Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD betreffende de sluiting, namens de Europese Unie en haar lidstaten, van het aanvullende protocol bij de handelsovereenkomst tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en Colombia en Peru, anderzijds, om rekening te houden met de toetreding van Kroatië tot de Europese Unie /* COM/2014/0503 final - 2014/0234 (NLE) */





TOELICHTING Op 24 september 2012 heeft de Raad de Commissie gemachtigd onderhandelingen te openen met Colombia en Peru met het oog op de sluiting van een aanvullend protocol bij de handelsovereenkomst tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en Colombia en Peru anderzijds, om rekening te houden met de toetreding van de Republiek Kroatië tot de Europese Unie ("het protocol"). Dit onderhandelingsproces is succesvol afgerond op 22 juli 2014. De Commissie stelt voor dat de Raad twee besluiten vaststelt: a) een besluit over de ondertekening en de voorlopige toepassing van het protocol namens de Europese Unie en haar lidstaten; en b) een besluit over de sluiting van het protocol namens de Europese Unie en haar lidstaten. In de Akte van toetreding van Kroatië, en met name in artikel 6, lid 2, tweede alinea, ervan, is bepaald dat de Unie ook namens de lidstaten handelt. Het aangehechte voorstel betreft een besluit van de Raad betreffende de sluiting van het protocol. De Commissie stelt voor dat de Raad: – het protocol namens de Europese Unie en haar lidstaten sluit. Een parallel besluit wordt voorgesteld over de ondertekening en de voorlopige toepassing van het protocol namens de Europese Unie en haar lidstaten. 2014/0234 (NLE) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD betreffende de sluiting, namens de Europese Unie en haar lidstaten, van het aanvullende protocol bij de handelsovereenkomst tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en Colombia en Peru, anderzijds, om rekening te houden met de toetreding van Kroatië tot de Europese Unie DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 91, artikel 100, lid 2, artikel 207 en artikel 218, lid 6, tweede alinea, onder a), v), Gezien de Akte betreffende de toetreding van Kroatië, en met name artikel 6, lid 2, tweede alinea, Gezien het voorstel van de Europese Commissie, Gezien de goedkeuring van het Europees Parlement[1], Overwegende hetgeen volgt: (1) Overeenkomstig Besluit nr. 2014/.../EU van de Raad[2] is het aanvullende protocol bij de handelsovereenkomst tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en Colombia en Peru, anderzijds, om rekening te houden met de toetreding van Kroatië tot de Europese Unie ("het protocol"), ondertekend, onder voorbehoud van de sluiting van dit protocol. (2) Het protocol dient te worden goedgekeurd, HEEFT HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD: Artikel 1 Het aanvullende protocol bij de handelsovereenkomst tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en Colombia en Peru, anderzijds, om rekening te houden met de toetreding van Kroatië tot de Europese Unie, wordt goedgekeurd namens de Unie en haar lidstaten[3]. Artikel 2 De voorzitter van de Raad wordt gemachtigd om de persoon (personen) aan te wijzen die bevoegd is (zijn) om de in artikel 12, lid 2, van het protocol bedoelde kennisgeving te verrichten. Artikel 3 Dit besluit treedt in werking op de dag waarop het wordt vastgesteld. Gedaan te Brussel, Voor de Raad De voorzitter [1] PB C […] van […], blz. […]. [2] PB L […] van […], blz. […]. [3] De tekst van het protocol wordt bekendgemaakt samen met het besluit betreffende de ondertekening ervan. BIJLAGE AANVULLEND PROTOCOL bij de Handelsovereenkomst tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en Colombia en Peru, anderzijds; om rekening te houden met de toetreding van Kroatië tot de Europese Unie HET KONINKRIJK BELGIË, DE REPUBLIEK BULGARIJE, DE TSJECHISCHE REPUBLIEK, HET KONINKRIJK DENEMARKEN, DE BONDSREPUBLIEK DUITSLAND, DE REPUBLIEK ESTLAND, IERLAND, DE HELLEENSE REPUBLIEK, HET KONINKRIJK SPANJE, DE FRANSE REPUBLIEK, DE REPUBLIEK KROATIË, DE ITALIAANSE REPUBLIEK, DE REPUBLIEK CYPRUS, DE REPUBLIEK LETLAND, DE REPUBLIEK LITOUWEN, HET GROOTHERTOGDOM LUXEMBURG, HONGARIJE, DE REPUBLIEK MALTA, HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN, DE REPUBLIEK OOSTENRIJK, DE REPUBLIEK POLEN, DE PORTUGESE REPUBLIEK, ROEMENIË, DE REPUBLIEK SLOVENIË, DE SLOWAAKSE REPUBLIEK, DE REPUBLIEK FINLAND, HET KONINKRIJK ZWEDEN, HET VERENIGD KONINKRIJK VAN GROOT-BRITTANNIË EN NOORD-IERLAND, partijen bij het Verdrag betreffende de Europese Unie en het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, hierna de "lidstaten van de Europese Unie" genoemd, vertegenwoordigd door de Raad van de Europese Unie, en DE EUROPESE UNIE, enerzijds, en DE REPUBLIEK COLOMBIA (hierna "Colombia" genoemd), en DE REPUBLIEK PERU (hierna "Peru" genoemd), hierna "de overeenkomstsluitende Andeslanden" genoemd, anderzijds, OVERWEGENDE dat de handelsovereenkomst tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en Colombia en Peru, anderzijds (hierna "de Overeenkomst" genoemd), op 26 juni 2012 te Brussel is ondertekend en dat een aantal van haar bepalingen zijn toegepast op grond van artikel 330 ervan, tussen de EU en Peru sinds 1 maart 2013 en tussen de EU en Colombia sinds 1 augustus 2013; OVERWEGENDE dat het Verdrag betreffende de toetreding van de Republiek Kroatië (hierna "Kroatië" genoemd) tot de Europese Unie (hierna het "Toetredingsverdrag" genoemd) op 9 december 2011 te Brussel is ondertekend en op 1 juli 2013 in werking is getreden; OVERWEGENDE dat overeenkomstig artikel 6, lid 2, van de Akte van toetreding van Kroatië, gehecht aan het Toetredingsverdrag, zijn toetreding tot de Overeenkomst wordt geformaliseerd door de sluiting van een protocol bij de overeenkomst; OVERWEGENDE dat artikel 6 van de overeenkomst bepaalt: "Voor de toepassing van deze overeenkomst wordt verstaan onder "partij": de Europese Unie of haar lidstaten of de Europese Unie en haar lidstaten, binnen de grenzen van hun respectieve bevoegdheden zoals deze voortvloeien uit het Verdrag betreffende de Europese Unie en het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (hierna "EU" genoemd), of elk van de overeenkomstsluitende Andeslanden"; OVERWEGENDE dat artikel 9 van de overeenkomst bepaalt: "Deze overeenkomst is enerzijds van toepassing op elk grondgebied waarop het Verdrag betreffende de Europese Unie en het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie van toepassing is, onder de in die verdragen neergelegde voorwaarden, en anderzijds op het grondgebied van respectievelijk Colombia en Peru"; OVERWEGENDE dat de overeenkomst bepalingen omvat om voorzieningen te treffen ten aanzien van de gevolgen van een toetreding van nieuwe lidstaten tot de Europese Unie voor deze overeenkomst; OVERWEGENDE dat Kroatië is toegetreden tot de Europese Unie toen de overeenkomst nog niet werd toegepast in Colombia en dat de overeenkomst niet voorzag in een situatie waarin een land toetrad tot de Europese Unie voordat de overeenkomst zelf werd toegepast ten aanzien van de drie partijen; OVERWEGENDE dat de partijen uit het voorwerp en de strekking van artikel 328 van de overeenkomst begrijpen dat het de toetreding van nieuwe lidstaten van de Europese Unie tot de overeenkomst toelaat in gevallen als dat van Kroatië; OVERWEGENDE dat de partijen, in overeenstemming met het voorgaande, zijn overeengekomen de toetreding van Kroatië tot de Europese Unie alsmede eventuele gevolgen van die toetreding voor de overeenkomst aan te pakken bij wege van het onderhavige protocol, ZIJN HET VOLGENDE OVEREENGEKOMEN: AFDELING I PARTIJEN Artikel 1 Kroatië wordt hiermee partij bij de overeenkomst. AFDELING II OORSPRONGSREGELS Artikel 2 Artikel 17, lid 4, en artikel 18, lid 2, bij de overeenkomst worden hierbij gewijzigd overeenkomstig de bepalingen van bijlage I bij dit protocol. Artikel 3 Aanhangsel 4 van bijlage II bij de overeenkomst wordt vervangen door bijlage II bij dit protocol. Artikel 4 1. De bepalingen van de overeenkomst worden toegepast op goederen die hetzij van Colombia of Peru naar Kroatië, hetzij van Kroatië naar Colombia of Peru worden uitgevoerd, wanneer die goederen voldoen aan de bepalingen van bijlage II bij de overeenkomst, en op de datum van inwerkingtreding van dit protocol hetzij in doorvoer waren hetzij in tijdelijke opslag waren in een douane-entrepot of in een vrije zone in Colombia, Peru of Kroatië. 2. In die gevallen wordt een preferentiële behandeling toegekend, mits binnen twaalf maanden na de datum van inwerkingtreding van dit protocol een bewijs van oorsprong dat a posteriori is afgegeven of opgesteld in de partij van uitvoer, wordt ingediend bij de douaneautoriteiten van de partij van invoer, tezamen met, desgevraagd, de documenten waaruit blijkt dat de goederen rechtstreeks zijn vervoerd overeenkomstig artikel 13 van bijlage II bij de overeenkomst. AFDELING III HANDEL IN DIENSTEN, VESTIGING EN ELEKTRONISCHE HANDEL Artikel 5 Sectie B van bijlage VII bij de overeenkomst wordt vervangen door bijlage III bij dit protocol. Artikel 6 Sectie B van bijlage VIII bij de Overeenkomst wordt vervangen door bijlage IV bij dit protocol. Artikel 7 Deel B van aanhangsel 1 van bijlage IX bij de overeenkomst wordt vervangen door bijlage V bij dit protocol. Artikel 8 Deel B van aanhangsel 2 van bijlage IX bij de overeenkomst wordt vervangen door bijlage VI bij dit protocol. Artikel 9 Bijlage X bij de overeenkomst wordt vervangen door bijlage VII bij dit protocol. AFDELING IV Overheidsopdrachten Artikel 10 1. De entiteiten van Kroatië, vermeld in bijlage VIII bij dit protocol, worden toegevoegd aan de relevante onderafdelingen van afdeling B van aanhangsel 1 van bijlage XII bij de overeenkomst. 2. Kroatië is opgenomen voor de lijst van goederen en materiaal aangekocht door ministeries van Defensie en agentschappen voor defensie- of beveiligingsactiviteiten in onderafdeling 1 van afdeling B van aanhangsel 1 van bijlage XII bij de overeenkomst. 3. De in bijlage IX bij dit protocol vermelde publicaties van Kroatië worden toegevoegd aan aanhangsel 2 van bijlage XII bij de overeenkomst. AFDELING V WTO Artikel 11 Colombia en Peru verbinden zich ertoe in verband met de toetreding van Kroatië tot de Europese Unie geen claims of verzoeken in te dienen of beroep in te stellen, noch concessies uit hoofde van artikel XXIV, lid 6, en artikel XXVIII van de GATT 1994 of artikel XXI van de GATS te wijzigen of in te trekken. AFDELING VI ALGEMENE EN SLOTBEPALINGEN Artikel 12 1. Dit protocol wordt gesloten door de EU, Colombia en Peru, overeenkomstig hun respectieve interne procedures. 2. De EU en elk overeenkomstsluitend Andesland stelt alle andere partijen en de in lid 5 genoemde depositaris schriftelijk in kennis van de voltooiing van haar respectievelijk zijn interne procedures die nodig zijn om dit protocol in werking te doen treden. 3. Dit protocol treedt tussen de EU en elk overeenkomstsluitend Andesland in werking op de eerste dag van de maand na de ontvangst van de laatste van de in lid 2 bedoelde kennisgevingen door de EU en het desbetreffende overeenkomstsluitende Andesland. 4. In afwijking van lid 3 komen de partijen overeen dat, in afwachting van de afronding van de interne procedures van de EU voor de inwerkingtreding van dit protocol, zij dit protocol voorlopig kunnen toepassen[1]. Elke partij stelt de depositaris en alle andere partijen in kennis van de voltooiing van de interne procedures die nodig zijn om dit protocol dienovereenkomstig toe te passen. De toepassing van dit protocol tussen de EU en een overeenkomstsluitend Andesland gaat in op de tiende dag na de datum van ontvangst door de depositaris van de laatste kennisgeving door de EU en dat overeenkomstsluitende Andesland. 5. Deze kennisgevingen wordt gericht aan de secretaris-generaal van de Raad van de Europese Unie, die depositaris van dit Protocol is. 6. Indien een bepaling uit de overeenkomst in overeenstemming met lid 4 door de partijen in afwachting van de inwerkingtreding van dit protocol wordt toegepast, wordt elke verwijzing in die bepaling naar de datum van inwerkingtreding van dit protocol beschouwd als verwijzing naar de datum met ingang waarvan de partijen overeenkomen die bepaling overeenkomstig lid 4 toe te passen. Artikel 13 Dit protocol is opgesteld in drievoud, in de volgende talen: Bulgaars, Kroatisch, Tsjechisch, Deens, Nederlands, Engels, Ests, Fins, Frans, Duits, Grieks, Hongaars, Italiaans, Lets, Litouws, Maltees, Pools, Portugees, Roemeens, Slowaaks, Sloveens, Spaans en Zweeds, zijnde alle teksten gelijkelijk authentiek. De Europese Unie communiceert aan Colombia en Peru de Kroatische taalversie van de overeenkomst. Onder voorbehoud van de inwerkingtreding van dit protocol wordt de Kroatische taalversie authentiek onder dezelfde voorwaarden als de versies die zijn opgesteld in de huidige talen van dit protocol. Artikel 337 van de overeenkomst wordt dienovereenkomstig gewijzigd. Artikel 14 Dit protocol maakt integrerend deel uit van de overeenkomst. De bijlagen bij dit protocol vormen een integrerend deel ervan. TEN BLIJKE WAARVAN de ondergetekenden, daartoe naar behoren gemachtigd, dit protocol hebben ondertekend. Gedaan te...., deze..... dag van... in het jaar... VOOR DE EUROPESE UNIE EN HAAR LIDSTATEN VOOR DE REPUBLIEK COLOMBIA VOOR DE REPUBLIEK PERU BIJLAGE I Nieuwe taalversies van de administratieve vermeldingen in bijlage II bij de handelsovereenkomst 1. Artikel 17, lid 4, komt als volgt te luiden: (...) "Op een a posteriori afgegeven certificaat inzake goederenverkeer EUR.1 wordt een van de volgende vermeldingen aangebracht: BG "ИЗДАДЕН ВПОСЛЕДСТВИЕ" ES "EXPEDIDO A POSTERIORI" CS "VYSTAVENO DODATEČNE" DA "UDSTEDT EFTERFØLGENDE" DE "NACHTRÄGLICH AUSGESTELLT" ET "TAGANTJÄRELE VÄLJA ANTUD" EL "ΕΚΔΟΘΕΝ ΕΚ ΤΩΝ ΥΣΤΕΡΩΝ" EN "ISSUED RETROSPECTIVELY" FR "DÉLIVRÉ A POSTERIORI" HR "NAKNADNO IZDANO" IT "RILASCIATO A POSTERIORI" LV "IZSNIEGTS RETROSPEKTĪVI" LT "RETROSPEKTYVUSIS IŠDAVIMAS" HU "KIADVA VISSZAMENŐLEGES HATÁLLYAL" MT "MAHRUG RETROSPETTIVAMENT" NL "AFGEGEVEN A POSTERIORI" PL "WYSTAWIONE RETROSPEKTYWNIE" PT "EMITIDO A POSTERIORI" RO "EMIS A POSTERIORI" SK "VYDANÉ DODATOČNE" SL "IZDANO NAKNADNO" FI "ANNETTU JÄLKIKÄTEEN" SV "UTFÄRDAT I EFTERHAND"' 2. Artikel 18, lid 2, komt als volgt te luiden: (...) "Op het ingevolge lid 1 afgegeven duplicaat wordt een van de volgende vermeldingen aangebracht: BG "ДУБЛИКАТ" ES "DUPLICADO" CS "DUPLIKÁT" DA "DUPLIKAT" DE "DUPLIKAT" ET "DUPLIKAAT" EL "ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ" EN "DUPLICATE" FR "DUPLICATA" HR "DUPLIKAT" IT "DUPLICATO" LV "DUBLIKĀTS" LT "DUBLIKATAS" HU "MÁSODLAT" MT "DUPLIKAT" NL "DUPLICAAT" PL "DUPLIKAT" PT "SEGUNDA VIA" RO "DUPLICAT" SK "DUPLIKÁT" SL "DVOJNIK" FI "KAKSOISKAPPALE" SV "DUPLIKAT"' BIJLAGE II "AANHANGSEL 4 FACTUURVERKLARING Voorwaarden voor het opstellen van een factuurverklaring De factuurverklaring wordt opgesteld in een van onderstaande taalversies overeenkomstig het interne recht van de partij van uitvoer. Indien de factuurverklaring met de hand wordt geschreven, moet dit met inkt en in blokletters geschieden. Bij de opstelling van de factuurverklaring moeten de respectieve voetnoten in acht worden genomen. De tekst van de voetnoten behoeft niet te worden overgenomen. Bulgaarse versie Износителят на продуктите, обхванати от този документ (разрешение № … от митница или от друг компетентен държавен орган (1)) декларира, че освен където ясно е отбелязано друго, тези продукти са с … (2) преференциален произход. Spaanse versie El exportador de los productos incluidos en el presente documento (autorización aduanera o de la autoridad gubernamental competente n° ... (1)) declara que, salvo indicación en sentido contrario, estos productos gozan de un origen preferencial ... (2). Tsjechische versie Vývozce výrobků uvedených v tomto dokumentu (číslo povolení celního nebo příslušného vládního orgánu ... (1)) prohlašuje, že kromě zřetelně označených, mají tyto výrobky preferenční původ v ... (2). Deense versie Eksportøren af varer, der er omfattet af nærværende dokument, (toldmyndighedernes eller den kompetente offentlige myndigheds tilladelse nr. ... (1)) erklærer, at varerne, medmindre andet tydeligt er angivet, har præferenceoprindelse i ... (2). Duitse versie Der Ausführer (Ermächtigter Ausführer; Bewilligung der Zollbehörde oder der zuständigen Regierungsbehörde Nr. … (1)) der Waren, auf die sich dieses Handelspapier bezieht, erklärt, dass diese Waren, soweit nicht anders angegeben, präferenzbegünstigte Ursprungswaren ... (2) sind. Estse versie Käesoleva dokumendiga hõlmatud toodete eksportija (tolliameti või pädeva valitsusasutuse luba nr. ... (1)) deklareerib, et need tooted on ... (2) sooduspäritoluga, välja arvatud juhul kui on selgelt näidatud teisiti. Griekse versie Ο εξαγωγέας των προϊόντων που καλύπτονται από το παρόν έγγραφο (άδεια τελωνείου ή της καθύλην αρμόδιας αρχής, υπ΄αριθ. ... (1)) δηλώνει ότι, εκτός εάν δηλώνεται σαφώς άλλως, τα προϊόντα αυτά είναι προτιμησιακής καταγωγής ... (2). Engelse versie The exporter of the products covered by this document (customs [or competent governmental] authorisation No ... (1)) declares that, except where otherwise clearly indicated, these products are of ... preferential origin (2). Franse versie L'exportateur des produits couverts par le présent document (autorisation douanière ou de l'autorité gouvernementale compétente n° … (1)) déclare que, sauf indication claire du contraire, ces produits ont l'origine préférentielle ... (2). Kroatische versie Izvoznik proizvoda obuhvaćenih ovom ispravom (carinsko ovlaštenje br. ... (1)) izjavljuje da su, osim ako je drukčije izričito navedeno, ovi proizvodi ... (2) preferencijalnog podrijetla.' Italiaanse versie L'esportatore delle merci contemplate nel presente documento (autorizzazione doganale o dell'autorità governativa competente n. … (1)) dichiara che, salvo indicazione contraria, le merci sono di origine preferenziale ... (2). Letse versie Eksportētājs produktiem, kuri ietverti šajā dokumentā (muitas vai kompetentu valsts iestāžu pilnvara Nr. … (1)), deklarē, ka, izņemottur, kur ir citādi skaidri noteikts, šiem produktiem ir preferenciāla izcelsme no … (2). Litouwse versie Šiame dokumente išvardintų prekių eksportuotojas (muitinės arba kompetentingos viešosios valdžios institucijos liudijimo Nr. … (1)) deklaruoja, kad, jeigu kitaip nenurodyta, tai yra … (2) preferencinės kilmės prekės. Hongaarse versie A jelen okmányban szereplő áruk exportőre (vámfelhatalmazási szám: … (1) vagy az illetékes kormányzati szerv által kiadott engedély száma: …) kijelentem, hogy eltérő jelzs hiányában az áruk kedvezményes … származásúak (2). Maltese versie L-esportatur tal-prodotti koperti b'dan id-dokument (awtorizzazzjoni kompetenti tal-gvern jew tad-dwana nru. … (1)) jiddikjara li, hlief fejn indikat b'mod car li mhux hekk, dawn il-prodotti huma ta' origini preferenzjali … (2). Nederlandse versie De exporteur van de goederen waarop dit document van toepassing is (douanevergunning of vergunning van de competente overheidsinstantie nr. …(1)) verklaart dat, behoudens uitdrukkelijke andersluidende vermelding, deze goederen van preferentiële ... oorsprong zijn (2). Poolse versie Eksporter produktów objętych tym dokumentem (upoważnienie władz celnych lub upoważnienie właściwych władz nr … (1)) deklaruje, że z wyjątkiem gdzie jest to wyraźnie określone, produkty te mają … (2) preferencyjne pochodzenie. Portugese versie O abaixo assinado, exportador dos produtos cobertos pelo presente documento (autorização aduaneira ou da autoridade governamental competente n° … (1)) declara que, salvo indicação expressa em contrário, estes produtos são de origem preferencial ... (2). Roemeense versie Exportatorul produselor ce fac obiectul acestui document (autorizaţia vamală sau a autorităţii guvernamentale competente nr. ... (1)) declară că, exceptând cazul în care în mod expres este indicat altfel, aceste produse sunt de origine preferenţială ... (2). Slowaakse versie Vývozca výrobkov uvedených v tomto dokumente (číslo povolenia colnej správy alebo príslušného vládneho povolenia … (1)) vyhlasuje, že okrem zreteľne označených, majú tieto výrobky preferenčný pôvod v … (2). Sloveense versie Izvoznik blaga, zajetega s tem dokumentom, (pooblastilo carinskih ali pristojnih državnih organov št. … (1))izjavlja, da, razen če ni drugače jasno navedeno, ima to blago preferencialno ... (2) poreklo . Finse versie Tässä asiakirjassa mainittujen tuotteiden viejä (tullin tai toimivaltaisen julkisen viranomaisen lupa nro ... (1)) ilmoittaa, että nämä tuotteet ovat, ellei toisin ole selvästi merkitty, etuuskohteluun oikeutettuja ... alkuperätuotteita (2). Zweedse versie Exportören av de varor som omfattas av detta dokument (tullmyndighetens tillstånd eller behörig statlig myndighet nr. __.([2])) försäkrar att dessa varor, om inte annat tydligt markerats, har förmånsberättigande ___ ursprung ([3]) || …..…….…............................([4]) (Plaats en datum) || ….………...............................([5]) (Handtekening van de exporteur en diens naam in blokletters) BIJLAGE III (Sectie B van bijlage VII bij de overeenkomst als bedoeld in artikel 114 van de overeenkomst) LIJST VAN VERBINTENISSEN INZAKE VESTIGING (bedoeld in artikel 114 van deze overeenkomst) "Sectie B EU Er worden de volgende afkortingen gebruikt: AT Oostenrijk BE België BG Bulgarije CY Cyprus CZ Tsjechië DE Duitsland DK Denemarken ES Spanje EE Estland EU Europese Unie, met inbegrip van al haar lidstaten FI Finland FR Frankrijk EL Griekenland HR Kroatië HU Hongarije IE Ierland IT Italië LV Letland LT Litouwen LU Luxemburg MT Malta NL Nederland PL Polen PT Portugal RO Roemenië SK Slowakije SI Slovenië SE Zweden UK Verenigd Koninkrijk 1. In onderstaande lijst van verbintenissen zijn de economische activiteiten opgenomen die overeenkomstig artikel 114 van deze overeenkomst zijn geliberaliseerd, alsmede, door middel van voorbehouden, de beperkingen ten aanzien van markttoegang en nationale behandeling die van toepassing zijn op vestigingen en investeerders van de overeenkomstsluitende Andeslanden in die activiteiten. De lijsten bevatten de volgende elementen: a) een eerste kolom, waarin de sector of subsector wordt vermeld waarin de partij de verbintenis is aangegaan, en de liberalisering waarop de voorbehouden van toepassing zijn; en b) een tweede kolom, waarin de toepasselijke voorbehouden worden beschreven. Wanneer de in b) bedoelde kolom slechts voor lidstaten van de Europese Unie specifieke voorbehouden bevat, gaan de lidstaten die er niet in worden vermeld, in de betrokken sector verbintenissen zonder voorbehouden aan[6]. Voor niet in onderstaande lijst vermelde sectoren of subsectoren zijn geen verbintenissen aangegaan. 2. Voor de vaststelling van de afzonderlijke sectoren en subsectoren: a) wordt onder "ISIC rev. 3.1" verstaan de "International Standard Industrial Classification of all Economic Activities" zoals vastgesteld in de "Statistical Papers, Series M, N° 4, ISIC REV 3.1, 2002" van het Bureau voor de statistiek van de Verenigde Naties; b) wordt onder "CPC" verstaan de "Central Products Classification" zoals vastgesteld in de "Statistical Papers, Series M, N° 77, CPC prov, 1991" van het Bureau voor de statistiek van de Verenigde Naties; en c) wordt onder "CPC ver. 1.0" verstaan de "Central Products Classification", zoals vastgesteld in "Statistical Papers, Series M, N° 77, CPC ver. 1.0, 1998" van het Bureau voor de statistiek van de Verenigde Naties. 3. Onderstaande lijst bevat geen maatregelen met betrekking tot kwalificatievereisten en procedures, technische normen, en vergunningsvereisten en procedures die geen beperking ten aanzien van markttoegang of nationale behandeling in de zin van de artikelen 112 en 113 van deze overeenkomst vormen. Deze maatregelen (zoals een vergunningsverplichting, universeledienstverplichting, verplichte erkenning van kwalificaties in gereglementeerde sectoren, verplichting om specifieke examens (inclusief taalexamens) af te leggen, niet-discriminerende verplichting dat bepaalde activiteiten niet mogen worden uitgeoefend in beschermde milieugebieden of gebieden van bijzonder historisch en artistiek belang), zijn steeds van toepassing op investeerders van de overeenkomstsluitende Andeslanden, ook al zijn zij niet in de lijst opgenomen. 4. In overeenstemming met artikel 107, lid 3, van deze overeenkomst bevat onderstaande lijst geen maatregelen betreffende door de partijen verleende subsidies. 5. In overeenstemming met artikel 112 van deze overeenkomst zijn niet-discriminerende vereisten ten aanzien van de soorten rechtsvormen van een vestiging niet in onderstaande lijst opgenomen. 