[pic] | EUROPESE COMMISSIE |

Brussel, 20.7.2010

COM(2010) 400 definitief

VERSLAG VAN DE COMMISSIEAAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

over de voortgang van Bulgarije met betrekking tot het mechanisme voor samenwerking en toetsing

{SEC(2010) 948}

VERSLAG VAN DE COMMISSIEAAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

over de voortgang van Bulgarije met betrekking tot het mechanisme voor samenwerking en toetsing

1. Inleiding

Het mechanisme voor samenwerking en toetsing[1], dat bij de toetreding van Bulgarije tot de EU is ingesteld, moet een bijdrage leveren tot de totstandbrenging van een onpartijdig, onafhankelijk en doeltreffend justitieel en bestuurlijk stelsel, dat naar behoren is uitgerust voor onder andere de bestrijding van corruptie en georganiseerde misdaad. Hiervoor zijn fundamentele veranderingen nodig, die veel tijd kosten en ook brede politieke steun vereisen over het hele politieke spectrum, maar ook in de samenleving als geheel. Deze veranderingen zijn echter tegelijkertijd een onontkoombare investering in de toekomst van Bulgarije: een effectief bestuurlijk en justitieel stelsel is onontbeerlijk voor gezonde overheidsfinanciën en een in de samenleving verankerde sociaaleconomische ontwikkeling. Zonder dit stelsel is Bulgarije niet in staat een volwaardige rol te spelen als lidstaat van de EU op gebieden als justitie en binnenlandse zaken.

Dit is het vierde jaarverslag sinds de instelling van het mechanisme voor samenwerking en toetsing[2]. Het verslag bevat het oordeel van de Commissie over de stand van het hervormingsproces en geeft aanbevelingen voor maatregelen om de noodzakelijke hervormingen voort te zetten. De Commissie is van oordeel dat het mechanisme voor samenwerking een toetsing een nuttige taak vervult:

- voor Bulgarije, door objectieve beoordelingen en aanbevelingen te bieden voor de noodzakelijke maatregelen;

- voor de overige lidstaten, doordat zij de voortgang kunnen volgen en Bulgarije passende steun kunnen verlenen.

In het verslag van dit jaar wijst de Commissie op de sterke hervormingswil die in Bulgarije is ontstaan sinds het vorige jaarverslag, dat de Commissie in juli 2009 heeft uitgebracht. Uit de nieuwe strategie voor justitiële hervorming blijkt dat de politieke wil om het justitiële stelsel van Bulgarije ingrijpend en duurzaam te hervormen, sterk is. Het verslag beveelt ook aan de justitiële praktijk te verbeteren, zodat het gerechtelijk apparaat meer proactief kan optreden en een sterker verantwoordelijkheidsgevoel kan tonen.

2. Stand van het hervormingsproces in Bulgarije

Resultaten

Bulgarije heeft sinds juli 2009 ingrijpende hervormingen van de strafrechtelijke procedures doorgevoerd. Er zijn besprekingen gaande over versterking van de wetgeving inzake verbeurdverklaring van vermogensbestanddelen en verbetering van de bescherming tegen belangenconflicten. De structurele opzet van het openbaar ministerie met betrekking tot fraude en georganiseerde misdaad is versterkt. De georganiseerde misdaad wordt voor het eerst sinds de start van het mechanisme voor samenwerking en toetsing actief aangepakt. In juni heeft de regering een ambitieuze en verregaande strategie goedgekeurd, die een blauwdruk biedt voor een totale hervorming van het justitiële stelsel op de lange termijn. De meest urgente hervormingen, waarbij de efficiëntie, de verantwoordingsplicht en de consistentie van justitie worden verbeterd door wijziging van de wet inzake het justitiële stelsel (Закон за съдебната власт), worden thans binnen de regering besproken.

Het sterke hervormingsstreven van de regering heeft in het justitiële stelsel al enige resultaten opgeleverd. Op in april geuite beschuldigingen van corruptie bij de rechterlijke macht wordt nu een sterkere tucht- en strafrechtelijke reactie gegeven dan bij soortgelijke gevallen in het verleden. Het aantal inbeschuldigingstellingen wegens georganiseerde misdaad is gestegen en strengere straffen zijn uitgesproken, maar nog niet ten uitvoer gelegd, in een zaak betreffende grootschalige fraude met EU-middelen in april en juni.

