Voorstel voor een besluit van de Raad betreffende de sluiting van de Samenwerkingsovereenkomst tussen de Europese Gemeenschap en de Democratische Volksrepubliek Laos (97/C 109/06) COM(97) 79 def. - 97/0062(CNS)

(Door de Commissie ingediend op 4 maart 1997)

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, inzonderheid op de artikelen 113 en 130 Y juncto artikel 228, lid 2, eerste zin, en lid 3, eerste alinea,

Gezien het voorstel van de Commissie,

Gezien het advies van het Europees Parlement,

Overwegende dat het beleid van de Gemeenschap op het gebied van de ontwikkelingssamenwerking, overeenkomstig artikel 130 U van het Verdrag, bevorderlijk dient te zijn voor de duurzame economische en sociale ontwikkeling van ontwikkelingslanden, de harmonieuze geleidelijke integratie ervan in de wereldeconomie en de bestrijding van de armoede in deze landen;

Overwegende dat de Gemeenschap, om haar doelstellingen op het gebied van de buitenlandse betrekkingen te verwezenlijken, de Samenwerkingsovereenkomst tussen de Europese Gemeenschap en de Democratische Volksrepubliek Laos dient goed te keuren,

BESLUIT:

Artikel 1

De Samenwerkingsovereenkomst tussen de Europese Gemeenschap en de Democratische Volksrepubliek Laos wordt namens de Gemeenschap goedgekeurd.

De tekst van de overeenkomst is aan dit besluit gehecht.

Artikel 2

De voorzitter van de Raad verricht de kennisgeving bedoeld in artikel 21 van de overeenkomst (1).

Artikel 3

De Commissie, bijgestaan door vertegenwoordigers van de lidstaten, vertegenwoordigt de Gemeenschap in de gemengde commissie, bedoeld in artikel 14 van de overeenkomst.

Artikel 4

Dit besluit wordt bekendgemaakt in het Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen.

(1) De datum van inwerkingtreding van de overeenkomst wordt door het secretariaat-generaal van de Raad bekendgemaakt in het Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen.

SAMENWERKINGSOVEREENKOMST tussen de Europese Gemeenschap en de Democratische Volksrepubliek Laos

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

enerzijds,

DE REGERING VAN DE DEMOCRATISCHE VOLKSREPUBLIEK LAOS,

anderzijds,

Hierna "de partijen" te noemen,

MET VOLDOENING CONSTATERENDE de ontwikkeling van het handelsverkeer en de versterking van de samenwerking tussen enerzijds de Europese Gemeenschap, hierna "de Gemeenschap" te noemen, en anderzijds de Democratische Volksrepubliek Laos, hierna "Laos" te noemen,

ERKENNENDE de uitstekende betrekkingen en de vriendschaps- en samenwerkingsbanden tussen de Gemeenschap en Laos,

OPNIEUW BEVESTIGENDE het belang van verdere versterking van de betrekkingen tussen de Gemeenschap en Laos,

ERKENNENDE het belang dat de partijen hechten aan de beginselen van het Handvest van de Verenigde Naties, de Universele Verklaring van de rechten van de mens, de Verklaring van Wenen, het actieprogramma van de Internationale Conferentie over de mensenrechten van 1993, de Verklaring van Kopenhagen van 1995 inzake vooruitgang en ontwikkeling op sociaal gebied en het bijbehorende actieprogramma, alsmede de Verklaring van Peking van 1995 en het actieprogramma van de vierde Wereldvrouwenconferentie,

OPNIEUW BEVESTIGENDE de gemeenschappelijke wens van de partijen om hun betrekkingen op gebieden van wederzijds belang te consolideren, te verdiepen en te diversifiëren, op basis van gelijkheid, non-discriminatie, wederzijds voordeel en wederkerigheid,

WENSENDE gunstige voorwaarden te scheppen voor de ontwikkeling van het handels- en investeringsverkeer tussen de Europese Gemeenschap en Laos, en de noodzaak erkennende van de eerbiediging van de beginselen van de internationale handel, die ten doel hebben het vrije handelsverkeer op stabiele, transparante en niet-discriminerende wijze te bevorderen, daarbij rekening houdende met de onderling verschillende economische omstandigheden,

