Bekendmaking van een mededeling van de goedkeuring van een standaardwijziging van een productdossier voor een naam in de wijnsector als bedoeld in artikel 17, leden 2 en 3, van Gedelegeerde Verordening (EU) 2019/33 van de Commissie

(2020/C 42/06)

Deze mededeling wordt bekendgemaakt overeenkomstig artikel 17, lid 5, van Gedelegeerde Verordening (EU) 2019/33 van de Commissie (1).

MEDEDELING VAN DE GOEDKEURING VAN EEN STANDAARDWIJZIGING

“Muscadet Sèvre et Maine”

Referentienummer: PDO-FR-A0494-AM01

Datum van de mededeling: 14.11.2019

BESCHRIJVING VAN EN REDENEN VOOR DE GOEDGEKEURDE WIJZIGING

1. Aanvullende geografische benamingen

Er zijn vier nieuwe aanvullende geografische benamingen erkend voor de benaming “Muscadet Sèvre et Maine”, namelijk “Château-Thébaud”, “Goulaine”, “Monnières — Saint-Fiacre” en “Mouzillon — Tillières” (artikel 120, lid 1, onder g), van Verordening (EU) nr. 1308/2013).

Deze wijzigingen hebben geleid tot wijzigingen in de volgende punten van hoofdstuk 1 van het productdossier (waarin het gaat over de bepalingen betreffende de aanvullende geografische benamingen van de benaming Muscadet Sèvre et Maine, de vier nieuwe aanvullende geografische benamingen met vermelding van de bijzondere bepalingen van de bestaande aanvullende geografische benamingen):

— deel II, punt 2, betreffende de geografische benamingen;

— deel IV, punt 1, onder b), betreffende het geografische gebied;

— deel IV, punt 2, onder b), betreffende het afgebakend perceelgebied;

— deel IV, punt 3, onder b), betreffende het gebied in de onmiddellijke nabijheid;

— deel VI, punt 1, onder b), betreffende de regels voor het snoeien;

— deel VI, punt 1, onder d), betreffende de maximale belasting per perceel;

— deel VII, punt 2, onder a), betreffende het suikergehalte van de druiven;

— deel VII, punt 2, onder b), betreffende het minimaal natuurlijk alcoholvolumegehalte;

— deel VIII, punt 1, betreffende de opbrengst;

— deel VIII, punt 2, onder b), betreffende de eerste productie van jonge wijngaarden;

— deel IX, punt 2, onder b) en c), betreffende de rijping op wijnmoer;

— deel IX, punt 3, onder d), over de verpakking in de wijnkelders;

— deel IX, punt 5, betreffende de datum van het op de markt brengen voor de consument;

— deel XII, punt 2, onder c), betreffende de aanduiding van het jaartal.

Deze wijzigingen hebben geleid tot wijzigingen in de volgende punten van hoofdstuk 2 van het productdossier (waarin het gaat over de bepalingen betreffende de aanvullende geografische benamingen van de benaming Muscadet Sèvre et Maine, de vier nieuwe aanvullende geografische benamingen met vermelding van de bijzondere bepalingen van de bestaande aanvullende geografische benamingen):

— deel I, punt 1, betreffende de aangifte van de bestemming van de percelen;

— deel I, punt 2, betreffende de aangifte van een claim;

— deel I, punt 4, onder b), betreffende de aangifte van verpakking.

Deze vier nieuwe aanvullende geografische benamingen zijn evenzeer specifieke grondgebieden:

— “Château-Thébaud” is een gebied gelegen in het westen, op de voorgebergten langs de Maine, met een klimaat dat bevorderlijk is voor vroegrijpheid en met een bodem, die van oudsher bestond uit gneis en granodioriet, waarin de wijnstokken tot diep wortel kunnen schieten; bovendien zorgt deze bodem voor een most met een hoog gehalte aan organische zuren die na een lange rijpingsperiode verfijnde en zachte wijnen oplevert met frisse en minerale aroma’s;

— “Goulaine”, waar de gronden die op licht aangetaste metamorfe gesteenten zijn ontstaan, onder invloed van een klimaat dat sterk getemperd wordt door de nabijheid van de Loire en de moeraslanden, bevorderlijk zijn voor een snelle rijping van de druiven die hierdoor vroegtijdig kunnen worden geoogst en zo evenwichtige en zachte wijnen met aroma’s van vers en gedroogd fruit produceren;

— “Monnières — Saint-Fiacre” ligt op de heuvels en hellingen langsheen de Sèvre en heeft een bodem die is ontstaan uit licht zure, afbrokkelende of aangetaste gneis. Hierdoor kennen de druiven een langzaam rijpingsproces waardoor ze volledig tot rijpheid komen en volle, krachtige wijnen opleveren met toetsen van gerijpt fruit evoluerend naar gekonfijt fruit;

— “Mouzillon — Tillières” ligt ten oosten van de wijngaard, waar de interactie tussen een meer continentaal klimaat en zandleemgronden gevormd uit licht aangetast gabbro een doorgedreven rijping bevordert. Na verloop van tijd en een zorgvuldige rijping levert dit intense aroma’s op met kruidige, fruitige, florale en briochetoetsen.

Bijgevolg wordt het enig document gewijzigd.

2. Geografisch gebied

De herziening van het geografische gebied van de benaming “Muscadet Sèvre et Maine” leidt tot:

— de opname van twee gemeenten (Remouillé, Saint-Hilaire-de-Clisson) en zes delen van gemeenten (Le Bignon, Gétigné, Montbert, Les Sorinières, Cugand, Saint-Hilaire-de-Loulay) aangezien al deze gemeenten deel uitmaken van het geografische gebied van de regionale benaming “Muscadet”;

— de uitsluiting van een deel van een gemeente (Le Loroux-Bottereau) na een poging om de wijngaard te beperken tot de sectoren waar een kwaliteitsvolle wijnbouw wordt bedreven.

Daarnaast zijn ook enkele redactionele wijzigingen aangebracht: de nieuwe lijst van administratieve instanties houdt rekening met fusies of andere wijzigingen in de administratieve onderverdeling in zones sinds de goedkeuring van het productdossier. Voor meer rechtszekerheid wordt verwezen naar de huidige versie van de officiële geografische code, die jaarlijks door het INSEE wordt geüpdatet.

