MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT overeenkomstig artikel 251, lid 2, tweede alinea, van het EG-Verdrag over het gemeenschappelijk standpunt van de Raad met het oog op de aanneming van een verordening van het Europees Parlement en de Raad betreffende de toekenning van communautaire financiële bijstand om de milieuprestaties van het vrachtvervoersysteem te verbeteren ("Marco Polo-programma")

2002/0038 (COD)

MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT overeenkomstig artikel 251, lid 2, tweede alinea, van het EG-Verdrag over het gemeenschappelijk standpunt van de Raad met het oog op de aanneming van een verordening van het Europees Parlement en de Raad betreffende de toekenning van communautaire financiële bijstand om de milieuprestaties van het vrachtvervoersysteem te verbeteren ("Marco Polo-programma")

1- VOORGESCHIEDENIS

Datum van indiening van het voorstel bij het EP en de Raad (document COM(2002)54 def. - 2002/0038(COD)): // 4.2.2002

Datum van het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité: // 17.7.2002

Datum van het advies van het Europees Parlement in eerste lezing: // 25.9.2002

Datum van indiening van het gewijzigd voorstel: // Gewijzigd voorstel is niet ingediend

Datum van aanname van het gemeenschappelijk standpunt: // 25.4.2003

2- DOELSTELLING VAN HET VOORSTEL VAN DE COMMISSIE

De Gemeenschap dient de beschikking te krijgen over een praktisch en marktgeoriënteerd instrument, dat kan worden ingezet in strijd tegen de congestie in het vrachtvervoer over de weg, en om de ambitieuze doelstellingen inzake verbetering van de milieuprestaties van het hele vervoersysteem te verwezenlijken. Het voorstel van de Commissie voorziet in de invoering van zo'n instrument om overheveling van het vrachtvervoer naar andere vervoersmodaliteiten, zoals de korte vaart, het spoorvervoer en de binnenvaart, te bewerkstelligen.

Het voorstel voorziet in ondersteuning van commerciële activiteiten, die ertoe bijdragen dat een hoeveelheid vrachtvervoer wordt overgeheveld van de weg naar andere milieuvriendelijker modaliteiten. Met het programma zullen ook activiteiten kunnen worden gefinancierd waarbij landen zijn betrokken die kandidaat zijn voor toetreding tot de Europese Unie. Overeenkomstig het subsidiariteitsbeginsel zal het zich echter op internationale projecten richten.

Hoofddoelstelling van het voorstel is ertoe bij te dragen dat een hoeveelheid vracht overeenkomende met de in het internationale wegvervoer verwachte groei wordt overgenomen door andere vervoerstakken. Het programma zal de zich tot 2010 uitstrekkende grote beleidsinitiatieven in het vrachtvervoer ondersteunen, en dient daarom tot dat jaar te bestaan.

3- COMMENTAAR OP HET GEMEENSCHAPPELIJK STANDPUNT

3.1. Algemene opmerkingen

De Commissie heeft in totaal 17 van de 25 door het Europees Parlement in eerste lezing voorgestelde amendementen geheel of in principe aanvaard. Van deze 17 amendementen zijn er 10 woordelijk of inhoudelijk in het gemeenschappelijk standpunt overgenomen. De overige amendementen zijn door de Raad verworpen.

Drie andere amendementen van het Parlement met betrekking tot de overeenkomstdrempels die door de Commissie zijn verworpen, zijn terug te vinden in het gemeenschappelijk standpunt.

Het gemeenschappelijk standpunt verandert het financiële kader van 115 miljoen euro voor de periode 2003- 2007, wat gelijkstaat met 85 miljoen euro voor de periode 2003 - 2006, als voorgesteld door de Commissie, in 75 miljoen euro voor de periode 2003- 2006.

Aangezien er geen fundamentele wijzigingen in aanpak of doelstellingen van het voorstel zijn aangebracht, kan de Commissie het op 25.4.2003 aangenomen gemeenschappelijk standpunt bijtreden.

3.2. Nadere bijzonderheden

3.2.1. Amendementen van het Parlement die door de Commissie zijn aanvaard en volledig of gedeeltelijk in het gemeenschappelijk standpunt zijn opgenomen.

In amendement 1 wordt voorgesteld in overweging 4 te benadrukken dat het Marco Polo-programma de intermodaliteit bevordert. Voorts stelt het amendement overeenkomstig de doelstellingen en de titel van het programma dat het programma moet bijdragen tot vermindering van de congestie in het vrachtvervoer over de weg. Het eerste deel van amendement 1 is volledig overgenomen, terwijl het tweede gedeelte terug te vinden is in de woorden "de congestie op de wegen te verminderen".

Amendement 5 stelt voor om aan artikel 1, lid 1, van de verordening toe te voegen dat het programma het intermodaal vervoer moet verbeteren. Volledig opgenomen.

Amendement 7 stelt voor om optimalisering van intermodale vervoersketens op te nemen in de definitie van de term "actie" in artikel 2, onder a), van de verordening. Volledig opgenomen.

Amendement 11 stelt een andere formulering voor van artikel 3, lid 3, van de verordening, zodat die duidelijk alle over toetreding tot het Verdrag onderhandelende kandidaat-landen omvat. Het amendement is in het gemeenschappelijk standpunt verwoord met de formulering "landen die toetredingskandidaat zijn".

Amendement 13 wil het begrip "onaanvaardbare concurrentievervalsing" in artikel 5, lid 1, onder c), beter omschrijven, en stelt "vervalsing van de concurrentie die strijdig is met het gemeenschappelijk belang" voor. Het gemeenschappelijk standpunt neemt het amendement over, maar dan anders geformuleerd: "zodanige vervalsing van de concurrentie ... dat het gemeenschappelijk belang wordt geschaad".

In het eerste deel van amendement 17 wordt voorgesteld om in artikel 6, lid 1, onder c), aan te geven dat de modal shift niet plaatsvindt tussen de alternatieve vervoerswijzen, maar dat er alleen maar sprake is van modal shift vanuit het wegvervoer. Dit is in het gemeenschappelijk standpunt opgenomen.

Amendement 19 wil een betere omschrijving van het begrip "onaanvaardbare concurrentievervalsing" in artikel 6, lid 1, onder e), en stelt voor "concurrentievervalsing ... die strijdig is met het gemeenschappelijk belang". Het gemeenschappelijk standpunt neemt het amendement over, maar dan anders geformuleerd: "zodanige vervalsing van de concurrentie ... dat het gemeenschappelijk belang wordt geschaad".

Amendement 20 stelt voor aan te geven dat uitgaven vanaf de datum van indiening van een aanvraag in het kader van artikel 6 in aanmerking komen voor terugbetaling, indien definitief goedkeuring wordt gegeven voor communautaire financiering. Volledig opgenomen onder artikel 6, lid 4.

Amendement 22 wil een betere omschrijving van het begrip "onaanvaardbare concurrentievervalsing" in artikel 7, lid 1, onder c), en stelt voor "concurrentievervalsing ... die strijdig is met het gemeenschappelijk belang". Het gemeenschappelijk standpunt neemt het amendement over, maar dan anders geformuleerd: "zodanige vervalsing van de concurrentie ... dat het gemeenschappelijk belang wordt geschaad".

Amendement 23 stelt voor aan te geven dat uitgaven vanaf de datum van indiening van een aanvraag in het kader van artikel 7, lid 3, in aanmerking komen voor terugbetaling, indien definitief goedkeuring wordt gegeven voor communautaire financiering. Volledig opgenomen.

3.2.2. Amendementen van het Parlement die door de Commissie aanvaard zijn, maar niet in het gemeenschappelijk standpunt zijn opgenomen

De amendementen onder punt 3.2.2. zijn door het Europees Parlement aangebrachte verduidelijkingen. Het voorstel van de Commissie wordt niet inhoudelijk gewijzigd door de toevoegingen en weglatingen.

