commissie bij de Raad ingediend op 11 maart 1988) 
(88/C 113/07) 
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN, 
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese 
Economische Gemeenschap, inzonderheid op artikel 
118 A, 
Gelet op het voorstel van de Commissie, opgesteld na 
overleg met het Raadgevend Comité voor de veiligheid, 
de hygiëne en de gezondheidsbescherming op de ar­
beidsplaats (2), 
In samenwerking met het Europese Parlement, 
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Co­
mité, 
Overwegende dat in artikel 118 A van het Verdrag 
wordt bepaald dat de Raad door middel van richtlijnen 
minimumvoorschriften vaststelt om de verbetering van 
met name de arbeidsomgeving te bevorderen, ten einde 
de veiligheid en de gezondheid van de werknemers te 
beschermen; 
Overwegende dat artikel 118 A eveneens aanbeveelt geen 
administratieve, financiële en juridische verplichtingen op 
te leggen welke de oprichting en ontwikkeling van kleine 
en middelgrote ondernemingen zouden kunnen hinde­
ren; 
Overwegende dat de mededeling van de Commissie over 
haar programma inzake de veiligheid, de hygiëne en de 
gezondheid op het werk (') voorziet in de vaststelling 
van richtlijnen ter bescherming van de veiligheid en de 
gezondheid van de werknemers; 
Overwegende dat het de taak van de Lid-Staten is om op 
hun grondgebied te zorgen voor de veiligheid en de ge­
zondheid van personen en, in het bijzonder, van de 
werknemers; 
Overwegende dat in de Lid-Staten de wetgeving ten aan­
zien van de preventie van risico's in verband met werk­
plekken waar met beeldschermen wordt gewerkt, sterk 
verschilt; 
(') COM(88) 73 def. 
(2) Beschikking 74/325/EEG van de Raad van 27 juni 1974. 
(3) COM(87) 520 def., resolutie van de Raad van 21 december 
1987 (PB nr. C 28 van 3. 2. 1988). Overwegende dat krachtens Richtlijn 83/189/EEG van 
de Raad van 28 maart 1983 een informatieprocedure is 
voorzien op het gebied van technische normen en rege­
lingen (4); 
Overwegende dat het, ter waarborging van de hoogst 
mogelijke graad van bescherming welke redelijkerwijze 
bereikt kan worden, nodig is dat de werknemers en hun 
vertegenwoordigers op de hoogte gesteld worden van de 
risico's voor hun veiligheid en gezondheid en van maat­
regelen welke genomen moeten worden ter vermindering 
of wegneming van deze risico's en dat zij moeten kun­
nen controleren of de nodige beschermende maatregelen 
worden getroffen; 
Overwegende dat de werkgevers de technologische voor­
uitgang moeten volgen ten einde de veiligheid en de ge­
zondheid van de werknemers beter te beschermen; 
Overwegende dat de indicaties voor het werk met beeld­
schermapparatuur voornamelijk in doelstellingen van re­
sultaten worden uitgedrukt; 
Overwegende dat het in toepassing van de nieuwe aan­
pak voor de technische harmonisatie en normalisatie (5) 
wenselijk is te beschikken over technische rapporten 
welke sommige voornoemde specificaties technisch toe­
lichten; 
Overwegende dat de noodzaak bestaat tot de oprichting 
van een comité dat tot taak heeft de Commissie bij de 
tenuitvoerlegging van de in deze richtlijn bedoelde aan­
vullende maatregelen bij te staan; 
HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD: 
Artikel 1 
1. De onderhavige richtlijn is een bijzondere richtlijn 
in de zin van artikel 13 van Richtlijn ... en stelt mini­
mumvoorschriften voor veiligheid en gezondheid vast be­
treffende het werken met beeldschermapparatuur zoals 
omschreven in artikel 2. 
(4) PB nr. L 109 van 26. 4. 1983, blz. 8. 
(5) Resolutie van de Raad van 7 mei 1985 (PB nr. C 136 van 4. 
6. 1985). 
Nr. C 113/8 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 29. 4. 88 
2. De onderhavige richtlijn is van toepassing op alle 
werkplekken met een beeldscherm. 
