Bekendmaking van een aanvraag overeenkomstig artikel 50, lid 2, onder a), van Verordening (EU) nr. 1151/2012 van het Europees Parlement en de Raad van 21 november 2012 inzake kwaliteitsregelingen voor landbouwproducten en levensmiddelen

(2020/C 102/09)

Deze bekendmaking verleent het recht om op grond van artikel 51 van Verordening (EU) nr. 1151/2012 van het Europees Parlement en de Raad (1) bezwaar aan te tekenen tegen de aanvraag.

ENIG DOCUMENT

“ΕΛΑΙΟΛΑΔΟ ΜΑΚΡΗΣ” (ELAIOLADO MAKRIS)

EU-nr.: PDO-GR-02388-AM01 — 11.1.2018

BOB (X)BGA ()

1. Naam/namen

“Ελαιόλαδο Μάκρης” (Elaiolado Makris)

2. Lidstaat of derde land

Griekenland

3. Beschrijving van het landbouwproduct of levensmiddel

3.1. Productcategorie

Categorie 1.5. Oliën en vetten (boter, margarine, spijsolie enz.)

3.2. Beschrijving van het product waarvoor de in punt 1 vermelde naam van toepassing is

“Elaiolado Makris” is een extra olijfolie van de eerste persing, verkregen uit olijven van de inheemse soort “Elia Makris”, die ongeveer 99 % uitmaakt van alle in het afgebakende gebied geteelde olijven.

“Elaiolado Makris” heeft de volgende kenmerken:

kleur : helder geelgroen, dat goudgeel wordt naarmate de olie rijpt; geur : matig fruitig met een mediaan van Mf > 4, met een geur van kruiden, madeliefjes en goudsbloemen wanneer de olijfolie wordt geproduceerd op basis van olijven die nog maar halfrijp zijn, en een dominante geur van kamille wanneer de olijven rijp zijn. Het fruitige aroma van “Elaiolado Makris” wordt harmonieus aangevuld met toetsen van appel en amandel; smaak : zeer evenwichtig, met een licht bittere nasmaak (mediaan van de bitterheid: Μb = 2-3), enigszins scherp (mediaan van de scherpheid: Μp = 2-3) en met een mediaan aan gebreken Μd = 0; zuurgraad : lage zuurgraad < 0,6;

peroxidegetal: < 10,9 meq O2/kg;

ultravioletabsorptie: Κ270: < 0,18 en Κ232: < 2,2;

was: < 127,8 mg/kg;

oliezuur: ≥ 75 % van de totale hoeveelheid vetzuren;

laag tot gemiddeld gehalte aan campesterol (≤ 2,9) en overige sterolen, met een totaal sterolengehalte > 1 000 mg/kg;

variatie van de absorptiecoëfficiënt (Delta-K = 0-0,002).

3.3. Diervoeders (alleen voor producten van dierlijke oorsprong) en grondstoffen (alleen voor verwerkte producten)

“Elaiolado Makris” wordt verkregen uit de inheemse olijfvariëteit “Elia Makris”, die in het gebied wordt geteeld en waarvan de vruchten bolvormig, middelgroot en zwart van kleur zijn wanneer zij rijp zijn.

3.4. Specifieke onderdelen van het productieproces die in het afgebakende geografische gebied moeten plaatsvinden

De verzorging van de oude en nieuwe olijfgaarden met de inheemse variëteit “Elia Makris”, de oogst van de olijven en alle stadia van de productie en verwerking van de olijfolie.

3.5. Specifieke voorschriften betreffende het in plakken snijden, het raspen, het verpakken enz. van het product waarnaar de geregistreerde naam verwijst

3.6. Specifieke voorschriften betreffende de etikettering van het product waarnaar de geregistreerde naam verwijst

De etikettering omvat de naam van het product en het BOB-logo van de EU. Daarnaast omvat de etikettering ook het volgende:

— het logo met de naam van het product in Griekse of Latijnse lettertekens met daaronder, op de achtergrond, een foto van het dorp Makri boven een afbeelding van een olijfboom waaruit olijfolie druppelt; de druppels vormen een plas olijfolie en in het midden daarvan drijven olijven.