6. De uit deze lijst van verbintenissen voortvloeiende rechten en verplichtingen hebben geen directe werking, zodat er voor individuele natuurlijke of rechtspersonen niet rechtstreeks rechten uit voortvloeien. Sector of subsector || Omschrijving van voorbehouden ALLE SECTOREN || Vastgoed AT, BG, CY, CZ, DK, EE, ES, EL, FI, HR, HU, IE, IT, LT, LV, MT, PL, RO, SI, SK: beperking van de aankoop van grond en onroerend goed door buitenlandse investeerders[7] ALLE SECTOREN || Openbare nutsvoorzieningen EU: economische activiteiten die op nationaal of lokaal niveau als openbare nutsbedrijven worden beschouwd, kunnen voorbehouden zijn aan overheidsmonopolies; ook kunnen hiervoor exclusieve rechten aan particuliere exploitanten zijn verleend[8]. ALLE SECTOREN || Soorten vestiging EU: de behandeling die wordt toegepast ten aanzien van dochterondernemingen (van vennootschappen uit een derde land) die in overeenstemming met de wetgeving van een lidstaat van de Europese Unie zijn opgericht en hun statutaire zetel, hoofdbestuur of hoofdvestiging binnen de Europese Unie hebben, geldt niet voor filialen of agentschappen die door een vennootschap uit een derde land in een lidstaat van de Europese Unie worden opgericht. BG: voor de oprichting van filialen is een vergunning vereist. EE: minstens de helft van de leden van de raad van bestuur moet zijn verblijfplaats in de Europese Unie hebben. FI: een buitenlander die handel drijft als vennoot in een Finse commanditaire vennootschap of vennootschap onder firma, heeft een handelsvergunning nodig en moet permanent ingezetene van de Europese Unie zijn. Voor alle sectoren, behalve telecommunicatiediensten, is er een nationaliteits- en ingezetenschapsvereiste voor ten minste de helft van de gewone en plaatsvervangende leden van de raad van bestuur. Voor bepaalde ondernemingen kan echter een uitzondering worden gemaakt. Indien een buitenlandse organisatie een onderneming of handelsonderneming wil beginnen door een filiaal in Finland op te richten, heeft zij een handelsvergunning nodig. Indien een buitenlandse organisatie of een particulier die geen burger van de Europese Unie is, een vennootschap met beperkte aansprakelijkheid wil oprichten, heeft zij/hij een vergunning nodig. Voor telecommunicatiediensten moeten de helft van de oprichters en de helft van de leden van de raad van bestuur permanent ingezetene zijn. Indien de oprichter een rechtspersoon is, moet deze in Finland gevestigd zijn. IT: voor de toegang tot industriële, commerciële en ambachtelijke activiteiten zijn een verblijfsvergunning en speciale toestemming vereist. BG, PL: het activiteitengebied van een vertegenwoordiging mag alleen de reclame en de promotie voor de vertegenwoordigde buitenlandse moederonderneming omvatten. || PL: met uitzondering van financiële diensten, niet geconsolideerd voor filialen. Investeerders van buiten de Europese Unie mogen uitsluitend economische activiteiten uitoefenen in de vorm van een commanditaire vennootschap, een commanditaire vennootschap op aandelen, een besloten vennootschap of een naamloze vennootschap (in het geval van juridische diensten uitsluitend in de vorm van een geregistreerde vennootschap of een commanditaire vennootschap). RO: de enige bestuurder of de voorzitter van de raad van bestuur en de helft van het totale aantal bestuurders van commerciële ondernemingen moeten Roemeens staatsburger zijn, tenzij anders is bepaald in het contract of de statuten van de onderneming. De meerderheid van de accountants van een commerciële onderneming en hun plaatsvervangers moeten Roemeens staatsburger zijn. SE: een buitenlandse onderneming (zonder rechtspersoonlijkheid in Zweden) dient haar handelstransacties te laten verlopen via een in Zweden gevestigd filiaal met een onafhankelijke leiding en gescheiden rekeningen. Bouwprojecten met een duur van minder dan een jaar zijn vrijgesteld van de verplichting een filiaal op te richten of een in Zweden gevestigde vertegenwoordiger aan te wijzen. Een besloten of naamloze vennootschap kan een of meer oprichters hebben. Een oprichter moet hetzij in Zweden wonen hetzij een Zweedse rechtspersoon zijn. Een vennootschap onder firma kan alleen als oprichter fungeren als iedere partner in Zweden woont. Vergelijkbare voorwaarden gelden voor de oprichting van alle andere soorten rechtspersonen. Ten minste 50% van de leden van de raad van bestuur moeten in Zweden wonen. Niet in Zweden woonachtige buitenlanders of Zweedse burgers die handelstransacties willen uitvoeren in Zweden, moeten een ingezetene als voor deze activiteiten verantwoordelijke vertegenwoordiger aanwijzen en deze laten registreren bij de lokale autoriteiten. Ontheffing van deze voorwaarden is mogelijk als kan worden aangetoond dat ingezetenschap in een bepaald geval niet noodzakelijk is. SI: voor de vestiging van filialen door buitenlandse ondernemingen geldt als voorwaarde dat de moederonderneming in het land van oorsprong ten minste één jaar in een handelsregister is opgenomen. SK: buitenlandse natuurlijke personen wier naam in het handelsregister moet worden opgenomen als gemachtigde die namens een ondernemer mag optreden, moeten een vergunning tot verblijf in Slowakije aanvragen. ALLE SECTOREN || Investeringen ES: voor investeringen in Spanje door buitenlandse overheden en buitenlandse overheidsinstellingen (waarbij doorgaans naast economische ook niet-economische belangen voor deze instanties een rol spelen), direct of via ondernemingen of andere instellingen die direct of indirect onder zeggenschap van een buitenlandse overheid staan, dient de overheid vooraf toestemming te verlenen. BG: bij ondernemingen waarvan meer dan 30% van de aandelen in handen is van de overheid (de staat of de gemeente) is toestemming vereist voor het overdragen van deze aandelen aan een derde partij. Voor bepaalde economische activiteiten met betrekking tot de exploitatie of het gebruik van staats- of overheidseigendommen moet toestemming worden verleend krachtens de Concessiewet. Buitenlandse investeerders kunnen niet deelnemen aan privatisering. Buitenlandse investeerders en Bulgaarse rechtspersonen met een buitenlands controlebelang moeten toestemming hebben voor a) prospectie, ontwikkeling of winning van natuurlijke hulpbronnen uit de territoriale wateren, het continentaal plat of de exclusieve economische zone en b) het verwerven van een controlebelang in ondernemingen die bij één van de onder a) genoemde activiteiten betrokken zijn. FR: voor buitenlandse aankopen van meer dan 33,33% van de aandelen in het kapitaal of van het stemrecht in bestaande Franse ondernemingen of van meer dan 20% in op de beurs genoteerde Franse ondernemingen gelden de volgende voorschriften: - investeringen van minder dan 7,6 miljoen euro in ondernemingen met een omzet van niet meer dan 76 miljoen euro zijn vrij, na verloop van 15 dagen na de aanmelding en nadat de bedragen in orde zijn bevonden; - nadat na de aanmelding één maand is verstreken, wordt stilzwijgend toestemming verleend voor nieuwe investeringen, tenzij de minister van Economische Zaken, in uitzonderlijke omstandigheden, zijn recht heeft uitgeoefend om de investeringen uit te stellen. Buitenlandse participatie in recent geprivatiseerde ondernemingen kan worden beperkt tot een bepaald deel van de uitgegeven aandelen, dat door de Franse regering van geval tot geval wordt vastgesteld. Wanneer een vestiging betrekking heeft op bepaalde commerciële, industriële of ambachtelijke activiteiten, is speciale toestemming vereist indien de algemeen directeur geen permanente verblijfsvergunning heeft. FI: de aankoop van aandelen door buitenlandse kopers die daardoor meer dan een derde van de stemrechten in een grote Finse vennootschap of onderneming (met meer dan 1000 werknemers, een omzet van meer dan 168 miljoen euro of een balanstotaal van meer dan 168 miljoen euro) verwerven, moet worden goedgekeurd door de Finse overheid; deze goedkeuring kan alleen worden geweigerd als er grote nationale belangen op het spel staan. Deze beperkingen zijn niet van toepassing op telecommunicatie. || HU: niet geconsolideerd voor buitenlandse participaties in recent geprivatiseerde ondernemingen. IT: exclusieve rechten kunnen worden toegekend aan of gehandhaafd voor recent geprivatiseerde ondernemingen. In sommige gevallen kan het stemrecht in dergelijke ondernemingen worden beperkt. Gedurende een periode van vijf jaar kan voor de verwerving van een groot aandeel in ondernemingen met activiteiten op het gebied van defensie, vervoer, telecommunicatie en energie toestemming van de bevoegde instanties vereist zijn. ALLE SECTOREN || Geografische zones FI: op de Ålandeilanden, beperkingen van het recht van vestiging voor natuurlijke personen die geen regionaal burger van Åland zijn of voor rechtspersonen zonder toestemming van de bevoegde instanties van de Ålandeilanden. 1. LANDBOUW, JACHT, BOSBOUW || A. Landbouw, jacht (ISIC rev. 3.1: 011, 012, 013, 014, 015) m.u.v. adviseurs en consulenten[9] || AT, HR, HU, MT, RO: niet geconsolideerd voor landbouwactiviteiten. CY: een participatie van buiten de Europese Unie van ten hoogste 49% is toegestaan. FR: voor de vestiging van landbouwbedrijven door onderdanen van landen die geen lid zijn van de Europese Unie en de aankoop van wijngaarden door investeerders van buiten de Europese Unie is toestemming vereist. IE: voor de vestiging van graanmolens door ingezetenen van landen die geen lid zijn van de Europese Unie is toestemming vereist. Bosbouw en de exploitatie van bossen (ISIC rev. 3.1: 020) m.u.v. adviseurs en consulenten || BG: niet geconsolideerd voor bosexploitatieactiviteiten. 2. Visserij en aquacultuur ISIC rev. 3.1: 0501, 0502) m.u.v. adviseurs en consulenten || AT: minstens 25% van de schepen moet in Oostenrijk geregistreerd zijn. BE, FI, IE, LV, NL, PT, SK: buitenlandse investeerders die geen rechtspersoonlijkheid hebben in respectievelijk België, Finland, Ierland, Letland, Nederland, Portugal en Slowakije en er hun hoofdkantoor niet hebben, kunnen geen eigenaar zijn van schepen onder respectievelijk de Belgische, Finse, Ierse, Letse, Nederlandse, Portugese en Slowaakse vlag. CY, EL: een participatie van buiten de Europese Unie van ten hoogste 49% is toegestaan. DK: ingezetenen van landen die geen lid zijn van de Europese Unie kunnen geen eigenaar zijn van een derde of meer van de aandelen van een bedrijf dat zich bezighoudt met commerciële visserij. Ingezetenen van landen die geen lid zijn van de Europese Unie kunnen uitsluitend via een volgens Deens recht opgerichte onderneming eigenaar zijn van schepen onder Deense vlag. FR: onderdanen van landen die geen lid zijn van de Europese Unie kunnen niet participeren in kwekerijen voor vis, schelpdieren of algen op maritiem staatseigendom. Buitenlandse investeerders die in Frankrijk geen rechtspersoonlijkheid hebben en er hun hoofdkantoor niet hebben, kunnen hoogstens eigenaar zijn van 50% van een schip onder Franse vlag. || DE: een vergunning om op zee te vissen wordt alleen toegekend aan schepen die onder Duitse vlag mogen varen. Het betreft vissersvaartuigen waarvan het merendeel van de aandelen in handen is van burgers van de Europese Unie of bedrijven die overeenkomstig de regels van de Europese Unie gevestigd zijn in een lidstaat van de Europese Unie en daar hun hoofdvestiging hebben. Het gebruik van dergelijke schepen moet geleid en gecontroleerd worden door personen die in Duitsland wonen. Om een visvergunning te krijgen, moeten alle vissersvaartuigen geregistreerd worden bij de betreffende kuststaten waarin de schepen hun thuishaven hebben. EE: schepen mogen onder Estse vlag varen indien hun thuishaven in Estland ligt en hun eigenaren in meerderheid Ests staatsburger zijn in een algemene vennootschap of een besloten vennootschap of een andere in Estland gevestigde vennootschap waar de meerderheid van de stemmen in de raad van bestuur aan Estse staatsburgers toebehoort. BG, HR, HU, LT, MT, RO: niet geconsolideerd. IT: ingezetenen van landen die geen lid zijn van de Europese Unie kunnen geen meerderheidsbelang hebben in schepen onder Italiaanse vlag, noch een controlebelang in scheepvaartmaatschappijen die hun hoofdvestiging in Italië hebben. Visserij in de Italiaanse territoriale wateren is voorbehouden aan schepen onder Italiaanse vlag. SE: buitenlandse investeerders die in Zweden geen rechtspersoonlijkheid hebben en er hun hoofdkantoor niet hebben, kunnen hoogstens eigenaar zijn van 50% van een schip onder Zweedse vlag. Voor de aankoop door buitenlandse investeerders van 50% of meer van de aandelen in firma's die zich bezighouden met commerciële visserij in Zweedse wateren is toestemming vereist. SI: schepen mogen onder Sloveense vlag varen indien meer dan de helft van het schip eigendom is van burgers van de Europese Unie of van rechtspersonen die hun hoofdvestiging in een lidstaat van de Europese Unie hebben. UK: Voorbehoud wat betreft de aankoop van schepen onder de vlag van het Verenigd Koninkrijk, tenzij de investering voor ten minste 75% gedaan wordt door Britse staatsburgers en/of bedrijven die voor ten minste 75% in handen zijn van Britse staatsburgers, die in beide gevallen ingezetene moeten zijn van het Verenigd Koninkrijk. De schepen moeten beheerd, bestuurd en gecontroleerd worden vanuit het Verenigd Koninkrijk. 