Daarnaast is uit de analyse van de Commissie gebleken dat de justitiële praktijk, zowel bij het openbaar ministerie als in de rechtbanken, nog grote tekortkomingen vertoont. Uit de rechtsgang in Bulgarije blijken een gebrek aan initiatief en tekortschietende professionele capaciteiten. Complexe onderzoeken zijn te weinig richtingvast en doelgericht, de procedures zijn te formeel en te langdurig en worden door de rechter vaak afgewezen.

Ook zijn er nog steeds tekortkomingen bij de preventie van corruptie en de bescherming tegen belangenconflicten. De tenuitvoerlegging van de nieuwe nationale strategie voor corruptiebestrijding, die in november 2009 is goedgekeurd, is nog niet begonnen. De uitvoering van de wet inzake het voorkomen van belangenconflicten heeft te weinig effect. Er zijn veel tekortkomingen bij de tenuitvoerlegging van procedures voor overheidsopdrachten. Bulgarije moet beslister optreden om corruptie en belangenconflicten te voorkomen. De plannen om een speciale onafhankelijke commissie voor bescherming tegen belangenconflicten in te stellen, moeten daarom worden doorgezet, de uitvoering van het actieplan bij de nationale strategie voor corruptiebestrijding moet worden versneld en de wetgeving inzake verbeurdverklaring van vermogensbestanddelen moet worden versterkt.

Justitiële hervorming

Met de eind mei goedgekeurde wijzigingen van het wetboek van strafvordering, die deskundigen en magistraten al lange tijd aanbevelen, vermindert Bulgarije een aantal belangrijke procedurele beperkingen bij de rechtsgang. Met enkele uitzonderingen staat het gewijzigde wetboek van strafvordering nu toe dat politieagenten als getuigen in een proces worden gehoord en voorziet het in de bescherming van de identiteit van getuigen. De rechtbank kan nu besluiten reserveraadslieden voor de verdediging aan te stellen om te voorkomen dat verdachten om ongegronde redenen de procesgang trachten te vertragen. Er zijn verbeterde procedures tot stand gekomen voor het gebruik bij het proces van getuigenverklaringen die bij het onderzoek zijn afgenomen, en informatie die door OLAF is verstrekt is nu toelaatbaar als bewijs. Deze wijzigingen bieden een oplossing voor enkele van de meest voorkomende procedurele obstakels en kunnen dan ook als een belangrijke stap voorwaarts worden gezien.

Bulgarije moet echter investeren in verbetering van de justitiële praktijk, wil het de verwachte voordelen van flexibeler strafrechtelijke procedures verwezenlijken, zoals een groter aantal inbeschuldigingstellingen, een kortere procesduur en ontmoedigende sancties.

Alhoewel de wet voorschrijft dat de magistraten optreden in het belang van de wet wanneer een verdenking van een misdrijf onder hun aandacht wordt gebracht, wordt aan deze verplichting zelden op doeltreffende wijze voldaan. De Commissie heeft in de praktijk onwil bij het openbaar ministerie geconstateerd om op basis van duidelijke signalen een onderzoek te starten en complexe en tijdrovende nasporingen te ondernemen. Een standaardmethode bij aanwijzingen van ernstige fraude, namelijk het uitschrijven van een huiszoekingsbevel zonder voorafgaande waarschuwing, wordt door het openbaar ministerie zelden toegepast. Naast dit gebrek aan initiatief bij het openbaar ministerie wordt er bij de procesgang, wat de toelaatbaarheid van bewijsmateriaal betreft, vaak meer belang gehecht aan het naleven van formele en nog steeds restrictieve criteria, dan aan de kwaliteit van het bewijsmateriaal.