4. Beknopte beschrijving van het afgebakende geografische gebied

Het afgebakende geografische gebied omvat het gebied binnen de administratieve grenzen van het gemeentedistrict Makri, dat uit de wijken Makri, Dikella, Mesimvria en Plaka bestaat, en de wijk Chili in het stadsdistrict Alexandroupoli.

5. Verband met het geografische gebied

“Elaiolado Makris” heeft kenmerkende organoleptische en fysisch-chemische kenmerken. Deze zijn toe te schrijven aan een aantal factoren, namelijk de specifieke inheemse olijfvariëteit “Elia Makris”, die gedijt in het afgebakende gebied, de bodem- en klimaatgesteldheid van het gebied, en de door de lokale producenten toegepaste methoden.

De specifieke organoleptische kenmerken van “Elaiolado Makris” zijn:

— het matig fruitige aroma met een geur van kruiden, madeliefjes en goudsbloemen bij het begin van de oogst, en een dominante geur van kamille wanneer de olijven rijp zijn, dit alles aangevuld met toetsen van appel en amandel. Deze combinatie is typisch voor “Elaiolado Makris”, die in het afgebakende gebied wordt verkregen uit de inheemse variëteit “Elia Makris”;

— de enigszins bittere en scherpe smaak, die harmonieus en evenwichtig is, wat ook een typische combinatie is voor de inheemse variëteit “Elia Makris”.

De specifieke fysisch-chemische kenmerken van “Elaiolado Makris” zijn:

— een lage zuurgraad < 0,6;

— een laag peroxidegetal (< 10,9), waardoor de olijfolie beter tegen oxidatie en opslag bestand is; dit geeft het product zijn typische frisheid;

— lage absorptiecoëfficiënten (Κ270: < 0,18 en Κ232: < 2,2), die erop wijzen dat het product vers is, snel na de oogst is verwerkt en onder de juiste omstandigheden is opgeslagen;

— een kleine variatie van de absorptiecoëfficiënt (Delta-K: = 0-0,002);

— de goede houdbaarheid, die voornamelijk toe te schrijven is aan het hoge gehalte aan enkelvoudig onverzadigd oliezuur, dat weinig vatbaar is voor autoxidatie.

Het afgebakende gebied is het noordelijkste punt in Griekenland waar olijven worden geteeld. Het wordt gevormd door een heuvelachtige vlakte met een hoogte van gemiddeld 200 m. De bodems, van gemiddelde textuur, zijn van het zandleemtype. In de bergen zijn de bodems kalkhoudend en arm, terwijl zij in de vlakten van kalkachtige oorsprong zijn en van een gemiddelde textuur gaande tot vruchtbaar, met een CaCO3-gehalte van 3 % tot 31,6 % en een gehalte aan organische stoffen dat varieert van laag tot, op enkele plaatsen, bevredigend (1,8 % tot 6,5 %). De pH (7-8) is doorgaans neutraal tot licht alkalisch. De kalkhoudende oorsprong van de bodem zorgt, in combinatie met de voortdurende blootstelling van de olijven aan de zon als gevolg van het reliëf van het terrein, voor een toename van de concentratie aan vluchtige bestanddelen, die de “Elaiolado Makris” zijn fruitige aroma geven.

Het microklimaat van het afgebakende gebied waar “Elaiolado Makris” wordt geproduceerd, is een mediterraan kustklimaat met zachte winters en koele zomers, waar zelden gevaarlijke vorst optreedt. In de zeldzame gevallen waarin toch vorst is opgetreden, is gebleken dat de olijf “Elia Makris” zeer resistent is, met minimale schade aan het plantaardig kapitaal. In het afgebakende gebied, met zijn 15 kilometer kustlijn langs de Thracische zee en zijn bergtoppen — de uitlopers van het Rodopi-gebergte ten noordwesten, ten noorden en ten noordoosten — zijn de omstandigheden voor het telen van de inheemse olijf “Elia Makris” uitzonderlijk goed. De vele uren zonneschijn, de afwezigheid van grote temperatuurschommelingen en het feit dat vorst en koude winden zeldzaam zijn omdat de bergen in het noorden van het afgebakende gebied een natuurlijke barrière vormen, dragen bij tot een vlot verloop van alle stadia van de ontwikkeling van de olijfboom (bloei en groei) en versterken de organoleptische kenmerken van de vruchten. Het zeer specifieke microklimaat van het gebied is van dien aard dat de olijfvlieg er zelden een probleem vormt, zodat er zeer weinig beschadigde olijven zijn. En de weinige olijven die schade oplopen, hebben geen negatieve invloed op de zuurgraad van de olijfolie.

