Nr. C 160/16 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 1. 7. 85 
Advies inzake de ontwerp-aanbeveling van de Raad betreffende de sociale zekerheid van vrijwillige 
ontwikkelingswerkers (*) 
(85/C 160/07) 
De Raad van de Europese Gemeenschappen heeft op 7 januari 1985 besloten, overeenkomstig de 
bepalingen van artikel 198 van het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische 
Gemeenschap het Economisch en Sociaal Comité om advies te vragen inzake bovengenoemde 
ontwerp-aanbeveling. 
De Afdeling voor sociale vraagstukken, die met de voorbereiding van de desbetreffende werkzaam­
heden was belast, heeft haar advies op 21 maart 1985 goedgekeurd. Rapporteur was de heer Soulat; 
co-rapporteurs waren de heren Binnenbruck en Rainero. 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft tijdens zijn 225e zitting (vergaderingvan 27 maart 1985) het 
volgende advies uitgebracht, dat met algemene stemmen is goedgekeurd: 
1. Inleiding 
1.1. Het Comité heeft er in adviezen en rapporten 
herhaaldelijk op gewezen dat moet worden gestreefd naar 
verbetering van de sociale bescherming van de werknemers 
en overige sociale categorieën, en het heeft erop aangedron­
gen dat op communautair niveau wordt gewerkt aan het 
nader tot elkaar brengen en harmoniseren, in gunstige zin, 
van de stelsels van sociale zekerheid die in de verschillende 
Lid-Staten bestaan. 
1.2. Verder heeft het Comité zich er in een eerder 
uitgebracht advies (2) voor uitgesproken dat jongeren die 
willen bijdragen aan de ontwikkelingssamenwerking met 
landen in de Derde Wereld, worden aangemoedigd. 
1.3. Daarom is het Comité blij met het belang dat de 
Commissie hecht aan de kwestie van de sociale zekerheid van 
vrijwillige ontwikkelingswerkers. Het Comité formuleert 
hierna enkele algemene en bijzondere opmerkingen over het 
voorstel voor een aanbeveling dat de Commissie over dit 
onderwerp aan de Raad heeft voorgelegd. 
2. Algemene opmerkingen 
2.1. Aan het begin van de toelichting bij haar voorstel 
verwijst de Commissie naar de conclusies van de in juni 1984 
gehouden Europese Raad van Fontainebleau, waarbij met 
name de wens is uitgesproken dat de Lid-Staten de oprichting 
van nationale comités van ontwikkelingsvrijwilligers in 
Europa zullen steunen. 
2.1.1. Het staat voor het Comité vast dat de wens van de 
Europese Raad niet mag worden uitgelegd als een aanmoe­
diging om nieuwe organisaties van vrijwilligers in het leven te 
roepen naast of in concurrentie met de al bestaande organi­
saties. 
2.1.2. In de meeste Lid-Staten hebben de Niet-Gouverne-
mentele Organisaties (NGO's) die zich bezighouden met 
ontwikkelingssamenwerking namelijk al gezorgd voor over­
legstructuren op het gebied van het vrijwilligerswerk. Boven-
0) PB nr. C 16 van 17. 1. 1985, blz. 11. 
(2) Advies van het ESC inzake „Werkgelegenheid voor jongeren" 
van 1 juni 1983 (PB nr. C 211 van 8. 8. 1983). dien bestaat ook op Europees niveau reeds een sub-comité 
vrijwilligerswerk, dat deel uitmaakt van het contactcomité 
NGO's bij de Commissie van de Europese Gemeenschap­
pen. 
2.1.3. Het Comité meent dus dat de doelstelling moet 
zijn, hulp te verlenen bij de oprichting van dergelijke overleg­
organen in Lid-Staten waar er nog geen zijn, eventueel 
bestaande organen te versterken, en de ontwikkeling van 
samenwerking op Europees niveau tussen de nationale 
organen te stimuleren. 
2.1.4. Het Comité vindt in dit opzicht dat de Commissie 
betrekkingen moet blijven onderhouden met het contact­
comité NGO's bij de EG en deze dient uit te breiden, ten einde 
adequate oplossingen te vinden voor de vraagstukken waar­
mee de vrijwilligers kampen en profijt te trekken uit de 
ervaring en de kennis die deze vrijwilligers tijdens hun verblijf 
in landen in de Derde Wereld hebben opgedaan. 
