29. 6. 77 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 152/7 
BI] LAGE 
bij het advies  van het Economisch  en Sociaal  Comité 
De volgende  tekst  in het  advies  van  de Afdeling  is als  gevolg  van  de goedkeuring  van  een 
tijdens  de beraadslagingen  ingediend  wijzigingsvoorstel  geschrapt: 
Par. 2.1.1  — laatste  zin 
„De richtlijn  dient  exotische  soorten  die  van  buiten  de EEG  zijn  ingevoerd,  echter  uit  te 
sluiten." 
Uitslag  van  de stemming: 
Vóór:  24,  tegen  16, onthoudingen:  19. 
De volgende  tekst  in het  advies  van  de Afdeling  is als gevolg  van  de goedkeuring  van  een  tijdens 
de beraadslagingen  ingediend  wijzigingsvoorstel  gewijzigd: 
Begin  van par.  2.6.1 
„De Afdeling  is van  mening  dat  bijlage  II dient  te worden  herzien  .. 
Uitslag  van  de stemming: 
Met  algemene  stemmen  goedgekeurd. 
Advies  inzake  de tenuitvoerlegging  en verdere  ontwikkeling  van  het  communautaire 
actieprogramma  ter bescherming  en voorlichting  van  de consument 
Het advies  van  het Comité  heeft  niet  op een bepaald  document  betrekking. 
A. JURIDISCHE  GRONDSLAG  VAN  HET  ADVIES 
Op 28 oktober  1975  heeft  het Bureau  van  het Comité,  overeenkomstig  artikel  20, derde 
alinea,  van  zijn  Reglement  van  Orde,  besloten  een  vervolgadvies  inzake  voornoemd 
onderwerp  op te stellen. 
B. ADVIES  VAN  HET  ECONOMISCH  EN  SOCIAAL  COMITÉ 
Het Economisch  en Sociaal  Comité  heeft  beraadslaagd  over  zijn  advies  inzake  voor-
noemd  onderwerp  tijdens  zijn  op 25 en 26 mei  1977  te Brussel  gehouden  149e  zitting. 
Dit advies  luidt  als volgt: 
HET  ECONOMISCH  EN  SOCIAAL  COMITÉ, 
Gezien  het  besluit  van  zijn  Bureau  d.d.  28 oktober 
1975  de Afdeling  voor  milieu,  volksgezondheid  en consumptie,  overeenkomstig  artikel  20, derde  alinea, 
van het  Reglement  van  Orde,  te belasten  met  het 
opstellen  van  een  vervolgadvies  en een  rapport  inzake 
„De tenuitvoerlegging  en verdere  ontwikkeling  van 
Nr. C 152/8  Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen  29.  6. 77 
het communautaire  actieprogramma  ter bescherming 
en voorlichting  van de consument", 
Gezien  het  door  de Afdeling  voor  milieu,  volksge-
zondheid  en consumptie  tijdens  haar  vergadering  van 
10 mei 1977  opgestelde  advies, 
Gezien  het door  de rapporteur,  de heer  Ramaekers, 
ingediende  rapport, 
Gezien  de beraadslagingen  tijdens  de 149e  zitting  van 
25 en 26 mei 1977,  vergadering  van 26 mei 1977, 
BRENGT  VOLGEND  ADVIES  UIT, 
dat zonder  stemmen  tegen,  bij 5 onthoudingen,  is 
goedgekeurd: 
1. Algemene  opmerkingen 
1.1. Europa  is bij haar  eenwordingsproces  op zoek 
naar nieuwe  impulsen. 
1.2. Volgens  het verslag  Tindemans  „kan  en moet 
Europa  zich  vereenzelvigen  met  een  samenhangend 
en beter  beheerst  nastreven  van  het algemeen  welzijn, 
met heroriëntatie  van  de economische  hulpbronnen 
op het  collectieve  belang,  met  het  wegwerken  van 
regionale  en sociale  ongelijkheid,  met  decentralisatie 
en met  deelneming  aan de beslissingsbevoegdheid". 
1.3. „De  Europese  Unie  moet  tastbare  werkelijk-
heid zijn  in het leven  van  alle  dag  en zij moet  dicht 
bij de staatsburger  staan." 
