A4-0125/98

Resolutie over milieu-, gezondheids- en consumentenbeschermingsaspecten van de wereldhandel

Het Europees Parlement,

- gelet op artikel 90, lid 5, van zijn Reglement,

- onder verwijzing naar zijn resoluties van 22 januari 1993 over handel en milieu ((PB C 42 van 15.2.1993, blz. 246.)) en 24 maart 1994 met aanbevelingen van het Europees Parlement aan de Commissie betreffende de onderhandelingen in het Comité voor handelsbesprekingen van de GATT over een overeenkomst inzake een werkprogramma voor handel en milieu ((PB C 114 van 25.4.1994, blz. 35.)),

- onder verwijzing naar zijn resolutie van 14 november 1996 over de mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement over handel en milieu ((PB C 362 van 2.12.1996, blz. 245.)),

- gezien het verslag van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming (A4-0125/98),

A. overwegende dat de Ministerconferentie over de Wereldhandelsorganisatie (WTO), die in december 1996 in Singapore werd gehouden, geen politieke vooruitgang van betekenis heeft geboekt bij de uitvoering van het aan het Comité Handel en Milieu (CTE) in april 1994 in Marrakesj verleende mandaat,

B. overwegende dat, tegen de achtergrond van de diverse besluiten van het WTO-orgaan voor geschillenbeslechting, met name inzake benzine, hormonen en garnalen/schildpadden en met betrekking tot problemen die nog niet het beslechtingsstadium hebben bereikt (bijvoorbeeld de regelgeving inzake wildklemmen) een aantal juridische en politieke problemen naar voren zijn gebracht waarbij de WTO betrokken is en die met spoed langs politieke weg moeten worden opgelost,

C. overwegende dat het CTE, aangezien politieke opdrachten van bovenaf ontbreken, niet in staat is gebleken oplossingen overeen te komen voor deze juridische en politieke problemen,

D. overwegende dat de regering van de VS het denkbeeld onderschrijft een "Groep van vooraanstaande personen" op te richten die rechtstreeks verslag uitbrengt aan de directeur-generaal van de WTO, om te onderzoeken hoe deze problemen kunnen worden opgelost,

E. overwegende dat de Ministerconferentie van de WTO die in mei in Genève wordt gehouden de laatste gelegenheid op voldoende hoog politiek niveau biedt om de noodzakelijke stimulans te geven als het de bedoeling is voor het eind van de eeuw oplossingen voor deze problemen te vinden,

F. overwegende dat uitstel van het zoeken naar dergelijke oplossingen tot het op gang brengen van een eventuele hypothetische "millennium-ronde" het ernstige gevaar met zich meebrengt dat de WTO grote politieke schade wordt berokkend, niet in de laatste plaats aan haar reputatie zolang deze ronde nog niet op gang is gebracht,

G. overwegende voorts dat oplossingen voor ernstige mondiale milieuproblemen zoals klimaatverandering, ontbossing, verslechtering van het mariene milieu en gevaren voor de volksgezondheid veroorzaakt door stoffen die de klierafscheiding storen, niet kunnen wachten tot de WTO haar eigen interne moeilijkheden heeft opgelost, waardoor in de tussentijd steeds meer mogelijkheden ontstaan voor spanning tussen handelsbeleid en bescherming van milieu en volksgezondheid,

H. overwegende dat toepassing en ontwikkeling van de communautaire wetgeving inzake milieu, volksgezondheid, consumentenbescherming en dierenwelzijn op basis van de huidige en verwachte interpretatie van de WTO-voorschriften momenteel negatief worden beïnvloed,

1. herhaalt en herbevestigt zijn standpunt inzake handel en milieu, dat is uiteengezet in alle resoluties die het sinds januari 1993 heeft aangenomen;

2. stelt niettemin vast dat de jurisprudentie van de WTO, met name in verband met de uitspraak inzake hormonen, een grote mate van helderheid heeft gebracht in een aantal juridische problemen die verband houden met het milieu; bevestigt echter nogmaals het standpunt dat vrije handel volgens de geldende wetsteksten de facto belangrijker is dan doelstellingen op het gebied van milieutechnisch en sociaal duurzame ontwikkeling;

