Verslag van de onafhankelijke accountant

Aan het management van de

Europese Rekenkamer

Wij hebben bijgaande jaarrekening van de Europese Rekenkamer gecontroleerd, welke de balans per 31 december 2007, de economische resultatenrekening, het overzicht van de vermogensmutaties en het kasstroomoverzicht bevat voor het per die datum afgesloten begrotingsjaar en een samenvatting van de belangrijkste grondslagen voor financiële verslaglegging en de overige toelichting.

Verantwoordelijkheid van het management voor de jaarrekening

Het management van de Europese Rekenkamer is verantwoordelijk voor de opstelling en getrouwe presentatie van deze jaarrekening, overeenkomstig Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 van de Raad van 25 juni 2002, Verordening (EG, Euratom) nr. 2342/2002 van de Commissie van 23 december 2002 tot vaststelling van uitvoeringsvoorschriften van voornoemde verordening van de Raad, en de boekhoudkundige regels van de Europese Rekenkamer. Deze verantwoordelijkheid houdt in het opzetten, uitvoeren en in stand houden van de interne controle met betrekking tot het opstellen en getrouw weergeven van de jaarrekening die geen significante onjuistheden als gevolg van fraude of fouten bevat; het selecteren en toepassen van adequate grondslagen voor financiële verslaglegging, alsmede het maken van boekhoudkundige ramingen die in de gegeven omstandigheden redelijk zijn.

Verantwoordelijkheid van de accountant

Het is onze verantwoordelijkheid om een oordeel over deze jaarrekening af te geven op basis van onze controle. Wij hebben onze controle uitgevoerd volgens de internationale controlestandaarden, zoals vastgesteld door het instituut van accountants. Op grond van deze standaarden dienen wij ons te houden aan de ethische vereisten en de controle te plannen en verrichten om een redelijke zekerheid te verkrijgen dat de jaarrekening geen significante onjuistheden bevat.

Een controle houdt in dat procedures ten uitvoer worden gelegd met het doel bewijsmiddelen te vergaren met betrekking tot de in de jaarrekening verstrekte bedragen en informatie. De keuze van de procedures wordt bepaald door de accountant, evenals de inschatting van het risico dat de jaarrekening significante onjuistheden als gevolg van fraude of fouten bevat. Bij deze risicobeoordelingen houdt de accountant rekening met de interne controle die relevant is voor de opstelling en getrouwe presentatie van de jaarrekening van de entiteit om — gelet op de omstandigheden — passende controleprocedures vast te stellen, en niet met het oogmerk een oordeel over de doeltreffendheid van de interne controle van de entiteit uit te spreken.

Een controle houdt tevens een beoordeling in van de geschiktheid van de gehanteerde grondslagen voor financiële verslaglegging en de redelijkheid van de boekhoudkundige schattingen door het management van de Europese Rekenkamer, evenals de beoordeling van de algehele presentatie van de jaarrekening.

Wij achten de verzamelde controle-informatie toereikend en deugdelijk ter onderbouwing van ons controle-oordeel.

Oordeel

De jaarrekening geeft naar ons oordeel een getrouw beeld van de financiële situatie van de Europese Rekenkamer per 31 december 2007 en van haar financiële prestaties en haar kasstromen voor het per die datum afgesloten begrotingsjaar, overeenkomstig Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 van de Raad van 25 juni 2002, Verordening (EG, Euratom) nr. 2342/2002 van de Commissie van 23 december 2002 tot vaststelling van uitvoeringsvoorschriften van voornoemde verordening van de Raad, en de boekhoudkundige regels van de Europese Rekenkamer.

