Voorstel voor een RICHTLIJN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD tot oprichting van een infrastructuur voor ruimtelijke informatie in de Gemeenschap (INSPIRE) {SEC(2004) 980}

(door de Commissie ingediend)

TOELICHTING

1. Inleiding

Van goed beleid kan pas sprake zijn wanneer het publiek hoogwaardige informatie ontvangt en op basis daarvan aan het beleid kan deelnemen. Beleidmakers onderkennen de toenemende verwevenheid en complexiteit van de problemen die vandaag de dag de levenskwaliteit beïnvloeden en houden hiermee rekening bij het opstellen van nieuwe beleidsmaatregelen. In het zesde milieuactieprogramma (6e MAP) [1] wordt bijvoorbeeld benadrukt dat het milieu beleid op betrouwbare kennis en geïnformeerde deelname moet zijn gebaseerd. Deze nieuwe benadering verandert de wijze waarop het EU-milieubeleid wordt vastgesteld.

[1] PB L 242 van 10.9.2002, blz. 1.

Het toezicht, de rapportage, het gegevensbeheer en de uitwisseling van gegevens tussen de verschillende beheersniveaus moeten daarom op een nieuwe manier worden aangepakt. Er moeten beleidsmaatregelen worden genomen om dubbele gegevensvergaring zoveel mogelijk te vermijden en om de harmonisering, de ruime verspreiding en het gebruik van de gegevens aan te moedigen. Dergelijke beleidsmaatregelen zullen leiden tot een toename van de efficiëntie, waardoor meer middelen vrijkomen om de beschikbaarheid en de kwaliteit van de gegevens te verbeteren. De toegenomen beschikbaarheid van gegevens zal op haar beurt de innovatie bij de commerciële informatieleveranciers stimuleren.

Ruimtelijke informatie kan een bijzondere rol spelen in deze nieuwe aanpak omdat het de integratie van informatie uit diverse disciplines en voor diverse gebruikers mogelijk maakt. Een coherente en ruim toegankelijke ruimtelijke beschrijving van het grondgebied van de Gemeenschap kan het kader vormen voor de coördinatie van de informatielevering en monitoring in de hele Gemeenschap. Ruimtelijke informatie kan ook worden gebruikt voor het maken van kaarten, die uitermate geschikt zijn om met het publiek te communiceren. De technische en sociaal-economische kenmerken van ruimtelijke informatie leiden echter tot acute problemen op het vlak van coördinatie, informatiehiaten, niet nader gedefinieerde kwaliteit en hinderpalen voor de raadpleging en het gebruik van de informatie.

De Commissie heeft daarom besloten bij het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie een voorstel in te dienen om interoperabele ruimtelijke informatie op grote schaal beschikbaar te maken ter ondersteuning van het nationale en communautaire beleid en om het publiek toegang te verschaffen tot deze informatie. Dit initiatief is tot stand gekomen dankzij de inspanningen van verscheidene diensten van de Commissie, met name het DG Milieu, Eurostat en het Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek (GCO), die in het verleden steeds geijverd hebben voor de goedkeuring en tenuitvoerlegging van deze richtlijn en dit ook in de toekomst zullen blijven doen.

2. Overzicht van het voorstel

Bij de voorgestelde richtlijn wordt een wettelijk kader gecreëerd voor de oprichting en werking van een infrastructuur voor ruimtelijke informatie in Europa. Het doel van deze infrastructuur is de opstelling, uitvoering en evaluatie van communautaire beleidsmaatregelen en het toezicht op deze maatregelen op alle niveaus te vergemakkelijken en informatie te verschaffen aan de burgers.

Een van de belangrijkste doelstellingen van INSPIRE is meer en betere ruimtelijke informatie beschikbaar te maken, zodat alle beleidsniveaus in de lidstaten met deze informatie rekening kunnen houden bij het opstellen en uitvoeren van communautaire beleidsmaatregelen. INSPIRE heeft in de eerste plaats betrekking op het milieubeleid, maar kan in de toekomst worden uitgebreid tot andere beleidsterreinen zoals landbouw, vervoer en energie.

Het voorstel heeft met name betrekking op de informatie die nodig is om toezicht te houden op de toestand van het milieu, zoals de toestand van de lucht, het water, de bodem en het natuurlijke landschap, en om deze toestand te verbeteren. Veel van deze informatie moet worden onderbouwd met multifunctionele ruimtelijke gegevens. In een infrastructuur voor ruimtelijke informatie hoeven niet alle ruimtelijke gegevens in dezelfde mate te worden geharmoniseerd; ze kunnen ook niet allemaal even snel in de infrastructuur worden geïntegreerd. Deze richtlijn bevat dan ook drie verschillende bijlagen, die alle drie betrekking hebben op de ruimtelijke gegevens die nodig zijn ter ondersteuning van een groot aantal beleidsmaatregelen op het vlak van milieu. Al naargelang ruimtelijke gegevens worden gebruikt voor georeferencing van andere ruimtelijke gegevens, naargelang geharmoniseerde ruimtelijke gegevens nodig zijn in de context van beleidsmaatregelen die direct of indirect invloed hebben op het milieu en afhankelijk van de mate waarin de Gemeenschap reeds werk maakt van harmonisatie, gelden verschillende termijnen voor de toepassing van de INSPIRE-voorschriften en moet de harmonisatie strenger of minder streng worden uitgevoerd. Er zij op gewezen dat de thematische categorieën ruimtelijke gegevens in de bijlagen alleen betrekking hebben op het toepassingsgebied van de richtlijn en de maatregelen, maar niet op de manier waarop de ruimtelijke informatie moet worden georganiseerd of geharmoniseerd.

INSPIRE zal geen uitgebreid programma voor de vergaring van nieuwe ruimtelijke gegevens in de lidstaten op gang brengen, maar heeft tot doel de exploitatiemogelijkheden van de reeds beschikbare gegevens te vergroten door te eisen dat de bestaande ruimtelijke gegevens van documentatie worden voorzien, door gebruik te maken van diensten die er op gericht zijn de toegankelijkheid en interoperabiliteit van de gegevens te verbeteren en door hinderpalen voor het gebruik van de gegevens uit de weg te ruimen. INSPIRE effent het pad voor een geleidelijke harmonisatie van ruimtelijke gegevens in de lidstaten.

Vooral de partijen die betrokken zijn bij de opstelling, uitvoering en evaluatie van beleids maatregelen op Europees, nationaal en lokaal niveau en bij het toezicht op deze maatregelen zullen baat vinden bij dit voorstel. Het betreft openbare instanties, wetgevers, burgers en hun organisaties. Naar verwachting zullen echter ook andere gebruikersgroepen profijt trekken van dit voorstel, zoals de privé-sector, universiteiten, onderzoekers en de media. Het voorstel verleent steun voor de opstelling en uitvoering van een breed gamma aan maatregelen op het gebied van milieu en andere beleidsterreinen.

3. Noodzaak van communautair optreden

In Europa is gedetailleerde cartografische informatie beschikbaar ter ondersteuning van een breed gamma aan beleidsgebieden. Vele rapportage-, analyse-, evaluatie- en voorspellings instrumenten en -activiteiten zijn gebaseerd op cartografische informatie. Voorts heeft de opkomst van internet de ruime en goedkope verspreiding van dit soort informatie mogelijk gemaakt. Internet kan er ook toe bijdragen dat het brede publiek een beter inzicht krijgt in de diverse beleidskwesties en zich beter bewust wordt van deze kwesties.

Ondanks de vele initiatieven is brede toegang tot en grootschalig gebruik van ruimtelijke informatie nog steeds een probleem in Europa. De belangrijkste problemen hebben betrekking op gegevenshiaten, het ontbreken van documentatie en het niet compatibel zijn van verzame lingen van ruimtelijke gegevens en diensten ten gevolge van, bijvoorbeeld, uiteenlopende normen, en hinderpalen voor de uitwisseling en het hergebruik van ruimtelijke gegevens.

Gelukkig wordt men zich er op nationaal en EU-niveau steeds meer van bewust dat hoog waardige geogerefereerde informatie nodig is om de complexiteit van de alsmaar toenemende menselijke activiteiten in de EU te begrijpen en om de nadelige gevolgen van deze activiteiten te beperken. Dit uit zich in de vele regionale en nationale initiatieven op dit gebied. Ook nieuwe instrumenten, zoals het GALILEO-navigatiesysteem [2], zullen de nauwkeurigheid en betrouwbaarheid bij het opstellen van ruimtelijke informatie doen toenemen. Toch zijn zelfs in deze omstandigheden activiteiten op Gemeenschapsniveau noodzakelijk omdat:

[2] COM(2004) 112 def.

* weinig lidstaten een operationeel, organisatorisch en juridisch kader hebben ontwikkeld voor de oprichting van een nationale infrastructuur voor ruimtelijke informatie [3]. Waar wel stappen zijn ondernomen, zijn ze vaak beperkt gebleven tot specifieke regio's of specifieke sectoren;

[3] Infrastructuur voor ruimtelijke informatie (SDI) in Europa, stand van zaken, voorjaar 2003.

* in de meeste lidstaten die wel een kader hebben goedgekeurd, niet alle problemen zijn aangepakt of de initiatieven niet verenigbaar zijn;

* bij gebrek aan een geharmoniseerd kader op Gemeenschapsniveau, de opstelling, uitvoering en evaluatie van nationale en communautaire beleidsmaatregelen die direct of indirect invloed hebben op het milieu en het toezicht op deze maatregelen wordt belemmerd door hinderpalen voor de exploitatie van de grensoverschrijdende ruimtelijke gegevens die nodig zijn voor het nemen van beleidsmaatregelen ter bestrijding van problemen met een grensoverschrijdende dimensie.

