Nr. C 76/10 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 28. 3. 89 
Voorstel voor een richtlijn van de Raad tot aanvulling van het gemeenschappelijk stelsel van 
belasting over de toegevoegde waarde en tot wijziging van de artikels 32 en 28 van Richtlijn 77/388/ 
EEG — Bijzondere regeling voor gebruikte goederen, kunstvoorwerpen, antiquiteiten en 
voorwerpen voor verzamelingen 
COM(88) 846 def. 
(Door de Commissie ingediend op 11 januari 1989) 
(89/C 76/02) 
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN, 
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese 
Economische Gemeenschap, inzonderheid op artikel 99, 
Gezien het voorstel van de Commissie, 
Gezien het advies van het Europese Parlement, 
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité, 
Overwegende dat de Raad, volgens artikel 32 van Zesde 
Richtlijn 77/388/EEG van de Raad van 17 mei 1977 
betreffende de harmonisatie van de wetgevingen der Lid-
Staten inzake omzetbelasting — gemeenschappelijk stelsel 
van de belasting over de toegevoegde waarde: uniforme 
grondslag (1), laatstelijk gewijzigd bij de Akte van 
Toetreding van Spanje en Portugal, de communautaire 
belastingregels moet vaststellen die op het gebied van 
gebruikte goederen, kunstvoorwerpen, antiquiteiten en 
voorwerpen voor verzamelingen van toepassing is; 
Overwegende dat bij het ontbreken van communautaire 
voorschriften nog steeds sterk uiteenlopende regelingen 
gelden die, zowel in het binnenland als in de betrekkingen 
tussen Lid-Staten, concurrentievervalsing en verleggingen 
van het handelsverkeer met zich brengen; dat deze 
verschillen eveneens tot ongelijkheid bij het innen van de 
eigen middelen van de Gemeenschappen leiden; dat het 
derhalve noodzakelijk is aan deze situatie ten spoedigste 
een einde te maken; 
Overwegende dat het Hof van Justitie in een aantal arresten 
met nadruk erop heeft gewezen dat een harmonisatie ter 
voorkoming van dubbele belastingheffing in het intracom­
munautaire handelsverkeer onontbeerlijk is; 
Overwegende dat het doel van de voltooiing van de ene 
grote markt per 31 december 1992 vereist dat vóór deze 
datum communautaire voorschriften worden vastgesteld 
die erop gericht zijn dubbele belastingheffing en concurren­
tievervalsing tussen belastingplichtigen zoveel mogelijk te 
vermijden; 
(!) PB nr. L 145 van 13. 6. 1977, blz. 1. Overwegende dat dubbele belastingheffing en concurren­
tievervalsing kunnen worden beëindigd door voor de 
periode vóór en voor die na de datum van voltooiing van 
die ene markt in een zelfde regeling te voorzien, hetgeen 
overigens ook een vereenvoudiging van het stelsel betekent; 
Overwegende dat voor bepaalde goederen van cultureel 
belang een bijzondere maatregel dient te worden over­
wogen waarmee wordt beoogd de instandhouding en de 
verrijking van het culturele erfgoed van de Gemeenschap te 
bevorderen, 
HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD: 
Artikel 1 
Richtlijn 77/388/EEG wordt als volgt gewijzigd: 
1. Artikel 32 wordt gelezen: 
„Artikel 32 
Bijzonder regeling voor gebruikte goederen, 
kunstvoorwerpen, antiquiteiten en voorwerpen voor 
verzamelingen 
A. Toepassingsgebied 
1. De Lid-Staten passen de belasting over de toege­
voegde waarde overeenkomstig de volgende bepalingen 
toe op leveringen van gebruikte goederen, kunstvoor­
werpen, antiquiteiten en voorwerpen voor verzamelin­
gen. 
Edele metalen en edelstenen worden niet door deze 
bijzondere regeling bestreken. Deze regeling is echter 
eveneens van toepassing op leveringen van in de eerste 
alinea bedoelde voorwerpen die uit goud of ander edel 
metaal zijn vervaardigd dan wel met edelstenen zijn 
bezet wanneer de waarde van deze metalen of stenen 
niet meer dan 50 % van de verkoopprijs van die 
voorwerpen bedraagt. 
2. Voor de toepassing van deze richtlijn worden 
beschouwd als: 
a) „gebruikte goederen" : gebruikte roerende goederen 
die in de staat waarin zij verkeren of na herstelling 
opnieuw kunnen worden gebruikt, met inbegrip van 
alle vervoermiddelen; 
28. 3. 89 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 76/11 
b) „kunstvoorwerpen": in bijlage H, onder 1, genoem­
de voorwerpen, met uitzondering van die welke door 
de maker ervan of diens rechthebbenden worden 
geleverd; 
c) „voorwerpen voor verzamelingen": in bijlage H, 
onder 2, genoemde voorwerpen, met uitzondering 
van de eerste levering ervan; 
d) „antiquiteiten": in bijlage H, onder 3, genoemde 
voorwerpen. 