Zij is niet van toepassing op de besturing van voertuigen 
of machines noch op computersystemen aan boord. 
Artikel 2 
In de zin van deze richtlijn wordt verstaan onder: 
— „Beeldscherm": alfanumeriek scherm ongeacht het 
gebruikte display-procédé. 
— „Werkplek": het geheel gevormd door het beeld­
scherm, toetsenbord, de bijkomende apparatuur met 
inbegrip van de printer, het manuscript met de gege­
vens, de stoel en de werktafel alsmede de onmiddel­
lijke werkomgeving. 
— „Werknemer": iedereen die een beeldschermappara­
tuur gebruikt. 
Artikel 3 
1. De Lid-Staten nemen alle nodige maatregelen zo­
dat het werk op beeldschermen de veiligheid en de ge­
zondheid van de werknemers niet in gevaar kan brengen. 
2. De Lid-Staten zorgen voor de op grond van lid 1 
noodzakelijke controles. 
Artikel 4 
1. De werkgevers moeten een analyse maken van de 
werkplekken om de risico's te evalueren welke deze vor­
men voor de veiligheid en de gezondheid van de werkne­
mers. 
2. Indien nodig moeten zij passende maatregelen ne­
men om de vastgestelde risico's te verhelpen. 
Artikel 5 
De vanaf twee jaar na het van kracht worden van de on­
derhavige richtlijn geschapen werkplekken moeten min­
stens aan de in de bijlage bij deze richtlijn voorziene mi­
nimumvoorschriften voldoen. 
Artikel 6 
De reeds bestaande werkplekken welke niet onder artikel 
5 vallen, moeten, voor zover zulks redelijkerwijze moge­
lijk is, aangepast worden aan de in de bijlage bij deze 
richtlijn voorziene minimumvoorschriften. 
Artikel 7 
1. Iedere bij werk op een beeldscherm betrokken 
werknemer moet, alvorens met dit soort werk te begin­
nen en daarna met regelmatige tussenpozen, een ade­
quate opleiding ontvangen. 
2. De werknemers moeten informatie krijgen over al­
les wat betreft de veiligheid en de gezondheid in verband 
met hun werkplek, met inbegrip van de eventuele uitwer­
kingen op het gezichtsvermogen en lichamelijke en gees­
telijke problemen. Artikel 8 
De werknemers of hun vertegenwoordigers moeten door 
de werkgever worden geraadpleegd over de in toepassing 
van de onderhavige richtlijn genomen maatregelen welke 
hem rechtstreeks betreffen, in het bijzonder over de in 
artikel 6 voorziene voorschriften. 
Artikel 9 
De werknemers moeten een passend ophtalmologisch 
onderzoek kunnen ondergaan alvorens te beginnen met 
het werk op beeldscherm en ingeval zij klagen over ge­
zichtsstoornissen welke eventueel te wijten zijn aan dit 
werk. 
De werknemer moet een speciale bril krijgen in verband 
met het betrokken werk indien de resultaten van het 
ophtalmologisch onderzoek dit vereisen en een normale 
bril niet gebruikt kan worden. 
Artikel 10 
1. De Commissie past de bijlage bij de onderhavige 
richtlijn aan, rekening houdend met de technische voor­
uitgang, de evolutie van de regelingen en vooral reke­
ning houdend met de Europese normen (EN). 
2. Bij de in lid 1 bedoelde aanpassingen wordt de 
Commissie bijgestaan door een comité volgens de in arti­
kel 14 van Richtlijn . . . voorziene procedure. 
Artikel 11 
1. De Lid-Staten doen de nodige wettelijke en be­
stuursrechtelijke bepalingen in werking treden om uiter­
lijk op 1 januari 1991 aan deze richtlijn te voldoen. Zij 
stellen de Commissie daarvan onverwijld in kennis. 
2. De Lid-Staten delen de Commissie de tekst van de 
bepalingen van intern recht mede, die zij op het onder 
deze richtlijn vallende gebied vaststellen. 
