Nr. C 326/6 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 13. 12. 82 
Advies inzake het Elfde Verslag over het mededingingsbeleid van de Commissie van de 
Europese Gemeenschappen 
A. JURIDISCHE GRONDSLAG VAN HET ADVIES 
Op 12 mei 1982 heeft de Commissie besloten het Economisch en Sociaal Comité overeen­
komstig de bepalingen van artikel 198 van het Verdrag tot oprichting van de Europese 
Economische Gemeenschap over bovengenoemd verslag te raadplegen. 
B. ADVIES VAN HET ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft beraadslaagd over zijn advies inzake voornoemd 
onderwerp tijdens zijn op 27 en 28 oktober 1982 te Brussel gehouden 201e zitting. 
Dit advies luidt als volgt: 
HET ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ, 
Gezien het Verdrag tot oprichting van de Euro­
pese Economische Gemeenschap, in het bijzonder 
artikel 198, 
Gezien de adviesaanvrage van de Commissie van de 
Europese Gemeenschappen van 12 mei 1982 inzake het 
Elfde Verslag over het mededingingsbeleid, 
Gezien het op 26 januari 1982 door zijn Bureau genomen 
besluit, de Afdeling voor industrie, handel, ambacht en 
dienstverlening te belasten met het opstellen van een 
advies over voornoemd verslag, 
Gezien de beraadslagingen tijdens de 85e vergadering op 
8 september 1982 van voornoemde afdeling. 
Gezien zijn initiatiefadvies van 30 april 1981 inzake het 
mededingingsbeleid van de Gemeenschap tegen de ach­
tergrond van de sociaal-economische situatie van het 
ogenblik (*), 
Gezien zijn advies van 24 februari 1982 inzake het Tiende 
Verslag over het mededingingsbeleid (2), 
Gezien het op 28 oktober 1982 genomen besluit, de heer 
Évain overeenkomstig artikel 18 van het Reglement van 
Orde aan te wijzen als algemeen rapporteur, 
Gezien artikel 46 van zijn Reglement van Orde, 
Gezien het door de heer Évain mondeling uitgebrachte 
verslag, 
Gezien de beraadslagingen tijdens zijn 201e zitting van 
27 en 28 oktober 1982 (vergadering van 28 oktober 
1982), 
BRENGT VOLGEND ADVIES UIT, 
dat met algemene stemmen werd goedgekeurd. 
1. Algemene opmerkingen 
1.1. Het Comité stelt tot zijn voldoening vast dat, in 
aansluiting op de invoering van een nieuwe procedure om 
(») PB nr. C 322 van 10. 12. 1981, blz. 3. 
(2) PB nr. C 112 van 3. 5. 1982, blz. 23. het Comité ieder jaar te raadplegen, in het verslag van de 
Commissie melding wordt gemaakt van de door het 
Comité uitgebrachte adviezen. Voorts stemt het tot 
tevredenheid dat de Commissie expliciet erkent dat het 
Comité een plaats bij uitstek is voor voorlichting van en 
overleg met alle economische en sociale kringen, waar­
mee zij gevolg geeft aan de aanbevelingen die het in zijn 
initiatiefadvies inzake het mededingingsbeleid van 
30 april 1981 en in zijn advies betreffende het Tiende 
Verslag over het mededingingsbeleid van 24 februari 
1982 heeft neergelegd. 
1.2. In zijn initiatiefadvies van 30 april 1981 had het 
Comité er in het bijzonder op gewezen dat onder de 
doelstellingen van het Verdrag van Rome prioriteit moet 
worden verleend aan de economische en sociale aspecten, 
inclusief de regionale factoren, en dat in het mededin­
gingsbeleid dus rekening dient te worden gehouden met 
de economische en sociale situatie. 
De Commissie erkent in de inleiding tot het Elfde Verslag 
dat de crisissituatie en de economische moeilijkheden 
aanhouden en dat de Gemeenschap uiterst gevoelig is 
voor de gevolgen van de crisis. 
Deze vaststelling bevestigt dat het advies van het Comité 
van 30 april 1981 nog steeds actueel is. 
1.3. In deze geest dient de Commissie - met vermij­
ding van concurrentiedistorsies binnen de gemeenschap­
pelijke markt en met voorkoming van oneerlijke praktij­
ken - alles in het werk te stellen om de noodzakelijke 
samenwerking tussen ondernemingen van de Gemeen­
schap te bevorderen, waarbij op de juiste wijze gebruike 
dient te worden gemaakt van artikel 85, leden 1 en 3, van 
het EEG-Verdrag. 