3. De bijzondere regeling is van toepassing op 
leveringen van de in lid 1 bedoelde goederen wanneer 
dezen worden verricht door een belastingplichtige, 
hierna „belastingplichtige wederverkoper" genoemd, 
die de goederen, beroepsmatig, van een particulier of 
van een belastingplichtige die bij de verkrijging ervan 
geen recht op aftrek had, voor wederverkoop heeft 
verkregen. Als belastingplichtige wederverkoper wordt 
eveneens beschouwd iedere belastingplichtige die een 
beroep van tussenpersoon uitoefent wanneer hij, in het 
kader van artikel 5, lid 4, punt c), in lid 1 bedoelde 
goederen ingevolge een overeenkomst tot aan- of 
verkoop in commissie overdraagt. 
4. De bijzondere regeling is niet van toepassing op 
levering van goederen door een belastingplichtige 
wederverkoper wanneer deze de betrokken goederen 
van een belastingplichtige heeft verkregen die hem de 
belasting over de toegevoegde waarde overeenkomstig 
artikel 22, lid 3, heeft gefactureerd of wanneer de 
betrokken goederen door een belastingplichtige weder­
verkoper zijn ingevoerd en daarbij aan de belasting over 
de toegevoegde waarde werden onderworpen. 
Wanneer zijn activiteiten hem ertoe brengen gelijktijdig 
van de normale regeling en van de bijzondere regeling 
gebruik te maken, moet de belastingplichtige wederver­
koper, volgens door de Lid-Staten vastgestelde bepalin­
gen, voor de onder elk van beide regelingen vallende 
transacties gescheiden boekhoudingen voeren. 
De Lid-Staten kunnen bepalen dat belastingplichtige 
wederverkopers voor hun onder de normale regeling 
verrichte transacties het recht op aftrek uitsluitend op 
het tijdstip van levering mogen uitoefenen. 
B. Algemene uitvoeringsbepalingen 
1. De maatstaf van heffing is het verschil, bij elke 
levering, tussen de verkoopprijs en de aankoopprijs. De 
verkoopprijs is de door de belastingplichtige wederver­
koper berekende prijs exclusief belasting over de 
toegevoegde waarden. De aankoopprijs is de door de 
belastingplichtige wederverkoper betaalde prijs, belas­
ting inbegrepen. 
Om het innen van de belasting te vereenvoudigen en 
behoudens de raadpleging volgens artikel 29, kunnen de Lid-Staten echter als maatstaf van heffing aanhouden 
het tijdens elke aangifteperiode geregistreerde verschil 
tussen het totaalbedrag van de levering exclusief 
belastingen en het totaalbedrag van de aankopen 
inclusief belastingen. De toepassing van deze bepaling 
mag geen aanleiding tot concurrentievervalsing geven. 
2. De belastingplichtige wederverkoper heeft niet het 
recht de belasting op de aankoop van het door hem 
geleverde goed af te trekken. De belasting welke 
betrekking heeft op deze levering mag op de factuur of 
een als zodanig dienst doend document niet afzonderlijk 
worden vermeld. 
C. Uitvoeringsbepalingen voor bepaalde goederen 
Ten aanzien van kunstvoorwerpen, antiquiteiten en 
voorwerpen voor verzamelingen, bedoeld onder A, 
lid 2, onder b), c) en d) gelden eveneens de volgende 
bepalingen: 
a) In afwijking van artikel 15, leden 1 en 2, wordt geen 
vrijstelling verleend voor de levering van deze 
goederen door een belastingplichtige wederverkoper 
wanneer zij naar een derde land worden verzonden 
of vervoerd. 
b) In afwijking van artikel 2, punt 2, worden deze 
goederen vrijgesteld van belasting wanneer zij door 
een belastingplichtige wederverkoper uit een derde 
land worden ingevoerd. 
Kunstvoorwerpen en voorwerpen voor verzamelin­
gen die tijdens de aan de invoer ervan door een 
belastingplichtige wederverkoper voorafgaande pe­
riode van zesendertig maanden met vrijstelling van 
de belasting over de toegevoegde waarde zijn 
uitgevoerd, komen echter niet voor vrijstelling van 
belasting bij invoer in aanmerking. 
c) Deze goederen worden, op dezelfde voorwaarden als 
in punt b) voor belastingplichtige wederverkopers 
van belasting vrijgesteld wanneer zij door als 
zodanig door de betrokken Lid-Staat erkende 
culturele instellingen worden ingevoerd. 
