Nr. C 115/8  Publikaticblad  van  de Europese  Gemeenschappen  .28.  9. 74 
lingen  zullen  rijzen  en waarover  zijn  leden  een  ge-
fundeerd  oordeel  willen  uitspreken. 
Gedaan  te Brussel,  24 mei  1973. 
De Voorzitter 
van het Economisch  en Sociaal  Comité 
A. LAPPAS 
Advies  inzake  de mededeling  van de Commissie  betreffende  het programma  voor  industrieel 
en technologisch  beleid 
De tekst  waarop  het advies  betrekking  heeft  is niet  bekendgemaakt  in het Publikatieblad 
van de Europese  Gemeenschappen. 
A. JURIDISCHE  GRONDSLAG  VAN  HET  ADVIES 
Tijdens  zijn  op 24 en 25 oktober  1973  gehouden  114de  zitting  heeft  het Comité  op voorstel 
van zijn  Bureau  besloten,  uit eigen  beweging  een advies  inzake  voornoemd  onderwerp  op 
te stellen. 
B. ADVIES  VAN  HET  ECONOMISCH  EN  SOCIAAL  COMITÉ 
Het Economisch  en Sociaal  Comité  heeft  beraadslaagd  over  zijn  advies  voornoemd 
onderwerp  tijdens  zijn  op 28 en 29 november  1973  te Straatsburg  gehouden  115de  zitting. 
Dit advies  luidt  als volgt: 
HET  ECONOMISCH  EN  SOCIAAL  COMITÉ, 
Gezien  de op 10 mei  1973  gedateerde  brief  waarmee 
de Commissie  het Economisch  en Sociaal  Comité  ter 
informatie  de „Mededeling  van  de Commissie  betref-
fende  het  programma  voor  industrieel  en techno-
logisch  beleid"  heeft  doen  toekomen, 
Gezien  het  tijdens  de zitting  van  24 en 25 oktober 
1973  op voorstel  van  het  Bureau  door  het  Comité 
genomen  besluit,  uit  eigen  beweging  inzake  voor-
noemde  mededeling  advies  uit te brengen  en haar 
met de voorbereiding  van  de  werkzaamheden  te 
belasten, 
Gezien  het  mondelinge  rapport  van  de heer  Kley, 
rapporteur, 
Gezien  het  door  de afdeling  voor  industrie,  handel, 
ambacht  en dienstverlening  tijdens  haar  vergadering 
van 7 november  1973  opgestelde  advies, den geconfronteerd  die  in de meeste  geïndustriali-
seerde  landen  voor  steeds  grotere  uitgaven  voor  de 
milieubescherming  worden  of zullen  worden  ge-
plaatst,  terwijl  deze  sectoren  in andere  landen  der-
gelijke  kosten  niet  behoeven  te dragen. 
Tot slot  wijst  het  Comité  er nog  eens  op dat  het 
uitvoerig  wil ingaan  op alle  vraagstukken  die bij de 
weldra  beginnende  multilaterale  GATT-onderhande-
Gezien  zijn  beraadslagingen  tijdens  de 115de  zitting 
d. d. 28 en 29  november  1973  (vergadering  van 
29 november), 
Overwegende  dat de Commissie  met  haar  mededeling 
beoogt,  een  eerste  oriënterend  gesprek  bij de Raad 
voor  te bereiden, 
Overwegende  dat  het  de taak  van  het  Economisch 
en Sociaal  Comité  is, door  middel  van  een  advies 
aan dit gesprek  deel  te nemen, 
BRENGT  VOLGEND  ADVIES  UIT, 
dat met  45 stemmen  vóór,  8 stemmen  tegen  bij 9 
onthoudingen  werd  goedgekeurd. 
A. ALGEMENE  OPMERKINGEN 
Het Economisch  en Sociaal  Comité  heeft  zijn  stand-
punt  met  betrekking  tot de taken  en de opzet  van  de 
28. 9. 74 Publikatieblad  van  dc Europese  Gemeenschappen Nr. C 115/9 
industriepolitiek  reeds  in zijn  advies  van  25 maart 
1971  inzake  de „Industriepolitiek  van  de Gemeen-
schap"  (Memorandum  van  de  Commissie  aan  de 
Raad)  (*) neergelegd.  Het  bevestigt  de in dit advies 
opgenomen  mening  dat  „het  uiteindelijke  doel  van 
de industriepolitiek  de verbetering  van  de levensom-
standigheden  dient  te zijn".  Daarom  is het voldaan 
over de in de mededeling  van  de Commissie  opge-
nomen  stelling  dat „de  ontwikkeling  van  de industrie 
voortaan  deel  moet  uitmaken  van  een algemeen  maat-
schappelijk  beleid  dat  is gericht  op verbetering  van 
de levenskwaliteit,  de arbeidsomstandigheden  en het 
milieu".  Daar  de verwezenlijking  van  dit doel  in hoge 
mate  van  de economische  groei  afhankelijk  is, dient 
de industriepolitiek  de optimale  voorwaarden  voor 
een kwalitatieve  verbetering  en toeneming  van  de 
economische  groei  te creëren. 
Volgens  het  Comité  moet  de industriepolitiek  wor-
den gezien  als een  algemene  opzet  van  de noodzake-
lijke  maatregelen  ter verhoging  van  het concurrentie-
vermogen  en het  kwantitatief  en kwalitatief  dyna-
misme  van  de Europese  industrie  door  de beschik-
bare produktiefactoren  rationeel  te combineren  en 
optimaal  in de volkshuishouding  aan  te wenden.  Dit 
standpunt  kwam  ook  uit het basisdocument  „Memo-
randum  inzake  de industriepolitiek"  naar  voren.  Wil 
de Commissie  echter  goede  vooruitgang  boeken,  dan 
dient  zij prioriteiten  te stellen.  Daarom  beperkt  de 
Commissie  er zich  in haar  mededeling  van  3 mei  1973 
voornamelijk  toe,  in de ontbrekende  schakels  van  een 
gemeenschappelijke  industriële  basis  voor  Europa  te 
voorzien.  Hiertoe  worden  in de mededeling  maat-
regelen  en initiatieven  genoemd  om in eerste  instantie 
de belemmeringen  op te heffen  die de uitvoering  van 
de industriepolitiek  van  de Gemeenschap  in de weg 
staan.  Wil  de Europese  Gemeenschap  zich  verder 
blijven  ontwikkelen  en willen  de hierboven  genoemde 
kwalitatieve  beleidsvoornemens  worden  geconcreti-
seerd,  dan  is het van  het grootste  belang,  een  op de 
toekomst  gerichte  technologische  ontwikkeling  in de 
industrie  te bevorderen,  de zich  in een  crisissituatie 
bevindende  industriële  ondernemingen  om te schake-
len en voor  een  zo evenwichtig  mogelijke  econo-
mische  groei  in de regio's  te zorgen. 
Deze  nauwe  samenhang  tussen  de regionale  en de 
industriepolitiek  dient  bij de uitwerking  en de ver-
wezenlijking  van de maatregelen  centraal  te staan. 
De thans  bestaande,  ten dele  bepaald  uiteenlopende 
nationale  maatregelen  van  het  sectorieel  structuur-
beleid  leiden  tot ontwrichting  van  de concurrentie, 
waardoor  een  optimale  arbeidsverdeling  in de volks-
huishouding  en een  verhoging  van  de produktiviteit 
in de industrie  in de weg  worden  gestaan.  Het Comité 
acht het daarom  noodzakelijk  dat de Lid-Staten  hun 
structuurbeleid  in communautair  verband  coördine-
(*) Publikatieblad  nr. C 59 van  11. 6. 1971,  blz.  9 e.v. ren. Hieraan  dienen  in toenemende  mate  gemeen-
schappelijk  ontworpen  maatregelen  te worden  toe-
gevoegd.  Dit mag,  zoals  de Commissie  in paragraaf  8 
terecht  opmerkt,  niet  leiden  tot een  „door  de com-
munautaire  Instellingen  gevoerd  unitair  beleid".  Even-
min mag  naar  behoud  van  verouderde  structuren 
worden  gestreefd,  maar  moeten  de  noodzakelijke 
veranderingen,  die als gevolg  van  de vooruitgang  in 
economisch  en  technisch  opzicht  steeds  sneller 
moeten  plaatsvinden,  juist  worden  vergemakkelijkt 
en bevorderd.  Als uitgangspunt  voor  een  dynamische 
ontwikkeling  van  de  industriestructuur  moet  een 
functionele  concurrentie  binnen  de Gemeenschap  en 
ten opzichte  van  derde  landen  gelden.  Mocht  dit 
omschakelings-  en  aanpassingsproces  ongunstige 
gevolgen  voor  de werkgelegenheid  hebben,  dan  die-
nen passende  sociale  maatregelen  te  worden 
genomen. 
In dit verband  acht  het  Comité  het  ongewenst,  het 
ontstaan  van  bepaalde  ondernemingsstructuren  doel-
gericht  te bevorderen.  Wil  de verdere  ontwikkeling 
harmonisch  verlopen,  dan  is een  gezond  naast  elkaar 
bestaan  van  uiteenlopende  bedrijfsgrootten  van 
groot  belang.  Daarom  acht  het  Comité  het  nood-
zakelijk  dat bij de uitvoering  van  de industriepolitiek 
in voldoende  mate  rekening  wordt  gehouden  met 
de belangen  van  de kleine  en middelgrote  onder-
nemingen. 
Voorwaarde  voor  een  dynamisch  structuurbeleid  in 
de Gemeenschap  is echter  dat in de E.E.G.  een situatie 
ontstaat  die  vergelijkbaar  is met  een  binnenlandse 
markt.  Bovendien  kunnen  Europese  ondernemings-
eenheden  en industriestructuren  pas  tot stand  komen 
wanneer  er een  uniform  investerings-  en afzetgebied 
bestaat.  Daarom  steunt  het  Comité  de Commissie 
in haar  streven,  de nog  bestaande  technische,  juri-
dische,  fiscale  en bestuurlijke  belemmeringen  van  het 
handelsverkeer  en  van  de  samenwerking  tussen 
ondernemingen  zo spoedig  mogelijk  uit de weg  te 
ruimen.  Het  Comité  is van  mening  dat  de commu-
nautaire  besluitvorming  veel  sneller  zou  kunnen  ver-
lopen  wanneer  de politieke  bereidheid  tot het vinden 
van gemeenschappelijke  oplossingen  toeneemt  en de 
Raad  vaker  overgaat  tot  het  nemen  van  meerder-
heidsbesluiten. 
Het Comité  wijst  erop  dat de verwezenlijking  van  de 
economische  en monetaire  unie  ook  een  belangrijke 
voorwaarde  in het kader  van  de industriepolitiek  is. 
Verschillen  qua  economische  structuur  en conjunc-
turele  tendensen  tussen  de Lid-Staten  alsmede  specu-
latieve  kapitaalbewegingen  leiden  tot  pariteitswijzi-
gingen,  controles  op het kapitaalverkeer  en deviezen-
controle.  Dergelijke  maatregelen  zijn  nadelig  voor 
het vrije  handelsverkeer  en zijn  op lange  termijn 
gezien  niet  met  de gemeenschappelijke  markt  verenig-
baar.  Zij  dragen  ertoe  bij  dat  op  lange  termijn 
gerichte  investeringsbesluiten  e. d. van  de Europese 
ondernemingen  niet  op de grotere  markt  worden 
Nr. Cl 15/10 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 28. 9. 74 
afgestemd.  Volgens  het  Comité  dienen  alle  deel-
nemers  er beslist  bereid  toe  te zijn  dat  bij  de ver-
wezenlijking  van  de economische  en monetaire  unie 
metterdaad  vorderingen  worden  gemaakt,  zodat  de 
Gemeenschap  volgens  plan  in 1980  de eindfase  kan 
binnentreden.  De  Afdeling  voor  economische  en 
financiële  vraagstukken  behandelt  thans  de  voor-
waarden  voor  de  totstandbrenging  van  de  econo-
mische  en monetaire  unie. 
B. BIJZONDERE  OPMERKINGEN 
I. Opheffing  van  de technische 
handelsbelemmeringen 
De tussen  de  Lid-Staten  uiteenlopende  rechtsvoor-
schriften  en normen  bemoeilijken  het  handelsverkeer 
en de concurrentie.  Het  opheffen  van  deze  belem-
meringen  is een  van  de  belangrijkste  voorwaarden 
voor  het  ontstaan  van  een  interne  markt  in de 
Gemeenschap.  Het  Comité  vindt  het  daarom  gewenst 
dat de  werkzaamheden  ter  opheffing  van  de  juri-
dische  en technische  handelsbelemmeringen  in een 
sneller  tempo  worden  voortgezet.  In dit  verband 
verwijst  het  naar  zijn  adviezen  inzake  het  Algemeen 
Programma  ter opheffing  van  de technische  handels-
belemmeringen  en  inzake  het Aanvullend  Programma. 
