8. 2. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 30/51 
BIJLAGE 
PROBLEEMGEBIEDEN IN DE ZIN VAN ARTIKEL 3, LID 4, VAN RICHTLIJN 75/268/EEG 
Gebied 31 -*- Nomos (District) Korintias 
Nr. 
14 Gemeente 
Koutalas 
Gewijzigd voorstel voor een richtlijn van de Raad betreffende de jaarrekening 
en de geconsolideerde jaarrekening van verzekeringsondernemingen 0) 
COM(89) 474 def. — SYN 278 
(Door de Commissie ingediend op 30 oktober 1989 krachtens artikel 149, lid 3, 
van het EEG-Verdrag) 
(90/C 30/04) 
(!) PB nr. C 131 van 18. 5. 1987, blz. 1. 
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN, DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN, 
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese 
Economische Gemeenschap, inzonderheid op artikel 54, Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese 
Economische Gemeenschap, inzonderheid op artikel 54, 
Gezien het voorstel van de Commissie, Gezien het voorstel van de Commissie, 
Gezien het advies van het Europese Parlement, In samenwerking met het Europese Parlement, 
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité, Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité, 
Overwegende dat volgens artikel 54, lid 3, onder g), van het 
Verdrag, voor zover nodig, de waarborgen dienen te 
worden gecoördineerd welke in de Lid-Staten worden 
verlangd van vennootschappen in de zin van artikel 58, 
tweede alinea, van het Verdrag om de belangen te 
beschermen zowel van de deelnemers in die vennootschap­
pen als van derden, ten einde die waarborgen overal in de 
Gemeenschap gelijkwaardig te maken; Ongewijzigd 
Overwegende dat de Vierde Richtlijn 78/660/EEG van de 
Raad van 25 juli 1978 op de grondslag van artikel 54, lid 3, 
onder g), van het Verdrag betreffende de jaarrekening van 
bepaalde vennootschapsvormen (*), laatstelijk gewijzigd 
bij de Akte van Toetreding van Spanje en Portugal, tot een 
latere coördinatie niet op verzekeringsmaatschappijen, 
hierna „verzekeringsondernemingen" genoemd, behoeft te 
worden toegepast; dat wegens het belang van verzekerings­
ondernemingen in de Gemeenschap deze coördinatie na de 
tenuitvoerlegging van Richtlijn 78/660/EEG niet langer 
kan worden uitgesteld; Ongewijzigd 
(!) PB nr. L 222 van 14. 8. 1978, blz. 11. 
Nr. C 30/52 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 2. 90 
Overwegende dat de Zevende Richtlijn 83/349/EEG van de 
Raad van 13 juni 1983 op de grondslag van artikel 54, lid 3, 
onder g), van het Verdrag betreffende de geconsolideerde 
jaarrekening (*) slechts in afwijkingen voor verzekerings­
ondernemingen voorziet tot het einde van de voor de 
toepassing van de onderhavige richtlijn gestelde termijn; 
dat de onderhavige richtlijn ook voor verzekeringsonder­
nemingen specifieke bepalingen inzake de geconsolideerde 
jaarrekening dient te bevatten; 
Overwegende dat het spoedeisende karakter van een 
dergelijke coördinatie mede samenhangt met het feit dat 
het bedrijf van de verzekeringsondernemingen zich veelal 
over de gehele Gemeenschap uitstrekt; dat een betere 
vergelijkbaarheid van de jaarrekeningen en de geconsoli­
deerde jaarrekeningen van deze ondernemingen daarom 
zowel voor crediteuren, debiteuren, aandeelhouders, 
polishouders en hun adviseurs als voor het publiek in het 
algemeen van wezenlijk belang is; 
Overwegende dat in de Lid-Staten verzekeringsonder­
nemingen met verschillende rechtsvormen onderling 
concurreren; dat de ondernemingen die het directe 
verzekeringsbedrijf uitoefenen zich gewoonlijk ook bezig­
houden met herverzekering en aldus tot gespecialiseerde 
herverzekeringsondernemingen in een concurrentiever­
houding staan; dat het op grond daarvan dienstig is de 
coördinatie niet tot de door Richtlijn 78/660/EEG 
bestreken rechtsvormen te beperken, maar een toepassings­
gebied aan te houden dat in overeenstemming is met dat 
van de Eerste Richtlijn 73/239/EEG van de Raad van 24 juli 
1973 tot coördinatie van de wettelijke en bestuursrechte­
lijke bepalingen betreffende de toegang tot het directe 
verzekeringsbedrijf, met uitzondering van de levens ver­
zekeringsbranche, en de uitoefening daarvan (2), en dat van 
de Eerste Richtlijn 79/267/EEG van de Raad van 5 maart 
1979 tot coördinatie van de wettelijke en bestuursrechte­
lijke bepalingen betreffende de toegang tot het directe 
levensverzekeringsbedrijf, en de uitoefening daarvan (3), 
beide laatstgenoemde richtlijnen zoals laatstelijk gewijzigd 
bij de Akte van Toetreding van Spanje en Portugal, en dat 
bovendien bepaalde ondernemingen waarop de voorge­
noemde richtlijnen geen betrekking hebben alsmede de 
vennootschappen die gespecialiseerde herverzekeringson­
dernemingen zijn, omvat; 
(!) PB nr. L 193 van 18. 7. 1983, blz. 1. 
(2) PB nr. L 228 van 16. 8. 1973, blz. 3. 
(3) PB nr. L 63 van 13. 3. 1979, blz. 1. Ongewijzigd 
Ongewijzigd 
Overwegende dat in de Lid-Staten verzekeringsonder­
nemingen met verschillende rechtsvormen onderling 
concurreren; dat de ondernemingen die het directe 
verzekeringsbedrijf uitoefenen zich gewoonlijk ook bezig­
houden met herverzekering en aldus tot gespecialiseerde 
herverzekeringsondernemingen in een concurrentiever­
houding staan; dat het op grond daarvan dienstig is de 
coördinatie niet tot de door Richtlijn 78/660/EEG 
bestreken rechtsvormen te beperken, maar een toepassings­
gebied aan te houden dat in overeenstemming is met dat 
van de Eerste Richtlijn 73/239/EEG van de Raad van 24 juli 
1973 tot coördinatie van de wettelijke en bestuursrechte­
lijke bepalingen betreffende de toegang tot het directe 
verzekeringsbedrijf, met uitzondering van de levensver­
zekeringsbranche, en de uitoefening daarvan (2), en dat van 
de Eerste Richtlijn 79/267/EEG van de Raad van 5 maart 
1979 tot coördinatie van de wettelijke en bestuursrechte­
lijke bepalingen betreffende de toegang tot het directe 
levensverzekeringsbedrijf, en de uitoefening daarvan (3), 
beide laatstgenoemde richtlijnen zoals laatstelijk gewijzigd 
bij de Akte van Toetreding van Spanje en Portugal, en dat 
bovendien bepaalde ondernemingen waarop de voorge­
noemde richtlijnen geen betrekking hebben alsmede de 
vennootschappen die gespecialiseerde herverzekeringson­
dernemingen zijn, omvat; 
(!) PB nr. L 193 van 18. 7. 1983, blz. 1. 
(2) PB nr. L 228 van 16. 8. 1973, blz. 3. 
(3) PB nr. L 63 van 13. 3. 1979, blz. 1. 
8. 2. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 30/53 
Overwegende dat met het oog op de bijzondere kenmerken 
van verzekeringsondernemingen weliswaar een afzonder­
lijke richtlijn inzake de jaarrekening en de geconsolideerde 
jaarrekening van deze ondernemingen wordt voorgesteld, 
doch dat zulks niet betekent dat nonnen worden gesteld die 
los staan van de Richtlijnen 78/660/EEG en 83/349/EEG; 
dat dergelijke afzonderlijke normen doelmatig, noch 
verenigbaar met de fundamentele beginselen van de 
coördinatie van het vennootschapsrecht zouden zijn, 
omdat de verzekeringsondernemingen wegens de belangrij­
ke rol die zij in de economie van de Gemeenschap vervullen, 
niet buiten de werkingssfeer van een voor alle onder­
nemingen ontworpen normenstelsel kunnen blijven; dat 
om deze reden alleen de specifieke aspecten van het 
verzekeringsbedrijf in aanmerking zijn genomen, in die zin 
dat deze richtlijn slechts afwijkingen van de Richtlijnen 78/ 
660/EEG en 83/349/EEG omvat; Ongewijzigd 
Overwegende dat de opzet en de inhoud van de balans van 
verzekeringsondernemingen van de ene Lid-Staat tot de 
andere sterk verschillen, zodat bij de onderhavige richtlijn 
voor de balansen van alle verzekeringsondernemingen in de 
Gemeenschap dezelfde indeling en dezelfde omschrijvingen 
van posten moeten worden vastgesteld: Ongewijzigd 
Overwegende dat de vergelijkbaarheid van jaarrekeningen 
en geconsolideerde jaarrekeningen vereist dat een aantal 
fundamentele vraagstukken in verband met de opneming in 
de balans van bepaalde transacties wordt geregeld; Ongewijzigd 
Overwegende dat het ter wille van een betere vergelijkbaar­
heid eveneens noodzakelijk is dat de inhoud van verschei­
dene balansposten nauwkeurig wordt bepaald; Ongewijzigd 
Overwegende dat zulks ook geldt voor de indeling en de 
omschrijving van een aantal posten van de winst- en 
verliesrekening; Ongewijzigd 
Overwegende dat de vergelijkbaarheid van cijfers in de 
balans en de winst- en verliesrekening verder staat en valt 
met de waarden waartegen activa en passiva in de balans 
worden opgenomen; dat het voor een juiste voorstelling 
van de financiële situatie van verzekeringsondernemingen 
nodig is zowel de actuele waarde als de volgens het beginsel 
van de aanschaffings- of vervaardigingskosten berekende 
waarde van beleggingen aan te geven, Ongewijzigd 
Overwegende dat met het oog op het bijzondere karakter 
van verzekeringsondernemingen ook met betrekking tot de 
toelichting op de jaarrekening en de geconsolideerde 
jaarrekening een aantal wijzigingen moet worden aange­
bracht ; Ongewijzigd 
Overwegende dat, aangezien het de bedoeling is dat de 
onderhavige richtlijn voor alle onder de Richtlijnen 73/ 
239/EEG en 79/267/EEG vallende en nog enige andere 
verzekeringsondernemingen geldt, ten behoeve van kleine 
en middelgrote verzekeringsondernemingen niet is voor­
zien in de bij Richtlijn 78/660/EEG toegestane afwijkin­
gen; dat bepaalde kleine onderlinge maatschappijen 
waarop de voornoemde Richtlijnen 73/239/EEG en 79/ 
267/EEG niet van toepassing zijn, ook hier buiten 
beschouwing dienen te blijven; Ongewijzigd 
Nr. C 30/54 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 2. 90 
Overwegende dat om dezelfde redenen de bij Richtlijn 83/ Ongewijzigd 
349/EEG aan de Lid-Staten geboden mogelijkheid om 
moederondernemingen niet tot consolidatie te verplichten, 
indien de te consolideren ondernemingen te zamen een 
bepaalde omvang niet overschrijden, voor verzekeringson­
dernemingen niet is overgenomen; dat voor de vereniging 
van verzekeraars, die bekend is onder de naam „Lloyd's", 
wegens haar bijzondere aard speciale voorschriften nodig 
zijn; 
Overwegende dat de bepalingen van deze richtlijn eveneens Ongewijzigd 
van toepassing dienen te zijn op de geconsolideerde 
jaarrekening van een moederonderneming die het karakter 
heeft van een financiële participatiemaatschappij en wier 
dochterondernemingen uitsluitend of hoofdzakelijk ver­
zekeringsondernemingen zijn; 
Overwegende dat de behandeling van problemen welke Ongewijzigd 
zich in samenhang met deze richtlijn, en vooral de 
toepassing ervan, voordoen, vereist dat vertegenwoordi­
gers van de Lid-Staten en de Commissie in het kader van 
een contactcomité samenwerken; 
Overwegende dat het, om het aantal van dergelijke comités Ongewijzigd 
te beperken, gewenst is dat deze samenwerking plaatsvindt 
in het in artikel 52 van Richtlijn 78/660/EEG bedoelde 
comité, dat echter voor de behandeling van vraagstukken 
met betrekking tot verzekeringsondernemingen in een 
daartoe passende samenstelling bijeen dient te komen; 
Overwegende dat de ingewikkelde materie ertoe noopt de Ongewijzigd 
betrokken verzekeringsondernemingen een langere termijn 
dan gebruikelijk te gunnen om aan de bepalingen van deze 
richtlijn te voldoen, 
HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD: 
AFDELING 1 
Inleidende bepalingen en toepassingsgebied 
Artikel 1 
1. De bepalingen van Richtlijn 78/660/EEG zijn, tenzij in 
de onderhavige richtlijn anders is bepaald, van toepassing 
op verzekeringsondernemingen in de zin van artikel 2 van 
deze richtlijn. 
2. Wanneer in Richtlijn 78/660/EEG wordt verwezen 
naar de artikelen 9 en 10 (balans) of naar de artikelen 23 tot 
en met 26 (winst- en verliesrekening) van die richtlijn, 
dienen deze verwijzingen te worden gelezen als ver­
wijzingen naar artikel 5 (balans) respectievelijke naar 
artikel 29 (winst- en verliesrekening) van de onderhavige 
richtlijn. 
3. Wanneer in Richtlijn 78/660/EEG wordt verwezen 
naar balansposten waarvoor in deze richtlijn geen 
gelijkwaardige bepaling is opgenomen, dienen deze 
verwijzingen te worden beschouwd als verwijzingen naar 
de posten van artikel 5 van de onderhavige richtlijn welke 
de desbetreffende activa en passiva omvatten. Ongewijzigd 
8. 2. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 30/55 
Artikel 2 Artikel 2 
De in deze richtlijn voorgeschreven coördinatiemaat­
regelen zijn van toepassing op vennootschappen in de zin 
van artikel 58, tweede alinea, van het Verdrag, zijnde: 
a) ondernemingen zoals bedoeld in artikel 1 van Richtlijn 
73/23 9/EEG met uitsluiting van die onderlinge ver­
zekeringsmaatschappijen en onderlinge waarborg­
maatschappijen welke krachtens artikel 3 van die 
richtlijn niet onder Richtlijn 73/239/EEG vallen, maar 
met inbegrip van de in artikel 4 van die richtlijn 
bedoelde instellingen, tenzij hun activiteiten niet 
uitsluitend of voornamelijk het verzekeringsbedrijf 
omvatten, of 
b) ondernemingen zoals bedoeld in artikel 1 van Richtlijn 
79/267/EEG met uitsluiting van die instellingen, 
organisaties en onderlinge maatschappijen die zijn 
bedoeld in artikel 2, leden 2 en 3, en in artikel 3 van die 
richtlijn, of 
c) ondernemingen die uitsluitend of als voornaamste 
activiteit het herverzekeringsbedrijf uitoefenen. 
Dergelijke ondernemingen worden in deze richtlijn 
„verzekeringsondernemingen" genoemd. 1. De in deze richtlijn voorgeschreven coördinatiemaat­
regelen zijn van toepassing op vennootschappen in de zin 
van artikel 58, tweede alinea, van het Verdrag, zijnde: 
a) ondernemingen zoals bedoeld in artikel 1 van Richtlijn 
73/239/EEG met uitsluiting van die onderlinge ver­
zekeringsmaatschappijen en onderlinge waarborg­
maatschappijen welke krachtens artikel 3 van genoem­
de richtlijn niet onder haar toepassingssfeer vallen, 
doch met inbegrip van de in artikel 4 van genoemde 
richtlijn bedoelde instellingen, tenzij hun activiteiten 
uitsluitend of voornamelijk het verzekeringsbedrijf 
omvatten, of 
b) ondernemingen zoals bedoeld in artikel 1 van Richtlijn 
79/267/EEG met uitsluiting van die instellingen, 
organisaties en onderlinge maatschappijen die zijn 
bedoeld in artikel 2, leden 2 en 3, en in artikel 3 van die 
richtlijn, of 
c) ondernemingen die het herverzekeringsbedrijf beoefe­
nen. 
