TOELICHTING

1.ACHTERGROND VAN HET VOORSTEL

•Motivering en doel van het voorstel

Eurostat heeft al tientallen jaren Europese landbouwstatistieken over de landbouw in de EU opgesteld. Tegenwoordig hebben zij betrekking op de volgende aspecten: structuur van landbouwbedrijven, economische rekeningen voor landbouw, dierlijke en plantaardige productie, biologische landbouw, landbouwprijzen, pesticiden, voedingsstoffen en andere agromilieuaspecten. Het hoofddoel is monitoring en evaluatie van het gemeenschappelijk landbouwbeleid (GLB) en andere belangrijke beleidsterreinen van de EU, en het ondersteunen van de beleidsvorming.

Deze gegevensverzamelingen werden in 2016 geëvalueerd en bleken een update nodig te hebben om rekening te houden met de veranderingen op het gebied van landbouw, het GLB en andere gerelateerde EU-beleidsterreinen. De “strategie voor landbouwstatistieken voor 2020 en daarna” is een belangrijk programma voor de modernisering van de landbouwstatistiek van de Europese Unie, dat door de Europese Commissie in nauwe samenwerking met de lidstaten wordt uitgevoerd. De strategie, ondersteund door het Comité voor het Europees statistisch systeem, maakt deel uit van het programma voor gezonde en resultaatgerichte regelgeving (REFIT) en is erop gericht het Europees stelsel van landbouwstatistieken (EASS) te stroomlijnen en te verbeteren. De strategie volgt ook internationale aanbevelingen, zoals de richtsnoeren voor de rapportage van broeikasgasemissies van de Intergouvernementele Werkgroep inzake klimaatverandering en de normen van de Voedsel- en Landbouworganisatie van de VN, en de strategie geeft ook uitvoering aan de mondiale strategie van de VN ter verbetering van de landbouw- en plattelandsstatistieken.

De landbouw is economisch gezien een relatief kleine sector, maar beslaat bijna de helft van het landoppervlak van de EU en levert het grootste deel van haar voedsel, waardoor zowel de voedselveiligheid als de voedselzekerheid worden gewaarborgd. De landbouw heeft grote gevolgen voor de klimaatverandering en het milieu, en veel plattelandsgemeenschappen zijn ervan afhankelijk. De EU heeft behoefte aan zo accuraat mogelijke informatie over landbouw, die haar in staat stelt beleid uit te stippelen dat alle burgers van de Europese Unie ten goede komt en de aanzienlijke begroting van het GLB en de daarmee samenhangende maatregelen zo efficiënt en doeltreffend mogelijk over meerdere dimensies toe te wijzen. Bovendien staat landbouw centraal in de Europese Green Deal, met name de “van boer tot bord”-strategie.

Het is van het grootste belang ervoor te zorgen dat de inwoners van de EU te allen tijde toegang hebben tot voldoende voedsel van hoge kwaliteit. Dit betekent dat er regelmatig statistieken beschikbaar moeten zijn over de oppervlakten en de productie van verschillende gewassen en over de dieren en afgeleide producten. De landbouw is ook van invloed op het milieu. Dit kan niet worden beoordeeld zonder informatie over de input van voedingsstoffen en gewasbeschermingsmiddelen. De prestaties van de landbouwsector als geheel kunnen worden beoordeeld aan de hand van statistieken over de prijzen van landbouwinputs en -outputs. Landbouw helpt plattelandsgebieden en landschappen in de hele EU in stand te houden en de plattelandseconomie levend te houden door banen te creëren in bedrijven die goederen en diensten leveren aan de sector, in de agrovoedingsindustrie en aanverwante sectoren. Daarom moeten de landbouwstatistieken betrekking hebben op de economische, ecologische en sociale dimensies van de landbouw.

Eurostat heeft sinds de jaren 1950 statistieken over plantaardige en dierlijk productie verstrekt en vervolgens statistieken over landbouwprijzen, statistieken over de structuur van landbouwbedrijven en statistieken over voedingsstoffen en gewasbeschermingsmiddelen daaraan toegevoegd. Deze statistieken zijn geregeld in vaak bijgewerkte Europese wetgeving of via gentlemen’s agreements en overeenkomsten betreffende het Europees statistisch systeem (ESS). In de evaluatie van het huidige systeem voor landbouwstatistieken werd ten zeerste aanbevolen om in het gehele systeem voor landbouwstatistieken een systematische aanpak te hanteren.

De meest haalbare opties die in de effectbeoordeling zijn geanalyseerd en vervolgens als koers voor de toekomst werden voorgesteld, waren dat alle landbouwstatistieken onder drie verordeningen van het Europees Parlement en de Raad moeten vallen: