Advies over het geïntegreerd programma ten behoeve van het MKB en de ambachtelijke sector (95/C 210/16)

Op 26 juli 1994 heeft het Bureau van het Comité van de Regio's overeenkomstig artikel 198 C van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap besloten, een initiatiefadvies op te stellen over voornoemd programma.

De commissie 1 "Regionale ontwikkeling - Economische ontwikkeling - Plaatselijke en regionale financiën" is belast met de voorbereidende werkzaamheden van het Comité van de Regio's. Rapporteurs waren de heren Bore en Ricca.

Het Comité van de Regio's heeft tijdens zijn zesde zitting van 1 en 2 februari 1995 (vergadering van 1 februari 1995) het volgende advies uitgebracht.

I. Algemene Opmerkingen

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

1. verwelkomt het streven van de Commissie om de dienstverlening aan het MKB te verbeteren en staat volledig achter de geïntegreerde programma's ten behoeve van het MKB en de ambachtelijke sector (wanneer in het navolgende sprake is van het MKB, worden zowel het MKB als het ambacht bedoeld);

2. juicht het zeer toe dat de Commissie zich duidelijk voor het subsidiariteitsbeginsel heeft uitgesproken. Zijns inziens is het voor de efficiency en acceptatie van alle maatregelen van doorslaggevend belang dat de regionale en lokale niveaus daarbij worden betrokken en dat met specifieke plaatselijke situaties rekening wordt gehouden;

3. heeft oog voor de zeer belangrijke bijdrage die bedrijven met minder dan 10 werknemers tot de groei, werkgelegenheid en concurrentiepositie van de Gemeenschap leveren; stelt in dit verband vast dat kleine, middelgrote bedrijven en ambachtsbedrijven fundamentele pijlers van de plattelandseconomie zijn, alsook een wezenlijk aspect bij de stads- en dorpsontwikkeling;

4. stemt ermee in dat de dienstensector, waarin het MKB duidelijk overheerst, nog een groot potentieel aan werkgelegenheid biedt, en dat MKB's, door hun dikwijls sterke regionale en lokale gerichtheid, het minst gevoelig zijn voor de internationale concurrentie;

5. stelt vast dat in het MKB doorgaans meer jongeren en vrouwen werken dan in de grote bedrijven, waar bepaalde werkgelegenheids- en opleidingsbarrières zijn opgetrokken, en dat in het MKB doorgaans meer mensen in deeltijd werken, waardoor het een rol kan spelen bij de verdeling van de beschikbare arbeid; waar mogelijk moet gestreefd worden naar voltijdbanen, en zowel voltijd- als deeltijdbanen dienen overeenkomstig het hoofdstuk betreffende de sociale politiek van het EU-Verdrag te worden betaald;

6. is het ermee eens dat de tendens bij het grootbedrijf om filialen op te richten en werkzaamheden uit te besteden, waarbij hun diensten of produktie naar kleine of middelgrote ondernemingen worden afgestoten, bijdraagt tot de ontwikkeling van het MKB en daarmee tot handhaving van het werkgelegenheidspeil; het stelt tevens vast dat de grote ondernemingen nog bezig zijn met herstructureringen, het afstoten van activiteiten of verplaatsingen;

7. is het niet eens met de uitspraak dat het MKB belangrijke troeven in handen heeft om de hem geboden uitdagingen te kunnen aannemen, maar ziet wel in dat er voor het MKB op de markt grote mogelijkheden liggen; er zijn echter nog vele problemen op te lossen alvorens gesteld kan worden dat het MKB "belangrijke troeven in handen" heeft;

8. schaart zich achter de opmerkingen over de complexiteit van de wettelijke en administratieve voorschriften waarmee het MKB is opgezadeld, en is het ermee eens dat een zware last drukt op de zelfstandigen; bereikt moet worden dat het MKB zo veel mogelijk van administratief werk wordt ontlast; zowel het MKB als de Gemeenschap hebben nog heel wat te doen voordat de aanpassing aan de interne markt een feit is;

9. wijst erop dat het voor de toegang van het MKB tot communautaire stimuleringsregelingen van cruciaal belang is dat het MKB over die mogelijkheden wordt geïnformeerd; om die reden zou het geïntegreerde programma meer aandacht moeten schenken aan samenwerking met de beroepsorganisaties, kamers van koophandel en kredietinstellingen;

10. vestigt er de aandacht op dat bij het uitwerken van de toegangsvoorwaarden voor bovenbedoelde regelingen rekening moet worden gehouden met de mogelijkheden van het MKB; daarom is de beschikbaarheid van informatie in de verschillende talen over de regelingen en toegangsvoorwaarden van doorslaggevende betekenis;