2.2. Zowel in de toelichting als in de eigenlijke tekst van 
het voorstel wijst de Commissie er terecht herhaaldelijk op 
dat jongeren moeten worden aangemoedigd deel te nemen 
aan de uitvoering van ontwikkelingsprojecten, waarbij zij de 
indruk wekt dat hiermee tegemoet kan worden gekomen aan 
de verlangens van werklozen en van jongeren in het bijzon­
der. 
2.2.1. Met betrekking tot dit laatste punt dient, volgens 
het Comité, echter wel het volgende duidelijk te worden 
gesteld: 
a) Er zij op gewezen - zoals ook reeds in een eerder 
uitgebracht advies is gebeurd - dat van vrijwilligers voor 
medewerking aan ontwikkelingsprojecten verlangd 
wordt: 
— een voltooide beroepsopleiding en beroepservaring 
op vakgebieden waarop in de ontwikkelingslanden 
behoefte aan en vraag naar deskundigen bestaat (op 
het gebied van landbouw, industrie, gezondheids­
zorg, management, onderwijs, onderzoek, enz., in 
dit verband dient gewezen te worden op de specifieke 
bijdrage die jonge landbouwers kunnen leveren die 
zich als vrijwilliger laten uitzendern. 
1. 7. 85 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 160/17 
— niet alleen daadwerkelijke motivatie, maar ook vóór 
het vertrek opgedane kennis (o.a. op sociologisch en 
pedagogisch gebied), welke de vrijwilligers beter in 
staat moet stellen hun beroepsbekwaamheden over te 
dragen en bij te dragen tot de opleiding van de 
autochtonen die na hun vertrek hun taken zullen 
moeten overnemen. 
Werklozen die aan deze criteria voldoen, moeten worden 
aangemoedigd. Vastgesteld moet echter worden dat niet 
alle werklozen en met name niet alle werkloze jongeren 
altijd over al die kwalificaties en kwaliteiten beschikken 
die absoluut noodzakelijk zijn om de ontwikkelings­
samenwerking doeltreffend te doen zijn. 
b) Aangezien de werkloosheid in veel ontwikkelingslanden 
oneindig veel ernstiger is dan in Europa, dient alles te 
worden vermeden dat erop zou kunnen lijken dat men, 
door uitzending van vrijwilligers, het werkloosheidspeil 
in Europa hoopt te drukken. De voorlaatste alinea van de 
toelichting zou in die zin kunnen worden uitgelegd. 
2.3. De vrijwillige ontwikkelingswerkers bevinden zich 
niet in dezelfde positie als de door staten of bedrijven 
gezonden technici of de deskundigen van internationale 
instellingen. Zij zijn contractueel gebonden aan de niet-gou-
vernementele organisaties, wier opvatting van ontwikke­
lingssamenwerking uitdrukkelijk gebaseerd is op het beginsel 
van solidariteit, onderlinge hulpverlening en ondersteuning 
van plaatselijke initiatieven, zonder enig winstoogmerk. De 
door de Commissie gebruikte formulering, waarin de ont­
wikkelingswerkers worden gelijkgeschakeld met werkne­
mers met een arbeidscontract naar plaatselijk recht of waarin 
zij werknemers genoemd worden die ongeveer betaald 
worden volgens plaatselijke bezoldigingsvoorwaarden, heeft 
niet op alle situaties betrekking. Een deel van de ontwikke­
lingswerkers ontvangt geen salaris, maar een onkostenver­
goeding. Bovendien kunnen de contracten die met de vrijwil­
lige ontwikkelingswerkers worden afgesloten niet zonder 
meer gelijk worden gesteld met arbeidscontracten, en blijken 
de termen „werkgever" en „werknemer" soms moeilijk te 
kunnen worden gebruikt. Er dient dus te worden aangegeven 
dat het gaat om personen die worden uitgezonden door de 
NGO's en die niet worden betaald overeenkomstig de in de 
Lid-Staten geldende minimale voorwaarden. 