In het eerste en tweede deel van amendement 2 wordt voorgesteld in overweging 5 aan te geven dat de door het Marco Polo-programma gefinancierde acties niet mogen leiden tot verkeersstromen tussen de alternatieve vervoerswijzen. De Commissie heeft dit deel van het amendement aanvaard.

Amendement 3 wil dat in overweging 9 (nu overweging 13) de datum waarop de Commissie een evaluatierapport moet indienen over de tenuitvoerlegging van de verordening met een jaar wordt vervroegd, met het verzoek om beoordeling door de begrotingsautoriteit van de verenigbaarheid met het nieuwe financiële perspectief van na 2006 uitgekeerde bedragen. Verder werd voorzien in de mogelijkheid van aanvulling van de begroting. De Commissie ging in principe akkoord met dit amendement.

Amendement 4 wil dat in overweging 12 (nu overweging 16) wordt aangegeven dat financiering na 2006 goedgekeurd zal moeten worden door de begrotingsautoriteit. De Commissie heeft dit amendement aanvaard.

Amendement 6 stelt voor om aan artikel 1, lid 2 (nu zijn lid 1 en lid 2 teruggebracht tot één lid), toe te voegen dat het programma het milieueffect van vrachtvervoer over de weg en niet het vrachtvervoer in het algemeen moet verminderen. De Commissie heeft dit amendement aanvaard.

Amendement 12 stelt voor om in artikel 5, lid 1, onder a), aan te geven dat een modal shift-actie niet mag leiden tot een overheveling van vervoer tussen de andere vervoerswijzen. De Commissie heeft dit amendement aanvaard.

Amendement 26 stelt voor om in artikel 12 (nu artikel 13) aan te geven dat financiering na 2006 zal moeten worden goedgekeurd door de begrotingsautoriteit, en dat jaarlijks kredieten moeten worden toegewezen in het kader van de jaarlijkse begrotingsprocedure. De Commissie heeft dit amendement aanvaard.

Amendement 27 wil in artikel 14 (nu artikel 15) de datum van indiening van het evaluatierapport over de Commissie over de uitvoering van het programma vervroegen tot 31 december 2005. De Commissie wordt ook verzocht om jaarlijkse programmaevaluaties in te dienen. De Commissie is het in principe met het eerste deel aakkoord gegaan, en heeft voorgesteld om de indieningsdatum van het verslag vast te stellen op 30 juni 2006 in plaats van op 31 december 2006. Voorts voorziet amendement 27 in de mogelijkheid van aanvulling van de begroting, waarmee de Commissie akkoord gaat.

3.2.3. Amendementen van het Parlement die door de Commissie zijn verworpen en niet in het gemeenschappelijk standpunt zijn opgenomen

Amendement 9 stelt voor de katalysatoractie als bedoeld in artikel 2, onder c), te beperken tot het intermodaal vervoer.

In deel 2 van amendement 15 wordt voorgesteld in artikel 5 de financieringsdrempels voor bijstand aan bestaande diensten verder te verlagen tot 250.000 euro.

In amendement 16 wordt voorgesteld in artikel 6, lid 1, onder b), speciale aandacht te besteden aan het zeevervoer.

In het tweede deel van amendement 17 wordt voorgesteld in artikel 6, lid 1, onder c), ook steun te verlenen aan katalyserende acties die alleen "leiden tot vermindering van de congestie in het wegvervoer" zonder dat er sprake is van een modal shift.

Amendement 18 stelt voor om de sturing van de Commissie overeenkomstig artikel 6, lid 1, onder d), te veranderen in adviserende functies.

Amendement 25 voorziet in artikel 8 in gedetailleerde regels met betrekking tot de intrekking van financiële bijstand, in geval van niet-naleving.

Amendement 26 wil in artikel 12 (nu artikel 13) specifieke procedures voor deelname aan en uitvoering van het programma.

3.2.4. Amendementen van het Parlement die door de Commissie zijn verworpen maar wel in het gemeenschappelijk standpunt zijn opgenomen

De amendementen onder punt 3.2.4. zijn aanvaardbaar, omdat ze deel uit maken van het compromis dat is bereikt op de informele tripartiete bijeenkomst van 27.11.2002.

