Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD betreffende de sluiting namens de Europese Gemeenschap van Verdrag nr. 180 van de Raad van Europa betreffende informatie en juridische samenwerking inzake diensten van de informatiemaatschappij

(door de Commissie ingediend)

TOELICHTING

Procedure

1. Op 20 juli 2001 heeft de Commissie een aanbeveling voor een besluit van de Raad goedgekeurd (doc. SEC(2001) 1181 def.), waarbij zij wordt gemachtigd om binnen de bevoegde instanties van de Raad van Europa namens de Europese Gemeenschap te onderhandelen over een ontwerp-verdrag betreffende informatie en juridische samenwerking inzake diensten van de informatiemaatschappij.

2. Op 27 september 2001 heeft de Raad de Commissie gemachtigd deze onderhandelingen namens de Europese Gemeenschap te voeren.

3. Op 2 oktober 2001 heeft het Comité van ministers van de Raad van Europa, na goedkeuring van een reeks door de Commissie voorgestelde wijzigingen ter precisering van de voorwaarden voor deelname van de Gemeenschap aan het toekomstige samenwerkingsmechanisme, Verdrag nr. 180 van de Raad van Europa betreffende informatie en juridische samenwerking inzake diensten van de informatiemaatschappij goedgekeurd.

4. Op 4 oktober 2001 is dit verdrag bij gelegenheid van de Conferentie van de Europese ministers van Justitie in Moskou geopend voor ondertekening. Het treedt in werking wanneer ten minste vijf partijen het verdrag hebben ondertekend.

Onderwerp

1. Bij Richtlijn 98/48/EG is, door uitbreiding van het toepassingsgebied van Richtlijn 98/34/EG (voor producten), een systeem van voorafgaande kennisgeving en bestuurlijke samenwerking tussen de lidstaten van de Europese Unie ingesteld betreffende ontwerpen van nationale voorschriften die specifiek betrekking hebben op diensten van de informatiemaatschappij (m.a.w. diensten die op afstand, langs elektronische weg en op individueel verzoek worden geleverd). Deze richtlijn, die sinds augustus 1999 van kracht is, vormt tot dusver een doeltreffend mechanisme voor voorafgaande informatie en bestuurlijk overleg in een regelgevende context - die van on-linediensten - die in volle ontwikkeling is en betrekking heeft op activiteiten met een uitgesproken grensoverschrijdend karakter.

2. Doel van het verdrag van de Raad van Europa is om op het gebied van de grensoverschrijdende diensten van de informatiemaatschappij (zonder personenverkeer) een systeem van voorafgaande informatie en samenwerking in te stellen, dat open staat voor een groot aantal deelnemende landen, maar tegelijkertijd aan de context van de Raad van Europa is aangepast. Met name is het door het verdrag beoogde systeem flexibeler dan dat van Richtlijn 98/34/EG, zoals gewijzigd bij Richtlijn 98/48/EG, aangezien beide weliswaar op hetzelfde onderwerp betrekking hebben, maar de verplichting tot voorafgaande kennisgeving van de ontwerpen van voorschriften niet gepaard gaat met een status-quoperiode.

3. De Europese Gemeenschap en, via deze, haar lidstaten hebben er belang bij om partij bij een dergelijk verdrag te zijn omdat zij dankzij het beoogde systeem regelmatig geïnformeerd worden over de regelgevingsinitiatieven die in andere landen (op alle niveaus waarop voorschriften worden vastgesteld: nationaal en regionaal) in voorbereiding zijn en vervolgens zo nodig opmerkingen over deze ontwerpen kunnen maken wanneer deze ernstige juridische en economische gevolgen zouden hebben in de on-linecontext, met name in verband met de uitoefening van de vrijheden en de grondrechten (bv. voor onderdanen van of ondernemingen uit de Gemeenschap die in derde landen werkzaam zijn).

4. Deze deelname van de Gemeenschap zal in de praktijk gebaseerd zijn op de operationele voorzieningen die al in het kader van Richtlijn 98/34/EG, zoals gewijzigd bij Richtlijn 98/48/EG, worden gebruikt. Omdat het toepassingsgebied van het verdrag niet ruimer is dan dat van Richtlijn 98/48/EG, wordt vermeden dat de autoriteiten van de lidstaten in verband met de kennisgevingen zwaarder worden belast dan nu al uit hoofde van de richtlijn.

