ARCHIVES HISTORIQUES 
DE LA COMMISSION 
 
 
 
COLLECTION RELIEE DES 
DOCUMENTS "COM" 
 
 
 
 
COM ( 83) 134 
 
 
 
Vol. 1983/0 039 
  
 
Disclaimer  
Conformém ent au règlement (CEE, Euratom) n° 354/83 du Conseil du 1er février 1983 
concernant l'ouverture au public des archives historiques de la Communauté économique 
européenne et de la Communauté européenne de l'énergie atomique (JO L 43 du 15.2.1983, 
p. 1), tel que modifié par le règlement (CE, Euratom) n° 1700/2003 du 22 septembre 2003 
(JO L 243 du 27.9.2003, p. 1), ce dossier est ouvert au public. Le cas échéant, les documents 
classifiés présents dans ce dossier ont été déclassifiés conformément à l'article 5 dudit 
règlem ent. 
In accordance with Council Regulation (EEC, Euratom) No 354/83 of 1 February 1983 
concerning the openi ng to the public of the historical archives of the European Econom ic 
Community and the European Atomic Energy Communit y (OJ L 43, 15.2.1983, p. 1), as 
amended by Regulation (EC, Euratom) No 1700/2003 of 22 September 2003 (OJ L 243, 
27.9.2003, p. 1), this f ile is open to the public. Where necessary, classified documents in this 
file have been declassified in conformity with Article 5 of the aforementioned regulation.  
In Übereinstimmung mit der Verordnung (EWG, Euratom) Nr. 354/83 des Rates vom  1. 
Februar 198 3 über die Freigabe der historischen Archive der Europäischen  
Wirtschaftsgemeinschaft und der Europäischen Atomgem einschaft (ABI. L 43 vom  15.2.1983,  
S. 1), geändert durch die Verordnung (EG, Euratom) Nr. 1700/2003 vom 22. Septem ber 2003  
(ABI. L 243 vom 27 .9.2003, S. 1), ist diese Datei der Öffentlichkeit zugänglich. Soweit  
erforderlich, wurden die Verschlusssachen in dieser Datei in Übereinstimmung mit Artikel 5  
der genannten Verordnung freigegeben.  
COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN
CRIEKENLAND IK DE GEMEENSCHAP EVALUATIE EN VOORSTELLEN
(Mededeling van de Commissie aan de Raad  
en het Europese Parlement)
C0M(83) 13*+ def.

INHOUD
Inleiding
Reeds aangegeven elementen voor de beantwoording
De mededeling van de Commissie van 14 juni 1982
Sinds de voorlegging van het memorandum vastgestelde 
of voorgestelde maatregelen van de Gemeenschap ten 
behoeve van Griekenland
Reeds getroffen maatregelen
Het geïntegreerde programma ten behoeve van de 
mediterrane gebieden van Griekenland
Solidariteitsmaatregelen
De door de Commissie beoogde voorstellen 
De missies naar Griekenland 
De voorstellen
Vijfjarenplan - grote projecten 
Onderzoek en technologie 
Energie
Werkgelegenheid en sociaal beleid
Landbouw
Vi sseri j
Vervoer
Mi lieu1  t/m 5
6 t/m 35
7 t/m 21
22 t/m 34  
23
24 t/m 33  
34
36 t/m  114
37 t/iro 46 
47 t/im 114
49 t/im 57  
5® it/im  611 
62 t/m 66 
67 t/m 77  
71 t/m 9 8 2  
< 5 3  t/m 9 8 7  
98® 1t//im 1K BH 5 
1 ( 0 )9 8  tt//m n  H U 4 +
Conclusies HH5 tt//rm 1111®

INLEIDING
1. De Griekse regering heeft op 19 maart 1982 een memorandum aan de 
Ministerraad gezonden waarin het standpunt van de Griekse regering ten 
opzichte van de betrekkingen van Griekenland met de Europese Gemeenschappen 
wordt uiteengezet. De voorzitter van de Commissie ontving eveneens een 
exemplaar van het document.
2. De Europese Raad van 29/30 maart 1982 heeft nota genomen van een verklaring 
van de Griekse premier over deze aangelegenheid. De Europese Raad kwam over­
een dat de Commissie het memorandum zou bestuderen en aan de Raad verslag 
uitbrengen.
5. De Commissie heeft het memorandum zorgvuldig bestudeerd en haar conclusies 
in een mededeling van 14 juni 1982 aan de Raad overgelegd.
't. De Raad heeft tijdens zijn zitting van 20/21 juni 1982 nota genomen van
de mededeling van de Commissie. Overeengekomen werd dat de Griekse 
regering en de Commissie met elkaar in contact zouden blijven ten einde 
de verschillende aspecten van dit dossier zoveel mogelijk te verduidelijken.
.  De onderhavige mededeling heeft ten doel om, na eerst een overzicht te
hebben gegeven van de elementen voor de beantwoording welke reeds
door de Commissie zowel in haar mededeling van 14 juni 1982 als in diverse 
aan de Raad voorgelegde voorstellen werden aangegeven, aan de Raad de 
voornaamste elementen voor de beantwoording van het memorandum voor te 
leggen die haar in het licht van de missie te Athene aangewezen lijken.
REEDS AANGEGEVEN ELEMENTEN VOOR DE BEANTWOORDING 
In dit verband dient te worden gewezen op
- de mededeling van de Commissie aan de Raad van 14 juni 1982;
- een aantal voorstellen waarvan een deel reeds door de Raad is aangenomen.

-  2 -
DE MEDEDELING VAN DE COMMISSIE VAN 14 JUNI 1982
7. In haar mededeling van 14 juni 1982 heeft de Commissie een eerste - zeer 
open - antwoord gegeven op de punten die de Griekse regering naar voren 
bracht. De voornaamste elementen volgen hieronder.
8.  De Commissie is het in grote mate. eens met- 
de in het memorandum gegeven beschrijving
van de economische situatie en onderschrijft de noodzaak van een door­
tastende actie ten einde aan deze situatie het hoofd te bieden.
9. Het specifieke karakter van de Middellandse-Zeeproblemen in de 
Gemeenschap is een feit dat door de Gemeenschap wordt erkend, met name 
bij de werkzaamheden inzake het mandaat van 30 mei 1980 en in het kader 
van de lopende werkzaamheden betreffende de uitbreiding.
10. De Griekse economie heeft op bepaalde punten een achterstand in ontwikkeling 
waarvoor de Gemeenschap niet verantwoordelijk mag worden gesteld.
11. Alle Lid-Staten ondervinden, in verschillende mate, de onaangename 
gevolgen van de economische crisis.
12. De Gemeenschap op zichzelf kan niet verantwoordelijk zijn voor de ont­
wikkeling van een Lid-Staat; het is haar taak de nationale inspanningen 
te ondersteunen.
13. Voor elk der via het Griekse Memorandum ingediende verzoeken geeft de 
Commissie aan
- of de verzoeken reeds vallen onder de bestaande communautaire be­
palingen;
- of de reeds ingediende voorstellen, eventueel met aanpassing, de 
Griekse verzoeken dekken,
- of de betrokken maatregelen reeds deel uitmaken van in een programma 
van de Commissie opgenomen voorstellen, in het bijzonder in het 
Middellandse-Zeeprogramma.
14. De Gemeenschap kan bijdragen tot de ontwikkeling van de Griekse economie en 
tot de oplossing van de specifieke problemen van dit land door middel van 
de toepassing van de communautaire beleidslijnen en niet door middel van 
afwijking van de verdragen. De Commissie stelt vast dat de meeste Griekse 
verzoeken binnen het bestek van de normale besluitvormingsprocessen van de 
Gemeenschap vallen en dat in Protocol nr. 7 van de Akte van Toetreding het 
beginsel is vastgelegd dat de Instellingen van de Gemeenschap binnen het 
kader van het bestaande instrumentarium alles wat in hun vermogen ligt 
moeten doen om te voorzien in de speciale situatie van Griekenland.