Het stemt  het  Comité  tot  voldoening  dat  de Com-
missie  bij de afschaffing  van  de technische  handels-
belemmeringen  de  bevolking  en het  milieu  in be-
scherming  wil  nemen.  Wel  is het  van  mening  dat  de 
consument  moet  worden  beschermd  tegen  misleiding 
en bedrog.  De  consumenten  dienen  intensiever  bij 
de werkzaamheden  ter afschaffing  van  de technische 
handelsbelemmeringen  te  worden  betrokken.  Een 
eerste  aanzet  hiertoe  kan  het  bij de Commissie  inge-
stelde  consumentenbureau  vormen. 
Het Comité  wijst  de Commissie  erop  dat  in het  in 
de bijlage  bij de mededeling  opgenomen  tijdschema 
voor  de opheffing  van  de technische  handelsbelem-
meringen  enkele  levensmiddelenrichtlijnen  ont-
breken. 
Paragraaf  12 
Het streven  van  de Commissie,  een  eventuele  beper-
king  van  het  aan  de consument  aangeboden  goede-
renassortiment  als  gevolg  van  de opheffing  van  de 
technische  belemmeringen  tegen  te gaan,  verdient  lof. 
In elk  geval  is het  gewenst  dat  de Commissie  met 
alle betrokkenen  — industrie,  handel,  ambacht  en 
consumenten  — de noodzakelijke  en mogelijke  rege-
lingen  bespreekt.  De  consument  dient  bij  de ophef-
fing van  de technische  belemmeringen  van  het  han-delsverkeer  tussen  de Lid-Staten  ook  werkelijk  baat 
te hebben.  In overeenstemming  met  dit consumenten-
belang  is het  streven,  voor  bepaalde  produkten  ge-
meenschappelijke  normen  vast  te stellen,  op grond 
waarvan  de consument  een  beter  inzicht  in de markt 
wordt  verschaft  en ook  in het  produktiestadium  de 
kosten  kunnen  worden  teruggedrongen. 
Het Comité  is het eens  met  het  streven  van  de Com-
missie,  de belangrijkste  technische  handelsbelemme-
ringen  in de komende  vijf  jaar  af te schaffen.  Gezien 
de tot  dusverre  opgedane  ervaring  vraagt  het  zich 
echter  af of de in de bijlagen  2 tot en met  7 genoemde 
termijnen  alleen  al met  het  oog  op de grote  omvang 
en de technische  moeilijkheden  wel  kunnen  worden 
aangehouden.  In elk  geval  moet  aan  eenvoudige 
harmonisatievormen  worden  gedacht  die  eventueel 
kunnen  worden  aangepast;  ook  al daarom  dienen 
de richtlijnen  alleen  het  object  van  de bescherming 
en de basiseisen  te noemen,  terwijl  de details  b. v. 
door  middel  van  verwijzing  naar  de normen  door 
de hiervoor  bevoegde  autonome  organen  kunnen 
worden  vastgesteld. 
Paragraaf  14 
Het Comité  acht  het  zinvol  dat  de Commissie  priori-
teit wil  geven  aan  de richtlijnen  die  niet  veel  tech-
nische  moeilijkheden  doen  rijzen  of op minder  poli-
tieke  bezwaren  stuiten. 
Paragraaf  15 
Het Comité  heeft  geen  principieel  bezwaar  tegen  de 
procedure  die  bekend  staat  onder  de naam  „aanpas-
sing aan  de vooruitgang  van  de techniek."  Wel  merkt 
het ten  aanzien  van  de  hoge  kosten  en  de  grote 
personeelsbehoefte  van  de  daartoe  vereiste  comités 
op dat  de Commissie  in sterkere  mate  op de bevin-
dingen  van  de  Europese  normalisatie-organisaties 
'dient  af te gaan.  Ten  aanzien  van  de raadpleging  van 
de betrokken  beroepskringen  bij  de uitwerking  van 
de vereiste  aanpassingsmaatregelen  wordt  verwezen 
naar  de opmerkingen  die  het  Comité  in zijn  adviezen 
(4) inzake  het  Algemeen  Programma  tot  opheffing 
van de technische  belemmeringen  en het  Aanvullend 
Programma  heeft  neergelegd.  In de hiervoor  geschikte 
gevallen  dient  de Commissie,  zoals  reeds  in  het 
richtlijnvoorstel  betreffende  laagspanning  is geschied, 
naar  de normen  te verwijzen  (zie  ook  de opmerking 
betreffende  par.  12). 
Paragraaf  16 
Het Comité  neemt  kennis  van  het  voorstel  van  de 
Commissie,  een  jaarlijks  rapport  in te dienen  over 
(1) Zie  PB  nr. C 132  van  6. 12.  1968  resp.  PB  nr. C 131 
van 13.  12.  1972. 
28. 9. 74 Publikatieblad  van  dc Europese  Gemeenschappen Nr. C 115/11 
de wijzigingen  en uitbreidingen  van  het  oorspronke-
lijke  tijdschema  van  het  Algemeen  Programma  en de 
aanvulling  hierop.  Daarbij  adviseert  het  na te gaan 
of aan  het  jaarlijks  rapport  wellicht  verdere  nuttige 
documentatie  zou  kunnen  worden  toegevoegd;  hierbij 
zou b. v. kunnen  worden  gedacht  aan  een  jaarlijks 
overzicht  in alle  officiële  talen  van  de Gemeenschap 
over  de stand  van  de werkzaamheden  inzake  richt-
lijnen  (goedgekeurde  richtlijnen  met  vermelding  van 
de datum  van  publikatie  en de plaats;  nog  niet  vast-
gestelde  richtlijnen  met  vermelding  van  aanvullende 
details,  zoals  b. v. de nog  te doorlopen  procedure-
stadia  tot de goedkeuring  enz.).  Vooral  dient  te wor-
den aangegeven  of en in hoeverre  de afzonderlijke 
Lid-Staten  de nationale  aanpassingsmaatregelen  over-
eenkomstig  de aangegeven  data  en de richtlijnen  heb-
ben genomen. 
Paragraaf  17 
Het is van  belang  dat  alle  belemmeringen  van  het 
vrije  verkeer  van  farmaceutische  produkten  tussen 
de Lid-Staten  zo spoedig  mogelijk  uit de weg  worden 
geruimd.  Het  Comité  wijst  er in dit verband  op dat 
het vrije  verkeer  van  goederen  ook  in andere  sectoren 
nog geen  feit  is. 
