Nr. C 190/2 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 28. 7. 79 
II 
(Voorbereidende  besluiten) 
COMMISSIE 
Voorstel  voor  een  richtlijn  van  de Raad  tot coördinatie  van  de wettelijke  en bestuurs-
rechtelijke  bepalingen  betreffende  de verzekeringsovereenkomst 
(Door  de Commissie  bij de Raad  ingediend  op 10 juli 1979) 
DE RAAD  VAN  DE EUROPESE  GEMEENSCHAPPEN, 
Gezien  het  Verdrag  tot oprichting  van  de Europese 
Economische  Gemeenschap  en met  name  de artikelen 
57, lid 2, en 66, 
Gezien  het voorstel  van  de Commissie, 
Gezien  het advies  van  het Europese  Parlement, 
Gezien  het  advies  van  het  Economisch  en Sociaal 
Comité, 
Overwegende  dat ingevolgeyhet  Verdrag  iedere  discri-
minerende  behandeling  op het gebied  van  het verrich-
ten van  diensten,  uit hoofde  van  het  feit  dat een  on-
derneming  niet  is gevestigd  in de Lid-Staat  waar  de 
dienst  wordt  verricht,  sinds  het  einde  van  de over-
gangsperiode  is verboden;  dat dit verbod  van  toepas-
sing is op alle  diensten  die door  een  vestiging  binnen 
de Gemeenschap  worden  verricht,  ongeacht  of het 
om de maatschappelijke  zetel  van  een  onderneming 
dan wel  om een  agentschap  of filiaal  gaat; 
Overwegende  dat bij de tweede  richtlijn  van  de Raad 
./EEG  van  ... tot  coördinatie  van  de wette-
lijke  en bestuursrechtelijke  bepalingen  betreffende  het 
directe  verzekeringsbedrijf,  met  uitzondering  van  de 
levensverzekeringsbranche,  tevens  houdende  bepalin-
gen ter bevordering  van  de daadwerkelijke  uitoefe-
ning  van  het  verzekeringsbedrijf  door  middel  van  het 
verrichten  van  diensten,  de partijen  de vrije  keuze  van 
het op de overeenkomst  toepasselijke  recht  is gege-
ven, enerzijds  ten  aanzien  van  de transportrisico's, 
met name  wegens  hun  dikwijls  internationale  karakter, 
en anderzijds  voor  bepaalde  aan  de hand  van  nauw-
keurige  criteria  afgebakende  risico's,  waarvoor  de behoefte  aan  bescherming  voor  de verzekeringsnemer 
minder  groot  kan  worden  geacht; 
Overwegende  echter  dat  deze  richtlijn  in afwachting 
van een  latere  coördinatie  van  de nationale  bepalin-
gen inzake  de verzekeringsovereenkomsten,  voor  de 
andere  risico's  het  beginsel  van  de toepassing  van  de 
vigerende  wetgeving  van  de Staat  waar  het  risico  is 
gelegen  heeft  gehandhaafd;  dat  deze  coördinatie, 
door  een  evenwicht  tot stand  te brengen  tussen  de be-
langen  van  de verzekeraar  enerzijds  en de bescher-
ming  van  de verzekeringsnemer  en de verzekerde  an-
derzijds,  een  grotere  keuzevrijheid  mogelijk  zal ma-
ken en derhalve  de uitoefening  van  het vrij  verrichten 
van diensten  kan  vergemakkelijken; 
Overwegende  dat  het  dienstig  heeft  geleken  van  het 
toepassingsgebied  van  de richtlijn  de zee-,  luchtvaart-
en transportverzekering  uit  te sluiten,  wegens  hun 
zeer internationale  karakter  en de vrijheid  die partijen 
bij het  sluiten  van  dergelijke  overeenkomsten  steeds 
hebben  genoten;  dat de krediet-  en borgtochtverzeke-
ringsbranches  zo specifieke  kenmerken  hebben,  dat 
het onder  voorbehoud  van  een  nadere  coördinatie 
niet gerechtvaardigd  is zonder  meer  de bepalingen 
van deze  richtlijn  daarop  toe te passen; 
Overwegende  dat  tot de essentiële  problemen,  die  in 
verband  met  de wetgeving  betreffende  de verzeke-
ringsovereenkomst  rijzen,  de gevolgen  behoren  van 
enerzijds  de handelwijze  van  de verzekeringsnemer 
bij het sluiten  en tijdens  de looptijd  van  de overeen-
komst,  met  betrekking  tot de opgave  van  het risico  en 
het schadegeval,  en anderzijds  van  zijn  houding  t.a.v. 
