NL Publicatieblad van de Europese Unie CE 259/14

Jaarverslag EIB 2006

P6_TA(2008)0132

Resolutie van het Europees Parlement van 22 april 2008 over het jaarverslag van de Europese Investeringsbank over 2006 (2007/2251(INI))

(2009/C 259 E/03)

Het Europees Parlement,

— gezien de artikelen 266 en 267 van het EG-Verdrag, die betrekking hebben op de Europese Investeringsbank (EIB), en gezien het Protocol (nr. 11) betreffende de statuten van de EIB (1),

— gezien artikel 248 van het EG-Verdrag betreffende de rol van de Rekenkamer,

— gezien het Verdrag van Lissabon, dat op 13 december 2007 door de staatshoofden en regeringsleiders van de lidstaten van de Europese Unie is ondertekend,

— onder verwijzing naar zijn resolutie van 15 februari 2007 over het jaarverslag van de EIB over 2005 (2),

— gezien Besluit 2007/247/EG van de Raad van 19 april 2007 inzake de deelneming van de Gemeenschap in de kapitaalverhoging bij het Europees Investeringsfonds (EIF) (3),

— gezien het arrest van het Europees Hof van Justitie van 10 juli 2003 betreffende de onderzoeksbevoegdheden van het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF) bij de EIB (4),

— gezien Besluit 2006/1016/EG van de Raad van 19 december 2006 (5), waarbij aan de EIB een nieuw mandaat wordt verleend om leningen te verstrekken voor een bedrag van 12,4 miljard EUR in de buurlanden van de Europese Unie,

— gezien Verordening (EG) nr. 680/2007 van het Europees Parlement en de Raad van 20 juni 2007 tot vaststelling van de algemene regels voor het verlenen van financiële bijstand van de Gemeenschap op het gebied van de trans-Europese netwerken voor vervoer en energie (6) en op Besluit nr. 1982/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 betreffende het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (7) (dat betrekking heeft op de risicodelende financieringsfaciliteit (RSFF)),

— gezien de ondertekening op 11 januari 2008 van de samenwerkingsovereenkomst tussen de EIB en de Commissie, waarbij het leninggarantie-instrument is ingesteld voor projecten op het gebied van het trans-Europese vervoersnetwerk (LGTT),

— gezien Besluit nr. 1639/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad van 24 oktober 2006 tot vaststelling van een kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie (2007-2013) (8),

— gezien het 49ste jaarverslag (2006) van de EIB en haar beleid inzake openbaarmaking van 28 maart 2006,

— gezien de in 2006 door de EIB geproclameerde „Europese milieuprincipes”,

— gezien het werkprogramma van de EIB voor 2007-2009, zoals dat door de raad van bestuur op zijn vergadering van 12 december 2006 is goedgekeurd,

— gezien de op 11 september 2007 door de president van de EIB, Philippe Maystadt, voor de Commissie begrotingscontrole gehouden toespraak,

— gezien de goedgekeurde financiële verslagen over het boekjaar 2006, ter zake waarvan door een onafhankelijke accountant en door het Comité ter controle van de boekhouding van de EIB een positieve auditverklaring is afgegeven,

— gezien de studie over de nieuwe financiële instrumenten voor de Europese vervoersinfrastructuur en transportdiensten (9),

— gezien de werkzaamheden en de conclusies van het op 14 december 2007 in Clermont-Ferrand (Frankrijk) gehouden colloquium over de ordening en ontwikkeling van het grondgebied van de Europese Unie, de problematiek van investeren in de Unie en de financiering daarvan, en de plaats van de Europese Investeringsbank daarin,

— gezien de voortgang van de thans lopende herziening die de EIB uitvoert van zijn fraudebestrijdingsbeleid en -procedures,

— gezien de op 2 maart 2005 aangenomen Verklaring van Parijs over de doeltreffendheid van ontwikkelingshulp, en de EU-consensus over ontwikkeling (10),

