[pic] | EUROPESE COMMISSIE |

Brussel, 12.3.2010

COM(2010)88 definitief

MEDEDELING VAN DE EUROPESE COMMISSIE AAN DE RAAD

Evaluatie van het verband tussen het IMO-Verdrag van Hongkong voor het veilig en milieuvriendelijk recyclen van schepen, het Verdrag van Bazel en de EU-verordening inzake de overbrenging van afvalstoffen

MEDEDELING VAN DE EUROPESE COMMISSIE AAN DE RAAD

Evaluatie van het verband tussen het IMO-Verdrag van Hongkong voor het veilig en milieuvriendelijk recyclen van schepen, het Verdrag van Bazel en de EU-verordening inzake de overbrenging van afvalstoffen

1. Inleiding

Naar aanleiding van de mededeling van de Commissie over een EU-strategie voor een betere ontmanteling van schepen[1] heeft de Raad de Commissie op 21 oktober 2009 verzocht tegen 2010 het verband te evalueren tussen het IMO-Verdrag van Hongkong voor het veilig en milieuvriendelijk recyclen van schepen (het "Verdrag van Hongkong"), het VN-Verdrag van Bazel en de EU-verordening inzake de overbrenging van afvalstoffen[2] en in voorkomend geval wetgevingsvoorstellen in te dienen met het oog op toepasselijke besluiten die moeten worden aangenomen door de Conferentie van de partijen bij het Verdrag van Bazel.

In deze mededeling wordt het verband tussen de drie wetgevende instrumenten onderzocht, overeenkomstig het verzoek van de Raad, die in zijn conclusies heeft onderstreept dat moet worden gezorgd voor complementariteit en coherentie tussen de verschillende wetgevingsbepalingen betreffende het beheer van sloopschepen. De Raad heeft ook verwezen naar de lopende internationale beoordeling van het controle- en wetshandhavingsniveau dat door het Verdrag van Bazel en het Verdrag van Hongkong wordt gewaarborgd. In het licht van de besluiten van deze evaluatie kan de Commissie in een tweede fase wetgevingsvoorstellen indienen, waaronder maatregelen om het Verdrag van Hongkong ten uitvoer te leggen. Bij de indiening van voorstellen voor nieuwe EU-regelgeving of de wijziging van bestaande regelgeving moeten eerst ecologische, economische en sociale effecten worden onderzocht[3].

2. Toepassingsgebied, doelstelling en toepasbaarhed van de verschillende rechtsinstrumenten

2.1 Het Verdrag van Hongkong

Het Verdrag van Hongkong is aangenomen op 15 mei 2009 en kan nu worden ondertekend en geratificeerd door alle afzonderlijke landen die lid zijn van de IMO. Niet de EU, maar alleen haar lidstaten kunnen als partij toetreden tot dit verdrag.

2.1.1 Doelstellingen

Het Verdrag van Hongkong is een belangrijke stap voor de internationale gemeenschap en voorziet in een controle- en handhavingssysteem gedurende de volledige levenscyclus van een schip: van de ontwerp-, bouw- en exploitatiefase tot en met de recycling. In het verdrag zijn algemene bindende eisen vastgesteld om te waarborgen dat schepen op een veilige en milieuvriendelijke manier worden gerecycled en dat dit ook efficiënt gebeurt. Om de gangbare normen in de scheepsrecycling te verbeteren, voorziet het verdrag in de controle en certificering van schepen en vergunningen voor scheepsrecyclinginstallaties en worden er specifieke eisen gesteld: rederijen dienen een inventaris op te stellen van de gevaarlijke stoffen die zich in het schip bevinden, scheepsrecyclingbedrijven moeten een scheepsrecyclingplan opstellen en vlaggenstaten moeten voor de afgifte van een international 'geschikt voor recycling'-certificaat een laatste controle uitvoeren. Een belangrijk element is de beperking op het gebruik van gevaarlijke stoffen bij de bouw van schepen.

