NL ECB-PUBLIC  
 
 
ADVIES VAN DE EUROPESE CENTRALE BANK 
van 4 oktober 2011 
inzake de hervorming van het depositogarantiestelsel 
(CON/2011/76) 
 
Inleiding en rechtsgrondslag  
Op 1 augustus 2011 publiceerde het Nederlandse Mini sterie van Financiën ten behoeve van een openbare 
consultatie een ontwerp van een alge mene maatregel van bestuur (hierna de ‘ontwerpregeling’) die beoogt 
het Nederlandse depositogarantiestelsel om te ze tten in een ex-ante gefinancierd stelsel met 
risicogedifferentieerde bijdragen. In de openbare  consultatie kon tot 11 september 2011 een reactie 
worden gegeven. 
De adviesbevoegdheid van de ECB is gebaseerd op artikel 127, lid 4  en artikel 282, lid 5 van het Verdrag 
betreffende de werking van de Europese Unie en het derde en zesde streepje van artikel 2, lid 1 van 
Beschikking 98/415/EG van de Raad  van 29 juni 1998 betreffende de raadpleging van de Europese 
Centrale Bank door de nationale autorite iten over ontwerpen va n wettelijke bepalingen1, aangezien de 
ontwerpregeling betrekking heeft op De Nederlandsche Bank (DNB) en op voorschriften voor financiële 
instellingen, voorzover deze regels de stabiliteit va n financiële instellingen en markten aanzienlijk 
beïnvloeden.   
De ECB dient over deze ontwerpregeling te word en geraadpleegd, met name omdat ECB Advies 
CON/2011/60 inzake de wet die de ontwerpregeling ten uitvoer zal leggen,2 wijzigingen voorstelde in het 
Nederlandse depositogarantiestelsel teneinde naleving te verzekeren  van bepalingen van het Verdrag 
betreffende het verbod op m onetaire financiering. Aangezien de ECB ervan in kennis werd gesteld dat het 
Nederlandse Ministerie van Financ iën niet voornemens is de ECB inzake deze materie te raadplegen, 
heeft de ECB besloten op eigen in itiatief dit advies uit te brengen. 
Overeenkomstig de eerste volzin van artikel 17.5 van het Reglement van orde van de Europese Centrale 
Bank heeft de Raad van bestuur dit advies goedgekeurd.  
 1. Doel van de ontwerpregeling 
De ontwerpregeling wijzigt het Besl uit Bijzondere prudentiële maatre gelen, beleggerscompensatie en 
depositogarantie Wft en het B esluit prudentiële regels Wft
3. Deze wijzigingen betr effen de financiering 
van het Nederlandse depositogarantiestelsel (DGS) dat thans door DNB wordt uitgevoerd. Indien een 
                                                 
1  PB L 189 van 3.7.1998, blz. 42. 
2  Alle ECB adviezen zijn beschikbaar  op de website www.ecb.europa.eu. 
3  Staatsblad  2006, 507 en 519. 
ECB-PUBLIC  
2 kredietinstelling niet meer in staat is aan haar verp lichtingen jegens depositohoud ers te voldoen, wordt het 
DGS geactiveerd en worden de kosten omgeslagen ove r de overige deelnemende kredietinstellingen. Het 
DGS wordt op ex-post basis gefinancierd door bijdra gen van de deelnemende kredietinstellingen en DNB 
schiet de bijdragen voor die nodi g zijn om het uit te voeren.  Het belangrijkste doel van de 
ontwerpregeling is de financiering van het DGS te hervormen van ex post naar ex ante. Voor dit doel 
voorziet de ontwerpregeling in de oprichting van de Stichting Depositogara ntiefonds (hierna de 
‘Stichting’) die via aan deelnemende kredietinstellingen opgelegde bijdragen4 gefinancierd zal worden en 
aan DNB de kosten vergoedt die DNB maakt in verband met het DGS,5 alsook vooruitbetaalde 
uitkeringen met betrekking tot gegarandeerde deposito’s6. De ontwerpregeling stelt regels op ten aanzien 
van uiteenlopende aan het DGS door deelnemende kr edietinstellingen te leve ren bijdragen, waaronder 
eenmalige bijdragen7, reguliere basisbijdragen8 en ex-post bijdragen indien het DGS onvoldoende 
middelen beschikbaar heeft9.  
 2. Algemene opmerking De ECB dient te worden geraadpleegd inzake toekoms tige materiële wijzigingen van de ontwerpregeling. 
Nadere raadpleging is niet vereist,  indien de wijzigingen in wezen to t doel hebben tegemoet te komen aan 
de zorgpunten die de ECB in dit advies aan de or de heeft gesteld. Bovendien, gezien het lopende 
wetgevingsinitiatief op Unieniveau voor de hersch ikking van Richtlijn 94/19/EG van het Europees 
Parlement en de Raad van 30 mei 1994 inzake de depos itogarantiestelsels (hierna ‘ontwerpherschikking 
van de DGS Richtlijn’)
10, begrijpt de ECB dat de betreffende nati onale wetgeving, voor zover nodig, in 
lijn zal worden gebracht met deze toekomstige richtlijn11. 
 