II. De geleidelijke  en daadwerkelijke  openstelling  van 
de overheids-  en  semi-overheidsopdrachten 
in de Gemeenschap 
Het Comité  is het  eens  met  het  streven,  de markten 
voor  overheidsopdrachten  tussen  de Lid-Staten  gelei-
delijk  open  te stellen  en toegankelijk  te maken.  Con-
creet  betekent  dit dat  de ondernemingen  uit de Lid-
Staten  in de gehele  Gemeenschap  onbelemmerd  .toe-
gang  tot de overheidsopdrachten  zullen  krijgen  en dat 
bepaalde  uniforme  regels  voor  de procedures  voor 
het toewijzen  van  overheidsopdrachten  worden  op-
gesteld.  In de bouwnijverheid  is dit  reeds  door  de 
coördinatierichtlijn  gebeurd,  terwijl  een  richtlijn 
betreffende  overheidsopdrachten  voor  leveringen  nog 
op zich  laat  wachten.  Het  Comité  is van  mening  dat 
de coördinatierichtlijn  betreffende  overheidsopdrach-
ten voor  leveringen  zo  spoedig  mogelijk  dient  te 
worden  vastgesteld,  waarbij  rekening  zou  moeten 
worden  gehouden  met  zijn  suggesties.  Tegelijkertijd 
moet  meer  spoed  worden  gezet  achter  de harmoni-
satie  van  de  nationale  systemen  voor  normen  en 
technische  voorschriften.  De  toewijzingsprocedures 
kunnen  nog  verder  worden  gestandaardiseerd  op 
grond  van  de bij de coördinatie  opgedane  ervaring. 
Het Comité  is het  met  de Commissie  eens  dat  afge-
zien van  de nog  ontbrekende  wetsvoorschriften  ook 
nóg een  reeks  belemmeringen  van  psychologische  en 
historische  aard  verhinderen  dat  de  markten  voor 
overheidsopdrachten  werkelijk  worden  opengesteld. 
De Commissie  mag  het  effect  van  de reeds  uitge-voerde  of  voorgenomen  wetgevende  maatregelen 
niet onderschatten.  Daarnaast  is het  echter  ook  van 
belang,  de psychologische  en historische  belemmerin-
gen uit de weg  te ruimen,  zodat  ook  voor  de over-
heidsopdrachten  een  interne  markt  tot  stand  kan 
worden  gebracht.  Dit  is wellicht  mogelijk  wanneer 
alle Lid-Staten  niet  alleen  maar  steeds  weer  aan  hun 
politieke  bereidheid  tot  de  opbouw  van  Europa 
herinneren  maar  deze  ook  in praktische  daden  om-
zetten  waardoor  het  integratieproces  kan  voort-
schrijden. 
Aan de ontoereikende  uitwisseling  van  goederen  en' 
diensten  in de overheidssector  ligt  naast  de bestuur-
lijke  bijzonderheden  ook  het  verschijnsel  ten  grond-
slag dat  de Regeringen  van  de Lid-Staten  de over-
heidsopdrachten  dikwijls  als instrument  van  het  hun 
nationaal  conjunctuur-  en structuurbeleid  hanteren. 
Zolang  in de  Gemeenschap  te dien  aanzien  geen 
uniforme  economische  politiek  wordt  gevoerd,  ont-
breekt  het  aan  wederkerigheid  en daarmee  ook  aan 
integratiemogelijkheden. 
Een belangrijke  voorwaarde  voor  de integratie  van 
de markten  voor  overheidsopdrachten  is dat  het  aan-
bod werkelijk  vergelijkbaar  is. De  grotendeels  nog 
ontbrekende  harmonisatie  van  de  belastingen,  de 
techniek  en het recht  alsmede  het  feit  dat de nationale 
overheidssubsidies  voor  onderzoek  en ontwikkeling 
uiteenlopen  leiden  ertoe  dat  de  concurrerende 
inschrijvers  uit  binnen-  en buitenland  onderling  af-
wijkende  en dus  niet  altijd  vergelijkbare  calculatie-
methoden  toepassen.  Wordt  de toewijzing  van  over-
heidsopdrachten  werkelijk  geliberaliseerd,  dan  zou 
ook beter  gebruik  kunnen  worden  gemaakt  van  de 
vooruitgang  van  de techniek. 
Het Comité  is van  oordeel  dat  bij  de liberalisering 
van de overheidsopdrachten,  de coördinatie  van  de 
toewijzingsprocedures  en de hiertoe  vereiste  harmo-
nisatie  van  de belastingen  en de nationale  systemen 
voor  normen  en technische  voorschriften  moet  wor-
den gestreefd  naar  een  zo groot  mogelijke  vereen-
voudiging,  waardoor  de kleine  en middelgrote  onder-
nemingen  gemakkelijker  toegang  tot deze  opdrachten 
kunnen  krijgen. 
Het Comité  acht  het  noodzakelijk  dat  eventuele 
negatieve  gevolgen  van  de liberalisering  van  de toe-
wijzing  van  overheidsopdrachten  voor  de  werkge-
legenheid  door  passende  maatregelen  met  spoed 
worden  gecorrigeerd. 
Paragraaf  19 
Het Comité  is met  de Commissie  van  mening  dat 
de openstelling  van  de  markten  voor  overheidsop-
drachten  in sommige  sectoren  tot  kostenbesparing 
door  schaalvergroting  kan  leiden.  Produktie  in grote 
series  is overigens  thans  reeds  in  ondernemingen 
Nr. C 115/12 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 28. 9. 74 
mogelijk,  in het  bijzonder  wanneer  deze  behalve  aan 
het eigen  land  ook  aan  derde  landen  leveren. 
Schaalvergroting  kan  ongetwijfeld  bepaalde  voordelen 
op het  gebied  van  de bedrijfsvoering  bieden.  Is zulks 
in technisch  opzicht  te verwezenlijken  en economisch 
verantwoord,  dan  moet  bij  de openbare  aanbeste-
dingen  ook  de mogelijkheid  tot opdeling  in deelop-
drachten  en overneming  van  de bij de toewijzing  vast 
te stellen  prijzen  worden  geboden,  zodat  kleine  en 
middelgrote  ondernemingen  in staat  zijn  hierop  in 
te schrijven.  Liberalisering  en harmonisatie  in het 
vlak  van  overheidsopdrachten  mag  niet  tot  gevolg 
hebben  dat  aan  speciale  bestellingen  waarmee  juist 
kleine  en middelgrote  ondernemingen  in de behoeften 
van de markt  voorzien,  niet  meer  kan  worden  vol-
daan. 
Paragraaf  20 
Het Comité  zou  gaarne  vernemen,  op welke  juri-
dische  grondslag  de Commissie  haar  „zijdelingse  en 
aanvullende  acties"  zou  willen  baseren. 