11. stelt evenals de Commissie vast dat het voor het MKB nog altijd moeilijk is om toegang te krijgen tot de op de diverse fasen van hun ontwikkeling afgestemde financiering;

12. legt er de nadruk op dat de structurele zwakheid bij de bedrijfsvoering van het MKB meer aandacht moet krijgen indien men vooruitgang wil boeken en indien men wil dat er een zelfstandige MKB-sector komt;

13. staat volledig achter het geïntegreerde programma, dat tot doel heeft,

a) de lasten i.v.m. de ingewikkelde administratieve en wettelijke voorschriften voor het bedrijfsleven en met name voor het MKB te verlichten,

b) de financieringsproblemen voor de ondernemingen op te lossen,

c) de ondernemingen te steunen in hun streven om de ingewikkelde bedrijfsvoering tot een goed einde te brengen en bedrijfsstrategieën te ontwikkelen, vooral tegen de achtergrond van het feit dat deze taken in het MKB doorgaans door de bedrijfsleider zelf worden verricht;

stelt vast dat tijdens de conferentie "Gateways to Growth" te Birmingham getracht is de diverse maatregelen ten behoeve van het MKB te inventariseren en te vergelijken, waarna een aantal lid-staten wetten of ontwerp-dereguleringswetten hebben aangenomen ten behoeve van het MKB;

14. sluit zich aan bij het standpunt dat het hoofddoel moet zijn, het MKB in de interne markt te integreren en de "Europeanisering" van het bedrijfsleven te vergemakkelijken;

15. stelt vast dat "groei" voor de Commissie prioriteit heeft, en dat de meeste maatregelen voor nieuwe werkgelegenheid in het MKB weliswaar van nationale origine zijn, maar dat ook aan plaatselijke en regionale acties grote betekenis moet worden toegekend;

16. vindt dat met het programma ook de groei van het MKB moeten worden bevorderd, want alleen dan kan het aan de concurrentie het hoofd bieden, aan de eisen m.b.t. onderzoek en ontwikkeling voldoen en inspringen waar de in een structurele crisis gewikkelde grote bedrijven tekort schieten;

17. is het met de Commissie eens dat communautaire initiatieven, die immers geconcentreerd zijn op minder ontwikkelde regio's, met name die van doelstelling-1, de door het MKB geboden mogelijkheden voor het creëren van werkgelegenheid niet ten volle benutten; evenmin als een perspectiefrijk regionaal beleid tot het MKB beperkt mag blijven, kan ook het MKB-beleid niet uitsluitend op de achtergestelde regio's zijn gericht. Strekt het MKB-beleid zich tot de hele Unie uit, dan leidt dit door de interacties tussen de regio's ook tot positieve prikkels in de probleemregio's; legt de nadruk op de levensvatbaarheid van en de noodzakelijke steunverlening aan kleine en middelgrote bedrijven in de ultraperifere en grensregio's van de EU, alsook op de voordelen voor het Europese MKB van grensoverschrijdende handel tussen deze landen en de bedrijven in de EU;

18. Met name de volgende doelstellingen ten behoeve van het MKB kunnen worden toegejuicht :

- zoveel mogelijk lering te trekken uit de administratieve, fiscale en steunregelingen in de lid-staten, en met name in bepaalde regio's die een sleutelrol vervullen, en over te gaan tot een grondige vergelijking van de verschillende door de lid-staten en de regionale en plaatselijke overheden gebruikte systemen ten einde concrete ervaringen uit te wisselen;

- de kenmerken en "beste praktijken" aan te geven die typerend zijn voor snel groeiende ondernemingen in bepaalde regio's, en adequate maatregelen te ontwikkelen om deze toe te passen bij de bredere MKB-populatie;

- het complexe en gediversifieerde communautaire steuninstrumentarium ten behoeve van het MKB beter bekend te maken, de toegang hiertoe te vergemakkelijken en de diverse acties op elkaar af te stemmen;

19. erkent de belangrijke rol van de Europese Unie en de lid-staten bij het creëren van adequate randvoorwaarden voor de groei van het MKB, met name door het verminderen van de wettelijke en administratieve last en het verbeteren van de toegang tot kapitaal; vele MKB's zien de EU en de nationale regering echter als instanties die ver van hen af staan. Voor de plaatselijke en regionale overheden is een centrale rol weggelegd bij het stimuleren van oprichting en groei van MKB's, en deze rol wordt nog eens benadrukt door de ontwikkelingsstrategieën die zij in het kader van de lokale volkshuishoudingen toepassen; deze strategieën zijn toegespitst op de behoeften van de regionale volkshuishouding en de plaatselijke arbeidsmarkt; plaatselijke en regionale overheden kunnen assisteren bij het vinden van produktieruimte, het verstrekken van adviezen, incl. exportadviezen, het promoten, opleiden en adviseren m.b.t. marketing en technologie-overdracht, het onderhouden van betrekkingen tussen bedrijfsleven en onderwijswereld, alsook het nemen van maatregelen voor het creëren van duurzame werkgelegenheid;

