A4-0236/99

Resolutie over de mededeling van de Commissie over cohesie en vervoer (COM(98)0806 - C4-0058/99)

Het Europees Parlement,

- gezien de mededeling van de Commissie COM(98)0806 - C4-0058/99,

- gezien het Europees ruimtelijk ontwikkelingsperspectief ((Het Europees ruimtelijk ontwikkelingsperspectief - eerste officiële ontwerp. Aangeboden op de informele

bijeenkomst van ministers van Ruimtelijke Ordening van de lidstaten van de Europese Unie. Noordwijk,

Nederland, 9-10 juni 1997.)),

- onder verwijzing naar zijn eerdere resoluties en verslagen over het vervoersbeleid,

- gezien de handelingen van de derde pan-Europese Vervoersconferentie in Helsinki,

- na overdracht van de beslisingsbevoegdheid aan de Commissie regionaal beleid overeenkomstig artikel 52 van het Reglement,

- gezien het verslag van de Commissie regionaal beleid (A4-0236/99),

A. overwegende dat artikel 158 van het EG-Verdrag (ex artikel 130 A van het EG-Verdrag) als prioritaire doelstelling noemt de harmonieuze ontwikkeling van de Unie en bepaalt dat deze ontwikkeling bereikt moet worden via allerlei soorten acties die leiden tot versterking van de economische en sociale cohesie en in het bijzonder door de ongelijkheid te verminderen tussen de ontwikkelingsniveaus van de verschillende regio's en achtergebleven regio's of eilanden,

B. overwegende dat artikel 154, lid 2 van het EG-Verdrag (ex artikel 129 B, lid 2 van het EG-Verdrag) als prioriteit voor communautaire actie aanmerkt het opzetten van verbindingen tussen eilanden, door land ingesloten en perifere regio's van de Gemeenschap en de centrale regio's en overwegende dat, waar het Verdrag zoveel belang hecht aan cohesie, dit moet betekenen dat er prioriteit wordt gegeven aan trans-Europese netwerkprojecten in gebieden die in aanmerking komen voor steun uit de structuurfondsen; overwegende dat dit artikel de regionale planningsfunctie onderstreept van de netwerken en de essentiële bijdrage die zij kunnen leveren aan het bestrijden van regionale ongelijkheid,

C. overwegende dat vervoer en vervoersinfrastructuur tot de belangrijkste aspecten behoren van regionale planning en daarom een directe impact hebben op regionale ongelijkheid; overwegende dat het noodzakelijk is rekening te houden met de bijdrage van vervoerdiensten aan cohesie,

D. overwegende dat de vraag naar vervoerdiensten de afgelopen jaren is toegenomen en dat de vraag naar vervoer van goederen en reizigers in de toekomst alleen maar verder zal stijgen,

E. overwegende dat de burgers van Europa recht hebben op mobiliteit, of zij nu midden in de stad wonen dan wel in voorsteden dan wel op het platteland, in eiland- of perifere gebieden en onverschillig of zij een normale dan wel geringe mobiliteit genieten,

F. overwegende dat vervoerkosten een belangrijke rol spelen bij het vermogen van de Europese Unie om concurrerend te zijn in de internationale handel, aangezien deze kosten de waarde van een product behoorlijk kunnen opdrijven,

G. overwegende dat, wil er sprake zijn van duurzame mobiliteit, de druk op het wegvervoer in de Europese Unie moet worden verlicht door vervoer per spoor en over zee; overwegende dat het Europees Parlement voortdurend heeft gestreefd naar bevordering van het openbaar vervoer, zowel over de rails als over zee, ten opzichte van het wegvervoer,

1. is verheugd over de lang verbeide mededeling van de Commissie, maar vindt wel dat deze in gebreke is gebleven door onvoldoende details te bieden over coördinatiemaatregelen tussen vervoersbeleid en cohesiebeleid;

2. is van mening dat de Gemeenschap een duidelijke verplichting heeft om de minder welvarende regio's te verbinden met centralere en economisch sterkere regio's ter wille van een meer harmonieuze ontwikkeling en vermindering van regionale verschillen; legt de nadruk op het belang van verbindende trans-Europese netwerken met de regionale en plaatselijke netwerken, mede op het platteland, zodat het geïntegreerd systeem van maximaal nut is voor de burgers;

3. verzoekt de Commissie om meer rekening te houden met de specifieke kwestie van vervoer op het platteland, in dunbevolkte, perifere en eilandgebieden, waar de versnippering van de bevolking zorgt voor bijzondere maatschappelijke en regionale problemen;

4. verzoekt de Commissie bij alle wetgevingsmaatregelen naar aanleiding van het witboek over de kosten van de vervoersinfrastructuur uitdrukkelijk rekening te houden met de bijzondere positie van perifere en plattelandsgebieden in de Europese Unie om te voorkomen dat deze bij de heffing van deze kosten eventueel worden benadeeld;

5. benadrukt de potentiële rol van de structuurfondsen, speciaal het EFRO, bij het bevorderen van stadsvervoer en netwerkinterconnectie;

6. herinnert eraan dat prioriteit moet worden gegeven aan vervoersprojecten, met name in regio's die in aanmerking komen voor steun uit de structuurfondsen, zodat perifere en centrale regio's van de Europese Unie dichter bij elkaar kunnen worden gebracht; in het bijzonder moeten er geïntegreerde vervoerssystemen worden ontwikkeld voor regio's die achteraan hobbelen, in het bijzonder perifere regio's en eilanden;