Dergelijke ondernemingen worden in deze richtlijnen 
„verzekeringsondernemingen" genoemd. 
2. Op de jaarrekening van ondernemingen, die afzonder­
lijk de branche ziekteverzekering uitsluitend of als 
voornaamste activiteit volgens de technische beginselen 
van het levensverzekeringsbedrijf uitoefenen, zijn de voor 
de in lid 1, onder b), bedoelde ondernemingen geldende 
voorschriften dienovereenkomstig van toepassing. 
Artikel 3 Artikel 3 
1. Deze richtlijn is van toepassing op de vereniging van 
verzekeraars die bekend is onder de naam „Lloyd's", met 
die aanpassingen welke noodzakelijk zijn om met de 
bijzondere aard en structuur van Lloyd's rekening te 
houden. 1. Deze richtlijn is van toepassing op de vereniging van 
verzekeraars die bekend is onder de naam „Lloyd's", met 
die aanpassingen welke noodzakelijk zijn om met de 
bijzondere aard en structuur van Lloyd's rekening te 
houden. 
Lloyd's geldt als verzekeringsonderneming in de zin van 
deze richtlijn, doch de informatie betreffende de syndicaten 
van Lloyd's moet eveneens aan bepaalde vereisten 
overeenkomstig de doelstellingen van deze richtlijn 
voldoen. 
2. De Commissie zal uiterlijk ... bij de Raad een verslag 
indienen betreffende de krachtens lid 1 gemaakte aanpas­
singen. Ongewijzigd 
AFDELING 2 
Algemene bepalingen betreffende de balans en de winst- en verliesrekening 
Artikel 4 Artikel 4 
Artikel 4, lid 2, van Richtlijn 78/660/EEG is niet van Artikel 4, lid 2, en artikel 5 van Richtlijn 78/660/EEG zijn 
toepassing op verzekeringsondernemingen. niet op verzekeringsondernemingen van toepassing. 
Nr. C 30/56 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 2. 90 
AFDELING 3 
Indeling van de balans 
Artikel 5 
Voor de opstelling van de balans schrijven de Lid-Staten het 
volgende schema voor: Artikel 5 
Voor de opstelling van de balans schrijven de Lid-Staten het 
volgende schema voor: 
Activa 
A. Geplaatst, niet gestort kapitaal 
waarvan opgevraagd 
(tenzij het opgevraagde kapitaal overeenkomstig het 
nationale recht onder de passiva wordt opgenomen. In 
dat geval wordt het gedeelte van het kapitaal dat is 
opgevraagd, maar nog niet gestort, hetzij onder post A, 
hetzij onder post D 4 van de activa opgenomen). 
B. Immateriële activa 
zoals omschreven onder de activarubrieken B en C I 
van artikel 9 van Richtlijn 78/660/EEG, met afzonder­
lijke vermelding van: 
— kosten van oprichting en uitbreiding, als omschre­
ven in het nationale recht en voor zover het 
nationale recht toestaat dat zij onder de activa 
worden opgenomen (tenzij in het nationale recht is 
bepaald dat deze kosten in de toelichting moeten 
worden vermeld), 
— „goodwill", voor zover deze onder bezwarende titel 
is verkregen (tenzij in het nationale recht is bepaald 
dat deze kosten in de toelichting moeten worden 
vermeld). 
C. Beleggingen 
I. Terreinen en gebouwen: 
— met afzonderlijke vermelding van deze die door 
de verzekeringsonderneming voor het eigen 
bedrijf worden gebruikt. 
II. Beleggingen in verbonden ondernemingen en 
deelnemingen: 
1. Aandelen in verbonden ondernemingen 
2. Schuldbewijzen uitgegeven door en vorderin­
gen op verbonden ondernemingen 
3. Deelnemingen 
4. Schuldbewijzen uitgegeven door en vorderin­
gen op ondernemingen waarmede een deelne­
mingsverhouding bestaat 
III. Overige financiële beleggingen: 
1. Aandelen 
2. Schuldbewijzen 
3. Leningen met hypothecaire waarborg 
4. Overige leningen 
5. Deposito's bij financiële instellingen Activa 
A. Geplaatst, niet gestort kapitaal 
waarvan geplaatst, niet gestort kapitaal dat is opge­
vraagd 
(tenzij het opgevraagde kapitaal overeenkomstig het 
nationale recht onder de passiva wordt opgenomen. In 
dat geval wordt het gedeelte van het kapitaal dat is 
opgevraagd, maar nog niet gestort, hetzij onder post A, 
hetzij onder post D 4 van de activa opgenomen). 
B. Immateriële activa 
zoals omschreven onder de activarubrieken B en C I 
van artikel 9 van Richtlijn 78/660/EEG, met afzonder­
lijke vermelding van: 
— kosten van bedrijfsaanvang en uitbreiding, als 
omschreven in het nationale recht en voor zover het 
nationale recht toestaat dat zij onder de activa 
worden opgenomen (tenzij in het nationale recht is 
bepaald dat deze kosten in de toelichting moeten 
worden vermeld); 
— „goodwill", voor zover deze onder bezwarende titel 
is verkregen (tenzij in het nationale recht is bepaald 
dat deze kosten in de toelichting moeten worden 
vermeld). 
C. Beleggingen 
I. Terreinen en gebouwen: 
waarvan terreinen en gebouwen die de verzeke­
ringsonderneming zelf gebruikt {met inbegrip van 
het aandeel van de verzekeringsonderneming in de 
waarde van de terreinen en gebouwen die voor een 
deel in eigendom, respectievelijk in medeëigen-
dom, van de verzekeringsonderneming zijn), voor 
zover niet in het nationale recht is bepaald dat zij in 
de toelichting moeten worden vermeld. 
II. Beleggingen in verbonden ondernemingen en 
deelnemingen 
1. Aandelen in verbonden ondernemingen 
2. Schuldbewijzen uitgegeven door en vorderin­
gen op verbonden ondernemingen 
3. Deelnemingen 
4. Schuldbewijzen uitgegeven door en vorderin­
gen op ondernemingen waarmede een deelne­
mingsverhouding bestaat 
III. Overige financiële beleggingen 
1. Aandelen en andere effecten met variabele 
rente 
2. Schuldbewijzen 
3. Deelnemingen in gemeenschappelijke beleg­
gingen 
4. Leningen met hypothecaire waarborg 
5. Overige leningen 
6. Deposito's bij financiële instellingen 
8. 2. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 30/57 
IV. Beleggingen ten behoeve van levensverzekerings­
polishouders die het beleggingsrisico dragen 
V. Eigen aandelen (met vermelding van hun nominale 
waarde of, bij gebreke daarvan, hun fractiewaarde) 
voor zover het nationale recht toestaat dat zij op de 
balans worden genomen 
VI. Deposito's bij cederende ondernemingen 
D. Vorderingen 
1. Vorderingen die voortvloeien uit directe verzeke­
ringstransacties, met afzonderlijke vermelding van 
vorderingen op: 
a) verbonden ondernemingen, 
b) ondernemingen waarmede een deelnemings­
verhouding bestaat 
2. Vorderingen die voortvloeien uit herverzekerings­
transacties, met afzonderlijke vermelding van 
vorderingen op: 
a) verbonden ondernemingen, 
b) ondernemingen waarmede een deelnemings­
verhouding bestaat 
3. Overige vorderingen, met afzonderlijke vermel­
ding van vorderingen op: 
a) verbonden ondernemingen, 
b) ondernemingen waarmede een deelnemings­
verhouding bestaat 
4. Geplaatst kapitaal dat is opgevraagd, maar niet 
gestort (tenzij het opgevraagde kapitaal overeen­
komstig het nationale recht onder post A van de 
activa wordt opgenomen). 
E. Materiële activa en hulpstoffen 
1. Materiële activa zoals vermeld onder activarubriek 
C II van artikel 9 van Richtlijn 78/660/EEG, 
andere dan onroerende goederen 
2. Hulpstoffen IV. Deposito's bij cederende ondernemingen 
D. Beleggingen ten behoeve van levensverzekeringspolis­
houders die het beleggingsrisico dragen 
E. Vorderingen 
(bij de posten l, II en lil moet afzonderlijk melding 
worden gemaakt van vorderingen op: 
— verbonden ondernemingen; 
— ondernemingen waarmee een deelnemingsver­
houding bestaat). 
I. Vorderingen die voortvloeien uit directe verzeke­
ringstransacties op: 
1. verzekeringnemers; 
2. verzekeringsagenten; 
andere vorderingen uit hoofde van directe 
verzekeringstransacties 
II. Vorderingen die voortvloeien uit herverzekerings­
transacties 
III. Overige vorderingen 
IV. Geplaatst kapitaal dat is opgevraagd, maar niet 
gestort (tenzij het opgevraagde kapitaal overeen­
komstig het nationale recht onder post A van de 
activa wordt opgenomen) 
Nr. C 30/58 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 2. 90 
F. Kasmiddelen en bank- en girosaldi 
G. Overlopende posten 
1. Lopende interest en huur 
2. Overlopende acquisitiekosten (die welke voort­
vloeien uit het levensverzekeringsbedrijf te onder­
scheiden van andere) 
3. Overige overlopende posten. 
H. Verlies over het boekjaar 
(tenzij dit overeenkomstig het nationale recht onder 
post A VI van de passiva wordt opgenomen). 
Passiva 
A. Eigen vermogen 
I. Geplaatst kapitaal 
(tenzij overeenkomstig het nationale recht het 
opgevraagde kapitaal onder deze post wordt 
genomen. In dat geval worden de bedragen van het 
geplaatste kapitaal en van het gestorte kapitaal 
afzonderlijk vermeld) 
II. Agio 
III. Herwaarderingsreserve 
IV. Reserves 
V. Overgedragen resultaten 
VI. Resultaat van het boekjaar 
(tenzij deze post overeenkomstig het nationale 
recht onder post H van de activa of onder post H 
van de passiva wordt opgenomen). 
B. Achtergestelde schulden 
C. Technische voorzieningen 
1. Niet-verdiende premies (en lopende risico's): 
a) Brutobedrag 
b) Herverzekeringsbedrag ( —) F. Andere activa 
I. Materiële activa zoals vermeld onder activarubriek 
C II van artikel 9 van Richtlijn 78/660/EEG, 
andere dan onroerende goederen 
II. Kasmiddelen, bank- en girosaldi 
III. Eigen aandelen (met vermelding van hun nominale 
waarde of bij gebreke daarvan, hun fractiewaarde), 
voor zover het nationale recht toestaat dat zij op de 
balans worden opgenomen 
G. Overlopende posten 
1. Lopende interest en huur 
2. Overlopende acquisitiekosten (die welke voort­
vloeien uit het levensverzekeringsbedrijf te onder­
scheiden van andere) 
3. Overige overlopende posten. 
H. Verlies over het boekjaar 
(tenzij dit overeenkomstig het nationale recht onder 
post A VI van de passiva wordt opgenomen). 
Passiva 
A. Eigen vermogen 
I. Geplaatst kapitaal 
(tenzij overeenkomstig het nationale recht het 
opgevraagde kapitaal onder deze post wordt 
opgenomen. In dat geval worden de bedragen van 
het geplaatste kapitaal en van het gestorte kapitaal 
afzonderlijk vermeld) 
II. Agio 
III. Herwaarderingsreserve 
IV. Reserves 
V. Overgedragen resultaten 
VI. Resultaat van het boekjaar 
(tenzij deze post overeenkomstig het nationale 
recht onder post H van de activa of onder post H 
van de passiva wordt overgenomen) 
B. Achtergestelde schulden 
C. Technische voorzieningen 
1. Niet-verdiende premies (en lopende risico's): 
a) Brutobedrag 
b) herverzekeringsbedrag ( —) 
8. 2. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 30/59 
2. Voorzieningen levensverzekeringsbedrijf: 
a) Brutobedrag 
b) Herverzekeringsbedrag ( —) 
— met afzonderlijke vermelding van de voor­
zieningen voor overeenkomsten volgens 
welke de polishouder het beleggingsrisico 
draagt 
3. Te verrichten uitkeringen: 
a) Brutobedrag 
b) Herverzekeringsbedrag ( —) 
4. Voorziening voor kortingen en winstdeling door 
polishouders: 
a) Brutobedrag 
b) Herverzekeringsbedrag ( —) 
5. Egalisatievoorzieningen die bij nationaal recht 
vereist zijn 
6. Overige technische voorzieningen: 
a) Brutobedrag 
b) Herverzekeringsbedrag ( —) 
D. Voorzieningen voor andere verplichtingen en lasten 
1. Voorzieningen voor pensioenverplichtingen en 
soortgelijke verplichtingen 
2. Voorzieningen voor belastingverplichtingen 
3. Overige voorzieningen 
E. Deposito's van herverzekeraars 
F. Schulden 
(Bij elk der volgende posten moeten afzonderlijk 
worden vermeld de bedragen die verschuldigd zijn aan: 
a) verbonden ondernemingen; 
b) ondernemingen waarmede de verzekeringsonder­
neming een deelnemingsverhouding heeft.) 
1.. Obligatieleningen, met afzonderlijke vermelding 
van converteerbare leningen 
2. Schulden aan kredietinstellingen 
3. Schulden die voortvloeien uit directe verzekerings­
transacties 
4. Schulden die voortvloeien uit herverzekerings­
transacties 
5. Overige schulden, waaronder belastingschulden en 
schulden uit hoofde van de sociale zekerheid 
G. Overlopende posten 
H. Winst over het boekjaar 
(tenzij deze overeenkomstig het nationale recht onder 
post A VI van de passiva wordt opgenomen Voorzieningen levensverzekerings bedrij f: 
a) Brutobedrag 
b) herverzekeringsbedrag ( —) 
3. Te verrichten uitkeringen: 
a) Brutobedrag 
b) herverzekeringsbedrag ( —) 
4. Voorziening voor kortingen en winstdeling door 
polishouders, voor zover niet vallende onder post 
C.2: 
a) Brutobedrag 
b) herverzekeringsbedrag ( —) 
5. Egalisatievoorzieningen die bij nationaal recht zijn 
vereist: 
6. Overige technische voorzieningen: 
a) Brutobedrag 
b) herverzekeringsbedrag ( —) 
Ongewijzigd 
Ongewijzigd 
Ongewijzigd 
Ongewijzigd 
Ongewijzigd 
Nr. C 30/60 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 2. 90 
Artikel 6 
De artikelen 11,12,27,44,47, leden 2 en 3, en artikel 51, lid 
2, van Richtlijn 78/660/EEG zijn niet van toepassing op 
verzekeringsondernemingen. 
Artikel 14 van Richtlijn 78/660/EEG is niet van toepassing 
op die garantieverplichtingen welke bij de bepaling van het 
bedrag van de technische voorzieningen in aanmerking 
worden genomen. 
Artikel 8 
1. De bepalingen van artikel 15, leden 1 en 2, van 
Richtlijn 78/660/EEG zijn niet van toepassing op verzeke­
ringsondernemingen. 
2. De vereisten van lid 3 van bovengenoemd artikel zijn 
van toepassing op elke post van B, C en E 1 van de activa in 
het in artikel 5 voorgeschreven schema. 
Artikel 9 
Activa: post C.III.2 
Schuldbewijzen 
1. Deze post omvat door kredietinstellingen, andere 
ondernemingen of publiekrechtelijke lichamen geëmitteer­
de, vastrentende, verhandelbare schuldbewijzen voor zover 
deze niet onder activaposten C.II.2 en C.II.4 behoren te 
worden opgenomen. 
2. Waardepapieren waarvan de rente varieert met 
specifieke factoren, zoals bijvoorbeeld het Interbank-
rentetarief of de Euro-deviezen-marktrente, worden 
eveneens als vastrentende schuldbewijzen beschouwd. 
Artikel 10 
Activa: post C.III.3 en 4 
Leningen met hypothecaire waarborg en overige leningen 
Leningen aan polishouders waarvoor de polis de voor­
naamste zekerheid vormt, dienen te worden opgenomen 
onder de post „overige leningen" en het bedrag van deze 
leningen moet in de toelichting worden vermeld. Leningen 
met hypothecaire waarborg dienen als zodanig te worden 
vermeld, zelfs indien zij tevens door een verzekeringspolis 
zijn gedekt. Wanneer het bedrag van de niet door een polis 
gedekte „overige leningen" aanzienlijk is, dient in de 
toelichting een passende onderverdeling te worden opgeno-Ongewijzigd 
Artikel 14 van Richtlijn 78/660/EEG is niet van toepassing 
op de verplichtingen die normaal in het kader van het 
verzekeringsbedrijf ontstaan. 
