18. 5. 87 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 131/1 
II 
(Voorbereidende besluiten) 
COMMISSIE 
Voorstel voor een richtlijn van de Raad betreffende de jaarrekening en de geconsolideerde 
jaarrekening van verzekeringsondernemingen 
COM(86) 764 def. 
(Door de Commissie bij de Raad ingediend op 21 januari 1987) 
(87/C 131/01) 
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN, 
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese 
Economische Gemeenschap, inzonderheid op artikel 54, 
Gezien het voorstel van de Commissie, 
Gezien het advies van het Europese Parlement, 
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal 
Comité, 
Overwegende dat volgens artikel 54, lid 3, sub g), van 
het Verdrag, voor zover nodig, de waarborgen dienen 
te worden gecoördineerd welke in de Lid-Staten worden 
verlangd van vennootschappen in de zin van artikel 58, 
tweede alinea, van het Verdrag om de belangen te 
beschermen zowel van de deelnemers in die vennoot­
schappen als van derden, ten einde die waarborgen 
overal in de Gemeenschap gelijkwaardig te maken; 
Overwegende dat de Vierde richtlijn 78/660/EEG van 
de Raad van 25 juli 1978 op de grondslag van artikel 
54, lid 3, sub g), van het Verdrag betreffende de jaar­
rekening van bepaalde vennootschapsvormen (*), laat­
stelijk gewijzigd bij de Akte van Toetreding van Spanje 
en Portugal, tot een latere coördinatie niet op verze­
keringsmaatschappijen, hierna „verzekeringsonder­
nemingen" genoemd, behoeft te worden toegepast; dat 
wegens het belang van verzekeringsondernemingen in 
de Gemeenschap deze coördinatie na de tenuitvoerleg­
ging van Richtlijn 78/660/EEG niet langer kan worden 
uitgesteld; 
(') PB nr. L 222 van 14. 8. 1978, blz. 11. Overwegende dat de Zevende richtlijn 83/349/EEG van 
de Raad van 13 juni 1983 op de grondslag van artikel 
54, lid 3, sub g), van het Verdrag betreffende de gecon­
solideerde jaarrekening (2) slechts in afwijkingen voor 
verzekeringsondernemingen voorziet tot het einde van 
de voor de toepassing van de onderhavige richtlijn 
gestelde termijn; dat de onderhavige richtlijn ook voor 
verzekeringsondernemingen specifieke bepalingen inza­
ke de geconsolideerde jaarrekening dient te bevatten; 
Overwegende dat het spoedeisende karakter van een 
dergelijke coördinatie mede samenhangt met het feit 
dat het bedrijf van de verzekeringsondernemingen zich 
veelal over de gehele Gemeenschap uitstrekt; dat een 
betere vergelijkbaarheid van de jaarrekeningen en de 
geconsolideerde jaarrekeningen van deze onderne­
mingen daarom zowel voor crediteuren, debiteuren, 
aandeelhouders, polishouders en hun adviseurs als voor 
het publiek in het algemeen van wezenlijk belang is; 
Overwegende dat in de Lid-Staten verzekeringsonderne­
mingen met verschillende rechtsvormen onderling con­
curreren; dat de ondernemingen die het directe verze­
keringsbedrijf uitoefenen zich gewoonlijk ook bezig­
houden met herverzekering en aldus tot gespecialiseerde 
herverzekeringsondernemingen in een concurrentiever­
houding staan; dat het op grond daarvan dienstig is 
de coördinatie niet tot de door Richtlijn 78/660/EEG 
bestreken rechtsvormen te beperken, maar een toe­
passingsgebied aan te houden dat in overeenstemming 
is met dat van de Eerste richtlijn 73/239/EEG van de 
Raad van 24 juli 1973 tot coördinatie van de wettelijke 
en bestuursrechtelijke bepalingen betreffende de toe­
gang tot het directe verzekeringsbedrijf, met uitzonde­
ring van de levensverzekeringsbranche, en de uitoe­
fening daarvan (3) en dat van de Eerste richtlijn 79/267/ 
EEG van de Raad van 5 maart 1979 tot coördinatie van 
de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen betref­
fende de toegang tot het directe levensverzekerings-
bedrijf, en de uitoefening daarvan (4), beide laatst-
(2) PB nr. L 193 van 18. 7. 1983, blz. 1. 
(3) PB nr. L 228 van 16. 8. 1973, blz. 3. 
(4) PB nr. L 63 van 13. 3. 1979, blz. 1. 
Nr. C 131/2 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 18. 5. 87 
genoemde richtlijnen zoals laatstelijk gewijzigd bij de 
Akte van Toetreding van Spanje en Portugal, en dat 
bovendien bepaalde ondernemingen waarop de voor­
noemde richtlijnen geen betrekking hebben alsmede de 
vennootschappen die gespecialiseerde herverzekerings­
ondernemingen zijn, omvat; 
Overwegende dat met het oog op de bijzondere ken­
merken van verzekeringsondernemingen weliswaar een 
afzonderlijke richtlijn inzake de jaarrekening en de ge­
consolideerde jaarrekening van deze ondernemingen 
wordt voorgesteld, doch dat zulks niet betekent dat 
normen worden gesteld die los staan van de Richtlijnen 
78/660/EEG en 83/349/EEG; dat dergelijke afzonderlij­
ke normen doelmatig, noch verenigbaar met de fun­
damentele beginselen van de coördinatie van het ven­
nootschapsrecht zouden zijn, omdat de verzekeringson­
dernemingen wegens de belangrijke rol die zij in de 
economie van de Gemeenschap vervullen, niet buiten 
de werkingssfeer van een voor alle ondernemingen ont­
worpen normenstelsel kunnen blijven; dat om deze re­
den alleen de specifieke aspecten van het verzekerings­
bedrijf in aanmerking zijn genomen, in die zin dat deze 
richtlijn slechts afwijkingen van de Richtlijn 78/660/ 
EEG en 83/349/EEG omvat; 
Overwegende dat de opzet en de inhoud van de balans 
van verzekeringsondernemingen van de ene Lid-Staat 
tot de andere sterk verschillen, zodat bij de onderhavige 
richtlijn voor de balansen van alle verzekeringsonderne­
mingen in de Gemeenschap dezelfde indeling en dezelfde 
omschrijvingen van posten moeten worden vastgesteld; 
Overwegende dat de vergelijkbaarheid van jaarrekenin­
gen en geconsolideerde jaarrekeningen vereist dat een 
aantal fundamentele vraagstukken in verband met de 
opneming in de balans van bepaalde transacties wordt 
geregeld; 
Overwegende dat het ter wille van een betere vergelijk­
baarheid eveneens noodzakelijk is dat de inhoud van 
verscheidene balansposten nauwkeurig wordt bepaald; 
Overwegende dat zulks ook geldt voor de indeling en 
de omschrijving van een aantal posten van de winst- en 
verliesrekening; 
Overwegende dat de vergelijkbaarheid van cijfers in de 
balans en de winst- en verliesrekening verder staat en 
valt met de waarden waartegen activa en passiva in de 
balans worden opgenomen; dat het voor een juiste 
voorstelling van de financiële situatie van verzekerings­
ondernemingen nodig is zowel de actuele waarde als de 
volgens het beginsel van de aanschaffings- of vervaar-
digingskosten berekende waarde van beleggingen aan 
te geven; 
Artikel 1 
1. De bepalingen van Richtlijn 78/660/EEG zijn, ten­
zij in de onderhavige richtlijn anders is bepaald, van 
toepassing op verzekeringsondernemingen in de zin van 
artikel 2 van deze richtlijn. Overwegende dat met het oog op het bijzondere ka­
rakter van verzekeringsondernemingen ook met betrek­
king tot de toelichting op de jaarrekening en de geconso­
lideerde jaarrekening een aantal wijzigingen moet wor­
den aangebracht; 
Overwegende dat, aangezien het de bedoeling is dat de 
onderhavige richtlijn voor alle onder de Richtlijnen 73/ 
239/EEG en 79/267/EEG vallende en nog enige andere 
verzekeringsondernemingen geldt, ten behoeve van 
kleine en middelgrote verzekeringsondernemingen niet 
is voorzien in de bij Richtlijn 78/660/EEG toegestane 
afwijkingen; dat bepaalde kleine onderlinge maat­
schappijen waarop de voornoemde Richtlijnen 73/239/ 
EEG en 79/267/EEG niet van toepassing zijn, ook hier 
buiten beschouwing dienen te blijven; 
Overwegende dat om dezelfde redenen de bij Richtlijn 
83/349/EEG aan de Lid-Staten geboden mogelijkheid 
om moederondernemingen niet tot consolidatie te ver­
plichten, indien de te consolideren ondernemingen te 
zamen een bepaalde omvang niet overschrijden, voor 
verzekeringsondernemingen niet is overgenomen; dat 
voor de vereniging van verzekeraars, die bekend is 
onder de naam „Lloyd's", wegens haar bijzondere aard 
speciale voorschriften nodig zijn; 
Overwegende dat de bepalingen van deze richtlijn 
eveneens van toepassing dienen te zijn op de geconso­
lideerde jaarrekening van een moederonderneming die 
het karakter heeft van een financiële participatiemaat­
schappij en wier dochterondernemingen uitsluitend of 
hoofdzakelijk verzekeringsondernemingen zijn; 
Overwegende dat de behandeling van problemen welke 
zich in samenhang met deze richtlijn, en vooral de 
toepassing ervan, voordoen, vereist dat vertegenwoor­
digers van de Lid-Staten en de Commissie in het kader 
van een contactcomité samenwerken; 
Overwegende dat het, om het aantal van dergelijke 
comités te beperken, gewenst is dat deze samenwerking 
plaatsvindt in het in artikel 52 van Richtlijn 78/660/ 
EEG bedoelde comité, dat echter voor de behandeling 
van vraagstukken met betrekking tot verzekerings­
ondernemingen in een daartoe passende samenstelling 
bijeen dient te komen; 
Overwegende dat de ingewikkelde materie ertoe noopt 
de betrokken verzekeringsondernemingen een langere 
termijn dan gebruikelijk te gunnen om aan de bepalin­
gen van deze richtlijn te voldoen, 
2. Wanneer in Richtlijn 78/660/EEG wordt verwezen 
naar de artikelen 9 en 10 (balans) of naar de artikelen 
23 tot en met 26 (winst- en verliesrekening) van die 
richtlijn, dienen deze verwijzingen te worden gelezen 
als verwijzingen naar artikel 5 (balans) respectievelijk 
naar artikel 29 (winst- en verliesrekening) van de onder­
havige richtlijn. HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD: 
AFDELING 1 
Inleidende bepalingen en toepassingsgebied 
18. 5. 87 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 131/3 
3. Wanneer in Richtlijn 78/660/EEG wordt verwezen 
naar balansposten waarvoor in deze richtlijn geen ge­
lijkwaardige bepaling is opgenomen, dienen deze ver­
wijzingen te worden beschouwd als verwijzingen naar 
de posten van artikel 5 van de onderhavige richtlijn 
welke de desbetreffende activa en passiva omvatten. 
