NL Publicatieblad van de Europese Unie C 104/21

Bekendmaking van een aanvraag overeenkomstig artikel 6, lid 2, van Verordening (EG) nr. 510/2006 van de Raad inzake de bescherming van geografische aanduidingen en oorsprongsbenamingen van landbouwproducten en levensmiddelen

2009/C 104/09

Deze bekendmaking verleent het recht om op grond van artikel 7 van Verordening (EG) nr. 510/2006 (1) van de Raad bezwaar aan te tekenen tegen de aanvraag. Bezwaarschriften moeten de Commissie bereiken binnen zes maanden te rekenen vanaf de datum van deze bekendmaking.

ENIG DOCUMENT

VERORDENING (EG) NR. 510/2006

„WIŚNIA NADWIŚLANKA”

EG-NUMMER: PL-PDO-0005-0586-04.01.2007

BGA ( ) BOB (X )

1. Naam

„Wiśnia nadwiślanka”

2. Lidstaat of derde land

Polen

3. Beschrijving van het landbouwproduct of levensmiddel

3.1. Productcategorie (bijlage II)

Categorie 1.6: – Fruit, groenten en granen, vers of verwerkt.

3.2. Beschrijving van het product waarvoor de in punt 1 vermelde naam van toepassing is

Slechts de vruchten van de kersenboomsoort „sokówka odroślowa” (kersenbomen die sapkersen voortbrengen en door wortelstekken worden vermeerderd) mogen onder de beschermde benaming „Wiśnia nadwiślanka” worden verkocht.

Deze beschermde oorsprongsbenaming verwijst naar vruchten van de kersenboom „wiśnia nadwiślanka” die voor de verwerkende industrie of – wegens hun uitzonderlijk lekkere smaak – voor directe consumptie zijn bestemd. De kersenboom „Wiśnia nadwiślanka” die deel uitmaakt van de soort „sokówka odroślowa” die in Polen gedijt, wordt aangetroffen langsheen de Vistula (Wisla in het Pools) en dankt ook zijn naam – waarvoor geen Latijnse tegenhanger voorhanden is – aan deze rivier. Het betreft een variëteit die wordt verkregen door selectie op basis van de dwergkersenboom; deze laatste wordt vegetatief vermeerderd door wortelstekken en staat eveneens bekend staat onder de naam steppenkers (Prunus fruticosa Pall.). Hij behoort tot de rozenfamilie (Rosaceae Juss.), subfamilie van de drupacea (Prunoideae), geslacht Prunus (Prunus L.) en ondergeslacht Cerasus (Mill.).

Dat de „wiśnia nadwiślanka” is gekweekt uit de Prunus fruticosa Pall. blijkt uit de wijze van vermeerdering, uit het kaliber en de kleurintensiteit van de vrucht en uit de specimens van de Prunus fruticosa Pall. die men nog kan aantreffen in enkele natuurlijke enclaves van het productiegebied.

De vruchten van de kersenboom „wiśnia nadwiślanka” zijn verhoudingsgewijs kleiner dan die van de cultivars van de Prunus avium L., Prunus cerasus L. of hybriden hiervan.

De term „sokówka” wijst erop dat de vruchten wegens de felle kleur van het vruchtvlees hoofdzakelijk worden gebruikt als grondstof voor de productie van kersensap; de pit is zoals het vruchtvlees donkerkleurig. De term „odroślowa” verwijst naar het feit dat deze kersenboomsoort vijf jaar na de aanplant uitlopers ontwikkelt die voor de vermeerdering worden ingezet.

De „wiśnia nadwiślanka” heeft een felle, over de gehele kers gelijkmatig verspreide kleur die kan variëren van donkerrood tot bordeaux. De kersen zijn rond en enigszins afgeplat van vorm. De verhouding tussen het gewicht van het vruchtvlees en het gewicht van de pit is afhankelijk van de leeftijd van de boom en varieert van 9,4 % tot 11,3 %. De doorsnede van de vrucht bedraagt 12 à 20 mm en het gewicht 1,6 à 3,3 g al naargelang de leeftijd van de boom en de mate waarin hij aan het zonlicht is blootgesteld. Dankzij bladvoeding kunnen bij gunstige weersomstandigheden vruchten van een groter kaliber worden verkregen; de doorsnede kan tot 25 mm gaan bij een gewicht van 4 g. Het vruchtvlees is uniform donkerrood over het gehele oppervlak. Zelfs na de verwerking blijft de felle kleur behouden. De vrucht is zeer smakelijk met een smaak en aroma die karakteristiek zijn voor de kers. De smaak is ook zeer uitgesproken en enigszins zuur.