Ongewijzigd 
Ongewijzigd 
Artikel 10 
Activa: posten C.III.4 en C.III.5 
Leningen met hypothecaire waarborg en overige leningen 
Leningen aan polishouders waarvoor de polis de voor­
naamste zekerheid vormt, dienen te worden opgenomen 
onder de post „Overige leningen" en het bedrag van deze 
leningen moet in de toelichting worden vermeld. Leningen 
met hypothecaire waarborg dienen als zodanig te worden 
vermeld, zelfs indien zij tevens door een verzekeringspolis 
zijn gedekt. Wanneer het bedrag van de niet door een polis 
gedekte „overige leningen" aanzienlijk is, dient in de 
toelichting een passende onderverdeling te worden opgeno-Artikel 7 Artikel 7 
AFDELING 4 
Voorschriften betreffende bepaalde balansposten 
men. men. 
8. 2. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 30/61 
Artikel 11 
Activa: posten C.III.5 en F 
Deposito's bij financiële instellingen 
Kasmiddelen en bank- en girosaldi 
De post „deposito's bij financiële instellingen" betreft 
bedragen die eerst na een bepaalde termijn weer kunnen 
worden opgenomen, terwijl zonder een dergelijke beper­
king gedeponeerde bedragen, ook indien zij rente dragen, 
onder rubriek F van de activa moeten worden vermeld. 
Artikel 12 
Activa: post C.IV 
Beleggingen ten behoeve van levensverzekeringspolis­
houders die het beleggingsrisico dragen 
Beleggingen ten behoeve van levensverzekeringspolis­
houders die het beleggingsrisico dragen, omvatten alle 
beleggingen die de verzekeringsonderneming aanhoudt uit 
hoofde van haar verplichtingen krachtens levensverzeke­
ringsovereenkomsten waarvan de opbrengst in verhouding 
tot de waarde van deze beleggingen worden uitgedrukt. In 
afwachting van nadere harmonisatie kunnen Lid-Staten 
echter voorschrijven of toestaan dat verzekeringsonder­
nemingen deze beleggingen opnemen onder de rubrieken 
waar zij onder zouden worden opgenomen als dit artikel 
niet gold. Indien van deze mogelijkheid gebruik wordt 
gemaakt wordt het bedrag van deze beleggingen voor elk 
van de respectieve rubrieken afzonderlijk vermeld. 
Artikel 13 
Activa: post C.VI 
Deposito's bij cederende ondernemingen 
In de balans van een onderneming die herverzekeringen 
aanneemt omvat deze post bedragen die krachtens 
herverzekeringsovereenkomsten zijn gedeponeerd bij of 
ingehouden door andere verzekeringsondernemingen. 
Deze bedragen mogen niet samengevoegd worden met 
andere bedragen die door of aan de betrokken andere 
ondernemingen verschuldigd zijn. 
Bij cederende ondernemingen gedeponeerde effecten die 
het eigendom blijven van de onderneming die de herver­
zekering aanneemt, worden hier niet vermeld, maar onder 
de rubriek die betrekking heeft op het betrokken type 
activa. 
Artikel 14 
Activa: post G.l 
Lopende interest en huur 
Lopende interest en huur omvat de bedragen welke de 
interest en huur vertegenwoordigen die tot op de datum van 
de balans werden verdiend maar nog niet invorderbaar zijn 
geworden. Artikel 11 
Activa: posten C.III.6 en F.II 
Deposito's bij financiële instellingen 
Kasmiddelen, bank- en girosaldi 
De post „deposito's bij financiële instellingen" betreft 
bedragen die eerst na een bepaalde termijn weer kunnen 
worden opgenomen, terwijl zonder een dergelijke beper­
king gedeponeerde bedragen, ook indien zij rente dragen, 
onder rubriek F van de activa moeten worden vermeld. 
Artikel 12 
Activa: post D 
Beleggingen ten behoeve van levensverzekeringspolis­
houders die het beleggingsrisico dragen 
Beleggingen ten behoeve van levensverzekeringspolis­
houders die het beleggingsrisico dragen, omvatten alle 
beleggingen die de verzekeringsonderneming aanhoudt uit 
hoofde van haar verplichtingen krachtens levensverzeke­
ringsovereenkomsten waarvan de opbrengst in verhouding 
tot de waarde van deze beleggingen worden uitgedrukt. In 
afwachting van nadere harmonisatie kunnen Lid-Staten 
echter voorschrijven of toestaan dat verzekeringsonder­
nemingen deze beleggingen opnemen onder de rubrieken 
waar zij onder zouden worden opgenomen als dit artikel 
niet gold. Indien van deze mogelijkheid gebruik wordt 
gemaakt wordt het bedrag van deze beleggingen voor elk 
van de respectieve rubrieken afzonderlijk in de balans 
vermeld. 
Artikel 13 
Activa: post C.IV 
Deposito's bij cederende ondernemingen 
In de balans van een onderneming die herverzekeringen 
aanneemt, omvat deze post bedragen die krachtens 
herverzekeringsovereenkomsten zijn gedeponeerd bij of 
zijn ingehouden door andere verzekeringsondernemingen. 
Deze bedragen mogen niet worden samengevoegd met 
andere bedragen die door of aan de betrokken andere 
ondernemingen zijn verschuldigd. 
Bij cederende ondernemingen gedeponeerde effecten die 
het eigendom blijven van de onderneming die de herver­
zekering aanneemt, worden hier niet vermeld, maar onder 
de rubriek die betrekking heeft op het betrokken type 
activa. 
Ongewijzigd 
Nr. C 30/62 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 2. 90 
Artikel 15 
Overlopende acquisitiekosten 
De post „overlopende acquisitiekosten" omvat de kosten 
die verband houden met de acquisitie van premie-inkomen 
met betrekking tot een volgend boekjaar of volgende 
boekjaren, de periode waarop elke afzonderlijke overeen­
komst betrekking heeft in aanmerking genomen. De Lid­
staten kunnen een dusdanige post voor het levensverzeke­
ringsbedrijf verbieden; dit verbod moet worden vermeld in 
de toelichting. 
Indien het zillmeren van levensverzekeringsovereen­
komsten leidt tot een negatief bedrag met betrekking tot 
bepaalde overeenkomsten moet het totaal van deze 
negatieve bedragen worden opgenomen onder de over­
lopende acquisitiekosten en worden vermeld in de 
toelichting. Artikel 15 
Overlopende acquisitie-kosten 
1. De post „Overlopende acquisitiekosten" omvat de 
kosten die verband houden met de acquisitie van premie-
inkomen met betrekking tot een volgend boekjaar of 
volgende boekjaren, de periode waarop elke afzonderlijke 
overeenkomst betrekking heeft in aanmerking genomen. 
2. De Lid-Staten kunnen een dusdanige post voor het 
levensverzekeringsbedrij f verbieden; dit verbod moet in de 
toelichting worden vermeld. 
Indien het zillmeren van levensverzekeringsovereen­
komsten tot een negatief bedrag leidt met betrekking tot 
bepaalde overeenkomsten, moet het totaal van deze 
negatieve bedragen worden opgenomen onder de over­
lopende acquisitiekosten en in de toelichting worden 
vermeld. 
Indien de overlopende acquisitiekosten in het levensver­
zekeringsbedrijf onafhankelijk van de voorziening levens­
verzekeringsbedrijf worden vastgesteld en deze over­
schrijden, moet het verschil eveneens in de toelichting 
worden vermeld. 
Artikel 16 Artikel 16 
Passiva: post A.l 
Geplaatst kapitaal 
Deze post omvat, ongeacht de benaming die in een gegeven 
geval daarvoor wordt gebruikt, alle bedragen welke 
overeenkomstig de rechtsvorm van de betrokken verzeke­
ringsondernemingen en overeenkomstig de wetgeving van 
de betrokken Lid-Staat als door aandeelhouders of andere 
inbrengers geplaatste aandelen in het eigen vermogen 
dienen te worden aangemerkt. Passiva: post A.l 
Geplaatst kapitaal 
Deze post omvat, ongeacht de benaming die in een gegeven 
geval daarvoor wordt gebruikt, alle bedragen welke 
overeenkomstig de rechtsvorm van de betrokken verzeke­
ringsondernemingen en overeenkomstig de wetgeving van 
de betrokken Lid-Staat als bij aandeelhouders of andere 
personen geplaatste aandelen in het eigen vermogen dienen 
te worden aangemerkt. 
Artikel 17 Artikel 17 
Passiva: post A.IV 
Reserves Passiva: post A.IV 
Reserves 
Deze post omvat alle in artikel 9 van Richtlijn 78/660/EEG 
van de Raad onder passiva A.IV genoemde reserves volgens 
de daar gegeven definitie. De Lid-Staten kunnen bovendien 
andere reserves voorschrijven, indien dat voor verzeke­
ringsondernemingen met een niet onder Richtlijn 78/660/ 
EEG vallende rechtsvorm nodig blijkt te zijn. 
Met uitzondering van de herwaarderingsreserve, die onder 
post A.III wordt opgenomen, worden deze reserves 
afzonderlijk als subposten van post A.IV van de passiva in 
de balans van de betrokken verzekeringsondernemingen 
opgenomen. Deze post omvat alle in artikel 9 van Richtlijn 78/660/EEG 
van de Raad onder passiva A.IV genoemde reserves volgens 
de daar gegeven definitie. De Lid-Staten kunnen nog andere 
typen reserves voorschrijven, indien dat voor verzekerings­
ondernemingen met een niet onder Richtlijn 78/660/EEG 
vallende rechtsvorm nodig blijkt te zijn. 
Met uitzondering van de herwaarderingsreserve, die onder 
post A.III wordt opgenomen, worden die reserves afzon­
derlijk als subposten van post A.IV van de passiva in de 
balans van de betrokken verzekeringsondernemingen 
opgenomen. 
8. 2. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 30/63 
Artikel 18 
Passiva: post B 
Achtergestelde schulden 
Indien bij overeenkomst is bepaald dat in geval van 
vereffening of faillissement al dan niet in certificaten 
belichaamde schulden slechts worden nagekomen nadat 
aan de vorderingen van alle overige crediteuren is voldaan, 
worden de betrokken verplichtingen opgenomen onder 
post B van de passiva. 
Artikel 19 
Passiva: post C 
Technische voorzieningen 
Artikel 20 van Richtlijn 78/660/EEG is niet van toepassing 
op de technische voorzieningen die worden vermeld onder 
post C van de passiva. 
Artikel 20 
Passiva: post C 
Herverzekeringsbedrag (in mindering te brengen) 
De herverzekeringsbedragen moeten worden vastgesteld 
overeenkomstig de bepalingen van de herverzekeringsover­
eenkomsten. Ongewijzigd 
Ongewijzigd 
Ongewijzigd 
Artikel 21 
Passiva: post Cl 
Niet-verdiende premies 
Niet-verdiende premies omvatten het deel van de brutopre-
mies dat moet worden toegerekend aan een volgend 
boekjaar of aan volgende boekjaren. In het geval van 
levensverzekeringen kunnen de Lid-Staten, in afwachting 
van nadere harmonisatie, toestaan of eisen dat niet-
verdiende premies worden opgenomen in de voorzieningen 
voor het levensverzekeringsbedrijf. 
Artikel 22 
Passiva: post C.6 (of Cl) 
Lopende risico's 
Lopende risico's omvatten het bedrag dat boven de niet-
verdiende premies is afgezonderd van door de verzekerings­
onderneming te dragen risico's na het einde van het 
boekjaar, zulks als voorziening voor alle schadegevallen en 
uitgaven in verband met lopende verzekeringsovereen­
komsten uitgaande boven de betrokken niet-verdiende 
premies en alle uit hoofde van deze overeenkomsten te 
ontvangen premies. Het bedrag van de voorziening voor 
lopende risico's moet worden opgenomen in het bedrag 
voor „overige technische voorzieningen" van post C.6 van 
de passiva, tenzij in het nationale recht is bepaald dat dit 
bedrag dient te worden toegevoegd aan niet-verdiende 
premies als omschreven in artikel 21 en opgenomen in het 
bedrag dat wordt vermeld onder passivapost Cl, in welk 
geval de omschrijving van deze post moet luiden „niet-
verdiende premies en lopende risico's". In elk van beide 
gevallen moet het bedrag van de lopende risico's, indien het 
van betekenis is, afzonderlijk worden vermeld in de balans 
dan wel in de toelichting. Ongewijzigd 
Ongewijzigd 
Nr. C 30/64 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 2. 90 
Artikel 23 Ongewijzigd 
Passiva: post C 2 
Voorzieningen levensverzekeringsbedrij f 
De levensverzekeringsvoorzieningen omvatten de actua­
rieel geschatte waarde van de verplichtingen na aftrek van 
de toekomstige premies met betrekking tot directe 
levensverzekeringsovereenkomsten en herverzekerings­
overeenkomsten. Negatieve bedragen die voortvloeien uit 
het zillmeren van levensverzekeringsvoorzieningen moeten 
overeenkomstig het bepaalde in artikel 15 worden vermeld. 
Artikel 24 Ongewijzigd 
Passiva: post C.3 
Te verrichten uitkeringen 
1. De voorziening voor te verrichten uitkeringen omvat 
het totaal van de geschatte uiteindelijke kosten voor de 
verzekeringsonderneming van de afrekening van alle 
vorderingen die voortvloeien uit, al dan niet aangegeven, 
gebeurtenissen welke tot het eind van het boekjaar hebben 
plaatsgevonden, verminderd met de reeds met betrekking 
tot zulke vorderingen betaalde bedragen. 
2. De voorziening die wordt gevormd door toepassing 
van de in artikel 40, lid 1, omschreven methoden 1 of 2, 
wordt opgenomen in de voorziening voor te verrichten 
uitkeringen. Het aldus opgenomen bedrag wordt vermeld 
in de toelichting. 
Artikel 25 Ongewijzigd 
Passiva: post C.4 
Voorziening voor kortingen en winstdeling door polis­
houders 
De voorzieningen voor kortingen en winstdeling omvat de 
bedragen die in de vorm van in artikel 34 omschreven 
kortingen en winstdelingen bestemd zijn voor polishouders 
en andere verzekerde partijen, voor zover deze bedragen 
niet zijn toegekend aan individuele polishouders of andere 
verzekerde partijen door opneming in de onder passivapost 
C.2 vermelde technische voorzieningen levensverzekerings­
bedrijf of anderszins. 
8. 2. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 30/65 
Artikel 26 Artikel 26 
Passiva: post C.5 Passiva: post C.5 
Egalisatievoorzieningen die bij nationaal recht vereist zijn Egalisatievoorzieningen die bij nationaal recht vereist zijn 
Het onder passivapost C.5 vermelde bedrag omvat alle 
bedragen die zijn gereserveerd overeenkomstig wettelijke 
bepalingen tot egalisatie van fluctuaties in verliespercenta­
ges in de toekomstige jaren. Voor overeenkomstige 
doeleinden gereserveerde bedragen die niet wettelijk vereist 
zijn worden afzonderlijk vermeld onder post A IV van de 
passiva. De Lid-Staten kunnen echter toestaan of vereisen 
dat deze worden opgenomen onder „overige technische 
voorzieningen" van passivapost C.6, in welk geval het 
betrokken bedrag, indien het van betekenis is, wordt 
vermeld in de toelichting. 1. Het onder passivapost C.5 vermelde bedrag omvat alle 
bedragen die zijn gereserveerd overeenkomstg wettelijke of 
bestuursrechtelijke bepalingen tot egalisatie van fluctuaties 
in verliespercentages in de toekomstige jaren. Hiertoe 
behoren ook de voorzieningen met hetzelfde oogmerk voor 
bijzondere risico's. 
2. Voor egalisatie van fluctuaties in verliespercentages 
gereserveerde bedragen die niet wettelijk zijn vereist, 
worden afzonderlijk vermeld onder post A.IV van de 
passiva. De Lid-Staten kunnen echter toestaan of vereisen 
dat deze worden opgenomen onder „overige technische 
voorzieningen" van passivapost C.6, in welk geval het 
betrokken bedrag, indien het van betekenis is, in de 
toelichting wordt vermeld. 
Artikel 27 Ongewijzigd 
Passiva: post E 
Deposito's van herverzekeraars 
In de balans van een onderneming die herverzekeringen 
cedeert, omvat deze post de bedragen die krachtens 
herverzekeringsovereenkomsten zijn gedeponeerd door of 
ingehouden van andere verzekeringsondernemingen. Deze 
bedragen mogen niet worden samengevoegd met andere 
bedragen die zijn verschuldigd aan of door de andere 
betrokken ondernemingen. 
Indien de onderneming die herverzekeringen cedeert, 
effecten in deposito heeft ontvangen welke aan haar in 
eigendom zijn overgedragen, omvat deze post het bedrag 
dat de cederende onderneming uit hoofde van het deposito 
verschuldigd is. 
AFDELING 5 
Indeling van de winst- en verliesrekening 
Artikel 28 Artikel 28 
1. Voor de winst- en verliesrekening schrijven de Lid- 1. Voor de winst- en verliesrekening schrijven de Lid-
Staten in het artikel 29 opgenomen schema voor. Staten het in artikel 29 opgenomen schema voor. 
Nr. C 30/66 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 2. 90 
2. De technische rekening voor het schadeverzekerings­
bedrijf dient te worden gebruikt voor die branches van het 
directe verzekeringsbedrijf welke vallen onder Richtlijn 73/ 
239/EEG, alsmede voor de overeenkomstige branches van 
het herverzekeringsbedrijf. 
3. De technische rekening voor het levensverzekerings­
bedrijf dient te worden gebruikt voor die branches van het 
directe verzekeringsbedrijf welke vallen onder Richtlijn 79/ 
267/EEG, alsmede voor de overeenkomstige branches van 
het herverzekeringsbedrijf. 
Artikel 29 
Winst- en verliesrekening 
I. Technische rekening — Schadeverzekeringsbedrijf 
1. Premies: 
a) bruto geboekte premies 
b) uitgaande herverzekeringspremies 
c) wijziging van de voorziening voor niet-ver-
diende premies, na aftrek van herverzekering 
[( + )of(-)] 
d) verdiende premies [resultaat van a), b) en c)] 
2. Overige technische opbrengsten 
3. Uitkeringen: 
a) bruto-uitkeringen 
b) aandeel van herverzekeraars (—) 
c) wijziging van de voorziening voor uitkeringen, 
na aftrek van herverzekering [(+) of (—)] 
d) netto-uitkering [resultaat van a), b) en c)] 2. De technische rekening voor het levensverzekerings­
bedrijf dient te worden gebruikt voor die branches van het 
directe verzekeringsbedrijf welke onder Richtlijn 73/239/ 
EEG vallen, alsmede voor de overeenkomstige branches 
van het herverzekeringsbedrijf. 
3. De technische rekening voor het levensverzekerings­
bedrijf dient te worden gebruikt voor die branches van het 
directe verzekeringsbedrijf welke onder Richtlijn 79/267/ 
EEG vallen alsmede voor de overeenkomstige branches van 
het herverzekeringsbedrijf. 
4. De Lid-Staten kunnen toestaan of voorschrijven, dat de 
ondernemingen die uitsluitend of als voornaamste activiteit 
het herverzekeringsbedrijf uitoefenen, voorde totaliteit van 
de uitgeoefende branches de technische rekening van het 
schadeverzekeringsbedrijf gebruiken. Dit geldt ook voor 
ondernemingen wier uitoefening van het directe verzeke­
ringsbedrijf zich tot het schadeverzekeringsbedrijf beperkt 
en die daarnaast het herverzekeringsbedrijf uitoefenen. 
Artikel 29 
Winst- en verliesrekening 
I. Technische rekening — Schadeverzekeringsbedrijf 
1. Premies: 
a) bruto geboekte premies; 
b) uitgaande herverzekeringspremies ( — ); 
c) wijziging van de voorziening voor niet-ver­
diende premies en voor zover de nationale 
wettelijke bepalingen de vermelding daarvan 
onder post Cl van de passiva toestaan, de 
reserve voor lopende risico's [{ + ) of (—)], na 
aftrek van herverzekering; 
d) verdiende premies [resultaat van a), b) en c)] 
2. Overige technische opbrengsten, na aftrek van 
herverzekering 
3. Toegerekende opbrengst van beleggingen ( + ) 
(III.8) 
8. 2. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 30/67 
4. Wijzigingen van de overige technische voorzienin­
gen, na aftrek van herverzekering: 
a) wijziging van de voorziening voor lopende 
risico's [( + ) of {-)] 
b) wijzigingen van andere technische voorzienin­
gen (niet onder andere rubrieken vermeld) 
[( + )of(-)] 
c) resultaat van a) en b) [( + ) of ( —)] 
5. Winstdeling en kortingen: 
a) bruto-winstdeling en kortingen 
b) aandeel van herverzekeraars (—) 
c) netto-winstdeling en kortingen [(a) — (b)] 
6. Provisie en andere technische kosten: 
a) provisie 
b) beheerskosten 
c) provisie en winstaandeel verkregen van andere 
verzekeringsondernemingen (—) 
d) veranderingen in overlopende acquisitiekosten 
[( + )of(-)] 
e) nettobedrag van provisie en andere technische 
kosten [resultaat van a), b), c) en d)] 
7. Overige technische kosten na aftrek van herver­
zekering 
8. Subtotaal (eerste technische resultaat) 
9. Wijzigingen van egalisatievoorzieningen en -reser­
ves: 
a) wijzigingen van de wettelijke voorgeschreven 
egalisatievoorzieningen [( + ) of ( —)] 
b) wijzigingen van de overige egalisatievoorzie­
ningen en -reserves [( + ) of ( —)] 
c) resultaat van a) en b) 4. Uitkeringen 
a) betalingen: 
aa) brutobedrag; 
bb) aandeel van herverzekeraars ( — ); 
cc) nettobedrag [resultaat van aa) en bb)]; 
b) wijziging van de voorziening voor uitkeringen, 
na aftrek van herverzekering [( + ) of ( — )]; 
c) netto-uitkeringen [resultaat van a) en b)] 
5. Wijzigingen van de overige technische voorzienin­
gen, na aftrek van herverzekering: 
a) wijzigingen van de voorziening voor lopende 
risico's (voor zover niet onder lc opgenomen) 
l( + )of(~)]; 
b) wijzigingen van andere technische voorzienin­
gen (niet onder andere rubrieken vermeld) 
K + )of(-)]; 
c) resultaat van a) en b) [( + ) of ( —)] 
6. Voorzieningen voor kortingen en winstdeling, na 
aftrek van herverzekering: 
a) kortingen, na aftrek van herverzekering; 
b) winstdeling, na aftrek van herverzekering 
7. Bedrijfskosten: 
a) acquisitiekosten, met afzonderlijke vermelding 
van provisie; 
b) beheerskosten; 
c) herverzekeringsprovisie en winstaandelen 
d) veranderingen in overlopende acquisitiekos­
ten; 
e) bedrijfskosten [resultaat van a), b) c) en d)] 
8. Overige technische kosten 
9. Subtotaal (eerste technische resultaat) 
Nr. C 30/68 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 2. 90 
10. Toegerekende opbrengst van beleggingen ( + ) 
(III. 10) 
11. Subtotaal (tweede technisch resultaat) (III. 1). 
II. Technische rekening — Levensverzekeringsbedrijf 
1. Premies: 
a) bruto geboekte premies 
b) uitgaande herverzekeringspremies ( —) 
c) Wijziging van de voorziening voor niet-
verdiende premies, na aftrek van herver­
zekering [(+) of (—)] 
d) verdiende premies [resultaat van a), b) en c)] 
2. Opbrengsten uit deelnemingen, met afzonderlijke 
vermelding van die afkomstig van verbonden 
ondernemingen 
3. Opbrengsten uit andere beleggingen, met afzon­
derlijke vermelding van die afkomstig van ver­
bonden ondernemingen: 
a) opbrengsten uit terreinen en gebouwen 
b) opbrengsten uit andere beleggingen 
c) resultaat van a) en b) 
4. Winst bij het realiseren van beleggingen 
5. Waardecorrecties op beleggingen 
6. Niet-gerealiseerde winst op beleggingen 10. Wijzigingen van egalisatievoorzieningen en reser­
ves): 
a) wijzigingen van de wettelijke of bestuursrech­
telijke voorgeschreven egalisatievoorzieningen 
l( + )of(-)J; 
b) wijzigingen van de overige egalisatievoorzie­
ningen en -reserves [( + ) of ( — )]; 
c) resultaat van a) en b) 
11. Subtotaal (tweede technische resultaat (III. 1) 
II. Technische rekening — Levensverzekeringsbedrijf 
1. Premies: 
a) bruto geboekte premies; 
b) uitgaande herverzekeringspremies (—); 
c) wijziging van de voorziening voor niet-ver-
diende premies, na aftrek van herverzekering 
[( + )of(-)]; 
d) verdiende premies [resultaat van a), b) en c)] 
2. Opbrengsten uit beleggingen: 
a) opbrengsten uit deelnemingen, met afzonder­
lijke vermelding van die afkomstig van ver­
bonden ondernemingen; 
b) opbrengsten uit andere beleggingen, met 
afzonderlijke vermelding van die afkomstig 
van verbonden ondernemingen: 
aa) opbrengsten uit terreinen en gebouwen; 
bb) opbrengsten uit andere beleggingen; 
c) waardecorrecties op beleggingen; 
d) winst bij het realiseren van beleggingen 
3. Niet-gerealiseerde winst op beleggingen 
4. Overige technische opbrengsten 
5. Subtotaal: totaal technische opbrengsten 
6. Kosten in verband met verzekerde gebeurtenissen: 
a) uitkeringen: 
aa) brutobedrag; 
bb) aandeel van herverzekeraars ( — ); 
cc) nettobedrag (resultaat van aa) en bb)); 
b) wijziging van de voorziening voor uitkeringen 
[( + ) of( —)] na aftrek van herverzekering [( + ) 
of(-)J; 
c) netto-uitkeringen [resultaat van a) en b)] 
8. 2. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 30/69 
7. Overige technische opbrengsten 
8. Subtotaal: totaal technische opbrengsten 
9. Uitkeringen: 
a) bruto-uitkeringen 
b) aandeel van herverzekeraars (—) 
c) netto-uitkeringen [resultaat van a) en b)] 
10. Wijzigingen van de technische voorzieningen, voor 
zover ze niet bij post 1 c) behoren: 
11. Winstdeling en kortingen: 
a) bruto-winstdeling en kortingen 
b) aandeel van herverzekeraars (—) 
c) netto-winstdeling en kortingen 
12. Provisie en andere technische kosten : 
a) provisie 
b) beheerskosten 
c) provisie en winstaandeel verkregen van andere 
verzekeringsondernemingen (—) 
d) veranderingen in overlopende acquisitiekosten 
K + )of (-)] 
e) nettobedrag van provisie en andere technische 
kosten [resultaat van a), b), c) en d)] 
13. Kosten van belegging: 
a) kosten, inclusief rente, met betrekking tot 
onroerende goederen 7. Wijzigingen van de technische voorzieningen, voor 
zover ze niet bij post 1 c) of post 6 h) behoren: 
a) voorziening levensverzekeringsbedrijf, na 
aftrek van herverzekering [( + ) of '( — )]; 
b) overige technische voorzieningen, na aftrek 
van herverzekering [( + ) of ( — )) 
8. Voorziening voor kortingen en winstdeling, na 
aftrek van herverzekering: 
a) kortingen, na aftrek van herverzekering; 
b) winstdeling, na aftrek van herverzekering 
9. Bedrijfskosten : 
a) acquisitiekosten (waarvan provisie); 
b) beheerskosten; 
c) herverzekeringsprovisie en winstaandelen 
(-); 
d) veranderingen in overlopende acquisitiekosten 
l( + )of(-)]; 
e) bedrijfskosten [resultaat van a), b), c) en d)) 
10. Kosten van belegging: 
a) kosten, inclusief rente, met betrekking tot 
onroerende goederen; 
b) overige kosten van het beheer van beleggingen, 
inclusief rente; 
c) waardecorrecties op beleggingen; 
d) verlies bij het realiseren van beleggingen 
11. Niet-gerealiseerd verlies op beleggingen 
12. Overige technische posten 
13. Aan de niet-technische rekening toegerekende 
opbrengst van beleggingen ( — ) (UI. 5) 
Nr. C 30/70 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 2. 90 
b) overige kosten van het beheer van beleggingen, 
inclusief rente 
14. Verlies bij het realiseren van beleggingen 
15. Waardecorrecties op beleggingen 
16. Niet-gerealiseerd verlies op beleggingen 
17. Overige technische posten 
18. Subtotaal: totaal technische kosten 
19. Subtotaal (eerste technische resultaat) 
20. Toegerekende opbrengst van beleggingen ( —) 
(HI.9) 
21. Subtotaal [tweede technische resultaat (III.2)]. 
III. Niet-technische rekening 
1. Resultaat technische rekening — schadeverzeke­
ringsbedrijf (1.11) 
2. Resultaat technische rekening — levensverzeke­
ringsbedrijf (11.21) 
3. Opbrengsten uit deelnemingen, voor zover niet 
opgenomen in de technische rekening, met afzon­
derlijke vermelding van die afkomstig van ver­
bonden ondernemingen 
4. Opbrengsten uit andere beleggingen, met afzon­
derlijke vermelding van die afkomstig van ver­
bonden ondernemingen: 
a) opbrengsten uit terreinen en gebouwen 
b) opbrengsten uit andere beleggingen 
5. Waardecorrecties op beleggingen [(+) of (—)] 
6. Kosten van beleggingen: 
a) kosten, inclusief rente, met betrekking tot 
onroerende goederen 
b) overige kosten van het beheer van beleggingen, 
inclusief rente 14. Subtotaal: technisch resultaat (lil.2) 
III. Niet-technische rekening 
1. Resultaat technische rekening — schadeverzeke­
ringsbedrijf (1.11) 
2. Resultaat technische rekening — levensverzeke­
ringsbedrijf (11.14) 
3. Opbrengsten uit beleggingen: 
a) opbrengsten uit deelnemingen, met afzonder­
lijke vermelding van die afkomstig van ver­
bonden ondernemingen; 
b) opbrengsten uit andere beleggingen, met 
afzonderlijke vermelding van die afkomstig 
van verbonden ondernemingen: 
aa) opbrengsten uit terreinen en gebouwen; 
bb) opbrengsten uit andere beleggingen; 
c) waardecorrecties op beleggingen; 
d) winst bij het realiseren van beleggingen 
4. Niet-gerealiseerde winst op beleggingen 
5. Toegerekende opbrengst van beleggingen over­
gebracht van de technische rekening levensverzeke­
ringsbedrijf (11.13) ( + ) 
6. Kosten van beleggingen: 
a) kosten, inclusief rente, met betrekking tot 
onroerende goederen; 
b) overige kosten van het beheer van beleggingen, 
inclusief rente; 
c) waardecorrecties op beleggingen; 
d) verlies bij het realiseren van beleggingen 
8. 2. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 30/71 
7. Winst bij het te gelde maken van beleggingen 
8. Verlies bij het te gelde maken van beleggingen 
9. Toegerekende opbrengst van beleggingen over­
gebracht van de technische rekening levensverzeke­
ringsbedrijf (11.20) ( + ) 
10. Toegerekende opbrengst van beleggingen over­
gebracht naar de technische rekening schadever­
zekeringsbedrijf (1.10) ( —) 
11. Andere opbrengsten dan die uit beleggingen 
12. Andere kosten dan die van beleggingen, inclusief 
waardecorrecties 
13. Belasting op het resultaat van de normale bedrijfs­
uitoefening 
14. Resultaat van de normale bedrijfsuitoefening na 
aftrek van belastingen 
15. Buitengewone baten 
16. Buitengewone lasten 
17. Buitengewoon resultaat 
18. Belasting op het buitengewone resultaat 
19. Overige belastingen, niet opgenomen onder de 
voorafgaande posten 
20. Resultaat van het boekjaar. 7. Niet-gerealiseerd verlies op beleggingen 
8. Toegerekende opbrengst van beleggingen over­
gebracht naar de technische rekening schadever­
zekeringsbedrijf (1.3). 
