VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

over de tenuitvoerlegging van Verordening (EG) nr. 814/2000 van de Raad betreffende voorlichtingsacties op het gebied van het gemeenschappelijk landbouwbeleid

I. INLEIDING

DIT VERSLAG BETREFT DE TENUITVOERLEGGING VAN VERORDENING (EG) NR. 814/2000 van de Raad in de periode 2009-2010.

De doelstellingen van de voorlichtingsacties op het gebied van het gemeenschappelijk landbouwbeleid (GLB) zoals omschreven in Verordening (EG) nr. 814/2000, bestaan erin:

een bijdrage te leveren tot het verduidelijken, uitvoeren en ontwikkelen van het GLB, |

het Europese landbouwmodel te propageren en het inzicht daarin te bevorderen, |

de landbouwers en de overige plattelandsactoren voor te lichten, |

de publieke opinie bewuster te maken van het belang en de doelstellingen van het GLB. |

- De acties zijn onderverdeeld in twee hoofdcategorieën:

op initiatief van derdenorganisaties ondernomen acties die door het ELGF worden meegefinancierd (in de vorm van subsidies), |

op initiatief van de Commissie ondernomen acties die volledig door het ELGF worden gefinancierd ("rechtstreekse acties"). |

- De Raad heeft besloten (artikel 8 van Verordening (EG) nr. 814/2000) dat om de twee jaar verslag aan het Europees Parlement en de Raad moet worden uitgebracht over de tenuitvoerlegging van de verordening. Dit is het vierde verslag. Het eerste verslag, over de periode 2000-2002, is in mei 2003 voorgelegd[1]. Het tweede verslag, over de periode 2003-2006, is in juni 2007 verschenen[2]. Het derde verslag, over de periode 2007-2008, is in mei 2009 voorgelegd[3].

De in de tekst vermelde bijlagen zijn opgenomen in het begeleidende werkdocument van de diensten van de Commissie.

II. BEGROTINGSMIDDELEN

DE BEGROTINGSMIDDELEN DIE IN HET KADER VAN BEGROTINGSLIJN 05 08 06 ter beschikking zijn gesteld voor voorlichtingsmaatregelen, zijn verhoogd van 7 miljoen euro in 2008 tot 8 miljoen euro in 2009 en in 2010. De verdeling tussen de acties op initiatief van de Commissie en de mee te financieren acties (subsidies) was als volgt:

2009: rechtstreekse acties (4 750 000 euro) (59%) – subsidies (3 250 000 euro) (41%),

2010: rechtstreekse acties (4 750 000 euro) (59%) – subsidies (3 250 000 euro) (41%).

De uitvoering van de begroting (vastleggingskredieten) bedroeg 95 % voor 2009 en 88 % voor 2010.

III. INDELING VAN DE GEFINANCIERDE ACTIES

IN HET KADER VAN HET COMMUNICATIEBELEID VAN DE COMMISSIE OM DE EU INZICHTELIJKER TE MAKEN VOOR DE BURGER HEEFT DG LANDBOUW EN PLATTELANDSONTWIKKELING (DG AGRI) ZICH TIJDENS DE PROGRAMMERINGSPERIODE VERDER – EN NOG KRACHTIGER – INGESPANNEN OM ACTIES VOOR HET GROTE PUBLIEK EN VOOR DE TER ZAKE RELEVANTE BELANGHEBBENDE PARTIJEN TE ONTWIKKELEN EN UIT TE VOEREN. IN DE JAARLIJKSE UITNODIGING TOT HET INDIENEN VAN VOORSTELLEN VOOR HET MEEFINANCIEREN VAN MAATREGELEN WERD DE NADRUK GELEGD OP VOORLICHTINGSACTIES DIE EEN ZO GROOT MOGELIJK PUBLIEK ZOUDEN BEREIKEN EN BIJGEVOLG EEN MAXIMAAL EFFECT ZOUDEN SORTEREN [4]. In het algemeen werd met het oog op de verwezenlijking van de doelstellingen van de verordening weer vooral gewerkt aan de vaststelling van de behoeften van bepaalde doelgroepen, een betere formulering van passende boodschappen, voorlichtingsacties en verspreidingsstrategieën, en evaluatie en feedback.