Wanneer de Lid-Staten van plan zijn, op grond van de 
huidige richtlijn technische regelingen goed te keuren, 
delen zij zulks de Commissie in het stadium van ontwerp 
mede volgens de in artikel 8 van Richtlijn 83/189/EEG 
voorziene procedure, welke voorziet in een informatie­
procedure op het gebied van de technische normen en 
regelingen. 
3. De Lid-Staten brengen om de twee jaar bij de 
Commissie verslag uit over de tenuitvoerlegging van de 
bepalingen van de onderhavige richtlijn betreffende 
beeldschermapparatuur, onder vermelding van het stand­
punt van de sociale partners. De Commissie informeert 
het Comité en het tripartite Comité. 
Artikel 12 
Deze richtlijn is gericht tot de Lid-Staten. 
^^^ Ruohk^n^ol^d^^nd^ELiron^^C^crnc^n^ch^nncn ^ró^M^B^ 
^ABtoO^ 
MINIMUMVOORSCHRIFTEN BETREFFENDE HET WERKEN MET BEELDSCHERM 
AI^ARATUUR 
t Beeld^he^ 
De tekens op het beeldscherm dienen scherp omlijnd, duidelijk van vorm en voldoende groot te zijn en 
er dient voldoende afstand tussen de tekens en de regels te zijn Het beeld op het scherm moet stabiel 
zijn zonder mkkereno^ andere vormen van instabiliteit 
Hethelderheidscontrasttussendetekensende achtergronddientgemakkehjkdoordegebruikervan 
het beeldstation te kunnen worden ingesteld 
Het beeldschermdient,voor zover praktischuitvoerbaar,draaibaarenbeweegbaartezim zodat tege^ 
moet wordt gekomen aan de beboetten van de gebruiker 
^ Toetsenbord 
Het toetsenbord mag niet een geheel vormen met het beeldschermomte vermijdendat de werknemer 
een voor de armen en handen vermoeiende houding moet innemen 
Het toetsenbord dient in een dotte omgeving te staan tervoorkoming van weerkaatsing, de toetsen 
dienen een antirettecterend oppervlak en een holle bovenkant te hebben 
De svmbolen van de toetsen moeten voldoende contrasteren 
^ Werktaal 
De werktafel dient een anti^retle^terend oppervlak te hebben, groot genoeg ten einde verschillende 
opstellingen van het beeldscherm, het toetsenbord, de documenten en de aecessoires mogelijk te maken 
Do^umenthoudersmoetenopdezel^dehoogte op de ta^el worden geplaatst als het beeldscherm zodat 
snelle hoo^d en oogbewegingen tot een minimum worden beperkt 
Er dient voldoende beenruimte onder de werktafel te zim 
^t Werkstoel 
De werkstoel dient stabiel te zijn, maar de bewegingsvrijheid van de werknemer niet te beperken 
Dehoogte van de zitting dient verstelbaar te zijn en bijalle stoelen moetendehoogte en helhngshoek 
van de rugleuning eveneens versteld kunnen worden Indien nodig moet een voetsteun aangebracht 
kunnen worden 
^ Vert^bt^ 
Deomgevingsverh^htingmoet aangepast worden ombehoorlake arbeidsomstandighedeneneengoed 
contrast tussen scherm en achtergrond mogelijk te maken 
Zo nodig dienen lampen voor bijkomende werkzaamheden te worden verstrekt, deze moeten verstelbaar 
zim, maar mogen niet verblinden, noch op het scherm weerkaatsen 
D Wee^ka^ts^eos^^ter^i^ 
Een beeldscherm dient zodanig geplaatst te zim dat zich noeh tegenover het scherm, noch tegenover de 
gebruiker een raam bevindt 
De ramen dienen behoorlijk verduisterd te kunnen worden 
^ Lawaai 
De printer moet zodanig geplaatst worden dat de aandaeht noch het woord gestoord worden 
^ Vochu^d 
Er moet een voldoende vochtigheidsgraad worden ingesteld en gehandhaafd 
^ I^re^acecoo^p^terB^e^s 
Het werken op beeldschermenen het programmeren^so^tware^moeten rekening houden met psvcho 
sociale storen 
De principes vanprogrammenngsergonomie moetenvooral worden toegepastopdebehandehng van 
menselijke informatie en op besluitvaardigheid