P6_TA(2006)0064

Recht op vrije meningsuiting en de eerbiediging van godsdienstige overtuigingen

Resolutie van het Europees Parlement over het recht op vrije meningsuiting en de eerbiediging van godsdienstige overtuigingen

Het Europees Parlement,

- gelet op de artikelen 9 en 10 van het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden, de artikelen 10 en 11 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie en de artikelen 6 en 11 van het Verdrag betreffende de Europese Unie,

- gelet op artikel 22 van het Verdrag van Wenen inzake diplomatiek verkeer,

- gezien de reacties van de Hoge Vertegenwoordiger, Javier Solana, de Voorzitter van het Europees Parlement, Josep Borrell, en het Oostenrijkse voorzitterschap van de Raad, alsmede gezien de gezamenlijke verklaring van de secretaris-generaal van de Verenigde Naties en de secretaris-generaal van de Organisatie van de Islamitische Conferentie,

- gelet op artikel 103, lid 4 van zijn Reglement,

A. overwegende dat de vrijheid van meningsuiting, gedachte, geweten en godsdienst is vastgelegd in de artikelen 9 en 10 van het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens,

B. overwegende dat deze vrijheden, evenals een duidelijke scheiding van kerk en staat, een fundamenteel onderdeel vormen van de ontwikkeling van de Europese democratieën,

C. overwegende dat de gewelddadige protesten in diverse delen van de wereld gericht zijn tegen individuele lidstaten van de Europese Unie en de zogenoemde westerse wereld als geheel, en dat deze protesten hun aanleiding vonden in de publicatie op particulier initiatief van spotprenten die niet als officiële uitlatingen van enige staat kunnen worden opgevat,

D. overwegende dat dit heeft geleid tot ten dele georganiseerde protesten en consumenten- en handelsboycots, alsook gewelddadige onlusten in de gehele wereld, met name in islamitische landen,

E. overwegende dat de overweldigende meerderheid van de volkeren in de Europese Unie en ook van de landen die de gevolgen van deze ongelukkige gebeurtenissen ondervinden, hun hoop gevestigd hebben op een dialoog en vreedzame betrekkingen die op wederzijds respect en begrip zijn gebaseerd, en dat alleen groeperingen die hiertegen gekant zijn van de recente ontwikkelingen profiteren,

F. overwegende dat de spotprenten die de aanleiding waren voor de protesten niet bevorderlijk zijn voor de dialoog die de EU voor het aanknopen van interculturele en interreligieuze banden heeft geïnitieerd, en overwegende dat de Europese Unie zich volledig blijft inzetten voor de verdere ontwikkeling en versterking van de banden met de betrokken landen, in een geest van wederzijdse samenwerking en een gemeenschappelijke visie op een versterking van de betrekkingen,

G. overwegende dat vrije, onafhankelijke media een wezenlijk vereiste zijn om het recht op vrijheid van meningsuiting ten volle te kunnen eerbiedigen, en dat het beginsel van democratie waarop de Unie gegrondvest is hierdoor wordt verstevigd,

1. verdedigt de vrijheid van meningsuiting als zijnde een fundamentele waarde van de EU; is van oordeel dat het recht op vrije meningsuiting binnen de grenzen van de wet moet worden uitgeoefend, hand in hand moet gaan met persoonlijke verantwoordelijkheid en gebaseerd moet zijn op eerbiediging van de rechten en gevoeligheden van anderen; beseft dat in een democratie een permanent debat gevoerd moet worden om deze twee zaken met elkaar in evenwicht te kunnen brengen;

2. doet een beroep op allen die het recht op vrijheid van meningsuiting bezitten om de fundamentele waarden van de EU te ondersteunen- democratie, pluralisme, en verdraagzaamheid — en deze vrijheid niet te misbruiken door tot godsdiensthaat aan te zetten of xenofobe en racistische uitlatingen te verspreiden die gericht zijn op het uitsluiten van personen, ongeacht hun herkomst of godsdienstige overtuigingen;

3. onderstreept dat de vrijheid van meningsuiting, gedachte, geweten en godsdienst is vastgelegd in het Handvest van de grondrechten en het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens;

4. is van oordeel dat van de vrijheid van meningsuiting altijd binnen de grenzen van de wet gebruik dient te worden gemaakt, hand in hand met zin voor verantwoordelijkheid en eerbiediging van de mensenrechten, godsdienstige gevoelens en overtuigingen, of het nu om het islamitische, christelijke, joodse of enig ander geloof gaat;

