Nr. C 185/8 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 27. 7. 81 
Advies inzake een voorstel voor een richtlijn van de Raad betreffende de milieu-effect­
beoordeling voor bepaalde openbare en particuliere projecten 
De tekst waarop de adviesaanvrage betrekking heeft is bekendgemaakt in het Publika­
tieblad van de Europese Gemeenschappen nr. C 169 van 9 juli 1980, blz. 14. 
A. JURIDISCHE GRONDSLAG VAN HET ADVIES 
Op 26 juni 1980 heeft de Raad besloten het Economisch en Sociaal Comité overeen­
komstig de bepalingen van artikel 100 van het Verdrag tot oprichting van de Europese 
Economische Gemeenschap over bovengenoemd voorstel te raadplegen. 
B. ADVIES VAN HET ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft beraadslaagd over zijn advies inzake voor­
noemd onderwerp tijdens zijn op 29 en 30 april 1981 te Brussel gehouden 187e zit­
ting. 
Dit advies luidt als volgt: 
HET ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ, 
Gezien het Verdrag tot oprichting van de Europese 
Economische Gemeenschap en met name arti­
kel 100, 
Gezien het verzoek van de Raad van de Europese Ge­
meenschappen van 26 juni 1980 om advies inzake het 
„Voorstel voor een richtlijn van de Raad betreffende 
de milieu-effectbeoordeling voor bepaalde openbare 
en particuliere projecten", 
Gezien het besluit van zijn Bureau van 2 juli 1980, de 
Afdeling voor milieu, volksgezondheid en consump­
tie te belasten met het opstellen van een advies en 
rapport ter zake, 
Gezien de beraadslagingen van de Afdeling voor mi­
lieu, volksgezondheid en consumptie tijdens de 62e 
vergadering van 7 april 1981, 
Gezien het rapport van de heer Mills, 
Gezien de beraadslagingen tijdens zijn 187e zitting 
van 29 en 30 april 1981 (vergadering van 29 april), 
BRENGT VOLGEND ADVIES UIT, 
dat met algemene stemmen is goedgekeurd. 
1. Algemene opmerkingen 
1.1. Het voorstel voor een richtlijn ligt in het ver­
lengde van het actieprogramma van de Europese Ge­
meenschappen inzake het milieu en voorziet in een 
voorafgaande evaluatie van de invloed die bepaalde 
overheids- en particuliere projecten op het milieu zul­len hebben. De bevoegde autoriteiten zouden niet tot 
de uitvoering van een project mogen besluiten of een 
vergunning mogen afgeven, voordat een dergelijke 
evaluatie en een maatschappelijke discussie hierover 
hebben plaatsgehad. In de voorgestelde richtlijn wor­
den ook de gemeenschappelijke beginselen vastge­
steld waarvan bij deze evaluatie moet worden uitge­
gaan, nl. de bescherming van de menselijke gezond­
heid en het leefklimaat en het behoud van de natuur­
lijke hulpbronnen. 
1.2. Bij bestudering van het milieu in de Gemeen­
schap blijkt dat er, mits men de nodige preventieve 
maatregelen neemt, in de komende jaren aanzienlijke 
verbeteringen kunnen worden verwacht. Blijven der­
gelijke maatregelen uit, dan zal het milieu in alle Lid­
staten wellicht nog verder verslechteren. 
1.3. Zowel in communautair verband als in de ver­
schillende Lid-Staten zijn er tal van wetten en ver­
gunningsprocedures op het gebied van lucht- en wa­
terverontreiniging, ruimtelijke ordening en gevaar­
lijke produkten. Aangezien men tot dusver weinig 
vorderingen met een gecoördineerde communautaire 
benadering heeft gemaakt, is het uiterst moeilijk de 
zich na kortere of langere tijd manifesterende effec­
ten van veranderingen in het milieu (het tussen de 
verschillende factoren — water, lucht, bodem, enz. 
— bestaande evenwicht en de wijze waarop deze el­
kaar onderling beïnvloeden) te beoordelen. Onge­
wenste effecten en hun gevolgen zijn van het grootste 
belang voor de levensomstandigheden van de mens 
en moeten daarom tot een minimum worden terug­
gebracht. 
