P6_TA(2006)0092

Voorbereiding van de Europese Raad/Strategie van Lissabon

Resolutie van het Europees Parlement over de inbreng in de Europese Voorjaarsraad 2006 in verband met de strategie van Lissabon

Het Europees Parlement,

- onder verwijzing naar zijn resolutie van 9 maart 2005 over de tussentijdse herziening van de strategie van Lissabon [1],

- gezien de mededeling van de Commissie van 12 april 2005 over "Geïntegreerde richtsnoeren voor groei en werkgelegenheid (2005-2008)" (COM(2005)0141),

- gezien de mededeling van de Commissie van 20 juli 2005 over gemeenschappelijke acties voor groei en werkgelegenheid: het communautair Lissabon-programma (COM(2005)0330),

- gezien de 25 nationale hervormingsprogramma's (NHP) voor Lissabon voorgesteld door de lidstaten,

- gezien het jaarlijkse voortgangsverslag over groei en werkgelegenheid van de Commissie van 25 januari 2006,

- gezien de conclusies van het voorzitterschap van de Europese Raad van 23 en 24 maart 2000 te Lissabon, van 23 en 24 maart 2001 te Stockholm, van 15 en 16 maart 2002 te Barcelona, van 22 en 23 maart 2005 en van 15 en 16 december 2005 te Brussel,

- gezien de conclusies van de informele bijeenkomst van staatshoofden en regeringsleiders van 27 oktober 2005 te Hampton Court,

- gelet op artikel 103, lid 2 van zijn Reglement,

Algemene opmerkingen

1. stelt met tevredenheid vast dat de door de Voorjaarsraad van 2005 overeengekomen herziene Lissabon-strategie is vertaald naar concrete nationale actieplannen die door alle lidstaten zijn voorgesteld en die zich concentreren op prioritaire actiegebieden zoals O&O, innovatie en onderwijs; geeft nogmaals uiting aan zijn tevredenheid dat hierdoor de verantwoordelijkheden op EU- en nationaal niveau duidelijker zijn geworden en deze ingewikkelde strategische benadering beter wordt begrepen en gedeeld;

2. onderstreept evenwel dat een doelmatige en snelle tenuitvoerlegging van de NHP noodzakelijk is; wijst erop dat voor economische groei onder meer een ondersteunend economisch kader vereist is; verzoekt de lidstaten en de Unie derhalve te beoordelen of belastingstelsels, onderzoek- en industriebeleid de juiste prikkels bieden en overeenstemming te bereiken over een samenhangende Europese investeringsstrategie die is gericht op de vier door de Commissie gestelde prioriteiten, waaronder O&O en innovatie, onderwijs, levenslang leren en sociale diensten, alsook op de totstandbrenging van een omgeving die gunstig is voor het bedrijfsleven;

3. wijst er nadrukkelijk op dat de politieke toezeggingen in verband met de vier prioritaire sectoren van de Commissie onverenigbaar zijn met de financiële vooruitzichten (2007-2013) als gevolg waarvan ingrijpend zou moeten worden bezuinigd op voorgestelde uitgaven voor belangrijke programma's en begrotingsposten in het kader van de strategie van Lissabon;

NHP's en een Europese strategie voor groei en werkgelegenheid

4. benadrukt hoe belangrijk het is een volwaardige interne markt te scheppen door zijn vier kernbeginselen, te weten het vrije verkeer van kapitaal, goederen, personen en diensten, ten volle te benutten; onderstreept in deze context dat de aanneming van de dienstenrichtlijn [2] van cruciaal belang is voor de openstelling van de omvangrijke dienstenmarkt van de EU en voor het bijdragen aan een sterke Europese economie en aan het scheppen van duurzame banen in overeenstemming met de herziene strategie van Lissabon;

5. is van mening dat het verkeerd zou zijn het accent louter en alleen op de thema's concurrentievermogen en groei te leggen, omdat het maatschappelijk draagvlak voor de strategie van Lissabon een werkelijke sociale dimensie vergt;

6. is ervan overtuigd dat onderzoek, innovatie, het stimuleren van ondernemingszin, het verbeteren van het concurrentievermogen van het klein en middenbedrijf (MKB) en adequate vervoers-, energie- en telecommunicatienetwerken sleutelconcepten zijn voor het omzetten van de strategie van Lissabon op regionaal en lokaal bestuursniveau;

7. is van oordeel dat de langetermijnstabiliteit en duurzaamheid van de openbare financiën een voorwaarde vormen voor het bereiken van de in de Lissabon-strategie omlijnde doelstellingen; roept de EU de gefragmenteerde strategieën voor groei van de Unie samen te voegen tot één coherente, alomvattende strategie om de EU tot koploper in de wereld te maken op het gebied van een nieuwe generatie producten en productiemethoden, die informatie- en communicatietechnologieën en op een efficiënt gebruik van hulpbronnen gebaseerde technologieën voor een duurzame ontwikkeling integreren;

8. is er verheugd over dat vele lidstaten in hun NHP's plannen voor publiek-private samenwerking beogen, zowel op het gebied van onderzoek, als van hoger onderwijs en andere sectoren;

9. wijst erop dat de vraag naar eco-innovaties en milieutechnologieën wereldwijd gestaag toeneemt en dat zij een groot potentieel hebben wat betreft de bevordering van groei en werkgelegenheid en wijst op de positieve effecten op de werkgelegenheid van een verschuiving van de belastingdruk van werk naar het verbruik van natuurlijke hulpbronnen en milieuvervuiling; roept de Commissie en de lidstaten op deze synergieën verder te onderzoeken en milieuonvriendelijke subsidies terug te dringen;

10. neemt nota van de uiteenlopende nationale benaderingen van de geïntegreerde richtsnoeren middels de NHP's; is ervan overtuigd dat de NHP's een gemeenschappelijke basisstructuur dienen te hebben, teneinde een betere vergelijkende analyse van het effect van de voorgestelde acties op het niveau van de lidstaten alsmede een open en constructieve dialoog op Europees niveau over de bereikte resultaten mogelijk te maken;

11. benadrukt dat het uitstellen of het achterwege laten van acties om de milieu-uitdagingen aan te pakken waarschijnlijk hogere kosten zal veroorzaken, met negatieve gevolgen voor de levenskwaliteit en een financiële belasting van toekomstige generaties; roept de Commissie derhalve op haar werkzaamheden te intensiveren wat betreft het afbakenen en becijferen van de kosten van dadeloosheid op het niveau van de lidstaten en de Gemeenschap, evenals wat betreft de positieve effecten die preventieve maatregelen zouden sorteren;

12. is ervan overtuigd dat de nationale parlementen een geschikt forum vormen om nationale doelstellingen te bediscussiëren, te legitimeren en bekend te maken en een publiek debat te bevorderen teneinde de NHP's te definiëren; roept de Europese Raad en de Commissie op om gezamenlijk duidelijke procedures vast te stellen om te bepalen welke wetgeving moet worden vereenvoudigd of gecodificeerd; roept de Commissie bovendien op een met het Europees Parlement overeen te komen voorstel in te dienen voor een strategie betreffende de wijze en de gebieden waarop coregulering en vrijwillige overeenkomsten dienen te worden toegepast;

13. roept de lidstaten op tot een snelle en accurate omzetting van de EU-wetgeving en een doeltreffende tenuitvoerlegging van de NHP's, met inbegrip van tijdige mededeling ten einde een doeltreffende follow-up door het Europees Parlement mogelijk te maken; acht het bovendien noodzakelijk het budgettaire effect van deze maatregelen te evalueren; verzoekt om een onafhankelijke effectbeoordeling en een betere raadpleging van de betrokkenen;

14. benadrukt dat de vereenvoudiging en consolidatie van de EU-wetgeving moet worden bespoedigd en dat meer inspanningen moeten worden geleverd voor betere regelgeving en voor de onmiddellijk omzetting en correcte uitvoering van de EU-wetgeving; verzoekt de Commissie de effectieve uitvoering van het Interinstitutioneel akkoord van 2003 "Beter wetgeven", met inbegrip van de ontwikkeling van adequate mechanismen voor de raadpleging van belanghebbenden, als prioriteit te beschouwen;

15. is verheugd over de verduidelijking van de verantwoordelijkheden en bevoegdheden van de verschillende institutionele, economische en sociale actoren op Europees, nationaal en regionaal niveau; is ervan overtuigd dat dit van cruciaal belang is om een sterk gevoel van betrokkenheid te ontwikkelen, evenals zichtbaarheid en verantwoordingsplicht van de betrokkenen; benadrukt dat een solide institutioneel kader de basis vormt voor meer vertrouwen bij de burgers; is ervan overtuigd dat concrete succeservaringen benadrukt en uitgewisseld en beste praktijken bevorderd dienen te worden; beklemtoont het belang van zowel het stellen van een duidelijke tijdslimiet voor het invoeren en definiëren van kwantitatieve streefdoelen als van het opstellen van een doeltreffend monitoringsysteem; stelt eerlijke concurrentie op prijs als een positief element in de verbetering van het algehele concurrentievermogen, de welvaart en de hoge sociale normen van de Europese Unie;