5. is van mening dat de vrijheid van meningsuiting en de onafhankelijkheid van de pers universele rechten zijn die niet ondermijnd mogen worden door individuen of groepen die zich gekrenkt voelen door hetgeen is gezegd of geschreven; drukt tegelijkertijd zijn consideratie uit met degenen die zich beledigd voelen door de cartoons van de Profeet Mohammed, maar wijst erop dat eventuele beledigingen voor de rechter gebracht kunnen worden overeenkomstig de bestaande nationale en Europese wetgevingen;

6. veroordeelt het in brand steken van ambassades van lidstaten en de bedreiging van personen ten scherpste; betreurt dat bepaalde regeringen nalaten om geweld te voorkomen en dat andere regeringen gewelddaden toelaten; doet een beroep op de landen waar deze voorvallen hebben plaatsgevonden om duidelijk en op concrete wijze kenbaar te maken dat dergelijke incidenten in de toekomst niet getolereerd zullen worden; doet een beroep op alle staten om hun verplichtingen uit hoofde van het Verdrag van Wenen na te komen;

7. wijst erop dat vele van de landen waar het geweld en de demonstraties tegen de cartoons plaatsvonden, landen zijn waar de vrijheid van meningsuiting en de vrijheid van vergadering regelmatig worden geschonden;

8. verwelkomt de verklaringen en inspanningen van die leiders van Europese islamitische gemeenschappen en in Arabische landen die de gewelddadige aanvallen op ambassades en het verbranden van vlaggen krachtig hebben veroordeeld;

9. verklaart solidair te zijn met de journalisten in Jordanië, Egypte en Algerije die de moed gehad hebben de cartoons opnieuw te publiceren en van terzake doend commentaar te voorzien; veroordeelt hun arrestatie ten sterkste en dringt er bij de respectieve regeringen op aan alle aanklachten tegen hen te laten vallen;

10. onderstreept dat een boycot tegen één lidstaat in strijd is met het feit dat handelsovereenkomsten altijd met de EU als geheel worden gesloten;

11. betuigt in deze ongekende en moeilijke omstandigheden zijn volledige steun aan en solidariteit met Denemarken en de betroffen landen en volkeren; wijst op de solidariteitsclausule in artikel 11 van het Verdrag betreffende de Europese Unie;

12. steunt alle democratische krachten — politici, media en maatschappelijke organisaties — die het hoofd moeten bieden aan autoritaire of onderdrukkende godsdienstige regimes en die deze bestrijden;

13. veroordeelt de moord op priester Santoro door een religieuze fanaticus in Turkije, evenals de dood van alle andere slachtoffers van de recente gewelddaden;

14. verwelkomt het initiatief van Turkije om mee te werken aan de diplomatieke inspanningen en als bemiddelaar op te treden in dit conflict;

15. betreurt ten zeerste dat er in Europa en in de islamitische wereld kennelijk georganiseerde extremistische groeperingen zijn die er een voordeel in zien de huidige spanningen te laten escaleren en de spotprenten als voorwendsel voor de aanzetting tot geweld en discriminatie te gebruiken; constateert dat het merendeel van de bevolking in alle betrokken landen een andere mening is toegedaan en streeft naar vrede, stabiliteit en economische en culturele uitwisseling;

16. betreurt de hernieuwde en verergerde antisemitische en anti-Israëlische propaganda in een aantal Arabische landen en in Iran; wijst erop dat in deze landen regelmatig onterende en vernederende cartoons over joden worden gepubliceerd, daarmee overduidelijk demonstrerend dat zij verschillende normen hanteren voor de diverse religieuze gemeenschappen;

17. dringt aan op terugkeer naar een klimaat van een constructieve en vreedzame dialoog en verzoekt de plaatselijke politieke en religieuze leiders zich in te spannen om een eind aan deze gewelddadige acties te maken;

18. is van mening dat de bevordering van de dialoog tussen culturen en godsdiensten en het stimuleren van onderling begrip en respect een blijvende uitdaging zijn voor de geglobaliseerde wereld;

19. is er vast van overtuigd dat bij het uitstippelen van deze maatregelen ten volle gebruik zal worden gemaakt van het kader van samenwerking en dialoog met de partnerlanden in het Middellandse-Zeegebied en Azië;

20. herinnert eraan dat de Euromediterrane Parlementaire Vergadering (EMPA) het geëigende forum is om samen met de EU-partners van de zuidelijke oever van de Middellandse Zee te werken aan een democratische, pluralistische en verdraagzame samenleving die stoelt op de waarden van de mensenrechten; wenst dat deze kwestie tijdens de zitting van maart als prioriteit behandeld wordt;

21. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de Raad van Europa, de regeringen en parlementen van de lidstaten, de Organisatie van de Islamitische Conferentie en de Arabische Liga.

--------------------------------------------------