— gezien artikel 45 en artikel 112, lid 2, van zijn Reglement,

— gezien het verslag van de Commissie begrotingscontrole (A6-0079/2008),

A. overwegende dat de opdracht van de EIB erin bestaat een bijdrage te leveren aan een evenwichtige en gelijkmatige ontwikkeling van de interne markt door een beroep te doen op de kapitaalmarkten en op haar eigen middelen,

B. overwegende de rol die de EIB te vervullen heeft in de harmonische ontwikkeling van de Europese Unie als geheel en bij het terugdringen van de verschillen in ontwikkeling tussen de diverse regio's, met inbegrip van de ultraperifere gebieden,

C. overwegende dat het door de EIB geplaatste kapitaal per 31 december 2006 163,7 miljard EUR bedroeg, waarin door de lidstaten een bedrag van 8,2 miljard EUR is gestort,

D. overwegende dat volgens de statuten van de EIB het totaal aan door de EIB verstrekte leningen en garanties niet meer dan 250 % van haar geplaatste kapitaal mag bedragen,

E. overwegende dat de EIB niet aan de verplichtingen van Bazel II is onderworpen, maar dat zij besloten heeft vrijwillig aan deze regels te voldoen voor zover deze betrekking hebben op haar eigen activiteiten,

F. overwegende dat de Commissie van toezicht op de financiële sector van Luxemburg (CSSF) erin heeft toegestemd het risicobeheersingsbeleid van de EIB van nabij te zullen volgen, doch uitsluitend in haar hoedanigheid van informeel orgaan en op louter raadgevende basis, waarbij het aan de EIB is om vast te stellen binnen welk kader zij Bazel II wenst toe te passen in het licht van haar eigen behoeften,

G. overwegende dat de EIB een betrouwbare, concurrerentiële en duurzame energievoorziening tot een van haar prioriteiten heeft gemaakt, samen met economische en sociale cohesie, het ondersteunen van onderzoek, technologie en innovatie, de trans-Europese vervoers- en energienetwerken (TEN's), milieuduurzaamheid op lange termijn, de strijd tegen klimaatverandering en steunverlening aan kleine en middelgrote ondernemingen (KMO's),

H. overwegende dat de Europese Unie grote behoefte heeft aan financieringsmiddelen voor infrastructuurdoeleinden, waarvan de omvang wordt becijferd op 600 miljard EUR (9),

I. overwegende dat de EIB bij de ontwikkeling van de TEN's een essentiële rol vervult door diverse instrumenten en mechanismen ter beschikking te stellen,

J. overwegende de moeilijkheden die de Europese Unie heeft ondervonden bij de financiering van projecten van Europese omvang zoals het Galileo-project,

K. overwegende de kwaliteit van de personele middelen van de EIB, in het bijzonder op het gebied van financiële instrumentering en hulp bij het opzetten van projecten,

L. overwegende dat de EIB een prominente rol heeft gespeeld bij de financiering van projecten in de ontwikkelingslanden,

Algemene opmerkingen

1. feliciteert de EIB met haar activiteitenverslag over 2006 en moedigt haar ertoe aan haar werkzaamheden ten behoeve van de ontwikkeling van de Europese economie voort te zetten om zodoende de groei, het scheppen van werkgelegenheid en de interregionale en sociale cohesie te bevorderen;

2. is verheugd over de transparantie en de volledige samenwerking van de EIB met het Parlement;

3. zou graag zien dat er — parallel met de kwijtingsprocedure voor het Europees Ontwikkelingsfonds (EOF) — ten minste eenmaal per jaar een voorlichtingsbijeenkomst tussen de EIB en de Commissie begrotingscontrole van het Europees Parlement wordt gehouden over de uitvoering van de investeringsfaciliteit van het EOF;

Begrotingscontrole en -beheer

4. verzoekt de EIB alles in het werk te stellen voor het behoud van haar AAA-rating, die een garantie vormt voor de activiteiten van de bank en voor het verkrijgen van de beste rentepercentages voor haar leningen, en haar bedrijfseconomisch beleid in die zin aan te passen, zonder evenwel de investeringen op zeer lange termijn uit het oog te verliezen;