20. stelt vast dat de Commissie een aantal doelstellingen van het geïntegreerde programma wil verwezenlijken via maatregelen ter bevordering van overleg tussen de lid-staten; het gevaar is evenwel niet denkbeeldig dat de voorgestelde maatregelen in de praktijk weinig zoden aan de dijk zetten; duidelijke doelstellingen, concrete onderwerpen, soepele procedures en de keuze van de juiste personen kunnen er echter voor zorgen dat dit overleg geen bureaucratische aangelegenheid wordt en concrete resultaten oplevert;

II. Het geïntegreerde programma : een nieuwe benadering

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

21. stemt principieel in met dit programma, waarin de verschillende initiatieven - bestaande en nieuwe - in een globaal kader worden ondergebracht, wat de onderlinge samenhang en overzichtelijkheid ten goede moet komen;

22. is verheugd over de voorstellen om tot nauwere samenwerking tussen alle betrokken partijen te komen ten einde de convergentie van de maatregelen te verbeteren;

23. acht het beslist zaak dat de rol van de ondernemersorganisaties in het MKB krachtiger door de EU wordt gestimuleerd;

III.

Ondernemingenbeleid : van de eerste naar de tweede generatie

Het bestaande kader

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

24. neemt kennis van het feit dat er al heel wat communautaire maatregelen ten behoeve van het MKB zijn genomen, en zulks in het kader van diverse programma's die tot doel hebben de Europeanisering en internationalisering van de bedrijven, met name van het MKB, te bevorderen;

25. stelt vast dat de ambachtelijke sector, die evenveel aandacht verdient als het MKB, hierbij wel eens uit de boot valt;

26. is van mening dat MKB's in de dienstensector op dezelfde wijze als MKB's in de produktiesector selectieve steun moeten ontvangen;

27. erkent dat het MKB en de ambachtelijke sector de laatste tijd in het communautaire beleid meer aandacht krijgen dan vroeger; zo zijn de afgelopen jaren verschillende specifieke initiatieven voor deze sectoren genomen, waarvoor ook de nodige financiële middelen zijn uitgetrokken; wel moet het hiervoor uitgetrokken budget als ontoereikend worden beschouwd;

28. wijst erop dat met het communautair initiatief voor het MKB, dat in het kader van de structuurfondsenregeling is gelanceerd, slechts gedeeltelijk wordt voldaan aan het verzoek van de Raad van november 1993 en slechts gedeeltelijk uitvoering wordt gegeven aan de richtsnoeren in het Witboek;

29. vindt het goed dat de Commissie met dit nieuwe programma een "ondernemingenbeleid van de tweede generatie" op poten wil zetten, maar spreekt zich in dit verband nogmaals uit tegen een ongebreidelde uitbreiding van het aantal initiatieven en steunregelingen ten behoeve van het bedrijfsleven, met name in het kader van het beleid ten behoeve van het MKB en de ambachtelijke sector; in plaats daarvan pleit het voor rationalisering en herstructurering van de bestaande maatregelen en regelingen, omdat het van oordeel is dat het voor een doelmatiger en efficiënter gebruik van de schaarse middelen absoluut noodzakelijk is meer bekendheid te geven aan de bestaande steunregelingen en deze te cooerdineren, beter toegankelijk te maken en van alle bureaucratische rompslomp te ontdoen;

30. wijst er derhalve op dat ook de nodige financiële middelen moeten worden uitgetrokken om de voorgestelde acties op een efficiëntere manier te kunnen uitvoeren;

31. is ingenomen met de door de Commissie in het vooruitzicht gestelde evaluatie en verslaglegging omtrent de toekomstige activiteiten i.v.m. de EG-adviescentra en de netwerken daarvan;

32. dringt erop aan dat over alle programma's en initiatieven met betrekking tot het MKB ieder jaar voortgangs- en evaluatierapporten worden opgesteld, en dat het Comité in het bezit daarvan wordt gesteld;

33. steunt de voortdurende betrokkenheid van de Gemeenschap bij de Interprise- en Europartenariat-programma's, die bijzonder nuttig zijn voor de contacten tussen ondernemingen op de interne markt;

34. sluit zich volledig aan bij de Resolutie die op basis van het Memorandum getiteld "Het midden- en kleinbedrijf, de stuwende kracht achter de Europese groei" is aangenomen en waarin staat dat er behoefte bestaat aan een versterkt partnerschap tussen alle partijen die betrokken zijn bij de ontwikkeling van het MKB, in het bijzonder op regionaal vlak, ten einde tot een grotere convergentie van de acties te komen ();