- 3 -
15. Met betrekking tot steunmaatregelen van de staten heeft de Commissie 
erop gewezen dat, hoewel afwijkende maatregelen in beginsel krachtens de 
verdragen uitgesloten zijn, de mededingingsregels de Commissie toelaten bij
de beoordeling van ontwerp-steunmaatregelen rekening te houden met de bijzondere 
situatie van Griekenland, zulks in overeenstemming met Protocol nr. 7 
van de Akte van Toetreding.
16. Bij het zoeken naar regelingen moet rekening worden gehouden met de beperkingen 
van de communautaire beleidslijnen, met inbegrip van de budgettaire beperkingen.
17. Zelfs al dragen bepaalde Griekse verzoeken een voor Griekenland specifiek 
karakter, toch vallen zij onder de groep problemen waarmee de Gemeenschap 
zich met betrekking tot haar Middellandse-Zeeregio's bezighoudt. Zowel wat 
betreft essentie als procedure moet voor dit gedeelte van de Griekse verzoeken 
naar oplossingen worden gezocht in het kader van de Middel landse-Zeeprogramma's.
18. De interventies van de Gemeenschap op begrotingsgebied moeten als steun 
aan deze beleidslijnen worden beschouwd en niet als een doel op zich. Over 
het algemeen zal de Commissie derhalve alleen voorstellen doen voor budgettaire 
maatregelen indien deze een communautaire beleidslijn steunen.
19. In hoeverre de Gemeenschap een land kan helpen hangt af van de verenigbaarheid 
van de door het betrokken land gevolgde beleidslijnen met de actie van de 
Gemeenschap. Er moet dus bijzonder groot belang worden gehecht aan de contacten 
tussen de Griekse regering en de Commissie bij de voorbereiding van het 
vijfjarenplan van de Griekse regering voor economische ontwikkeling en 
herstructurering van de Griekse economie ten einde de nodige overeenstemming 
tussen de communautaire actie en het Griekse economische beleid te verzekeren.
20. Hoe groot de politieke vastberadenheid ook mag zijn om bij te dragen
tot het oplossen van de reële problemen van één van de Lid-Staten van de 
Gemeenschap, er kan niet worden voorbijgegaan aan de huidige beperkingen.
Het bestaan daarvan behoeft daarentegen geen beletsel te vormen voor de ont­
plooiing van verbeeldingskracht bij het zoeken van een oplossing en wan 
vastberadenheid bij de tenuitvoerlegging daarvan.
21. De Commissie kwam tot de conclusie dat, indien door de betrokken partijen
de vereiste inspanningen worden gedaan, op de door de Griekse regering gestelde 
vragen een aanvaardbaar antwoord moet kunnen worden gegeven.

- 4 -
SINDS DE VOORLEGGING VAN HET MEMORANDUM VASTGESTELDE O F VOORGESTELDE  
MAATREGELEN VAN DE GEMEENSCHAP TEN BEHOEVE VAN GRIEKENLAND
22. De Commissie heeft reeds in verscheidene opzichten gereageerd op de in
het Griekse memorandum vervatte verzoeken :
- diverse besluiten op het gebied van landbouw, vervoerinfrastructuur en 
milieu;
- het geïntegreerde programma ten behoeve van de mediterrane gebieden van 
Griekenland;
- de solidariteitsmaatregelen.
Reeds getroffen maatregelen
23. De volgende besluiten werden reeds vastgesteld :
- de besluiten van 18 mei 1982 inzake gemeenschappelijke prijzen en daar­
mee verbonden maatregelen voor 1982/1983 werden in 1982 genomen naar 
aanleiding van het vraagstuk der steunprijzen voor Griekse landbouwers 
(aanzienlijke prijsverhoging in Ecu, devaluatie van de representatieve 
koers voor de drachme, versnelde aanpassing van de prijzen voor bepaalde 
landbouwprodukten aan de communautaire prijzen, stijgingen boven het 
gemiddelde van de Gemeenschap voor bepaalde Middellandse-Zeeprodukten, 
enz.); daaropvolgende besluiten inzake het tijdschema
voor de devaluatie van de groene drachme in 1983 vormen de respons 
op de in 19ö3 bestaande situatie;
gunstigere terugbetalingsvoorwaarden en intresten die ten opzichte van 
bepaalde Middellandse-Zeegebieden worden toegepast werden door de Raad 
in november 1982 (*) uitgebreid tot overeenkomstige gebieden in Griekenland;
~ vigerende maatregelen ten behoeve van andere Middellandse-Zeeregio's
op de gebieden infrastructuur, irrigatie en bosbouw werden tot een deel van 
Griekenland uitgebreid bij een verordening van de Raad met betrekking tot 
de stimulering van de landbouwontwikkeling in bepaalde gebieden van 
Griekenland welke in juli 1982 werd aangenomen (**) ;
... /...
(*) Verordening nr. 3164/82, PB L 332 van 27.11.1982 
Richtlijn 82/786, PB L 327 van 24.11.1982
(**) Verordening nr. 1975/82, PB L 214 van 22.7.1982

- 5 -
- bij de verordening van de Raad houdende bijzondere maatregelen voor de 
verbetering van de produktie en de afzet van citrusvruchten in de 
Gemeenschap wordt de bestaande regeling uitgebreid tot Griekse 
variëteiten (*);
- een bijdrage van de Gemeenschap tot een belangrijk project op het gebied 
van vervoerinfrastructuur in Griekenland (**);
- de bijdrage van de Commissie in de financiering van verkenningsstudies 
en proefexperimenten in Athene met betrekking tot de milieubescherming.
Het geïntegreerde programma ten behoeve van de mediterrane gebieden van
Griekenland
24. Tijdens de periode van de missies heeft de Commissie speciale inspanningen 
gedaan om haar voorstellen betreffende de geïntegreerde Middel landse- 
Zeeprogramma's te ontwerpen. De Commissie heeft onlangs (***) voorstellen 
aangenomen voor geïntegreerde programma's voor Griekenland, Italië en 
Frankrijk.
25. Voor Griekenland wordt gestreefd naar een uitgebreider en intensiever
optreden dan in de rest van het Middellandse-Zeegebied van de Gemeenschap. 
Bij het ontwerpen van haar programma voor Griekenland heeft de Commissie 
zoveel mogelijk getracht rekening te houden met de specifieke kenmerken 
van de Griekse situatie, zoals uiteengezet in het Griekse Memorandum.
De voorstellen van de Commissie voor Griekenland in deze beleidssector 
zijn verreikend en ambitieus en vormen in feite een respons van de zijde 
van de Commissie op vele van de in het memorandum vervatte verzoeken.
... /...
(*) Verordening nr. 1204/82, PB L 140 van 20.5.1982
(**) Verordening nr. 3600/82, PB L 376 van 31.12.1982 
(***) C0M(83)24 def.

-  6 -
26. De Commissie stelt voor dat de Gemeenschap in de periode 1985-1991 
2.542 miljoen Ecu investeert in Griekenland, zulks als volgt :
landbouw 1.235 miljoen Ecu, bosbouw 120 miljoen Ecu, visserij 139 miljoen Ecu 
en algemene economische ontwikkeling 1.048 mi Ijoen Ecu.
27. Met het Geïntegreerde Programma ten behoeve van de mediterrane 
gebieden van Griekenland (GMP) wordt ingegaan op verzoeken die 
of wel in het Griekse Memorandum zelf, of wel bij de besprekingen 
tussen de Commissie en de Griekse autoriteiten in de context van 
het Griekse Memorandum zowel op algemeen als op sectorieel niveau 
naar voren werden gebracht. In de navolgende paragrafen 28 - 33 
wordt een korte samenvatting gegeven van de voornaamste vraagstukken 
op beide niveaus; het betreft hier echter geen samenvatting van het 
GMP voor Griekenland in zijn geheel.
Algemene prioriteiten van het Griekse Memorandum waarop het GMP van
Griekenland een rechtstreekse respons vormt
28. De Griekse autoriteiten hebben verzocht om een herziening van de criteria
van de communautaire fondsen, opdat de middelen zodanig kunnen worden r
aangewend dat de maatregelen kunnen worden afgestemd op de bijzondere 
kenmerken van de sociaal-economische en bestuurlijke toestand in Griekenland :  
het GMP voor Griekenland vormt een weloverwogen poging op vergaande 
schaal om juist deze criteria toe te passen voor een geïntegreerde 
inspanning met inzet van communautaire en Griekse nationale, regionale en 
lokale middelen.

- 7 -
29. In het Griekse Memorandum werd verzocht om een verhoging van de middelen 
uit de fondsen :  het GMP voor Griekenland zoals door de Commissie vooi— 
gesteld zou een zeer aanzienlijke verhoging inhouden.
30. De Griekse autoriteiten verzoeken de activiteiten van de fondsen, zpals 
deze voor Griekenland worden aangewend, te doen coördineren :  een streven 
naar coördinatie van alle maatregelen in het kader van alle betrokken 
beleidssectoren in Grieks nationaal en in communautair verband is bij 
uitstek het kenmerk van de benadering van het GMP.
31. De Griekse autoriteiten hebben verzocht om een grotere communautaire 
deelname in de financiering van projecten in Griekenland (tot 75 % in 
bepaalde regio's) :  de percentages van de communautaire bijdrage voor 
de uitvoering van de voorgestelde geïntegreerde mediterrane programma's 
zijn gedifferentieerd, ten einde rekening te houden met de verschillen 
in sociaal-economische toestand. Voor geheel uit openbare middelen 
gefinancierde maatregelen (infrastructuur), socio-structurele maatregelen en 
maatregelen ten aanzien van arbeidsmarkt en beroepsopleiding, bedraagt het 
voorgestelde bijstandspercentage voor Griekenland (75 %), (65 % voor 
Italië, 50 % voor Frankrijk). Ten aanzien van produktieve investeringen
op het gebied van afzet en verwerking bedraagt het voor Griekenland 60 %
(60 % voor Italië, 45 % voor Frankrijk).
32. De Griekse autoriteiten hebben eveneens gevraagd om een communautaire 
bijdrage voor projecten betreffende de sociale infrastructuur :  in 
verscheidene gevallen voorziet het GMP voor Griekenland in zulk een 
initiatief.
Sectorieel voorstel in het kader van het GMP voor Griekenland dat een directe 
respons vormt op de prioriteiten van het memorandum
33. De volgende maatregelen worden overwogen :
- g,rote irrigatie- en draineringsprojecten, inclusief de vereiste openbare 
werken (dammen, bekkens, enz.);
“ nieuwe programma's voor de ontwikkeling van de schapen- en geitenhouderij;
- verbetering van de bosbouw en uitbreiding van het bosareaal;
- programma's voor de herstructurering en verplaatsing van de wijnbouw­
activiteit en indien noodzakelijk omschakeling van wijnbouw op andere
teelten.>
... /...