5. Met name zal de Commissie de zorg dragen voor het mededelingenverkeer tussen de Gemeenschap en de Raad van Europa. A) Enerzijds stuurt zij naar Straatsburg: a) haar eigen ontwerpregelgeving (voorstellen voor verordeningen, richtlijnen, besluiten, beschikkingen enz.) die, na formele goedkeuring door de Commissie (bij wetgevingsbesluiten van de Raad of van de Raad en het Parlement), vooral de diensten van de informatiemaatschappij op het oog heeft, alsmede de kennisgevingen met betrekking tot deze diensten die zij nu ook al uit elke lidstaat ontvangt en die zij in het kader van Richtlijn 98/34/EG naar de veertien andere lidstaten doorstuurt; b) haar eigen opmerkingen en die welke zij tijdens een procedure van voorafgaande gemeenschappelijke coördinatie met de lidstaten van elke lidstaat ontvangt, over de kennisgevingen van de andere partijen bij het verdrag. B) Anderzijds ontvangt zij de mededelingen (kennisgevingen en opmerkingen) van de andere partijen bij het verdrag en stuurt deze door naar de lidstaten.

6. Deelname door de Gemeenschap draagt niet alleen bij tot het bereiken van het aantal van de vijf partijen die voor de inwerkingtreding van het verdrag nodig zijn, maar is ook van groot belang omdat het de andere partijen stimuleert dit verdrag te sluiten, waarvoor openlijk een al bestaand communautair instrument voor juridische en bestuurlijke samenwerking model heeft gestaan. Ook al omdat de reglementering op het gebied van diensten van de informatiemaatschappij momenteel sterk in ontwikkeling is, is het belangrijk dat het verdrag zo snel mogelijk ten uitvoer wordt gelegd.

7. Daarom wordt de Raad voorgesteld Verdrag nr. 180 van de Raad van Europa betreffende informatie en juridische samenwerking inzake diensten van de informatiemaatschappij te ondertekenen en te sluiten.

2003/0146 (ACC)

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD betreffende de sluiting namens de Europese Gemeenschap van Verdrag nr. 180 van de Raad van Europa betreffende informatie en juridische samenwerking inzake diensten van de informatiemaatschappij

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op artikel 133 juncto artikel 300, lid 2, eerste alinea,

Gezien het voorstel van de Commissie [1],

[1] PB C [...] van [...], blz.[...]

Overwegende hetgeen volgt:

(1) Bij Verdrag nr. 180 van de Raad van Europa betreffende informatie en juridische samenwerking inzake diensten van de informatiemaatschappij is een internationaal systeem van voorafgaande kennisgeving en bestuurlijke samenwerking op het gebied van de diensten van de informatiemaatschappij ingesteld.

(2) De diensten van de informatiemaatschappij die op afstand, langs elektronische weg en op individueel verzoek van een afnemer van diensten (volgens de definitie van artikel 2 van Verdrag nr. 180) worden geleverd, zijn diensten die worden verricht zonder dat de dienstverrichter of de afnemer van de dienst zich fysiek verplaatst. Derhalve vallen ze onder het gemeenschappelijk handelsbeleid en onder de uitsluitende bevoegdheid van de Europese Gemeenschap, zoals het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen in Advies 1/94 betreffende de Wereldhandelsorganisatie bevestigd heeft [2].

[2] Advies van het Hof van 15 november 1994, Jurispr. 1994, blz. I-5267.

(3) De ervaring die is opgedaan met het mechanisme voor voorafgaande juridische informatie en bestuurlijk overleg op het gebied van on-linediensten van Richtlijn 98/34/EG, zoals gewijzigd bij Richtlijn 98/48/EG [3], die sinds 1999 operationeel is, is zeer positief.

[3] PB L 217 van 5.8.1998, blz. 18-26.

(4) Op internationaal vlak moet er in het kader van de Raad van Europa snel een soortgelijk mechanisme worden ingevoerd. De Gemeenschap heeft er een direct belang bij hieraan deel te nemen. Dankzij een dergelijk verdrag kan zij namelijk regelmatig op de hoogte worden gebracht van regelgevingsinitiatieven die in andere landen in voorbereiding zijn en zo nodig opmerkingen maken over ontwerpen die in de context van de on-lineactiviteiten ernstige juridische en economische gevolgen zouden hebben.

(5) Deze deelname is in de praktijk gebaseerd op de operationele voorzieningen die in 1983 zijn ingevoerd bij Richtlijn 83/189/EEG (herhaaldelijk gewijzigd en vervolgens gecodificeerd bij Richtlijn 98/34/EG), waardoor met name wordt vermeden dat de autoriteiten van de lidstaten in verband met de kennisgevingen zwaarder worden belast dan nu al uit hoofde van richtlijn 98/34/EG, zoals gewijzigd bij Richtlijn 98/48/EG.