GELET OP de noodzaak om het in Laos plaatsvindende proces van economische hervormingen te ondersteunen, teneinde de overgang naar een markteconomie te bewerkstelligen, daarbij het belang erkennende van de sociale ontwikkeling waarmee de economische ontwikkeling gepaard dient te gaan, alsmede het belang voor beide partijen van eerbiediging van sociale rechten,

GELET OP de noodzaak om de inspanningen te steunen die de Laotiaanse overheid zich getroost om de levensomstandigheden van de armste en meest kansarme bevolkingsgroepen te verbeteren, daarbij bijzondere aandacht schenkende aan de situatie van vrouwen,

GELET OP het belang dat beide partijen hechten aan bescherming van het milieu op alle niveaus en aan duurzaam beheer van de natuurlijke hulpbronnen, rekening houdende met het verband tussen milieu en ontwikkeling,

HEBBEN BESLOTEN deze overeenkomst te sluiten en hebben te dien einde als hun gevolmachtigden aangewezen,

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Fungerend voorzitter van de Raad van de Europese Unie,

Manuel MARÍN

Vice-voorzitter van de Commissie van de Europese Gemeenschappen,

DE REGERING VAN DE DEMOCRATISCHE VOLKSREPUBLIEK LAOS,

Somsavath LENGSAVAD

Minister van Buitenlandse Zaken,

DIE, na overlegging van hun in goede en behoorlijke vorm bevonden volmachten,

OVEREENSTEMMING HEBBEN BEREIKT OMTRENT DE VOLGENDE BEPALINGEN:

Artikel 1

Grondslag

De eerbiediging van de democratische beginselen en de fundamentele rechten van de mens, zoals uiteengezet in de Universele Verklaring van de rechten van de mens, ligt ten grondslag aan het binnenlandse en het internationale beleid van de Gemeenschap en van Laos en vormt een essentieel bestanddeel van deze overeenkomst.

Artikel 2

Doelstellingen

Het hoofddoel van de overeenkomst is het vaststellen van een kader voor de bevordering van de samenwerking tussen de partijen, rekening houdend met hun respectieve bevoegdheden, waarbij de nadruk ligt op het volgende:

a) de partijen verlenen elkaar de status van meestbegunstigde natie voor de handel in goederen ten aanzien van alle in de overeenkomst expliciet genoemde terreinen, met uitzondering van de voordelen die elke partij verleent in het kader van douane-unies of vrijhandelsgebieden, faciliteiten voor het grensverkeer met de buurlanden of specifieke verplichtingen die uit internationale grondstoffenovereenkomsten voortvloeien;

b) de partijen streven, overeenkomstig de beginselen van gelijkheid en wederzijds voordeel, naar het bevorderen en intensiveren van het onderlinge handelsverkeer, en naar het aanmoedigen van de gestage uitbreiding van de economische samenwerking;

c) versterking van de samenwerking op gebieden die het meest van invloed zijn op de economische vooruitgang, en waardoor wederzijdse voordelen worden geschapen;

d) ontwikkeling en diversificatie van duurzaam handelsverkeer tussen de Gemeenschap en Laos, uitbreiding van de duurzame toegang tot de markten, voor zover verenigbaar met de economische situatie van de partijen en de steun aan Laos met het oog op de toetreding van het land tot de WTO;

e) het leveren van een bijdrage tot de inspanningen van Laos om de kwaliteit van het leven en de levensstandaard van de armste bevolkingsgroepen te verbeteren, parallel met maatregelen ter bestrijding van de armoede op het platteland door middel van plattelandsontwikkeling; steun bij de overgang naar een markteconomie en bij de ontwikkeling van het menselijk potentieel in diverse sectoren van de Laotiaanse economie;

f) het scheppen van werkgelegenheid in de Gemeenschap en Laos aan te moedigen, waarbij voorrang wordt verleend aan programma's en maatregelen waarvan een positief effect kan worden verwacht. De partijen wisselen tevens ideeën en informatie uit over hun respectieve initiatieven op dit gebied; zij intensiveren en diversifiëren hun onderlinge economische banden en scheppen gunstige voorwaarden voor het creëren van werkgelegenheid;

g) het nemen van de noodzakelijke maatregelen tot behoud en bescherming van het milieu op mondiaal, regionaal, nationaal en lokaal niveau, en met het oog op het duurzaam beheer van de natuurlijke hulpbronnen, rekening houdende met het verband tussen milieu en ontwikkeling.