2. Procedure voor de toepassing van de mededingings­
voorschriften 
2.1. Het moet de Commissie ten goede worden aan­
gerekend dat zij streeft naar verbetering van de situatie op 
dit gebied en dat zij hieraan een belangrijk deel van haar 
Elfde Verslag wijdt. 
2.2. Het Comité heeft altijd al de wens te kennen 
gegeven dat de bestaande procedures vereenvoudigd en 
13. 12. 82 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 326/7 
versneld worden. In genoemd initiatiefadvies wordt 
gewezen op het belang van de wijze van toepassing van de 
mededingingsvoorschriften. Deze wijze van toepassing 
heeft namelijk direct gevolgen voor het kostenniveau in de 
bedrijven - wanneer hierdoor nadelige vertragingen 
ontstaan - en daardoor ook indirect voor eindgebruikers 
en consumenten. 
2.3. Na bestudering van de op dit gebied reeds 
uitgevoerde, in uitvoering zijnde of in het vooruitzicht 
gestelde verbeteringen, spreekt het Comité de wens uit dat 
de Commissie haar initiatieven voortzet en /of haar 
studies verdiept ten einde: 
— een grotere doorzichtigheid en meer rechtszekerheid 
voor de economische subjecten te krijgen. Het Comité 
stelt in dit verband met belangstelling vast dat de 
Commissie - voor zover er hierdoor geen nadelige 
vertragingen ontstaan - doorgaat met het afdoen van 
bepaalde zaken via administratieve brieven. De 
bekendmaking vooraf van de voornemens van de 
Commissie geeft belanghebbende derden de mogelijk­
heid hun standpunt bekend te maken; 
— de snelheid waarmee beslissingen ter zake worden 
genomen zo veel mogelijk te vergroten; 
— de billijkheid te bevorderen tijdens het door de 
diensten van de Commissie verrichte vooronderzoek 
van mededingingszaken. 
Met het oog op de verwezenlijking van deze algemene 
doeleinden: 
— moedigt het Comité de Commissie aan, de benoeming 
te overwegen van ambtenaren of functionarissen die 
officieel belast zijn met het voorzitterschap van de 
hoorzittingen en die een reële zelfstandigheid bezitten, 
alsmede de bevoegdheid tot directe verwijzing naar 
het bevoegde lid van de Commissie; 
— behoudt het zich het recht voor, zich op een later 
tijdstip uit te spreken over de thans door de Commis­
sie bestudeerde mogelijkheden tot: 
— invoering van een tweeledige gerechtelijke struc­
tuur, met een rechtbank van eerste aanleg, die 
zowel over feitelijke als juridische kwesties uit­
spraak zou doen, en een rechtbank van tweede 
aanleg - in dit geval het Europese Hof Van 
Justitie - , die alleen een nieuw onderzoek zou 
doen naar de juridische aspecten; 
— inschakeling in de procedure, van een onafhanke­
lijke persoon die vanaf de onderzoeksfase tot de 
uiteindelijke beschikking een beslissende rol zou 
moeten spelen. 
2.4. Het Comité merkt echter op dat enkele van 
voornoemde procedurele verbeteringen weliswaar meer 
garanties voor de betrokken ondernemingen kunnen 
betekenen, maar dat daarmee niet altijd alle onzekerheid 
zal kunnen worden weggenomen met betrekking tot de 
vraag of de plannen van die ondernemingen uit het 
oogpunt van het mededingingsbeleid wel rechtmatig zijn. Daarom is het van belang dat de Commissie regelmatig 
bekendmaakt, welke lijn zij inzake de toepassing van de 
mededingingsregels aanhoudt en welke consequenties zij 
verbindt aan de arresten van het Hof van Justitie voor de 
recente ontwikkelingen in het bedrijfsleven in de Gemeen­
schap. 
2.5. Per slot van rekening is het mededingingsbeleid 
niet alleen bedoeld om overtredingen te bestraffen en 
afwijkingen toe te staan. Het heeft ook een positieve kant: 
het geven van aanwijzingen (richtsnoeren) aan het 
bedrijfsleven, die uiteraard niet als eeuwigdurende voor­
schriften kunnen worden beschouwd. Er is op dit gebied 
namelijk altijd sprake van evolutie. De Commissie zou 
zich dus regelmatig (b.v. ieder half jaar en/of in het 
jaarverslag) kunnen uitspreken aan de hand van de meest 
recente ervaringen. 
