A4-0229/98

Resolutie over het Witboek van de Commissie over de van de richtlijn betreffende de arbeidstijd uitgesloten sectoren en activiteiten (COM(97)0334 - C4-0434/97)

Het Europees Parlement,

- gelet op het Witboek van de Commissie van 15 juli 1997 (COM(97)0334 - C4-0434/97),

- gelet op de artikelen 118 A en 118 B van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,

- gelet op de artikelen 137, 138 en 139 van het Verdrag van Amsterdam,

- gelet op artikel 2 van het Europees Sociaal Handvest van de Raad van Europa van 18 oktober 1961,

- gelet op de artikelen 7 t/m 9 van het Gemeenschapshandvest van de sociale grondrechten van de werkenden van 9 december 1989,

- gelet op richtlijn 89/391/EEG van 12 juni 1989 betreffende de tenuitvoerlegging van maatregelen ter bevordering van de verbetering van de veiligheid en de gezondheid van de werknemers op het werk ((PB L 183 van 29.06.1989, blz. 1.)),

- gelet op richtlijn 93/104/EG van 23 november 1993 betreffende een aantal aspecten van de organisatie van de arbeidstijd ((PB L 307 van 13.12.1993, blz. 18.)),

- gelet op het arrest van 12 november 1996 van het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen in zaak C-84/94 (Verenigd Koninkrijk Groot-Brittannië en Noord-Ierland tegen de Raad van de Europese Unie) ((Jurisprudentie 1996, blz. I-5755.)),

- gelet op het consultatiedocument, aangenomen door de Commissie op 31 maart 1998, over de tweede stap in de raadpleging van de Europese sociale partners over de van de richtlijn betreffende de arbeidstijd uitgesloten sectoren en activiteiten,

- gezien het verslag van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken en de adviezen van de Commissie vervoer en toerisme en de Commissie visserij (A4-0229/98),

A. overwegende dat de arbeidstijd zowel rechtstreeks als onrechtstreeks invloed uitoefent op de veiligheid en de gezondheid van zowel werknemers als cliënten, consumenten, patiënten en weggebruikers en dat, volgens het Verdrag, zowel de bescherming van de veiligheid en de gezondheid van de werknemers als de bescherming van de volksgezondheid deel uitmaken van de doelstellingen van de Europese Gemeenschap,

B. overwegende dat er in sommige sectoren een sterk verband bestaat tussen arbeidsveiligheid en bedrijfsveiligheid, en dat een hoog niveau van beide tevens een garantie vormt voor de bescherming van het milieu,

C. overwegende dat de arbeidstijd gebruikt en ook misbruikt kan worden ter versterking van de eigen competitiviteit en ter verscherping van de concurrentie tussen personen, bedrijven, sectoren en lidstaten en dat, volgens het Verdrag, de concurrentiedistorsies binnen de interne markt vermeden en bestreden moeten worden,

D. overwegende dat juist in een arbeidsmarkt met steeds flexibeler wordende arbeidstijden per dag, per week en per maand, standaardregels in acht genomen moeten worden met betrekking tot de bescherming van de veiligheid en gezondheid van werknemers,

E. overwegende dat een weloverwogen regeling van de arbeidstijd bij kan dragen tot het scheppen of het behouden van arbeidsplaatsen en dat een onoordeelkundige regeling van de arbeidstijd aanzienlijke nadelige gevolgen met zich mee kan brengen voor het gezins- en verenigingsleven van de betrokkenen,

F. overwegende dat richtlijn 93/104/EG bepaalde sectoren en activiteiten uitsluit van een communautaire regeling van de arbeidstijd; en dat een dergelijke discriminatie niet gedragen wordt door wetenschappelijke of maatschappelijke overwegingen maar gestoeld is op betwistbare politieke en economische redenen,

G. overwegende dat naar schatting 6 miljoen werknemers zich aldus buiten het toepassingsbereik van de richtlijn betreffende de arbeidstijd bevinden en dat slechts een beperkte groep mobiel arbeid verricht,

H. overwegende dat de regeling van de arbeidstijd, met inbegrip van controles en sancties, danig verschilt van lidstaat tot lidstaat en van sector tot sector,

I. overwegende dat de arbeidstijd een belangrijk aspect is van zowel de arbeidsvoorwaarden als de levensomstandigheden van werknemers en dus een prominente plaats moet innemen op de agenda van de Europese sociale dialoog; dat de paritaire comités van bepaalde uitgesloten sectoren al een eenparig advies hebben uitgebracht en dat andere paritaire comités in de uitgesloten sectoren nog in onderhandeling verkeren,

J. overwegende dat de Europese sociale partners zich, op initiatief van de Commissie, beraden over zowel een kadervoorstel als onderscheiden sectoriële maatregelen ten aanzien van de arbeidstijd in de van de richtlijn uitgesloten sectoren en activiteiten,

K. overwegende dat richtlijn 93/104/EG dient ter bescherming van de veiligheid en de gezondheid van de werknemers en dat het werk in de visserijsector tot de gevaarlijkste soorten activiteiten met de meeste arbeidsongevallen en doden behoort,

1. is van mening dat de niet mobiele werknemers (naar schatting 5 miljoen mensen) inzake arbeidstijdenregeling een volledige bescherming moeten genieten en dus geheel in het toepassingsgebied van richtlijn 93/104/EG moeten worden gebracht;

2. is overigens ook van mening dat de mobiele werknemers inzake arbeidstijdenregeling een optimale bescherming moeten genieten en dus maximaal in het toepassingsgebied van richtlijn 93/104/EG moeten worden gebracht, met name voor wat betreft de bepalingen van de richtlijn inzake jaarlijkse vakantie, medische keuringen voor nachtarbeiders, rusttijden en jaarlijkse werktijden; in alle uitgesloten sectoren moet op mobiele werknemers zo nodig specifieke wetgeving van toepassing zijn, eventueel ook op basis van overeenstemming tussen de sociale partners, uit hoofde waarvan wordt voorzien in minstens hetzelfde niveau van arbeidsveiligheid als in de oorspronkelijke richtlijn, teneinde de gelijke behandeling en niet-discriminatie te waarborgen van werknemers die vallen onder richtlijn 93/104/EG ten opzichte van werknemers die vallen onder sectorale wetgeving, alsmede van werknemers die vallen onder verschillende soorten sectorale wetgeving ten opzichte van elkaar;

3. is van oordeel dat afdoende rekening moet worden gehouden met de specifieke karakteristieken van de betreffende sectoren en activiteiten, met name voor de niet-gereden arbeidstijden van vrachtwagenbestuurders, de dagelijkse rusttijden en rustpauzes van vluchtpersoneel, de uurroosters voor personeel aan boord van treinen, de werkzaamheden van aan de dienstregeling van de spoorwegen gebonden doch niet-mobiele werknemers, de referentieperiodes voor activiteiten op zee, de dagelijkse rusttijden van vissers en de wachtdiensten van artsen in opleiding;

4. vraagt de Europese sociale partners, zowel in de onderscheiden paritaire comités als in de Europese sociale dialoog, alsook de Commissie en de Raad, voorrang te geven aan de bescherming van de veiligheid en de gezondheid van de werknemers, maar ook hun volledige aandacht te schenken aan de bescherming van de volksgezondheid, inzonderheid met betrekking tot weggebruikers en zieken of zorgbehoevenden;

5. verheugt zich erover dat bepaalde paritaire comités, in de uitgesloten sectoren of activiteiten, reeds overeenstemming hebben bereikt over een aantal aspecten van de organisatie van de arbeidstijd;

6. verzoekt de Commissie rekening te houden met deze resolutie en met de in de paritaire comités afgesloten akkoorden, en vóór 31 december 1998 een voorstel tot aanpassing van richtlijn 93/104/EG in te dienen en, in aansluiting op die richtlijn, voorstellen voor sectoriële regelgeving te doen;

7. herinnert de Commissie aan het verband tussen veiligheid op de werkplek en bedrijfsveiligheid in de vervoerssector, zowel voor werknemers en passagiers als voor het milieu;

8. pleit voor wijziging van verordening (EEG) nr. 3820/85 tot harmonisatie van bepaalde voorschriften van sociale aard voor het wegvervoer ((PB L 370 van 31.12.1985, blz. 1.)) waarvan de werkingssfeer zich tot alle betrokkenen, zowel werknemers als zelfstandige ambachtslieden, alsmede tot de gehele "diensttijd" en de passende vereisten ten aanzien van de gezondheid en veiligheid op het werk uitstrekt; deze wijziging dient aan te sluiten bij de doelstelling de rij- en arbeidstijden te beperken;

9. dringt erop aan dat de betrokken partijen, de werkgevers en de vertegenwoordigers van de werknemers, de dialoog hervatten teneinde tot een akkoord te komen over de gevolgen van uitbreiding van de werktijdenrichtlijn tot de visserijsector, en verzoekt de Commissie zich in te zetten voor adequate fora waar deze discussie kan worden voortgezet;

10. is van oordeel dat er ook voor de werknemers in de visserijsector communautaire wetgeving nodig is betreffende de organisatie van de werktijd, gezien het gebrek aan uniformiteit en coherentie in de wetgeving van de lidstaten en het gebrek aan overeenstemming tussen de sociale partners;

11. beaamt dat de toekomstige richtlijn geen afbreuk mag doen aan de regionale of plaatselijke arbeidsovereenkomsten die momenteel in bepaalde lidstaten van toepassing zijn en die een hoger niveau van sociale bescherming bieden dan is voorzien in het Witboek van de Commissie;

12. verzoekt de Europese Unie de nodige middelen ter beschikking te stellen om de controles op te voeren en de strafmaatregelen te harmoniseren om onverantwoord lange arbeidstijden doeltreffend te kunnen bestrijden;

13. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Commissie, de Raad, de regeringen van de lidstaten en de Europese sociale partners.