4. Samenhang met andere beleidsterreinen

Er bestaan reeds verscheidene communautaire instrumenten die tot doel hebben de beschikbaarheid van overheidsinformatie te bevorderen. Andere instrumenten zijn nog in ontwikkeling. De belangrijkste instrumenten zijn de richtlijn inzake de toegang van het publiek tot milieu-informatie [4], de richtlijn inzake het hergebruik van overheidsinformatie [5], GMES [6] en GALILEO.

[4] PB L 41 van 14.2.2003, blz. 26.

[5] PB L 345 van 31.12.2003, blz. 90.

[6] COM(2004) 65 def.

Om het volledige potentieel van ruimtelijke informatie te benutten, zijn echter aanvullende maatregelen nodig om beleidsrelevante ruimtelijke gegevens uit verschillende sectoren en op verschillende niveaus te fuseren en te stroomlijnen. Het INSPIRE-voorstel vult deze instrumenten dan ook aan en zal een bijdrage leveren tot de uitvoering ervan.

Er dient eveneens rekening te worden gehouden met het bestaande wettelijke kader ten aanzien van gegevensbescherming en auteursrecht.

5. Uitgebreide effectbeoordeling

In juni 2002 heeft de Commissie een nieuwe geïntegreerde methode voor effectbeoordeling geïntroduceerd ter verbetering van de kwaliteit en de samenhang van de procedure voor beleidsontwikkeling [7]. INSPIRE is een van de voorstellen van het werkprogramma van 2003 waarvoor de Commissie heeft besloten een uitgebreide effectbeoordeling uit te voeren [8]. Voor INSPIRE is bijgevolg een uitgebreide effectbeoordeling uitgevoerd waarbij is uitgegaan van zes beleidsopties [9].

[7] COM(2002) 276.

[8] COM(2002) 590.

[9] Werkdocument van de Commissiediensten "Uitgebreide effectbeoordeling van INSPIRE".

De vereiste investering voor de optie waaraan de voorkeur wordt gegeven - een gericht kader dat wordt ondersteund door een EU-kaderrichtlijn - is grotendeels ten laste van de overheidssector en wordt geraamd op een gemiddelde van 3,6 tot 5,4 miljoen euro per jaar per EU-lidstaat (EU25). Deze investering vertegenwoordigt slechts 1% van de totale uitgaven voor ruimtelijke informatie.

De voordelen omvatten voordelen voor het milieu, bredere maatschappelijke voordelen en voordelen voor de privé-sector. Alleen de voordelen voor het milieu zijn gekwantificeerd. De gemiddelde jaarlijkse voordelen per lidstaat (EU25) bedragen 27 tot 42 miljoen euro. Ervan uitgaande dat deze elementen slechts een gedeeltelijk beeld van de hele situatie weergeven, is de conclusie dat de voordelen de investeringseisen ruimschoots overtreffen.

6. Raadpleging van belanghebbenden over INSPIRE

6.1. Internetraadpleging

De internetraadpleging had tot doel belanghebbenden te informeren over het INSPIRE-initiatief en hun standpunten en opmerkingen te vernemen over de belangrijkste punten die aan bod moeten komen in het voorstel voor de INSPIRE-kaderrichtlijn. De internetraadpleging had plaats tussen 29 maart en 6 juni 2003.

In totaal hebben 185 organisaties en personen uit de EU-lidstaten en de toetredingslanden op de internetraadpleging gereageerd. In hun antwoorden is feedback van meer dan 1 000 organisaties gebundeld.

Uit de internetraadpleging is gebleken dat de overgrote meerderheid van de belanghebbenden akkoord gaat met de beoordeling van de hinderpalen en de gevolgen ervan en dat het voorgestelde INSPIRE-initiatief op een grote mate van steun onder de belanghebbenden kan rekenen. Meer dan 90% van de respondenten antwoordde dat er inderdaad hinderpalen bestonden en dat in het kader van INSPIRE maatregelen moeten worden ontwikkeld. Een uitgebreide analyse van de resultaten van de internetraadpleging is beschikbaar op internet (http://inspire.jrc.it/).

6.2. Openbare zitting

De openbare zitting had plaats te Rome op 10 juli 2003. De openbare zitting had tot doel de partijen die geïnteresseerd zijn in INSPIRE te informeren over de resultaten van de internetraadpleging en feedback te verkrijgen over het ontwerp van een uitgebreide effectbeoordeling van INSPIRE. Het verslag van de zitting is beschikbaar op internet (http://inspire.jrc.it/).

7. Juridische elementen van het voorstel

7.1 Rechtsgrond

De rechtsgrond van de richtlijn wordt gevormd door artikel 175, lid 1, van het EG-Verdrag omdat de ruimtelijke gegevens die onder het toepassingsgebied van de richtlijn vallen, nodig zijn om de opstelling, uitvoering, monitoring en evaluatie van beleidsmaatregelen op milieugebied te ondersteunen en aldus tot een hoog niveau van milieubescherming te komen. Overeenkomstig artikel 174 moet de Gemeenschap bovendien rekening houden met de beschikbare wetenschappelijke en technische gegevens. INSPIRE draagt bij tot de naleving van dit voorschrift omdat het de Gemeenschap in staat stelt de beschikbare ruimtelijke gegevens te raadplegen en te gebruiken.

Ook op andere nationale en communautaire beleidsgebieden, zoals het landbouwbeleid, vervoersbeleid of regionaal beleid, zijn bepaalde ruimtelijke gegevens nodig. De keuze van de rechtsgrond weerspiegelt de noodzaak om op deze andere beleidsgebieden rekening te houden met milieuoverwegingen en derhalve duurzame ontwikkeling te bevorderen.

7.2 Subsidiariteit en evenredigheid

Het doel van het subsidiariteitsbeginsel is te garanderen dat besluiten zo dicht mogelijk bij het niveau van de burger worden genomen en dat voortdurend wordt nagegaan of actie op Europees niveau verantwoord is in het licht van de beschikbare opties op nationaal, regionaal of lokaal niveau.

Milieuverschijnselen zoals de migratie van soorten, wind en waterstromen houden geen rekening met nationale grenzen. Ook de invloed en druk die op het milieu wordt uitgeoefend (overstromingen, lucht- en watervervuiling enz.) laat zich vaak over de grenzen heen gevoelen. Beleidsmaatregelen op het gebied van milieu moeten er daarom op gericht zijn eenheden op te richten die verantwoordelijk zijn voor het beheer van het milieu in gebieden die over de grenzen van lidstaten heen reiken, zoals de stroomgebieddistricten die in verband met de kaderrichtlijn water zijn gecreëerd [10]. Om dergelijke beleidsmaatregelen doeltreffend te kunnen uitvoeren en controleren, moeten alle belanghebbenden op een gestroomlijnde wijze grensoverschrijdende ruimtelijke informatie kunnen raadplegen en gebruiken. De voorgestelde richtlijn zal leiden tot consistente documentatie van ruimtelijke gegevens en van de gegevenskwaliteit in de hele Gemeenschap, meer en consistentere ruimtelijke informatie in de hele Gemeenschap, geïntegreerde communautaire diensten voor het vinden en raadplegen van deze informatie en communautaire regels voor de toegang, de uitwisseling en het gebruik van deze informatie. Zonder deze richtlijn zouden de lidstaten hun bestaande systemen moeilijk interoperabel, toegankelijk en bruikbaar kunnen maken over de grenzen heen. Dit zou tot meer dubbel werk en onefficiënte gegevensvergaring leiden en zou de opstelling, uitvoering, monitoring en evaluatie bemoeilijken van nationale en communautaire beleidsmaatregelen die direct of indirect invloed hebben op het milieu.

[10] PB L 327 van 22.12.2000, blz. 1.

De voorgestelde richtlijn gaat niet verder dan wat nodig is om het doel te bereiken. Ze bouwt voort op de diverse informatiesystemen die reeds bestaan in de lidstaten en voorziet in een algemeen kader waarbinnen deze systemen, als onderdeel van de infrastructuur voor ruimtelijke informatie in de Europese Gemeenschap, kunnen samenwerken. Ook wat de organisatie betreft, bouwt INSPIRE voort op de bestaande organisaties die betrokken zijn bij het gebruik en de productie van ruimtelijke gegevens; het voorziet alleen in de algemene coördinatiemechanismen die nodig zijn om de infrastructuur op Europees niveau te gebruiken. Wat harmonisatie betreft, zal INSPIRE alleen die aspecten aanpakken die nodig zijn om op meerdere niveaus en voor meerdere thema's consistentie van ruimtelijke gegevens te bewerkstelligen en om de gegevens beschikbaar te maken ter ondersteuning van het communautaire beleid. De lidstaten hoeven bijvoorbeeld het formaat van hun verzamelingen ruimtelijke gegevens niet te wijzigen, maar kunnen interfaces ter beschikking stellen die heterogene gegevens omzetten in een uniform model.