Artikel 3

Ontwikkelingssamenwerking

De Gemeenschap erkent de behoefte van Laos aan ontwikkelingshulp, en is bereid de samenwerking te versterken, ter ondersteuning van de inspanningen van Laos om duurzame economische ontwikkeling en maatschappelijke vooruitgang van de Laotiaanse bevolking tot stand te brengen door middel van concrete projecten en programma's, overeenkomstig de prioriteiten die in Verordening (EEG) nr. 443/92 van de Raad zijn vastgesteld.

Overeenkomstig genoemde verordening inzake samenwerking met de ALA-landen wordt de bijstand geconcentreerd op de armste bevolkingsgroepen. De samenwerking is in de eerste plaats gericht op activiteiten ter bestrijding van armoede, waaronder maatregelen voor het scheppen van werkgelegenheid, ter bevordering van de ontwikkeling op plaatselijk niveau en ter bevordering van de rol van vrouwen in het ontwikkelingsproces. Daarnaast stimuleren de partijen passende maatregelen ter voorkoming en bestrijding van aids, en ondernemen zij initiatieven om op het niveau van de gemeenschap voorlichting over aids te ontwikkelen en de gezondheidszorg te versterken.

De partijen werken tevens samen op het gebied van drugsverslaving, met name wat betreft scholing, educatie, gezondheidszorg en de rehabilitatie van drugsverslaafden.

De partijen erkennen het belang van de ontwikkeling van het menselijk potentieel en van sociale ontwikkeling, de verbetering van levens- en arbeidsomstandigheden en vaardigheden en de bescherming van de meest kwetsbare groepen in de samenleving. De ontwikkeling van het menselijk potentieel en sociale ontwikkeling zijn een wezenlijk onderdeel van de economische en ontwikkelingssamenwerking. Met dit doel wordt gepaste aandacht besteed aan opleidingsdoelstellingen die tegemoet komen aan de institutionele behoeften, alsmede aan gerichte beroepsopleidingsactiviteiten ter verhoging van de kwalificaties van de plaatselijke beroepsbevolking.

De Gemeenschap erkent het gevaar dat niet-geëxplodeerde oorlogsmunitie voor de bevolking oplevert en de problemen die dit voor de ontwikkeling met zich brengt, en bestudeert daarom passende oplossingen voor dit probleem.

De samenwerking met de Gemeenschap wordt geconcentreerd op in onderling overleg vast te stellen prioriteiten, zodat de effectiviteit en duurzaamheid van de bijstand gewaarborgd is. Om zo effectief mogelijk te kunnen optreden zien de partijen erop toe dat bij de in het kader van de ontwikkelingssamenwerking ondernomen activiteiten rekening wordt gehouden met de noodzaak van coördinatie en samenwerking met de andere partners van de Democratische Volksrepubliek Laos, in het bijzonder met de instellingen van Bretton Woods.

Artikel 4

Handel en commerciële samenwerking

1. De partijen bevestigen hun wens om:

a) alle passende maatregelen te nemen om gunstige voorwaarden te scheppen voor hun onderlinge handel;

b) al het mogelijke te doen om de structuur van hun onderlinge handelsverkeer te verbeteren, met het oog op verdere diversificatie daarvan;

c) te streven naar opheffing van de handelsbelemmeringen en vaststelling van maatregelen ter verbetering van de transparantie, met name door te zijner tijd de niet-tarifaire handelsbelemmeringen af te schaffen, daarbij rekening houdende met het werk dat op dit punt reeds door andere internationale organisaties is verricht en zorg dragend voor adequate bescherming van persoonsgegevens.

2. De partijen verlenen elkaar in hun handelsbetrekkingen ten aanzien van de handel in goederen op alle gebieden de status van meestbegunstigde natie voor wat betreft:

a) alle douanerechten en heffingen, met inbegrip van de procedures voor de invordering van deze rechten of heffingen;

b) regelingen, procedures en formaliteiten in verband met douane-inklaring en -uitklaring, douanevervoer, entrepots en overlading;

c) belastingen en andere binnenlandse heffingen die direct of indirect worden geheven op invoer of uitvoer;

d) administratieve formaliteiten voor de afgifte van invoer- of uitvoervergunningen.

3. Lid 2 is niet van toepassing ten aanzien van:

a) voordelen die een der partijen toekent aan staten waarmee deze een douane-unie of een vrijhandelsgebied vormt;

b) voordelen die een der partijen toekent aan buurlanden teneinde het grensverkeer te vergemakkelijken;

c) maatregelen die partijen nemen om te kunnen voldoen aan verplichtingen die uit internationale overeenkomsten inzake grondstoffen voortvloeien.

4. Binnen de grenzen van hun respectieve bevoegdheden verbinden de partijen zich ertoe:

a) de samenwerking inzake douanekwesties tussen de respectieve autoriteiten te verbeteren, in het bijzonder met betrekking tot beroepsopleiding, vereenvoudiging en harmonisatie van douaneprocedures en wederzijdse administratieve bijstand bij de bestrijding van douanefraude;

b) informatie uit te wisselen over wederzijds tot voordeel strekkende marktmogelijkheden, met name op het gebied van overheidsopdrachten, toerisme en samenwerking op het gebied van de statistiek.

5. Laos neemt maatregelen met het oog op toereikende en doeltreffende bescherming en tenuitvoerlegging van de intellectuele-, industriële- en commerciële-eigendomsrechten, overeenkomstig de strengste internationale normen. Met dit doel zal Laos toetreden tot de desbetreffende internationale overeenkomsten inzake intellectuele, industriële en commerciële eigendom (1), voor zover het daar nog geen lid van is. Technische bijstand kan worden overwogen om Laos in staat te stellen aan bovengenoemde verplichtingen te voldoen.

6. Voorzover de respectieve bevoegdheden en wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen van de partijen zulks toelaten, komen zij overeen overleg te plegen over alle vraagstukken, problemen of geschillen die zich op handelsgebied kunnen voordoen.

Artikel 5

Samenwerking op milieugebied

De partijen erkennen dat voor verbetering van de milieubescherming passende milieuwetgeving dient te worden ingevoerd, en dat deze op effectieve wijze ten uitvoer dient te worden gelegd en in andere beleidsgebieden dient te worden geïntegreerd.

Het hoofddoel van de samenwerking op milieugebied is het verbeteren van de vooruitzichten voor het tot stand brengen van duurzame economische groei en sociale ontwikkeling, waarbij eerbied voor de natuurlijke omgeving hoge prioriteit geniet; dit houdt in:

a) ontwikkeling van een effectief milieubeleid, met passende wettelijke maatregelen en de middelen om die ten uitvoer te leggen. Dit beleidsonderdeel omvat onder meer opleiding, opbouw van capaciteit en overdracht van geschikte milieutechnologie;

b) samenwerking bij de ontwikkeling van duurzame, milieuvriendelijke energiebronnen en oplossingen voor de problemen van stedelijke en industriële vervuiling;

c) instandhouding van het milieu, met name in gebieden met een kwetsbaar ecosysteem, parallel aan de ontwikkeling van het toerisme als duurzame bron van inkomsten;

d) uitvoeren van milieu-effectrapportage voor wederopbouw- en ontwikkelingsprojecten op alle gebieden, zowel bij de voorbereiding als de tenuitvoerlegging;

e) nauwe samenwerking met het oog op het realiseren van de doelstellingen van multilaterale milieuovereenkomsten waarbij beide zijden partij zijn;

f) bescherming en behoud van oerbossen, met name om illegale kap tegen te gaan, alsmede duurzame ontwikkeling van nieuwe bossen door middel van versterking van bosbouwinstanties, waarbij de medewerking van de plaatselijke bevolking dient te worden verzekerd.