(6) Het verdrag dient te worden goedgekeurd,

BESLUIT:

Artikel 1

Verdrag nr. 180 van de Raad van Europa betreffende informatie en juridische samenwerking inzake diensten van de informatiemaatschappij wordt namens de Europese Gemeenschap goedgekeurd.

De tekst van het verdrag is als bijlage bij dit besluit gevoegd.

Artikel 2

De voorzitter van de Raad wordt gemachtigd de persoon aan te wijzen die gemachtigd is het verdrag te ondertekenen teneinde daardoor de Gemeenschap te binden.

Artikel 3

Dit besluit wordt gepubliceerd in het Publicatieblad van de Europese Unie.

Gedaan te Brussel, op

Voor de Raad

De Voorzitter

FINANCIEEL MEMORANDUM

1. Benaming van de actie

Voorstel voor een besluit van de Raad betreffende de sluiting namens de Europese Gemeenschap van Verdrag nr. 180 van de Raad van Europa betreffende informatie en juridische samenwerking inzake diensten van de informatiemaatschappij

2. Begrotingsonderdelen

A-110 Ambtenaren en tijdelijke functionarissen die een op de lijst van het aantal ambten voorkomend ambt bekleden

A-7070 Ontwikkeling van informatie- en beheerssystemen

3. Rechtsgrond

Artikel 133 van het EG-Verdrag.

4. Omschrijving van de maatregel

4.1. Algemeen doel

Bovengenoemd verdrag is bedoeld om binnen de Raad van Europa een mechanisme voor de transparantie van nationale ontwerpen van voorschriften inzake diensten van de informatiemaatschappij in te stellen, dat grotendeels gebaseerd is op Richtlijn 98/48/EG.

Deze richtlijn voorziet, door uitbreiding van het toepassingsgebied van Richtlijn 98/34/EG (voor producten), in de voorafgaande kennisgeving van ontwerpen van voorschriften van de 15 lidstaten van de Europese Unie, die specifiek betrekking hebben op diensten van de informatiemaatschappij (m.a.w. diensten die op afstand, langs elektronische weg en op individueel verzoek worden geleverd, ofwel interactieve on-lineactiviteiten). Overeenkomstig de richtlijn gaat na deze kennisgeving een status-quoperiode (van ten minste drie maanden) in. Tijdens die periode mag het ontwerp waarvan kennis is gegeven niet op nationaal niveau worden goedgekeurd.

Het door het verdrag van de Raad van Europa beoogde mechanisme neemt op een ruimere geografische schaal, maar op minder beperkende wijze (voorafgaande kennisgeving maar zonder status-quoperiode) het systeem over dat op EG-niveau al bij Richtlijn 98/48/EG betreffende diensten van de informatiemaatschappij is ingevoerd.

De Commissie stelt de Raad voor te besluiten bovengenoemd verdrag namens de Europese Gemeenschap te sluiten, aangezien haar deelname aan een dergelijk internationaal systeem van bestuurlijke samenwerking voor de Commissie en de 15 EG-lidstaten het grote voordeel zou bieden dat zij systematisch kunnen beschikken over voorafgaande informatie over regelgevingsinitiatieven die in derde landen in voorbereiding zijn (en bovendien opmerkingen over de ontvangen ontwerpen kunnen maken) op het gebied van de diensten van de informatiemaatschappij, een gebied waarop de regelgeving in volle ontwikkeling is en dat grensoverschrijdend aanzienlijke gevolgen heeft.

4.2. Looptijd, vernieuwing of verlenging

Het verdrag voorziet niet in een tijdsbeperking wat de toepassing ervan betreft. Het laat wel de mogelijkheid van een latere wijziging van het toepassingsgebied open.

5. Indeling van de uitgaven en ontvangsten

5.1. Niet-verplichte uitgaven

5.2. Niet-gesplitste kredieten

Aard van de uitgaven

100 %

6. Financiële gevolgen voor de operationele uitgaven

N.v.t.

7. Gevolgen voor het personeelsbestand en de huishoudelijke uitgaven

De behoeften aan personele en administratieve middelen zullen worden gedekt uit de toewijzing aan het beherende DG in het kader van de jaarlijkse toewijzingsprocedure.

7.1. Gevolgen voor de personele middelen

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

Het overbrengen en ontvangen van ontwerpen van voorschriften tussen de Commissie en het Secretariaat van de Raad van Europa zal gebeuren in het kader van de bestuurlijke voorzieningen van Richtlijn 98/34/EG, die op EG-niveau al sinds 1983 operationeel zijn.