-  8 -
- sector olijfolie :  programma's voor de omschakeling of vernieuwing van 
olijfgaarden;
- standaardisering, rationalisering en kwaliteitsverbetering voor de sector 
groenten en fruit;
- programma's ter verbetering van de veehouderij, met inbegrip van de ont­
wikkeling van de teelt van voedergewassen en eiwithoudende gewassen, als­
mede van regelingen voor de veredeling van veerassen, alsmede steun voor 
de verbetering van de huisvesting van het vee;
- een reeks programma's ter verbetering van de algemene produktiviteit en 
van de inkomens in de visserijsector :  de ontwikkeling van lagunes, de 
vestiging en modernisering van viskwekerijen, de bouw van openbare en 
semi-openbare viskwekerijen, de herstructurering van de Griekse diepzee- 
visserijvloot en de ontwikkeling van de haveninfrastructuur;
- steun voor activiteiten op het gebied van verwerking en afzet in zowel 
de landbouw- als visserijsector :  tevens nieuwe communautaire steun voor 
producentengroeperi ngen;
- een reeks maatregelen ter ontwikkeling van het midden- en kleinbedrijf en 
van het ambacht in Griekenland :  marktanalyse, aanvullende investerings­
steun, steun ter verbetering van beheer en organisatie, toegang tot nieuwe 
technologieën en produkten, verbeterde toegang tot risicodragend kapitaal, 
maatregelen ter bevordering van de uitvoer naar mediterrane niet-EEG- 
landen, voorlichtingssteun ter bevordering van de bedrijfsontwikkeling;
- programma's ten einde het bedrijfsleven aan te moedigen een nieuwe 
vestigingsplaats te kiezen buiten Athene :  steun voor ontmanteling, 
overplaatsing en ombouw van uitrusting; steun voor de bouw en moderni­
sering van woongelegenheid voor het personeel dat meegaat met firma's 
die Athene verlaten;
- plattelandstoerisme :  bouw en verbouw van kleine hotels en ontwikkeling 
van accommodatie voor gasten te plattelande alsmede van kampeer- en 
caravanterreinen, ontwikkeling van gemeenschappelijke diensten of 
instanties die belast worden met het bevorderen en propageren van het 
toerisme, plaatselijke ontwikkeling van vervoervoorzieningen, restauratie 
en bescherming van kleine architectonische bezienswaardigheden van plaat­
selijk belang ;
-ontwikkeling van industriezones;

- 9 -
- ontwikkeling van de communicatie-infrastructuur tussen verscheidene steden 
en het belangrijkste Griekse vervoersnet :  wegen, telecommunicatie, 
datatransmissie, voorzieningsnetten voor water en energie, gegevensverwerking 
en telecommunicatiecentra;
- b o u w  en voorziening m et de voornaamste uitrusting van hogere instituten 
voor technische vorming in de sectoren industrie, landbouw en diensten;.
- maatregelen ter verbetering van de leefbaarheid van plattelandsgebieden :  
bouw  en uitrusting van kleine medische centra en centra voor beroepsop­
leiding, adviesverlening en technische bijstand; verbetering van het wegen­
net tussen plattelandsgebieden en steden;
- communautaire bijstand voor de opleiding en indienstneming van extra 
landbouwconsulenten en de ontwikkeling van landbouwvoorlichtingsdi.ensten; 
het lanceren van een dienst voor technische bijstand in de visserijsector;
- vergroting van de communautaire bijstand voor de opleiding van midden­
kader, de opleiding op het gebied van ontwikkelingstechnieken en de 
multidisciplinaire opleidingen;
- ontwikkeling van grote onderzoekprogramma's in de landbouw-, visserij­
en industriesector, alsook op het gebied van het milieu en van de 
bescherming van de volksgezondheid.
Solidariteitsmaatregelen
34. In dit verband zij herinnerd aan de solidariteitsmaatregelen die ten 
behoeve van de minst welvarende landen (Griekenland, Ierland, Italië) 
moeten worden genom en als uitvloeisel van het akkoord van 26 oktober 1982 
betreffende de budgettaire compensaties voor het Verenigd Koninkrijk en 
Duitsland.
o
o  o
35. A l deze elementen zijn verre van te verwaarlozen, zeer in het bijzonder 
de GM P's, die specifieke antwoorden op de Griekse verzoeken vormen.
Som m ige delen van deze verzoeken laten zij echter onbeantwoord.

- 10 -
DE DOOR DE COMMISSIE BEOOGDE VOORSTELLEN
36. Alvorens de Commissie dit verslag uitbracht, heeft zij aanzienlijke inspan­
ningen gedaan o m  een beter inzicht te verkrijgen in de door Griekenland onder­
vonden m oei li ikheden. . . .  _____
D 
E MISSIES NAAR GRIEKENLAND
37. In juli 1982 hebben de Griekse regering en de Commissie overeenstemming bereikt 
over een aantal missies op dienstniveau m et het oog op een diepgaand onder­
zoek van alle aspecten van de in het m em orandum  opgeworpen vraagstukken in het 
kader van de aanpak als omschreven in de mededeling van de Commissie aan de 
Raad van 17 juni 1982, en o m  een aantal praktische maatregelen vast te stellen 
die Griekenland dient te treffen. Bovendien wenste de Commissie de dialoog 
tussen de Commissie en de Atheense autoriteiten over een aantal onderwerpen 
van gemeenschappelijk belang te verbeteren en zodoende de Griekse deelname 
aan het communautaire stelsel verder te ontwikkelen. In het bijzonder wenste 
de Commissie in bepaalde gevallen praktische bijstand te verlenen aan die­
genen in de Griekse overheidsdiensten die m et communautaire aangelegenheden
te m aken hebben.
38. D eze missies vormen in hun geheel een inspanning zonder precedent van 
de Commissie o m  haar contacten m et een nieuwe Lid-Staat te inten­
sifiëren.
Beide partijen hebben uit de ondervindingen voordeel kunnen trekken. D e  
diensten van de Commissie kregen een beter inzicht in de realiteit van de 
Griekse problemen. D e  Griekse autoriteiten haalden een aantal concrete 
winstpunten uit de contacten. Z o  is bijvoorbeeld als resultaat van de missies 
het aantal Griekse aanvragen voor het Sociaal Fonds toegenomen, zijn aan­
vragen voor leningen krachtens het nieuw communautair instrument beginnen 
te kom en en is het door middel van de dialoogprocedure mogelijk gebleken 
voor de eerste maal uitgebreide besprekingen te voeren en som s een aantal 
gevallen waarin het vermoeden van wettelijke inbreuk door Griekenland be­
stond uit te schakelen.
39. D e  missies vonden plaats tussen september 1982 en februari 1983. Zij be­
troffen de volgende sectoren :  belastingen, landbouw, visserij, Sociaal 
Fonds, mededingingsregels, tenuitvoerlegging van de communautaire wetgeving, 
vervoer, deelname van de Gemeenschap aan belangrijke in het kader van het 
Griekse vijfjarenplan uit te voeren projecten (o.a. op het gebied van indus­
trie en energie), research en technologie en milieuzaken.
40. D eze speciale missies omvatten namelijk aspecten van de meeste onderwerpen 
betrokken bij de deelname van Griekenland aan het communautaire systeem; 
m et uitzondering van de externe zaken van het communautaire beleid (die 
uiteraard niet in het m em orandum  vermeld zijn). Als zodanig gaven zij de 
Commissie in belangrijke mate gelegenheid o m  de evaluatie van de situatie 
in Griekenland, voortvloeiende uit de betrekkelijk recente ervaring van
het lidmaatschap, te verdiepen, zulks ter voorbereiding van deze mededeling an 
van de besprekingen m et de Griekse autoriteiten over de invoering van de com ­
munautaire wetgeving. . . . / . . .