Amendement 14 stelt voor de minimale subsidiedrempel van artikel 5, lid 5, te verlagen van 1 miljoen euro tot 500.000 euro. Volledig opgenomen.

In het eerste deel van amendement 15 wordt voorgesteld om in artikel 5, lid 1, in de mogelijkheid te voorzien van financiering van de ontwikkeling van bestaande diensten. De Raad heeft dit gedaan met de volgende zinsnede "eventueel inclusief de extra modal shift die ontstaat door de ontwikkeling van een bestaande dienst".

Amendement 21 stelt voor om de minimale subsidiedrempel van artikel 6, lid 6 (nu lid 7), te verlagen van 3 miljoen euro tot 1,5 miljoen euro. Volledig opgenomen.

Amendement 24 stelt voor de minimale subsidiedrempel van artikel 7, lid 6, te verlagen van 500.000 euro tot 250.000 euro. Volledig opgenomen.

3.2.5 Andere door de Raad aangebrachte wijzigingen

In overweging 4 is "de handhaving van het aandeel van de verschillende vervoerswijzen in het vrachtvervoer op het niveau van 1998" toegevoegd.

Er is een nieuwe overweging 7 toegevoegd, die aanmoedigt tot samenwerking bij het indienen van projecten.

Aan de tekst van overweging 7 (nu overweging 8) zijn passages toegevoegd met betrekking tot bestaande diensten, terwijl er wordt voorgesteld een zekere soepelheid te betrachten ten aanzien van minimale subsidiedrempels.

Er is een nieuwe overweging 9 toegevoegd, waarin de verwachte voordelen van steunverlening aan bestaande diensten worden toegelicht.

Er is een nieuwe overweging 10 toegevoegd waarin wordt uitgelegd dat subsidiëring van modal shift-acties gebaseerd moet zijn op de milieuprestaties van de alternatieven voor wegvervoer.

Er is een nieuwe overweging 11 toegevoegd om de steunverlening aan modal shift-acties flexibeler te maken, rekening houdende met verdere ontwikkelingen met betrekking tot externe kosten.

Overweging 8 is nu overweging 12 geworden.

Overweging 9 is nu overweging 13 geworden.

Overweging 10 is nu overweging 14 geworden.

In overweging 11 (nu overweging 15) is de verwijzing naar een raadgevend comité geschrapt.

Overweging 12 is nu overweging 16 geworden.

Overweging 13 is nu overweging 17 geworden.

Artikel 1 is teruggebracht tot één lid.

In artikel 2, onder a), is de volgende tekst toegevoegd: "op het grondgebied van de lidstaten".

In artikel 2, onder b), is de volgende tekst toegevoegd: "of naar een combinatie van vervoerswijzen waarbij het traject over de weg zo kort mogelijk is".

In artikel 2, onder d), is het woord "structureel" toegevoegd.

In artikel 2 zijn de volgende nieuwe punten toegevoegd: punt f), punt j) en punt k).

In artikel 2 is punt f) nu punt g) geworden.

In artikel 2 is punt g) nu punt h) geworden.

In artikel 2 is punt h) nu punt i) geworden.

In artikel 3 is in lid 1, onder b), het woord "nabijgelegen" toegevoegd.

In artikel 4, lid 1, zijn de woorden "als algemene regel" en "in ten minste één lidstaat en een nabijgelegen derde land" toegevoegd.

In artikel 5 zijn in lid 1, onder a), de woorden "of een combinatie van vervoerswijzen waarbij het traject over de weg zo kort mogelijk is" toegevoegd.

In artikel 5, lid 1, onder d), is de formulering als volgt gewijzigd: "voor de selectie van de betrokken diensten een transparante objectieve en niet-discriminerende procedure is gevolgd".