2.1.2 Toepassingsgebied: op welke schepen is het verdrag van toepassing?

Het Verdrag van Hongkong is van toepassing op de meeste particuliere en commerciële schepen, maar er zijn enkele uitzonderingen[4]. Kleine schepen, met een massa van minder dan 500 GT, oorlogsschepen, marinehulpschepen of andere overheidsvaartuigen die alleen worden gebruikt voor niet-commerciële doeleinden of alleen voor binnenlands vervoer, vallen niet onder het verdrag. In het verdrag is evenwel bepaald dat deze schepen zich voor zover redelijkerwijs haalbaar naar de geest van het verdrag dienen te gedragen. Het verdrag is van toepassing op sloopschepen, namelijk "schepen waarvan de uitrusting is verwijderd of die worden gesleept", maar maakt geen melding van "afval" of "gevaarlijk afval".

2.1.3 Toepassingsgebied: op welke installaties is het verdrag van toepassing?

Het Verdrag van Hongkong is van toepassing op scheepsrecyclinginstallaties, namelijk "bepaalde zones die als terrein, werf of installatie worden gebruikt voor de recycling van schepen"[5]. Scheepsrecycling is het ontmantelen van schepen met het oog op de nuttige toepassing van onderdelen en materialen die opnieuw worden verwerkt of gebruikt, met inbegrip van de opslag en behandeling van onderdelen en materialen op het recyclingterrein. Tussentijdse handelingen, de verdere verwerking, de verwijdering of het beheer van afvalstoffen in afzonderlijke installaties vallen niet onder het verdrag[6].

2.1.4 Toepasbaarheid

Elke partij dient ervoor te zorgen dat schepen die haar vlag voeren of onder haar gezag opereren overeenkomstig het verdrag zijn gecertificeerd[7]. Wanneer een reder voornemens is een schip te recyclen, dient hij de overheid van zijn vlaggenstaat daarvan tijdig en schriftelijk in kennis te stellen zodat zij de controle en certificering van het schip kan voorbereiden[8].

Scheepsrecyclingbedrijven die onder de jurisdictie van een partij vallen, moeten de verplichtingen van het verdrag naleven en overeenkomstig het verdrag over een vergunning beschikken. Zij dienen tevens een scheepsrecyclingplan op te stellen. Het verdrag bevat bepalingen over de uitwisseling van informatie tussen de partijen, inspecties van schepen en inbreuken.

Bij het beheer van recyclingbedrijven moeten het voorkomen van schadelijke gevolgen voor de menselijke gezondheid en het milieu, een veilig en milieuhygiënisch verantwoord beheer van gevaarlijke afvalstoffen, paraatheid en reactievermogen bij noodsituaties en de opleiding en veiligheid van de werknemers, centraal staan. Overeenkomstig de specifieke richtsnoeren van de IMO moeten bedrijven bepaalde procedures vaststellen en toepassen. Er worden minstens zes richtsnoeren ontwikkeld om de algemene en doelmatige tenuitvoerlegging en handhaving van het verdrag te verzekeren[9]. Een eerste richtsnoer inzake de inventaris van gevaarlijke stoffen is aangenomen op 17 juli 2009[10]. De ontwikkeling van de richtsnoeren inzake de veilige en milieuhygiënisch verantwoorde recycling van schepen is reeds ver gevorderd.

2.1.5 Handhaving

De partijen verbieden alle inbreuken op de bepalingen van het verdrag op hun grondgebied en voorzien in evenredige sancties om eventuele inbreuken op het verdrag te ontmoedigen. Zij werken samen bij het opsporen van inbreuken en de handhaving van het verdrag.