1.4. Onder  de beleidsvormen  die ten uitvoer  moe-
ten worden  gelegd  om  bij de burger  belangstelling 
voor  de opbouw  van  Europa  te wekken,  vallen  alle 
middelen  die gericht  zijn  op „het  versterken  'en coör-
dineren  van  acties  ter bescherming  van  de consumen-
ten1';  de wens  hiertoe  is door  de staatshoofden  en 
regeringsleiders  van  de negen  Lid-Staten  in oktober 
1972  uitgesproken. 
1.5. Het  eerste  programma  van  de EEG  inzake 
voorlichting  en bescherming  van  de consument  werd 
in december  1973  door  de Commissie  goedgekeurd 
en op 14 april  1975  door  de Raad  vastgesteld.  Het 
vormt  ontegenzeglijk  een stap  voorwaarts  op de door 
de Topconferentie  van Parijs  uitgestippelde  weg. 
1.6. Op  28 maart  1974  stemde  het Economisch  en 
Sociaal  Comité  in met  het programma,  waarvan  de 
uitvoering  vier  jaar  in beslag  zal nemen. 1.7. Ter  bescherming  van  de consument  is de 
Raad,  met  name  op het terrein  van  de levensmidde-
len, reeds  met  een  reeks  richtlijnen  en richtlijnvoor-
stellen  gekomen,  waarin  o.m.  kwaliteitsnormen  voor 
produkten  en etiketteringsvoorschriften  worden  vast-
gesteld  en het gebruik  van  toevoegingsmiddelen  aan 
banden  wordt  gelegd.  De diensten  van  de Commissie 
zijn zich  meer  rechtstreeks  gaan  bezighouden  met  de 
juridische  en economische  belangen  van  de consu-
ment;  deze  werkzaamheden  hebben  reeds  geresul-
teerd  of moeten  nog  resulteren  in richtlijnvoorstellen 
betreffende: 
— de verantwoordelijkheid  van de fabrikant  voor  de 
deugdelijkheid  van zijn  produkten; 
— het consumentenkrediet; 
— de verkoop  buiten  winkels  en warenhuizen  om; 
— schriftelijke  cursussen  e.d.; 
— bedrieglijke  clausules  in contracten; 
— misleidende  reclame; 
— prijzen  per standaardhoeveelheid. 
1.8. Het  is thans  nog  te vroeg  om een  oordeel  te 
vellen  over  de wijze  waarop  het gehele  programma  in 
de Europese  of nationale  wetgevingen  concreet  ge-
stalte  krijgt;  het Comité  zal hierop  te gelegener  tijd 
met gebruikmaking  van  zijn  initiatiefrecht  nog  terug-
komen. 
1.9. Wel  kan  worden  gewezen  op de dynamische 
rol van  de Dienst  „Milieuzaken  en consumentenbe-
langen",  die er in belangrijke  mate  toe heeft  bijgedra-
gen dat de Commissie  met  de consumentenbelangen 
rekening  heeft  gehouden. 
1.10.  Dat  de Commissie  deze  weg  is ingeslagen, 
stemt  tot optimisme. 
1.11.  In  zijn  inaugurele  rede  voor  het  Europees 
Parlement  op 11 januari  1977,  verklaarde  de nieuwe 
voorzitter  van  de Commissie,  de heer  Jenkins,  name-
lijk dat de bescherming  van de consument  en van  het 
milieu  waarin  de consument  leeft,  meer  nadruk  dient 
te krijgen. 
1.12.  Als  concreet  gevolg  van deze  verklaring  heeft 
reeds  een nieuwe  verdeling  van  de bevoegdheden  bij 
de diensten  van  de Commissie  plaatsgevonden;  de 
Dienst  „Milieuzaken  en consumentenbelangen"  zal 
voortaan  als eerste  verantwoordelijk  zijn  voor  de be-
handeling  van dossiers  die vanuit  het oogpunt  van  de 
consumentenbescherming  zeer  belangrijk  zijn,  zoals 
etikettering  van  levensmiddelen,  leermiddelen,  speel-
goed,  onderhoudsprodukten  voor  huishoudelijk  ge-
bruik,  cosmetica,  etikettering  van  textiel»  consumen-
tenkrediet,  bedrieglijke  clausules  in contracten,  mis-
leidende  reclame. 