Normaal gezien kunnen van derde landen circa 60 ontwerpen per jaar worden verwacht.

DG Ondernemingen zal moeten zorgen voor:

- de coördinatie van de analyse van de ontwerpen door de andere betrokken diensten van de Commissie (hoofdzakelijk DG Informatiemaatschappij en DG Interne markt);

- de coördinatie van de opmerkingen over de teksten van derde landen en van de antwoorden op de opmerkingen van derde landen over de teksten van de lidstaten of van de Gemeenschap;

- het beheer van de databank en de overbrenging van de berichten.

In het voor deze activiteit vereiste personeel zal worden voorzien door herschikking ten laste van DG Ondernemingen.

7.2. Algemene financiële gevolgen in verband met de personele middelen

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

De bedragen stemmen overeen met de totale uitgaven gedurende 12 maanden.

7.3. Andere huishoudelijke uitgaven die uit de actie voortvloeien

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

De bedragen hebben betrekking op de totale uitgaven gedurende 12 maanden.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

7.4. Totale financiële gevolgen

Jaartotaal voor de maatregel: (punten 7.2 +7.3) EUR 167.000

7.4.1. Informaticakosten

Er zal een applicatie moeten worden ingevoerd waarmee de teksten van de lidstaten van de Gemeenschap naar de Raad van Europa kunnen worden gezonden.

De invoering van een dergelijke applicatie, die een aanpassing inhoudt van de bestaande applicatie waarmee het communautaire systeem wordt beheerd, en de operationele werking ervan zullen circa 10 werkdagen per jaar vergen, ofwel een jaarlijks bedrag van 5 000 euro (10 dagen à 500 euro/dag). Dit bedrag moet uit het informaticabudget van DG ENTR worden gefinancierd.

8. Maatregelen ter bestrijding van fraude

Geen (aangezien er geen maatregelen en geen vervolgstudies zijn)

9. Elementen voor kosteneffectiviteitsanalyse

9.1. Specifieke en kwantificeerbare doelstellingen, doelgroep

Doel van het verdrag van de Raad van Europa is de instelling op internationaal niveau van een systeem van voorafgaande informatie en samenwerking, dat een aanvulling vormt op het systeem dat krachtens Richtlijn 98/48 al op communautair niveau voor diensten van de informatiemaatschappij bestaat.

De geografische dekking van dit verdrag kan vrij ruim zijn omdat het wordt opengesteld voor een groot aantal landen, namelijk de 44 lidstaten van de Raad van Europa, maar daarnaast ook voor de Europese Gemeenschap, voor landen die geen partij zijn bij het verdrag maar aan de opstelling ervan hebben meegewerkt en voor alle andere staten die naderhand kunnen worden uitgenodigd zich bij het verdrag aan te sluiten.

9.2. Motivering van de maatregel

De Europese Gemeenschap en haar lidstaten hebben er belang bij om partij bij een dergelijk verdrag te zijn omdat zij dankzij het beoogde systeem regelmatig geïnformeerd worden over de regelgevingsinitiatieven die in andere landen in voorbereiding zijn en vervolgens zo nodig opmerkingen kunnen maken over ontwerpen die ernstige juridische en economische gevolgen zouden hebben in de on-linecontext, met name in verband met de uitoefening van de vrijheden en de grondrechten (bv. voor onderdanen van of ondernemingen uit de Gemeenschap die in derde landen werkzaam zijn).

Momenteel bestaat er namelijk helemaal geen dergelijk mechanisme voor regelmatige informatie op dit gebied dat steeds belangrijker wordt.

9.3. Follow-up en evaluatie van de maatregel

Deelname van de Gemeenschap aan het verdrag zou in de praktijk gebaseerd zijn op de operationele maatregelen die in 1983 zijn ingevoerd bij Richtlijn 83/189/EEG (herhaaldelijk gewijzigd en vervolgens gecodificeerd bij Richtlijn 98/34/EG).

Met name om de interne procedures van de Europese Gemeenschap zoveel mogelijk te vereenvoudigen, zou de Commissie de Raad van Europa ook de kennisgevingen inzake diensten toesturen die zij in het kader van Richtlijn 98/34/EG al van elke lidstaat ontvangt en naar de overige veertien lidstaten doorstuurt.

Tenslotte vormt het verdrag een eenvoudig maar nuttig hulpmiddel voor de beoordeling van de ontwikkeling van de regelgeving, alsmede een instrument voor bestuurlijke samenwerking op het gebied van on-lineactiviteiten, een gebied dat in volle ontwikkeling is.