2.4. Het Comité heeft kennis genomen van de bestaande 
verschillen en tekortkomingen in de sociale zekerheid van de 
vrijwilligers en verklaart zich, door de bank genomen, 
akkoord met de voorstellen van de Commissie met betrek­
king tot de beginselen en de modaliteiten die de Lid-Staten als 
uitgangspunt zouden moeten nemen voor hun sociaal beleid 
en voor de verwezenlijking van een volledige sociale bescher­
ming van de vrijwilligers, binnen het kader van hun stelsels 
van sociale zekerheid. De dekking zou niet alleen de 
ontwikkelingswerkers en hun gezinsleden moeten betreffen, 
maar ook de personen die wettelijk ten laste zijn. 
2.5. Het Comité dringt erop aan dat de sociale zekerheid 
niet alleen gegarandeerd wordt gedurende de voorbereidings­
periode en het verblijf in het ontwikkelingsland, maar ook 
gedurende een bepaalde periode die onmiddellijk volgt op de 
terugkeer in het land van uitzending, met name ten einde de 
ontwikkelingswerker te helpen bij diens reïntegratie. 
2.6. Hoewel het Comité inziet waarom de Commissie 
gekozen heeft voor een ontwerp-aanbeveling en ook de moeilijkheden niet wil onderschatten die met name het 
gevolg zijn van de huidige belangrijke verschillen tussen de 
nationale stelsels van sociale zekerheid, meent het toch dat 
een richtlijn een geschikter instrument zou zijn om het 
beoogde doel te bereiken. 
3. Bijzondere opmerkingen 
3.1. Het Comité vestigt de aandacht van de Commissie op 
het belang van een correcte vertaling in de verschillende talen 
van het begrip „protection sociale", dat wordt gebezigd in de 
titel van de Franse versie van het Commissievoorstel. 
3.2 De tweede „overweging" zou als volgt moeten worden 
gewijzigd: 
„Overwegende dat maatregelen om vrijwillige ontwikke­
lingswerkers aan te moedigen om werkzaam te zijn in 
dergelijke projecten zullen bijdragen tot de concrete 
verwezenlijking van een ontwikkelingsbeleid dat door de 
EG, de Lid-Staten en de landen van de Derde Wereld 
gezamenlijk is vastgesteld met het oog op het bevorderen 
van de economische, sociale en culturele ontwikkeling 
van de ontwikkelingslanden;" 
3.2.1. Het Comité is namelijk van mening dat de „over­
weging" in haar huidige vorm verkeerd zou kunnen worden 
uitgelegd en zou kunnen suggereren dat de EG en de 
Lid-Staten hun eigen beleid voeren in de ontwikkelingslan­
den. 
3.3. Uitgaande van bovenvermelde algemene opmerkin­
gen, verzoekt het Comité de derde en vierde „overweging" te 
schrappen en te vervangen door het volgende: 
„Overwegende dat dergelijke activiteiten gemotiveerde 
mensen die gekwalificeerd zijn op gebieden die nuttig zijn 
voor de ontwikkeling, interessante ervaring en een aan­
vullende opleiding kunnen opleveren." 
3.4. Het Comité stelt voor, aan de zesde „overweging" 
een zinsdeel toe te voegen, waarin - om hierboven genoem­
de redenen - wordt bepaald dat de sociale zekerheid ook 
dient te gelden voor de periode die volgt op de terugkeer van 
de betrokkene in het land vdn uitzending, om diens reïnteg­
ratie mogelijk te maken. 
3.4.1. In het verlengde hiervan ligt de wens van het 
Comité, par. A.l als volgt aan te vullen: 
„. . . werkzaamheid in een ontwikkelingsland, alsmede 
gedurende een bepaalde periode volgend op de terugkeer 
van de betrokkene ten einde een betere reïntegratie 
mogelijk te maken, de sociale-zekerheidswetge-
ving . . .". 
3.5. Om rekening te houden met de verschillende natio­
nale situaties, zou in par. A.2 geen limitatieve opsomming 
van de takken van verzekering mogen worden gegeven. Dit 
kan worden bereikt door de woorden „met name" toe te 
voegen („. . . zou met name de volgende takken . . ."). 
