WERKPROGRAMMA VAN DE COMMISSIE VOOR 1999 DE POLITIEKE PRIORITEITEN COM(1998) 604 def.

(98/C 366/01)

De doelstellingen van de huidige Commissie

Het werkprogramma van de Commissie voor 1999, dat in het verlengde ligt van de vorige programma's, moet de gelegenheid zijn om enerzijds de vooruitgang die recent op het gebied van de Europese integratie is geboekt verder te consolideren en anderzijds de intrede in de XXIe eeuw verder voor te bereiden. Dit werkprogramma sluit volledig aan bij de politieke doelstellingen van de Europese Unie, aan de verwezenlijking waarvan de Commissie sinds het begin van haar ambtstermijn aanhoudend heeft bijgedragen, namelijk:

- een sterke economie die de mogelijkheid biedt meer arbeidsplaatsen te scheppen,

- een stabiele economische en monetaire Unie,

- meer economische, sociale en regionale solidariteit,

- een grotere veiligheid binnen de Europese Unie,

- een doorzichtig en doeltreffend beheer van de Europese zaken ten dienste van de burgers en ten slotte,

- een rol als sterke en betrouwbare partner op het wereldtoneel.

Tijdens het mandaat van deze Commissie werd reeds vooruitgang geboekt op al deze gebieden, zodat de toekomst met vertrouwen en met de juiste troeven in handen kan worden voorbereid. In 1999 zullen de resultaten blijken van de inspanningen die door deze Commissie vanaf haar investituur in 1995 zijn geleverd.

De belangrijke uitdagingen

Deze doelstellingen, die nauwkeurig zijn omschreven wat duur en continuïteit betreft, zijn vastgesteld tegen de achtergrond van de belangrijke uitdagingen waaraan de Europese Unie het hoofd moet bieden in een volop veranderende wereld.

Een van die uitdagingen is de mondialisering, die met name leidt tot een toenemende onderlinge afhankelijkheid, een wereldwijde doorstroming van de informatie en het ontstaan van een wereldmarkt, zowel wat het handelsverkeer als wat de productie betreft. De snelheid waarmee deze veranderingen plaatshebben alsmede het ingrijpende karakter ervan bieden enorme mogelijkheden, maar veroorzaken ook economische en sociale problemen die vooral de zwakste en minst mobiele groepen treffen. Om dit fenomeen te beheersen zullen gezamenlijke regelgevende inspanningen nodig zijn teneinde de negatieve gevolgen ervan te beperken.

Voorts dient het gebrek aan stabiliteit op internationaal niveau te worden vermeld, dat wordt gekenmerkt door financiële crisissen met belangrijke politieke en sociale implicaties, door aanhoudende etnische conflicten en geschillen over grondgebied alsmede door schendingen van de democratie en van de mensenrechten. Ook de ontwikkeling van de georganiseerde misdaad en van internationale illegale handelskanalen dragen bij tot dit gebrek aan stabiliteit.

De technologische veranderingen en de demografische ontwikkeling vormen twee andere belangrijke uitdagingen. Technologische vooruitgang is een factor van essentieel belang voor het concurrentievermogen en de werkgelegenheid, die echter vergezeld moet gaan van inspanningen op het gebied van opleiding en arbeidsorganisatie. Uit demografisch oogpunt moet rekening worden gehouden met interne en externe uitdagingen: op Europees niveau beïnvloedt de vergrijzing van de bevolking reeds de socialezekerheidsstelsels en op wereldniveau leiden de bevolkingsgroei en de problemen op ontwikkelingsgebied tot een toegenomen migratiedruk.

Door de toename van de behoeften waaraan moet worden voldaan, de toenemende industrialisering, de risico's wat de voedselsituatie betreft en de steeds snellere aantasting van het milieu is het nodig een strategie voor duurzame ontwikkeling uit te werken en ten uitvoer te leggen, die gepaard gaat met een evenwichtig beheer van de middelen.

De burgers verwachten antwoorden die aangepast zijn aan de belangen die op het spel staan, die doeltreffend zijn en waardoor alle betrokken partijen op het passende niveau, dit wil zeggen op Europees, nationaal, regionaal en plaatselijk niveau, worden gemobiliseerd. In het kader van deze ambitieuze onderneming kunnen evenwel geen resultaten worden geboekt wanneer de burgers niet deelnemen aan en geen vertrouwen hebben in het democratische model. Het is de taak van de instellingen de dialoog met hen over de doelstellingen van de Europese integratie te verbeteren in de geest van de conclusies van de Europese Raad van Cardiff.

De Commissie zal in 1999 ten volle haar rol blijven spelen teneinde beter het hoofd te kunnen bieden aan deze belangrijke uitdagingen. Zij zal dat doen met volledige inachtneming van het subsidiariteits- en het proportionaliteitsbeginsel, die van alle instellingen en van de lidstaten een gemeenschappelijke discipline vereisen.

De belangrijke prioriteiten voor 1999

In dit kader, waarin zowel aandacht wordt besteed aan consolidatie als aan de voorbereiding van de toekomst, plaatst de Commissie haar belangrijkste prioriteiten voor 1999.