Overzicht van de vermogensmutaties over het per 31 december 2007 afgesloten begrotingsjaar

Kasstroomoverzicht over het per 31 december 2007 afgesloten begrotingsjaar

GRONDSLAGEN VOOR FINANCIËLE VERSLAGLEGGING EN TOELICHTING BIJ DE JAARREKENING

1. Regelgeving en presentatie van de rekeningen

De Europese Rekenkamer (hierna „de Rekenkamer” genoemd) werd opgericht bij het Verdrag van Brussel van 22 juli 1975, en begon haar werkzaamheden als orgaan voor de externe communautaire controle in oktober 1977; zij is gevestigd in Luxemburg.

De Rekenkamer is de bij het Verdrag opgerichte EU-instelling die de controle van de financiën van de EU verricht. Als extern controleur van de EU draagt zij bij tot de verbetering van het financieel beheer van de EU en treedt zij op als onafhankelijke hoedster van de financiële belangen van de burgers van de Europese Unie.

De Rekenkamer verleent diensten in de vorm van controles waarbij zij de inning en besteding van de middelen van de EU beoordeelt. De Rekenkamer onderzoekt of de financiële verrichtingen naar behoren zijn geboekt en vermeld, wettig en regelmatig zijn uitgevoerd en zodanig zijn beheerd dat de zuinigheid, doelmatigheid en doeltreffendheid zijn gewaarborgd. De Rekenkamer deelt de resultaten van haar controles mede in duidelijke, relevante en objectieve verslagen. Zij geeft tevens haar oordeel over kwesties op het gebied van financieel beheer.

De Rekenkamer draagt bij tot meer doorzichtigheid en verantwoording en staat het Europees Parlement en de Raad bij bij de controle op de uitvoering van de EU-begroting, met name tijdens de kwijtingsprocedure.

Het begrotingsjaar van de Rekenkamer loopt van 1 januari tot 31 december.

2. Belangrijkste grondslagen voor financiële verslaglegging en presentatie van de jaarrekening

2.1. Basis van de toelichting

De jaarrekening van de Rekenkamer wordt opgesteld overeenkomstig de bepalingen in Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 van de Raad van 25 juni 2002 houdende het Financieel Reglement van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen en Verordening (EG, Euratom) nr. 2342/2002 van de Commissie van 23 december 2002 tot vaststelling van uitvoeringsvoorschriften van voornoemde verordening van de Raad.

De jaarrekening wordt opgesteld overeenkomstig de boekhoudkundige regels van de Europese Gemeenschappen, die zijn overgenomen uit de internationale boekhoudnormen voor de overheidssector (Public Sector Accounting Standards, IPSAS). Deze boekhoudkundige regels zijn opgesteld door de rekenplichtige van de Commissie na raadpleging van de andere instellingen.

2.2. Waardering van saldi en verrichtingen in vreemde valuta

Monetaire posten uitgedrukt in een andere valuta dan euro worden in euro omgerekend tegen de per de verslagleggingsdatum geldende wisselkoers.

Niet-monetaire posten geboekt tegen historische kostprijs die worden uitgedrukt in een andere valuta dan euro worden opgevoerd op basis van de wisselkoers die geldt op de aanschafdatum.

Niet-monetaire posten geboekt tegen reële waarde die worden uitgedrukt in een andere valuta dan euro worden opgevoerd op basis van de wisselkoersen die golden ten tijde van de waardering.

2.3. Immateriële en materiële vaste activa

De immateriële en materiële vaste activa worden opgenomen tegen historische kostprijs, verminderd met de waardevermindering/afschrijving en afwaardering. Posten met een lage waarde van minder dan 420 EUR worden als tijdens het jaar van aanschaf gemaakte kosten geboekt. Tijdens het boekjaar geleverde, maar niet aan het einde van het jaar betaalde activa worden als „in aanbouw” geboekt.