1.4. Een gecoördineerde rapportageprocedure zou 
niet alleen de bevoegde overheden meer inzicht in de 
27. 7. 81 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 185/9 
projecten en een beter uitgangspunt voor de ter zake 
te nemen besluiten verschaffen, maar ook, door een 
vereenvoudiging van de administratieve procedures, 
van nut zijn voor de initiatiefnemer. 
1.5. Sommige activiteiten kunnen van grote invloed 
op het milieu zijn; in dit verband wordt o. a. gedacht 
aan: 
a) afzonderlijke projecten in de overheids- en parti­
culiere sector (industrie, woningbouw, handel, in­
frastructuur) ; 
b) nationale, regionale en plaatselijke plannen en 
programma's voor ruimtelijke ordening; 
c) economische plannen en industriebeleid ter be­
vordering en oriëntatie van b. v. een bepaalde tak 
van industrie; 
d) nieuwe technologieën en nieuwe produkten die 
steeds complexere gevolgen hebben en vaak aan­
leiding geven tot uitgebreide discussies. Er zij op 
gewezen dat er op communautair niveau maatre­
gelen zijn genomen om greep te krijgen op het in 
de handel brengen van nieuwe chemische pro­
dukten (zesde wijziging van de richtlijn van 1967 
betreffende de indeling, verpakking en etikette­
ring van gevaarlijke stoffen). 
De uitwerking van bovengenoemde activiteiten kan 
moeilijk te beoordelen zijn, en de vraag of een aan­
vraag of plan al dan niet moet worden goedgekeurd, 
kan de autoriteiten dan ook voor de nodige pro­
blemen stellen. 
1.6. Deze milieu-effectrapportage zou in een zo 
vroeg mogelijk stadium van het besluitvormingspro­
ces moeten plaatsvinden. 
1.7. Zo zou men ook moeten proberen de vele moei­
lijkheden op te lossen door middel van een aantal 
bindende procedures in het kader van een door de 
bevoegde autoriteiten opgesteld programma op lange 
termijn. Ook zou rekening moeten worden gehouden 
met de milieuaspecten van de ruimtelijke ordening 
en de gevolgen voor de kwaliteit van het bestaan en 
het natuurlijk milieu. 
1.8. Het Comité onderschrijft het streven de natio­
nale procedures voor milieu-effectrapportage op één 
lijn te brengen, d.w.z. dat er o.a. in projectonderzoek 
en een desbetreffende maatschappelijke discussie 
wordt voorzien. Het is echter ook van mening dat de 
evaluatieprocedures slechts als een der bij het besluit­
vormingsproces te hanteren beleidsinstrumenten 
zouden moeten gelden en geen doel op zich zouden 
mogen worden. 
Toepassingsgebied 
1.9. De bevoegde overheden dienen het beginsel 
van de milieu-effectrapportage toe te passen door het 
toepassingsgebied van de richtlijn duidelijk af te ba­
kenen. De Lid-Staten zouden de grenzen moeten vastellen waarboven van in bijlage 2 genoemde 
projecten een aanzienlijk milieu-effect kan worden 
verwacht. 
Procedure 
1.10. Bij de voorbereiding van de door de initiatief­
nemer te verschaffen documentatie rijzen tal van pro­
blemen, die in het bijzonder te maken hebben met het 
vertrouwelijke karakter van de inlichtingen, de hier­
mee gemoeide kosten, de voor de beoordeling van de 
vergunningsaanvragen benodigde tijd, de vaststel­
ling van realistische doeleinden, de behoeften waarin 
met het project moet worden voorzien, alsmede de 
vraag of er geen alternatieve mogelijkheden voor het 
oorspronkelijke project bestaan. 
1.11. Het gegronde argument dat de door de initia­
tiefnemer te verstrekken gegevens niet tot een schen­
ding van bedrijfs- en handelsgeheimen mogen leiden, 
mag echter geen sta-in-de-weg vormen voor een vol­
ledige evaluatie van het project door de bevoegde 
overheden en een grondige beoordeling door andere 
ter zake geraadpleegde organisaties. 