29. 6.77 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 152/9 
1.13.  Anderzijds  is de Dienst  „Milieuzaken  en con-
sumentenbescherming"  voortaan  met  name  medever-
antwoordelijk  voor  de „horizontale"  richtlijnen  in-
zake  additieven  in levensmiddelen  en residuen  van 
bestrijdingsmiddelen  in levensmiddelen. 
1.14.  Naar  het oordeel  van  het  Comité  is het ge-
wenst  de omvangrijke  verantwóórdelijkheden  van  de 
Dienst  „Milieuzaken  en consumentenbelangen"  tot 
uitdrukking  te doen  komen  in de herziening  van  de 
administratieve  structuur  ervan:  deze  dient  uiteinde-
lijk te resulteren  in de oprichting  van  een afzonderlijk 
directoraat-generaal. 
1.15.  Het  is voorts  interessant  te trachten  enige 
conclusies  te trekken  uit de — korte  — ervaring  die 
bij de tenuitvoerlegging  van  het programma  is opge-
daan  en te proberen  vast  te stellen  wat  er in het vol-
gende  programma  van  de EEG  gezegd  zou  kunnen 
worden  over  consument  en consumptieproblematiek 
(l). 
Deze  onderzoekswerkzaamheden  dienen  voort  te 
vloeien  uit een  permanente  en diepgaande  dialoog 
tussen  alle  sociale  gesprekspartners,  ten einde  tot een 
voor  alle  betrokken  partijen  aanvaardbare  overeen-
stemming  te komen. 
1.16.  De  problemen  in verband  met  de bescher-
ming  en de voorlichting  van  de consument  kunnen 
niet los worden  gezien  van  een  echt  consumptiebe-
leid. Dit  laatste  vormt  slechts  één  enkel  aspect  van 
het economische  beleid. 
1.17.  Dit  betekent  echter  niet  dat  consumptie-
vraagstukken  als  ondergeschikt  mogen  worden  be-
schouwd  aan  andere,  overigens  even  belangrijke  pro-
blemen  van  economische  en sociale  aard. 
1.18.  Tot  dusverre  hebben  de sociale  gesprekspart-
ners,  die zich  wel  degelijk  bewust  zijn  van  de beteke-
nis van  de consumptieproblemen,  niet  altijd  de ge-
legenheid  gehad  hieraan  voldoende  aandacht  te be-
steden. 
1.19.  Hierdoor  komt  het dat de overheid,  die een 
open  oor  heeft  voor  deze  pressiegroepen,  consump-
tievraagstukken  niet  altijd  de aandacht  schenkt  die zij 
verdienen. 
1.20.  Indien  men  rekening  houdt  met  de consu-
mentenaspecten,  heeft  dit het  voordeel  dat  men  de 
economische  en sociale  vraagstukken  beter  kan  bena-
deren  en wordt  de mogelijkheid  vergroot  het econo-
mische  en sociale  bestel  beter  op zijn  doeltreffendheid 
te beoordelen. 
1.21.  Daarom  is het van  belang  dat  de economi-
sche subjecten  zich  in hun  hoedanigheid  van  consu-
ment  of gebruiker  over  het  economisch  en sociaal 
milieu  waarin  zij leven,  kunnen  uiten. 
(') De strekking  van „het  beleid  ten opzichte  van de con-
sumenten  en het  consumptiebeJeid"  wordt  in para-
graaf  3 van dit advies  uiteengezet. 1.22.  Wil  men  dat de consumenten  als volwaardige 
gesprekspartners  worden  erkend,  dan  zal de raadple-
ging van  de hen  vertegenwoordigende  kringen  gelei-
delijk  op zodanige  wijze  moeten  worden  georgani-
seerd  dat hieraan  dezelfde  waarde  kan  worden  toege-
kend  als aan  de raadpleging  van  de andere  economi-
sche en sociale  kringen. 
2. Voorwaarden 
2.1. Een  duidelijke  verdeling  van  de verantwoorde-
lijkheden 
2.1.1.  Ongeacht  het stadium  waarin  de consump-
tieproblematiek  wordt  beschouwd  — door  de Euro-
pese of nationale  overheden,  door  de ondernemingen 
of door  de rechterlijke  macht  — bestrijkt  zij een zeer 
uitgestrekt  gebied. 