Dit voorstel is gedaan in de vorm van een kaderrichtlijn, zodat de lidstaten over voldoende ruimte beschikken om de maatregelen die nodig zijn voor de verwezenlijking van de voorgeschreven doelen, op hun specifieke situatie af te stemmen. Uitvoeringsmaatregelen die technisch en eerder prescriptief van aard zijn, worden via de comitéprocedure goedgekeurd. Dergelijke maatregelen zijn nodig om de algemene consistentie te garanderen die nodig is als de infrastructuur voor ruimtelijke informatie in Europa het gestelde doel, de ondersteuning van het communautaire beleid, wil verwezenlijken. Het gebruik van de comitéprocedure garandeert ook de nodige flexibiliteit om de infrastructuur voor ruimtelijke informatie in Europa aan te passen aan de technologische vooruitgang en aan nieuwe beleidsprioriteiten.

Het voorstel is alleen gericht op aspecten die op EU-niveau moeten worden geregeld om te garanderen dat de doelstellingen van het EG-Verdrag worden bereikt. De lidstaten mogen in grote mate hun bestaande systemen en organisatie behouden. Er worden alleen maatregelen genomen om te garanderen dat deze systemen interoperabel zijn en om hinderpalen uit de weg te ruimen. Voorts zijn specifieke beperkingen opgelegd om te voorkomen dat de lidstaten gebukt zouden gaan onder onevenredige administratieve extra lasten. Daarnaast worden bij het voorstel controlemechanismen geïntroduceerd die garanderen dat de privé-sector kan deelnemen aan dit initiatief, zodat innovatie niet in de kiem wordt gesmoord. 7.3 Hoe is in het voorstel rekening gehouden met de resultaten van de raadpleging van belanghebbenden en met de uitgebreide effectbeoordeling?

Op basis van de resultaten van de uitgebreide effectbeoordeling en de reacties van de belanghebbenden zijn de maatregelen in het document over de INSPIRE-internetraadpleging en het ontwerp voor een uitgebreide effectbeoordeling herzien. Dit heeft geleid tot een voorstel dat gebaseerd is op optie 4 van de uitgebreide effectbeoordeling. In vergelijking met de maatregelen in het document over de INSPIRE-internetraadpleging, kan het volgende worden opgemerkt:

* Gezien de budgettaire grenzen en een zekere bezorgdheid ten aanzien van de ambitie van INSPIRE is het toepassingsgebied van het voorstel beperkt. Ten gevolge hiervan daalt het aantal categorieën ruimtelijke gegevens die onder INSPIRE vallen met 35%.

* De eisen met betrekking tot het vergaren van nieuwe multi-thematische ruimtelijke gegevens over de toestand van het milieu zijn terzijde geschoven.

* Voor bepaalde verzamelingen ruimtelijke gegevens, met name die van thematische aard, worden de harmonisatievoorschriften beperkt, zodat de synergieën tussen INSPIRE en bestaande harmonisatieactiviteiten beter kunnen worden benut.

* De openheid van de infrastructuur voor ruimtelijke informatie in Europa wordt gegarandeerd door de privé-sector de mogelijkheid te bieden relevante ruimtelijke gegevens en diensten op vrijwillige basis en onder bepaalde voorwaarden te uploaden.

* De koppelingen tussen INSPIRE en GMES zijn verduidelijkt.

* De organisatie van de bijlagen en de beschrijving van de thematische categorieën ruimtelijke gegevens zijn herzien.

* In het voorstel zijn bepalingen over controle en rapportage opgenomen.

Tijdens de tenuitvoerlegging van INSPIRE zal ook rekening worden gehouden met de vele reacties die over de tenuitvoerlegging zijn ontvangen.

2004/0175 (COD)

Voorstel voor een RICHTLIJN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD tot oprichting van een infrastructuur voor ruimtelijke informatie in de Gemeenschap (INSPIRE) - Voor de EER relevante tekst

HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op artikel 175, lid 1,

Gezien het voorstel van de Commissie, [11]

[11] PB C [...] van [...], blz. [...].

Gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité, [12]

[12] PB C [...] van [...], blz. [...].

Gezien het advies van het Comité van de Regio's, [13]

[13] PB C [...] van [...], blz. [...].

Overeenkomstig de procedure van artikel 251 van het Verdrag, [14]

[14] PB C [...] van [...], blz. [...].

Overwegende hetgeen volgt:

(1) Het communautaire milieubeleid moet erop gericht zijn een hoog niveau van milieubescherming tot stand te brengen, rekening houdende met de uiteenlopende situaties in de diverse regio's van de Gemeenschap. Bij de voorbereiding van het milieubeleid moet de Gemeenschap rekening houden met de beschikbare wetenschappelijke en technische kennis, met de toestand van het milieu in de verschillende regio's van de Gemeenschap, met de economische en sociale ontwikkeling van de Gemeenschap in haar geheel en met de evenwichtige ontwikkeling van de regio's van de Gemeenschap. Er is behoefte aan veel informatiethema's met betrekking tot ruimtelijke aspecten, ter ondersteuning van een breed gamma aan beleidsmaatregelen op het gebied van milieu. Bovendien is deze informatie ook vaak nodig voor het opstellen en toepassen van het communautair beleid op andere gebieden. Overeenkomstig artikel 6 van het EG-Verdrag moeten de eisen inzake milieubescherming immers worden geïntegreerd in het beleid van de Gemeenschap. Om dit te verwezenlijken moet een zekere mate van coördinatie tussen de gebruikers en leveranciers van informatie tot stand worden gebracht, zodat de informatie en kennis uit verschillende sectoren kan worden gecombineerd.

(2) Overeenkomstig het Zesde Milieuactieprogramma, dat bij Besluit nr. 1600/2002/EG van het Europees Parlement en de Raad [15] is vastgesteld, moet er terdege op worden toegezien dat de communautaire beleidsvorming op milieugebied op een geïntegreerde wijze verloopt, waarbij rekening wordt gehouden met regionale en lokale verschillen. In dat programma wordt voorts de nadruk gelegd op de ontwikkeling van Europese initiatieven voor de bewustmaking van burgers en plaatselijke overheden, op de verdere verbetering van de wetenschappelijke kennis en op gegevens en informatie over de toestand en ontwikkelingen op milieugebied. In het programma is ook bepaald dat de volgende prioritaire acties moeten worden nagestreefd: beoordeling vooraf en achteraf van beleidsmaatregelen, het leggen van contacten tussen milieuactoren en andere actoren op het gebied van informatie, opleiding, onderzoek, onderwijs en beleid, het regelmatig verschaffen van informatie, onder meer aan het brede publiek en het evalueren en regelmatig toetsen van de informatie- en rapportagesystemen. In het programma is eveneens bepaald dat monitoring, gegevensvergaring en rapportagevoorschriften in de toekomstige milieuwetgeving doeltreffend moeten worden aangepakt en dat de ontwikkeling van aardobservatiesystemen en -instrumenten moet worden versterkt om de lidstaten te helpen bij het opzetten van doeltreffende systemen voor gegevensvergaring. Er bestaan een aantal ernstige problemen op het vlak van de beschikbaarheid, kwaliteit, organisatie en toegankelijkheid van de ruimtelijke informatie die nodig is om de doelstellingen van het Zesde Milieuactieprogramma te verwezenlijken.

[15] PB L 242 van 10.9.2002, blz. 1.

(3) Deze problemen op het vlak van de beschikbaarheid, kwaliteit, organisatie en toegankelijkheid van de ruimtelijke informatie doen zich voor met betrekking tot een groot aantal beleids- en informatiethema's en op alle bestuurlijke niveaus. Om deze problemen op te lossen moeten op alle bestuurlijke niveaus maatregelen worden genomen met betrekking tot de uitwisseling, de raadpleging en het gebruik van interoperabele ruimtelijke gegevens en diensten op het vlak van ruimtelijke gegevens en over de grenzen van de sectoren heen. Daarom moet een infrastructuur voor ruimtelijke informatie in de Gemeenschap worden opgericht.

(4) De infrastructuur voor ruimtelijke informatie in de Europese Gemeenschap, INSPIRE genaamd, moet tot stand worden gebracht door gemeenschappelijke regels op te leggen voor de bestaande infrastructuren voor ruimtelijke informatie in de lidstaten en deze aan te vullen met maatregelen op communautair niveau. Deze maatregelen hebben tot doel de infrastructuren voor ruimtelijke informatie in de lidstaten compatibel en bruikbaar te maken in een grensoverschrijdende context.

(5) De infrastructuren voor ruimtelijke informatie in de lidstaten moeten zodanig zijn ontworpen dat de ruimtelijke gegevens op een passend niveau worden opgeslagen, beschikbaar worden gemaakt en worden bijgewerkt, dat ruimtelijke gegevens uit verschillende bronnen in de Gemeenschap op consistente wijze kunnen worden gecombineerd en kunnen worden uitgewisseld tussen verschillende gebruikers en toepassingen, dat ruimtelijke gegevens die op een bepaald bestuurlijk niveau zijn vergaard, kunnen worden uitgewisseld tussen alle bestuurlijke niveaus, dat de ruimtelijke gegevens zodanig beschikbaar worden gemaakt dat het grootschalige gebruik ervan niet wordt belemmerd, dat de beschikbare ruimtelijke gegevens gemakkelijk kunnen worden opgezocht, dat gemakkelijk kan worden nagegaan of de ruimtelijke gegevens geschikt zijn voor het beoogde doel en onder welke voorwaarden deze gegevens mogen worden gebruikt.