16. is ervan overtuigd dat een goed functionerende interne markt en arbeidsmarkt, waardoor sociale en milieunormen worden gewaarborgd, van vitaal belang is voor het ontplooien van het concurrentiepotentieel, de economische groei en het scheppen van banen in de EU; roept de lidstaten op zo spoedig mogelijk tot een volledig vrij verkeer van werknemers en andere burgers binnen de EU te komen, en concrete maatregelen voor het bevorderen van de kwaliteit van werk in al zijn aspecten te nemen; hecht groot belang aan het ontwikkelen van intensievere acties ter bestrijding van armoede en ter bevordering van sociale integratie;

17. is zeer bezorgd over de acties van een toenemend aantal nationale regeringen, die van plan zijn verdedigings- en protectiemaatregelen ten gunste van nationale sectoren of bedrijven te nemen of deze al hebben genomen; beschouwt deze maatregelen als een schending van de basisbeginselen van de interne markt, aangezien er belemmeringen mee worden gecreëerd voor het recht van vestiging van ingezetenen van andere lidstaten, alsmede voor het vrije verkeer van kapitaal binnen de Gemeenschap; verzoekt de Commissie zich veel duidelijker en ondubbelzinniger op te stellen met betrekking tot de verdediging van de interne markt, inclusief op het gebied van energie en financiële diensten;

18. is er tevens van overtuigd dat het tot ontplooiing brengen van het potentieel van ondernemingen voor het MKB nieuwe mogelijkheden biedt om jongeren aan werk te helpen, innovatiesystemen te versterken en particuliere investeringen in O&O te stimuleren;

19. dringt erop aan een gerichte reeks indicatoren inzake druk op het milieu op te nemen in de presentatie en beoordeling van de NHP's en in de met Lissabon verband houdende beleidsdocumenten van de Commissie en de Raad;

20. stelt vast dat indicatoren niet alleen voor de beoordeling van doorslaggevende betekenis zijn, maar ook voor de controle van beleidsmaatregelen op nationaal en EU-niveau;

21. is van oordeel dat de EU niet over voldoende gegevens beschikt om haar algehele economische, ecologische en sociale situatie met die van andere regio's en landen te vergelijken, en verzoekt de Commissie voorstellen voor desbetreffende overzichten in te dienen;

22. roept de Commissie op ervoor te zorgen dat de EU structuurfondsen worden ingezet overeenkomstig de strategie van Lissabon, met name de Europese regio's systematisch te monitoren om hun prestaties bij de omzetting van de doelstellingen van Lissabon te volgen, aangezien deze informatie en statistische gegevens de opstelling door de regio's van gezamenlijke effectieve benchmarks tussen hen en vervolgens de bepaling van beste praktijken mogelijk maken;

23. herinnert eraan dat de voltooiing van de trans-Europese transportnetwerken (TEN-T's) van cruciaal belang zal zijn voor het verwezenlijken van de streefdoelen van de strategie van Lissabon en dat de EU, teneinde de daarin beoogde groei te kunnen bereiken, dringend behoefte heeft aan efficiënte, milieuvriendelijke, duurzame vervoersnetwerken, waartoe spoorlijnen, wegvervoer, binnenscheepvaart en maritiem transport behoren alsmede havens en luchthavens; roept derhalve alle betrokken partijen op te waarborgen dat voltooiing van de TEN-T's werkelijkheid wordt;

24. betreurt het feit dat de Europese Raad de kredieten voor trans-Europese netwerken waar het Parlement om heeft verzocht, bij de volgende financiële vooruitzichten wil besnoeien; adviseert gebruik te maken van de mogelijkheden die door de komende lancering van het Gallileo-systeem worden geboden om het elektronisch beheer van de verkeersstroom te verbeteren, wat de geleidelijke invoering van een elektronisch systeem voor tolheffing nodig zal maken, waardoor verkeerscongestie worden voorkomen en gebruikers mee moeten betalen aan de reële prijs van mobiliteit;

Vergrijzing: demografische uitdagingen

25. neemt nota van het feit dat de hogere levensverwachting, naast de nieuwe kansen die het biedt voor onze samenleving, aanleiding tot conflicten tussen de generaties zou kunnen geven vanwege de financieringsproblemen van de socialezekerheids- en pensioenstelsels ten gevolge van een snelle stijging van het aandeel van de niet-actieve bevolking en een teruggang of, in het gunstigste geval, stabilisatie van het aandeel van de werkende bevolking; is derhalve van oordeel dat elke lidstaat van de Unie zijn eigen keuzes zal moeten maken wat betreft de socialezekerheids- en pensioenstelsels; merkt op dat deze demografische uitdaging zich door een lage economische groei, buitensporige overheidsschulden en een hoge werkloosheid dramatisch zal geaccentueerd worden; concludeert dat de volledige tenuitvoerlegging van de Lissabon-strategie voor het scheppen van een integratieve samenleving met de benadering van een hoge werkgelegenheid en hoge productiviteit, innovatie en gezondheid van essentieel belang zal zijn teneinde de negatieve gevolgen van de demografische veranderingen te minimaliseren;

26. is van oordeel dat de democratische veranderingen een nieuwe en betere infrastructuur voor zowel jonge als oudere mensen nodig maken, met inbegrip van meer mogelijkheden voor levenslang leren, betaalbare kinderopvang, verpleging en ouderenzorg; herinnert de lidstaten aan hun op de Europese Raad van Barcelona in 2002 gedane toezegging om tegen 2010 dagopvangplaatsen te realiseren voor meer dan 33 % van de kinderen jonger dan drie en voor 90 % van de kinderen tussen de drie jaar en de schoolleeftijd;

27. herinnert eraan dat het een politieke noodzaak is het sociaal kader in de gehele EU te moderniseren; hamert erop dat het van even groot belang is de sociale dimensie van onze economieën — sociale rechten, sociale bescherming en sociale dialoog — een centrale rol toe te kennen als het erom gaat te waarborgen dat de burgers de economische veranderingen met zelfvertrouwen en ontspannen tegemoet kunnen zien; bevestigt dat met de hervormingen een dynamische en door aanpassingsvermogen gekenmerkte economie die tegelijkertijd garanties biedt voor werkzekerheid ("flexicurity"), moet worden bevorderd;

28. staat op het standpunt dat de Europese samenleving de gelegenheid moet aangrijpen om gebruik te maken van de kennis en vaardigheden van een generatie van "oudere medeburgers"; roept de Commissie en de lidstaten derhalve op breed opgezette strategieën voor "actief ouder worden" te ontwikkelen, met inbegrip van maatregelen ter bevordering van de integratie van ouderen zoals stimulansen voor een geleidelijker overgang van werk naar pensionering; verzoekt de Commissie beste praktijken van de lidstaten te verspreiden aangaande de voorbereiding op de pensionering en de overgang naar nieuwe, zelf gekozen activiteiten;

29. is van mening dat, ten einde de doelstellingen van de strategie van Lissabon te kunnen bereiken, gepaste maatregelen moeten worden getroffen om ouderen in staat te stellen met technologische innovaties vertrouwd te raken, hun kwetsbaarheid en sociale uitsluiting te voorkomen en hun participatie op de arbeidsmarkt te verhogen;

30. nodigt de Commissie uit haar strategie voor de ontwikkeling van nieuwe soorten banen nieuw leven in te blazen, met name door de lidstaten te verzoeken lokale, in de gemeenschap gewortelde diensten, sociale diensten, persoonlijke diensten, culturele diensten en milieuberoepen te bevorderen; is de mening toegedaan dat onbureaucratische initiatieven naar het voorbeeld van de dienstencheques in Frankrijk veel banen zouden kunnen creëren en zelfs een eind kunnen maken aan het zwartwerken;

31. verzoekt de lidstaten zich in te spannen om alle belemmeringen voor de toename van de geboortecijfers aan te wijzen, met inbegrip van belemmeringen buiten het beroepsleven, zoals belastingbeleid, toegang tot huisvesting, alsmede kinderopvang en winkeltijden; benadrukt de noodzaak flexibele werktijden te bevorderen, zodat gezin en beroep met elkaar kunnen worden gecombineerd, wat geen uitvloeisel mag zijn van het afzien van een loopbaan en moet uitmonden in een vrije keuze; onderstreept dat een gezond milieu en gezondheidsbevordering in het algemeen sleutelelementen vormen voor economische groei en het maatschappelijk welzijn op lange termijn;

32. benadrukt dat, naast de kwestie van de vergrijzing, een fundamenteel solidariteitsprobleem in de verhouding tussen de generaties bestaat in alle lidstaten die hun huidige openbare uitgaven door leningen financieren; wijst er andermaal op dat het concept van duurzame ontwikkeling moet betekenen dat toekomstige generaties niet worden opgezadeld met een onbetaalbare schuldenlast; onderstreept dat een langetermijnperspectief nodig is waarbij wordt vermeden dat de jongeren en de toekomstige generaties worden opgezadeld met buitensporige financiële schulden;

33. is van oordeel dat de gezondheidsaspecten van de demografische veranderingen van extreem groot belang zijn en zowel vanuit menselijk als vanuit financieel oogpunt moeten worden aangepakt; benadrukt dat door het ouder worden van de bevolking de vraag naar gezondheid en langdurige verzorgingsdiensten toeneemt; is ervan overtuigd dat investering in maatregelen voor de preventie van langdurige ziekte van belang is; benadrukt dat hoe langer men van een goede gezondheid geniet, hoe langer men actief kan blijven en kan werken;

34. is van oordeel dat het immigratiebeleid een succesvolle economische, sociale en wettelijke integratie van migranten dient te bevorderen om de demografische problemen in Europa op te vangen, maar erkent dat dit op zichzelf niet alle problemen kan oplossen die de democratische veranderingen met zich meebrengen; is van oordeel dat het welslagen van het beleid inzake legale immigratie ook afhankelijk is van de uitvoering van een allesomvattende, proactieve en op volledige integratie gerichte strategie in de vorm van een aantal sociale, economische en burgerlijke maatregelen, evenals introductieprogramma's en taalopleidingen;

35. wijst erop dat het immigratiebeleid dat voorrang heeft gegeven aan geschoolde werknemers, ook de verzwakking van de economie van landen waar dergelijke geschoolde immigranten vandaan komen, tot gevolg hebben, en dat de uitdagingen van demografische verschuiving alleen op de korte termijn kunnen worden opgelost door dergelijke bewegingen van werknemers; wijst er niettemin op dat er een gedetailleerde beoordeling moet plaatsvinden van de gevolgen van het immigratiebeleid dat prioriteit geeft aan geschoolde werknemers, voor de economie waar deze vandaan komen;

Innovatie en onderzoek, intellectuele eigendom en levenslang leren

36. beschouwt innovatie als één van de belangrijkste hoekstenen voor het scheppen van welvaart, groei en werkgelegenheid, meent dat innovatie het Europese concurrentievermogen versterkt en bijdraagt tot de verwezenlijking van het algemeen beleid van duurzame ontwikkeling;

37. meent dat in de begrotingen van de EU en de lidstaten gevolg moet worden gegeven aan de prioriteiten van de strategie van Lissabon en dat deze volledig moeten worden geconcretiseerd door de Europese capaciteit voor innovatie en onderzoek aanzienlijk te versterken en levenslang leren uit te breiden, waaronder het gebruik van nieuwe financiële instrumenten; dringt er echter op aan dat dergelijk beleid vooral wordt gericht op terreinen van algemeen belang;

38. dringt er bij de Commissie op aan om proefprojecten voor te stellen op het gebied van O&O die het mogelijk maken op dit gebied een Europees perspectief te scheppen en een Europese denktrant te ontwikkelen;

39. merkt op dat de overheidssector achterop loopt wat betreft de doelstellingen van Lissabon voor O&O en dat het bedrijfsleven in het algemeen nog ver af is van het streefcijfer van investeringen van 2 % van het bruto binnenlands product in O&O; dringt er derhalve bij het bedrijfleven op aan meer inspanningen te doen om zijn deel van de doelstelling van 3 % te halen;

40. merkt op dat met name middelgrote ondernemingen onvoldoende in onderzoek investeren; verzoekt de lidstaten om hun inspanningen te verdubbelen waar het gaat om beleid ter aanmoediging van innovatie in middelgrote ondernemingen maar ook in de 20 miljoen Europese kleine ondernemingen die de voorhoede vormen van economische groei en schepping van werkgelegenheid in Europa; acht betere toegang voor het MKB tot het 7e kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (FP7) cruciaal voor het vergroten van de capaciteit van het MKB als het gaat om het scheppen van werkgelegenheid;

41. merkt op dat het feit dat Europa op het gebied van onderzoek en ontwikkeling bij Japan en de VS achterloopt, wordt weergegeven door het gebrek aan evenwicht van het percentage onderzoekers dat in de particuliere sector werkzaam is (80 % in de VS, 50 % in Europa); verzoekt om maatregelen om de mobiliteit van onderzoekers te verbeteren en voor betere infrastructuur te zorgen om zo meer studenten voor een wetenschappelijke carrière te interesseren; beklemtoont dat universiteiten in staat moeten worden gesteld hun knowhow in nieuwe ondernemingen (start-ups) te investeren en aanvullende middelen te verwerven uit octrooien en licenties ("capital building licensing");

42. verzoekt om maatregelen om de Europese universiteiten uit te rusten opdat zij aan de hoogste onderzoeksnormen voldoen, de samenwerking tussen universiteiten en industrie en handel te intensiveren en te zorgen voor betere communicatie, verspreiding van kennis en toepassing van de resultaten van onderzoek;

43. acht levenslang leren een noodzaak; meent dat, wil het concurrentievermogen van de Europese industrie worden verzekerd, de kwaliteit van onderwijs en opleidingsstelsels in diverse levensfasen moet worden verbeterd en de toegang tot het hoger onderwijs vergemakkelijkt; meent dat onderwijs- en opleidingstelsels zich moeten richten op terreinen waar in de EU gebrek aan geschoolde mensen bestaat en moeten inspelen op de vereisten en leemten van een snel veranderende arbeidsmarkt en een technologische maatschappij;

44. verzoekt de lidstaten om zich in de eerste plaats te richten op het percentage schoolverlaters op lager en middelbaar niveau en om het aanbod op het gebied van onderwijs en voortgezette opleiding te verbeteren; merkt op dat er grote verschillen tussen de lidstaten bestaan;

45. meent dat het aantal internetgebruikers voortdurend toeneemt; is van mening dat alle jonge Europeanen de mogelijkheid moeten hebben om zich met elektronische hulpmiddelen vertrouwd te maken; verzoekt de lidstaten te zorgen dat uiterlijk in 2010 voor elke leerling in de EU een computer beschikbaar is, informatica volledig in de lesprogramma's wordt opgenomen en de invoering en het daadwerkelijk gebruik ervan op alle scholen algemeen wordt;

46. beklemtoont de noodzaak van herziening van de huidige wetgeving inzake intellectuele eigendom; merkt op dat de kosten van registratie van een octrooi in de EU variëren van 37500 euro tot 57000 euro, terwijl dezelfde procedure in de VS slechts 10000 euro kost, en de lengte en complexiteit van de octrooiprocedures grote obstakels voor het MKB vormen; verzoekt de Commissie om te zorgen voor voldoende bescherming van intellectuele eigendomsrechten en om zo spoedig mogelijk een voorstel voor te leggen voor harmonisatie van de octrooiwetgevingen in de lidstaten om aldus voor meer rechtszekerheid te zorgen en innovatie te bevorderen;

47. spreekt zijn krachtige steun uit aan het eerste kaderprogramma betreffende concurrentievermogen en innovatie (2007-2013) (CIP) en beklemtoont dat doelstellingen, maatregelen en financiële middelen onlosmakelijk verbonden zijn met een geloofwaardige inzet voor de strategie van Lissabon; verzoekt de Commissie om dit programma tot een succesvolle hoeksteen van het innovatiebeleid van de EU te maken; beklemtoont de noodzaak om de financiële instrumenten van het CIP die door het Europees investeringsfonds worden gehanteerd, te versterken, de financiering van het MKB door risicodragend kapitaal en garanties te verbeteren en om de activiteiten uit te breiden tot financiering van technologietransfer; wijst erop dat het Parlement in de financiële vooruitzichten innovatie tot een kernprioriteit heeft verklaard en verzoekt de Europese Raad om deze blijvende belofte niet te negeren;

48. merkt op dat van de 20 grootste biotechnologische ondernemingen er 19 Amerikaans zijn en 1 Zwitsers en dat de EU zich niet langer kan veroorloven om op dit terrein nog verder achterop te raken; verzoekt de Commissie om het subsidiariteitsbeginsel ook toe te passen op het terrein van onderzoek en om fundamenteel onderzoek in alle lidstaten te steunen;

Energiebeleid

49. acht een samenhangend en doelmatig energiebeleid essentieel voor economische groei in de EU en voor de duurzame welvaart van de Europese burger; merkt met name op dat de continuïteit van energievoorziening een strategische verantwoordelijkheid is gezien de afhankelijkheid van de EU van invoer van derde landen; dringt erop aan dat maatregelen worden genomen om een evenwicht tussen vraag en aanbod op lange termijn te verzekeren;

50. stemt in met de conclusie van de informele bijeenkomst van staatshoofden en regeringsleiders te Hampton Court in oktober 2005 dat een gezamenlijke opvatting over een strategie voor continuïteit van de energievoorziening rekening moet houden met de geografische, economische, regionale, klimatologische en structurele verschillen tussen de lidstaten, verdere openstelling van de markt in de EU moet bevorderen en consistent moet zijn met de duurzame ontwikkeling evenals met de toezeggingen binnen de energiesector betreffende klimaatverandering, en toegevoegde waarde moet bieden ten opzichte van maatregelen door individuele lidstaten;