Die handelwijze zou ook de dialoog met de sociaal-eco­
nomische kringen kunnen bevorderen. 
2.6. Het verontrust het Comité dat de Commissie, die 
als enige bevoegd is om vrijstelling te verlenen krachtens 
artikel 85, lid 3, momenteel ca. 4 000 dossiers in 
behandeling heeft, terwijl ongeveer 200 nieuwe verzoe­
ken per jaar worden ingediend (zie blz. 57 van het Elfde 
Verslag). 
Het merendeel van deze zaken zal via in voorbereiding 
zijnde verordeningen inzake generieke vrijstelling worden 
geregeld. Bovendien zouden een nieuwe jurisprudentie en 
de vaststelling van nieuwe verordeningen het mogelijk 
moeten maken, de achterstand sneller in te lopen. Er blijft 
niettemin een aantal zaken over die in het kader van 
individuele procedures moeten worden behandeld. 
Daarom zou het Comité graag zien dat de vrijstellingspro­
cedures worden herzien om deze aanzienlijk sneller te 
laten verlopen, zowel ten behoeve van de economische 
subjecten die dan met kennis van zaken hun beslissingen 
kunnen nemen, met name wat het doen van investeringen 
betreft, als uiteindelijk ten behoeve van de consumen­
ten. 
3. Extraterritoriaal optreden 
3.1. Het Comité stelt met voldoening vast dat de 
Commissie er in de inleiding van haar rapport nadrukke­
lijk op wijst dat met de openheid van de Gemeenschap 
naar buiten en met de sterke afhankelijkheid van de 
Gemeenschap op commercieel en economisch gebied ten 
opzichte van de andere regio's in de wereld, in het 
mededingingsbeleid rekening moet worden gehouden. 
3.2. Tot nog toe heeft de Commissie de mededingings­
voorschriften zonder bijzondere moeilijkheden ook kun­
nen toepassen op buitenlandse ondernemingen: notifica­
tie van procedurestukken, opvragen van prijzen bij 
ondernemingen buiten de Gemeenschap of inning van 
geldboetes. 
Nr. C 326/8 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 13. 12. 82 
3.3. Dit resultaat is niet alleen bereikt bij buitenlandse 
ondernemingen met dochtermaatschappijen of vestigin­
gen in de Gemeenschap, maar ook in het geval van een 
onderneming die geen dochteronderneming in de 
Gemeenschap had (betaling van een boete krachtens een 
rechterlijke uitspraak door een onderneming in een 
derde land in een zaak die betrekking had op kleurstof­
fen). 
3.4. Wanneer zich echter nieuwe problemen voor­
doen, welke gevolgen kunnen hebben voor alle activitei­
ten van een onderneming, is het wenselijk dat de Com­
missie de haar ter beschikking staande middelen nog eens 
onder de loep neemt om deze, na raadpleging en onder­
ling overleg, in harmonie te brengen met die van andere 
industrielanden, in het bijzonder de Verenigde Staten. 
3.5. Het Comité verwijst in dit verband naar genoemd 
advies van 30 april 1981, waarin de wens kenbaar wordt 
gemaakt dat initiatieven worden genomen - via interna­
tionaal overleg - om te voorkomen dat de anti-trustwet-
geving wordt aangewend om de concurrentie te verval­
sen. 
4. Toepassing op het midden- en kleinbedrijf (MKB) 
4.1. In genoemd advies van 30 april 1981 heeft het 
Comité gewezen op de betekenis van het mkb voor de 
handhaving van een efficiënte concurrentie in de Gemeen­
schap. 
4.2. Het Comité stelt tot zijn tevredenheid vast dat de 
Commissie een juridisch en economisch klimaat wil 
scheppen waarin het mkb de strijd met grote particuliere 
of openbare, nationale of multinationale ondernemingen 
die op dezelfde markt opereren, zo niet met gelijke 
wapens, dan toch met een maximum aan kansen kan 
aanbinden. Voorts stelt het vast dat de Commissie wil 
voorkomen dat op korte termijn in bepaalde sectoren ten 
koste van het mkb ingrijpende structuurveranderingen 
worden doorgevoerd. 