3. dringt er daarom nogmaals op aan dat de werkzaamheden van de Commissie Handel en Milieu (CTE) opnieuw met kracht worden aangepakt, niet in de laatste plaats met betrekking tot multilaterale milieu-overeenkomsten (MEA's), milieukeuren, niet-productgebonden verwerkings- en productiemethoden (PPM's), doorzichtigheid, in het binnenland verboden producten, en dat een werkelijk begin te maken met de werkzaamheden inzake de milieu-aspecten van de commerciële intellectuele-eigendom en diensten (TRIPS), zodat deze organisatie vóór het eind van de eeuw werkelijk het mandaat kan vervullen dat haar in Marrakesj is verleend;

4. dringt erop aan dat het preventiebeginsel uitdrukkelijk wordt bevestigd als de voornaamste grondslag van besluiten die gevolgen hebben voor volksgezondheid en consumentenbescherming;

5. verzoekt de Commissie dringend er tijdens de WTO-ministerconferentie die in mei in Genève wordt gehouden voor te pleiten dat de WTO een memorandum van overeenstemming opstelt over de toepassing van het beginsel van "soortgelijke producten", waardoor het mogelijk wordt anderszins identieke producten te differentiëren indien de productie of verwerking van deze producten andere gevolgen hebben voor het milieu; dit memorandum van overeenstemming moet voortbouwen op de bevindingen van het panel inzake de fiscale benadering van automobielen in de VS (het zogeheten "Gas Guzzlers"-arrest);

6. dringt er nogmaals met klem op aan dat het CTE en/of een speciaal opgerichte "Groep van vooraanstaande personen" onderzoekt op welke wijze de fundamentele beginselen in verband met niet-economische beleidsdoelen volledig in het WTO-systeem kunnen worden opgenomen, met name indien zij betrekking hebben op de bescherming van milieu, volksgezondheid, culturele en ethische diversiteit en waarden, met inbegrip van het welzijn van dieren;

7. verzoekt de Commissie en de lidstaten met klem als eerste stap in deze richting te trachten tijdens de Ministersbijeenkomst van Genève hun WTO-partners te doen instemmen met een bindende verklaring of besluit om aan dit proces politieke stuwkracht te verlenen;

8. spreekt de waarschuwing uit dat het, indien de ministers in dit opzicht geen vooruitgang boeken, gedwongen is zijn standpunt ten aanzien van de WTO te heroverwegen, met name wat betreft de onderhandelingsmandaten in andere sectoren die onder de WTO vallen en met name in het geval van een eventuele hypothetische "millennium-ronde";

9. dringt er bij de regering van de VS met klem op aan zo spoedig mogelijk nogmaals te verzoeken om de "snelweg"-bevoegdheden met een specifiek mandaat inzake het milieu, zodat deze onderhandelingen zo snel mogelijk kunnen beginnen;

10. dringt erop aan dat een kader wordt geschapen om de MEA-secretariaten te coördineren, zowel onderling als met de rest van het multilaterale systeem, met name UNCTAD, UNDP, UNEP en de WTO; dit kader dient eveneens te beoordelen welke forum het meest geschikt is voor het oplossen van geschillen;

11. dringt er nogmaals op aan in overweging te nemen binnen de WTO-structuur een "Raad voor milieu en duurzame ontwikkeling" op te zetten, hetzij parallel aan, hetzij als bijzondere bijeenkomst van de Algemene Raad, ingeval de WTO in de toekomst eventueel institutioneel wordt hervormd;

12. verzoekt zijn Voorzitter een dialoog aan te knopen met de directeur-generaal van de WTO en met de Commissie om officiële regelingen op te stellen voor de wijze waarop het Parlement volledig op de hoogte wordt gehouden over de lopende werkzaamheden van de WTO in al haar activiteiten;

13. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Commissie, de Raad, de voorzitter van het Congres van de VS en de vice-president van de VS, en aan de directeur-generaal van de WTO, met het verzoek deze resolutie beschikbaar te stellen aan alle niet tot de EU behorende lidstaten van de WTO.