de bij een schadegeval  te nemen  maatregelen; 
Overwegende  dat bovendien  bepaalde  algemene  vraag-
stukken  dienen  te worden  geregeld,  met  name  met  be-
trekking  tot het  bestaan  van  de dekking  aan  de hand 
28. 7. 79 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 190/3 
van de betaling  van  de premie,  de duur  van  de over-
eenkomst  en de positie  van  verzekerden  die  geen  ver-
zekeringsnemers  zijn; 
Overwegende  dat de Lid-Staten,  voor  de in deze  richt-
lijn geregelde  problemen,  alleen  kunnen  worden  ge-
machtigd  afwijkende  oplossingen  te kiezen,  wanneer 
zulks  uitdrukkelijk  in de tekst  van  de richtlijn  wordt 
voorzien,  dat  door  iedere  andere  benadering  de door 
deze  richtlijn  nagestreefde  doelstelling  weer  in het ge-
ding  zou  kunnen  worden  gebracht;  dat  daarentegen 
niets  de partijen  belet  van  de ter  uitvoering  van  de 
richtlijn  getroffen  voorschriften  af te wijken,  mits 
zulks  in het  voordeel  van  de verzekeringsnemer,  de 
verzekerde  of de derde  is, 
HEEFT  DE VOLGENDE  RICHTLIJN  VASTGESTELD: 
Artikel  1 
Deze  richtlijn  beoogt  de coördinatie  van  de essentiële 
wettelijke  en bestuursrechtelijke  bepalingen  betref-
fende  de verzekeringsovereenkomst,  welke  vallen  on-
der een  der  genoemde  verzekeringsbranches  in punt  A 
van de bijlage  van  Richtlijn  73/239/EEG  van  24 juli 
1973  tot coördinatie  van  de wettelijke  en bestuursrech-
telijke  bepalingen  betreffende  de toegang  tot het  di-
recte  verzekeringsbedrijf,  met  uitzondering  van  de le-
vensverzekeringsbranche  en de uitoefening  daarvan 
('), met  uitzondering  van  die welke  zijn  ingedeeld  on-
der de nummers  4 (casco  rollend  spoorwegmaterieel), 
5 (luchtvaartuigcasco),  6 (casco  zee-  en binnensche-
pen),  7 (vervoerde  goederen),  11 (W.A.  luchtvaartui-
gen),  12 (W.A.  zee-  en binnenschepen),  14 (krediet) 
en 15 (borgtocht). 
Artikel  2 
1. Bij  elke  verzekeringsovereenkomst  wordt  de ver-
zekeringsnemer  een  document  verstrekt  waarin  ten 
minste  de volgende  gegevens  moeten  zijn  opgeno-
men: 
a) de naam  en woonplaats  of zetel  van  de partijen  bij 
de overeenkomst, 
b) het  voorwerp  der  verzekering  en de beschrijving 
van de gedekte  risico's, 
c) het  bedrag  der  verzekering  of de wijze  van  bereke-
ning  daarvan, 
d) het  bedrag  van  de premie  of de bijdrage  of de 
wijze  waarop  deze  worden  berekend, 
e) de vervaldatum  van  de premies  of de bijdragen, 
f) de duur  van  de overeenkomst,  de datum  van  aan-
vang  en beëindiging  van  de dekking,  en,  zo deze 
bestaat,  de stilzwijgende  verlenging. 
(') PB nr. L 228 van 16. 8. 1973,  blz. 3. 2. Zolang  het  bedoelde  document  niet  is verstrekt, 
heeft  de verzekeringsnemer  het recht  binnen  de kortst 
mogelijke  termijn  de beschikking  te verkrijgen  over 
een document  waaruit  het  bestaan  van  de verzeke-
ringsovereenkomst  blijkt  en waarin  ten minste  de hier-
voor  in lid 1, sub  a), b) en c), bedoelde  gegevens  zijn 
vermeld. 
