over de vaststelling van een aanzienlijke verandering in de omstandigheden voor verhitte tabaksproducten in overeenstemming met Richtlijn 2014/40/EU

1. Inleiding

In artikel 2, punt 28, van Richtlijn 2014/40/EU (hierna “de richtlijn” genoemd) wordt “aanzienlijke verandering in de omstandigheden” gedefinieerd als een stijging van het verkoopvolume per productcategorie van ten minste 10 % in ten minste vijf lidstaten, op basis van overeenkomstig artikel 5, lid 6, meegedeelde gegevens; of een verhoging van de gebruiksprevalentie in de groep consumenten jonger dan 25 jaar met ten minste vijf procentpunten in ten minste vijf lidstaten voor de respectieve productcategorie, op basis van de speciale Eurobarometer nr. 385 van mei 2012 of gelijkwaardige prevalentiestudies. Volgens dezelfde bepaling wordt een aanzienlijke verandering in de omstandigheden geacht niet te hebben plaatsgevonden indien het verkoopvolume voor de productcategorie in de detailhandel niet meer bedraagt dan 2,5 % van de totale verkoop van tabaksproducten op Unieniveau. Op grond van artikel 7, lid 12, en artikel 11, lid 6, van de richtlijn moet de Commissie een aanzienlijke verandering in de omstandigheden voor een bepaalde productcategorie in een verslag vaststellen.

Dit verslag bevat informatie over marktontwikkelingen die relevant zijn voor de beoordeling van een aanzienlijke verandering in de omstandigheden voor verhitte tabaksproducten. Verhitte tabaksproducten zijn nieuwsoortige tabaksproducten die worden verhit om een emissie van nicotine en andere chemische stoffen te produceren, die vervolgens door de gebruiker(s) worden ingeademd en die, afhankelijk van hun kenmerken, rookloze tabaksproducten zijn in de zin van artikel 2, punt 5, van de richtlijn, of voor roken bestemde tabaksproducten in de zin van artikel 2, punt 9, van de richtlijn. De analyse die in dit verslag wordt gepresenteerd is gebaseerd op gegevens die overeenkomstig artikel 5, lid 6, van de richtlijn zijn ingediend via de EU Common Entry Gate (“EU-CEG”), op gegevens die zijn verzameld op basis van het EU-traceringssysteem voor tabaksproducten dat is ingesteld op grond van artikel 15 van de richtlijn en op gegevens van 2021 over tabak uit de Passport-database van Euromonitor International. Dit laatste is een commerciële dataset die de Commissie van Euromonitor International heeft verkregen. Deze dataset van Euromonitor bevat geen gegevens voor LU, MT en CY (die minder dan 0,5 % van de EU-bevolking uitmaken). Niettemin werd de dataset gebruikt als representatieve maatstaf voor de verkoop in de EU27.

2. Analyse van de aanzienlijke verandering in de omstandigheden voor verhitte tabaksproducten

2.1 Eerste voorwaarde voor de aanzienlijke verandering in de omstandigheden

Om te voldoen aan de eerste voorwaarde voor een aanzienlijke verandering in de omstandigheden, moet een van de volgende twee omstandigheden worden vastgesteld.

2.1.1 Verhoging van de gebruiksprevalentie in de groep consumenten jonger dan 25 jaar met ten minste vijf procentpunten in ten minste vijf lidstaten

Uit de speciale Eurobarometer nr. 506 bleek niet dat de gebruiksprevalentie in de groep consumenten jonger dan 25 jaar in ten minste vijf lidstaten met ten minste vijf procentpunten is gestegen voor verhitte tabaksproducten.

2.1.2 Stijging van het verkoopvolume van de betrokken producten van ten minste 10 % in ten minste vijf lidstaten

Tabel 1, die gebaseerd is op EU-CEG-gegevens, toont de stijging van het verkoopvolume van verhitte tabaksproducten in de detailhandel voor de periode 2018-2020 in de lidstaten waar die stijging meer dan 10 % bedroeg.

Tabel 1: Verkoopvolume van verhitte tabaksproducten, in miljoen sticks (2018-2020)

Lidstaat 2018

verkoopvolume 2019

verkoopvolume 2020

verkoopvolume 2019-2018

procentuele stijging 2020-2019

procentuele stijging 2020-2018

procentuele stijging CY 44,590 96,660 147,260 117 % 52 % 230 % CZ 0,859 1 284,094 1 744,4 Meer dan 999 % 39 % Meer dan 999 % FR 36,796 78,215 186,009 113 % 138 % 406 % EL 0,007 1 159,804 1 443,958 Meer dan 999 % 25 % Meer dan 999 % HR 0,003 219,072 289,592 Meer dan 999 % 32 % Meer dan 999 % IT 0,042 3 571,016 5 819,033 Meer dan 999 % 63 % Meer dan 999 % NL 28,262 43,120 71,618 53 % 66 % 153 % PL 0,010 1 206,171 2 466,150 Meer dan 999 % 104 % Meer dan 999 % PT 338,022 637,649 944,977 89 % 48 % 180 % RO 486,239 671,053 837,587 38 % 25 % 72 % EU27 934,854 12 332,655 19 716,820 1 219 % 60 % 2 009 %

Bron: EU-CEG-gegevens

De hierboven gepresenteerde gegevens bevestigen dus dat de verkoopvolumes van verhitte tabaksproducten in de detailhandel in de vastgestelde periode van 2018 tot en met 2020 in meer dan vijf lidstaten met meer dan 10 % zijn gestegen.

Op basis hiervan werd voldaan aan de eerste voorwaarde voor een aanzienlijke verandering in de omstandigheden met betrekking tot verhitte tabaksproducten.

2.2 Tweede voorwaarde voor een aanzienlijke verandering in de omstandigheden: het verkoopvolume van de betrokken producten in de detailhandel bedraagt meer dan 2,5 % van de totale verkoop van tabaksproducten op Unieniveau

Het marktaandeel van verhitte tabaksproducten in de detailhandel werd berekend door het jaarlijkse verkoopvolume ervan te delen door het totale verkoopvolume van alle tabaksproducten op Unieniveau. Er werden alternatieve gegevensbronnen onderzocht om de kwaliteit van een dergelijke berekening te waarborgen.

2.2.1 Verkoopvolume van verhitte tabaksproducten in de detailhandel