- Meer dan een decennium geleden heeft de Commissie een nieuwe methode gelanceerd om de Europese integratie de vereiste impuls te geven. De snelheid waarmee deze werd verwezenlijkt, werd immers bepaald door algemene besluiten die betrekking hadden op alle communautaire beleidsterreinen en het heeft verscheidene jaren geduurd voor deze daadwerkelijk ten uitvoer waren gelegd. Deze methode werd ook toegepast voor Agenda 2000. De Commissie acht het van het grootste belang dat alle maatregelen van Agenda 2000 in het voorjaar van 1999 worden goedgekeurd. Deze maatregelen hangen immers onderling samen en vormen een onlosmakelijk geheel dat ten doel heeft het beleid van de Unie te hervormen, het toekomstige financiële kader vast te stellen en de uitbreiding voor te bereiden. Zonder deze maatregelen zal het moeilijk zijn om de uitdagingen van de uitbreiding doeltreffend het hoofd te bieden.

- Het Verdrag van Amsterdam vormt een nieuwe mijlpaal in het kader van de Europese integratie. In 1999 moet ervoor worden gezorgd dat de bepalingen van het Verdrag daadwerkelijk ten uitvoer worden gelegd zodra het is geratificeerd. Aldus zullen nieuwe mogelijkheden worden gecreëerd op gebieden waarop het optreden van de Unie een werkelijke toegevoegde waarde kan verschaffen. Het gaat daarbij in het bijzonder om de ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid, de duurzame ontwikkeling, de werkgelegenheid en het sociaal beleid, de gezondheidszorg alsmede het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid.

De Commissie acht het, zoals zij reeds bij de presentatie van Agenda 2000 had vastgesteld, evenwel nodig het overleg over de institutionele hervorming, met name over de samenstelling van de Commissie, de herweging van de stemmen in de Raad en een nieuwe uitbreiding van de stemming bij gekwalificeerde meerderheid - maatregelen die op het ogenblik van de volgende uitbreiding zouden moeten worden toegepast - in 1999 voort te zetten. De Commissie zal in 1999 een bijdrage aan dit debat leveren door middel van een mededeling over de richtsnoeren voor de hervorming van de instellingen. Voor een betere werking van de instellingen ten dienste van de Unie en van de burgers moeten echter ook andere maatregelen worden genomen die niet mogen worden veronachtzaamd en die kunnen worden genomen zonder dat het nodig is het Verdrag te wijzigen.

- In 1999 zal de bijdrage van de interne markt en van de andere beleidsmaatregelen aan een duurzame groei, die werkgelegenheid creëert, door de komst van de euro worden versterkt.

Het welslagen van de economische en monetaire Unie vergt een nieuwe verdieping van de Europese integratie alsmede een grotere convergentie van het economisch beleid en het werkgelegenheidsbeleid, die vergezeld gaat van een betere coördinatie van het belastingbeleid. In de context van de mondialisering zal Europa door de euro een nieuwe plaats krijgen in de internationale betrekkingen, zodat een verbetering van de samenhang van het buitenlands beleid van de Unie nodig is. Dit streven naar een verbetering van de samenhang heeft reeds een gedeeltelijk antwoord gevonden in de bepalingen van het Verdrag van Amsterdam over het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid, die snel ten uitvoer moeten worden gelegd.

- De Commissie zal zich daarom beijveren om de Unie meer mogelijkheden te geven om op het wereldtoneel op te treden als een duidelijker zichtbaar, sterker verenigd en samenhangend, en daardoor sterker geheel.

De Commissie zal de banden van de Unie met haar partners blijven versterken. Zij zal er in het bijzonder op toezien dat de steun aan de ontwikkelingslanden en aan de landen die op weg zijn naar een markteconomie alsmede de steun ter bevordering van de regionale integratieprocessen wordt voortgezet. De Commissie zal zich voorts beijveren om de handelsbelangen van de Unie te bevorderen, met name in het kader van de voorbereiding van de nieuwe WTO-onderhandelingsronde.

- De Commissie moet worden gemoderniseerd, zij moet haar structuren aanpassen, haar werkmethoden herzien, zij moet decentraliseren, het verantwoordelijkheidsgevoel stimuleren, beter controleren en haar beheer vereenvoudigen om doeltreffend haar rol te kunnen spelen bij de verwezenlijking van de politieke doelstellingen van de Unie. Zij moet dit in het bijzonder doen door vast te stellen waar het communautaire algemene belang ligt en door het uitoefenen van het recht van initiatief. De middelen waarover zij voor haar optreden beschikt, mogen niet achterblijven bij hetgeen zij zich ten doel heeft gesteld, omdat anders het risico bestaat dat de burgers in hun verwachtingen worden teleurgesteld. Dergelijke verwachtingen bestaan ook ten aanzien van de taken die haar op het gebied van het beheer van het beleid zijn toevertrouwd en die een belangrijk onderdeel van haar activiteit vormen. De Commissie verbindt zich ertoe in 1999 in dit opzicht de eerste concrete vorderingen te maken, waarbij zij onderstreept dat het nodig is dat tegelijk wordt overgegaan tot de interne hervorming van de andere instellingen teneinde de samenhang en de doeltreffendheid van het geheel te waarborgen.

Op begrotingsgebied zal 1999 bijzonder belangrijk zijn omdat de financiële vooruitzichten die in 1992 in Edinburgh werden overeengekomen in dat jaar ten einde lopen en de grondslagen zullen worden gelegd voor de nieuwe financieringsperiode. Het voorontwerp van begroting voor 1999, dat door de Commissie is goedgekeurd, staat nog in het teken van de begrotingsdiscipline die in de lidstaten in acht wordt genomen. De mate waarin politieke en budgettaire prioriteiten met elkaar verenigbaar zijn, zal maatgevend zijn voor de samenhang van het optreden van de Commissie in 1999.

1. UITVOERING VAN DE MAATREGELEN VAN AGENDA 2000 IN 1999

Hervorming van het structuurbeleid en van het GLB. Vaststelling van het nieuwe financiële kader 2000-2006

De structuurmaatregelen vormen een belangrijk instrument om de groei en de werkgelegenheid te stimuleren en dragen bij tot de fundamentele doelstelling van economische en sociale samenhang binnen de Unie. De voorrang die uit budgettair oogpunt voor 1999 aan de structuurmaatregelen wordt toegekend, zal niet leiden tot overschrijding van het door de Europese Raad van Edinburgh voor verscheidene jaren toegewezen totale bedrag aan middelen.

De goedkeuring van de voorstellen tot hervorming van de structuurfondsen, de sluiting van een nieuw interinstitutioneel akkoord en de vaststelling van financiële vooruitzichten voor 2000-2006 zullen de weg openen voor de nieuwe programmeringsperiode voor de structurele maatregelen van de Unie. Al deze etappen moeten tijdens het eerste halfjaar worden afgerond om een doeltreffende start van deze nieuwe interventieperiode en een onbelemmerde voortzetting van de cohesie-inspanning te garanderen. De Commissie zal haar prioriteiten voor de bijstand uit hoofde van de verschillende doelstellingen van het structuurbeleid bijgevolg reeds in het voorjaar van 1999 vaststellen. Het verslag over de werking van het stelsel van de eigen middelen, dat de Commissie in oktober 1998 zal indienen, zal een bijdrage leveren aan de discussie, die zal leiden tot de vaststelling van het nieuwe financiële kader.

De prioritaire doelstellingen voor het toekomstige optreden in het kader van het GLB zijn in Agenda 2000 voorgesteld en hebben met name ten doel de concurrentiepositie op de eigen en op de buitenlandse markten te verbeteren met inachtneming van de fundamentele doelstellingen van dit gemeenschappelijk beleid.

1999 zal een overgangsjaar zijn tussen het huidige gemeenschappelijke landbouwbeleid en de invoering van de voorgenomen hervormingen. Op begrotingsgebied zullen de landbouwuitgaven in 1999 op het niveau van 1998 worden gehandhaafd, waardoor de stabiliserende effecten van de hervorming van het GLB van 1992 alsmede van de verbetering van de procedures en de methoden voor de raming van de werkelijke behoeften duidelijk zullen worden.

In 1999 zal de nadruk worden gelegd op de verbetering van de levensmiddelenkwaliteit, waardoor wordt tegemoet gekomen aan de eisen van de consument. Er is tevens voorzien in een reeks initiatieven op veterinair en fytosanitair gebied om het beschermings- en controleniveau te verbeteren en de bestaande wetgeving te vereenvoudigen. Het debat over de bosbouwstrategie van de Unie dat in 1998 werd aangevat, zou in 1999 tot concrete nieuwe initiatieven moeten leiden.

De Commissie zal ook de internationale landbouwonderhandelingen voorbereiden die zullen plaatshebben in het kader van de volgende WTO-onderhandelingsronde, die vermoedelijk in het jaar 2000 van start zal gaan. Na goedkeuring zullen de maatregelen van Agenda 2000 de Gemeenschap een solide basis voor deze onderhandelingen verschaffen.

Voorbereiding van de uitbreiding

De verdere intensivering van de betrekkingen met de geassocieerde landen en de voorbereiding op de toetreding zijn de belangrijkste politieke prioriteiten van de Commissie in 1999.

Dit houdt in dat steeds nauwer zal worden samengewerkt in het kader van de pretoetredingsstrategie, waarbij niet alleen bijstand zal worden verleend en toetredingspartnerschappen tot stand zullen worden gebracht, maar waarbij de aspirant-lidstaten ook volgens nog vast te stellen voorwaarden bij de communautaire programma's en werkzaamheden van bepaalde communautaire bureaus en instanties zullen worden betrokken.

De toetredingsonderhandelingen met de eerste groep landen (in deze fase de vijf landen van Midden- en Oost-Europa, namelijk Slovenië, de Tsjechische Republiek, Polen, Hongarije en Estland, alsmede Cyprus) zullen worden voortgezet op grond van het analytisch onderzoek van het acquis. Hierbij zal tevens rekening worden gehouden met de conclusies van de Europese Raad van Wenen in dit verband. Tegelijk moeten de inspanningen worden voortgezet om een algemene politieke oplossing te vinden voor de kwestie Cyprus.