3. Indien  zich  na de sluiting  van  de overeenkomst 
een verandering  voordoet  welke  op de in lid 1, sub  a) 
tot en met  f), bedoelde  gegevens  weerslag  heeft,  moet 
de verzekeraar  aan  de .verzekeringsnemer  een  docu-
ment  doen  toekomen  waarin  die  veranderingen  wor-
den vermeld. 
4. Indien  voorlopige  dekking  wordt  verleend,  heeft 
de verzekeringsnemer  recht  op  een  document, 
waaruit  blijkt  dat  deze  dekking  inderdaad  werd  ver-
leend  en waarin  ten minste  de in lid 1, sub a), b), c) en 
f), bedoelde  gegevens  zijn  vermeld. 
5. De  in de voorafgaande  leden  bedoelde  documen-
ten hebben  alleen  bewijswaarde. 
6. De  overeenkomst  wordt  opgemaakt  in de taal 
van de Lid-Staat  wiens  recht  van  toepassing  is. De ver-
zekeringsnemer  kan  echter  als voorwaarde  voor  het 
sluiten  van  de overeenkomst  bedingen  dat  alle  docu-
menten  die  op de sluiting,  wijziging  en tenuitvoerleg-
ging  van  de verzekeringsovereenkomst  betrekking  heb-
ben worden  vertaald  in de taal  van  het  land  waar  hij 
zijn vaste  woonplaats  heeft,  voor  zover  deze  een  offi-
ciële  taal  van  de Gemeenschap  is. 
7. Voor  verzekeringen  met  korte  looptijd  en voor 
polissen  aan  toonder  kan  in de wetgeving  van  de Lid-
Staten  in afwijking  van  de bepalingen  van  dit artikel 
een eenvoudiger  vorm  worden  toegestaan. 
Artikel  3 
1. De  verzekeringsnemer  moet,  bij het  sluiten  van 
de overeenkomst,  aan  de verzekeraar  opgave  doen 
van alle  omstandigheden  welke  hem  bekend  zijn  en 
die van  invloed  kunnen  zijn  op de beoordeling  en de 
aanvaarding  van  het  risico  door  de verzekeraar.  De 
verzekeringsnemer  is niet  verplicht  aan  de verzeke-
raar opgave  te doen  van  omstandigheden  waarvan 
deze  reeds  kennis  draagt  of die  algemene  bekendheid 
genieten.  Elke  omstandigheid  waarover  de verzeke-
raar schriftelijk  nauwkeurige  vragen  heeft  gesteld 
wordt,  tot  het  tegendeel  is bewezen,  geacht  van  in-
vloed  te zijn  op de beoordeling  en de aanvaarding 
van het  risico. 
2. a) Indien  een  omstandigheid  die  de partijen  bij de 
sluiting  van  de overeenkomst  onbekend  was,  be-
kend  wordt,  of indien  de verzekeringsnemer  de 
in het eerste  lid bedoelde  verplichting  niet  is na-
Nr. C 190/4 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 28.7.  79 
gekomen,  kan  de verzekeraar  binnen  een  ter-
mijn  van  twee  maanden,  te rekenen  vanaf  de 
dag waarop  hij daarvan  kennis  heeft  gekregen, 
een wijziging  van  de overeenkomst  voorstellen. 
b) 1) De  verzekeringsnemer  kan  dit  wijzigings-
voorstel  binnen  vijftien  dagen  na de ont-
vangst  daarvan  aanvaarden  of afwijzen.  In-
dien  de verzekeringsnemer  bij het verstrijken 
van deze  termijn  het  voorstel  afwijst  of niet 
antwoordt,  mag  de verzekeraar  de overeen-
komst  binnen  acht  dagen  met  inachtneming 
van een  opzeggingstermijn  van  vijftien  da-
gen opzeggen; 
2) In' geval  van  opzegging  van  de  overeen-
komst  moet  de verzekeraar  aan  de verzeke-
ringsnemer  het  premiegedeelte  terugbetalen 
dat overeenkomt  met  de niet  meer  verze-
kerde  periode;" 
3) Indien  zich  een  schadegeval  voordoet  voor-
dat de overeenkomst  is gewijzigd  of voordat 
de opzegging  van  de  overeenkomst  van 
kracht  is geworden,  is de verzekeraar  tot de 
overeengekomen  prestatie  gehouden. 
3. Indien  de verzekeringsnemer  de in het  eerste  lid 
bedoelde  verplichting  niet  is nagekomen  en hem  dit 
kan worden  verweten,  kan  de verzekeraar  of wel  de 
overeenkomst  opzeggen  of wel  deze  wijzigen. 
a) De  verzekeraar  moet  tussen  de opzegging  of het 
voorstel  tot wijziging  van  de overeenkomst  kiezen 
binnen  een  termijn  van  twee  maanden,  te rekenen 
vanaf  de dag  waarop  hij kennis  heeft  gekregen  van 
dit feit.  De opzegging  wordt  eerst  van  kracht  na 
het verstrijken  van  een  termijn  van  vijftien  dagen 
na de datum  waarop  van  de opzegging  kennis 
werd  gegeven  op  de laatst  bekende  woonplaats 
van de verzekeringsnemer. 
Indien  de verzekeraar  een  wijziging  van  de over-
eenkomst  heeft  voorgesteld,  beschikt  de verzeke-
ringsnemer  over  een  termijn  van  vijftien  dagen,  te 
rekenen  vanaf  de datum  waarop  hij dit wijzigings-
voorstel  heeft  ontvangen,  om  het  te aanvaarden  of 
af te wijzen.  In geval  hij het  afwijst  of niet  ant-
woordt,  kan  de verzekeraar  de overeenkomst  bin-
nen acht  dagen  met  inachtneming  van  een  opzeg-
gingstermijn  van  vijftien  dagen  opzeggen. 
b) In geval  van  opzegging  van  de overeenkomst  moet 
de verzekeraar  de verzekeringsnemer  het  met  de 
niet meer  verzekerde  periode  overeenkomende  pre-
miegedeelte  terugbetalen. 
c) Indien  zich  een  schadegeval  voordoet  voordat  de 
overeenkomst  is gewijzigd  of voordat  de opzeg-
ging  van  de overeenkomst  van  kracht  is geworden, 
is de verzekeraar  slechts  tot  prestatie  gehouden 
naar  evenredigheid  van  de betaalde  premie  en de 
premie  die  de  verzekeringsnemer  zou  hebben moeten  betalen  indien  het  risico  naar  behoren  was 
opgegeven. 
4. Indien  de verzekeringsnemer  de in het  eerste  lid 
bedoelde  verplichting  niet  is nagekomen  met  de opzet 
de verzekeraar  te misleiden,  kan  deze  de overeen-
komst  beëindigen. 
a) De  verzekeraar  moet  binnen  twee  maanden  te re-
kenen  vanaf  de datum  waarop  hij vai|  deze  feiten 
kennis  heeft  gekregen  de nodige  maatregelen  daar-
toe nemen. 
b) Als  schadevergoeding  komen  in dat  geval  de reeds 
betaalde  premies  bij verbeurte  toe  aan  de verzeke-
raar,  die tevens  recht  heeft  op betaling  van  alle  ver-
vallen  premies. 
c) De  verzekeraar  is niet  tot prestatie  gehouden  in-
dien  zich  een  schadegeval  voordoet. 
5. In  de in de leden  3 en 4 bedoelde  gevallen  dient 
het bewijs  van  de opzettelijk  misleidende  of laakbare 
gedraging  door  de verzekeraar  te worden  geleverd. 
Artikel  4 
1. Zodra  de overeenkomst  is gesloten  dient  de ver-
zekeringsnemer  aan  de verzekeraar  elke  nieuwe  om-
standigheid  of wijziging  van  omstandigheden  mede  te 
delen  waarvan  de verzekeraar  de mededeling  in de po-
lis heeft  verlangd. 
Deze  mededeling  moet  ten  laatste  op het  ogenblik 
worden  gedaan  waarop  de verzwaring  zich  voordoet, 
indien  zij door  de verzekeringsnemer  bewust  is ver-
oorzaakt;  in het tegenovergestelde  geval  moet  de me-
dedeling  onmiddellijk  nadat  de  verzekeringsnemer 
van de verzwaring  kennis  heeft  gekregen,  worden  ge-
daan. 
2. De  verzekeraar  kan  binnen  een  termijn  van  twee 
maanden,  te rekenen  vanaf  de dag  waarop  hem  de 
verzwaring  werd  medegedeeld,  overeenkomstig  de 
procedure  van  artikel  3, lid 2, sub  b), een  wijziging 
van de overeenkomst  voorstellen. 
3. Indien  de  verzekeringsnemer  de in lid  1 ge-
noemde  verplichting  niet  is nagekomen  heeft  dit ver-
zuim  geen  enkel  gevolg  wanneer  het  betrekking  heeft 
op een  nieuwe  omstandigheid  of wijziging  van  om-
standigheden  waardoor  het risico  aanmerkelijk  en blij-
vend  kan  worden  verzwaard  en die tot een  verhoging 
van de premie  aanleiding  kan  geven. 
4. Indien  de  verzekeringsnemer  de in lid  1 be-
doelde  verplichting  niet  is nagekomen,  kan  de verze-
keraar  binnen  een  termijn  van  twee  maanden  te reke-
nen vanaf  de dag  waarop  hij daarvan  kennis  heeft  ge-
kregen  overeenkomstig  de procedure  van  artikel  3, lid 
2, sub  b), een  wijziging  van  de overeenkomst  voorstel-
len. 
28. 7. 79 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 190/5 % 
5. Indien  de verzekeringsnemer  de in het  eerste  lid 
bedoelde  verplichting  niet  is nagekomen  en hem  dit 
kan worden  verweten,  is artikel  3, lid 3, van  toepas-
sing. 
6. Indien  de verzekeringsnemer  de in de eerste  lid 
bedoelde  verplichting  niet  is nagekomen  met  de op-
zet de verzekeraar  te misleiden,  kan  laatstgenoemde 
de overeenkomst  beëindigen: 
a) De  verzekeraar  moet  binnen  twee  maanden,  te re-
kenen  vanaf  de dag  waarop  hij kennis  heeft  gekre-
gen van  dit feit,  de overeenkomst  beëindigen; 
b) Als  schadevergoeding  komen  in dat  geval  de reeds 
betaalde  premies  bij verbeurte  toe  aan  de verzeke-
raar,  die tevens  recht  heeft  op betaling  van  alle  ver-
vallen  premies; 
c) De  verzekeraar  is van  elke  verplichting  tot presta-
tie bevrijd  ten aanzien  van  schadegevallen  die  zich 
na de risicoverzwaring  hebben  voorgedaan. 
7. In  de in de leden  5 en 6 bedoelde  gevallen  dient 
het bewijs  van  de opzettelijk  misleidende  of laakbare 
gedraging  door  de verzekeraar  te worden  geleverd. 
Artikel  5 
Elk in de in artikelen  3 en 4 bedoelde  gevallen  ten 
onrechte  betaald  bedrag  dient  te worden  geresti-
tueerd. 
Artikel  6 
Wanneer  het risico  tijdens  de looptijd  van  de overeen-
komst  aanmerkelijk  en blijvend  is verminderd  wegens 
andere  omstandigheden  dan  die  welke  onder  de over-
eenkomst  gedekt  zijn  en indien  dit feit  tot een  vermin-
dering  van  de premie  aanleiding  kan  geven,  heeft  de 
verzekeringsnemer  het  recht  de overeenkomst  zonder 
schadevergoeding  op te zeggen  indien  de verzekeraar 
niet instemt  met  een  overeenkomstige  vermindering 
van de premie. 
Het recht  om  tot opzegging  over  te gaan  ontstaat  op 
het ogenblik  waarop  de vermindering  door  de verze-
keraar  wordt  geweigerd  of, indien  hij niet  antwoordt, 
bij het  verstrijken  van  een  termijn  van  vijftien  dagen 
te rekenen  vanaf  de  dag  waarop  de verzekerings-
nemer  zijn  voorstel  heeft  gedaan. 
In geval  van  opzegging  van  de overeenkomst  moet  de 
verzekeraar  de verzekeringsnemer  een  bedrag  terugbe-
talen  dat  overeenkomt  met  de premie  voor  de niet 
meer  verzekerde  periode  na aftrek  van  de administra-
tiekosten. 
Artikel  7 
Indien  een  vervallen  premie  of premiegedeelte  niet  is 
betaald,  wordt  eerst  een  sanctie  toegepast  na het  ver-strijken  van  een  termijn  van  ten  minste  vijftien  dagen> 
te rekenen  vanaf  de  schriftelijke  kennisgeving  van 
deze  sanctie  aan  de verzekeringsnemer,  welke  eerst 
na de vervaldag  kan  plaatshebben. 
Deze  bepaling  is niet  van  toepassing  op de niet-beta-
ling van  de eerste  premie  of de enige  premie  van  een 
jaarcontract  wanneer  in de overeenkomst  of in de wet 
is bepaald  dat  betaling  van  deze  premie  voorwaarde  is 
voor  de inwerkingtreding  van  de verzekering. 
Artikel  8 
1. In  geval  van  schade  moet  de verzekeringsnemer 
alle redelijke  maatregelen  nemen  om  de  gevolgen 
daarvan  te voorkomen  of te verminderen.  Als  redelijk 
worden  met  name  beschouwd  de aanwijzingen  van  de 
verzekeraar  of de uitvoering  van  de bijzondere  bepa-
lingen  die  hiertoe  in de  verzekeringsovereenkomst 
zijn opgenomen. 
2. De  door  de verzekeringsnemer  voor  de nako-
ming  van  de in lid 1 genoemde  verplichting  gemaakte 
kosten  komen  ten  laste  van  de verzekeraar. 
3. Indien  de verzekeraar  uit hoofde  van  de overeen-
komst  slechts  een  gedeelte  van  de schade  behoeft  te 
betalen,  is hij alleen  gehouden  tot  terugbetaling  van 
een evenredig  deel  van  de in het  vorige  lid bedoelde 
kosten,  tenzij  de verzekeringsnemer  op  aanwijzing 
van de verzekeraar  heeft  gehandeld. 
4. Indien  de verzekeringsnemer  het  in lid  1 be-
paalde  niet  nakomt  en deze  gedragswijze  hem  kan 
worden  toegerekend,  kan  de verzekeraar  de vergoe-
ding  van  de door  hem  daardoor  geleden  schade  eisen. 
5. Indien  de verzekeraar  bewijst  dat  de verzeke-
ringsnemer  de in lid 1 bedoelde  verplichting  niet  is 
nagekomen  met  de opzet  hem  schade  toe  te brengen 
of te misleiden,  is hij bevrijd  van  elke  voor  hem  uit de 
schade  voortvloeiende  prestatieplicht. 
Artikel  9 
1. In  geval  van  schade  moet  de verzekeringsnemer 
daarvan  aan  de verzekeraar  kennis  geven  onder  de in 
de polis  vastgestelde  voorwaarden  en  binnen  de 
daarin  aangegeven  termijnen.  De termijn  moet  rede-
lijk zijn.  Zij kan  t.a.v.  bepaalde  verzekeringsbranches 
door  de nationale  wettelijke  regelingen  worden  vastge-
steld. 
2. De  verzekeraar  kan  van  de verzekeringsnemer 
alle noodzakelijke  inlichtingen  en bewijsstukken  ver-
langen  over  de omstandigheden  en de gevolgen  van 
de schade. 
Nr. C 190/6 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 28.7.79 
3. Indien  de verzekeringsnemer  het  bepaalde  in le-
den 1 en 2 niet  nakomt,  en deze  gedragswijze  hem 
kan worden  toegerekend,  kan  de verzekeraar  de ver-
goeding  van  de hem  geleden  schade  eisen. 
4. Indien  de verzekeraar  bewijst  dat  de verzeke-
ringsnemer  een  van  de in de leden  1 en 2 genoemde 
verplichtingen  niet  is nagekomen  met  de opzet  hem 
schade  toe  te brengen  of te misleiden,  is hij bevrijd 
van elke  voor  hem  uit  de  schade  voortvloeiende 
prestatieplicht. 
Artikel  10 
1. De  gevallen  waarin  en de voorwaarden  waaron-
der de overeenkomst  kan  worden  beëindigd  of opge-
zegd  moeten  in de overeenkomst  worden  vermeld, 
hetzij  rechtstreeks,  hetzij  door  verwijzing  naar  de 
wet. 