(6) De ruimtelijke informatie waarop deze richtlijn betrekking heeft en de ruimtelijke informatie waarop Richtlijn 2003/4/EG van het Europees Parlement en de Raad van 28 januari 2003 inzake de toegang van het publiek tot milieu-informatie [16] betrekking heeft, overlappen elkaar in zekere mate. Het gebruik van ruimtelijke informatie ter ondersteuning van het milieubeleid en de integratie van milieuoverwegingen in beleidsmaatregelen op andere gebieden worden echter gehinderd door de technische en economische aspecten van ruimtelijke informatie. Het is dan ook noodzakelijk om specifieke bepalingen inzake de verplichtingen, uitzonderingen en waarborgen op het vlak van ruimtelijke informatie op te stellen. Deze richtlijn laat Richtlijn 2003/4/EG onverlet, behalve enkele bepalingen die betrekking hebben op de redenen voor het beperken van de toegang tot de ruimtelijke gegevens die onder deze richtlijn vallen en op het vermijden van buitensporige beperkingen van de toegang tot deze gegevens.

[16] PB L 41 van 14.2.2003, blz. 26.

(7) Deze richtlijn moet Richtlijn 2003/98/EG van het Europees Parlement en de Raad van 17 november 2003 inzake het hergebruik van overheidsinformatie [17] onverlet laten. De doelstellingen van Richtlijn 2003/98/EG zijn complementair aan de doelstellingen van deze richtlijn. De Commissie moet evenwel aanvullende maatregelen nemen om problemen op te lossen in verband met het hergebruik van de specifieke categorie overheidsinformatie die onder deze richtlijn valt.

[17] PB L 345 van 31.12.2003, blz. 90.

(8) De oprichting van een infrastructuur voor ruimtelijke informatie in de Europese Gemeenschap trekt profijt van andere communautaire initiatieven, zoals Verordening (EG) nr. 876/2002 van 21 mei 2002 tot oprichting van de gemeenschappelijke onderneming Galileo [18] en Wereldwijde monitoring voor milieu en veiligheid (GMES): Totstandbrenging van een GMES-capaciteit tegen 2008 [19], en geeft op een zijn beurt een aanzienlijke toegevoegde waarde aan deze initiatieven. Om de synergieën tussen deze initiatieven te kunnen exploiteren, moeten de lidstaten overwegen om de gegevens en diensten van Galileo en GMES te gebruiken naarmate ze beschikbaar worden, met name de gegevens en diensten met betrekking tot de tijds- en ruimtereferenties van Galileo.

[18] PB L 138 van 28.5.2002, blz. 1.

[19] COM(2004) 65 def.

(9) Op nationaal en communautair niveau worden veel initiatieven genomen om ruimtelijke informatie te vergaren en om de verspreiding en het gebruik van deze informatie te organiseren en te harmoniseren. Deze initiatieven nemen de vorm aan van communautaire wetgeving (bijvoorbeeld Beschikking 2000/479/EG van de Commissie van 17 juli 2000 inzake de totstandbrenging van een Europees emissieregister van verontreinigende stoffen (EPER) overeenkomstig artikel 15 van Richtlijn 96/61/EG van de Raad inzake geïntegreerde preventie en bestrijding van verontreiniging (IPPC) [20], Verordening (EG) nr. 2152/2003 van het Europees Parlement en de Raad van 17 november 2003 inzake de bewaking van bossen en milieu-interacties in de Gemeenschap (Forest focus) [21]), en worden genomen in het kader van programma's die door de Gemeenschap worden gefinancierd (bijvoorbeeld CORINE land cover, Europees informatiesysteem over het vervoerbeleid) of vloeien voort uit initiatieven die op nationaal of regionaal niveau zijn genomen. Deze richtlijn voorziet niet alleen in een kader om deze initiatieven interoperabel te maken, maar, om te vermijden dat dubbel werk wordt geleverd, bouwt ze ook voort op de opgedane ervaring en de reeds bestaande initiatieven.

[20] PB L 192 van 28.7.2000, blz. 36.

[21] PB L 324 van 11.12.2003, blz. 1.

(10) Deze richtlijn is van toepassing op ruimtelijke gegevens die door of ten behoeve van overheidsinstanties worden bijgehouden en op het gebruik van ruimtelijke gegevens door overheidsinstanties bij de uitvoering van hun openbare taken. Onder bepaalde voorwaarden is ze echter ook van toepassing op ruimtelijke gegevens die worden bijgehouden door natuurlijke personen of rechtspersonen die geen overheidsinstantie zijn, voorzover deze natuurlijke personen of rechtspersonen daar om vragen.

(11) In deze richtlijn worden geen eisen gesteld voor de vergaring van nieuwe gegevens over de toestand van het milieu of voor de rapportage van dergelijke informatie aan de Commissie. Deze zaken zijn geregeld in andere wetgeving met betrekking tot het milieu.

(12) De nationale infrastructuren moeten geleidelijk worden opgezet en aan de thematische categorieën ruimtelijke gegevens die onder deze richtlijn vallen, moeten verschillende prioriteitsniveaus worden toegekend. Bij de tenuitvoerlegging moet rekening worden gehouden met de mate waarin ruimtelijke gegevens nodig zijn voor een breed gamma aan toepassingen op diverse beleidsgebieden, met de prioriteit van acties waarin wordt voorzien door communautaire beleidsmaatregelen die geharmoniseerde ruimtelijke gegevens nodig hebben en met de vooruitgang die reeds geboekt is dankzij de harmonisatie-inspanningen in de lidstaten.

(13) De tijd en middelen die moeten worden geïnvesteerd in het zoeken naar bestaande ruimtelijke informatie en in het beoordelen of deze informatie bruikbaar is voor een bepaald doel, vormt een van de belangrijkste hinderpalen voor de volledige exploitatie van de beschikbare gegevens. De lidstaten moeten daarom beschrijvingen van hun verzamelingen ruimtelijke gegevens en hun diensten op dit gebied ter beschikking stellen in de vorm van metagegevens.

(14) De grote verscheidenheid aan formaten en structuren waarin de ruimtelijke gegevens in de Gemeenschap zijn georganiseerd en kunnen worden geraadpleegd vormt een obstakel voor de efficiënte opstelling, tenuitvoerlegging, monitoring en evaluatie van communautaire wetgeving die direct of indirect van invloed is op het milieu. Er moeten dan ook uitvoeringsmaatregelen worden genomen om het gebruik van ruimtelijke gegevens die afkomstig zijn uit bronnen in verschillende lidstaten, te vergemakkelijken. Deze maatregelen moeten zodanig zijn ontworpen dat ze de verzamelingen ruimtelijke gegevens interoperabel maken. De lidstaten moeten erop toezien dat de gegevens of informatie die nodig is om deze interoperabiliteit te verwezenlijken, op geen enkele wijze worden beperkt.

(15) Er zijn netwerkdiensten nodig om ruimtelijke gegevens te kunnen uitwisselen tussen de verschillende bestuurlijke niveaus in de Gemeenschap. Dergelijke netwerkdiensten moeten het mogelijk maken ruimtelijke gegevens te zoeken, te bewerken, te raadplegen en te downloaden, ruimtelijke gegevens op te roepen en e-commercediensten te gebruiken. De werking van de netwerkdiensten moet beantwoorden aan algemeen geldende specificaties en de interoperabiliteit van de door de lidstaten opgerichte infrastructuren moet aan minimale prestatievereisten voldoen. De netwerkdiensten moeten ook een uploadmogelijkheid omvatten die overheidsinstanties in staat stelt hun ruimtelijke gegevens en diensten beschikbaar te maken.

(16) Uit ervaringen in de lidstaten is gebleken dat een minimumaantal diensten gratis ter beschikking van het publiek moet worden gesteld om de infrastructuur voor ruimtelijke informatie succesvol te kunnen opbouwen. De lidstaten moeten minstens de functies "zoeken" en "raadplegen" van verzamelingen ruimtelijke gegevens gratis ter beschikking stellen.

(17) Bepaalde ruimtelijke gegevens en diensten die relevant zijn voor communautaire beleidsmaatregelen die direct of indirect van invloed zijn op het milieu, worden door derde partijen bijgehouden en beheerd. De lidstaten moeten derde partijen de mogelijkheid bieden mee te werken aan de nationale infrastructuren, voorzover dit niet ten koste gaat van de cohesie en de gebruikersvriendelijkheid van de ruimtelijke gegevens en de aanverwante diensten die onder deze infrastructuren vallen.

(18) Om de integratie van de nationale infrastructuren in de infrastructuur voor ruimtelijke informatie in de Gemeenschap te bevorderen, dienen de lidstaten via een communautair geoportaal dat door de Commissie wordt beheerd en via alle toegangspunten die zij zelf beheren, toegang te verlenen tot hun infrastructuren.

(19) Om informatie van verschillende bestuurlijke niveaus beschikbaar te maken, moeten de lidstaten de hinderpalen uit de weg ruimen waarmee de openbare instanties op nationaal, regionaal en lokaal niveau worden geconfronteerd bij de uitoefening van openbare taken die direct of indirect van invloed kunnen zijn op het milieu. Deze hinderpalen moeten uit de weg worden geruimd voorzover ze betrekking hebben op informatie die voor openbare taken wordt gebruikt. Als de overheidsinstanties naast hun openbare taken ook commerciële activiteiten uitoefenen, moeten de lidstaten de nodige maatregelen treffen om concurrentieverstoringen te voorkomen.