Artikel 2 
De in deze richtlijn voorgeschreven coördinatie­
maatregelen zijn van toepassing op vennootschappen 
in de zin van artikel 58, tweede alinea, van het Verdrag, 
zijnde: 
a) ondernemingen zoals bedoeld in artikel 1 van Richt­
lijn 73/239/EEG met uitsluiting van die onderlinge 
verzekeringsmaatschappijen en onderlinge waar­
borgmaatschappijen welke krachtens artikel 3 van 
die richtlijn niet onder Richtlijn 73/239/EEG vallen, 
maar met inbegrip van de in artikel 4 van die richt­
lijn bedoelde instellingen, tenzij hun activiteiten niet 
uitsluitend of voornamelijk het verzekeringsbedrijf 
omvatten, 
of 
AFDELING 2 
Algemene bepalingen betreffende de balans en de winst- en verliesrekening 
Artikel 4 
Artikel 4, lid 2, van Richtlijn 78/660/EEG is niet van toepassing op verzekerings­
ondernemingen. 
AFDELING 3 
Indeling van de balans 
Artikel 5 
Voor de opstelling van de balans schrijven de Lid-Staten het volgende schema voor: 
Activa 
A. Geplaatst, niet gestort kapitaal 
waarvan opgevraagd 
(tenzij het opgevraagde kapitaal overeenkomstig het nationale 
recht onder de passiva wordt opgenomen. In dat geval wordt 
het gedeelte van het kapitaal dat is opgevraagd, maar nog niet 
gestort, hetzij onder post A, hetzij onder post D 4 van de activa 
opgenomen). 
B. Immateriële activa zoals omschreven onder de activarubrieken B 
en C I van artikel 9 van Richtlijn 78/660/EEG, met afzonderlijke 
vermelding van: 
— kosten van oprichting en uitbreiding, als omschreven in het 
nationale recht en voor zover het nationale recht toestaat b) ondernemingen zoals bedoeld in artikel 1 van Richt­
lijn 79/267/EEG met uitsluiting van die instellingen, 
organisaties en onderlinge maatschappijen die zijn 
bedoeld in artikel 2, leden 2 en 3, en in artikel 3 
van die richtlijn, 
of 
c) ondernemingen die uitsluitend of als voornaamste 
activiteit het herverzekeringsbedrijf uitoefenen. 
Dergelijke ondernemingen worden in deze richtlijn 
„verzekeringsondernemingen" genoemd. 
Artikel 3 
1. Deze richtlijn is van toepassing op de vereniging 
van verzekeraars die bekend is onder de naam 
„Lloyd's", met die aanpassingen welke noodzakelijk 
zijn om met de bijzondere aard en structuur van Lloyd's 
rekening te houden. 
2. De Commissie zal uiterlijk bij de Raad een 
verslag indienen betreffende de krachtens lid 1 gemaak­
te aanpassingen. 
Nr. C 131/4 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 18. 5. 87 
dat zij onder de activa worden opgenomen (tenzij in het 
nationale recht is bepaald dat deze kosten in de toelichting 
moeten worden vermeld), 
— „goodwill", voor zover deze onder bezwarende titel is ver­
kregen (tenzij in het nationale recht is bepaald dat deze 
kosten in de toelichting moeten worden vermeld). 
C. Beleggingen 
I. Terreinen en gebouwen: 
— met afzonderlijke vermelding van deze die door de verze­
keringsonderneming voor het eigen bedrijf worden ge­
bruikt. 
II. Beleggingen in verbonden ondernemingen en deelnemingen: 
1. Aandelen in verbonden ondernemingen 
2. Schuldbewijzen uitgegeven door en vorderingen op ver­
bonden ondernemingen 
3. Deelnemingen 
4. Schuldbewijzen uitgegeven door en vorderingen op 
ondernemingen waarmede een deelnemingsverhouding 
bestaat 
III. Overige financiële beleggingen: 
1. Aandelen 
2. Schuldbewijzen 
3. Leningen met hypothecaire waarborg 
4. Overige leningen 
5. Deposito's bij financiële instellingen 
IV. Beleggingen ten behoeve van levensverzekeringspolis­
houders die het beleggingsrisico dragen 
V. Eigen aandelen (met vermelding van hun nominale waarde 
of, bij gebreke hiervan, hun fractiewaarde) voor zover het 
nationale recht toestaat dat zij op de balans worden opge­
nomen 
VI. Deposito's bij cederende ondernemingen (artikel 9) 
(artikel 10) 
(artikel 10) 
(artikel 11) 
(artikel 12) 
(artikel 13) 
D. Vorderingen 
1. Vorderingen die voortvloeien uit directe verze­
keringstransacties, met afzonderlijke vermelding van vor­
deringen op: 
a) verbonden ondernemingen, 
b) ondernemingen waarmede een deelnemingsverhouding 
bestaat 
2. Vorderingen die voortvloeien uit herverzekeringstransacties, 
met afzonderlijke vermelding van vorderingen op: 
a) verbonden ondernemingen, 
b) ondernemingen waarmede een deelnemingsverhouding 
bestaat 
3. Overige vorderingen, met afzonderlijke vermelding van vor­
deringen op: 
a) verbonden ondernemingen, 
b) ondernemingen waarmede een deelnemingsverhouding 
bestaat 
18. 5. 87 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 131/5 
4. Geplaatst kapitaal dat is opgevraagd, maar niet gestort 
(tenzij het opgevraagde kapitaal overeenkomstig het natio­
nale recht onder post A van de activa wordt opgenomen). 
E. Materiële activa en hulpstoffen 
1. Materiële activa zoals vermeld onder activarubriek C II van 
artikel 9 van Richtlijn 78/660/EEG, andere dan onroerende 
goederen 
2. Hulpstoffen. 
F. Kasmiddelen en bank- en girosaldi (artikel 11) 
G. Overlopende posten 
1. Lopende interest en huur 
2. Overlopende acquisitiekosten (die welke voortvloeien uit 
het levensverzekeringsbedrijf te onderscheiden van andere) 
3. Overige overlopende posten. 
H. Verlies over het boekjaar 
(tenzij dit overeenkomstig het nationale recht onder post A VI 
van de passiva wordt opgenomen). (artikel 14) 
(artikel 15) 
Passiva 
A. Eigen vermogen 
I. Geplaatst kapitaal 
(tenzij overeenkomstig het nationale recht het opgevraagde 
kapitaal onder deze post wordt opgenomen. In dat geval 
worden de bedragen van het geplaatste kapitaal en van het 
gestorte kapitaal afzonderlijk vermeld) 
II. Agio 
III. Herwaarderingsreserve 
IV. Reserves 
V. Overgedragen resultaten 
VI. Resultaat van het boekjaar 
(tenzij deze post overeenkomstig het nationale recht onder 
post H van de activa of onder post H van de passiva wordt 
opgenomen). (artikel 16) 
(artikel 17) 
B. Achtergestelde schulden (artikel 18) 
C. Technische voorzieningen 
1. Niet-verdiende premies (en lopende risico's): 
a) Brutobedrag 
b) Herverzekeringsbedrag (—) (artikelen 19 en 20) 
(artikelen 21 en 22) 
Nr. C 131/6 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 18. 5. 87 
2. Voorzieningen levensverzekeringsbedrijf: (artikel 23) 
a) Brutobedrag 
b) Herverzekeringsbedrag ( —) 
— met afzonderlijke vermelding van de voorziening 
voor overeenkomsten volgens welke de polishouder 
het beleggingsrisico draagt 
3. Te verrichten uitkeringen: (artikel 24) 
a) Brutobedrag 
b) Herverzekeringsbedrag ( —)' 
4. Voorziening voor kortingen en winstdeling door polis­
houders : (artikel 25) 
a) Brutobedrag 
b) Herverzekeringsbedrag ( —) 
5. Egalisatievoorzieningen die bij nationaal recht vereist zijn (artikel 26) 
6. Overige technische voorzieningen : 
a) Brutobedrag 
b) Herverzekeringsbedrag ( —) 
D. Voorzieningen voor andere verplichtingen en lasten 
1. Voorzieningen voor pensioenverplichtingen en soortgelijke 
verplichtingen. 
2. Voorzieningen voor belastingverplichtingen 
3. Overige voorzieningen. 
E. Deposito's van herverzekeraars (artikel 27) 
F. Schulden 
(Bij elk der volgende posten moeten afzonderlijk worden ver­
meld de bedragen die verschuldigd zijn aan : 
a) verbonden ondernemingen 
b) ondernemingen waarmede de verzekeringsonderneming een 
deelnemingsverhouding heeft.) 