1.12. Het Comité merkt op dat het voorstel voor een 
richtlijn geen regeling bevat voor de verdeling van de 
met de voorbereiding van het milieu-effectrapport 
gemoeide kosten tussen de initiatiefnemer en de 
overheid en dat dit aan de Lid-Staten wordt overgela­
ten. Het Comité acht het wenselijk de richtlijn uit te 
breiden met bepalingen waarmee moet worden voor­
komen dat de Lid-Staten ter zake uiteenlopende 
besluiten nemen. 
KI3. Het Comité erkent voorts dat de totale kosten 
van de milieu-effectbeoordeling zullen variëren; het 
meent evenwel dat de kosten van preventieve maatre­
gelen, met inbegrip van milieu-effectrapporten, min­
der hoog zullen zijn dan het bedrag dat de Gemeen­
schap en de initiatiefnemers eventueel voor achteraf 
te nemen maatregelen zouden moeten uittrekken. 
1.14. Volgens het Comité zouden vertragingen bij 
de besluitvorming van de bevoegde overheden tot ex­
tra kosten voor de initiatiefnemers kunnen leiden; 
het pleit dan ook voor een strikte toepassing van de 
bepalingen van de richtlijn ten einde de administra­
tieve procedure te vereenvoudigen en vlotter te doen 
verlopen. 
1.15. Het Comité neemt aan dat de verplichting van 
de initiatiefnemer tot het voorleggen van enigerlei al­
ternatieven voor het project zowel voor de plaats van 
uitvoering als de fabricageprocédés geldt. Op dit 
punt zouden er problemen kunnen rijzen, daar het 
voor de initiatiefnemers soms moeilijk is aanvaard­
bare alternatieve oplossingen te overwegen, in aan­
merking genomen dat dergelijke besluiten door ver­
scheidene factoren, zoals infrastructuurkosten, eco-
Nr. C 185/10 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 27. 7. 81 
nomische, culturele en eventueel natuurlijke beper­
kingen, worden beïnvloed. 
1.16. Niettemin beseft het Comité dat deze bepaling 
in het algemeen noodzakelijk is om de rechtstreeks 
betrokkenen in de gelegenheid te stellen de doelstel­
lingen van het project beter te beoordelen en een be­
ter inzicht te krijgen in de implicaties die de verschil­
lende mogelijkheden voor het milieu zouden hebben. 
Met realistische alternatieven in handen beschikken 
de bevoegde overheden over meer gegevens, hetgeen 
een duidelijke en verantwoorde besluitvorming al­
leen maar ten goede kan komen. 
2. Bijzondere opmerkingen 
2.1. Artikel 1 
2.1.1. Zelfs in combinate met bijlage 3 zouden uit­
drukkingen als „aanzienlijke effecten" en „aanzien­
lijke wijzigingen" volgens het Comité aanleiding tot 
interpretatiemoeilijkheden kunnen geven en kunnen 
resulteren in een meningsverschil, waardoor de be­
oordeling van de vergunningsaanvragen zou worden 
vertraagd, met alle gevolgen van dien. 
2.1.2. Het Comité begrijpt dat de rapportageproce­
dure niet tot doel heeft milieuoverwegingen systema­
tisch over administratieve besluiten te laten prevale­
ren, waardoor aan de mogelijke economische en so­
ciale voordelen van een project afbreuk zou worden 
gedaan. Met het voorgestelde systeem zouden de be­
voegde instanties de middenweg moeten kunnen vin­
den tussen de verschillende factoren (milieufactoren 
en andere) die in het spel zijn. Om deze taak naar be­
horen te kunnen vervullen, dienen de bevoegde in­
stanties de beschikking te hebben over precieze gege­
vens; hiertoe vormt milieu-effectrapportage de aan­
gewezen weg. Aldus zouden zij, alvorens te besluiten, 
alle op het spel staande belangen kunnen afwegen. 
Het Comité waarschuwt nogmaals dat het besluitvor­
mingsproces niet te zeer door de rapportageproce­
dure mag worden vertraagd. 
2.2. Artikel 2 
2.2.1. Het Comité stelt voor de Lid-Staten erop te 
laten toezien dat voor projecten waarvan een aan­
zienlijk milieu-effect kan worden verwacht, een be­
hoorlijke vergunning van een bevoegde instantie ver­plicht wordt gesteld. Dergelijke projecten zouden 
daarom op mogelijke milieu-effecten moeten worden 
onderzocht. 