3. Specifieke opmerkingen 3.1 Verbod op monetaire financiering en werking van het DGS 
3.1.1  De ECB ondersteunt de oprichting van ex-ante gefi nancierde depositogaranti estelsels, met het oog 
op het belang ervan voor fi nanciële stabiliteit, voor zover een ex clusief beroep op ex-post bijdragen 
van DGS leden een bron van procycliciteit  kan zijn
12, en kredietinstellingen gaan deelnemen aan de 
kosten van depositobescherming. In deze context w ijst de ECB erop dat de herschikking van de 
                                                 
4  Zie artikel 23f-23m van de ontwerpregeling. 
5  Zie artikel 23o van de ontwerpregeling. 
6  Zie artikel 23n van de ontwerpregeling. 
7  Zie artikel 23f van de ontwerpregeling. 
8  Zie artikel 23g-h van de ontwerpregeling. 
9  Zie artikel 23r van de ontwerpregeling. 
10  PB L 135 van 31.5.1994, blz. 5. 
11  Zie voorstel voor een Richtlijn van het Europees Parlement en  de Raad inzake de depositogarantiestelsels [herschikking] 
– Compromisvoorstel van het Voorzittersc hap van de Raad van 14 juni 2011, beschikbaar op de website van de Raad op 
http://register.consilium.europa.eu. 
12  Zie Werkdocument van de diensten van de Commissie ‘Sam envatting van de effectbeoordeling. Begeleidend document 
bij het voorstel voor een RICHTLIJN …/…/EU van he t Europees Parlement en  de Raad inzake de 
depositogarantiestelsels [hersc hikking]’, blz. 5, beschikbaar op de webs ite van de Commissie op www.ec.europa.eu. 
ECB-PUBLIC  
3 DGS Richtlijn onder meer de harmonisatie van een  doelniveau van ex-ante financiering tot stand 
zal brengen, vastgesteld op een bepaald percen tage van de gedekte deposito’s. Tegen deze 
achtergrond verwelkomt de ECB de vervanging door het Nederlandse Ministerie van Financiën van 
de huidige ex-post gefinancierd e regeling van het DGS door een ex -ante gefinancierde regeling. 
Tegelijkertijd is het echter belangr ijk dat de nationale bepalingen betreffende financiering van de 
depositogarantiestelsels het ver bod van monetaire financiering op grond van artikel 123 van het 
Verdrag naleven. Op grond van dit verbod is  het centrale banken verboden voorschotten in 
rekening-courant of enigerlei andere vorm van kredietfaciliteiten aan de overheidssector te 
verstrekken, waaronder het financ ieren van verplichtingen van de  overheidssector jegens derden13. 
ECB Advies CON/2011/60 adviseerde de Nederlandse autoriteiten14 derhalve dat voorschotten 
door DNB bij het uitvoeren van het Nederlandse de positogarantiestelsel in strijd zijn met het 
verbod op monetaire financiering en dat de desbet reffende Nederlandse wetgeving bijgevolg dient 
te worden gewijzigd.  
3.1.2 Artikel 22 van de ontwerpregeling bepaalt dat DNB  voorziet in de oprichting van de Stichting en 
dat de Stichting aan DNB haar kosten in verba nd met de uitvoering van het DGS zal vergoeden. 
Voorts bepaalt artikel 23n van de ontwerpregeli ng dat ingeval DNB ingevolge het DGS bedragen 
heeft uitgekeerd, de Stichting zo spoedig mogelijk  het totaal van die bedragen aan DNB vergoedt 
tot een bedrag dat gelijk is aan de in het DGS aanwezige middelen. Tenslotte bepaalt artikel 23o 
van de ontwerpregeling dat de Stic hting de kosten vergoedt die DNB  heeft gemaakt in verband met 
het DGS. De ECB begrijpt dat deze bepalingen inho uden dat DNB, tot de Stichting haar hiervoor 
vergoedt, het volgende fina nciert: a) de taken van het DGS, zoal s uitkeringen van de gegarandeerde 
deposito’s, en b) de kosten voor het uitvoeren van het DGS. Voorts begrijpt de ECB dat de limiet 
‘tot een bedrag dat gelijk is aan  de in het depositogarantiestelsel aanwezige middelen’ in artikel 
23n tot een situatie kan leiden waarin DNB betalinge n heeft gedaan in het kader van de uitvoering 
van het DGS die allereerst vergoed moeten word en via ex-post bijdragen van de aan het DGS 
deelnemende kredietinstellingen en alleen aan  DNB kunnen worden vergoed indien dergelijke 
bijdragen beschikbaar zijn. De ontwerpregeling voor ziet niet in enigerlei ‘backstop’ financiering 
indien ex-post bijdragen van deelnemende kredie tinstellingen niet beschikbaar of ontoereikend 
zijn15. 
3.1.3 De boven beschreven vormen va n voorfinanciering van het depositoga rantiestelsel door de centrale 
bank zijn in strijd met het verbod op  monetaire financiering. De enige met dit verbod verenigbare 
vormen van financiering van depos itogarantiestelsels door de centrale bank zijn: (a) intraday-
krediet in overeenstemming met de algemene rege ls inzake het verstrekken van dergelijk krediet 
door de centrale bank, en (b) korte-termijn financiering met noodliquiditeit onder strikte 
                                                 