De kersen van de „wiśnia nadwiślanka” moeten – ongeacht hun bestemming – gezond zijn, mogen geen sporen van rot vertonen en moeten vrij zijn van zichtbare vreemde substanties; ze moeten ook vrij zijn van parasieten en van bederf door parasieten, mogen aan de buitenkant geen abnormale vochtsporen vertonen en ook vreemde geuren of smaken zijn uit den boze.

De voor verwerking bestemde „wiśnia nadwiślanka”–kersen moeten zonder de steel worden geplukt zodra de schil haar definitieve kleur heeft gekregen. De kersen mogen verschillend van grootte en door zon of hagel aangetast zijn, op voorwaarde dat de typische kenmerken van de „wiśnia nadwiślanka”–kers behouden blijven.

De voor directe consumptie bestemde „wiśnia nadwiślanka”–kersen moeten met de hand worden geplukt. Ze mogen niet beschadigd zijn en moeten er fris uitzien.

3.3. Grondstoffen (alleen voor verwerkte producten)

3.4. Diervoeders (alleen voor producten van dierlijke oorsprong)

3.5. Specifieke onderdelen van het productieproces die in het afgebakende geografische gebied moeten plaatsvinden

Alle onderdelen van het productieproces moeten in het omschreven geografische gebied plaatsvinden. De boomgaarden moeten zich in het in punt 4 omschreven geografische gebied bevinden en de bodem moet kalkhoudend of kalkhoudend-lemig zijn. De loten worden verkregen dankzij uitlopers die afkomstig zijn van minstens vijf jaar oude, dragende boomgaarden die zich in het omschreven geografische gebied bevinden. De plantoppervlakte moet minimaal 4 m bij 2 m bedragen zodat iedere boom over 8 m2 beschikt. Voor de bemesting worden de voor boomgaarden geldende regels in acht genomen.

De voor directe consumptie bestemde kersen van de „wiśnia nadwiślanka” moeten met de hand worden geplukt. Tijdens de oogst in juli worden de vruchten met de steel geplukt; bij een laattijdige oogst mag zonder steel worden geplukt.

De kersen van de „wiśnia nadwiślanka” die binnen 24 uur na de pluk aan de verwerkingsinstallatie worden geleverd, hoeven niet te worden gekoeld. Worden de vruchten langer bewaard, is koelen dus wel verplicht.

3.6. Specifieke voorschriften betreffende het in plakken snijden, het raspen, het verpakken, enz.

De kersen van de „wiśnia nadwiślanka” worden op de plaats van de oogst rechtstreeks in daarvoor geschikte emballages verpakt. Deze eis werd gesteld om de vereiste kwaliteit van het product te waarborgen en ervoor te zorgen dat de follow-up en de controle van de oorsprong verzekerd zijn. De kersen die voor directe consumptie zijn bestemd, worden aangeboden in verpakkingen van 0,5 tot 5 kg.

De voor verwerking bestemde kersen worden verpakt in open eenheidsverpakkingen van maximaal 13 kg of in laadkisten met een gesloten bodem en met een gewicht dat met de capaciteit van de desbetreffende laadkist overeenstemt.

3.7. Specifieke voorschriften betreffende de etikettering

Geen

4. Beknopte omschrijving van de afbakening van het geografische gebied

De „Wiśnia nadwiślanka”–kers wordt geteeld in het geografische gebied, omvattende:

— in de provincie Mazovië (Mazowieckie), district (powiat) Lipsko, gemeenten Lipsko, Sienno, Solec nad Wisłą,

— in de provincie Świętokrzyskie, district (powiat) Opatów, gemeenten Ożarów en Tarłów,

— in de provincie Lublin (Lubelskie), district (powiat) Kraśnik, gemeente Annopol.