Wat Malta aangaat, zal de Raad, op grond van het door de Commissie aangepaste advies van 1993, besluiten welk gevolg moet worden gegeven aan de beslissing van de Maltese autoriteiten om hun verzoek om toetreding te hernieuwen.

De Commissie zal bovendien bijzondere aandacht besteden aan de verbetering en de intensivering van de betrekkingen met Turkije. Overeenkomstig de beslissingen van de Europese Raad van Cardiff is het immers van belang dat de Europese strategie voor Turkije effectief ten uitvoer wordt gelegd.

Wat de externe beleidsmaatregelen betreft, is bevestigd dat de samenwerking met de landen van Midden- en Oost-Europa via het programma PHARE een van de belangrijkste begrotingsprioriteiten voor 1999 is.

2. TENUITVOERLEGGING VAN HET VERDRAG VAN AMSTERDAM

Een nieuwe geïntegreerde strategie voor de werkgelegenheid

De nieuwe, in het Verdrag van Amsterdam vastgelegde gecoördineerde werkgelegenheidsstrategie, die door de staatshoofden en regeringsleiders nog vóór de ratificatie van het Verdrag ten uitvoer werd gelegd, heeft de hoogste prioriteit. Het gezamenlijk verslag 1999 zal een eerste reeks evaluatieresultaten bevatten en de voorstellen voor richtlijnen over de werkgelegenheid voor 2000 ondersteunen. Overeenkomstig de nieuwe prioriteiten van het Verdrag kan de Commissie de lidstaten ook aanbevelingen doen in het licht van de in het verslag gemaakte analyse.

De Commissie zal haar inspanningen ter bevordering van de samenwerking tussen de lidstaten op het gebied van de werkgelegenheid en de bestrijding van de werkloosheid voortzetten teneinde de uitwisseling van beproefde methoden en inlichtingen te intensiveren en zij zal tevens activiteiten ontwikkelen op het gebied van de waarneming, de analyse en het onderzoek met betrekking tot de werkgelegenheid. Het initiatief voor de werkgelegenheid zal als eerste van de interne begrotingsprioriteiten voor 1999 ten uitvoer worden gelegd.

De economische integratie moet samengaan met de versterking van de sociale dimensie van de Unie. De Commissie heeft een nieuw sociaal actieprogramma 1998-2000 goedgekeurd, waarin het kader voor de ontwikkeling van het sociaal beleid op het niveau van de Unie is vastgesteld en drie belangrijke aspecten centraal staan, namelijk: banen, vaardigheden en mobiliteit; de veranderende arbeidswereld; en een samenleving zonder uitsluiting.

Een van de prioritaire doelstellingen is bij te dragen tot de beleidsmaatregelen die ten doel hebben de arbeidsorganisatie te moderniseren, het aanpassingsvermogen te bevorderen en te anticiperen op industriële veranderingen. De inspanningen ter versterking en ter modernisering van de sociale dialoog zullen worden voortgezet, gezien met name het belang ervan in het kader van de tenuitvoerlegging van de richtsnoeren op werkgelegenheidsgebied.

Wat de ontwikkeling van een samenleving zonder uitsluiting betreft, zal de nadruk worden gelegd op het stimuleren van beleidsinitiatieven die ten doel hebben de sociale bescherming te moderniseren en te verbeteren, de maatschappelijke integratie te bevorderen en discriminatie en ongelijkheid te bestrijden.

Een ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid

De Commissie zal er in 1999 naar streven ten volle haar rol te spelen bij de verdere ontwikkeling van het actieplan waarom door de Europese Raad werd verzocht en dat betrekking heeft op de wijze waarop de bepalingen van het Verdrag van Amsterdam het best ten uitvoer kunnen worden gelegd. Dit impliceert niet alleen dat de huidige verbintenissen moeten worden nagekomen en nieuwe initiatieven moeten worden genomen, maar ook dat een aantal wetgevingsinstrumenten waarover thans wordt onderhandeld, moeten worden herzien om deze aan te passen aan de institutionele en andere bepalingen van het Verdrag van Amsterdam. Dit is bijzonder belangrijk voor de gebieden die naar de communautaire "pijler" zijn overgedragen, namelijk de maatregelen in verband met het immigratie- en asielbeleid, het overschrijden van de buitengrenzen en de justitiële samenwerking. De Commissie zal tevens een nieuw actieplan in verband met drugs voor de jaren 2000-2004 indienen. De onzekerheid in verband met de wijze waarop Schengen in de Unie zal worden geïntegreerd, kan de Commissie er eveneens toe brengen de nodige voorstellen in te dienen om de passende rechtsgrondslag te verschaffen in het EG-Verdrag. Een actie in verband met visa lijkt in ieder geval nodig.

Milieubescherming

De opneming van de duurzame ontwikkeling in het Verdrag van Amsterdam alsmede de conclusies van de Europese Raad van Cardiff over de strategie voor de integratie van het milieu in het beleid van de Europese Unie biedt een kader om beter het hoofd te bieden aan de uitdagingen op milieugebied en om de levenskwaliteit te verbeteren. De Commissie is voornemens dit proces zoveel mogelijk te vergemakkelijken.

De Commissie zal in 1999 een algemene evaluatie betreffende de tenuitvoerlegging van het vijfde actieprogramma op milieugebied indienen. In deze evaluatie zullen richtsnoeren over de herziening van de doelstellingen en de prioriteiten van het milieubeleid worden opgenomen. Ten slotte zal zij actief meewerken aan de uitvoering van de conclusies van de Conferentie van Kyoto over de klimaatverandering teneinde op dit belangrijke gebied haar invloed en het Europees leiderschap te behouden.

Gezondheidszorg en consumentenbescherming

Het Verdrag van Amsterdam geeft een nieuwe impuls aan het consumentenbeleid. Er zal bijzondere aandacht aan worden besteed dat bij de vaststelling en de toepassing van maatregelen op andere communautaire beleidsgebieden rekening wordt gehouden met de belangen van de consument. Dit zelfde streven moet richting geven aan het optreden van de Commissie in de internationale fora, met name de Codex Alimentarius en de WTO.

Een belangrijke doelstelling is de verbetering van de toepassing van de consumentenwetgeving alsmede de versterking van de samenwerking en de dialoog tussen de Commissie, de lidstaten, de consumentorganisaties en de industrie.

De voedselveiligheid zal een centrale plaats innemen. In deze context zal het Voedsel- en Veterinair Bureau bijdragen tot de versterking van de controles in de lidstaten en in derde landen teneinde te garanderen dat de communautaire wetgeving wordt nageleefd en passende antwoorden te geven in geval van risico's met betrekking tot de voedselsituatie.

Het Verdrag van Amsterdam geeft de Gemeenschap meer bevoegdheid op het gebied van de volksgezondheid. De Commissie doet actief onderzoek naar de gevolgen van een politiek optreden op grond van deze nieuwe bepalingen. In 1999 zal zij een nieuw actieprogramma voorleggen dat een hoog niveau van bescherming van de volksgezondheid ten doel heeft.

Een nieuwe mijlpaal in het kader van de institutionele hervorming

Het Verdrag van Amsterdam vormt een belangrijke mijlpaal in het kader van de hervorming van de instellingen. Vanaf de ratificatie ervan in 1999 zal de Commissie erop toezien dat de uitgebreide medebeslissingsprocedure (vrij verkeer van personen, sociale zekerheid, sociaal beleid, volksgezondheid, werkgelegenheid, fraudebestrijding, douanesamenwerking) daadwerkelijk wordt toegepast en dat bij de Raad meer gebruik wordt gemaakt van de gekwalificeerde meerderheid (werkgelegenheid, sociaal gebied, doorzichtigheid, douanesamenwerking, fraudebestrijding, kaderprogramma OTO alsmede GBVB).

De Commissie is echter van mening dat deze hervorming moet worden gecompleteerd om op doeltreffende wijze het hoofd te kunnen bieden aan de institutionele eisen die de uitbreiding stelt. Een tot boven een bepaalde omvang uitgebreide Unie kan immers niet meer functioneren wanneer de bestaande regels en mechanismen niet worden aangepast. Er moet in het bijzonder een nieuw evenwicht worden gevonden wat de weging van de stemmen bij de Raad betreft, er moet in nog sterkere mate een beroep worden gedaan op de gekwalificeerde meerderheid en de samenstelling van het college moet worden herzien. De Commissie zal dan ook de initiatieven steunen die in 1999 zullen worden genomen met het doel een nieuwe intergouvernementele conferentie bijeen te roepen.

3. DE EMU DOEN SLAGEN EN DE VOORWAARDEN SCHEPPEN VOOR DUURZAME GROEI EN WERKGELEGENHEID

Overgang naar de euro en macro-economisch klimaat

Op 1 januari 1999 zal de euro worden ingevoerd in de elf lidstaten die de eerste groep van de Economische en Monetaire Unie vormen. Dankzij de uitgebreide convergentie-inspanningen van de lidstaten zal de Unie meer stabiliteit en doeltreffendheid van de interne markt bereiken. Om de invoering van de euro tot een goed einde te brengen zal de Commissie de nodige verdere stappen zetten in de informatiecampagnes betreffende de euro. Op het gebied van de coördinatie van het economisch beleid en de bevordering van de economische convergentie zullen de bepalingen van het Verdrag en die van het afgeleid recht, inclusief het stabiliteits- en groeipact, in praktijk worden gebracht om de effecten van de economische hervormingen en die van een gezond beleid op het gebied van de overheidsfinanciën te vergroten. In aansluiting op de Europese Raad van Cardiff van juni 1998 zal bijzondere aandacht worden besteed aan de hervorming van de producten-, diensten- en kapitaalmarkten alsmede aan het effect van het structuurbeleid op de tenuitvoerlegging van de globale richtsnoeren voor het economisch beleid.

Op extern vlak zal de EMU een stabiliserende rol spelen. In deze context zal men zich ervan moeten vergewissen of de Unie ertoe in staat is in de internationale fora met één stem te spreken. Na haar voorstel terzake te hebben ingediend, zal de Commissie actief deelnemen aan de tenuitvoerlegging van de besluiten van de Raad over de euro in extern verband.

