Voorstel voor een BESCHIKKING VAN DE RAAD tot instelling van het Europees Vluchtelingenfonds voor de periode 2005-2010 {SEC(2004) 161}

(door de Commissie ingediend)

TOELICHTING

EVF II : EEN GROTERE FINANCIËLE SOLIDARITEIT EN EEN BETERE STRATEGIE TEN BEHOEVE VAN DE GEMEENSCHAPPELIJKE EUROPESE ASIELREGELING

De beschikking van de Raad van 28 september 2000 [1] tot instelling van een Europees Vluchtelingenfonds (EVF) was een van de eerste maatregelen in het kader van het asielbeleid dat op grond van het Verdrag van Amsterdam is vastgesteld. Dankzij dit Fonds, dat is opgericht op voorstel van de Commissie en met de steun van het Europees Parlement, kon de basis worden gelegd voor een gemeenschappelijke solidariteit in het kader van een globale aanpak inzake de opvang van asielzoekers en van personen die internationale bescherming behoeven. Tevens heeft het Fonds ertoe bijgedragen dat overeenstemming kon worden bereikt over de richtlijn betreffende de tijdelijke bescherming in geval van massale toestroom van ontheemden. Nu de eerste fase van de harmonisatie van de wetgeving inzake een gemeenschappelijke Europese asielregeling bijna voltooid is, moet de Commissie een nieuw voorstel indienen, zodat de Raad de beschikking van september 2000 uiterlijk op 31 december 2004 kan toetsen, zoals in die beschikking is voorgeschreven.

[1] Beschikking van de Raad van 28 september 2000, PB L 252 van 6.10.2000.

Bij de voorbereiding van dit voorstel is een grondige evaluatie gemaakt waarbij alle betrokken partijen zijn geraadpleegd: de tussentijdse evaluatie van het EVF I is in november 2003 voltooid, op 30 en 31 oktober is een toetsingsconferentie gehouden en er is een grondige effectstudie verricht (apart werkdocument van de diensten van de Commissie) [2].

[2] SEC (2004) 161 VAN 12.2.2004.

1. RESULTATEN VAN EVF I EN VEREISTEN VOOR EVF II

RESULTATEN VAN DE EERSTE FASE VAN HET EVF

Het Europees Vluchtelingenfonds heeft over het algemeen goed gefunctioneerd als instrument voor financiële solidariteit.

Verdeling van de middelen

De middelen die oorspronkelijk voor het EVF waren uitgetrokken zijn in 2002 en in 2003 door de begrotingsautoriteit verhoogd. De methode voor de berekening van de jaarlijkse toewijzing aan de lidstaten als bedoeld in artikel 10 van de beschikking van de Raad, heeft ervoor gezorgd dat de beschikbare middelen evenredig over de lidstaten konden worden verdeeld in verhouding tot het aantal asielaanvragen en het aantal personen aan wie de status van vluchteling is toegekend of die een andere vorm van internationale bescherming genieten. Door iedere lidstaat een vast bedrag toe te kennen, zoals bepaald in artikel 10, lid 1, konden de middelen evenwichtiger worden verdeeld, op een wijze die vergelijkbaar is (maar administratief eenvoudiger) met de toepassing van criteria als de relatieve belasting van elk land (met name uitgedrukt in het aantal asielaanvragen ten opzichte van het BNP per hoofd). In het begin zijn de lidstaten met een aantal problemen geconfronteerd die vooral te wijten waren aan vertragingen bij de goedkeuring van de beschikking van de Raad; in 2002 zijn het programma en de projecten volledig operationeel geworden.

Het grootste gedeelte van de middelen (ongeveer 64% van het totaal) is naar Duitsland, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk en Nederland gegaan. Zweden, Oostenrijk, Italië en België hebben samen zo'n 25,5% ontvangen en de overige 10,5% is verdeeld over Ierland, Spanje, Finland, Griekenland, Luxemburg en Portugal.

Gevolgen voor de nationale asielstelsels

Bij de tenuitvoerlegging van het EVF in de lidstaten kunnen drie grote nationale strategieën worden onderscheiden. Een eerste groep landen (waartoe onder meer Italië, Spanje, Portugal en Griekenland behoren) had vóór de oprichting van het EVF maar weinig ervaring met opvang, integratie en vrijwillige terugkeer van vluchtelingen. Die landen hebben zich vooral toegelegd op de ontwikkeling van opvangvoorzieningen. Met name Italië heeft dankzij het EVF een nationaal programma kunnen uitbouwen. Een tweede groep lidstaten, waar al langer een gestructureerd asielbeleid bestaat (Nederland, Duitsland, Verenigd Koninkrijk, Zweden en Finland), heeft over het algemeen de voorkeur gegeven aan de ontwikkeling van projecten inzake integratie en terugkeer. De derde groep (met onder meer Frankrijk en Luxemburg) heeft de middelen uit het EVF eerder aangewend als aanvulling op de financiering van bestaande activiteiten. Er kunnen nog andere varianten worden genoemd, die over het algemeen verband houden met de aard en de kwaliteit van de opvangvoorzieningen. Zo gebruiken bepaalde landen (Oostenrijk, Spanje, Duitsland, Griekenland en het Verenigd Koninkrijk) de EVF-middelen eerder voor projecten die op individuele personen zijn gericht, terwijl andere (België, Frankrijk, Luxemburg en Ierland) voorrang geven aan de ondersteuning van systemen en structuren.

Maatregelen en begunstigden

De door het EVF medegefinancierde maatregelen op het gebied van de opvang en de toegang tot de procedures (51% van de nationale activiteiten in de periode van 2000 tot 2002), waren hoofdzakelijk gericht op huisvesting en de toegang tot de basisbehoeften, op de opleiding van personeel dat met asielzoekers werkt, en op bijstand aan traumaslachtoffers, advisering van asielzoekers en de verbetering van de netwerken en van de samenwerking met overheidsinstanties, NGO en gouvernementele organisaties.

Op het gebied van de integratie (28% van de nationale activiteiten in de periode van 2000 tot 2002) is de EVF-steun vooral gebruikt voor taalopleiding, toegang tot de arbeidsmarkt, advisering inzake huisvesting, onderwijs en sociale voorzieningen, het tot stand brengen van partnerschappen tussen overheidsinstanties, maatschappelijke organisaties, werkgevers en huisvestingsorganisaties, en de voorlichting van het publiek over vluchtelingenvraagstukken.

Wat de terugkeer betreft (21% van de nationale activiteiten in de periode van 2000 tot 2002) was de EFV-steun vooral gericht op de materiële begeleiding van de terugkeer, de ontwikkeling van netwerken van organisaties in Europa en/of in het land van herkomst, advisering, beroepsopleiding met het oog op reïntegratie en het vinden arbeidsplaatsen in het land van herkomst en voorlichting over de situatie in dat land. Het aandeel van de terugkeerprojecten is aanzienlijk toegenomen (van 15,82% in 2000 tot 24,45% in 2002). Toch blijft het moeilijk om deze projecten ten uitvoer te leggen.

Geraamd wordt dat 250.000 tot 350.000 personen (asielzoekers of personen die in de Europese Unie internationale bescherming genieten) in de periode van 2000 tot 2002 direct of indirect bij door het EVF gesubsidieerde acties waren betrokken.

Met de bedragen die voor communautaire maatregelen zijn toegewezen (5% van de totale EVF-toewijzing) konden in de periode van 2000 tot 2002 activiteiten worden ondersteund op het gebied van analyse en evaluatie (53%), sensibilisering (24%) en capaciteitsverhoging (23%).

Tot nu toe was het niet nodig noodmaatregelen te nemen, aangezien zich nog geen situatie heeft voorgedaan die een regeling inzake tijdelijke bescherming op het niveau van de Gemeenschap rechtvaardigt.

VEREISTEN VOOR DE TWEEDE FASE VAN HET EVF

Versterking van de Europese politieke dimensie, toegevoegde waarde en additionaliteit

Toen het EVF werd opgericht beschikte de Europese Unie nog niet over een coherent wetgevingsinstrumentarium op het gebied van het asielbeleid. Hoewel dat instrumentarium inmiddels tot stand is gekomen, blijkt dat bij de toekenning van de nationale subsidies weinig aandacht is besteed aan de algemene doelstelling van een convergent asielbeleid binnen Europa. Zo is het van fundamenteel belang dat meer rekening wordt gehouden met de impact van de omzetting en de tenuitvoerlegging van de Europese wetgeving inzake asielbeleid en de politieke richtsnoeren op Europees niveau; de toegepaste methoden moeten, zowel wat het beheer als wat de gesubsidieerde projecten betreft, met elkaar worden vergeleken en er moet naar beproefde methoden en nieuwe mogelijkheden voor transnationale maatregelen worden gezocht. Toch moet iedere lidstaat de mogelijkheid behouden om zijn eigen keuzes te maken, zodat de maatregelen op de specifieke behoeften van het nationale asielstelsel kunnen worden afgestemd, rekening houdend met de structurele verschillen en met de ervaring die de lidstaat op het gebied van de opvang van vluchtelingen heeft opgedaan. Tijdens het voorbereidend overleg is in dit verband met name onderstreept dat in iedere lidstaat alle partijen die belang hebben bij het asielbeleid, nauwer moeten worden betrokken bij het bepalen van de nationale strategie voor de tenuitvoerlegging van het EVF, teneinde de impact van het Fonds te vergroten en deelneming van de verschillende partners te aan te moedigen.

In samenhang met de ontwikkeling van een gemeenschappelijk asielbeleid moet meer nadruk worden gelegd op het aanvullende karakter en de toegevoegde waarde van de communautaire middelen. Het is niet de bedoeling dat de EVF-middelen in de plaats komen van de nationale middelen die normaal bestemd zijn voor de nationale voorzieningen inzake opvang, integratie en vrijwillige terugkeer; de middelen uit het Fonds dienen om de lidstaten te helpen nieuwe mogelijkheden en structuren te ontwikkelen ter uitvoering en ter ondersteuning van het asielbeleid, met name door maatregelen te stimuleren die gericht zijn op de toepassing van de gemeenschappelijke normen die uit de communautaire wetgeving inzake asielbeleid zijn voortgevloeid, en door vernieuwende projecten te ondersteunen.

Andere financieringsinstrumenten op het gebied van de migratie

Sedert 2003 beschikt de Europese Unie over nieuwe instrumenten die de solidariteit bij het beheer van de migratiestromen moeten vergroten. Om de problematiek van de integratie van migranten (andere dan vluchtelingen) in de Unie aan te pakken is een nieuw begrotingsartikel ingevoerd voor de financiering van proefprojecten in 2003 en van voorbereidende maatregelen in 2004 en 2005. De kredieten van dit artikel bedragen 4 miljoen euro voor 2003 en ten minste 5 miljoen euro voor 2004. Met de oprichting van het Europees agentschap voor het beheer van de operationele samenwerking aan de buitengrenzen [3] heeft de solidariteit bij het beheer van de buitengrenzen concrete vorm gekregen. De Commissie heeft ook voorgesteld in 2005 en 2006 voorbereidende maatregelen te financieren om het terugkeerbeleid te ondersteunen. Hiervoor is een bedrag van 30 miljoen euro uitgetrokken, dat bestemd is voor specifieke gevallen die op gemeenschappelijke basis worden geselecteerd en zowel vrijwillige als gedwongen terugkeer betreffen, inclusief de aan de repatriëring verbonden kosten. De verordening van de Raad en het Europees Parlement betreffende een samenwerkingsprogramma met derde landen op het gebied van migratie zou begin 2004 moeten worden goedgekeurd. Daarvoor is 250 miljoen euro uitgetrokken over de periode van 2004 tot 2008. Het EQUAL-programma in het kader van het ESF, dat ook de integratie van asielzoekers in het beroepsleven betreft, loopt af in 2007. Voor de hele programmaperiode 2000-2006 is voor het onderdeel "asielzoekers" van het EQUAL-programma 125 miljoen euro toegewezen. Het is dan ook van belang dat de samenhang en de complementariteit tussen al deze instrumenten wordt gewaarborgd. Het spreekt ook vanzelf dat bij de overgang naar de tweede periode van de meerjarenprogrammering van het EVF rekening moet worden gehouden met de impact van deze instrumenten en met het eventuele vervolg daarop.

[3] COM (2003) 687 van 11.11.2003.

Uitbreiding

Hoewel EVF in 2004 al van toepassing is voor de toetredende landen, worden deze pas vanaf 2005 volledig bij het beheer en de doelstellingen van het Fonds betrokken. Tijdens het overleg over dit voorstel is onderstreept dat duidelijke richtsnoeren op Europees niveau moeten worden vastgesteld die de tenuitvoerlegging van het Fonds in de nieuwe lidstaten moeten begeleiden. Bovendien zal het aantal asielzoekers en vluchtelingen waarvoor deze landen rechtstreeks verantwoordelijk zijn, geleidelijk toenemen. Ten slotte zal in deze landen bijzondere aandacht moeten worden besteed aan integratie en vrijwillige terugkeer.