4.3. Tot slot vindt het Comité het positief dat de 
Commissie gunstig heeft gereageerd op initiatieven die de 
Lid-Staten hebben genomen om de specifieke hindernis­
sen waarmee het midden- en kleinbedrijf op het gebied 
van financiering, onderzoek, innovatie, management of 
het op de markt brengen van produkten wordt gecon­
fronteerd, weg te nemen. Er moet bijzondere aandacht 
worden besteed aan kleine en middelgrote ondernemin­
gen in minder welvarende regio's van de Gemeenschap 
(zie advies van het Comité inzake de bevordering van het 
midden- en kleinbedrijf in de Europese Gemeen­
schap) (J). 
5. Distributieovereenkomsten 
5.1. In zijn advies over het Tiende Verslag heeft het 
Comité gewezen op de noodzaak, meer duidelijkheid op juridisch vlak te brengen in de voorwaarden waaraan 
moet worden voldaan, willen distributieovereenkomsten 
met de mededingingsvoorschriften stroken. 
5.2. Ten aanzien van de verlenging en wijziging van 
Verordening nr. 67/67/EEG vraagt het Comité zich af 
(hoewel het nog diepgaander op dit punt moet ingaan), of 
de aangebrachte scheiding tussen exclusieve distributie­
overeenkomsten en exclusieve afnameovereenkomsten 
wel gegrond is. Hoewel exclusieve afnameovereenkom­
sten bij wege van een ad hoe-verordening geregeld kunnen 
worden, moet men bij de behandeling van distributie­
overeenkomsten beslist rekening houden met de afname­
verplichtingen die de tegenprestatie kunnen zijn voor het 
door een fabrikant verleende exclusieve distributie­
recht. 
5.3. Het Comité is het met de Commissie eens dat 
parallelle invoer, door de toename van de concurrentie, 
bijdraagt tot bescherming van de consument. Er dient 
echter ook rekening mee te worden gehouden dat in 
bepaalde sectoren en/of met betrekking tot bepaalde 
produkten een buitensporige stijging van de parallelle 
invoer ongunstig kan blijken te zijn voor de consument, 
voor zover bij deze vorm van invoer de verantwoorde­
lijkheid jegens de consument wat service en garanties 
betreft niet in acht wordt genomen. 
5.4. Wat de ontwerp-verordening inzake de toepas­
sing van artikel 85, lid 3, op distributieovereenkomsten 
voor motorvoertuigen betreft, verwijst het Comité naar 
zijn advies over het Tiende Verslag, waarin de Commissie 
wordt aanbevolen bij het uitvaardigen van specifieke 
verordeningen die betrekking hebben op bepaalde econo­
mische sectoren, met de nodige omzichtigheid te werk te 
gaan. Men kan stellen dat de verordening als instrument 
alleen bedoeld is voor generieke overeenkomsten. 
6. Steunmaatregelen van de Staten 
6.1. Het Comité verwijst in dit verband naar zijn 
advies over het Tiende Verslag over het mededingingsbe­
leid (2), waarin het zijn standpunten dienaangaande 
uitvoerig heeft uiteengezet. Het deelt de verontrusting van 
de Commissie betreffende het toenemende aantal gevallen 
van steunverlening door de Staten. 
6.2. Het Comité verzoekt de Commissie, de toepas­
sing van de mededingingsvoorschriften op dit gebied van 
het mededingingsbeleid in het bijzonder te bestuderen en 
te versterken. Het stelt met voldoening vast dat het 
voornemen van de Commissie om op dit punt stappen te 
ondernemen, al in concreto tot uiting komt in de in 1981 
waargenomen sterke stijging van het aantal op gang 
gebrachte procedures en negatieve beschikkingen in 
vergelijking met de voorgaande jaren. Wildgroei van 
nationale steunverlening moet beslist meer dan ooit 
worden voorkomen, daar dit tot gevolg kan hebben dat 
economische moeilijkheden en werkgelegenheidsproble­
men van de ene Lid-Staat op de andere worden afgewen­
teld. 
(>) PB nr. C 205 van 9. 8. 1982, blz. 16. (2) PB nr. C 112 van 3. 5. 1982, blz. 23. 
13. 12. 82 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 326/9 
6.3. Voorts neemt het Comité er nota van dat de 
Commissie, nu het Hof van Justitie hierover onlangs 
arrest heeft gewezen, de richtlijn betreffende de doorzich­
tigheid van de financiële betrekkingen tussen de Staat en 
Gedaan te Brussel, 28 oktober 1982. 