(20) Het kader voor het uitwisselen van ruimtelijke gegevens tussen overheidsinstanties moet neutraal zijn, niet alleen ten opzichte van de overheidsinstanties in een lidstaat, maar ook ten opzichte van de overheidsinstanties in andere lidstaten en de communautaire instellingen. Aangezien de communautaire instellingen regelmatig ruimtelijke informatie uit alle lidstaten moeten integreren en beoordelen, moeten de voorwaarden voor de toegang tot deze informatie en tot de aanverwante diensten worden geharmoniseerd.

(21) Om derde partijen aan te moedigen diensten met toegevoegde waarde voor zowel overheidsinstanties als het brede publiek te ontwikkelen, moet de raadpleging en het hergebruik van ruimtelijke gegevens over administratieve en nationale grenzen heen worden vergemakkelijkt.

(22) Om infrastructuren voor ruimtelijke informatie doeltreffend te kunnen implementeren, moeten de inspanningen van iedereen die een belang heeft bij de oprichting van dergelijke infrastructuren, hetzij als leverancier, hetzij als gebruiker, worden gecoördineerd. Daarom moeten geschikte coördinatiestructuren worden opgericht, zowel op het niveau van de lidstaten als op dat van de Gemeenschap.

(23) Om profijt te kunnen trekken van de relevante ervaring van de Europese normalisatie-instellingen is het wenselijk dat de maatregelen die nodig zijn voor de tenuitvoerlegging van deze richtlijn kunnen worden gebaseerd op normen die door Europese normalisatie-instellingen zijn goedgekeurd, overeenkomstig de procedure van Richtlijn 98/34/EG van het Europees Parlement en de Raad van 22 juni 1998 betreffende een informatieprocedure op het gebied van normen en technische voorschriften [22].

[22] PB L 204 van 21.7.1998, blz. 37.

(24) Aangezien het Europees Milieuagentschap dat bij Verordening (EEG) nr. 1210/90 van de Raad van 7 mei 1990 inzake de oprichting van het Europees Milieuagentschap en het Europees milieuobservatie- en -informatienetwerk [23] is opgericht, tot taak heeft de Gemeenschap objectieve, betrouwbare en vergelijkbare informatie op communautair niveau te verschaffen en er onder meer naar streeft de stroom van beleidsrelevante milieu-informatie tussen de lidstaten en de communautaire instellingen te verbeteren, moet dit agentschap een actieve bijdrage leveren tot de tenuitvoerlegging van deze richtlijn.

[23] PB L 120 van 11.5.1990, blz. 1, laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 1641/2003 van het Europees Parlement en de Raad (PB L 245 van 29.9.2003, blz. 1).

(25) Aangezien het een kaderrichtlijn betreft, moeten met het oog op de tenuitvoerlegging aanvullende beslissingen worden genomen, waarbij rekening wordt gehouden met de politieke, institutionele en organisatorische ontwikkelingen en de snelle technologische vooruitgang op het gebied van systemen en diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens. De goedkeuring van de maatregelen die nodig zijn voor de tenuitvoerlegging van deze richtlijn dient te geschieden overeenkomstig Besluit 1999/468/EG van de Raad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de voorwaarden voor de uitoefening van de aan de Commissie verleende uitvoeringsbevoegdheden [24].

[24] PB L 184 van 17.7.1999, blz. 23.

(26) In het kader van de voorbereidende werkzaamheden met betrekking tot de tenuitvoerlegging van deze richtlijn en met het oog op de toekomstige ontwikkeling van de infrastructuur voor ruimtelijke informatie in de Gemeenschap, moet permanent toezicht worden gehouden op de tenuitvoerlegging van de richtlijn en moet hierover regelmatig verslag worden uitgebracht.

(27) Het doel van deze richtlijn, namelijk de oprichting van een infrastructuur voor ruimtelijke informatie in de Gemeenschap, kan niet voldoende door de lidstaten worden verwezenlijkt vanwege de transnationale aspecten die ermee verbonden zijn en omdat er in de Gemeenschap behoefte is aan coördinatie van de voorwaarden voor de toegang tot ruimtelijke informatie. Aangezien dit doel beter op het niveau van de Gemeenschap kan worden verwezenlijkt, kan de Gemeenschap, overeenkomstig het in artikel 5 van het Verdrag neergelegde subsidiariteitsbeginsel, maatregelen nemen. Overeenkomstig het in hetzelfde artikel neergelegde evenredigheidsbeginsel gaat deze richtlijn niet verder dan nodig is om deze doelstelling te verwezenlijken.

HEBBEN DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:

Hoofdstuk I

Algemene bepalingen

Artikel 1

1. In deze richtlijn worden de algemene regels voor de oprichting van een infrastructuur voor ruimtelijke informatie in de Gemeenschap vastgesteld, ter ondersteuning van het communautaire milieubeleid en beleidsmaatregelen die direct of indirect van invloed zijn op het milieu.

2. De infrastructuur voor ruimtelijke informatie in de Gemeenschap wordt gebaseerd op de infrastructuren voor ruimtelijke informatie die door de lidstaten zijn opgericht en door hen worden beheerd.

Deze infrastructuren omvatten onder meer metagegevens, verzamelingen ruimtelijke gegevens en diensten op het vlak van ruimtelijke gegevens, netwerkdiensten en -technologieën, overeenkomsten betreffende de uitwisseling, de raadpleging en het gebruik van de gegevens en mechanismen, processen en procedures voor coördinatie en monitoring.

Artikel 2

1. Deze richtlijn heeft betrekking op identificeerbare verzamelingen ruimtelijke gegevens, hierna "verzamelingen ruimtelijke gegevens" genoemd, die aan de volgende voorwaarden voldoen:

a) ze hebben betrekking op een gebied dat onder de rechtsbevoegdheid van een lidstaat valt of op een gebied waarin een lidstaat exclusieve bevoegdheid voor economische zaken of voor zoek- en reddingsoperaties heeft, of op een soortgelijk gebied;

b) ze zijn beschikbaar in elektronisch formaat;

c) ze worden bijgehouden door:

i) een overheidsinstantie, in de zin dat ze zijn geproduceerd of ontvangen of worden beheerd of bijgewerkt door die instantie;

ii) een natuurlijke of rechtspersoon, die optreedt namens een overheidsinstantie;

iii) een derde partij die de toestemming heeft gekregen haar gegevens up te loaden overeenkomstig artikel 17, lid 3;

d) ze hebben betrekking op een of meer van de in de bijlagen I, II of III vermelde thema's.

2. Deze richtlijn heeft niet alleen betrekking op de in lid 1 vermelde verzamelingen ruimtelijke gegevens, maar ook op de verwerking van de ruimtelijke gegevens die zich in die verzamelingen bevinden of de verwerking van de aanverwante metagegevens door middel van een computertoepassing. Dit wordt hierna "diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens" genoemd.

3. In het geval van verzamelingen ruimtelijke gegevens die aan de voorwaarden van lid 1, onder c), voldoen, maar waarop een derde partij intellectuele eigendomsrechten kan doen gelden, mag de overheidsinstantie alleen actie ondernemen overeenkomstig deze richtlijn als de derde partij daarmee instemt.

4. De Commissie mag de bijlagen I, II en III aanpassen overeenkomstig de procedure van artikel 30, lid 2, om rekening te houden met de ontwikkeling van de behoeften aan ruimtelijke gegevens ter ondersteuning van communautaire beleidsmaatregelen die direct of indirect van invloed zijn op het milieu.

Artikel 3

1. Deze richtlijn laat Richtlijn 2003/4/EG onverlet, behalve indien anders vermeld.

2. Deze richtlijn laat Richtlijn 2003/98/EG onverlet.

Artikel 4

Wanneer verzamelingen ruimtelijke gegevens overeenkomstig artikel 2, lid 1, onder c) worden bijgehouden door of namens een overheidsinstantie op het laagste bestuurlijke niveau in een lidstaat, is deze richtlijn alleen van toepassing op de verzamelingen ruimtelijke gegevens waarvan de vergaring of verspreiding wordt gecoördineerd door een andere overheidsinstantie of verplicht is overeenkomstig de nationale wetgeving.

Artikel 5

In deze richtlijn wordt verstaan onder "overheidsinstantie":

a) regeringen of andere bestuurlijke overheden, zoals openbare adviesorganen, op nationaal, regionaal en lokaal niveau;

b) een natuurlijke of rechtspersoon die openbare bestuursfuncties naar nationaal recht uitoefent, met inbegrip van specifieke taken, activiteiten of diensten met betrekking tot het milieu;

c) een natuurlijke of rechtspersoon die onder toezicht van een orgaan of persoon als bedoeld onder a) of b) belast is met openbare verantwoordelijkheden of functies of openbare diensten met betrekking tot het milieu verleent.

De lidstaten kunnen bepalen dat deze begripsomschrijving niet slaat op instellingen of organen die optreden in een rechterlijke of wetgevende hoedanigheid.

Artikel 6

In deze richtlijn wordt verstaan onder:

1) "ruimtelijke gegevens": alle gegevens die direct of indirect verwijzen naar een specifieke locatie of een specifiek geografisch gebied;

2) "ruimtelijk object": een abstracte voorstelling van een reële entiteit in relatie tot een specifieke locatie of een specifiek geografisch gebied;

3) "metagegevens": informatie waarin verzamelingen ruimtelijke gegevens en diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens worden beschreven en die het mogelijk maakt deze gegevens en diensten te zoeken, te inventariseren en te gebruiken;

4) "derde partij": alle natuurlijke personen of rechtspersonen die geen overheidsinstantie zijn.