Beheer

De eerste fase van het EVF was gebaseerd op een systeem van met de lidstaten gedeeld beheer. Bij de toepassing van dit systeem is het volgende gebleken:

- er moet meer aandacht worden besteed aan de kosteneffectiviteit (met name gelet op het feit dat de doelgroep en de begunstigden in hun eigen taal toegang moeten kunnen krijgen tot de informatie en de beheersprocedures);

- de Commissie moet meer worden betrokken bij de strategische en de operationele aspecten van de tenuitvoerlegging van het Fonds;

- er moet naar oplossingen worden gezocht voor de problemen waarmee verschillende lidstaten tijdens de eerste fase van het EVF zijn geconfronteerd en die met name verband houden met het complexe karakter en de hoge kosten van de administratieve regels en met de uitbetaling van de communautaire middelen door nationale overheidsdiensten die in het kader van de nationale begroting niet over de middelen beschikken om de begunstigden een voorschot op de subsidie van de Gemeenschap te betalen.

2. BELANGRIJKSTE KENMERKEN VAN HET EVF II

Een nauwere band met de harmonisatie van de wetgeving en het Europees asielbeleid

Weldra worden ten minste zes besluiten van afgeleid recht, waarbij gemeenschappelijke normen inzake asielbeleid zijn vastgesteld, in alle lidstaten van kracht; het is dan ook noodzakelijk dat het EVF als een begeleidende maatregel wordt toegepast in de lidstaten die ongetwijfeld met structurele veranderingen te maken zullen krijgen in verband met de opvang van grote groepen asielzoekers en de toepassing van de nieuwe wetgeving. Er zullen op nationaal niveau uitvoeringsplannen moeten worden opgesteld. Tevens is het duidelijk geworden dat voor het beheer van de asielsystemen nieuwe maatregelen op Europees niveau nodig zijn, bijvoorbeeld in verband met de georganiseerde binnenkomst van personen die internationale bescherming behoeven (hervestigingsregelingen). Ten slotte zal de behoefte aan begeleiding en coherentie nog toenemen tijdens de tweede fase van de harmonisatie van de wetgeving, zoals die in Tampere en in het ontwerp-verdrag tot vaststelling van een Grondwet is omschreven.

Daarom acht de Commissie het noodzakelijk dat het EVF wordt verlengd en dat de tweede fase meer op de strategische aspecten is gericht, waarbij meer rekening wordt gehouden met de communautaire wetgeving en de gevolgen van de toepassing daarvan. Deze tweede fase loopt over een periode van zes jaar, zodat meerjarenprogramma's kunnen worden vastgesteld voor twee perioden van telkens drie jaar. Deze opsplitsing maakt het mogelijk om in 2007 rekening te houden met de nieuwe financiële vooruitzichten en na te gaan welke gevolgen de ontwikkeling van andere financiële instrumenten op het gebied van de migratie voor het Fonds heeft gehad.

Voorgesteld wordt de doelgroepen van de eerste fase van het Fonds te behouden, met toevoeging van de personen die internationale bescherming behoeven en in het kader van hervestigingsregelingen in de EU worden toegelaten. Deze groep was niet formeel van het Fonds uitgesloten, maar werd ook niet expliciet genoemd, hetgeen tot enige verwarring heeft geleid. Vandaag is dit een aangelegenheid van Europees belang, zoals is gebleken uit de mededelingen van de Commissie [4], uit de recente conclusies van het Voorzitterschap [5] en uit de operationele programma's die in verschillende lidstaten zijn opgezet.

[4] COM (2000) 755 van 22.11.2000, COM (2003) 152 van 26.03.2003, COM (2003) 315 van 3.06.2003.

[5] Europese Raad van Thessaloniki op 19 en 20 juni 2003 en JBZ-Raad van 27.11.2003.

Om de noodzakelijke coherentie van het asielbeleid te garanderen, blijven de drie soorten door het EVF gesteunde maatregelen (opvang en asielprocedures, integratie en vrijwillige terugkeer) behouden, maar zijn zij nauwkeuriger omschreven op basis van de ervaring die met het Fonds is opgedaan. Er wordt zelfs nog voor meer coherentie gezorgd door het mogelijk te maken om projecten te subsidiëren die twee of meer aspecten van het asielbeleid bestrijken. Dit betekent niet dat de beoordeling van de impact van en het vervolg op financiële instrumenten zoals proefprojecten inzake integratie of voorbereidende maatregelen voor het terugkeerbeleid, die aan het eind van de respectieve financieringsperioden plaatsvindt, overbodig wordt. In 2007 loopt de financieringsperiode voor elk van deze instrumenten af en worden nieuwe financiële vooruitzichten vastgesteld; dit is een ideale gelegenheid om een dergelijke beoordeling te maken.

De communautaire maatregelen worden uitgebreid (10% van de aan het Fonds toegewezen middelen in plaats van de huidige 5%) en zullen meer gericht zijn op beproefde methoden, grensoverschrijdende projecten, dialoog en informatie over de resultaten van de maatregelen.

De noodmaatregelen in verband met de toepassing van de richtlijn betreffende de tijdelijke bescherming in geval van massale toestroom van ontheemden, blijven bestaan.

Een beter beheer en een meer strategische rol voor de Commissie

Gelet op de verscheidenheid van de asielstelsels in de lidstaten en op de noodzaak om rendabele initiatieven te ondersteunen die positieve gevolgen hebben voor de situatie van de vluchtelingen en voor de systemen voor opvang, integratie en vrijwillige terugkeer in de lidstaten, blijft het in de tweede fase van het EVF nodig om bepaalde beheerstaken, inclusief de uitvoering van de begroting, naar de lidstaten te delegeren. Ook de aanzienlijke verhoging van de middelen die voor de tweede fase van het EVF is voorgesteld, rechtvaardigt deze delegatie.

De analyse van de resultaten van de eerste fase van het EVF, de vraag naar een grotere rol van de Commissie met name wat de planning en de uitwisseling van informatie betreft, en de inwerkingtreding van het nieuwe Financieel Reglement en de nieuwe uitvoeringsvoorschriften, waarin de voorwaarden voor delegatie van taken van openbaar bestuur aan externe instellingen en organen nauwkeurig zijn vastgelegd, hebben ertoe geleid dat voor de tweede fase van het EVF voor een systeem van gedeeld beheer is gekozen, waarbij beheerstaken naar de lidstaten worden gedelegeerd via een daartoe aangewezen orgaan in elk land (verantwoordelijke instantie).

De delegatie van de beheerstaken - ook op financieel gebied - gaat gepaard met maatregelen die het beheerskader moeten vereenvoudigen en meer coherentie en een betere interoperabiliteit van de beheers- en de informatiesystemen moeten garanderen.

De Commissie is van haar kant verantwoordelijk voor het onderzoek en de goedkeuring van de meerjarenprogramma's (in de vorm van strategische werkprogramma's van de lidstaten die tot stand zijn gekomen na overleg op nationaal niveau tussen alle bij het asielbeleid betrokken partijen), en voor de behandeling van de jaarlijkse aanvragen voor medefinanciering. Er zullen ook meer gemeenschappelijke instrumenten voor begeleiding en informatie met betrekking tot de tenuitvoerlegging van het Fonds ter beschikking van de lidstaten worden gesteld.

3. TOEGEWEZEN MIDDELEN EN CRITERIA VOOR DE VERDELING

Zoals zij in haar mededeling van 3 juni 2003 verklaarde, en in de geest van de tekst van het ontwerp-verdrag tot vaststelling van een Grondwet dat door de Conventie over de toekomst van Europa is aangenomen, is de Commissie van mening dat voor de solidariteit op het gebied het asielbeleid in de Gemeenschap meer middelen moeten worden uitgetrokken, met inachtneming van de beperkingen van de financiële vooruitzichten. Daarom wil zij de middelen in twee fasen toewijzen: in de eerste fase (van 2005 tot 2007) zouden de middelen vergelijkbaar zijn met of iets hoger liggen dan de huidige toewijzing, terwijl in de tweede fase (van 2008 tot 2010), afhankelijk van de nieuwe financiële vooruitzichten, aanzienlijk hogere bedragen zouden worden toegewezen. Dank zij deze verhoging zou het EVF uit zijn "symbolische" rol kunnen treden en kunnen significante resultaten worden bereikt die niet alleen de doelgroepen, maar ook de asielstelsels in het algemeen ten goede komen. Deze aanpak is een combinatie van een verstandig beheer van de gemeenschapsbegroting en een meer strategisch gebruik van de voor het asielbeleid uitgetrokken middelen. De toewijzing in twee fasen maakt het ook mogelijk rekening te houden met parallelle en stapsgewijze ontwikkelingen - zowel wat de toewijzing van de financiële middelen als wat de inhoud van de rechtsgrondslagen betreft - die zich kunnen voordoen op het gebied van de algemene solidariteit inzake het beheer van migratiestromen (beheer van externe grenzen, instrumenten voor het terugkeerbeleid, maatregelen ter bevordering van de integratie van onderdanen van derde landen, administratieve samenwerking tussen lidstaten, programma's voor technische en financiële bijstand aan derde landen op het gebied van asiel en migratie).

Gelet op de doelstellingen van dit instrument en op de uiteenlopende situaties in de verschillende lidstaten, acht de Commissie het niet nodig grondige wijzigingen aan te brengen in de criteria die in de eerste fase van het EVF voor de verdeling van de middelen waren vastgesteld. Het aantal daadwerkelijk in de lidstaat opgevangen asielzoekers en personen die internationale bescherming behoeven, blijft dus als basisreferentie dienen. De toewijzing van een vast bedrag bij wijze van corrigerende factor moet ook behouden blijven. Voorgesteld wordt het vaste bedrag te verhogen tot 300.000 euro, zodat alle lidstaten in staat zijn hun verplichtingen met betrekking tot het beheer van het Fonds na te komen, en de geleidelijke vermindering waarin tijdens de eerste fase was voorzien, op te heffen. Voor de nieuwe lidstaten wordt dit bedrag gedurende de eerste drie jaar van de tweede fase opgetrokken tot 500.000 euro, bij wijze van extra steun om de structurele achterstand in te halen.

4. RECHTSGRONDSLAG

De rechtsgrondslag voor dit besluit is artikel 63, lid 2, onder b), van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, dat erop gericht is de lidstaten aan te moedigen inspanningen te doen om vluchtelingen en ontheemden op te vangen en de gevolgen daarvan te dragen, en deze inspanningen te steunen. Als het Verenigd Koninkrijk en Ierland aan de toepassing van deze beschikking wensen deel te nemen, moeten zij daarvan kennis geven overeenkomstig artikel 3 van het Protocol betreffende de positie van het Verenigd Koninkrijk en Ierland, gehecht aan het Verdrag betreffende de Europese Unie en aan het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap. Overeenkomstig de artikelen 1 en 2 van het Protocol betreffende de positie van Denemarken, gehecht aan het Verdrag betreffende de Europese Unie en het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, neemt Denemarken niet deel aan de aanneming van deze beschikking, en is deze derhalve niet van toepassing in Denemarken.

5. SUBSIDIARITEIT EN PROPORTIONALITEIT

Subsidiariteit

Het vereiste evenwicht tussen de inspanningen van de lidstaten om tot een gemeenschappelijk Europees asielstelsel te komen, kan niet worden bereikt zonder dat financiële inspanningen worden gedaan om de meest getroffen lidstaten te ontlasten, en de lidstaten die over onvoldoende infrastructuur en diensten beschikken te helpen hun opvangcapaciteit uit te breiden. Hiervoor is een herverdeling op het niveau van de Europese Unie nodig, die niet door de lidstaten afzonderlijk kan worden uitgevoerd.

Proportionaliteit

Deze beschikking maakt het mogelijk financiële bijstand uit het Europees Vluchtelingenfonds toe te kennen voor maatregelen op elk van de actiegebieden die erin worden genoemd; de lidstaten selecteren de maatregelen en bepalen op welke manier ze worden uitgevoerd in het kader van projecten die in overleg met de Commissie zijn vastgesteld. Aangezien sedert de oprichting van het EVF in 2000 geleidelijk gemeenschappelijke normen inzake asielbeleid zijn ingevoerd, en gelet op het toenemende belang van een solidair beheer van de migratiestromen, wordt meer aandacht besteed aan de strategische aspecten van het Fonds als een instrument om tot een gemeenschappelijk Europees asielstelsel te komen (met name via meerjarenprogramma's); daarom is ook in een verhoging van de financiële middelen in het kader van een gedeeld beheer voorzien. Bovendien moeten bij beschikking van de Raad - het passende instrument voor de tenuitvoerlegging van communautaire programma's - duidelijke en uniforme regels voor het gebruik van de communautaire middelen worden vastgesteld.