Artikel 6

Economische samenwerking

De partijen verbinden zich ertoe tot wederzijds voordeel de economische samenwerking te stimuleren, binnen de grenzen van hun respectieve bevoegdheden en voor zover daartoe de middelen beschikbaar zijn.

Deze samenwerking is gericht op:

a) het ontwikkelen van het economische klimaat in Laos, door de toegang tot know-how en technologie van de Gemeenschap te vergemakkelijken;

b) het bevorderen van contacten tussen ondernemers, alsmede andere maatregelen ter stimulering van het handelsverkeer;

c) het stimuleren van investeringsprogramma's voor de openbare en particuliere sector ter versterking van de economische samenwerking, omvattende onder meer samenwerking tussen ondernemingen, de overdracht van technologie, uitbesteding en licentieverlening, een en ander binnen de grenzen van de respectieve bevoegdheden van de partijen en overeenkomstig hun wet- en regelgeving en beleid;

d) het vergemakkelijken van de uitwisseling van informatie en initiatieven, samenwerking inzake het ondernemingsbeleid, in het bijzonder met het oog op het verbeteren van het ondernemingsklimaat en het aanmoedigen van nauwere onderlinge contacten;

e) het verbeteren van de wederzijdse kennis van elkaars economische omgeving en ondernemingscultuur als grondslag voor doelmatige samenwerking;

f) activiteiten op het gebied van normalisatie, conformiteitsbeoordeling, metrologie en kwaliteitsborging, ter bevordering van de invoering van internationale normen en conformiteitsbeoordelingsprocedures en ter vereenvoudiging van het handelsverkeer.

De belangrijkste doelstellingen op bovenstaande gebieden zijn:

- bijstand aan Laos bij het streven naar herstructurering van de economie, daarbij de voorwaarden scheppend voor een geschikt economisch en ondernemingsklimaat;

- aanmoedigen van de samenwerking tussen elkaars economische sectoren, met name de particuliere sector;

- vestigen van een gunstig klimaat voor particuliere investeringen door het scheppen van gunstiger voorwaarden voor de overdracht van kapitaal, en door waar nodig de sluiting van overeenkomsten inzake bevordering en bescherming van investeringen tussen de lidstaten van de Gemeenschap en Laos te bevorderen, een en ander binnen de grenzen van de respectieve bevoegdheden van de partijen en overeenkomstig hun wet- en regelgeving en beleid.

De partijen bepalen in onderling overleg en tot wederzijds voordeel op welke gebieden programma's en activiteiten voor economische samenwerking zullen worden opgezet, en welke de prioriteiten zijn.

Artikel 7

Samenwerking op landbouwgebied

De partijen gaan in een geest van wederzijds begrip over tot samenwerking op landbouwgebied, daarbij in overweging nemende:

a) de mogelijkheden voor ontwikkeling van de handel in landbouwproducten;

b) sanitaire, fytosanitaire en milieumaatregelen en de resultaten daarvan, alsmede bijstand ter vermijding van handelsbelemmeringen, een en ander overeenkomstig de wettelijke bepalingen van beide partijen;

c) bijstand aan de regering van Laos bij haar streven naar diversificatie van de uitvoer van landbouwproducten.

Artikel 8

Energie

De partijen erkennen het cruciale belang van de energiesector voor de economische en maatschappelijke ontwikkeling, en zijn bereid de samenwerking te versterken via een dialoog tussen de partijen op het gebied van het energiebeleid. Bij deze dialoog wordt het hoofddoel, toezien op duurzame ontwikkeling van de energiebronnen in Laos, in aanmerking genomen.

Artikel 9

Regionale samenwerking

De samenwerking tussen de partijen kan worden uitgebreid tot activiteiten in het kader van samenwerkings- of integratieovereenkomsten met andere landen in dezelfde regio, op voorwaarde dat dergelijke acties verenigbaar zijn met die overeenkomsten.