2.3. Artikel 3 
2.3.1. Het Comité wijst erop dat bij de beoordeling 
van de mogelijke milieu-effecten van een project de 
mens niet centraal staat, met het gevolg dat een der­
gelijk onderzoek mogelijk geen betrekking zal heb­
ben op verschijnselen als lawaai en stralingseffecten, 
waarvan de mens rechtstreeks hinder kan ondervin­
den. 
2.3.2. Ook het Comité meent dat het raadzaam zou 
zijn de omvang van de gevolgen van een project en 
dus de totale uitwerking ervan op het milieu te beoor­
delen in het licht van de noodzaak de hulpbronnen, 
waarvan sommige momenteel worden geëxploiteerd, 
in stand te houden. 
2.3.3. Het Comité adviseert de woorden „de pro-
duktiviteit" te vervangen door „het regeneratiever­
mogen". 
2.4. Artikel 4 
2.4.1. Het Comité merkt op dat de ontwerp-richtlijn 
om twee hoofdpunten draait, namelijk de onderver­
deling van de projecten in drie categorieën en het on­
derscheid tussen enerzijds „volledige" beoordeling 
en anderzijds beoordeling „in vereenvoudigde 
vorm". 
2.4.2. De bijlagen 1 en 2 zijn lijsten van naar type 
gerangschikte industriële en niet-industriële activitei­
ten. Volgens het Comité zou bij de rangschikking van 
de projecten meer rekening moeten worden gehou­
den met de mate waarin zij het milieu zullen beïn­
vloeden. Een dergelijke aanpak zou beter beantwoor­
den aan de doelstelling van de richtlijn en de bijlagen 
meer zin geven. 
2.4.3. Bovendien vraagt het Comité zich ten zeerste 
af of de opsomming in de bijlagen volledig is en of de 
gebruikte termen wel duidelijk genoeg zijn (wat moet 
b. v. precies onder bijgebouwen worden verstaan?). 
2.4.4. Wat de onder bijlage 1 vallende projecten be­
treft, merkt het Comité op dat de Commissie alleen 
een actieve rol speelt bij de vergunningsprocedure 
voor de in bijlage 1 genoemde projecten, waarvan be­
paalde niet aan een volledige beoordeling behoeven 
te worden onderworpen. 
27. 7. 81 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 185/11 
Het Comité is niet geheel gerust over een aantal as­
pecten van de vereiste dat de bevoegde instanties 
projectonderzoeken aan de Commissie overlaten. 
Het zou gaarne zien dat de Commissie deze vereiste 
herziet. 
2.4.5. Het Comité beseft dat deze tussenkomst van 
de Gemeenschap de initiatiefnemer in enkele geval­
len voor moeilijkheden zou kunnen stellen, aange­
zien hat hier slechts om een aantal specifieke pro­
jecten gaat waarvan de betekenis moeilijk van 
tevoren in cijfers kan worden uitgedrukt. 
2.4.6. Het Comité merkt op dat in het voorstel niet 
wordt aangegeven wat het verschil tussen vereenvou­
digde en volledige beoordeling is. 
2.5. Artikel 5 
2.5.1. Het Comité merkt op dat de door de Lid-Sta-
ten vastgestelde criteria en drempelwaarden uit­
sluitend door de Commissie worden gecoördineerd. 
Het meent evenwel dat meer specifiek zou moeten 
worden aangegeven met welke frequentie (b. v. om 
de vijf jaar) de bedoelde geregelde herziening zou 
moeten plaatsvinden. 
2.6. Artikel 6 
2.6.1. Gezien hetgeen het Comité heeft opgemerkt 
over realistische alternatieve oplossingen, stelt het 
voor in de tekst na het eerste streepje van artikel 6 
van het Commissievoorstel uitsluitend een beschrij­
ving van het voorgestelde project en het daarmee 
beoogde doel te verlangen. 