1. Subsidies (voorlichtingsacties op initiatief van derdenorganisaties)

De verordening voorziet in twee soorten acties: gerichte voorlichtingsacties en jaarlijkse werkprogramma's. Onder een gerichte voorlichtingsactie worden voorlichtingsevenementen met een eigen aparte begroting verstaan die beperkt zijn in tijd en ruimte. Onder een jaarlijks werkprogramma wordt een reeks van twee tot vijf gerichte voorlichtingsacties verstaan. Voor 2009 en 2010 is besloten om ter vereenvoudiging van de subsidieregeling (net als in 2008) alleen gerichte voorlichtingsacties mee te financieren in het kader van de jaarlijkse uitnodiging tot het indienen van voorstellen voor dat jaar.

Bij de bovenbedoelde acties wordt maximaal 50 % van de subsidiabele kosten gefinancierd. Dit bedrag kan uitzonderlijk worden verhoogd tot 75 %, zoals bepaald in de uitvoeringsverordening en omschreven in de uitnodiging tot het indienen van voorstellen. In de verslagperiode is slechts aan 6 (van in totaal 72) acties meer dan 50 % toegewezen (3 acties in 2009 en eveneens 3 in 2010). Deze acties werden beschouwd als acties met een uitzonderlijk karakter volgens de criteria van de uitnodigingen tot het indienen van voorstellen waarin was bepaald dat het project aan bepaalde voorwaarden moest voldoen (uitvoering in één van de EU-12, hoge technische kwaliteit, kostenefficiënt, voorzien van een verspreidingsplan dat borg stond voor een zo groot mogelijk publiek) en voor de gunningscriteria een score van ten minste 75/100 van het beoordelingscomité moest krijgen.

In het kader van de uitnodiging tot het indienen van voorstellen van 2009 zijn 37 gerichte acties meegefinancierd. In 2010 zijn 35 gerichte acties meegefinancierd, wat het totaal voor beide jaren op 72 brengt. Er zijn subsidies verleend voor 41 voorlichtingscampagnes, 17 conferenties en seminars, 7 audiovisuele producties, 2 deelnamen aan vakbeurzen, 1 studiebezoekproject en 4 projecten in scholen.

De toename van het aantal voorlichtingscampagnes in 2009/2010 was een weerspiegeling van de nadruk die in de uitnodigingen tot het indienen van voorstellen werd gelegd op meegefinancierde acties met een grote meerwaarde, onder meer door het combineren van een aantal voorlichtingsacties met het oog op een maximale impact.

Er zijn subsidies verleend aan de volgende categorieën begunstigden: beroepslandbouworganisaties (13), niet-gouvernementele organisaties/verenigingen (28), regionale en plaatselijke overheden (16) en andere (15).

[pic]Voorts waren verenigingen en NGO's die op nationaal niveau actief zijn op het gebied van landbouw en plattelandsontwikkeling (vaak leden van instanties op EU-niveau) sterk vertegenwoordigd onder de begunstigden. Voorts hebben onder meer regionale instanties en mediaorganisaties deelgenomen, en ook, maar in mindere mate dan in het verleden, sociale beroepsorganisaties die op EU-niveau actief zijn. Bij een deel van de meegefinancierde acties maakten de begunstigden gebruik van de mogelijkheid om andere organisaties als partners bij de uitvoering van de projecten te betrekken.

De tabel hieronder geeft het aantal ingediende en het aantal succesvolle aanvragen per lidstaat weer.

Tabel I

[pic]

Bijlage 1 geeft een overzicht van de in de verslagperiode verleende subsidies. Details over de individuele subsidies zijn te vinden op de Europa-website: http://ec.europa.eu/agriculture/grants/capinfo/index_nl.htm .