3. Winning van delfstoffen[10] A. Winning van steen- en bruinkool; winning van turf (ISIC rev. 3.1: 10) B. Winning van aardolie en aardgas[11] (ISIC rev. 3.1: 1110) C. Winning van metaalertsen (ISIC rev. 3.1: 13) D. Overige winning van delfstoffen (ISIC rev. 3.1: 14) || EU: het kan investeerders uit landen die energieleveranciers zijn, worden verboden controle over de activiteit te verkrijgen. Niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). Niet geconsolideerd voor de winning van aardolie en aardgas. ES: niet geconsolideerd voor buitenlandse investeringen in delfstoffen van strategisch belang. 4. INDUSTRIE[12] || A. Vervaardiging van voedingsmiddelen en dranken (ISIC rev. 3.1: 15) || Geen B. Vervaardiging van tabaksproducten (ISIC rev. 3.1: 16) || Geen C. Vervaardiging van textiel (ISIC rev. 3.1: 17) || Geen D. Vervaardiging van kleding; bereiden en verven van bont (ISIC rev. 3.1: 18) || Geen E. Looien en bereiden van leer; vervaardiging van koffers, tassen, zadel- en tuigmakerswerk en schoeisel (ISIC rev. 3.1: 19) || Geen F. Houtindustrie en vervaardiging van artikelen van hout en van kurk, exclusief meubelen; vervaardiging van artikelen van riet en van vlechtwerk (ISIC rev. 3.1: 20) || Geen G. Vervaardiging van papier en papierwaren (ISIC rev. 3.1: 21) || Geen H. Uitgeverijen, drukkerijen, reproductie van opgenomen media[13] (ISIC rev. 3.1: 22), m.u.v. voor een vast bedrag of op contractbasis[14] || IT: nationaliteitsvereiste voor eigenaren van uitgeverijen en drukkerijen. I. Vervaardiging van cokesovenproducten (ISIC rev. 3.1: 231) || Geen J. Vervaardiging van geraffineerde aardolieproducten[15] (ISIC rev. 3.1: 232) || EU: het kan investeerders uit landen die energieleveranciers zijn, worden verboden controle over de activiteit te verkrijgen. Niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). K. Vervaardiging van andere chemische producten dan springstoffen (ISIC rev. 3.1: 24 m.u.v. vervaardiging van springstoffen) || Geen L. Vervaardiging van producten van rubber of kunststof (ISIC rev. 3.1: 25) || Geen M. Vervaardiging van andere niet-metaalhoudende minerale producten (ISIC rev. 3.1: 26) || Geen N. Vervaardiging van metalen in primaire vorm (ISIC rev. 3.1: 27) || Geen O. Vervaardiging van producten van metaal, m.u.v. machines en apparaten (ISIC rev. 3.1: 28) || Geen P. Vervaardiging van machines || a) Vervaardiging van machines voor algemeen gebruik (ISIC rev. 3.1: 291) || Geen b) Vervaardiging van machines voor specifieke doeleinden, andere dan wapens en munitie (ISIC rev. 3.1: 2921, 2922, 2923, 2924, 2925, 2926, 2929) || Geen c) Vervaardiging van huishoudapparaten, n.e.g. (ISIC rev. 3.1: 293) || Geen d) Vervaardiging van kantoormachines, boekhoudmachines en computers (ISIC rev. 3.1: 30) || Geen e) Vervaardiging van elektrische machines en toestellen, n.e.g. (ISIC rev. 3.1: 31) || Geen f) Vervaardiging van radio-, televisie- en communicatieapparatuur en toestellen (ISIC rev. 3.1: 32) || Geen Q. Vervaardiging van medische, optische en precisie-instrumenten en uurwerken (ISIC rev. 3.1: 33) || Geen R. Vervaardiging van auto's, aanhangwagens en opleggers (ISIC rev. 3.1: 34) || Geen S. Vervaardiging van andere (niet-militaire) transportmiddelen (ISIC rev. 3.1: 35 m.u.v. de vervaardiging van oorlogsschepen, oorlogsvliegtuigen en andere transportmiddelen voor militair gebruik) || Geen T. Vervaardiging van meubelen; industrie n.e.g. (ISIC rev. 3.1: 361, 369) || Geen U. Recycling (ISIC rev. 3.1: 37) || Geen 5. PRODUCTIE; TRANSMISSIE EN DISTRIBUTIE VOOR EIGEN REKENING VAN ELEKTRICITEIT, GAS, STOOM EN WARM WATER[16] (behalve de productie van elektriciteit met kernenergie) || A. Productie van elektriciteit; transmissie en distributie van elektriciteit voor eigen rekening (deel van ISIC rev. 3.1: 4010)[17] || EU: het kan investeerders uit landen die energieleveranciers zijn, worden verboden controle over de activiteit te verkrijgen. Niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). B. Productie van gas; distributie voor eigen rekening van gasvormige brandstoffen via leidingen (deel van ISIC rev. 3.1: 4020)[18] || EU: het kan investeerders uit landen die energieleveranciers zijn, worden verboden controle over de activiteit te verkrijgen. Niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). C. Productie van stoom en warm water; distributie voor eigen rekening van stoom en warm water (deel van ISIC rev. 3.1: 4030)[19] || EU: het kan investeerders uit landen die energieleveranciers zijn, worden verboden controle over de activiteit te verkrijgen. Niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). 6. ZAKELIJKE DIENSTEN || A. Vrije beroepen || a) Rechtskundige diensten (CPC 861)[20] (m.u.v. rechtskundig advies, juridische documentatie en certificering die worden verstrekt door beoefenaars van juridische beroepen die met publieke functies zijn belast, zoals notarissen, gerechtsdeurwaarders of andere ambtenaren) || AT: de participatie van buitenlandse advocaten (die in hun eigen land volledig gekwalificeerd moeten zijn) in het aandelenkapitaal van een advocatenkantoor en hun aandeel in het bedrijfsresultaat mogen maximaal 25 % bedragen. Zij mogen in de besluitvorming geen beslissende invloed hebben. BE: om in andere dan strafzaken voor het Hof van Cassatie te verschijnen, gelden quota's. FR: voor de toegang van advocaten tot het beroep van "avocat auprès de la Cour de Cassation" en "avocat auprès du Conseil d’Etat" gelden quota's. DK: uitsluitend juristen met een Deense vergunning tot uitoefening van het beroep van advocaat en in Denemarken geregistreerde advocatenkantoren mogen aandeelhouder zijn van een Deens advocatenkantoor. Uitsluitend juristen met een Deense vergunning tot uitoefening van het beroep van advocaat mogen bestuurder of beheerder van een Deens advocatenkantoor zijn. Om een Deense vergunning te verkrijgen, moet een juridisch examen worden afgelegd. FR: bepaalde rechtsvormen ("association d'avocats" en "société en participation d'avocat") zijn voorbehouden aan advocaten die in FR ten volle tot de balie zijn toegelaten. In een advocatenkantoor dat diensten verstrekt met betrekking tot Frans recht of recht van de Europese Unie, moeten minstens 75 % van de partners, die 75 % van de aandelen in handen hebben, advocaten zijn die in FR ten volle tot de balie zijn toegelaten. HR: Vertegenwoordiging van partijen voor de rechtbank kan alleen worden verricht door leden van de Kroatische balie (in het Kroatisch: "odvjetnici"). Om lid te worden van de balie is ingezetenschap verplicht. HU: commerciële aanwezigheid moet de vorm aannemen van een partnerschap met een Hongaarse advocaat (ügyvéd), een Hongaars advocatenkantoor (ügyvédi iroda) of een vertegenwoordiging. PL: hoewel voor advocaten uit de Europese Unie andere soorten rechtsvormen beschikbaar zijn, hebben buitenlandse advocaten uitsluitend toegang tot de rechtsvormen geregistreerde vennootschap of commanditaire vennootschap. b) 1. Boekhouders (CPC 86212 andere dan auditors, CPC 86213, CPC 86219 en CPC 86220) || AT: de participatie van buitenlandse accountants (die bevoegd moeten zijn verklaard overeenkomstig de wetten van hun land van oorsprong) in het aandelenkapitaal van een Oostenrijkse rechtspersoon en hun aandeel in het bedrijfsresultaat mogen maximaal 25 % bedragen, wanneer zij geen lid zijn van de Oostenrijkse beroepsvereniging. CY: alvorens toegang wordt verleend, wordt een onderzoek naar de economische behoefte uitgevoerd. Belangrijkste criterium: de werkgelegenheid in de subsector. DK: buitenlandse accountants kunnen na toestemming van het Deense agentschap voor handel en bedrijven (Danish Commerce and Companies Agency) partnerschappen met in Denemarken officieel erkende accountants aangaan. b) 2. Accountants (CPC 86211 en 86212 andere dan boekhouders) || AT: de participatie van buitenlandse auditors (die bevoegd moeten zijn verklaard overeenkomstig de wetten van hun land van oorsprong) in het aandelenkapitaal van een Oostenrijkse rechtspersoon en hun aandeel in het bedrijfsresultaat mogen maximaal 25 % bedragen, wanneer zij geen lid zijn van de Oostenrijkse beroepsvereniging. CY: alvorens toegang wordt verleend, wordt een onderzoek naar de economische behoefte uitgevoerd. Belangrijkste criterium: de werkgelegenheid in de subsector. CZ, SK: minimaal 60% van het kapitaal of de stemrechten moet in handen van staatsburgers zijn. DK: buitenlandse accountants kunnen na toestemming van het Deense agentschap voor handel en bedrijven (Danish Commerce and Companies Agency) partnerschappen met in Denemarken officieel erkende accountants aangaan. FI: minstens één van de accountants van een Finse vennootschap moet ingezetene zijn. HR: geen, behalve dat audits uitsluitend door rechtspersonen kunnen worden uitgevoerd. LV: in een handelsonderneming van beëdigde auditors moet meer dan 50 % van de aandelen met stemrecht in handen zijn van beëdigde auditors of handelsondernemingen van beëdigde auditors in de Europese Unie. LT: minstens 75 % van de aandelen moet in handen zijn van accountants of accountancy-ondernemingen uit de Europese Unie. SE: alleen in Zweden erkende auditors mogen audits uitvoeren voor bepaalde entiteiten met rechtspersoonlijkheid, zoals alle vennootschappen met beperkte aansprakelijkheid. Alleen zij mogen aandeelhouder zijn van of partner zijn in ondernemingen die erkende audits (voor officiële doeleinden) uitvoeren. Ingezetenschap is verplicht voor erkenning. SI: buitenlanders mogen maximaal 49% van het aandelenkapitaal van een accountancy-onderneming bezitten. c) Belastingconsulenten (CPC 863)[21] || AT: de participatie van buitenlandse belastingconsulenten (die bevoegd moeten zijn verklaard overeenkomstig de wetten van hun land van oorsprong) in het aandelenkapitaal van een Oostenrijkse rechtspersoon en hun aandeel in het bedrijfsresultaat mogen maximaal 25 % bedragen. Dit geldt alleen voor degenen die geen lid zijn van de Oostenrijkse beroepsvereniging. CY: alvorens toegang wordt verleend, wordt een onderzoek naar de economische behoefte uitgevoerd. Belangrijkste criterium: de werkgelegenheid in de subsector. d) Architecten en e) Stedenbouwkundigen en landschapsarchitecten (CPC 8671 en CPC 8674) || BG: voor projecten van nationaal of regionaal belang moeten buitenlandse investeerders werken in partnerschap met of als onderaannemers van plaatselijke investeerders. LV: voor architecten geldt dat om een vergunning te krijgen drie jaar werkervaring in Letland op het gebied van ontwerpen en een universitair diploma vereist zijn; met de vergunning is het mogelijk zakelijke activiteiten op te zetten en daarbij de volledige juridische aansprakelijkheid te aanvaarden en contracten aan te gaan. f) Ingenieurs en g) Ingenieurs: geïntegreerde diensten (CPC 8672 en CPC 8673) || BG: voor projecten van nationaal of regionaal belang moeten buitenlandse investeerders werken in partnerschap met of als onderaannemers van plaatselijke investeerders. h) Artsen (psychologen daaronder begrepen) en tandartsen (CPC 9312 en deel van CPC 85201) || AT: niet geconsolideerd, behalve voor tandartsen en voor psychologen en psychotherapeuten, waar: geen DE: onderzoek naar de economische behoefte voor artsen en tandartsen die bij publieke ziektekostenverzekeringen aangesloten patiënten mogen behandelen. Belangrijkste criterium: tekort aan artsen en tandartsen in de betrokken regio. FI: niet geconsolideerd. FR: hoewel voor investeerders uit de Europese Unie andere soorten