6. TOELICHTING OP DE ARTIKELEN

Artikel 1

Bij dit artikel wordt het Europees Vluchtelingenfonds voor de periode 1 januari 2005 tot en met 31 december 2010 ingesteld en wordt in algemene bewoordingen de doelstelling ervan beschreven, namelijk de inspanningen van de lidstaten ondersteunen om vluchtelingen en ontheemden op te vangen, teneinde bij te dragen aan een evenwichtige verdeling van deze inspanningen, met inachtneming van de op gang zijnde harmonisatie van de wetgeving inzake het Europees asielbeleid.

Artikel 2

In dit artikel wordt de nadruk gelegd op het principe van de jaarperiodiciteit en op de overeenstemming met de financiële vooruitzichten. Er is in de mogelijkheid voorzien om, na de vaststelling van de nieuwe financiële vooruitzichten, indien nodig maatregelen te nemen om de vereiste coherentie van de jaarlijkse toewijzingen te garanderen.

Artikel 3

In dit artikel worden de verschillende categorieën beschreven waaruit de doelgroepen bestaan die in aanmerking kunnen komen voor de onder de beschikking vallende maatregelen.

Artikel 4

In dit artikel worden de drie gebieden genoemd waarop het Europees Vluchtelingenfonds maatregelen kan ondersteunen die bijdragen tot het in artikel 1 genoemde doel. Deze maatregelen dienen met name ter ondersteuning van de tenuitvoerlegging van de communautaire wetgeving, waarbij met een aantal specifieke problemen rekening moet worden gehouden.

Artikel 5

Dit artikel betreft nationale maatregelen op het gebied van opvangvoorzieningen en asielprocedures, die voor medefinanciering in aanmerking komen.

Artikel 6

Dit artikel betreft nationale maatregelen op het gebied van integratie, die voor medefinanciering in aanmerking komen.

Artikel 7

Dit artikel betreft nationale maatregelen op het gebied van vrijwillige terugkeer, die voor medefinanciering in aanmerking komen.

Artikel 8

Dit artikel heeft betrekking op maatregelen die rechtstreeks door de Commissie worden beheerd en waarvoor tot 10% van de jaarlijkse toewijzing kan worden uitgetrokken; het betreft maatregelen met een innoverend of een transnationaal karakter, maatregelen van communautair belang of maatregelen ter ondersteuning van de communautaire wetgeving en de toepassing van beproefde methoden.

Artikel 9

Op grond van dit artikel kan het Europees Vluchtelingenfonds noodmaatregelen financieren wanneer tijdelijke beschermingsmechanismen als bedoeld in Richtlijn 2001/55/EG (massale toevloed van ontheemden) worden toegepast. Deze noodmaatregelen vallen buiten het kader van de uitvoering van de maatregelen op lange termijn waarvoor steun uit het Fonds wordt verleend, en vormen hierop een aanvulling. Zij komen tegemoet aan de basisbehoeften van de betrokken personen en aan de directe behoeften van de lidstaten.

Artikel 10

Dit artikel betreft de rol van de Commissie bij de tenuitvoerlegging van de beschikking van de Raad.

Artikel 11

In dit artikel zijn, met inachtneming van de bijzondere voorwaarden die voor het Europees Vluchtelingenfonds gelden, de respectieve en de gezamenlijke verantwoordelijkheden van de Commissie en de lidstaten vastgelegd met betrekking tot de uitvoering van een gedeeld beheer in de zin van artikel 53 van het Financieel reglement, en de samenwerking die daarvoor nodig is. Bijzondere aandacht is besteed aan de voorafgaande controles van de beheerssystemen en de controles in de lidstaten (artikel 35 van de uitvoeringsvoorschriften van het Financieel reglement).

Artikel 12

Op grond van dit artikel wordt in iedere lidstaat een verantwoordelijke instantie benoemd die belast is met de uitvoering van de begroting in gedeeld beheer, en die door de lidstaat wordt gefinancierd. In dit artikel is bepaald aan welke minimumvoorwaarden deze autoriteiten moeten voldoen en welke taken zij op zich moeten nemen.

Artikel 13

In dit artikel is bepaald dat de Commissie wordt bijgestaan door een raadgevend comité, overeenkomstig het bepaalde in het Besluit van de Raad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de voorwaarden voor de uitoefening van de aan de Commissie verleende uitvoeringsbevoegdheden (1999/468/EG) [6].

[6] PB L 184 van 17.7.1999, blz. 23.

Artikel 14

Dit artikel betreft de uitvoering van de maatregelen in de lidstaten op basis van een meerjarenprogrammering die in twee fasen verloopt (2005-2007 en 2008-2010). Deze nieuwe aanpak maakt een meer strategisch gebruik van de middelen van het Fonds mogelijk ten behoeve van het asielbeleid; in bepaalde lidstaten kunnen significante structurele wijzigingen worden ingevoerd en het Fonds kan worden bijgesteld als dat in het kader van de nieuwe financiële vooruitzichten nodig blijkt. De Commissie stelt de richtsnoeren en de indicatieve financiële toewijzingen vóór de aanvang van iedere programmeerperiode vast. De lidstaten dienen ontwerp-meerjarenprogramma's bij de Commissie in; de Commissie onderzoekt of deze programma's aan de doelstellingen van het Fonds beantwoorden, of aan bepaalde voorwaarden is voldaan en of het in dit artikel vastgestelde tijdschema in acht is genomen.

Artikel 15

Met het oog op het principe van de jaarperiodiciteit worden binnen de meerjarenprogramma's jaarlijkse werkprogramma's overeengekomen. Deze procedure is eenvoudiger dan de procedure die voor de eerste fase van het Fonds gold, omdat de jaarprogramma's een onderdeel van het meerjarenprogramma vormen.

Artikel 16

In dit artikel is bepaald hoe de beschikbare middelen over de lidstaten moeten worden verdeeld. De toegepaste methode bestaat uit een combinatie van enerzijds een evenredige verdeling naar gelang van het aantal in de lidstaat toegelaten personen, en anderzijds een vast bedrag waarvan een structureel effect moet uitgaan. De geleidelijke vermindering van het vaste bedrag, die tijdens de eerste fase van het Fonds van toepassing was, is opgeheven. Voor de nieuwe lidstaten wordt het vaste bedrag gedurende de eerste drie jaar van de tweede fase verhoogd. Deze methode is geschikt gebleken om een billijk evenwicht te bereiken tussen de verschillende criteria, namelijk het aantal opgevangen vluchtelingen in absolute cijfers, de relatieve belasting ten opzichte van het BNP van de lidstaat en de behoefte om de structurele achterstand in te halen.

Artikel 17

Dit artikel betreft het gedeelte van de jaarlijkse subsidie dat mag worden gebruikt voor uitgaven in verband met technische en administratieve bijstand in de lidstaten.

Artikel 18

Dit artikel bevat bijzondere bepalingen inzake noodmaatregelen in geval van tijdelijke bescherming. De steun voor deze noodmaatregelen kan gedurende ten hoogste zes maanden worden verleend en mag niet meer bedragen dan 80 % van de kosten van elke maatregel. De lidstaten delen de Commissie mee welke hun behoeften op dit gebeid zijn en welke maatregelen zij overwegen te nemen. De Commissie verdeelt de beschikbare middelen over de lidstaten naar verhouding van het aantal personen dat tijdelijke bescherming geniet.

Artikel 19

In dit artikel wordt de financieringsstructuur uiteengezet: de steun wordt verstrekt in de vorm van niet-terugvorderbare subsidies en de gesubsidieerde maatregelen mogen niet uit andere bronnen ten laste van de Gemeenschapsbegroting worden gefinancierd (Europees Sociaal Fonds, steun voor terugkeeroperaties, programma's voor technische en financiële bijstand aan derde landen op het gebied van asiel en migratie enz.). De financiële steun uit het EVF is bedoeld om de uitvoering van nationale maatregelen te vergemakkelijken door de druk op de overheidsfinanciën te verlichten; het is zeker niet de bedoeling om in de plaats van de lidstaten op te treden of om het voor de lidstaten mogelijk te maken zich aan hun verantwoordelijkheid te onttrekken. Daarom mag de financiële bijdrage van het EVF in het kader van de medefinanciering niet meer bedragen dan 50% van de totale kosten van elke actie. Dit percentage kan echter met 10% worden verhoogd voor specifieke maatregelen of met 25% in de lidstaten die steun uit het Cohesiefonds ontvangen. Anders dan in de eerste fase kunnen ook projecten met een looptijd van één tot drie jaar worden gesubsidieerd, mits de gemaakte vorderingen geregeld worden gecontroleerd.

Artikel 20

In dit artikel is bepaald onder welke voorwaarden uitgaven voor steun in aanmerking komen. Specifieke regels voor de subsidiabiliteit van de uitgaven worden door de Commissie vastgesteld overeenkomstig het bepaalde in artikel 13.

Artikel 21

Dit artikel betreft de vastlegging van de communautaire kredieten door de Commissie.

Artikel 22

Dit artikel bevat bepalingen betreffende de uitvoering van de betalingen aan de verantwoordelijke autoriteiten in de lidstaten.

Artikel 23

In dit artikel zijn de regels betreffende de declaraties en de beginselen van goed financieel beheer vastgelegd die door de verantwoordelijke autoriteiten in de lidstaten moeten worden toegepast. Met name is rekening gehouden met het bepaalde in artikel 42, lid 2, onder a), van de uitvoeringsvoorschriften van het Financieel reglement.

Artikel 24

Dit artikel bevat bepalingen betreffende de wijze waarop de controles en de financiële correcties door de lidstaten moeten worden uitgevoerd, overeenkomstig het bepaalde in het Financieel Reglement en de uitvoeringsvoorschriften.

Artikel 25

Dit artikel bevat bepalingen betreffende de wijze waarop de controles en de financiële correcties door de Commissie moeten worden uitgevoerd, overeenkomstig het bepaalde in het Financieel Reglement en de uitvoeringsvoorschriften en in het kader van het gedeelde beheer.

Artikel 26

In dit artikel worden de algemene beginselen aangegeven voor de follow-up en de evaluatie van het Fonds, zowel door de lidstaten als door de Commissie.

Artikel 27

Dit artikel bevat de voorwaarden en het tijdschema voor de indiening van de rapporten van de lidstaten en van de Commissie met het oog op het toezicht op en de evaluatie van het Fonds.

Artikel 28

Bij wijze van overgangsmaatregel in afwachting van de goedkeuring van de beschikking tot instelling van de tweede fase van het Fonds in de loop van het tweede semester van 2004, is het tijdschema voor het eerste meerjarenprogramma 2005-2007 in dit artikel opgenomen. Er is uitdrukkelijk voorzien in de aanwijzing van de verantwoordelijke instanties in de lidstaten, waarvoor een uiterste datum is vastgesteld.

Artikel 29

In dit artikel is, bij wijze van overgangsmaatregel in afwachting van de goedkeuring van de beschikking tot instelling van de tweede fase van het Fonds in de loop van het tweede semester van 2004, het tijdschema voor het eerste jaarprogramma voor 2005 opgenomen. Er is uitdrukkelijk bepaald dat de lidstaten een beschrijving indienen van de door hen op te zetten beheers- en de controlesystemen (artikel 35, lid 3, van de uitvoeringsvoorschriften van het Financieel reglement).

Artikel 30

In dit artikel is uitdrukkelijk voorzien in een herziening van deze beschikking na afloop van een periode van zes jaar.

Artikel 31

Adressaten.

2004/0032 (CNS)

Voorstel voor een BESCHIKKING VAN DE RAAD tot instelling van het Europees Vluchtelingenfonds voor de periode 2005-2010

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op artikel 63, lid 2, onder b),

Gezien het voorstel van de Commissie [7],

[7] PB C [...] van [...], blz. [...]

Gezien het advies van het Europees Parlement [8] [9],

[8] PB C [...] van [...], blz. [...]

[9] PB C [...] van [...], blz. [...]

Gezien het Advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité,

Gezien het advies van het Comité van de Regio's, [10]

[10] PB C [...] van [...], blz. [...]

Overwegende hetgeen volgt:

(1) Het uitstippelen van een gemeenschappelijk asielbeleid, dat een gemeenschappelijke Europese asielregeling omvat, is een wezenlijk aspect van de doelstelling van de Europese Unie om geleidelijk een ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid tot stand te brengen die openstaat voor diegenen die onder druk van de omstandigheden op wettige wijze bescherming in de Europese Unie trachten te verkrijgen.

(2) De uitvoering van een dergelijk beleid moet op de saamhorigheid tussen de lidstaten berusten en veronderstelt het bestaan van mechanismen die een bijdrage leveren tot de totstandbrenging van een evenwicht tussen de inspanningen van de lidstaten voor de opvang en het dragen van de consequenties van de opvang van vluchtelingen en ontheemden. Daartoe is voor de periode 2000-2004 het Europees Vluchtelingenfonds ingesteld.

(3) Op deze weg van saamhorigheid tussen de lidstaten moet worden voortgegaan door het Europees Vluchtelingenfonds voor de periode 2005-2010 in te stellen, in het licht van de ontwikkeling van de communautaire asielwetgeving en rekening houdend met de ervaring die is opgedaan met de tenuitvoerlegging van de eerste fase van het Fonds in de periode 2000 - 2004.