2.1.2.  De  verantwoordelijkheden  zijn  in het  alge-
meen  verdeeld  en het is niet  altijd  gemakkelijk  er ach-
ter te komen  tot welke  persoon  of instantie  men  zich 
moet  richten.  Door  gebrek  aan  houvast  dreigt  de 
actie  van  de consumentenorganisaties  aan  kracht  en 
standvastigheid  in te boeten.  Wij  moeten  dus  tot een 
situatie  komen  waarin  de consument  precies  weet  tot 
wie of tot welke  instantie  hij zich  zo nodig  moet  rich-
ten. 
2.1.3.  In  dit opzicht  is bij de Commissie  een  be-
langrijke  ervaring  opgedaan:  de beslissende  start  van 
het consumentenbeleid  hing  samen  met  de aanwijzing 
van een  Commissielid  belast  met  de opstelling  en de 
uitvoering  van  een  programma,  onder  wie  de Dienst 
„Milieuzaken  en consumentenbelangen"  rechtstreeks 
ressorteerde. 
2.1.4.  Het  zou  gewenst  zijn  dat er in de Lid-Staten 
een verantwoordelijke  instantie  komt.  De bevoegdhe-
den van  deze  instantie  behoeven  niet  noodzakelijker-
wijze  tot consumptievraagstukken  te worden  beperkt; 
wel dient  deze  de beschikking  te hebben  over  een ad-
ministratief  apparaat  dat  zich  uitsluitend  met  con-
sumptievraagstukken  bezig  houdt. 
2.1.5.  Een  bijkomend  voordeel  van  dergelijke 
parallelle  structuren  is dat de communautaire  en na-
tionale  autoriteiten  aldus  rechtstreeks  met  elkaar  in 
verbinding  staan. 
2.1.6.  Wat  voor  de politieke  macht  geldt,  geldt 
wellicht  ook  voor  de ondernemingen:  zonder  in te 
willen  gaan  op de status  van  een  consumentenverte-
genwoordiger,  kan  men  wel  stellen  dat diens  aanwe-
zigheid  in bepaalde  ondernemingen  de contacten  met 
de consumentenorganisaties  en individuele  consumen-
ten zou  moeten  kunnen  vergemakkelijken. 
2.1.7.  Evenzo  zou  moeten  worden  bereikt  dat  de 
rechtspraak  beter  gaat  functioneren;  momenteel 
wordt  de consument  dikwijls  door  het  slechte  func-
tioneren  ervan  afgeschrikt. 
Nr. C 152/10 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 29. 6. 77 
2.2. Representatieve  en  verantwoordelijke  consumen-
tenvertegenwoordigers 
2.2; 1. Alvorens  een beleid  ten opzichte  van de con-
sumenten  of een  consumptiebeleid  ten uitvoer  wordt 
gelegd,  dienen  alle  betrokken  kringen,  waaronder  de 
groeperingen  die de consumenten  vertegenwoordigen, 
te worden  geraadpleegd. 
2.2.2.  Het  overleg  met  de consumentenvertegen-
woordigers  dient  plaats  te vinden  op het niveau  van 
het politieke  gezag;  in geval  van monopolies  of sterke 
concentraties  dient  de consument  of de gebruiker  zijn 
stem,  middels  geschikte  procedures,  ook  op  het 
niveau  van  de overheidsdiensten  en de overheids-  of 
particuliere  bedrijven  te kunnen  laten  horen. 
2.2.3.  Doch  voordat  er zinvol  overleg  kan  worden 
gepleegd,  dienen  er representatieve  en verantwoorde-
lijke  gesprekspartners  te zijn. 
2.2.4.  In  de eerste  plaats  representatief:  het is lastig 
representativiteitscriteria  vast  te stellen,  aangezien  bij 
de huidige  stand  van  zaken  erkenning  uiteindelijk 
toch voortvloeit  uit een politieke  keuze,  die op plaat-
selijk,  regionaal  of nationaal  niveau  door  de overheid 
— waarbij  met  name  wordt  uitgegaan  van  de op het 
vlak van de consumptie  verrichte  activiteiten  — en op 
supranationaal  niveau  door  de communautaire  instel-
lingen  wordt  gedaan.  Deze  keuze  wordt  onder  andere 
nog beïnvloed  door  de uitwerking  van  de activiteiten 
op consumptiegebied  van  de betrokken  organisaties 
op de publieke  opinie.  Tot  op heden  is dit de meest 
geschikte  en meest  praktische  procedure  gebleken. 