2. Opzegging  van  de overeenkomst  zonder  de in-
achtneming  van  de  opzeggingstermijn  kan  slechts 
plaatsvinden  wanneer  een  der  partijen  zijn  verplichtin-
gen niet  is nagekomen  met  de opzet,  de andere  partij 
te misleiden.  In de nationale  wettelijke  regelingen  kan 
de verzekeringsnemer  eveneens  in andere  gevallen  het 
recht  tot opzegging  zonder  inachtneming  van  een  op-
zeggingstermijn  worden  verleend. 
3. Behoudens  de in lid 2 bedoelde  gevallen,  heeft 
a) de vervroegde  opzegging  door  de verzekerings-
nemer  of de verzekeraar  eerst  gevolgen  na afloop 
van een  termijn  van  vijftien  dagen,  te rekenen 
vanaf  de datum  van  kennisgeving  van  de opzeg-
ging,  al naar  geval  aan  de verzekeraar  of op de 
laatste  bekende  woonplaats  van  de verzekerings-
nemer; 
b) indien  in de overeenkomst  wordt  voorzien  in de 
stilzwijgende  verlenging  daarvan,  heeft  deze  tel-
kens  plaats  voor  een  periode  van  ten  hoogste  een 
jaar,  tenzij  een  der  partijen  de andere  uiterlijk 
twee  maanden  voor  het  einde  van  de lopende  ver-
zekeringsperiode  ervan  in kennis  stelt  dat  hij  de 
overeenkomst  wil beëindigen; 
c) indien  de duur  van  de overeenkomst  meer  dan  drie 
jaar bedraagt,  kan  de verzekeringsnemer  met  in-
achtneming  van  een  opzeggingstermijn  van  ten 
minste  twee  maanden  de overeenkomst  opzeggen 
na afloop  van  het  derde  jaar  of telkens  na afloop 
van elk daarop  volgend  jaar; d) in afwijking  van  het  sub  a) en b) bepaalde  kunnen 
voor  de branche  ziekteverzekering  en voor  de over-
eenkomsten  welke  worden  beheerd  volgens  een 
techniek  welke  verwant  is met  die  van  het  levens-
verzekeringsbedrijf,  de nationale  wettelijke  regelin-
gen de mogelijkheid  voor  de verzekeraar  om  de 
overeenkomst  op te zeggen,  beperken  of uitsluiten. 
Artikel  11 
Indien  de verzekerde  niet  dezelfde  persoon  is als de 
verzekeringsnemer,  heeft  hij ten opzichte  van  de ver-
zekeraar  de rechten,  die  in artikel  8, lid 2, aan  de 
verzekeringsnemer  worden  toegekend.  Hij  wordt  met 
deze  voor  de toepassing  van  de artikelen  3, lid 1, 4, 
lid 1, 8, lid 1 en 9, leden  1 en 2, gelijkgesteld  met 
betrekking  tot de in deze  artikelen  bedoelde  verplich-
tingen  wanneer  hij kennis  heeft  van  de overeenkomst 
en in staat  is aan  deze  verplichtingen  te voldoen. 
Artikel  12 
De partijen  bij de overeenkomst  kunnen  van  de ter 
uitvoering  van  deze  richtlijn  getroffen  voorschriften 
afwijken  ten gunste  van  de verzekeringsnemer,  de ver-
zekerde  of de gelaedeerde  derde. 
Artikel  13 
Binnen  achttien  maanden  na  kennisgeving  van  de 
richtlijn  treffen  de Lid-Staten  de nodige  maatregelen 
om hun  nationale  voorschriften  in overeenstemming 
te brengen  met  het in deze  richtlijn  bepaalde.  Zij stel-
len de Commissie  daarvan  onverwijld  in kennis. 
Artikel  14 
Na kennisgeving  van  de richtlijn  zien  de Lid-Staten 
erop  toe  dat  de tekst  van  alle  nieuwe  wettelijke  of be-
stuursrechtelijke  bepalingen  die zij voornemens  zijn  te 
treffen  ter kennis  worden  gebracht  van  de Commissie, 
ten einde  deze  in staat  te stellen  tijdig  haar  standpunt 
kenbaar  te maken.  Zij stellen  eveneens  de andere  Lid-
Staten  daarvan  in kennis. 
Artikel  15 
Deze  richtlijn  is gericht  tot de Lid-Staten.