Werking van de interne markt

De interne markt zal als motor blijven fungeren voor de gezamenlijke inspanningen om tot meer groei en concurrentievermogen te komen en de werkgelegenheid te stimuleren. Voor 1999 wachten nieuwe taken betreffende alle strategische doelstellingen van het actieplan ten behoeve van de interne markt. De betrokken maatregelen zullen vooral gericht zijn op de toepassing van de communautaire voorschriften, de opheffing van bepaalde nog bestaande distorsies en de aanpassing van de regels aan de marktbehoeften. De vereenvoudigingswerkzaamheden zullen worden voortgezet met de start van de vierde fase van het SLIM-project betreffende de wetgeving van de interne markt. In de sector van de financiële diensten zullen maatregelen nodig zijn om het concurrentievermogen van de ondernemingen te garanderen en om de financiële stabiliteit te verbeteren met het oog op een toenemende integratie en de mondialisering van de markten.

De coördinatie van het belastingbeleid is een kernelement van de interne markt. De prioriteiten voor 1999 zullen betrekking hebben op de werkzaamheden met het oog op de toepassing van het nieuwe BTW-stelsel. Wat het douanebeleid betreft, zal de aandacht van de Commissie gaan naar de bestrijding van fraude en naar een vlotter en veiliger handelsverkeer met derde landen.

Concurrentiebeleid

Met het optreden van de Commissie wordt beoogd bij te dragen tot de vergroting van het concurrentievermogen van het Europese bedrijfsleven en een daadwerkelijke concurrentie binnen de interne markt te garanderen door de markten te versoepelen, gesloten sectoren van de economie te openen en door aan de ontsluiting van de markten deel te nemen.

De prioriteiten van 1999 zijn de verdere beperking van de staatshulp, de aanpassing van het raamwerk voor de liberalisatie van de telecommunicatiesector en de voortzetting van het proces van modernisering van de procedurevoorschriften teneinde dit beleid te vereenvoudigen en de doorzichtigheid ervan te vergroten. Op dit laatste zeer belangrijke gebied zal de Commissie in 1999 wetgevingsvoorstellen inzake vrijstelling voor bepaalde categorieën vaststellen.

Trans-Europese netwerken, vervoerbeleid en energie

De invoering van de Trans-Europese netwerken (TEN) in de sectoren vervoer, telecommunicatie en energie is een belangrijk element in de strategie voor het verbeteren van het concurrentievermogen van de ondernemingen, het vergroten van de economische en sociale samenhang, het scheppen van arbeidsplaatsen en de ontwikkeling en verspreiding van nieuwe technologieën. De TEN zullen een sleutelrol moeten spelen bij de harmonische integratie van de nieuwe lidstaten in een uitgebreide Unie. De instrumenten die zullen worden gebruikt om de totstandbrenging van de netwerken te vergemakkelijken, zullen derhalve voor het nieuwe tijdvak 2000-2006 worden geëvalueerd en aangepast. De Commissie zal in 1999 een witboek over de herziening van de communautaire richtsnoeren op het gebied van de trans-Europese vervoernetwerken publiceren. De financiering daarvan behoort tot de voornaamste begrotingsprioriteiten voor het intern beleid voor 1999.

Wat het vervoerbeleid betreft, zal de Commissie ingevolge de aanpassing van het actieprogramma 1995-2000, in 1999 bijzondere aandacht besteden aan de verbetering van de veiligheid. In dit verband zal zij een voorstel doen inzake het laden en lossen van bulkschepen en mededelingen doen over de prioriteiten op het gebied van de verkeersveiligheid en over het zeevervoer van hoge kwaliteit. Meer in het bijzonder van belang voor de burger zijn verscheidene initiatieven betreffende de informatie van de gebruikers in de burgerluchtvaart, die voor 1999 worden overwogen. Ten slotte zal de Commissie een Europese strategie betreffende het Global Navigation Satellite System (GNSS) voorstellen en zal van start worden gegaan met de onderhandelingen met derde landen over het toekomstige GNSS.

Wat het energiebeleid betreft, zal 1999 hoofdzakelijk worden gekenmerkt door de daadwerkelijke invoering van de interne energiemarkt. Voorts zal de Commissie initiatieven voorstellen die enerzijds betrekking hebben op de energie-efficiëntie en anderzijds op de continuïteit van de energievoorziening.

Onderzoek, innovatie, informatiemaatschappij

Op het gebied van onderzoek, dat een andere belangrijke begrotingsprioriteit vormt, zal in 1999 worden overgegaan tot de lancering van het vijfde OTO-kaderprogramma (1998-2002), dat een essentiële rol op het gebied van concurrentievermogen en schepping van arbeidsplaatsen zal spelen. Een ander belangrijk onderwerp dat bijzondere aandacht zal krijgen, is het internationaal concurrentievermogen van de industrieën voor geavanceerde technologie. De tenuitvoerlegging van het actieplan inzake innovatie zal worden geconcentreerd op de oprichting van innoverende ondernemingen, de financiering van de innovatie en de vraagstukken inzake intellectuele eigendom.

De ontwikkeling van de informatiemaatschappij en de kansen die door de expansie van de dienstensector en het elektronisch zakendoen zullen ontstaan, zullen ook bijzondere aandacht krijgen in 1999. Wat dit betreft, zal de werkgelegenheid die wordt geboden door ondernemingen - in het bijzonder het MKB - die in staat zijn zich snel te ontwikkelen, slechts daadwerkelijk kunnen worden gerealiseerd indien ook de nodige opleidingsmaatregelen worden genomen. Op het gebied van telecommunicatie zal het regelgevend kader aan een nieuw algemeen onderzoek worden onderworpen met het doel dit te vereenvoudigen en de samenhang ervan te vergroten. De Commissie zal haar inspanningen voortzetten om een dialoog over de behoefte aan internationale coördinatie in het kader van de mondialisering, in het bijzonder op het gebied van elektronisch zakendoen, te stimuleren.

MKB

De Commissie zal in 1999 een ondernemingsvriendelijk Europa blijven bevorderen en tot de verbetering van het ondernemingsklimaat blijven bijdragen, zulks ten behoeve van de kleine en middelgrote ondernemingen, die de ruggengraat van de Europese economie op het gebied van werkgelegenheid, innovatie en creativiteit vormen. De bijgewerkte algemene aanpak van de Commissie zal worden opgenomen in een voorstel voor het vierde meerjarig kaderprogramma voor kleine en middelgrote bedrijven. Elektronisch zakendoen, de ontwikkeling van risicokapitaal en de voorbereiding van de invoering van de euro zullen eveneens door de Commissie worden behandeld.

Visserij

Wat het gemeenschappelijk visserijbeleid betreft, zal 1999 een belangrijk jaar zijn daar de hervorming van de basisverordening inzake de gemeenschappelijke ordening der markten van visserijproducten en aquacultuur alsmede het voorstel om het FIOV toe te passen, zullen worden voorgelegd naast diepgaande overwegingen omtrent heel dit beleid na het jaar 2002, met inbegrip van de controleregeling en de evaluatie van de visserijovereenkomsten met derde landen.

4. EEN STERK EUROPA DAT OPENSTAAT VOOR DE WERELD

De Europese Unie moet in staat zijn op het internationale toneel politieke verantwoordelijkheid te dragen die met haar economisch en commercieel gewicht in overeenstemming is. Om van al haar mogelijkheden gebruik te maken zou de Unie niet alleen een meer geïntegreerde benadering van de verschillende aspecten van haar extern optreden in de hand moeten werken, doch zou zij ook het aanvullende karakter van haar intern en haar extern beleid ten nutte moeten maken.

De Commissie zal zich beijveren om de samenwerking met de landen uit het Middellandse-Zeegebied te bevorderen in het kader van het proces van Barcelona en via het MEDA-programma, dat tezamen met het PHARE-programma de eerste begrotingsprioriteit op het gebied van de externe acties in 1999 vormt. Het gaat hierbij om een project om te komen tot een economische zone, die een essentieel element van het Euro-mediterraan partnerschap vormt, doch hiernaast blijft de ondersteuning van het vredesproces in het Midden-Oosten een bijzonder belangrijke doelstelling.

Wat de betrekkingen met Rusland, Oekraïne en het geheel van de Nieuwe Onafhankelijke Staten betreft, zal - rekening houdend met de ontwikkeling van de sociaal-economische en de politieke toestand in deze landen - prioriteit worden gegeven aan bijstand aan de hervorming en het economisch herstel door middel van met name de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomsten en beroep op het TACIS-programma. Ook moeten de betrekkingen met de landen uit het Kaukasus-gebied en Midden-Azië worden uitgebreid en daarnaast moeten de regionale samenwerkingsverbanden verder worden ondersteund. Voorts moeten de inspanningen worden voortgezet om te komen tot stabilisatie in de Balkanlanden, zowel wat het voormalige Joegoslavië als wat Albanië betreft.

Wat de Verenigde Staten betreft, zal het hoofddoel de tenuitvoerlegging zijn van het transatlantisch economisch partnerschap dat het resultaat is van de EU/US-top van Londen in mei 1998, zonder dat daarbij de follow-up uit het oog mag worden verloren van de maatregelen die werden overeengekomen ten aanzien van de wetgevingen Helms-Burton en D'Amato.

De samenwerking met Latijns-Amerika blijft voor Europa van zeer groot belang. In dit verband zij melding gemaakt van de top EU/Latijns-Amerika - Caribisch gebied in Brazilië in juni 1999 alsook de voortzetting van de toenaderingsstrategie, met name door middel van de handelsbesprekingen met Mexico, Chili en de Mercosur en de versterking van de banden met de Andes-Gemeenschap en Midden-Amerika.

Wat Azië betreft, moeten in de eerste plaats de nodige lessen uit de financiële en economische crisis worden getrokken. In deze context zal de Unie het interne hervormingsproces en de openstelling van de economieën blijven aanmoedigen door middel van een verdieping van de dialoog en een aanpassing van de samenwerking met de getroffen landen, met name in de sociale en de financiële sector. Het ASEM (Asia-Europe Meeting)-proces zal in dit verband van belang zijn. Wat de betrekkingen met Azië betreft, spelen ook China, Japan en Korea een essentiële rol.

Wat de internationale handelsbesprekingen aangaat, moet prioriteit worden gegeven aan de voorbereiding van de nieuwe cyclus in het kader van de WTO, die in het jaar 2000 van start moet gaan.