Een schip dat zich in een willekeurige haven of offshoreterminal van een andere partij bevindt, kan worden geïnspecteerd om de naleving van het verdrag te controleren. Bij dergelijke inspecties wordt uitsluitend gecontroleerd of de nodige certificaten op het schip aanwezig zijn. Indien die geldig zijn, worden ze aanvaard. Inspecties mogen alleen verder gaan wanneer daarom is gevraagd door een andere partij die over voldoende aanwijzingen beschikt. Al het mogelijke wordt gedaan om te vermijden dat een schip ten onrechte wordt aangehouden of opgehouden. Indien dat toch gebeurt, heeft de eigenaar ervan recht op compensatie voor de geleden schade en verliezen.

Indien bij de inspectie van het schip een inbreuk op het verdrag wordt vastgesteld, kan de partij die de inspectie uitvoert een waarschuwing geven of het schip aanhouden of wegsturen of het de toegang ontzeggen tot zijn havens. In dat geval brengt hij de overheid van de vlaggenstaat van het betrokken schip en de IMO onmiddellijk op de hoogte van de sanctie.

Elke partij voorziet in een mechanisme om ervoor te zorgen dat recyclingbedrijven het verdrag naleven. Dit behelst de organisatie en uitvoering van inspecties, monitoring en handhavingsbepalingen en de bevoegdheid om schepen te betreden en steekproeven uit te voeren. Ook audits[11] kunnen hiervan deel uitmaken. Wanneer een andere partij bij het verdrag een gemotiveerde vraag om een onderzoek[12] formuleert, stelt een partij een onderzoek naar een schip of een recyclingbedrijf in en stelt zij daarvan een verslag op. Dat verslag wordt, met vermelding van eventuele genomen of te ondernemen maatregelen, voor passend gevolg bezorgd aan de IMO en aan de partij die om het onderzoek heeft gevraagd.

Op dit moment is het moeilijk om het controle- en wetshandhavingsniveau dat door het Verdrag van Hongkong zal worden bereikt, volledig in te schatten. Het geplande controle- en handhavingssysteem is aangepast aan de specifieke kenmerken van de scheepvaartsector, maar het uiteindelijke welslagen ervan zal afhangen van de economische omstandigheden en de ernst waarmee de landen zich van hun regelgevings- en handhavingstaken kwijten.

2.2 Het verdrag van Bazel

Het VN-Verdrag van Bazel inzake de beheersing van de grensoverschrijdende overbrenging van gevaarlijke afvalstoffen en de verwijdering ervan is aangenomen in 1989. Alle afzonderlijke lidstaten en de EU zijn partij bij het Verdrag van Bazel.

2.2.1 Doelstellingen

Het Verdrag van Bazel is in de eerste plaats aangenomen als instrument om de grensoverschrijdende overbrenging van gevaarlijke afvalstoffen te regelen. De algemene doelstelling van het verdrag is de menselijke gezondheid en het milieu te beschermen tegen eventuele schadelijke gevolgen van de productie, het beheer, de grensoverschrijdende overbrenging en de verwijdering van gevaarlijke afvalstoffen.

2.2.2 Toepassingsgebied: op welke schepen is het verdrag van toepassing?

Het verdrag is van toepassing op gevaarlijke afvalstoffen en bepaalde andere afvalstoffen (gemengd huishoudelijk afval en residuen van de verbranding van huishoudelijk afval) alsmede op afvalstoffen die in de nationale wetgeving als "gevaarlijk afval" zijn gedefinieerd. Het is van toepassing op de ontmanteling van schepen aangezien een sloopschip gewoonlijk gevaarlijke stoffen bevat en derhalve kan worden beschouwd als een overbrenging van gevaarlijke afvalstoffen. Terwijl schip op grond van het verdrag van Bazel het statuut van afvalstoffen kan krijgen, kan het op grond van de internationale regelgeving nog steeds gedefinieerd worden als een schip[13]. Het Verdrag van Bazel is derhalve zonder uitzondering van toepassing op alle soorten schepen die overeenkomstig de definitie van het verdrag worden beschouwd als "afvalstoffen".