Artikel 7

De lidstaten zullen overeenkomstig deze richtlijn infrastructuren voor ruimtelijke informatie oprichten en exploiteren.

Hoofdstuk II

Metagegevens

Artikel 8

1. De lidstaten zorgen ervoor dat de metagegevens voor verzamelingen ruimtelijke gegevens en diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens worden opgesteld en bijgewerkt.

2. Metagegevens hebben onder meer betrekking op:

a) de overeenstemming van verzamelingen ruimtelijke gegevens met de in artikel 11, lid 1, vermelde regels voor de tenuitvoerlegging;

b) de rechten op het gebruik van verzamelingen ruimtelijke gegevens en diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens;

c) de kwaliteit en geldigheid van ruimtelijke gegevens;

d) de overheidsinstanties die verantwoordelijk zijn voor het opstellen, beheren, bijwerken en verspreiden van verzamelingen ruimtelijke gegevens en diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens;

e) de verzamelingen ruimtelijke gegevens die overeenkomstig artikel 19 slechts beperkt toegankelijk zijn en de redenen voor deze beperking.

3. De lidstaten nemen de nodige maatregelen om te garanderen dat de metagegevens volledig en van goede kwaliteit zijn.

Artikel 9

De lidstaten stellen de in artikel 8 vermelde metagegevens op overeenkomstig het volgende tijdsschema:

a) uiterlijk [3 jaar na de inwerkingtreding van deze richtlijn] voor verzamelingen ruimtelijke gegevens die overeenstemmen met een of meer van de in de bijlagen I en II vermelde thema's;

b) uiterlijk [6 jaar na de inwerkingtreding van deze richtlijn] voor verzamelingen ruimtelijke gegevens die overeenstemmen met een of meer van de in bijlage III vermelde thema's.

Artikel 10

De Commissie stelt overeenkomstig de procedure van artikel 30, lid 2, de regels vast voor de tenuitvoerlegging van artikel 8.

Hoofdstuk III

Interoperabiliteit van verzamelingen ruimtelijke gegevens en van diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens

Artikel 11

1. Overeenkomstig de procedure van artikel 30, lid 2, keurt de Commissie regels voor de tenuitvoerlegging goed, waarin het volgende is bepaald:

a) specificaties van geharmoniseerde ruimtelijke gegevens;

b) regelingen voor de uitwisseling van ruimtelijke gegevens.

2. Personen die wegens hun rol in de infrastructuur voor ruimtelijke informatie een belang hebben in de desbetreffende ruimtelijke gegevens, zoals gebruikers, leveranciers, verleners van diensten met toegevoegde waarde of coördinatieorganen, krijgen de mogelijkheid om deel te nemen aan de voorbereiding van de in lid 1 vermelde regels voor de tenuitvoerlegging.

Artikel 12

1. De in artikel 11, lid 1, onder a), vermelde regels voor de tenuitvoerlegging worden zo opgesteld dat verzamelingen ruimtelijke gegevens zodanig kunnen worden gecombineerd en dat diensten zodanig op elkaar kunnen inwerken dat het resultaat een coherente combinatie van verzamelingen ruimtelijke gegevens of diensten met toegevoegde waarde is, zonder dat dit een specifieke inspanning van een mens of machine vergt.

2. De in artikel 11, lid 1, onder a), vermelde regels voor de tenuitvoerlegging hebben ook betrekking op de definitie en classificatie van ruimtelijke objecten die relevant zijn voor de ruimtelijke gegevens, en op de manier waarop deze ruimtelijke gegevens geogerefereerd zijn.

Artikel 13

1. In het geval van verzamelingen ruimtelijke gegevens die onder een of meer van de in bijlage I of II opgesomde thema's vallen, moeten de in artikel 11, lid 1, onder a), vermelde regels voor de tenuitvoerlegging aan de voorwaarden van de punten 2, 3 en 4 voldoen.

2. De regels voor de tenuitvoerlegging moeten betrekking hebben op de volgende aspecten van ruimtelijke gegevens:

a) een gemeenschappelijk systeem van eenduidige identificatoren voor ruimtelijke objecten;

b) het verband tussen ruimtelijke objecten;

c) de belangrijkste kenmerken en de overeenkomstige meertalige thesauri die in het algemeen vereist zijn voor een breed gamma van thematische beleidsmaatregelen;

d) de manier waarop informatie over de tijdsdimensie van de gegevens wordt uitgewisseld;

e) de manier waarop actualiseringen van de gegevens moeten worden uitgewisseld.

3. De regels voor de tenuitvoerlegging worden zodanig ontworpen dat de samenhang wordt gegarandeerd tussen informatie-eenheden die naar dezelfde locatie verwijzen of tussen informatie-eenheden die verwijzen naar hetzelfde object, maar op verschillende schaal.

4. De regels voor de tenuitvoerlegging worden zodanig ontworpen dat de informatie uit verschillende verzamelingen ruimtelijke gegevens vergelijkbaar is voor wat de in artikel 12, lid 2, en de in lid 2 van dit artikel genoemde aspecten betreft.

Artikel 14

De in artikel 11, lid 1, onder a), vermelde regels voor de tenuitvoerlegging worden overeenkomstig het volgende tijdsschema goedgekeurd:

a) uiterlijk [2 jaar na de inwerkingtreding van deze richtlijn] voor verzamelingen ruimtelijke gegevens die overeenstemmen met een of meer van de in de bijlage I vermelde thema's;

b) uiterlijk [5 jaar na de inwerkingtreding van deze richtlijn] voor verzamelingen ruimtelijke gegevens die overeenstemmen met een of meer van de in de bijlage II of III vermelde thema's.

Artikel 15

De lidstaten garanderen dat verzamelingen ruimtelijke gegevens die meer dan twee jaar de datum van goedkeuring van de overeenkomstige specificaties, zoals vermeld in artikel 11, lid 1, onder a), zijn vergaard, met deze specificaties in overeenstemming worden gebracht door ze aan te passen of om te vormen.

Artikel 16

1. De lidstaten zien er op toe dat alle informatie of gegevens die nodig zijn om de overeenstemming met de in artikel 11, lid 1, onder a), vermelde regels voor de tenuitvoerlegging tot stand te brengen, zodanig ter beschikking van overheidsinstanties of derde partijen worden gesteld dat die informatie en gegevens zonder beperking voor dat doel kunnen worden aangewend.

2. Om de coherentie te garanderen van ruimtelijke gegevens die betrekking hebben op een ruimtelijke entiteit die zich over een grens tussen twee lidstaten heen bevindt, moeten de lidstaten overeenstemming bereiken over de afbeelding en de plaats van dergelijke gemeenschappelijke kenmerken.

Hoofdstuk IV

Netwerkdiensten

Artikel 17

1. De lidstaten moeten uploaddiensten oprichten en exploiteren om metagegevens en verzamelingen ruimtelijke gegevens en diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens beschikbaar te maken via de in artikel 18, lid 1, vermelde diensten.

2. De in lid 1 vermelde uploaddiensten worden ter beschikking van de overheidsinstanties gesteld.

3. De in lid 1 vermelde uploaddiensten worden op verzoek ter beschikking van derde partijen gesteld, voorzover hun verzamelingen ruimtelijk gegevens en diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens beantwoorden aan de regels voor de tenuitvoerlegging waarin eisen zijn vastgesteld voor, met name, metagegevens, netwerkdiensten en interoperabiliteit.

Artikel 18

1. De lidstaten dragen zorg voor de oprichting en exploitatie van een netwerk van de volgende diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens en diensten waarvoor overeenkomstig deze richtlijn metagegevens zijn opgesteld:

a) zoekdiensten, die het mogelijk maken verzamelingen ruimtelijke gegevens en diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens te zoeken op basis van de inhoud van de overeenkomstige metagegevens, en de inhoud van de metagegevens weer te geven;

b) raadpleegdiensten, die het minstens mogelijk maken verzamelingen ruimtelijke gegevens weer te geven, in deze verzamelingen te navigeren, in of uit te zoemen, panoramisch of met overlays weer te geven en om de onderschriften bij de informatie en de relevantie van de metagegevens weer te geven;

c) downloaddiensten, die het mogelijk maken verzamelingen ruimtelijke gegevens geheel of gedeeltelijk te downloaden;

d) verwerkingsdiensten, die het mogelijk maken verzamelingen ruimtelijke gegevens te verwerken;

e) diensten voor het "oproepen van diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens", die het mogelijk maken gegevensdiensten op te roepen.

Deze diensten moeten gemakkelijk bruikbaar en toegankelijk zijn via internet of via andere telecommunicatiemiddelen waarover het brede publiek beschikt.

2. De diensten van lid 1, onder a), moeten minstens de volgende zoekcriteria omvatten:

a) trefwoorden;

b) classificering van ruimtelijke gegevens en diensten;

c) kwaliteit en nauwkeurigheid van ruimtelijke gegevens;

d) graad van overeenstemming met de geharmoniseerde specificaties van artikel 11;

e) geografische locatie;

f) voorwaarden voor de toegang tot en het gebruik van verzamelingen ruimtelijke gegevens en diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens;

g) de overheidsinstanties die verantwoordelijk zijn voor de oprichting, het beheer, het onderhoud en de verspreiding van verzamelingen ruimtelijke gegevens en diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens.