5. Verband met het geografische gebied

5.1. Specificiteit van het geografische gebied

Het geografische productiegebied van de „wiśnia nadwiślanka”–kers bevindt zich in de vallei van de Vistula en wordt gekenmerkt door voor de teelt van deze kers gunstige milieuomstandigheden en door een kalkhoudende of kalkhoudend-lemige bodem. De bovenste bodemlaag, die meestal niet dikker is dan 0,5 m, rust op harde kalkrots. Bepalend voor de klimaatomstandigheden in het omschreven geografische gebied is ook het feit dat het gebied langsheen de grootste Poolse rivier, de Vistula, ligt die de regio daaromheen een wel zeer bijzonder microklimaat verschaft. In de bloeitijd kan in het geografische gebied waarin de „wiśnia nadwiślanka” wordt geteeld, vorst optreden en deze veroorzaakt na verloop van tijd instabiele vruchtvorming. Dankzij de door de Vistula afgegeven warmte wordt het effect van deze vorst evenwel geminimaliseerd. Voor de kersenteelt in het omschreven geografische gebied geldt dus een vrij hoge betrouwbaarheidsgraad.

De grond in het geografische productiegebied is hoofdzakelijk neutraal en alkalisch. De „wiśnia nadwiślanka” kunnen een pH van meer dan 7 goed verdragen, in tegenstelling tot andere cultivars waarvoor de optimale pH tussen 6,7 en 7,1 ligt. De verklaring voor de hoge pH–waarde van deze grond moet worden gezocht in zijn hoge kalkgehalte (meer dan 1 000 mg/l).

De aan het geografische gebied verbonden specificiteit moet met name worden toegeschreven aan de ervaring en de knowhow van de plaatselijke producenten die erin zijn geslaagd een voor het gebied typische kers te telen en de teeltwijze aan te passen aan de ter plekke heersende bodemgesteldheid en klimaatomstandigheden. Hiervan getuigen de aanpassing van de plantdichtheid, de wijze waarop de uitlopers - rekening houdend met het bodemtype waarop de kers wordt geteeld – worden weggehaald en het feit dat de uitlopers pas vanaf het vijfde teeltjaar worden weggehaald. Het niet weghalen van deze uitlopers zou overwoekering van de aanplantingen, verslechtering van de fytosanitaire omstandigheden, verkleining van het kaliber van de kersen en een dalend plukrendement tot gevolg hebben. Doordat de „wiśnia nadwiślanka” beter tegen ziekten bestand zijn, is het ook van essentieel belang dat op deze kersen toegesneden fytosanitaire beschermingsmaatregelen worden genomen. Het betreft met name maatregelen om de kersenvlieg (Rhagoletis cerasi) te bestrijden waarvan de volwassen exemplaren hun aanval op de „wiśnia nadwiślanka”–kersen inzetten in perioden waarin andere cultivars daarvan gespaard blijven, namelijk wanneer deze bomen bij hoge temperaturen in het voorjaar sneller gaan bloeien.

5.2. Specificiteit van het product

De kersensoort „wiśnia nadwiślanka” onderscheidt zich van andere soorten door :

— een kaliber dat gevoelig kleiner is dan dat van andere cultivars,

— een zeer intense sapkleur,

— een zeer hoog gehalte aan anthocyanines – meer dan 115 mg/100 g (volgens de HPLC-methode (hogedrukvloeistofchromatografie)),

— een hoge brekingsindex, tussen 16 en 23 oBrix,

— een hoog suikergehalte, hoger dan 13 %,

— een hoge zuurgraad (gehalte aan organische zuren), van minstens 1,4 %, uitgedrukt in appelzuur, met een pH van 8,1.

Het gehalte aan anthocyanines van de „wiśnia nadwiślanka”-kers ligt minstens 20 % hoger dan dat van de „Łutówka”–kers die in Polen de populairste geteelde en naar verluidt voor verwerking meest geschikte kersensoort is. Het verschil kan zelfs 100 % bedragen. Dit verschil en de waarde van de vermelde parameter moeten worden toegeschreven aan de atmosferische omstandigheden tijdens het teeltjaar en aan de blootstelling aan de zon.

Een ander kenmerk van de „wiśnia nadwiślanka” is dat in de holte die ontstaat wanneer het steeltje van de kers wordt verwijderd, een beetje sap vrijkomt dat wordt omgezet in gelatine (vooral tijdens de eerste oogstweken); deze gelatine zorgt ervoor dat het sap niet verder wegloopt zodat eenzelfde houdbaarheid is gegarandeerd als voor de edele variëteiten.

5.3. Causaal verband tussen het geografische gebied en de kwaliteit of de kenmerken van het product (voor een BOB) dan wel van een bepaalde hoedanigheid, de faam of een ander kenmerk van het product (voor een BGA)

Aanvankelijk werd de kersenboomsoort „sokówka odroślowa” geteeld in de regio Słupia Nadbrzeżna. In de loop der tijden hebben deze bomen zich verspreid over het gehele gebied langsheen de Vistula waar een soortgelijke bodemgesteldheid en soortelijke klimaatomstandigheden heersen. Het is door de verwijzing naar het voorkomen van deze soort in dit welomschreven gebied langsheen de Vistula dat de lokale kersenboomsoort („sokówka odroślowa”) met de benaming „wiśnia nadwiślanka” werd bedacht.

De in alkalische bodems met een hoger kalkgehalte groeiende bomen is geen lang leven beschoren (20 à 25 jaar) en de kersen die zij voortbrengen zijn kleiner, hebben een uitgesprokener smaak en zijn feller van kleur. Op leemachtige gronden met een dieper zittende kalklaag, worden meer dan 50 jaar oude bomen aangetroffen die grotere vruchten dragen met een minder uitgesproken smaak. De kalk in de ondergrond zorgt voor een sterke condensatie van het sap hetgeen blijkt uit de vrij hoge extractiewaarde en het vrij hoge kleurstofgehalte. De kersen onderscheiden zich door hun uitmuntende smaak en zijn zeer gegeerd door de verwerkende industrie. Deze kenmerken kunnen niet worden verkregen wanneer de bodem een pH-waarde heeft die lager is dan de neutrale waarde, en bovendien weinig kalkhoudend is.

Wanneer de lokale kersenboomsoort „sokówka odroślowa” in een ander geografisch gebied wordt geplant, heeft dit gewoonlijk weinig gevolgen voor de groei van de bomen maar treden er ernstige problemen op bij de vruchtvorming. De oorzaak van deze problemen is het feit dat deze bomen redelijk vroeg bloeien en dat net door temperatuurdalingen in het voorjaar schade wordt aangericht waardoor een behoorlijke oogst problematisch wordt. Andere microklimatologische omstandigheden dan die welke in het omschreven geografische gebied heersen, leiden tot de vorming van grotere vruchten met een hoger watergehalte en een minder gecondenseerd extract.

Het gecumuleerde effect van de specifieke bodemkwaliteit en de nabijheid van de rivier komt niet alleen tot uiting in de groei en bloei maar ook in de vruchtvorming en de uitstekende kwaliteit van de kersen die de in punt 5.2. beschreven specifieke kenmerken vertonen. Er is een nauw en intrinsiek verband tussen de kwaliteit van de kersen enerzijds en de geografische ligging van de boomgaarden en de in het betrokken gebied heersende bodemgesteldheid en klimaatomstandigheden anderzijds. Bij de in het omschreven geografische gebied heersende bodemgesteldheid en klimaatomstandigheden krijgen andere kersensoorten problemen bij de groei en de vruchtvorming.

Afgezien van het specifieke milieu dat ervoor zorgt dat de „wiśnia nadwiślanka”–kers goed gedijt, draagt ook de in punt 5.1. beschreven buitengewone knowhow van de plaatselijke producenten aanzienlijk bij aan de uiteindelijke kwaliteit van het product.

Verwijzing naar de bekendmaking van het productdossier

(artikel 5, lid 7, van Verordening (EG) nr. 510/2006)

http://www.bip.minrol.gov.pl/strona/DesktopDefault.aspx?TabOrgId=1620&LangId=0

(1) PB L 93 van 31.3.2006, blz. 12.