9. Andere opbrengsten dan die uit beleggingen 
10. Andere kosten dan die van beleggingen, inclusief 
waardecorrecties 
11. Belasting op het resultaat van de normale bedrijfs­
uitoefening 
12. Resultaat van de normale bedrijfsuitoefening na 
aftrek van belastingen 
13. Buitengewone baten 
14. Buitengewone lasten 
15. Buitengewoon resultaat 
16. Belasting op het buitengewone resultaat 
17. Overige belastingen, niet opgenomen onder de 
voorafgaande posten 
18. Resultaat van het boekjaar 
AFDELING 6 
Voorschriften betreffende bepaalde posten van de winst- en verliesrekening 
Artikel 30 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf post 1.1 a) 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf post II. 1 a) 
Bruto geboekte premies 
1. Artikel 28 van Richtlijn 78/660/EEG is niet van 
toepassing op verzekeringsondernemingen. 
2. De bruto geboekte premies omvatten alle uit hoofde 
van de verzekeringsovereenkomsten die door of namens de 
verzekeringsondernemingen zijn gesloten ontvangen en te 
ontvangen bedragen, met inbegrip van : 
a) stortingen ineens, inclusief lijfrente- koopsommen; Artikel 30 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf: post I.l.a) 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf: post Il.l.a) 
Bruto geboekte premies 
1. Artikel 28 van Richtlijn 78/660/EEG is niet van 
toepassing op verzekeringsondernemingen. 
2. De bruto geboekte premies omvatten alle uit hoofde 
van de verzekeringsovereenkomsten die door of namens de 
verzekeringsonderneming zijn gesloten ontvangen en te 
ontvangen bedragen, met inbegrip van : 
a) stortingen ineens, inclusief lijfrentekoopsommen, in 
het levensverzekeringsbedrijf tevens de stortingen 
ineens uit de voorziening voor kortingen en winstde­
ling, voor zover deze op basis van verzekeringsovereen­
komsten als door de verzekeringnemer betaalde 
premies moeten worden behandeld en het nationale 
recht van de Lid-Staat opneming daarvan onder de 
premies voorschrijven of toelaten; 
Nr. C 30/72 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 2. 90 
b) premieopslagen bij halfjaarlijkse, driemaandelijkse of 
maandelijkse betaling en verhaal op polishouders van 
door de verzekeringsonderneming gedragen kosten; b) premieopslagen bij halfjaarlijkse, driemaandelijkse of 
maandelijkse betaling en verhaal op polishouders van 
door de verzekeringsonderneming gedragen kosten; 
c) In geval van medeverzekering het aandeel van de 
verzekeringsonderneming in het totaal van de premies 
(doch aan de medeverzekeringspartners toe te rekenen 
premies niet daaronder begrepen); c) In geval van medeverzekering het aandeel van de 
verzekeringsonderneming in het totaal van de premies 
(doch aan medeverzekeringspartners toe te rekenen 
premies niet daaronder begrepen); 
d) herverzekeringspremies voor zaken die van cederende 
verzekeringsondernemingen zijn overgenomen, d) herverzekeringspremies voor zaken die van cederende 
verzekeringsondernemingen zijn overgenomen, 
na aftrek van annuleringen en van belastingen en 
parafiscale bijdragen of heffingen over het bedrag van de 
afzonderlijke premies of het premievolume. na aftrek van annuleringen en van belastingen en 
parafiscale bijdragen of heffingen over het bedrag van de 
afzonderlijke premies of het premievolume 
Artikel 31 Ongewijzigd 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf post I.l.b) 
Technische rekening levensverzekeringsbedrij f post Il.l.b) 
Uitgaande herverzekeringspremies 
De uitgaande herverzekeringspremies omvatten alle uit 
hoofde van de uitgaande herverzekeringsovereenkomsten 
die door de verzekeringsonderneming zijn gesloten betaal­
de en te betalen bedragen. 
Artikel 32 Ongewijzigd 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf post I.l.c) 
Technische rekening levensverzekeringsbedrij f post II.l.c) 
Wijziging van de voorziening voor niet verdiende premies, 
na aftrek van de herverzekering 
De wijziging van de voorziening voor niet-verdiende 
premies, na aftrek van herverzekering, bestaat in het 
verschil tussen de voorziening voor niet-verdiende premies 
aan het begin en die aan het einde van het boekjaar, de 
wijziging van de voorziening voor lopende risico's niet 
inbegrepen. In afwachting van een andere coördinatie 
mogen de Lid-Staten ten aanzien van het levensverzeke­
ringsbedrijf voorschrijven of toestaan dat de wijziging 
betreffende de niet-verdiende premies wordt opgenomen in 
de wijziging van de voorziening levensverzekeringsbedrijf. 
8. 2. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 30/73 
Artikel 33 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf post 1.3 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf post II.9 
Uitkeringen 
1. De uitkeringen omvatten alle op grond van ver­
plichtingen die voortvloeien uit gebeurtenissen welke zich 
tot en met de balansdatum hebben voorgedaan betaalde en 
te betalen bedragen, de in voorafgaande jaren gevormde 
voorzieningen in aanmerking genomen. In deze bedragen 
zijn begrepen annuïteiten, afkopen, aanpassingen van 
vorderingen betreffende voorafgaande jaren die op de 
balansdatum nog uitstaan, geleden maar niet aangemelde 
schaden, externe en interne directe en indirecte schaderege-
lingskosten alsmede toevoegingen en onttrekkingen aan 
schadevoorzieningen voor en van cederende verzekerings­
ondernemingen en herverzekeraars. Ontvangen of te 
ontvangen bedragen doordat in samenhang met de 
afwikkeling van een uitkering de wettige eigendom van 
verzekerde vermogensbestanddelen is verkregen of de 
rechten van de polishouder ten opzichte van derden zijn 
verworven (verhaal en subrogatie), worden in mindering 
gebracht. Indien dergelijke bedragen aanzienlijk zijn, 
worden zij in de toelichting gespecificeerd. 
2. Indien het bedrag van de aanpassingen van vorderin­
gen betreffende voorafgaande jaren die op de balansdatum 
nog uitstaan, aanzienlijk is, wordt het in de toelichting 
gespecificeerd. 
Artikel 34 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf post 1.5 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf post 11.11 
Winstdeling en kortingen 
De winstdeling omvat alle ten laste van het boekjaar aan 
polishouders en andere verzekerden betaalde en te betalen 
of voor hen vastgelegde bedragen, inclusief de bedragen 
welke worden bestemd om de technische voorzieningen te 
verhogen of de toekomstige premies te verlagen, voor zover 
dergelijke bedragen de toewijzing van een overschot of van 
winst uit het bedrijf in zijn geheel of een gedeelte ervan 
vertegenwoordigen, na aftrek van de bedragen die in 
voorafgaande jaren werden vastgelegd maar niet langer 
nodig zijn. 
De kortingen omvatten dergelijke bedragen voor zover zij 
een gedeeltelijke terugbetaling van premies op grond van 
het resultaat van afzonderlijke overeenkomsten vertegen­
woordigen. 
Indien de bedragen die uit hoofde van winstdeling 
respectievelijk kortingen ten laste van het boekjaar worden 
gebracht, aanzienlijk zijn, worden zij in de toelichting 
afzonderlijk vermeld. Artikel 33 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf: post 1.4 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf: post II.6 
Uitkeringen 
1. De uitkeringen omvatten alle, op grond van ver­
plichtingen die voortvloeien uit gebeurtenissen welke zich 
tot en met de balansdatum hebben voorgedaan, betaalde en 
te betalen bedragen, de in voorafgaande jaren gevormde 
voorzieningen in aanmerking genomen. In deze bedragen 
zijn begrepen annuïteiten, afkopen, aanpassingen van 
vorderingen betreffende voorafgaande jaren die op de 
balansdatum nog uitstaan, geleden doch niet aangemelde 
schaden, externe en interne directe en indirecte schaderege-
lingskosten alsmede toevoegingen en onttrekkingen aan 
schadevoorzieningen voor en van cederende verzekerings­
ondernemingen en herverzekeraars. Ontvangen of te 
ontvangen bedragen doordat in samenhang met de 
afwikkeling van een uitkering de wettige eigendom van 
verzekerde vermogensbestanddelen is verkregen of de 
rechten van de polishouder ten opzichte van derden zijn 
verworven (verhaal en subrogatie), worden in mindering 
gebracht. Indien dergelijke bedragen aanzienlijk zijn, 
worden zij in de toelichting gespecificeerd. 
2. Indien de in eerdere boekjaren gevormde reserves in 
een bepaalde verzekeringsbranche met een aanzienlijk 
bedrag worden verhoogd, wordt dit in de toelichting 
vermeld. 
Artikel 34 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf: post 1.6 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf: post II.8 
Winstdeling en kortingen 
De winstdeling omvat alle ten laste van het boekjaar aan 
polishouders en andere verzekerden betaalde en te betalen 
of voor hen vastgelegde bedragen, inclusief de bedragen 
welke worden bestemd om de technische voorzieningen te 
verhogen of de toekomstige premies te verlagen, voor zover 
dergelijke bedragen de toewijzing van een overschot of van 
winst uit het bedrijf in zijn geheel of een gedeelte ervan 
vertegenwoordigen, na aftrek van de bedragen die in 
voorafgaande jaren werden vastgelegd maar niet langer 
nodig zijn. 
De kortingen omvatten dergelijke bedragen voor zover zij 
een gedeeltelijke terugbetaling van premies op grond van 
het resultaat van afzonderlijke overeenkomsten vertegen­
woordigen. 
Indien de bedragen die uit hoofde van winstdeling 
respectievelijk kortingen ten laste van het boekjaar worden 
gebracht, aanzienlijk zijn, worden zij in de toelichting 
afzonderlijk vermeld. 
Nr. C 30/74 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 2. 90 
Artikel 35 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf post 1.6 a) 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf post 11.12 a) 
Provisie 
Provisie omvat alle met betrekking tot verzekeringsover­
eenkomsten betaalde en te betalen bedragen die een 
vergoeding vormen, anders dan op grond van een 
arbeidsovereenkomst, voor in verband met bij de verzeke­
ringsonderneming aangebrachte zaken bewezen diensten. 
Inbegrepen zijn aan agenten en makelaars betaalde 
bedragen, doch niet uitkeringen aan werknemers (zoals 
leden van de verkoopstaf) die in de gewone uitoefening van 
hun functie bij de onderneming handelen. 
Artikel 36 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf post 1.6 b) 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf post 11.12 b) 
Beheerskosten 
De beheerskosten omvatten in het bijzonder waardecorrec­
ties betreffende andere materiële vaste activa dan terreinen 
en gebouwen en alle personeelskosten, met inbegrip van 
provisie die is betaald aan werknemers die in de gewone 
uitoefening van hun functie bij de onderneming handelen, 
met uitzondering van personeelskosten die verband houden 
met schaderegeling en die welke als investeringsuitgaven 
zijn te beschouwen. 
Artikel 37 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf post 1.10 
Niet-technische rekening post III. 10 
Toerekening van een deel van de opbrengst van beleggin­
gen aan de technische rekening schadeverzekeringsbedrijf 
Wanneer een gedeelte van de opbrengst van beleggingen 
aan de technische rekening voor het schadeverzekerings­
bedrijf wordt toegerekend, moet deze overboeking van de 
niet-technische rekening worden onttrokken aan post III10 
en worden toegevoegd aan post I 10. De reden waarom en 
de basis waarop deze toerekening plaatsvindt, dienen in de 
toelichting te worden vermeld. Artikel 35 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf: post I.7.a) 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf: post II. 9. a) 
Provisie 
Provisie omvat de met betrekking tot het sluiten van 
verzekeringsovereenkomsten betaalde en te betalen bedra­
gen die een vergoeding vormen, anders dan op grond van 
een arbeidsovereenkomst, voor in verband met bij de 
verzekeringsonderneming aangebrachte zaken bewezen 
diensten. Inbegrepen zijn aan agenten en makelaars 
betaalde bedragen, doch niet uitkeringen aan werknemers 
(zoals leden van de verkoopstaf) die in de gewone 
uitoefening van hun functie bij de onderneming handelen. 
Artikel 36 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf: post 1.7.b) 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf: post 11.9.b) 
Beheerskosten 
„Beheerskosten" omvatten in het bijzonder waardecorrec­
ties betreffende andere materiële vaste activa dan terreinen 
en gebouwen en alle personeelskosten, met inbegrip van 
provisie die is betaald aan werknemers die in de gewone 
uitoefening van hun functie bij de onderneming handelen, 
met uitzondering van personeelskosten die verband houden 
met schaderegeling en die welke als investeringsuitgaven 
zijn te beschouwen. 
Artikel 37 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf: post 1.3 
Niet-technische rekening: post III.8 
Toerekening van een deel van de opbrengst van beleggin­
gen aan de technische rekening schadeverzekeringsbedrijf 
1. Wanneer een gedeelte van de opbrengst van beleggin­
gen aan de technische rekening voor het schadeverzeke­
ringsbedrijf wordt toegerekend, moet deze overboeking 
van de niet-technische rekening worden onttrokken aan 
post III.8 en worden toegevoegd aan post 1.3. De reden 
waarom en de basis waarop deze toerekening plaatsvindt, 
dienen in de toelichting te worden vermeld. 
8. 2. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 30/75 
Artikel 38 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf post II 
Opbrengsten uit beleggingen, enz. 
1. Bij een onderneming die uitsluitend het levensverzeke­
ringsbedrijf uitoefent, worden alle opbrengsten uit en 
kosten van beleggingen alsmede alle winsten en verliezen 
bij het realiseren van beleggingen in de technische rekening 
voor het levensverzekeringsbedrijf aangegeven. 
2. Bij een onderneming die zowel het levensverzekerings­
bedrijf als het schadeverzekeringsbedrijf uitoefent, worden 
alle opbrengsten uit en kosten van beleggingen alsmede alle 
winsten en verliezen bij het realiseren van beleggingen, 
voor zover zij rechtstreeks verband houden met de 
uitoefening van het levensverzekeringsbedrijf, in de 
technische rekening voor het levensverzekeringsbedrijf 
aangegeven. 
3. Het gedeelte van de in de technische rekening voor het 
levensverzekeringsbedrijf aangegeven opbrengsten uit en 
kosten van beleggingen en winsten en verliezen bij het 
realiseren van beleggingen dat niet ten behoeve van 
polishouders en verzekerden wordt gebruikt of afgezon­
derd, kan geheel of gedeeltelijk aan de niet-technische 
rekening worden toegerekend, waarbij het toegerekende 
bedrag wordt onttrokken aan post II 20 en wordt 
toegevoegd aan post III 9. De reden waarom en de basis 
waarop deze toerekening plaatsvindt, dienen in de 
toelichting te worden vermeld. 
Artikel 39 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf posten II.6 
en 16 
Niet-gerealiseerde winsten en verliezen in het levensver­
zekeringsbedrijf 
Veranderingen in het bedrag van het verschil tussen de 
waardering van beleggingen volgens de actuele waarde en 
hun waardering volgens het beginsel van de aanschaffings-
of vervaardigingskosten worden onder de posten II.6 en 16 
slechts tot uitdrukking gebracht voor zover artikel 43. lid 2, 
van toepassing is. 2. Het gedeelte van de in de technische rekening voor het 
levensverzekeringsbedrijf aangegeven opbrengsten uit en 
kosten van beleggingen en winsten en verliezen bij het 
realiseren van beleggingen dat niet ten behoeve van 
polishouders en verzekerden wordt gebruikt of afgezon­
derd, kan geheel of gedeeltelijk aan de niet-technische 
rekening worden toegerekend, waarbij het toegerekende 
bedrag wordt onttrokken aan post 11.13 en wordt 
toegevoegd aan post 111.5. De reden waarom en de basis 
waarop deze toerekening plaatsvindt, dienen in de 
toelichting te worden vermeld. 