Ook het ontwikkelingsbeleid zal in 1999 een van de voornaamste bekommernissen van de Commissie blijven. De nadruk zal moeten worden gelegd op de coördinatie en de complementariteit met het communautair optreden en het optreden van de lidstaten. Een zeer belangrijke plaats zal logischerwijze worden toegekend aan de voortzetting van de onderhandelingen met het oog op de sluiting van een toekomstige partnerschapsovereenkomst tussen de Unie en de ACS-landen. De betrekkingen met de landen en gebieden overzee (LGO) alsmede met Zuid-Afrika en de voorbereiding van de top Europa-Afrika, die voor het jaar 2000 is gepland, zullen ook belangrijke aspecten van het optreden van de Commissie in 1999 vormen.

De Commissie zal zich voorts beijveren om een grotere samenhang van het beleid op het gebied van de mensenrechten, dat een essentieel element is in de betrekkingen tussen de Unie en derde landen, tot stand te brengen. De verlening van humanitaire bijstand aan slachtoffers van crisissen, een tastbare getuigenis van de Europese solidariteit, zal worden voortgezet overeenkomstig het onpartijdigheidsbeginsel en geleid door de wens een hoog niveau van doeltreffendheid en een hoog kwaliteitsniveau te bereiken.

5. DE COMMISSIE: EEN MODERNE EN EFFICIËNTE INSTELLING

De instellingen moeten worden hervormd om in een volop veranderende samenleving op doeltreffende wijze de taken te kunnen blijven vervullen die hun zijn toevertrouwd. De Commissie is zich bewust van deze realiteit. Daarom heeft zij een grondige analyse van haar structuren en haar werking aangevat die moet leiden tot een ingrijpende en geleidelijke hervorming. Deze hervorming heeft ten doel de Commissie van morgen te ontwerpen en heeft bijgevolg een strategisch en een algemeen karakter. De Commissie beijvert zich aldus om te voldoen aan de verwachtingen van de burgers op het gebied van goed bestuur en streeft ernaar de instelling de troeven in handen te geven die het haar mogelijk moeten maken ten volle haar rol te spelen in het kader van de algemene werking van de Unie, met name door vast te stellen waar het communautaire algemeen belang - aandacht voor de burgers - ligt en de overeenkomstige uitoefening van het recht van initiatief.

Voorts moet de Commissie in staat zijn het hoge niveau van integratie te beheren dat door de Unie is bereikt: de taken die haar op het gebied van het beheer van de beleidsmaatregelen zijn toevertrouwd vormen, zoals niet mag worden vergeten, een belangrijk onderdeel van haar activiteit ten aanzien waarvan de burgers en de lidstaten belangrijke verwachtingen koesteren.

Haar actie is opgebouwd rond de volgende drie zwaartepunten:

- een voortdurende aanpassing tussen het optreden van de Commissie en de politieke prioriteiten garanderen;

- de organisatiestructuren op deze prioriteiten afstemmen;

- decentraliseren, het verantwoordelijkheidsgevoel stimuleren, beter controleren en het interne beheer vereenvoudigen.

De doelstelling voor 1999 is vastbesloten door te gaan met de voorbereiding van de Commissie van morgen, waarvoor intern veel personeel zal moeten worden ingezet. De Commissie zal zich daarom beijveren om de verschillende aan de gang zijnde initiatieven, in het bijzonder SEM 2000 en MAP 2000, verder uit te voeren. Tijdens de eerste helft van 1999 zal zij een algemeen concept over de actieprioriteiten, de structuur van de volgende Commissie en de organisatie van de diensten uitwerken, dat zal worden voorgelegd aan de nieuwe voorzitter die in juli 1999 zal worden benoemd.

Teneinde de beperkte middelen beter op de verwezenlijking van de politieke prioriteiten te kunnen concentreren, zal de Commissie de mogelijkheid onderzoeken om haar activiteiten en de budgettaire en personele middelen die het Parlement en de Raad te harer beschikking stellen, beter op elkaar af te stemmen.

De Commissie zal haar beleid van transparantie, dat trouwens als algemeen beginsel in het Verdrag van Amsterdam is geïntegreerd, actief voortzetten. Zij zal in 1999 een wetgevingsvoorstel indienen waardoor de nieuwe bepalingen van het Verdrag betreffende de toegang van de burgers tot de documenten van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie ten uitvoer worden gelegd.

Ten slotte zal de Commissie de verbintenis nakomen die door haar voorzitter tegenover het Europees Parlement is aangegaan, namelijk dat zal worden voorgesteld een onafhankelijke onderzoeksstructuur voor interne en externe fraudebestrijding op te zetten. De Commissie heeft reeds een begin gemaakt met de voorbereiding van een dergelijk voorstel. De andere taken van de eenheid voor de coördinatie van de fraudebestrijding (UCLAF) - voorbereiding van wetgevingsvoorstellen en coördinatie met de lidstaten in de strijd tegen fraude die de financiële belangen van de Unie schaadt - zullen overeenkomstig het Verdrag verder door de Commissie, in nauwe samenwerking met de nieuwe structuur, worden vervuld.