35. verwelkomt het besluit van de Raad tot invoering van rentesubsidies op EIB-leningen, met dien verstande echter dat de kleine en micro-ondernemingen daadwerkelijk van deze faciliteit gebruik moeten kunnen maken;

36. is ingenomen met de voorgenomen lancering van een communautair initiatief voor het MKB, maar stelt zich op het standpunt dat aandacht moet worden besteed aan de problemen die doelstelling 1-regio's hebben om zich aan te passen aan de complexiteit van de wereldeconomie;

37. stemt in met de tenuitvoerlegging van het Leonardo-programma, maar meent dat het terwille van de doelmatigheid, coherentie en overzichtelijkheid beter zou zijn, de namen van bestaande programma's te handhaven en geen nieuwe namen te bedenken;

38. stelt voor de bestaande programma's te evalueren en, indien deze evaluatie positief uitvalt, hiervan programma's af te leiden in plaats van nieuwe programma's te ontwikkelen;

39. vindt dat bij het overdragen van bevoegdheden aan plaatselijke en regionale autoriteiten voldoende middelen beschikbaar moeten worden gesteld en dat deze autoriteiten ook het recht moeten krijgen om middelen bijeen te brengen;

40. is het ermee eens dat de diverse initiatieven geïntegreerd moeten zijn en elkaar moeten aanvullen, en dat meer cooerdinatie van de maatregelen de samenhang en de overzichtelijkheid ten goede zal komen;

41. is ingenomen met de voorgestelde vereenvoudiging van de wettelijke en bestuursrechtelijke regelgeving waarmee het MKB te maken heeft;

IV. De nieuwe acties

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

42. sluit zich aan bij het standpunt dat de totstandbrenging van een wetgevend en administratief klimaat dat bevorderlijk is voor de oprichting en ontwikkeling van bedrijven, de beste stimulans is voor het vermogen van het bedrijfsleven om werkgelegenheid te scheppen en te handhaven;

43. dringt erop aan dat de Commissie bij het opstellen van wetsvoorstellen rekening houdt met de belangen van het MKB;

44. is het ermee dat de lid-staten uitwisseling van informatie en ervaringen dienen te bevorderen; de plaatselijke en regionale overheden hebben een prominente functie bij de economische ontwikkeling en dienen daarom een voortrekkersrol te vervullen bij bedoelde uitwisseling, zodat overal in de Unie tot invoering van z.g. "beste praktijken" wordt overgegaan;

45. is ingenomen met het voorstel van de Commissie tot instelling van een werkgroep bestaande uit vertegenwoordigers van lid-staten/organisaties die bepaalde bevoegdheden of een cooerdinerende taak hebben op het gebied van administratieve vereenvoudiging;

46. is van mening dat in het bijzonder voor de plaatselijke overheden een belangrijkere rol op het gebied van de regelgeving is weggelegd, niet alleen op het gebied van de regelgeving, maar ook als het erom gaat, op het gebied van produktie en innovatie gunstige voorwaarden te scheppen voor het opzetten van kleine en middelgrote bedrijven;

47. acht het gewenst dat een "Europawijd" forum wordt opgericht dat moet functioneren als cooerdinatiecentrum voor alle nieuwe initiatieven en dat ter ondersteuning van de EU-beleidsmakers ook voorstellen kan formuleren;

V. Cooerdinatie van de initiatieven voor steun aan het bedrijfsleven

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

48. constateert dat alle lid-staten momenteel over een indrukwekkende reeks steunmaatregelen ten behoeve van het bedrijfsleven beschikken en dat in de ondersteuningsprogramma's alle fasen van de levenscyclus van MKB's aan bod komen;

49. is het met de Commissie eens dat MKB's ontmoedigd raken door moeilijk te verkrijgen informatie over beschikbare steun of door de ingewikkelde procedures om toegang tot steun te krijgen, met het gevolg dat de betrokken ondernemers hun twijfels hebben over het vermogen van externe instanties om hen te helpen;

50. ziet in dat MKB's die wèl externe steun zoeken, een veel grotere overlevingskans hebben dan ondernemingen die dat niet doen; wijst erop dat weliswaar behoefte bestaat aan een lange-termijnrelatie met het MKB, maar meent dat het evenwicht bewaard moet blijven ten einde geen afhankelijkheid te creëren;

51. staat achter de voorgestelde mogelijkheden voor het verstrekken van adviezen aan ondernemingen over de bedrijfsvoering;

52. stemt in met het voorstel voor een overlegforum inzake dienstverlening aan ondernemingen, en verwelkomt ieder onderzoek naar de doelmatigheid en de concentratie van steun die gericht is op ontwikkeling en groei van MKB's;