Zoals in het verleden lag het accent in de uitnodigingen tot het indienen van voorstellen op een betere omschrijving van doelgroepen en een betere verspreiding van informatie. De aanvragers werd verzocht om voor de voorgestelde projecten een mediaplan in te dienen met nadere gegevens over de tenuitvoerlegging van het project, de overbrenging van de boodschap en de meting van de doeltreffendheid. Er zij op gewezen dat in de verslagperiode, net zoals in het verleden, een aanzienlijk aantal meegefinancierde acties een breder publiek heeft bereikt dan alleen de direct betrokkenen, dankzij het sneeuwbaleffect van de vakpers en de media en het toegenomen gebruik van het internet als verspreidingsinstrument.

Net als in het verleden lag de belangstelling in het zuidelijke gedeelte van de EU hoog in de verslagperiode. Bovendien zij opgemerkt dat het aantal subsidieaanvragen uit de EU-12 in 2009/2010 is blijven toenemen.

2. Voorlichtingsacties op initiatief van de Commissie

Net als in de voorgaande periode is in 2009-2010 een aanzienlijk aantal acties op initiatief van de Commissie gefinancierd. Ze zijn vaak met externe technische bijstand uitgevoerd. In de verslagperiode is ongeveer 59 % van het budget uitgetrokken voor deze acties.

Bijlage II bevat een overzicht van alle voorlichtingsinitiatieven van de Commissie in 2009-2010 en de bijbehorende kosten.

Conferenties

In 2009-2010 is bij de organisatie van conferenties opnieuw nauw samengewerkt met de lidstaten, het Europees Parlement en andere diensten van de Commissie, alsook met het maatschappelijk middenveld.

Net zoals in het verleden boden conferenties een forum voor een brede raadpleging en dialoog over EU-beleidskwesties. In juni 2009 vond bijvoorbeeld een belangrijke conferentie over de uitbreiding plaats in Kroatië. In maart 2010 bracht de conferentie over de toekomst van de melksector alle belanghebbende partijen samen in Brussel (landbouwers, producenten, verwerkers, distributeurs, ter zake deskundige academici). Hiermee werd een belangrijke bijdrage geleverd tot het lopende debat over de zuivelsector op EU-niveau. In april 2010 werden journalisten van over de hele wereld via de International Federation of Agricultural Journalists (IFAJ) naar Brussel uitgenodigd voor een conferentie/dialoog over de richting die het GLB in de toekomst uit moet. Dit heeft zowel in de EU als in derde landen bijgedragen tot bewustmaking over bepaalde beleidspunten.

De conferentie over het GLB na 2013 die in juli 2010 is gehouden, markeerde een belangrijke fase in het debat over de toekomst van het GLB.

Dankzij webstreaming konden de werkzaamheden van de conferentie breed worden verspreid.

Deelname aan/stands op vakbeurzen

Bij de in 2009-2010 georganiseerde beurzen lag de nadruk, zoals voordien, op de voordelen van landbouw en plattelandsontwikkeling voor de hele samenleving. Daartoe werden voorbeelden van beste praktijken op het gebied van de uitvoering van de GLB in rurale gebieden, de bescherming van het rurale erfgoed en het kwaliteitsbeleid in de schijnwerpers gezet en werd belicht wat het GLB kan doen om nieuwe uitdagingen, zoals de klimaatverandering, aan te gaan. De beurzen vervulden daarnaast hun al bekende functie als forum voor een dialoog over het landbouwbeleid met landbouwers, andere belanghebbende partijen en het brede publiek. Ook werden weer speciale activiteiten voor schoolkinderen bedacht, onder andere rond het thema betere voeding en de bevordering van regelingen voor de verstrekking van melk en groenten en fruit in scholen.

