ARCHIVESHISTORIQUES
DELACOMMISSION
COLLECTION RELIEE DES
DOCUMENTS "COM"
COM (80)253
Vol.1980/0098

Disclaimer
Conformément aurèglement (CEE, Euratom) n°354/83 duConseil du1erfévrier 1983
concernant l'ouverture aupublic desarchives historiques delaCommunauté économique
européenne etdelaCommunauté européenne del'énergie atomique (JOL43du15.2.1983,
p.1),telquemodifié par lerèglement (CE, Euratom) n°1700/2003 du22septembre 2003
(JOL243du27.9.2003, p.1),cedossier estouvert aupublic. Lecaséchéant, lesdocuments
classifiés présents dans cedossier ontétédéclassifiés conformément àl'article 5dudit
règlement.
Inaccordance with Council Regulation (EEC, Euratom) No354/83 of1February 1983
concerning theopening tothepublic ofthehistorical archives oftheEuropean Economic
Community andtheEuropean Atomic Energy Community (OJL43,15.2.1983, p.1),as
amended byRegulation (EC, Euratom) No1700/2003 of22September 2003 (OJL243,
27.9.2003, p.1),this fileisopen tothepublic. Where necessary, classified documents inthis
filehave been declassified inconformity with Article 5oftheaforementioned regulation.
InÜbereinstimmung mitderVerordnung (EWG, Euratom) Nr.354/83 desRates vom 1.
Februar 1983 über die Freigabe der historischen Archive der Europäischen
Wirtschaftsgemeinschaft undderEuropäischen Atomgemeinschaft (ABI. L43vom 15.2.1983,
S.1),geändert durch dieVerordnung (EG, Euratom) Nr.1700/2003 vom 22.September 2003
(ABI. L243vom 27.9.2003, S.1),istdiese Datei derÖffentlichkeit zugänglich. Soweit
erforderlich, wurden dieVerschlusssachen indieser Datei inÜbereinstimmung mitArtikel 5
dergenannten Verordnung freigegeben.

COMMISSIE VANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN
COM(80)253def.
Brussel.7mei1980
■'Ϋ««,Λ*··ν>\'jvs■>
|Q"j ES
\\ /\s-r /•-c^/
s-/
RATIONEEL BODEMGEBRUIK INHETKADER
VANHETCOMMUNAUTAIRE MILIEUBELEID
(Mededeling vandeCommissie aandeRaad)
COM(80)253def

.
Rationeel bodemgebraik inhetkader vanheteommunautaire
milieubeleid
INLEIDING
InhetaandeRaad voorgelegde document inzake deevaluatie vanhet
communautaire milieubeleid (l)wordt gewezen ophetbelang vaneen
rationeel beheer over deruimte endenoodzaak vaneenevenwichtige
verdeling vandeactiviteiten vandemens eneenbestemming vanderuimte ,
dieverenigbaar ismetdecapaciteit vanhetmilieu »
Deze nota dient ternadere omschrijving vanbepaalde problemen i.v.m .een
rationeel bodemgebruik diehetinhetkader vanhetcommunautaire milieu­
beleid nodig maken deaoties voor debescherming enhetbehoud vandebodem
teversterken »
Hetbeleid inzake debescherming enhetbehoud vandebodem werd totop
heden immers voornamelijk vaneensectorieel ,d.w.z .voornamelijk landbouw -
kundig ,standpunt uitgevoerd .Ditmaakt hetniet steeds mogelijk deproblemen
inhungeheel tebenaderen ,zoals hetcomplexe samenstel vanmenselijke
activiteit enhetmilieu ditbijdeevolutie vandebodem noodzakelijk maakt .
Sommige voorstellen indie zinwerden reeds inhetkader van hetgemeen­
schappelijke milieubeleid naar voren gebracht .Inhet in1975 gecomple­
teerde Italiaanse memorandum van 1974 inzake deuitvoering vanhet
actieprogramma van deEOinzake hetmilieu werd denadruk gelegd opde
voorkoming vandebodemerosie door handhaving van denodige landbou »-
werkzaamheden .InhetDuitse memorandum van 1975 werd deaandacht gevestigd
opdeproblemen i.v.m .deverontreiniging vanlandbouwgronden door ongewenste
stoffen inkunstmest enorganisch afval die opdebodem worden gebracht .
DeCommissie heeft een reeks werkzaamheden over deze kwesties ondernomen . ■
Zijaoht hetthans nodig haar onderzoekterrein uittebreiden enheeft een "
aantal onderwerpen vastgesteld waarvoor haars inziens aoties op (
communautair niveau zijn vereist .Deze kunnen i.v.m .eenrationeel bodem -
gebruik worden samengevat indrie onderwerpen J
-natuurlijke tisico's
-misbruik van debodem
-besohermde cones .
' ' *
_____ •••/•••
(l)EW/202