7. verzoekt de Commissie bij de instelling van een beter geïntegreerd Europees vervoersstelsel voor het personen- en vrachtvervoer ook nieuwsoortige combinaties van vervoersmodi in het kader van het intermodale vervoer in aanmerking te nemen; voor kust- en eilandgebieden zou bijv. de koppeling van lucht- en zeevervoer (sea-air combination) van betekenis kunnen zijn;

8. memoreert dat de belangrijkste geldbronnen van de Gemeenschap voor het vervoersbeleid en trans-Europese netwerken de structuurfondsen en het Cohesiefonds zijn; acht het van essentieel belang om vervoers- en infrastructuurbeleid zo nauw mogelijk af te stemmen op structuurbeleid;

9. verzoekt de Commissie zorg te dragen voor coördinatie van alle communautaire activiteiten, in het bijzonder TEN-netwerken, de structuurfondsen en het Cohesiefonds, het EIF en de EIB, vooral waar het gaat om de vervoerssector in het kader van een ambitieus beleid inzake ruimtelijke ordening, zoals dat is afgebakend in het OCR;

10. is van mening dat de verbrokkeling van het Europees vervoerssysteem in nationale netwerken en de daaruit voortvloeiende verschillen in kwaliteit, technische specificatie, systemen en operationaliteit, vooral bij het spoor, een bijkomend probleem vormen voor de ontwikkeling van het vrachtvervoer;

11. is van mening dat een communautair zeehaveninfrastructuurbeleid hoe dan ook rekening moet houden met de omvang van havens en de investeringen en met de afstand tot de belangrijkste communicatie- en ontwikkelingscentra in Europa; acht het bovendien van fundamenteel belang in het licht van de artikelen 154 en 158 van het EG-Verdrag (ex artikelen 129 B en 130 A van het EG-Verdrag) en van verklaring nr. 30 om de havens in de TEN op te nemen;

12. is van mening dat de scheepvaart een belangrijke rol moet spelen in het toekomstig vervoer in de Europese Unie en stelt vast dat korte zeetrajecten beter moeten worden geïntegreerd met andere transportwijzen;

13. herinnert de Commissie en de lidstaten eraan dat de aantrekkelijkheid van de binnenscheepvaart als milieuvriendelijke vervoersmodus ook bevorderd kan worden door middel van specifieke maatregelen in door de EU gesteunde gebieden; dit met name wanneer de efficiëntie bij de wisseling van modus wordt vergroot door middel van de aanpassing van binnenhavens of de modernisering van omslagterminals;

14. benadrukt dat het openbaar vervoer een centrale rol moet spelen bij het recht op alledaagse mobiliteit voor burgers die zelf geen auto kunnen betalen;

15. stelt voor om de bestaande grens van 25% voor doelstelling 2-financiering van openbaar vervoer op te trekken;

16. is verbaasd dat de mededeling de fiets slechts zijdelings noemt als vervoermiddel; is van mening dat bij stadsplanning de behoeften van voetgangers en fietsers in aanmerking moeten worden genomen;

17. is in het kader van dienstverlening van algemeen belang van mening dat prioriteit moet worden toegekend aan maatregelen die de toegankelijkheid tussen perifere en centrale regio's moeten garanderen door middel van specifieke maatregelen op het gebied van openbaar vervoersbeleid;

18. benadrukt dat een vermindering van de openbare dienstverlening onvermijdelijk leidt tot de leegloop van de perifere gebieden en de bijzonder kwetsbare bevolkingslagen treft, zoals bijv. kinderen en gepensioneerden, en dat derhalve moet worden gezorgd voor het behoud van de in zuiver economisch opzicht minder winstgevende openbaarvervoersdiensten, die echter wel een grote sociaal-economische waarde hebben;

19. wijst er voorts op dat in de Europese Unie geografische hindernissen, zoals bergketens, bestaan, die het vervoer tussen buurgebieden bemoeilijken en dat daarom aan deze problemen bijzondere aandacht moet worden besteed;

20. is van mening dat bij het vervoersbeleid rekening moet worden gehouden met de speciale behoeften van grensregio's; is verheugd over het promoten van interregionale en grensoverschrijdende projecten;

21. is van mening dat het aansluiten van de kandidaat-lidstaten van de Europese Unie moet worden uitgevoerd met de nodige coherentie met het communautair vervoersbeleid; is verheugd dat er aan de toetreding structurele hulp en heroriëntatie wordt geboden van het PHARE-programma ter wille van de komende uitbreiding waarbij grotere nadruk komt te liggen op infrastructurele investeringen in de landen van Midden- en Oost-Europa;

22. is ervan overtuigd dat het bevorderen van pan-Europese verbindingen tussen de Europese Unie en naburige gebieden, met inbegrip van de vroegere Sovjetstaten en de mediterrane landen, van het grootste belang is voor de toekomstige betrekkingen; betreurt het dat noch de TACIS noch de MEDA-programma's momenteel belangrijke infrastructurele investeringen mogen steunen; wil dat verbeteringen in de vervoersinfrastructuur in aanmerking kunnen komen voor financiering wanneer TACIS en MEDA worden herzien;

23. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Commissie, de Raad en de regeringen en parlementen van de lidstaten.