Publicaties

In de publicaties werd, zoals in het verleden, aandacht besteed aan het wetgevingsprogramma en de laatste Eurobarometer-enquêtes over communicatiebehoeften. In brochures werden bepaalde aspecten van het GLB naar voren gehaald, zoals duurzaamheid, biobrandstoffen en kwaliteitsbeleid. Daarnaast werd voortgewerkt aan de ontwikkeling van publicaties voor het grote publiek. In 2009 en 2010 nam DG AGRI deel aan de door de diensten van de Commissie in het kader van EUROPA opgezette zuivelexercitie die tot doel had 15- tot 18-jarige leerlingen bewust te maken van EU-aangelegenheden, waaronder landbouw. In de verslagperiode lag eens te meer forse nadruk op de verdere ontwikkeling van publicaties in elektronisch formaat en van het voorlichtingsnetwerk van de Europese Commissie voor de verspreiding van publicaties voor het algemene publiek.

Website

Tijdens de verslagperiode werd de website over landbouw en plattelandsontwikkeling verder ontwikkeld, met name als belangrijke bron van gespecialiseerde informatie over het GLB en plattelandsontwikkeling. De website speelde bovendien een belangrijke rol in de raadpleging van belanghebbende partijen en het grote publiek over de toekomst van het landbouwbeleid. Er werden twee online raadplegingen gehouden: één over het GLB na 2013 en een tweede, meer toegespitste, over de effectbeoordeling voor de opties in de mededeling "Het GLB tot 2020: inspelen op de uitdagingen van de toekomst inzake voedsel, natuurlijke hulpbronnen en territoriale evenwichten". De ingenomen standpunten werden in aanmerking genomen in het lopende denkproces over de voorbereiding van wetgevingsvoorstellen over de toekomst van het landbouw- en plattelandsontwikkelingsbeleid in de EU.

In 2009 en 2010 werden tevens speciale webpagina's opgezet voor belangrijke beleidsinitiatieven van DG AGRI, zoals de voorbereidingen voor het GLB na 2013, de verbetering van het landbouwkwaliteitsbeleid en de voorstellen voor het melkpakket.

Het aantal abonnees op de nieuwsbrief "Monitoring Agri-trade Policy (MAP)" steeg tot 4900. Grofweg 1000 mensen zijn ingetekend op de updates van "Agricultural commodity and food prices". De nieuwe korte uiteenzettingen ("briefs") in het kader van de publicatie "Agricultural Policy Perspectives" tellen ca. 900 abonnees.

De omschakeling naar een volledig nieuwe versie van de website (nieuw ontwerp, nieuwe technologie voor het beheer van de webinhoud en geactualiseerde inhoud) bevindt zich in een vergevorderd stadium.

Enquêtes

In 2009 heeft DG Landbouw weer gebruik gemaakt van de kwantitatieve Eurobarometer-enquête om te peilen naar de mening van de EU-burgers over landbouw, het GLB en plattelandsontwikkeling. Voorts is in 2010 weer een kwalitatieve studie uitgevoerd naar de houding en het kennisniveau van de burgers op het gebied van landbouw en het GLB. Ook de landbouwgemeenschap werd hierbij betrokken.

Bezoeken

Ook in deze verslagperiode heeft DG AGRI weer groepen bezoekers ontvangen die voornamelijk bestonden uit landbouwers, vertegenwoordigers van landbouwers, regionale en lokale vertegenwoordigers en academici. Doel van deze bezoeken was het GLB en plattelandsontwikkeling uit te leggen en het inzicht erin te verdiepen. Het initiatief betreffende de dialoog met universiteiten in de lidstaten werd voortgezet.

Audiovisuele sector

In de verslagperiode werden audiovisuele en media-acties ontwikkeld die gericht waren op het grote publiek. Onder meer werd in de winter van 2009 en 2010 in bioscoopzalen in de EU-27 gedurende drie opeenvolgende weken een korte clip van 40 seconden uitgezonden over hoe morgen er zal uitzien ("What will tomorrow be like?"). Doel daarvan was het belang van de landbouw voor de samenleving in haar geheel voor het voetlicht te brengen. Het aantal bioscoopkaartjes voor beide uitzendperioden in de EU-27 wordt op meer dan 30 miljoen geraamd.