51. verzoekt de Commissie, gezien de conclusies van Hampton Court om de Commissie te verzoeken het communautaire energiebeleid nieuw leven in te blazen, om de opstelling van voorstellen terzake te versnellen; verzoekt de Commissie om meer vastberaden actie om te zorgen voor concurrerende energiebronnen met een geringe of in het geheel geen CO2 uitstoot en een milieuvriendelijke energievoorziening die voldoende gediversifieerd is om een al te grote afhankelijkheid van één vorm van energie te vermijden;

52. verzoekt de Commissie krachtig te reageren tegen de marktdominantie en de marktonvolkomenheden die staan beschreven in het onderzoek in de energiesector dat DG Mededinging op 16 februari 2006 verstuurde en nieuwe voorstellen in te dienen om marktdominantie en marktonvolkomenheden te bestrijden met een concreet pakket acties en instrumenten;

53. ziet derhalve uit naar besprekingen over energiekwesties in de Europese Voorjaarsraad van 2006 die met name moeten leiden tot concrete maatregelen op het gebied van energiebesparing, efficiënt energiegebruik en verdere bevordering van hernieuwbare energie, waardoor ook wordt bijgedragen aan de doelstellingen van het protocol van Kyoto en latere doelstellingen voor beperking van de uitstoot van broeikasgassen;

54. meent dat het bestrijden van de klimaatverandering economische en sociale kansen schept die kunnen helpen om de strategie voor duurzame ontwikkeling te versterken — de derde pijler van Lissabon; meent dat thans actief moet worden nagedacht over de ontwikkeling van het Kyoto-kader na 2012 opdat de markten bij grote investeringsprogramma's met de kosten van kolen rekening kunnen houden;

55. dringt erop aan dat O&O en innovatie op energiegebied een prioriteit blijft; verzoekt om een toezegging van de lidstaten op de lange termijn voor meer financiering van O&O en de instelling van een Europese ruimte voor energieonderzoek; erkent dat een verandering van benadering van het energiegebruik tot een vermindering met ongeveer 20 % van het huidige energiegebruik in de EU moet leiden, waarbij geen enkele benadering op voorhand wordt uitgesloten;

56. beklemtoont derhalve dat de Europese Unie krachtig moet investeren in middelen voor het ontwikkelen van schonere en meer efficiënte technologieën, zoals schone koolstof en opslag van CO2, nieuwe energiebronnen en verbetering van de nucleaire veiligheid, onder meer in het kader van het zoeken naar technologische doorbraken;

57. verzoekt de Commissie, gezien het feit dat de Europese Unie beschikt over een zeer aanzienlijk potentieel aan windenergie, met name langs de kusten die het meest zijn blootgesteld aan wind van zee, een evaluatie te laten maken van dit potentieel;

58. merkt op dat er aanzienlijke mogelijkheden zijn voor efficiënter energiegebruik, vermindering van vervuilende uitstoot en een wereldwijde markt voor nieuwe apparatuur en systemen op basis van een schone koolstoftechnologie en verzoekt de industrie en het FP7 om te komen tot een succesvolle demonstratie van systemen voor energieopwekking op basis van schone kolen;

59. verzoekt om versterkte inspanningen om te zorgen dat lidstaten bestaande wetgeving toepassen op de interne energiemarkt en dat de vastgestelde streefcijfers voor hernieuwbare energie, biobrandstof en energie-efficiëntie in hun geheel worden gehaald; is verheugd over de voorgestelde richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende energie-efficiëntie bij het eindgebruik en energie-efficiëntiediensten (COM(2003)0739) en verzoekt om snelle en consistente toepassing ervan in de gehele EU;

60. meent dat meer investeringen in een schonere en zuiniger technologie van cruciaal belang zijn en dat de EU bovendien sterk kan profiteren door deze technologie te exporteren naar landen die door de exponentiele toename van het energieverbruik genoodzaakt zijn grote bedragen te investeren in verbeterde efficiëntie;

61. verzoekt de Commissie en de Raad een bredere samenwerking op het gebied van energiebeleid aan te bieden aan alle landen die in grote omvang olie en aardgas verbruiken, te beginnen met de VS, Japan, China en India; is van mening dat dergelijke samenwerking de spanningen over de olie- en aardgasprijzen kan verminderen, vooral als een gedragscode niet alleen een einde kan maken aan de rivaliteit tussen de grote productieregio's maar ook tegelijk leidt tot een uitwisseling van de beste technologie voor energiebesparing, een energie-efficëntie en milieuvriendelijke energiebronnen;