Waardevermindering/afschrijving wordt berekend door middel van de lineaire methode, vanaf de maand van aanschaf en berekend over de geschatte gebruiksduur, als volgt:

Immaterieel (licenties voor computersoftware) 4 jaar Gebouwen 25 jaar Installaties, machines en uitrusting 4, 8 jaar Meubilair en wagenpark 4, 8, 10 jaar Computerapparatuur 4 jaar Specifieke inrichting van de geleaste gebouwen De duur van de lease Andere installaties 6 jaar

2.4. Personeelsbeloning

De personeelsbeloningen omvatten de toekomstige pensioenrechten van de leden van de Rekenkamer. Krachtens artikel 19 van Verordening (EEG, Euratom, EGKS) nr. 2290/77 van de Raad van 18 oktober 1977 tot vaststelling van de geldelijke regeling van de leden van de Rekenkamer (PB L 268 van 20.10.1977, blz. 1) worden de uitkeringen waarin deze pensioenregeling voorziet, in de begroting van de Gemeenschappen opgenomen en waarborgen de lidstaten gezamenlijk de uitbetaling ervan.

De door de lidstaten gegarandeerde bedragen zijn enerzijds gebaseerd op boekhoudregel nr. 12 „Personeelsbeloningen”, vastgesteld bij besluit door de rekenplichtige van de Commissie overeenkomstig artikel 133 van het Financieel Reglement van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen, en anderzijds op een door de deskundigen van de gespecialiseerde eenheid PMO van de Commissie verrichte actuariële beoordeling.

2.5. Voorzieningen voor verplichtingen en lasten

Voorzieningen voor verplichtingen en lasten zijn bedoeld om verliezen of schulden te dekken waarvan de aard duidelijk is omschreven en die per balansdatum waarschijnlijk zullen ontstaan of die zeker zullen ontstaan maar waarvan het bedrag en de ontstaansdatum onzeker zijn.

3. Toelichting bij de balans

3.1. Materiële vaste activa

De mutaties in de materiële vaste activa gedurende het begrotingsjaar 2007 waren:

(EUR) Bruto boekwaarde 1 januari 2007 Toevoegingen Vervreemding Bruto boekwaarde 31 december 2007 Gecumuleerde afschrijvingen 31 december 2007 Nettoboekwaarde 31 december 2007 Terreinen 776 630 — — 776 630 — 776 630 Gebouwen 52 074 987 — — 52 074 987 –21 887 128 30 187 859 Installaties, machines en uitrusting 1 198 673 126 083 –68 534 1 256 222 – 917 760 338 462 Computerapparatuur 3 867 333 921 863 – 426 784 4 362 412 –3 268 464 1 093 948 Meubilair en wagenpark 1 845 083 95 793 – 225 307 1 715 569 –1 179 800 535 769 Andere installaties 1 043 800 — — 1 043 800 – 782 848 260 952 Activa in aanbouw 199 254 90 047 – 199 254 90 047 — 90 047 Totaal 61 005 760 1 233 786 – 919 879 61 319 667 –28 036 000 33 283 667

3.2. Vorderingen op korte termijn

(EUR) 31 december 2007 31 december 2006 Lopende vorderingen in verband met de overdracht van nationale pensioenrechten door personeelsleden 628 778 846 304 Uitgestelde lasten voor huur van gebouwen en IT-contracten 560 782 296 449 Diverse vorderingen, met name in verband met voorschotten op salarissen en dienstreizen 485 079 841 749 Vorderingen op EG-entiteiten (Publicatiebureau) 5 133 8 276 Totaal 1 679 772 1 992 778

3.3. Geldmiddelen en kasequivalenten

(EUR) 31 december 2007 31 december 2006 Voorschotkas 1 000 1 000 Bank 2 011 791 1 806 092 Totaal 2 012 791 1 807 092

3.4. Personeelsbeloningen

Sinds 2006 wordt de berekening van toekomstige verplichtingen voor pensioenbetalingen berekend exclusief de geïnde belasting op toekomstige pensioenbetalingen. In de jaarrekening per 31 december 2006 hanteerden alle communautaire instellingen een belastingtarief van 12,4 %. Per 31 december 2007 kregen alle instellingen instructies om de berekening af te stemmen op hun eigen historische gegevens over de laatste drie jaar. Deze herziening van het belastingtarief voor de Rekenkamer leidt tot een gemiddeld belastingtarief van 17,7 %. Hoewel de algemene berekeningsmethode van de pensioenverplichtingen hetzelfde blijft, werkt het herziene belastingtarief door in de wijziging van de pensioenverplichtingen in 2007. Zoals in onderstaande tabel aangegeven, vertoont de pensioenvoorziening een daling met 2 279 511 EUR in plaats van de stijging met 416 693 EUR die zich had voorgedaan indien het belastingtarief ongewijzigd was gebleven.

(EUR) Pensioenverplichting en effect van het herziene belastingtarief Jaarrekening 31.12.2006 (12,4 %) p.m. 31.12.2007 (12,4 %) Jaarrekening 31.12.2007 (17,7 %) Brutobedrag 50 396 086 50 871 762 50 871 762 Belastingtarief (%) 12,40 % 12,40 % 17,70 % Belastingen 6 249 115 6 308 098 9 004 302 Nettobedrag 44 146 971 44 563 664 41 867 460 Verandering in 2007 van de nettopensioenverplichting – 416 693 2 279 511

3.5. Verplichtingen op lange termijn

Het bedrag van 175 000 EUR is contractueel verschuldigd bij de beëindiging van de huur van het K9-gebouw.

3.6. Voorzieningen voor risico's en lasten

Het bedrag komt overeen met de waarde, exclusief belastingen, van aan personeelsleden verschuldigde niet-opgenomen vakantiedagen per 31 december 2007.

3.7. Crediteuren

(EUR) 31 december 2007 31 december 2006 Toegerekende lasten bestaan uit gedane, maar nog niet gefactureerde uitgaven, waarvan 1 100 000 EUR is geboekt in 2007 ter dekking van de uitgaven voor de voorbereiding van het K3-gebouw 5 250 342 3 706 745 Diverse schulden aan personeelsleden (statutaire rechten, ziektekostenverzekering personeel) 522 592 557 087 Lopende schulden aan leveranciers 484 724 801 070 Aan geconsolideerde EG-entiteiten te betalen posten, met name aan het Europees Parlement en het Vertaalbureau 57 291 8 083 Totaal 6 314 949 5 072 985

4. Toelichting bij de economische resultatenrekening

4.1. Dit komt overeen met de door de Rekenkamer aan de Commissie gerichte maandelijkse verzoeken tot storting om haar bankrekening aan te vullen.

4.2. Voor het grootste gedeelte bestaat deze rubriek uit inhoudingen op salarissen van leden en personeel in verband met belasting en sociale bijdragen.

4.3. „Overige beleidsontvangsten” ontstaan onder meer uit de verkoop van publicaties door het Publicatiebureau.

4.4. De salarissen van leden en personeel vertegenwoordigen 96 % van dit bedrag. Het resterende gedeelte omvat de salarissen van arbeidscontractanten en tijdelijk personeel.

4.5. De uitgaven in verband met de vaste activa bestaan uit de waardevermindering/afschrijving van de materiële en immateriële activa.

4.6. De voornaamste posten van deze rubriek zijn:

— huur van gebouwen en aanverwante kosten, met inbegrip van de kosten voor K3;

— informatica en telecommunicatie;

— kosten van dienstreizen;

— schoonmaak- en beveiligingsdiensten.

4.7. Op de lopende rekening van de Rekenkamer ontvangen bankrente.

4.8. Op de lopende rekening van de Rekenkamer geheven bankkosten.

4.9. Dit bedrag omvat:

(EUR) Pensioenbetalingen over het jaar –2 020 041 Verandering in nettopensioenverplichting met betrekking tot de leden 2 279 511 Totaal 259 470

5. Posten buiten de balans

5.1. Voorwaardelijke activa

De volgende bankgaranties zijn ingevolge contractuele verplichtingen door dienstverleners verstrekt:

(EUR) 2007 — Reisbureau 50 000 — Lease wagenpark 75 000 — Verzekeringsmaatschappij 1 361 Totaal 126 361

5.2. Vastleggingen voor toekomstige financiering

Met betrekking tot de lopende contracten voor de huur van kantoorruimte bedragen de nog af te wikkelen huurverplichtingen 6 347 948 EUR, als volgt gespecificeerd:

(EUR) 2007 — K8-gebouw 3 243 684 — K9-gebouw 2 894 873 — „Antenne” Brussel 61 833 — Overige (Cetrel, parking, Maison de l'Europe) 147 558 Subtotaal 6 347 948 Operationele lease voor auto's en fotokopieerapparaten 1 174 806 Vastleggingen met betrekking tot nog niet gebruikte kredieten — „RAL” —, na aftrek van te betalen kosten voor 2007 2 859 584 Totaal 10 382 338

5.3. Bouwprojecten van de Rekenkamer

Wat haar voornaamste bouwprojecten betreft, sloot de Rekenkamer op 15 december 1999 met de Luxemburgse staat een kaderovereenkomst voor de bouw van een of meer uitbreidingen van het gebouw van de Rekenkamer, en een eerste uitbreiding is gerealiseerd (het K2-gebouw).

De Luxemburgse staat stemde ermee in, het gebruiksrecht van de voor de bouw van de eerste uitbreiding beschikbaar gestelde grond af te staan voor een periode van 49 jaar tegen de prijs van 1 EUR.

Eventueel opstalrecht op andere terreinen die nodig zijn voor de andere uitbreidingen mag niet worden verleend tot een datum vallend na het verstrijken van het opstalrecht dat is verleend voor de eerste uitbreiding.

Bovendien verbond de Luxemburgse staat zich ertoe de terreinen op eender welk ogenblik tegen een marktprijs te verkopen die na contradictoir deskundigenonderzoek is vastgesteld.

De Rekenkamer van haar kant verbond zich ertoe alles in het werk te stellen om de terreinen van de Luxemburgse staat te kopen. Daartoe zou zij de begrotingsautoriteit om de nodige middelen verzoeken.

De Rekenkamer heeft besloten over te gaan tot de bouw van een tweede uitbreiding (het K3-gebouw) en vanwege verschillende regelingen voor de uitvoering van het project hebben de Luxemburgse staat en de Rekenkamer op 22 februari 2008 een nieuwe kaderovereenkomst gesloten. Door ondertekening hiervan verbond de Rekenkamer zich tot terugbetaling van een bedrag van 1 058 560 EUR aan de Luxemburgse staat dat namens de Rekenkamer was vastgelegd voor de studies door de architect en ingenieurs. Terugbetaling geschiedt op basis van de door de staat betaalde bedragen waarvoor bewijsstukken worden voorgelegd. In de rekeningen is een bedrag van 1 100 000 EUR voor te betalen kosten opgenomen ter dekking van deze verplichting.

De beide terreinen voor de bovengenoemde twee uitbreidingen zal de staat verkopen aan de Rekenkamer voor het symbolische bedrag van 1 EUR. Mocht de Rekenkamer harerzijds ooit overwegen een van de gebouwen aan een andere partij dan een communautair orgaan of instelling af te staan, dan zal zij de staat het terrein in eigendom teruggeven voor het symbolische bedrag van 1 EUR; deze laatste beschikt tevens over een optie het gebouw voor een door een onafhankelijk deskundige vast te stellen bedrag te kopen. Ingeval de staat besluit van deze optie geen gebruik te maken, zal zij het recht om het terrein te gebruiken aan de kopers van het gebouw overdragen.

5.4. Potentiële aansprakelijkheid bij geschillen

Geen.