5. beklemtoont dat de EIB een nultolerantiebeleid voert ten aanzien van fraude en corruptie, en is verheugd over de toename van het aantal onderzoeken dat is ingesteld en over de intensievere samenwerking met het Europees Bureau voor Fraudebestrijding (OLAF); roept de EIB er voorts toe op bij de invoering van een beleid met procedures voor fraudebestrijding onder andere te voorzien maatregelen welke moeten resulteren in:

i) een administratief uitsluitingsmechanisme voor ondernemingen die door de EIB of door andere multilaterale ontwikkelingsbanken schuldig zijn bevonden aan corruptie,

ii) een beleid ter bescherming van klokkenluiders, en

iii) een herziening van de bestaande aanbestedingsrichtsnoeren;

6. neemt met voldoening kennis van het bestaan van een klachtenbureau, dat externe klachten in behandeling neemt en afwikkelt en van een beroepsprocedure voor klachten die via de Europese Ombudsman worden ontvangen; verwelkomt de dialoog tussen de Europese Ombudsman en de EIB en verleent daaraan zijn actieve ondersteuning; roept de EIB ertoe op haar interne bezwaarprocedure dienovereenkomstig te herzien en nieuwe richtsnoeren voor het instellen van beroep uit te vaardigen die zich uitstrekken tot alle door de EIB gefinancierde activiteiten;

7. is ingenomen met het door de EIB in het kader van haar beleid inzake openbaarmaking streven naar transparantie en met het feit dat zij ten behoeve van het grote publiek op grote schaal informatie beschikbaar stelt, o.a. in de vorm van lijsten van gefinancierde projecten met beknopte informatie over die projecten; spoort de EIB ertoe aan de activiteiten van haar dienst voor „operationele evaluaties”, die representatieve projecten en programma's steekproefsgewijs achteraf beoordeelt, verder te ontwikkelen;

Mechanismen voor boekhoudkundig en bedrijfseconomisch toezicht en systemen voor de meting van resultaten

8. neemt kennis van de positieve externe accountantsverklaring en de in het jaarverslag van het Comité ter controle van de boekhouding neergelegde conclusies; wijst er eens te meer op dat het graag zou zien dat de EIB aan dezelfde regels inzake bedrijfseconomisch toezicht wordt onderworpen als kredietinstellingen, alsook aan daadwerkelijke prudentiële controle, waarbij het evenwel constateert dat deze regels niet van toepassing zijn op soortgelijke internationale financiële instellingen;

9. dringt aan op de instelling van een onafhankelijke controlecommissie om toezicht te houden op de ontwikkeling van de financiële positie van de EIB, om ervoor te zorgen dat de door haar behaalde resultaten accuraat worden gemeten en dat de gedragsregels voor de sector correct worden nageleefd; spreekt de aanbeveling uit dat dit ten uitvoer wordt gelegd terwijl het onafhankelijke controlecomité van de EIB tegelijkertijd wordt uitgebreid;

10. stelt voor dat de EIB het Comité van Europese bankentoezichthouders (CEBT) verzoekt met een advies te komen over deze controlecommissie en daarin aan te geven wie deze rol zou kunnen vervullen, in afwachting van de instelling van een officiële Europese toezichthouder voor het bankwezen; adviseert daarbij elk mogelijk scenario in aanmerking te nemen, inclusief bijvoorbeeld de inschakeling van het CEBT, van een nationale toezichthouder of van een aantal nationale toezichthouders die elkaar volgens een jaarlijks rouleersysteem zouden aflossen;

11. feliciteert de EIB met de inspanningen die zij heeft geleverd om internationale standaarden voor financiële verslaglegging (IFRS) te introduceren in haar eigen geconsolideerde financiële staten, alsook in die van het Europees Investeringsfonds (EIF), waarvoor 2006 het eerste begrotingsjaar was waarin de IFRS-normen zijn toegepast;

12. onderschrijft — voor zover de belanghebbenden daarover volledig worden geïnformeerd — de reserves die de EIB tot uitdrukking heeft gebracht ten aanzien van een overhaaste toepassing van de IFRS-normen op de jaarrekeningen, zolang er op dit gebied binnen de lidstaten nog geen brede overeenstemming is bereikt over bijvoorbeeld hantering van de waarderingsmethode op basis van de waarde in het economisch verkeer, een factor die bij de berekening van de niet-geconsolideerde financiële resultaten van de EIB sterke schommelingen zou kunnen teweegbrengen;