Paragraaf  21 
Het Comité  verzoekt  de Commissie  aan  te geven  of 
en in hoeverre  de drie  reeds  vastgestelde  richtlijnen 
betreffende  de toewijzing  van  overheidsopdrachten 
in de afzonderlijke  Lid-Staten  zijn  uitgevoerd: 
„Richtlijn  van  de Raad  van  26 juli  1971  betreffende 
de opheffing  van  de beperkingen  van  het  vrij  ver-
richten  van  diensten  op het  gebied  van  overheids-
opdrachten  voor  de uitvoering  van  werken  en van 
de gunning  van  overheidsopdrachten  voor  de uit-
voering  van  werken  door  bemiddeling  van  agent-
schappen  of filialen"; 
„Richtlijn  van  de Raad  van  26 juli  1971  betreffende 
de coördinatie  van  de procedures  voor  het  plaatsen 
van overheidsopdrachten  voor  de  uitvoering  van 
werken"; 
„Richtlijn  van  de Commissie  van  17 december  1969 
betreffende  de leveringen  aan  de staat,  aan  zijn  terri-
toriale  lichamen  en aan  andere  publiekrechtelijke 
rechtspersonen". 
Paragraaf  22 
Het „Voorstel  voor  een  richtlijn  van  de Raad  betref-
fende  de coördinatie  van  de  procedures  voor  het 
plaatsen  van  overheidsopdrachten  voor  leveringen", 
een aanvulling  op  de  liberaliseringsrichtlijn,  bevat 
bepalingen  die  grotendeels  parallel  lopen  met  de 
coördinatierichtlijn  betreffende  overheidsopdrachten 
voor  werken.  Het  Comité  spreekt  daarom  de hoop 
uit dat  het  voorstel  vóór  het  einde  van  dit jaar  door 
de Raad  wordt  goedgekeurd. Paragraaf  23 
Het Comité  is van  mening  dat  er, wanneer  de semi-
overheidsopdrachten  — die  soms  een  forse  omvang 
bereiken  — volledig  bij de overheidsopdrachten  wor-
den ingedeeld,  alleen  al grote  moeilijkheden  zouden 
kunnen  ontstaan  omdat  dit  ondernemingstype  in de 
Lid-Staten  dikwijls  een  uiteenlopende  rechtspositie 
heeft.  De  Commissie  heeft  echter  reeds  eerder  bij-
zondere  richtlijnen  voor  de openbare  vervoerbedrij-
ven en de openbare  bedrijven  voor  energie-  en water-
voorziening  aangekondigd.  Het  Comité  verzoekt  de 
Commissie  deze  aanvullende  richtlijnen  spoedig  voor 
te leggen,  waaronder  een  groot  aantal  opdrachtge-
vende  semi-overheidsbedrijven  zouden  vallen.  Op 
grond  van  de bij de uitwerking  en de toepassing  van 
deze  richtlijnen  opgedane  kennis  en ervaring  zou  op 
een later  tijdstip  gemakkelijker  algemeen  kunnen 
worden  ingegaan  op de overheidsbedrijven  en de met 
diensten  van  algemeen  economisch  belang  belaste 
ondernemingen. 
Paragraaf  25 
Volgens  het  Comité  dient  de Commissie  in de eerste 
plaats  de reeds  bij  de coördinatierichtlijnen  opge-
richte  of geplande  raadgevende  comités  te activeren. 
Er bestaan  reeds  op ruime  schaal  contacten  tussen 
de verstrekkers  van  overheidsopdrachten  en de parti-
culiere  ondernemingen.  Wanneer  de Commissie  aan 
de hand  van  de bestaande  richtlijnen  de discriminatie 
van buitenlandse  inschrijvers  opheft,  zullen  deze 
contacten  ook  in het  intracommunautaire  econo-
mische  verkeer  automatisch  worden  versterkt.  Het 
Comité  heeft  bezwaar  tegen  het eventuele  voornemen, 
een „supranationaal  agentschap"  voor  overheidsop-
drachten  in het leven  te roepen. 
Paragraaf  27 
Het Comité  steunt  het  voorstel  van  de Commissie, 
passende  instrumenten  te ontwerpen  met  behulp 
waarvan  nauwkeurige  statistische  gegevens  en niet 
slechts  schattingen  over  de toegankelijkheid  van  de 
markten  voor  overheidsopdrachten  mogelijk  zijn. 
Paragraaf  28 
De internationale  samenwerking  op gebieden  van 
direct  gemeenschappelijk  belang,  in het  bijzonder 
spoorwegen  en telecommunicatie,  is thans  reeds  zeer 
intensief.  In de talrijke  bestaande  instellingen  werken 
ten dele  ook  landen  buiten  de Europese  Gemeen-
schap  mee.  Het  is zinvol  dat  ook  de  Commissie 
streeft  naar  -coördinatie  van  de verschillende  natio-
nale en internationale  activiteiten.  Uit  de reeds  in 
verschillende  internationale  organisaties  opgedane 
ervaring  blijkt  dat  grondige  specialistische  studies 
28. 9. 74 Publikatieblaa  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 115/13 
over de bestaande  technische  integratiemogelijkheden 
doeltreffender  zijn dan theoretische  doeleinden. 
In samenhang  met  de overheidsdiensten  wordt  ge-
sproken  van  de oprichting  van  „gemeenschappelijke 
ondernemingen".  De  Commissie  geeft  echter  niet 
aan, welke  rechtsvorm  en interne  structuur  deze 
ondernemingen  zouden  krijgen. 
III. Het  stimuleren  van concurrentiële  ondernemingen 
op Europese  schaal 
Het Comité  heeft  lof voor  het streven  van  de Com-
missie,  de nog  resterende  juridische  en fiscale  factoren 
die het ontstaan  van Europese  ondernemingseenheden 
in de weg  staan  zo snel  mogelijk  te ontmantelen.  Het 
wijst  in dit verband  nog  eens  op zijn  standpunt  dat 
het besluit  t.a.v.  de bedrijfsgrootte  en -structuur  bin-
nen de door  de wetgeving  toegestane  speelruimte  aan 
iedere  onderneming  moet  worden  overgelaten.  Maat-
regelen  ter opheffing  van  concentratiebelemmeringen 
moeten  door  passende  maatregelen  ter bevordering 
van de concurrentie  worden  begeleid. 
Paragraaf  29 
Het Comité  stemt  in met  de constatering  van  de 
Commissie  dat zij het creëren  van  optimale  algemene 
voorwaarden  voor  het ontstaan  van  Europese  onder-
nemingseenheden  vergezeld  wil doen  gaan  van  stren-
gere maatregelen  ter bestrijding  van  kartels  en van 
pogingen  om  misbruik  van  machtsposities  tegen  te 
gaan. 