rechtsvormen beschikbaar zijn, hebben buitenlandse investeerders uitsluitend toegang tot de rechtsvormen "société d'exercice liberal" en "société civile professionnelle". LV: onderzoek naar de economische behoefte. Belangrijkste criterium: tekort aan artsen en tandartsen in de betrokken regio. BG, LT: voor dienstverlening is toestemming nodig, waarbij wordt uitgegaan van een vraaggestuurd gezondheidszorgplan op basis van de bevolkingsomvang en de reeds aanwezige artsen en tandartsen. SI: niet geconsolideerd voor sociale geneeskunde, hygiënische, epidemiologische en medisch-ecologische diensten; levering van bloed, bloedpreparaten en transplantaten; autopsie. UK: vestiging van artsen in het kader van de National Health Service is afhankelijk van een bezettingsplan voor medisch personeel. i) Dierenartsen (CPC 932) || AT: niet geconsolideerd. BG: onderzoek naar de economische behoefte. Belangrijkste criteria: bevolking en concentratie van bestaande ondernemingen. HU: onderzoek naar de economische behoefte. Belangrijkste criterium: arbeidsvoorwaarden in de sector. FR: hoewel voor investeerders uit de Europese Unie andere soorten rechtsvormen beschikbaar zijn, hebben buitenlandse investeerders uitsluitend toegang tot de rechtsvormen "société d'exercice liberal" en "société civile professionnelle". j) 1. Verloskundigen (deel van CPC 93191) || BG, FI, MT, SI: niet geconsolideerd. FR: hoewel voor investeerders uit de Europese Unie andere soorten rechtsvormen beschikbaar zijn, hebben buitenlandse investeerders uitsluitend toegang tot de rechtsvormen "société d'exercice liberal" en "société civile professionnelle". LT: er kan een onderzoek naar de economische behoefte worden uitgevoerd. Voornaamste criterium: de werkgelegenheid in de subsector. j) 2. Verpleegkundigen, fysiotherapeuten en paramedisch personeel (deel van CPC 93191) || AT: buitenlandse investeerders zijn uitsluitend in de volgende activiteiten toegelaten: verpleegkundigen, fysiotherapeuten, ergotherapeuten, logopedisten, diëtisten en voedingsdeskundigen. BG, MT: niet geconsolideerd. FI, SI: niet geconsolideerd voor fysiotherapeuten en paramedisch personeel. FR: hoewel voor investeerders uit de Europese Unie andere soorten rechtsvormen beschikbaar zijn, hebben buitenlandse investeerders uitsluitend toegang tot de rechtsvormen "société d'exercice liberal" en "société civile professionnelle". LT: er kan een onderzoek naar de economische behoefte worden uitgevoerd. Voornaamste criterium: de werkgelegenheid in de subsector. LV: onderzoek naar de economische behoefte voor buitenlandse fysiotherapeuten en paramedisch personeel. Voornaamste criterium: de werkgelegenheid in de betrokken regio. k) Detailhandel in geneesmiddelen en detailhandel in medische en orthopedische goederen (CPC 63211) en andere door apothekers verstrekte diensten[22] || AT, BG, CY, FI, MT, PL, RO, SE, SI: niet geconsolideerd. BE, DE, DK, EE, ES, FR, IT, HR, HU, IE, LV, PT, SK: hiervoor wordt een onderzoek naar de economische behoefte uitgevoerd. Voornaamste criteria: bevolking en geografische concentratie van bestaande apotheken. B. Diensten in verband met computers (CPC 84) || geen. C. Speur- en ontwikkelingswerk[23] a) Speur- en ontwikkelingswerk op het gebied van natuurwetenschappen (CPC 851) b) Speur- en ontwikkelingswerk op het gebied van de maatschappij- en geesteswetenschappen (CPC 852 m.u.v. psychologen)[24] c) Interdisciplinair speur- en ontwikkelingswerk (CPC 853) || Voor a) en c): EU: voor door de overheid gefinancierd speur- en ontwikkelingswerk kunnen exclusieve rechten en/of vergunningen alleen worden toegekend aan onderdanen van de Europese Unie en aan rechtspersonen uit de Europese Unie die hun hoofdvestiging in de Europese Unie hebben. Voor b): geen. D. Exploitatie van en handel in onroerend goed[25] || a) Van eigen of geleased onroerend goed (CPC 821) || geen. b) Voor een vast bedrag of op contractbasis (CPC 822) || geen. E. Verhuur/lease zonder bedieningspersoneel || a) Schepen (CPC 83103) || LT: schepen moeten eigendom zijn van Litouwse natuurlijke personen of in Litouwen gevestigde ondernemingen. SE: buitenlandse eigenaren mogen alleen onder Zweedse vlag varen wanneer zij kunnen aantonen dat het Zweedse belang doorslaggevend is. b) Luchtvaartuigen (CPC 83104) || EU: luchtvaartuigen die door maatschappijen uit de Europese Unie worden gebruikt, moeten in de lidstaat van de Europese Unie die de maatschappij vergunning heeft verleend, of elders in de Europese Unie zijn geregistreerd. Het luchtvaartuig moet eigendom zijn van natuurlijke personen die aan specifieke nationaliteitscriteria voldoen, of van rechtspersonen die voldoen aan specifieke criteria betreffende eigendom van kapitaal en zeggenschap (de nationaliteit van directieleden inbegrepen). In uitzonderlijke omstandigheden of voor kortlopende leasecontracten kan ontheffing worden verleend. c) Andere transportmiddelen (CPC 83101, CPC 83102 en CPC 83105) || geen. d) Andere machines en werktuigen (CPC 83106, CPC 83107, CPC 83108 en CPC 83109) || geen. e) Consumentenartikelen (CPC 832) || AT, BE, BG, CY, CZ, DE, DK, ES, FI, FR, EL, IE, IT, LU, MT, NL, PL, PT, RO, SI, SE, SK, UK: niet geconsolideerd voor CPC 83202. f) Telecommunicatieapparatuur (CPC 7541) || geen. F. Andere zakelijke diensten || a) Reclame (CPC 871) || geen. b) Markt- en opinieonderzoek (CPC 864) || geen. c) Advies op het gebied van bedrijfsbeheer (CPC 865) || geen. d) Diensten in verband met advies op het gebied van bedrijfsbeheer (CPC 866) || HU: niet geconsolideerd voor arbitrage en bemiddeling (CPC 86602). e) Technische testen en toetsen [26] (CPC 8676) || geen. f) Adviseurs en consulenten in verband met landbouw, jacht en bosbouw (deel van CPC 881) || CY, CZ, EE, LT, MT, SI, SK: niet geconsolideerd. g) Adviseurs en consulenten in verband met visserij (deel van CPC 882) || geen. h) Adviseurs en consulenten in verband met de industrie (deel van CPC 884 en deel van CPC 885) || geen. i) Arbeidsbemiddeling en personeelsvoorziening || i) 1. Werving en selectie van leidinggevend personeel (CPC 87201) || BG, CY, CZ, DE, EE, FI, HR, LV, LT, MT, PL, PT, RO, SK, SI: niet geconsolideerd. i) 2. Plaatsing van personeel (CPC 87202) || AT, BG, CY, CZ, EE, FI, HR, LV, LT, MT, PL, PT, RO, SK: niet geconsolideerd. BE, FR, IT: staatsmonopolie. DE: hiervoor wordt een onderzoek naar de economische behoefte uitgevoerd. Belangrijkste criterium: situatie op en ontwikkeling van de arbeidsmarkt. i) 3. Leveren van kantoorpersoneel (CPC 87203) || AT, BG, CY, CZ, DE, EE, FI, HR, LV, LT, MT, PL, PT, RO, SK, SI: niet geconsolideerd. IT: staatsmonopolie. i) 4. Modellenagentschappen (deel van CPC 87209) || Geen. j) 1. Opsporingsdiensten (CPC 87301) || BE, BG, CY, CZ, DE, ES, EE, FR, EL, HR, HU, IE, IT, LV, LT, LU, MT, NL, PL, PT, RO, SK, SI: niet geconsolideerd. j) 2. Beveiligingsdiensten (CPC 87302, CPC 87303, CPC 87304 en CPC 87305) || DK: nationaliteit en ingezetenschap vereist voor de leden van de raad van bestuur. Niet geconsolideerd voor de bewaking van vliegvelden. BG, CY, CZ, EE, FI, LV, LT, MT, PL, RO, SI, SK: de vergunning wordt soms alleen verleend aan onderdanen en in het land geregistreerde organisaties. ES: niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). Alleen toegang met voorafgaande vergunning. HR: niet geconsolideerd. k) Aanverwante wetenschappelijke en technische adviezen[27] (CPC 8675) || FR: buitenlandse investeerders hebben een specifieke vergunning nodig voor exploratie en prospectie. l) 1. Onderhoud en reparatie van schepen (deel van CPC 8868) || geen. l) 2. Onderhoud en reparatie van spoorwegmaterieel (deel van CPC 8868) || LV: staatsmonopolie. SE: een onderzoek naar de economische behoefte wordt ingesteld wanneer een investeerder zijn eigen terminalinfrastructuurfaciliteiten wil opzetten. Belangrijkste criterium: beschikbare ruimte en capaciteit. l) 3. Onderhoud en reparatie van auto's, motorfietsen, sneeuwscooters en wegtransportmiddelen (CPC 6112, CPC 6122, deel van CPC 8867 en deel van CPC 8868) || SE: een onderzoek naar de economische behoefte wordt ingesteld wanneer een investeerder zijn eigen terminalinfrastructuurfaciliteiten wil opzetten. Belangrijkste criterium: beschikbare ruimte en capaciteit. l) 4. Onderhoud en reparatie van luchtvaartuigen en delen daarvan (deel van CPC 8868) || geen. l) 5. Onderhoud en reparatie van producten van metaal, machines (m.u.v. kantoormachines), toestellen (m.u.v. transportmiddelen en kantoortoestellen) en consumentenartikelen[28] (CPC 633, CPC 7545, CPC 8861, CPC 8862, CPC 8864, CPC 8865 en CPC 8866) || geen. m) Reiniging van gebouwen (CPC 874) || geen. n) Fotografie (CPC 875) || CY, EE, MT: niet geconsolideerd. o) Verpakkingsdiensten (CPC 876) || geen. p) Drukkerijen en uitgeverijen (CPC 88442) || LT, LV: alleen nationale rechtspersonen (geen filialen) mogen een uitgeverij oprichten. PL: nationaliteitsvereiste voor de hoofdredacteur van kranten en tijdschriften. SE: Ingezetenschap verplicht voor uitgevers en eigenaren van uitgeverijen of drukkerijen. q) Organisatie van congressen (deel van CPC 87909) || geen. r) 1. Vertalers en tolken (CPC 87905) || DK: Bij de erkenning als vertaler of tolk kan het activiteitengebied worden beperkt. HR: Niet geconsolideerd voor vertalers en tolken voor Kroatische rechterlijke instanties. PL: niet geconsolideerd voor beëdigde tolken. BG, HU, SK: niet geconsolideerd voor officiële vertalingen en vertolkingen. r) 2. Binnenhuisarchitecten en andere gespecialiseerde designers (CPC 87907) || geen. r) 3. Incassobureaus (CPC 87902) || IT, PT: nationaliteitsvereiste voor investeerders. r) 4. Kredietrapportage (CPC 87901) || BE: voor consumentenkredietgegevensbanken, nationaliteitsvereiste voor investeerders. IT, PT: nationaliteitsvereiste voor investeerders. r) 5. Vermenigvuldigen van teksten (CPC 87904)[29] || geen. r) 6. Advies inzake telecommunicatie (CPC 7544) || geen. r) 7. Telefoonbeantwoording (CPC 87903) || geen. 7. COMMUNICATIE || A. Post- en koeriersdiensten (Diensten in verband met het verwerken[30] van postzendingen[31] volgens onderstaande lijst van subsectoren, naar binnen- en buitenlandse bestemmingen: i) verwerking van op enigerlei fysieke drager aangebrachte schriftelijke geadresseerde mededelingen[32], waaronder hybride postdiensten en direct mail, ii) verwerking van geadresseerde pakjes en pakketten[33], iii) verwerking van geadresseerd drukwerk[34], iv) verwerking van onder i) tot en met iii) genoemde poststukken als aangetekende of verzekerde zendingen, v) expresbesteldiensten[35] voor onder i) tot en met iii) bedoelde zendingen, vi) verwerking van nietgeadresseerde zendingen, vii) uitwisseling van documenten[36] || Geen[37]. Subsectoren i), iv) en v) blijven buiten beschouwing wanneer zij onder diensten vallen die kunnen worden voorbehouden voor brievenpost die minder dan 2,5 keer het publieke basistarief kost, mits de brieven minder dan 50 gram wegen[38], en voor aangetekende zendingen bij gerechtelijke of administratieve procedures.) (deel van CPC 751, deel van CPC 71235[39] en deel van CPC 73210[40]) || B. Telecommunicatie Het leveren van inhoud die via telecommunicatiediensten wordt verzonden, valt hier niet onder. || a) Alle diensten die bestaan uit de elektromagnetische transmissie en ontvangst van signalen[41], m.u.v. radio- en televisieomroep[42]. || Geen[43]. b) Transmissie van programma's via satelliet[44] || EU: dienstverleners in deze sector kunnen onderworpen zijn aan verplichtingen om de doelstellingen van algemeen belang te beschermen die verband houden met inhoud die via hun netwerk wordt getransfereerd, in overeenstemming met het regelgevingskader van de Euroepse Unie voor elektronische communicatie. BE: niet geconsolideerd. 8. BOUWNIJVERHEID EN CIVIELTECHNISCHE DIENSTEN IN VERBAND DAARMEE (CPC 511, CPC 512, CPC 513, CPC 514, CPC 515, CPC 516, CPC 517 en CPC 518) || BG: voor projecten van nationaal of regionaal belang moeten buitenlandse investeerders werken in partnerschap met of als onderaannemers van plaatselijke investeerders. CY, CZ, HU, MT, SK: niet geconsolideerd. 