(4) De door de lidstaten geleverde inspanningen om vluchtelingen en ontheemden passende opvang te bieden en billijke en doeltreffende asielprocedures toe te passen, moeten worden gesteund, teneinde de rechten van hen die internationale bescherming behoeven te beschermen en de werking van de asielstelsels te verbeteren.

(5) De integratie van personen die internationale bescherming genieten in de samenleving van het land waarin zij zijn gevestigd, is een van de doelstellingen van het Verdrag van Genève. Voor deze personen moeten ook de in het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie opgenomen waarden en de rechten en verplichtingen van het Europees burgerschap gelden. Met het oog daarop dienen maatregelen van de lidstaten waarmee hun sociale, economische en culturele integratie wordt bevorderd te worden gesteund, daar die integratie bijdraagt tot de economische en sociale samenhang, waarvan de handhaving en de versterking in artikel 2 en in artikel 3, lid 1, onder k), van het Verdrag als een van de fundamentele doelstellingen van de Gemeenschap worden genoemd

(6) Het is in het belang van zowel de lidstaten als de betrokkenen dat de vluchtelingen en de ontheemden die worden toegelaten om op het grondgebied van de lidstaten te verblijven, de mogelijkheid hebben door arbeid in hun behoeften te voorzien.

(7) De maatregelen die door de Structuurfondsen worden gesteund, evenals de andere communautaire maatregelen op het gebied van onderwijs en beroepsopleiding, zijn op zich niet toereikend om deze integratie te bevorderen; daarom is het dienstig steun te geven aan specifieke maatregelen om vluchtelingen en ontheemden in staat te stellen ten volle profijt te trekken van de georganiseerde programma's.

(8) Concrete hulp is nodig om de voorwaarden te scheppen of te verbeteren die de vluchtelingen en ontheemden die zulks wensen, in staat stellen met volledige kennis van zaken te besluiten om het grondgebied van de lidstaten te verlaten en naar hun land van herkomst terug te keren.

(9) Het is noodzakelijk innoverende maatregelen of maatregelen van communautair belang op deze gebieden concreet te testen en uitwisseling tussen de lidstaten te bevorderen om vast te stellen wat de doeltreffendste methoden zijn en deze te stimuleren.

(10) Voor de uitvoering van noodmaatregelen in verband met het bieden van tijdelijke bescherming in geval van een massale toestroom van ontheemden dient een financiële reserve te worden aangelegd overeenkomstig richtlijn 2001/55/EG van de Raad van 20 juli 2001 betreffende minimumnormen voor het verlenen van tijdelijke bescherming in geval van massale toestroom van ontheemden en maatregelen ter bevordering van een evenwicht tussen de inspanning van de lidstaten voor de opvang en het dragen van de consequenties van de opvang van deze personen [11].

[11] PB L 212 van 7.8.2001, blz. 12.

(11) Om de financiële solidariteit op doeltreffende en evenredige wijze gestalte te geven en rekening te houden met de ervaring die is opgedaan bij de tenuitvoerlegging van het Europees Vluchtelingenfonds in de periode 2000-2004, moet worden gezorgd voor gedeeld beheer en moeten de respectieve verantwoordelijkheden van de Commissie en de lidstaten worden vastgesteld. Er moeten derhalve passende nationale instanties worden aangewezen en hun taken moeten worden omschreven.

(12) De steun uit het Europees Vluchtelingenfonds zal doeltreffender en gerichter zijn indien de medefinanciering van de subsidiabele maatregelen gebaseerd wordt op twee strategische meerjarenprogrammeringen en een jaarlijks werkprogramma die door elke lidstaat worden opgesteld op grond van de situatie waarin hij verkeert en de geconstateerde behoeften in verband met de ontwikkeling van de gemeenschappelijke Europese asielregeling.

(13) Het is billijk de middelen te verdelen naar evenredigheid van de last die elke lidstaat te dragen heeft als gevolg van de inspanningen die hij zich getroost om vluchtelingen en ontheemden op te vangen.

(14) De voor de uitvoering van deze beschikking vereiste maatregelen worden vastgesteld overeenkomstig Besluit 1999/468/EG van de Raad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de voorwaarden voor de uitoefening van de aan de Commissie verleende uitvoeringsbevoegdheden [12].

[12] PB L 184 van 17.7.1999, blz. 23.

(15) De tenuitvoerlegging van de maatregelen door de lidstaten moet gepaard gaan met voldoende waarborgen ten aanzien van de voorschriften betreffende en de kwaliteit van de uitvoering, ten aanzien van de resultaten en de evaluatie van deze maatregelen en ten aanzien van het goede financiële beheer en de controle daarop.

(16) Een van de waarborgen voor de doeltreffendheid van het Europees Vluchtelingenfonds is een doelmatige follow-up. Het is nodig de voorwaarden vast te stellen waaronder deze follow-up plaatsvindt.

(17) Onverminderd de bevoegdheden van de Commissie op het gebied van financiële controle, dient op dit gebied samenwerking tussen de lidstaten en de Commissie tot stand te worden gebracht.

(18) Het is nodig de verantwoordelijkheid van de lidstaten ten aanzien van de vervolging en bestraffing van onregelmatigheden en inbreuken, en die van de Commissie in geval van tekortschieten van de lidstaten vast te stellen.

(19) De doelmatigheid en het effect van de door het Europees Vluchtelingenfonds gesteunde maatregelen hangen tevens af van de evaluatie daarvan, en dienaangaande dienen de verantwoordelijkheden van de lidstaten en de Commissie, alsmede regelingen die de betrouwbaarheid van de evaluatie waarborgen, te worden vastgesteld.

(20) De maatregelen dienen te worden geëvalueerd met het oog op de tussentijdse herziening en op de beoordeling van het effect ervan, en het evaluatieproces dient in de follow-up van de maatregelen te worden geïntegreerd.

(21) Aangezien de doelstellingen van het voorgenomen optreden, namelijk de solidariteit tussen de lidstaten tot uiting brengen door de totstandbrenging van een evenwicht tussen de inspanningen van de lidstaten voor de opvang van vluchtelingen en ontheemden in het licht van de ontwikkeling van de communautaire asielwetgeving, niet voldoende door de lidstaten kunnen worden verwezenlijkt en dus vanwege de omvang en de gevolgen van het optreden beter op communautair niveau kunnen worden verwezenlijkt, kan de Gemeenschap maatregelen treffen overeenkomstig het in artikel 5 van het Verdrag neergelegde subsidiariteitsbeginsel. Overeenkomstig het in hetzelfde artikel vervatte evenredigheidsbeginsel gaat deze beschikking niet verder dan wat nodig is om deze doelstellingen te verwezenlijken.

(22) Overeenkomstig de artikelen 1 en 2 van het protocol betreffende de positie van Denemarken, gehecht aan het Verdrag betreffende de Europese Unie en het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, neemt Denemarken niet deel aan de aanneming van deze beschikking die derhalve niet bindend is voor, noch van toepassing is in Denemarken,

HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING GEGEVEN:

HOOFDSTUK 1

DOELSTELLINGEN EN TAKEN

Artikel 1

Instelling van het Europees Vluchtelingenfonds voor de periode 2005-2010 en doelstellingen

1. Bij dit besluit wordt voor de periode 1 januari 2005 tot en met 31 december 2010 het Europees Vluchtelingenfonds (hierna: "het Fonds") ingesteld.

2. Het Fonds dient om de inspanningen van de lidstaten op het gebied van de opvang van vluchtelingen en ontheemden te steunen en aan te moedigen en de gevolgen van de opvang te dragen door medefinanciering van de in deze beschikking bedoelde maatregelen, rekening houdend met de communautaire wetgeving op deze gebieden.

Artikel 2

Financiële bepalingen

1. De jaarlijkse kredieten van het Fonds worden door de begrotingsautoriteit toegestaan binnen de grenzen van de financiële vooruitzichten.

2. In de context van de begrotingsprocedure 2008 brengt de Commissie uiterlijk op 1 mei 2007 verslag uit over de vraag of het bedrag voor 2008-2010 strookt met de nieuwe financiële vooruitzichten. In voorkomend geval doet de Commissie tijdens de begrotingsprocedures het nodige om ervoor te zorgen dat de jaarlijkse toewijzingen stroken met de financiële vooruitzichten.

Artikel 3

Doelgroepen van de maatregelen

Voor de doeleinden van deze beschikking bestaan de doelgroepen uit onderstaande categorieën:

(1) onderdanen van een derde land of staatlozen die de in het Verdrag van Genève betreffende de status van vluchtelingen van 28 juli 1951 en het bijbehorende protocol van 1967 omschreven status bezitten en wie het is toegestaan als vluchteling in een van de lidstaten te verblijven;

(2) onderdanen van een derde land of staatlozen wie het is toegestaan in een van de lidstaten te verblijven wegens behoefte aan internationale bescherming in het kader van een hervestigingsregeling;

(3) onderdanen van een derde land of staatlozen die een vorm van subsidiaire bescherming in de zin van Richtlijn [...] genieten;

(4) onderdanen van een derde land of staatlozen die een verzoek hebben ingediend om een van de in de punten 1 en 3 bedoelde vormen van bescherming;

(5) onderdanen van een derde land of staatlozen die onder een regeling inzake tijdelijke bescherming in de zin van Richtlijn 2001/55/EG vallen.

Artikel 4

Maatregelen

1. Het Fonds steun in de lidstaten uitgevoerde maatregelen met betrekking tot:

a) voorzieningen voor opvang en asielprocedures;

b) de integratie van de in artikel 3 bedoelde personen wier verblijf in de betrokken lidstaat een duurzaam en/of stabiel karakter heeft;

c) de vrijwillige terugkeer van de in artikel 3 bedoelde personen, mits deze personen geen nieuwe nationaliteit hebben verworven en het grondgebied van de lidstaat niet hebben verlaten.

2. Onverminderd andere besluiten van afgeleid recht die later worden goedgekeurd, met name op het gebied van asielprocedures, de toekenning van de vluchtelingenstatus, de toekenning van subsidiaire bescherming en de status van langdurig ingezetene, dienen de in lid 1 bedoelde maatregelen vooral ter ondersteuning van de tenuitvoerlegging van de bepalingen van de Verordeningen (EG) nrs. 2725/2000 [13] en 343/2003 [14] van de Raad en de Richtlijnen 2001/55/EG [15], 2003/9/EG [16] en 2003/86/EG [17] van de Raad.

[13] PB L 316 van 15.12.2000, blz. 1.

[14] PB L 50 van 25.2.2003, blz. 1.

[15] PB L 212 van 7.8.2001, blz. 12.

[16] PB L 31 van 6.2.2003, blz. 18.

[17] PB L 251 van 3.10.2003, blz. 12.

3. Bij de maatregelen wordt rekening gehouden met geslachtsgerelateerde vraagstukken, de bijzondere behoeften van de meest kwetsbare personen, inclusief personen die martelingen of onmenselijke en vernederende behandelingen hebben ondergaan, en wordt het belang van het kind vooropgesteld. De in lid 1, onder a), b) en c), bedoelde maatregelen kunnen in één project worden gecombineerd.

Artikel 5

Subsidiabele nationale maatregelen op het gebied van opvangvoorzieningen en asielprocedures

Uit het Fonds kan steun worden verstrekt voor maatregelen op het gebied van opvangvoorzieningen en asielprocedures in aanmerking, en met name voor:

- infrastructuur of diensten in verband met huisvesting;

- materiële steun en medische en psychologische zorg;

- sociale bijstand, voorlichting of bijstand bij administratieve stappen;

- rechtsbijstand en taalkundige bijstand;

- onderwijs, taalcursussen, beroepsintegratie;

- verbetering van de doeltreffendheid en de kwaliteit van de asielprocedures;

- de regelingen voor eerste opvang en beheer die in de lidstaten gelden voor personen die via hervestiging zijn toegelaten;

- voorlichting van de plaatselijke bevolking van het gastland.

Artikel 6

Subsidiabele nationale maatregelen op het gebied van integratie

Uit het Fonds kan steun worden verstrekt voor maatregelen op het gebied van de integratie van de in artikel 4, lid 1, onder b), bedoelde personen en hun familieleden in de samenleving van de lidstaat van verblijf, en met name voor:

- maatregelen inzake sociale bijstand op gebieden als huisvesting, bestaansmiddelen en medische en psychologische zorg;

- maatregelen die de begunstigden in staat stellen zich aan te passen aan de samenleving van de lidstaat, onder meer op sociaal-cultureel vlak, en te delen in de in het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie verankerde waarden en de rechten en verplichtingen van het Europees burgerschap;

- maatregelen ter bevordering van de deelname van de begunstigden aan het maatschappelijk en cultureel leven;

- maatregelen op het gebied van onderwijs, beroepsopleiding, erkenning van kwalificaties en diploma's;

- maatregelen om deze personen zelfstandig te maken, ook in economisch opzicht;

- maatregelen ter integratie van deze personen waarbij plaatselijke autoriteiten, Europese burgers of organisaties van vluchtelingengemeenschappen betrokken zijn, bijvoorbeeld door middel van vrijwilligerswerk, peterschap of deelname van beroepsorganisaties of vakbonden.