1. Obligatieleningen, met afzonderlijke vermelding van con­
verteerbare leningen 
2. Schulden aan kredietinstellingen 
3. Schulden die voortvloeien uit directe verzekeringstransacties 
4. Schulden die voortvloeien uit herverzekeringstransacties 
5. Overige schulden, waaronder belastingschulden en schulden 
uit hoofde van de sociale zekerheid. 
G. Overlopende posten 
H. Winst over het boekjaar 
(tenzij deze overeenkomstig het nationale recht onder post A 
VI van de passiva wordt opgenomen). 
18. 5. 87 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 131/7 
Artikel 6 
De artikelen 11, 12, 27, 44, 47, leden 2 en 3, en artikel 51, lid 2, van Richtlijn 78/660/EEG 
zijn niet van toepassing op verzekeringsondernemingen. 
Artikel 7 
Artikel 14 van Richtlijn 78/660/EEG is niet van toepassing op die garantieverplichtingen 
welke bij de bepaling van het bedrag van de technische voorzieningen in aanmerking worden 
genomen. 
AFDELING 4 
Voorschriften betreffende bepaalde balansposten 
Artikel 8 
1. De bepalingen van artikel 15, leden 1 en 2, van 
Richtlijn 78/660/EEG zijn niet van toepassing op verze­
keringsondernemingen. 
2. De vereisten van lid 3 van bovengenoemd artikel 
zijn van toepassing op elke post van B, C en E 1 van 
de activa in het in artikel 5 voorgeschreven schema. 
Artikel 9 
Activa: post C III 2 
Schuldbewijzen 
1. Deze post omvat door kredietinstellingen, andere 
ondernemingen of publiekrechtelijke lichamen ge-
emitteerde, vastrentende, verhandelbare schuldbe­
wijzen voor zover deze niet onder activaposten C II 2 
en C II 4 behoren te worden opgenomen. 
2. Waardepapieren waarvan de rente varieert met 
specifieke factoren, zoals bij voorbeeld het Interbank-
rentetarief of de Euro-deviezenmarktrente, worden 
eveneens als vastrentende schuldbewijzen beschouwd. 
Artikel 10 
Activa: post C III 3 en 4 
Leningen met hypothecaire waarborg en overige le­
ningen 
Leningen aan polishouders waarvoor de polis de voor­
naamste zekerheid vormt, dienen te worden opgenomen 
onder de post „overige leningen" en het bedrag van 
deze leningen moet in de toelichting worden vermeld. 
Leningen met hypothecaire waarborg dienen als zo­
danig te worden vermeld, zelfs indien zij tevens door 
een verzekeringspolis zijn gedekt. Wanneer het bedrag 
van de niet door een polis gedekte „overige leningen" 
aanzienlijk is, dient in de toelichting een passende 
onderverdeling te worden opgenomen. 
Artikel 11 
Activa: posten C III 5 en F 
Deposito's bij financiële instellingen 
Kasmiddelen en bank- en girosaldi De post „deposito's bij financiële instellingen" betreft 
bedragen die eerst na een bepaalde termijn weer kunnen 
worden opgenomen, terwijl zonder een dergelijke be­
perking gedeponeerde bedragen, ook indien zij rente 
dragen, onder rubriek F van de activa moeten worden 
vermeld. 
Artikel 12 
Activa: post C IV 
Beleggingen ten behoeve van levensverzekeringspolis­
houders die het beleggingsrisico dragen 
Beleggingen ten behoeve van levensverzekeringspolis­
houders die het beleggingsrisico dragen, omvatten alle 
beleggingen die de verzekeringsonderneming aanhoudt 
uit hoofde van haar verplichtingen krachtens levens­
verzekeringsovereenkomsten waarvan de opbrengsten 
in verhouding tot de waarde van deze beleggingen wor­
den uitgedrukt. In afwachting van nadere harmonisatie 
kunnen Lid-Staten echter Voorschrijven of toestaan dat 
verzekeringsondernemingen deze beleggingen opnemen 
onder de rubrieken waar zij onder zouden worden 
opgenomen als dit artikel niet gold. Indien van deze 
mogelijkheid gebruik wordt gemaakt wordt het bedrag 
van deze beleggingen voor elk van de respectieve rubrie­
ken afzonderlijk vermeld. 
Artikel 13 
Activa: post C VI 
Deposito's bij cederende ondernemingen 
In de balans van een onderneming die herverzekeringen 
aanneemt omvat deze post bedragen die krachtens her­
verzekeringsovereenkomsten zijn gedeponeerd bij of in­
gehouden zijn door andere verzekeringsondernemingen. 
Deze bedragen mogen niet samengevoegd worden met 
andere bedragen die door of aan de betrokken andere 
ondernemingen verschuldigd zijn. 
Bij cederende ondernemingen gedeponeerde effecten die 
het eigendom blijven van de onderneming die de herver­
zekering aanneemt, worden hier niet vermeld, maar 
onder de rubriek die betrekking heeft op het betrokken 
type activa. 
Nr. C 131/8 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 18. 5. 87 
Artikel 14 Artikel 18 
Activa: post G 1 
Lopende interest en huur 
Lopende interest en huur omvat de bedragen welke de 
interest en huur vertegenwoordigen die tot op de datum 
van de balans werden verdiend maar nog niet invor­
derbaar zijn geworden. 
Artikel 15 Passiva: post B 
Achtergestelde schulden 
Indien bij overeenkomst is bepaald dat in geval van 
vereffening of faillissement al dan niet in certificaten 
belichaamde schulden slechts worden nagekomen nadat 
aan de vorderingen van alle overige crediteuren is vol­
daan, worden de betrokken verplichtingen opgenomen 
onder post B van de passiva. 
Activa: post G 2 
Overlopende acquisitiekosten 
De post „overlopende acquisitiekosten" omvat de 
kosten die verband houden met de acquisitie van 
premie-inkomen met betrekking tot een volgend boek­
jaar of volgende boekjaren, de periode waarop elke 
afzonderlijke overeenkomst betrekking heeft in aanmer­
king genomen. De Lid-Staten kunnen een dusdanige 
post voor het levensverzekeringsbedrijf verbieden; dit 
verbod moet worden vermeld in de toelichting. 
Indien het zillmeren van levensverzekeringsovereen-
komsten leidt tot een negatief bedrag met betrekking 
tot bepaalde overeenkomsten moet het totaal van deze 
negatieve bedragen worden opgenomen onder de over­
lopende acquisitiekosten en worden vermeld in de toe­
lichting. 
Artikel 16 
Passiva: post A 1 
Geplaatst kapitaal 
Deze post omvat, ongeacht de benaming die in een 
gegeven geval daarvoor wordt gebruikt, alle bedragen 
welke overeenkomstig de rechtsvorm van de betrokken 
verzekeringsondernemingen en overeenkomstig de wet­
geving van de betrokken Lid-Staat als door aandeel­
houders of andere inbrengers geplaatste aandelen in het 
eigen vermogen dienen te worden aangemerkt. 
Artikel 17 
Passiva: post A IV 
Reserves 
Deze post omvat alle in artikel 9 van Richtlijn 78/660/ 
EEG van de Raad onder passiva AIV genoemde reserves 
volgens de daar gegeven definitie. De Lid-Staten kunnen 
bovendien andere reserves voorschrijven, indien dat 
voor verzekeringsondernemingen met een niet onder 
Richtlijn 78/660/EEG vallende rechtsvorm nodig blijkt 
te zijn. 
Met uitzondering van de herwaarderingsreserve, die 
onder post A III wordt opgenomen, worden deze re­
serves afzonderlijk als subposten van post A IV van de 
passiva in de balans van de betrokken verzekerings­
ondernemingen opgenomen. Artikel 19 
Passiva: post C 
Technische voorzieningen 
Artikel 20 van Richtlijn 78/660/EEG is niet van toe­
passing op de technische voorzieningen die worden 
vermeld onder post C van de passiva. 
Artikel 20 
Passiva: post C 
Herverzekeringsbedrag (in mindering te brengen) 
De herverzekeringsbedragen moeten worden vast­
gesteld overeenkomstig de bepalingen van de herverze­
keringsovereenkomsten. 
Artikel 21 
Passiva: post C 1 
Niet-verdiende premies 
Niet-verdiende premies omvatten het deel van de 
brutopremies dat moet worden toegerekend aan een 
volgend boekjaar of volgende boekjaren. In het geval 
van levensverzekeringen kunnen de Lid-Staten, in af­
wachting van nadere harmonisatie, toestaan of eisen 
dat niet-verdiende premies worden opgenomen in de 
voorzieningen voor het levensverzekeringsbedrijf. 
Artikel 22 
Passiva: post C 6 (of C 1) 
Lopende risico's 
Lopende risico's omvatten het bedrag dat boven de niet-
verdiende premies is afgezonderd van door de verze­
keringsonderneming te dragen risico's na het einde van 
het boekjaar, zulks als voorziening voor alle 
schadegevallen en uitgaven in verband met lopende 
verzekeringsovereenkomsten uitgaande boven de be­
trokken niet-verdiende premies en alle uit hoofde van 
18. 5. 87 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 131/9 
deze overeenkomsten te ontvangen premies. Het bedrag 
van de voorziening voor lopende risico's moet worden 
opgenomen in het bedrag voor „overige technische 
voorzieningen" van post C 6 van de passiva, tenzij in 
het nationale recht is bepaald dat dit bedrag dient 
te worden toegevoegd aan niet-verdiende premies als 
omschreven in artikel 21 en opgenomen in het bedrag 
dat wordt vermeld onder passivapost C 1, in welk geval 
de omschrijving van deze post moet luiden „niet-ver­
diende premies en lopende risico's". In elk van beide 
gevallen moet het bedrag van de lopende risico's, indien 
het van betekenis is, afzonderlijk worden vermeld in de 
balans dan wel in de toelichting. 