Er zijn nog steeds tekortkomingen betreffende verantwoording in het justitiële stelsel. Sinds juli 2009 heeft het Bulgaarse gerechtelijke apparaat te kampen gehad met een reeks beschuldigingen van corruptie, beïnvloeding en wanbeheer, waardoor zijn reputatie is aangetast. De Commissie drong in haar tussentijdse verslag van maart 2010 aan op een grondig tucht- en strafrechtelijk onderzoek naar deze beschuldigingen. In verband met de beschuldigingen van corruptie bij hoge gerechtelijke benoemingen in de tweede helft van 2009 werden drie magistraten ontslagen en vijftien andere tuchtrechtelijke sancties uitgesproken. Twee leden van de Hoge Raad van Justitie (Висш съдебен съвет) zijn afgetreden, maar hebben hun positie van magistraat behouden. De tegen een van hen aangespannen tuchtprocedure is nog in volle gang. Het meest recente geval, in april van dit jaar, betrof de overdracht van waardevol onroerend goed onder de marktprijs aan familieleden van hoge magistraten. Naar aanleiding van deze zaak leidden de Hoge Raad van Justitie en het openbaar ministerie tegen alle betrokken magistraten tucht- en strafrechtelijke procedures in, waarvan de afloop nog niet bekend is. Ter bescherming van de reputatie van de magistratuur moet Bulgarije de verantwoordingsplicht binnen het gerechtelijk apparaat verder versterken door strikte toepassing van alle wettelijke en tuchtrechtelijke middelen om corruptie te bestraffen.

Er zijn ingrijpende hervormingen nodig om de gerechtelijke praktijk te verbeteren. De hervormingen moeten leiden tot verbetering van de leerprogramma’s van de rechtenstudies en juridische opleidingen, tot wijziging van het beoordelingssysteem om proactief gedrag te belonen en tot verbetering van de selectie- en benoemingsprocedures. Bulgarijes nieuwe strategie voor gerechtelijke hervormingen richt zich op de ontwikkeling van het menselijk potentieel en moet veel van de genoemde zwakke punten aanpakken. Ontwerpen voor wijziging van de wet inzake het justitiële stelsel, waarbij een aantal belangrijke verbeteringen op dit gebied worden doorgevoerd, worden thans binnen de regering besproken.

De wijzigingen van de wet inzake het justitiële stelsel moeten ook de rol en de taken van de Hoge Raad van Justitie aanzienlijk versterken. Als de wijzigingen worden aangenomen, moet de Hoge Raad van Justitie jaarlijks de werklast analyseren en krijgt hij de bevoegdheid de personeelsbezetting te herschikken en rechtbanken te openen of te sluiten op basis van de verzamelde gegevens over de werklast. De wijzigingen versterken bovendien de transparantie van benoemingsbesluiten en de verantwoordingsplicht door invoering van openbare stemming en uitvoerige motivering van beslissingen en onderbrenging van alle tuchtrechtelijke bevoegdheden bij de Hoge Raad van Justitie. Daarnaast zal uitdrukkelijk worden verboden dat leden van de raad een stem uitbrengen in situaties waarin van een belangenconflict sprake kan zijn.

Sinds juli 2009 is de inspectiedienst van de Hoge Raad van Justitie doorgegaan met het aanwijzen van zwakke punten in de gerechtelijke praktijk. Deze worden in de vorm van aanbevelingen onder de aandacht gebracht van de leiding van de betrokken rechtbank en gecontroleerd bij latere inspecties. De inspectiedienst van de Hoge Raad van Justitie verricht volgens de meldingen nu regelmatige inspecties bij het gehele justitiële stelsel in Bulgarije, met uitzondering van het districtshof van beroep van Sofia. Op basis van deze inspecties en het toezicht dat hij uitoefent op zaken op hoog niveau, heeft de raad nu een goed overzicht van zwakke punten op het gebied van structuur, tucht en praktijk. Wanneer de aanstaande wijzigingen van de wet inzake het justitiële stelsel zijn goedgekeurd, moet de Hoge Raad van Justitie zijn sterkere positie gebruiken om initiatieven te nemen ter verbetering van de efficiëntie van justitie, de consistentie van de gerechtelijke praktijk en de verantwoordingsplicht van magistraten. De Commissie zal in haar volgende verslag over de vooruitgang op dit gebied berichten.

Bestrijding van de georganiseerde misdaad

Op aanbeveling van de Commissie heeft Bulgarije vaste gemengde teams opgezet die onder leiding van het openbaar ministerie zaken betreffende georganiseerde misdaad voorbereiden. Tot deze teams behoren politiefunctionarissen, onderzoeksrechters en personeelsleden van het Staatsagentschap voor Nationale Veiligheid (Държавна агенция „Национална сигурност“). Voorlopig concentreren de teams zich op een klein aantal ophefmakende zaken, die zijn toegewezen in overleg tussen de procureur-generaal, de minister van Binnenlandse Zaken en de directeur van het Staatsagentschap voor Nationale Veiligheid. Er moet worden overwogen deze veelbelovende organisatorische opzet uit te breiden tot alle zaken betreffende georganiseerde misdaad, en leden van de Commissie voor de vaststelling van uit criminele activiteiten verkregen vermogen (Комисия по установяване на имущество придобито от престъпна дейност) moeten in een vroeg stadium bij het onderzoek worden betrokken.