-2-
B.VOOHUITZICHTEN
! '
I*Problemen inverband met een rationeel bodemgebruik inzones die '
blootstaan aan natuurlijke risico 's
Het**fundamentele probleem bijdeze zones wordt gevormd door hetfeit "1dat
zij ,metname inextreme situaties ,inhunfysieke evenwicht worden
bedreigd door natuurversohi jnselen waaraan zijblootstaan (erosie ,
onderlopen ,afglijden ,erosie ëntransport vankustsediment enenz»).
Deze situatie wordt vaak verergerd door deontwikkeling vanmenselijke
activiteiten waardoor hetaantal hieraan blootgestelde personen en
goederen steeg enhetmilieu werd gewijzigd zodat ditveelal niet meer
inevenwicht wasmetdefysieke kraohten die erop worden uitgeoefend .
Problemen
Deveiligheid vanbewoonde centra envangoederen gelegen xnaannatuurlijke
risico 'sblootgestelde zones wasenisnog steeds hetvoornaamste punt bij
deze zones® Dedaaraan opkorte termijn onder deeerder vermelde druk ver­
bonden eisen hebben ervaak toegeleid datdeontwikkeling inverband met de
natuurlijke risico 'sniet voldoende theoretisch wasgefundeerd .Thans
heeft denoodzaak vaneenmeer globale benadering ,waarbij hetgedrag vande
natuurverschijnselen beter inaanmerking wordt genomen ,deoverhand gekregen
evenals denoodzaak tebesohikken over bebeersmethodes die aan deze zones
zijn aangepast teneinde deontwikkeling daarvan indehand tekunnen houden .
DeCommissie isvanmening dateensamenstel vanopcommunautair niveau
gecoördineerde acties inzake aannatuurlijke risico 'sblootgestelde zones
eenbeslissende bijdrage zoukunnen vormen totdeoplossing vandeproblemen
diezich aldaar indeGemeenschap voordoen enbijuitbreiding varide
Gemeenschap vannogmeer belang zouden kunnen worden .Gelet opdenatuur­
lijke risico 'sendemilieubescherming zouden deze gelijktijdig teonder­
nemen acties opeendrieledig doel moeten worden gericht :
1)deuitbreiding vandeoperationele kennis over denatuurlijke fenomenen ,
deomstandigheden waaronder zij zich voordoen ,dewijze waarop zij op
elkaar inwerken endezones waarin zijhun invloed uitoefenen ^,
Deze eerste reeks acties zoumoeten leiden toteenbeschrijving vande
blootgestelde zones naargelang vandeomvang vanderisico 'senzoude
mogelijkheid moeten bieden zones tekiezen waar .metvoorrang acties
moeten worden uitgevoerd .
In licht zoudeCommissie zich intensiever moeten toeleggen ophaar
onderzoekingswerk ,nieuwe vormen vantoegepast onderzoek moeten ontwikke­
lenenhetreeds inhetkader vanhetproject ecologisohe kartografie
'■begonnen werk aandeinventaris vanaannatuurlijke risioo 'sblootgestel­
descmes moeten uitbreiden enbespoedigen ,
/ ■ - ! '1
•0©f»9•