Artikel 23 
Passiva: post C 2 
Voorzieningen levensverzekeringsbedrijf 
De levensverzekeringsvoorzieningen omvatten de ac­
tuarieel geschatte waarde van de verplichtingen na af­
trek van de toekomstige premies met betrekking tot 
directe levensverzekeringsovereenkomsten en herverze­
keringsovereenkomsten. Negatieve bedragen die voort­
vloeien uit het zillmeren van levensverzekeringsvoor­
zieningen moeten overeenkomstig het bepaalde in ar­
tikel 15 worden vermeld. 
Passiva: post C 3 
Te verrichten uitkeringen 
1. De voorziening voor te verrichten uitkeringen om­
vat het totaal van de geschatte uiteindelijke kosten voor 
de verzekeringsonderneming van de afrekening van alle 
vorderingen die voortvloeien uit, al dan niet aangege­
ven, gebeurtenissen welke tot het eind van het boekjaar 
hebben plaatsgevonden, verminderd met de reeds met 
betrekking tot zulke vorderingen betaalde bedragen. 
2. De voorziening die wordt gevormd door toe­
passing van de in artikel 40, lid 1, omschreven methoden 
1 of 2, wordt opgenomen in de voorziening voor te 
verrichten uitkeringen. Het aldus opgenomen bedrag 
wordt vermeld in de toelichting. Artikel 25 
Passiva: post C 4 
Voorziening voor kortingen en winstdeling door po­
lishouders 
De voorziening voor kortingen en winstdeling omvat 
de bedragen die in de vorm van in artikel 34 omschreven 
kortingen en winstdelingen bestemd zijn voor po­
lishouders en andere verzekerde partijen, voor zover 
deze bedragen niet zijn toegekend aan individuele po­
lishouders of andere verzekerde partijen door opneming 
in de onder passivapost C 2 vermelde technische voor­
zieningen levensverzekeringsbedrijf of anderszins. 
Artikel 26 
Passiva: post C 5 
Egalisatievoorzieningen die bij nationaal recht vereist 
zijn 
Het onder passivapost C 5 vermelde bedrag omvat alle 
bedragen die zijn gereserveerd overeenkomstig wettelij­
ke bepalingen tot egalisatie van fluctuaties in verlies­
percentages in de toekomstige jaren. Voor overeenkom­
stige doeleinden gereserveerde bedragen die niet wette­
lijk vereist zijn worden afzonderlijk vermeld onder post 
A IV van de passiva. De Lid-Staten kunnen echter 
toestaan of vereisen dat deze worden opgenomen onder 
„overige technische voorzieningen" van passivapost C 
6, in welk geval het betrokken bedrag, indien het van 
betekenis is, wordt vermeld in de toelichting. 
Passiva: post E 
Deposito's van herverzekeraars 
In de balans van een onderneming die herverzekeringen 
cedeert, omvat deze post de bedragen die krachtens 
herverzekeringsovereenkomsten zijn gedeponeerd door 
of ingehouden van andere verzekeringsondernemingen. 
Deze bedragen mogen niet worden samengevoegd met 
andere bedragen die zijn verschuldigd aan of door de 
andere betrokken ondernemingen. 
Indien de onderneming die herverzekeringen cedeert, 
effecten in deposito heeft ontvangen welke aan haar in 
eigendom zijn overgedragen, omvat deze post het be­
drag dat de cederende onderneming uit hoofde van het 
deposito verschuldigd is. Artikel 24 Artikel 27 
Nr. C 131/10 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 18. 5. 87 
AFDELING 5 
Indeling van de winst- en verliesrekening 
Artikel 28 
1. Voor de winst- en verliesrekening schrijven de Lid-Staten het in artikel 29 opgenomen 
schema voor. 
2. De technische rekening voor het schadeverzekeringsbedrijf dient te worden gebruikt 
voor die branches van het directe verzekeringsbedrijf welke vallen onder Richtlijn 73/239/ 
EEG, alsmede voor de overeenkomstige branches van het herverzekeringsbedrijf. 
3. De technische rekening voor het levensverzekeringsbedrijf dient te worden gebruikt 
voor die branches van het directe verzekeringsbedrijf welke vallen onder Richtlijn 79/267/ 
EEG, alsmede voor de overeenkomstige branches van het herverzekeringsbedrijf. 
Artikel 29 
Winst- en verliesrekening 
I. Technische rekening — Schadeverzekeringsbedrijf 
1. Premies: 
a) bruto geboekte premies 
b) uitgaande herverzekeringspremies 
c) wijziging van de voorziening voor niet-verdiende 
premies, na aftrek van herverzekering [(+) of (—)] 
d) verdiende premies [resultaat van a), b) en c)] 
2. Overige technische opbrengsten 
3. Uitkeringen: 
a) bruto-uitkeringen 
b) aandeel van herverzekeraars (—) 
c) wijziging van de voorziening voor uitkeringen, na af­
trek van herverzekering [(+) of (—)] 
d) netto-uitkeringen [resultaat van a), b) en c)] 
4. Wijzigingen van de overige technische voorzieningen, na 
aftrek van herverzekering: 
a) wijziging van de voorziening voor lopende risico's [(+) 
of(-)] 
b) wijzigingen van andere technische voorzieningen (niet 
onder andere rubrieken vermeld) [(+) of (—)] 
c) resultaat van a) en b) [(+) of (—)] 
5. Winstdeling en kortingen: 
a) bruto-winstdeling en kortingen 
b) aandeel van herverzekeraars (—) 
c) netto-winstdeling en kortingen [(a) - (b)] (artikel 30) 
(artikel 31) 
(artikel 32) 
(artikel 33) 
(artikel 34) 
18. 5. 87 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 131/11 
6. Provisie en andere technische kosten: 
a) provisie 
b) beheerskosten 
c) provisie en winstaandeel verkregen van andere verzeke­
ringsondernemingen ( —) 
d) veranderingen in overlopende acquisitiekosten [( + ) of 
(-)] 
e) nettobedrag van provisie en andere technische kosten 
[resultaat van a), b), c) en d)] 
7. Overige technische kosten, na aftrek van herverzekering 
8. Subtotaal (eerste technisch resultaat) 
9. Wijzigingen van egalisatievoorzieningen en reserves: 
a) wijzigingen van de wettelijk voorgeschreven egalisatie­
voorzieningen [( + ) of ( —)] 
b) wijzigingen van de overige egalisatievoorzieningen en 
reserves [( + ) of ( —)] 
c) resultaat van a) en b) 
10. Toegerekende opbrengst van beleggingen (+) (III 10) 
11. Subtotaal (tweede technisch resultaat) (III 1). (artikel 35) 
(artikel 36) 
(artikel 37) 
II. Technische rekening — Levensverzekeringsbedrijf 
1. Premies: 
a) bruto geboekte premies 
b) uitgaande herverzekeringspremies (—) 
c) wijziging van de voorziening voor niet-verdiende 
premies, na aftrek van herverzekering [( + ) of ( — )] 
d) verdiende premies [resultaat van a), b) en c)] 
2. Opbrengsten uit deelnemingen, met afzonderlijke vermel­
ding van die afkomstig van verbonden ondernemingen 
3. Opbrengsten uit andere beleggingen, met afzonderlijke ver­
melding van die afkomstig van verbonden ondernemingen: 
a) opbrengsten uit terreinen en gebouwen 
b) opbrengsten uit andere beleggingen 
c) resultaat van a) en b) 
4. Winst bij het realiseren van beleggingen 
5. Waardecorrecties op beleggingen 
6. Niet-gerealiseerde winst op beleggingen 
7. Overige technische opbrengsten 
8. Subtotaal: totaal technische opbrengsten (artikel 30) 
(artikel 31) 
(artikel 32) 
(artikel 38) 
(artikel 39) 
Nr. C 131/12 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 18. 5. 87 
9. Uitkeringen: 
a) bruto-uitkeringen 
b) aandeel van herverzekeraars (—) 
c) netto-uitkeringen [resultaat van a) en b)] 
10. Wijzigingen van de technische voorzieningen, voor zover 
ze niet bij post I c) behoren: 
a) voorziening levensverzekeringsbedrijf, na aftrek van 
herverzekering [(+) of (—)] 
b) overige technische voorzieningen, na aftrek van herver­
zekering [( + ) of ( —)] 
11. Winstdeling en kortingen : 
a) bruto-winstdeling en kortingen 
b) aandeel van herverzekeraars (—) 
c) netto-winstdeling en kortingen 
12. Provisie en andere technische kosten: 
a) provisie 
b) beheerskosten 
c) provisie en winstaandeel verkregen van andere verzeke­
ringsondernemingen ( —) 
d) veranderingen in overlopende acquisitiekosten [( + ) of 
(")] 
e) nettobedrag van provisie en andere technische kosten 
[resultaat van a), b), c) en d)] 
13. Kosten van belegging: 
a) kosten, inclusief rente, met betrekking tot onroerende 
goederen 
b) overige kosten van het beheer van beleggingen, inclusief 
rente 
14. Verlies bij het realiseren van beleggingen 
15. Waardecorrecties op beleggingen 
16. Niet-gerealiseerd verlies op beleggingen 
17. Overige technische posten 
18. Subtotaal: totaal technische kosten 
19. Subtotaal (eerste technisch resultaat) 
20. Toegerekende opbrengst van beleggingen (—) (III 9) 
21. Subtotaal [tweede technisch resultaat (III 2)]. 
III. Niet-technische rekening 
1. Resultaat technische rekening — schadeverzekerings­
bedrijf (I 11) (artikel 33) 
(artikel 32) 
(artikel 34) 
(artikel 35) 
(artikel 36) 
(artikel 38) 
(artikel 39) 
(artikel 38) 
18. 5. 87 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 131/13 
2. Resultaat technische rekening — levensverzekeringsbedrij f 
(II 21) 
3. Opbrengsten uit deelnemingen, voor zover niet opgenomen 
in de technische rekening, met afzonderlijke vermelding 
van die afkomstig van verbonden ondernemingen 
4. Opbrengsten uit andere beleggingen, met afzonderlijke ver­
melding van die afkomstig van verbonden ondernemingen: 
a) opbrengsten uit terreinen en gebouwen 
b) opbrengsten uit andere beleggingen 
5. Waardecorrecties op beleggingen (+ of —) 
6. Kosten van beleggingen: 
a) kosten, inclusief rente, met betrekking tot onroerende 
goederen 
b) overige kosten van het beheer van beleggingen, inclusief 
rente 
7. Winst bij het te gelde maken van beleggingen 
8. Verlies bij het te gelde maken van beleggingen 
9. Toegerekende opbrengst van beleggingen overgebracht van 
de technische rekening levensverzekeringsbedrijf (II 20) 
( + ) 
10. Toegerekende opbrengst van beleggingen overgebracht 
naar de technische rekening schadeverzekeringsbedrijf (I 
10)(-) 
11. Andere opbrengsten dan die uit beleggingen 
12. Andere kosten dan die van beleggingen, inclusief waar­
decorrecties 
13. Belasting op het resultaat van de normale be­
drijfsuitoefening 
14. Resultaat van de normale bedrijfsuitoefening na aftrek van 
belastingen 
15. Buitengewone baten 
16. Buitengewone lasten 
17. Buitengewoon resultaat 
18. Belasting op het buitengewone resultaat 
19. Overige belastingen, niet opgenomen onder de voorafgaan­
de posten 
20. Resultaat van het boekjaar. 
AFDELING 6 
Voorschriften betreffende bepaalde posten van de winst- en verliesrekening 
Artikel 30 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf post I 
la) 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf post II 
la) 
Bruto geboekte premies 1. Artikel 28 van Richtlijn 78/660/EEG is niet van 
toepassing op verzekeringsondernemingen. 
2. De bruto geboekte premies omvatten alle uit 
hoofde van de verzekeringsovereenkomsten die door 
of namens de verzekeringsonderneming zijn gesloten 
ontvangen en te ontvangen bedragen, met inbegrip van: 
a) stortingen ineens, inclusief lijfrente-koopsommen; 
Nr. C 131/14 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 18. 5. 87 
b) premieopslagen bij halfjaarlijkse, driemaandelijkse 
of maandelijkse betaling en verhaal op polishouders 
van door de verzekeringsonderneming gedragen 
kosten; 
c) in geval van medeverzekering het aandeel van de 
verzekeringsonderneming in het totaal van de 
premies (doch aan medeverzekeringspartners toe te 
rekenen premies niet daaronder begrepen); 
d) herverzekeringspremies voor zaken die van cederen­
de verzekeringsondernemingen zijn overgenomen, 
na aftrek van annuleringen en van belastingen en pa-
rafiscale bijdragen of heffingen over het bedrag van de 
afzonderlijke premies of het premievolume. 
Artikel 31 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf post I 
lb) 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf post II 
lb) 
Uitgaande herverzekeringspremies 
De uitgaande herverzekeringspremies omvatten alle uit 
hoofde van de uitgaande herverzekeringsovereen­
komsten die door de verzekeringsonderneming zijn ge­
sloten betaalde en te betalen bedragen. 
Artikel 32 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf post I 
lc) 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf post II 
lc) 
Wijziging van de voorziening voor niet-verdiende 
premies, na aftrek van de herverzekering 
De wijziging van de voorziening voor niet-verdiende 
premies, na aftrek van herverzekering, bestaat in het 
verschil tussen de voorziening voor niet-verdiende 
premies aan het begin en die aan het einde van het 
boekjaar, de wijziging van de voorziening voor lopende 
risico's niet inbegrepen. In afwachting van een nadere 
coördinatie mogen de Lid-Staten ten aanzien van het 
levensverzekeringsbedrijf voorschrijven of toestaan dat 
de wijziging betreffende de niet-verdiende premies 
wordt opgenomen in de wijziging van de voorziening 
levensverzekeringsbedrij f. 
Artikel 33 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf post I 3 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf post II 9 1. De uitkeringen omvatten alle op grond van ver­
plichtingen die voortvloeien uit gebeurtenissen welke 
zich tot en met de balansdatum hebben voorgedaan 
betaalde en te betalen bedragen, de in voorafgaande 
jaren gevormde voorzieningen in aanmerking genomen. 
In deze bedragen zijn begrepen annuïteiten, afkopen, 
aanpassingen van vorderingen betreffende voorafgaan­
de jaren die op de balansdatum nog uitstaan, geleden 
maar niet aangemelde schaden, externe en interne di­
recte en indirecte schaderegelingskosten alsmede toe­
voegingen en onttrekkingen aan schadevoorzieningen 
voor en van cederende verzekeringsondernemingen en 
herverzekeraars. Ontvangen of te ontvangen bedragen 
doordat in samenhang met de afwikkeling van een 
uitkering de wettige eigendom van verzekerde vermo­
gensbestanddelen is verkregen of de rechten van de 
polishouder ten opzichte van derden zijn verworven 
(verhaal en subrogatie), worden in mindering gebracht. 
Indien dergelijke bedragen aanzienlijk zijn, worden zij 
in de toelichting gespecificeerd. 
2. Indien het bedrag van de aanpassingen van vor­
deringen betreffende voorafgaande jaren die op de ba­
lansdatum nog uitstaan, aanzienlijk is, wordt het in de 
toelichting gespecificeerd. 
Artikel 34 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf post I 5 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf post II11 
Winstdeling en kortingen 
De winstdeling omvat alle ten laste van het boekjaar 
aan polishouders en andere verzekerden betaalde en te 
betalen of voor hen vastgelegde bedragen, inclusief de 
bedragen welke worden bestemd om de technische 
voorzieningen te verhogen of de toekomstige premies 
te verlagen, voor zover dergelijke bedragen de toe­
wijzing van een overschot of van winst uit het bedrijf 
in zijn geheel of een gedeelte ervan vertegenwoordigen, 
na aftrek van de bedragen die in voorafgaande jaren 
werden vastgelegd maar niet langer nodig zijn. 
De kortingen omvatten dergelijke bedragen voor zover 
zij een gedeeltelijke terugbetaling van premies op grond 
van het resultaat van afzonderlijke overeenkomsten ver­
tegenwoordigen. 
Indien de bedragen die uit hoofde van winstdeling res­
pectievelijk kortingen ten laste van het boekjaar worden 
gebracht, aanzienlijk zijn, worden zij in de toelichting 
afzonderlijk vermeld. 
Artikel 35 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf post I 
6 a) 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf post II 
12 a) 
Uitkeringen Provisie 
18. 5. 87 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 131/15 
Provisie omvat alle met betrekking tot verzekerings­
overeenkomsten betaalde en te betalen bedragen die 
een vergoeding vormen, anders dan op grond van een 
arbeidsovereenkomst, voor in verband met bij de verze­
keringsonderneming aangebrachte zaken bewezen dien­
sten. Inbegrepen zijn aan agenten en makelaars betaalde 
bedragen, doch niet uitkeringen aan werknemers (zoals 
leden van de verkoopstaf) die in de gewone uitoefening 
van hun functie bij de onderneming handelen. 
Artikel 36 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf post I 
6 b) 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf post II 
12 b) 
Beheerskosten 
De beheerskosten omvatten in het bijzonder waardecor­
recties betreffende andere materiële vaste activa dan 
terreinen en gebouwen en alle personeelskosten, met 
inbegrip van provisie die is betaald aan werknemers 
die in de gewone uitoefening van hun functie bij de 
onderneming handelen, met uitzondering van per­
soneelskosten die verband houden met schaderegeling 
en die welke als investeringsuitgaven zijn te be­
schouwen. 
Artikel 37 
Technische rekening schadeverzekeringsbedrijf post 110 
Niet-technische rekening post III 10 
Toerekening van een deel van de opbrengst van beleg­
gingen aan de technische rekening schadever­
zekeringsbedrijf 
Wanneer een gedeelte van de opbrengst van beleggingen 
aan de technische rekening voor het schadever­
zekeringsbedrijf wordt toegerekend, moet deze overboe­
king van de niet-technische rekening worden ont­
trokken aan post III 10 en worden toegevoegd aan 
post I 10. De reden waarom en de basis waarop deze 
toerekening plaatsvindt, dienen in de toelichting te wor­
den vermeld. 
Artikel 40 
1. In afwachting van een nadere coördinatie kunnen 
de Lid-Staten de toepassing van de volgende methoden 
eisen of toestaan indien, als gevolg van de aard van de 
betrokken verzekeringsbranche of het betrokken verze-Artikel 38 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf: post II 
Opbrengsten uit beleggingen, enz. 
1. Bij een onderneming die uitsluitend het levens­
verzekeringsbedrijf uitoefent, worden alle opbrengsten 
uit en kosten van beleggingen alsmede alle winsten 
en verliezen bij het realiseren van beleggingen in de 
technische rekening voor het levensverzekeringsbedrijf 
aangegeven. 
2. Bij een onderneming die zowel het levensverzeke­
ringsbedrijf als het schadeverzekeringsbedrijf uitoefent, 
worden alle opbrengsten uit en kosten van beleggingen 
alsmede alle winsten en verliezen bij het realiseren van 
beleggingen, voor zover zij rechtstreeks verband houden 
met de uitoefening van het levensverzekeringsbedrijf, in 
de technische rekening voor het levensverzekerings­
bedrijf aangegeven. 
3. Het gedeelte van de in de technische rekening voor 
het levensverzekeringsbedrijf aangegeven opbrengsten 
uit en kosten van beleggingen en winsten en verliezen 
bij het realiseren van beleggingen dat niet ten behoeve 
van polishouders en verzekerden wordt gebruikt of 
afgezonderd, kan geheel of gedeeltelijk aan de niet-
technische rekening worden toegerekend, waarbij het 
toegerekende bedrag wordt onttrokken aan post II 20 
en wordt toegevoegd aan post III 9. De reden waarom 
en de basis waarop deze toerekening plaatsvindt, dienen 
in de toelichting te worden vermeld. 
Artikel 39 
Technische rekening levensverzekeringsbedrijf pos­
ten II 6 en 16 
Niet-gerealiseerde winsten en verliezen in het levens­
verzekeringsbedrijf 
Veranderingen in het bedrag van het verschil tussen de 
waardering van beleggingen volgens de actuele waarde 
en hun waardering volgens het beginsel van de aan-
schaffings- of vervaardigingskosten worden onder de 
posten II 6 en 16 slechts tot uitdrukking gebracht voor 
zover artikel 43, lid 2, van toepassing is. 
keringstype, de gegevens betreffende te ontvangen 
premies, te verrichten uitkeringen of beide voor het 
aanvangsjaar bij het opstellen van de jaarrekening on­
voldoende zijn om nauwkeurige ramingen te kunnen 
maken. AFDELING 7 
Waarderingsregels 
Nr. C 131/16 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 18. 5. 87 
Methode 1 
Het overschot van de ontvangen premies ten opzichte 
van de uitkeringen en uitgaven in verband met de over­
eenkomsten die tijdens het aanvangsjaar in werking 
treden, vormt een technische voorziening, welke over­
eenkomstig artikel 24, lid 2, wordt opgenomen in de 
technische voorziening voor te verrichten uitkeringen 
zoals op de balans onder post C 3 van de passiva 
vermeld. Het bedrag van deze technische voorziening 
wordt, zo nodig, zodanig verhoogd dat daarmee de 
huidige en toekomstige verplichtingen kunnen worden 
nagekomen. Met betrekking tot de onderhavige over­
eenkomsten wordt geen enkel bedrag opgenomen in de 
technische voorzieningen voor niet-verdiende premies 
en lopende risico's zoals respectievelijk in de artikelen 
21 en 22 bedoeld. De aan de hand van deze methode 
gevormde technische voorziening wordt aan het einde 
van het jaar dat volgt op het aanvangsjaar of aan het 
einde van een later jaar vervangen door een voorziening 
voor, op de gebruikelijke wijze geraamde, te verrichten 
uitkeringen. 
Methode 2 
Deze methode komt overeen met methode 1, met dien 
verstande dat de in de eerste zin van de beschrijving van 
deze laatste methode bedoelde technische voorziening 
wordt berekend als een bepaald percentage van te ont­
vangen premies. 
Methode 3 
De in de gehele technische rekening of onder sommige 
posten ervan vermelde cijfers hebben betrekking op een 
jaar dat het boekjaar geheel of gedeeltelijk voorafgaat. 
Het bedrag van de in de jaarrekening vermelde techni­
sche voorzieningen wordt, zo nodig, zodanig verhoogd 
dat daarmee de huidige en toekomstige verplichtingen 
kunnen worden nagekomen. 
2. Wanneer een van de in lid 1 aangegeven methoden 
is gekozen, wordt zij tijdens de opeenvolgende jaren 
stelselmatig toegepast, tenzij bepaalde omstandigheden 
een verandering rechtvaardigen. Het gebruik van elk 
van de onderhavige methoden wordt in de toelichting 
vermeld, waarbij wordt aangegeven om welke redenen 
de methode wordt toegepast en wat de invloed ervan 
is op het vermogen, de financiële positie en het resultaat, 
onder bijzondere verwijzing naar het effect op de voor­
zieningen voor niet-verdiende premies en te verrichten 
uitkeringen. Wanneer methode 1 of 2 wordt toegepast, 
wordt in de toelichting vermeld hoelang het zal duren 
voordat een voorziening voor te verrichten uitkeringen 
op de gebruikelijke grondslag is gevormd. Wanneer 
methode 3 wordt toegepast, wordt in de toelichting 
vermeld het tijdvak dat het jaar waarop de cijfers be­
trekking hebben, aan het boekjaar voorafgaat. 
3. Wanneer methode 1 of 2 wordt toegepast wordt 
uiterlijk aan het einde van het derde jaar dat volgt op 
het aanvangsjaar, een voorziening voor te verrichten 
uitkeringen op de gebruikelijke grondslag gevormd. 
Wanneer methode 3 wordt toegepast, mag het jaar 
waarop de cijfers betrekking hebben, het boekjaar niet 
meer dan twaalf maanden voorafgaan. 
4. Voor de toepassing van dit artikel wordt onder 
„aanvangsjaar" verstaan het boekjaar waarin de over­eenkomsten in de betrokken verzekeringsbranche of 
van het betrokken verzekeringstype in werking traden. 
Artikel 41 
Artikel 32 van Richtlijn 78/660/EEG, volgens hetwelk 
de waardering van de posten in de jaarrekening ge­
schiedt overeenkomstig het beginsel van de aan-
schaffings- of vervaardigingskosten, is wat zijn toe­
passing op beleggingen betreft ondergeschikt aan de 
artikelen 42 tot en met 45 van de onderhavige richtlijn. 
Artikel 42 
1. In verband met de waardering van de in artikel 5 
onder post C van de activa vermelde beleggingen kun­
nen de Lid-Staten eisen of toestaan dat de verzekerings­
ondernemingen uitgaan van de overeenkomstig de ar­
tikelen 44 en 45 berekende actuele waarde. 
2. Wanneer in het levensverzekeringsbedrijf de uitke­
ringen aan polishouders en verzekerden zijn gerelateerd 
aan de actuele waarde van bepaalde beleggingen of van 
de beleggingen in hun geheel, worden deze beleggingen 
op de balans tegen hun actuele waarde opgevoerd. 
3. Wanneer het in artikel 32 van Richtlijn 78/660/ 
EEG genoemde beginsel van de aanschaffings- of ver­
vaardigingskosten op de beleggingen wordt toegepast, 
wordt in de toelichting de actuele waarde vermeld. 
4. Wanneer de beleggingen tegen hun actuele waarde 
worden opgevoerd, wordt de waarde die uit de toe­
passing van het beginsel van de aanschaffings- of ver­
vaardigingskosten voortvloeit, in de toelichting ver­
meld. 
5. Voor alle beleggingen die vallen onder een met 
een Arabisch cijfer aangeduide post wordt dezelfde 
grondslag aangehouden. 
6. In de toelichting wordt de op elke post van de 
beleggingen toegepaste methode vermeld. 
Artikel 43 
1. Wanneer voor de beleggingen de actuele waarde 
wordt aangehouden, is, behoudens het in lid 2 bepaalde, 
artikel 33, leden 2 en 3, van Richtlijn 78/660/EEG van 
toepassing. 
2. In het in artikel 42, lid 2, beschreven geval wordt 
het bedrag van het verschil tussen de waardering vol­
gens de actuele waarde en de waardering volgens het 
beginsel van de aanschaffings- of vervaardigingskosten 
in de voorzieningen voor het levensverzekeringsbedrijf 
onder post C 2 opgenomen van de passiva bedoeld in 
artikel 5. Veranderingen in dit verschil worden in de 
technische rekening voor het levensverzekeringsbedrijf 
aangegeven onder de posten II 6 en 16, als bedoeld in 
artikel 29. 
Artikel 44 
1. In verband met andere beleggingen dan die in 
terreinen en gebouwen betekent actuele waarde, behou­
dens het in lid 6 hierna bepaalde, de marktwaarde. 
2. Voor zover de beleggingen aan een erkende ef­
fectenbeurs zijn genoteerd, betekent marktwaarde de 
middenkoers op de balansdatum of op de laatste dag 
van verhandeling vóór die datum. 
18. 5. 87 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 131/17 
3. Wanneer voor andere beleggingen dan die in lid 2 
bedoeld een actieve markt bestaat, betekent marktwaar­
de de gemiddelde prijs waartegen dergelijke beleggingen 
op de balansdatum worden opgesteld of op de laatste 
dag van verhandeling vóór die datum zijn verhandeld. 
4. Wanneer de toepassing van een methode zoals 
bedoeld in de leden 2 en 3 voor bepaalde beleggingen 
een koers of prijs oplevert die, als gevolg van bui­
tengewone omstandigheden op de aangehouden dag, 
aanmerkelijk hoger ligt dan de koers of de prijs welke 
zonder deze omstandigheden zou zijn verkregen, wordt 
de laatstgenoemde koers of prijs als de marktwaarde 
beschouwd. 
5. Wanneer op de dag waarop de jaarrekening wordt 
opgesteld, beleggingen zoals in de leden 2 en 3 bedoeld 
zijn verkocht of het voornemen bestaat deze op korte 
termijn te verkopen, wordt de marktwaarde verminderd 
met de gemaakte of geraamde realisatiekosten. 
6. Tenzij de methode van de netto-vermogenswaarde 
wordt toegepast overeenkomstig artikel 59 van Richtlijn 
78/660/EEG, worden alle andere beleggingen op een 
zodanige grondslag gewaardeerd dat de vermoedelijke 
directe opbrengstwaarde zorgvuldig in aanmerking 
wordt genomen. 
7. De waarderingsmethode zoals die daadwerkelijk 
wordt toegepast en de reden waarom zij werd gekozen, 
worden steeds in de toelichting vermeld. 
Artikel 45 
1. Behoudens het in lid 6 bepaalde betekent actuele 
waarde in het geval van terreinen en gebouwen de op 
de datum van waardering vastgestelde marktwaarde, 
verminderd overeenkomstig het in de leden 4 en 5 
bepaalde. 
2. Marktwaarde betekent de prijs waartegen de ter­
reinen en gebouwen op de datum van waardering bij 
particuliere overeenkomst tussen een willige verkoper 
en een van de verkoper onafhankelijke koper zouden 
kunnen worden verkocht, waarbij wordt aangenomen 
dat de betrokken vermogensbestanddelen openlijk op 
de markt worden aangeboden, dat de marktvoorwaar-
den een ordelijke overdracht mogelijk maken en dat, 
de aard van de vermogensbestanddelen in aanmerking 
genomen, een normaal tijdsbestek beschikbaar is om 
over de verkoop te onderhandelen. 
3. De marktwaarde wordt vastgesteld door de afzon­
derlijke waardering van elk terrein of gebouw, welke 
waardering minstens om de vijf jaar wordt verricht 
door personen die daartoe zijn erkend door de Lid-
Staat waar zich het hoofdkantoor van de verzekerings­
onderneming bevindt. 
4. Indien de waarde van enig terrein of gebouw 
op de balansdatum is verminderd, wordt de vereiste 
waardecorrectie aangebracht. De aldus berekende la­
gere waarde wordt in de volgende jaarrekeningen niet 
verhoogd, tenzij een dergelijke verhoging voortvloeit 
uit een nieuwe vaststelling van de marktwaarde over­
eenkomstig het in de leden 2 en 3 bepaalde. 5. Wanneer op de dag waarop de jaarrekening wordt 
opgesteld, terreinen en gebouwen zijn verkocht of het 
voornemen bestaat deze op korte termijn te verkopen, 
wordt de overeenkomstig de leden 2 en 4 berekende 
waarde verminderd met de gemaakte of geraamde rea­
lisatiekosten. 
6. Indien de marktwaarde van terrein of gebouw niet 
kan worden vastgesteld, wordt de op basis van het 
beginsel van de aanschaffings- of vervaardigingskosten 
berekende waarde als de actuele waarde beschouwd. 
7. De methode aan de hand waarvan de actuele 
waarde werd berekend en het jaar of de jaren waarin 
het laatst een waardering werd verricht overeenkomstig 
het in lid 3 bepaalde, worden steeds in de toelichting 
vermeld. 
Artikel 46 
1. Artikel 33 van Richtlijn 78/660/EEG van de Raad 
is als volgt op verzekeringsondernemingen van toe­
passing : 
a) de verwijzingen naar „materiële vaste activa" wor­
den beschouwd als verwijzingen naar activa zoals 
in artikel 9 van Richtlijn 78/660/EEG onder activa 
C II 2, 3 en 4 vermeld; 
b) de verwijzing naar „voorraden" wordt beschouwd 
als een verwijzing naar activa zoals in artikel 5 van 
deze richtlijn onder post E 2 van de activa vermeld. 
2. Behoudens het bepaalde in artikel 43 van deze 
richtlijn is artikel 33 van Richtlijn 78/660/EEG niet van 
toepassing op beleggingen die financiële vaste activa 
zijn in de zin van activa C III in artikel 9 van Richtlijn 
78/660/EEG. 
Artikel 47 
In verband met de toepassing van artikel 35 van Richt­
lijn 78/660/EEG op verzekeringsondernemingen gelden 
de volgende wijzigingen: 
a) de verwijzingen naar „vaste activa" worden be­
schouwd als verwijzingen naar activa zoals in artikel 
5 van deze richtlijn onder de posten B, C en E 1 van 
de activa vermeld; 
b) de verwijzing naar „financiële vaste activa" wordt 
beschouwd als een verwijzing naar activa zoals in 
artikel 5 van deze richtlijn onder de posten C II, III, 
IV, V en VI van de activa vermeld. 
Artikel 48 
In artikel 38 van Richtlijn 78/660/EEG van de Raad 
wordt de verwijzing naar „materiële vaste activa en 
grond- en hulpstoffen", wat verzekeringsondernemin­
gen betreft, beschouwd als een verwijzing naar activa 
zoals in artikel 5 van de onderhavige richtlijn onder 
post E van de activa vermeld. 
Artikel 49 
Voor de toepassing van artikel 39 van Richtlijn 78/660/ 
EEG op verzekeringsondernemingen worden de verwij­
zingen naar „vlottende activa" beschouwd als verwij­
zingen naar activa zoals in artikel 5 van de onderhavige 
richtlijn onder de posten D 1, 2 en 3 en F van de activa 
vermeld. 
Nr. C 131/18 Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 18. 5. 87 
Artikel 50 Artikel 54 
In het schadeverzekeringsbedrijf wordt het bedrag van 
de overlopende acquisitiekosten vastgesteld op een 
grondslag die verenigbaar is met die welke voor niet-
verdiende premies wordt aangehouden. 
In het levensverzekeringsbedrijf maakt de berekening 
van het bedrag van de overlopende acquisitiekosten deel 
uit van de in artikel 55 bedoelde actuariële berekening. De voorziening voor lopende risico's wordt berekend 
op basis van de vermoedelijke vorderingen die uit ge­
beurtenissen na het einde van het boekjaar voortvloeien 
ingevolge vóór dat tijdstip gesloten overeenkomsten, 
voor zover deze vorderingen de voorziening voor niet-
verdiende premies overtreffen. 
Artikel 51 
Behoudens het in artikel 42 bepaalde worden schuldbe­
wijzen die vallen onder artikel 5, posten C II en III 
van de activa, op de balans tegen aanschaffingskosten 
vermeld. De Lid-Staten kunnen echter toestaan of eisen 
dat schuldbewijzen op de balans tegen het op de verval­
dag terug te betalen bedrag worden vermeld. 
Wanneer de aanschaffingskosten van dergelijke schuld­
bewijzen het op de vervaldag terug te betalen bedrag 
overtreffen, komt het bedrag van het verschil ten laste 
van de winst- en verliesrekening. Het bedrag van het 
verschil kan evenwel geleidelijk worden afgeschreven, 
en wel zodanig dat deze afschrijving uiterlijk op het 
tijdstip waarop de schuldbewijzen worden afgelost, vol­
ledig is. Het verschil moet op de balans of in de toelich­
ting afzonderlijk worden vermeld. 
Wanneer de aanschaffingskosten van dergelijke schuld­
bewijzen geringer zijn dan het op de vervaldag terug te 
betalen bedrag, kunnen de Lid-Staten toestaan of eisen 
dat het bedrag van het verschil in de tot de aflossing 
resterende periode geleidelijk tot de inkomsten wordt 
gerekend. Het verschil moet op de balans of in de 
toelichting afzonderlijk worden vermeld. 
Artikel 52 
Het bedrag van de technische voorzieningen dient vol­
doende te zijn om te waarborgen dat alle verplichtingen 
welke uit de verzekeringsovereenkomsten voortvloeien, 
door de verzekeringsonderneming kunnen worden na­
gekomen. 
Artikel 53 
De voorziening voor niet-verdiende premies wordt voor 
elke afzonderlijke overeenkomst en „pro rata temporis" 
berekend ten opzichte van het gedeelte van de door de 
overeenkomst gedekte periode dat zich over een op het 
einde van het boekjaar volgende periode uitstrekt. De 
Lid-Staten kunnen het gebruik van forfaitaire methoden 
toestaan indien deze waarschijnlijk ongeveer dezelfde 
uitkomsten zullen geven als de afzonderlijke berekenin­
gen. Zijn de risico's van dien aard dat de pro rata 
temporis-methode de verwachte risicorealisatiecijfers 
niet weergeeft dan worden de nodige correcties aange­
bracht. Artikel 55 
De voorziening levensverzekeringsbedrijf wordt voor 
elke verzekeringsovereenkomst afzonderlijk berekend. 
Benaderende methoden mogen echter worden gebruikt 
indien deze waarschijnlijk ongeveer dezelfde uitkomsten 
zullen geven als de afzonderlijke berekeningen. Onder 
de verantwoordelijkheid van een actuaris en aan de 
hand van erkende actuariële methoden moet jaarlijks 
een berekening worden gemaakt. De voornaamste uit­
gangspunten worden in de toelichting beknopt vermeld. 
Artikel 56 
1. De voorziening voor te verrichten uitkeringen 
wordt in beginsel van geval tot geval berekend, maar 
statistische methoden mogen worden toegepast indien 
deze, gelet op de aard van de risico's, tot een voldoende 
voorziening leiden. Bij het berekenen van de uitkeringen 
voor gevallen die zich hebben voorgedaan doch nog 
niet zijn aangemeld, worden ervaringsgegevens en alle 
andere relevante factoren in aanmerking genomen. 
2. De voorziening wordt berekend met inachtneming 
van externe en interne directe en indirecte 
schaderegelingskosten. 
3. Wanneer bij het berekenen van de voorziening te 
ontvangen bedragen worden geraamd voor de wettige 
eigendom van verzekerde vermogensbestanddelen of de 
rechten van de polishouder ten opzichte van derden die 
in samenhang met de afwikkeling van een uitkering 
zullen worden verworven (verhaal en subrogatie), moet 
de nodige voorzichtigheid worden betracht. Indien der­
gelijke bedragen aanzienlijk zijn, worden zij in de toe­
lichting gespecificeerd. 
4. Wanneer in het schadeverzekeringsbedrijf een uit­
kering in de vorm van jaarlijkse betalingen dient plaats 
te vinden, worden de daartoe te bestemmen bedragen 
op actuariële basis berekend en in de voorziening voor 
te verrichten uitkeringen opgenomen. 
5. Wanneer, afgezien van de gevallen waarin de uit­
kering op actuariële basis dient te worden berekend, bij 
wijze van uitzondering een vermindering wordt toege­
past voor opbrengsten uit beleggingen die aan de voor­
zieningen voor bepaalde uitkeringen kunnen worden 
toegerekend wegens de verwachte vertraging bij de af­
wikkeling ervan, wordt een dergelijke vermindering op 
actuariële basis berekend. Een vermindering als hier 
bedoeld wordt in de toelichting vermeld, waarbij wordt 
aangegeven om welke redenen zij wordt toegepast en 
18. 5. 87 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 131/19 
wat de invloed ervan is op het vermogen, de financiële 
positie en het resultaat. 
Impliciete discontering, door in een voorziening voor 
een te verrichten uitkering die naar verwachting later 
tegen een hoger bedrag zal worden afgewikkeld, een 
constante waarde op te nemen of die anderszins ge­
schiedt, is niet toegestaan. Artikel 57 
In afwachting van een nadere coördinatie bepalen de 
Lid-Staten die de vorming van egalisatievoorzieningen 
eisen welke waarderingsregels daarop dienen te worden 
toegepast. 