D. Keuze 
De belastingplichtige wederverkoper die van de bijzon­
dere regeling gebruik kan maken, mag bij elke levering 
aan belastingplichtigen voor de algemene regeling van 
de belasting over de toegevoegde waarde kiezen. In dat 
geval zijn de onder A, lid 4, tweede alinea, gestelde 
voorwaarden van toepassing." 
2. Aan artikel 28 wordt het volgende lid toegevoegd: 
„6. Tot de datum van de afschaffing van het belasten 
bij invoer en het ontlasten bij uitvoer in het handelsver-
Nr. C 76/12 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 28. 3. 89 
keer tussen de Lid-Staten passen de Lid-Staten de 
volgende bepalingen toe: 
a) In afwijking van artikel 15, leden 1 en 2, wordt de 
levering door een belastingplichtige wederverkoper 
van in artikel 32, A, lid 2, bedoelde goederen 
overeenkomstig het in dat artikel bepaalde belast 
wanneer deze goederen naar een andere Lid-Staat 
worden verzonden of vervoerd. 
b) In afwijking van artikel 2, punt 2, worden in 
artikel 32, A, lid 2, bedoelde goederen vrijgesteld 
wanneer zij door een belastingplichtige wederver­
koper van het land van invoer uit een andere Lid-
Staat worden ingevoerd. 
c) De Lid-Staten passen op de levering van in artikel 32, 
A, lid 2, bedoelde goederen een tarief toe dat gelijk is 
aan dat voor de overeenkomstige nieuwe goederen. 
d) De door de belastingplichtige wederverkoper afgege­
ven factuur in de zin van artikel 32, B, lid 2, moet het 
BIJLAGE 
„BIJLAGE H 
Definities van kunstvoorwerpen, voorwerpen voor verzamelingen en antiquiteiten. 
1. Kunstvoorwerpen zijn voorwerpen die tot de volgende categorieën behoren: 
— schilderijen, collages en dergelijke decoratieve platen, schilderingen en tekeningen, geheel met de hand 
vervaardigd, met uitzondering van bouwtekeningen en andere tekeningen voor technische, industriële, 
commerciële, topografische en dergelijke doeleinden en van met de hand versierde voorwerpen alsmede 
van beschilderd doek voor theatercoulissen, voor achtergronden van studio's of voor dergelijk gebruik, 
— originele gravures, originele etsen en originele litho's, d.w.z. die welke rechtstreeks in het zwart of in 
kleuren zijn afgedrukt van één of meer door de kunstenaar geheel met de hand vervaardigde platen, 
ongeacht het materiaal waarop dit afdrukken is geschied en ongeacht de gevolgde techniek, met 
uitzondering van de mechanische en van de fotomechanische reproduktietechniek, 
— originele standbeelden en origineel beeldhouwwerk, ongeacht het materiaal waarvan zij vervaardigd 
zijn, met uitzondering van beeldhouwwerk met een commercieel karakter (massaproduktie, afgietsels en 
ambachtswerk). 
2. Voorwerpen voor verzamelingen zijn voorwerpen die tot de volgende categorieën behoren: 
— postzegels, fiscale zegels, gefrankeerde enveloppen en postkaarten, eerstedagsenveloppen en dergelijke, 
gestempeld of, indien ongestempeld, voor zover zij niet geldig zijn of niet geldig zullen worden in het 
land van bestemming, 
— verzamelingen en voorwerpen voor verzamelingen met een zoölogisch, botanisch, mineralogisch, 
anatomisch, historisch, archeologisch, paleontologisch, etnografisch of numismatisch belang. 
3. Antiquiteiten zijn andere voorwerpen dan kunstvoorwerpen en voorwerpen voor verzamelingen die ouder 
zijn dan 100 jaar." tarief van de belasting over de toegevoegde waarde 
vermelden en vormt het bewijs dat deze is betaald ten 
einde iedere dubbele belastingheffing te voorko­
men." 
3. De bijlage bij deze richtlijn wordt als bijlage H 
toegevoegd. 
Artikel 2 
1. De Lid-Staten doen de nodige maatregelen in werking 
treden om uiterlijk op 1 januari 1990 aan de richtlijn te 
voldoen. 
2. De Lid-Staten stellen de Commissie in kennis van de 
bepalingen die zij voor de toepassing van deze richtlijn 
vaststellen. 
Artikel 3 
Deze richtlijn is gericht tot de Lid-Staten.