9. HANDEL (m.u.v. de handel in wapens, munitie, springstoffen en ander oorlogsmaterieel) Alle hieronder vermelde subsectoren[45] || AT: niet geconsolideerd voor de handel in pyrotechnische producten, ontvlambare producten, explosieven en giftige stoffen. Voor de handel in geneesmiddelen en tabaksproducten kunnen exclusieve rechten en/of vergunningen alleen worden toegekend aan onderdanen van de Europese Unie en aan rechtspersonen uit de Europese Unie die hun hoofdvestiging in de Europese Unie hebben. FI: niet geconsolideerd voor de handel in alcoholhoudende dranken en farmaceutische producten. HR: Niet geconsolideerd voor de handel in tabaksproducten. A. Handelsbemiddeling || a) Handelsbemiddeling in auto's, motorfietsen, sneeuwscooters en delen en toebehoren daarvan (deel van CPC 61111, deel van CPC 6113 en deel van CPC 6121) || Geen b) Andere handelsbemiddeling (CPC 621) || Geen B. Groothandel || a) Groothandel in auto's, motorfietsen, sneeuwscooters en delen en toebehoren daarvan (deel van CPC 61111, deel van CPC 6113 en deel van CPC 6121) || Geen b) Groothandel in telecommunicatie-eindapparatuur (deel van CPC 7542) || geen. c) Overige groothandel (CPC 622 m.u.v. groothandel in energieproducten[46]) || FR, IT: staatstabaksmonopolie. FR: voor vergunningen voor de groothandel in farmaceutische producten wordt een onderzoek naar de economische behoefte gedaan. Voornaamste criteria: bevolking en geografische concentratie van bestaande apotheken. C. Detailhandel[47] Detailhandel in auto's, motorfietsen, sneeuwscooters en delen en toebehoren daarvan (CPC 61112, deel van CPC 6113 en deel van CPC 6121 ) Detailhandel in telecommunicatie-eindapparatuur (deel van CPC 7542) Detailhandel in voedingsmiddelen (CPC 631) Detailhandel in andere (niet-energie)goederen, behalve detailhandel in geneesmiddelen en medische en orthopedische goederen[48] (CPC 632 m.u.v. CPC 63211 en 63297) || ES, FR, IT: staatstabaksmonopolie. BE, BG, DK, FR, IT, MT, PT: voor vergunningen voor warenhuizen (in FR alleen voor grote warenhuizen) wordt een onderzoek naar de economische behoefte gedaan. Belangrijkste criteria: het aantal bestaande warenhuizen en de gevolgen daarvoor, de bevolkingsdichtheid, de geografische spreiding, de gevolgen voor het verkeer en potentiële nieuwe werkgelegenheid. IE, SE: niet geconsolideerd voor detailhandel in alcoholhoudende dranken. SE: onderzoek naar de economische behoefte kan worden ingesteld voor de tijdelijke handel in kleding, schoeisel en voedingsmiddelen die niet op de plaats van verkoop worden geconsumeerd. Belangrijkste criterium: het effect op de bestaande winkels in de betrokken geografische zone. D. Franchising (CPC 8929) || Geen 10. ONDERWIJS (alleen indien particulier gefinancierd) || A. Basisonderwijs (CPC 921) B. Voortgezet onderwijs (CPC 922) C. Hoger onderwijs (CPC 923) D. Volwasseneneducatie (CPC 924) || EU: een concessie is vereist voor participatie van particuliere operatoren in het onderwijsnetwerk. AT: niet geconsolideerd voor het hoger onderwijs. Niet geconsolideerd voor volwasseneneducatie via radio of televisie. BG: niet geconsolideerd voor basis- en/of voortgezet onderwijs door buitenlandse natuurlijke personen en verenigingen en voor hoger onderwijs. CZ, SK: nationaliteitsvereiste voor de meerderheid van de bestuursleden. Niet geconsolideerd voor hoger onderwijs, behalve voor post-secundair technisch en beroepsonderwijs (CPC 92310). CY, FI, MT, RO, SE: niet geconsolideerd. EL: nationaliteitsvereiste voor de meerderheid van de bestuursleden van scholen van het basis- en het voortgezet onderwijs. Niet geconsolideerd voor hogeronderwijsinstellingen die erkende staatsdiploma's afgeven. ES, IT: onderzoek naar behoefte voor het openen van particuliere universiteiten die erkende diploma’s of graden mogen toekennen. De procedure omvat een advies van het parlement. Belangrijkste criterium: bevolking en concentratie van bestaande instellingen. HR: niet geconsolideerd voor basisonderwijs (CPC 921). Voor voortgezet onderwijs: geen voor rechtspersonen. HU, SK: het aantal scholen dat wordt opgericht kan worden beperkt door de plaatselijke overheid (of door de centrale overheid in geval van een instelling voor hoger onderwijs) die bevoegd is om vergunningen te verlenen. LV: niet geconsolideerd voor voortgezet technisch en beroepsonderwijs voor gehandicapte leerlingen (CPC 9224). SI: niet geconsolideerd voor basisscholen. Nationaliteitsvereiste voor de meerderheid van de bestuursleden van scholen van het voortgezet en het hoger onderwijs. E. Overig onderwijs (CPC 929) || AT, BE, BG, CY, DE, DK, ES, EE, FI, FR, EL, HU, IE, IT, LV, LT, LU, MT, NL, PL, PT, RO, SI, SE, UK: niet geconsolideerd. CZ, SK: een concessie is vereist voor participatie van particuliere operatoren in het onderwijsnetwerk. Nationaliteitsvereiste voor de meerderheid van de bestuursleden. 11. MILIEUDIENSTEN[49] A.) Diensten in verband met afvalwater (CPC 9401)[50] B. Beheer van vaste en gevaarlijke afvalstoffen, m.u.v. grensoverschrijdend vervoer van gevaarlijke afvalstoffen a) Afvalverzameling en verwerking (CPC 9402) b) Hygiënediensten en vergelijkbare diensten (CPC 9403) C. Bescherming van luchtkwaliteit en klimaat (CPC 9404)[51] D. Sanering en reiniging van bodem en water a) Behandeling en sanering van verontreinigde bodem en verontreinigd water (deel van CPC 9406)[52] E. Lawaaibestrijding en reductie van trillingen (CPC 9405) F. Bescherming van de biodiversiteit en het landschap a) Bescherming van natuur en landschap (deel van CPC 9406) G. Overige diensten in verband met het milieu en aanverwante diensten (CPC 9409) || geen. 12. FINANCIËLE DIENSTEN || A. Verzekeringen en aanverwante diensten || AT: vergunningen voor filialen van buitenlandse verzekeringsmaatschappijen moeten worden geweigerd indien de verzekeraar in zijn land van herkomst geen rechtsvorm heeft die overeenstemt met of vergelijkbaar is met die van een naamloze vennootschap of een onderlinge verzekeringsmaatschappij. BG, ES: voordat een buitenlandse verzekeraar in Bulgarije of Spanje een filiaal of agentschap kan oprichten met het oog op de aanbieding van bepaalde soorten verzekeringen, moet hij in zijn land van oorsprong al minstens vijf jaar over een vergunning voor het aanbieden van dezelfde soorten verzekeringen beschikken. EL: het recht van vestiging strekt zich niet uit tot de oprichting van kantoren of andere permanente vertegenwoordigingen van verzekeringsmaatschappijen, behalve wanneer dergelijke kantoren als agentschappen, filialen of hoofdkantoren worden gevestigd. FI: minstens de helft van de financiers en de leden van de raad van bestuur en de raad van toezicht van een verzekeringsmaatschappij moeten in de Europese Unie wonen, tenzij de bevoegde instantie ontheffing verleent. Buitenlandse verzekeraars kunnen in Finland geen vergunning verkrijgen voor de oprichting van een filiaal om wettelijke pensioenverzekeringen aan te bieden. IT: de toestemming tot oprichting van filialen is in laatste instantie aan het oordeel van de toezichthoudende autoriteiten onderworpen. BG, PL: verzekeringsintermediairs moeten hun activiteiten verrichten via een lokale vennootschap (geen filialen). PT: buitenlandse verzekeringsondernemingen die een filiaal in Portugal willen oprichten, moeten minstens vijf jaar praktijkervaring kunnen aantonen. De oprichting van rechtstreekse filialen is niet toegestaan voor verzekeringsintermediairs, maar is voorbehouden aan ondernemingen die overeenkomstig de wetgeving van een lidstaat van de Europese Unie zijn opgericht. SK: buitenlanders mogen een verzekeringsmaatschappij in de vorm van een naamloze vennootschap oprichten of via een dochteronderneming met statutaire zetel in Slowakije verzekeringsactiviteiten verrichten (geen filialen). SE: niet in Zweden geregistreerde verzekeringsmakelaars mogen zich alleen via een filiaal vestigen. B. Bankdiensten en andere financiële diensten (m.u.v. verzekeringen) || EU: alleen bedrijven met statutaire zetel in de Europese Unie kunnen als bewaarder van activa van beleggingsfondsen optreden. Voor het beheer van unit trusts en beleggingsfondsen moet een gespecialiseerde beheermaatschappij worden opgericht met hoofdkantoor en statutaire zetel in dezelfde lidstaat van de Europese Unie. BG: pensioenverzekeringen kunnen worden aangeboden via participatie in naar Bulgaars recht opgerichte verzekeringsmaatschappijen (geen filialen). De voorzitters van de raad van beheer en de raad van bestuur moeten hun vaste verblijfplaats in Bulgarije hebben. CY: alleen leden van de Cypriotische effectenbeurs (makelaars) mogen het effectenbedrijf op Cyprus uitoefenen. Een makelaarsbedrijf kan alleen als lid van de Cypriotische effectenbeurs worden geregistreerd als het is opgericht en in een register is ingeschreven overeenkomstig de bedrijvenwet van Cyprus (geen filialen). FI: minstens de helft van de oprichters, de leden van de raad van bestuur, minstens één gewoon en één plaatsvervangend lid van de raad van toezicht en de persoon die gemachtigd is namens de kredietinstelling te ondertekenen moeten hun vaste verblijfplaats in de Europese Unie hebben. De bevoegde instanties kunnen vrijstelling van deze verplichtingen verlenen. HR: geen, behalve voor vereffenings- en verrekeningsdiensten waarbij het Centraal agentschap voor bewaringsdiensten de enige aanbieder in Kroatië is. Toegang tot de diensten van het agentschap wordt op niet-discriminerende wijze verleend aan niet-ingezetenen. HU: voor filialen van buitenlandse instellingen is het niet toegestaan de activa van particuliere pensioenfondsen te beheren, noch aan beheer van risicokapitaal te doen. Minstens twee leden van de raad van bestuur van een financiële instelling moeten Hongaars onderdaan zijn, ingezeten zijn in de zin van de van toepassing zijnde deviezenregelgeving en sinds ten minste één jaar een vaste verblijfplaats hebben in Hongarije. IE: voor collectieve beleggingsfondsen die als unit trust of vennootschap met variabel kapitaal zijn opgezet (andere dan fondsen voor collectieve beleggingen in effecten, ICBE’s), moeten de trustee/bewaarder en de beheermaatschappij maatschappijen zijn die naar Iers recht of naar het recht van een andere lidstaat van de Europese Unie zijn opgericht (geen filialen). In het geval van een commanditaire beleggingsvennootschap moet minstens één algemene partner een naar Iers recht opgerichte onderneming zijn. Om lid te worden van een Ierse effectenbeurs moet een entiteit hetzij I) een vergunning hebben verkregen in Ierland, hetgeen veronderstelt dat deze entiteit een naar Iers recht opgerichte onderneming is of een partnerschap is aangegaan en over een hoofdkantoor/maatschappelijke zetel in Ierland beschikt of II) in een andere lidstaat van de Europese Unie een vergunning hebben gekregen overeenkomstig de richtlijn van de Europese Unie inzake beleggingsdiensten. || IT: om met een vestiging in Italië het effectenafwikkelingssysteem te mogen beheren, moet een onderneming naar Italiaans recht zijn opgericht (geen filialen). Om met een vestiging in Italië centrale depositodiensten voor effecten te mogen beheren, moeten ondernemingen naar Italiaans recht zijn opgericht (geen filialen). Voor andere collectieve beleggingsfondsen dan overeenkomstig wetgeving van de Europese Unie geharmoniseerde icbe’s, moeten de trustee/bewaarder in Italië geregistreerd zijn of een in een andere lidstaat van de Europese Unie geregistreerde onderneming zijn met een filiaal in Italië. Beheermaatschappijen van niet overeenkomstig de wetgeving van de Europese Unie geharmoniseerde icbe's moeten eveneens naar Italiaans recht zijn opgericht (geen filialen). Alleen banken, verzekeringsmaatschappijen, investeringsmaatschappijen en ondernemingen die overeenkomstig wetgeving van de Europese Unie geharmoniseerde icbe's beheren en hun hoofdkantoor in de Europese Unie hebben, alsook naar Italiaans recht opgerichte icbe's, mogen de middelen van pensioenfondsen beheren. In geval van huis-aan-huis-verkoop moet gebruik worden gemaakt van de diensten van erkende verkopers van financiële producten die ingezetene zijn van een lidstaat van de Europese Unie. Vertegenwoordigingen van buitenlandse tussenpersonen mogen geen activiteiten in verband met beleggingsdiensten verrichten. LT: voor het beheer van de activa moet een gespecialiseerde beheermaatschappij worden opgericht (geen filialen). Enkel bedrijven met statutaire zetel in Litouwen kunnen als bewaarder van activa optreden. PT: pensioenfondsen mogen uitsluitend worden beheerd door gespecialiseerde ondernemingen die met dat doel naar Portugees recht zijn opgericht, door verzekeringsondernemingen die in Portugal zijn gevestigd en gemachtigd zijn