2.2.5.  Vervolgens  verantwoordelijk:  evenals  de an-
dere sociale  groeperingen  moeten  de consumenten  en 
hun vertegenwoordigers  nl. een  zeker  opleidingsni-
veau  hebben;  voorts  dienen  deze  toegang  te hebben 
tot gegevens  betreffende  produkten  en diensten,  het 
bedrijfsleven  en de algemene  economische  situatie.  De 
vereiste  kennis  kan  op diverse  wijzen  worden  verkre-
gen en in het bijzonder  op school,  door  middel  van 
permanente  educatie  van  volwassenen,  via de massa-
media  en door  deelneming  aan  de activiteiten  van  de 
consumentenorganisaties.  Men  mag  voorts  niet  uit 
het oog  verliezen  dat consumenten  die besloten  heb-
ben op het economisch  vlak  gezamenlijk  op te treden 
en die hun  ondernemingen  zelf  beheren,  goede  moge-
lijkheden  hebben  in de praktijk  de nodige  kennis  op 
te doen. 
2.2.6.  Ten  slotte  zal  moeten  worden  vastgesteld 
welke  gegevens  minimaal  beschikbaar  moeten  zijn  en 
op welke  wijze  deze  verkregen  moeten  kunnen  wor-
den. 
3. Het  beleid  ten  opzichte  van  de consumenten  en 
het consumptiebeleid 
3.1. Hieronder  vallen  in de eerste  plaats  de proble-
men in verband  met  de consumptie  van  momenteel 
verkrijgbare  goederen  en diensten  — met  inbegrip van het probleem  van  de toenemende  schaarste  — en 
met de achteruitgang  van  de natuurlijke  hulpbron-
nen. De  consument  dient  zijn  rechten  te kunnen 
uitoefenen,  zoals  deze  zijn  neergelegd  in het  eerste 
programma. 
3.2. Deze  beleidsvormen  zijn  vervolgens  georiën-
teerd  op de consumptie  in de toekomst:  de consu-
ment  moet  nl. zoals  in bepaalde  Lid-Staten  reeds  ge-
beurt  kunnen  deelnemen  aan  het  overleg  over  de 
vaststelling  van  de grote  lijnen  van  de ontwikkeling 
der economie,  over  de besluiten  omtrent  het deel  van 
het nationaal  inkomen  dat  wordt  geconsumeerd  en 
het deel  dat wordt  geïnvesteerd  en over  de bestem-
ming  van  de investeringen.  Bijzondere  aandacht  dient 
te worden  besteed  aan  het  wetenschappelijk  onder-
zoek,  dat in ruime  mate  bepalend  is voor  het toekom-
stige  consumptiepatroon. 
3.3. Voorts  kunnen  het  consumptie-  en consu-
mentenbeleid  moeilijk  los  worden  gezien  van  het 
vraagstuk  van  de verkrijgbaarheid  van  goederen  en 
diensten  — met  name  woongelegenheid  — en van  de 
wijze  waarop  deze  over  de verschillende  categorieën 
burgers  verdeeld  zijn.  Evenals  bij het algemene  eco-
nomische  beleid  dient  men  zich  bij het sociale  beleid, 
dat een groot  deel  van  deze  problematiek  bestrijkt,  af 
te vragen,  welke  invloed  dit heeft  op de consumptie. 
4. Prioriteiten 
Om de in dit advies  uiteengezette  beginselen  in de 
praktijk  te kunnen  brengen,  dient  de Commissie  zich 
een aantal  specifieke  doelstellingen  voor  ogen  te hou-
den, die  zo mogelijk  binnen  de komende  vier  jaar 
moeten  worden  verwezenlijkt: 
4.1. Tenuitvoerlegging  van  de huidige  wetgeving 
De Commissie  dient  ervoor  te zorgen  dat op doeltref-
fende  wijze  wordt  toegezien  op de tenuitvoerlegging 
van de communautaire  wetgeving,  dat de Raad  rap-
porten  worden  voorgelegd  waarin  op de tekortko-
mingen  van  deze  wetgeving  wordt  gewezen  en dat 
waar  nodig  maatregelen  worden  voorgesteld  om ver-
betering  in de situatie  te brengen. 