3. De in lid 1, onder d), vermelde verwerkingsdiensten moeten op zodanige wijze met de andere diensten van lid 1 worden gecombineerd dat al deze diensten overeenkomstig de in artikel 11 vermelde regels voor de tenuitvoerlegging kunnen worden geëxploiteerd.

Artikel 19

1. Bij wijze van uitzondering op artikel 4, lid 2, van Richtlijn 2003/4/EG en artikel 18, lid 1, van de onderhavige richtlijn, mogen de lidstaten de publieke toegang tot de in artikel 18, lid 1, onder b) tot en met e), vermelde diensten of tot de in artikel 20, lid 2, vermelde e-commercediensten beperken indien de toegang afbreuk zou doen aan:

a) het vertrouwelijke karakter van handelingen van overheidsinstanties, indien deze vertrouwelijkheid bij wet is voorzien;

b) internationale betrekkingen, defensie en openbare veiligheid;

c) de rechtsgang, de mogelijkheid voor een persoon om een eerlijk proces te krijgen of de mogelijkheid voor een overheid om een onderzoek van strafrechtelijke of disciplinaire aard in te stellen;

d) de vertrouwelijkheid van commerciële of industriële informatie, wanneer deze vertrouwelijkheid bij de nationale of de communautaire wetgeving geboden wordt om een gewettigd economisch belang te beschermen, met inbegrip van het algemeen belang dat met statistische en fiscale geheimhouding is gediend;

e) de vertrouwelijkheid van persoonsgegevens en/of -dossiers met betrekking tot een natuurlijk persoon wanneer die persoon niet heeft ingestemd met bekendmaking van de informatie aan het publiek, wanneer in deze vertrouwelijkheid is voorzien naar nationaal of Gemeenschapsrecht ;

f) de bescherming van het milieu waarop die informatie betrekking heeft, zoals de habitat van zeldzame soorten.

2. De in lid 1 vermelde redenen voor het beperken van de toegang dienen restrictief te worden geïnterpreteerd, waarbij rekening moet worden gehouden met het openbaar belang van de toegang. In alle gevallen moet het openbaar belang van de toegang worden afgewogen tegen het belang dat wordt nagestreefd door het beperken van de toegang of het opleggen van voorwaarden voor de toegang. Overeenkomstig lid 2, onder a), d), e) en f), mogen de lidstaten de toegang tot informatie die betrekking heeft op emissies in het milieu niet beperken.

Artikel 20

1. De lidstaten dienen te garanderen dat het publiek gratis gebruik kan maken van de in artikel 18, lid 1, onder a) en b), vermelde diensten.

2. Indien de overheidsinstanties de in artikel 18, lid 1, onder c), vermelde diensten tegen betaling ter beschikking stellen, moeten de lidstaten er op toezien dat e-commercediensten beschikbaar zijn.

Artikel 21

1. De Commissie zal een communautair geoportaal oprichten en exploiteren.

2. De lidstaten zullen via het communautaire geoportaal toegang verlenen tot de in artikel 18, lid 1, vermelde diensten.

De lidstaten mogen ook via hun eigen toegangspunten toegang verlenen tot deze diensten.

Artikel 22

Overeenkomstig de procedure van artikel 30, lid 2, stelt de Commissie regels voor de tenuitvoerlegging van dit hoofdstuk vast, waarin zij met name het volgende bepaalt:

a) technische specificaties voor de in de artikel 17, lid 1, artikel 18, lid 1 en artikel 20, lid 2, vermelde diensten en minimale prestatiecriteria voor deze diensten, rekening houdende met de technologische vooruitgang;

b) de in artikel 17, lid 3, vermelde verplichtingen.

Hoofdstuk V

Gegevensuitwisseling en hergebruik

Artikel 23

1. De lidstaten keuren maatregelen goed voor het uitwisselen van verzamelingen ruimtelijke gegevens en diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens tussen overheidsinstanties. Deze maatregelen stellen de overheidsinstanties van de lidstaten en de instellingen en organen van de Gemeenschap in staat om toegang te verkrijgen tot verzamelingen ruimtelijke gegevens en diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens en om deze verzamelingen en diensten uit te wisselen en te gebruiken voor openbare taken die direct of indirect van invloed zijn op het milieu.

De in lid 1 vermelde maatregelen verhinderen dat beperkingen op het gebruik worden opgelegd, met name commerciële, procedurele, juridische, institutionele of financiële beperkingen.

2. Organen die zijn opgericht bij internationale overeenkomsten waarbij de Gemeenschap of de lidstaten partij zijn, mogen ruimtelijke gegevens uitwisselen, zoals vermeld in lid 1, met het oog op de uitvoering van taken die direct of indirect van invloed zijn op het milieu.

3. Wanneer overheidsinstanties ook commerciële activiteiten uitvoeren die geen verband houden met de uitvoering van hun openbare taken, nemen de lidstaten passende maatregelen om concurrentieverstoring te voorkomen en maken zij deze maatregelen bekend.

4. De instellingen en organen van de Gemeenschap hebben naast de in lid 1 vermelde toegang tot verzamelingen ruimtelijke gegevens en diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens nog andere toegangsrechten. De Commissie keurt overeenkomstig de procedure van artikel 30, lid 2, regels goed voor de tenuitvoerlegging van deze toegangs- en gebruiksrechten.

Artikel 24

De Commissie keurt overeenkomstig de procedure van artikel 30, lid 2, tenuitvoerleggingsregels goed om de mogelijkheden voor hergebruik van ruimtelijke gegevens en van diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens door derde partijen te vergroten. Deze tenuitvoerleggingsregels kunnen de opstelling van gemeenschappelijke licentievoorwaarden omvatten.

Hoofdstuk VI

Coördinatie en aanvullende maatregelen

Artikel 25

1. De lidstaten stellen passende structuren en mechanismen op om de bijdragen van iedereen die een belang heeft in hun infrastructuren voor ruimtelijke informatie, zoals gebruikers, leveranciers, verleners van diensten met toegevoegde waarde en coördinatie-instanties, te coördineren.

Deze bijdragen hebben onder meer betrekking op het identificeren van de behoeften van gebruikers, het verstrekken van informatie over bestaande werkwijzen en het verstrekken van feedback over de tenuitvoerlegging van deze richtlijn.

Artikel 26

1. De Commissie is verantwoordelijk voor de coördinatie van de infrastructuur voor ruimtelijke informatie in de Gemeenschap op communautair niveau, en wordt hierin bijgestaan door het Europees Milieuagentschap.

2. Elke lidstaat duidt een overheidsinstantie aan die verantwoordelijk is voor de contacten met de Commissie in verband met deze richtlijn.

Artikel 27

De normen die door Europese normalisatie-instellingen overeenkomstig de procedure van Richtlijn 98/34/EG zijn goedgekeurd, kunnen ter ondersteuning van de tenuitvoerlegging van de onderhavige richtlijn worden gebruikt.

Hoofdstuk VII

Slotbepalingen

Artikel 28

1. De lidstaten houden toezicht op de tenuitvoerlegging en het gebruik van hun infrastructuren voor ruimtelijke informatie.

2. Het in lid 1 bedoelde toezicht wordt uitgevoerd volgens de tenuitvoerleggingsregels die overeenkomstig de procedure van artikel 30, lid 2, door de Commissie zijn goedgekeurd.

3. De Commissie krijgt permanente toegang tot de informatie die voortvloeit uit het in lid 1 vermelde toezicht.

Artikel 29

1. De lidstaten brengen verslag uit aan de Commissie over de tenuitvoerlegging van deze richtlijn en over de ervaring die bij de toepassing van de richtlijn is opgedaan. Dit verslag omvat onder meer:

a) een beschrijving van de coördinatie tussen openbare leveranciers en gebruikers van verzamelingen ruimtelijke gegevens en diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens en intermediaire organen, alsook een beschrijving van de relaties met derde partijen en van de organisatie van de kwaliteitsbewaking;

b) een beschrijving van de bijdrage die overheidsinstanties of derde partijen leveren tot de werking en coördinatie van de infrastructuur voor ruimtelijke informatie;

c) een overzicht van de beschikbaarheid en kwaliteit van de verzamelingen ruimtelijke gegevens en van de beschikbaarheid en prestaties van de diensten met betrekking tot ruimtelijke gegevens;

d) een overzicht van de informatie over het gebruik van de infrastructuur voor ruimtelijke gegevens;

e) een beschrijving van de uitwisselingsovereenkomsten tussen overheidsinstanties;

f) een overzicht van de kosten en baten van de tenuitvoerlegging van deze richtlijn.

2. Het in lid 1 vermelde verslag wordt om de drie jaar en voor het eerst op [drie jaar na de inwerkingtreding van deze richtlijn] naar de Commissie gestuurd.

3. De Commissie stelt overeenkomstig de procedure van artikel 30, lid 2, regels voor de tenuitvoerlegging van lid 1 vast.

Artikel 30

1. De Commissie wordt bijgestaan door een comité.

2. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, zijn de artikelen 5 en 7 van Besluit 1999/468/EG van toepassing, wat het bepaalde in artikel 8 van dat besluit betreft.

De in artikel 5, lid 6, van Besluit 1999/468/EG vastgestelde termijn bedraagt drie maanden.

3. Het comité stelt zijn procedureregels vast.

Artikel 31

Uiterlijk [7 jaar na de inwerkingtreding van deze richtlijn] en daarna om de zes jaar dient de Commissie een verslag over de toepassing van deze richtlijn in bij het Europees Parlement en de Raad.