3.5.1. Het Comité beveelt de Commissie bovendien aan, 
zowel de formulering als de vertaling van de in par. A.2 
opgesomde verzekeringsonderdelen te controleren, ten einde 
een restrictieve uitleg ervan te voorkomen (de term „genees­
kundige zorg" bijvoorbeeld lijkt geen preventief onderzoek te 
Nr. C 160/18 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 1. 7. 85 
omvatten, terwijl dat toch van bijzonder groot belang is voor 
de categorie personen waarop het Commissievoorstel betrek­
king heeft). 
3.6. Onder B zou aan het Commissievoorstel een par. 8 
moeten worden toegevoegd, die als volgt luidt: 
Gedaan te Brussel, 27 maart 1985. 
Advies inzake volgende voorstellen: 
1. Algemene opmerkingen 
1.1. 20 jaar na de uitvaardiging van de eerste richtlijn tot 
onderlinge aanpassing van de wettelijke maatregelen inzake 
het in de handel brengen van geneesmiddelen, die sindsdien 
door vier andere richtlijnen werd gevolgd, heeft de EG nog 
steeds geen gemeenschappelijke markt voor geneesmiddelen, 
die zowel voor consumenten en patiënten als voor de „8. De Lid-Staten worden geadviseerd erop toe te zien 
dat elke wettelijke of contractuele regeling van de rechts­
positie van vrijwilligers wordt voorbereid en doorgevoerd 
in nauwe samenwerking met de op nationaal niveau 
bestaande of op te richten contactcomités of coördinatie­
commissies van de NGO's." 
De Voorzitter 
van het Economisch en Sociaal Comité 
G. MUHR 
industrie van zoveel belang zou zijn. De richtlijnen en 
aanbevelingen hebben die onderlinge aanpassing van de 
wettelijke voorschriften in de Lid-Staten weliswaar bevor­
derd en er ook toe bijgedragen dat de Lid-Staten aangaande 
de bestuurlijke gang van zaken dichter tot elkaar werden 
gebracht, maar dat betekent nog niet dat de Raad bijvoor­
beeld een beginselbesluit heeft kunnen nemen over weder-— voorstel voor een richtlijn van de Raad tot onderlinge aanpassing van de nationale maatregelen 
inzake het in de handel brengen van met behulp van hoogwaardige technieken, met name 
biotechnieken, vervaardigde geneesmiddelen 
— voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van Richtlijn 75/318/EEG betreffende de 
onderlinge aanpassing van de wetgevingen van de Lid-Staten inzake de analytische, toxicolo-
gisch-farmacologische en klinische normen en voorschriften betreffende proeven op farmaceu­
tische specialiteiten 
— voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van Richtlijn 81/852/EEG inzake de 
analytische, toxicologisch-farmacologische en klinische normen en voorschriften betreffende 
proeven op geneesmiddelen voor diergeneeskundig gebruik 
— voorstel voor een aanbeveling van de Raad betreffende de proeven met het oog op het in de handel 
brengen van farmaceutische specialiteiten 
— voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van Richtlijn 65/65/EEG betreffende de 
aanpassing van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen inzake farmaceutische specialitei­
ten 
(85/C 160/08) 
De Raad heeft op 16 oktober 1984 besloten, het ESC overeenkomstig artikel 100 van het 
EEG-Verdrag om advies te vragen inzake bovengenoemde voorstellen: 
De Afdeling voor milieu, volksgezondheid en consumptie, die met de voorbereiding van de 
desbetreffende werkzaamheden was belast, heeft haar advies op 5 maart 1985 goedgekeurd. 
Rapporteur was mevrouw Strobel, die een schriftelijk rapport heeft voorgelegd. 
De Afdeling voor industrie, handel, ambacht en dienstverlening werd met het opstellen van een 
aanvullend advies belast, dat op 6 februari 1985 werd goedgekeurd. Rapporteur voor dit advies was 
de heer De Bievre. 
Het Comité heeft tijdens de 225e zitting (vergadering van 27 maart 1985) volgend advies uigebracht, 
dat met 73 stemmen vóór, 38 stemmen tegen, bij 9 onthoudingen (hoofdelijke stemming) werd 
goedgekeurd: