Nr. C 206/44 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 6. 8. 84 
tierichtlijn, terwijl een „optionele" harmonisatierichtlijn de Lid-Staten zelf laat beslissen of ze de 
bepalingen ervan al dan niet zullen overnemen. 
Uitslag van de stemming 
Vóór: 20; tegen: 56; onthoudingen: 6. 
Advies inzake een voorstel voor een richtlijn van de Raad houdende wijziging van 
Richtlijn 80/217/EEG tot vaststelling van gemeenschappelijke maatregelen ter 
bestrijding van klassieke varkenspest 
(84/C 206/14) 
De tekst waarop de adviesaanvrage betrekking heeft is bekendgemaakt in het 
Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen nr. C 19 van 26 januari 1984, blz. 6. 
A. JURIDISCHE GRONDSLAG VAN HET ADVIES 
De Raad heeft op 27 januari 1984 besloten, overeenkomstig de bepalingen van de arti­
kelen 100 en 198 van het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische 
Gemeenschap, het Economisch en Sociaal Comité om advies te vragen over bovenge­
noemd onderwerp. 
Procedure 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft besloten de heer Storie-Pugh als algemeen 
rapporteur aan te wijzen en hem te belasten met de werkzaamheden dienaangaande. 
B. ADVIES VAN HET ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft tijdens zijn 217e zitting (vergadering van 
24 mei 1984) volgend advies uitgebracht, dat met algemene stemmen is goedgekeurd. 
Gelet op het feit dat de situatie ten aanzien van het 
uitbreken van varkenspest in het algemeen aanzien­
lijk verslechterd is, erkent het Comité dat het voor­
stel tot wijziging van de voorschriften dringend 
noodzakelijk is. Naar zijn mening gaan de voorge­
stelde maatregelen echter niet ver genoeg. De 
bestaande wettelijke voorschriften en de nieuwe 
voorstellen tot wijziging daarvan zijn namelijk in 
technisch opzicht ontoereikend om de huidige trend 
om te buigen, tenzij een nog krachtiger aanpak aan­
vaard en ten uitvoer gelegd wordt. 
Om een aantal over het algemeen bekende redenen 
is de bestaande wetgeving tekort geschoten. De 
basisidee was wel goed, maar de mislukking ach­
teraf is voor een groot deel toe te schrijven aan een 
ondoeltreffende toepassing van de voorschriften. 
De thans door de Commissie voorgestelde wijziging 
gaat echter op vele gebieden niet ver genoeg: zo 
wordt geen duidelijke omschrijving gegeven van de 
verplichte inenting, van het toezicht op het vervoer van levende dieren, in het bijzonder uit de inen-
tingsgebieden (b.v. het vervoer van ingeente varkens 
uit deze gebieden), van vlees, met inbegrip van eet­
baar slachtafval, het vlees van ingeente dieren, het 
gevaar van gespreide slachtingen, het toezicht op 
niet-besmette varkens die van besmette bedrijven 
afkomstig zijn, enzovoort. In een herziene tekst 
moeten niet alleen de intracommunautaire handel, 
maar ook de handel met derde landen aan bod 
komen. 
Het lijkt alsof de Commissie (wellicht om politieke 
of economische redenen waar zij geen vat op heeft) 
bij haar benadering getracht heeft tot een compro­
mis te komen tussen twee fundamentele keuzemoge­
lijkheden (waarbij de keuze van het programma van 
de ziektetoestand bij het begin afhangt): 
a) inenting van alle dieren gedurende ten minste 
twee jaar — tot een tevoren bepaalde datum; 
b) slachten/schadeloosstelling/uitroeiing plus de 
gebruikelijke controles. 
6. 8. 84 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 206/45 
De tweede maatregel is om economische redenen in 
de huidige situatie moeilijk uitvoerbaar, onder meer 
omdat deze maatregel de hele varkenshouderij en de 
daarmee verband houdende activiteiten in vele 
gebieden kan uitroeien. 
Aangezien de huidige voorstellen niet drastisch 
genoeg zijn, zullen de tekortkomingen van beide 
methoden onvermijdelijk opnieuw te voorschijn 
komen. Het Comité is van mening dat men er niet in 
zal slagen de varkenspest definitief uit te roeien, dat 
ten aanzien van de liberalisering van de binnen­
markt geen vooruitgang zal worden geboekt, en dat 
de schadeloosstelling de communautaire financiële 
middelen meer zullen blijven belasten dan strikt 
noodzakelijk is. 
Het Comité betreurt bovenstaande conclusie te 
moeten trekken en zou gaarne zien dat alle betrok­
kenen de problematiek doelgerichter en krachtdadi­
ger aanpakken. Het is dan ook van mening dat de 
financiële steun van de Gemeenschap in de nabije 
toekomst moet worden afgeschaft, tot de Lid-Staten 
het over een realistischer en drastischer uitroeiings­
programma eens worden en met grote inzet en ver­
antwoordelijkheidszin ervoor zorgen dat een derge­
lijk programma effect kan hebben. 
Het is gewenst dat tegelijk een financieel memoran­
dum wordt gepubliceerd, waarin een overzicht 
wordt gegeven van de schadeloosstellings- en verze­
keringsregeling en wordt ingegaan op het bijzondere 
economische probleem van gebieden waarin niet 
alle met de varkenshouderij verbonden activiteiten 
aanwezig zijn (zie punt 2. Controlegebieden, eerste 
alinea). 
Opmerkingen 
1. Inenting 
a) Het Comité is het er ten volle mee eens dat de 
vervaardiging, de verkoop en het gebruik van 
het vaccin van overheidswege zo streng moge­
lijk moeten worden gecontroleerd. Onwettelijk 
gebruik van het vaccin moet in ieder geval wor­
den uitgeroeid. Het vaccin moet door daartoe 
opgeleid personeel worden toegediend. Na de 
inenting moet gedurende een redelijke termijn 
toezicht worden uitgeoefend alvorens het ver­
voer van de varkens mag worden toegestaan. 
Dit geldt niet voor het vervoer onder toezicht 
naar de slachtplaatsen binnen het inentingsge­
bied. Met de inenting moet tijdig worden 
begonnen. Het lijdt geen twijfel dat het besluit 
tot inenting vaak te laat is genomen. 
b) Inenting is de klassieke methode om een niet te 
beheersen aantal gevallen van uitbreken van de 
ziekte terug te brengen tot een sporadisch uit­
breken ervan, waarop gereageerd kan worden 
door middel van vernietiging/schadeloosstel­
ling/en de gebruikelijke gezondheidscontrole-
maatregelen. Als permanente methode ter bestrijding van varkenspest is inenting niet 
'•gewenst. 
c) Er zijn in het verleden ingeente varkens en 
nakomelingen vervoerd zonder dat in vol­
doende mate rekening werd gehouden met de 
bekende risico's, bij voorbeeld dat virusdragers 
of niet-immune dieren, die de ziekte kunnen 
verspreiden of waarbij de klinische symptomen 
van de ziekte niet zichtbaar zijn, de toestand 
onduidelijk kunnen maken of een diagnose 
kunnen bemoeilijken. Het lijdt geen twijfel dat 
zonder voorzorgsmaatregelen een verdere ver­
spreiding van het virus vergemakkelijkt wordt 
en de ziekte opnieuw kan uitbreken. 
d) Betrokken kringen zijn het er blijkbaar vrijwel 
unaniem over eens dat, als de ziekte bij een 
bepaalde varkenspopulatie een zeker aantal 
keren uitbreekt, inenting verplicht moet worden 
gesteld (en gepaard moet gaan met de bekende 
voorzorgsmaatregelen inzake termijnen, vast­
stelling, verplaatsing, enz.). Volgens het Comité 
moet de verplichting voor alle varkenssoorten 
gelden, hoewel voor in genetisch opzicht uitste­
kende beslagen afwijkingen van deze regeling 
kunnen worden toegestaan. 
Bijgevolg moet artikel 14, lid 2, sub b), van het 
wijzigingsvoorstel van de Commissie geschrapt 
worden (of niet in een toekomstig voorstel wor­
den opgenomen). Hoewel de basisidee achter de 
in artikel 14, lid 2, sub b), beschreven methode 
duidelijk is en deze in theorie een mogelijke 
oplossing vormt, kan zij niet als een bruikbaar 
middel in overweging worden genomen omdat 
zij in de praktijk niet het gewenste effect heeft 
gesorteerd. 
Het besluit om inenting te doen plaatsvinden, 
moet onder de bevoegdheid van de betrokken 
instanties van iedere Lid-Staat blijven vallen. 
Het Permanent Veterinair Comité mag een Lid-
Staat wel aanbevelen, maar kan hem er niet toe 
verplichten tot inenting over te gaan. 
e) Als in een gebied met groot besmettingsgevaar 
geen volledige inenting plaatsvindt, en er twij­
fels zijn omtrent het aantal zieke varkens en de 
duur van de epizoötie, dan moet er een limiet­
datum worden vastgesteld waarop aan de finan­
ciering van de Gemeenschap een einde komt. Er 
bestaat een precedent met een tijdsschema in 
een soortgelijke situatie in landen die vrij zijn 
van klassieke varkenspest (Beschikking 80/ 
1096/EEGvandeRaad). 