Voorzover nodig gaat het verslag vergezeld van voorstellen voor communautaire maatregelen.

Artikel 32

1. De lidstaten doen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen in werking treden om uiterlijk [2 jaar na de inwerkingtreding van deze richtlijn] aan deze richtlijn te voldoen. Zij stellen de Commissie onverwijld in kennis van de tekst van deze bepalingen en van een concordantietabel tussen die bepalingen en deze richtlijn.

Wanneer de lidstaten deze bepalingen aannemen, wordt in die bepalingen naar deze richtlijn verwezen of wordt hiernaar verwezen bij de officiële bekendmaking van de bepalingen. De regels voor deze verwijzing worden vastgesteld door de lidstaten.

2. De lidstaten delen de Commissie de belangrijkste bepalingen van nationaal recht mee die zij op het onder deze richtlijn vallende gebied vaststellen.

Artikel 33

Deze richtlijn treedt in werking op de twintigste dag volgende op die van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie.

Artikel 34

Deze richtlijn is gericht tot de lidstaten.

Gedaan te Brussel, op [...]

Voor het Europees Parlement Voor de Raad

De Voorzitter De Voorzitter

BIJLAGE I

In de artikelen 9, onder a), 13, lid 1 en 14, onder a) vermelde thematische categorieën ruimtelijke gegevens

1. Systemen voor verwijzing door middel van coördinaten

Systemen om aan ruimtelijke informatie een unieke reeks coördinaten (x, y ,z) en/of breedte, lengte en hoogte toe te kennen, gebaseerd op een horizontaal en verticaal geodetisch datum.

2. Geografisch gridsysteem

Geharmoniseerde multiresolutiegrid met een gemeenschappelijk beginpunt en gestandaardiseerde plaats en grootte van de gridcellen.

3. Geografische namen

Namen van gebieden, regio's, plaatsen, steden, voorsteden, gemeenten, nederzettingen, of geografische of topografische kenmerken van openbaar of historisch belang.

4. Administratieve eenheden

Het nationale grondgebied, ingedeeld in administratieve eenheden voor lokaal, regionaal en nationaal bestuur. De administratieve eenheden zijn gescheiden door administratieve grenzen. Dit omvat ook de grenzen van het nationaal grondgebied en de kustlijn.

5. Vervoersnetwerken

Netwerken voor vervoer over de weg, per spoor, in de lucht en over het water en de aanverwante infrastructuur. Dit omvat koppelingen tussen verschillende netwerken en het trans-Europees vervoersnetwerk, zoals gedefinieerd in Beschikking nr 1692/96/EG [25] en de latere herzieningen van deze beschikking.

[25] Beschikking nr. 1692/96/EG betreffende communautaire richtsnoeren voor de ontwikkeling van een transeuropees vervoersnet.

6. Hydrografie

Hydrografische elementen, zowel natuurlijke als kunstmatige, zoals rivieren, meren, overgangswateren, reservoirs, grondwaterlagen, kanalen of andere wateren, eventueel in de vorm van netwerken en gekoppeld aan andere netwerken. Dit omvat stroomgebieden en deelstroomgebieden, zoals gedefinieerd in Richtlijn 2000/60/EG [26].

[26] Richtlijn 2000/60/EG van het Europees Parlement en de Raad van 23 oktober 2000 tot vaststelling van een kader voor communautaire maatregelen betreffende het waterbeleid, PB L 327 van 22.12.2000, blz. 1.

7. Beschermingzones

Gebieden die worden aangeduid of geregeld en beheerd om specifieke doelstellingen op het vlak van milieubescherming te verwezenlijken.

BIJLAGE II

In de artikelen 9, onder a), 13, lid 1 en 14, onder b) vermelde thematische categorieën ruimtelijke gegevens

1. Hoogte

Digitale hoogtemodellen voor land-, ijs- en oceaanoppervlakken, inclusief landhoogte, bathymetrie en kustlijn.

2. Eigendomsidentificatoren

Geografische locatie van eigendommen, gebaseerd op adresidentificatie, gewoonlijk aan de hand van de straatnaam, het nummer van het gebouw en de postcode.

3. Kadastrale percelen

Gebieden die worden afgebakend door kadastrale grenzen, met specifieke juridische status of eigendomsstatus.

4. Bodembedekking

Fysieke en biologische bedekking van het aardoppervlak, met inbegrip van artificiële oppervlakken, landbouwgebieden, (semi-)natuurgebieden, moeraslanden en wateroppervlakken.

5. Orthobeeldvorming

Geogerefereerde beeldgegevens van het aardoppervlak, afkomstig van sensoren op satellieten of vliegtuigen.

BIJLAGE III

In de artikelen 9, onder b) en 14, onder b) vermelde thematische categorieën ruimtelijke gegevens

1. Statistische eenheden

Eenheden waarnaar wordt verwezen in officiële tellingen of andere statistische informatie.

2. Gebouwen

Geografische locatie van gebouwen.

3. Bodem

Bodem en ondergrond, gekenmerkt volgens diepte, textuur, structuur en inhoud van partikels en organische materiaal, steenachtigheid en, voorzover nodig, gemiddelde hellingsgraad en verwachte wateropslagcapaciteit.

4. Geologie

Geologie, gekenmerkt volgens samenstelling en structuur, inclusief vast gesteente en geomorfologie.

5. Landgebruik

Het grondgebied, gekenmerkt volgens zijn huidige en toekomstige functionele dimensie of socio-economische bestemming (bv. residentieel, industrieel, commercieel, landbouw, bosbouw, recreatie).

6. Menselijke gezondheid en veiligheid

De geografische spreiding van ziekten die rechtstreeks (epidemieën, verspreiding van ziekten, effecten van ecologische stress op de gezondheid, luchtvervuiling, chemicaliën, aantasting van de ozonlaag, lawaai, enz.) of onrechtstreeks (voedsel, genetisch gemodificeerde organismen, stress enz.) in verband staan met de kwaliteit van het milieu.

7. Overheidsdienst en milieubewakingsfaciliteiten

Vestigingsplaatsen van overheidsdiensten, ziekenhuizen en centra voor medische behandelingen, scholen, kleuterscholen enz., met inbegrip van faciliteiten voor afvalwaterbehandeling, afvalverwerking en energieproductie, alsook productievestigingen en milieubewakingsfaciliteiten die door of voor overheidsinstanties worden geëxploiteerd.

8. Productie- en industriële faciliteiten

Industriële productievestigingen, met inbegrip van waterontrekkingsfaciliteiten, mijnbouw, opslagplaatsen.

9. Faciliteiten voor landbouw en aquacultuur

Landbouwuitrusting en productiefaciliteiten (met inbegrip van irrigatiesystemen, serres en stallen).

10. Spreiding van de bevolking - demografie

Geografische spreiding van de bevolking per grid, regio, administratieve eenheid of andere analytische eenheid.

11. Gebiedsbeheer/gebieden waar beperkingen gelden/gereguleerde gebieden & rapportage-eenheden

Gebieden die worden beheerd, gereguleerd of gebruikt voor rapportage op Europees, nationaal, regionaal en lokaal niveau, met inbegrip van stortplaatsen, gebieden waar beperkingen gelden omdat er zich drinkwaterbronnen bevinden, nitraatgevoelige gebieden, gereguleerde vaarwegen op zee of op grote binnenwateren, OSPAR-gebieden voor het storten van afval, gebieden waar geluidsbeperkingen gelden, gebieden waar toestemming vereist is voor prospectie en mijnbouw, OSPAR-rapportage-eenheden en beheerde kustgebieden.

12. Gebieden met natuurrisico's

Kwetsbare gebieden die worden gekenmerkt door natuurrisico's (alle atmosferische, hydrologische, seismische, vulkanische fenomenen en ongecontroleerde branden die, door hun locatie, hevigheid en frequentie, mogelijk ernstige maatschappelijke gevolgen kunnen hebben), zoals overstromingen, aardverschuivingen, lawines, bosbranden, aardbevingen en vulkaanuitbarstingen.

13. Atmosferische omstandigheden

Fysische omstandigheden in de atmosfeer, met inbegrip van ruimtelijke gegevens die gebaseerd zijn op metingen, modellen of een combinatie daarvan, en met inbegrip van meetlocaties.

14. Meteorologische geografische kenmerken

Weersomstandigheden en de meting daarvan; neerslag, temperatuur, evapotranspiratie, windsnelheid en windrichting.

15. Oceanografische geografische kenmerken

Fysische kenmerken van oceanen (stroming, zoutgehalte, golfhoogte, enz.).

16. Zeegebieden

Fysische kenmerken van zeeën en zoutwateroppervlakken, ingedeeld in regio's en subregio's met gemeenschappelijke kenmerken.

17. Bio-geografische gebieden

Gebieden met betrekkelijk homogene ecologische omstandigheden die gemeenschappelijke kenmerken vertonen.

18. Habitats en biotopen

Geografische gebieden die worden gekenmerkt door specifieke ecologische omstandigheden en die het leefgebied vormen van bepaalde organismen, met inbegrip van land- of wateroppervlakken met - volledig natuurlijke of semi-natuurlijke - geografische, abiotische en biotische kenmerken. Dit omvat ook kleine elementen van het natuurlijke landschap, zoals hagen, beken, enz.

19. Spreiding van soorten

Geografische spreiding van dier- en plantensoorten per grid, regio, administratieve eenheid of andere analytische eenheid.