levensverzekeringen aan te bieden of door entiteiten die in andere lidstaten van de Europese Unie pensioenfondsen mogen beheren (niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen vanuit landen die geen lid zijn van de Europese Unie). RO: voor filialen van buitenlandse instellingen is het niet toegestaan activa te beheren. SK: investeringsdiensten in Slowakije kunnen worden verleend door banken, investeringsbedrijven, investeringsfondsen en effectenhandelaren met de rechtsvorm van een naamloze vennootschap met eigen vermogen (geen filialen). SI: niet geconsolideerd voor particuliere pensioenfondsen (niet-verplichte pensioenfondsen). SE: de oprichter van een spaarbank moet een in de Europese Unie ingezeten natuurlijke persoon zijn. 13. GEZONDHEIDSZORG EN MAATSCHAPPELIJKE DIENSTVERLENING[53] (alleen particulier gefinancierde diensten) || A. Ziekenhuizen (CPC 9311) B. Ambulances (CPC 93192) C. Intramurale gezondheidszorg, andere dan verpleging in een ziekenhuis (CPC 93193) D. Maatschappelijke dienstverlening (CPC 933) || EU: een concessie is vereist voor de participatie van particuliere operatoren in het netwerk van gezondheidszorg en maatschappelijke dienstverlening. Er kan een onderzoek naar de economische behoefte worden uitgevoerd. Belangrijkste criterium: het aantal bestaande instellingen en de gevolgen daarvoor, de vervoersinfrastructuur, de bevolkingsdichtheid, de geografische spreiding en potentiële nieuwe werkgelegenheid. AT, SI: niet geconsolideerd voor ambulances. BG: niet geconsolideerd voor ziekenhuizen, ambulances en intramurale gezondheidszorg, andere dan verpleging in een ziekenhuis. CZ, FI, MT, SE, SK: niet geconsolideerd. HU, SI: niet geconsolideerd voor maatschappelijke dienstverlening. PL: niet geconsolideerd voor ambulances, intramurale gezondheidszorg andere dan verpleging in een ziekenhuis, en voor maatschappelijke dienstverlening. BE, UK: niet geconsolideerd voor ambulances, intramurale gezondheidszorg andere dan verpleging in een ziekenhuis, en voor maatschappelijke dienstverlening andere dan herstellingsoorden, verpleegtehuizen en bejaardenhuizen. CY: niet geconsolideerd voor ziekenhuizen, ambulances, intramurale gezondheidszorg andere dan verpleging in een ziekenhuis, en voor maatschappelijke dienstverlening andere dan herstellingsoorden, verpleegtehuizen en bejaardenhuizen. 14. TOERISME EN DIENSTEN IN VERBAND MET REIZEN || A. Hotels, restaurants en catering (CPC 641, CPC 642 en CPC 643) m.u.v. catering in de luchtvaart[54] || BG: oprichting naar Bulgaars recht is vereist (geen filialen). IT: er wordt een onderzoek naar de economische behoefte gedaan voor bars, cafés en restaurants. Belangrijkste criteria: bevolking en concentratie van bestaande instellingen. B. Reisbureaus en reisorganisatoren (inclusief reisleiders) (CPC 7471) || BG: Niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). PT: oprichting van een onderneming met hoofdkantoor in Portugal verplicht (niet geconsolideerd voor filialen). CZ: Onderzoek naar de economische behoefte op basis van bevolkingsomvang. C. Toeristengidsen (CPC 7472) || BG, CY, HU, LT, MT en PL: niet geconsolideerd. 15. CULTUUR, SPORT EN RECREATIE (andere dan audiovisuele diensten) || A. Amusement (inclusief theater, concerten, circussen en discotheken) (CPC 9619) || CY, CZ, FI, MT, PL, RO, SI, SK: niet geconsolideerd. BG: niet geconsolideerd, behalve voor theaterproducenten, zanggroepen, bands en orkesten (CPC 96191), auteurs, componisten, beeldhouwers, entertainers en andere individuele artiesten (CPC 96192), en aanverwante theaterdiensten (CPC 96193). EE: niet geconsolideerd voor ander amusement (CPC 96199) behalve voor bioscopen. LV: niet geconsolideerd behalve voor bioscopen (deel van CPC 96199). B. Nieuws- en persagentschappen (CPC 962) || FR: de participatie van buitenlanders in ondernemingen die publicaties in het Frans uitgeven, mag niet meer bedragen dan 20% van het kapitaal van of de stemrechten in de onderneming. Voor de vestiging van persagentschappen door buitenlandse investeerders is wederkerigheid vereist. C. Bibliotheken, archieven, musea en overige culturele diensten [55] (CPC 963) || BE, BG, CY, CZ, DE, DK, ES, EE, FI, FR, EL, HR, HU, IE, IT, LV, LU, MT, NL, PL, PT, RO, SK, SI, SE, UK: niet geconsolideerd. AT, LT: voor de participatie van particuliere exploitanten in bibliotheken, archieven, musea en andere netwerken van culturele diensten is een concessie of vergunning vereist. D. Sport (CPC 9641) || AT, SI: niet geconsolideerd voor skischolen en berggidsen. BG, CY, CZ, EE, LV, MT, PL, RO, SK: niet geconsolideerd. E. Recreatieparken en stranden (CPC 96491) || geen. 16. VERVOER || A. Zeevaart[56] || a) Internationaal personenvervoer (CPC 7211 zonder nationale cabotage) b) Internationaal goederenvervoer (CPC 7212 zonder nationale cabotage)[57] || EU: niet geconsolideerd voor de oprichting van een geregistreerde onderneming om een vloot te laten varen onder de vlag van de staat waar de onderneming gevestigd wordt. BG: Niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). BG, CY, DE, EE, ES, FR, FI, EL, IT, LT, LV, MT, PL, PT, RO, SI, SE: feedering met vergunning. B. Binnenvaart[58] || a) Personenvervoer (CPC 7221) b) Goederenvervoer (CPC 7222) || EU: in maatregelen gebaseerd op bestaande of toekomstige overeenkomsten over de toegang tot binnenwateren (waaronder overeenkomsten inzake het Rijn-Main-Donau-kanaal) worden bepaalde verkeersrechten gereserveerd voor maatschappijen in de betrokken landen die voldoen aan de nationaliteitsvereisten voor eigenaren. Regelingen voortvloeiende uit de Akte van Mannheim inzake de Rijnvaart. EU: niet geconsolideerd voor de oprichting van een geregistreerde onderneming om een vloot te laten varen onder de vlag van de staat waar de onderneming gevestigd wordt. AT: natuurlijke personen moeten aan de nationaliteitsvereiste voldoen om een scheepvaartmaatschappij op te richten. Bij vestiging als rechtspersoon geldt de nationaliteitsvereiste voor de raad van bestuur en de raad van toezichthouders. Een geregistreerde onderneming of permanente vestiging in Oostenrijk is vereist. Daarnaast moet de meerderheid van de aandelen in handen zijn van burgers van landen van de Europese Unie. BG: Niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). FI: diensten mogen alleen worden verstrekt door schepen die onder Finse vlag varen. HR: niet geconsolideerd. C. Vervoer per spoor[59] a) Personenvervoer (CPC 7111) b) Goederenvervoer (CPC 7112) || BG: Niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). HR: niet geconsolideerd. D. Vervoer over de weg[60] || a) Personenvervoer (CPC 7121 en CPC 7122) || EU: buitenlandse investeerders mogen binnen een lidstaat geen vervoer aanbieden (cabotage), behalve voor verhuur van busdiensten met chauffeur, zonder dienstregeling. EU: onderzoek naar de economische behoefte voor taxi's. Belangrijkste criteria: het aantal bestaande ondernemingen en de gevolgen daarvoor, de bevolkingsdichtheid, de geografische spreiding, de gevolgen voor het verkeer en potentiële nieuwe werkgelegenheid. AT, BG: exclusieve rechten en/of vergunningen kunnen alleen worden toegekend aan onderdanen van de Europese Unie en aan rechtspersonen van de Europese Unie die hun hoofdvestiging in de Europese Unie hebben. BG: Niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). FI, LV: vergunning vereist; deze is niet geldig voor in het buitenland geregistreerde voertuigen. LV, SE: gevestigde ondernemingen zijn verplicht nationaal geregistreerde voertuigen te gebruiken. || ES: onderzoek naar de economische behoefte voor CPC 7122. Belangrijkste criterium: plaatselijke vraag. IT, PT: onderzoek naar de economische behoefte voor limousines. Belangrijkste criteria: het aantal bestaande ondernemingen en de gevolgen daarvoor, de bevolkingsdichtheid, de geografische spreiding, de gevolgen voor het verkeer en potentiële nieuwe werkgelegenheid. ES, IE, IT: onderzoek naar de economische behoefte voor intercitybussen. Belangrijkste criteria: het aantal bestaande ondernemingen en de gevolgen daarvoor, de bevolkingsdichtheid, de geografische spreiding, de gevolgen voor het verkeer en potentiële nieuwe werkgelegenheid. FR: niet geconsolideerd voor intercitybussen. b) Goederenvervoer[61] (CPC 7123, m.u.v. vervoer van post voor eigen rekening[62]). || AT, BG: exclusieve rechten en/of vergunningen kunnen alleen worden toegekend aan onderdanen van de Europese Unie en aan rechtspersonen van de Europese Unie die hun hoofdvestiging in de Europese Unie hebben. BG: Niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). FI, LV: vergunning vereist; deze is niet geldig voor in het buitenland geregistreerde voertuigen. LV, SE: gevestigde ondernemingen zijn verplicht nationaal geregistreerde voertuigen te gebruiken. IT, SK: onderzoek naar de economische behoefte. Het belangrijkste criterium is de plaatselijke vraag. E. Vervoer van andere goederen dan brandstof, via pijpleidingen[63] [64] (CPC 7139) || AT: exclusieve rechten kunnen alleen worden toegekend aan onderdanen van de Europese Unie en aan rechtspersonen van de Europese Unie die hun hoofdvestiging in de Europese Unie hebben. 17 HULPDIENSTEN VOOR VERVOER[65] || A. Hulpdiensten voor zeevervoer[66] a) Behandeling van zeevracht b) Opslag (deel van CPC 742) c) In- en uitklaring d) Diensten in verband met de opslag van containers e) Diensten van scheepsagenten f) Maritieme expediteursdiensten || EU: niet geconsolideerd voor de verhuur van schepen met bemanning, voor duwen en slepen en voor hulpdiensten voor het zeevervoer. IT: onderzoek naar de economische behoefte voor de behandeling van zeevracht. Belangrijkste criteria: het aantal bestaande ondernemingen en de gevolgen daarvoor, de bevolkingsdichtheid, de geografische spreiding en potentiële nieuwe werkgelegenheid. BG: niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). Participatie in Bulgaarse ondernemingen is beperkt tot 49%. SI: in- en uitklaring alleen door in Slovenië gevestigde rechtspersonen (geen filialen). HR: niet geconsolideerd voor c) in- en uitklaring en voor d) diensten in verband met de opslag van containers, e) diensten van scheepsagenten en f) maritieme expediteursdiensten. Voor a) behandeling van zeevracht, b) opslag, j) andere ondersteunende en bijbehorende diensten (met inbegrip van catering), h) duwen en slepen en i) ondersteunende diensten in verband met zeevaart: geen, behalve dat van buitenlandse rechtspersonen vereist wordt dat zij een onderneming vestigen in Kroatië, waaraan op grond van een openbare aanbestedingsprocedure een concessie moet worden verleend door de havenautoriteit. Het aantal dienstverleners kan worden beperkt overeenkomstig de beperkingen van de havencapaciteit. g) Verhuur van schepen met bemanning (CPC 7213) h) Duwen en slepen (CPC 7214) i) Hulpdiensten voor het zeevervoer (deel van CPC 745) j) Andere ondersteunende en hulpdiensten (inclusief catering) (deel van CPC 749) || B. Hulpdiensten voor de binnenvaart[67] a) Vrachtbehandeling (deel van CPC 741) b) Opslag (deel van CPC 742) c) Bevrachtingsagenten (deel van CPC 748) d) Verhuur van schepen met bemanning (CPC 7223) e) Duwen en slepen (CPC 7224) f) Hulpdiensten voor de binnenvaart (deel van CPC 745) g) Andere ondersteunende en hulpdiensten (deel van CPC 749) || EU: in maatregelen gebaseerd op bestaande of toekomstige overeenkomsten over de toegang tot binnenwateren (waaronder overeenkomsten inzake het Rijn-Main-Donau-kanaal) worden bepaalde verkeersrechten gereserveerd voor maatschappijen in de betrokken landen die voldoen aan de nationaliteitsvereisten voor eigenaren. Regelingen voortvloeiende uit de Akte van Mannheim inzake de Rijnvaart. EU: niet geconsolideerd voor de verhuur van schepen met bemanning, voor duwen en slepen en voor hulpdiensten voor de binnenvaart. AT: natuurlijke personen moeten aan de nationaliteitsvereiste voldoen om een scheepvaartmaatschappij op te richten. Bij vestiging als rechtspersoon geldt de nationaliteitsvereiste voor de raad van bestuur en de raad van toezichthouders. Een geregistreerde onderneming of permanente vestiging in Oostenrijk is vereist. Daarnaast moet de meerderheid van de aandelen in handen zijn van burgers van landen die lid zijn van de Europese Unie. BG: Niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). Participatie in Bulgaarse ondernemingen is beperkt tot 49%. HU: overheidsparticipatie in