Zonder dat een gebied wordt uitgesloten, kan aan de volgende activiteiten bijzondere aandacht worden besteed:

a) technische bijstand (diensten van externe deskundigen, opleiding van technisch personeel in bepaalde praktische aspecten van integratie);

b) bevordering van de interregionale handel;

c) steun voor regionale instellingen en projecten en initiatieven die onder de bevoegdheid van regionale organisaties vallen;

d) studies met betrekking tot regionale verbindingen, vervoer en communicatie.

Artikel 10

Samenwerking op het gebied van wetenschap en technologie

De partijen kunnen wetenschappelijke en technologische samenwerking bevorderen, in overeenstemming met hun beleid en het wederzijds belang en met inachtneming van hun respectieve bevoegdheden.

Deze samenwerking heeft betrekking op:

- uitwisseling van informatie en ervaring op regionaal niveau (Europa/Zuidoost-Azië), met name wat de tenuitvoerlegging van beleid en programma's betreft;

- bevordering van duurzame betrekkingen tussen wetenschappers van beide partijen;

- intensivering van de activiteiten ter bevordering van innovatie in het bedrijfsleven, waaronder de overdracht van technologie.

De samenwerking kan inhouden:

- gezamenlijke tenuitvoerlegging van regionale (Europese/Zuidoost-Aziatische) onderzoeksprojecten op gebieden van wederzijds belang, met waar van toepassing actieve deelname van het bedrijfsleven;

- uitwisseling van onderzoekers ter bevordering van het opzetten van onderzoeksprojecten en opleidingen op hoog niveau;

- gemeenschappelijke bijeenkomsten op wetenschappelijk gebied ter bevordering van de uitwisseling van informatie en ervaring, alsmede het vaststellen van doelgebieden voor gezamenlijk onderzoek;

- verspreiding van resultaten en het opzetten van koppelingen tussen de openbare en de particuliere sector;

- evaluatie van de desbetreffende activiteiten.

Instellingen voor hoger onderwijs, onderzoeksinstellingen en het bedrijfsleven aan beide zijden worden op passende wijze bij deze samenwerking betrokken.

Artikel 11

Chemische drugsprecursoren en het witwassen van geld

In overeenstemming met hun respectieve bevoegdheden en de desbetreffende wettelijke voorschriften, en de activiteiten van de desbetreffende internationale organisaties in aanmerking nemende, komen de partijen overeen samen te werken ter voorkoming van het misbruik van chemische drugsprecursoren. Ook komen zij overeen dat alles in het werk gesteld moet worden om het witwassen van geld te voorkomen.

De partijen zijn voornemens speciale maatregelen te treffen ter bestrijding van de illegale teelt en vervaardiging van en handel in drugs, verdovende middelen en psychotrope stoffen, evenals maatregelen ter voorkoming en bestrijding van drugsverslaving.

Deze samenwerking kan inhouden:

- maatregelen ter bevordering van andere vormen van economische ontwikkeling;

- uitwisseling van relevante gegevens, met inachtneming van een adequate bescherming van persoonsgegevens.

Artikel 12

Fysieke infrastructuur

De partijen erkennen dat de huidige gebrekkige staat van de fysieke infrastructuur in Laos een belangrijke rem vormt op de particuliere investeringen en de economische ontwikkeling in het algemeen. De partijen komen in dit verband overeen dat zij specifieke programma's zullen stimuleren voor herstel, wederopbouw en ontwikkeling van de infrastructuur van Laos, met name die voor vervoer en communicatie.

Artikel 13

Informatie, communicatie en cultuur

In overeenstemming met hun respectieve bevoegdheden en beleid en tot wederzijds voordeel werken de partijen samen op het gebied van informatie, communicatie en cultuur, teneinde tot beter wederzijds begrip te komen en om de onderlinge banden nauwer aan te halen. Ook kan passende steun worden verleend voor het bevorderen van nieuwe initiatieven op de volgende gebieden:

a) voorbereidende studies en technische bijstand met het oog op het behoud van het culturele erfgoed;

b) samenwerking op het gebied van de media en audiovisuele documentatie;

c) het organiseren van evenementen en uitwisseling om het wederzijdse begrip voor elkanders cultuur te bevorderen.

De partijen erkennen het belang van samenwerking op het gebied van telecommunicatie, de informatiemaatschappij en multimediatoepassingen. Deze samenwerking kan betrekking hebben op de uitwisseling van informatie over regelgeving en beleid van de partijen voor de telecommunicatiesector, mobiele communicatie (waaronder de bevordering van wereldwijde satellietnavigatiesystemen (GNSS)), de informatiemaatschappij, multimediatechnologieën voor telecommunicatie, telematicanetwerken en -toepassingen (vervoer, gezondheidszorg, onderwijs en milieu).

Artikel 14

Institutionele aspecten

1. De partijen komen overeen een gemengde commissie op te richten, die de volgende taken heeft:

a) toezien op de goede werking en toepassing van de overeenkomst en de dialoog tussen de beide partijen;

b) formuleren van passende aanbevelingen voor het bereiken van de doelstellingen van de overeenkomst;

c) vaststellen van prioriteiten ten aanzien van mogelijke activiteiten ter verwezenlijking van de doelstellingen van de overeenkomst.

2. In de gemengde commissie hebben vertegenwoordigers van beide partijen van voldoende hoog niveau zitting. De gemengde commissie komt in de regel eenmaal per twee jaar bijeen, afwisselend in Vientiane en in Brussel, op een door de partijen in onderling overleg vast te stellen datum. Buitengewone vergaderingen kunnen in onderling overleg door de partijen worden bijeengeroepen.

3. De gemengde commissie kan gespecialiseerde subgroepen oprichten om haar in de uitvoering van haar taken bij te staan en de uitwerking en tenuitvoerlegging van projecten en programma's in het kader van deze overeenkomst te coördineren.

4. De agenda van de vergaderingen van de gemengde commissie wordt door de partijen in onderling overleg vastgesteld.

5. De partijen komen overeen dat de gemengde commissie tevens tot taak heeft de goede werking te verzekeren van alle sectorovereenkomsten die zijn of kunnen worden gesloten tussen de Gemeenschap en Laos.

6. De organisatiestructuren en het reglement van orde van de gemengde commissie worden door de partijen vastgesteld.

Artikel 15

Toekomstige ontwikkeling

1. De partijen kunnen met wederzijdse instemming en binnen de grenzen van hun respectieve bevoegdheden deze overeenkomst uitbreiden, teneinde het peil van de samenwerking te verhogen en aan te vullen door middel van overeenkomsten over specifieke sectoren of activiteiten.

2. Binnen het kader van deze overeenkomst kan elk van de partijen voorstellen doen om de reikwijdte van de samenwerking te verruimen in het licht van de bij de toepassing van de overeenkomst opgedane ervaring.

Artikel 16

Andere overeenkomsten

Onverminderd de desbetreffende bepalingen van de Verdragen tot oprichting van de Europese Gemeenschappen, doen noch deze overeenkomst, noch enige in het kader daarvan te nemen maatregelen, op enigerlei wijze afbreuk aan de bevoegdheid van de lidstaten van de Europese Unie om bilaterale banden met Laos aan te knopen in het kader van economische samenwerking of, indien wenselijk, nieuwe economische samenwerkingsovereenkomsten met Laos te sluiten.

Artikel 17

Faciliteiten

Om de samenwerking in het kader van deze overeenkomst te vergemakkelijken, zal de overheid van Laos aan ambtenaren en deskundigen van de Europese Gemeenschap de garanties en faciliteiten verlenen die vereist zijn voor de uitvoering van hun taken. De uitvoeringsbepalingen zullen worden vastgesteld door middel van een afzonderlijke briefwisseling.

Artikel 18

Territoriale toepassing

Deze overeenkomst is van toepassing op enerzijds de gebieden waar het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap van toepassing is, onder de voorwaarden die in dat Verdrag zijn neergelegd, en anderzijds het grondgebied van Laos.

Artikel 19

Niet-uitvoering van de overeenkomst

Indien een der partijen van oordeel is dat de andere partij een van haar verplichtingen krachtens de overeenkomst niet is nagekomen, kan zij passende maatregelen treffen. Alvorens zulks te doen verstrekt zij, behalve in bijzonder spoedeisende gevallen, de gemengde commissie alle terzake dienende informatie die nodig is voor een grondig onderzoek naar de situatie, met het oog op het vinden van een voor beide partijen aanvaardbare oplossing.

Bij de keuze van de maatregelen wordt voorrang gegeven aan die welke de goede werking van de overeenkomst het minst verstoren. Dergelijke maatregelen dienen onmiddellijk ter kennis van de gemengde commissie te worden gebracht. Op verzoek van de andere partij wordt in de gemengde commissie overleg gepleegd.

Artikel 20

Bijlagen

De bijlagen bij deze overeenkomst vormen een integrerend deel daarvan.

Artikel 21

Inwerkingtreding en verlenging

1. Deze overeenkomst treedt in werking op de eerste dag van de maand volgende op de datum waarop de partijen elkaar in kennis hebben gesteld van de voltooiing van de daartoe vereiste procedures.

2. Deze overeenkomst wordt gesloten voor een periode van vijf jaar. Zij wordt van jaar tot jaar automatisch verlengd, tenzij één van de partijen haar zes maanden vóór het verstrijken opzegt.

Artikel 22

Authentieke teksten

Deze overeenkomst is opgesteld in twee exemplaren, in de Deense, de Duitse, de Engelse, de Finse, de Franse, de Griekse, de Italiaanse, de Nederlandse, de Portugese, de Zweedse, de Spaanse en de Laotiaanse taal, zijnde alle teksten gelijkelijk authentiek.

Gedaan te Brussel, acht november negentienhonderd zesennegentig.

De Raad van de Europese Unie

De Democratische Volksrepubliek Laos

De Commissie van de Europese Gemeenschappen

(1) Zie de verklaring in bijlage II.

BIJLAGE I

Gezamenlijke verklaring betreffende artikel 19 - niet-uitvoering van de overeenkomst

a) De partijen komen overeen dat voor de interpretatie en de praktische toepassing van deze overeenkomst onder de in artikel 19 van de overeenkomst bedoelde "bijzonder spoedeisende gevallen" wordt verstaan: gevallen van wezenlijke inbreuk op de overeenkomst door een der partijen. Als wezenlijke inbreuk op de overeenkomst wordt beschouwd:

- afwijzing van de overeenkomst in strijd met de algemene regels van het internationale recht;

- schending van de in artikel 1 van de overeenkomst vermelde essentiële onderdelen van de overeenkomst.

b) De partijen komen overeen dat de in artikel 19 genoemde "passende maatregelen" maatregelen zijn die in overeenstemming met het internationale recht zijn genomen. Neemt een der partijen in een bijzonder spoedeisend geval een maatregel ter toepassing van artikel 19, dan mag de andere partij gebruik maken van de procedure voor de beslechting van geschillen.

BIJLAGE II

Gezamenlijke verklaring betreffende intellectuele, industriële en commerciële eigendom

"De partijen komen overeen dat, in het kader van deze overeenkomst, "intellectuele, industriële en commerciële eigendom", in het bijzonder omvat: bescherming van auteursrechten en naburige rechten, octrooien, tekeningen en modellen van nijverheid, computerprogrammatuur, handels- en dienstenmerken, configuraties (topografieën) van geïntegreerde schakelingen, geografische benamingen, alsmede bescherming tegen oneerlijke concurrentie en bescherming van niet openbaargemaakte gegevens."

Gezamenlijke verklaring betreffende de overname van onderdanen

De Europese Gemeenschap wijst op het belang dat haar lidstaten hechten aan doeltreffende samenwerking met derde landen om de overname te vereenvoudigen van onderdanen van die derde landen die zich illegaal op het grondgebied van een lidstaat bevinden.

De Democratische Volksrepubliek Laos aanvaardt zich ertoe te verbinden met lidstaten van de Europese Unie die zulks wensen overeenkomsten te sluiten betreffende de overname van Laotiaanse onderdanen die zich illegaal op het grondgebied van een lidstaat bevinden.