In artikel 5, lid 2, eerste zin, is de formulering "uit de actie voortvloeiende uitgaven die noodzakelijk zijn om de doelstellingen ervan te bereiken" vervangen door "uitgaven die noodzakelijk zijn om de doelstellingen van de actie te bereiken en opgelopen zijn ten gevolge van van de actie".

In artikel 5, lid 2, is de derde zin met de volgende woorden gewijzigd: ", voor zover zij marginaal blijven".

In artikel 5, lid 2, is in de vierde zin de formulering "op" vervangen door "op of na".

In artikel 5, lid 2, vijfde zin, zijn de woorden "uitsluitend voor die actie" gewijzigd in "in hoofdzaak voor die actie".

De formulering van artikel 5, lid 3, is gewijzigd, om aan te geven dat de financiële bijstand van de Gemeenschap wordt vastgesteld op een "bedrag van 1 euro voor elke overheveling van 500 ton-kilometersvrachtvervoer over de weg. Dit indicatieve bedrag kan aangepast worden, onder meer op basis van de kwaliteit van het project of het daadwerkelijk behaalde milieuvoordeel".

In artikel 5, lid 3, tweede alinea, zijn de volgende woorden toegevoegd: "overeenkomstig de procedure van artikel 12, lid 2," en "en zo nodig het bedrag van de financiële bijstand van de Gemeenschap dienovereenkomstig aanpassen".

In artikel 5, lid 4, is het volgende toegevoegd: "Na de beoogde maximumperiode van 38 maanden kan de financiële bijstand van de Gemeenschap niet meer worden verlengd".

In artikel 6, lid 1, onder b), is de zin "In dit verband moet met name aandacht worden geschonken aan katalysatoracties die het concept "snelwegen op zee" bevorderen", geschrapt.

In artikel 6 is in lid 1, onder c), de formulering "of een combinatie van vervoerswijzen, waarbij het traject over de weg zo kort mogelijk is" toegevoegd.

In artikel 6, lid 1, onder d), zijn de woorden "met concrete mijlpalen om de doelstellingen te bereiken" vervangen door "met concrete etappes voor het verwezenlijken van de doelstellingen".

In artikel 6 is een nieuw lid 2 toegevoegd dat stelt: "bijzondere aandacht moet worden geschonken aan katalysatoracties waarbij nieuwe concepten zoals dat van "snelwegen op zee" worden toegepast."

Het nieuwe lid 2 van artikel 6 omvat ook het oorspronkelijke artikel 6, lid 1, onder g), met toevoeging van "of op de pan-Europese vervoerscorridors en -ruimtes". Voorts is een voetnoot toegevoegd met een verwijzing naar "het laatste amendement op Beschikking nr. 1692/96/EG van de Commissie".

In artikel 6, lid 2 (nu lid 3), zijn de woorden "teneinde de doelstellingen van deze verordening te helpen verwezenlijken" toegevoegd en is de zin "de artikelen 18 en 19 van Besluit 1999/65/EG zijn mutatis mutandis van toepassing" geschrapt.

In artikel 6, lid 3 (nu lid 4), is aan de eerste zin het volgende toegevoegd: "met inbegrip van voorbereidende maatregelen".

In artikel 6, lid 3 (nu lid 4), is de derde zin met de volgende woorden gewijzigd: ", voor zover zij marginaal blijven".

In artikel 6, lid 3 (nu lid 4), is in de vierde zin de formulering "op" vervangen door "op of na".

In artikel 6, lid 3 (nu lid 4), zijn in de vijfde zin de woorden "uitsluitend voor die actie" gewijzigd in "in hoofdzaak voor die actie".

In artikel 6, lid 4 (nu lid 5), is het volgende toegevoegd: "Na de beoogde maximumperiode van 50 maanden kan de financiële bijstand van de Gemeenschap niet meer worden verlengd".

Artikel 6, lid 5 (nu lid 6), heeft een nieuwe formulering gekregen: "De politieke prioritaire doelstellingen die voor die acties in de selectieprocedure gelden, worden vastgesteld overeenkomstig de procedure van artikel 12, lid 2.