2.2.3 Toepassingsgebied: op welke installaties is het verdrag van toepassing?

Alle soorten installaties voor de verschillende stappen van het afvalbeheer: verzameling, vervoer, recycling, nuttige toepassing en verwijdering, met inbegrip van de nazorg voor de stortplaatsen, vallen onder het verdrag[14].

2.2.4 Toepasbaarheid

"Afvalstoffen" in de zin van het Verdrag van Bazel zijn stoffen of voorwerpen die worden verwijderd, waarvan men de intentie heeft om ze te verwijderen of die op grond van de nationale wetgeving moeten worden verwijderd[15]. De belangrijkste verplichting van de partijen is de grensoverschrijdende overbrenging van gevaarlijke afvalstoffen tot een minimum te beperken en te zorgen voor passende stortplaatsen[16].

Het Verdrag voorziet voor de grensoverschrijdende overbrenging van afvalstoffen in een controlesysteem met een procedure met voorafgaande geïnformeerde toestemming (PIC) tussen de partijen waarbij voor een grensoverschrijdende overbrenging van afvalstoffen een schriftelijke toestemming van de uitvoer-, invoer- en eventuele doorvoerlanden alsmede een contract tussen de uitvoerder en de partij die het afval verwijdert en eventueel een verzekering, waarborg of garantie zijn vereist.

Het beginsel van milieuhygiënisch verantwoord beheer (ESM) van gevaarlijke afvalstoffen is een centrale doelstelling die van toepassing is op alle installaties voor de nuttige toepassing of verwijdering van afvalstoffen[17]. Vergunningen voor scheepsrecyclingbedrijven worden afgegeven overeenkomstig de ESM-beginselen van het verdrag, die verder zijn uitgewerkt in een aantal technische richtsnoeren. Op grond van de technische richtsnoeren inzake de ontmanteling van schepen bij het Verdrag van Bazel is het "stranden" van schepen verboden aangezien alle afvalstoffen tijdens het volledige ontmantelingsproces moeten worden opgevangen op een ondoordringbare vloer[18].

De illegale overbrenging van gevaarlijke of andere afvalstoffen is een misdrijf en elke partij dient passende wettelijke, bestuursrechtelijke en andere maatregelen te nemen om de bepalingen van het verdrag ten uitvoer te leggen en te handhaven[19].

In het kader van het controlesysteem van het verdrag kan door bepaalde partijen een invoerverbod worden opgelegd, zijn jaarlijkse verslag- en kennisgevingsverplichtingen vastgesteld en is er een procedure voorzien voor de beslechting van geschillen.

Het amendement betreffende het uitvoerverbod van 1995 verbiedt alle grensoverschrijdende overbrengingen van afvalstoffen vanuit OESO-landen, de EU en Liechtenstein naar andere landen[20]. Dit verbod is nog niet in werking getreden maar wordt in de EU wel reeds toegepast.

2.2.5 Handhaving

Illegale transporten moeten worden tegengegaan door nationale/binnenlandse regelgeving, door samenwerking tussen de partijen en door informatie aan het secretariaat van het Verdrag van Bazel[21].

Het verdrag voorziet in een mechanisme ter bevordering van de tenuitvoerlegging en handhaving[22] van het verdrag, dat wordt ondersteund door een comité van 15 leden. Het is een niet-confronterend, transparant en niet-bindend mechanisme.

Het handhavingsmechanisme van het Verdrag van Bazel functioneert vrij goed voor de gevaarlijkste afvalstoffen, maar wordt relatief weinig toegepast op sloopschepen en is voor het grootste deel van de mondiale koopvaardijvloot moeilijk afdwingbaar. Specifieke problemen waar het systeem mee kampt zijn de vragen op welk bepaald moment een schip in de praktijk afval wordt en welk land in de zin van het Verdrag van Bazel moet worden beschouwd als het "uitvoerland".