IV COMMUNICATIECAMPAGNES OVER BELANGRIJKE ONDERWERPEN

ER IS REEDS VERWEZEN NAAR HET BREDE MAATSCHAPPELIJKE DEBAT OVER DE TOEKOMST VAN HET GLB IN DE PERIODE APRIL-JUNI 2010. Deze exercitie had tot doel om in een vroege fase van het debat te verzekeren dat zo veel mogelijk mensen mee zouden denken over het GLB. Vandaar deze mogelijkheid tot een open dialoog over het GLB met het brede publiek, belanghebbende partijen, denktanks en academische instanties. Uiteindelijk werden 5600 bijdragen van over de hele EU genoteerd.

Vervolgens hield de commissaris voor Landbouw en plattelandsontwikkeling op 19/20 juli een conferentie over dit openbare debat in Brussel. Dit evenement markeerde een belangrijke fase in de voorbereiding van de mededeling van de Commissie van november 2010 "Het GLB tot 2020: inspelen op de uitdagingen van de toekomst inzake voedsel, natuurlijke hulpbronnen en territoriale evenwichten"[5]. Parallel daarmee organiseerde DG AGRI een op het brede publiek gericht evenement op het Sint-Katelijneplein in Brussel, waar de lidstaten hun culinaire producten presenteerden aan het publiek en daarmee de rijke diversiteit van de Europese agrarische productie onder de aandacht brachten. Naar aanleiding van deze gelegenheid werd bovendien de winnende inzending voor het nieuwe EU-logo voor biologische landbouw bekendgemaakt.

Ook het Europees Parlement, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's mengden zich in het debat, met initiatiefadviezen.

Vervolgens werden naar aanleiding van de vaststelling van de mededeling door de Commissie in de EU-27 grootschalige voorlichtingscampagnes opgezet die door DG AGRI waren georganiseerd. Eén bestanddeel daarvan waren de presentaties voor belanghebbende partijen in alle lidstaten. Deze presentaties werden bijgewoond door meer dan 1300 belanghebbenden die tal van sociale beroepsorganisaties, NGO's, regionale en nationale overheden en instellingen vertegenwoordigden. Dit ging samen met het verspreiden van gespecialiseerd media- en persmateriaal en online materiaal, inclusief audiovisueel materiaal. Het evenement zou naar schatting zo'n 40 miljoen tv-kijkers in de hele EU hebben bereikt. Ook de gedrukte media zouden een significante impact hebben gehad. Net als vorige initiatieven van DG AGRI op het gebied van belangrijke beleidskwesties moet dit evenement worden beschouwd als een omvangrijke voorlichtingscampagne op plaatselijk niveau met betrokkenheid van alle belanghebbenden, met inbegrip, per definitie, van het algemene publiek.

In de verslagperiode werden bovendien twee communicatiecampagnes gevoerd ("Drink it up!" en "De smaakmakers") in het kader van bewustmakingsevenementen in verband met de schoolmelkregeling en de regeling voor de verstrekking van groenten en fruit op scholen, dit alles in het kader van de inspanningen van de Commissie voor een betere gezondheid en voeding, zoals uiteengezet in het witboek "Een EU-strategie voor aan voeding, overgewicht en obesitas gerelateerde gezondheidskwesties"[6].

V. DE VERDELING VAN UITGAVEN (VASTLEGGINGEN EN BETALINGEN) TUSSEN SUBSIDIES VOOR VOORLICHTINGSACTIES OP INITIATIEF VAN DERDEN EN VOORLICHTINGSACTIES OP INITIATIEF VAN DE COMMISSIE

2008 | 2009 | 2010 |

Subsidies | Rechtstreekse acties | Subsidies | Rechtstreekse acties | Subsidies | Rechtstreekse acties |

Uitgetrokken budget | 3 000 000 | 4 000 000 | 3 250 000 | 4 750 000 | 3 250 000 | 4 750 000 |

Vastleggingen (in euro) | 2 532 768 | 3 860 889 | 2 833 990 | 4 745 654 | 2 740 497 | 4 280 963 |

Benutting % | 84 % | 97 % | 87 % | 99 % | 84 % | 90 % |

Betalingen | 1 499 066 | 3 069 402 | 1 848 458 | 4 320 404 | (*) | (*) |

(in euro)(**) |

(*) Cijfers nog niet beschikbaar - de meeste acties lopen nog.

