COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN 
C0MO3) 217 def. 
Brussel, 26 mi 1993 
Voorstel voor een 
RICHTLIJN VAN PE RAAP 
inzake het «iniauaopleidingen!veau 
van zeevaartoeroepen 
(door de Commissie ingediend) 
- 2 -
TOELICHTING 
INLEIDING 
1. In het kader van de maatregelen ter verbetering van de 
exploitatievoorwaarden van het communautaire zeevervoer(1) heeft de 
Commissi e gewezen op het belang van de opleiding van zeevarenden en van de 
onderlinge erkenning van de diploma's en bewijzen van beroepsbekwaamheid 
van zeevarenden. 
Het belang dat de menselijke factor speelt in de veiligheid van de 
scheepvaart en de noodzaak van het vaststellen van minimumeisen voor de 
opleiding van de bemanningen van communautaire schepen werden onderstreept 
in de conclusies van de buitengewone RaadsbiJeenkomst Milieu/Vervoer die 
op 25 Januari 1993<2) plaatsvond. Deze overwegingen werden op expliciete 
wijze overgenomen in de mededeling "Een gemeenschappelijk beleid inzake de 
veiligheid op zee", die de Commissie in februari 1993(3) goedkeurde. 
2. in december 1988 stelde de Raad een richtlijn vast betreffende een 
algemeen stelsel van erkenning van hoger-onderwiJsdiplorna's waarmee 
beroepsopleidingen van ten minste drie Jaar worden afgesloten; het is de 
bedoeling dat deze richtlijn geldt voor alle gereglementeerde^beroepen 
waarvoor een opleiding op universitair niveau van ten minste drie Jaar is 
vereist en die niet het voorwerp van een specifieke richt lijn*4) vormen. 
Onder deze richtlijn vallen de hogere scheepsfuncties, zoals die van 
kapitein en officier. 
(1) Een toekomst voor de communautaire scheepvaartindustrie : maatregelen ter 
verbetering van de exploitatievoorwaarden van het communautaire zeevervoer. 
COM(89)266 def., punten 91 tot en met 96. PB C 263 van 16.10.1989. 
(2) Buitengewone zitting van de Raad Milieu/Vervoer, Brussel, 25 Januari 1993. 
Doe. 4009/93 (pers 8) 
(3) "Een gemeenschappelijk beleid inzake de veiligheid op zee", COM(93)66 van 
24.2.1993 
(4) Richtlijn 89/48/EEG van de Raad van 21.12.1988 (PB L 19 van 24.1.1989) 
- 3 -
In Juni 1992 stelde de Raad een tweede richtIIJn vast die uitbreiding van 
deze erkenning beoogt tot de houders van diploma's die niet onder de 
richtlijn van de Raad van 21 december 1988 vallen en tot niet-
gediplomeerde werknemers die op beroepeervar ing kunnen bogen. Deze 
richtlIJn geldt ook voor de sector zeevervoerC) en hierin zijn de 
verschiI lende beroepen opgenomen die in de voorgaande r ichtliJn niet aan 
de orde komen. 
Via de onder Iinge erkenning van dipIoma's, zoa18 In de a 1gemene 8te IseIs 
voorz ien, zaI evenweI niet een passende minimumopIe id ing kunnen worden 
gegarandeerd voor a I Ie zeevarenden werkzaam op schepen varende onder de 
vlag van een Lid-Staat. Zulks is niettemin van groot belang Uit het 
oogpunt van veiligheid, met name voor de bescherming van mensenlevens en 
goederen op zee en de bescherming van het mariene milieu. 
II. DE OPLEjp|NGfVAN ZEEVARENPEN. 
3. Aangezien het zeevervoer hoofdzake I ijk een Internationa he activiteit is, 
worden de aspecten betreffende de veiligheid op zee, de 
arbeidsvoorwaarden en de opleiding van zeevarenden voornamei ijk geregeld 
door door internationaIe organisaties, zoaIs de InternationaIe Mar itieme 
Organisatie (IMO) en de Internationale Arbeidsorganisatie (IAO), 
vastgestelde bepalingen. Er bestaat een verzameling internationale 
teksten betreffende de opleiding voor de verschiI lende zeevaartberoepen 
en de afgifte van diploma's en bewijzen van vakbekwaamheid voor de 
verschillende zeevaartberoepen, waarvan de voornaamste zijn : 
. het Internationale Verdrag betreffende de normen voor zeevarenden 
inzake opleiding, diplomer ing en wachtdienst - (STCW) van de IMO, 1978; 
. Verdrag nr. 53 inzake de bewijzen van bekwaamheid van officieren -
IAO 1936; 
. Verdrag nr. 74 inzake de bewijzen van bekwaamheid als volmatroos 
- IAO 1946; 
. Verdrag nr. 69 inzake het vakbekwaamheidsdiplorna van scheepskokken 
- IAO 1946; 
(1) Richtlijn 92/51/EEG van de Raad van 18.6.1992 betreffende een tweede 
algemeen stelsel van erkenning van beroepsopleidingen, ter aanvulling van 
Richtlijn 89/48/EEG (PB L 209 van 24.7.1992) 
- 4 -
. Aanbeveling nr. 137 inzake de beroepsopleiding van zeevarenden 
- IAO 1970; 
. Verdrag nr. 164 inzake de gezondheidsbescherming en medische verzorging 
van zeevarenden - IAO 1987; 
. het document dat als handleiding dienst moet doen : een internationale 
handleiding inzake de zeevaartopleiding - IAO/IMO 1985. 
Met betrekking tot het STCW-Verdrag nam de Raad In december 1978(1) een 
resolutie aan waarin hij de Lid-Staten verzocht om bekrachtiging van het 
Verdrag. 
Er zij op gewezen dat, ook al zijn de verdragen door de Lid-Staten 
bekrachtigd, hun bepalingen in de praktijk niet altijd op convergerende 
wijze worden toegepast en dat deze internationale verdragen tevens 
eenzijdig kunnen worden opgezegd. 
4. De buitengewone Raad Milieu/Vervoer van 25 Januari 1993, die was gewijd aan 
de veiligheid op zee en de voorkoming van verontreiniging van het zeemilieu, 
wees op het belang dat hij eraan hecht dat de internationale normen die van 
invloed zijn op de veiligheid op zee in de Gemeenschap stipt worden 
toegepast. Ten e i nde op communautai r n i veau mini mume i sen voor de 
beroepsopleiding te kunnen vaststellen, verzocht hij de Commissie om hem 
onder andere specifieke acties voor te stellen ter versterking van de 
beroepsopleiding van zeevarenden op onder communautaire vlag varende schepen, 
gezien het feit dat menselijke fouten nog steeds de voornaamste oorzaak van 
ongevallen op zee vormen. Voor het vervoer van passagiers en gevaarlijke of 
verontreinigende stoffen drong de Raad er voorts op aan dat de zeevarenden 
over passende talenkennis beschikken zodat zij onder andere bij ongevallen 
doeltreffender kunnen optreden. 
(1) PB L 33 van 8.2.1979 
- 5 -
MOTIVERING VOOR EEN RICHTLIJN VAN DE RAAD 
5. In haar mededeling "Een gemeenschappelijk beleid inzake de veiligheid op 
zee", dié Zij onlangs aan de Raad, het Parlement en het Economisch en 
Sociaal Comité overlegde, verklaarde de Commissie in duidelijke 
bewoordingen dat ongeveer 60 % van de ongevallen op zee te wijten is aan 
menselijke fouten, terwijl het gebrek aan goede communicatie op schepen, 
vaak als gevolg van taalproblemen, ook een belangrijke oorzaak van 
ongevallen is. 
6. Evenals in het verleden kon ook nu geen oplossing worden geboden voor deze 
problemen, noch door acties van de internationale organisâties noch op 
nationaal niveau door door de Lid-Staten ondernomen acties, terwijl de 
verscheidenheid van nationaliteiten waartoe de bemanningen op schepen 
varende in de Wateren van de EG behoren, de noodzaak van fiëï treffen van 
maatregelen op het gebied van beroepseisen en talenkennis nog urgenter 
maakt. 
Deze maatregelen moeten voor uit de Lid-Staten en uit derde landen 
afkomstige zeevarenden niet verschillend zijn. Verbetering vin dè 
veiligheid op zee houdt in dat alle bemanningen op schepen in de 
communautaire wateren de in het internationale recht, en met name in het 
STCW-Verdrag van de IMO, voorziene beroepskwalificaties moeten bezitten. 
7. De Commissie stelt vast dat het vraagstuk van doorslaggevend belang dat 
controle op de daadwerkelijke tenuitvoerlegging van de internationale 
bepalingen inzake de opleiding van zeevarenden vormt, in het kader van de 
werkzaamheden in de IMO niet aan de orde komt. 
- 6 -
Het STCW-Verdrag van 1978, dat tot dusver door 93 landen werd bekrachtigd, 
voorziet in geen enkel middel om te waken over de naleving door de 
overeenkomstsluitende partijen van de minimumeisen inzake de opleiding van 
zeevarenden. 
Gezien de omvang van het probleem is het duidelijk dat slechts via een 
communautaire actie een passende oplossing voor deze vraagstukken kan 
worden gevonden. 
"Een dergelijke actie is gerechtvaardigd voor zover via het instrument van 
de communautaire richtlijn de uniforme toepassing op dit gebied 
doeltreffender kan worden gewaarborgd door communautaire rechtsmiddelen." 
Overigens verzocht de buitengewone Raad van 25 Januari de Commissie om hem 
op korte termijn voorstellen voor te leggen inzake de beroepsopleiding van 
zeevarenden, zulks met het oog op bevordering van de veiligheid op zee en 
voorkoming van de verontreiniging van de zee in de Gemeenschap. 
ANALYSE VAN DE VOORGESTELDE ACTIE 
8. De Commissie stelt voor om binnen de Gemeenschap een minimum-
opleidingssysteem ten uitvoer te leggen dat is gebaseerd op de 
internationale bepalingen, zoals die met name zijn vastgesteld in het STCW-
Verdrag van de IMO, en dat mede een talenopleiding van zeevarenden werkzaam 
op passagiersschepen en schepen die gevaarlijke of verontreinigende stoffen 
vervoeren, omvat. In de onderhavige ontwerp-richtIiJn wordt het 
minimumopleidingsniveau vastgesteld van kapiteins, officieren, 
scheepsgezellen en personen die belast zijn met de bediening van 
reddingboten en -vlotten. 
De richtlijn bepaalt dat alle Lid-Staten met ingang van 1995 een diploma 
aan zeevarenden moeten afgeven volgens de bijzondere bepalingen van de 
richtlijn, die overeenkomen met de bepalingen die door het STCW-Verdrag van 
de IMO worden voorgeschreven. 
- 7 -
9. Wegens het hoofdzakelijk internationale karakter van het zeevervoer moet 
het vraagstuk van de verschillende nationaliteiten van de bemanningen in de 
richtlijn worden behandeld. 
De Gemeenschap meent dus dat er voor zeevarenden die geen onderdaan van de 
Gemeenschap zijn, werkzaam op communautaire schepen die zeevervoer in de 
Gemeenschap verrichten, maatregelen moeten worden getroffen om te 
verzekeren dat het opleidingsniveau van dergelijke bemanningen aan de 
internationale eisen op het gebied van de beroepsopleiding beantwoordt. 
Daarom meent de Commissie dat er tussen de Gemeenschap en de betrokken 
derde landen overeenkomsten moeten worden gesloten die voorzien in de 
middelen welke een passende opleiding van ni et-communautaire zeevarenden 
waarborgen, zulks ten einde alle in de Gemeenschap werkende bemanningen op 
voet van gelijkheid te brengen. 
10. Voor onder ni et-communautaire vlag varende schepen ten slotte met 
bemanningen uit derde landen die geen overeenkomst met de Gemeenschap 
hebben gesloten, stelt de Commissie voor om deze schepen in de havens van 
de Gemeenschap bij voorrang aan controles te onderwerpen om te verifiëren 
of de opleiding en diplomer ing van hun bemanningen aan de normen van de 
internationale verdragen beantwoorden. Door de Lid-Staten zullen passende 
maatregelen worden getroffen, die zelfs het aanhouden of ophouden van het 
schip kunnen omvatten, indien wordt geconstateerd dat de opleiding van de 
bemanning niet aan de normen beantwoordt. 
III. CONCLUSIES 
11. Het onderhavige voorstel voor een richtlijn beoogt 
- een passende diplomer ing van kapiteins, officieren, scheepsgezellen en 
personen die belast zijn met de bediening van reddingboten en -vlotten, 
- 8 -
werkzaam op in de Gemeenschap ingeschreven schepen, te bevorderen en dus 
de veiligheid van de scheepvaart en de bescherming van het milieu te 
verbeteren via gediplomeerde zeevarenden; 
- passende talenkennis van de bemanningen van passagiersschepen en schepen 
die gevaarlijke stoffen vervoeren te bevorderen; 
- maatregelen in te voeren ten einde te verzekeren dat ni et-communautaire 
in de Gemeenschap werkzame bemanningen ook de passende 
beroepskwalificaties bezitten, zoals de internationale voorschriften dat 
vereisen. 
In het voorstel voor een richtlijn worden voor de verschillende 
scheepstypes minimumopleidingsnormen voor verschillende zeevaartberoepen 
vastgesteld op basis van de eisen die zijn voorgeschreven door het 
Internationale Verdrag van 1978 betreffende de normen voor zeevarenden 
inzake opleiding, diplomer ing en wachtdienst van de IMO (STCW-Verdrag), dat 
door alle Lid-Staten met een koopvaardijvloot werd goedgekeurd en 
bekrachtigd. 
In het voorstel worden dus geen hogere beroepsopleidingseisen opgelegd dan 
die waartoe op het niveau van de IMO werd besloten, met uitzondering van de 
passende talenkennis voor de bemanningen op passagiersschepen en schepen 
die gevaarlijke of verontreinigende stoffen vervoeren, waarvoor tot dusver 
geen internationale regeling kon worden vastgesteld. 
- 9 -
Voorstel voor een richtlijn van de Raad 
inzake het minimumopleidingsniveau 
van zeevaartberoepen 
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN, 
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap, 
inzonderheid op artikel 84, lid 2, 
Gezien het voorstel van de Commissie*1); 
Gezien het advies van het Europese Parlement*2), 
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité*3*, 
Overwegende dat de normen voor de toekenning van diploma's en bewijzen van 
beroepsbekwaamheid van zeevarenden van Lid-Staat tot Lid-Staat verschillen en 
dat een dergelijke verscheidenheid van nationale wettelijke regelingen inzake 
opleiding op het door deze richtlijn bestreken gebied niet altijd voor een 
opleiding zorgt die op passende wijze voldoet aan de eisen van de veiligheid op 
zee; 
Overwegende dat Richtlijnen 89/48/EEG<4> en 92/51/EEG<5> van de Raad 
betreffende algemene stelsels van erkenning van diploma's en beroepsopleidingen, 
van toepassing zijn op de zeevaartberoepen waarop deze richtlijn betrekking 
heeft en bijdragen tot vergemakkelijking van de naleving van de verplichtingen 
van het Verdrag die beogen de belemmeringen voor het vrije verkeer van personen 
en diensten tussen de Lid-Staten op te heffen; 
(1) 
(2) 
(3) 
(4) PB L 19 van 24.1.1989 
(5) PB L 209 van 24.7.1992 
- 10 -
Overwegende evenwel dat de onderlinge erkenning van diploma's en certificaten, 
zoals door de algemene stelsels voorzien, niet altijd een geharmoniseerde 
opleiding voor alle zeevarenden die dienst doen op verschillende schepen die de 
vlag van een Lid-Staat en/of Euros voeren, garandeert en dat zulks niettemin van 
groot belang is vanuit het oogpunt veiligheid van het zeevervoer; 
Overwegende dat er derhalve in de Gemeenschap een m inimumopleidingsniveau voor 
zeevarenden moet worden vastgesteld; 
Overwegende dat er gezien het specifieke karakter van het vervoer over zee van 
gevaarlijke of verontreinigende stoffen en van reizigers en de aan dit soort 
vervoer verbonden risico's aanleiding bestaat om de voorwaarden waaronder dit 
vervoer plaatsvindt te verbeteren en wel met het oog op de bescherming van 
mensenlevens en het zeemilieu en dat er derhalve van hen die op deze schepen 
werken een bevredigend niveau van linguïstische kwalificaties moet worden 
geëist; 
Overwegende dat om dit te bereiken een communautaire actie geboden is, aangezien 
door de Lid-Staten afzonderlijk getroffen of te treffen maatregelen geen 
bevredigende oplossing bieden; 
Overwegende dat er rekening moet worden gehouden met de internationale 
verworvenheden op het gebied van zeevaartopleiding en -diplomering, en met name 
met het Internationaal Verdrag van 1978 betreffende de normen voor zeevarenden 
inzake opleiding, diplomer ing en wachtdienst (het STCW-Verdrag)*1* ; 
Overwegende dat er maatregelen moeten worden genomen om te verzekeren dat uit 
derde landen afkomstige zeevarenden voldoende zijn gekwalificeerd, zoals de 
desbetreffende internationale verdragen dat vereisen : 
(1) Internationaal Verdrag van 1978 betreffende de normen voor zeevarenden 
inzake opleiding en diplomer ing, IMO, Londen 1978 
- 11 -
HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD : 
Artikel 1 
In deze richtlijn wordt verstaan onder : 
a) Kapitein : de persoon die het bevel over een schip voert. 
b) Officier : een bemanningslid niet zijnde de kapitein, die tot deze functie is 
benoemd overeenkomstig de nationale wetten en voorschriften of, bij het 
ontbreken daarvan, overeenkomstig de collectieve overeenkomsten of het 
gebruik. 
c) Dekofficler : de gediplomeerde officier die dekdienst doet. 
d) Eerste stuurman : de dekofficier die in rang onmiddellijk na de kapitein komt 
en die het bevel over het schip moet voeren wanneer de kapitein daartoe niet 
in staat is. 
e) Scheepswerktuigkundige : de gediplomeerde scheepsofficier die 
machinekamerdienst doet. 
f) Hoofdwerktuigkundige : de hoogste in rang zijnde scheepswerktuigkundige die 
verantwoordelijk is voor de werktuiglijke voortstuwing van het schip. 
g) Tweede scheepswerktuigkundige : de scheepswerktuigkundige die in rang 
onmiddellijk na de hoofdwerktuigkundige komt en die verantwoordelijk is voor 
de werktuiglijke voortstuwing van het schip wanneer de hoofdwerktuigkundige 
daartoe niet in staat is. 
h) Assistent-werktuigkundige : een persoon die een opleiding tot 
scheepswerktuigkundige volgt en die overeenkomstig de nationale wetten of 
reglementen tot deze functie is benoemd. 
- 12 -
i) Radio-officier : de houder van een overeenkomstig de bepalingen van het 
Radioreglement afgegeven eerste of tweede klasse diploma van radiotelegrafist 
voor de maritieme mobiele dienst, die zijn functie uitoefent op het 
radiotelegraafstation van een schip aan boord waarvan de aanwezigheid van een 
dergelijk station door de bepalingen van het Internationaal Verdrag voor de 
beveiliging van mensenlevens op zee is voorgeschreven. 