Bulgarije heeft zijn inspanningen tevens geïntensiveerd met een aantal politie-invallen bij georganiseerde misdaadgroepen, hoewel weinig wordt gemeld over de justitiële follow-up daarvan.

Sinds juli 2009 worden in Bulgarije aantoonbaar meer verdachten in beschuldiging gesteld in zaken betreffende georganiseerde misdaad. Er zijn echter weinig ontwikkelingen te melden wat rechtszaken betreft. Verreweg de meeste vonnissen in zaken betreffende georganiseerde misdaad zijn tot dusver tot stand gekomen via een versnelde procedure, na onderhandelingen over strafvermindering (vaak tot onder de wettelijke minimumstraf) in ruil voor een bekentenis. De Bulgaarse rechterlijke macht moet laten zien dat zij in staat is voor ernstige misdrijven ook afschrikwekkende straffen uit te spreken.

Hoewel de gegevens voor 2009 aanhoudend positieve resultaten tonen betreffende de bevriezing en verbeurdverklaring van criminele vermogensbestanddelen door de Commissie voor de vaststelling van uit criminele activiteiten verkregen vermogen, is het aantal bevestigde rechterlijke beslissingen tot verbeurdverklaring nog zeer gering. Sinds mei 2009 zijn twee definitieve beslissingen geregistreerd en twee zaken afgewezen, terwijl 206 verzoeken nog bij de rechtbanken in behandeling zijn. Aangezien bevriezing en verbeurdverklaring van vermoede criminele vermogensbestanddelen een doeltreffende sanctie is en in de strijd tegen de georganiseerde misdaad een sterk afschrikwekkende werking heeft, dient Bulgarije dit doeltreffende middel verder te versterken.

Corruptiebestrijding

Bulgarije heeft zijn inspanningen ter bestrijding van corruptie op hoog niveau opgevoerd. Sinds juli 2009 zijn twee parlementsleden, drie voormalige ministers, drie voormalige onderministers en, voor het eerst, ook een fungerend minister in beschuldiging gesteld. Ook een aantal hoge ambtenaren en een aantal burgemeesters zijn wegens corruptie in beschuldiging gesteld. De capaciteit van het gezamenlijke team voor de bestrijding van fraude met EU-middelen is versterkt. Een hoge ambtenaar is tot een gevangenisstraf veroordeeld wegens corruptie in verband met EU-middelen, en gevangenisstraffen zijn ook uitgesproken in twee ophefmakende rechtszaken betreffende fraude met EU-middelen en witwassen van geld. Hoewel de hoofdverdachten tot zware straffen van 10 en 12 jaar werden veroordeeld, werd door de rechter geen aanhoudingsbevel uitgevaardigd.

Naar het oordeel van de Commissie kent de justitiële praktijk op dit gebied enkele zwakke punten die moeten worden verholpen. Het openbaar ministerie dient bij het onderzoeken van fraude met EU-middelen een brede en proactieve onderzoeksstrategie te volgen. Deze strategie moet leiden tot systematisch onderzoek naar verbanden tussen zaken, naar aspecten van georganiseerde (financiële) criminaliteit en bij frauduleuze constructies naar banden met de bestuurlijke autoriteiten. Om de strijd tegen corruptie op hoog niveau op te voeren moet Bulgarije ook overwegen getuigen betere bescherming te bieden, zoals in andere lidstaten de praktijk is.

Uit de gegevens die Bulgarije heeft verstrekt over het eerste toepassingsjaar van de wet inzake het voorkomen van belangenconflicten, die eind 2008 van kracht is geworden, blijkt dat nog weinig gevallen van belangenconflicten zijn geïdentificeerd of bestraft en dat het openbaar ministerie in weinig gevallen over corruptie is ingelicht. Bij de centrale overheid worden echter frequenter inspecties uitgevoerd en is een aantal zaken tuchtrechtelijk bestraft of naar het openbaar ministerie doorverwezen[3]. Bulgarije moet de wet inzake het voorkomen van belangenconflicten zo spoedig mogelijk versterken met het oog op de instelling van een centrale onafhankelijke commissie voor de tenuitvoerlegging van de wet.