(**) De in de tabel opgenomen betalingsbedragen hebben geen betrekking op de uitvoering voor het jaar N, maar zijn de bedragen die betaald zijn in verband met de voor het jaar N aangegane verbintenissen. In deze betalingsbedragen zijn de in jaar N en in jaar N+1 verrichte betalingen begrepen.

Opgemerkt moet worden dat de jaarlijkse betalingen altijd lager uitvallen dan de oorspronkelijk vastgelegde bedragen. In het geval van subsidies kan dit worden verklaard doordat in veel gevallen de kosten van de acties lager uitvallen dan oorspronkelijk was verwacht door de begunstigde en niet alle door de begunstigde gedeclareerde uitgaven subsidiabel zijn. In het geval van acties op initiatief van de Commissie zijn de verschillen kleiner omdat bij de vastleggingen alle mogelijke verwachte uitgaven in aanmerking zijn genomen maar de daadwerkelijk verrichte uitgaven soms toch lager uitvallen.

VI CONCLUSIE

IN DE PERIODE 2009-2010 zijn weer inspanningen geleverd om het inzicht van het grote publiek in het GLB te vergroten en om de steun van belanghebbenden in de landbouw en op het platteland te handhaven en te verhogen. Bijzondere nadruk lag op contacten met het algemene publiek over de toekomst van het GLB na 2013 en op het stimuleren van een gedachtewisseling met belanghebbende partijen.

Initiatieven om het grote publiek en met name jongeren via het internet en audiovisuele media te bereiken, werden geïntensiveerd. De inspanningen om een optimale impact van de voorlichtingsmaatregelen te garanderen, zowel voor meegefinancierde acties als voor maatregelen op initiatief van de Commissie, werden voortgezet. In het algemeen droeg dit ertoe bij dat het publiek zich bewuster is geworden van de inhoud en de doelstellingen van het GLB en dat zowel landbouwers als bewoners van het platteland werden voorgelicht overeenkomstig de doelstellingen van Verordening (EG) nr. 814/2000.

In 2010 heeft DG AGRI zijn communicatieactiviteiten van de laatste jaren nauwkeurig geanalyseerd. Als gevolg daarvan werd de communicatiestrategie van DG AGRI herzien en geactualiseerd om tegemoet te komen aan de communicatiebehoeften en de politieke prioriteiten voor de periode 2010-2015. De nadruk zal blijven liggen op de toekomst van het GLB en de bedoeling bestaat erin om zowel de doeltreffendheid van de communicatieacties als de synergie met de gouvernementele en niet-gouvernementele partners te verbeteren met inachtneming van de technologische evolutie en de opkomst van nieuwe media.

[1] Verslag van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad over de tenuitvoerlegging van Verordening (EG) nr. 814/2000 van de Raad betreffende voorlichtingsacties op het gebied van het gemeenschappelijk landbouwbeleid - COM(2003) 235 definitief van 8.5.2003.

[2] Verslag van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad over de tenuitvoerlegging van Verordening (EG) nr. 814/2000 van de Raad betreffende voorlichtingsacties op het gebied van het gemeenschappelijk landbouwbeleid - COM(2007) 324 definitief van 13.6.2007.

[3] Verslag van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad over de tenuitvoerlegging van Verordening (EG) nr. 814/2000 van de Raad betreffende voorlichtingsacties op het gebied van het gemeenschappelijk landbouwbeleid - COM(2009) 237 definitief van 20.5.2009.

[4] PB C 248 van 30.9.2008, blz. 8; PB C 215 van 9.9.2009, blz. 3.

[5] Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's: "Het GLB tot 2020: inspelen op de uitdagingen van de toekomst inzake voedsel, natuurlijke hulpbronnen en territoriale evenwichten" – COM(2010) 672 definitief van 18 november 2010.

[6] COM(2007) 279 definitief van 30.5.2007.