62. herinnert eraan dat Europa een mondiaal erkende deskundigheid bezit op het gebied van kernenergie, die een mogelijk antwoord vormt op de afhankelijkheid van energie en de klimaatverandering; wijst erop dat deze deskundigheid onder meer verband houdt met de efficiëntie en de kwaliteit van productie-installaties en procedures voor ontmanteling ("decommissioning to greenfield", volgens de terminologie van de IAEA);

63. erkent de rol die kernenergie momenteel speelt als het gaat om handhaving van de continuïteit van de elektriciteitvoorziening, als belangrijk onderdeel van het energiemengsel en bij het voorkomen van de geschatte uitstoot van 312 miljoen ton CO2 per jaar (7 % van de totale uitstoot van broeikasgassen in de EU); wijst erop dat volgens huidige schattingen de uitstoot van CO2 tegen 2020 met 12 % toeneemt, wat betekent dat het streefcijfer van Kyoto van een vermindering van 8 % bij lange na niet wordt gehaald;

64. is zich ervan bewust dat de zekerheid van de energievoorziening op lange termijn niet mogelijk is zonder een economisch en ecologisch zinvolle ontwikkeling van hernieuwbare energie; verzoekt de Commissie om op de marktwerking gebaseerde stimulansen te bieden, opdat hernieuwbare energie zo spoedig mogelijk haalbaar wordt; verzoekt de Commissie een bijdrage te leveren aan uitbreiding van het gebruik van waterstof als milieuvriendelijke en duurzame energiebron teneinde daarmee op lange termijn de afhankelijkheid van politiek instabiele exportlanden te verminderen; is zich ervan bewust dat hernieuwbare energiebronnen technisch slechts een beperkt percentage van de energievoorziening kunnen leveren;

65. moedigt de Commissie aan om de energiekwestie vanuit verschillende perspectieven te beoordelen, zoals energiemix, marktontwikkeling, investeringen, onderzoeksgelden, alsmede de mogelijkheid om een systeem op te zetten voor uitwisseling van informatie tussen lidstaten;

66. acht het gebrek aan onderlinge verbindingen tussen de infrastructuur van de lidstaten een belemmering voor de interne markt en verzoekt de lidstaten om de trans-Europese energienetwerken te voltooien om zo dit probleem aan te pakken; meent dat lidstaten op nationaal niveau moeten zorgen dat de opwekkingscentrales zoveel mogelijk gelijk over hun grondgebied zijn verdeeld en zo dicht mogelijk bij de afnamepunten liggen;

67. ziet met belangstelling de geïntegreerde aanpak van de CARS21 Werkgroep op hoog niveau en de conclusies daarvan tegemoet en verwacht dat de Commissie zich zal laten leiden door de goedgekeurde wegenkaart en prompt voorstellen zal voorleggen ter beperking van de vervuilende uitstoot van lichte en zware voertuigen, met name door verbetering van de voertuigtechnologie (zoals de ontwikkeling van hybride voertuigen) en het gebruik van brandstof van de tweede generatie (afgeleid van een breed scala aan grondstoffen); verzoekt de lidstaten om zich te laten leiden door het Zweedse initiatief om verkoop van biobrandstof door alle servicestations verplicht te stellen;

68. meent dat de landbouw in de EU nieuwe markten kan vinden dankzij de bevordering van gewassen voor het produceren van biobrandstof, wat indirect zal bijdragen aan het behoud van de voedselveiligheid in Europa;

69. vraagt eveneens aandacht voor de reeds bestaande voorbeelden in de EU van het gebruik van biomassa voor verwarming en stroomvoorziening, die wijzen op de bestaande alternatieve mogelijkheden en op de onderlinge relatie van energie, milieu en landbouw; meent dat een en ander van voordeel zal zijn voor de burgers en hun levenskwaliteit en voor de betrokken economische sectoren als het gaat om duurzame ontwikkeling;

70. beklemtoont het belang van voltooiing van de interne markt met een goed functionerende en niet-discriminerende concurrentie en van verdere liberalisatie van de energiemarkten tegen 2007 zoals door de lidstaten is overeengekomen;

*

* *

71. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie.

[1] PB C 320 E van 15.12.2005, blz. 164.

[2] Voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende diensten op de interne markt, 5.3.2004 (COM(2004)0002).

--------------------------------------------------