2.3 De EU-verordening inzake de overbrenging van afvalstoffen

2.3.1 Doelstellingen

Doel van de EU-verordening inzake de overbrenging van afvalstoffen is de bescherming van het milieu bij het vervoer van afvalstoffen[23]. De verordening regelt de tenuitvoerlegging op Europees niveau van het Verdrag van Bazel en van het verbod van Bazel. Op grond van de verordening is het verboden al dan niet gevaarlijk afval voor verwijdering uit te voeren naar landen die niet tot de EVA behoren. Er worden geen uitzonderingen gemaakt. Overbrengingen van afvalstoffen tussen de EU en derde landen alsmede binnen de EU moeten op een milieuhygiënisch verantwoorde wijze en zonder gevaar voor de menselijke gezondheid worden beheerd tijdens de overbrenging, de nuttige toepassing en de verwijdering. De eisen van de EU-kaderrichtlijn inzake afvalstoffen en de overige EU-regelgeving, bijvoorbeeld inzake de gezondheid en veiligheid van werknemers en het beheer van bepaalde stoffen zoals asbest, dienen te worden nageleefd[24].

2.3.2 Toepassingsgebied: op welke schepen is het verdrag van toepassing?

De verordening is van toepassing op alle schepen die op grond van de EU-kaderrichtlijn inzake afvalstoffen zijn gedefinieerd als "afvalstoffen", namelijk wanneer de houder zich ervan ontdoet, voornemens is zich ervan te ontdoen of zich ervan moet ontdoen[25].

2.3.3 Toepassingsgebied: op welke installaties is het verdrag van toepassing?

De EU-verordening inzake afvalstoffen is van toepassing op het beheer van het afval in alle stadia en alle installaties, met inbegrip van tussentijdse behandeling van het afval, gedurende de volledige duur van de overbrenging.

2.3.4 Toepasbaarheid

Sloopschepen waarin zich gevaarlijke stoffen bevinden die zijn opgesomd in bijlage V van de verordening (bv. asbest of PCB's), wat vaak het geval is, vallen onder het uitvoerverbod. Niet-gevaarlijke sloopschepen mogen worden uitgevoerd naar installaties die op een milieuhygiënisch verantwoorde manier worden beheerd[26]. Recyclinginstallaties in een land van bestemming moeten worden geëxploiteerd volgens normen inzake menselijke gezondheid en milieubescherming die in het algemeen gelijkwaardig zijn met in de wetgeving van de Europese Unie vastgelegde normen.

2.3.5 Handhaving

De verordening is rechtstreeks toepasselijk in de lidstaten, die alle nodige maatregelen dienen te nemen om ervoor te zorgen dat ze wordt gehandhaafd, met inbegrip van de invoering van doeltreffende, evenredige en afschrikkende sancties. De lidstaten dienen onder meer controles uit te voeren van inrichtingen en ondernemingen overeenkomstig de Kaderrichtlijn afvalstoffen en steekproefsgewijze controles te houden tijdens de overbrenging van afvalstoffen of de daaraan gerelateerde nuttige toepassing of verwijdering. Voorts dienen de lidstaten samen te werken om de preventie en opsporing van illegale overbrengingen te vergemakkelijken. De lidstaten wijzen de bevoegde instantie(s) aan die verantwoordelijk is/zijn voor de tenuitvoerlegging van de verordening en wijzen de vaste medewerkers en contactpersonen aan die verantwoordelijk zijn voor die samenwerking en fysieke controles[27].

In de praktijk is de toepassing van de verordening moeilijk afdwingbaar wanneer een schip buiten de Europese wateren de status van "afvalstoffen" verwerft, hoewel nationale rechtbanken reeds een aantal vonnissen in die zin hebben geveld[28]. Recente gevallen hebben aangetoond dat er bij bepaalde nationale autoriteiten onzekerheid bestaat over wanneer en hoe de regelgeving inzake de overbrenging van afvalstoffen moet worden toegepast op schepen die vermoedelijk voor de sloop zijn bestemd.