Bijgevolg wordt het enig document gewijzigd wat het geografische gebied en het verband met de oorsprong betreft.

3. Afgebakend perceelgebied

In hoofdstuk 1, deel IV, punt 2, van het productdossier worden na de woorden “19 mei 2011” de woorden “en van 20 juni 2018” toegevoegd, en na de woorden “10 februari 2011” de woorden “en van 3 mei 2017”.

Met deze wijziging wordt beoogd de data toe te voegen waarop de bevoegde nationale autoriteit een wijziging van het afgebakende perceelgebied binnen het geografische productiegebied heeft goedgekeurd. Met de afbakening van het perceelgebied wordt bepaald welke percelen binnen het geografische productiegebied geschikt zijn voor de productie van de druif bestemd voor de betrokken beschermde oorsprongsbenaming.

Deze wijziging heeft geen gevolgen voor het enig document.

4. Gebied in de onmiddellijke nabijheid

Het gebied in de onmiddellijke nabijheid is bijgewerkt na de fusie van gemeenten en de herziening van het geografische gebied. De totale oppervlakte voor de wijnbereiding van de benaming wordt niet gewijzigd.

Bijgevolg wordt punt 9 van het enig document gewijzigd wat de aanvullende voorwaarden betreft.

5. Landbouwmilieumaatregel

In hoofdstuk 1, deel VI, punt 2, wordt het volgende toegevoegd: “Op alle tussenliggende rijen met wijnstokken bestemd voor de productie van de wijnen die in aanmerking komen voor de aanvullende geografische benamingen “Château-Thébaud”, “Clisson”, “Gorges”, “Goulaine”, “Monnières — Saint-Fiacre”, “Mouzillon — Tillières” en “Le Pallet” wordt het behoud van de ingezaaide of spontane vegetatie verzekerd via mechanische of natuurlijke middelen.”

Deze wijziging maakt deel uit van de huidige evolutie in de praktijken van de exploitanten ter bevordering van de conserveringslandbouw. Daaruit blijkt de toenemende aandacht voor de milieuproblematiek in de technische processen. Door het behoud van de vegetatie op mechanische wijze te bevorderen, kan het gebruik van chemische bestrijdingsmiddelen worden verminderd.

Deze wijziging heeft geen gevolgen voor het enig document.

6. Vervoer

In deel VII, punt 1, wordt onder b), het volgende toegevoegd: “— Bijzondere bepalingen voor het vervoer van de oogst

De druiven bestemd voor de productie van wijnen die in aanmerking komen voor de aanvullende geografische benamingen “Château-Thébaud”, “Clisson”, “Gorges”, “Goulaine”, “Monnières — Saint-Fiacre”, “Mouzillon — Tillières” en “Le Pallet”, worden tijdens het vervoer van de plaats waar ze geoogst zijn naar de persinstallatie beschermd tegen de regen en, om te vermijden dat ze zouden in elkaar zakken, wordt het maximale gewicht aan druiven per laadbak beperkt tot 8 000 kg.8 000 kg.”

Door het gewicht aan druiven in de laadbak te beperken, kan eventuele beschadiging van de druiven tijdens het vervoer worden beperkt, wat een maximale kwaliteit voor de aanvullende geografische benamingen verzekert.

Deze wijziging heeft geen gevolgen voor het enig document.

7. Wijnbouwpraktijken

In deel IX, punt 1, wordt de volgende zin toegevoegd: “Wanneer de wijnen worden verpakt of voor het eerst vanuit de wijnkelders worden verzonden, bevinden ze zich nog op hun wijnmoer.”

Door de wijnen op hun wijnmoer te laten rijpen, verkrijgen ze alle kenmerken die op een volle smaak zijn gericht. Dit bevestigt en versterkt de onderverdeling van de verschillende Muscadet-benamingen.

Bijgevolg wordt het enig document gewijzigd wat de wijnbouwpraktijken betreft.

8. Warmtebehandeling

Het verbod op het gebruik van warmtebehandelingen voor de wijn waarbij temperaturen van meer dan 40 °C worden bereikt, wordt opgeheven. Deze wijziging heeft tot doel de exploitanten de nodige technische middelen te verschaffen om de gevolgen te overbruggen van moeilijke wijnjaren die afwijkende organoleptische kenmerken veroorzaakten, namelijk “schimmelsmaak”. De techniek waarbij de most wordt opgewarmd, de zogenoemde thermovinificatie, zorgt voor een veel kleiner verlies van body en structuur in de wijnen dan het gebruik van mesoporeuze kool voor oenologisch gebruik.

Dit verbod blijft gehandhaafd voor de zeven aanvullende geografische benamingen.

Bijgevolg wordt het enig document gewijzigd wat de wijnbouwpraktijken betreft.

9. Verpakking

Het einde van de periode waarin de wijnen met de vermelding “op wijnmoer” worden verpakt, wordt verlengd van 30 november naar 31 december. Door deze wijziging kan de periode waarin de wijnen met vermelding “op wijnmoer” worden gebotteld, met een maand worden verlengd om zo de periode voor het op de markt brengen van deze categorie wijnen te optimaliseren zonder daarbij tegelijkertijd het volle karakter te wijzigen dat wordt geassocieerd met de lichte pareling die met deze vermelding overeenstemt.

Deze wijziging heeft geen gevolgen voor het enig document.

10. Verkeer

Hoofdstuk 1, deel IX, punt 5, onder b), betreffende de datum vanaf wanneer de wijnen tussen erkende entrepothouders worden verhandeld, wordt geschrapt.

Deze wijziging heeft geen gevolgen voor het enig document.

11. Verband

Het verband is herzien om verwijzingen naar de vier nieuwe aanvullende geografische benamingen op te nemen.

Bijgevolg wordt het enig document gewijzigd wat het verband met het geografische gebied betreft.

12. Etikettering

In deel XII, punt 2, wordt het volgende toegevoegd:

“b) De aanvullende geografische benamingen worden vermeld in hetzelfde gezichtsveld als de naam van de gecontroleerde oorsprongsbenaming. De lettertekens waaruit deze bestaan, moeten even hoog, breed of dik zijn als de lettertekens van de naam van de gecontroleerde oorsprongsbenaming.

“d) Op het etiket van de wijnen die niet tot een aanvullende geografische benaming behoren, mag de naam van een kleinere geografische eenheid worden vermeld op voorwaarde dat:

— het gaat om een plaatsnaam die is opgenomen in het kadaster;

— dit vermeld staat op de oogstaangifte.

De in het kadaster opgenomen plaatsnaam wordt vermeld in tekens die niet hoger, breder of dikker zijn dan de helft van de lettertekens van de naam van de gecontroleerde oorsprongsbenaming. Deze plaatsnaam wordt vermeld in hetzelfde gezichtsveld als de naam van de gecontroleerde oorsprongsbenaming.”.

Bijgevolg wordt punt 9 van het enig document gewijzigd wat de aanvullende voorwaarden betreft.

13. Aangifteverplichtingen

De uiterste datum voor de aangifte van een claim wordt verlengd van 15 december naar 31 december.

De voorafgaande transactieaangifte wordt gewijzigd in een voorafgaande verzendingsaangifte.

Deze wijziging heeft geen gevolgen voor het enig document.

14. Intrekking

De modaliteiten voor de intrekkingsverklaring worden gepreciseerd.

Deze wijziging heeft geen gevolgen voor het enig document.

15. Register

Er zijn redactionele aanpassingen aangebracht in het onderdeel over het bijhouden van registers.

— In hoofdstuk II, deel II, punt 2: — onder b) zijn de woorden “tot de datum van indiening van de aangifte van een claim” en “en de zuurgraad van de mout” geschrapt; — onder c) is het woord “dossier” vervangen door “register”; — onder d) is het woord “dossier” vervangen door “register” en zijn de woorden “of voor invoer ter verbruik van de niet-geconditioneerde wijnen van de gecontroleerde oorsprongsbenaming” geschrapt.

Deze wijziging heeft geen gevolgen voor het enig document.

16. De voornaamste te controleren punten

Hoofdstuk 3 werd herzien om een coherente opmaak te verzekeren van de voornaamste te controleren punten in de productdossiers van de streek rond Nantes.

Deze wijziging heeft geen gevolgen voor het enig document.

ENIG DOCUMENT

1. Naam van het product

Muscadet Sèvre et Maine

2. Type geografische aanduiding

BOB — beschermde oorsprongsbenaming

3. Wijncategorieën

1. Wijn

4. Beschrijving van de wijn(en)

De wijnen zijn wit, droog en niet-mousserend.

De wijnen hebben:

— een minimaal natuurlijk alcoholvolumegehalte van 10 %; — een maximaal gehalte aan fermenteerbare suikers (glucose en fructose) van 3 gram per liter; — een maximaal gehalte aan vluchtige zuren van tien milli-equivalenten per liter; — een maximaal totaal alcoholvolumegehalte na verrijking van 12 %. De totale zuurgraad en het totale gehalte aan zwaveldioxide van de wijnen, alsook het totale effectieve alcoholgehalte zijn in overeenstemming met de in de communautaire regelgeving vastgestelde drempelwaarden. De wijnen zijn wit, droog en niet-mousserend. Ze hebben een subtiel evenwicht tussen een volle en een frisse smaak en ontwikkelen een complex boeket van aroma’s met overwegend fruitige of florale tonen. Dankzij een langere rijping zijn ze soms beter geschikt voor veroudering. Ze worden met zorg gebotteld om de expressie van hun rijke aroma’s te behouden en nog te versterken. Algemene analytische kenmerken Maximaal totaal alcoholgehalte (in volumeprocent) Minimaal effectief alcoholgehalte (in volumeprocent) Minimale totale zuurgraad Maximaal gehalte aan vluchtige zuren (in milli-equivalent per liter) Maximaal totaalgehalte aan zwaveldioxide (in milligram per liter)

5. Wijnbouwpraktijken

a. Essentiële oenologische procedés

Teeltwijze

De minimale beplantingsdichtheid bedraagt 6 500 wijnstokken per hectare.6 500 wijnstokken per hectare.

De afstand tussen de rijen is minder dan of gelijk aan 1,50 meter en de afstand tussen de wijnstokken in eenzelfde rij ligt tussen 0,90 en 1,10 meter.

De wijnstokken worden gesnoeid tot maximaal twaalf ogen per stok:

— hetzij door korte snoei, tot maximaal vijf vruchttakken per stok;

— hetzij door enkele of dubbele Guyot-snoei.

De snoei moet worden beëindigd vóór de uitbotting of vóór fase 5 van de schaal van Eichhorn en Lorentz.

Ongeacht de methode die wordt toegepast, mogen de wijnstokken worden gesnoeid met vier extra ogen per wijnstok, op voorwaarde dat in het fenologische stadium dat overeenkomt met elf of twaalf bladeren, het aantal vruchtdragende takken in het jaar per wijnstok kleiner is dan of gelijk is aan twaalf.

Specifiek oenologisch procedé

Iedere warmtebehandeling van de oogst bij een temperatuur van minder dan ‐5 °C is verboden.

Het totale alcoholvolumegehalte van de wijnen na verrijking ligt niet hoger dan 12 %.

De rijping van de wijnen op hun wijnmoer start zodra de alcoholische gisting is beëindigd en loopt ten minste tot 1 maart van het jaar dat volgt op het jaar van de oogst. Wanneer de wijnen worden verpakt of voor het eerst vanuit de wijnkelders worden verzonden, bevinden ze zich op hun wijnmoer.

Naast de bovengenoemde bepalingen moeten de wijnen wat oenologische procedés betreft in overeenstemming zijn met de vereisten vermeld in de communautaire regelgeving en in het Franse wetboek landbouw en zeevisserij.

b. Maximale opbrengsten

66 hectoliter per hectare

6. Afgebakend geografisch gebied

Alle productiestappen vinden plaats in het geografische gebied dat door het Institut national de l’origine et de la qualité tijdens de bijeenkomst van het bevoegde nationale comité op 15 juni 2017 werd goedgekeurd. Op datum van goedkeuring van dit productdossier door het bevoegde nationale comité bestaat de perimeter van dit gebied op basis van de officiële geografische code van 2018 uit het grondgebied van de volgende gemeenten of delen van gemeenten:

— departement Loire-Atlantique: Aigrefeuille-sur-Maine, Basse-Goulaine, Le Bignon (deel), La Chapelle-Heulin, Château-Thébaud, Clisson, Divatte-sur-Loire (uitsluitend voor het grondgebied van de deelgemeente La Chapelle-Basse-Mer), Gétigné (deel), Gorges, La Haie-Fouassière, Haute-Goulaine, Le Landreau, Le Loroux-Bottereau (deel), Maisdon-sur-Sèvre, Monnières, Montbert (deel), Mouzillon, Le Pallet, La Regrippière, Remouillé, Saint-Fiacre-sur-Maine, Saint-Hilaire-de-Clisson, Saint-Julien-de-Concelles, Saint-Lumine-de-Clisson, Les Sorinières (deel), Vallet, Vertou;

— departement Maine-et-Loire: Sèvremoine, uitsluitend voor het grondgebied van de deelgemeenten Saint-Crespin-sur-Moine en Tillières;

— departement Vendée: Cugand (deel), Saint-Hilaire-de-Loulay (deel).

7. Voornaamste wijndruiven

Melon B

8. Beschrijving van het (de) verband(en)

Informatie over het geografische gebied

Beschrijving van de natuurlijke factoren die bijdragen tot het verband

De wijngaard van de gecontroleerde oorsprongsbenaming “Muscadet Sèvre et Maine” wordt gekenmerkt door een grillig reliëf dat gelinkt is aan een bijzonder dicht afwateringsnet. Ten oosten van de stad Nantes, op de glooiingen die uitsteken over de Loire en het moerasland van Goulaine, of meer naar het zuiden op de hellingen langs de Sèvre, de Maine en hun zijrivieren nemen de wijngaardpercelen de gronden in en geven ze vorm aan het landschap. Dit grondgebied vormt het centrale gedeelte van het geografische gebied van de gecontroleerde oorsprongsbenaming “Muscadet” en strekt zich uit over een deel van de departementen Loire-Atlantique, Maine-et-Loire en Vendée.

Toch moeten we het klimaat in dit geografische gebied, dat sterk door de nabijheid van de Atlantische Oceaan wordt beïnvloed, licht nuanceren. Zo worden de doorgaans bijzonder zachte temperaturen in de winter sterk getemperd in het noorden, vlak bij de Loire en het moerasland van Goulaine, waar we de aanvullende geografische benaming “Goulaine” terugvinden, alsook in het westen van het gebied, waar we de aanvullende geografische benaming “Château-Thébaud” terugvinden die nog sterker door de oceaan wordt beïnvloed. De temperaturen liggen aanzienlijk lager in het zuidoosten, waar we de aanvullende geografische benamingen “Mouzillon — Tillières”, “Gorges” en “Clisson” terugvinden, omdat deze gebieden verder verwijderd liggen van de Loire en het moerasland van Goulaine. De zomers zijn over het algemeen koel door de zeewinden, met heel weinig neerslag en veel zon.

De geologische structuur van het geografische gebied vertoont een grote diversiteit aan gesteenten die al dateren uit het Primair-tijdperk:

— in het noorden en het noordoosten komt overwegend glimmerlei voor, dat rond het moerasland van Goulaine wordt gecombineerd met gneis onderbroken door aders van groene gesteenten; dit metamorfe geheel vormt de ondergrond voor de aanvullende geografische benaming “Goulaine”;

— in het oosten ligt een groot gabbro-massief dat het geologische kader vormt voor de aanvullende geografische benaming “Gorges” en zich uitstrekt langsheen de rivier Sanguèze, waar we de aanvullende geografische benaming “Mouzillon — Tillières” terugvinden;

— het westelijke gedeelte van het geografische gebied rust op een substratum dat vooral bestaat uit orthogneis, evenals licht zuur gneis en een granodioriet die de basis vormen voor de aanvullende geografische benaming “Château-Thébaud”;

— in het centrum van het geografische gebied situeert zich de aanvullende geografische benaming “Le Pallet”, in een sector waar het gesteente licht aangetast is en ernstige scheuren vertoont, terwijl het gneis waarop de wijngaard van de aanvullende geografische benaming “Monnières — Saint-Fiacre” zich uitstrekt, vaak een sterker aangetast faciës-patroon vertoont;

— in het zuiden isoleert een breuklijn een massief van grofkorrelig graniet dat karakteristiek is voor het geografische gebied van de aanvullende geografische benaming “Clisson”.

De primaire basis wordt bedekt door zandleemsedimenten die meer of minder keien bevatten.

Ondanks hun diversiteit liggen deze formaties meestal aan de oorsprong van filtrerende bruine gronden bestaande uit zand en keien, soms verrijkt met leem op de uit gabbro bestaande ondergronden. Afhankelijk van het gebruik kunnen we stellen dat het perceelgebied voor de oogst van de druiven strikt afgebakend wordt door percelen met een gezonde, ondiepe en gematigd vruchtbare bodem die goed warmte kan verdragen en die een beperkte waterretentiecapaciteit heeft.

Beschrijving van de menselijke factoren die bijdragen tot het verband

Saint Martin, de monnik die in de zesde eeuw de abdij van Vertou stichtte, startte als eerste met wijnbouw op de heuvels van de Sèvre en de Maine. De wijngaard wordt tijdens de hele periode van de middeleeuwen langsheen bevaarbare stukken van deze twee rivieren verder uitgebouwd, wat onder andere heeft geleid tot de vroege ontwikkeling van de wijngaard van de aanvullende geografische benamingen “Château-Thébaud”, “Monnières — Saint-Fiacre” en “Le Pallet”. Vanaf de zestiende eeuw krijgt de druivensoort melon B definitief vaste voet in de streek onder impuls van de in Nantes gevestigde internationale handel. De naam “Muscadet” wordt voor het eerst vermeld in 1635 in een pachtovereenkomst die in Gorges wordt bewaard. Aan het eind van de achttiende eeuw is al bijna twee derde van alle gronden in de parochie Monnières beplant met wijnstokken, wat erop wijst dat de streek zich specialiseerde in de wijnbouw.

Na de verwoestingen die in de marge van de Vendée-oorlogen in 1793-1794 werden aangebracht, alsook de door de phylloxera veroorzaakte schade achteraf, neemt de wijnbouw nieuwe technieken aan zoals de lineaire aanplantingen en de Guyot-snoei. Vanaf dat ogenblik wordt de knowhow op het gebied van de productie goed bijgehouden: de keuze voor melon B als enige druivenras, het behoud van een hoge beplantingsdichtheid, de controle op de belasting van de wijnstokken, de beperking van hun opbrengst en de oogst van de volledig rijpe druiven.

Om rijkere en complexere wijnen te kunnen produceren, hanteren de exploitanten een bijzonder technisch systeem van vinificatie, de “methode van Nantes”, dat erin bestaat de wijnen gedurende ten minste één winter zonder overtappen op hun wijnmoer te laten rijpen; deze knowhow is ontstaan uit de gewoonte van de producenten om een vat van hun beste op de wijnmoer gerijpte wijn opzij te houden voor de familiefeesten tijdens de volgende lente. Deze rijpingsmethode zorgt voor de volle en stevige smaak van de wijnen, onder andere door verrijking met mannoproteïnen en andere verbindingen die het resultaat zijn van de autolyse van de gistcelwanden. Bovendien biedt deze methode, die berust op het idee om de wijnen niet te manipuleren en ze te bewaren in een koolzuurgasrijke atmosfeer, waardoor fenomenen als oxidatie en het vrijkomen van vluchtige verbindingen sterk worden beperkt, de mogelijkheid om de aroma’s die zich tijdens de alcoholische gisting hebben gevormd, tot de lente en zelfs nog langer te behouden. Tijdens de rijping verrijken de wijnen zich ook met tertiaire aroma’s. De druiven, de most en de wijnen die van de druivensoort melon B worden gemaakt, bevatten immers een sterke concentratie aan stoffen die zorgen voor aroma’s met glycosidebindingen. Deze moleculen, bestaande uit aglyconen (niet-suikers) die zich aan suikers hebben gebonden, zijn in deze toestand geurloos. Wanneer de β‐glycosidebindingen onder invloed van diverse chemische en enzymatische processen afbreken, worden verbindingen gegenereerd die een sterke geur verspreiden, vooral van monoterpenen en van C13-norisoprenoïden; daarbij wordt onder andere β‐damascone gevormd, een stof waarvan bekend is dat ze zorgt voor de fruitige aroma’s van wijn. De exploitanten ontwikkelden een bijzondere methode om de wijnen tegen elke vorm van oxidatie in de tank te beschermen en om met zorg over te gaan tot de botteling, zodat de aroma’s zo lang mogelijk kunnen vrijkomen en de wijnen complexer worden. Deze praktijken worden soms aangepast aan veranderingen in de omgeving zoals de oogst van overrijpe druiven voor de aanvullende geografische benamingen “Clisson”, “Monnières — Saint-Fiacre” en “Mouzillon — Tillières”, het behoud van een hoog gehalte aan organische zuren in de most voor de aanvullende geografische benamingen “Gorges” en “Château-Thébaud”, een vroegtijdige oogst voor de aanvullende geografische benaming “Goulaine” of de praktijk waarbij men de wijnen langer op hun wijnmoer laat rijpen voor de betere cuvées. De wijnen die tot een aanvullende geografische benaming behoren, laat men op hun wijnmoer rijpen tot het ogenblik waarop ze verpakt worden. Ze worden meteen gebotteld in de wijnkelders waar de wijn wordt gemaakt om de risico’s van oxidatie tegen te gaan en het verlies van aroma te beperken.

In een poging om de kwaliteit en reputatie van hun wijnen te vrijwaren, weten de producenten uit de gemeente La Haie-Fouassière en omstreken in 1925 via een gerechtelijke procedure de mogelijkheid te krijgen om hun wijnen aan te geven onder de benaming “Muscadet Grands Crus de Sèvre et Maine”. De erkenning van de gecontroleerde oorsprongsbenaming “Muscadet Sèvre et Maine” komt er in 1936. De specifieke reglementering voor de traditionele vermelding “op wijnmoer” wordt vastgelegd in 1977 en vertaalt zich sinds 1994 in het bottelen van de wijnen het jaar dat volgt op het jaar van de oogst in dezelfde wijnkelders waar de wijn werd gemaakt, een praktijk bedoeld om de wijnen minder vaak te moeten overtappen en overhevelen.

Vanaf dat ogenblik is het overduidelijk dat het geografische gebied zich toelegt op de wijnbouw, want het grondgebied van meerdere gemeenten wordt grotendeels exclusief ingenomen voor de teelt van wijnstokken van de druivensoort melon B. Met ongeveer 8 000 hectare die in 2016 door 600 producenten wordt uitgebaat, kunnen we stellen dat de wijnen van de gecontroleerde oorsprongsbenaming 8 000 hectare die in 2016 door 600 producenten wordt uitgebaat, kunnen we stellen dat de wijnen van de gecontroleerde oorsprongsbenaming 8 000 hectare die in 2016 door 600 producenten wordt uitgebaat, kunnen we stellen dat de wijnen van de gecontroleerde oorsprongsbenaming “Muscadet Sèvre et Maine” bijna 70 % vertegenwoordigen van het verhandelde volume van alle gecontroleerde oorsprongsbenamingen afkomstig van wijngaarden in de streek rond Nantes. Meer dan de helft van deze wijnen komen in aanmerking voor de vermelding “op wijnmoer”.

Informatie over de kwaliteit en de kenmerken van het product

De wijnen van de gecontroleerde oorsprongsbenaming “Muscadet Sèvre et Maine” zijn wit, droog en niet-mousserend. Ze hebben een subtiel evenwicht tussen een volle en een frisse smaak en ontwikkelen een complex boeket van aroma’s met overwegend fruitige of florale tonen. Ze worden met zorg gebotteld om de expressie van hun rijke aroma’s te behouden en nog te versterken.

De wijnen met de vermelding “op wijnmoer” hebben doorgaans een evenwichtige smaak, die lichtelijk naar volheid en een complexer geurenboeket neigt, en ze kunnen een licht parelend effect vertonen door resten van het koolzuurgas dat zich tijdens de alcoholische gisting heeft gevormd. Om het frisse, rijke aroma en het koolzuurgas in de wijn te behouden, worden ze tijdens de rijping beschermd tegen oxidatie. Aangezien hun gehalte aan koolzuurgas te hoog is om ze in een soepel materiaal te verpakken, worden ze gebotteld en moet dit proces met de nodige zorg verlopen.

Dankzij een langere rijping zijn deze wijnen soms goed geschikt voor veroudering, bijvoorbeeld voor de wijnen met een aanvullende geografische benaming:

— “Château-Thébaud”, waarvan de wijnen zich doorgaans onderscheiden door hun verfijnde smaak en elegante boeket van onder andere fruitige, florale en gekruide aroma’s, de kenmerken die we terugvinden bij zilte, frisse en zachte wijnen;

— “Clisson”, waarvan de wijnen over het algemeen gekenmerkt worden door een bijzonder geconcentreerde smaak en intense, vooral fruitige aroma’s (rijp fruit, gekookt fruit);

— “Gorges”, waarvan de wijnen zich meestal onderscheiden door hun krachtige smaak, die nog versterkt wordt door de zuurgraad en bitterheid, alsook door minerale of mentholachtige aroma’s;

— “Goulaine”, waarvan de wijnen gewoonlijk een intens aroma opleveren dat gedomineerd wordt door toetsen van vers fruit, rijp fruit, gedroogde vruchten en florale nuances, en die opvallen door hun evenwichtige, volle, licht bittere smaak die een fluweelzachte mondbeleving biedt;

— “Mouzillon — Tillières”, waarvan de wijnen, die al heel jong werden gebotteld, vaak frequent intense aroma’s van bloemen, citrusvruchten, aromatische kruiden opleveren, met minerale en briochetonen en met een geconcentreerde smaak die wordt versterkt door een verfijnde bitterheid en een lichte wrangheid;

— “Monnières — Saint-Fiacre”, waarvan de wijnen zich vaak individueel onderscheiden door hun krachtig aroma van rijp of gekonfijt fruit en balsemachtige tonen, terwijl ze in de mond een vol en mild profiel tot uiting brengen, met een smeuïg karakter dat in evenwicht wordt gehouden door een bijzonder lichte bitterheid;

— “Le Pallet”, waarvan de wijnen zich doorgaans onderscheiden door hun zachte en evenwichtige smaak alsook door hun bijzonder verfijnd aromatisch boeket, waarin het florale onderdeel overheerst.

Om het voordeel van de rijping te behouden en elke oxidatie of elk verlies van aroma te vermijden, worden de wijnen van deze aanvullende geografische benamingen direct gebotteld in de wijnkelders waar de wijn werd gemaakt.

Oorzakelijke verbanden

Door hun grove textuur, die het resultaat is van oude gesteenten, verzekeren de bodems van dit geografische gebied een vroegtijdige start van de wijnstokcyclus en beperken ze de kracht ervan. De zachte winters accentueren deze vroegrijpheid, terwijl de zonovergoten zomers en de zeewinden de vegetatie beschermen tegen beschadiging van de wijnstokken. Deze bodems verzekeren een matige en constante watervoorziening voor de wijngaard, wat een mooie rijpheid garandeert, dankzij hun verminderde waterreserve en hun fracturering, waardoor de wortels tot diep in de bodem kunnen doordringen. In de loop der eeuwen werd in deze context al snel gekozen voor de vroege druivensoort melon B, te meer daar de gematigde temperaturen in de zomer in dit geografische gebied ideaal zijn voor het behoud van de frisheid en de aroma’s die tot uiting komen bij wijnen gemaakt van deze delicate witte druivensoort.

De lange wijnbouwtraditie in dit geografische gebied, de vroegtijdige specialisatie en de hiervan kenmerkende dichtheid van de wijnstokken hebben het delen van de praktijken al altijd bevorderd. Omdat zij het authentieke karakter van hun product wilden beschermen, hebben de producenten vanaf 1936 als een van de eersten in Frankrijk de erkenning tot gecontroleerde oorsprongsbenaming verkregen, na een langdurig proces dat al in de jaren 1920 startte.

Dankzij hun knowhow slagen de exploitanten erin om gezonde en volledig rijpe druiven te verbouwen en te oogsten. Nadat de druiven volgens de lokale gebruiken tot wijn zijn verwerkt, laat men de wijnen op hun wijnmoer rijpen tot de botteling, zonder overtappen. Dankzij de zachte winterse temperaturen in het geografische gebied die de uitwisseling tussen de wijnmoeren bevordert, blijven de wijnen tijdens hun hele rijpingsperiode verbeteren en ontwikkelen ze vanaf de volgende lente een vollere smaak. Door ze vervolgens met zorg te bottelen, kunnen de essentiële kenmerken van de wijnen behouden blijven, terwijl bepaalde aroma’s zich ook nog na de botteling verder ontwikkelen. De perfecte combinatie van deze knowhow met de mogelijkheden van de natuurlijke omgeving en van de druivensoort melon B zorgt ervoor dat de geurmoleculen die zich tijdens de fermentatie hebben gevormd en de stoffen voor aroma’s met glycosidebindingen ten volle tot uiting komen in de wijnen.

De wijnen van de gecontroleerde oorsprongsbenaming met de vermelding “op wijnmoer” worden het jaar dat volgt op het jaar van de oogst gebotteld. Hierbij behouden ze hun typische frisheid, ondersteund door een licht parelend effect dat wordt veroorzaakt door de resten van het koolzuurgas dat zich tijdens de wijnbereiding heeft gevormd. Om oxidatie te vermijden, worden deze wijnen direct in de wijnkelders gebotteld. Deze traditionele praktijk, waarbij de wijn minimaal gemanipuleerd moet worden, is perfect geschikt om de delicate aroma’s van de wijnen te vrijwaren. De diversiteit van de gesteenten en de daaruit voortvloeiende bodems, de verschillen in de topografie en de wisselingen in klimaat die verband houden met de afstand van de locaties waar de druiven worden verbouwd tot de waterlichamen, verklaren deels de aromatische complexiteit die we bij deze wijnen aantreffen. Het gebruik van de diversiteit in de natuurlijke omgeving, gecombineerd met veeleisende wijnbouwpraktijken, heeft de mogelijkheid geboden om specifieke kenmerken tot uiting te laten komen en aanvullende geografische benamingen te bevorderen die het pronkstuk zijn van de gecontroleerde oorsprongsbenaming:

— “Château-Thébaud” is een gebied gelegen in het westen, op de voorgebergten langs de Maine, met een klimaat dat bevorderlijk is voor vroegrijpheid en met een bodem, die van oudsher bestond uit gneis en granodioriet, waarin de wijnstokken tot diep wortel kunnen schieten; bovendien zorgt deze bodem voor een most met een hoog gehalte aan organische zuren die na een lange rijpingsperiode verfijnde en zachte wijnen oplevert met frisse en minerale aroma’s;

— “Clisson”, waar de interacties tussen een relatief laat klimaat, ondiepe zandgronden overgebleven van het graniet, steile hellingen op de heuvels van de Sèvre of de Maine en praktijken vooral bedoeld om te komen tot volledig gerijpte druiven en lange rijpingsperioden op wijnmoer, leiden tot wijnen met een rijke smaak en de typische fruitige aroma’s;

— “Gorges”, waarvan de leemgronden gevormd door de aantasting van de gabbro-gesteenten en het plaatselijke relatief late klimaat, gecombineerd met praktijken bedoeld om de druiven te oogsten nog vóór ze technologisch gezien volledig gerijpt zijn en de wijnen vervolgens lang in een reducerende omgeving te laten rijpen op hun wijnmoer, aan de oorsprong liggen van de krachtige smaak en het bijzonder frisse, minerale aroma van deze wijnen;

— “Goulaine”, waar de gronden die op licht aangetaste metamorfe gesteenten zijn ontstaan, onder invloed van een klimaat dat sterk getemperd wordt door de nabijheid van de Loire en de moeraslanden, bevorderlijk zijn voor een snelle rijping van de druiven die hierdoor vroegtijdig kunnen worden geoogst en zo evenwichtige en zachte wijnen met aroma’s van vers en gedroogd fruit produceren;

— “Monnières — Saint-Fiacre” ligt op de heuvels en hellingen langsheen de Sèvre en heeft een bodem die is ontstaan uit licht zure, afbrokkelende of aangetaste gneis. Hierdoor kennen de druiven een langzaam rijpingsproces waardoor ze volledig tot rijpheid komen en volle, krachtige wijnen opleveren met toetsen van gerijpt fruit evoluerend naar gekonfijt fruit;

— “Mouzillon — Tillières” ligt ten oosten van de wijngaard, waar de interactie tussen een meer continentaal klimaat en zandleemgronden gevormd uit licht aangetast gabbro een doorgedreven rijping bevordert. Na verloop van tijd en een zorgvuldige rijping levert dit intense aroma’s op met kruidige, fruitige, florale en briochetoetsen;

— “Le Pallet”, waar de lange wijnbouwtraditie en de hechtheid van de producenten tot een knowhow hebben geleid die ten volle het potentieel benut van druiven die volledig rijp worden geoogst op bodems vol met keien en scheuren, wat bepalend is voor de evenwichtige smaak van de wijnen en hun verfijnde florale aroma’s.

De exploitanten hebben geleerd om de aromatische kenmerken van deze rijpere wijnen te behouden en tegelijkertijd tijdens de verpakking elk contact met de zuurstof in de lucht maximaal te beperken. In overeenstemming met die doelstelling en met de lokale gebruiken worden deze wijnen direct gebotteld in de wijnkelders waar ze werden gemaakt.

9. Andere essentiële voorwaarden (verpakking, etikettering, andere vereisten)

Rechtskader:

Nationale wetgeving

Soort aanvullende voorwaarde:

Verpakking in het afgebakende geografische gebied

Beschrijving van de voorwaarde:

De wijnen die voor de vermelding “op wijnmoer” in aanmerking komen, worden in het afgebakende gebied verpakt.

Om de specifieke kenmerken die voortvloeien uit hun bereidings- en rijpingsmethoden te vrijwaren, in het bijzonder de frisheid, hun aromatische complexiteit waarbij bepaalde bestanddelen pas na de verpakking tot uiting komen, en het licht parelend effect als gevolg van hun gehalte aan endogeen koolzuurgas, en om de overheveling te beperken, worden de wijnen die in aanmerking komen voor de vermelding “op wijnmoer” tussen 1 maart en 31 december van het jaar dat volgt op het jaar van de oogst in de wijnkelders gebotteld.

Deze specifieke rijpingsmethode zorgt voor de volle en stevige smaak van de wijnen, onder andere door verrijking met mannoproteïnen en andere verbindingen die het resultaat zijn van de autolyse van de gistcelwanden. Deze methode berust op het idee om de wijnen niet te manipuleren en te bewaren in een koolzuurgasrijke atmosfeer, waardoor fenomenen als oxidatie en het vrijkomen van vluchtige verbindingen sterk worden beperkt.

Aangezien hun gehalte aan koolzuurgas te hoog is om ze in een soepel materiaal te verpakken, worden ze gebotteld en moet dit proces met de nodige zorg verlopen.

Wanneer de wijnen worden verpakt of voor het eerst vanuit de wijnkelders worden verzonden, bevinden ze zich nog op hun wijnmoer.