2. Controlegebieden 
Hoe men zich het controlegebied ook moge voor­
stellen, het dient in ieder geval zo groot te zijn dat 
alle tot de varkenshouderij behorende activiteiten er 
kunnen worden uitgevoerd, dat wil zeggen slacht­
huizen, mestvarkensinstallaties enzovoort. Indien dit 
niet het geval is, kunnen zich in een inentingsgebied 
Nr. C 206/46 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 6. 8. 84 
economische problemen voordoen en zal onvermij­
delijk de neiging ontstaan de aanvaardbare contro­
lemaatregelen minder stringent toe te passen en 
onverantwoorde risico's te nemen. Ingeente varkens 
zouden tot deze gebieden wel mogen worden toege­
laten, maar deze niet mogen verlaten. 
Dit economisch probleem dient nader te worden 
onderzocht. Daarbij moet worden nagegaan of 
financiële steun van de Gemeenschap voor de vesti­
ging van mestvarkensinstallaties of slachthuizen ver­
antwoord is, daar men niet mag vergeten dat de 
inenting in een inentingsgebied gedurende twee jaar 
moet worden uitgevoerd (om het risico van latere 
uitbreiding van de ziekte te beperken). 
Men dient na te gaan in hoeverre deze maatregel 
algemeen kan worden toegepast; de afbakening van 
autonome, gesloten gebieden dient immers deel uit 
te maken van de fundamentele uitroeiingsopzet. 
Ook al is het niet wenselijk de gebieden met groot 
gevaar voor besmetting af te bakenen en strikte 
parameters op te stellen — met name wegens het 
grote onderscheid in de populatiedichtheid van de 
varkensbeslagen — zou het Permanent Veterinair 
Comité ontwerp-richtsnoeren en een duidelijke 
gedragscode moeten opstellen om een snel en 
samenhangend optreden mogelijk te maken. 
3. Discipline en toezicht 
Het is uiteraard niet mogelijk nauwkeurig na te gaan 
in hoeverre het feit dat producenten, vervoerders, 
overheid en anderen onvoldoende discipline aan de 
dag leggen of controle uitoefenen een rol speelt bij 
het streven naar een behoorlijke toepassing van de 
bestaande voorschriften. Men kan ermee volstaan te 
stellen dat er voldoende aanleiding bestaat om ern­
stiger op de kwestie in te gaan. Bij voorbeeld: 
a) In een onaanvaardbaar aantal gevallen is een 
primaire uitbraak van de ziekte te wijten aan het 
gebruik van spoeling als varkensvoer. Op de 
betekenis hiervan voor secundaire uitbraak is 
onvoldoende gewezen. Hoewel wordt erkend 
Gedaan te Brussel, 24 mei 1984. dat dit verschijnsel moeilijk te controleren valt 
(b.v. bij kleine varkenshouders), moet er een 
grotere inspanning worden gedaan om ten min­
ste de tenuitvoerlegging van de bestaande voor­
schriften te waarborgen. 
Het is ook bekend dat bij voorbeeld door toeris­
ten niet-toegestane levensmiddelen in het 
gebied binnenkomen die op de kampeerterrei­
nen en landbouwbedrijven worden verspreid; 
dit mogelijk risico mag echter niet worden over­
dreven. 
b) In een onaanvaardbaar aantal gevallen is het 
uitbreken van de ziekte toe te schrijven aan ver­
plaatsing en vervoer. In sommige gevallen 
breekt de ziekte uit als gevolg van het van ouds­
her bestaande gebruik om varkensbeslagen van 
verschillende herkomst bijeen te plaatsen en 
sommige van deze groepen daarna opnieuw te 
verspreiden. Aangezien de varkens niet gemerkt 
zijn, is het opzoeken van de ziekteoorzaak zeer 
moeilijk, zelfs als aan de verplichtingen inzake 
het bijhouden van een register van de verplaat­
singen naar behoren is voldaan. Toch bestaan er 
ook twijfels over de vraag of de vervoervoor-
schriften wel ten volle worden nageleefd. Afge­
zien daarvan blijft het een feit dat de voorschrif­
ten inzake reinigen en ontsmetten strenger moe­
ten worden gemaakt (de corrosie in metalen 
voertuigen is vaak als een excuus naar voren 
geschoven) en dat de verordening moet gelden 
voor alle soorten voertuigen van alle afmetin­
gen, en zowel op kleine als op grote vervoerders 
van toepassing moet zijn. Er zou kunnen wor­
den voorgesteld dat de voor het vervoeren van 
varkens gebruikte voertuigen binnen de 24 uur 
nadat varkens werden vervoerd, moeten worden 
ontsmet, ongeacht de aard van de daarop vol­
gende vracht (b. v. levensmiddelen). Het 
gebruik van voertuigen die in eerste instantie 
niet voor het vervoer van vee zijn bestemd, 
vormt een extra probleem. 
De ronduit illegale verplaatsing van met name 
zeer kleine varkens is moeilijk te controleren. 
De verleiding is nl. groot, aangezien de finan­
ciële waarde van de varkens laag ligt en de scha­
deloosstelling navenant is. 
De Voorzitter 
van het Economisch en Sociaal Comité 
Fran<?ois CEYRAC