3. Vergelijking van het toepassingsgebied, de doelstellingen en de toepasbaarheid van de drie instrumenten

De EU-verordening inzake de overbrenging van afvalstoffen en het Verdrag van Bazel zijn in de EU reeds van kracht. Het Verdrag van Bazel telt tegenwoordig 172 partijen, hetzij bijna alle VN-lidstaten behalve de VS.

De bereidheid van de vlaggenstaten en recyclinglanden om het Verdrag van Hongkong te ratificeren zal worden bepaald door de politieke, juridische en economische stimulansen om partij te worden of het verdrag niet te ondertekenen. Het moet voor de vlaggenstaten aantrekkelijk zijn om partij te worden bij een dergelijk verdrag. Dat moet duidelijk en eenvoudige regels bieden die tegemoet komen aan de algemene vraag naar een veilige en milieuhygiënische scheepsrecycling zonder onnodige belemmeringen op te werpen voor de reders en de overheid. Recyclinglanden zullen het verdrag wellicht onderschrijven wanneer blijkt dat de meerderheid van de reders zijn schepen alleen nog naar installaties stuurt die aan de nieuwe regels voldoen en wanneer de kosten voor de verbetering van de recyclingsector worden gecompenseerd door de economische baten. Om het verdrag in werking te doen treden, moet het door zowel recycling- als vlaggenstaten worden geratificeerd.

Het Verdrag van Hongkong is van toepassing op de volledige levenscyclus van een schip, vanaf 500 GT maar met de traditionele uitzondering voor oorlogsschepen en overheidsschepen, vanaf de bouw tot de milieuhygiënisch verantwoorde recycling. De EU-verordening inzake de overbrenging van afvalstoffen en het Verdrag van Bazel zijn van toepassing op alle schepen die afval worden en naar een milieuhygiënisch verantwoord beheerde installatie in een ander land worden gebracht.

In het Verdrag van Hongkong is geen geografische uitvoerbeperking vastgesteld voor zover de recyclingbedrijven over een vergunning beschikken en zij zich in een land bevinden dat partij is bij het verdrag. De bepalingen ervan zijn gericht tot de vlaggenstaten, waar de betrokken schepen zijn ingeschreven, en de recyclinglanden.

In de EU-verordening inzake de overbrenging van afvalstoffen zijn geografische beperkingen opgenomen aangezien de uitvoer naar bepaalde landen verboden is. Zowel volgens het Verdrag van Bazel als de EU-verordening dienen recyclingbedrijven over een vergunning te beschikken. De bepalingen ervan zijn van toepassing op de uitvoer-, invoer- en eventuele doorvoerlanden.

Ontmanteling met het oog op de nuttige toepassing van onderdelen en materialen voor recycling en hergebruik valt onder de drie juridische instrumenten. De latere verwerking en behandeling van onderdelen en materialen, zoals de nuttige toepassings- en recyclingprocessen en de verwijdering vallen evenwel alleen onder het Verdrag van Bazel en de EU-verordening inzake de overbrenging van afvalstoffen. De verordening heeft een zeer ruim toepassingsgebied en is ook van toepassing op installaties voor tussentijdse behandeling en de daaropvolgende nuttige toepassing en verwijdering.

De controlesystemen in het kader van de PIC-procedures en het uitvoerverbod dat is ingesteld bij het Verdrag van Bazel en de EU-verordening inzake de overbrenging van afvalstoffen moeten ervoor zorgen dat sloopschepen alleen terecht komen in installaties met een milieuhygiënisch verantwoord beheer als gedefinieerd in de richtsnoeren bij het Verdrag van Bazel. Het uitvoerverbod van Bazel wordt ten uitvoer gelegd door de EU-verordening inzake de overbrenging van afvalstoffen, op grond waarvan het verboden is gevaarlijke afvalstoffen uit te voeren naar landen die geen lid zijn van de OESO. Op grond van het Verdrag van Hongkong dienen de partijen de nodige regelgeving, voorschriften en normen in te voeren om ervoor te zorgen dat recyclingbedrijven op een veilige en milieuhygiënisch verantwoorde manier worden ontworpen, gebouwd en geëxploiteerd. De ontwikkeling van de technische richtsnoeren inzake de veilige en milieuhygiënisch verantwoorde recycling van schepen is reeds ver gevorderd. Bij de tenuitvoerlegging van het verdrag van Hongkong zullen de partijen rekening moeten houden met deze technische voorschriften. Voorts zullen richtsnoeren worden opgesteld voor de vergunning van scheepsrecyclingbedrijven.