13  Zie artikel 1, onder b), punt ii) van Verordening (EG) nr. 3603/93 van de Raad 13 december 1993 tot vaststelling van de 
definities voor de toepassing van de in artikel 104 en arti kel 104 B, lid 1 van het Verdra g vastgelegde verbodsbepalingen 
(PB L, 332 van 31.12.1993, blz. 1). 
14  Zie paragraaf 4.2 van ECB Advies C ON/2011/60; zie ook ECB Jaarverslag 2010, bl z. 120 en paragraaf 2.2 en 2.3 van 
ECB Advies CON/2007/26.  
15  Zie ook paragraaf 3.1.4, onder d) en 3.2.2 van dit advies. 
ECB-PUBLIC  
4 voorwaarden vastgesteld in de Convergentievers lagen van de ECB, d.w.z. indien dergelijke 
financiering van korte duur is, het urgente situaties betreft, syst eemstabiliteit betreffende aspecten 
op het spel staan en de besluiten ter beoordeling van de NCB staan16. Deze voorwaarden dienen in 
het nationale recht17 te worden opgesomd in de gevallen waarin financiering van het DGS met 
noodliquiditeit door het nationele rechtsstelsel wordt voorzien. 
3.1.4 Bijgevolg stelt de ECB de  volgende wijzigingen voor:  
a) in artikel 22 te verhelderen dat de Stichti ng wordt gefinancierd door de specifieke bijdragen 
van de aan het DGS deelnemende kredie tinstellingen en door andere opgesomde 
financieringsbronnen, waaronder voorfinanciering door DNB niet zal zijn opgenomen;  
b)  in artikel 23n te specificeren dat de Stic hting de noodzakelijke bedragen aan DNB overmaakt 
voordat DNB betalingen doet in verband met de  uitvoering van de taken van het DGS. Als 
alternatief dient uitdrukkelijk  te worden bepaald dat eventuele voorschotbetalingen door 
DNB alleen intraday-krediet betreffen. Indi en DNB daarnaast korte-termijnfinanciering van 
de operaties van het DGS me t noodliquiditeit voorziet, dienen de voorwaarden voor 
dergelijke, in paragraaf 3.1.3 bedoelde financ iering uitdrukkelijk in de Nederlandse wet te 
worden opgesomd;  
c) in artikel 23o te specificeren dat aan DN B voldoende middelen beschikbaar zullen worden 
gesteld voor het vervullen van haar wettelijk e taak, namelijk de uitvoering van het DGS, 
teneinde de financië le onafhankelijkheid van DNB te beschermen; 
d) de Stichting ter beschikking staande financ ieringsbronnen te specificeren, indien ex-post 
bijdragen door de deelnemende kredietinstelli ngen ontoereikend zijn om de behoeften van 
het DGS te dekken.  
 