2.6.2. Met betrekking tot de tekst na het zesde 
streepje meent het Comité dat met een korte beschrij­
ving van de voornaamste relevante alternatieve op­
lossingen niets aan de gevraagde informatie zal wor­
den toegevoegd. 
2.6.3. De in de tekst na het zevende streepje (en in 
bijlage 3) genoemde niet-technische samenvatting 
wordt door het Comité opgevat als een voor leken ge­
makkelijk begrijpelijke verklaring van de beoorde­
lingsresultaten. 
2.7. Artikel 7 
2.7.1. Om te bereiken dat alle bevoegde instanties in 
de verschillende Lid-Staten de bepalingen conse­
quent op dezelfde wijze uitvoeren, zouden volgens 
het Comité de woorden „bevoegde instantie" in de 
vierde regel moeten worden vervangen door „Lid­
staat". Het Comité stelt voor in de ontwerp-richtlijn 
te voorzien in een passende raadplegings- en be­roepsprocedure. De informatie aan de bevolking 
dient volledig te zijn en ook de standpunten van de 
gespecialiseerde openbare milieu-instanties te om­
vatten. Ook stelt het voor de nodige selectiviteit te be­
trachten bij de keuze van de te raadplegen instanties 
en meent het dat bij de verstrekking van informatie 
rekening zou moeten worden gehouden met de speci­
fieke rol en verantwoordelijkheden van de instanties 
tot wie deze informatie gericht is. 
2.8. Artikel 9 
2.8.1. Het Comité meent dat de verplichting van de 
bevoegde nationale instanties tot inachtneming van 
hun eigen bepalingen met betrekking tot bedrijfs- en 
zakengeheimen geen voldoende garanties voor de be­
scherming van door de initiatiefnemer verschafte 
vertrouwelijke informatie biedt, daar deze krachtens 
artikel 7 in een andere Lid-Staat mag worden gepu­
bliceerd. 
2.9. Artikel 10 
2.9.1. Volgens het Comité komt er bij de beoorde­
ling van de gevolgen van een project voor de natuur­
lijke hulpbronnen een aantal wetenschappelijke pro­
blemen kijken en zou de bevoegde instantie het nodig 
kunnen achten deskundigen om hun mening te vra­
gen, ten einde bij haar beslissing over een vergun­
ningsaanvrage objectief over deze controversiële we­
tenschappelijke vraagstukken geïnformeerd te zijn. 
Eventuele vertragingen in het besluitvormingsproces 
zouden tot een absoluut minimum beperkt moeten 
blijven. 
2.10. Artikel 11 
2.10.1. Bij de huidige redactie van artikel 11 lopen 
vergunningsaanvragen volgens het Comité gevaar te 
worden afgewezen, daar de studie waarop de afgifte 
van een vergunning wordt gebaseerd, vóór de uitvoe­
ring van het project plaatsvindt en de gevolgen van 
een project van tevoren niet zonder meer met zeker­
heid kunnen worden beoordeeld. Het Comité is zich 
derhalve bewust van de noodzaak te verifiëren of de in 
de studie gemaakte veronderstellingen juist zijn ge­
bleken en — mocht dit niet zo zijn — het nodige te 
doen om in toekomstige gevallen vergissingen te 
voorkomen. 
2.11. Artikel 12 
2.11.1. Het Comité meent dat de Commissie het 
verslag over de toepassing en de doeltreffendheid 
van de richtlijn om de vijfjaar zou moeten opstellen 
en het tevens aan het Comité zou moeten toezen­
den. 
Nr. C 185/12 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 27. 7. 81 
2.12. Bijlagen 1, 2 en 3 
2.12.1. Het Comité meent dat de huidige indeling 
van de bijlagen bij de toepassing van de richtlijn tot 
verwarring aanleiding zal geven. Het stelt daarom voor, de bijlagen te herzien en hierbij na te gaan of 
deze wel optimaal op de doelstellingen van de richt­
lijn zijn afgestemd. Het Comité vestigt in dit verband 
de aandacht op hetgeen in het rapport over de bijla­
gen bij het richtlijnvoorstel wordt opgemerkt. 
Gedaan te Brussel, 29 april 1981. 
De Voorzitter 
van het Economisch en Sociaal Comité 
Tomas ROSEINGRAVE