4.2. Prijzen 
Het Comité  wijst  erop  dat het een  van  de taken  van 
de Commissie  is maatregelen  te treffen  om de door-
zichtigheid  van  de markt  te verbeteren  wanneer  voor 
een en hetzelfde  produkt  van  dezelfde  fabrikant  in de 
verschillende  Lid-Staten  grote  prijsverschillen  worden 
waargenomen,  waardoor  de belangen  van  de consu-
ment  worden  geschaad. 
4.3. Consumentenvoorlichting  op  school 
De Commissie  heeft  reeds  een aanvang  gemaakt  met 
studies  over  de wijze  waarop  aan  schoolkinderen  de 
beginselen  van  de kennis  die zij als consument  nodig 
29. 6. 77 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 152/11 
hebben,  kunnen  worden  bijgebracht.  Deze  studies 
zouden  moeten  resulteren  in maatregelen  — bij voor-
beeld  in stimulansen  tot het oprichten  van  een  EEG-
centrum  en parallelle  nationale  centra  voor  de vor-
ming  van  onderwijzers,  onderzoek  en het vervaardi-
gen van geschikt  materiaal. 
4.4. Consument  en milieu 
De Dienst  „Milieuzaken  en consumentenbelangen" 
van de Commissie,  die beseft  dat de kwaliteit  van  het 
bestaan  voor  de consument  van  even  groot  belang  is 
als natuurlijke  goederen  en diensten,  zou  erop  toe 
moeten  zien  dat ruimschoots  rekening  wordt  gehou-
den met  de mening  van  de verbruiker  op het vlak  van 
de bescherming  en de verbetering  van  het  milieu  in 
het algemeen. 
4.5. Vertegenwoordiging  van  de consument 
Erkend  moet  worden  dat  de consument  uiteindelijk 
betrokken  moet  worden  bij het  overleg  inzake  de 
vorming  van  economische  besluiten  die hem  aangaan 
en dat  hiermee  een  begin  zou  moeten  worden  ge-
maakt  in staatsbedrijven  die  monopolies  zijn,  met 
name  de vervoersector. 
Bovendien  zou  de Gemeenschap  de Regeringen  van 
Lid-Staten  moeten  aansporen  ervoor  te zorgen  dat de 
consumenten  in het Economisch  en Sociaal  Comité  in 
voldoende  mate  zijn  vertegenwoordigd. 
Ten slotte  zou in de EEG-richtlijnen  een beschouwing 
moeten  worden  gewijd  aan  de gevolgen  van  de richt-
lijn in kwestie  voor  de verschillende  economische 
subjecten,  en met  name  de gevolgen  van  de overwo-
gen maatregelen  voor  de consument. 
4.6. Openheid  inzake  voorlichting 
Vergeleken  met  de nationale  regeringen,  betracht  de 
Gemeenschap  bij  haar  activiteiten  een  betrekkelijk 
grote  openheid.  Deze  politiek  zou  voortgezet  en ver-
der ontwikkeld  moeten  worden,  terwijl  hieraan 
tevens  meer  bekendheid  zou  moeten  worden  gegeven. 
Het Comité  betreurt  evenwel  dat de beraadslagingen 
van de Raad  als wetgevend  orgaan  van  de Gemeen-
schap  nog  steeds  een  strikt  vertrouwelijk  karakter 
dragen. 
4.7. Besluiten  inzake  ontwerp-richtlijnen 
Het Comité  zou gaarne  zien  dat door  de Raad  binnen 
twee  jaar  een besluit  wordt  genomen  over  richtlijnen betreffende  misleidende  reclame,  consumentenkrediet 
en huis-aan-huis-verkoop  (*) en dat  aandacht  wordt 
besteed  aan  de mogelijkheid  om reclame  voor  schade-
lijke  produkten  die  in grote  hoeveelheden  worden 
verbruikt  aan banden  te leggen. 
4.8. De  Commissie  zou  nauwlettend  op de veilig-
heid van  produkten  moeten  toezien  en er zorg  voor 
moeten  dragen  dat de Europese  Stichting  ter verbete-
ring van  het  leef-  en werkklimaat  onderzoek  op dit 
gebied  kan  verrichten. 
4.9. De  Commissie  zou  moeten  trachten  de relatie 
tussen  consument  en justitie  langs  juridische  weg  te 
verbeteren. 
4.10.  De  Commissie  zou  de Regeringen  der  Lid-
Staten  ertoe  moeten  aansporen  zoveel  mogelijk  con-
sumentenadviescentra  in het leven  te roepen. 