Het Comité  is van  oordeel  dat de kracht  en de doel-
treffendheid  van  de concurrentie  afhankelijk  kunnen 
zijn van  de vraag  of de ondernemingen  een  multi-
nationaal  karakter  hebben;  dit is echter  niet  altijd 
het geval.  De doeltreffendheid  van  de concurrentie 
— of dit nu tussen  nationale  of multinationale  onder-
nemingen  is — is in doorslaggevende  mate  afhanke-
lijk van  de vraag  of een  echte  gemeenschappelijke 
markt  met  vrij  verkeer  van  goederen,  personen  en 
kapitaal  tot stand  komt. 
Paragraaf  30 
Het Comité  is van  mening  dat  op communautair 
niveau  voor  doeltreffende  bescherming  tegen  concen-
tratiebewegingen  moet  worden  gezorgd  indien  deze 
een functionele  concurrentie  in de weg  staan. 
Op de wijze  waarop  dit  moet  geschieden  zal  het 
Comité  tijdens  het  beraad  over  het  „Voorstel  voor 
een verordening  betreffende  de controle  op concen-
traties  van ondernemingen"  ingaan. Concentraties  kunnen  en moeten  tot  structuurver-
beteringen  leiden,  die in het belang  zijn  van de volks-
huishouding  en van  de werknemers.  Het  is echter 
ook mogelijk  dat herstructurering  aanvankelijk  nega-
tieve  gevolgen  voor  het in het betreffende  bedrijf  zelf 
werkzame  personeel  heeft,  b.v.  wanneer  het  bedrijf 
geheel  of gedeeltelijk  moet  worden  gesloten.  Deze 
problemen  verdienen  de bijzondere  aandacht  van  de 
Commissie.  Bij Direetoraat-general  V van  de Com-
missie  is reeds  enige  tijd  geleden  een  groep  regerings-
deskundigen  ingesteld  die deze  problemen  bestudeert. 
Paragraaf  32 
Het Comité  zou  gaarne  vernemen  wat  de Commissie 
precies  onder  „aanpassing  van  het  vennootschaps-
recht"  verstaat.  In artikel  54, lid 3, sub  g) van  het 
E.E.G.-Verdrag  is slechts  van  coördinatie  van  het 
vennootschapsrecht  sprake. 
Paragraaf  34 
Het Comité  stemt  in met  het  streven  van  de Com-
missie,  meer  spoed  te zetten  achter  de harmonisatie 
van het vennootschapsrecht.  Inzake  de richtlijnvoor-
stellen  betreffende  de oprichting,  het kapitaal  en de 
fusie  van  de vennootschappen  alsmede  de jaarreke-
ning  van  kapitaalvennootschappen  heeft  het  zich 
reeds  uitgesproken.  Het  advies  inzake  de richtlijn 
betreffende  de  structuur  van  vennootschappen 
is thans  in voorbereiding. 
Het Comité  is van  mening  dat  de harmonisatie  van 
het recht  betreffende  vennootschappen  met  beperkte 
aansprakelijkheid  en coöperatieve  verenigingen  prio-
riteit  moet  krijgen. 
Daarbij  dient  erop  te worden  gelet  dat bij de coördi-
natie  van  deze  rechtsfiguren  met  de bijzondere  positie 
van de kleine  en middelgrote  ondernemingen  reke-
ning wordt  gehouden  en dat  de oprichting  en het 
bestaan  van  deze  ondernemingen  niet  wordt  bemoei-. 
lijkt. 
Paragraaf  35 
Verwijzend  naar  zijn  in oktober  1972  (1) uitgebrachte 
advies  spreekt  het Comité  zich  uit voor  een  zo snel 
mogelijk  besluit  van  de Raad  over  een  statuut  voor 
een Europese  naamloze  vennootschap.  Zou  de Com-
missie  haar  zienswijze  dienaangaande  wijzigen,  dan 
dient  het  Comité  opnieuw  te worden  geraadpleegd. 
Aldus  krijgen  ook  de vertegenwoordigers  uit de drie 
„nieuwe"  Lid-Staten  gelegenheid,  hun  standpunt  in-
zake  deze  problematiek  te bepalen. 
(x) Zie  PB nr. C 131  van  13. 12. 1972,  blz.  32 e.v. 
Nr. C 115/14 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 28. 9. 74 
Overigens  spreekt  het  Comité  zich  uit  voor  oprich-
ting van  een  andere,  specifiek  communautaire  onder-
nemingsvorm  die  is afgestemd  op de behoeften  van 
kleine  en middelgrote  ondernemingen. 
Paragraaf  36 
De Commissie  is van  mening  dat  de medewerking 
van de werknemers  bij de Europese  economische  en 
sociale  structuur  in wording  van  de grootste  beteke-
nis is. Het  Comité  is er voorstander  van  dat  de werk-
nemer  wordt  geïnformeerd  over  de  werkingswijze 
en de ontwikkeling  van  de onderneming  en,  volgens 
passende  formules,  een  aandeel  krijgt  in de besluit-
vorming;  de  wijze  waarop  dit  moet  geschieden  is 
mede  afhankelijk  van  de grootte  en de structuur  van 
de in aanmerking  komende  ondernemingen.  In dit 
verband  wijst  het  Comité  op de opmerkingen  dien-
aangaande  in zijn  advies  van  oktober  1972  (J) betref-
fende  het  statuut  voor  de Europese  naamloze  ven-
nootschap  en op het  feit  dat  het  thans  een  advies 
inzake  de  vijfde  richtlijn  tot  coördinatie  van  het 
vennootschapsrecht  opstelt. 
Paragraaf  38 
Het Comité  wijst  met  nadruk  op  de juridische  en 
praktische  bezwaren  die  het  in zijn  advies  (2) inzake 
de uitbreiding  van  het  statuut  van  gemeenschappe-
lijke  onderneming  tot  niet-nucleaire  gebieden  naar 
voren  heeft  gebracht,  alhoewel  het  heeft  ingestemd 
met het doel  dat de Commissie  voor  ogen  stond. 
Het is de vraag  of het  niet  gewenst  zou  zijn,  op het 
gebied  van  het  vennootschapsrecht  en de harmoni-
satie  hiervan  eens  de doelstellingen  definitief  te om-
schrijven.  Wanneer  steeds  wordt  gesproken  over 
nieuwe  rechtsvormen  voor  de samenwerking  tussen 
ondernemingen,  gaat  het  gevaar  van  verwarring 
dreigen.  Naast  het  traditionele  vennootschapsrecht 
en de  harmonisatie  hiervan  en  naast  het  nieuwe 
Europese  vennootschapsrecht  dient  nog  een  speciale 
rechtsvorm  voor  tijdelijke  samenwerking  tussen 
ondernemingen  met  een  bepaald  oogmerk  ter beschik-
king  te worden  gesteld  en hiervoor  een  passend 
statuut  te worden  ontworpen. 
Paragraaf  39 
Het Comité  is voorstander  van  een  zo spoedig  moge-
lijke  ratificatie  van  de procedure  voor  de afgifte  van 
Europese  octrooien  en de invoering  van  een  E.E.G.-
octrooi,  hetgeen  een  belangrijke  taakverlichting  voor 
de ondernemingen  betekent. Het Comité  pleit  ook  voor  een  zo spoedig  mogelijke 
goedkeuring  van  de al sinds  vrij  lange  tijd  hangende 
overeenkomst  over  internationale  fusies  van  onder-
nemingen  en voor  een  zo spoedig  mogelijke  ratificatie 
hiervan. 
Paragraaf  40 
Het Comité  deelt  de opvatting  van  de Commissie  dat 
de fiscale  belemmeringen  de  herstructurering  van 
ondernemingen  over  de grenzen  heen  zeer  in de weg 
staan  en zo spoedig  mogelijk  moeten  worden  opge-
heven. 
Paragraaf  41 
Het Comité  spreekt  de wens  uit dat  het  kapitaalver-
keer  binnen  de  E.E.G.  zo spoedig  mogelijk  wordt 
geliberaliseerd.  In een  eerste  fase  zou  alleen  nog  maar 
het kapitaalverkeer  met  derde  landen  moeten  worden 
gecontroleerd.  Naarmate  de economische  en mone-
taire  unie  voortschrijdt,  hetgeen  zo  snel  mogelijk 
dient  te geschieden,  moet  naar  verdere  liberalisering 
worden  gestreefd. 
Paragraaf  42 
Het Comité  stemt  ermee  in dat  de  Commissie  de 
problemen  van  de  kleine  en middelgrote  onderne-
mingen  met  de industriepolitiek  in verband  brengt. 
Naar  zijn  mening  dient  ook  op  andere  gebieden 
(b.v.  overheidsopdrachten)  sterker  met  de belangen 
van deze  ondernemingen  rekening  te worden  gehou-
den,  o.m.  door  de mogelijkheid  tot  deelneming  aan 
communautaire  ontwikkelingscontracten  (3) te bie-
den.  De  financiële  middelen  dienen  aan  dit  streven 
te worden  aangepast. 
De Commissie  heeft  onlangs  een  bureau  ter  bevor-
dering  van  de samenwerking  tussen  bedrijven  inge-
steld.  Wanneer  dit  bureau  de  startfase  achter  zich 
heeft,  is het  interessant,  naast  cijfermateriaal  ook  ge-
gevens  over  de resultaten  van  dit bureau  te verkrijgen. 
Bijvoorbeeld  op  toeleveringsgebied  wordt  op  grote 
schaal  tussen  bedrijven  van  allerlei  grootten  samen-
gewerkt.  Daarom  moet  worden  nagegaan  of  het 
bevorderen  van  de toeleveringsindustrie  niet  aan  het 
taakgebied  van  dit  samenwerkingsbureau  kan  wor-
den toegevoegd.  Dit  bureau  schijnt  bijzonder  geschikt 
te zijn  voor  het  bevorderen  van  de  toeleverings-
industrie.  Daarom  dient  zijn  taakstelling  in dit  op-
zicht  te worden  uitgebreid. 
Paragraaf  44 
Het Comité  gaat  in principe  akkoord  met  het  voor-
nemen,  de instelling  van  een  mechanisme  voor  de 
(J) Zie  PB nr. C 131  van  13. 12. 1972,  blz.  15 e.v 
(2) Zie  PB nr. C 131  van  13. 12. 1972,  blz.  32 e.v. (3) Advies  Comité  zie PB nr. C 69 van  28. 8. 1973. 
28. 9. 74 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 115/15 
financiering  door  risicodragend  kapitaal  te bevorde-
ren, daar  de kleine  en middelgrote  ondernemingen 
door  de betrekkelijk  geringe  omvang  van  het  eigen-
kapitaal  met  aanzienlijke  moeilijkheden  worden 
geconfronteerd.  Voordat  echter  uitvoerig  op  deze 
kwestie  kan  worden  ingegaan,  dienen  nadere  inlich-
tingen  over  doel  en werkwijze  te worden  ontvangen. 
IV. De  sectoren  met  speciale  problemen:  technolo-
gische  geavanceerde  industrieën  en  industriële 
bedrijven  die  in moeilijkheden  verkeren 
Het Comité  bevestigt  nog  eens  zijn  mening  dat  een 
functionele  concurrentie  een  fundamentele  voor-
waarde  voor  een  dynamische  aanpassing  en  ver-
nieuwing  van  de industriestructuur  vormt.  Ter  voor-
koming  van  eventuele  concurrentiedistorsies  moeten 
de nationale  maatregelen  zo spoedig  mogelijk  worden 
gecoördineerd.  Mocht  een  doeltreffende  concurrentie 
in de Gemeenschap  b.v.  om  technische  redenen  niet 
mogelijk  zijn  of wordt  hier  in verband  met  de conti-
nuïteit  van  de  grondstoffenvoorziening  niet  naar 
gestreefd,  dan  dient  een  gemeenschappelijke  opzet 
voor  de voorgestelde  maatregelen  te worden  gevon-
den.  Daarbij  acht  het  Comité  de bevordering  van  de 
technologische  ontwikkeling  van  bijzondere  be-
tekenis. 
Aan de  andere  kant  mag  de  industriepolitiek  niet 
slechts  crisissituaties  verhelpen,  maar  moet  ernaar 
worden  gestreefd  crisissituaties  tijdig  te voorkomen. 
Hierbij  moet  worden  gelet  op de in paragraaf  4 ge-
noemde  doelstellingen:  verbetering  van  de  levens-
kwaliteit,  de arbeidsomstandigheden  en het milieu. 
Het Economisch  en  Sociaal  Comité  bereidt  thans 
een studie  voor  over  de situatie  van  het  midden-  en 
kleinbedrijf.  Wanneer  deze  studie  is voltooid,  dienen 
de hierin  neergelegde  conclusies  en verlangens  in het 
programma  voor  industrieel  en technologisch  beleid 
te worden  overgenomen. 