Artikel 7

Subsidiabele nationale maatregelen op het gebied van vrijwillige terugkeer

Uit het Fonds kan steun worden verstrekt voor maatregelen op het gebied van vrijwillige terugkeer, en met name voor:

- voorlichting en advies over maatregelen of programma's op het gebied van vrijwillige terugkeer;

- voorlichting over de situatie in de landen of regio's van herkomst;

- algemene opleiding of beroepsopleiding en steun voor herintegratie;

- maatregelen van in de Europese Unie gevestigde herkomstgemeenschappen die de vrijwillige terugkeer van de in deze beschikking bedoelde personen vergemakkelijken.

Artikel 8

Communautaire maatregelen

1. Naast de in de artikelen 5, 6 en 7 bedoelde maatregelen kunnen uit het Fonds ook, op initiatief van de Commissie en binnen de limiet van 10 % van de beschikbare middelen, maatregelen op het gebied van asielbeleid en de in lid 2 bedoelde vernieuwende maatregelen of maatregelen van communautair belang met betrekking tot vluchtelingen en ontheemden worden gefinancierd.

2. Subsidiabele communautaire maatregelen hebben betrekking op:

a) bevordering van de communautaire samenwerking bij de toepassing van communautaire wetgeving en beproefde methoden;

b) steun voor de totstandbrenging van transnationale samenwerkingsnetwerken ter bevordering van de uitwisseling van ervaringen en beproefde methoden;

c) steun voor vernieuwende proefprojecten die gebaseerd zijn op transnationale partnerschappen ter bevordering van de innovatie en de kwaliteit van het asielbeleid;

d) steun voor transnationale bewustmakingsoperaties bij bepaalde doelgroepen over het Europese asielbeleid en de situatie van de in artikel 3 bedoelde personen;

e) steun voor het gebruik van informatie- en communicatietechnologie.

Artikel 9

Noodmaatregelen

1. Bij de toepassing van tijdelijke beschermingsmechanismen in de zin van Richtlijn 2001/55/EG van de Raad kunnen uit het Fonds, als aanvulling op de in artikel 4 bedoelde maatregelen, noodmaatregelen ten gunste van de lidstaten worden gefinancierd.

2. Subsidiabele noodmaatregelen hebben betrekking op de volgende soorten maatregelen:

a) opvang en huisvesting;

b) verstrekking van middelen van bestaan, met inbegrip van voedsel en kleding;

c) medische, psychologische of andere bijstand;

d) personeels- en administratiekosten in het kader van de opvang van de betrokkenen en de uitvoering van de noodmaatregelen;

e) logistieke en vervoersuitgaven.

HOOFDSTUK II

TENUITVOERLEGGING EN BEHEER

Artikel 10

Tenuitvoerlegging

De Commissie is belast met de tenuitvoerlegging van deze beschikking en keurt de bepalingen goed die voor de toepassing ervan nodig zijn.

Artikel 11

Respectieve verantwoordelijkheden van de Commissie en de lidstaten

1. De Commissie:

a) keurt richtsnoeren goed over de prioriteiten van de in artikel 14 bedoelde meerjarenprogramma's en stelt de lidstaten in kennis van de indicatieve toewijzingen van financiële middelen uit het Fonds;

b) ziet er in het kader van haar verantwoordelijkheid voor de uitvoering van de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen op toe dat de lidstaten goed werkende beheers- en controlesystemen hebben, zodat de communautaire middelen op regelmatige en doeltreffende wijze worden gebruikt. Dit geschiedt met name via een voorafgaand onderzoek aan de hand van documenten en ter plaatse van de toegepaste procedures, de controlesystemen, de boekhoudsystemen en de procedures voor het plaatsen van opdrachten en het toekennen van subsidies die door de verantwoordelijke instanties zijn ingevoerd. Bij elke wezenlijke wijziging van de procedures of systemen verricht de Commissie een nieuw onderzoek;

c) zorgt voor de uitvoering van de in artikel 8 bedoelde communautaire maatregelen.

2. De lidstaten:

a) zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van de nationale maatregelen die steun uit het Fonds ontvangen. Zij nemen de maatregelen die voor de efficiënte werking van het Fonds op nationaal niveau nodig zijn en betrekken hierbij alle partijen die met asielbeleid te maken hebben, overeenkomstig de nationale gebruiken;

b) richten een instantie op, verantwoordelijke instantie voor het Europees Vluchtelingenfonds genaamd, om de nationale maatregelen die steun uit het Fonds ontvangen, overeenkomstig de geldende communautaire wetgeving en het beginsel van goed financieel beheer te beheren;

c) zijn in eerste instantie verantwoordelijk voor de financiële controle van de maatregelen en zien erop toe dat de beheers- en controlesystemen zodanig worden toegepast dat wordt gegarandeerd dat de communautaire middelen op doeltreffende en regelmatige wijze worden gebruikt. Zij verstrekken de Commissie een beschrijving van deze systemen;

d) verklaren dat de declaraties die bij de Commissie worden ingediend, juist zijn en zien erop toe dat deze afkomstig zijn van op controleerbare bewijsstukken gebaseerde boekhoudsystemen;

e) werken met de Commissie samen bij het verzamelen van de statistieken die nodig zijn voor de toepassing van artikel 16.

3. De Commissie zorgt in samenwerking met de lidstaten voor:

a) verspreiding van de resultaten van de maatregelen die in het kader van de fase 2000-2004 van het Europees Vluchtelingenfonds zijn uitgevoerd en de maatregelen die in het kader van de fase 2005-2010 zullen worden uitgevoerd;

b) voldoende voorlichting en publiciteit over en follow-up van de door het Fonds gesteunde maatregelen;

c) de algemene samenhang en de complementariteit met andere beleidsmaatregelen, instrumenten en communautaire maatregelen.

Artikel 12

Verantwoordelijke instanties

1. Elke lidstaat wijst een verantwoordelijke instantie aan, die de enige gesprekspartner van de Commissie zal zijn. Deze instantie kan de lidstaat zelf zijn, een nationaal publiekrechtelijk orgaan of een privaatrechtelijke entiteit met een openbaredienstverleningstaak die onder het recht van de lidstaat valt. Indien de lidstaat een andere verantwoordelijke instantie aanwijst dan zichzelf, stelt hij alle voorwaarden vast voor zijn betrekkingen met deze instantie en voor de betrekkingen van de instantie met de Commissie.

2. Het als verantwoordelijke instantie aangewezen orgaan moet ten minste:

(a) rechtspersoonlijkheid hebben, behalve wanneer de verantwoordelijke instantie een functioneel orgaan van de lidstaat is;

(b) beschikken over een infrastructuur die gemakkelijke communicatie met een groot scala aan gebruikers en met de verantwoordelijke instanties van de andere lidstaten en de Commissie mogelijk maakt;

(c) functioneren in een administratieve context die het in staat stelt zich naar behoren van zijn taken te kwijten en elk belangenconflict te vermijden;

(d) in staat zijn de op communautair niveau vastgestelde regels voor het beheer van de financiële middelen toe te passen;

(e) beschikken over een financiële draagkracht en een beheerscapaciteit die in verhouding staan tot de omvang van de communautaire middelen die de verantwoordelijke instantie moet beheren;

(f) beschikken over personeel met de nodige beroeps- en taalkundige kwalificaties voor de uitvoering van administratieve en financiële werkzaamheden in een omgeving van internationale samenwerking.

3. De lidstaat zorgt voor adequate financiering van de verantwoordelijke instantie, zodat zij haar taken in de periode 2005-2010 naar behoren en zonder onderbreking kan vervullen.

4. De verantwoordelijke instanties vervullen met name de volgende taken:

(a) de betrokken partners, zoals niet-gouvernementele organisaties, plaatselijke autoriteiten, bevoegde internationale organisaties, sociale partners, enz., raadplegen met het oog op de opstelling van de meerjarenprogrammering;

(b) offerteaanvragen en oproepen tot het indienen van voorstellen organiseren en publiceren;

(c) procedures voor selectie en toekenning van medefinanciering uit het Fonds organiseren, met inachtneming van het transparantiebeginsel, het beginsel van gelijke behandeling en het cumulatieverbod;

(d) zorgen voor samenhang en complementariteit tussen de medefinanciering uit het Fonds en die in het kader van de diverse nationale en communautaire financiële instrumenten;

(e) zorgen voor administratief, contractueel en financieel beheer van de maatregelen;

(f) voorlichting geven en de resultaten verspreiden;

(h) zorgen voor follow-up en evaluatie;

(g) zorgen voor samenwerking en contact met de Commissie en de verantwoordelijke instanties van de andere lidstaten.

5. De werkzaamheden van de verantwoordelijke instanties in verband met het beheer van de in de lidstaten uitgevoerde maatregelen kunnen worden gefinancierd in het kader van de in artikel 17 omschreven technische en administratieve bijstand.

6. De Commissie stelt overeenkomstig de procedure van artikel 13, lid 2, de regels met betrekking tot de beheers- en controlesystemen van de lidstaten vast, inclusief de regels voor het administratief en financieel beheer van de nationale maatregelen die medefinanciering uit het Fonds ontvangen.

Artikel 13

Comité

1. De Commissie wordt bijgestaan door een comité.

2. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, zijn de artikelen 3 en 7 van Besluit 1999/468/EG van toepassing.

3. Het comité stelt zijn reglement van orde vast.

HOOFDSTUK III

PROGRAMMERING

Artikel 14

Meerjarenprogramma's

1. De maatregelen in de lidstaten worden in het kader van de meerjarenprogrammering ten uitvoer gelegd in twee periodes van drie jaar (2005-2007 en 2008-2010).

2. Op basis van de in artikel 11, lid 1, bedoelde richtsnoeren betreffende de prioriteiten van de meerjarenprogramma's en de indicatieve financiële toewijzingen van de Commissie stelt elke lidstaat een ontwerp-meerjarenprogramma op met daarin:

(a) een beschrijving van de situatie in de lidstaat met betrekking tot de opvangvoorzieningen, de asiel- en integratieprocedures en de regelingen voor vrijwillige terugkeer voor de in artikel 3 bedoelde personen;

(b) een analyse van de behoeften van de betrokken lidstaat op het gebied van opvang, asiel- en integratieprocedures en regelingen voor vrijwillige terugkeer, alsmede de operationele doelstellingen om in de loop van de programmeringsperiode in deze behoeften te voorzien;

(c) een beschrijving van de strategie om deze doelstellingen te verwezenlijken en de prioriteit die daaraan moet worden toegekend, rekening houdend met de resultaten van de in artikel 12, lid 4, bedoelde raadpleging van de betrokken partijen, alsmede een beknopte beschrijving van de geplande maatregelen om de prioriteiten ten uitvoer te leggen;

(d) een overzicht waaruit blijkt dat deze strategie strookt met andere regionale, nationale en communautaire instrumenten;

(e) een indicatief financieringsplan waarin per doelstelling en per jaar de geplande financiële bijdrage van het Fonds staat vermeld, alsmede het totaalbedrag van de publieke of particuliere medefinanciering.

3. Uiterlijk vier maanden nadat de Commissie de richtsnoeren en de indicatieve financiële toewijzingen voor de betrokken periode heeft medegedeeld, dienen de lidstaten hun ontwerp-meerjarenprogramma bij haar in.

4. Uiterlijk drie maanden na ontvangst van de meerjarenprogramma's keurt de Commissie deze overeenkomstig de in artikel 13, lid 2, bedoelde procedure goed, nadat zij de verzoeken onder andere heeft getoetst aan de richtsnoeren.

Artikel 15

Jaarprogramma's

1. De door de Commissie goedgekeurde meerjarenprogramma's worden ten uitvoer gelegd door middel van jaarlijkse werkprogramma's.

2. De Commissie verschaft de lidstaten jaarlijks uiterlijk op 1 juni een raming van de bedragen die hun voor het volgende jaar worden toegekend uit de totale kredieten die in het kader van de jaarlijkse begrotingsprocedure aan het Fonds worden toegewezen, waarbij de in artikel 16 beschreven verdeelsleutel wordt toegepast.

3. De lidstaten dienen jaarlijks uiterlijk op 1 november bij de Commissie een voorstel voor een jaarprogramma voor het volgende jaar in. Dit jaarprogramma wordt opgesteld overeenkomstig het goedgekeurde meerjarenprogramma en omvat:

(a) de selectievoorwaarden voor de maatregelen die worden gefinancierd in het kader van het jaarprogramma;

(b) een beschrijving van de taken van de verantwoordelijke instantie bij de tenuitvoerlegging van het jaarprogramma;

(c) de geplande verdeling van de bijdrage van het Fonds over de verschillende maatregelen in het kader van het programma, alsmede het gevraagde bedrag voor de in artikel 17 bedoelde technische en administratieve bijstand voor de tenuitvoerlegging van het jaarprogramma.

4. De Commissie onderzoekt het voorstel van de lidstaat, waarbij rekening wordt gehouden met het definitieve bedrag dat in het kader van de begrotingsprocedure aan het Fonds is toegekend, en neemt uiterlijk op 1 maart van het betreffende jaar een besluit over de medefinanciering door het Fonds. In dat besluit wordt vermeld welk bedrag aan de lidstaat wordt toegewezen en gedurende welke periode de uitgaven subsidiabel zijn.

Artikel 16

Jaarlijkse verdeling van de middelen voor de in de artikelen 5, 6 en 7 bedoelde maatregelen in de lidstaten

1. Iedere lidstaat ontvangt 300 000 euro van de jaarlijkse toewijzing aan het Fonds. Voor de lidstaten die op 1 mei 2004 tot de Europese Unie toetreden, beloopt dit bedrag voor de jaren 2005, 2006 en 2007 500 000 euro.

2. De resterende beschikbare middelen worden jaarlijks naar evenredigheid als volgt onder de lidstaten verdeeld:

a) 35 % van deze middelen: naar verhouding van het aantal personen in één van de categorieën van artikel 3, punten 1, 2 en 3, dat in de loop van de drie voorgaande jaren is toegelaten.

b) 65 % van deze middelen: naar verhouding van het aantal personen bedoeld in artikel 3, punten 4 en 5, dat in de loop van de drie voorgaande jaren een lidstaat is binnengekomen;

3. De referentiecijfers zijn de meest recente cijfers die het Bureau voor de statistiek van de Europese Gemeenschappen heeft opgesteld overeenkomstig de communautaire wetgeving inzake het verzamelen en analyseren van statistieken op het gebied van asiel.

Artikel 17

Technische en administratieve bijstand

Een deel van de jaarlijkse medefinanciering die aan een lidstaat wordt toegekend, kan worden gereserveerd voor uitgaven in verband met technische en administratieve bijstand bij de voorbereiding, de controle en de evaluatie van de maatregelen.

Het bedrag dat per jaar wordt uitgetrokken voor technische en administratieve bijstand mag niet hoger zijn dan 5% van de aan de lidstaat toegekende jaarlijkse medefinanciering, vermeerderd met 30 000 euro.

Artikel 18

Bijzondere bepalingen betreffende noodmaatregelen

1. De lidstaten dienen bij de Commissie een overzicht in van de behoeften en een plan voor de tenuitvoerlegging van de in artikel 9 bedoelde noodmaatregelen, met een beschrijving van de geplande maatregelen en van de organisaties die zijn belast met de tenuitvoerlegging daarvan.

2. De financiële steun uit het Fonds voor de in artikel 9 bedoelde noodmaatregelen kan ten hoogste gedurende zes maanden worden verleend en niet meer bedragen dan 80 % van de kosten van de maatregel.

3. De beschikbare middelen worden tussen de lidstaten verdeeld naar verhouding van het aantal personen dat in elke lidstaat de in artikel 9, lid 1, bedoelde tijdelijke bescherming geniet.

4. Artikel 19, leden 1 en 2 en de artikelen 20, 22, 23, 24 en 25 zijn van toepassing.

HOOFDSTUK IV

FINANCIEEL BEHEER EN FINANCIËLE CONTROLE

Artikel 19

Financieringsstructuur

1. De financiële bijdrage van het Fonds wordt verstrekt in de vorm van niet-terugvorderbare subsidies.

2. De maatregelen die mede door het Fonds worden gefinancierd komen niet in aanmerking voor financiering uit andere bronnen ten laste van de Gemeenschapsbegroting.

3. De kredieten van het Fonds dienen ter aanvulling van de overheidsuitgaven of daarmee gelijk te stellen uitgaven van de lidstaten voor de maatregelen en activiteiten waarop deze beschikking betrekking heeft.

4. De communautaire bijdrage aan de maatregelen bedraagt ten hoogste:

a) voor de in de artikelen 5, 6 en 7 bedoelde maatregelen in de lidstaten: 50% van de totale kosten van een maatregel. Dit percentage kan oplopen tot 60% voor bijzonder vernieuwende maatregelen of maatregelen waarbij partners uit verschillende lidstaten zijn betrokken, en tot 75% voor maatregelen in de lidstaten die steun uit het Cohesiefonds ontvangen;

b) voor aanbestedingen in het kader van de in artikel 8 bedoelde maatregelen: 80% van een maatregel.

5. De financiële steun van de Gemeenschap voor projecten in het kader van het Fonds wordt in de regel voor ten hoogste drie jaar toegekend, onder voorbehoud van een periodieke controle van de vorderingen.

Artikel 20

Subsidiabiliteit

1. De uitgaven moeten overeenkomen met betalingen die zijn verricht door de eindbegunstigde van de subsidie en die worden gestaafd met facturen die zijn voldaan of met vergelijkbare boekhoudkundige stukken.

2. Alleen uitgaven die zijn verricht op of na 1 januari van het jaar waarop het in artikel 15, lid 4 bedoelde medefinancieringsbesluit van de Commissie betrekking heeft, komen in aanmerking voor steun uit het Fonds.

3. De Commissie stelt overeenkomstig de procedure van artikel 13, lid 2, de regels vast voor de subsidiabiliteit van de uitgaven in het kader van de in de artikelen 5, 6 en 7 bedoelde maatregelen in de lidstaten die worden medegefinancierd door het Fonds.

Artikel 21

Vastleggingen

De communautaire kredieten worden jaarlijks vastgelegd op basis van het in artikel 15, lid 4, bedoelde medefinancieringsbesluit van de Commissie.

Artikel 22

Betalingen

1. De Commissie betaalt de bedragen uit het Fonds aan de verantwoordelijke instantie overeenkomstig de vastleggingen.

2. Van het bedrag dat in het jaarlijkse besluit van de Commissie over de medefinanciering uit het Fonds aan de lidstaat wordt toegekend, wordt 50% binnen 60 dagen na de goedkeuring van dit medefinancieringsbesluit aan de lidstaat uitbetaald als voorfinanciering.

3. Een tweede voorfinanciering wordt uitbetaald uiterlijk drie maanden nadat de Commissie haar goedkeuring heeft gehecht aan een verslag over de tenuitvoerlegging van het jaarlijkse werkprogramma, alsmede aan een declaratie die betrekking heeft op minstens 70% van het bedrag van de eerste voorfinanciering. De tweede voorfinanciering bedraagt ten hoogste 50% van het in het medefinancieringsbesluit toegewezen totaalbedrag, of, in ieder geval, het verschil tussen het bedrag aan communautaire middelen dat daadwerkelijk door de lidstaat is vastgelegd voor in het kader van het jaarprogramma geselecteerde maatregelen en het bedrag van de eerste voorfinanciering.

4. Uiterlijk drie maanden nadat de Commissie haar goedkeuring heeft gehecht aan het eindverslag en aan de definitieve declaratie van het jaarprogramma zoals bedoeld in artikel 23, lid 3, en artikel 27, lid 2, wordt het saldo uitbetaald of wordt een verzoek ingediend tot terugbetaling van de in het kader van de voorfinanciering uitbetaalde bedragen die de voor het Fonds goedgekeurde uitgaven overschrijden.

Artikel 23

Declaraties

1. Voor alle uitgaven die zij bij de Commissie declareert, waarborgt de verantwoordelijke instantie dat de nationale uitvoeringsprogramma's worden beheerd overeenkomstig de toepasselijke communautaire regelgeving en dat het geld wordt gebruikt in overeenstemming met de beginselen van goed financieel beheer.

2. De declaraties worden gecertificeerd door een dienst die of een orgaan dat functioneel onafhankelijk is van de verantwoordelijke instantie.

3. Binnen negen maanden na de in het medefinancieringsbesluit vastgestelde uiterste datum voor de uitvoering van de uitgave, dient de verantwoordelijke instantie een definitieve declaratie in bij de Commissie. Indien deze declaratie niet binnen deze termijn bij de Commissie is ingediend, wordt het programma automatisch door de Commissie afgesloten en worden de kredieten voor het programma geannuleerd.

Artikel 24

Controles en financiële correcties van de lidstaten

1. Onverminderd de verantwoordelijkheid van de Commissie voor de uitvoering van de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen dragen in eerste instantie de lidstaten de verantwoordelijkheid voor de financiële controle van de maatregelen. Te dien einde nemen zij met name de volgende maatregelen:

(a) zij voeren steekproefsgewijs controles uit, waarbij de gecontroleerde maatregelen ten minste 10% van de totale subsidiabele uitgaven van de jaarlijkse werkprogramma's bestrijken en betrekking hebben op een representatieve steekproef van de goedgekeurde maatregelen. De lidstaten waarborgen een passende scheiding tussen deze controles en de uitvoerings- of betalingsprocedures betreffende de maatregelen;

(b) zij doen het nodige om onregelmatigheden te voorkomen, op te sporen en te vervolgen; zij stellen de Commissie in kennis van onregelmatigheden en houden haar op de hoogte van het verloop van de administratieve en gerechtelijke procedures;

(c) zij werken samen met de Commissie om ervoor te zorgen dat de middelen van de Gemeenschap overeenkomstig het beginsel van goed financieel beheer worden gebruikt;

2. De lidstaten voeren de financiële correcties uit die nodig zijn in verband met de geconstateerde onregelmatigheid, waarbij rekening wordt gehouden met het incidentele of structurele karakter ervan. Deze financiële correcties bestaan uit het geheel of gedeeltelijk intrekken van de bijdrage van het Fonds aan de betrokken maatregelen. Indien terugbetaling niet plaatsvindt binnen de daarvoor door de lidstaat gestelde termijn is achterstandsrente verschuldigd tegen de in artikel 25, lid 4, bedoelde rentevoet.

3. De Commissie stelt overeenkomstig de procedure van artikel 13, lid 2, de regels en procedures vast voor de financiële correcties van de lidstaten in het kader van de in de artikelen 5, 6 en 7 bedoelde maatregelen in de lidstaten die worden medegefinancierd door het Fonds.

Artikel 25

Controles en financiële correcties van de Commissie

1. Onverminderd de bevoegdheden van de Rekenkamer en de controles van de lidstaten overeenkomstig de nationale wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen, mogen ambtenaren of andere personeelsleden van de Commissie de uit het Fonds gefinancierde maatregelen en de beheers- en controlesystemen ter plaatse controleren, met name door middel van steekproeven. Deze controles moeten ten minste een werkdag van tevoren worden aangekondigd. De Commissie stelt de betrokken lidstaat in kennis van de controle teneinde de nodige medewerking te verkrijgen. Ambtenaren of andere personeelsleden van de lidstaat mogen aan deze controles deelnemen.

De Commissie kan de betrokken lidstaat verzoeken een controle ter plaatse uit te voeren om de regelmatigheid van een of meer maatregelen na te gaan. Ambtenaren of andere personeelsleden van de Commissie mogen aan de controles deelnemen.

2. Indien de Commissie, nadat zij de nodige verificaties heeft verricht, concludeert dat een lidstaat de krachtens artikel 24 op hem rustende verplichtingen niet is nagekomen, wordt in de volgende gevallen de betaling van de voorfinanciering of van het saldo van de medefinancieringsbedragen van het Fonds voor de betrokken jaarprogramma's opgeschort:

(a) indien een lidstaat de maatregelen niet ten uitvoer legt zoals in het medefinancieringsbesluit is overeengekomen;

(b) indien de medefinanciering van een of meer maatregelen uit het Fonds geheel of gedeeltelijk ongerechtvaardigd is;

(c) indien er sprake is van ernstige tekortkomingen in de beheers- en controlesystemen die tot stelselmatige onregelmatigheden kunnen leiden.

In die gevallen verzoekt de Commissie de lidstaat met opgave van redenen om een reactie en, in voorkomend geval, om correcties binnen een bepaalde termijn.

3. Na het verstrijken van de door de Commissie gestelde termijn kan de Commissie, indien geen overeenstemming is bereikt en de lidstaat de correcties niet heeft aangebracht, rekening houdend met de eventuele opmerkingen van de lidstaat, binnen een termijn van drie maanden besluiten:

(a) de voorfinanciering of het eindsaldo te verlagen, of;

(b) de bijdrage van het Fonds aan de betrokken maatregelen geheel of gedeeltelijk in te trekken.

Indien geen besluit wordt genomen om overeenkomstig punt a) of punt b) op te treden, eindigt de opschorting van de betalingen onmiddellijk.

4. Elk terug te vorderen of onverschuldigd betaald bedrag moet aan de Commissie worden terugbetaald. Indien dit bedrag niet binnen de door de Commissie gestelde termijn is terugbetaald, wordt het verschuldigde bedrag vermeerderd met achterstandsrente, berekend tegen de door de Europese Centrale Bank toegepaste rentevoet voor de basisherfinancieringstransacties in euro, verhoogd met drieënhalf procentpunt. De referentierentevoet waarop de verhoging wordt toegepast is de rentevoet die geldt op de eerste dag van de maand waarin de uiterste betaaldatum valt, en die is bekendgemaakt in de C-reeks van het Publicatieblad van de Europese Unie.

5. De Commissie stelt overeenkomstig de procedure van artikel 13, lid 2, de regels en procedures vast voor de financiële correcties van de Commissie in het kader van de in de artikelen 5, 6 en 7 bedoelde maatregelen in de lidstaten die worden medegefinancierd uit het Fonds.

HOOFDSTUK V

FOLLOW-UP, EVALUATIE EN VERSLAGEN

Artikel 26

Follow-up en evaluatie

1. De Commissie zorgt in samenwerking met de lidstaten voor een regelmatige follow-up van het Fonds.

2. Er vindt regelmatig een evaluatie van het Fonds plaats, waarbij de Commissie in samenwerking met de lidstaten de relevantie, de doeltreffendheid en het effect van de uitgevoerde maatregelen toetst aan de in artikel 1 geformuleerde doelstellingen. Deze evaluatie heeft tevens betrekking op de complementariteit van de maatregelen die in het kader van het Fonds worden uitgevoerd en activiteiten uit hoofde van andere communautaire beleidsterreinen, instrumenten en maatregelen.

Artikel 27

Verslagen

1. In elke lidstaat neemt de verantwoordelijke instantie de nodige maatregelen met het oog op de follow-up en de evaluatie van de maatregelen.

Daartoe worden in de overeenkomsten die deze instantie sluit in verband met de tenuitvoerlegging van de maatregelen, bepalingen opgenomen inzake de verplichting om geregeld gedetailleerd verslag te brengen over de vorderingen bij de uitvoering van de maatregel en de verwezenlijking van de doelstellingen daarvan.

2. Uiterlijk negen maanden na de in het medefinancieringsbesluit vastgestelde einddatum van de subsidiabiliteit van de uitgaven dient de verantwoordelijke instantie bij de Commissie een eindverslag in over de tenuitvoerlegging van de maatregelen, alsmede de in artikel 23, lid 3, genoemde definitieve declaratie.

3. De lidstaten dienen de volgende stukken in bij de Commissie:

(a) uiterlijk op 31 december 2006: een evaluatieverslag over de tenuitvoerlegging van de maatregelen die medefinanciering uit het Fonds hebben ontvangen;

(b) uiterlijk op 30 juni 2009 en op 30 juni 2012: een evaluatieverslag over de resultaten en het effect van de maatregelen die medefinanciering uit het Fonds hebben ontvangen.

4. De Commissie legt de volgende verslagen voor aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio' s:

(a) uiterlijk op 30 april 2007: een tussentijds verslag over de resultaten en over de kwalitatieve en kwantitatieve aspecten van de tenuitvoerlegging van het Fonds, eventueel vergezeld van voorstellen voor aanpassingen;

(b) uiterlijk op 31 december 2009: een tussentijds evaluatieverslag met een voorstel over de voortzetting van het Fonds;

(c) uiterlijk op 31 december 2012: een verslag van de evaluatie achteraf.

HOOFDSTUK VI

OVERGANGSBEPALINGEN

Artikel 28

Meerjarenprogramma 2005-2007

In afwijking van artikel 14 geldt het volgende tijdschema voor de uitvoering van de meerjarenprogrammering 2005-2007:

(a) uiterlijk op 31 januari 2005 deelt de Commissie de programmeringsrichtsnoeren en de indicatieve financiële toewijzingen aan de lidstaten mede;

(b) uiterlijk op 15 maart 2005 wijzen de lidstaten de in artikel 12 bedoelde verantwoordelijke instantie aan en dienen zij bij de Commissie het voorstel voor de in artikel 14 bedoelde meerjarenprogrammering voor de periode 2005-2007 in;

(c) overeenkomstig de in artikel 13, lid 2, bedoelde procedure keurt de Commissie uiterlijk twee maanden na ontvangst van de desbetreffende voorstellen de meerjarenprogramma's goed.

Artikel 29

Jaarprogramma 2005

In afwijking van artikel 15 geldt het volgende tijdschema voor de uitvoering van het begrotingsjaar 2005:

(a) de Commissie stelt de lidstaten uiterlijk op 31 januari 2005 in kennis van de geraamde bedragen die aan hen worden toegewezen;

(b) de lidstaten dienen het in artikel 15 bedoelde voorstel voor een jaarprogramma uiterlijk op 1 juni 2005 bij de Commissie in; dit voorstel gaat vergezeld van een overzicht van de beheers- en controlesystemen die zullen worden toegepast om ervoor te zorgen dat de communautaire middelen op doeltreffende en regelmatige wijze worden gebruikt;

(c) de Commissie keurt uiterlijk twee maanden na ontvangst van het voorstel voor het jaarprogramma de medefinancieringsbesluiten goed, nadat zij de in artikel 11, lid 1, onder b), genoemde elementen heeft geverifieerd.

De uitgaven die tussen 1 januari 2005 en de datum van goedkeuring van de medefinancieringsbesluiten daadwerkelijk zijn verricht, komen voor steun uit het Fonds in aanmerking.

HOOFDSTUK VII

SLOTBEPALINGEN

Artikel 30

Nieuw onderzoek

Op voorstel van de Commissie beziet de Raad deze beschikking uiterlijk op 31 december 2010 opnieuw.

Artikel 31

Adressaten

Deze beschikking is gericht tot de lidstaten.

Gedaan te Brussel, op

Voor de Raad

De Voorzitter

FINANCIEEL MEMORANDUM

FINANCIEEL MEMORANDUM BIJ HET BESLUIT

Beleidsgebied(en): Justitie en binnenlandse zaken

Activiteit(en): Gemeenschappelijk immigratie- en asielbeleid

Benaming van de actie: Europees Vluchtelingenfonds

1. BEGROTINGSPLAATS(EN) + OMSCHRIJVING(EN)

18 03 03 - Europees Vluchtelingenfonds

18 03 04 - Noodmaatregelen in geval van een massale vluchtelingenstroom

18 01 04 02 - Europees Vluchtelingenfonds -- Uitgaven voor administratief beheer

18 01 04 03 - Noodmaatregelen in geval van een massale vluchtelingenstroom -- Uitgaven voor administratief beheer

2. ALGEMENE CIJFERS

2.1 Totale toewijzing voor de maatregel (deel B): 670,090 miljoen EUR aan VK (de kredieten voor de periode 2007-2010 zijn indicatief en moeten verenigbaar zijn met de financiële programmering die wordt opgesteld in het kader van de financiële vooruitzichten na 2006)

2.2 Duur:

2005 - 2010

2.3 Meerjarenraming van de uitgaven:

a) Tijdschema vastleggingskredieten/betalingskredieten (financiering uit de begroting) (cf. punt 6.1.1)

Artikel 18 03 03 - Europees Vluchtelingenfonds)

in miljoen EUR (tot op 3 decimalen nauwkeurig)

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

Artikel 18 03 04 - Noodmaatregelen in geval van een massale vluchtelingenstroom (bedrag p.m. opnemen)

in miljoen EUR (tot op 3 decimalen nauwkeurig)

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

b) Technische en administratieve bijstand en ondersteuningsuitgaven (cf. punt 6.1.2)

18 01 04 02 - Europees Vluchtelingenfonds -- Uitgaven voor administratief beheer

in miljoen EUR (tot op 3 decimalen nauwkeurig)

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

18 01 04 03 - Noodmaatregelen in geval van een massale vluchtelingenstroom -- Uitgaven voor administratief beheer (bedrag p.m. opnemen)

in miljoen EUR (tot op 3 decimalen nauwkeurig)

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

in miljoen EUR (tot op 3 decimalen nauwkeurig)

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

c) Financiële gevolgen in verband met de personele middelen en andere huishoudelijke uitgaven

(cf. punten 7.2 en 7.3)

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

2.4 Verenigbaarheid met de financiële programmering en de financiële vooruitzichten

|x| Voorstel verenigbaar met de bestaande financiële programmering voor de kredieten 2004-2006. De kredieten voor de periode 2007-2010 zijn indicatief en moeten verenigbaar zijn met de financiële programmering die wordt vastgesteld in het kader van de financiële vooruitzichten na 2006).

| | Dit voorstel vereist een herprogrammering van de betrokken rubriek van de financiële vooruitzichten.

| | Inclusief, in voorkomend geval, een beroep op de bepalingen van het interinstitutioneel akkoord.

2.5 Financiële gevolgen voor de ontvangsten

|x| Geen enkele financiële implicatie (betreft technische aspecten in verband met de tenuitvoerlegging van een maatregel)

OF

| | Financiële gevolgen - Het effect op de ontvangsten is als volgt:

3. BEGROTINGSKENMERKEN

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

4. RECHTSGRONDSLAG

Voorstel voor een Besluit van de Raad tot oprichting van het Europees Vluchtelingenfonds voor de periode 2005-2010; artikel 63, lid 2, onder b), van het VEG.

5. BESCHRIJVING EN MOTIVERING

5.1 Doel van het communautaire optreden

5.1.1 Doelstellingen

Een gemeenschappelijk asielbeleid, zoals bepaald in artikel 63 van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, omvat met name maatregelen ter "bevordering van een evenwicht tussen de inspanningen van de lidstaten voor de opvang en het dragen van de consequenties van de opvang van vluchtelingen en ontheemden".

Derhalve gaat het bij het Europees Vluchtelingenfonds (EVF), waarvan de eerste fase (2000-2004) in september 2000 van start is gegaan, om een instrument om de maatregelen van de lidstaten ten behoeve van asielzoekers en vluchtelingen of van degenen die subsidiaire of tijdelijke bescherming genieten of daarom verzoeken, financieel te steunen. De lidstaten profiteren van dit mechanisme naar gelang van de last (d.w.z. met name het aantal personen in dergelijke situaties) die zij moeten dragen.

Met het EVF voor de periode 2005-2010 wordt overeenkomstig het Verdrag uiting gegeven aan de solidariteit tussen de Gemeenschap en de lidstaten bij de opvang van asielzoekers (tussen de 350.000 et 400.000 mensen per jaar), bij de integratie van degenen die in de EU internationale bescherming genieten (tussen de 50.000 en 100.000 mensen per jaar) en bij de maatregelen om de vrijwillige terugkeer van degenen die bescherming genieten, of van afgewezen asielzoekers (tussen de 50% et 80% van alle gevallen) te bevorderen, in een tijd waarin de communautaire asielwetgeving en de uitbreiding ingrijpende structurele veranderingen meebrengen. In de tweede fase van het EVF zullen met name ook de doelstellingen van de communautaire wetgeving inzake een gemeenschappelijk asielbeleid (richtlijn over de voorwaarden voor de opvang van asielzoekers [18], "Dublin II"-verordening [19], richtlijnen over asielprocedures [20], over de erkenning van de vluchtelingenstatus en over subsidiaire bescherming [21]) moeten worden verwezenlijkt. In een latere fase moet het vizier worden gericht op een gemeenschappelijke Europese asielregeling. In dit verband moet het EVF met inachtneming van het subsidiariteits- en het additionaliteitsbeginsel de mogelijkheid bieden dat in de lidstaten maatregelen worden ontwikkeld om verbetering te brengen in de situatie van de personen in kwestie, om de doelmatigheid van de stelsels voor de opvang van asielzoekers en van degenen die in de EU bescherming zoeken, en voor de integratie van degenen die een bepaalde vorm van internationale bescherming genieten, te vergroten en om de vrijwillige terugkeer van deze personen te bevorderen.

[18] Richtlijn 2003/9/EG van de Raad van 27 januari 2003 tot vaststelling van minimumnormen voor de opvang van asielzoekers in de lidstaten, PB L 31 van 6.2.2003, blz.18.

[19] Verordening (EG) nr. 343/2003 van de Raad van 18 februari 2003 tot vaststelling van de criteria en instrumenten om te bepalen welke lidstaat verantwoordelijk is voor de behandeling van een asielverzoek dat door een onderdaan van een derde land bij een van de lidstaten wordt ingediend, PB L 50 van 25.2.2003, blz. 1.

[20] Gewijzigd voorstel voor een Richtlijn van de Raad betreffende minimumnormen voor de procedures in de lidstaten voor de toekenning of intrekking van de vluchtelingenstatus, COM(2002) 326 definitief, PB C 291 van 26.11.2002, blz. 143.

[21] Voorstel voor een Richtlijn van de Raad betreffende minimumnormen voor de erkenning en de status van onderdanen van derde landen en staatlozen als vluchtelingen of als personen die anderszins internationale bescherming behoeven, COM(2001) 510 definitief, PB C 51 E van 26.2.2002, blz. 325.

Bovendien is met het conflict in de jaren negentig in het voormalige Joegoslavië en in Kosovo duidelijk geworden dat er een instrument nodig is om noodhulp te bieden in geval van een massale stroom ontheemden, teneinde deze personen overeenkomstig de communautaire wetgeving terzake een doeltreffende en menswaardige opvang te garanderen [22].