De Commissie, bijgestaan door het uit hoofde van artikel 12, lid 1, ingestelde comité, kan de politieke prioritaire doelstellingen op gezette tijden opnieuw bezien".

In artikel 7 zijn in lid 1, onder a), de woorden "en heeft een looptijd van ten hoogste 24 maanden" toegevoegd.

In artikel 7, lid 1, onder c), is de formulering verder gewijzigd tot "met name tussen andere vervoerswijzen dan alleen wegvervoer of binnen elke vervoerswijze, voor zover het gemeenschappelijk belang wordt geschaad".

In artikel 7, lid 1, onder d), zijn de woorden "met concrete mijlpalen om de doelstellingen te bereiken" vervangen door "met concrete etappes voor het verwezenlijken van de doelstellingen".

In artikel 7, lid 2, is de zin "de artikelen 18 en 19 van Besluit 1999/65/EG zijn mutatis mutandis van toepassing" geschrapt.

In artikel 7, lid 3, is eerste zin gedeeltelijk opnieuw geformuleerd als "uitgaven die noodzakelijk zijn om de doelstellingen van de actie te bereiken en opgelopen zijn ten gevolge van de actie".

In artikel 7, lid 3, is in de vierde zin de formulering "op" vervangen door "op of na".

In artikel 7, lid 3, zijn in de vierde zin de woorden "uitsluitend voor die actie" gewijzigd in "in hoofdzaak voor die actie".

In artikel 7, lid 3, zijn de derde en vierde zin verder gewijzigd om te verduidelijken welke kosten in aanmerking komen voor financiële bijstand van de Gemeenschap.

In artikel 7, lid 4, is het volgende toegevoegd: "Na de beoogde maximumperiode van 26 maanden kan de financiële bijstand van de Gemeenschap niet meer worden verlengd".

Artikel 7, lid 5, heeft een nieuwe formulering gekregen: "De politieke prioritaire doelstellingen die voor die acties in de selectieprocedure gelden, worden vastgesteld overeenkomstig de procedure van artikel 12, lid 2.

De Commissie, bijgestaan door het uit hoofde van artikel 12, lid 1, ingestelde comité, kan de politieke prioritaire doelstellingen op gezette tijden opnieuw bezien".

In artikel 8 is de verwijzing aangepast van "artikel 11, lid 2" tot "artikel 12, lid 2".

Er is een nieuw artikel 9 toegevoegd, waarin sprake is van de relatie tussen nationale overheidssteun en financiële bijstand van de Gemeenschap in het kader van het Marco Polo-programma.

In artikel 9 (nu artikel 10) is de verwijzing "artikel 10" aangepast tot "artikel 11".

In artikel 10 (nu artikel 11) is de verwijzing "artikel 11, lid 2" aangepast tot "artikel 12, lid 2".

In artikel 11 (nu artikel 12) hebben de leden 1 en 2 een nieuwe formulering gekregen om te verwijzen naar de standaard beschikking van de Raad tot implementering van een beheersprocedure.

In artikel 11 (nu artikel 12) is het volgende derde lid toegevoegd: "3. Het comité stelt zijn reglement van orde vast."

In artikel 12 (nu artikel 13) zijn de woorden "voor de periode van 1 januari 2003 tot en met 31 december 2007, bedraagt 115 miljoen euro" veranderd in "voor de periode van 1 januari 2003 tot en met 31 december 2006 bedraagt 75 miljoen euro".

In artikel 13 (nu artikel 14), zijn de woorden "van de uitvoering van de verordening" veranderd in "van de uitvoering van de artikelen 5, 6 en 7".

In artikel 14 (nu artikel 15) heeft de Raad een nieuw lid 1 toegevoegd betreffende de informatieplicht van de Commissie. Het oorspronkelijke lid 1 is nu lid 2 geworden.

4- CONCLUSIE

De Commissie is van mening dat het op 25.4.2003 aangenomen gemeenschappelijk standpunt geen substantiële wijziging betekent van de aanpak en de doelstellingen van het voorstel, en kan dus het gemeenschappelijk standpunt bijtreden.