13. pleit er niettemin voor dit aspect systematisch te blijven volgen, daar het in termen van presentatie, goedkeuring en gebruik van boekhoudkundige verslaglegging een cruciale rol zal gaan spelen naarmate de Europese Unie voor de financiering van haar infrastructuurvoorzieningen steeds meer een beroep zal moeten doen op risicokapitaaltransacties, financiering van KMO's en financiële instrumentering;

14. neemt kennis van de door de EIB toegepaste methodes voor de evaluatie van kredietrisico's, die erop gericht zijn de nadelige gevolgen van een gebrek aan ervaring op het gebied van kredietverliezen in te dammen, en attendeert op de noodzaak tot invoering van preventieve maatregelen om de risico's met betrekking tot optimale bescherming van financiële middelen tot een minimum te beperken, teneinde ervoor te zorgen dat de doelstellingen van het Europese beleid ten uitvoer kunnen worden gelegd;

15. neemt kennis van de inspanningen die zijn geleverd om deze moeilijkheden te boven te komen aan de hand van technieken voor de omzetting van interne en externe parameters, en wenst op de hoogte te worden gesteld van de nieuwe methoden die worden ingevoerd om cliënten van de EIB te beoordelen en kredietrisico's in te schatten; merkt voorts met betrekking tot effectiseringsoperaties op dat de vereenvoudigde strategie die thans wordt toegepast in de toekomst wellicht voor herziening in aanmerking komt;

16. spreekt met betrekking tot de toepassing van Bazel II de hoop uit dat zal blijken dat de EIB in staat is haar taken met de haar ter beschikking staande middelen ten bedrage van 33,5 miljard EUR uit te voeren en dat zij tevens de hoogste rating (AAA) zal weten te behouden;

Strategie en doelstellingen

17. is ingenomen met de opzet van de nieuwe strategie voor de periode 2007-2009, waarin onder meer een grotere plaats wordt ingeruimd voor het belang van toegevoegde waarde, de geleidelijk toenemende rol van risicobereidheid, onder andere bij activiteiten ten behoeve van KMO's en lokale overheden, het gebruik van nieuwe financiële instrumenten en nauwere samenwerking met de Commissie; verleent zijn onvoorwaardelijke steun aan het activiteitenprogramma van de EIB voor de periode 2007-2009;

Nieuwe strategische prioriteiten en instrumenten

18. ziet het als positief dat de bevordering van veilige, concurrentiële en duurzame energie als een van de belangrijkste beleidspunten in het activiteitenprogramma van de bank is opgenomen, o.a. in de vorm van alternatieve en hernieuwbare energiebronnen, en dringt aan op de ontwikkeling van milieuvriendelijke financieringscriteria, in overeenstemming met de strategische doelstellingen van de Europese Unie voor het verminderen van broeikasgasemissies;

19. constateert met voldoening dat duurzame ontwikkeling voor de EIB een essentiële eis blijft; feliciteert de EIB met de voortreffelijke resultaten die zij behaalt bij de verstrekking van leningen die zich richten op milieubehoud en sociale en economische cohesie; spoort de EIB ertoe aan een nog intensiever milieu- en sociaal beleid te gaan voeren, de normen die zij thans hanteert nog verder te blijven verbeteren en actualiseren, in het bijzonder met betrekking tot externe leningoperaties; verzoekt de EIB doelen en methodiek van zijn beoordelingsprocedure toe te lichten, een ruimer scala van maatschappelijke en milieufactoren op te nemen in zijn werkzaamheden; en erop toe te zien dat dergelijke activiteiten, met name op het Afrikaanse continent, aansluiten bij de Europese consensus inzake ontwikkeling en bij de verwezenlijking van de millenniumdoelstellingen voor ontwikkeling van de VN; verzoekt de EIB erop toe te zien dat zij de burgermaatschappij actief bij haar werkzaamheden betrekt, onder andere door middel van raadplegingsprocedures;

20. feliciteert de EIB met de tussen de EIB en de Commissie gesloten kaderovereenkomsten, te weten de RSFF en het LGTT; spoort de Commissie en de EIB ertoe aan meer gezamenlijke instrumenten ter ondersteuning van het door de Europese Unie gevoerde beleid te ontwikkelen en tegelijkertijd te trachten meer particulier kapitaal te mobiliseren om ervoor te zorgen dat de prioritaire doelstellingen van de EIB ten volle worden uitgevoerd;

Financiering van grote infrastructuurprojecten

21. wijst er eens te meer op dat de EIB iedere vorm van concurrentie met de particuliere sector dient te vermijden, maar tegelijkertijd een aanvulling op die sector moet vormen, in haar streven om bij de financiering van Europese projecten een zo groot mogelijk hefboomeffect te bewerkstelligen;

22. spoort de EIB er nogmaals toe aan prioriteit te geven aan de financiering van de TEN's, inclusief de grensoverschrijdende infrastructuren waarmee nationale netwerken onderling kunnen worden verbonden, nu deze een wezenlijk bestanddeel vormen van de ontwikkeling van een markteconomie die gericht is op sociale cohesie; verzoekt de EIB met betrekking tot de financiering van TEN's prioriteit te geven aan infrastructuur- en transportprojecten met een kleinere of negatieve CO2-voetafdruk;

23. pleit ervoor dat de Commissie de EIB, gezien de kwaliteit van haar personele middelen, haar onpartijdige karakter en haar ervaring met de financiering van grote infrastructuurprojecten, opdraagt strategisch overleg te voeren over de financiering van infrastructuurvoorzieningen, waarbij rekening dient te worden gehouden met de noodzaak tot evenwichtige regionale ontwikkeling en waarbij geen enkel mogelijk scenario mag worden uitgesloten, namelijk subsidieverlening, storting van de bedragen waarvoor de lidstaten op het door de EIB geplaatste kapitaal hebben ingeschreven, leningen (waaronder EIB-leningen, die bijvoorbeeld zijn gefinancierd met behulp van speciale leningen van de lidstaten (11)), innovatieve instrumenten zoals de RSFF en het LGTT, financiële instrumentering die is toegesneden op langetermijnprojecten welke niet direct renderen, ontwikkeling van garantiesystemen, inrichting van een investeringscomponent binnen de begroting van de Europese Unie, instelling van financiële consortia tussen Europese, nationale en lokale instanties, publiek-private partnerschappen, enz.;

Steun voor KMO's

24. dringt er bij de EIB op aan erop toe te zien dat er voldoende risicodragend kapitaal beschikbaar wordt gesteld voor KMO's die problemen ondervinden met het aantrekken van risicokapitaal; is ingenomen met de lancering van het gemeenschappelijk JEREMIE-initiatief (gezamenlijke Europese middelen voor micro-, kleine en middelgrote ondernemingen), dat in 2005 door het directoraat-generaal Regionaal Beleid van de Commissie en de EIB is ontwikkeld om ondernemingen beter toegang te kunnen verschaffen tot financiële instrumenteringsmechanismen, en roept ertoe op het Programma voor concurrentievermogen en innovatie (CIP) verder te ontwikkelen in het kader van de prioriteiten van de Lissabon-agenda;

25. brengt in herinnering dat het de deelname van de EU in de kapitaalverhoging van het EIF heeft goedgekeurd teneinde het EIF de middelen ter beschikking te stellen waaraan het behoefte heeft om zijn taak te kunnen vervullen en het beleid van economische en sociale cohesie ten uitvoer te kunnen leggen;

26. bevestigt de noodzaak beter in te spelen op de tekortkomingen van de markt voor de financiering van KMO's en spoort de Commissie, de EIB en het EIF ertoe aan de diversifiëring van de bovenstroomse (m.b.t. technologieoverdracht) en benedenstroomse (m.b.t. mezzaninefinanciering) financiële instrumenten van de Gemeenschap voor het aantrekken van risicokapitaal voort te zetten, en de ontwikkeling van microkredieten in Europa in het kader van het nieuwe Europese initiatief voor de ontwikkeling van microkrediet ter ondersteuning van groei en werkgelegenheid (COM(2007)0708) te bevorderen;

Steun bij het opzetten van projecten

27. wijst met nadruk op de rol die de EIB te vervullen heeft uit een oogpunt van expertise bij het opzetten van projecten, onder andere dankzij het JASPERS-programma (Joint Assistance to Support Projects in European Regions; en attendeert erop dat de toegevoegde waarde van de EIB voor een belangrijk deel gelegen is in zijn instrumentele capaciteit bij het opzetten van de financiering van projecten en publiek-private partnerschappen, met name in het kader van het Europees expertisecentrum op het gebied van publiek-private partnerschappen (EPEC), en verzoekt de EIB op lokaal niveau beter met projectleiders te communiceren over de technische bijstand die zij kan verlenen;

28. feliciteert de EIB met de opening van nieuwe agentschappen in de lidstaten, hetgeen de zichtbaarheid van de EIB en de betrokkenheid van projectleiders ten goede zal komen, zodat projecten gemakkelijker tot stand kunnen komen en de EIB nauwere banden kan aanknopen met organisaties, instellingen en lokale overheden, met alle gunstige gevolgen van dien voor de ontwikkeling van het op een evenwichtige regionale ontwikkeling gerichte beleid van de Europese Unie en om de landen die sinds 2004 tot de Europese Unie zijn toegetreden sneller bij het proces te betrekken;

Activiteiten buiten de Europese Unie

29. neemt met voldoening kennis van de positieve conclusies van het activiteitenoverzicht van de Euromediterrane investerings- en partnerschapsfaciliteit (FEMIP); verwelkomt op grond daarvan de oproep van de Raad om de FEMIP nog verder uit te bouwen teneinde het Euromediterrane partnerschap te versterken; spreekt dan ook de hoop uit dat het kredietverleningsmandaat dat de EIB voor de periode 2007-2013 heeft gekregen er — in combinatie met de benodigde begrotingsmiddelen — toe zal leiden dat het regionale economische integratieproces kan worden bespoedigd;

30. roept de EIB ertoe op in ontwikkelingsregio's te opereren overeenkomstig de beginselen van de Verklaring van Parijs over de doeltreffendheid van ontwikkelingshulp, en ervoor te zorgen dat deze aansluit op de EU-consensus over ontwikkeling, vooral voor wat betreft het leveren van effectieve hulp, het verbeteren van de wederzijdse verantwoordingsplicht en het vaststellen van meetbare ontwikkelingsindicatoren;

31. stelt zich op het standpunt dat de FEMIP de spil moet blijven waarrond alle Europese initiatieven die worden ontplooid ter verwezenlijking van het streven om de mediterrane regio verder te ontwikkelen moeten zijn geconstrueerd;

32. spoort de EIB ertoe aan haar beleid van gediversifieerde emissies in verschillende wereldvaluta's voort te zetten, ook in de valuta's van opkomende landen, waarbij zij zich consistent moet blijven indekken tegen wisselkoersrisico's;

*

* *

33. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de Europese Investeringsbank en de regeringen en parlementen van de lidstaten.

(1) Aan het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap gehechte protocollen.

(2) PB C 287 E van 29.11.2007, blz. 544.

(3) PB L 107 van 25.4.2007, blz. 5.

(4) Zaak C-15/00, Jur. 2003, blz. I-07281.

(5) PB L 414 van 30.12.2006, blz. 95.

(6) PB L 162 van 22.6.2007, blz. 1.

(7) PB L 412 van 30.12.2006, blz. 1.

(8) PB L 310 van 9.11.2006, blz. 15.

(9) PE 379.207, IP/B/TRAN/IC/2006-184.

(10) Gemeenschappelijke verklaring van de Raad en de vertegenwoordigers van de regeringen der lidstaten, in het kader van de Raad bijeen, het Europees Parlement en de Commissie betreffende het ontwikkelingsbeleid van de Europese Unie: „De Europese consensus” — Europese consensus inzake ontwikkeling (PB C 46 van 24.2.2006, blz. 1).

(11) Artikel 6 van de statuten van de EIB.