Advies over het voorstel van de Europese Commissie voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van een actieplan 1995-1999 voor kankerbestrijding in het kader van de actie op het gebied van de volksgezondheid (95/C 210/08)

De Raad van de Europese Unie heeft op 13 juli 1994 besloten, bij het Comité van de Regio's een advies aan te vragen over voornoemd voorstel.

HET COMITE VAN DE REGIO'S

Gezien artikel 3 o) van het EU-Verdrag, waarin wordt gesproken over de bijdrage van de Gemeenschap tot het verwezenlijken van een hoog niveau van bescherming van de gezondheid;

Gezien artikel 3 B van het EU-Verdrag, waarin wordt bepaald dat de Gemeenschap op gebieden die niet onder haar exclusieve bevoegdheid vallen, overeenkomstig het subsidiariteitsbeginsel slechts optreedt indien en voor zover de doelstellingen van het overwogen optreden niet voldoende door de lid-staten kunnen worden verwezenlijkt en derhalve vanwege de omvang of de gevolgen van het overwogen optreden beter door de Gemeenschap kunnen worden verwezenlijkt;

Gezien artikel 129 van het EU-Verdrag, waarin wordt gezegd dat de Gemeenschap ertoe bijdraagt een hoog niveau van bescherming van de volksgezondheid te verzekeren;

Gezien de Mededeling van de Commissie betreffende de kankerbestrijding in de context van het actiekader op het gebied van de volksgezondheid;

Gezien het voorstel voor een besluit van het Europees Parlement en van de Raad tot vaststelling van een actieplan 1995-1999 voor kankerbestrijding in het kader van de actie op het gebied van de volksgezondheid;

heeft tijdens zijn zitting van 28 september 1994 het volgende advies uitgebracht, dat met algemene stemmen is goedgekeurd.

1. Het Comité van de Regio's spreekt zich uit voor voortzetting van het "Europa tegen kanker"-programma. Om deze ziekte te kunnen bestrijden, moeten de lid-staten intensiever samenwerken, met name op het gebied van onderzoek.

2. De voorgelegde tekst bevat het eerste programma van de Commissie in het kader van het onlangs goedgekeurde actiekader voor de volksgezondheid. Het is niet duidelijk welke status het kankerprogramma binnen dit kader heeft. In dit opzicht is er behoefte aan een kaderprogramma voor de volksgezondheid, dat een bindend algemeen raamwerk biedt.

3. Bij de tenuitvoerlegging van dit actieplan moet het subsidiariteitsbeginsel strikt worden nageleefd. Zoals uit de overwegingen blijkt, gaat de Commissie uit van een verkeerde interpretatie van het subsidiariteitsbeginsel. Krachtens artikel 3 B van het EU-Verdrag mag de Europese Gemeenschap slechts optreden indien en voor zover de doelstellingen van het overwogen optreden niet voldoende door de lid-staten kunnen worden verwezenlijkt en derhalve vanwege de omvang of de gevolgen van het overwogen optreden beter door de Gemeenschap kunnen worden verwezenlijkt.

Bovendien moeten bij de formulering van de inhoud en de tenuitvoerlegging van de afzonderlijke maatregelen de grenzen van artikel 129 van het EU-Verdrag steeds worden gerespecteerd. Er dient vooral voor te worden gezorgd dat het terrein van behandeling en verzorging van patiënten buiten de maatregelen valt.

4. Het Comité van de Regio's eist dat de lid-staten bij de tenuitvoerlegging van het programma medebeslissingsrecht krijgen. In plaats van het geplande raadgevend comité dient er daarom een beheerscomité te worden ingesteld. Om ervoor te zorgen dat de lid-staten inderdaad aan de tenuitvoerlegging kunnen meewerken, moet de Commissie hen regelmatig en tijdig van informatie voorzien.

Ook de regio's moeten in sterkere mate bij de tenuitvoerlegging van het programma worden betrokken, zodat ervoor kan worden gezorgd dat bij de door de Commissie en de lid-staten vastgestelde tenuitvoerleggingsmaatregelen rekening wordt gehouden met regionale bijzonderheden, en dat deze maatregelen bij regionale projecten aansluiten. Daartoe moeten de regio's in alle fasen van het programma tijdig van geplande maatregelen in kennis worden gesteld.

Het Comité van de Regio's dringt er daarom bij de Commissie op aan, nauw contact met commissie 8 van het Comité van de Regio's te houden en haar voortdurend te informeren over de tenuitvoerlegging van het actieplan.

5. Ten slotte zou het programma door middel van de volgende wijzigingen en verschuivingen inhoudelijk nog moeten worden verbeterd :

- Gezien het toenemende aantal gevallen van borst-, prostaat- en huidkanker, dient op alle actiegebieden bijzondere aandacht aan deze vormen van kanker te worden geschonken.

- Bij de planning en financiering van preventiemaatregelen op het terrein van de volksgezondheid dient ook aan bedrijfsinterne gezondheidszorg te worden gedacht.

- Er dient onderzoek te worden verricht naar de invloed van de geestelijke gesteldheid op het ontstaan van kanker en er dienen strategieën te worden ontwikkeld om kankerpatiënten te helpen hun ziekte geestelijk te verwerken.

- De ervaring op het terrein van kankerbestrijding in het algemeen en gezondheidseducatie heeft aangetoond dat kennis over een "verstandige" levenswijze op zichzelf niet volstaat om mensen met het gebruik van tabak of alcohol te doen stoppen. Daarom moet onderzoek worden verricht naar mogelijkheden om volwassenen, maar vooral ook jongeren tot niet-zelfvernietigend gedrag aan te zetten.

- In diverse lid-staten van de Europese Unie zou een vergelijkende evaluatie van preventieve onderzoeken moeten worden uitgevoerd.

- Vergelijkend onderzoek naar familiaire tumoren dient te worden gestimuleerd.

- In het programma dient verder therapie-onderzoek t.b.v. de evaluatie van bestaande gegevens en onderzoeken inzake elders optredende tumoren te worden opgenomen.

- Studies en onderzoekswerkzaamheden m.b.t. de mogelijk kankerverwekkende effecten van zwakke straling van kerncentrales en hoogspanningsleidingen dienen te worden gestimuleerd en met adequate middelen te worden gesteund.

- Ten slotte zou in het actieplan nog sterker rekening moeten worden gehouden met regionale en plaatselijke aspecten van de kankerbestrijding. In toenemende mate blijkt dat milieu-invloeden een belangrijke rol bij het ontstaan van kanker spelen. Daarom wordt aangedrongen op studies naar de frequentie van kanker in verschillende regio's, bezien in het licht van sociaal-economische factoren.

Brussel, 28 september 1994.

De voorzitter

van het Comité van de Regio's

Jacques BLANC