AFDELING 8 
Inhoud van de toelichting 
Artikel 58 
1. In plaats van de in artikel 43, lid 1, punt 8, 
van Richtlijn 78/660/EEG gevraagde gegevens dienen 
verzekeringsondernemingen in de toelichting hun bruto 
premies in de zin van artikel 30 naar geografische 
markten en naar categorieën bedrijfsactiviteiten uit te 
splitsen: 
— voor het schadeverzekeringsbedrijf, in de eerste 
plaats tussen directe verzekering en geaccepteerde 
herverzekering en daarna binnen elk van deze ca­
tegorieën tussen: 
— ongevallen en ziekte, 
— motorvoertuigen, 
— schepen, vliegtuigen en vervoer, 
— brand en andere schade aan bezittingen, 
— aansprakelijkheid, 
— krediet en borgstelling, 
— rechtsbijstand, 
— bijstand, 
— diversen, 
met dien verstande dat specificatie onder elk van 
deze rubrieken niet noodzakelijk is indien het gaat 
om minder dan tien procent van de bruto premies 
schadeverzekering zowel uit hoofde van directe ver­
zekering als van herverzekering; — voor het levensverzekeringsbedrijf, in de eerste 
plaats tussen directe verzekering en geaccepteerde 
herverzekering, voor zover het bij deze herverzeke­
ring gaat om ten minste tien procent van de totale 
bruto premies uit het levensverzekeringsbedrijf en 
daarna binnen elk van deze categorieën naar: 
— periodieke premies, 
— stortingen ineens, inclusief lijfrente-koop­
sommen, 
— premies op grond van groepsverzeke­
ringsovereenkomsten, 
— premies op grond van verzekeringsovereen­
komsten waarbij de polishouders het beleggings­
risico dragen, 
met dien verstande dat specificatie onder elk van 
deze rubrieken niet noodzakelijk is indien het gaat 
om minder dan tien procent van de bruto premies 
van de levensverzekering, zowel uit hoofde van di­
recte verzekering als van herverzekering; 
— voor zowel het schadeverzekeringsbedrijf als het 
levensverzekeringsbedrijf, op grond van de overeen­
komsten welke de verzekeringsonderneming heeft 
gesloten in iedere Lid-Staat of ieder ander land 
waar zij een vestiging heeft (hoofdkantoor, filiaal of 
agentschap) het totaal aan bruto premies, met dien 
verstande dat een dergelijke specificatie niet noodza­
kelijk is indien het totaalcijfer per Lid-Staat of ander 
land minder dan vijf procent van de totale bruto 
premies uitmaakt; 
2. De verwijzing in artikel 43, lid 1, punt 10, van 
Richtlijn 78/660/EEG naar de artikelen 31 en 34 tot 
en met 42 van de richtlijn wordt beschouwd als een 
verwijzing naar deze artikelen zoals zij bij de bepalingen 
van deze richtlijn voor hun toepassing op verzekerings­
ondernemingen zijn gewijzigd; 
3. De activa die onder post C III 1 (aandelen) res­
pectievelijk post C III 2 (schuldbewijzen) van de bij 
artikel 5 voor verzekeringsondernemingen voorge­
schreven balansindeling worden vermeld dienen in de 
toelichting te worden onderverdeeld in genoteerde en 
niet-genoteerde beleggingen. 
AFDELING 9 
Voorschriften betreffende de geconsolideerde jaarrekening 
Artikel 59 
1. Tenzij in deze afdeling anders is bepaald stellen 
verzekeringsondernemingen een geconsolideerde jaar­
rekening en een geconsolideerd jaarverslag overeen­
komstig Richtlijn 83/349/EEG op. 2. Voor zover een Lid-Staat geen gebruik heeft ge­
maakt van artikel 5 van Richtlijn 83/349/EEG, is lid 1 
eveneens van toepassing op moederondernemingen die 
uitsluitend het verkrijgen van deelnemingen in doch­
terondernemingen en het beheer en de exploitatie van 
deze deelnemingen ten doel hebben, wanneer deze doch-
Nr. C 131/20 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 18. 5. 87 
terondernemingen uitsluitend of hoofdzakelijk verze­
keringsondernemingen zijn. 
Artikel 60 
Richtlijn 83/349/EEG is van toepassing met dien ver­
stande dat: 
1. de artikelen 4, 6, 15 en 40 niet van toepassing zijn; 
2. de in artikel 9, lid 2, eerste twee streepjes, vermelde 
gegevens, namelijk: 
— de omvang van de vaste activa 
en 
— de netto-omzet, 
door „bruto geboekte premies" als omschreven in 
artikel 30 van de onderhavige richtlijn worden ver­
vangen; 
Artikel 61 
1. De naar behoren goedgekeurde jaarrekening van 
verzekeringsondernemingen wordt, te zamen met het 
jaarverslag en het verslag van de met de controle van 
de jaarrekening belaste personen, openbaar gemaakt op 
de wijze die in de wetgeving van iedere Lid-Staat is 
vastgesteld overeenkomstig artikel 3 van de Eerste richt­
lijn 68/151/EEG van de Raad van 9 maart 1968 
strekkende tot het coördineren van de waarborgen, 
welke in de Lid-Staten worden verlangd van de vennoot­
schappen in de zin van de tweede alinea van artikel 58 
van het Verdrag, om de belangen te beschermen zowel 
van de deelnemers in deze vennootschappen als van 
derden, zulks ten einde die waarborgen gelijkwaardig 
te maken (1). 
De wetgeving van een Lid-Staat kan evenwel toestaan 
dat het jaarverslag niet op de bovenbedoelde wijze 
openbaar wordt gemaakt. In dat geval wordt het jaar­
verslag ten kantore van de vennootschap in de be­
trokken Lid-Staat ter beschikking van het publiek ge­
houden. Op verzoek moet een volledig of gedeeltelijk 
afschrift verkrijgbaar zijn. De prijs van een dergelijk 
afschrift mag niet meer bedragen dan de daaraan ver­
bonden administratieve kosten. 
2. Lid 1 is eveneens van toepassing op de naar beho­
ren goedgekeurde geconsolideerde jaarrekening, het ge-
Artikel 62 
Het overeenkomstig artikel 52 van Richtlijn 78/660/ 
EEG van de Raad ingestelde contactcomité heeft, in een 
daartoe passende samenstelling, eveneens tot taak: 
C1) PB nr. L 65 van 14. 3. 1968, blz. 8. 3. in verband met de indeling van de geconsolideerde 
jaarrekening de verwijzing in artikel 17 naar de 
artikelen 9 en 10 (balans) en 23 tot en met 26 (winst­
en verliesrekening) van Richtlijn 78/660/EEG als 
een verwijzing naar de artikelen 5 (balans) en 29 
(winst- en verliesrekening) van de onderhavige richt­
lijn wordt beschouwd; de artikelen 4, 7 tot en met 
27, 28 en 30 tot en met 39 van de onderhavige 
richtlijn eveneens van toepassing zijn; 
4. in verband met de waardering van de in de geconso­
lideerde jaarrekening op te nemen activa en passiva 
de verwijzingen in de artikelen 29 en 33 naar de 
artikelen 31 tot en met 42 en 60 van Richtlijn 
78/660/EEG als verwijzingen naar deze artikelen 
worden beschouwd, zoals voor de toepassing ervan 
op verzekeringsondernemingen gewijzigd bij de ar­
tikelen 40 tot en met 57 van de onderhavige richtlijn; 
5. in verband met de inhoud van de toelichting op de 
geconsolideerde jaarrekening artikel 34 van toe­
passing is behoudens het in artikel 58 van de onder­
havige richtlijn bepaalde. 
consolideerde jaarverslag en het verslag van de met de 
controle van de jaarrekening belaste personen. 
3. Wanneer een verzekeringsonderneming die een 
jaarrekening of geconsolideerde jaarrekening heeft op­
gesteld niet een van de in artikel 1, lid 1, van Richtlijn 
78/660/EEG genoemde rechtsvormen heeft en volgens 
de betrokken nationale wetgeving niet verplicht is de 
in de leden 1 en 2 genoemde stukken overeenkomstig 
artikel 3 van Richtlijn 68/151/EEG openbaar te maken, 
moet zij deze ten minste op haar hoofdkantoor ter 
beschikking van het publiek houden. Op verzoek moe­
ten afschriften verkrijgbaar zijn. De prijs van dergelijke 
afschriften mag niet meer bedragen dan de daaraan 
verbonden administratieve kosten. 
4. De Lid-Staten stellen passende sancties vast voor 
het geval aan de voorschriften van dit artikel inzake 
openbaarmaking niet wordt voldaan. 
a) onverminderd de artikelen 169 en 170 van het Ver­
drag, een geharmoniseerde toepassing van deze 
richtlijn te bevorderen door regelmatig overleg over 
met name de concrete problemen die zich bij de 
toepassing van de richtlijn voordoen; 
b) inzake aanvullingen op of wijzigingen van deze 
richtlijn de Commissie zo nodig van advies te 
dienen. AFDELING 10 
Openbaarmaking 
AFDELING 11 
Slotbepalingen 
18. 5. 87 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 131/21 
Artikel 63 
1. De Lid-Staten doen de nodige wettelijke en be­
stuursrechtelijke bepalingen in werking treden om uiter­
lijk op 31 december ... aan deze richtlijn te voldoen. Zij 
stellen de Commissie daarvan onverwijld in kennis. 
2. Een Lid-Staat kan bepalen dat de in lid 1 hiervoor 
bedoelde bepalingen voor de eerste maal van toepassing 
zijn op jaarrekeningen en geconsolideerde jaarrekenin­
gen van het boekjaar dat op 1 januari ... of in de loop 
van ... begint. 3. De Lid-Staten delen de Commissie de tekst mee 
van de voornaamste bepalingen van intern recht die zij 
op het door deze richtlijn bestreken gebied vaststellen. 
Artikel 64 
Deze richtlijn is gericht tot de Lid-Staten.