53. dringt erop aan dat onderzoek wordt gedaan naar en dat er steunregelingen komen voor het opzetten van cooeperaties op initiatief van de werknemers of van plaatselijke gemeenschappen in de EU;

54. zou graag zien dat, voor zover toezicht- en evaluatieprocedures zijn voorzien, de resultaten hiervan op gezette tijden worden doorgespeeld aan de in dit document aanbevolen instanties;

55. staat achter het voornemen, ervaringen uit te wisselen ten einde een betere kennis over de markten te verwerven, en constateert dat steeds meer bedrijven hierom vragen om van de interne markt te kunnen profiteren;

56. dringt erop aan dat de Commissie het MKB bij de invoering van systemen voor milieumanagement en bedrijfsdoorlichting alsook bij de tenuitvoerlegging van de eco-audit-verordening van 1993 concrete steun biedt; voorts zou er een steunregeling moeten komen voor afgelegen plattelandsgebieden die getroffen worden door milieubeschermingsmaatregelen, zoals verhoging van de brandstoffenprijzen;

57. is het ermee eens dat gecooerdineerde actie nodig is ter stimulering van de vraag van het bedrijfsleven naar informatie, opleiding en adviesdiensten;

58. stemt ermee in dat drastische vermindering van het aantal programma's een belangrijke bijdrage zou zijn tot het verbeteren van de zichtbaarheid ervan en een grotere doelgerichtheid van de dienstverlening; het is van mening dat de plaatselijke en regionale overheden een belangrijke rol kunnen spelen bij het verbeteren van de zichtbaarheid en de gerichtheid van deze programma's en dat zij, door hun nauwe contacten met het MKB, voor een band kunnen zorgen tussen het MKB en de Europese Unie;

VI. Verbetering van het ondernemingsklimaat

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

59. is het ermee eens dat maatregelen moeten worden genomen om de overdracht van ondernemingen te vergemakkelijken en op die manier de structuur en spreiding van het MKB, de ambachtelijke sector en de werkgelegenheid in stand te houden; overdrachten zijn van cruciaal belang voor de ontwikkeling van kleine ondernemingen en, indirect, voor het verbeteren van de werkgelegenheidssituatie en het verwezenlijken van doelstellingen op lange termijn;

60. wijst nogmaals op de noodzaak het netwerk van - voor de vaststelling van een overdrachtsstrategie noodzakelijke - bedrijfsadviesdiensten verder uit te bouwen in het kader van een gecooerdineerde actie van de lid-staten ter bevordering van de dienstverlening aan het bedrijfsleven;

61. acht het absoluut noodzakelijk het juridische en fiscale klimaat voor het MKB te verbeteren door de uit het nationale recht voortkomende juridische en fiscale obstakels uit de weg te ruimen;

62. is van oordeel dat maatregelen moeten worden genomen om te bereiken dat alle lid-staten zich gaan richten op landen die al verder gevorderd zijn, en met name om :

a) de risico's voor de continuïteit van een eenmansbedrijf of van een personenvennootschap bij overlijden van de bedrijfsleider of van een van de vennoten te verminderen;

b) de omzetting van een eenmansbedrijf of een personenvennootschap in een kapitaalvennootschap met het oog op de bedrijfsoverdracht te vergemakkelijken;

c) de met het verkrijgen van het statuut van naamloze vennootschap samenhangende administratieve formaliteiten en kosten te verminderen, voor zover zulks verenigbaar is met de belangen van de partners en van derden;

d) te zorgen voor een verlichting van de fiscale lasten van de erfgenamen die de bedrijfsactiviteit voortzetten;

63. is van mening dat adequate maatregelen moeten worden genomen om een einde te maken aan het probleem van de dubbele heffing van successierechten in gevallen waarin de overledene, diens opvolger en de activa zich in verschillende lid-staten van de Europese Unie bevinden;

64. vindt een aanbeveling in dit verband geen geschikt instrument en vraagt zich af of het bijvoorbeeld niet mogelijk is, via het voorgestelde overleg de meest geavanceerde regelingen ter vergemakkelijking van de overdracht van ondernemingen (o.m. stimulerende maatregelen, kosteloze assistentie) nauwkeurig te bestuderen en in het licht daarvan een concrete regeling voor te stellen in plaats van zich te beperken tot het opstellen van een aanbeveling;

65. is ingenomen met het feit dat de Commissie haar evaluatie-inspanning betreffende de invloed van de diverse programma's op het bedrijfsleven voortzet, alsook met het feit dat momenteel effectbeoordelingen worden uitgevoerd;

66. beaamt dat de kosten voor aanpassing en de andere administratieve lasten zwaar op het MKB drukken, en dat de voorwaarden voor de overdracht van ondernemingen moeten worden verbeterd;