- 11 -
41. Ten aanzien van toepassing van het Gemeenschapsrecht in Griekenland 
werkt de Commissie m et de Griekse autoriteiten sam en o m  bevredigende 
oplossingen te vinden.
42. D e  problemen in verband m et de toepassing van het Gemeenschapsrecht in 
Griekenland betreffen enerzijds de aanpassing van de nationale.vooi—  
schriften o m  deze in overeenstemming te brengen m et het Gemeenschapsrecht, 
en vooral m et de voorschriften die rechtstreeks van toepassing zijn,
en anderzijds het inpassen van de communautaire wetgeving in het 
Griekse rechtsbestel.
43. D e  Commissie geeft zich er rekenschap van dat het nakom en van de uit 
de toetreding van Griekenland tot de Gemeenschap voortvloeiende 
verplichtingen in bepaalde gevallen bijzondere moeilijkheden kan op­
leveren, en is van oordeel dat het uitwerken van een oplossing voor 
deze problemen in gezamenlijk overleg niet alleen een plicht is, m aar 
ook een essentiële stap op w eg  naar de integratie van Griekenland in 
de Gemeenschap.
M eer in het bijzonder ten aanzien van het belastingstelsel, overweegt de 
Commissie de vaststelling van een vast tijdschema voor de aanpassing van 
het Griekse stelsel aan de communautaire normen. Dit tijdschema zal 
zodanig worden ingedeeld dat het een gedegen grondslag vormt voor een 
ordelijke, zo snel mogelijk verlopende aanpassing van de systemen van 
Griekenland en van de Gemeenschap, waarbij terdege rekening wordt 
gehouden m et de economische problemen van Griekenland en m et de 
praktische moeilijkheden waarmede deze grote hervorming van het Griekse 
belastingstelsel gepaard zullen gaan.
44. In aansluiting op de opmerkingen in haar oorspronkelijke mededeling
(zie punt 15) heeft de Commissie m et de Griekse autoriteiten besprekingen 
gevoerd over de toepassing van de concurrentievoorschriften, m et n am e de 
bepalingen betreffende de steunmaatregelen van de Staten. Gesteld kan 
worden dat zowel het Verdrag als het daarop gebaseerde beleid van 
de Commissie deze de nodige ruimte laten.

- 12 -
45. Het resultaat van de missies w as dat zowel op regeringsniveau als op 
het niveau van de overheidsdiensten een ernstige poging is ondernomen o m  
het hoofd te bieden aan de moeilijke uitdaging voor een nieuwe Lid-Staat 
de communautaire aangelegenheden te analyseren en het standpunt en de 
maatregelen van de regering te coördineren. Het is niet verwonderlijk 
dat er ondanks al deze inspanningen nog heel wat werk te verrichten valt 
o m  de interministeriële coördinatie volledig te rationaliseren ten einde 
in het belang van Griekenland en de Gemeenschap een zo volledig mogelijke 
deelname van Griekenland in het communautaire stelsel te verzekeren.
46. D e  Commissie juicht de inspanningen van de Griekse regering m et het oog 
op de modernisering van het Griekse overheidsapparaat en de verbetering 
van de kwalificaties en de opleiding van ambtenaren toe, in het bijzonder 
het voornemen van de regering een staatsschool voor ambtenaren op te 
richten. D e  Commissie zal een specifieke inbreng van de Gemeenschap 
voorstellen m et betrekking tot de administratie van het communautaire ·  
beleid in Griekenland.

- 13 -
DE VOORSTELLEN
47. Voorgesteld wordt enkele specifieke maatregelen m et beperkte looptijd 
te treffen zodat de Griekse autoriteiten in staat worden gesteld hun 
vijfjarenprogramma te lanceren en in bepaalde gevallen kan worden voldaan 
aan specifieke verzoeken die in het m em orandum  zijn uiteengezet en 
volgens de Commissie maatregelen vereisen doch die in de context van 
Middellandse-Zeeprogramma1 s niet aan de orde kom en.
48. D e  Commissie is van mening dat verscheidene door Griekenland opgeworpen 
vraagstukken volledig gegrond zijn en dat hieraan nog geruime tijd 
speciale aandacht zal moeten worden geschonken.
Vijfjarenplan - grote projecten
Evaluatie (1)
49b Tijdens de periode van de missies w as de Griekse regering nog bezig 
m et de voorbereiding van een vijfjarenplan voor de economische en 
sociale ontwikkeling van Griekenland. D e  Commissie w as op de hoogte 
van de algemene doelstellingen van de Griekse regering. Enkele andere 
aspecten omtrent de opvattingen van de Griekse regering in het kader 
van het plan zijn in afzonderlijke missies besproken.
50. Het vijfjarenplan w as nog niet voltooid op het ogenblik waarop de 
missies beëindigd werden. Aangenom en wordt dat de eerste sectie van 
het plan, een verklaring over de algemene doelstellingen, in de zeer 
nabije toekomst aan de Griekse nationale vergadering zal worden over­
gelegd. Uitvoerige plannen voor de verschillende sectoren zullen later 
volgen :  de Commissie werd medegedeeld dat de Griekse autoriteiten 
m et de Commissie contact zullen opnemen m et betrekking tot deze 
sectoriële programma's.
(1) D e  evaluatie van de situatie in een aantal sectoren in Griekenland 
is gebaseerd op de verslagen van de missies van de Commissie naar 
Athene en andere besprekingen m et de Griekse autoriteiten in samenhang 
m et het Griekse M em orandum .

14 -
51. D e  Commissie wijst opnieuw op het fundamentele belang dat zij hecht 
aan de tussen de Griekse regering en de Commissie gelegde contacten 
die dienen ter verzekering van de noodzakelijke harmonie tussen het 
communautaire optreden en de economische politiek van de betrokken 
Lid-Staat. M et nam e zou de verbetering van het concurrentievermogen 
van de Griekse industrie haar in staat moeten stellen zich geleidelijk 
in te passen in de economie van de Gemeenschap, waarvan zij onverkort 
deel uitmaakt, en aldus ten volle profijt te trekken van de com m unau­
taire dimensie.
52. In het kader van het momenteel in voorbereiding zijnde vijfjarenplan 
voor economische ontwikkeling overwegen de Griekse autoriteiten de 
tenuitvoerlegging van een aantal grote projecten voor welker 
financiering zij medewerking van de Gemeenschap wensen. Het gaat o m  
de volgende projecten :
verscheidene industriële projecten,
- een onderzoekprogramma (op het gebied van de biotechnologie), 
infrastructuurprojecten (de aanleg van wegen en spoorlijnen, 
het draineren van de vlakte van Attica, installaties voor het 
draineren en afvalverwerking voor de stad Thessaloniki),
- een uitgebreid programma voor het draineren en irrigeren van 
landbouwgrond,
- in de sector energie een aantal investeringsprojecten bij de produktie 
van e le k triciteit, een vorsingsprogramma inzake koolwaterstof, een pro­
gram m a voor het gebruik van bruinkool en turf (m et nam e het gasvormig 
m aken), a lsm e d e de modernisering van de aanwezige raffinaderijen,
“ een nationaal programma m et het oog op de ontwikkeling van de kleine 
en middelgrote ondernemingen,
- maatregelen op sociaal gebied en op het gebied van de beroepsopleiding,
- algemene verzoeken betreffende bepaalde sociale infrastructuren.

- 15 -
53. E en zeer groot gedeelte van deze verzoeken liggen op het vlak waar de 
Gemeenschap gewoonlijk medewerking verleent. Andere vallen in wezen 
onder de mediterrane programma's. Veel projecten lijken overeen 
te stemmen m et de doelstellingen van de communautaire beleidslijnen. 
D e  Commissie kan uiteraard haar standpunt alleen bepalen op grond van 
officiële verzoeken die bij de in aanmerking kom ende financiële 
organen zijn ingediend.
54. Voorts verzoekt Griekenland o m  financiering van studies inzake de 
uitvoerbaarheid van verschillende geïntegreerde tot bepaalde zones 
beperkte ontwikkelingsprogramma's. D eze verzoeken zijn thans reeds 
ontvankelij k.
55. Bij het indienen van deze verzoeken hebben de Griekse autoriteiten 
eveneens enkele algemene in het m em orandum  opgenomen en bepaalde 
financieringsinstrumenten betreffende verzoeken geformuleerd, bijvoorbeeld 
de verhoging van het Griekse quotum in het E F R O , de wijziging van de ver- 
kiesbaarheidscriteria en de verhoging van het percentage van de com m unau­
taire medewerking. W a t dit betreft m a g  worden herinnerd aan het door de 
Commissie ingenomen standpunt in haar voorstellen voor het Middellandse- 
Zeeprogramma betreffende Griekenland en aan haar standpunt inzake de 
aan de gang zijnde hervorming van de fondsen.

- 16 -
Acties
56. D e  Commissie zal op welwillende wijze de door de Griekse autoriteiten 
in te dienen verzoeken onderzoeken, van geval tot geval rekening 
houdend m et de criteria welke gelden voor de bijstand van de 
financiële instrumenten en voor de verschillende communautaire 
beleidstakken.
57. Voor de grote projecten waarvoor in het kader van de
Middellandse-Zeeprogramma1 s geen steun kan worden verleend noch 
andere maatregelen als vermeld in de huidige mededeling kunnen 
worden getroffen, neemt de Commissie op zich de mogelijkheid na 
te gaan o m  bijzondere maatregelen te treffen naast de bijstand 
die de communautaire instrumenten kunnen verlenen. Eventueel 
zal zij de Raad voorstellen voorleggen voor dergelijke maatregelen, 
waarvan de looptijd niet meer dan vier jaar zou m ogen bedragen.