/ \
s
-3-
2)Organisatie vaneenstelsel voor hetbsheer over aannatuurlijke risici
blootgestelde zones
Hetdoel vandeze acties zouzijn tekomen totdevastlegging van
beleidslijnen enhetuitwerken vanbeheersmethodea voor deverschillende
types aannatuurlijke risico 'sblootgestelde zones .Bijdebeheersmethodes
zoubijzondere aandacht moeten worden besteed aandeontwikkeling vande
methodologie voor deprogrammering encoördinatie vanpreventieve acties
enacties terbestrijding vandedoor natuurverschijnselen veroorzaakte
hinder alsmede aan deevaluatie van technische mogelijkheden
(kunstwerken ,afscherming enbescherming vandebodem )'endebepaling van
steekhoudende criteria voor detoepassing daarvan *,
Bijdezojuist omschreven benaderingswijze zouaantw^e problemen
bijzonder® aandacht moeten worden besteed :
a)hetbeheer over zones waar desituatie inverband metdeontwikkeling
inhetgeheel niet isaangepast aandebeheersbaginselen voor aan
natuurlijke risico 'sblootgestelde zones ; .
b)hetopnieuw inrichten vanenhetbeheer over zones diezojuist een
ernstige natuurcatastrofe hebben ondergaan .
Hierbij gaat het omvoor deCommissie nieuwe acties .DeCommissie heeft
hetvoornemen bijtedragen totdewerkzaamheden dienodig zijn voor het
uitwerken vandeze beginselen .Zijzalnagaan inhoeverre hetopportuun
.isdeRaad voorstellen tedoen inzake dealgemene toepassing vandeze
beginselen indelid-staten van deGemeenschap eninhetkader van
het communautaire beleid .
3)Ontwikkeling vancommunautaire maatregel eninprioritaire sectoren of
geografische zones
a)Aantwee types algemene maatregelen zoukunnsn worden gedacht :
-dedeelneming vancommunautaire fondsen indaaannatuurlijke
risico 'sblootgestelde regio 'safhankelijk stellen vandetoepassing
vandebeginselen voor eengoed beheer over deze zones ;
-bestudering vandemogeli jkheid metbehulp vanbestaande financiële
hulpmiddelen maatregelen tetreffen en,voor zover noodzakelijk ,
voorzien indeschepping vannieuwe hulpmiddelen opcommunautair
niveau .
b)Verschillende types bijzondere maatregelen zouden kunnen worden
ontwikkeld j
-maatregelen terontwikkeling vansectoriële acties .Debosbouwkundige
regeling indelanden aandeMiddellandse Zee (l)fbestemd ter
ontwikkeling vandebescherming vandebodem tegen erosie ,vormt
•••/•••
(DEEG Verordening 269/79,Pb.L38 14 .79

hiervoor eenvoorbeeld .Andere dergelijke maatregelen (structurele
landbouwkundige maatregelen ,maar ookopdeinfrastructuur gerichte
,maatregelen )zouden inhetkader vanvastgelegde plannen tervoorkoming
enbestrijding vannatuurlijke risico 'skunnen worden genomen .
–Maatregelen inzake afzonderli.jke geografische zones 'binnen aannatuur­
lijke risico 'sblootgestelde zones .Daarbij zouhetgaan omprogramma 's
voor ontwikkelings -enpreventieve werkzaamheden tegen natuurlijke
risico 'sdiebeantwoorden aan eéiibeheer datverenigbaar ismetde
milieubescherming .
Speciale heroriënteringsprogramma 'senprogramma 'stervoorkoming van
natuurlijke risioo 'szouden kunnen worden opgesteld inzones waar de
situatie tenaanzien van denatuurlijke risico 'sduidelijk onverenigbaar
ismetdebeginselen vaneenopdemilieubescherming afgesteld beheer .
Tenslotte zouden speciale ontwikkelings -enherinrichtingsprogramma 's
kunnen worden opgesteld voor zones diewerdén getroffen door grote
natuurrampen .
-Educatieve enpopulariseringsmaatregelen ,zulks niet alleen voor de
besluitvormera maar meer inhetalgemeen voor alle gebruikers vande
bodem .
* * ■*
I «
Voor detenuitvoerlegging vandeze acties iseengecoördineerd ,gebruik van
decommunautaire fondsen noodzakelijk ,maar deze dreigen eenonvoldoende
rol tespelen bijafwezigheid van eigen fondsen bestemd voor acties ophet
gebied vandemilieubescherming .
Zoals blijkt ,zaldetenuitvoerlegging vandeze acties enmetname van
diebedoeld onder punt o)eenbelangrijke rolspelen bijdeschepping van
arbeidsplaatsen ,temeer daar hethierbij vooral gaat omregio 'sdieook
ineconomisch opzicht misdeeld zijn . > ■
Zones waar deproblemen voortvloeien uit misbruik van debodem
lsVerontreiniging van debodem
Een eerste groep problemen heeft betrekking opzones waar debodem ende
instandhouding vandeeigenschappen daarvan worden bedreigd door
verontreiniging . '
Eeneerste bedreiging bestaat uitdeinvloed opdebodem vanprodukten
dieonvoldoende veiligheidsgaranties bieden tenopzichte vanhetmilieu
enwaarvan deherhaalde aanvoer inhet kader van verschillende