een onderneming kan vereist zijn. SI: in- en uitklaring alleen door in Slovenië gevestigde rechtspersonen (geen filialen). HR: niet geconsolideerd. C. Hulpdiensten voor vervoer per spoor[68] a) Vrachtbehandeling (deel van CPC 741) b) Opslag (deel van CPC 742) c) Bevrachtingsagenten (deel van CPC 748) d) Trekken en opduwen (CPC 7113) e) Hulpdiensten voor vervoer per spoor (CPC 743) f) Andere ondersteunende en hulpdiensten (deel van CPC 749) g) In- en uitklaring || BG: Niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). Participatie in Bulgaarse ondernemingen is beperkt tot 49%. SI: in- en uitklaring alleen door in Slovenië gevestigde rechtspersonen (geen filialen). HR: niet geconsolideerd voor d) duwen en slepen en g), in- en uitklaring. HU: niet geconsolideerd voor in- en uitklaring PL: nationale beperkingen ten aanzien van directe vertegenwoordiging bij in- en uitklaring: directe vertegenwoordiging kan alleen geschieden door douane-expediteurs die hun verblijfplaats in de Europese Unie hebben. FR: niet geconsolideerd tenzij volledige wederkerigheid is gewaarborgd. FI: niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen. NL: of natuurlijke dan wel rechtspersonen worden toegelaten als douane-expediteurs staat ter discretionaire beoordeling van de inspecteur, zoals bepaald in artikel 1, leden 3 en 9, van de Algemene douanewet. Toelating wordt geweigerd indien de aanvrager in de laatstverlopen vijf jaren wegens een strafbaar feit onherroepelijk is veroordeeld. Douane-expediteurs die niet in Nederland wonen of zijn gevestigd, zijn gehouden in Nederland woonplaats te kiezen of een vaste inrichting op te richten alvorens zij werkzaamheden als toegelaten douane-expediteur gaan verrichten D. Hulpdiensten voor vervoer over de weg[69] a) Vrachtbehandeling (deel van CPC 741) b) Opslag (deel van CPC 742) c) Bevrachtingsagenten (deel van CPC 748) d) Verhuur van vrachtauto's met chauffeur (CPC 7124) e) Hulpdiensten in verband met het vervoer over de weg (CPC 744) f) Andere ondersteunende en hulpdiensten (deel van CPC 749) g) In- en uitklaring || AT: voor de verhuur van vrachtauto's met chauffeur kunnen exclusieve rechten en/of vergunningen alleen worden toegekend aan onderdanen van de Europese Unie en aan rechtspersonen uit de Europese Unie die hun hoofdvestiging in de Europese Unie hebben. BG: niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). Participatie in Bulgaarse ondernemingen is beperkt tot 49%. FI: voor de verhuur van vrachtauto's met chauffeur is een vergunning vereist; er worden geen vergunningen verleend voor in het buitenland geregistreerde voertuigen. SI: in- en uitklaring alleen door in Slovenië gevestigde rechtspersonen (geen filialen). HR: niet geconsolideerd voor d) de verhuur van vrachtauto's met chauffeur en g) in- en uitklaring. HU: niet geconsolideerd voor in- en uitklaring PL: nationale beperkingen ten aanzien van directe vertegenwoordiging bij in- en uitklaring: directe vertegenwoordiging kan alleen geschieden door douane-expediteurs die hun verblijfplaats in de Europese Unie hebben. FR: niet geconsolideerd tenzij volledige wederkerigheid is gewaarborgd. FI: niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen. NL: of natuurlijke dan wel rechtspersonen worden toegelaten als douane-expediteurs staat ter discretionaire beoordeling van de inspecteur, zoals bepaald in artikel 1, leden 3 en 9, van de Algemene douanewet. Toelating wordt geweigerd indien de aanvrager in de laatstverlopen vijf jaren wegens een strafbaar feit onherroepelijk is veroordeeld. Douane-expediteurs die niet in Nederland wonen of zijn gevestigd, zijn gehouden in Nederland woonplaats te kiezen of een vaste inrichting op te richten alvorens zij werkzaamheden als toegelaten douane-expediteur gaan verrichten E. Hulpdiensten voor luchtvaartdiensten || a) Grondafhandelingsdiensten (inclusief catering) || EU: de categorieën activiteiten hangen af van de grootte van de luchthaven. Het aantal dienstverleners in een luchthaven kan worden beperkt naar gelang van de beschikbare ruimte; bij beperkingen om andere redenen moet het aantal dienstverleners minimaal twee bedragen. BG: niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). HR: niet geconsolideerd. b) Opslag (deel van CPC 742) || BG: niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). PL: voor opslag van diepgevroren of gekoelde goederen en bulkopslag van vloeistoffen of gassen, hangen de categorieën activiteiten af van de grootte van de luchthaven. Het aantal dienstverleners in een luchthaven kan worden beperkt naar gelang van de beschikbare ruimte; bij beperkingen om andere redenen moet het aantal dienstverleners minimaal twee bedragen. c) Bevrachtingsagenten (deel van CPC 748) || BG: niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). HU: niet geconsolideerd. SI: in- en uitklaring alleen door in Slovenië gevestigde rechtspersonen (geen filialen). d) Verhuur van luchtvaartuigen met bemanning (CPC 734) || EU: luchtvaartuigen die door maatschappijen uit de Europese Unie worden gebruikt, moeten zijn geregistreerd in een lidstaat van de Europese Unie die de maatschappij vergunning heeft verleend of, indien de vergunningverlenende lidstaat van de Europese Unie zulks toestaat, elders in de Europese Unie. Soms worden alleen luchtvaartuigen geregistreerd die eigendom zijn van natuurlijke personen die aan specifieke nationaliteitscriteria voldoen, of van rechtspersonen die voldoen aan specifieke criteria betreffende eigendom van kapitaal en zeggenschap. Het luchtvaartuig moet worden geëxploiteerd door een luchtvaartmaatschappij die eigendom is van natuurlijke personen die aan specifieke nationaliteitscriteria voldoen, of van rechtspersonen die voldoen aan specifieke criteria betreffende eigendom van kapitaal en zeggenschap. e) Verkoop en marketing || EU: specifieke verplichtingen voor investeerders die geautomatiseerde boekingssystemen runnen die eigendom zijn van luchtvaartmaatschappijen of waarover luchtvaartmaatschappijen zeggenschap hebben. f) Geautomatiseerd boekingssysteem (CRS) || EU: specifieke verplichtingen voor investeerders die geautomatiseerde boekingssystemen runnen die eigendom zijn van luchtvaartmaatschappijen of waarover luchtvaartmaatschappijen zeggenschap hebben. g) Beheer van luchthavens[70] || BG: niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). PL: de buitenlandse aandelenparticipatie mag maximaal 49% bedragen. HR: niet geconsolideerd. h) In- en uitklaring || BG: niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). SI: in- en uitklaring alleen door in Slovenië gevestigde rechtspersonen (geen filialen). HR, HU: niet geconsolideerd. PL: nationale beperkingen ten aanzien van directe vertegenwoordiging bij in- en uitklaring: directe vertegenwoordiging kan alleen geschieden door douane-expediteurs die hun verblijfplaats in de Europese Unie hebben. FR: niet geconsolideerd tenzij volledige wederkerigheid is gewaarborgd. FI: niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen. NL; of natuurlijke dan wel rechtspersonen worden toegelaten als douane-expediteurs staat ter discretionaire beoordeling van de inspecteur, zoals bepaald in artikel 1, leden 3 en 9, van de Algemene douanewet. Toelating wordt geweigerd indien de aanvrager in de laatstverlopen vijf jaren wegens een strafbaar feit onherroepelijk is veroordeeld. Douane-expediteurs die niet in Nederland wonen of zijn gevestigd, zijn gehouden in Nederland woonplaats te kiezen of een vaste inrichting op te richten alvorens zij werkzaamheden als toegelaten douane-expediteur gaan verrichten E. Hulpdiensten voor vervoer van andere goederen dan brandstof, via pijpleidingen[71] a) Opslag van andere goederen dan brandstof, vervoerd via pijpleidingen[72] (deel van CPC 742) || geen. 18. ENERGIEDIENSTEN || A. Diensten in verband met de mijnbouw[73] (CPC 883)[74] || geen. B. Vervoer van brandstoffen via pijpleidingen[75] (CPC 7131) || AT, BE, BG, CY, CZ, DE, DK, ES, EE, FI, FR, EL, IE, IT, LV, LU, MT, NL, PL, PT, RO, SK, SI, SE, UK: niet geconsolideerd. C. Opslag van via pijpleidingen vervoerde brandstoffen[76] (deel van CPC 742) || CY, CZ, MT, PL, SK: het kan investeerders uit landen die energieleveranciers zijn, worden verboden controle over de activiteit te verkrijgen. Niet geconsolideerd voor de oprichting van rechtstreekse filialen (oprichting als vennootschap is vereist). D. Groothandel in vaste, vloeibare en gasvormige brandstoffen en aanverwante producten (CPC 62271) en groothandel in elektriciteit, stoom en warm water[77] || EU: niet geconsolideerd voor de groothandel in elektriciteit, stoom en warm water. E. Detailhandel in motorbrandstoffen (CPC 613) F. Detailhandel in stookolie, flessengas, steenkool en brandhout (CPC 63297) en detailhandel in elektriciteit, gas (niet in flessen), stoom en warm water[78] || EU: niet geconsolideerd voor de detailhandel in motorbrandstoffen, elektriciteit, gas (niet in flessen), stoom en warm water. BE, BG, DK, FR, IT, MT, PT: voor de detailhandel in motorbrandstoffen, flessengas, steenkool en brandhout wordt voor vergunningen voor warenhuizen (in Frankrijk alleen voor grote warenhuizen) een onderzoek naar de economische behoefte gedaan. Belangrijkste criteria: het aantal bestaande warenhuizen en de gevolgen daarvoor, de bevolkingsdichtheid, de geografische spreiding, de gevolgen voor het verkeer en potentiële nieuwe werkgelegenheid. G. Diensten in verband met de distributie van energie[79] (CPC 887) || AT, BE, BG, CY, CZ, DE, DK, ES, EE, FI, FR, EL, IE, HU, IT, LU, LT, MT, NL, PL, PT, RO, SK, SE, UK: niet geconsolideerd, behalve voor advies, waarvoor: geen. SI: niet geconsolideerd behalve voor diensten in verband met gasdistributie, waarvoor: geen. 19. OVERIGE DIENSTEN, NIET ELDERS INGEDEELD || a) Wassen, reinigen en verven (CPC 9701) || geen. b) Haarverzorging (CPC 97021) || IT: er wordt op nationaal niveau een onderzoek naar de economische behoefte gedaan. Een eventueel onderzoek naar de economische behoefte betreft een beperking van het aantal ondernemingen. Belangrijkste criteria: bevolking en concentratie van bestaande ondernemingen. c) Cosmetische behandeling, manicure en pedicure (CPC 97022) || IT: er wordt op nationaal niveau een onderzoek naar de economische behoefte gedaan. Een eventueel onderzoek naar de economische behoefte betreft een beperking van het aantal ondernemingen. Belangrijkste criteria: bevolking en concentratie van bestaande ondernemingen. d) Overige schoonheidsverzorging n.e.g. (CPC 97029) || IT: er wordt op nationaal niveau een onderzoek naar de economische behoefte gedaan. Een eventueel onderzoek naar de economische behoefte betreft een beperking van het aantal ondernemingen. Belangrijkste criteria: bevolking en concentratie van bestaande ondernemingen. Diensten van kuuroorden en niettherapeutische massages, voor zover die met het oog op ontspanning en lichamelijk welzijn en niet voor medische of revalidatiedoeleinden worden verstrekt[80] [81] (CPC ver. 1.0 97230) || Geen g) Telecommunicatieverbinding (CPC 7543) || Geen ________________" BIJLAGE IV (Sectie B van bijlage VIII bij de overeenkomst als bedoeld in artikel 118 van de overeenkomst) LIJST VAN VERBINTENISSEN INZAKE GRENSOVERSCHRIJDENDE DIENSTVERLENING (bedoeld in artikel 118 van deze overeenkomst) "SECTIE B EU Er worden de volgende afkortingen gebruikt: AT Oostenrijk BE België BG Bulgarije CY Cyprus CZ Tsjechië DE Duitsland DK Denemarken ES Spanje EE Estland EU Europese Unie, met inbegrip van al haar lidstaten FI Finland FR Frankrijk EL Griekenland HR Kroatië HU Hongarije IE Ierland IT Italië LV Letland LT Litouwen LU Luxemburg MT Malta NL Nederland PL Polen PT Portugal RO Roemenië SK Slowakije SI Slovenië SE Zweden UK Verenigd Koninkrijk 1. In onderstaande lijst van verbintenissen zijn de dienstensectoren opgenomen die overeenkomstig artikel 121 van deze overeenkomst zijn geliberaliseerd, alsook, door middel van voorbehouden, de beperkingen inzake markttoegang en nationale behandeling die gelden voor diensten en dienstverleners uit de Andeslanden in die sectoren. De lijst bevat de volgende elementen: a) een eerste kolom, waarin de sector of subsector wordt vermeld waarin de partij de verbintenis is aangegaan, en de liberalisering waarop de voorbehouden van toepassing zijn; en b) een tweede kolom, waarin de toepasselijke voorbehouden worden beschreven. Wanneer de in b) bedoelde kolo