"Stranden" blijft in het Verdrag van Hongkong een open punt tot de IMO hierover nieuwe richtsnoeren uitvaardigt. In de technische voorschriften bij het Verdrag van Bazel en de EU-verordening inzake de overbrenging van afvalstoffen is "stranden" als ontmantelingsmethode verboden en is duidelijk bepaald dat alle afvalstoffen gedurende het volledige ontmantelingsproces op een ondoordringbare vloer moeten worden opgevangen.

Wat de handhaving betreft, moet worden vermeld dat het systeem voor de controle en de handhaving van grensoverschrijdende overbrengingen van gevaarlijke afvalstoffen van het Verdrag van Bazel en de EU-verordening streng is en behoorlijk functioneert voor de gevaarlijkste afvalstoffen, maar in de praktijk moeilijk te handhaven is voor sloopschepen.

De praktische doelmatigheid van het mechanisme waarin het Verdrag van Hongkong voorziet, zal afhangen van diverse factoren zoals het vergunningenbeleid van de recyclinglanden, de mogelijke betrokkenheid van derde partijen bij de monitoring en audits van scheepsrecyclingbedrijven, de praktijk van de havenstaatcontrole en de aanwezigheid van sterke stimulansen om de regels van dit nieuwe verdrag na te leven.

4. Volgende stappen

Op internationaal niveau moet als volgende stap in de procedure[29] worden onderzocht of het Verdrag van Hongkong eenzelfde controle- en wetshandhavingsniveau biedt als het Verdrag van Bazel. Aan de 7de open werkgroep van het Verdrag van Bazel, die vergadert van 10 tot 15 mei 2010, is gevraagd een voorafgaand onderzoek in te stellen om, na de vaststelling van de criteria voor de uitvoering van een dergelijke beoordeling, na te gaan of het controle- en wetshandhavingsniveau als vastgesteld in het Verdrag van Hongkong als geheel evenwaardig is met het in het Verdrag van Bazel vastgestelde controle- en handhavingsniveau. De resultaten van die beoordeling zullen ter overweging en voor eventuele verdere actie worden meegedeeld aan de 10de Conferentie van de partijen bij het Verdrag van Bazel, die in oktober 2011 plaatsvindt. Wellicht zullen de partijen bij het Verdrag van Bazel na deze beoordeling beslissen of dat verdrag al dan niet moet worden gewijzigd.

Op EU-niveau dient de EU deel te nemen aan deze internationale besprekingen over het evenwaardige controleniveau en eventueel de nodige follow-upmaatregelen te nemen. De individuele lidstaten worden sterk aangemoedigd het Verdrag van Hongkong zo snel mogelijk te ratificeren teneinde er mee voor te zorgen dat het zo snel mogelijk in werking kan treden en op het terrein een reële en concrete verandering teweegbrengt. Er moet echter wel op worden gewezen dat zij hoe dan ook gebonden blijven door de juridische verplichtingen van het Verdrag van Bazel en de EU-verordening inzake de overbrenging van afvalstoffen.