3. De Lid-Staten kunnen de wijze en omvang van de 
overboeking van de toegerekende opbrengst van beleggin­
gen van de ene afdeling van de winst- en verliesrekening 
naar de andere voorschrijven. 
Artikel 38 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf: post I 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf: post II 
Opbrengsten uit en kosten van beleggingen 
1. Alle opbrengsten uit en kosten van beleggingen 
alsmede alle winsten en verliezen bij het realiseren van 
beleggingen, voor zover zij het schadeverzekeringsbedrijf 
betreffen, worden in de niet-technische rekening aangege­
ven. 
2. Bij een onderneming die het levensverzekeringsbedrijf 
uitoefent, worden alle opbrengsten uit en kosten van 
beleggingen alsmede alle winsten en verliezen bij het 
realiseren van beleggingen in de technische rekening voor 
het levensverzekeringsbedrijf aangegeven. 
3. Bij een onderneming die zowel het levensverzekerings-
als het schadeverzekeringsbedrijf uitoefent, worden alle 
opbrengsten uit en kosten van beleggingen alsmede alle 
winsten en verliezen bij het realiseren van beleggingen, 
voor zover zij rechtstreeks met de uitoefening van het 
levensverzekeringsbedrijf verband houden, in de technische 
rekening voor het levensverzekeringsbedrijf aangegeven. 
4. De Lid-Staten kunnen ook de opgave van de opbreng­
sten en kosten en de winsten en verliezen bij het realiseren 
van beleggingen aan de hand van hun oorsprong voor­
schrijven of toestaan, dit wil zeggen ten dele op de 
technische rekening en ten dele op de niet-technische 
rekening overeenkomstig de samenhang van deze bedragen 
met het fonds voor de verzekerden dan wel het fonds voor 
de aandeelhouders. 
Artikel 39 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf: posten II.3 
en 11.11 
Niet-gerealiseerde winsten en verliezen in het levensver­
zekeringsbedrijf 
Veranderingen in het bedrag van het verschil tussen de 
waardering van beleggingen volgens de actuele waarde en 
hun waardering volgens het beginsel van de aanschaffings-
of vervaardigingskosten worden onder de posten 11.3 en 
11.11 tot uitdrukking gebracht voor zover artikel 43. lid 2, 
van toepassing is. 
Nr. C 30/76 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 
AFDELING 7 
Waarderingsregels 
Artikel 40 Ongewijzigd 
1. In afwachting van een nadere coördinatie kunnen de 
Lid-Staten de toepassing van de volgende methoden eisen 
of toestaan indien, als gevolg van de aard van de betrokken 
verzekeringsbranche of het betrokken verzekeringstype, de 
gegevens betreffende te ontvangen premies, te verrichten 
uitkeringen of beide voor het aanvangsjaar bij het opstellen 
van de jaarrekening onvoldoende zijn om nauwkeurige 
ramingen te kunnen maken. 
Methode 1 
Het overschot van de ontvangen premies ten opzichte van 
de uitkeringen en uitgaven in verband met de overeen­
komsten die tijdens het aanvangsjaar in werking treden, 
vormt een technische voorziening, welke overeenkomstig 
artikel 24, lid 2, wordt opgenomen in de technische 
voorziening voor te verrichten uitkeringen zoals op de 
balans onder post C.3 van de passiva vermeld. Het bedrag 
van deze technische voorziening wordt, zo nodig, zodanig 
verhoogd dat daarmee de huidige en toekomstige ver­
plichtingen kunnen worden nagekomen. Met betrekking 
tot de onderhavige overeenkomsten wordt geen enkel 
bedrag opgenomen in de technische voorzieningen voor 
niet-verdiende premies en lopende risico's zoals respectie­
velijk in de artikelen 21 en 22 bedoeld. De aan de hand van 
deze methode gevormde technische voorziening wordt aan 
het einde van het jaar dat volgt op het aanvangsjaar of aan 
het einde van een later jaar vervangen door een voorziening 
voor, op de gebruikelijke wijze geraamde, te verrichten 
uitkeringen. 
Methode 2 
Deze methode komt overeen met methode 1, met dien 
verstande dat de in de eerste zin van de beschrijving van 
deze laatste methode bedoelde technische voorziening 
wordt berekend als een bepaald percentage van te 
ontvangen premies. 
Methode 3 
De in de gehele technische rekening of onder sommige 
posten ervan vermelde cijfers hebben betrekking op een 
jaar dat het boekjaar geheel of gedeeltelijk voorafgaat. Het 
bedrag van de in de jaarrekening vermelde technische 
voorzieningen wordt, zo nodig, zodanig verhoogd dat 
daarmee de huidige en toekomstige verplichtingen kunnen 
worden nagekomen. 
8. 2. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 30/77 
2. Wanneer een van de in lid 1 aangegeven methoden is 
gekozen, wordt zij tijdens de opeenvolgende jaren 
stelselmatig toegepast, tenzij bepaalde omstandigheden een 
verandering rechtvaardigen. Het gebruik van elk van de 
onderhavige methoden wordt in de toelichting vermeld, 
waarbij wordt aangegeven om welke redenen de methode 
wordt toegepast en wat de invloed ervan is op het 
vermogen, de financiële positie en het resultaat, onder 
bijzondere verwijzing naar het effect op de voorzieningen 
voor niet-verdiende premies en te verrichten uitkeringen. 
Wanneer methode 1 of 2 wordt toegepast, wordt in de 
toelichting vermeld hoelang het zal duren voordat een 
voorziening voor te verrichten uitkeringen op de gebruike­
lijke grondslag is gevormd. Wanneer methode 3 wordt 
toegepast, wordt in de toelichting vermeld het tijdvak dat 
het jaar waarop de cijfers betrekking hebben, aan het 
boekjaar voorafgaat. 
3. Wanneer methode 1 of 2 wordt toegepast wordt 
uiterlijk aan het einde van het derde jaar dat volgt op het 
aanvangsjaar, een voorziening voor te verrichten uitkerin­
gen op de gebruikelijke grondslag gevormd. Wanneer 
methode 3 wordt toegepast, mag het jaar waarop de cijfers 
betrekking hebben, het boekjaar niet meer dan twaalf 
maanden voorafgaan. 
4. Voor de toepassing van dit artikel wordt onder 
„aanvangsjaar" verstaan het boekjaar waarin in de 
overeenkomsten in de betrokken verzekeringsbranche of 
van het betrokken verzekeringstype in werking traden. 
Artikel 41 
Artikel 32 van Richtlijn 78/660/EEG, volgens hetwelk de 
waardering van de posten in de jaarrekening geschiedt 
overeenkomstig het beginsel van de aanschaffings- of 
vervaardigingskosten, is wat zijn toepassing op beleggingen 
betreft ondergeschikt aan de artikelen 42 tot en met 45 van 
de onderhavige richtlijn. 
Artikel 42 
1. In verband met de waardering van de in artikel 5 onder 
post C van de activa vermelde beleggingen kunnen de Lid­
staten eisen of toestaan dat de verzekeringsondernemingen 
uitgaan van de overeenkomstig de artikelen 44 en 45 
berekende actuele waarde. 
2. Wanneer in het levensverzekeringsbedrijf de uitkerin­
gen aan polishouders en verzekerden zijn gerelateerd aan de 
actuele waarde van bepaalde beleggingen of van de 
beleggingen in hun geheel, worden deze beleggingen op de 
balans tegen hun actuele waarde opgevoerd. 
3. Wanneer het in artikel 32 van Richtlijn 78/660/EEG 
genoemde beginsel van de aanschaffings- of vervaardi­
gingskosten op de beleggingen wordt toegepast, wordt in 
de toelichting de actuele waarde vermeld. 2. Wanneer een van de in lid 1 aangegeven methoden is 
gekozen, wordt zij tijdens de opeenvolgende jaren 
stelselmatig toegepast, tenzij bepaalde omstandigheden een 
verandering rechtvaardigen. Het gebruik van elk van de 
onderhavige methoden wordt in de toelichting vermeld; bij 
verandering van de gehanteerde methode moet worden 
vermeld wat de invloed daarvan is op het vermogen, op de 
financiële positie en op het resultaat. Wanneer methode 1 
of 2 wordt toegepast, wordt in de toelichting vermeld 
hoelang het zal duren alvorens een voorziening voor te 
verrichten uitkeringen op de gebruikelijke grondslag is 
gevormd. Wanneer methode 3 wordt toegepast, wordt de 
tijdsruimte die het jaar waarop de cijfers betrekking 
hebben, aan het boekjaar voorafgaat, in de toelichting 
vermeld. 
Ongewijzigd 
Ongewijzigd 
Ongewijzigd 
Artikel 42 
Ongewijzigd 
2. Wanneer in het levensverzekeringsbedrijf de uitkerin­
gen aan polishouders en verzekerden rechtstreeks zijn 
gerelateerd aan de actuele waarde van bepaalde beleggin­
gen of van de beleggingen in hun geheel, worden deze 
beleggingen op de balans tegen hun actuele waarde 
opgevoerd. 
Ongewijzigd 
Nr. C 30/78 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 2. 90 
4. Wanneer de beleggingen tegen hun actuele waarde 
worden opgevoerd, wordt de waarde die uit de toepassing 
van het beginsel van de aanschaffings- of vervaardigings-
kosten voortvloeit, in de toelichting vermeld. 
5. Voor alle beleggingen die vallen onder een met een 
Arabisch cijfer aangeduide post wordt dezelfde grondslag 
aangehouden. 
6. In de toelichting wordt de op elke post van de 
beleggingen toegepaste methode vermeld. 
Artikel 43 
1. Wanneer voor de beleggingen de actuele waarde wordt 
aangehouden, is, behoudens het in lid 2 bepaalde, artikel 
33, leden 2 en 3, van Richtlijn 78/660/EEG van toepassing. 
2. In het in artikel 42, lid 2, beschreven geval wordt het 
bedrag van het verschil tussen de waardering volgens de 
actuele waarde en de waardering volgens het beginsel van 
de aanschaffings- of vervaardigingskosten in de voorzienin­
gen voor het levensverzekeringsbedrijf onder post C.2 
opgenomen van de passiva bedoeld in artikel 5. Ver­
anderingen in dit verschil worden in de technische rekening 
voor het levensverzekeringsbedrijf aangegeven onder de 
posten II.6 en 16, als bedoeld in artikel 29. 
Artikel 44 
1. In verband met andere beleggingen dan die in terreinen 
en gebouwen betekent actuele waarde, behoudens het in lid 
6 hierna bepaalde, de marktwaarde. 
2. Voor zover de beleggingen aan een erkende effecten­
beurs zijn genoteerd, betekent marktwaarde de midden­
koers op de balansdatum of op de laatste dag van 
verhandeling vóór die datum. 
3. Wanneer voor andere beleggingen dan die in lid 2 
bedoeld een actieve markt bestaat, betekent marktwaarde 
de gemiddelde prijs waartegen dergelijke beleggingen op de 
balansdatum worden opgesteld of op de laatste dag van 
verhandeling vóór die datum zijn verhandeld. 
4. Wanneer de toepassing van een methode zoals bedoeld 
in de leden 2 en 3 voor bepaalde beleggingen een koers of 
prijs oplevert die, als gevolg van buitengewone omstandig­
heden op de aangehouden dag, aanmerkelijk hoger ligt dan 
de koers of de prijs welke zonder deze omstandigheden zou 
zijn verkregen, wordt de laatstgenoemde koers of prijs als 
de marktwaarde beschouwd. Ongewijzigd 
Ongewijzigd 
Ongewijzigd 
Artikel 43 
1. Wanneer voor de beleggingen de actuele waarde wordt 
aangehouden, is, behoudens lid 2, artikel 33, leden 2 en 3, 
van Richtlijn 78/660/EEG van toepassing. 
2. In het in artikel 42, lid 2, beschreven geval wordt het 
bedrag van het verschil tussen de waardering volgens de 
actuele waarde en de waardering volgens het beginsel van 
de aanschaffings- of vervaardigingskosten in de voorzienin­
gen voor het levensverzekeringsbedrijf onder post C.2 
opgenomen van de passiva bedoeld in artikel 5. Ver­
anderingen in dit verschil worden in de technische rekening 
voor het levensverzekeringsbedrijf aangegeven onder de 
posten 11.3 en 11.11, als bedoeld in artikel 29. 
Artikel 44 
1. In verband met andere beleggingen dan die in terreinen 
en gebouwen betekent „actuele waarde", behoudens het in 
lid 6 hierna bepaalde, de marktwaarde. 
2. Voor zover de beleggingen aan een erkende effecten­
beurs zijn genoteerd, betekent „marktwaarde" de koers op 
de balansdatum of op de laatste dag van verhandeling vóór 
die datum. 
3. Wanneer voor andere beleggingen dan die in lid 2 
bedoeld een markt bestaat, betekent „marktwaarde" de 
gemiddelde prijs waartegen dergelijke beleggingen op de 
balansdatum worden opgesteld of op de laatste dag van 
verhandeling vóór die datum zijn verhandeld. 
Ongewijzigd 
8. 2. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 30/79 
5. Wanneer op de dag waarop de jaarrekening wordt 
opgesteld, beleggingen zoals in de leden 2 en 3 bedoeld zijn 
verkocht of het voornemen bestaat deze op korte termijn te 
verkopen, wordt de marktwaarde verminderd met de 
gemaakte of geraamde realisatiekosten. 
6. Tenzij de methode van de nettovermogenswaarde 
wordt toegepast overeenkomstig artikel 59 van Richtlijn 
78/660/EEG, worden alle andere beleggingen op een 
zodanige grondslag gewaardeerd dat de vermoedelijke 
directe opbrengstwaarde zorgvuldig in aanmerking wordt 
genomen. 
7. De waarderingsmethode zoals die daadwerkelijk 
wordt toegepast en de reden waarom zij werd gekozen, 
worden steeds in de toelichting vermeld. 
Artikel 45 
1. Behoudens het in lid 6 bepaalde betekent actuele 
waarde in het geval van terreinen en gebouwen de op de 
datum van waardering vastgestelde marktwaarde, ver­
minderd overeenkomstig het in de leden 4 en 5 bepaalde. 
2. Marktwaarde betekent de prijs waartegen de terreinen 
en gebouwen op de datum van waardering bij particuliere 
overeenkomst tussen een willige verkoper en een van de 
verkoper onafhankelijke koper zouden kunnen worden 
verkocht, waarbij wordt aangenomen dat de betrokken 
vermogensbestanddelen openlijk op de markt worden 
aangeboden, dat de marktvoorwaarden een ordelijke 
overdracht mogelijk maken en dat, de aard van de 
vermogensbestanddelen in aanmerking genomen, een 
normaal tijdsbestek beschikbaar is om over de verkoop te 
onderhandelen. 
3. De marktwaarde wordt vastgesteld door de afzonder­
lijke waardering van elk terrein of gebouw, welke 
waardering minstens om de vijf jaar wordt verricht door 
personen die daartoe zijn erkend door de Lid-Staat waar 
zich het hoofdkantoor van de verzekeringsonderneming 
bevindt. 
4. Indien de waarde van enig terrein of gebouw op de 
balansdatum is verminderd, wordt de vereiste waardecor­
rectie aangebracht. De aldus berekende lagere waarde 
wordt in de volgende jaarrekeningen niet verhoogd, tenzij 
een dergelijke verhoging voortvloeit uit een nieuwe 
vaststelling van de marktwaarde overeenkomstig het in de 
leden 2 en 3 bepaalde. 
5. Wanneer op de dag waarop de jaarrekening wordt 
opgesteld, terreinen en gebouwen zijn verkocht of het 
voornemen bestaat deze op korte termijn te verkopen, 
wordt de overeenkomstig de leden 2 en 4 berekende waarde 
verminderd met de gemaakte of geraamde realisatiekosten. 
6. Indien de marktwaarde van terrein of gebouw niet kan 
worden vastgesteld, wordt de op basis van het beginsel van 
de aanschaffings- of vervaardigingskosten berekende 
waarde als de actuele waarde beschouwd. 
7. De methode aan de hand waarvan de actuele waarde 
werd berekend en het jaar of de jaren waarin het laatst een 
waardering werd verricht overeenkomstig het in lid 3 
bepaalde, worden steeds in de toelichting vermeld. Ongewijzigd 
Ongewijzigd 
Ongewijzigd 
Artikel 45 
1. Behoudens het in lid 6 bepaalde betekent „actuele 
waarde" in het geval van terreinen en gebouwen de op de 
datum van waardering vastgestelde marktwaarde, ver­
minderd overeenkomstig de leden 4 en 5. 
2. „Marktwaarde" betekent de prijs waartegen de 
terreinen en gebouwen op de datum van waardering bij 
particuliere overeenkomst tussen een willige verkoper en 
een van de verkoper onafhankelijke koper zouden kunnen 
worden verkocht, waarbij wordt aangenomen dat de 
betrokken vermogensbestanddelen openlijk op de markt 
worden aangeboden, dat de marktvoorwaarden een 
ordelijke overdracht mogelijk maken en dat, de aard van de 
vermogensbestanddelen in aanmerking genomen, een 
normaal tijdsbestek beschikbaar is om over de verkoop te 
onderhandelen. 
3. De marktwaarde moet tenminste om de vijf jaar 
worden vastgesteld door afzonderlijke waardering van elk 
terrein of gebouw door personen die daartoe zijn erkend 
door hetzij de Lid-Staat waar zich het hoofdkantoor van de 
verzekeringsonderneming bevindt, hetzij de Lid-Staat 
waarin de terreinen of gebouwen zijn gelegen in zoverre dit 
geval niet met het eerstgenoemde samenvalt. 
4. Indien de waarde van enig terrein of gebouw op de 
balansdatum is verminderd, wordt de vereiste waardecor­
rectie aangebracht. Deze waardecorrectie kan worden 
uitgevoerd aan de hand van een door de bovengenoemde 
personen aanbevolen verminderingspercentage indien de 
waarde van een terrein of gebouw na de laatste, door die 
personen uitgevoerde waardering is gedaald. De aldus 
berekende lagere waarde wordt in de volgende jaarrekenin­
gen niet verhoogd, tenzij een dergelijke verhoging voort­
vloeit uit een nieuwe vaststelling van de marktwaarde 
overeenkomstig de leden 2 en 3. 
Ongewijzigd 
Ongewijzigd 
Ongewijzigd 
Nr. C 30/80 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 2. 90 
Artikel 46 Artikel 46 
1. Artikel 33 van Richtlijn 78/660/EEG van de Raad is als 
volgt op verzekeringsondernemingen van toepassing: 1. Artikel 33 van Richtlijn 78/660/EEG van de Raad is als 
volgt op verzekeringsondernemingen van toepassing: 
a) de verwijzingen naar „materiële vaste activa" worden 
beschouwd als verwijzingen naar activa zoals in artikel 
9 van Richtlijn 78/660/EEG onder activa C.II 2, 3 en 4 
vermeld; 
b) de verwijzing naar „voorraden" wordt beschouwd als 
een verwijzing naar activa zoals in artikel 5 van deze 
richtlijn onder post E.2 van de activa vermeld. a) lid 1, onder a), is van toepassing op de activa zoals in 
artikel 5 van de onderhavige richtlijn onder post F.l van 
de activa vermeld; 
b) behoudens artikel 43 van de onderhavige richtlijn is 
bovengenoemd artikel 33 niet van toepassing op de 
activa zoals in artikel 5 van de onderhavige richtlijn 
onder de posten C.II, C.III, C.IV, D en F.III van de 
activa vermeld. 
2. Behoudens het bepaalde in artikel 43 van deze richtlijn 
is artikel 33 van Richtlijn 78/660/EEG niet van toepassing 
op beleggingen die financiële vaste activa zijn in de zin van 
activa C.III in artikel 9 van Richtlijn 78/660/EEG. 
Artikel 47 Artikel 47 
In verband met de toepassing van artikel 35 van Richtlijn 
78/660/EEG op verzekeringsondernemingen gelden de 
volgende wijzigingen: 
a) de verwijzingen naar „vaste activa" worden beschouwd 
als verwijzingen naar activa zoals in artikel 5 van deze 
richtlijn onder de posten B, C en E.l van de activa 
vermeld; 
b) de verwijzing naar „financiële vaste activa" wordt 
beschouwd als een verwijzing naar activa zoals in 
artikel 5 van deze richtlijn onder de posten C.II, III, IV, 
V en VI van de activa vermeld. In verband met de toepassing van artikel 35 van Richtlijn 
78/660/EEG op verzekeringsondernemingen gelden de 
volgende wijzigingen: 
a) dit artikel is van toepassing op de activa zoals in artikel 
5 van de onderhavige richtlijn onder de posten B, C en 
F.l van de activa vermeld; 
b) lid 1, onder c) aa), is van toepassing op de activa zoals 
in artikel 5 van de onderhavige richtlijn onder de 
posten C.II, C.III, C.IV, D en F.III van de activa 
vermeld. 
Artikel 48 Artikel 48 
In artikel 38 van Richtlijn 78/660/EEG van de Raad wordt 
de verwijzing naar „materiële vaste activa en grond- en 
hulpstoffen", wat verzekeringsondernemingen betreft, 
beschouwd als een verwijzing naar activa zoals in artikel 5 
van de onderhavige richtlijn onder post E van de activa 
vermeld. Artikel 38 van Richtlijn 78/660/EEG is van toepassing op 
de activa zoals in artikel 5 van de onderhavige richtlijn 
onder post F.l van de activa vermeld. 
Artikel 49 Artikel 49 
Voor de toepassing van artikel 39 van Richtlijn 78/660/ 
EEG op verzekeringsondernemingen worden de ver­
wijzingen naar „vlottende activa" beschouwd als ver­
wijzingen naar activa zoals in artikel 5 van de onderhavige 
richtlijn onder de posten D.l, 2 en 3 F van de activa 
vermeld. Artikel 39 van Richtlijn 78/660/EEG is van toepassing op 
de activa zoals in artikel 5 van de onderhavige richtlijn 
onder de posten E.l, E.II en E.III alsmede F.II van de activa 
vermeld. 
Artikel 50 
In het schadeverzekeringsbedrijf wordt het bedrag van de 
overlopende acquisitiekosten vastgesteld op een grondslag 
die verenigbaar is met die welke voor niet-verdiende 
premies wordt aangehouden. Ongewijzigd 
8. 2. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 30/81 
In het levensverzekeringsbedrijf maakt de berekening van 
het bedrag van de overlopende acquisitiekosten deel uit van 
de in artikel 55 bedoelde actuariële berekening. In het levensverzekeringsbedrijf kan de berekening van het 
bedrag van de overlopende acquisitiekosten deel uitmaken 
van de in artikel 55 bedoelde actuariële berekening. 
Artikel 51 Ongewijzigd 
Behoudens het in artikel 42 bepaalde worden schuldbewij­
zen die vallen onder artikel 5, posten C.II en C.III van de 
activa, op de balans tegen aanschaffingskosten vermeld. De 
Lid-Staten kunnen echter toestaan of eisen dat schuldbewij­
zen op de balans tegen het op de vervaldag terug te betalen 
bedrag worden vermeld. 
Wanneer de aanschaffingskosten van dergelijke schuldbe­
wijzen het op de vervaldag terug te betalen bedrag 
overtreffen, komt het bedrag van het verschil ten laste van 
de winst- en verliesrekening. Het bedrag van het verschil 
kan evenwel geleidelijk worden afgeschreven, en wel 
zodanig dat deze afschrijving uiterlijk op het tijdstip 
waarop de schuldbewijzen worden afgelost, volledig is. Het 
verschil moet op de balans of in de toelichting afzonderlijk 
worden vermeld. 
Wanneer de aanschaffingskosten van dergelijke schuldbe­
wijzen geringer zijn dan het op de vervaldag terug te betalen 
bedrag, kunnen de Lid-Staten toestaan of eisen dat het 
bedrag van het verschil in de tot de aflossing resterende 
periode geleidelijk tot de inkomsten wordt gerekend. Het 
verschil moet op de balans of in de toelichting afzonderlijk 
worden vermeld. 
Artikel 52 Artikel 52 
Het bedrag van de technische voorzieningen dient vol­
doende te zijn om te waarborgen dat alle verplichtingen 
welke uit de verzekeringsovereenkomsten voortvloeien, 
door de verzekeringsonderneming kunnen worden nageko-1. Het bedrag van de technische voorzieningen dient 
voldoende te zijn om te waarborgen dat alle verplichtingen 
welke uit de verzekeringsovereenkomsten voortvloeien, 
door de verzekeringsonderneming kunnen worden nageko­
men. 
2. Bij de waardering van technische reserves kunnen de 
methode van gewogen gemiddelden en andere methoden 
ter vergemakkelijking van de waardering worden toege­
past. 
Artikel 53 Ongewijzigd 
De voorziening voor niet-verdiende premies wordt voor 
elke afzonderlijke overeenkomst en „pro rata temporis" 
berekend ten opzichte van het gedeelte van de door de 
overeenkomst gedekte periode dat zich over een op het 
einde van het boekjaar volgende periode uitstrekt. De Lid-
Staten kunnen het gebruik van forfaitaire methoden 
toestaan indien deze waarschijnlijk ongeveer dezelfde 
uitkomsten zullen geven als de afzonderlijke berekeningen. 
Zijn de risico's van dien aard dat de pro rata temporis­
methode de verwachte risico-realisatiecijfers niet weergeeft 
dan worden de nodige correcties aangebracht. 
Nr. C 30/82 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 2. 90 
Artikel 54 Ongewijzigd 
De voorziening voor lopende risico's wordt berekend op 
basis van de vermoedelijke vorderingen die uit gebeurtenis­
sen na het einde van het boekjaar voortvloeien ingevolge 
vóór dat tijdstip gesloten overeenkomsten, voor zover deze 
vorderingen de voorziening voor niet-verdiende premies 
overtreffen. 
Artikel 55 Artikel 55 
De voorziening levensverzekeringsbedrijf wordt voor elke 
verzekeringsovereenkomst afzonderlijk berekend. Benade­
rende methoden mogen echter worden gebruikt indien deze 
waarschijnlijk ongeveer dezelfde uitkomsten zullen geven 
als de afzonderlijke berekeningen. Onder de verantwoorde­
lijkheid van een actuaris en aan de hand van erkende 
actuariële methoden moet jaarlijks een berekening worden 
gemaakt. De voornaamste uitgangspunten worden in de 
toelichting beknopt vermeld. 1. De voorziening levensverzekeringsbedrijf wordt voor 
elke verzekeringsovereenkomst afzonderlijk berekend. 
Benaderende methoden mogen echter worden gebruikt 
indien deze waarschijnlijk ongeveer dezelfde uitkomsten 
zullen geven als de afzonderlijke berekeningen. De 
voornaamste uitgangspunten worden in de toelichting 
beknopt vermeld. 
2. Onder de verantwoordelijkheid van een externe of 
door de verslagleggende verzekeringsonderneming aange­
stelde en krachtens Richtlijn 89/48/EEG (l) betreffende de 
erkenning van hogerondertvijsdiploma's als zodanig 
erkende actuaris moet aan de hand van erkende actuariële 
methoden jaarlijks een berekening worden gemaakt. 
Artikel 56 Artikel 56 
1. De voorziening voor te verrichten uitkeringen wordt in 
beginsel van geval tot geval berekend, maar statistische 
methoden mogen worden toegepast indien deze, gelet op de 
aard van de risico's, tot een voldoende voorziening leiden. 
Bij het berekenen van de uitkeringen voor gevallen die zich 
hebben voorgedaan doch nog niet zijn aangemeld, worden 
ervaringsgegevens en alle andere relevante factoren in 
aanmerking genomen. Ongewijzigd 
2. De voorziening wordt berekend met inachtneming van 
externe en interne directe en indirecte schaderegelingskos-
ten. Ongewijzigd 
3. Wanneer bij het berekenen van de voorziening te 
ontvangen bedragen worden geraamd voor de wettige 
eigendom van verzekerde vermogensbestanddelen of de 
rechten van de polishouder ten opzichte van derden die in 
samenhang met de afwikkeling van een uitkering zullen 
worden verworven (verhaal en subrogatie), moet de nodige 
voorzichtigheid worden betracht. Indien dergelijke bedra­
gen aanzienlijk zijn, worden zij in de toelichting gespecifi­
ceerd. Ongewijzigd 
(1) PB nr. L 19 van 24.1. 1989, blz. 16. 
8. 2. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 30/83 
4. Wanneer in het schadeverzekeringsbedrijf een uitke­
ring in de vorm van jaarlijkse betalingen dient plaats te 
vinden, worden de daartoe te bestemmen bedragen op 
actuariële basis berekend en in de voorziening voor te 
verrichten uitkeringen opgenomen. 
5. Wanneer, afgezien van de gevallen waarin de uitkering 
op actuariële basis dient te worden berekend, bij wijze van 
uitzondering een vermindering wordt toegepast voor 
opbrengsten uit beleggingen die aan de voorzieningen voor 
bepaalde uitkeringen kunnen worden toegerekend wegens 
de verwachte vertraging bij de afwikkeling ervan, wordt 
een dergelijke vermindering op actuariële basis berekend. 
Een vermindering als hier bedoeld wordt in de toelichting 
vermeld, waarbij wordt aangegeven om welke redenen zij 
wordt toegepast en wat de invloed is op het vermogen, de 
financiële positie en het resultaat. 
Impliciete discontering, door in een voorziening voor een te 
verrichten uitkering die naar verwachting later tegen een 
hoger bedrag zal worden afgewikkeld, een constante 
waarde op te nemen of die anderzins geschiedt, is niet 
toegestaan. 4. Wanneer in het schadeverzekeringsbedrijf een uitke­
ring in de vorm van jaarlijkse betalingen dient te 
geschieden, worden de daartoe te bestemmen bedragen 
onder de verantwoordelijkheid van een krachtens Richtlijn 
89/48/EEG erkende actuaris berekend en in de voorziening 
voor te verrichten uitkeringen opgenomen. 
5. Afgezien van de gevallen waarin de uitkering op 
actuariële basis dient te worden berekend, mogen de Lid­
staten toestaan dat voor bepaalde uitkeringen, wegens de 
verwachte vertraging bij de afwikkeling ervan, een 
vermindering wordt toegepast voor opbrengsten uit 
beleggingen. Een vermindering als hier bedoeld dient op 
actuariële basis te worden berekend en in de toelichting 
vermeld, waarbij wordt aangegeven om welke redenen zij 
wordt toegepast en wat de invloed ervan is op het 
vermogen, op de financiële positie en op het resultaat. 
Ongewijzigd 
Artikel 57 
In afwachting van een nadere coördinatie bepalen de Lid-
Staten die de vorming van egalisatievoorzieningen eisen 
welke waarderingsregels daarop dienen te worden toege­
past. Ongewijzigd 
AFDELING 8 
Inhoud van de toelichting 
Artikel 58 
1. In plaats van de in artikel 43, lid 1, punt 8, van Richtlijn 
78/660/EEG gevraagde gegevens dienen verzekeringson­
dernemingen in de toelichting hun brutopremies in de zin 
van artikel 30 naar geografische markten en naar 
categorieën bedrijfsactiviteiten uit te splitsen: 
— voor het schadeverzekeringsbedrijf, in de eerste 
plaats tussen directe verzekering en geaccepteerde 
herverzekering en daarna binnen elk van deze 
categorieën tussen: 
— ongevallen en ziekte, Artikel 58 
1. In plaats van de in artikel 43, lid 1, punt 8, van Richtlijn 
78/660/EEG gevraagde gegevens dienen verzekeringson­
dernemingen in de toelichting hun brutopremies in de zin 
van artikel 30 naar geografische markten en naar 
categorieën bedrijfsactiviteiten uit te splitsen: 
— voor het schadeverzekeringsbedrijf, in de eerste 
plaats tussen geaccepteerde herverzekering en 
directe verzekering en daarna met betrekking tot 
deze laatste categorie tussen: 
— ongevallen en ziekte, 
— motorvoertuigen, 
— schepen, vliegtuigen en vervoer, 
— brand en andere schade aan bezittingen, 
— aansprakelijkheid, 
— krediet en borgstelling, — motorvoertuigen, 
— schepen, vliegtuigen en vervoer, 
— brand en andere schade aan bezittingen, 
— aansprakelijkheid, 
— krediet en borgstelling, 
Nr. C 30/84 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 2. 90 
— rechtsbijstand, rechtsbijstand, 
bijstand, 
diversen, — bijstand, 
— diversen, 
met dien verstande dat specificatie onder elk van deze 
rubrieken niet noodzakelijk is indien het gaat om 
minder dan tien procent van de brutopremies schade­
verzekering zowel uit hoofde van directe verzekering 
als van herverzekering; 
— voor het levensverzekeringsbedrijf, in de eerste 
plaats tussen directe verzekering en geaccepteerde 
herverzekering, voor zover het bij deze herver­
zekering gaat om ten minste tien procent van de 
totale brutopremies uit het levensverzekerings­
bedrijf en daarna binnen elk van deze categorieën 
naar: 
— periodieke premies, 
— stortingen ineens, inclusief lijfrentekoopsommen, 
— premies op grond van groepsverzekeringsovereen­
komsten, 
— premies op grond van verzekeringsovereenkomsten 
waarbij de polishouders het beleggingsrisico dra­
gen, 
met dien verstande dat specificatie onder elk van deze 
rubrieken niet noodzakelijk is indien het gaat om 
minder dan tien procent van de brutopremies van de 
levensverzekering, zowel uit hoofde van directe 
verzekering als van herverzekering; 
— voor zowel het schadeverzekeringsbedrijf als het 
levensverzekeringsbedrijf, op grond van de overeen­
komsten welke de verzekeringsonderneming heeft 
gesloten in iedere Lid-Staat of ieder ander land waar 
zij een vestiging heeft (hoofdkantoor, filiaal of 
agentschap) het totaal aan brutopremies, met dien 
verstande dat een dergelijke specificatie niet 
noodzakelijk is indien het totaalcijfer per Lid-Staat 
of ander land minder dan vijf procent van de totale 
brutopremies uitmaakt; 
2. De verwijzing in artikel 43, lid 1, punt 10, van Richtlijn 
78/660/EEG naar de artikelen 31 en 34 tot en met 42 van de 
richtlijn wordt beschouwd als een verwijzing naar deze 
artikelen zoals zij bij de bepalingen van deze richtlijn voor 
hun toepassing op verzekeringsondernemingen zijn gewij­
zigd; 
3. De activa die onder post C.III. 1 (aandelen) respectieve­
lijk post C.III.2 (schuldbewijzen) van de bij artikel 5 voor 
verzekeringsondernemingen voorgeschreven balansinde­
ling worden vermeld dienen in de toelichting te worden 
onderverdeeld in genoteerde en niet genoteerde beleggin­
gen. met dien verstande dat specificatie onder elk van deze 
rubrieken niet noodzakelijk is indien het gaat om 
minder dan tien procent van de brutopremies schade­
verzekering zowel uit hoofde van directe verzekering 
als van herverzekering; 
— voor het levensverzekeringsbedrijf, in de eerste 
plaats tussen directe verzekering en geaccepteerde 
herverzekering, voor zover het bij deze herver­
zekering gaat om ten minste tien procent van de 
totale brutopremies uit het levensverzekerings­
bedrijf en daarna bij het directe verzekeringsbedrijf 
naar: 
— periodieke premies, 
— stortingen ineens, inclusief lijfrentekoopsommen, 
— premies op grond van groepsverzekeringsovereen­
komsten, 
— premies op grond van verzekeringsovereenkomsten 
waarbij de polishouders het beleggingsrisico dra­
gen, 
met dien verstande dat specificatie onder elk van deze 
rubrieken niet noodzakelijk is indien het gaat om 
minder dan tien procent van de brutopremies van de 
levensverzekering, zowel uit hoofde van directe 
verzekering als van herverzekering; 
— voor zowel het schadeverzekeringsbedrijf als het 
levensverzekeringsbedrijf, op grond van de overeen­
komsten welke de verzekeringsonderneming heeft 
gesloten in iedere Lid-Staat of ieder ander land waar 
zij een vestiging heeft (hoofdkantoor, filiaal of 
agentschap) het totaal aan brutopremies, met dien 
verstande dat een dergelijke specificatie niet 
noodzakelijk is indien het totaalcijfer per Lid-Staat 
of ander land minder dan vijf procent van de totale 
brutopremies uitmaakt. Hierbij moet voor de 
geaccepteerde herverzekering de plaats van vesti­
ging van de cederende verzekeringsonderneming als 
criterium worden aangehouden. 
2. Wat de geaccepteerde herverzekering betreft geschiedt 
de uitsplitsing naar categorieën bedrijfsactiviteiten in de zin 
van lid 1 naar schadeverzekerings- en naar levensverzeke­
ringsbedrijf ook, wanneer een onderneming beide typen 
bedrijf uitoefent, doch alleen een technische rekening 
behoeft op te stellen. 
3. De verwijzing in artikel 43, lid 1, punt 10, van Richtlijn 
78/660/EEG naar haar artikelen 31 en 34 tot en met 42 
wordt beschouwd als een verwijzing naar deze artikelen 
zoals zij bij de bepalingen van de onderhavige richtlijn voor 
hun toepassing op verzekeringsondernemingen zijn gewij­
zigd. 
8. 2. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 30/85 
AFDELING 9 
Voorschriften betreffende de geconsolideerde jaarrekening 
Artikel 59 Artikel 59 
1. Tenzij in deze afdeling anders is bepaald stellen 
verzekeringsondernemingen een geconsolideerde jaarreke­
ning en een geconsolideerd jaarverslag overeenkomstig 
Richtlijn 83/349/EEG op. Ongewijzigd 
2. Voor zover een Lid-Staat geen gebruik heeft gemaakt 
van artikel 5 van Richtlijn 83/349/EEG, is lid 1 eveneens 
van toepassing op moederondernemingen die uitsluitend 
het verkrijgen van deelnemingen in dochterondernemingen 
en het beheer en de exploitatie van deze deelnemingen ten 
doel hebben, wanneer deze dochterondernemingen uitslui­
tend of hoofdzakelijk verzekeringsondernemingen zijn. 2. Voor zover een Lid-Staat geen gebruik heeft gemaakt 
van artikel 5 van Richtlijn 83/349/EEG, is lid 1 eveneens 
van toepassing op moederondernemingen die uitsluitend of 
hoofdzakelijk het verkrijgen van deelnemingen in dochter­
ondernemingen en het beheer en de exploitatie van deze 
deelnemingen ten doel hebben, wanneer deze dochteron­
dernemingen uitsluitend of hoofdzakelijk verzekeringson­
dernemingen zijn. 
Artikel 60 Artikel 60 
Richtlijn 83/349/EEG is van toepassing met dien verstande 
dat: Richtlijn 83/349/EEG is van toepassing met dien verstande 
dat: 
1. de artikelen 4, 6, 15 en 40 niet van toepassing zijn; 1. de artikelen 4, 6, 15 en 40 niet van toepassing zijn; 
2. de in artikel 9, lid 2, eerste twee streepjes, vermelde 
gegevens, namelijk: 2. de in artikel 9, lid 2, eerste twee streepjes, vermelde 
gegevens, namelijk: 
— de omvang van de vaste activa en — de omvang van de vaste activa en 
de netto-omzet, — de netto-omzet, 
door „bruto geboekte premies" als omschreven in 
artikel 30 van de onderhavige richtlijn worden 
vervangen; door „bruto geboekte premies" als omschreven in 
artikel 30 van de onderhavige richtlijn worden 
vervangen; 
in verband met de indeling van de geconsolideerde 
jaarrekening de verwijzing in artikel 17 naar de 
artikelen 9 en 10 (balans) en 23 tot en met 26 (winst- en 
verliesrekening) van Richtlijn 78/660/EEG als een 
verwijzing naar de artikelen 5 (balans) en 29 (winst- en 
verliesrekening) van de onderhavige richtlijn wordt 
beschouwd; de artikelen 4,7 tot en met 27,28 en 30 tot 
en met 39 van de onderhavige richtlijn eveneens van 
toepassing zijn; 3. artikel 18 van toepassing is met dien verstande dat in de 
geconsolideerde jaarrekening geen technische voorzie­
ningen behoeven te worden gevormd, indien deze 
krachtens het voor de dochteronderneming geldende 
recht niet worden gevormd. 
Afwijkingen van de voor de geconsolideerde jaarreke­
ning toe te passen methoden van opstelling van de 
balans en van waardering moeten in de toelichting bij 
de geconsolideerde jaarrekening worden vermeld en 
toegelicht; 
Nr. C 30/86 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 2. 90 
4. in verband met de waardering van de in de geconsoli­
deerde jaarrekening op te nemen activa en passiva de 
verwijzingen in de artikelen 29 en 33 naar de artikelen 
31 tot en met 42 en 60 van Richtlijn 78/660/EEG als 
verwijzingen naar deze artikelen worden beschouwd, 
zoals voor de toepassing ervan op verzekeringsonder­
nemingen gewijzigd bij de artikelen 40 tot en met 57 
van de onderhavige richtlijn; 
5. in verband met de inhoud van de toelichting op de 
geconsolideerde jaarrekening artikel 34 van toepassing 
is behoudens het in artikel 58 van de onderhavige 
richtlijn bepaalde. 4. in verband met de indeling van de geconsolideerde 
jaarrekening de verwijzing in artikel 17 naar de 
artikelen 9 en 10 (balans) en naar de artikelen 23 tot en 
met 26 (winst- en verliesrekening) van Richtlijn 78/ 
660/EEG als een verwijzing naar de artikelen 5 (balans) 
en 29 (winst- en verliesrekening) van de onderhavige 
richtlijn wordt beschouwd; de artikelen 4,7 tot en met 
27, 28 en 30 tot en met 39 van de onderhavige richtlijn 
eveneens van toepassing zijn; 
5. artikel 26, lid 1, onder b), is niet van toepassing op de 
geconsolideerde jaarrekening indien de betrokken 
transactie tegen normale marktvoorwaarden werden 
afgesloten en de opbrengsten worden toegerekend aan 
de voorziening voor kortingen en winstdeling; dit geldt 
niet voor transacties die op herverzekering betrekking 
hebben. 
Afwijkingen van het beginsel van consolidatie van 
opbrengsten en uitgaven moeten in de toelichting 
worden vermeld en, indien het effect van deze 
afwijkingen op de activa, passiva, financiële positie en 
bedrijfsresultaat van alle in de consolidatie opgenomen 
ondernemingen aanmerkelijk is, worden toegelicht; 
6. Indien bij de consolidatie een herverzekeringsonder­
neming is inbegrepen en dientengevolge tussen de 
afsluitingsdatum van de geconsolideerde balans en de 
balansdatum van andere ondernemingen een verschil 
van meer dan drie maanden bestaat, artikel 27, lid 3, 
van toepassing is met dien verstande dat in dit geval de 
balansdatum van een in de consolidatie opgenomen 
onderneming niet meer dan zes maanden aan de 
afsluitingsdatum van de geconsolideerde balans vooraf 
mag gaan; 
7. in verband met de waardering van de in de geconsoli­
deerde jaarrekening op te nemen activa en passiva de 
verwijzingen in de artikelen 29 en 33 naar de artikelen 
31 tot en met 42 en 60 van Richtlijn 78/660/EEG als 
verwijzingen naar deze artikelen worden beschouwd, 
zoals deze voor de toepassing ervan op verzekeringson­
dernemingen zijn gewijzigd bij de artikelen 40 tot en 
met 57 van de onderhavige richtlijn. 
In afwijking van artikel 29 mogen de waarden die 
worden toegekend aan de onder passiva, rubriek C van 
artikel 5 vermelde posten en die zijn berekend op een 
andere grondslag dan wordt gebruikt voor de consoli­
datie worden gehandhaafd; de aanwending van deze 
afwijkingsmogelijkheid moet worden vermeld in de 
toelichting bij de geconsolideerde jaarrekening; 
8. in verband met de inhoud van de toelichting op de 
geconsolideerde jaarrekening artikel 34 van toepassing 
is behoudens het in artikel 58 van de onderhavige 
richtlijn bepaalde. 
8. 2. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 30/87 
AFDELING 10 
Openbaarmaking 
Artikel 61 Ongewijzigd 
1. De naar behoren goedgekeurde jaarrekening van 
verzekeringsondernemingen wordt, te zamen met het 
jaarverslag en het verslag van de met de controle van de 
jaarrekening belaste personen, openbaar gemaakt op de 
wijze die in de wetgeving van iedere Lid-Staat is vastgesteld 
overeenkomstig artikel 3 van de Eerste Richtlijn 68/151/ 
EEG van de Raad van 9 maart 1968 strekkende tot het 
coördineren van de waarborgen, welke in de Lid-Staten 
worden verlangd van de vennootschappen in de zin van de 
tweede alinea van artikel 58 van het Verdrag, om de 
belangen te beschermen zowel van de deelnemers in deze 
vennootschappen als van derden, zulks ten einde die 
waarborgen gelijkwaardig te maken. (]) 
De wetgeving van een Lid-Staat kan evenwel toestaan dat 
het jaarverslag niet op de bovenbedoelde wijze openbaar 
wordt gemaakt. In dat geval wordt het jaarverslag ten 
kantore van de vennootschap in de betrokken Lid-Staat ter 
beschikking van het publiek gehouden. Op verzoek moet 
een volledig of gedeeltelijk afschrift verkrijgbaar zijn. De 
prijs van een dergelijk afschrift mag niet meer bedragen dan 
de daaraan verbonden administratieve kosten. 
2. Lid 1 is eveneens van toepassing op de naar behoren 
goedgekeurde geconsolideerde jaarrekening, het geconsoli­
deerde jaarverslag en het verslag van de met de controle van 
de jaarrekening belaste personen. 
3. Wanneer een verzekeringsonderneming die een jaarre­
kening of geconsolideerde jaarrekening heeft opgesteld niet 
een van de in artikel 1, lid 1, van Richtlijn 78/660/EEG 
genoemde rechtsvormen heeft en volgens de betrokken 
nationale wetgeving niet verplicht is de in de leden 1 en 2 
genoemde stukken overeenkomstig artikel 3 van Richtlijn 
68/151/EEG openbaar te maken, moet zij deze ten minste 
op haar hoofdkantoor ter beschikking van het publiek 
houden. Op verzoek moeten afschriften verkrijgbaar zijn. 
De prijs van dergelijke afschriften mag niet meer bedragen 
dan de daaraan verbonden administratieve kosten. 
4. De Lid-Staten stellen passende sancties vast voor het 
geval aan de voorschriften van dit artikel inzake openbaar­
making niet wordt voldaan. 
(!) PB nr. L 65 van 14. 3. 1968, blz. 8. 
Nr. C 30/88 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 2. 90 
AFDELING 11 
Slotbepalingen 
Artikel 62 
Het overeenkomstig artikel 52 van Richtlijn 78/660/EEG 
van de Raad ingestelde contactcomité heeft, in een daartoe 
passende samenstelling, eveneens tot taak: 
a) onverminderd de artikelen 169 en 170 van het Verdrag, 
een geharmoniseerde toepassing van deze richtlijn te 
bevorderen door regelmatig overleg over met name de 
concrete problemen die zich bij de toepassing van de 
richtlijn voordoen; 
b) inzake aanvullingen op of wijzigingen van deze 
richtlijn de Commissie zo nodig van advies te dienen. 
Artikel 63 
1. De Lid-Staten doen de nodige wettelijke en bestuurs­
rechtelijke bepalingen in werking treden om uiterlijk op 31 
december ... aan deze richtlijn te voldoen. Zij stellen de 
Commissie daarvan onverwijld in kennis. 
2. Een Lid-Staat kan bepalen dat de in lid 1 hiervoor 
bedoelde bepalingen voor de eerste maal van toepassing 
zijn op jaarrekeningen en geconsolideerde jaarrekeningen 
van het boekjaar dat op 1 januari ... of in de loop van ... 
begint. 
3. De Lid-Staten delen de Commissie de tekst mee van de 
voornaamste bepalingen van intern recht die zij op het door 
deze richtlijn bestreken gebied vaststellen. 
Artikel 64 Ongewijzigd 
Ongewijzigd 
Ongewijzigd 
Deze richtlijn is gericht tot de Lid-Staten.