3.2 Financiering van het DGS door de  deelnemende kredietinstellingen 
3.2.1  Eenmalige bijdrage 
Artikel 23f van de ontwerpregeling bepaalt dat degene die een bank wordt na het tijdstip van 
inwerkingtreding van het besluit eenmalig een bedr ag aan de Stichting voldoet. De ECB begrijpt 
uit de nota van toelichting18 dat bestaande kredietinstellingen eenzelfde bijdrage betalen op grond 
van artikel III om de Stichting een startkapitaal  te verschaffen, waarbij beide bijdragen bij 
ministeriële regeling zullen worden vastgesteld. De ECB verzoekt om na dere verduidelijking van 
de bepaling en omvang van deze bijdragen, en gerustst elling dat dit niet in strijd is met het beginsel 
van gelijke concurrentievoorwaarden.  In dit kader wijst de ECB op de ontwerpherschikking van de 
DGS Richtlijn die onder meer beoogt het niveau van de aan nationale depositogarantiestelsels 
betaalde bijdragen te harmoniseren om ge lijke concurrentievoorwaarden te realiseren19. 
                                                 
16  Zie het Convergentieverslag van de ECB van mei 2010, blz. 25.  
17  Zie paragraaf 2.2 tot en met 2.8 van ECB Advies CON/2008/5.  
18  Zie nota van toelichting, blz. 38. 
19  Zie overweging 6 bij de ontwerphe rschikking van de  DGS Richtlijn. 
ECB-PUBLIC  
5 3.2.2.  Ex-post bijdragen door deelnemende kr edietinstellingen en  backstop financiering  
Artikel 23r van de ontwerpregeling voorziet in ex-post bijdragen door aan het DGS deelnemende 
kredietinstellingen indien de Stichting niet vol doende middelen heeft om gemaakte kosten en 
voorschotbetalingen in verband met het DGS aan DNB te vergoeden. Zoals gesteld in een eerder 
ECB advies20, dient een ex-ante financieringsstelsel voor  aanvullende financiële ondersteuning ook 
een beroep op de particuliere sector mogelijk te  maken, aangezien vooraf bij de sector geïnde 
middelen in een crisissituatie ont oereikend kunnen zijn. Dit begin sel van ex-post financiering door 
de particuliere sector dient marktdiscipline aan te scherpen en morele risico’s te adresseren. 
Tegelijkertijd merkt de ECB op dat in een ernstige crisis die bijvoorbeeld activering vereist van 
depositogaranties voor een grote kredietinstelli ng, aanvullende tijdelijke financiering nodig kan 
zijn die verder gaat dan de ex-post bijdrage n door de deelnemende kredietinstellingen. De 
ontwerpregeling voorziet niet in financiering te r overbrugging van deze financiële kloof. Zoals al 
aangegeven in paragraaf 3.1.4, onder d) hiervoor, nodigt de ECB het Nederlandse Ministerie van 
Financiën uit deze kwestie te regelen.  
 3.3.  De financiële onafhankelijkheid van DNB  
De ECB verwijst naar het beginsel van financ iële onafhankelijkheid op grond waarvan een NCB 
over voldoende middelen moet beschikken om niet  slechts de met het ESCB verband houdende 
taken te vervullen, maar ook de ei gen nationale taken, zoals de fi nanciering van haar administratie 
en eigen werkzaamheden
21. In eerdere ECB adviezen is erop gewezen dat toewijzing aan de NCB’s 
van specifieke niet met het ESCB verband houdende taken (bijv. taken op het gebied van financieel 
toezicht of consumentenbescherming) vergezeld dien t te gaan van de toewijzing van voldoende 
personele en financiële midde len opdat dergelijke taken kunnen wo rden uitgevoerd op een wijze 
die de operationele capaciteit van de NCB’s om hun met het ESCB verband houdende taken uit te 
voeren, niet aantast22. Met name heeft de ECB ervoor gepleit in  dit opzicht voorzichtig te werk te 
gaan wanneer in de nationale wetgeving vergoe dingsregelingen worden voorgesteld als een manier 
om de niet met het ESCB verba nd houdende taken te financieren23. De ECB is van mening dat de 
ontwerpregeling in dit opzicht aanleiding geeft tot zo rg voor zover, zoals hierboven uiteengezet, de 
ontwerpregeling voorziet in voorfinanciering van de transacties van het DGS door DNB anders dan 
in de vorm van intraday-krediet of korte-termijnfi nanciering met noodliquiditeit, en met name in de 
omstandigheden waarin dergelijk e voorfinanciering niet volledig aan DNB zou worden vergoed. 
 
                                                 
20  Zie ECB Advies CON/2011/12 . 
21  Zie het Convergentieverslag va n de ECB van mei 2010, blz. 21. 
22  Zie bijv. paragraaf 3 van ECB Advies CON/2007/8. 
23  Zie bijv. paragraaf 4.2, onder c) van ECB Advies CON/2008/16. 
ECB-PUBLIC  
6 Dit Advies wordt op de website van de ECB gepubliceerd. 
  Gedaan te Frankfurt am Main, 4 oktober 2011. 
 
[getekend] 
 
De President van de ECB 
Jean-Claude TRICHET