IMO-Verdrag | Verdrag van Bazel | EU-verordening inzake de overbrenging van afvalstoffen |

Toepassingsgebied: schepen | Alle particuliere sloopschepen behalve sommige kleine schepen (<500GT), niet van toepassing op oorlogs- en overheidsschepen | Alle sloopschepen | Alle sloopschepen |

Toepassingsgebied: installaties | De eerste sloop- en recyclingwerf, maar niet de tussentijdse installaties of installaties voor de verdere verwerking of verwijdering van afvalstoffen. | Alle installaties voor afvalstoffenbeheer, met inbegrip van de verzameling, het vervoer, de tussentijdse en definitieve nuttige toepassing en de verwijdering. | Alle installaties voor afvalstoffenbeheer, met inbegrip van de verzameling, het vervoer, de tussentijdse en definitieve nuttige toepassing en de verwijdering. De tussentijdse behandeling wordt expliciet vermeld. |

Doelstellingen en toepasbaarheid | Controle van schepen van ontwerp, bouw en exploitatie tot de recyclingfase. De specifieke eisen inzake vergunningen en milieuhygiënisch verantwoord beheer van gevaarlijke afvalstoffen blijven echter onduidelijk zolang de IMO-richtsnoeren waaraan nu wordt gewerkt, niet zijn vastgesteld. | Procedure van voorafgaande geïnformeerde toestemming (PIC). Het beginsel inzake milieuhygiënisch verantwoord beheer (ESM) van afvalstoffen is van toepassing op alle installaties voor de nuttige toepassing of verwijdering en is omschreven in richtsnoeren, die ook van toepassing zijn op de ontmanteling van schepen. De Bazelrichtsnoeren inzake ESM verbieden "stranden" (een ondoordringbare vloer is vereist tijdens de volledige ontmanteling) | PIC-procedure. Het Bazelverbod wordt uitgevoerd door de uitvoer van gevaarlijke afvalstoffen van OESO-landen naar niet-OESO-landen te verbieden. Niet-gevaarlijk afval mag niet worden uitgevoerd naar bedrijven die niet op een milieuhygiënisch verantwoorde manier worden beheerd. In de EU-verordening wordt expliciet verwezen naar de technische richtsnoeren van het Verdrag van Bazel inzake ESM. |

[1] COM(2008) 767 definitief.

[2] Verordening (EG) nr. 1013/2006/EG van 14 juni 2006 betreffende de overbrenging van afvalstoffen, PB L 190 van 12.7.2006, blz. 1.

[3] SEC(2009) 92.

[4] Artikel 2, lid 7, en artikel 3.

[5] Artikel 2, lid 11.

[6] Artikel 2, lid 10.

[7] Artikel 5.

[8] Voorschrift nr. 24.

[9] Zie de 4e resolutie van de Diplomatieke conferentie van 15 mei 2009.

[10] IMO-Res. MEPC.179 (59).

[11] Voorschrift nr. 15.

[12] Artikel 9.

[13] Zie het in 2002 vastgestelde besluit VII/26.

[14] Artikel 2, lid 1, en bijlage IV.

[15] Artikel 2, lid 1.

[16] Artikel 4.

[17] Artikel 2.

[18] Zie het in 2002 vastgestelde besluit VI/24.

[19] Artikel 4, leden 3 en 4.

[20] Zie het in 1995 vastgestelde besluit III/1.

[21] Artikel 19.

[22] Zie het in 2002 vastgestelde besluit VI/12.

[23] Verordening (EG) nr. 1013/2006/EG van 14 juni 2006 betreffende de overbrenging van afvalstoffen, PB L 190 van 12.7.2006, blz. 1, overwegingen 1 en 42.

[24] Artikel 49, lid 1.

[25] Richtlijn 2008/98/EG betreffende afvalstoffen, PB L 312 van 22.11.2008, blz. 3.

[26] Artikel 2, lid 8, en artikel 49.

[27] Artikel 50.

[28] Zie de mededeling inzake een EU-strategie voor een betere ontmanteling van schepen COM(2008) 767 definitief.

[29] Zie het in 2008 vastgestelde besluit IX/30.