De bijzondere inheemse variëteit “Elia Makris”, die al honderden jaren uitsluitend in het afgebakende gebied wordt geteeld en aan de heersende bodem- en klimaatomstandigheden is aangepast, produceert olijfolie met de specifieke kwaliteitskenmerken van “Elaiolado Makris”. “Elaiolado Makris” is een van de eerste olijfoliën die in de loop van het jaar in Griekenland worden geproduceerd, ook al bevindt het gebied zich in het meest noordelijke deel van het land en is het een van de noordelijkste olijfolieproducerende gebieden in de EU. Dit is het gevolg van zowel het inheemse ras als het plaatselijke microklimaat van het afgebakende gebied. De vroegrijpheid van het ras draagt ertoe bij dat de ontwikkelings- en rijpingsperioden van de vruchten samenvallen met de maximale blootstelling van de olijven aan zonlicht. Dit verhoogt het gehalte aan aromatische bestanddelen van de olie en geeft haar de geelgroene of heldere goudgele kleur, die typisch is voor “Elaiolado Makris”.

De belangrijkste menselijke factoren die van invloed zijn op de specifieke eigenschappen van het product zijn:

— de oogstmethode. In de kleine olijfboomgaarden gebeurt het oogsten met de hand door de producenten zelf of door arbeiders, zodat de verzamelde olijven niet beschadigd worden. In de grote olijfboomgaarden met vele bomen worden de olijven verzameld met behulp van elektrische vibratoren die individueel worden gehanteerd. De olijven worden verzameld in kratten of netten; vervolgens worden de takjes en blaadjes eruit verwijderd om te voorkomen dat de olijven worden geplet, en daarna worden de olijven overgeplaatst in kunststofkratten met openingen aan de onderzijde en de zijkanten om een betere ventilatie mogelijk te maken;

— het vervoer van de olijven naar de oliemolen en het persen van de olijven, dat de dag van de oogst of binnen de daaropvolgende 24 uur plaatsvindt. Als de olijven niet dezelfde dag worden geperst, worden zij beschermd tegen omstandigheden die de ontwikkeling van micro-organismen in de hand werken en de kwaliteit van “Elaiolado Makris” kunnen aantasten. De oogstmethode, het onmiddellijke vervoer naar de oliemolen en het persen zorgen ervoor dat de olijven onbeschadigd blijven, zodat de geproduceerde olie lage absorptiecoëfficiënten heeft (Κ270 — Κ232), een lage Delta-K (variatie van de absorptiecoëfficiënt) en een lage zuurgraad;

— de opslagtijd, die zeer kort is omdat de olie kort na de opslag ervan in de handel wordt gebracht, de opslagomstandigheden waarbij de olie bij een geschikte temperatuur wordt bewaard, op een koele, donkere plaats, in geschikte, gesloten recipiënten die de olie beschermen tegen contact met zuurstof en tegen het licht, en het feit dat het aantal overhevelingen naar andere recipiënten zo veel mogelijk wordt beperkt, zijn factoren die bijdragen tot het lage peroxidegetal, alsook tot de lage absorptiecoëfficiënten (Κ270 — Κ232) en de lage Delta-K van “Elaiolado Makris”;

— de zachte productieomstandigheden. Nadat de olijven zijn geperst, wordt de olijvenpasta gedurende korte tijd (40-45 minuten) bij een trage snelheid (17-19 omwentelingen per minuut) gekneed bij een temperatuur van ongeveer 27-32 °C. Deze temperatuur zorgt ervoor dat de vluchtige bestanddelen van de olijfolie niet worden vernietigd, de kleur niet wordt gewijzigd en de zuurtegraad niet toeneemt. De geringe kneedsnelheid en de korte kneedperiode zorgen ervoor dat de druppeltjes gemakkelijker tot grotere druppels kunnen agglomereren, en zijn van cruciaal belang voor het beperken van de vorming van emulsies, die het moeilijker maken om de olie te scheiden van de olijvenpasta en van het plantaardige water.

Kortom, het oogsten van de olijven in de juiste rijpingsfase, de goede praktijken die de producenten bij de oogst en bij het vervoer van de olijven naar de oliemolen toepassen, het feit dat de olijven kort na aankomst worden geperst, de goede kneed- en extractiepraktijken, de omstandigheden waarin de olie wordt opgeslagen, de olijvensoort zelf en de bodem- en klimaatgesteldheid zorgen ervoor dat de specifieke organoleptische en fysisch-chemische kenmerken van de olie (fruitigheid, frisse indruk, lage absorptie-indicatoren, lage zuurgraad, laag peroxidegetal, goede houdbaarheid) in stand worden gehouden en dat de kleur ervan niet wordt gewijzigd.

Sinds mensenheugenis heeft de bevolking van Makri en van het omliggende afgebakende gebied een band met de olijventeelt en de “Elaiolado Makris”. De jarenlange aanwezigheid van olijfbomen in het gebied hangt nauw samen met de geschiedenis, de traditie en de cultuur van het afgebakende gebied en blijkt uit historische bronnen en bibliografische referenties. In de “oude olijfgaard van Makri” bevinden zich vandaag olijfbomen waarvan de grootte, de vorm en het knoestige reliëf van hun stam getuigen van hun hoge ouderdom. Ook uit de aanwezigheid van oude, met de hand bediende olijfpersen en van houten persen uit de 19e eeuw blijkt dat de plaatselijke bevolking reeds lange tijd ervaring heeft met de productie van olijfolie.

“Elaiolado Makris” heeft deelgenomen aan vele internationale wedstrijden, waar het product mooie prijzen heeft gewonnen. In 2012 heeft het product in Portugal goud gewonnen in de tweede Concurso internacional de azeites virgem extra — Premio Ovibeja. In 2013 won het de gouden olijfkrans in de kwaliteitswedstrijd voor gestandaardiseerde olijfolie in Griekenland en in 2015 won het goud in de Concurso Internacional de aceite de oliva en el Mediterraneo — Terraolivo in Jeruzalem, Israël. In 2016 won het goud in de internationale olijfoliewedstrijd van Londen. In 2018 won het goud in de Concurso Internacional de Aceites di Oliva Virgin Extra “OLIVINUS” in Argentinië en opnieuw goud in de Internationale olijfoliewedstrijd van New York (Verenigde Staten van Amerika). In 2019 haalde het op de 16e Concorso Oleario Internazionale AIPO d’Argento de score van “tre gocce” (drie druppels). In de EVOO-wereldranglijst staat het voor 2019 op de 18e plaats op een totaal van 12 000 deelnemende oliën en het behoort, voor nog eens een jaar, tot de top 500 ter wereld in de Flos Olei-gids 2020.

Elk jaar vindt in de zomer een olijvenfestival plaats in de laatste tien dagen van augustus. Het wordt georganiseerd door de vrouwenvereniging van Makri, met de hulp van de coöperatie van olijvenproducenten en de regionale eenheid Evros. Aan dat festival nemen vele bezoekers uit het gebied en daarbuiten deel en er worden seminars en lezingen over de goede praktijken in de olijventeelt gehouden. Verder staan op het programma: smaakworkshops, die door olijfoliedeskundigen worden gegeven, bezoeken aan olijfgaarden voor wie de olijf van Makri beter wil leren kennen, en diverse andere evenementen. Op de laatste avond van het festival komt iedereen bijeen om hapjes en met “Elaiolado Makris” bereide specialiteiten te proeven.

Verwijzing naar de bekendmaking van het productdossier

(artikel 6, lid 1, tweede alinea, van de onderhavige verordening)

http://www.minagric.gr/images/stories/docs/agrotis/POP-PGE/prodiagrafes_elaiolado_makris111219.pdf

(1) PB L 343 van 14.12.2012, blz. 1.