J) Radiotelefonist : de houder van een passend diploma, dat overeenkomstig de 
bepalingen van het Radioreglement is afgegeven. 
k) Scheepsgezel en persoon belast met de bediening van reddingboten en 
-vlotten : elk bemanningslid van het schip niet zijnde de kapitein of de 
officieren. 
I) Zeeschepen : alle schepen andere dan de schepen die uitsluitend op de 
binnenwateren of op wateren gelegen in de nabijheid van zones waar de 
havenvoorschriften van toepassing zijn, varen. 
m) Gevaarlijke stoffen : de stoffen vermeld in de IMDG-code, in hoofdstuk 19 van 
de IGS-verzamel ing en in hoofdstuk 17 van de IBC-verzamel ing. 
n) Verontreinigende stoffen : 
- koolwaterstoffen, zoals omschreven in bijlage 1 van het MARPOL-Verdrag, 
- schadelijke vloeibare stoffen, zoals omschreven in bijlage 2 van het 
MARPOL-Verdrag, 
- schadelijke stoffen, zoals omschreven in bijlage 3 van het MARPOL-Verdrag. 
o) Zeevarenden : alle personen die functies aan boord van een zeeschip 
uitoefenen. 
- 13 -
Artikel 2 
De onderhavige richtlijn is van toepassing op zeevarenden die dienst doen op in 
een Lid-Staat van de Gemeenschap en/of het communautaire Euros-register 
ingeschreven schepen met uitzondering van : 
- oorlogsschepen, hulp-oorlogsschepen of andere schepen toebehorende aan een 
Lid-Staat of die door deze lid-Staat uitsluitend voor regerings- en niet-
commerciële doeleinden worden geëxploiteerd; 
-alle vissersschepen; 
- plezierjachten die zich met geen enkele vorm van handelsverkeer bezighouden. 
Artikel 3 
De Lid-Staten treffen de maatregelen die nodig zijn opdat kapiteins, officieren, 
scheepsgezelIen en personen die belast zijn met de bediening van reddingboten en 
-vlotten die voornemens zijn hun beroep uit te oefenen op een onder de vlag van 
een Lid-Staat en/of Euros varend schip houder zijn van een diploma dat is 
afgegeven of erkend door de daartoe door elke Lid-Staat aangewezen autoriteit of 
instantie ten bewijze dat zij met succes een passende opleiding hebben doorlopen 
voor het beroep dat zij voornemens zijn op bedoeld schip uit te oefenen. 
- 14 -
Artikel 4 
Onder diploma wordt verstaan elk geldig document, ongeacht zijn benaming, 
afgegeven door of met instemming van de bevoegde autoriteit van een Lid-Staat of 
door bedoelde autoriteit erkend dat de houder bevoegd verklaart de in dat 
document vermelde of door de nationale voorschriften toegestane functies te 
vervullen, aangezien genoemd document overeenkomstig de bepalingen van deze 
richtlijn voor elk beroep een m inimumopleidingsniveau waarborgt. 
Artikel 5 
1. Ter verwerving van het diploma wordt de voor de kapiteins, officieren, 
scheepsgezelIen en personen die belast zijn met de bediening van reddingboten 
en -vlotten vereiste opleiding verstrekt in het kader van een of meerdere 
door de door elke Lid-Staat aangewezen autoriteit of instantie erkende 
theoretische cursussen en een diensttijd, die worden aangevuld door 
prakt i Jkoefeni ngen. 
2. De opleiding moet betrekking hebben op de minimumvoorschriften zoals die in 
de bijlagen van het Internationale Verdrag van de IMO 1978 betreffende de 
normen voor zeevarenden inzake opleiding, diplomer ing en wachtdienst (het 
STCW-Verdrag) zijn vastgesteld. De minimumvoorschriften zijn de in de 
bijlagen bij deze richtlijn vermelde, inzonderheid : 
- voor de kapitein en de eerste stuurman van schepen met een bruto-tonnage 
van 200 of meer zijn deze voorschriften vervat in bijlage I, 
voorschriften M/1, M/2, M/5, M/7 en M/8; 
- voor de officier belast met de brugwacht en de kapitein op schepen met een 
bruto-tonnage van minder dan 200 zijn deze voorschriften vervat in 
bijlage I, voorschriften M/1, M/3, M/5, M/7 en M/8; 
- 15 -
voor de officier belast met de brugwacht op schepen met een bruto-tonnage 
van 200 of meer zijn deze voorschriften vervat in bijlage I, voorschriften 
I 1/1, M/4, M/5, I i/7 en M/8; 
voor de hoofdwerktuigkundige en de tweede scheepswerktuigkundige op schepen 
met een vermogen van 3.000 kw of meer zijn deze voorschriften vervat in 
bijlage II, voorschriften Ml/1, Ml/2 en Ml/5; 
voor de hoofdwerktuigkundige en de tweede scheepswerktuigkundige op schepen 
met een vermogen tussen de 750 kw en 3.000 kw zijn deze voorschriften 
vervat in bijlage II, voorschriften Ml/1, Ml/3 en Ml/5; 
voor de scheepswerktuigkundige belast met de wacht in een bemande 
machinekamer van het traditionele type of de scheepswerktuigkundige met 
wachtdienst in een machinekamer die niet voortdurend is bemand, zijn deze 
voorschriften vervat in bijlage II, voorschriften lil/1, lil/4 en Ml/5; 
voor de radio-officier zijn deze voorschriften vervat in bijlage III, 
voorschriften IV/1 en IV/2; 
voor de radiotelefonist zijn deze voorschriften vervat in bijlage IV, 
voorschrift IV/3; 
voor de kapiteins, officieren en scheepsgezelIen op olietankers, 
chemicaliëntankers en vloeibaar-gastankers zijn deze voorschriften vervat 
in bijlage V, voorschriften V/1, V/2 en V/3; 
voor scheepsgezelIen die deel uitmaken van de brugwacht zijn deze 
voorschriften vervat in hoofdstuk I, voorschrift il/6; 
voor scheepsgezelIen die deel uitmaken van de machinekamerwacht zijn deze 
voorschriften vervat in bijlage II, voorschrift lil/6; 
- 16 -
- voor de personen belast met de bediening van reddingboten en -vlotten zijn 
deze voorschriften vervat in bijlage VI, voorschrift Vl/1. 
2. De Lid-Staten zorgen ervoor dat het bepaalde in Richtlijn 92/29/EEG*1) van 
de Raad betreffende de minimumvoorschriften inzake veiligheid en gezondheid 
ter bevordering van een betere medische hulpverlening aan boord van schepen, 
en met name artikel 5 daarvan, in het kader van de in lid 1 voorziene 
opleiding worden toegepast. 
3. De bepalingen van lid 1 van dit artikel dienen te worden toegepast 
onverminderd gunstigere communautaire bepalingen inzake de gezondheid en de 
veiligheid op de arbeidsplaats, met name vervat in Richtlijn 83/39l/EEG(2) 
van de Raad van 12 Juni 1989 en haar bijzondere uitvoeringsrichtlijnen. 
4. Om het diploma te verwerven, dient een examen te worden afgelegd dat is 
erkend door de bevoegde autoriteit van een Lid-Staat die zich verzekert van 
de onafhankelijkheid van de examinatoren. 
Artikel 6 
1. De Lid-Staten wijzen de autoriteit of instantie aan die de in artikel 5 
omschreven opleiding kan verstrekken. 
2. De Lid-Staten wijzen de autoriteit of instantie aan die de opleiding 
goedkeurt en het met succes afleggen van het in het kader van artikel 5 
vereiste examen met een attest bekrachtigt. 
(1) PB L 113/9 van 30.4.1992 
(2) PB L 183 van 29.6.1989 
- 17 -
Artikel 7 
1. De Lid-Staten zorgen ervoor dat de kapitein, de officieren, de 
scheepsgezelIen en de personen belast met de bediening van reddingboten en 
-vlotten op passagiersschepen of schepen die regelmatige passagiers- en 
ferrydiensten onderhouden van en/of naar een haven van een Lid-Staat met 
elkaar kunnen communiceren. De gehele bemanning die de passagiers in 
kritieke situaties moet helpen, moet over de nodige kennis beschikken om te 
kunnen communiceren in de taal (talen) die door de meeste in het algemeen op 
een bepaalde route getransporteerde passagiers wordt (worden) gebezigd. 
2. De Lid-Staten zorgen ervoor dat de kapitein, de officieren en de 
scheepsgezelIen op olietankers, vloeibaar-gastankers en chemicaliëntankers 
over de nodige kennis beschikken opdat de gehele bemanning in eenzelfde taal 
met elkaar kan communiceren. 
ArtlKQl 8 
De Lid-Staten kunnen aan kapiteins, officieren, scheepsgezelIen en personen die 
belast zijn met de bediening van reddingboten en -vlotten die een eerste 
desbetreffend verzoek indienen in de zes maanden voorafgaand aan de datum van 
vankrachtwording van deze richtlijn een beroepsopleidingsdiploma verstrekken 
zonder dat zij de cursus hebben gevolgd en het In artikel 5 bedoelde examen 
hebben afgelegd, mits zij het bewijs leveren dat zij over het geheel genomen hun 
respectieve activiteit In de vijf Jaar voorafgaande aan de datum van 
vankrachtwording van de richtlijn ten minste gedurende één Jaar hebben 
uitgeoefend. 
- 18 -
ArtlKel 9 
1. Zeevarenden die geen onderdaan van een Lid-Staat zijn en die niet in het 
bezit zijn van een diploma als bedoeld in artikel 3 kunnen op onder vlaggen 
van een Lid-Staat varende schepen worden toegelaten, indien er een over en 
weer bevredigende overeenkomst tussen de Gemeenschap en de derde landen van 
de betrokken zeevarenden is gesloten. Onder een over en weer bevredigende 
overeenkomst wordt een overeenkomst verstaan die aan de betrokken partijen de 
garantie biedt van de eerbiediging en daadwerkelijke en volledige toepassing 
van de In deze richtlijn overgenomen bepalingen uit het STCW-Verdrag van de 
IMO. 
2. De Lid-Staten treffen de maatregelen die nodig zijn opdat schepen varende 
onder de vlag van een derde land met bemanningen afkomstig uit een of 
meerdere derde landen die het STCW-Verdrag hebben bekrachtigd, maar geen 
overeenkomst met de Gemeenschap hebben gesloten, bij voorrang worden 
onderworpen aan controles door de bevoegde autoriteit van de havenstaat om te 
verifiëren of de beroepsopleiding en de beroepskwalificaties van hun 
bemanningen beantwoorden aan de normen van het STCW-Verdrag van de IMO. 
- 19 -
3. De Lid-Staten treffen passende maatregelen, die zelfs het aanhouden of 
ophouden van een schip kunnen omvatten, indien de met de control» belaste 
havenautoriteiten vaststellen dat de aan de controle onderworpen bemanningen 
niet kunnen aantonen de vereiste beroepsbekwaamheid te bezitten voor de hun 
aan boord van het schip toegewezen functie. 
ArtlKel 10 
1. De Lid-Staten doen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen in 
werking treden om uiterlijk op 1 Januari 1995 aan deze richtlijn te voldoen. 
2. Wanneer de Lid-Staten deze bepalingen in werking doen treden, omvatten deze 
een verwijzing naar deze richtlijn of gaan zij bij hun officiële bekendmaking 
van een dergelijke verwijzing vergezeld. De modaliteiten van deze verwijzing 
worden door de Lid-Staten vastgesteld. 
3. De Lid-Staten delen de Commissie de tekst van de door hen vastgestelde 
bepalingen op het door deze richtlijn bestreken gebied mede. 
Artikel 11 
Deze richtlijn is gericht tot de Lid-Staten. 
Gedaan te Brussel, Voor de Raad, 
De Voorzitter 
- 20 -
BIJLAGEN 
- 21 -
^ . BIJLAGE I 
KAPITEIN-DEKDIENST 
Voorschrift 11/Î 
Grondbeginselen in acht te nemen bij het wachtlopen op de brug 
. De Lid-Staten . . . . . - ' , . „ ~ 
1 I. vestigen de aandacht van eigenarenen exploitanten van 
schepen en van kapiteins en personeel dat wachtdienst doet op de 
volgende beginselen, die in acht moeien worden genomen teneinde te 
waarborgen dat te allen tijde een veilige brugwacht wordt gehouden. 
2. De kapitein van ieder schip is verplicht er zorg voor te dragen dat 
de regelingen voor de wachtdienst toereikend zijn om te waarborgen 
dat een veilige brugwacht wordt gehouden. De officieren van de wacht 
zijn, onder de algemene leiding van de kapitein, verantwoordelijk voor 
de veilige navigatie van het schip gedurende hun dienstperioden, waar­
bij zij in het bijzonder bedacht moeten zijn op het vermijden van aanva­
ring en stranding. 
3. De grondbeginselen, waaronder, maar niet beperkt tot het volgen­
de, moeten op alle- schepen in acht worden genomen. 
4. Regelingen voor de wachtdienst 
(a) De samenstelling van de wacht moet te allen tijde doelmatig zijn 
en aangepast aan de heersende omstandigheden, waarbij rekening dient 
te worden gehouden met de noodzaak een goede uitkijk te houden. 
(b) Bij de beslissing over de samenstelling van de brugwacht, waar­
toe geschikte scheepsgezellen van de dekdienst kunnen behoren, moet 
onder.meer met de volgende punten rekening worden gehouden: 
(i) de brug mag nooit onbemand blijven; 
(ii) de weersomstandigheden, het zicht en of het dag of nacht is; 
(iii) de nabijheid van gevaren voor de navigatie, die het nodig kunnen 
maken dal de officier die is belast met de wachtdienst extra navigatie-
werkzaamheden verricht; 
(iv) het gebruik en de bedrijfsklare staat van hulpmiddelen voor de 
navigatie, zoals radar of elektronische apparatuur voor plaatsbepaling 
errandere uitrusting die van belang is voor de veilige navigatie van het 
schip; 
(v) of het schip is uitgerust meteen.automatische stuurinrichting; 
(vi) alle bijkomende eisen die aan de brugwacht kunnen worden ge­
steld ten gevolge van bijzondere omstandigheden in verband met de 
bedrijfsvoering van het schip. -
- 22 -
5. Geschiktheid voor de wacht 
De wachtindeling moet zodanig zijn dat de bekwaamheid van de 
scheepsofficieren en manschappen, die wachtdienst doen, niet door 
vermoeidheid wordt verminderd. De diensten moeten zo worden geor­
ganiseerd dat degene die aan het begin van een reis is belast met de eerste 
wacht, en degenen die vervolgens de wacht aflossen, voldoende zijn 
uitgerust en ook in andere opzichten berekend zijn voor hun taak. 
6. Navigatie 
(a) Voor de-voorgenomen reis moet van tevoren een plan worden 
opgesteld, waarbij rekening wordt gehouden met alle terzake dienende 
gegevens, en iedere vastgestelde koers moet worden gecontroleerd 
voordat de reis wordt begonnen. 
(b) Tijdens de wacht moeten de gestuurde koers, de positie en de vaart 
worden gecontroleerd met voldoende regelmaat, met behulp van alle ten 
dienste staande middelen voor de navigatie, die nodig zijn öm te verze­
keren dat het schip de uitgezette koerslijn volgt. 
(c) De officier van de wacht dient volledig bekend te zijn met de plaats 
en werking van alle véiligheids-en navigatieuitrusting aan boord van hel 
schip, en dient op de hoogte te zijn van en rekening te houden mei de 
beperkingen bij het gebruik van die uitrusting. 
(d) Aan de officier, belast met de brugwacht, mogen geen taken 
worden opgedragen, noch mag hij laken op zich nemen, die de veilige 
navigatie van het schip in gevaar kunnen brengen. 
7. Navigatieuitrusting 
(a) De officier van de wacht dient op zo doeltreffend mogelijke wijze 
gebruik te maken van alle navigatieuitrusting die tot zijn beschikking' 
staat. 
(b) Bij'het gebruik van radar dient de officier van de wacht rekening 
te houden met de noodzaak te allen tijde te voldoen aan de bepalingen 
inzake het gebruik van radar, vervat in de toepasselijke bepalingen ter 
voorkoming van aanvaringen op zee. 
(c) In geval van nood mag de officier van de wacht niet aarzelen 
gebruik te maken van het roer, de machines en de apparatuur voor het 
geven van geluidssignalen. 
8. Plichten en verantwoordelijkheden met betrekking tot de navigatie 
(a) De officier belast met de wacht: 
(i) moet wachtlopen op 'de brugv die hij in geen geval mag verlaten 
voordat hij naar behore is afgelost; 
(ii) behoudt verantwoordelijkheid voor de veilige navigatie van het 
schip, niettegenstaande de aanwezigheid van de kapitein op de brug. 
- 23 -
totdat de kapitein hem uitdrukkelijk mededeelt dat hij die verantwoor­
delijkheid heeft overgenomen, en zulks over en weer goed is begrepen; 
(iii) moet de kapitein inlichten wanneer hij twijfelt ten aanzien van de 
vraag, hoe dient té worden gehandeld in het belang van de veiligheid; 
(iv) mag de wacht niet overdragen aan de officier die hem aflost, 
indien hij redenen heeft om aan te nemen dat deze laatste kennelijk niet 
in staat is zijn taken op doeltreffende wijze te vervullen, in welk geval 
hij de kapitein dienovereenkomstig moet inlichten.. 
(b) Bij het overnemen van de wacht moet de aflossende off icier zich 
op de hoogte stellen van de gis of ware positie van het schip, het 
vastgestelde traject en de vastgestelde koers en vaart bevestigen, en 
kennisnemen van alle gevaren voor de navigatie die tijdens zijn wacht 
kunnen worden ontmoet. 
(c) De bewegingen en werkzaamheden tijdens de wacht met betrek­
king tot de navigatie van het schip dienen nauwkeurig te worden bijge­
houden. 
9. Uitkijk 
Dé taken van de uitkijk bestaan, behalve uit het houden van goede 
uitkijk ten einde de situatie, alsmede het gevaar voor aanvaring en 
stranding en andere gevaren voor de navigatie, volledig te kunnen be­
oordelen, uit het ontdekken van schepen en vliegtuigen in nood, schip­
breukelingen, wrakken en wrakstukken. Bij het houden van uitkijk dient 
hef volgende in acht te worden genomen: 
(a) degene die als uitkijk dienst doet, moet in staat zijn zijn volle 
aandacht te geven aan het houden van goede uitkijk; hij mag geen andere 
taken op zich nemen en hem mogen geen andere taken worden opgedra­
gen, die de vervulling van die taak in gevaar zouden kunnen brengen; 
(b) De taken van de uitkijk en van de roerganger zijn gescheiden en 
de roerganger mag niei als uitkijk worden beschouwd tijdens de be­
sturing van het schip, behalve op kleine schepen waar vanuit de stuur-
stand een onbelemmerd uitzicht rondom bestaat, het zien bij nacht niet 
wordt belemmerd of een andere omstandigheid aanwezig is die het 
f oi'J^n van goede uitkijk in de weg staat. De officier, belast met de 
waUit, kan overdag de enige uitkijk zijn, mits bij die gelegenheid: ' 
(i) cie situatie zorgvuldig is beoordeeld en er geen twijfel over bestaat 
'IM 7ü!ks veilig is; 
(ii) alle ter zake dienende factoren in overweging zijn genomen, met 
inbegrip van maar niet beperkt tot: 
- de weersgesteldheid 
- het zicht 
- 24 -
tr. 