- 17 -
Onderzoek en technologie
58. D e  hoofdlijnen van het Griekse wetenschapsbeleid zijn gericht op :
a) het concentreren van de inspanningen op een beperkt aantal m et
voorrang te behandelen sectoren te weten (in volgorde) :
- informatietechnologie,
- biotechnologie,
- elektronische eigenschappen van de materie, meer in het bijzonder 
de toepassing daarvan in fotovoltaische cellen en in de
micro-elektronika,
- levensmiddelenproduktie, in het bijzonder aquacultuur;
b) ontwikkeling van deze m et voorrang te behandelen sectoren m et behulp
van de volgende maatregelen :
- zich vergewissen van de medewerking van hoog gekwalificeerde 
Griekse onderzoekers, meer in het bijzonder door deze uit de 
Verenigde Staten terug te halen :  de Griekse regering heeft 
hiertoe de nodige stappen gezet en zal op deze w eg  doorgaan;
- zorg dragen voor de oprichting van onderzoekcentra m et de voor 
hoog gekwalificeerde werkzaamheden nodige apparatuur; op dit 
gebied hoopt de regering op steun van de Gemeenschap;
- inpassen van het onderzoek in het kader van het communautaire 
onderzoek op zuiver concurrerende grondslag.
59. D e  Griekse autoriteiten hebben een project op het gebied van de biotechniek 
ingediend. Overigens schijnen de in het kader van het Griekse
beleid geplande maatregelen goed te passen in het communautaire 
beleid op het gebied van het wetenschappelijk onderzoek. Mogelijk­
heden voor financiering door de Gemeenschap kunnen bestaan bij 
de ui tvoeri ng van speci f i.e k £ _  onderzoekcontracten (communautaire ~~
bijdrage hoogstens 50 %)in het kader van de onderzoekprogramma's 
van de Gemeenschap.
60. Een beslissend element in de Griekse strategie dat in grote mate 
bepalend is voor het slagen van het Griekse wetenschapsbeleid, is 
de behoefte aan uitrusting. Bij een bijzondere inspanning van 
Griekenland zal de Gemeenschap in het kader van de communautaire 
financiële maatregelen steun kunnen verlenen.
61. Iedere communautaire steunmaatregel kan slechts worden getroffen op 
basis van specifieke door de Griekse autoriteiten in te dienen 
aanvragen en onder voorwaarde dat de wetenschappelijke en technische 
inhoud daarvan overeenkomt m et de communautaire doelstellingen.

- 18 -
Energi e
62. Binnen het kader van het vijfjarenprogramma 1983-1987 wordt
de ontwikkeling van de Griekse energiesector energiek voortgezet.
D e  voornaamste onderwerpen hierbij zijn het opsporen en optimaal 
exploiteren van binnenlandse energiebronnen en de beperking van 
de afhankelijkheid van ingevoerde aardolie. Indien het investerings­
programma in de energiesector volledig wordt uitgevoerd dan is 
hiervoor in de periode van 5  jaar een bedrag in de orde van 
200 miljard drachme vereist.
63. Alle ingediende projecten passen uitstekend in de doelstellingen en 
oriëntaties van de communautaire energiestrategie. Reeds thans 
nem en instellingen van de Gemeenschap deel in de financiering van 
sommige projecten. D e  Griekse autoriteiten zouden derhalve moeten 
worden aangemoedigd de nodige aanvragen in te dienen.
64. O o k  twee programma's werden voorgedragen waarvan het ene betrekking 
heeft op exploratiewerkzaamheden in de sector koolwaterstoffen en 
het andere op exploitatie van bruinkool voor andere doeleinden dan 
dat van de opwekking van elektrische energie, met nam e voor de 
vergassing.
65. Beide programma's vallen althans ten dele onder financiële steun­
maatregelen van de Gemeenschap en wel wegens verbetering van de 
technologieën, onderzoek of demonstratieprojecten.
66. Het geïntegreerde programma van de landen o m  de Middellandse Zee 
omvat voor Griekenland een reeks projecten op het gebied van 
vernieuwbare energiebronnen :  waterkracht, wind, zonne-energie en 
biomassa.

- 19 -
Werkgelegenheid en sociaal beleid 
Evaluatie
67. D e  Griekse regering heeft medegedeeld welke haar doelstellingen zijn; deze zijn 
gericht op de decentralisatie, het tegengaan van de ontvolking van het platte­
land en de bestrijding van de zorgenbarende werkloosheid. Zij beklemtoonde
de noodzaak tot herstructurering van het vooralsnog ontoereikende beroeps- 
opleidingssysteem, hetgeen van wezenlijk belang is voor de verbetering van 
de werkgelegenheidssituatie.
68. D e  Griekse autoriteiten hebben een beeld geschetst van een aantal specifieke 
problemen als daar zijn het verband tussen de beroepsopleiding en de arbeids­
markt, het op leiderspotentieel, de revalidatie van gehandicapten, alsmede de 
behoeften aan de nodige infrastructuurvoorzieningen in verband m et opleiding 
en uitrusting. Daarenboven heeft de Commissie een groep deskundigen belast 
m et het onderzoek van de mogelijkheden tot modernisering van de gehandicapten­
zorg en tot het opvoeren van de bijstand door het Fonds op dit gebied.
69. W a t betreft de infrastructuurvoorzieningen werd er door de Griekse autoriteiten 
op gewezen dat de meeste opleidingscentra
speciaal wat de uitrusting betreft, niet gemakkelijk aan de opleidingsbehoeften 
kunnen worden aangepast. Daar kom t bij dat m e n  in Griekenland nauwelijks 
opleidingscentra heeft die zijn aangepast aan de specifieke behoeften van de 
gehandicapten. O o k  is van de meeste opleidingscentra de uitrusting verouderd.
M et het oog op de modernisering van de infrastructuurvoorzieningen op het 
gebied van de opleiding heeft de Griekse regering voor de periode 1983-1985 
de bouw  gepland van opleidingscentra, waarmee een bedrag is gemoeid van 
circa 120 miljoen Ecu.
70. Sedert 1981 wordt door het Fonds voor nagenoeg alle opleidings­
activiteiten in Griekenland, m et uitzondering van het leerlingenwezen en het
hoger technisch onderwijs, die tot nog toe worden geacht niet voor bijstand in aan­
merking te komen, financiële steun verleend. M et de betalingsverplichtingen w as voor 
1981 een bedrag gemoeid van 30,5? miljoen E cu en voor 1982 van 60,42 miljoen Ecu. 
Deze bedragen vertegenwoordigen 3  %  van de totale begroting van het Fonds in 
1981 en 4  %  in 1982. D e  tot eind 1982 gedane restituties als gevolg van het 
niet of niet geheel verwezenlijken van door het Fonds voor de jaren 1931/1932 
goedgekeurde opleidingsprogramma's belopen 10,1 miljoen Ecu, of W e t 11,2 X van 
het voor deze periode goedgekeurde bedrag. D oor de Griekse autoriteiten wordt 
geraamd dat m et de aanvragen o m  bijstand voor 1983 een bedrag gemoeid zal zijn
van 156 miljoen E cu (1), dit is 4,2 %  van het totale geraamde bedrag van 
alle Lid-Staten te zamen.
71. D e  Griekse autoriteiten verzoeken o m  bijstand door het Fonds voor een
reeks prioriteiten die als onontbeerlijk worden beschouwd voor de verbetering 
van het huidige beroepsopleidingsstelsel in Griekenland.
72. Daarenboven verzoeken zij o m  :
- de verhoging van het bijstandspercentage van het Fonds van 55 tot 65 %  voor 
alle in het land uitgevoerde individuele opleidingsprogramma's;
... / ...
(1) Uit dit cijfer kan niet worden afgeleid welke, procentueel uitgedrukt,
in 1983 de betalingsverplichtingen van het Fonds zullen zijn voor Griekenland.