4.11.  In  richtlijnen  van  de Gemeenschap  wordt 
veel aandacht  besteed  aan  de bescherming  van  de 
consument  tegen  de gevaren  die bepaalde  produkten 
kunnen  opleveren.  Evenveel  aandacht  zou  voortaan 
moeten  worden  geschonken  aan  de dienstensector. 
4.1.2  Ten  slotte  dient  men  zich  bij de uit het com-
munautaire  actieprogramma  voortvloeiende  acties  te 
laten  leiden  door  het beginsel  dat men  niet  kan  vol-
staan  met  een  passieve  benadering,  in de zin  van 
maatregelen  ter bescherming  van  de consument,  doch 
dat men  moet  streven  naar  een  actieve  aanpak,  nl. 
een betere  behartiging  van de consumentenbelangen. 
4.13.  Het  Comité  benadrukt  dat  zowel  de consu-
mentenorganisaties  als de Commissie  van  de Euro-
pese Gemeenschappen  de  consumptieproblematiek 
tot dusver  nog  te vaak  fragmentarisch  hebben  aange-
pakt. 
4.14.  Volgens  het Comité  is het wenselijk  dat men 
de problemen  op dit gebied  als geheel  beschouwt  en 
benadert  en daarbij  op alle  niveaus  uitgebreid  overleg 
pleegt  met  de betrokken  kringen. 
4.15.  Ook  zouden  aldus  de consumenten  daadwer-
kelijk  kunnen  worden  betrokken  bij beslissingen  over 
maatregelen  ter verbetering  van het leefklimaat  en het 
(') Het  voorstel  voor  een  richtlijn  betreffende  de huis-
aan-huis-verkoop  ligt  momenteel  bij de Raad  ter tafel, 
terwijl  de  richtlijnvoorstellen  inzake  consumenten-
krediet  en misleidende  reclame  waarschijnlijk  vóór 
eind  1977  door  de Commissie  aan  de Raad  zullen 
worden  voorgelegd. 
Nr. C 152/12 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 29. 6. 77 
natuurlijk  milieu,  vooral  met  betrekking  tot de keuze 
van energievormen,  het  tegengaan  van  verspilling,  de 
veiligheid  van  produkten  en  de  bescherming  van 
natuurlijke  hulpbronnen. 
4.16.  Door  deze  nieuwe  benadering  zou  men  tot 
een betere  afweging  van  de betrokken  belangen  moe-ten kunnen  komen,  het  economische  integratieproces 
van de Gemeenschap  nieuw  leven  moeten  kunnen  in-
blazen  en moeten  kunnen  bevorderen  dat  de verschil-
lende  economische  subjecten,  nl. producenten,  werk-
nemers  en consumenten,  beter  in hun  economische  en 
sociale  milieu  worden  geïntegreerd. 
Gedaan  te Brussel,  26 mei  1977. 
De Voorzitter 
van het Economisch  en Sociaal  Comité 
Basil  de FERRANTI 
BIJLAGE 
bij het  advies  van  het  Economisch  en Sociaal  Comité 
De volgende  tekst  in het  advies  van  de Afdeling  is als  gevolg  van  de  goedkeuring  van  een 
tijdens  de beraadslagingen  ingediend  wijzigingsvoorstel  vervangen: 
Paragraaf  4.2 Prijzen 
Bij onvoldoende  doorzichtigheid  van  de markt  kunnen  zich  voor  een  en hetzelfde  produkt  naar 
het schijnt  ongerechtvaardigde  prijsverschillen  voordoen,  waardoor  de consument  misschien  te 
hoge  prijzen  betaalt. 
De Commissie  moet  een  onderzoek  hiernaar  instellen  en eventueel  voorstellen  voorleggen  om 
in deze  situatie  verandering  te brengen:  bij  voorrang  zou  een  onderzoek  moeten  worden 
ingesteld  naar  gevallen  waarin  één  en hetzelfde  produkt  van  dezelfde  fabrikant  in de verschil-
lende  landen  van  de Gemeenschap  tegen  sterk  uiteenlopende  prijzen  wordt  aangeboden. 
Uitslag  van  de stemming: 
Het wijzigingsvoorstel  is met  algemene  stemmen  goedgekeurd.