Gebied in de onmiddellijke nabijheid

Rechtskader:

Nationale wetgeving

Soort aanvullende voorwaarde:

Afwijking betreffende de productie in het afgebakende geografische gebied

Beschrijving van de voorwaarde:

Het gebied in de onmiddellijke nabijheid dat anders is gedefinieerd voor de vinificatie, de bereiding en de rijping van de wijnen, en de vinificatie, de bereiding, de rijping en de verpakking van de wijnen die voor de vermelding “op wijnmoer” in aanmerking komen, bestaat op basis van de officiële geografische code van 2018 uit het grondgebied van de volgende gemeenten of delen van gemeenten:

— departement Loire-Atlantique: Ancenis, La Bernerie-en-Retz, Le Bignon (deel), La Boissière-du-Doré, Bouaye, Bouguenais, Boussay, Brains, Carquefou, Le Cellier, Chaumes-en-Retz, Chauvé, Cheix-en-Retz, La Chevrolière, Corcoué-sur-Logne, Couffé, Divatte-sur-Loire (uitsluitend voor het grondgebied van de deelgemeente Barbechat), Frossay, Geneston, Gétigné (deel), Legé, Ligné, La Limouzinière, Loireauxence (uitsluitend voor het grondgebied van de deelgemeenten La Chapelle-Saint-Sauveur en Varades), Le Loroux-Bottereau (deel), Machecoul-Saint-Même, La Marne, Mauves-sur-Loire, Mésanger, Montbert (deel), Montrelais, Les Moutiers-en-Retz, Oudon, Paulx, Le Pellerin, La Planche, Pont-Saint-Martin, Pornic, Port-Saint-Père, La Remaudière, Rezé, Rouans, Saint-Aignan-Grandlieu, Saint-Colomban, Sainte-Pazanne, Saint-Étienne-de-Mer-Morte, Saint-Géréon, Saint-Hilaire-de-Chaléons, Saint-Léger-les-Vignes, Saint-Lumine-de-Coutais, Saint-Mars-de-Coutais, Saint-Père-en-Retz, Saint-Philbert-de-Grand-Lieu, Saint-Viaud, Les Sorinières (deel), Thouaré-sur-Loire, Touvois, Vair-sur-Loire, Vieillevigne, Villeneuve-en-Retz, Vue;

— departement Maine-et-Loire: Beaupréau-en-Mauges (uitsluitend voor het grondgebied van de deelgemeenten Beaupréau en Gesté), Ingrandes-Le Fresne sur Loire (uitsluitend voor het grondgebied van de deelgemeente Fresne-sur-Loire), Mauges-sur-Loire (uitsluitend voor het grondgebied van de deelgemeenten La Chapelle-Saint-Florent, Le Marillais en Saint-Florent-le-Vieil), Montrevault-sur-Èvre (uitsluitend voor het grondgebied van de deelgemeenten La Boissière-sur-Èvre, La Chaussaire, Le Fief-Sauvin, Le Fuilet, Montrevault, Le Puiset-Doré, Saint-Pierre-Montlimart en Saint-Rémy-en-Mauges), Orée d’Anjou, Sèvremoine (uitsluitend voor het grondgebied van de deelgemeenten Montfaucon-Montigné en Saint-Germain-sur-Moine);

— departement Vendée: Cugand (deel), Montaigu, Rocheservière, Saint-Étienne-du-Bois, Saint-Hilaire-de-Loulay (deel), Saint-Philbert-de-Bouaine.

Rechtskader:

Nationale wetgeving

Soort aanvullende voorwaarde:

Aanvullende bepalingen met betrekking tot de etikettering

Beschrijving van de voorwaarde:

De naam van de gecontroleerde oorsprongsbenaming mag worden aangevuld met de vermelding “op wijnmoer” voor de wijnen die voldoen aan de productievoorwaarden die voor deze vermelding in het productdossier zijn vastgesteld.

De naam van de gecontroleerde oorsprongsbenaming mag worden aangevuld met de geografische benaming “Val de Loire” volgens de regels die voor het gebruik van deze geografische benaming in het productdossier zijn vastgelegd.

De naam van de gecontroleerde oorsprongsbenaming mag worden aangevuld met de aanvullende geografische benamingen “Clisson”, “Gorges”, “Le Pallet”, “Château-Thébaud”, “Goulaine”, “Monnières — Saint-Fiacre” en “Mouzillon — Tillières” voor de wijnen die voldoen aan de productievoorwaarden die voor deze aanvullende geografische benamingen in het productdossier zijn vastgesteld.

De lettertekens van de vermelding “op wijnmoer” en van de geografische benaming “Val de Loire” mogen niet hoger, breder of dikker zijn dan de lettertekens van de naam van de gecontroleerde oorsprongsbenaming.

Op de wijnen met de vermelding “op wijnmoer” of van de aanvullende geografische benamingen “Clisson”, “Gorges”, “Le Pallet” wordt het jaartal vermeld.

Rechtskader:

Nationale wetgeving

Soort aanvullende voorwaarde:

Aanvullende bepalingen met betrekking tot de etikettering

Beschrijving van de voorwaarde:

De aanvullende geografische benamingen worden vermeld in hetzelfde gezichtsveld als de naam van de gecontroleerde oorsprongsbenaming. De lettertekens waaruit deze bestaan, moeten even hoog, breed of dik zijn als de lettertekens van de naam van de gecontroleerde oorsprongsbenaming.”

Op het etiket van de wijnen die niet tot een aanvullende geografische benaming behoren, mag de naam van een kleinere geografische eenheid worden vermeld op voorwaarde dat:

— het gaat om een plaatsnaam die is opgenomen in het kadaster;

— dit vermeld staat op de oogstaangifte.

De in het kadaster opgenomen plaatsnaam wordt vermeld in tekens die niet hoger, breder of dikker zijn dan de helft van de lettertekens van de naam van de gecontroleerde oorsprongsbenaming. Deze plaatsnaam wordt vermeld in hetzelfde gezichtsveld als de naam van de gecontroleerde oorsprongsbenaming.

Link naar het productdossier

https://info.agriculture.gouv.fr/gedei/site/bo-agri/document_administratif-7e913c79-1202-4697-b5ed-a01af13ee5f8

(1) PB L 9 van 11.1.2019, blz. 2.