67. is verheugd over de beoogde bedrijfsadviesdiensten, en stemt ermee in dat dergelijke diensten op zich nog niet voldoende zijn om overdrachten succesvol te laten verlopen;

68. ondersteunt het voornemen van de Commissie om de verbreiding van de "beste praktijken" van sommige lid-staten te vergemakkelijken, zonder de lid-staten dwingende voorschriften op te leggen; acht het, gezien de werkgelegenheidssituatie van het moment, zaak dat de lid-staten zich er intensiever voor inzetten om tot een situatie te komen waarin meer banen kunnen worden gecreëerd;

69. is ingenomen met het voornemen van de Commissie om een consultatieronde met de belanghebbende partijen te organiseren waarbij het juridische en fiscale klimaat ten aanzien van de overdracht van ondernemingen aan de orde komt;

70. verwelkomt de plannen van de Commissie om het fiscale klimaat voor het MKB te verbeteren door het wegnemen van belemmeringen voor de ontwikkeling van het MKB en door een milieu tot stand te brengen dat bevorderlijk is voor het ontstaan van nieuwe werkgelegenheid, met name in de sector buurtvoorzieningen;

71. is ingenomen met de werkzaamheden van de Commissie betreffende het creëren van nieuwe banen in sectoren die over een tot dusverre slecht geëxploiteerd arbeidspotentieel beschikken, zoals buurtvoorzieningen en milieubescherming;

72. ziet met belangstelling de door de Commissie in het vooruitzicht gestelde analyse tegemoet van de ontwikkeling van dergelijke activiteiten en diensten die niet tegen de belangen van bestaande bedrijven mogen indruisen;

VII.

Verbetering van het fiscale klimaat voor het MKB

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

73. is van oordeel dat maatregelen ter verbetering van het fiscale klimaat voor het MKB van prioritair belang zijn omdat het, om het groei- en werkgelegenheidspotentieel van het MKB zoveel mogelijk te kunnen benutten, absoluut noodzakelijk is de zelffinancieringscapaciteit van kleine en middelgrote ondernemingen te versterken, hun toegang tot externe financieringsbronnen te vergemakkelijken en hun exploitatiekosten te drukken;

74. vindt het daarom een goede zaak dat de Commissie :

a) de fiscale lasten van eenmansbedrijven en personenvennootschappen wil afstemmen op die van kapitaalvennootschappen van dezelfde omvang;

b) het fiscale stelsel voor investeerders, en met name verstrekkers van risicokapitaal, wil aanpassen om dubbele belasting van het MKB in de financieringsketen te vermijden;

c) een einde wil maken aan de extra fiscale en administratieve belasting, die een stabiele expansie in andere lid-staten in de weg kan staan;

d) de regelingen voor aangifte en betaling door het MKB van belastingen en sociale premies te cooerdineren en waar mogelijk te vereenvoudigen;

75. wijst erop dat harmonisatie van de fiscale behandeling van het MKB ook noodzakelijk is om te voorkomen dat sommige ondernemingen bij het uitvoeren van hun investeringsplannen gehinderd worden door oneerlijke regionale concurrentievoorwaarden;

76. is van mening dat het huidige BTW-systeem dient te worden herzien;

77. stelt voor dat de Commissie onderzoekt in hoeverre het tarief vennootschapsbelasting voor bepaalde categorieën MKB's kan worden verlaagd;

78. verwacht weinig heil van het voorstel om een mededeling en een aanbeveling over de verbetering van de fiscale situatie van het MKB uit te brengen;

VIII.

Verbetering van de termijnen voor betalingen tussen bedrijven

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

79. onderschrijft de opmerkingen over de gevolgen van betalingsachterstanden en is het ermee eens dat deze de ondernemingen met extra kosten en extra administratieve rompslomp opzadelen en daardoor de gehele economische structuur ondermijnen en het voortbestaan van talrijke ondernemingen in gevaar brengen;

80. is van oordeel dat maatregelen moeten worden genomen om bedrijven ertoe te verplichten de betalingstermijnen in acht te nemen en hen ervan te weerhouden deze systematisch te overschrijden omdat dit hun vanuit het oogpunt van financieel beheer beter uitkomt;

81. wijst op de noodzaak te zorgen voor passende en onder redelijke voorwaarden toegankelijke financiële instrumenten ten behoeve van het MKB alsmede voor een "pakket" juridische en praktische maatregelen om de situatie te verbeteren;

82. sluit zich aan bij de voorstellen van de Commissie, maar dringt erop aan dat deze zich niet beperkt tot de voorgestelde initiatieven (uitbrengen van een aanbeveling, gemeenschappelijke actie van de lid-staten met het oog op het verkrijgen van een executoriale titel voor onbetwiste schulden, enz.), maar ook voorziet in sancties voor bedrijven die zich niet aan de regels houden (b.v. deze bedrijven niet in aanmerking laten komen voor andere steunmaatregelen);