activiteiten indesector tobhipösr kanleiden ("bepaald® produkten die
indelandbouw ofvoor hetonderhoud vanfcetwegennet worden gebruikt )»
Eènandere "bedreiging vloeit voort uit' d'evoorwaarden Waaronder produk' en
worden opgeslagen matinbegrip vanafval inofopdegrond datniet vol­
doende isingesloten .
Ook "bijeenhernieuwd 'gebruik oplandbouwgronden vanbepaalde organische
afvalstoffen doen zich problemen voor wegens dedaarin eventueel aanwezige
ongewenste stoffen (zware metalen ).Ditbetreft indeeerste plaats
reinigingsslib uitwaterzuiveringsinstallaties maar ookeffluenten uitde
veefokkerij . -• . .
Tenslotte kunnen bij sommige bodemtypes defysieke eigenschappen soms aan­
zienlijk worden bedorven door hetverkeer metbedrijfsvoertuigen voor de
bouw enwerkzaamheden dieworden .-uitgevoerd voor hetaanleggen vanleidin­
genindegrond enhoogspanningsleidingeu »
Ookkannen sommige vormen vantransport voor deverontreiniging vanbelang
zijn . ,Bitbetreft sommige verontreinigende elementen ii?delucht diedoor
plantengroei endebodem worden opgenomen »maat ookverontreinigende
elementen irihetwater .Inditverband dient teworden gedacht aande
kwaliteit vanwater datvoor debesproeiing wordt gebruikt ,vanwater dat
voor hetonder water zetten van sommige zones wordt gebruikt alsmede aan
water datergens wegsijpelt (bestrijding vansneeuw enijsophetwegen­
net). . ^
Sommige vandeze problemen vormen reeds hetonderwerp vanstudies bijde
Commissie ;ditgeldt metname voor devoorwaarden voor hetgebruik van
effluenten vandeveefokkerij en .slib uitwaterzuiveringsinstallaties .
Deze werkzaamheden zouden moeten worden uitgebreid teneinde eventueel te
komen totvoorstellen voor dereglementering vandevoorwaarden voor het
gebruik vanbepaalde produkten .Deze werkzaamheden zouden tevens moeten
worden uitgebreid totdeverschillende reeds genoemde problemen inhet
;kader vaneenmeer bijzonder opdevoorkoming vandeverontreiniging van
debodem gerichte actie .Inditlicht gezien zoueeneerstê stadium eruit
moeten bestaan eenmeer gedetailleerde evaluatie optestellen alsvervolg
ophetgeen werd geschetst tervoorkoming vandeeffecten dievoortvloeien
uitverschillende types bodemverontreiniging diezich ineenzelfde zone
voordoen ,ofééntype verontreiniging datzich over eenaanzienlijk opper­
vlak voordoet .
2*Zones dieniet meer voor delandbouw ,deindustrie ofvoor bebouwing
worden gebruikt
a)IndeGemeenschap ligt veel 1andbouwland braak .Uiteendoor deCommissie
uitgevoerde studie blijkt dathethier gaat ommeer dan4miljoen ha.' Hoe
zich eendergelijke zone inmilieutechnisch opsicht ontwikkelt hongt nauw
xsamen metdemilieu –omstandigheden .Onder deze omstandigheden blijken de
tendensen ,voor zover diekonden worden waargenomen ,sterk uiteenlopend
tezijnj soms positief maar ooksoms negatief vooral indezones dieaan
natuurlijke risico 'sblootstaan .1 .

Ditvraagstukdatvanbelangis,wegensdedaarbijindeverschillende .
lid-staten "betrokkenterreinen,zouopcommunautairniveautottweetypes
actieskunnenleiden:deeerstezougerichtzijnophetvergarenvanzo
,■/{•■'ruimmogelijkeinformatieoverde"betrokkenoppervlakken,' detypologie
vandezezonesvanuitmilieu–oogpuntendedienovereenkomstige evolutie-
tendensen;detweedeheeft "betrekkingopactieszoalsdiewelkezijn
geplandvoorzonesdieaannatuurlijkerisico'sblootsta.an »
b)Doordezeergroteterreinendiedoorverouderdeindustrietakken werden
opgegeven,ontstaanverschillende problemen:hetzoekennaarnieuwe .
terreinenbijdeheroriëntering vandewerkzaamheden ,problemeninverband
metafvalstoffen ,wijzigingendie,bijmijnbouwondernemingen ,indeonder­
grondzijnaangebrachtenproblemendievoortvloeienuithettijdelijk
gebruikvanhetterreinvoordeopslagvanafvalstoffen.
.C.°.rDmiasiek°udtzichreedsbezigmetomvangrijkereconversieprojecten(FEDER,artikel%EGKSenz.).Inditverbandzalzijmeeraandacht
bestedenaandeomschrijvingvandemodaliteitenvastgelegdvóórde
teruggaveofdeoverdrachtvandezeterreinenopeenwijzedieverenigbaarismetdemilieubescherming .Eentweedeprojectzougerichtzijnophetopstellenvaneenlijstvandeterreinenwaardergelijkeproblemenzichvoordoen.
o)Ookdeverlatenwijkenindecentravanoudestedenvormenprobleemzones
Qievangrootbelangzijnvoorhetbodemgebruikdaardeaftakelingvandergelijkezoneserbijdestadsontwikkeling toeleidtdatgebruikwordtgemaaktvanterreinenaandestadsrand,waardoorsteedsmeer
bodemdiethansvooranderebestemmingenwordtgebruikt,verloren
•gaat. ,'
Dezeproblemenkunnenookvanzodanigbelangwordendatcommunautaire
steunmaatregelen gerechtvaardigd lijken.Eenonderzoekdienttewordeningesteldnaardemogelijkheid'debestaandefinanciëlehulpmiddelenhiervoortoetepassenendezevoorzovernoodzakelijkaantevullen.'
Eavlogdvanbebouwingeninfrastructuur opdebodem
Bebouwingeninfrastructuur waardoordebodemovergroteoppervlaken
erd^alrt.het«mogelijkdebetrokkenterreinenvooranderebestemmingentegebruiken.
Hebgaathierbijnietalleenomhetperoentagevoordergelijkedoelein-'
.®aaL00lc0mdeversnippering vanhetgrondgebied r wiuu.ove-namppering vannetgrondg-ebind

-7-
Zonderoverheidsingrijpen leidendergelijkesituatiesnietalleentot
verliesvanlandbouwgrond ofnatuurgebieden maarwordthierdoortevens
hetregeneratieveen ogen,vanhetmilieuaangetast,doorvande"bodesn
gebruiktemakenopeenwijzediebelastenderisvoorhetmilieu»
De©verheidsinstellingsndiegetrachthebbenbiercorrigerendinte
grijpenendeontwikkelingindezezintevoorzoneen,hébbenvooral
gewerktmeteenmeeruitgebreideplanningvandeontwikkeling envandeinfrastruotuurenhebbengetrachtomtekomentoteenevenwichtigere
verdeling,bijvoorbeeld doorhetinstandhoudenvangroenezones.
DeCommissiezougebruikkunnenmakenvandeleringendieopinterna­tionaalniveauinhetkadervandeOESOzijngetrokkenendezeeventueel
kunnenaanvullen.Bovendienzouzijeenberoepkunnendoenopdemeer
specifiekehulpmiddelenvancommunautaireprojectendoorhetkaderte
bepalenwaarbinnenzijwilingrijpenentijdenseeneersteperiodeeenaantalprojectentebevorderenindezoneswaardezeproblemenhetmeest
acuutzijn(stadsgebieden).
3fe 3t
Uiteraarddienendecommunautaire maatregelen vooreenbeterbeheer
overdebodemtekunnensteunenoponderlingvergelijkbare gegevens
voordehele'Gemeenschapinzakedehuidigestandendewaardevande
grondstof"bodem",dieinEuropasteedszeldzamerwordt.Indiezin
zouhetzeerwenselijkzijndethansterzakeindeGemeenschap
verrichtewerkzaamheden tebespoedigen.
C.BESCHERMDE GEBIEDEN
Hetbelangvandebesohermdegebiedenvoorhetbehoudvandenatuurlijke
hulpbronnenisbijzondergroot.Debeschermdegebiedenvervullenimmers,
somsgelijktijdig,talrijkefunctieswaarbijhetzowelkangaanmde
eigenlijkebeschermingvanbepaaldebiotopenvoordeconservering van
faunaenfloraalsomdebeschermingvangroenezonesomstedenvoor
recreatiedoeleinden ,alstenslotteomdebeschermingvanbepaaldebossen
voorhetbehoudvanbodemenwater.
OpditgebiedheeftdeCommissieeeneerstestudieuitgevoerdoverde
verschillende typesbeschermdezonesindelid–statenteneindetekomentot
eengemeenschappelijke typologiediealsgrondslagkandienenvoorde
vergelijkingbijcommunautaire projecteninzakebeschermdezones
(zieENV/202).
Vooï'watmeerinhetbijzonderdèvoordevogelbescherming vanbelangzijnde
zonesbetreft,werdeenreekswerkzaamheden gelanceerdinhetkadervanderichtlijninzakedebeschermingvaninhetwildlevendevogels(l)en
vanderesolutievandeRaadinzakebijzonderebeschermingszones (2).
•••/•••
(1)79/409/EEG.
(2)Resolutievan2.4.1979

Dezewerkzaamheden zijneropgerichteensamenhangend nettevormenvan
"beschermdezoneedatbeantwoordt aande"behoefteninzakede"bescherming'
vandier-enplantesoorten en"bepaalde "biotopen.
Opbasisvandoordelid-statenteverstrekken mededelingen zalde
Commissieeenlijstuitwerkenenhetscheppenvanbeschermdezonesvoor­
stellen,dieuiteindelijk ineenruimernetkunnenwerdenopgenomen.
Hetwordtimmerssteedsmeerduidelijkdathetuitstervenvantalrijke
«oortenoplangeretermijnslechtskanwordenvermedendoormeer'werkte
maken'vandebescheradng vanhethabitat.Indetoekomstzalderhalve
indeeersteplaatsopditaspectdeaandachtmoetenwordengeconcen­
treerd,zulksinhetbijzonder cmdeblijvendebescherming vanbiotopen
vancommunautair belangtewaarborgen.
/
Bijdeverwezenlijkingvandezedoelstelling dienttewordenuitgegaan
zowelvanwettelijkemaatregelenalsvandabewustmaking vanhetpubliek
enbelanghebbende kringen,alsvandeookopcommunautair niveaujuiste
aanwendingvandenodigefinanoi'élemiddelen.
•I
D.BIJZONDERE OVERWEGINGEN "INZAKEKUST-ENBERGSTREKEN "
Dedringendenoodzaakvanprojectenterverdediging enbeschermingvande
bodemkomtvooraltotuitdrukkingintweetypeszones:dekuststreken en
debergstreken.
Talrijkevaakmoeilijkverenigbareactiviteiten vechtenimmersomeenuiterst
beperkteruimte,dekuststrook endedalen»
Dekuststrookisgelijktijdighetoordwaarbijvoorkeurhethandelsverkeer
plaatsvindt,hetgebiedwaarhetenergie–,mijnbouw^-enindustriebeleid wordt
uitgeoefend eneengebieddatvoordeprodukbieenhettoerismevanbelangis.. .. '
Debergstrekendienenopzodanigewijzete.wordenontwikkelddathetwelzijn
vandeplaatselijke bevolkingisgewaarborgd ,datzijsteedsmëertoeristen
uitallestrékenvanEuropakunnenopnemenenbovendienvaakalsdoorgangs–
,gebiedkunnendienen.
Daarbijkomtdatdenatuurlijkeecosystemenenhetkust–enberglandschap
diareedsvannaturezeergevoeligzijnvoorinvloedenvanbuiten,steeds
zeldzamerzijngewordenwegensdesnelleèvoluti©diesedertdejarenvijf­tig!»dezegebiedenheeftplaatsgevonden .

Tenslottevormenzowelaandekustalsindetergendenatuurlijkerisico's
(metnamedeerosielangsdekustalsmededegrondverschuivingen enover­
stromingenindetergen)eenVoortdurendgevaarvandeeersteordevoor
dezegebieden»
Alleproblemeninverbandmethetbodemgebruik komendusbijzonderduide­lijknaarvorenbijdezetweetypesgebiedenenmakeneenrationeelbeheer
overdezegrondennogmoeilijker danelders.DeRaadzouhetderhalve
gewenstkunnenachtendecommunautaire inspanningterzaketeconcentreren
opeenreeksmetvoorrangindezeprobleemgebieden uittevoerenprojecten.
Geziendecomplexeaardvanhetonderlingeverbandtussendetalrijke
factorendiebepalendzijnvoordeevolutievandezezoneszoudendeze
projeotenuiteraardmoetenwordenopgenomenindeomvattendesystemendie
voordevoortzetting vanreedsgeëntameerde oommunautaire werkzaamheden
inzakekust–enberggebiedenzijngepland(zieEW/202)o