- 20 -
- de verhoging van het bi jstandspercentage van het Fonds van 55 tot 85 %  
voor die opleidingsprogramma's die deel uitmaken van de geïntegreerde 
ontwi kkeli ngsprogramma1 s;
- een bijdrage uit het Fonds van 75 %  in de financiering van de opleiding 
aan de centra voor hoger technisch onderwijs (KATEE's) en de scholen voor 
beroeps- en technisch onderricht, alsmede van het leerlingenstelsel in het 
kader van de Nationale Dienst voor Arbeidsvoorziening (O A E D );
- de financiering van de sociale infrastructuurvoorzieningen, zoals zieken­
huizen, scholen, culturele centra, crèches, en de bouw  van arbeiderswoningen.
73. W a t betreft de bijstandsverlening door het Fonds valt nog het volgende op te
merken :
- de Commissie stelt voor dat in het kader van het geïntegreerd mediterraan 
programma voor Griekenland een communautaire steun wordt verleend van
75 %  voor bepaalde traditionele activiteiten op het gebied van de beroeps­
opleiding;
- de K A T E E 's en het leerlingenstelsel zullen binnenkort worden gereorganiseerd 
waardoor de steunverlening voor het Fonds ten hunne behoeve onder bepaalde 
voorwaarden zou kunnen worden vergemakkelijkt;
- de Commissie is bereid, in het kader van het geïntegreerd mediterraan 
programma voor Griekenland, bij te dragen tot het meer leefbaar m aken van 
het platteland door 75 %  van de uitgaven voor de bouw  van opleidingscentra 
voor haar rekening te nemen. Aangezien de stadsgebieden, en m et nam e 
Athene en Thessaloniki, te kam pen hebben m et een tekort aan infrastructuur­
voorzieningen op het gebied van de beroepsopleiding, dient eveneens in 
deze gebieden steun te worden verleend voor de bouw  van deze centra;
- er bestaat een reële behoefte aan een adequaat systeem voor medische 
behandeling en beroeps-en sociale revalidatie van som m ige categorieën 
gehandicapten. M et het oog hierop m oet worden gezorgd voor de bouw  c.q. 
aanpassing van gebouwen, alsmede voor de invoering, op een daartoe 
geëigende schaal, van moderne behandelingswijzen. Behalve door financiële 
bijstand, zou de Gemeenschap ook steun kunnen geven door het verlenen
van deskundigenhulp.
Acties
74. Het is het oogmerk van de Commissie om , in het kader van de communautaire 
inspanningen ter bestrijding van de werkloosheid, en inzonderheid van de 
jeugdwerkloosheid, een actie te voeren waardoor Griekenland in staat zal 
worden gesteld zijn beroepsop leidingssysteem te moderniseren. Zij zal m et 
dit doel voorstellen een financiële bijstand te verlenen voor de bouw  en de 
uitrusting van beroepsopleidingscentra in de steden.

- 21 -
75. Daarenboven zal zij voorstellen dat een financiële steun wordt verleend 
voor de verbetering van de infrastructuurvoorzieningen op het gebied
van de sociale en beroepsrevalidatie van som m ige categorieën gehandicapten.
76. M et deze beide acties, m et de uitvoering waarvan maximaal 4  jaar gemoeid zal 
zijn, moet eveneens worden bereikt dat Griekenland een beter gebruik maakt 
van de middelen van het Sociaal Fonds.
77. W at betreft de objecten die bij voorrang in aanmerking kom en voor bijstand 
door het Fonds, is de Commissie onder meer bereid :
- pogingen tot een geleidelijke invoering van de vooropleiding te ondersteunen;
- de opleiding van de opleiders en van het kaderpersoneel, van de opbouw­
werkers, beroepskeuzevoorlichtingsadviseurs en arbeidsbemiddelaars te 
stimuleren en de studies m et het oog op de verdere uitbouw van de 
beroepsopleiding te ondersteunen;
- de overgang van de school naar het beroepsleven te vergemakkelijken;
- de werknemers in de textielindustrie te helpen o m  zich aan de nieuwe 
technologieën aan te passen;

- 22 -
Landbouw
Evaluatie
78. N a  de toetreding hebben zich op bepaalde markten moeilijkheden 
voorgedaan die het gevolg zijn van het samengaan van 
verschillende factoren, waarvan som m ige overigens niet 
rechtstreeks zijn toe te schrijven aan de toetreding zelf, 
maar veeleer aan de algemene economische situatie in 
het land.
79. D e  snelle verhoging van de producentenprijzen in Griekenland in de 
periode die aan de toetreding voorafging, heeft zeker bijgedragen 
tot een verbetering van het inkomen van de Griekse producenten en de 
ontwikkeling mogelijk gemaakt van de produktie van een aantal typisch 
mediterrane produkten. D eze nog uitsluitend nationale beleidsbeslissing, 
die ongetwijfeld belangrijk w as aangezien zij een landbouwbevolking 
betrof die een derde van de totale beroepsbevolking van het land uit­
maakt, w as echter niet zonder gevaar.
80. D e  toetreding heeft dit proces niet kunnen doen omslaan en de moeilijk­
heden op bepaalde markten zijn nog sterker dan tevoren
aan de dag getreden. Thans ondervindt Griekenland ernstige moeilijk­
heden o m  zijn produkten af te zetten, zowel op de eigen markt, 
als gevolg van de toenemende concurrentie vanwege geïmporteerde pro­
dukten, als in het buitenland, als gevolg van de verstoring van de 
handelscircuits, het wegvallen van bepaalde stimulerende maatregelen 
of garanties in het kader van de vroegere regelingen en wellicht 
ook door de achteruitgang van de kwaliteit van bepaalde produkten.
81. E en en ander heeft geleid tot een toenemend tekort op de Griekse 
handelsbalans voor landbouwprodukten (1) en in een aantal gevallen 
tot inkomensverliezen voor de producenten, die hun produkten moeilijk 
aan de m an  kunnen brengen, zowel op de Griekse markt, als in het 
buitenland. O p  grond van deze situatie heeft de Griekse overheid in 
talrijke gevallen maatregelen tot beperking van het handelsverkeer 
genomen die in strijd  zijn m et de communautaire wetgeving en die 
zijn uitgemond in een algemene controle op de invoer, vooral voor 
dierlijke produkten.
(1) In 1980 w as er een overschot van 3.281 miljoen drachme.
In 1981 w as er een tekort van 4.581 miljoen drachme.

- 23 -
82. E en betere administratieve voorbereiding zou tot op zekere hoogte, 
maar niet volledig, de gevolgen hebben kunnen opvangen van de te 
snelle afbraak van de vroegere nationale regeling, die sterk centra­
listisch en dirigistisch getint was, en van de vervanging van deze 
regeling door de communautaire voorschriften, gebaseerd op het beginsel 
van het vrije verkeer van goederen.
33. Desalniettemin m oet worden onderstreept
dat de inkomens weliswaar in een aantal sectoren en, vooral in het 
afzetcircuit enigermate zijn gedaald of stagneren, m aar het inkom en 
van de Griekse producenten over het geheel genom en in de afgelopen 
jaren een gunstige ontwikkeling te zien heeft gegeven.
84. E en van de missies had m et nam e ten doel o m  sam en m et de Griekse 
overheid een bestek op te m aken van de ontwikkeling van het land­
bouwinkomen in Griekenland. In het kader van de besluiten over de 
landbouwprijzen voor 1982/1983 had de Raad de Commissie namelijk 
verzocht o m  zo spoedig mogelijk cijfers te verstrekken over de 
ontwikkeling van het landbouwinkomen in Griekenland en in het licht 
van die cijfers eventueel specifieke voorstellen in te dienen m et het 
oog op een snelle behandeling van alle geconstateerde problemen.
85. Gebleken is dat het landbouwinkomen in Griekenland in 1981 reëel 
4,3 X is gestegen en in 1932 5,3 %  (1).
86. D e  Commissie heeft in haar voorstellen voor de vaststelling van
de landbouwprijzen en de begeleidende maatregelen (1983/1984) (2), 
geen speciaal voorstel voor Griekenland opgenomen.
87. Bijzondere maatregelen lijken op dit m om ent niet meer nodig; de 
aanpassing van de representatieve koers van de drachme na de 
devaluatie van de Griekse m unt zal sam en m et de verhoging van 
de gemeenschappelijke prijzen waarschijnlijk volstaan o m  de 
Griekse producenten te behoeden voor een reële inkomensdaling 
in het verkoopseizoen 1983/1984. Zekerheid w at de ontwikkeling 
op langere termijn betreft is er echter niet.
— — —— —— .  ... /...
(1) In het tijdvak 1974-1981 is het inkomen van de Griekse producenten 
reëel met 25 X  gestegen.
(2) Zie C 0 M C 8 2 ) def., deel I, punten 22, 67 en 68.