83. onderzoekt de mogelijkheid om normen op basis van "beste praktijken" toe te passen m.b.t. de inachtneming van betalingstermijnen, nl. door verwijzing naar de situatie in de twee best presterende landen;

84. stelt voor dat de lid-staten onmiddellijk maatregelen nemen om ervoor te zorgen dat alle betalingen door de overheidssector aan het MKB binnen de contractueel vastgelegde termijn worden afgewikkeld;

85. beaamt dat steunmaatregelen met het oog op de ontwikkeling en aanpassing van het MKB van essentieel belang zijn om een volledig doeltreffende werking van de interne markt en voldoende concurrentiekracht van de Europese ondernemingen te waarborgen;

86. is ingenomen met initiatieven van Gemeenschapswege om ondernemingen te helpen, administratieve en wettelijke voorschriften met succes na te komen, innovatie en modernisatie in hun bedrijf te integreren en in het kader van een meer strategische benadering van de ontwikkeling van het MKB de modernste methoden voor bedrijfsvoering toe te passen;

87. verwelkomt goedgekeurde maatregelen als het vierde kaderprogramma voor O& TO en het Leonardo-opleidingsprogramma, dat een echte katalysatorfunctie moet vervullen in een in beweging zijnde samenleving, maar is bezorgd over de geringe deelname van het MKB aan eerdere programma's, en vindt daarom dat er meer aan moet worden gedaan om het MKB sterker bij nieuwe programma's te betrekken; deelname van het MKB aan O& TO-programma's is vooral daarom van belang omdat gebleken is dat technologie-intensieve MKB's voor veel groei en werkgelegenheid zorgen; voor een optimale verwezenlijking van de doelstellingen is het geboden dat financiële steun voor opleidingen geen bij- maar hoofdzaak wordt;

88. geeft zijn steun aan de werkzaamheden die moeten leiden tot de totstandkoming van de informatiemaatschappij, welke de bedrijfsvoering bij het MKB zal verbeteren, toegang zal geven tot geavanceerde telematicadiensten en de verspreiding van nieuwe technologie in het MKB in een stroomversnelling zal brengen;

89. staat volledig achter de drie prioritaire doelstellingen van het Witboek, nl. verbetering van de toegang tot financiering en kredieten, ondersteuning van de samenwerking tussen ondernemingen, en verbetering van de kwaliteit van het management;

90. geeft zijn steun aan de samenwerking tussen ondernemingen en acht het bevorderen van partnerschappen en samenwerkingsverbanden tussen Europese ondernemingen van essentieel belang om ten volle profijt te kunnen trekken van de interne markt;

91. is van mening dat MKB en ambacht moeten worden geholpen bij het zoeken naar en de toegang tot nieuwe markten;

92. is het ermee eens dat de eerste fase van partnerschappen en samenwerkingsverbanden gevolgd moet worden door een praktische begeleiding op het niveau van de ondernemingen ten einde gedurende deze complexe periode voor de nodige stimulansen te zorgen;

93. schaart zich achter de uitspraak dat de totstandkoming van netwerken van ondernemingen tussen de meer en de minder geavanceerde regio's moet worden bevorderd;

94. stelt zich op het standpunt dat openstelling van de markten voor overheidsopdrachten weliswaar een kans voor het MKB betekent, maar dat nog heel wat werk moet worden verzet voordat sprake kan zijn van transnationale partnerschappen tussen ondernemingen;

95. is van oordeel dat toelevering een sleutelelement is in de ontwikkeling van de nieuwe industriële betrekkingen en een steeds belangrijkere rol speelt voor het concurrentievermogen van de ondernemingen;

96. is het ermee eens dat integrale-kwaliteitszorg vereist is, alsook gemoderniseerde beheerssystemen en produktiefaciliteiten, wil het MKB zijn aandeel in de totale economie kunnen vergroten en consolideren;

97. is van oordeel dat nauwere samenwerking tussen opdrachtgevers en toeleveranciers (o.m. door op initiatief van opdrachtgevers en niet van toeleveranciers georganiseerde beurzen), alsook betere samenwerking tussen toeleveranciers uit het MKB voor een significante verbetering zullen zorgen van de vooruitzichten voor het MKB, met name in sectoren die aan belangrijke veranderingen blootstaan;

98. is ingenomen met de mogelijkheid om samen met de Commissie te werken aan ontwikkelingskernen voor toelevering ten einde complementaire activiteiten tussen economische regio's tot ontwikkeling te brengen;

99. geeft toe dat in vele gevallen de bedrijfsleider zelf tal van beheersfuncties uitoefent, maar dat deze in vele gevallen niet over de nodige vaardigheden of kwalificaties beschikt om bepaalde meer technische taken te kunnen uitvoeren;