Paragraaf  46 
Het Comité  is van  mening  dat  een  betere  voorlich-
ting van  de ondernemers  over  de voor  hun  investe-
ringsbeslissingen  relevante  factoren  de  doorzichtig-
heid  van  de markt  ten  goede  zou  komen.  Het  heeft 
echter  principieel  bezwaar  tegen  bekendmaking  van 
investeringsprojecten.  Een  dergelijke  procedure  zou 
weliswaar  voor  de individuele  onderneming  interes-
sant kunnen  zijn,  maar  hierin  schuilt  ook  het  gevaar 
dat de sturende  functie  van  de markt  wordt  uitge-
schakeld,  speciaal  wanneer  zulks  tot investeringsplan-
ning  leidt.  Daarom  is het  Comité  het  eens  met  de 
constatering  van  de Commissie  dat  „concurrentie  en 
vrijheid  van  beslissing  van  de desbetreffende  bedrij-
ven moet  worden  gewaarborgd". Paragraaf  47 
Het Comité  merkt  op  dat  het  gemeenschappelijk 
handelsbeleid  voor  de Europese  ondernemingen  die 
op markten  van  derde  landen  actief  zijn  dezelfde 
concurrentievoorwaarden  moet  scheppen. 
Paragraaf  50 
Het Comité  onderstreept  de noodzaak  van  coördi-
natie  van  het  sectorieel  structuurbeleid  van  de Lid-
Staten.  Uiteenlopende  maatregelen  te dien  aanzien 
leiden  tot  concurrentiedistorsies  die  een  zinvolle  ar-
beidsverdeling  en een  hoge  produktiviteit  in de indu-
strie  in de weg  staan. 
Paragraaf  SI 
Er wordt  op  gewezen  dat  de  voorstellen  van  de 
Commissie  ten  aanzien  van  afzonderlijke  bedrijfstak-
ken voor  de in het  Comité  vertegenwoordigde  be-
roepsgroepen  van  bijzondere  betekenis  zijn.  De voor 
industrievraagstukken  bevoegde  Afdeling  stelt  er daar-
om prijs  op dat  deze  voorstellen  aan  haar  worden 
voorgelegd,  zodat  zij  kan  nagaan  welke  moeilijk-
heden  zich  in de diverse  bedrijfstakken  voordoen.  In 
dit verband  is de kwestie  van  de bevoegdheden  der 
communautaire  instanties  van  bijzondere  betekenis. 
Overigens  * is het  Comité  van  mening  dat  de  op-
heffing  van  de technische  belemmeringen  in de door 
de Commissie  genoemde  sectoren  van  groot  gewicht 
is. 
V. Samenhang  tussen  industriebeleid  en  andere 
doelstellingen  van  de Gemeenschap 
De industriepolitiek  kan  volgens  het  Comité  niet  als 
beleid  op zich  worden  beschouwd  en gevoerd,  maar 
is in feite  een  onderdeel  van  de  algemene  econo-
mische  politiek.  De  opzet  van  de  industriepolitiek 
moet  op de doelstellingen  van  andere  beleidsvormen, 
in het  bijzonder  het  regionaal  (met  inbegrip  van  het 
toerisme),  het  sociaal,  landbouw-,  concurrentie-, 
handels-  en ontwikkelingsbeleid  zijn  afgestemd. 
Het Comité  wijst  er in dit  verband  op  dat  goede 
vorderingen  bij het  regionaal  beleid  van  de Gemeen-
schap  voor  de verdere  ontwikkeling  van  de Gemeen-
schap  van  essentiële  betekenis  zijn.  De  bestaande 
regionale  verschillen  zijn  een  voedingsbodem  voor 
grote  migratiebewegingen  die  volkshuishouding  en 
samenleving  grote  bedragen  kosten  die  moeten  wor-
den opgeteld  bij  de kosten  die  moeten  worden  toe-
geschreven  aan  de overbevolking  van  industrieel  be-
ter ontwikkelde  regio's.  Daarom  moet  de industrie-
politiek  worden  afgestemd  op de doelstellingen  en 
Nr. C 115/16 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 28. 9. 74 
maatregelen  van  het gemeenschappelijk  regionaal  be-
leid, zodat  de migratiebewegingen  in de Gemeen-
schap  door  economische  ontwikkeling  van  de rand-
gebieden  en een  verbetering  van  de leefomstandig-
heden  ook  in de industriegebieden  op korte  termijn 
tot een  verantwoord  niveau  kunnen  worden  terug-
gebracht.  Daarbij  moet  er echter  op worden  gelet 
dat het  creëren  van  nieuwe  werkgelegenheid  niet 
tot het ontstaan  of het behoud  van  verouderde  struc-
turen  leidt. 
Paragraaf  53 
Het Comité  is met  de Commissie  van  mening  dat 
de sociale  situatie  in de door  belangrijke  omschake-
lingen  gekenmerkte  sectoren  voortdurend  in het oog 
moet  worden  gehouden,  om  te bereiken  dat  de ab-
soluut  noodzakelijke  veranderingen  onder  sociaal 
aanvaardbare  omstandigheden  plaatsvinden. Het Comité  stemt  in met  het  streven  van  de Com-
missie  naar  vergroting  van  de doorzichtigheid  van 
de arbeidsmarkt.  Hiervoor  is vereist  dat de nationalè 
statistieken  en  scholingsniveaus  kunnen  worden 
vergeleken. 
Paragraaf  56 
Het Economisch  en Sociaal  Comité  zal  inzake  het 
voorstel  van  de Commissie  tot invoering  van  een  ge-
meenschappelijk  garantiesysteem  voor  particuliere 
investeringen  in derde  landen  afzonderlijk  advies  uit-
brengen. 
Gedaan  te Straatsburg,  29 november  1973. 
De Voorzitter 
van het Economisch  en Sociaal  Comité 
A. LAPPAS 
BIJLAGE 
bij het Advies  van  het Economisch  en Sociaal  Comité 
Het volgende  wijzigingsvoorstel  werd  tijdens  de beraadslagingen  verworpen. 
Paragraaf  46 
De tekst  van  paragraaf  46 door  de volgende  te vervangen: 
„De  Afdeling  stemt  in met  het  voorstel  van  de Commissie  dat  een  betere  informatie  over 
de marktvooruitzichten  en inzake  investeringsprojecten  noodzakelijk  is". 
Motivering 
Een betere  informatie  is nodig  om  industriële  congestie  en overproduktie  te kunnen  vermijden 
en de ontwikkeling  van  achtergebleven  of achteruitgaande  regio's  te stimuleren. 
Uitslag  van  de stemming 
Stemmen  vóór:  22 
Stemmen  tegen:  24 
Onthoudingen:  9.