Dit advies luidt als volgt: 
HET ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ, 
Gezien het besluit dat het heeft genomen tijdens zijn 189e 
zitting, gehouden van 1 tot en met 3 juli 1981, waarbij de 
Afdeling voor vervoer- en communicatiewezen overeen­
komstig artikel 20, lid 4, en artikel 22 van het Reglement 
van Orde werd belast met het opstellen van een initiatief­
advies inzake het gemeenschappelijk vervoerbeleid van de 
jaren tachtig, 
Gezien de mededeling van de Commissie aan de Raad 
inzake de ontwikkeling van het gemeenschappelijk ver­
voerbeleid van 24 oktober 1973 en de desbetreffende 
adviezen van het Comité van 28 maart 1974 (!) en 25 
september 1975 (2), waarbij in laatstgenoemd advies in 
het bijzonder de aspecten op het gebied van het energie­
beleid, regionaal beleid en financiën in aanmerking zijn 
genomen, 
Gezien zijn twee andere initiatiefadviezen met betrekking 
tot de 
— vervoersproblematiek EEG-Oostbloklanden van 24 
november 1977 (3) 
en de 
— huidige problemen in het zeevaartbeleid van de 
Gemeenschap, in het bijzonder de veiligheid op ze^e, 
de ontwikkeling van de goedkope vlaggen en de 
discriminatie van bepaalde vlaggen van 4 april 
1979 (4), 
(') PB nr. C 126 van 17. 10. 1974, blz. 26. 
(2) PB nr. C 286 van 15. 12. 1975, blz. 2. 
(3) PB nr. C 59 van 8. 3. 1982, blz. 10. 
(4) PB nr. C 171 van 9. 7. 1979, blz. 34. de overheidsondernemingen wellicht al op korte termijn 
kan toepassen. Het Comité zou dit een gunstige ontwik­
keling vinden. 
De Voorzitter 
van het Economisch en Sociaal Comité 
Francois CEYRAC 
Gezien zijn adviezen die het in de periode 1975 - 1982 op 
het gebied van het weg-, rail-, zee- en luchtvervoer 
alsmede van de binnenvaart heeft uitgebracht, 
Gezien de resolutie van de Raad van 26 maart 1981 
betreffende de werkzaamheden van de Raad op vervoer­
gebied tot eind 1983 (5), en de naar aanleiding hiervan 
gehouden gemeenschappelijke vergadering van de Afde­
ling voor vervoer- en communicatiewezen met de Com­
missie voor vervoer van het Europees Parlement van 23 
april 1981, en het in aansluiting hierop door het Comité 
opgestelde initiatiefadvies van 30 april 1981 (s), alsmede 
de kritische behandeling van bovengenoemde resolutie 
die zijn neerslag heeft gevonden in het initiatiefadvies van 
het Comité van 30 april 1981 (6), 
Gezien het rapport dat de heer Loccufier, rapporteur, op 
14 en 15 september 1982 tijdens de 144e vergadering van 
de Afdeling voor vervoer- en communicatiewezen heeft 
ingediend, 
Gezien het besluit van de Afdeling voor vervoer- en 
communicatiewezen van 15 september 1982, in verband 
met het urgente karakter van dit onderwerp en het 
aflopen van de vierjarige mandaatsperiode op 18 septem­
ber 1982, het Comité te adviseren een algemeen rappor­
teur voor dit onderwerp aan te wijzen, 
Gezien zijn besluit van 28 oktober 1982, de heer Rouzier 
als algemeen rapporteur aan te wijzen (artikel 18 van het 
Reglement van Orde), 
(5) PB nr. C 171 van 11. 7. 1981, blz. 1. 
(6) PB nr. C 185 van 27. 7. 1981, blz. 35. Advies inzake het gemeenschappelijk vervoerbeleid van de jaren tachtig 
A. JURIDISCHE GRONDSLAG VAN HET ADVIES 
Tijdens zijn van 1 tot en met 3 juli gehouden 189e zitting heeft het Comité op voorstel van 
zijn Bureau besloten, uit eigen beweging een advies inzake voornoemd onderwerp op te 
stellen. 
B. ADVIES VAN HET ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft beraadslaagd over zijn advies inzake voornoemd 
onderwerp tijdens zijn op 27 en 28 oktober 1982 te Brussel gehouden 201e zitting.