100. schaart zich achter de uitspraak dat er mogelijkheden zijn om het aanbod aan bedrijfsadvisering omtrent de verschillende aspecten van de dagelijkse bedrijfsvoering te verbeteren, en ziet het nut in van een Europese norm voor kwaliteitscriteria waaraan adviseurs die aan de programma's wensen deel te nemen, moeten voldoen;

IX. Verbetering van de kwaliteit van het management

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

101. geeft zijn steun aan programma's voor de overdracht van kennis en kunde aan MKB's die een groeifase ingaan;

102. beschouwt het Euromanagement-project van de Commissie als een waardevolle toevoeging aan het instrumentarium ten behoeve van het MKB, maar wenst in het bezit te worden gesteld van de resultaten van dit programma alsook van de projecten waarin specifieke certificatie- en kwaliteitsaspecten aan de orde komen;

103. wenst meer informatie te ontvangen over het Plato-programma, zodat het kan onderzoeken in hoeverre de resultaten van dit programma met succes kunnen worden aangewend op nationaal en op regionaal niveau;

X. Verbetering van de toegang tot financiering en kredieten

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

104. is zich bewust van de verschillende financiële instrumenten ten behoeve van het MKB, maar stelt niettemin vast dat het verkrijgen van de benodigde financiële middelen voor deze ondernemingen nog steeds het grootste obstakel vormt bij de uitvoering van hun investeringsplannen; het verwacht dat de lid-staten hun stimuleringsprogramma's voor kapitaalverstrekking zullen verbeteren;

105. wijst erop dat in het Witboek wordt gepleit voor uitbreiding en aanpassing van de kapitaalverstrekking aan het MKB alsmede voor initiatieven ter verbetering van de betrekkingen tussen financiële instellingen en kleine en middelgrote bedrijven, om te bereiken dat meer particuliere middelen hun weg naar het MKB vinden en dat het MKB op grotere schaal gebruik kan maken van de financiële instrumenten die het best op zijn behoeften zijn afgestemd;

106. staat positief tegenover de in het geïntegreerde programma voorgestelde maatregelen en dringt erop aan :

a) het voor het MKB en de ambachtelijke sector ter beschikking gestelde budget veilig te stellen;

b) de toegang tot de diverse instrumenten te vergemakkelijken door de procedures te vereenvoudigen, de administratieve kosten te drukken en de regeling zo flexibel mogelijk toe te passen;

c) zoveel mogelijk bekendheid te geven aan het bestaande instrumentarium en aan de respectieve toegangsvoorwaarden, door deze zoveel mogelijk onder de aandacht te brengen en door de toepassing ervan te decentraliseren, gelet op het feit dat MKB en ambacht sterk vertegenwoordigd zijn op lokaal niveau;

d) bij voorrang maatregelen te nemen om kleine en middelgrote ondernemingen gemakkelijker toegang te verschaffen tot nieuwe technologieën en ertoe aan te zetten meer te investeren, ten einde produkt- en procesinnovatie in het MKB te bevorderen;

e) ook de nodige middelen uit te trekken - en de nodige garanties te verstrekken - om het opzetten van nieuwe bedrijven met name door jongeren en werklozen te vergemakkelijken;

f) erop toe te zien dat de bedrijven de financiële stimulansen niet uitsluitend als een vorm van financiële belegging beschouwen, maar in de eerste plaats als middel om de bedrijfswinsten op peil te houden of te verbeteren en het bedrijf te moderniseren;

XI. Conclusies

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

107. verwelkomt het geïntegreerd programma ten behoeve van het MKB en het ambacht : hierin worden niet alleen de diverse initiatieven in een globaal kader ondergebracht, zodat de onderlinge samenhang en de overzichtelijkheid ervan zijn verzekerd, maar het programma beantwoordt ook aan de dringende noodzaak om tot een versterkt partnerschap tussen alle partijen te komen die betrokken zijn bij de ontwikkeling van het MKB;

108. sluit zich weliswaar aan bij de uitspraak dat de geschetste maatregelen zullen bijdragen tot de verwezenlijking van de doelstellingen van het Witboek ten aanzien van groei en concurrentievermogen, en tegelijkertijd de werkgelegenheidssituatie ten goede zullen komen, maar is van mening dat meer gegevens ten aanzien van toezicht op en evaluatie van de programma's nodig zijn om het Comité in staat te stellen, met kennis van zaken bij te dragen tot de ontwikkeling van de diensten en programma's die hiervoor nodig zijn.

Brussel, 1 februari 1995.

De voorzitter

van het Comité van de Regio's

Jacques BLANC

() Zie Memorandum van het Belgische voorzitterschap getiteld "Het midden- en kleinbedrijf, de stuwende kracht achter de Europese groei".