Aanbeveling voor een AANBEVELING VAN DE RAAD AAN DE REPUBLIEK TSJECHIË om het buitensporige overheidstekort te verhelpen

(door de Commissie ingediend)

TOELICHTING

Op 7 april 2004 heeft de Commissie haar voorjaarsprognoses 2004 [1] gepubliceerd. Volgens deze prognoses, waarin rekening is gehouden met de gegevens die de Republiek Tsjechië in maart 2004 heeft meegedeeld, steeg het Tsjechische overheidstekort van 6,4% van het BBP in 2002 tot 12,9% van het BBP in 2003 (5,9% van het BBP wanneer geen rekening wordt gehouden met een belangrijke eenmalige transactie in verband met de tenlasteneming van staatsgaranties), waardoor het hoger is uitgekomen dan de in het Verdrag vastgelegde referentiewaarde van 3% van het BBP.

[1] De voorjaarsprognoses 2004 van de Commissie zijn beschikbaar op de volgende website: http://europa.eu.int/comm/economy_finance/ publications/european_economy/2004/ee204en.pdf.

Op grond van dit bewijsmateriaal heeft de Commissie op 12 mei 2004 de buitensporigtekortprocedure ten aanzien van de Republiek Tsjechië ingeleid met de goedkeuring van het verslag zoals bedoeld in artikel 104, lid 3, van het Verdrag [2]. Op 13 mei 2004 ontving de Commissie het convergentieprogramma van de Republiek Tsjechië, waarin werd bevestigd dat het tekort in 2003 12,9% van het BBP bedroeg.

[2] De volledige tekst van dit verslag is beschikbaar op de volgende website: http://europa.eu.int/comm/economy_finance/ about/activities/sgp/procedures_en.htm.

De toepassing van de buitensporigtekortprocedure (BTP) is geregeld bij artikel 104 van het Verdrag en bij Verordening (EG) nr. 1467/97 van de Raad "over de bespoediging en verduidelijking van de tenuitvoerlegging van de procedure bij buitensporige tekorten", die deel uitmaakt van het stabiliteits- en groeipact [3]. De landen die op 1 mei 2004 tot de EU zijn toegetreden, zijn lidstaten met een derogatie. Deze dienen weliswaar buitensporige tekorten te vermijden, maar sancties uit hoofde van artikel 104, leden 9 en 11, van het Verdrag kunnen aan hen niet worden opgelegd.

[3] PB L 209 van 2.8.1997.

In het Commissieverslag op grond van artikel 104, lid 3, van het Verdrag werd geconcludeerd dat het feit dat het Tsjechische tekort in 2003 de in het Verdrag vastgelegde referentiewaarde van 3% van het BBP overschreed, niet werd veroorzaakt door een buiten de macht van de Tsjechische autoriteiten vallende ongewone gebeurtenis en evenmin het gevolg was van een ernstige economische neergang in de zin van het stabiliteits- en groeipact, aangezien de reële BBP-groei in 2003 2,9% bedroeg. Wat de ontwikkelingen in 2004 betreft, werd in het verslag geconcludeerd dat het overheidstekort wellicht zal dalen, maar wel boven de 3% van het BBP zal blijven. Met name wordt in de voorjaarsprognoses 2004 van de Commissie uitgegaan van een overheidstekort van 5,9% van het BBP in 2004, een percentage dat hoger ligt dan de door de Tsjechische autoriteiten in het convergentieprogramma voorspelde 5,3% van het BBP.

In het Commissieverslag, dat op de voorjaarsprognoses 2004 van de Commissie is gebaseerd, wordt ook geconcludeerd dat de verhouding van de schuld tot het BBP, die in 2003 37,6% van het BBP bedroeg, ook in 2004 onder de in het Verdrag vastgelegde referentiewaarde van 60% zal blijven. In de voorjaarsprognoses 2004 van de Commissie wordt met name verwacht dat de schuldquote in 2004 zal uitkomen op 40,6% van het BBP, wat hoger is dan de door de Tsjechische autoriteiten in het convergentieprogramma voorspelde 38,4% van het BBP.

In artikel 104, lid 4, van het Verdrag wordt bepaald dat "het in artikel 114 bedoelde Comité (d.i. het Economisch en Financieel Comité) advies uitbrengt over het verslag van de Commissie". Het Comité bracht advies uit op 24 mei 2004 en sloot zich daarin aan bij de beoordeling van het Commissieverslag. Het Comité kwam met name tot de conclusie dat de begrotingssituatie in de Republiek Tsjechië duidde op het bestaan van een buitensporig tekort in de zin van het eerste van de twee in artikel 104, lid 2, bedoelde criteria voor de vaststelling van dergelijke tekorten. Ook wanneer andere relevante factoren, zoals met name de budgettaire situatie op middellange termijn en de investeringsquote van de overheid, in aanmerking worden genomen, brengt dit geen verandering in de evaluatie op basis van de criteria zelf. Het Comité achtte het tevens waarschijnlijk dat het overheidstekort ook in 2004 de referentiewaarde van het Verdrag zal overschrijden en dat de bruto overheidsschuld in 2004 onder de in het Verdrag vastgelegde referentiewaarde van 60% van het BBP zal blijven, maar wel verder zal stijgen tot 40,6% van het BBP.