Bulgarije heeft in november 2009 een nationale strategie voor corruptiebestrijding en een actieplan voor de uitvoering ervan vastgesteld. Het actieplan voorziet in ambitieuze preventiemaatregelen die met buitenlandse steun in de gehele overheidssector moeten worden uitgevoerd, maar er is nog niet met de uitvoering begonnen. Bulgarije heeft nog geen gevolg gegeven aan de aanbeveling van de Commissie om de inspectiediensten te versterken en heeft geen resultaten gemeld van de versterking van de regionale raden voor corruptiebestrijding.

De uitvoering van de Bulgaarse wetgeving inzake overheidsopdrachten heeft aanzienlijke zwakke punten. Controles door de bevoegde autoriteiten van Bulgarije hebben uitgewezen dat er bij 60% van alle geverifieerde aanbestedingen onregelmatigheden voorkwamen. Dit percentage is bijna 100% voor grote openbare infrastructuurprojecten, waarbij de autoriteiten verplicht zijn controles vooraf uit te voeren.

Bovendien zijn de bestuurlijke en justitiële autoriteiten niet in staat de aanbesteding van overheidsopdrachten doeltreffend te vrijwaren van belangenconflicten. Dit is te wijten aan een aantal zwakke punten binnen de structuren en procedures. De overheid heeft te weinig capaciteit om advies te verlenen over aanbestedingsprocedures en controles uit te voeren. De capaciteit van het Staatsagentschap voor financiële inspectie (Агенция за държавна финансова инспекция) is aanzienlijk verminderd, waardoor het agentschap in 2009 bij slechts 12% van de openbare aanbestedingen controles achteraf heeft uitgevoerd. Bovendien wordt bij de administratieve controles achteraf geen gebruik gemaakt van correcte risicoanalyse. De invoering van een stelsel van controles vooraf moet bijdragen tot het wegwerken van onvolkomenheden in de procedure voor grootschalige infrastructuurprojecten. Het Bureau voor overheidsopdrachten (Агенция по обществени поръчки) beschikt over onvoldoende capaciteit om de wettigheid van inschrijvingen op aanbestedingen vooraf te controleren en na te gaan of de aanbevelingen van het Bureau zijn opgevolgd.

De verschillende bestuurlijke autoriteiten die met de uitvoering van de wetgeving inzake overheidsopdrachten zijn belast en die richtsnoeren geven, wetgeving opstellen, klachten behandelen en controles van openbare aanbestedingen uitvoeren, werken niet systematisch onderling samen om de tenuitvoerlegging van de wet ter verbeteren. De administratieve sancties die kunnen worden opgelegd, hebben bij belangenconflicten of corruptie een onvoldoende ontmoedigend effect. De interne procedures zijn bovendien niet toereikend om belangenconflicten doeltreffend op te sporen en aan het openbaar ministerie te melden. Er moet voor gezorgd worden dat bij onregelmatigheden systematisch tucht- of strafrechtelijke sancties volgen.

3. CONCLUSIES

In Bulgarije is sinds juli 2009 een krachtige hervormingsdynamiek ontstaan. De strafrechtelijke procedures zijn verbeterd en het aantal inbeschuldigingstellingen wegens corruptie op hoog niveau en georganiseerde misdaad is verhoogd. Te weinig zaken komen echter voor de rechter. De werkmethoden bij de politie, het openbaar ministerie en de rechtbanken moeten worden verbeterd, en daarvoor is externe steun noodzakelijk. Het gerechtelijk apparaat moet vaker het initiatief nemen en een sterker verantwoordelijkheidsgevoel tonen. De openbare middelen moeten beter worden beschermd tegen fraude en belangenconflicten.

Bulgarijes nieuwe strategie voor justitiële hervorming, die de regering op 23 juni heeft goedgekeurd, toont aan dat de politieke wil aanwezig is om het gerechtelijk apparaat ingrijpend te hervormen. In het kader van de strategie zijn de tekortkomingen op dit gebied aangemerkt als een nationale prioriteit, die door de politici, het gerechtelijk apparaat en de Bulgaarse samenleving gezamenlijk moet worden aangepakt.

Voor het welslagen ervan is een duurzame vastberadenheid nodig bij Bulgarije, de Commissie en de andere lidstaten.

Bulgarije is met de Commissie een nieuw partnerschap aangegaan en heeft de kwaliteit van zijn rapportage over de voortgang in het kader van het mechanisme voor samenwerking en toetsing verbeterd. De Commissie zal Bulgarije blijven steunen om verdere vooruitgang te bereiken in het kader van het mechanisme en zal in de zomer van 2011 haar volgende beoordeling verrichten.

4. Aanbevelingen

In het licht van haar beoordeling van de vooruitgang die Bulgarije heeft geboekt ten aanzien van de ijkpunten van het mechanisme voor samenwerking en toetsing nodigt de Commissie Bulgarije uit op de volgende punten onmiddellijk actie te ondernemen.

Aanbevelingen inzake de hervorming van het justitiële stelsel

De Commissie wijst op de nog niet gerealiseerde aanbevelingen van juli 2009, met name betreffende de verplichting voor alle rechtbanken om hun vonnissen online te publiceren, en nodigt Bulgarije uit op de volgende gebieden onmiddellijk actie te ondernemen:

1. De nieuwe justitiële hervormingsstrategie uitvoeren en zo het gerechtelijk apparaat ingrijpend hervormen. De wet inzake het justitiële stelsel aanpassen en wijzigen ter verbetering van opleidingen, beoordelingen en benoemingen binnen het gerechtelijk apparaat en de verantwoordingsplicht en efficiëntie van de Hoge Raad van Justitie versterken. De verantwoordingsplicht van het gerechtelijk apparaat versterken door strikte toepassing van alle wettelijke en tuchtrechtelijke middelen ter bestraffing van corruptie en beïnvloeding.

2. De gerechtelijke praktijk bij het openbaar ministerie en de rechtbanken verbeteren door in samenwerking met buitenlandse deskundigen een grondige analyse van de tekortkomingen te verrichten. Handboeken met goede werkmethoden, opleidingsprogramma’s en begeleidingsregelingen voor specifieke gevallen ontwikkelen; in rechtbanken en bij het openbaar ministerie systematisch beheerstoezicht invoeren. Bevorderen dat politiediensten, aanklagers en rechters specifieke opleidingen volgen en zich specialiseren, teneinde hun deskundigheid en effectiviteit te vergroten bij de behandeling van complexe zaken, met name betreffende economische 2en financiële delicten en georganiseerde misdaad.

3. Voortzetten van het werk aan een nieuw wetboek van strafrecht in het licht van het nieuwe conceptbeleid op het gebied van het strafrecht, dat de regering op 23 juni 2010 heeft goedgekeurd. Dit beleid versterkt de efficiëntie van de rechtsgang door decriminalisering van verouderde delicten en lichte overtredingen. Toezicht blijven houden op de tenuitvoerlegging van de nieuwe procedurele wetboeken en verdere verbeteringen in overweging nemen. Doorgaan met het opzetten van een medisch inspectiebureau om de kwaliteit en doelmatigheid van door de rechter gevraagde medische getuigschriften te verbeteren.

Aanbevelingen inzake de bestrijding van de georganiseerde misdaad

De Commissie wijst op de nog niet gerealiseerde aanbevelingen van juli 2009, met name betreffende specialisatie binnen het gerechtelijk apparaat, en nodigt Bulgarije uit op de volgende gebieden onmiddellijk actie te ondernemen:

4. De capaciteit van het gemengde team betreffende georganiseerde misdaad versterken, zijn bevoegdheid uitbreiden tot alle zaken betreffende georganiseerde misdaad en de Commissie voor de vaststelling van uit criminele activiteiten verkregen vermogen inschakelen met het oog op de bevriezing en verbeurdverklaring van de betrokken vermogensbestanddelen tijdens de onderzoeksfase, in overeenstemming met de operationele vereisten.

5. Voortzetten van de hervorming van de politie teneinde een bekwame gerechtelijke politiedienst op te zetten, die in staat is de beste werkmethoden van de andere lidstaten toe te passen.

6. De wetgeving inzake verbeurdverklaring van vermogensbestanddelen verder versterken in overeenstemming met het beginsel van civielrechtelijke confiscatie zonder strafrechtelijke veroordeling en de aanbevelingen van de Commissie van Venetië van de Raad van Europa, met name om te waarborgen dat de wet wordt toegepast met inachtneming van de fundamentele rechten en vrijheden. Overwegen de CEPACA de bevoegdheid te geven procedures in te leiden om vermogensbestanddelen te bevriezen en verbeurd te verklaren; regels invoeren om vermogensbestanddelen vroeg in de onderzoeksfase te bevriezen, in samenwerking met het openbaar ministerie, en de groep van verbonden personen uitbreiden teneinde criminele activiteiten door middel van verbeurdverklaring beter aan te pakken.