- de verkeersdichtheid 
- de nabijheid van gevaren voor de navigatie 
- de nodige-oplettendheid wanneer moet worden genavigeerd in of 
• nabij verkeersscheidingstelsels; 
(iii). assistentie ter beschikking staat die terstond naar de brug kan 
worden geroepen wanneer een wijziging in de situatie dat nodig maakl. 
10. 'Varen onderloodsaanwijzing 
Niettegenstaande de taken en verplichtingen van de loods onheft diens 
aanwezigheid aan boordde kapitein of officier, belast met de wacht,niet 
van hun taken en verplichtingen in verband met de veiligheid van het 
schip. De kapitein en de loods moeten gegevens uitwisselen met betrek­
king tot de te voeren navigatie, de plaatselijke omstandigheden en de 
eigenschappen van het schip. De kapitein en de officier van de wacht 
moeten nauw met de loods samenwerken en een nauwgezette controle 
uitoefenen op de "positie en bewegingen van het schip. 
11. Bescherming van het mariene milieu 
De kapitein en de officier, belast met de wacht, dienen zich bewust 
te zijn van de ernstige gevolgen van verontrefniging van het mariene mi­
lieu ten gevolge van de bedrijfsvoering van het schip of van een onge­
val, en dienen alle mogelijke voorzorgsmaatregelen te nemen om een 
dergelijke verontreiniging te voorkomen, in het bijzonder in het kader 
van de desbetreffende internationale, voorschriften en havenvoor-
schriften. -
« Voorschrift Iiy? 
Verplichte minimumeisen inzake diplomering van kapiteins en eerste 
stuurlieden van schepen van 200 brutoregisterton.of meer 
1. Iedere kapitein en iedere eerste stuurman van een zeeschip van 
1600 brutoregisterton of meer dient in het bezit te zijn van een passend 
diploma. 
2. Ieder die een diploma wenst te verkrijgen, moét: 
(a) ten genoegen van'dé Administratie aantonen dat hij uit medisch 
oogpunt geschikt is, in het bijzonder wat zijn gezichts- en gehoororgaan 
betreft; 
(b) voldoen aan de eisen inzake diplomering als officier, belast met 
de brugwacht, op schepen van 200 brutoregisterton of meer, en in die 
hoedanigheid goedgekeurde diensttijd buitengaats hebben behaald; 
- (i) wat diplomering als eerste stuurman betreft, van ten minste 18 
maanden; deze periode kan evenwel worden bekort tot ten minste 12 
- 25 -
...**_ „_. 
maanden, indien de Administratie een bijzondere opleiding verlangt die 
zij gelijkwaardig acht aan een dienst van ten minste zes maanden als 
officier belast met de brugwacht; 
(ii) wat diplomering als kapitein betreft, va.n ten minste 36 maanden; 
deze periode kan evenwel worden bekort tot ten minste 24 maanden, 
indien tenminste 12 maanden van die dienst buitengaats dienst is gedaan 
als eerste stuurman, of indien de Administratie een bijzondere opleiding 
verlangt, die zij gelijkwaardig acht aan een zodanige dienst; 
(c) ten genoegen van de Administratie een desbetreffend examen 
hebben afgelegd. Dit examen omvat de stof, vermeld in het Aanhangsel 
bij dit Voorschrift, maar de Administratie kan wijzigingen aanbrengen 
in deze exameneisen voor kapiteins en eerste stuurlieden van schepen 
van een beperkte grootte, die worden gebruikt voor reizen langs de 
kust, in zoverre zij dat noodzakelijk acht, waarbij rekening moet wor-. 
den gehouden met de gevolgen voor de veiligheid van alle schepen die 
zich in dezelfde wateren kunnen bevinden. 
Kapitein en eerste stuurman van schepen tussen 200 en 1600 brutore­
gisterton 
3; Iedere kapitein en iedere eerste stuurman van schepen tussen 200 
en 1600 brutoregisterton dient in het bezit tezijn van een passend 
diploma. 
4. Ieder die een diploma wenst te verkrijgen, moet: 
(a) ten genoegen van de Administratie aantonen dat hij uit medisch 
oogpunt geschikt is, in het bijzonder wat zijn gezichts- en gehoororgaan 
betreft; 
(b) (i) wat diplomering als eerste stuurman betreft, voldoen aan'de 
eisen voor een officier, belast met de brugwacht, op schepen van 200 
brutoregisterton of meer; 
(ii) wat diplomering als kapitein betreft, voldoen aan de eisen voor. 
een officier, belast met dé brugwacht, op schepen van 200 brutoregis­
terton of meer, en in die hoedanigheid ten minste 36 maanden goedge­
keurde diensttijd buitengaats hebben behaald; deze periode kan evenwel 
worden bekort tot ten minste 24 maanden, indien ten minste 12 maanden 
van die tijd dienst is gedaan als eerste stuurman, of indien de Admini­
stratie een bijzondere opleiding verlangt, die zij gelijkwaardig acht aan 
een zodanige diensttijd; 
(c) ten genoegen van de Administratie een desbetreffend examen 
hebben afgelegd. Dit examen omvat de stof, vermeld in het Aanhangsel 
bij dit Voorschrift, maar de Administratie kan wijzigingen aanbrengen 
in deze exameneisen voor kapiteins en eerste stuurlieden van schepen 
die.worden gebruikt voor reizen langs de kust, in zoverre zij dat passend 
- 26 -
acht, ten einde de stof die niet van toepassing is op de desbetreffende 
wateren of schepen uit te sluiten, waarbij rekening moet worden gehou­
den met de.gevolgen voor de veiligheid van alle schepen die zich in 
dezelfde-wateren kunnen bevinden. 
Algemeen 
i. 5; Het niveau van de volgens de verschillende onderdelen van hel 
"Aanhangsel vereiste kennis kan verschillen naar gelang het diploma 
wordt afgegeven óp het niveau van.kapitein of van eerste stuurmannen 
naar gelang het diploma of de diploma's gelden voor schepen van 1600 
brutoregisterton of meer, of voor schepen tussen 200 en 1600 brutore-
gistertom , , 
Aanhangsel bij Voorschrift II/2 
Kennis ten minste vereist voor de diplomering van kapiteins en eerste 
stuurlieden van schepen 200 brutoregisterton of meer 
i. Het onderstaande programma is opgesteld voor de examinering 
van hen die een diploma als kapitein of eerste stuurman wensen te 
verkrijgen van schepen van 200 brutoregisterton of meer. Het vormt een 
uitgebreide en verdiepte versie van het programma, vervat in Voor­
schrift II/4- ,,Verplichte minimumeisen inzake diplomering van officie­
ren, belast met de brugwacht, op schepen van 200 brutoregisterton of 
meer". Gezien het feit dat een kapitein de uiteindelijke verantwoorde­
lijkheid draagt voorde veiligheid van het schip', zijn passagiers, beman­
ning en lading, en dat een eerste stuurman in staat moet zijn die verant­
woordelijkheid op ieder tijdstip over te nemen, moet de examinering 
over deze onderwerpen gericht zijn op het onderzoeken van hun be­
kwaamheid in het verwerken van alle beschikbare.gegevens die van 
belang zijn voor de veiligheid van het schip. 
2. Navigatie en plaatsbepaling 
(a) Reisvoorbereiding en navigatie onder alle omstandigheden:-
(i) door aanvaardbare methoden voor het uitzetten van trajecten op 
de oceaan; 
(ii) in beperkt vaarwater; 
(iii) bij aanwezigheid van ijs; 
(iv) bij beperkt zicht; 
(v) bij aanwezigheid van verkeersscheidingsstelsels; . 
(vi) in gebieden met uitzonderlijke getijbeweging. 
- 27 -
(b) Plaatsbepaling: 
(i) door astronomische waarnemingen, met name van dè zon, de 
sterren, de maan en de planeten; 
(ii) door observatie met land in zicht, met inbegrip van de bekwaam­
heid gebruik te maken van peilingen op landmerken en andere hulpmid­
delen voor de navigatie, zoals vuurtorens, bakens en boeien, alsmede 
van'de juiste kaarlen, berichten aan zeevarenden en andere publikaties 
om de nauwkeurigheid van de plaatsbepaling te beoordelen; 
(iii) het gebruik van alle moderne elektronische hulpmiddelen van 
het schip voor de navigatie, ten genoegen van de Administratie, waarbij 
in het bijzonder kennis aanwezig moet zijn van de principes van de wer­
king daarvan, de beperkingen, oorzaken van fouten, het opsporen van 
onjuiste weergaven van gegevens en correctiemethoden om een nauw­
keurige plaatsbepaling te verkrijgen.' 
3. Wachtdienst. 
(a) Aantonen dat men grondige kennis bezit van de inhoud, toepassing 
en strekking van de Internationale Bepalingen ter voorkoming van aan-
s varingen op zee, met inbegrip van de Bijlagen die betrekking hebben op 
de veiligheid van de navigatie. 
(b) Aantonen dat men kennis bezit van Voorschrift 11/1 - „Grondbe­
ginselen in acht te nemen bij het waarnemen van de wacht op de brug". 
4. Radaruitrusting 
Met behulp van de radar-simulator of, indien deze niet beschikbaar 
is, de plotkaart, aantonen dat men kennis bezit van de principes en 
werking van radar, en bekwaamheid in het gebruik van radar en in de 
interpretatie en analyse van de met die uitrusting verkregen gegevens, 
waaronder: 
(à) factoren die de juiste werking en de nauwkeurigheid beïnvloeden;. 
(b) instellen en vasthouden van het beeld; 
(c) vaststellen van een onjuiste weergave van gegevens, valse echo's, 
zeeecho's enz.; 
(d) afstand en peilingen; 
(e) identificatie van kritische echo's; 
(f) de koers en vaart van andere schepen; 
(g) de tijd en afstand waarop schepen die de route van het eigen schip 
kruisen, dit schip tegemoet varen of het passeren, het het dichtst nade­
ren: 
(h) opmerken van wijzigingen in de koers en vaart van andere sche­
pen: 
- 28 -
(i) het effect van wijzigingen in de koers of vaarl van het eigen schip, 
of in deze beide;. 
(j) toepassing van de Internationale Bepalingen ter voorkoming van 
aanvaringen op zee. 
• 5. Magnetische kompassen en gyrokompassen 
De bekwaamheid om de fouten van het magnetische kompas en het 
gyrokompas vast te stellen en te herstellen, en de kennis van de middelen 
orp die fouten te herstellen. 
6. Meteorologie én oceanografie 
(a) Aantonen dat men de bekwaamheid bezit om een synoptische 
weerkaart te begrijpen en te interpreteren, en het weer-in een bepaald 
gebied te voorspellen, mede aan de hand van de weersgesteldheid ter 
plaatse waar men zich bevindt. 
(b) Kennis van de. kenmerken van de verschillende weersystemen, 
met inbegrip van tropische orkanen en het vermijden van stormcentra 
in de gevaarlijke sectoren. 
(c) Kennis van de systemen van stromingerLin de oceaan. 
(d) Bekwaamheid in het gebruik van alle ter zake dienende zeevaart-
kundige publikaties over getijden en stromingen, met inbegrip van die 
in de Engelse taal. 
(e) Bekwaamheid in het maken van getijberekeningen.- ~ 
7. Het manoeuvreren met en de bediening van het schip 
Het manoeuvreren met en de bediening van het schip onder alle 
omstandigheden, met inbegrip vanhet volgende: 
(a) manoeuvres bij het naderen van loodsboten of -stations, waarbij 
naar behoren rekening wordt gehouden met het weer, het tij, de uitloop­
afstand en de stopweg; 
(b) besturen van het schip op rivieren, in baaien, enz., waarbij reke­
ning wordt gehouden met het effect van stroom, wind en beperkte 
ruimte, op de gevoeligheid voor roeruitslagen; 
(c) manoeuvreren bij geringe waterdiepte, met inbegrip van de ver­
mindering van de ruimte onder de kiel van het schip ten gevolge van het 
effect van „squat"1 en het slingeren en stampen van het schip; 
l) ,,Squat": de vermindering van de ruimte onder de kiel van het schip, die 
ontstaat wanneer het schip zich door het water beweegt en die wordt veroorzaakt 
zowel door het feit dat het schip dieper inzinkt, als door de verandering in trim. 
Het effect neemt toe bij geringe waterdiepte, en neemt af bij vermindering van 
de snelheid van het schip. 
- 29 -
(d) het wederzijdse effect tussen elkaar passerende schepen en tussen 
het eigen schip en nabij gelegen banken (kanaaleffect); 
(e) meren en ontrnerén onder verschillende omstandigheden wat de 
wind en het getij betreft en zowelmet als zonder gebruik van trossen; 
(f) keuze van de ankerplaats ; voor anker gaan met één of twee ankers 
op beperkte ankerplaatsen en de factoren die van betekenis zijn bij het 
bepalen van de te gebruiken kettinglengte; 
(g) krabben van het anker; klaren van onklare ankers; 
(h) dokken van het schip, zowel met als zonder schade; ' •-• 
- (i) behandelingen besturing van schepen bij slecht weer, met inbegrip 
van het verlenen van hulp aan schepen of vliegtuigen in nood, sleep-
werkzaamhederi, de middelen om te voorkomen dat een schip dat niet 
meer naar het roer luistert dwarszees valt, het verminderen van drift en 
het gebruik van stortölie; 
(j) voorzorgsmaatregelen bij de manoeuvres tijdens het te water laten 
van reddingboten en -vlotten; 
(k) methoden om overlevenden aan boord te nemen vanuit redding­
boten of -vlotten; 
(1) bekwaamheid om de eigenschappen, wat het manoeuvreren en de 
machines betreft, vast te stellen van de belangrijkste typen schepen,, 
waarbij in hel bijzonder moet worden gelet op de stopweg en de draai-
cirkel bij verschillende diepgang en snelheid; 
(m)belang van het navigeren met verminderde vaart om schade te 
voorkomen ten gevolge van de boeg- of hekgolf van het eigen schip; 
(n) praktische maatregelen die moeten worden genomen wanneer 
wordt gevaren bij aanwezigheid van ijs of in geval van ijsafzetting aan 
boord; 
(o) gebruik van en manoeuvreren in verkeersscheidingsstelsels. 
8. Stabiliteit2) en bouw van het schip, en maatregelen in geval van 
schade 
(a) begrip vàn de grondprincipes van de scheepsbouw en de theorieën 
en factoren die dé trim en stabiliteit.beïnvloeden, en van de noodzake­
lijke maatregelen om een veilige trim en stabiliteit te waarborgen. 
(b) Kennis van het effect op dé trim en stabiliteit van het schip in 
geval van schade en het vollopen van een afdeling ten gevolge daarvan, 
alsmede van de te nemen tegenmaatregelen. 
2) Kapiteins en eerste stuurlieden, dienst doende op kleine schepen, moeten 
volledig bekend zijn mét de belangrijkste vereisten inzake de stabiliteit van die 
schepen. • . ' • . — -• 
- 30 -
(c) Gebruik van stabiliteits-, trim- en spanningstabellen, grafieken en 
hulpmidden voor het berekenen van de spanning, met inbegrip van 
kennis van hef innemen van lading en ballast ten einde de spanning die 
op de romp wordt uitgeoefend binnen aanvaardbare grenzen te houden. 
(d)- Algemene kennis van de belangrijkste scheepsbouwkundige ele­
menten van een schip en de juiste benaming van de verschillende onder­
delen daarvan. 
(e.) Kennis van de IM O-aanbevelingen betreffende stabiliteit van 
schepen. 
9. Machine-installaties 
(a) Principes van de werking van de voortstuwingsinstallaties van 
schepen," 
(b) Hulpwerktuigen van het schip, 
(c) Algemene kennis van termen op het gebied van de scheepswerk-
tuigkunde. 
10. Beladen en stuwen 
"(a) Stuwen en vastzetten van ladingen aan boord van schepen, mei 
inbegrip van het laadgerei. 
(b) Werkzaamheden in verband met het laden en lossen, in het bij­
zonder het laden en lossen van zware lasten. 
.(c) Internationale voorschriften en aanbevelingen met betrekking tot 
het vervoer van ladingen, in het bijzonder de „International Maritime 
Dangerous Goods Code" (IMDG) (Internationale maritieme code inzake 
het vervoer van verpakte gevaarlijke stoffen). 
(d) Vervoer van gevaarlijke stoffen; voorzorgsmaatregelen, te nemen 
tijdens de werkzaamheden in verband met het laden en lossen, en de 
behandeling vangevaarlijke stoffen tfjdenseen reis. _ 
(e) Praktische kennis van de inhoud en toepassing van de handboeken 
inzake de geldende regels over de veiligheid van tankers. 
(f) Praktische kennis van de gangbare bepalingen over de inrichting 
van leidingstelsels en pompen voor de lading. 
^H^fmen^nbegripsornschrijvingen,gebruikt om de eigenschappen 
te beschrijven van de gangbare olieladingen, zoals ruwe olie, „middle 
destillates" (destillaten, met een kookpunt tussen ± 150° en ± 350°C), 
en nafta. 7 ~ 
(h) Voorschriften inzake vervuiling; het innemen van ballast, werk­
zaamheden in verband met het schoonmaken en gasvrij maken van 
tanks. 
- 31 -
(i) Methoden van belading bovenop ladingrestanten. 
11. Voorkoming van brand en brandbestrijdingsmiddelen 
(a) Organisatie van brandoefeningen. 
(b) Brandtypen en scheikundige verschijnselen bij brand. / 
(c) Brandbestrijdingsmiddelen. 
(d) Hebben deelgenomen aan een goedgekeurde cursus brandbestrij­
ding. 
(e) Kennis van voorschriften inzake brandbestrijdingsmiddelen. 
12. Optreden in noodsituaties 
(a) Voorzorgsmaatregelen bij het aan de grond zetten van het schip. 
(b) Maatregelen te nemen vóór en na het aan de grond lopen. 
(c) Vlotbrengen van een aan de grond gelopen schip, met en zonder 
bijstand. -
(d) Maatregelen te nemen na een aanvaring. 
(e) Provisorisch dichten van lekken. 
(f) Maatregelen voor de bescherming en veiligheid van passagiers en 
bemanning in noodsituaties. 
(g) Beperking van schade en bergen van het schip na een brand of 
ontploffing. 
(h) Schip verlaten. • 
(i) Sturen met, en aanbrengen en gebruik van noodstuurgerei en 
wijze van aanbrengen van een noodroer, wanneer dat mogelijk is. 
(j) Redding van personen vanaf een schip in nood of vanaf een wrak. 
(k) Handelingen bij „man over boord". 
13. Medische verzorging 
In alle opzichten bekend zijn met de toepassing van de inhoud van de 
volgende publikaties: 
(a) De „International Medical Guide for Ships" (Internationale Me­
dische Gids voor schepen) of daarmee overeenkomende nationale pu­
blikaties; 
(b) De Medische afdeling van het Internationale Seinboek; , 
(c) De „Medical First Aid Guide for use in Accidents Involving 
Dangerous Goods" (Geneeskundige Eerste-Hulpgids bij ongevallen met 
gevaarlijke stoffen)-. 
- 32 -
14. Recht betreffende de scheepvaart 
(a) Kennis van het internationale recht betreffende de scheepvaart, 
als neergelegd in internationale overeenkomsten voor zover deze be­
trekking hebben op de bijzondere verplichtingen en verantwoordelijk­
heden van de kapitein, met name die inzake de veiligheid en de bescher­
ming van het mariene milieu. Aan de volgende onderwerpen moet in het 
bijzonder aandacht worden besteed: 
(i) certificaten en andere documenten, waarvan de aanwezigheid aan 
boord verplicht is krachtens internationale overeenkomsten, hoe zij 
kunnen worden verkregen en hun wettelijke geldigheidsduur; 
(ii) verantwoordelijkheden op grond van de desbetreffende vereisten 
van het Internationaal Verdrag betreffende de uilwatering van schepen: 
(iii) verantwoordelijkheden op grond van de desbetreffende vereisten 
van het Internationaal Verdrag voor de beveiliging van mensenlevens 
op zee; 
(iv) verantwoordelijkheden op grond van internationale overeenkom­
sten ter voorkoming van verontreiniging door schepen; 
(v) verklaringen op het gebied van de scheepvaart inzake gezondheid; 
de vereisten neergelegd in de Internationale Gezondheidsvoorschriften; 
(vi) verantwoordelijkheden op grond van het Verdrag inzake Interna­
tionale Bepalingen ter voorkoming van aanvaringen op zee; 
(vii) verantwoordelijkheden op grond van andere internationale akten 
met betrekking tot de veiligheid van het schip, de passagiers, de beman­
ning en de lading. 
(b) De mate van kennis van het nationale recht betreffende de 
scheepvaart wordt overgelaten aan het inzicht van de Administratie; 
deze kennis dient in elk geval de nationale bepalingen ter uitvoering van 
de internationale overeenkomsten te omvatten. 
15. Personeelsbeleid en verantwoordelijkheid inzake opleiding 
Kennis van personeelsbeleid en de organisatie en opleiding van het 
personeel aan boord van schepen. 
16. Verbindingen 
(a) Bekwaamheid om berichten over te brengen en te ontvangen met \\ 
de morselamp, en het Internationale Seinboek te gebruiken; indien de j; 
Administratie kandidaten wat deze onderwerpen betreft heeft geëxami- j: 
neerd met het oog op een diploma in een lagere categorie, kan zij de I 
mogelijkheid openhouden hen wat die onderwerpen betreft niet opnieuw ji 
te examineren met het oog op diplomering als kapitein. ! 
(b) Kennis, van de procedures in het radiotelefonie-verkeer en be- j 
kwaamheid om radiotelefoons te gebruiken, in het bijzonder op het j? 
- 33 -
gebied van nood-, spoed- en veiligheidsberichten en berichten voor de 
scheepvaart. 
(c) Kennis van de procedures inzake radiotelegrafische noodseinen, 
als voorgeschreven in het Radioreglement. 
17. Redding van mensenlevens 
Grondige kennis van de voorschriften inzake reddingmiddelen (Inter­
nationaal Verdrag voor de beveiliging van mensenlevens op zee), de 
organisatie van oefeningen in het verlaten van het schip, reddingboten, 
reddingvlotten en andere uitrusting voor het redden van mensenlevens. 
18. Opsporing en redding 
Grondige kennis van het „Merchant Ship Search and Rescue Manual" 
(MERSAR) (Handboek Opsporing en Redding op zee) van de IM O. 
19. Methoden voor het aantonen van de bekwaamheid van de kandi­
daten 
(a) Navigatie 
Bekwaamheid in het gebruik van de sextant, de pelorus en de azimuth-
spiegel, alsmede de bekwaamheid om positie te bepalen en koersen en 
peilingen af te zetten. 
(b) Internationale Bepalingen ter voorkoming van aanvaringen op 
zee 
(i) het gebruik van schaalmodellen waarop de juiste seinen of lichten 
zijn aangegeven, of een simulator met navigatielichten. 
(ii) plotkaart of radar-simulator. 
(c) Radar 
(i) radar-simulator, of 
(ii) plotkaarten. 
(d) Brandbestrijding 
Hebben deelgenomen aan een goedgekeurde cursus brandbestrijding. 
(e) Verbindingen 
Praktische test inzake visuele berichtgeving en berichtgeving met 
behulp van telefonie. 
(f) Redding van mensenlevens 
Het te water laten en de bediening van reddingboten en andere red­
dingmiddelen, met inbegrip van het dragen van reddinggordels. 
- 34 -
Voorschrift 11/3 
Verplichte minimumeisen inzake diplomering van officieren, belast met 
de brugwacht, en van kapiteins van schepen van minder dan 200 
brutoregisterton 
1. Schepen die niet worden gebruikt voor reizen langs de kust 
'. (a) Iedere kapitein, dienst doende op een zeeschip van minder dan 
200 brutoregisterton dat niet wordt gebruikt voor reizen langs de kust, 
dient in het bezit te zijn van een door de Administratie erkend diploma 
voor de dienst als kapitein van schepen tussen 200 en 1600 brutoregis­
terton. 
(b) Iedere officier, belast met de brugwacht, dienst doende op een 
zeeschip van minder dan 200 brutoregisterton, dat niet wordt gebruikt 
voor reizen langs de kust dient in het bezit te zijn van een passend 
diploma voor schepen van 200 brutoregisterton of meer. 
2. Schepen die worden gebruikt voor reizen langs de kust 
(a) Kapitein 
(i) Iedere kapitein, dienst doende op een zeeschip van minder dan 200 
brutoregisterton dat wordt gebruikt voor reizen langs de kust dient in 
het bezit te zijn van een passend diploma. 
(ii) Ieder die een diploma wenst te verkrijgen, moet: 
(1) niet jonger zijn dan 20 jaar; 
(2) gedurende ten minste 12 maanden goedgekeurde diensttijd buiten­
gaats hebben behaald als officier belast met de brugwacht; 
(3) ten genoegen van de Administratie aantonen dat hij de vereiste 
kennis bezit om zijn taken op de desbetreffende schepen naar behoren 
te vervullen, daaronder begrepen de in het Aanhangsel bij dit Voor­
schrift vervatte onderwerpen. 
(b) Officier belast met de brugwacht 
(i) Iedere officier, belast met de brugwacht op een zeeschip van 
minder dan 200 brutoregisterton dat wordt gebruikt voor reizen langs de 
kust, dient in het bezit te zijn van een passend diploma. 
(ii) Ieder die een diploma wenst te verkrijgen, moet: 
(1) niet jonger zijn dan 18 jaar; 
(2) ten genoegen van de Administratie aantonen dat hij uit medisch 
oogpunt geschikt is, in het bijzonder wat zijn gezichts- en gehoororgaan 
betreft; 
- 35 -
(3) ten genoegen van de Administratie aantonen dat hij: 
- met gunstig resultaat een bijzondere opleiding heeft gevolgd, daar­
onder begrepen een ruime periode van passende dienst buitengaats als 
vereist door de Administratie; of 
- goedgekeurde diensttijd aan dek hebben behaald, gedaan geduren­
de ten minste drie jaar; 
(4) ten genoegen van de Administratie aantonen dat hij de vereiste 
kennis bezit om zijn taken op de desbetreffende schepen naar behoren 
te vervullen, daaronder begrepen de in het Aanhangsel vervatte onder­
werpen. 
3. Opleiding 
De opleiding, dienende om de nodige kennis te verkrijgen en de nodige 
praktijkervaring op te doen, dient te zijn gebaseerd op Voorschrift 11/1 
- „Grondbeginselen in acht te nemen bij het waarnemen van de wacht 
op de brug", en op de relevante internationale voorschriften en aanbe­
velingen. 
4. Vrijstellingen 
Indien de Administratie van oordeel is dat, gezien de grootte van het 
schip en de omstandigheden van de reis volledige toepassing van dit 
Voorschrift en het Aanhangsel daarbij onredelijk of onmogelijk is, kan 
zij de kapitein en officier, belast met de brugwacht, op een zodanig schip 
of een zodanige categorie schepen een dienovereenkomstige vrijstelling 
verlenen ten aanzien van enkele van de eisen, rekening houdend met de 
veiligheid van alle schepen die zich in dezelfde wateren kunnen bevin­
den. 
Aanhangsel bij Voorschrift II/3 
Kennis ten minste vereist voor de diplomering van officieren, belast 
met de brugwacht, en van kapiteins van schepen van minder dan 200 
brutoregisterton 
1. (a) Kennis van de volgende onderwerpen: 
(i) kustnavigatie en, voor zover nodig, astronomische navigatie; 
(ii) Internationale Bepalingen ter voorkoming van aanvaringen op 
zee; 
(iii) Internationale Maritieme Code inzake gevaarlijke stoffen; 
(iv) magnetisch kompas; 
(v) radiotelefonie en visuele seinen; 
- 36 -
(vi) voorkoming van brand en bestrijdingsmiddelen; 
(vii) redding van mensenlevens; 
(viii) optreden in noodsituaties; 
' (ix) manoeuvreren met het schip; 
(x) stabiliteit van het schip; 
;:(xi) meteorologie; 
(xii) machines op kleine schepen; 
(xiii) eerste hulp bij ongelukken; 
(xiv) opsporing en redding; 
(xv) voorkoming van verontreiniging van het marienemilieu. 
(b) Buiten de in sub-paragraaf (a) opgenomen eisen dient men vol­
doende kennis te bezitten om op veilige wijze alle aan boord van de 
desbetreffende schepen aangebrachte navigatiehulpmiddelen en uitrus­
ting te bedienen. 
(c) Het niveau van de vereiste kennis van de in de sub-paragrafen (a) 
en (b) vermelde onderwerpen dient voldoende te zijn voor de officier 
van de wacht om op veilige wijze zijn taken te kunnen vervullen. 
2. Iedere kapitein die dienst doet op een zeeschip van minder dan 200 
brutoregisterton moet, buiten de in sub-paragraaf (1) hierboven opgeno­
men eisen, ten genoegen van de Administratie aantonen dat hij de kennis 
bezit om alle taken van een zodanige kapitein op veilige wijze uit te 
voeren. 
Voorschrift II/4 
Verplichte minimumeisen inzake diplomering van officieren, belast met 
de brugwacht, op schepen van 200 brutoregisterton of meer 
1. Iedere officier, belast met de brugwacht, die dienst doet op een 
zeeschip van 200 brutoregisterton of meer dient in het bezit te zijn van 
een passend diploma. 
2. Ieder die een diploma wenst te verkrijgen, moet: 
(a) niet jonger zijn dan 18 jaar; 
(b) ten genoegen van de Administratie aantonen dat hij uit medisch 
oogpunt geschikt is, in het bijzonder wat zijn gezichts- en gehoororgaan 
betreft; 
- 37 -
(c) gedurende ten minste drie jaar goedgekeurde diensttijd buiten­
gaats in de dekdienst hebben behaald, waaronder begrepen een periode 
van ten minste zes maanden, waarin hij op de brug wacht heeft gelopen 
onder toezicht van een bevoegde officier; de Administratie kan evenwel 
toestaan dat van deze diensttijd buitengaats als bedoeld een periode van 
ten hoogste twee jaar wordt vervangen door een periode waarin een 
bijzondere opleiding wordt genoten, mits de Administratie zich ervan 
overtuigd heeft dat een zodanige opleiding wat kwaliteit betreft ten 
minste gelijkwaardig is aan de diensttijd buitengaats waarvoor zij in de 
plaats komt; 
(d) door het afleggen van een passend examen ten genoegen van de 
Administratie aantonen dat hij voldoende theoretische en praktische 
kennis bezit om zijn taken te vervullen. 
3. Diploma 's voor het dienst doen zonder beperking 
Bij het examen met het oog op de afgifte van diploma's voor het dienst 
doen zonder beperking wat het gebied betreft waar de dienst wordt 
uitgeoefend, wordt onderzocht of de theoretische en praktische kennis 
van de kandidaat in de in het Aanhangsel bij dit Voorschrift vervatte 
onderwerpen toereikend is. 
4. Beperkte diploma 's 
De Administratie kan bij de afgifte van beperkte diploma's voor de 
dienst op reizen langs de kust de volgende onderwerpen uit de in het 
Aanhangsel vervatte onderwerpen laten vervallen, rekening houdend 
met de gevolgen voor de veiligheid van alle schepen die zich in dezelfde 
wateren kunnen bevinden: 
(a) astronomische navigatie; 
(b) elektronische systemen voor plaatsbepaling en navigatie in wate­
ren die niet door dergelijke systemen worden bestreken. 
5. Niveau van kennis 
(a) Het vereiste niveau van kennis van de in het Aanhangsel vervatte 
onderwerpen dient voldoende te zijn voor de officier van de wacht om 
op veilige wijze zijn taken te kunnen vervullen. Bij de bepaling van het 
desbetreffende niveau van kennis dient de Administratie rekening te 
houden met de opmerkingen onder ieder onderwerp in het Aanhangsel. 
(b) De opleiding, dienende om de nodige theoretische kennis te ver­
krijgen en de nodige praktijkervaring op te doen, dient te zijn gebaseerd 
op Voorschrift 11/1 - „Grondbeginselen in acht te nemen bij het waar­
nemen van de wacht op de brug", en op de relevante internationale 
voorschriften en aanbevelingen. 
- 38 -
Aanhangsel bij Voorschrift II/4 
Kennis ten minste vereist voor de diplomering van officieren belast met 
de brugwacht, op schepen van 200 brutoregisterton of meer 
1. Astronomische navigatie 
Bekwaamheid om de hemellichamen ie gebruiken voor de bepaling 
van de plaats van hel schip en van kompasfouten. 
2. Navigatie met land in zicht en kustnavigatie 
(a) Bekwaamheid om de plaats van het schip te bepalen door middel 
van: 
(i) landmerken; 
(ii) hulpmiddelen voor de navigatie, waaronder begrepen vuurtorens, 
bakens en boeien; 
(iii) gegist bestek, waarbij rekening wordt gehouden met de wind, het 
getij, stromingen en de vaart, vastgesteld aan de hand van het aantal 
omwentelingen van de schroef per minuut en door loggen. 
(b) Grondige kennis van en bekwaamheid in het gebruik van kaarten 
en publikaties voor de navigatie, zoals zeilaanwijzingen, getijtafels, 
berichten aan zeevarenden, radiowaarschuwingen voor de navigatie en 
gegevens in verband met de routering van het scheepvaartverkeer. 
3. Radarnavigatie 
Kennis van de principes en werking van.radar en de bekwaamheid in 
het gebruik van radar en in de interpretatie en analyse van de met die 
uitrusting verkregen gegevens, met inbegrip van: 
(a) factoren die de juiste werking en de nauwkeurigheid beïnvloeden; 
(b) instellen en vasthouden van het beeld; 
(c) opsporen van een onjuiste weergave van gegevens, valse.echo's, 
zeeëcho, enz.; 
(d) afstand en peiling; 
(e) identificatie van kritische echo's; 
(f) de koers en vaart van andere schepen; 
(g) de tijd en afstand waarop schepen die de route van het eigen schip 
kruisen, dit schip tegemoet varen of het passeren, het het dichtst nade-
H^eni 
(h) vaststellen van wijzigingen in de koers en vaart van andere sche­
pen; 
- 39 -
(i) het effect van wijzigingen in de koers of vaart van het eigen schip, 
of in deze beide; 
(j) toepassing van de Internationale Bepalingen ter voorkoming van 
aanvaringen op zee. 
4. Wachtdienst 
(a) Aantonen dat men grondige kennis bezit van de inhoud, toepassing 
en strekking van de Internationale Bepalingen ter voorkoming van aan­
varingen op zee, met inbegrip van de Bijlagen die betrekking hebben op 
de veiligheid van de navigatie. 
(b) Aantonen dat men kennis bezit van de inhoud van Voorschrift 11/1 
— „Grondbeginselen in acht te nemen bij het waarnemen van de wacht 
op de brug". 
5. Elektronische systemen voor plaatsbepaling en navigatie 
Ten genoegen van de Administratie aantonen dat men bekwaamheid 
bezit om de plaats van het schip te bepalen met behulp van elektronische 
navigatiemiddelen. 
6. Radiorichtingzoekers en -echoloden 
Bekwaamheid om de uitrusting te bedienen en de gegevens op juiste 
wijze toe te passen. 
7. Meteorologie 
Kennis van de meteorologische instrumenten aan boord en het gebruik 
daarvan. Kennis van de kenmerken van verschillende weerssystemen, 
procedures inzake weerberichten en systemen van weeroverzichten, en 
bekwaamheid om de beschikbare meteorologische gegevens toe te pas­
sen. 
8. Magnetische kompassen en gyrokompassen 
Kennis van de principes van magnetische kompassen en gyrokompas­
sen, met inbegrip van fouten en methoden tot herstel. Met betrekking 
tot gyrokompassen, begrip van de systemen die worden bestuurd door 
het moederkompas, en kennis van de werking en het onderhoud van de 
voornaamste typen gyrokompassen. 
9. Automatische besturing 
Kennis van de systemen en procedures inzake automatische bestu­
ring. 
10. Radiotelefonie en visuele seinen 
(a) Bekwaamheid in het overbrengen en ontvangen van berichten met 
de morselamp. 
(b) Bekwaamheid om het Internationale Seinboek te gebruiken. 
- 40 -
(c) Kennis van de procedures in het radiotelefonie-verkeer en be­
kwaamheid om radiotelefoons te gebruiken, in het bijzonder op het 
gebied van nood-, spoed- en veiligheidsberichten en berichten voor de 
scheepvaart. 
'11. Voorkoming van brand en brandbestrijdingsmiddelen 
(a) Bekwaamheid om brandoefeningen te organiseren. 
(b) Kennis van brandtypen en scheikundige verschijnselen bij brand. 
(c) Kennis van brandbestrijdingsmiddelen. 
(d) Hebben deelgenomen aan een goedgekeurde cursus brandbestrij­
ding. 
12. Redding van mensenlevens 
Bekwaamheid om sloepenrol te organiseren en kennis van hel gebruik 
van reddingboten, reddingvlotten. drijvende toestellen en andere soort­
gelijke toestellen voor het redden van mensenlevens, te zamen met de 
bijbehorende uitrusting, met inbegrip van draagbare radioapparatuuren 
radiobakens voor de plaatsbepaling in nood (EPIRB's). Kennis van de 
technieken in het overleven op zee. 
13. Optreden in noodsituaties 
Kennis van de onderwerpen vervat in het toepasselijke Aanhangsel 
van de meest recente uitgave van het „Document for Guidance" (Do­
cument ten geleide) van de ILO/IM O. 
14. Het manoeuvreren met en de bediening van het schip 
Kennis van: 
(a) het effect van variatie in draagvermogen, diepgang, trim, vaart en 
ruimte onder de kiel op draaicirkels en stopafstanden; 
(b) het effect van de stroom en de wind op de bediening van het 
schip; 
(c) manoeuvres voor het redden bij „man over boord"; 
(d) „squat", ondiep-watereffect en soortgelijke effecten; 
(e) de juiste procedures voor het ankeren en meren. 
15. Stabiliteit van het schip 
(a) Praktische kennis en toepassing van stabiliteits-, trim- en span­
ningstabellen, grafieken en middelen voor het berekenen van de span­
ning. 
(b) Begrip van de belangrijkste maatregelen die moeten worden ge­
nomen wanneer het drijfvermogen dat hel schip in onbeschadigde toe­
stand had gedeeltelijk verloren is gegaan. 
- 41 -
16. Engelse taal 
Toereikende kennis van de Engelse taal, waardoor de scheepsofficier 
in staat is kaarten en andere zeevaartkundige publikaties te gebruiken, 
weerkundige gegevens en berichten met betrekking tot de veiligheid en 
het gebruik van het schip te begrijpen, en zich duidelijk uit te drukken 
wanneer hij verbindingen onderhoudt met andere schepen of kuststa-
tions. Bekwaamheid om de „Standard Marine Navigational Vocabula­
ry" (standaardwoordenlijst voor de scheepvaart) van de IM O te be­
grijpen en te gebruiken. 
17. Constructie van het schip 
Algemene kennis van de belangrijkste constructie-elementen van een 
schip en de juiste benaming van de verschillende onderdelen daarvan. 
18. Beladen en stuwen 
Kennis van de veilige behandeling en het veilig stuwen van ladingen, 
en het effect van deze facioren op de veiligheid van het schip. 
19. Medische hulp 
Praktische toepassing van medische handleidingen en adviezen per 
radio, met inbegrip van de bekwaamheid om doeltreffend op te treden 
op basis van deze kennis in geval van ongelukken of ziekten, die zich 
vermoedelijk aan boord van schepen zullen voordoen. 
20. Opsporing en redding 
Kennis van het „Merchant Ship Search and Rescue Manual" (MER-
SAR) (Handboek opsporing en redding op zee) van de IM O. 
21. Voorkoming van verontreiniging van het mariene milieu 
Kennis van de te nemen voorzorgsmaatregelen ten einde verontreini­
ging van het mariene milieu te voorkomen. 
Voorschrift H/5 
Verplichte minimumeisen om te verzekeren dat de vaardigheden van 
kapiteins en stuurlieden worden behouden en hun kennis wordt 
bijgehouden 
1. Van iedere kapitein en iedere stuurman, in het bezit van een diplo- i 
ma. die op zee dienst doet of die voornemens is weer op zee dienst te ! 
gaan doen na een periode aan de wal, wordl verlangd dat hij ten einde ] 
bij voortduring geschikt ie worden bevonden voor de dienst buitengaats, j 
met regelmatige tussenpozen van niet langer dan vijf jaar ten genoegen { 
van de Administratie aantoont dat hij: . ; 
- 42 -
(a) uit medisch oogpunt geschikt is, in het bijzonder wat zijn gezichts-
en gehoororgaan betreft; en 
(b) uit het oogpunt van beroepsuitoefening bekwaam is: 
(i) door gedurende ten minste één jaar tijdens de voorafgaande vijf 
jaar goedgekeurde diensttijd buitengaats te nebben behaald als kapitein 
of stuurman; of 
(iÖ door een functie te hebben uitgeoefend die overeenkomt mei de 
taken die hij volgens het diploma dat hij bezit, mag vervullen, en die 
geacht wordt ten minste gelijkwaardig te zijn aan de diensttijd buiten­
gaats, vereist in lid I (b) (i); of 
(iii) door één van de volgende omstandigheden: 
- afleggen van een goedgekeurd examen; of 
- met gunstig resultaat een goedgekeurde cursus of goedgekeurde 
cursussen hebben gevolgd; of 
- goedgekeurde diensttijd buitengaats hebben behaald als stuurman 
boven de sterkte gedurende ten minste drie maanden, onmiddellijk voor­
afgaande aan het ogenblik waarop hij de rang weer gaat bekleden waar­
toe hij krachtens zijn diploma is gerechtigd. 
2. De Administratie dient, in overleg met de betrokkenen, een serie 
bij- en nascholingscurussen te organiseren of de organisatie daarvan te 
bevorderen, hetzij op vrijwillige, hetzij op verplichte basis, naar gelang 
het geval, voor kapiteins en stuurlieden, die op zee dienst doen, in het 
bijzonder voor diegenen die opnieuw buitengaats dienst gaan doen. De 
Administratie dient ervoor te zorgen dat regelingen worden getroffen 
waardoor alle betrokkenen in staat worden gesteld die cursussen te 
volgen in overeenstemming met hun ervaring en taken. Zodanige cur­
sussen moeten door de Administratie worden goedgekeurd, en de wij­
zigingen inhouden in de nautische technologie en in de relevante inter­
nationale voorschriften en aanbevelingen inzake de beveiliging van men: 
senlevens op zee en de bescherming van het mariene milieu. 
3. Iedere kapitein en iedere stuurman moet, om bij voortduring bui­
tengaats dienst te doen aan boord van schepen waarvoor internationaal 
bijzondere opleidingseisen zijn overeengekomen, met gunstig resultaat 
een desbetreffende goedgekeurde opleiding volgen. 
4. De Administratie dient ervoor te zorgen dat de teksten van de 
laatste wijzigingen van de internationale voorschriften inzake de bevei­
liging van mensenlevens op zee en de bescherming van het mariene 
milieu aan de schepen die onder haar rechtsmacht vallen ter beschikking 
worden gesteld. 
11 
! ! S 
- 43 -
Voorschrift II/6 
Verplichte minimumeisen voor scheepsgezellen die deel uitmaken van 
de brugwacht 
1. De minimumeisen voor scheepsgezellen die deel uitmaken van de 
brugwacht op een zeeschip van 200 brutoregisterton of meer zijn ver­
meld in het tweede lid. Deze eisen zijn niet dezelfde als die inzake 
bewijzen van bekwaamheid als volmatroos*, noch zijn zij, behalve wat 
schepen van geringe grootte betreft, minimumeisen voor scheepsgezel­
len die als enige scheepsgezel deel uitmaken van de brugwacht. De 
Administraties kunnen voorzien in een aanvullende opleiding voor, en 
aanvullende eisen inzake bekwaamheid stellen aan scheepsgezellen die 
als enige scheepsgezel deel uitmaken van de brugwachù 
2. Iedere scheepsgezel die deel uilmaakt van de brugwacht op een 
zeeschip van 200 brutoregisterton of meer moet: 
(a) niet jonger zijn dan 16 jaar: 
(b) ten genoegen van de Administratie aantonen dat hij uit medisch 
oogpunt geschikt is, in het bijzonder wat zijn gezichts- en gehoororgaan 
betreft; 
(c) ten genoegen van de Administratie aantonen dat hij: 
(i) goedgekeurde diensttijd buitengaats heeft behaald, met inbegrip 
van ervaring op zee gedurende ten minste zes maanden, waarbij in het 
bijzonder werkzaamheden in verband met de brugwacht zijn verricht; 
of 
(ii) met gunstig resultaat een bijzondere opleiding heeft gevolgd, het­
zij vóór, hetzij tijdens het verblijf aan boord, met inbegrip van een 
passende periode van ten minste twee maanden, waarin dienst buiten­
gaats is gedaan, als vereist door de Administratie. 
(d) ervaring bezitten of een opleiding hebben genoten, die het volgen­
de omvat: 
(i) grondbeginselen inzake brandbestrijding eerste hulp bij ongeluk­
ken, technieken inzake persoonlijke overleving, factoren die gevaar 
opleveren voor de gezondheid en persoonlijke veiligheid; 
(ii) bekwaamheid om bevelen te begrijpen van, en zichzelf te doen 
begrijpen door de officier van de wacht in aangelegenheden die zijn 
taken betreffen; 
* Verwezen wordt naar het ILO-Verdrag inzake bewijzen van bekwaamheid i 
als volmatroos. 1946. of andere overeenkomsten van latere datum. J 
- 44 -
(iii) bekwaamheid in het sturen en uitvoeren van roercommando's te 
zamen met voldoende kennis van magnetische kompassen en gyrokom­
passen om die taken te vervullen; 
(iv) bekwaamheid om een goede uitkijk te houden door te kijken en 
te luisteren, en de benaderde peiling door te praaien van geluidssignalen, 
lichten of andere voorwerpen, in graden of streken; 
(v) bekendheid met het overgaan van automatisch sturen op sturen 
met de hand, en omgekeerd; 
(vi) bekendheid met het gebruik van de desbetreffende systemen voor 
interne berichtgeving en alarmsystemen; 
(vü) kennis van pyrotechnische noodsignalen; 
(viii) bekendheid met de eigen taken in noodsituaties; 
(ix) kennis van de noodzakelijke, aan boord van het schip gebruikte 
termen en begripsomschrijvingen in verband met de eigen werkzaamhe­
den. 
3. De ervaring, diensttijd of opleiding, vereist volgens de leden 2(c) 
en 2(d), kan worden verkregen door het verrichten van werkzaamheden 
op het gebied van de brugwacht, maar alleen als die werkzaamheden zijn 
verricht onder rechtstreeks toezicht van de kapitein, de officier, belast 
met de brugwacht of een bevoegde scheepsgezel. 
4. De Administraties dienen ervoor te zorgen dat een officieel docu­
ment wordt afgegeven aan iedere zeevarende die uit hoofde van zijn 
ervaring of opleiding de bekwaamheid bezit overeenkomstig dit Voor­
schrift om dienst te doen als scheepsgezel, deel uitmakend van de 
brugwacht, dan wel dat het document dat reeds in zijn bezit is naar 
behoren van een officiële verklaring wordt voorzien. 
Voorschrift II/7 
Grondbeginselen in acht te nemen bij het wachtlopen tijdens het verblijf 
van het schip in de haven 
1. Op ieder schip dat veilig in de haven gemeerd of voor anker ligt 
onder normale omstandigheden moet de kapitein een regeling treffen 
opdat een passende en doeltreffende wacht wordt gehouden met het.oog 
op de veiligheid. 
- 45 -
2. Bij de wachtsindeling dient rekening te worden gehouden met het 
bepaalde in de „Aanbeveling inzake beginselen en richtlijnen voor stuur­
lieden, belast met de brugwacht tijdens het verblijf van het schip in de 
haven" en de „Aanbeveling inzake beginselen en richtlijnen voor 
scheepswerktuigkundigen, belast met de machinekamerwacht tijdens 
het verblijf van het schip in de haven", aangenomen door de Internati­
onale Conferentie inzake opleiding en diplomering van zeevarenden, 
1978. 
Voorschrift 11/8 
Verplichte minimumeisen voor de wacht op schepen in de haven, die 
gevaarlijke lading vervoeren 
1. De kapitein van ieder schip dat gevaarlijke lading in bulk vervoert 
- ongeacht of deze explosief, ontvlambaar of giftig is of kan zijn, dan 
wel de gezondheid bedreigt of kan bedreigen of het milieu verontreinigt 
of kan verontreinigen - dient ervoor te zorgen dat een veilige brugwacht 
en een veilige machinekamerwacht wordt gehouden, doordat op ieder 
ogenblik één of meer gediplomeerde officieren snel beschikbaar zijn, 
evenals scheepsgezellen, indien nodig, zelfs wanneer het schip veilig 
gemeerd of voor anker in de haven ligt. 
2. De kapitein van ieder schip dat gevaarlijke lading anders dan in 
bulk vervoert - ongeacht of deze explosief, ontvlambaar of giftig is of 
kan zijn, dan wel de gezondheid bedreigt of kan bedreigen of het milieu 
verontreinigt of kan verontreinigen - dient bij het treffen van regelingen 
inzake een veilige wachtdienst ten volle rekening te houden met de aard, 
hoeveelheid, verpakking en wijze van stuwen van de gevaarlijke lading 
en met alle bijzondere omstandigheden aan boord, zowel op zee als aan 
de wal. 
3. Bij de wachtsindeling dient ten volle rekening te worden gehouden 
met het bepaalde in de „Aanbeveling inzake beginselen en richtlijnen 
voor stuurlieden, belast met de brugwacht tijdens het verblijf van het 
schip in de haven" en de „Aanbeveling inzake beginselen en richtlijnen 
voor scheepswerktuigkundigen, belast met de machinekamerwacht tij­
dens het verblijf van het schip in de haven", aangenomen door de 
Internationale Conferentie inzake opleiding en diplomering van zeeva­
renden, 1978. 
- 46 -
BIJLAGE II 
MACHINEKAMERDIENST 
Voorschrift III/1 
Grondbeginselen in acht te nemen bij het houden van de 
machinekamerwacht 
: » 1. De J~..sta't Vestigen de aandacht van eigenaren en exploitanten van 
schepen en van kapiteins, hoofdwerktuigkundigen en personeel dat 
wachtdienst doet op de volgende beginselen, die in acht moeten worden 
genomen ten einde te waarborgen dat te allen tijde een veilige machine­
kamerwacht wordt gehouden. 
2. De uitdrukking „wacht" betekent in dil Voorschrift hetzij een 
groep personen die gezamenlijk de wacht vormen, hetzij een periode 
waarin een scheepswerktuigkundige verantwoordelijk is, ongeacht of 
zijn feitelijke aanwezigheid in de machineruimte al dan niet is vereist. 
3. De grondbeginselen, waaronder, maar niet beperkt tot het volgen­
de moeten op alle schepen in acht worden genomen. 
4. Algemeen 
(a) De hoofdwerktuigkundige van ieder schip moet, in overleg met de 
kapitein, ervoor zorgdragen dat de regelingen inzake het wachtlopen 
zodanig zijn dat zij een veilige wacht waarborgen. Bij de beslissing over 
de samenstelling van de wacht, waartoe geschikt machinekamerperso­
neel kan behoren, dient onder meer met de volgende punten rekening te 
worden gehouden: 
(i) het type'schip; 
(ii) het type werktuigen en de staat waarin deze zich bevinden; 
(iii) bijzondere wijzen van gebruik van de machineinstallatie, als ver­
eist door de omstandigheden, zoals het weer, de aanwezigheid van ijs, 
vervuild water, water van geringe diepte, noodsituaties, beperking van 
eventuele schade of het tegengaan van verontreiniging; 
(iv) bevoegdheden en ervaring van de wacht; 
(v) veiligheid van mensenlevens, het schip, de lading en de haven, en 
de bescherming van het milieu; 
(vi) het in acht nemen van internationale, nationale en plaatselijke 
voorschriften; 
(vii) het in stand houden van het normale bedrijf van het schip. 
(b) De scheepswerktuigkundige, belast met de wacht, moet onder 
leiding van de hoofdwerktuigkundige, naar gelang zich de noodzaak 
- 47 -
daartoe voordoet, zorgdragen voor inspectie, bedieningen beproeving 
van alle werktuigen en uitrusting, waarvoor hij verantwoordelijk is. De 
scheepswerktuigkundige, belast met de wacht, vertegenwoordigt de 
hoofdwerktuigkundige en zijn voornaamste verantwoordelijkheid be­
staat te allen tijde uit het op veilige en doeltreffende wijze bedienen en 
onderhouden van de werktuigen die van belang.zijn voor de veiligheid 
van het schip. 
(c) De hoofdwerktuigkundige moet, in overleg met de kapitein, van 
tevoren de benodigdheden voor de voorgenomen reis vaststellen, reke­
ning houdend met de behoeften aan brandstof, water, smeermiddelen, 
chemicaliën, verbruiksgoederen en ander reservemateriaal, gereed­
schap, voorraden en andere behoeften. 
5. Bedrijfsvoering 
(a) De scheepswerktuigkundige, belast met de wacht, moet ervoor 
zorgdragen dat de vastgestelde regelingen inzake de wacht worden na­
gekomen. Van de scheepsgezellen, dienst doende in de machinekamer, 
wordt verlangd dat zij, onder de algemene leiding van de scheepswerk­
tuigkundige, belast met de wacht helpen bij het op veilige en doeltref­
fende wijze bedienen van de voortstuwings-/ en hulpwerktuigen. 
(b) Bij de aanvang van de machinekamerwacht dienen de geldende 
parameters betreffende de werking en de staat van alle werktuigen te 
worden gecontroleerd. Er dient aantekening te worden gehouden van 
elk werktuig dat niet naar behoren functioneert, mogelijk slecht zal gaan 
functioneren of bijzonder onderhoud verlangt, te zamen met reeds ge­
nomen maatregelen. Indien nodig moeten plannen worden gemaakt voor 
verdere maatregelen. 
(c) De scheepswerktuigkundige, belast met de wacht, moet ervoor 
zorgdragen dat voortdurend toezicht wordt gehouden op de hoofdvoort-
stuwingsinstalla-tie en hulpsystemen, dat met gezette tussenpozen in­
specties worden verricht van de ruimten waar zich de werktuigen en 
stuurinrichting bevinden, en dat passende maatregelen worden genomen 
om ieder geval van slecht functioneren, dat mocht worden ontdekt, te 
verhelpen. 
(d) Wanneer de machineruimten bemand zijn, moet de scheepswerk­
tuigkundige, belast met de wacht, te allen tijde in staat zijn snel met de 
voortstuwingsinstallatie te manoeuvreren indien het nodig is van richting 
of toerental te veranderen. Wanneer de machineruimten tijdelijk onbe­
mand zijn, moet de aangewezen scheepswerktuigkundige, belast met de 
wacht, onmiddellijk beschikbaar zijn en in de machinekamer te werk 
kunnen worden gesteld. 
(e) Alle commando's vanaf de brug dienen onmiddellijk te worden 
uitgevoerd. Wijzigingen in richting of toerental van de hoofdvoortstu-
wingsinstallatie dienen te worden genoteerd, behalve indien een Admi-
- 48 -
nistratie bepaalt dat, gezien de grootte of eigenschappen van een bepaald 
schip, het maken vaneen zodanige aantekening praktisch onuitvoerbaar 
is. De scheepswerktuigkundige, belast met de wacht, moet ervoor zorg­
dragen dat de bedieningen van de hoofdvoortstuwingsinstallatie, wan­
neer deze op handbediening staan, voortdurend worden bewaakt, hetzij 
in afwachting van, hetzij tijdens het manoeuvreren. 
(f) Aan de scheepswerktuigkundige, belast met de wacht, mogen geen 
taken worden opgedragen, noch mag hij taken op zich nemen, die de j 
uitoefening van zijn taak in verband met het toezicht op het hoofdvoort- ! 
stuwingssysfeem en de bijbehorende hulpwerktuigen in gevaar zouden 
kunnen brengen, en hij moet ervoor zorgdragen dat het hoofdvoortstu­
wingssysteem en de werktuigen voortdurend worden bewaakt totdat hij ; 
naar behoren is afgelost. ! 
(g) Er dient de nodige aandacht te worden besteed aan het onderhoud 
en de verzorging van alle werktuigen, met inbegrip van werktuiglijke, 
elektrische, hydraulische en pneumatische systemen, de bediening daar- i 
van en de bijbehorende veiligheidsuitrusting, alle verzorgingssystemen \ 
ten dienste van de accommodatie en het bijhouden van gegevens betref- { 
fende het gebruik van voorraden en reservemateriaal. ! 
(h) De hoofdwerktuigkundige moet ervoor zorgdragen dat de j j 
scheepswerktuigkundige, belast met de wacht, op de hoogte wordt ge- j 
steld van alle werkzaamheden in verband met preventief onderhoud, ! 
eventuele schade of reparatie, die tijdens de wacht moeten worden 
verricht. De scheepswerktuigkundige, belast met de wacht, is verant- i 
woordelijk voor het geheel of gedeeltelijk buiten werking stellen en het ; 
afstellen van alle werktuigen onder zijn verantwoordelijkheid, waaraan j 
moet worden gewerkt, en hij moet aantekening houden van alle uitge- ! 
voerde werkzaamheden. 
(i) De werktuigkundige belast met de wacht, moet voordat hij wordt 
afgelost ervoor zorgdragen dat van alle gebeurtenissen met betrekking 
tot de hoofd- en hulpwerktuigen naar behoren aantekening wordt gehou­
den. 
(j) Ter voorkoming van gevaar voor de veiligheid van het schip en 
zijn bemanning moet de scheepswerktuigkundige, belast met de wacht, 
de brug onmiddellijk waarschuwen in geval van brand, te verwachten 
handelingen in de machineruimten die de vaart van hel schip kunnen 
verminderen, dreigende storingen in de stuurinrichting, hel uitvallen van 
de voortstuwingsinstallatie van het schip of iedere wijziging in de op­
wekking van elektriciteit, dan wel een soortgelijke bedreiging van de 
veiligheid. Deze waarschuwing moet indien mogelijk geschieden voor­
dat wijzigingen worden aangebracht, ten einde de brug zo lang mogelijk 
de tijd te geven alle mogelijke maatregelen te nemen ter voorkoming van 
een eventueel scheepsongeval. 
(k) Wanneer de machinekamer klaar wordt gemaakt om te manoeu-
- 49 -
vreren, moet de scheepswerktuigkundige, belast met de wacht, ervoor 
zorgdragen dat alle werktuigen en uitrusting, die tijdens het manoeuvre­
ren zouden kunnen worden gebruikt, in een staat verkeren waarin zij 
onmiddellijk dienst kunnen doen, en dat een toereikende vermogensre­
serve aanwezig is voor de bediening van de stuurinrichting en voor het 
voorzien van andere behoeften. 
6. Eisen in verband met de wacht 
(a) Ieder die deel uitmaakt van de wacht moet vertrouwd zijn met de 
hem toegewezen taken op het gebied van de wachtdienst. Bovendien 
moet ieder die deel uitmaakt van de wacht met betrekking tot dat schip: 
(i) kennis bezitten van het gebruik van de desbetreffende interne 
communicatiesystemen; 
(ii) kennis bezitten van de vluchtwegen uit de machineruimten; 
(iii) kennis bezitten van de alarmsystemen van de machinekamer, en 
bekwaamheid om de verschillende soorten alarm te onderscheiden, in 
het bijzonder het C02-alarm; 
(iv) kennis bezitten van de plaats en het gebruik van de brandbe­
strijdingsmiddelen in de machineruimten; 
(b) Wanneer het schip vaart, dient de wacht te allen tijde zo te zijn 
samengesteld dat zij toereikend is om de veilige bediening te verzekeren 
van alle werktuigen die van belang zijn voor de veiligheid van het schip, 
zowel voor geautomatiseerde bediening als voor handbediening en is 
aangepast aan de heersende toestand en omstandigheden.'Om dit te 
bereiken dient onder andere met het volgende rekening te worden ge­
houden. 
(i) een voortdurend, voldoend toezicht op de werktuigen die van 
belang zijn voor het veilige bedrijf van het schip; 
(ii) de staat en betrouwbaarheid van alle op afstand bediende appa­
ratuur voor de voorstuwings-en de stuurintichting, en van de bediening 
daarvan, de ruimte waar zich de bedieningsapparatuur bevindt, alsme­
de de procedures die moeten worden gevolgd om over te gaan op hand­
bediening in geval van machineschadc of een noodsituatie; 
(iii) plaats en werking van de vast opgestelde middelen en apparatuur 
voor het ontdekken, blussen en beperken van brand; 
(iv) het gebruik en de bedrijfsklare staat van hulp-, reserve- en nood­
uitrusting die van belang zijn voor de veilige navigatie, of het veilig 
meren of dokken van het schip; 
(v) maatregelen en procedures, nodig om de machine-installatie in 
goede staat te houden ten einde het doelmatige bedrijf daarvan te verze­
keren, ongeacht op welke wijze het bedrijf van het schip plaatsvindt. 
- 50 -
(vi) alle andere aan de wacht te stellen eisen die naar voren zouden 
kunnen komen ten gevolge van bijzondere bedrijfsomstandigheden. 
(c) Op een onbeschulte ankerplaats moet de hoofdwerktuigkundige 
overleg voeren met de kapitein over de vraag of al dan niet wacht moet 
'worden gehouden op dezelfde wijze als wanneer het schip vaart. 
7. Geschiktheid voor de wacht 
De wachtindeling moet zodanig zijn dat de doelmatigheid van de wacht 
niet door vermoeidheid wordt verminderd. De diensten moeten zo wor­
den georganiseerd dat degene die aan het begin van een reis belast is met 
de eerste wacht, en degenen die vervolgens de wacht aflossen, voldoen­
de zijn uitgerust en ook in andere opzichten berekend zijn voor hun 
taak. 
8. Bescherming van het mariene milieu 
Alle scheepswerktuigkundigen en scheepsgezellen, dienst doende in 
de machinekamer, dienen zich bewust te zijn van de ernstige gevolgen 
van verontreiniging van het marine milieu ten gevolge van het bedrijf 
van het schip of van een ongeval, en dienen alle mogelijke voorzorgs­
maatregelen te nemen om een dergelijke verontreiniging te voorkomen, 
in het bijzonder in het kader van de desbetreffende internationale voor­
schriften en havenvoorschriften. 
Voorschrift IÏÏ/2 
Verplichte minimumeisen inzake diplomering van hoofdwerktuigkundi­
gen en tweede scheepswerktuigkundigen van schepen met een hoofd-
voortstuwingsinstallatie van 300 kW of meer 
1. Iedere hoofdwerktuigkundige en iedere tweede scheepswerktuig­
kundige van een zeeschip met een hoofdvoortstuwingsinstallatie van 
3000 kW of meer dient in het bezit te zijn van een passend diploma. 
2. Ieder die een diploma wenst te verkrijgen, moet: 
(a) ten genoegen van de Administratie aantonen dat hij uit medisch 
oogpunt geschikt is, met inbegrip van zijn gezichts- en gehoororgaan; 
(b) voldoen aan de eisen inzake diplomering als scheepswerktuigkun­
dige belast met de wacht; en 
(i) wat diplomering als tweede scheepswerktuigkundige betreft, goed­
gekeurde diensttijd buitengaats hebben behaald van ten minste 12 maan­
den als leerlingscheepswerktuigkundige of scheepswerktuigkundige; 
(ii) wat diplomering als hoofdwerktuigkundige betreft, goedgekeurde 
diensttijd hebben behaald van ten minste 36 maanden, waarvan ten 
minste 12 maanden dienst is gedaan als scheepswerktuigkundige in een 
- 51 -
verantwoordelijke functie en met het diploma voor tweede scheeps­
werktuigkundige; 
(c) hebben deelgenomen aan een goedgekeurde praktijkcursus brand­
bestrijding; 
(d) ten genoegen van de Administratie een desbetreffend examen 
hebben afgelegd. Dit examen omvat de stof, vermeld in het Aanhangsel 
bij dit Voorschrift, maar de Administratie kan wijzigingen aanbrengen 
in deze exameneisen voor werktuigkundigen van schepen met een be­
perkt voortstuwingsvermogen die worden gebruikt voor reizen langs de 
kust, in zoverre zij dat noodzakelijk acht, waarbij rekening moet worden 
gehouden met de gevolgen voor de veiligheid van alle schepen die zich 
in dezelfde wateren kunnen bevinden. 
3. Bij de opleiding, dienende om de nodige theoretische kennis te 
verkrijgen en de nodige praktijkervaring op te doen, dient rekening te 
worden gehouden met de desbetreffende internationale voorschriften 
en aanbevelingen. 
4. Het niveau van de volgens de verschillende onderdelen van het 
Aanhangsel vereiste kennis kan verschillen naar gelang het diploma 
wordt afgegeven op het niveau :van hoofdwerktuigkundige of tweede 
scheepswerktuigkundige. 
Aanhangsel bij Voorschrift 111/2 
Kennis ten minste vereist voor de diplomering van 
hoofdwerktuigkundigen en tweede scheepswerktuigkundigen van 
schepen met een hoofdvoortstuwingsinstallatie van 3000 kW of meer 
1. Het onderstaande programma is opgesteld voor de examinering 
van hen die een diploma als hoofdwerktuigkundige of tweede scheeps­
werktuigkundige wensen te verkrijgen van schepen met een hoofdvoort­
stuwingsinstallatie van 3000 kW of meer. Gezien het feit dat een tweede 
scheepswerktuigkundige in staat moet zijn de verantwoordelijkheid van 
een hoofdwerktuigkundige op ieder tijdstip over te nemen, moet de 
examinering in déze onderwerpen gericht zijn op het onderzoeken van 
de bekwaamheid van de kandidaat in het verwerken van alle beschikbare 
gegevens die de veilige bediening van de werktuigen van het schip 
beïnvloeden. 
2. De Administratie kan met betrekking tot lid 4(a) hieronder eisen" 
inzake kennis van andere typen voortstuwingswerktuigen dan degene 
waarvoor het diploma zal gelden, laten vervallen. Een diploma dat op 
die basis wordt afgegeven, is niet geldig voor soorten machine-installa­
ties met betrekking waartoe geen kennis is vereist, totdat de scheeps­
werktuigkundige ten genoegen van de-Administratie zijn bekwaamheid 
- 52 -
wat die onderwerpen betreft, aantoont. Iedere zodanige beperking 
dient in het diploma te worden vermeld. 
3. Iedere kandidaat moet theoretische kennis bezitten van de volgen-
' çie onderwerpen: 
(a) thermodynamica en warmteoverdracht; 
(b) mechanica en hydromechanica; 
': (c) principes van het bedrijf van de krachtinstallaties aan boord van 
schepen (dieselmotoren, stoom- en gasturbines), en koelinstallaties; 
(d) natuurkundige en scheikundige eigenschappen van brandstoffen 
en smeermiddelen; 
(e) materialenkennis; 
(f) scheikundige en natuurkundige eigenschappen van en verschijn­
selen bij brand en brandblusmiddelen; 
(g) electrotechniek, elektronica en elektrische uitrusting voor de 
scheepvaart; 
(h) grondbeginselen van automatisering, instrumentatie en bedie­
ningssystemen; 
(i) scheepsontwerpen en scheepsbouw, met inbegrip van scheepsbe-
veiliging. 
4. Iedere kandidaat moet toereikende praktische kennis bezitten van 
ten minste de volgende onderwerpen: 
(a) werking e,» onderhoud van: 
(i) scheepsdieselmotoren; 
(ii) stoomvoortstuwingsinstallaties aan boord van schepen; 
(iii) scheepsgasturbines; 
(b) werking en onderhoud van hulpwerktuigen, met inbegrip van 
pomp- en pijpleidingsystemen, hulpketelinstallaties en stuurinrichtin-
gen; 
(c) werking, beproeving en onderhoud van elektrische uitrusting en 
bedieningsapparatuur; 
(d) werking en onderhoud van laad- en losgerei en van aan dek opge­
stelde werktuigen; 
(e) ontdekken van slecht functioneren van werktuigen, het opsporen 
van storingen, en maatregelen ter voorkoming van schade; 
(f) opstellen van procedures voor veilig onderhoud en veilige repara­
tie werkzaamheden ; I : 
- 53 -
(g) methoden en hulpmiddelen voor het voorkomen, opsporen en 
blussen van brand; 
(h) methoden en hulpmiddelen ter voorkoming van verontreiniging 
van het mariene milieu door schepen; 
(i) in acht te nemen voorschriften ter voorkóming van verontreiniging 
van het mariene milieu; 
(j) gevolgen van zeeverontreiniging voor het milieu; 
(k) eerste hulp met betrekking tot verwondingen die zich naar ver­
wachting zouden kunnen voordoen in machinekamerruimten, en ge­
bruik van eerstehulpüitrusting; 
(1) doel en gebruik van reddingmiddelen; 
(m) methoden van scheepsbeveiliging; 
(n) veiligheidsvoorschriften. 
5. Iedere kandidaat moet kennis bezitten van het internationale recht 
betreffende de scheepvaart, neergelegd in internationale overeenkom­
sten, voor zover deze betrekking hebben op de bijzondere verplichtingen 
en verantwoordelijkheden van het personeel van de machinekamer-
dienst, in het bijzonder die inzake de veiligheid en bescherming van het 
mariene milieu. De mate van kennis van het nationale recht betreffende 
de scheepvaart wordt overgelaten aan het oordeel van de Administratie; 
deze kennis dient in elk geval de nationale bepalingen ter uitvoering van 
de internationale overeenkomsten te omvatten. 
6. Iedere kandidaat moet kennis bezitten van personeelsbeleid en de 
organisatie en opleiding van het personeel aan boord van schepen. 
Voorschrift III/3 
Kennis ten minste vereist voor diplomering van hoofdwerktuigkundigen 
en tweede scheepswerktuigkundigen van schepen met een 
hoofdvoortstuwingsinstallatie tussen 750 en 3000 kW 
1. Iedere hoofdwerktuigkundige en iedere tweede scheepswerktuig­
kundige van een zeeschip met een hoofdvoortstuwingsinstallatie tussen 
750 en 3000 kW dient in het bezit te zijn van een passend diploma. 
2. Ieder die een diploma wensl te verkrijgen, moet: 
(a) ten genoegen van de Administratie aantonen dat hij uit medisch 
oogpunt geschikt is, met inbegrip van zijn gezichts- en gehoororgaan; 
(b) voldoen aan de eisen inzake diplomering als scheepswerktuigkun­
dige belast met de wacht; en 
- 54 -
(i) wat diplomering als tweede scheepswerktuigkundige betreft, goed­
gekeurde diensttijd hebben behaald van ten minste 12 maanden als 
leerlingscheepswerktuigkundige of scheepswerktuigkundige; 
(ii) wat diplomering als hoofdwerktuigkundige betreft, goedgekeurde 
diensttijd buitengaats hebben behaald van ten minste 24 maanden, waar­
van ten minste 12 maanden dienst is gedaan als scheepswerktuigkundige 
met het diploma als tweede scheepswerktuigkundige: 
'. (c) hebben deelgenomen aaneen goedgekeurde praktijkcursus brand­
bestrijding; 
(d) ten genoegen van de Administratie een desbetreffend examen 
hebben afgelegd. Dit examen omvat de stof. vermeld in het Aanhangsel 
bij dil Voorschrift, maar de Administratie kan wijzigingen aanbrengen 
in deze eisen inzake examens en diensttijden voor werktuigkundigen van 
schepen die worden gebruikt voor reizen langs de kust, waarbij rekening 
moet worden gehouden met de soorten van automatisering en afstands­
bediening waarmee die schepen zijn uitgerust, en met de gevolgen voor 
de veiligheid van alle schepen die zich in dezelfde wateren kunnen 
bevinden. 
3. Bij de opleiding, dienende om de nodige theoretische kennis te 
verkrijgen en de nodige praktijkervaring op te doen, dient rekening te 
worden gehouden met de desbetreffende internationale voorschriften 
en aanbevelingen. 
4. Het niveau van de volgens de verschillende onderdelen van het 
Aanhangsel vereiste kennis kan verschillen naar gelang het diploma 
wordt afgegeven op het niveau van hoofdwerktuigkundige of tweede 
scheepswerktuigkundige. 
5. Iedere scheepswerktuigkundige die bevoegd is dienst te doen als 
tweede scheepswerktuigkundige van schepen met een hoofdvoortstu­
wingsinstallatie van 300 kW of meer kan dienst doen als hoofdwerk-, 
tuigkundige van schepen met (een) hoofdvoortstuwingsinstallatie.van 
minder dan 3000 kW, mits ten minste 12 maanden goedgekeurde dienst­
tijd is behaald als scheepswerktuigkundige in een verantwoordelijke 
functie. 
Aanhangsel bij Voorschrift W/3 
Kennis ten minste vereist voor diplomering van hoofdwerktuigkundigen 
en tweede scheepswerktuigkundigen van schepen met een 
hoofdvoortstuwingsinstallatie tussen 750 en 3000 kW 
1. Het onderstaande programma is opgesteld voor de examinering 
van hen die een diploma als hoofdwerktuigkundige of tweede scheeps-
- 55 -
werktuigkundige wensen te verkrijgen van schepen met een hoofdvoort­
stuwingsinstallatie tussen 750 of 3000 kW. Gezien het feit dat een tweede 
scheepswerktuigkundige in staat moet zijn de verantwoordelijkheid van 
de hoofdwerktuigkundige op ieder tijdstip over te nemen, moet de exa­
minering in deze onderwerpen gericht zijn op het onderzoeken van de 
bekwaamheid van de kandidaat in het verwerken van alle beschikbare 
gegevens die van belang zijn voor de veilige werking van de werktuigen 
van het schip. 
2. De Administratie kan met betrekking tot de leden 3(d) en 4(a) 
hieronder eisen inzake kennis van andere typen voortstuwingswerktui­
gen dan degene waarvoor het diploma zal gelden, laten vervallen. Een 
diploma dat op die basis wordt afgegeven, is niet geldig voor de soorten 
machine-installaties met betrekking waartoe geen kennis is vereist, tot­
dal de scheepswerktuigkundige ten genoegen van de Administratie zijn 
bekwaamheid wat die onderwerpen betreft, aantoont. Iedere zodanige 
beperking dient in het diploma te worden vermeld. 
3. Iedere kandidaat moet voldoende elementaire theoretische kennis 
bezitten om de grondbeginselen, inzake de volgende onderwerpen, te 
begrijpen: 
(a) verbrandingsprocessen; 
(b) warmteoverdracht; 
(c) mechanica en hydromechanica; 
(d) (i) scheepsdieselmotoren; 
(ii) stoomvoortstuwingsinstallatie aan boord van schepen; 
(iii) scheepsgasturbines; 
(e) stuurinrichtingen; 
(f) eigenschappen van brandstoffen en smeermiddelen; 
(g) eigenschappen van materialen; 
(h) brandblusmiddelen; 
(i) elektrische uitrusting aan boord van schepen; 
(j) automatisering, instrumentatie en bedieningssystemen; 
(k) scheepsbouw, met inbegrip van scheepsbeveiliging; 
(1) hulpsystemen. 
4. Iedere kandidaat moet toereikende, praktische kennis bezitten van 
ten minste de volgende onderwerpen: 
(a) werking en onderhoud van: 
(i) scheepsdieselmotoren; 
-56 -
(ii) stoomvoortsstuwingsinstallaties aan boord van schepen; 
(iii) scheepsgasturbines; 
(b) werking en onderhoud van hulpmachine-installaties, met inbegrip 
.van stuurinrichtingen; 
(c) werking, beproeving en onderhoud van elektrische uitrusting en 
bedieningsuitrusting; 
' (d) werking en onderhoud van laad- en losgerei, en van dekwerktui-
gen; 
(e) ontdekken van gevallen van slecht functioneren van werktuigen, 
opsporen van storingen en maatregelen ter voorkoming van schade; 
(f) opstellen van procedures voor veilig onderhoud en veilige repara-
tiewerkzaamheden; 
(g) methoden en hulpmiddelen voor het voorkomen, opsporen en 
blussen van brand; 
(h) in acht te nemen voorschriften inzake verontreiniging van het 
mariene milieu, en methoden en hulpmiddelen ter voorkoming van zo­
danige verontreiniging; 
(i) eerste hulp met betrekking tot verwondingen die zich kunnen 
voordoen in machinekamerruimten, en gebruik van eerstehulpuitrus-
ting; 
(j) functie en gebruik van reddingmiddelen; 
(k) scheepsbeveiliging, in het bijzonder met betrekking tot te nemen 
maatregelen in geval van het binnenkomen van zeewater in de machine­
kamer; 
(1) veiligheidsvoorschriften. 
5. Iedere kandidaat moet kennis bezitten van het internationale recht 
betreffende de scheepvaart als neergelegd in internationale overeen­
komsten, voor zover deze betrekking hebben op de bijzondere verplich­
tingen en verantwoordelijkheden van het personeel, dienst doende in de 
machinekamer, in het bijzonder die inzake de veiligheid en bescherming 
van het mariene milieu. De mate van kennis van het nationale recht 
betreffende de scheepvaart wordt overgelaten aan het oordeel van de 
Administratie; deze kennis dient in elk geval de nationale bepalingen ter 
uitvoering van de internationale overeenkomsten te omvatten. 
6. Iedere kandidaat moet kennis bezitten van personeelsbeleid en de 
organisatie en opleiding van het personeel aan boord van schepen. 
- 57 -
Voorschrift UI/4 
Verplichte minimumeisen inzake diplomering van 
scheepswerktuigkundigen, belast met de wacht in een traditioneel 
bemande machinekamer of van scheepswerktuigkundigen, aangewezen 
om dienst te doen in een machinekamer die tijdelijk onbemand is 
1. Iedere scheepswerktuigkundige, belast met de wacht in een tradi­
tioneel bemande machinekamer en iedere scheepswerktuigkundige, aan­
gewezen om dienst te doen in een machinekamer die tijdelijk onbemand 
is, van een zeeschip met een hoofdvoortstuwingsinstallatie van ten 
minste 750 kW dient in het bezit te zijn van een passend diploma. 
2. Ieder die een diploma wenst te verkrijgen, moet: 
(a) niet jonger zijn dan 18 jaar; 
(b) ten genoegen van de Administratie aantonen dat hij uit medisch 
oogpunt geschikt is, met inbegrip van zijn gezichts- en gehoororgaan; 
(c) onderwijs en opleiding hebben ontvangen van in totaal ten minste 
drie jaar, met betrekking tot de taken van een scheepswerktuigkundige; 
.(d) passende diensttijd buitengaats hebben behaald van een voldoen­
de lange duur, die kan zijn begrepen in de in onderdeel (c) genoemde 
periode van drie jaar; 
(e) ten genoegen van de Administratie aantonen dat hij theoretische 
en praktische kennis bezit van de werking en het onderhoud van 
scheepswerktuigen, nodig voor het vervullen van de taken van een 
scheepswerktuigkundige; 
(f) hebben deelgenomen aan een goedgekeurde cursus brandbestrij­
ding; 
(g) kennis bezitten van de veiligheidsvoorschriften. 
De Administratie kan wijzigingen aanbrengen in de in de onderdelen 
(c) en (d) bedoelde eisen voor scheepswerktuigkundigen van schepen 
met een hoofdvoortstuwingsinstallatie van minder dan 3000 kW, die 
worden gebruikt voor reizen langs de kust, waarbij rekening moet wor­
den gehouden met de gevolgen voor de veiligheid van alle schepen die 
zich in dezelfde wateren kunnen bevinden. 
3. Iedere kandidaat moet kennis bezitten van de werking en het on­
derhoud van de hoofd- en hulpwerktuigen, waarin moet zijn begrepen 
kennis van de desbetreffende voorschriften en reglementen, alsmede 
kennis van ten minste de volgende onderwerpen: 
(a) Houden van de wacht 
(i) taken in verband met het overgeven en overnemen van de wacht; 
- 58 -
(ii) routinewerkzaamheden tijdens de wacht; 
(iii) bijhouden van het machinekamerjournaal en de betekenis van 
verrichte aflezingen; 
(iv) taken in verband met het overdragen van de wacht. 
(b) Hoofd- en hulpwerktuigen 
(i) hulp verlenen bij het bedrijfsklaar maken van hoofd- en hulpwerk­
tuigen; 
(ii) werking van ketels, met inbegrip van verbrandingssystemen; 
(iii) methoden voor het controleren van het waterpeil in ketels en 
noodzakelijke maatregelen in geval van abnormaal waterpeil; 
(iv) opsporen van veel voorkomende storingen van de werktuigen en 
de installatie in de ruimten voor werktuigen en ketels, en de nodige 
maatregelen ter voorkoming van schade. 
(c) Pompsystemen 
(i) routinewerkzaamheden mei betrekking tot het pompen; 
(ii) werking van pompsystemen voor vulling, ballast en lading. 
(d) Generatoren 
Bedrijfsklaar maken, starten, aansluiten en overschakelen van wissel­
stroomdynamo's c,i andere generatoren. 
(e) Veiligheidsmaatregelen en maatregelen in noodsituaties 
(i) tijdens de wacht te nemen veiligheidsmaatregelen en onmiddellijk 
te nemen maatregelen in geval van brand of van een ongeval, in het 
bijzonder met betrekking tot de olieleidingsystemen; 
(ii) het geheel of gedeeltelijk buiten bedrijf stellen van installaties en 
uitrusting, zowel elektrische als van een ander type, voordat het perso­
neel toestemming verkrijgt aan zodanige installaties en uitrusting te 
werken. 
(f) Maatregelen tegen verontreiniging 
De te nemen voorzorgsmaatregelen 1er voorkoming van verontreini­
ging van het milieu door olie, ladingsresten, sanitair afvalwater, rook of 
andere verontreinigende stoffen. Het gebruik van uitrusting ter voorko­
ming van verontreiniging, met inbegrip van olie-waterafscheiders, slop-
tanksystemen en zuiveringsinstallaties voor afvalwater. 
(g) Eerste hulp bij ongelukken 
Elementaire eerste hulp in verband met verwondingen die zich kunnen 
voordoen in machinekamerruimten. 
- 59 -
4. Ingeval geen ketels deel uitmaken van de werktuigen van het schip 
kan de Administratie de eisen inzake kennis van de in de leden 3(b) (ii) 
en (iii) genoemde onderwerpen laten vervallen. Een diploma dat op die 
basis wordt afgegeven, is niet geldig voor de dienst op schepen waar ke­
tels deel uitmaken van de werktuigen van het schip, totdat de scheeps­
werktuigkundige ten genoegen van de Administratie zijn bekwaamheid 
wat die onderwerpen betreft, aantoont. Alle zodanige beperkingen, die­
nen op het diploma te worden vermeld. 
5. Bij de opleiding, dienende om de nodige theoretische kennis te 
verkrijgen en de nodige praktijkervaring op te doen, dienen de desbe­
treffende internationale voorschriften en aanbevelingen te worden be­
lrokken. 
Voorschrift 111/5 
Verplichte minimumeisen om te verzekeren dat de vaardigheden van 
scheepswerktuigkundigen worden behouden en hun kennis wordt 
bijgehouden 
1. Van iedere scheepswerktuigkundige, in het bezit van een diploma, 
die op zee dienst doet of die voornemens is weer op zee dienst te gaan 
doen na een periode aan de wal, wordt verlangd dat hij ten einde bij 
voortduring geschikt te worden bevonden voor de dienst buitengaats in 
de met zijn diploma overeenkomende rang, met vaste tussenpozen van 
niet langer dan vijf jaar ten genoegen van de Administratie aantoont dat 
hij: 
(a) uit medisch oogpunt geschikt is, met inbegrip van zijn gezichts-
en gehoororgaan; en 
(b) uit het oogpunt van beroepsuitoefening bekwaam is: 
(i) door gedurende ten minste één jaar tijdens de voorafgaande vijf 
jaar diensttijd aan dek te hebben behaald als scheepswerktuigkundige; 
of 
(ii) door een functie te hebben uitgeoefend die overeenkomt met ta­
ken die hij volgens het diploma dat hij bezit, mag vervullen, en die ge­
acht wordt ten minste gelijkwaardig te zijn aan de dienst buitengaats, 
vereist in lid 1(b) (i); of 
(iii) door één van de volgende omstandigheden: 
- afleggen van een goedgekeurd examen; of 
- met gunstig resultaat een goedgekeurde cursus of goedgekeurde 
cursussen hebben gevolgd; of 
- naar genoegen dienst buitengaats hebben gedaan als scheepswerk-
- 60 -
tuigkundige boven de sterkte, of in een lagere rang dan die waarvoor hij 
een diploma bezit, gedurende ten minste drie maanden onmiddellijk 
voorafgaande aan het ogenblik waarop hij de rang weer gaat bekleden 
waartoe hij krachtens zijn diploma is gerechtigd. 
2. De in lid 1(b) (iii) bedoelde cursussen dienen in het bijzonder de 
wijzigingen in te houden in de toepasselijke internationale voorschriften 
en aanbevelingen inzake de beveiliging van mensenlevens op zee en de 
bescherming van het mariene milieu. 
3. De Administratie dient ervoor te zorgen dat de teksten van de 
laatste wijzigingen van de internationale voorschriften inzake de bevei­
liging van mensenlevens op zee en de bescherming van het mariene 
milieu aan de schepen die onder haar rechtsmacht vallen ter beschikking 
worden gesteld. 
Voorschrift III/6 
Verplichte minimumeisen voor scheepsgezellen die deel uitmaken van 
de machinekamerwacht 
1. De minimumeisen voor scheepsgezellen die deel uitmaken van de 
machinekamerwacht zijn vermeld in het tweede lid. Deze eisen gelden 
niet voor: 
(a) scheepsgezellen die zijn aangewezen om de scheepswerktuigkun­
dige, belast met de wacht, bij te staan;* 
(b) scheersgezellen die in opleiding zijn; 
(c) scheepsgezellen die tijdens de wacht geen taken verrichten waar­
voor bijzondere bekwaamheden zijn vereist. 
2. Iedere scheepsgezel die deel uitmaakt van de machinekamerwacht 
moet: 
(a) niet jonger zijn dan 16 jaar; 
(b) ten genoegen van de Administratie aantonen dat hij uit medisch 
oogpunt geschikt is, met inbegrip van zijn gezichts- en gehoororgaan; 
(c) ten genoegen van de Administratie aantonen dat hij: 
(i) ervaring bezit of een opleiding heeft gevolgd inzake brandbestrij­
ding, grondbeginselen van eerste hulp bij ongelukken, technieken inzake 
persoonlijke overleving, factoren die gevaar opleveren voor de gezond­
heid en persoonlijke veiligheid; 
* Verwezen wordt naar Resolutie 9 - ..Aanbevelingen betreffende mini­
mumeisen voor scheepsgezellen, aangewezen om scheepswerktuigkundigen. be­
last met de wacht, bij te staan", aangenomen door de Internationale Conferentie 
inzake opleiding en diplomering van zeevarenden. 1978. 
'- 61 -
(ii) in staat is om bevelen te begrijpen en zich begrijpelijk uit te 
drukken in aangelegenheden die zijn taken betreffen; 
(d) ten genoegen van de Administratie aantonen dat hij: 
(i) ervaring heeft aan de wal, verband houdend met zijn taken aan 
boord, aangevuld door een passende diensttijd als vereist door de Ad­
ministratie; of 
(ii) een bijzondere opleiding heeft gevolgd, hetzij vóór, hetzij tijdens 
het verblijf aan boord, met inbegrip van een passende diensttijd buiten­
gaats als vereist door de Administratie; of 
(iii) goedgekeurde diensttijd buitengaats heeft behaald van ten minste 
zes maanden. 
3. ledere zodanige scheepsgezel moet: 
(a) kennis bezitten van de procedures inzake de machinekamerwacht, 
en bekwaamheid de routinewerkzaamheden met betrekking tot de 
wacht, verband houdend met zijn taken, te verrichten; 
(b) kennis bezitten van de veiligheidsvoorschriften met betrekking tot 
de werkzaamheden in de machinekamer; 
(c) kennis bezitten van de in de machineruimten gebruikte termen en 
de namen van de werktuigen en uitrusting, verband houdend met zijn 
taken; 
(d) kennis bezitten van de elementaire procedures ter bescherming 
van het milieu. 
4. Iedere scheepsgezel van wie wordt verlangd ketelwacht te houden, 
moet kennis bezitten van de veiligheidsvoorschriften in verband met de 
werking van ketels, en moet in staat zijn te zorgen voor een juist water­
peil en een juiste stoomdruk. 
5. ledere scheepsgezel die deel uitmaakt van de machinekamerwacht 
moet bekend zijn met zijn taken met betrekking tot de wacht in de 
machineruimten van het schip waar hij dienst moet doen. De scheeps­
gezel moet met betrekking tot dat schip in het bijzonder: 
'(a) kennis bezitten van het gebruik van de desbetreffende interne 
communicatiesystemen; 
(b) kennis bezitten van de vluchtwegen uit de machinekamerruimten; 
(c) kennis bezitten van de alarmsystemen van de machinekamer, en 
bekwaamheid om de verschillende soorten alarm te onderscheiden, in 
het bijzonder alarm in verband met het toelaten van gas bij het blussen 
van brand; 
(d) kennis bezitten van de plaats en het gebruik van de brandbestrij­
dingsapparatuur in de machineruimten. 
- 62 -
BIJLAGE III 
Voorschrift IV/l i 
i 
i 
Verplichte minimumeisen inzake diplomering van radio-officieren 
1. Iedere radio-officier die belast is met radiotaken op een schip of 
deze vervult, dient in het bezit te zijn van een passend diploma of 
passende diploma's, afgegeven of erkend door de Administratie krach­
tens de bepalingen van het Radioreglement, en dient voldoende, profes­
sionele diensttijd te hebben behaald. 
2. Bovendien moet een radio-officier: 
(a) niet jonger zijn dan 18 jaar; 
(b) ten genoegen van de Administratie aantonen dat hij uit medisch 
oogpunt geschikt is, in het bijzonder wat zijn gezichts-, gehoor- en 
spraakorgaan betreft; 
(c) voldoen aan de in het Aanhangsel bij dit Voorschrift vervatte 
eisen. 
3. Van ieder die een diploma wenst te verkrijgen, wordt verlangd dat 
hij ten genoegen van de desbetreffende Administratie met goed gevolg 
een examen of examens aflegt. 
r< 
- 63 -
4. Het voor diplomering vereiste niveau van kennis dient voldoende 
te zijn voor de radio-officier om op veilige en doeltreffende wijze zijn 
taken te vervullen. Bij de bepaling van het desbetreffende niveau van 
kennis en van de opleiding, nodig om die kennis alsmede praktische 
vaardigheid te verkrijgen, dient de Administratie rekening te houden met 
de eisen van het Radioreglement en het Aanhangsel bij dit Voorschrift. 
De Administraties dienen eveneens rekening te houden met de toepas­
selijke resoluties, aangenomen door de Internationale Conferentie inza­
ke opleiding en diplomering van zeevarenden, 1978, en de van toepassing 
zijnde aanbevelingen van de IM !0. 
Aanhangsel bij Voorschrift IV/1 
Aanvullende kennis en opleiding, ten minste vereist voor radio-officieren 
Behalve dat zij moeten voldoen aan de eisen voor de afgifte van een 
diploma in overeenstemming met het Radioreglement, moeten radio­
officieren kennis bezitten van en een opleiding hebben genoten - waar­
onder een praktijkopleiding - inzake de volgende onderwerpen: 
(a) verlenen van radiodiensten in noodsituaties, waaronder: 
(i) schip verlaten: 
(ii) brand aan boord van het schip; 
(iii) geheel of gedeeltelijk uitvallen van het radiostation; 
(b) gebruik van reddingboten, reddingvlotten, drijvende toestellen, 
en de uitrusting daarvan, in het bijzonder draagbare en vaste radioappa-
ratuur aan boord van reddingboten, en noodradiobakens; 
(c) overleven op zee; 
(d) eerste hulp bij ongelukken; 
(e) voorkomen en bestrijden van brand, in het bijzonder in verband 
met de radioinstallatie; 
(f) preventieve maatregelen voor de veiligheid van het schip en het 
personeel in verband met mogelijk gevaar tengevolge van de aanwezig­
heid en het gebruik van radio-apparatuur, met inbegrip van elektriciteits-
of stralingsgevaar en gevaar van chemische of mechanische aard; 
(g) gebruik van het ,,Merchant Ship Search and Rescue Manual" 
(MERSAR) (handboek opsporing en redding op zee) van de IM O, in 
het bijzonder wal de radiocommunicatie betreft; 
(h) systemen en procedures voor het opgeven van de positie van het 
schip; 
- 64 -
r i. 
(i) gebruik van het Internationale Seinboek en de ,.Standard Marine 
Navigational Vocabulary" (standaardwoordelijst voor de scheep- j 
vaart); ! 
(j> systemen en procedures voor medisch advies per radio. 
Voorschrift IV/2 j 
Verplichte minimumeisen om te verzekeren dat de vaardigheden van 
radio-officieren worden behouden en hun kennis wordt bijgehouden 
1. Van iedere radio-officier, in het bezit van een door de Administra­
tie afgegeven of erkend diploma of zodanige diploma's wordt verlangd 
dat hij, ten einde bij voortduring geschikt te worden bevonden voor de ; 
dienst buitengaats, ten genoegen van de Administratie het volgende 
aantoont: 
(a) dat hij uit medisch oogpunt geschikt is, in het bijzonder wat zijn 
gezichts-, gehoor- en spraakorgaan betreft, met vaste tussenpozen van ; 
niet langer dan vijf jaar; j 
(b) dat hij uit het oogpunt van beroepsuitoefening bekwaam is: ] 
• 
(i) door goedgekeurde diensttijd op het gebied van de radio-commu- ] 
nicatie te hebben behaald als radio-officier zonder één enkele onderbre­
king van die diensttijd vàn langer dan vijf jaar; j 
(ii) door na een zodanige onderbreking een goedgekeurd examen af 
te leggen of met gunstig resultaat een goedgekeurde opleidingscursus of \ 
zodanige cursussen te hebben gevolgd, buitengaats of aan de wal, waarin j 
zaken, van rechtstreeks belang voor de veiligheid van mensenlevens op j 
zee, moeten worden behandeld, alsmede moderne apparatuur voor de ; 
radio-communicatie, en waarin tevens radionavigatie-apparatuur kan 
worden behandeld. 
2. De Administratie kan, wanneer aan boord van schepen die zijn ge­
rechtigd haar vlag te voeren, nieuwe werkwijzen, uitrusting of pro­
cedures worden ingevoerd, van radio-officieren verlangen dat zij een 
goedgekeurd examen afleggen of met gunstig resultaat een goedgekeur­
de opleidingscursus of zodanige cursussen volgen, buitengaats of aan 
de wal, in het bijzonder in verband met taken op het gebied van de 
veiligheid. 
3. Iedere radio-officier moet, ten einde bij voortduring geschikt te 
worden bevonden voorde dienst aan boord van schepen van een bijzon­
der type, waarvoor internationaal bijzondere opleidingseisen zijn over­
eengekomen, met gunstig resultaat een goedgekeurde opleiding terzake 
volgen of goedgekeurde examens afleggen, waarbij rekening wordt ge­
houden met de desbetreffende internationale voorschriften en aanbeve­
lingen, j 
i 
i 
! 
- 65 -
4. De Administratie dient ervoor te zorgen dat de teksten van de 
laatste wijzigingen van de internationale voorschriften inzake de radio­
communicatie wat de veiligheid van mensenlevens op zee betreft aan de 
schepen die onder haar rechtsmacht vallen ter beschikking worden 
gesteld. 
5. Aan de Administraties wordt verzocht, in overleg met de betrok­
kenen, een serie bij- en nascholingscursussen te organiseren of de orga­
nisatie daarvan te bevorderen, hetzij op vrijwillige, hetzij op verplichte 
basis, naar gelang het geval, buitengaats of aan de wal, voor radio­
officieren die op zee dienst doen, in het bijzonder voor diegenen die 
opnieuw buitengaats dienst gaan doen. In de cursus of cursussen dienen 
zaken, van rechtstreeks belang voorde taken op het gebied van de radio, 
te worden behandeld, alsmede wijzigingen in de technologie van de 
radio-communicatie op zee en de toepasselijke internationale voor­
schriften en aanbevelingen* betreffende de veiligheid van mensenlevens 
op zee. 
* Met inbegrip van alle aanbevelingen van de IM O betreffende de omwikke­
ling van het systeem voor schepen in nood. 
- 66 -
BIJLAGE IV 
Voorschrift IV/3 
Verplichte minimumeisen inzake diplomering van radiotelefonisten 
1. Iedere radiotelefonist die belast is met radiotaken op een schip 
of deze vervult, dient in het bezit te zijn van een passend diploma of 
passende diploma's, afgegeven of erkend door de Administratie krach­
tens de bepalingen van het Radioreglement. 
2. Bovendien moet een zodanige radiotelefonist van een schip dat 
ingevolge het Internationaal Verdrag voor de beveiliging van mensenle­
vens op zee met een radiotelefoonstation dient te zijn uitgerust: 
(a) niet jonger zijn dan 18 jaar; 
(b) ten genoegen van de Administratie aantonen dat hij uit medisch 
oogpunt geschikt is, in het bijzonder wat zijn gezichts-, gehoor- en 
spraakorgaan betreft; 
(c) voldoen aan de in het Aanhangsel bij dit Voorschrift vervatte 
eisen. 
3. Van ieder die een diploma wenst te verkrijgen wordt verlangd dat 
hij ten genoegen van de desbetreffende Administratie met goed gevolg 
een examen of examens aflegt. 
4. Het voor diplomering vereiste niveau van kennis dient voldoende 
te zijn voor de radiotelefonist om op veilige en doeltreffende wijze zijn 
taken te vervullen. Bij de vaststelling van het desbetreffende niveau van 
- 67 -
kennis en van de opleiding, nodig om die kennis alsmede praktische 
vaardigheid te verkrijgen, dient de Administratie rekening te houden met 
de eisen van het Radioreglement en het Aanhangsel bij dit Voorschrift. 
De Administraties dienen eveneens rekening te houden met de desbe­
treffende resoluties, aangenomen door de Internationale Conferentie 
inzake opleiding en diplomering van zeevarenden, 1978, en de desbe­
treffende aanbevelingen van de IM O. 
Aanhangsel bij Voorschrift IV/3 
Aanvullende kennis en opleiding, ten minste vereist voor radiotelefonisten 
Behalve dat zij moeten voldoen aan de eisen voor de afgifte van een 
diploma in overeenstemming met het Radioreglement, moeten radiote­
lefonisten kennis bezitten van en een opleiding hebben genoten - met 
inbegrip van een praktijkopleiding - inzake de volgende onderwerpen: 
(a) verlenen van radiodiensten in noodsituaties, waaronder: 
(i) schip verlaten; 
(ii) brand aan boord van het schip; 
(iii) geheel of gedeeltelijk uitvallen van het radiostation; 
(b) gebruik van reddingboten, reddingvlotten, drijvende toestellen, 
en de uitrusting daarvan, in het bijzonder draagbare en vast opgestelde 
radioapparatuur aan boord van reddingboten, en noodradiobakens voor 
de plaatsbepaling in nood; 
(c) overleven op zee; 
(d) eerste hulp bij ongelukken; 
(e) voorkomen en bestrijden van brand, in het bijzonder in verband 
met de radioinstallatie; 
(f) preventieve maatregelen voor de veiligheid van het schip en het 
personeel, gelet op het mogelijk gevaar verband houdende met de ra-
dio-apparatuur, waaronder het gevaar van electriciteit of straling en het 
gevaar van chemische of mechanische aard; 
(g) gebruik van het ,,Merchant Ship Search and Rescue Manual" 
(MERSAR) (handboek opstoring en redding op zee) van de IM ,0. in 
het bijzonder wat het radioverkeer betreft; 
(h) systemen en procedures voor het opgeven van de positie van het 
schip; 
(i) gebruik van het Internationale Seinboek en de ,,Standard Marine 
Navigational Vocabulary" (standaard woordenlijst voor de scheep­
vaart); 
(j) systemen en procedures voor medisch advies, per radio. 
- 68 -
BIJLAGE V 
BIJZONDERE EISEN VOOR TANKSCHEPEN 
Voorschrift V/l 
Verplichte minimumeisen inzake de opleiding en diplomering van 
kapiteins, scheepsofficieren en scheepsgezellen van olietankers 
1. Scheepsofficieren en scheepsgezellen, aan wie bijzondere taken 
zullen worden opgedragen en bijzondere verantwoordelijkheden in ver­
band met die taken zullen worden opgelegd met betrekking tot de lading 
en de daarbij behorende uitrusting op olietankers, en die geen dienst 
hebben gedaan aan boord van een olietanker als lid van de bemanning, 
moeten, alvorens die taken te vervullen, een passende cursus brandbe­
strijding aan de wal hebben gevolgd; en 
(a) dienstijd aan boord van een schip onder toezicht en van een pas­
sende tijdsduur hebben behaald ten einde toereikende kennis te verkrij­
gen van veilige operationele handelwijzen; of 
(b) een goedgekeurde cursus hebben gevolgd om zich vertrouwd te 
maken met de dienst aan boord van olietankers, waarin de belangrijkste 
voorzorgsmaatregelen en procedures inzake veiligheid en voorkoming 
van verontreiniging worden behandeld, alsmede de inrichting van de 
verschillende typen olietankers, soorten lading, de gevaren dié deze met 
zich brengen en de uitrusting voor hun behandeling, de algemene gang 
van zaken bij de werkzaamheden en de terminologie op het gebied van 
olietankers. 
2. Kapiteins, hoofdwerktuigkundigen, eerste stuurlieden, tweede 
scheepswerktuigkundigen en allen die niet hiervoor zijn vermeld en die 
rechtstreeks verantwoordelijk zijn voor het laden, lossen en de te nemen 
voorzorgsmaatregelen tijdens de reis of de behandeling van de lading 
moeten, naast het in het eerste lid bepaalde: 
(a) ter zake dienende ervaring bezitten op het gebied van hun taken 
op olietankers: en 
(b) een gespecialiseerd opleidingsprogramma hebben gevolgd op het 
gebied van hun taken, met inbegrip van de veiligheid van olietankers, 
maatregelen en sysiemen voor brandbeveiliging, voorkomingen beper­
king van verontreiniging, bedrijfswerkzaamheden en verplichtingen 
krachtens toepasselijke wetten en voorschriften. 
- 69 -
Voorschrift V/2 
Verplichte minimumeisen inzake de opleiding en diplomering van 
• kapiteins, scheepsofficieren en scheepsgezellen van chemicaliëntankers 
1. Scheepsofficieren en scheepsgezellen, aan wie bijzondere taken 
zullen worden opgedragen en bijzondere verantwoordelijkheden in ver-
. band met die taken zullen worden opgelegd met betrekking tot de lading 
'en de daarbij behorende uitrusting op chemicaliëntankers, en die geen 
dienst hebben gedaan aan boord van een chemicaliëntanker als lid van 
de bemanning, moeten, alvorens die taken te vervullen, een passende 
cursus brandbestrijding aan de wal hebben gevolgd; en 
(a) diensttijd buitengaats aan boord van een schip onder toezicht en 
van een passende tijdsduur hebben behaald ten einde toereikende kennis 
te verkrijgen van veilige operationele handelwijzen; of 
(b) een goedgekeurde cursus voor de dienst aan boord van chemica­
liëntankers hebben gevolgd, teneinde zich vertrouwd te maken met de 
belangrijkste voorzorgsmaatregelen en procedures inzake veiligheid en 
voorkoming van verontreiniging worden behandeld, alsmede de inrich­
ting van de verschillende typen chemicaliëntankers, soorten lading, de 
gevaren die deze met zich brengen en de uitrusting voor hun behande­
ling, de algemene gang van zaken bij de werkzaamheden en de termino­
logie op het gebied van chemicaliëntankers. 
2. Kapiteins, hoofdwerktuigkundigen, eerste stuurlieden, tweede 
scheepswerktuigkundigen en allen die niet hiervoor zijn vermeld en die 
rechtstreeks verantwoordelijk zijn voor het laden, lossen en de te nemen 
voorzorgsmaatregelen tijdens de reis of de behandeling van de lading 
moeten, naast het in het eerste lid bepaalde: 
(a) ter zake dienende ervaring bezitten op het gebied van hun taken 
op chemicaliëntankers; en 
(b) een gespecialiseerd opleidingsprogramma hebben gevolgd op het 
gebied van hun taken, met inbegrip van de veiligheid van chemicaliën­
tankers, maatregelen en systemen voor brandbeveiliging, voorkoming 
en beperking van verontreiniging, operationale verrichtingen en ver­
plichtingen krachtens toepasselijke wetten en voorschriften. 
- 70 -
Voorschrift V/3 
Verplichte minimumeisen inzake de opleiding en diplomering van 
kapiteins, scheepsofficieren en scheepsgezellen van vloeibaar-gastankers 
1. Scheepsofficieren en scheepsgezellen, aan wie bijzondere taken 
zullen worden opgedragen en bijzondere verantwoordelijkheden in ver­
band met die taken zullen worden opgelegd met betrekking tot de lading 
en de daarbij behorende uitrusting op vloeibaar-gastankers, en die geen 
dienst hebben gedaan aan boord van een vloeibaar-gastanker als lid van 
de bemanning, moeien, alvorens die taken te vervullen, een passende 
cursus brandbestrijding aan de wal hebben gevolgd; en 
(a) diensttijd buitengaats aan boord van een schip onder toezicht en 
van een passende tijdsduur hebben behaald ten einde toereikende kennis 
te verkrijgen van veilige operationale handelwijzen; of 
(b) een goedgekeurde cursus voor de dienst aan boord van vloeibaar­
gastankers hebben gevolgd, teneinde zich vertrouwd te maken met de 
belangrijkste voorzorgsmaatregelen en procedures inzake veiligheid en 
voorkoming van verontreiniging, alsmede de inrichting van de verschil­
lende typen vloeibaar-gastankers, soorten lading, de gevaren die deze 
met zich brengen en de uitrusting voor hun behandeling, de algemene 
gang van zaken bij de werkzaamheden en de terminologie op het gebied 
van vloeibaar-gastankers. 
2. Kapiteins, hoofdwerktuigkundigen, eerste stuurlieden, tweede 
scheepswerktuigkundigen en allen die niet hiervoor zijn vermeld en die 
rechtstreeks verantwoordelijk zijn voor het laden, lossen en de te nemen 
voorzorgsmaatregelen tijdens de doorvoer of de behandeling van de 
lading moeten, buiten het in het eerste lid bepaalde: 
(a) ter zake dienende ervaring bezitten op het gebied van hun taken 
op vloeibaar-gastankers; en 
(b) een gespecialiseerd opleidingsprogramma hebben gevolgd in ver­
band met hun taken, met inbegrip van de veiligheid van vloeibaar-
gastankers, maatregelen en systemen voor brandbeveiliging, voorko­
ming en beperking van verontreiniging, bedrijfswerkzaamheden en ver­
plichtingen krachtens toepasselijke wetten en voorschriften. 
- 71 -
BIJLAGE VI 
HOOFDSTUK VI 
BEKWAAMHEID IN HET GEBRUIK VAN REDDINGBOTEN EN 
-VLOTTEN 
Voorschrift VI/l 
: ^Verplichte minimumeisen betreffende de afgifte van diploma 's inzake 
het gebruik van reddingboten en -vlotten 
Iedere zeevarende die een diploma inzake het gebruik van reddingbo­
ten en -vlotten wenst te verkrijgen, moet: 
(a) niet jonger zijn dan 17,5 jaar; 
(b) ten genoegen van de Administratie aantonen dat hij uit medisch 
oogpunt geschikt is; 
(c) goedgekeurde diensttijd buitengaats hebben behaald van ten min­
ste 12 maanden, of een goedgekeurde opleidingscursus hebben gevolgd 
en goedgekeurde diensttijd hebben behaald van ten minste negen maan­
den; 
(d) ten genoegen van de Administratie, door middel van een examen 
of van voortdurende beoordeling tijdens een goedgekeurde opleidings­
cursus, aantonen dat hij kennis bezit van de inhoud van het Aanhangsel 
bij dit Voorschrift; 
(e) ten genoegen van de Administratie, door middel van een examen 
of van voortdurende beoordeling tijdens een goedgekeurde opleidings­
cursus, aantonen dat hij de bekwaamheid bezit om: 
(i) een reddinggordel op de juiste wijze aan te doen; vanaf een bepaal­
de hoogte op veilige wijze in het water te springen; uit het water aan 
boord van een reddingboot of -vlot te komen met een reddinggordel 
aan; 
(ii) een omgekeerd reddingvlot te keren met een reddinggordel aan; 
(iii) de merken op reddingboten en -vlotten te onderkennen wat het 
aantal personen betreft waarvoor zij zijn bestemd; 
(iv) de juiste commando's te geven om reddingboten en -vlotten te 
water te laten en er aan boord te gaan, om daarmee van het schip weg 
te komen en deze te behandelen en te verlaten; 
(v) reddingboten en -vlotten klaar te maken, deze op veilige wijze te 
water te laten en daarmee snel van het schip weg te komen; 
(vi) voor gewonden te zorgen, zowel gedurende als na schip verlaten; 
(vü) te roeien en te sturen, een mast op te richten, zeil te zetten, met 
een boot onder zeil te varen, en te sturen met behulp van een kompas; 
-72 -
(viii) seinmiddelen te gebruiken, met inbegrip van pyrotechnische 
noodsignalen; 
(ix) draagbare radioapparatuur voor reddingboten en -vlotten te ge­
bruiken. 
Aanhangsel bij Voorschrift VI/1 
Kennis ten minste vereist voor de afgifte van diploma 's inzake het 
gebruik van reddingboten en -vlotten 
1. Soorten noodsituaties die zich kunnen voordoen, zoals aanvarin­
gen, brand en vergaan van het schip. 
2. Grondbeginselen van overleven, met inbegrip van: 
(a) het belang van instructie en oefeningen; 
(b) de noodzaak voorbereid te zijn op iedere noodsituatie; 
(c) te nemen maatregelen wanneer het commando wordt gegeven zich 
naar de plaatsen te begeven waar zich de reddingboten en -vlotten 
bevinden; 
(d) te nemen maatregelen wanneer het nodig is het schip te verlaten; 
(e) in het water te verrichten handelingen; 
(f) te nemen maatregelen aan boord van reddingboten en -vlotten; 
(g) de belangrijkste gevaren die overlevenden bedreigen. 
3. Bijzondere taken, opgedragen aan ieder van de bemanningsleden, 
als aangegeven op de brandsloepenrol en met inbegrip van het onder­
scheid tussen de seinen waarmee de gehele bemanning naar de redding-
boten en -vlotten en naar de brandposten wordt opgeroepen. 
4. Soorten reddingsmiddelen die zich in de regel aan boord van 
schepen bevinden. 
5. Constructie en inrichting van reddingboten en -vlotten en de af­
zonderlijke onderdelen van de zich aan boord daarvan bevindende uit­
rusting; 
6. Bijzondere eigenschappen van reddingboten en -vlotten en bijzon­
dere voorzieningen die zich aan boord daarvan bevinden; 
7. Verschillende soorten toestellen om reddingboten en -vlotten te 
water te laten; 
8. Methoden om reddingboten en -vlotten te water te laten in ruwe 
zee; 
9. Te nemen maatregelen na schip verlaten; 
- 73 -
10. Behandeling van reddingboten en -vlotten bij ruw weer; 
11. Gebruik van vanglijnen, drijfankers en alle andere uitrusting; 
12. Rantsoenering van voedsel en water in reddingboten en -vlotten; 
13. Methoden van redding met behulp van helikopters; 
14. Gebruik van de eerstehulpuitrusting en toepassing van reanima-
tiemethoden; i. 
•N 15. Aan boord van reddingboten en -vlotten aanwezige radioappara­
tuur, met inbegrip van noodradiobakens; 
16. Gevolgen van hypothermie en de voorkoming daarvan; gebruik 
van beschermende middelen en kleding; 
17. Methoden om de motor met toebehoren te starten en te bedienen, 
alsmede het gebruik van de aanwezige blustoestellen; 
18. Gebruik van man-over-boordboten en motorreddingboten om de 
reddingvlotten te begeleiden, en redding van de overlevenden en perso­
nen die zich in zee bevinden; 
19. Aan land brengen van reddingboten en -vloten. 

•m -
ISSN 0254-1513 
COM(93)217def. 
DOCUMENTEN 
NL 07 04 
Catalogusnummer : CB-CO-93-244-NL-C 
ISBN 92-77-55848-2 
Bureau voor officiële publikaties der Europese Gemeenschappen 
Lr2985 Luxemburg