Na onderzoek van alle relevante factoren die in haar verslag in aanmerking zijn genomen en gezien het advies van het Comité is de Commissie van mening dat er in de Republiek Tsjechië een buitensporig tekort bestaat. Dit advies, dat op 24 juni 2004 door de Commissie werd goedgekeurd, is aan de Raad uitgebracht overeenkomstig artikel 104, lid 5, van het Verdrag. De Commissie heeft de Raad aanbevolen dienovereenkomstig te besluiten conform artikel 104, lid 6. Bovendien dient de Commissie hierbij overeenkomstig artikel 104, lid 7, van het Verdrag bij de Raad een aanbeveling in voor een tot de Republiek Tsjechië te richten aanbeveling van de Raad om te bereiken dat het buitensporige tekort wordt verholpen. Het toezicht op de tenuitvoerlegging van de door de Republiek Tsjechië genomen maatregelen kan verdere aanbevelingen van de Raad vereisen overeenkomstig artikel 104, lid 7, aangezien artikel 104, lid 9, niet van toepassing is op lidstaten met een derogatie.

Aanbeveling voor een AANBEVELING VAN DE RAAD AAN DE REPUBLIEK TSJECHIË om het buitensporige overheidstekort te verhelpen

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op artikel 104, lid 7,

Gezien de aanbeveling van de Commissie,

Overwegende hetgeen volgt:

(1) Overeenkomstig artikel 104 van het Verdrag dienen de lidstaten buitensporige tekorten te vermijden.

(2) Het stabiliteits- en groeipact is gebaseerd op de doelstelling van deugdelijke openbare financiën als middel om de voorwaarden voor prijsstabiliteit en voor een tot werkgelegenheidsschepping leidende krachtige duurzame groei te verbeteren.

(3) De Raad heeft overeenkomstig artikel 104, lid 6, op [5 juli] 2004 besloten dat er in de Republiek Tsjechië een buitensporig tekort bestaat.

(4) Na te hebben besloten dat er in de Republiek Tsjechië een buitensporig tekort bestaat, dient de Raad overeenkomstig artikel 104, lid 7, van het Verdrag en artikel 3 van Verordening (EG) nr. 1467/97 van de Raad tegelijkertijd aanbevelingen te richten tot de betrokken lidstaat opdat deze binnen een bepaalde termijn een einde maakt aan deze situatie.

(5) Overeenkomstig artikel 3, lid 4, van Verordening (EG) nr. 1467/97 moet in deze aanbeveling worden aangegeven dat de betrokken lidstaat hieraan binnen een termijn van ten hoogste vier maanden gevolg moet geven en dat het buitensporige tekort, behoudens bijzondere omstandigheden, binnen het jaar nadat het is geconstateerd, moet zijn verholpen. In de Republiek Tsjechië is er sprake van dergelijke bijzondere omstandigheden, met name omdat het overheidstekort bij de toetreding tot de EU aanzienlijk boven de referentiewaarde lag en wegens de aan de gang zijnde structurele verandering van de economie.

(6) In geval van bijzondere omstandigheden kan de Raad toestaan dat het buitensporige tekort binnen een middellange-termijnkader wordt gecorrigeerd. Het is gepast om het door de Republiek Tsjechië in mei 2004 ingediende convergentieprogramma en de latere actualiseringen daarvan, alsmede de desbetreffende adviezen van de Raad als het aanpassingstraject voor het corrigeren van het buitensporige tekort te beschouwen. In het convergentieprogramma van mei 2004 wordt voorspeld dat het overheidstekort in 2007 tot 3,3% zal dalen en wordt voorts vermeld dat volgens het voorgestelde traject voor tekortreductie de correctie van het buitensporige tekort tegen 2008 voltooid zal zijn, waarbij de jaarlijkse streefcijfers voor het overheidstekort de volgende zijn: 5,3% van het BBP in 2004, 4,7% van het BBP in 2005 en 3,8% van het BBP in 2006. Het aanpassingstraject is gebaseerd op een macro-economisch scenario dat, volgens het advies van de Raad van [5 juli] 2004 over het convergentieprogramma, voorzichtig is.

(7) De maatregelen ter consolidering van de begroting moeten naar het oordeel van de Raad een duurzame verbetering van het overheidssaldo teweegbrengen en er tegelijkertijd op gericht zijn de kwaliteit van de overheidsfinanciën te bevorderen en het groeipotentieel van de economie te versterken,

BEVEELT AAN:

- dat de Tsjechische autoriteiten zo spoedig mogelijk een einde maken aan de thans bestaande buitensporigtekortsituatie;

- dat de Tsjechische autoriteiten maatregelen nemen binnen een middellange-termijnkader om het tekort tegen 2008 op geloofwaardige en duurzame wijze tot onder de 3% van het BBP terug te dringen overeenkomstig het traject voor tekortreductie dat in het advies van de Raad van [5 juli 2004] over het in mei 2004 ingediende convergentieprogramma is aangegeven;

- dat de Tsjechische autoriteiten de in het convergentieprogramma van mei 2004 geplande maatregelen, met name een verlaging van de loonkosten van de centrale overheid en lagere uitgaven van individuele ministeries, vastberaden ten uitvoer leggen;

- dat de Tsjechische autoriteiten vóór 5 november 2004 zorgen voor de doeltreffende tenuitvoerlegging van de maatregelen die zijn gepland om het voor 2005 vastgestelde streefcijfer voor het tekort te halen.

Voorts verzoekt de Raad de Tsjechische autoriteiten:

- hoger dan verwachte inkomsten aan te wenden om het tekort te verminderen;

- begrotingsdoelstellingen in te voeren op basis van uitgavenplafonds voor de middellange termijn en doeltreffende regels op te stellen om het risico van de stijgende schuldenlast van regio's en gemeenten te beperken;

- de pensioen- en gezondheidszorgstelsels te hervormen om de houdbaarheid van de openbare financiën op lange termijn te verbeteren;

- de negatieve budgettaire gevolgen van de door het Tsjechische consolidatieagentschap verrichte transacties te beperken.

Deze aanbeveling is gericht tot de Republiek Tsjechië.

Gedaan te Brussel, [5 juli] 2004.

Voor de Raad

De Voorzitter

[...]