Aanbevelingen inzake de bestrijding van corruptie

De Commissie wijst op de nog niet gerealiseerde aanbevelingen van juli 2009, met name betreffende het stimuleren dat bestuurlijke instanties op eigen initiatief onderzoek doen naar beschuldigingen van corruptie en belangenconflicten, de verdere versterking van de inspectiediensten en regionale raden voor corruptiebestrijding en de bescherming van klokkenluiders, en nodigt Bulgarije uit op de volgende gebieden onmiddellijk actie te ondernemen:

7. De justitiële praktijk in zaken betreffende fraude en corruptie op hoog niveau verbeteren, overeenkomstig de beste werkmethoden in andere lidstaten. Een brede, proactieve onderzoeksstrategie toepassen waarbij verbanden tussen zaken, aspecten van georganiseerde criminaliteit en banden met de bestuurlijke autoriteiten systematisch worden onderzocht. Om de strijd tegen corruptie op hoog niveau op te voeren moet Bulgarije de wettelijke detentiemogelijkheden in ernstige zaken strikter toepassen en getuigen betere bescherming bieden, zoals in andere lidstaten de praktijk is.

8. De wet inzake het voorkomen van belangenconflicten versterken, met name door een instantie met een proactief mandaat op te richten en te belasten met het opsporen en bestraffen van belangenconflicten. Het actieplan ter uitvoering van de nationale strategie voor corruptiebestrijding sneller uitvoeren.

9. Zorgen voor permanente risicoanalyse bij de tenuitvoerlegging van de wetgeving inzake overheidsopdrachten en ervoor zorgen dat de preventie- en controleactiviteiten in overeenstemming daarmee op proactieve en resultaatgerichte wijze worden verricht. De capaciteit van de bevoegde bestuurlijke autoriteiten voor controles vooraf en achteraf versterken, evenals de capaciteit van de helpdesk waartoe de aanbestedende diensten zich voor advies kunnen wenden. Zorgen dat alle sancties tegen personen wegens inbreuk op de regels voor overheidsopdrachten, waaronder tuchtrechtelijke maatregelen, volledig worden uitgevoerd, teneinde het afschrikkende effect te versterken.

10. Aanmoedigen dat aanbestedende diensten samenwerken om aanbestedingen te hergroeperen, teneinde deskundigheid beter te benutten en schaalvoordelen te creëren. De opleiding van ambtenaren van de bevoegde instanties verbeteren, zodat zij belangenconflicten en andere ernstige onregelmatigheden bij overheidsopdrachten kunnen vaststellen en voorkomen. Methoden ontwikkelen en toepassen voor systematische samenwerking tussen de bevoegde bestuurlijke instanties en de justitiële autoriteiten.

[1] Beschikking 2006/929/EG van de Commissie van 13 december 2006 tot vaststelling van een mechanisme voor samenwerking en toetsing van de vooruitgang in Bulgarije ten aanzien van specifieke ijkpunten op het gebied van de hervorming van het justitiële stelsel en de bestrijding van corruptie en georganiseerde misdaad (PB L 354 van 14.12.2006, blz. 58).

[2] Het verslag is gebaseerd op de gegevens die van de Bulgaarse autoriteiten zijn ontvangen, met name in reactie op gedetailleerde vragenlijsten van de Commissie. De Commissie is bij haar werkzaamheden bijgestaan door deskundigen en heeft gebruik gemaakt van documentatie en input uit een groot aantal bronnen. Het bijbehorende werkdocument van de diensten van de Commissie bevat een uitvoerige beoordeling door de Commissie van elk van de ijkpunten die in de beschikking tot instelling van het mechanisme zijn vastgesteld.

[3] Bulgarije meldt dat in de periode augustus 2009 – mei 2010 bij de centrale overheid 185 signalen zijn geregistreerd uit hoofde van de wet inzake het voorkomen en opsporen van belangenconflicten en 198 inspecties zijn verricht. In 33 gevallen werden tuchtrechtelijke sancties opgelegd en tegen zeven personen werden strafbeschikkingen uitgesproken.