- 24 -
88. N a  de Griekse toetreding heeft de Commissie maatregelen genom en 
o m  de regelingen voor het mediterrane gebied uit te breiden 
tot Griekenland. In 1982 zijn door de Raad op dit punt al een 
aantal besluiten genomen. Deze uitbreiding moet nu haar 
beslag krijgen.
89. D e  Griekse overheid en de Commissie zijn het erover eens dat de 
onvolkomenheden op het gebied van vakopleiding in de landbouw, 
landbouwvoorlichting, en infrastructuur van het landbouwonder­
zoek en op het stuk van de kwaliteitscontrole zeer belangrijke 
hinderpalen zijn voor de fundamentele ontwikkeling van de Griekse 
landbouw.
90. In het m em orandum  hebben de Griekse autoriteiten voor de 
landbouwsector een groot aantal verzoeken geformuleerd. D e  
Commissie is ervan overtuigd dat het geïntegreerde programma 
voor het mediterrane gebied een positief en krachtig antwoord 
van de Gemeenschap vormt op de meeste specifieke problemen
in de landbouwsector (zie punt 33).
Acties
91. In het kader van de herziening van het structuurbeleid zal de Commissie, 
zoals in het verleden, terdege rekening houden m et de specifieke 
problemen van Griekenland. N u  reeds stelt de Commissie voor de 
bestaande maatregelen op het stuk van irrigatie,bosbouw en 
infrastructuur voor bepaalde gebieden van het land (1) voortaan toe
te passen voor het gehele Griekse platteland, totdat het geïntegreerde 
mediterrane programma voor Griekenland van kracht wordt, waarbij 
deze maatregelen zullen worden geïntensiveerd.
92. Gezien de onvolkomenheden van het Griekse systeem van kwaliteitscontrole, 
waarover zowel bij de Commissie als bij de Griekse overheid bezorgdheid 
bestaat stelt de Commissie bij wijze van uitzonderingsmaatregel voor 
ruimere middelen ter beschikking te stellen o m  de kwaliteitscontroles 
uit te breiden en te intensiveren.
... / ...
(1) Verordening nr. 1975/82, nr. 23

- 25 -
Visserij
93. Kenmerkend voor de Griekse visserij is dat het L and 
een zeer Lange kustLijn en een sm a L  continentaaL pLat
heeft, dat de visgronden in de MiddeLLandse Zee niet 
visrijk zijn en dat er voor de peLagische vis sprake is van onder- 
bevissing. Dit aLLes heeft tot gevoLg dat door de vissersvLoot 
van ongeveer 11.000 vaartuigen sterk uiteenLopende soorten vistuig 
moeten worden gebruikt. D e  vLoot is voor een groot deeL aan vei—  
nieuwing en modernisering toe (74 %  van de vaartuigen voor de zee­
visserij zijn meer dan twintig jaar oud), want zij beschikt vaak 
niet over de voLstrekt onontbeerLijke navigatie- en visapparatuur.
D e  voor de visserij beschikbare haveninstaLLaties zijn ontoereikend 
(zeven onvoLdoende geëquipeerde vissershavens) en instaLLaties aan 
de w a L  - van de overheid of van particuLieren - voor de verwerking 
en de afzet van visserijprodukten zijn er vrijweL niet. O o k  de infra­
structuur voor het onderzoek inzake de bioLogische, technoLogische 
en economische aspecten van visserij en aquacuLtuur en de verwerking 
van de produkten is gebrekkig. Het kLimaat en de situatie op het 
gebied van de waterhuishouding zijn gunstig voor een aanzienLijke en 
sneLLe ontwikkeLing van de marine aquacuLtuur, maar van de mogeLijk- 
heden op dit gebied is tot hiertoe niet op wetenschappeLijk verant­
woorde manier gebruik gemaakt.
94. D e  verzoeken van de Griekse overheid betreffen de verLening
van financiëLe steun door de Gemeenschap op de voLgende gebieden :
- haveninstaLLaties (aanLeg en modernisering van vissershavens, 
bouw  van eenvoudige schuiLruimten en instaLLaties aan de meren);
- aquacuLtuur (met nam e aanLeg van Lagunes en van nurseries);
- herstructurering van de vissersvLoot (modernisering van de vLoot 
voor de kustvisserij en de sponsvisserij, bouw  van nieuwe vaar­
tuigen voor de zeevisserij);
- verwerking en afzet (bouw  van groothandeLsmarkten en centra voor 
het verwateren van scheLpdieren, reeLamecampagne voor bL auw e 
baars, oprichting van semi-overheidsbedrijven, investeringen in 
voorzieningen voor vervoer en koude opsLag);
- technische bijstand (opLeiding van technici, op gang brengen van 
centra voor technische bijstand in de havens, studietoeLagen voor 
gespeciaLiseerd wetenschappeLijk personeeL van het ministerie);

- 26 -
- onderzoek (bouw  van centra voor visserijonderzoek m et schepen 
voor oceanografisch onderzoek, financiering van gemeenschappelijke 
onderzoekprogramma' s );
- maatregelen o m  verontreiniging tegen te gaan in twaalf baaien 
waar de visserij actief wordt beoefend.
95. M et de geïntegreerde programma's voor het Middellandse-Zeegebied 
wordt aan al deze verzoeken tegemoet gekomen. Zij voorzien verder 
in een verruiming van de financiële middelen en een intensivering 
van de bestaande maatregelen.
Act i  es
96. Griekenland heeft tot hiertoe naar verhouding te weinig kunnen 
profiteren van de maatregelen in het kader van Richtlijn 31/83 
van de Raad inzake een tussentijdse gemeenschappelijke actie 
voor de herstructurering van de kustvisserij en de aquacultuur.
D e  Commissie is bereid o m  aan de Griekse verzoeken op dit gebied 
prioriteit te verlenen.
97. D e  Griekse autoriteiten hebben de Commissie medegedeeld dat zij 
ernstig bezorgd zijn over het feit dat in de resolutie van de Raad van 
25 januari 1983 inzake de aanpassing van de visserijcapaciteit
geen rekening wordt gehouden m et de omstandigheid dat de types 
van vaartuigen die het best geschikt blijken te zijn voor de 
visserij in de Griekse wateren meestal geen 18 meter lang zijn 
en dat de Griekse vissersvaartuigen gemiddeld meer dan 20 jaar 
oud zijn. D e  Commissie heeft er reeds op gewezen dat zij m et 
de bezorgdheid van de Griekse autoriteiten zoveel mogelijk 
rekening zal houden.

- 27 -
Vervoer
iDiissiiysïyyi
Evaluatie
98. D e  gebrekkige verbindingen in Griekenland vormen
een ernstige belemmering voor de ontwikkeling van de Griekse economie.
Een verbetering van het infrastructuurnet vereist maatregelen waarbij 
niet alleen rekening wordt gehouden m et de gebrekkige toestand van het 
interregionale net, doch ook m et de duidelijk aanwezige behoefte o m  de 
Griekse economie te ontsluiten, zodat voor de produkten daarvan in de 
Gemeenschap betere afzetgebieden kunnen worden gevonden.
99. D e  inspanningen die m e n  zich zal moeten getroosten o m  passende verbindingen 
tot stand te brengen in aansluiting op de programma's tot modernisering
in de Gemeenschap of in bepaalde doorvoer landen als Joegoslavië en 
Oostenrijk, dienen op drie hoofdverbindingen te worden geconcentreerd :
- de wegverbinding over land zuid-noord (Kalamata - Athene - grens m et 
Joegoslavië) :  voltooiing van het gedeelte ten noorden van Athene en 
modernisering van het zuidelijke gedeelte, m et nam e op het w egvak 
Korinthe - Tripolis;
- de verbinding naar de Adriatische kust (Volos - Igoumenitsa);
- modernisering van de spoorwegverbinding noord-zuid, voornamelijk van 
het gedeelte Larissa - Saloniki.
100. D e  verbetering van de wegverbinding zuid-noord wordt door de Griekse autoriteiten 
als prioritair beschouwd. D oor in december 1982 (*) een door de Commissie voorge­
stelde verordening m et een beperkte strekking op het gebied van de infrastructuur 
goed te keuren, heeft de Raad erkend dat de Gemeenschap er belang bij heeft 
indien de constructiewerkzaamheden in verband m et deze w eg  worden bespoedigd.
O p  grond van deze verordening is er een eerste communautaire bijdrage 
vastgesteld in de kosten voor de bouw  van een gedeelte van deze w eg.
101. W anneer de financiële hypotheses worden aanvaard die de Commissie heeft geuit
in haar mededeling (**) aan de Raad betreffende een experimenteel programma op het 
gebied van de vervoerinfrastructuur, zou slechts een beperkte aanvullende steun 
kunnen worden overwogen voor de modernisering van deze verbinding.
102. In deze omstandigheden, is er speciale financiële steun van de Gemeenschap nodig 
o m  de werkzaamheden m et betrekking tot de projecten van communautair belang 
versneld te kunnen uitvoeren.
(*) Verordening (E E G ) nr. 3600/82 van de Raad van 30 december 1982 betreffende een 
beperkte actie op het gebied van de vervoerinfrastructuur
(**) Experimenteel programma op het gebied van de vervoerinfrastructuur 
(C0M(82)828 def. van 10 december 1982)

- 28 -
Acties
103. D e  Commissie zal voor de jaren 1984 en 1985 omvangrijke steunmaatregelen voor­
stellen ten behoeve van infrastructuurprojecten van communautair belang in 
Griekenland, waarmee de kredieten zullen worden aangevuld uit hoofde van de 
tenuitvoerlegging van het experimenteel programma op het gebied van de vervoers­
infrastructuur (1).
Vervoerkosten
Evaluatie
104. In haar mededeling van 17 juni 1982 betreffende de vervoerproblemen in de 
Griekse economie stelde de Commissie vast :
"D e Commissie erkent dat het hier o m  een speciaal probleem gaat, dat zij sam en 
m et de Griekse autoriteiten zou willen onderzoeken." Bij de daaropvolgende 
besprekingen hebben de Griekse autoriteiten zich over een aantal punten bezorgd 
getoond en erop gewezen dat :
- de ongunstige stand van zaken welke sinds de toetreding bij de handel in 
landbouwprodukten valt waar te nemen, voornamelijk te wijten is aan de 
hoge vervoerkosten;
- door de om vang en de geografische spreiding van de Griekse boerenbedrijven, 
m et nam e op de 170 onbewoonde eilanden en in de bergstreken van Griekenland, 
bepaalde basiskosten aanzienlijk worden verhoogd;
- de geografische ligging van Griekenland, in aansluiting op de toetreding, 
een aanzienlijke verhoging van de invoerkosten voor mestkalveren tot 
gevolg heeft gehad;
- er zou een communautaire subsidie moeten worden gegeven voor het vervoer 
van schapen en geiten naar en van de in de verschillende seizoenen gebruikte 
weidegebieden, zodat de bevolking in de betrokken regio's op peil kan 
worden gehouden.
105. Het is duidelijk dat de situatie op vervoergebied erg moeilijk is als 
gevolg van het feit dat het Griekse grondgebied een groot aantal eilanden 
om vat :  het betreft hier uiteraard een probleem waarmee de Gemeenschap nog 
niet in een zo sterke mate werd geconfronteerd.
(1) C0M(82)828 def. van 10.12.1982

- 29 -
106. D e  Commissie erkent dat Griekenland bijzondere problemen ondervindt m et 
betrekking tot deze en verschillende andere aspecten van het vervoer die 
tijdens recente besprekingen m et de Griekse autoriteiten ter sprake 
kw am en. D e  Commissie is het er bovendien m ee eens dat de vervoerinfra- 
structuur in Griekenland in de meeste sectoren zeer gebrekkig is. Zij geeft 
er de voorkeur aan o m  steun te verlenen op het gebied van de infrastructuur 
en is er bovendien van overtuigd dat subsidies ten behoeve van het vervoer 
in strijd zijn m et de communautaire geest en juridisch moeilijk kunnen worden 
verantwoord.
Acties
107. In verband m et bepaalde concrete verzoeken van de kant van de Griekse auto­
riteiten welke te m aken hebben m et de vervoerkosten in de sector landbouw 
in Griekenland vanwege de geografische ligging en de vorm  zelf van het 
land, dienen er in afwachting van de verdere ontwikkeling van de vervoer- 
infrastructuur bepaalde acties door de Gemeenschap te worden ondernomen.
D e  Commissie verbindt zich ertoe een aantal maatregelen voor te stellen 
voor een beperkte periode die erop gericht zijn o m  de invloed van deze 
specifieke Griekse omstandigheden op de produktiviteit af te zwakken.
Andere acties_og_het_ 2ebied_van_het_veryoer 
1Ü 8. Voorts overweegt de Commissie
- technische bijstand te verlenen aan de Griekse regering o m  de behoorlijke 
toepassing van het communautair recht te bespoedigen, zoals bijvoorbeeld 
de toepassing van de communautaire voorschriften inzake de toegang
tot het beroep in het wegvervoer;
- bijstand aan de Griekse autoriteiten te verlenen o m  de samenwerking
op organisatorisch en technisch vlak tussen de Griekse spoorwegen en die 
in de Gemeenschap te verbeteren.

- 30 -
Milieu
Evaluatie
109. In haar m em orandum  vestigde de Griekse regering de aandacht van de 
Instellingen van de Gemeenschap op de problemen inzake het milieu 
en de kwaliteit van het bestaan in Athene en Thessaloniki en m et 
nam e op de verschrikkelijke situatie in de hoofdstad ten gevolge 
van verontreiniging, verstopte verkeersaders, volledig gebrek aan 
urbanisatie, afwezigheid van een doeltreffende sociale infrastructuur 
en overmatige concentratie van bedrijven.
110. D e  Commissie kan zich bij deze reeks problemen aansluiten maar meent 
dat die niet geheel volledig is. D e  problemen die voortvloeien uit 
de m i lieusituatie in Griekenland zijn groter en omvatten nog andere 
aspecten die de uitoefening van economische activiteiten (zoals toerisme 
of visvangst) in de w eg  staan,of nadelig zijn voor de kwaliteit van het 
bestaan in de ruimste zin (b.v. door de verontreiniging van baaien).
111. M eer in het algemeen lijkt er een gecompliceerd probleem inzake het 
geïntegreerde beheer en de indeling van het grondgebied te bestaan, 
een specifiek Grieks probleem dat berust op de bijzondere geografische 
situatie waardoor het land vrijwel uitsluitend uit milieutechnisch 
moeilijke gebieden bestaat (gebergte, kusten, riviermondingen) waar­
voor bijzondere m i lieubeschermingsmaatregelen moeten worden getroffen.
112. Ten einde volledig rekening te houden m et deze feitelijke situatie 
dienen alle uitvoerbaarheidsonderzoeken die m et medewerking van de 
Gemeenschap worden ondernomen ter ondersteuning van de economische 
en sociale ontwikkeling van Griekenland, overeenkomstig de nadrukke­
lijke in het Griekse M em orandum  zelf gestelde voorwaarden, ook de 
evaluatie te omvatten van de invloed van de geplande projecten op 
het miliéu.

- 31 -
A c tie s
113. Gezien de enorme om vang van de problemen i.v.m. de verontreiniging en de 
verkeersverstopping in Athene kan een oplossing alleen worden gevonden door 
maatregelen op lange termijn waarbij alle aspecten van het probleem op 
gecoördineerde wijze moeten worden benaderd. D e  Commissie biedt reeds haar 
helpende hand bij de ontwikkeling van een basis voor een dergelijke benaderings­
wijze door uitvoerbaarheidsonderzoekingen en demonstratieprojecten in Athene
te financieren. D e  Commissie b lijft samenwerken m et de Griekse autoriteiten bij 
het zoeken naar een omvattend actieprogramma. Zodra dit beleid eenmaal is 
vastgelegd zal de Commissie voorts voorstellen indienen voor de deelneming van 
de Gemeenschap in de tenuitvoerlegging daarvan.
1 1 4 . D e  Commissie neemt deel in de financiering van voorbereidende studies 
voor de volgende maatregelen :
- het verwijderen van de verontreiniging uit de meest aangetaste baaien waar 
het economische leven door de verontreiniging wordt verhinderd;
- het uitwerken van een systeem voor stelselmatige vergaring van gegevens over 
de stand van een milieu waarvan de bijzondere karakteristieken hierboven zijn 
vermeld;
- uitwerking van een project voor een multidisciplinair beheer over gevoelige 
zones van communautair of nationaal belang waarbij de Commissie zich zal laten 
inspireren door haar eerste concrete ondervindingen op dit gebied;
- specifieke programma's gericht op het in stand houden of herstellen van de 
kwaliteit van biotopen die nodig zijn voor het overleven van m et uitsterving 
bedreigde soorten waarvan som m ige praktisch alleen nog in Griekenland bestaan 
(bijvoorbeeld monniksrobben).

- 32 -
C O N C L U S IE S
115. Door het voorstellen van de maatregelen die de Gemeenschap reeds heeft
vastgesteld, door het indienen, in de vorm van het geïntegreerd programma 
ten behoeve van de mediterrane gebieden van Griekenland, van een verreikend 
en allesomvattend voorstel ten aanzien van de ontwikkeling van Griekenland 
en tenslotte door het formuleren van aanvullende voorstellen voor het 
optreden van de Gemeenschap zoals uiteengezet in het onderhavige document, 
heeft de Commissie getracht een globaal en praktisch antwoord uit te 
werken op de in het m em orandum  van de Griekse regering vervatte beschou­
wingen. ..
116. Deze reeks maatregelen en voorstellen heeft een tweeledig doel :
'  - de regering en het volk van Griekenland bijstaan bij een diepgaande 
omvorming van de structuur van de Griekse economie;
- de integratie van Griekenland in de Gemeenschap versnellen.
117. Voor het welslagen van dit ambitieuze streven is van de zijde van alle 
Instellingen van de Gemeenschap en van de zijde van Griekenland een 
vastberaden wil nodig o m  deze beide doelstellingen te bereiken. D e  
Commissie meent dat het vermogen van de Gemeenschap o m  de Griekse auto­
riteiten bij te staan in hun pogingen o m  de structurele problemen van 
de Griekse economie - welke problemen in het Griekse M em orandum  werden 
uiteengezet - te boven te komen, aanzienlijk is. D e  Commissie is er 
eveneens van overtuigd dat dit vermogen slechts kan worden aangewend 
indien Griekenland blijk geeft van een zelfde vaste wil o m  erin te 
slagen ten volle deel te nem en aan alle aspecten van het leven van de 
Gemeenschap.
118. D e  Commissie is van mening dat alle betrokken partijen erin zullen 
slagen deze doelstelling, die van het allerhoogste belang is niet 
alleen voor Griekenland maar ook voor de Gemeenschap in haar geheel, 
te bereiken.