[22] Richtlijn 2001/55/EG van de Raad van 20 juli 2001 betreffende minimumnormen voor het verlenen van tijdelijke bescherming in geval van massale toestroom van ontheemden en maatregelen ter bevordering van een evenwicht tussen de inspanning van de lidstaten voor de opvang en het dragen van de consequenties van de opvang van deze personen, PB L 212 van 7.8.2001 blz. 12.

5.1.2 Genomen maatregelen die onder de evaluatie ex ante vallen, en naar aanleiding van de evaluatie ex post genomen maatregelen

Het huidige voorstel voor een beschikking tot instelling van de tweede fase van het EVF is uitgewerkt na een grondige effectbeoordeling, die gebaseerd was op de resultaten van een evaluatie in 2003 halverwege de eerste fase van het EVF en op een openbare raadpleging tijdens de door de Commissie op 30 en 31 oktober georganiseerde conferentie, waaraan meer dan 350 personen die betrokken zijn bij het asielbeleid van de vijftien lidstaten en de toetredende landen (vertegenwoordigers van de nationale instanties, de NGO's, regionale en lokale organisaties en vluchtelingenorganisaties), hebben deelgenomen. Verder is een vragenlijst gezonden aan organisaties die actief zijn op het gebied van de opvang, integratie en vrijwillige terugkeer van de doelgroepen van het EVF, en aan de nationale instanties die belast zijn met het beheer van de EVF-maatregelen op nationaal niveau.

De resultaten van de effectbeoordeling hebben de juistheid van een aantal uitgangspunten die in de eerste fase van het EVF waren opgesteld, bevestigd:

- de criteria voor de verdeling van de middelen over de lidstaten op basis van objectieve normen die rekening houden met de verantwoordelijkheden van de lidstaten (aantal in de afgelopen drie jaar in de lidstaten nieuw geregistreerde personen die een bepaalde vorm van internationale bescherming genieten of daarom hebben verzocht), in combinatie met een correctiemechanisme (een vast bedrag) dat rekening houdt met criteria als de relatieve last (waarbij bv. wordt gelet op de bevolkingsomvang in een lidstaat, het nationale welvaartsniveau en de ontwikkeling van het nationale asielstelsel);

- het nut en de kosteneffectiviteit van een beheersmethode waarbij een aantal taken wordt gedelegeerd aan de lidstaten: evaluatie van de prioritaire maatregelen, gekoppeld aan een evaluatie van de nationale behoeften, selectie van de te steunen projecten en het financiële beheer van de aan de projecten toegekende subsidies;

- de indeling van de doelgroepen waarop de activiteiten en de maatregelen die het kader vormen voor deze activiteiten, gericht zijn: opvang (waaronder de toegang tot en de doeltreffendheid van de onderzoeksprocedure bij een asielaanvraag), integratie van degenen die in de lidstaat bescherming genieten, en bevordering van de vrijwillige terugkeer van asielzoekers (onder wie afgewezen asielzoekers) en vluchtelingen.

Dankzij de resultaten van de tussentijdse evaluatie konden ook een aantal richtsnoeren of voorstellen worden uitgewerkt die een verbetering van de relevantie, doeltreffendheid en bruikbaarheid van het financiële instrument beogen:

- ten eerste een forse verhoging van het budget, waarmee het instrument vanuit het oogpunt van communautaire solidariteit een meer dan symbolische betekenis krijgt en het ook een aanzienlijk resultaat en effect oplevert die niet alleen voor de doelgroepen, maar ook voor de asielstelsels zelf van belang zijn. Deze verhoging is gerechtvaardigd door de ontwikkelingen op het gebied van het aantal asielzoekers (tussen 1998 en 2002 een jaarlijkse stijging van gemiddeld 13%), maar ook door de bijdrage die het EVF levert aan de tenuitvoerlegging van een waarlijk gemeenschappelijk asielbeleid (zoals minimumnormen voor de opvang, asielprocedures, de rechten van degenen die bescherming genieten en de organisatie van een vrijwillige terugkeer). Derhalve moet het mogelijk zijn om door een verhoging van de EVF-middelen verbetering te brengen in de situatie van degenen die internationale bescherming genieten of daarom verzoeken, waarbij rekening wordt gehouden met de ontwikkelingen op het gebied van de toestroom en waarbij dan in de directe behoeften die het gevolg zijn van deze ontwikkelingen, kan worden voorzien. Volgens de tussentijdse evaluatie konden dankzij de maatregelen in het kader van de eerste EVF-fase bij de opvang ongeveer 15%, bij de integratie ongeveer 10% en bij de terugkeer ongeveer 3% van de verschillende doelgroepen worden bereikt. De tweede EVF-fase moet als doelstelling krijgen dat het effect van de maatregelen wordt vergroot en gemiddeld ongeveer 30% van de doelgroepen wordt bereikt. De voorgestelde verhoging van de kredieten moet wat de gemeenschappelijke normen betreft ook bijdragen aan een betere kwaliteit en houdbaarheid van de stelsels en structuren. Uit de tussentijdse evaluatie is gebleken dat het effect op de stelsels en structuren duidelijk merkbaar is als de EVF-kredieten de nationale middelen voor asielbeleid voor meer dan tien procent aanvullen. Wel moet rekening worden gehouden met de structurele ontwikkeling van de asielstelsels, die van lidstaat tot lidstaat verschilt. Daarom moet uit het EVF financiële steun worden verleend voor de investeringen die nodig zijn voor de uitbreiding van de opvangmogelijkheden en stelsels in de nieuwe lidstaten, die werken aan de tenuitvoerlegging van de nieuwe communautaire asielwetgeving en hoogstwaarschijnlijk te maken krijgen met een grotere toestroom. Verder moet bij de evaluatie van de noodzakelijke middelen worden onderzocht hoe de programmerings- en beheersmethoden van het EVF met het oog op een optimale doeltreffendheid van het Fonds kan worden verbeterd. Derhalve kunnen volgens de Commissie bij een geleidelijke verhoging van de middelen tot 150 miljoen EUR per jaar vanaf 2008 de doelstellingen solidariteit, complementariteit en tenuitvoerlegging van gemeenschappelijke asielnormen redelijkerwijs worden verwezenlijkt;

- een strategischere programmering van het instrument, waarbij met inachtneming van het communautaire rechtskader voor het asielbeleid de Commissie een belangrijkere leidende rol krijgt;

- de noodzaak om bij de verdeling van de middelen over de lidstaten niet alleen rekening te houden met de doelgroepen, maar ook met het feit dat structurele investeringen moeten worden gedaan, met name in de nieuwe lidstaten, om de doeltreffendheid van de nationale asielstelsels te waarborgen. Bij de tussentijdse evaluatie is de kostenverdeling onderzocht, waarbij een uitsplitsing is gemaakt naar uitgaven voor versterking van de structuren en stelsels enerzijds en voor hulpverlening aan individuen anderzijds. Gebleken is dat het zwaartepunt op laatstgenoemde uitgaven ligt en dat daarmee, met name bij de opvang en de integratie, het gevaar dreigt dat ze worden stopgezet. Gezien de situatie in de nieuwe lidstaten is het evident dat de versterking van de stelsels en structuren een prioritaire taak van het nieuwe EVF moet worden. Wel zij erop gewezen dat dit soort uitgaven veel meer middelen vergen dan de hulpverlening aan individuen;

- een programmering en cyclus van projecten die een nuttiger en langduriger resultaat opleveren door de toepassing van meerjarige strategieën op basis van consultaties (tussen nationale partners en tussen de lidstaten en de Commissie). Hierdoor kunnen, eveneens op meerjarige basis, structurele projecten worden gefinancierd. Deze conclusie in de tussentijdse evaluatie is gebaseerd op een raadpleging van de belangrijkste partners die bij de uitvoering van projecten zijn betrokken, en is juist gebleken bij de grondige effectbeoordeling, zoals hierboven beschreven;

- bij de tussentijdse evaluatie zijn ook de communautaire maatregelen in de eerste fase van het EVF tegen het licht gehouden en is geconstateerd dat deze op een aantal punten voor verbetering vatbaar zijn, maar dat het nut en de toegevoegde waarde ervan buiten kijf staan. Derhalve zal meer nadruk worden gelegd op de transnationale dimensie en de toegevoegde communautaire waarde. Gedacht wordt aan informatiesystemen, de uitwisseling van ervaringen en beproefde methoden op communautair niveau en meer steun voor transnationale innoverende projecten. Deze projecten moeten een langere looptijd krijgen (zie boven), maar moeten worden geflankeerd door maatregelen om de resultaten ervan te verspreiden en ervoor te zorgen dat er algemeen rekening mee wordt gehouden;

- een delegatie van beheerstaken aan de lidstaten, gepaard gaande met een uitgebreidere begeleiding op Gemeenschapsniveau (gemeenschappelijk financieel en administratief kader, gemeenschappelijke hulpmiddelen), waarmee de tenuitvoerlegging van het instrument met inachtneming van het beginsel van goed financieel beheer gewaarborgd kan worden, terwijl tegelijkertijd een gunstiger klimaat wordt geschapen voor maatregelen in het kader van een project. Deze aanbeveling is een belangrijk resultaat van de tussentijdse evaluatie, waarin ondanks kritiek op de omslachtigheid en traagheid van de procedures unaniem is verzocht om een proactievere aanpak op communautair niveau.

5.2 Voorgenomen maatregelen en wijze van financiering uit de begroting

Met het Europees Vluchtelingenfonds wordt het beginsel van solidariteit en verdeling van de lasten over de Gemeenschap en de lidstaten bij de vaststelling van een gemeenschappelijk asielbeleid en, op termijn, van een gemeenschappelijk asielstelsel concreet vertaald naar de praktijk.

Derhalve wordt 90% van de toegekende middelen over de lidstaten verdeeld in de vorm van een vast bedrag en aan de hand van het aantal doelgroeppersonen dat in de afgelopen drie jaar in een lidstaat geregistreerd was. De lidstaten stellen de strategische programmering van de uit het EVF te steunen maatregelen voor een periode van drie jaar vast. Om echter rekening te houden met de budgettaire jaarcyclus en om de verdeling van de middelen aan de (soms snelle) ontwikkelingen in een lidstaat aan te kunnen passen, vindt de feitelijke toewijzing ieder jaar plaats aan de hand van het budget dat in het kader van de begrotingsprocedure is toegekend. Deze jaarlijkse toewijzing vormt de basis voor de jaarlijkse uitvoeringsprogramma's van de lidstaten.

De resterende 10% van de middelen wordt gereserveerd voor de uitvoering op communautair niveau van maatregelen ter bevordering van de communicatie en gemeenschappelijke reflectie over de EVF-maatregelen. Gedacht wordt aan bijeenkomsten van deskundigen, de uitwisseling van ervaringen en de uitvoering van transnationale innoverende projecten.

De begunstigden van de maatregelen die uit het EVF worden gefinancierd, zijn:

- de eindbegunstigden: asielzoekers (jaarlijks worden in de EU-15 375 000 nieuwe gevallen geregistreerd) en mensen aan wie onder meer in het kader van de hervestigingsregeling de vluchtelingenstatus wordt toegekend, of die subsidiaire of tijdelijke bescherming genieten (jaarlijks ongeveer 30 000 gevallen in de EU-15). Ook moet met de specifieke behoeften van bijzonder kwetsbare groepen (zoals alleenstaande minderjarigen, alleenstaande vrouwen met kinderen, senioren, mensen met een handicap, mensen die het slachtoffer zijn van marteling of van een vernederende behandeling) rekening worden gehouden.

- intermediaire begunstigden: diensten van de lidstaten die zijn belast met de uitvoering van de regelingen inzake opvang, integratie en vrijwillige terugkeer, waaronder de asielprocedures, werknemers van NGO's en van regionale en lokale instanties die betrokken zijn bij de uitvoering van de regelingen inzake opvang (waaronder de procedures), integratie en vrijwillige terugkeer.

De maatregelen die uit het EVF worden gesteund, moeten gericht zijn op de verbetering van de opvang, integratie en vrijwillige terugkeer van de eindbegunstigden, met inachtneming van de minimumnormen die zijn vastgelegd in de Gemeenschapswetgeving, op de uitbreiding van de capaciteit van de stelsels in de lidstaten en op de bevordering van partnerschappen tussen de verschillende partijen (overheidsdiensten, lokale organisaties, NGO's en organisaties van vluchtelingengemeenschappen). Op communautair niveau moeten de maatregelen zijn gericht op de bundeling en uitwisseling van informatie en op de uitwisseling en overdracht van beproefde methoden (waaronder normen die boven de minimumnormen van de communautaire regelgeving liggen).

De financiële steun uit het EVF wordt verleend in de vorm van subsidies die worden toegekend overeenkomstig de voorschriften voor oproepen tot het indienen van voorstellen of voor overheidsopdrachten. De activiteiten moeten passen in het kader van de strategische en operationele doelstellingen van de meerjaren- en jaarprogramma's.

De communautaire bijdrage voor de projecten bedraagt ten hoogste:

- bij maatregelen in de lidstaten : 50% van de totale kosten van een project. Bij bijzonder innoverende projecten of bij projecten in het kader van tr