over de inspanningen die de lidstaten in 2013 hebben geleverd om tot een duurzaam evenwicht tussen vangstcapaciteit en vangstmogelijkheden te komen

VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

over de inspanningen die de lidstaten in 2013 hebben geleverd om tot een duurzaam evenwicht tussen vangstcapaciteit en vangstmogelijkheden te komen



Algemene conclusies

Uit de gegevens van de lidstaten blijkt dat zij er steeds beter in slagen de vangstcapaciteit van hun vloten aan te passen aan de beschikbare visbestanden. Zowel de maatregelen die in het verleden door de lidstaten zijn toegepast, als de inspanningen van de Unie om de toestand van de bestanden te verbeteren, hebben er gaandeweg toe bijgedragen dat in veel vlootsegmenten de vangstcapaciteit en de vangstmogelijkheden in evenwicht zijn.

De meest recente analyse door de lidstaten (verslagen over 2013) van het evenwicht tussen capaciteit en vangstmogelijkheden maakt voorts melding van de vlootsegmenten waarbij de lidstaten een structurele overcapaciteit hebben vastgesteld. De lidstaten zijn verplicht voor die segmenten actieplannen te ontwikkelen met maatregelen en een tijdschema om de overcapaciteit weg te werken. Niet alle lidstaten waar een overcapaciteit is vastgesteld, hebben actieplannen opgesteld. Dit wordt momenteel door de Commissie onderzocht in de context van de onderhandelingen over de nieuwe operationele programma's die de lidstaten opstellen met het oog op de implementatie van het Europees Fonds voor maritieme zaken en visserij 2014-2020 (EFMZV).

Om de overcapaciteit te kunnen wegwerken, hebben de betrokken lidstaten in hun operationele programma's in het kader van het EFMZV onder meer maatregelen voor de definitieve beëindiging van visserijactiviteiten geprogrammeerd. Sommige lidstaten blijven ook middelen aanwenden die beschikbaar zijn in het kader van het Europees Visserijfonds 2007-2013 (EVF).

Vlootplafonds vormen in geen enkele lidstaat een beperkende factor, aangezien de (vergunde) capaciteit nergens 100 % bereikt. Dat wil echter niet zeggen dat de capaciteit mag toenemen: de regeling voor toevoeging of onttrekking aan de vloten zorgt er immers voor dat pas nieuwe capaciteit aan een vloot kan worden toegevoegd indien er een even grote capaciteit aan wordt onttrokken. Niet-actieve vaartuigen worden meegerekend in de (vergunde) capaciteit in het kader van de vlootplafonds. Die niet-actieve capaciteit kan worden geactiveerd, wat kan leiden tot een toename van de actieve vangstcapaciteit en daarmee ook van de visserijdruk, met name wanneer geen beperking van de vangstmogelijkheden geldt.

Gezien de dynamische aard van zowel de visserijactiviteiten van de EU-vloten als van de geëxploiteerde bestanden en gelet op de lage benuttingsgraad van de vaartuigen, blijft het belangrijk nauwlettend in het oog te houden hoe de capaciteit van de vloot zich ontwikkelt in het licht van de visbestanden en de daarmee verband houdende beleidsmaatregelen.

Rechtskader en verplichtingen van de lidstaten

In het kader van het nieuwe gemeenschappelijk visserijbeleid moeten de lidstaten maatregelen nemen om de vangstcapaciteit van hun vloot mettertijd aan te passen aan hun vangstmogelijkheden en moeten zij zich ten doel stellen beide op blijvende en stabiele wijze met elkaar in evenwicht te brengen. De regeling voor toevoeging of onttrekking aan de vloten heeft als gevolg dat de capaciteit van de afzonderlijke lidstaten niet kan toenemen en altijd onder de vastgelegde capaciteitsmaxima moet blijven.

De lidstaten moeten jaarlijks een verslag over de vangstcapaciteit opstellen . De meeste lidstaten hebben zich gehouden aan de door de Commissie verstrekte richtsnoeren voor de opstelling van dat verslag. Een lidstaat die een structurele onevenwichtigheid vaststelt, moet voor de betrokken vlootsegmenten een actieplan opstellen en indienen, onder vermelding van de ter aanpassing dienende streefdoelen, de aan te wenden instrumenten en een duidelijk tijdschema voor de uitvoering. De Commissie heeft in 2014 van de lidstaten zes actieplannen ontvangen (bijlage III). Er zijn echter nog besprekingen gaande met enkele andere lidstaten die geen actieplan hebben vastgesteld, hoewel de beoordeling van hun vloot daar aanleiding toe geeft.

De beoordeling van structurele onevenwichtigheden houdt nauw verband met de implementatie van het Europees Fonds voor maritieme zaken en visserij: in het kader van het EFMZV kan slechts steun voor de definitieve beëindiging van visserijactiviteiten worden verleend voor vlootsegmenten die niet in evenwicht zijn, terwijl steun voor de vervanging van de motor van vaartuigen slechts kan worden verleend voor vlootsegmenten die wel in evenwicht zijn.

De staat van de capaciteit van de vissersvloten in de Unie

De totale vlootcapaciteit is in de afgelopen jaren verder afgenomen. In sommige segmenten blijven echter onevenwichtigheden bestaan.

De vangstcapaciteit van de lidstaten van de EU-28 is tussen 1 juli 2013 en 1 januari 2015 met 1,1 % gedaald in kilowatt (kW) en met 0,3 % gestegen in brutotonnage (BT). Deze stijging houdt verband met de toetreding van Kroatië in 2014. Als de Kroatische vloot buiten beschouwing wordt gelaten, is de vangstcapaciteit van de EU tussen 2012 en begin 2015 met 4 % gedaald in BT en met 3,3 % in motorvermogen (kW) en is het aantal vaartuigen in die periode met 3,9 % gedaald.

Op 1 januari 2014 waren er 86 879 vaartuigen ingeschreven in het vlootregister van de EU met een totale capaciteit van 1 658 033 BT en 6 573 806 kW. Dat wijst op een vermindering sinds 2012 (in Kroatië en de ultraperifere gebieden geregistreerde vaartuigen niet meegerekend) van 7,8 % in aantal vaartuigen, 1,6 % in BT en 5,4 % in kW (bijlage I). De vangstcapaciteit van de EU-vloot lag 16,4 % onder de capaciteitsmaxima voor tonnage en 10,5 % onder de maxima voor vermogen.