COMMISSE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN 
Brussel, 30.09.1998 
COM(1998)550def. 
MEDEDELING VAN DE COMMISSIE 
AAN DE RAAD, AAN HET EUROPEES PARLEMENT, 
AAN HET ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITE 
EN AAN HET COMITE VAN DE REGIO'S 
"Bevordering van het ondernemerschap en het 
concurrentievermogen" 
Antwoord van de Commissie op het verslag en de 
aanbevelingen van BEST 

INLEIDING 
1. De Commissie is ervan overtuigd dat een beleid ter bevordering van het 
ondernemerschap van essentieel belang is om het concurrentievermogen te 
versterken, groei te genereren en werkgelegenheid te scheppen. Zij werkt met de 
lidstaten nauw samen om de juiste voorwaarden voor de bevordering van een 
ondernemingscultuur te creëren en ondernemers en kleine bedrijven te steunen. 
Aangezien de Commissie er zich van bewust is dat de problemen in verband met het 
concurrentievermogen een nieuwe aanpak en evaluatie vereisen, heeft zij niet 
geaarzeld om in september 1997 op verzoek van de Raad de BEST-task force op te 
richten. 
De Commissie heeft de BEST-taskforce opgericht als een groep ondernemers, 
overheidsambtenaren en universitaire deskundigen met als opdracht "de bestaande 
en nieuwe wettelijke en administratieve voorschriften te bestuderen teneinde de 
kwaliteit van de communautaire wetgeving te verbeteren en de administratieve 
lasten ervan voor het Europese bedrijfsleven en met name voor het M KB te 
verlichten". BEST werd verzocht een onafhankelijk rapport voor de Commissie en 
de lidstaten voor te bereiden. 
BEST werd gevraagd na te gaan welke gevolgen er voor het bedrijfsleven 
voortvloeien uit wetgeving en administratieve praktijken die direct van invloed zijn 
op het ondernemingsklimaat. Vandaar dat BEST kwesties heeft onderzocht die voor 
kleine ondernemingen van bijzonder belang zijn, zoals toegang tot financiering, 
management en opleiding van werknemers, innovatie en technologieoverdracht, 
alsmede alle aspecten van het overheidsapparaat en zijn relaties met het 
bedrijfsleven. Voorts werd BEST ertoe aangemoedigd de bestaande praktijken en de 
mentaliteit van behoudsgezindheid te toetsen. 
4. In juni 1998 heeft de Europese Raad van Cardiff besprekingen gevoerd over het 
verslag van BEST waarin zowel tot de Commissie als tot de lidstaten een aantal 
gedetailleerde aanbevelingen werd gericht om het ondernemingsklimaat te 
verbeteren en te vereenvoudigen. De Europese Raad van Cardiff heeft de Commissie 
verzocht een tijdschema op te stellen voor acties in het licht van de aanbevelingen in 
het verslag van BEST en na te gaan in welke mate de huidige beleidslijnen het 
ondernemerschap aanmoedigen1. 
5. Het ondernemerschap moet worden gezien in de context van de belangrijke 
economische hervormingen die momenteel in de Europese Unie aan de gang zijn. 
Een goed functionerende interne markt, de invoering van de euro, de hervorming 
van de markt voor financiële diensten, het belang van de ontwikkeling van 
risicokapitaal en de snelle expansie van de communicatie- en informatietechnologie 
en van de elektronische handel zijn allemaal factoren die kunnen bijdragen aan een 
gezond macro-economisch klimaat dat voor de bevordering van het 
ondernemerschap van essentieel belang is. 
Nr. 20 van de conclusies van het Voorzitterschap tijdens de Europese Raad van Cardiff op 15 en 16 
juni 1998. 
Het verslag van BEST werd opgesteld om een belangrijke bijdrage te leveren aan dit 
actuele debat. De Commissie heeft op dit gebied reeds diverse mededelingen gedaan 
en talrijke initiatieven ondernomen, zoals "Bevordering van het ondernemerschap"2, 
"Risicokapitaal: Sleutel voor de schepping van werkgelegenheid in de Europese 
Unie"3, het actieplan voor innovatie4 en het actieplan voor de interne markt5. Voorts 
is de ontwikkeling van het ondernemerschap een van de vier pijlers van de 
werkgelegenheidsrichtsnoeren voor 19986, die thans door de lidstaten worden 
gebruikt om hun nationale actieplannen voor werkgelegenheid op te stellen. 
Deze mededeling is het antwoord van de Commissie op de aanbevelingen van BEST 
en bevat voorstellen voor initiatieven van de Commissie en voor actie door de 
lidstaten. In de mededeling en het actieplan worden ook de maatregelen die uit 
andere beleidsinitiatieven voortvloeien, in één allesomvattend kader samengebracht 
met als doel het ondernemerschap te bevorderen en zo de concurrentiepositie te 
verbeteren, de groei te versterken en meer werkgelegenheid te scheppen. 
Het actieplan bij deze mededeling bevat, een tijdschema voor de bevoegde instanties 
om op communautair, nationaal of lokaal niveau actie te ondernemen. De 
Commissie zal in overleg met de lidstaten in het kader van het met het derde 
meerjarenprogramma voor het MKB7 ingestelde Comité van artikel 4 
prestatie-indicatoren vaststellen om de vorderingen bij de uitvoering van het 
actieplan te kunnen meten en evalueren. 
Jaarverslagen over dergelijke vorderingen, met informatie over de maatregelen die 
op alle niveaus zijn genomen om het bedrijfsleven te stimuleren en het 
ondernemerschap aan te moedigen, zullen door de Commissie aan de Raad en het 
Europees Parlement worden overgelegd. Voor acties als gevolg van de omzetting 
van de werkgelegenheidsrichtsnoeren zullen zoals in het verleden de procedures van 
de nationale actieplannen worden toegepast. Nu moet de nadruk worden gelegd op 
actie en op de uitvoering van maatregelen door middel van een coherente en 
gecoördineerde strategie afgesproken tussen de Commissie en de lidstaten. Als 
onderdeel van deze algemene strategie moeten de Europese instellingen en de 
nationale regeringen gezamenlijk een permanente mediacampagne voeren om het 
publiek voor te lichten. De praktische resultaten van al deze acties op zowel EU- als 
nationaal niveau dienen te leiden tot een betere concurrentiepositie en tot de groei en 
nieuwe werkgelegenheid waaraan Europa behoefte heeft. 
COM(98) 222 def. van 7.4.1998. 
SEC(98) 552 def. van 31.3.1998. 
COM(96) 589 def. van 22.11.1996. 
COM(97) 184 def. van 6.5.1997. 
6 Resolutie van de Raad van 15.12.1997 inzake de werkgelegenheidsrichtsnoeren voor 1998. 
7 Besluit 97/15/EG van de Raad van 9 december 1996, PB L 6 van 10.1.1997, blz. 25. 
3 
ANTWOORD VAN DE COMMISSIE OP DE AANBEVELINGEN 
VAN BEST EN VOORGESTELDE ACTIES 
10. Overeenkomstig de adviezen van BEST in verband met de uitvoering wordt in deze 
mededeling een antwoord gegeven op eik van de prioritaire aanbevelingen in 
deel I. Het bijgevoegde actieplan heeft voornamelijk betrekking op maatregelen die 
reeds zijn aangevat of die op vrij korte termijn kunnen worden ingeleid. Om snel de 
eerste resultaten te behalen, zal de Commissie haar actieplan op drie prioritaire 
gebieden concentreren, namelijk nieuwe benaderingen op het gebied van 
onderwijs, opleiding en de werkomgeving; toegang tot financiering en 
bevordering van innovatie; en een beter overheidsapparaaat. 
11. Specifieke en meer gedetailleerde aanbevelingen die in deze mededeling niet aan 
bod komen, met name die in deel II van het BEST-verslag, zullen nader worden 
bestudeerd voordat de Commissie relevante specifieke actievoorstellen indient. 
Een beter overheidsapparaat 
Aanbeveling nr. 1 van BEST: 
Vereenvoudiging en hervorming van de regelgeving moeten bij het 
overheidsbeleid op alle niveaus in de Europese Unie centraal staan. 
12. De Commissie deelt het standpunt van BEST dat vereenvoudiging en hervorming 
van de regelgeving bij het overheidsbeleid op alle niveaus in de Europese Unie 
centraal moeten staan. Hiervoor is een wijziging van de cultuur vereist bij 
overheidsdiensten die hetzij als regelgevers, hetzij als verleners van steun aan de 
ondernemingen fungeren. Het hoofddoel moet erin bestaan eerder bijstand en steun 
te verlenen dan toezicht uit te oefenen en de overheidsdiensten een 
gebruikersvriendelijker houding te doen aannemen, vooral als zij relaties hebben 
met het bedrijfsleven en met het publiek in het algemeen. 
13. Betere wetgeving, vereenvoudiging en hervorming van de regelgeving vallen onder 
de gezamenlijke verantwoordelijkheid van alle EU-instellingen en zijn een proces 
dat moet worden voortgezet en versterkt. De methoden om deze gemeenschappelijke 
doelstellingen te bereiken, dienen rekening te houden met de verschillende 
structuren en tradities bij de communautaire instellingen en in de lidstaten. Ieder zal 
voor zichzelf moeten uitmaken of hij de aanbeveling tot oprichting van centrale 
eenheden voor betere regelgeving wenst op te volgen. Wat de Commissie betreft, 
moet het Secretariaat-generaal erop toezien dat alle door de Commissie voorgestelde 
acties en vooral de wetgeving aan duidelijke criteria voldoen, namelijk: 
- dat de voorgestelde maatregelen echt noodzakelijk zijn en dat zij de 
beginselen van subsidiariteit en evenredigheid eerbiedigen; 
- dat ruim overleg is gepleegd met alle betrokken partijen; 
- dat de gevolgen van alle wetgevingsvoorstellen (inclusief die welke op het 
MKB van invloed zijn) zijn beoordeeld en in aanmerking zijn genomen. 
De Commissie zal haar huidige beleid voortzetten en haar jaarverslag aan de 
Europese Raad, getiteld "Betere wetgeving", geeft een beschrijving van de 
vorderingen en vooruitzichten op dit gebied. 
Een aantal lidstaten is reeds op goede weg en heeft de ambtenaren die 
verantwoordelijk zijn voor de vereenvoudiging van de wetgeving, een centrale rol 
toebedeeld. De lidstaten zouden gebaat zijn bij een uitwisseling van informatie over 
de beste praktijk in met name die lidstaten welke reeds ondernemings- en 
gebruikersvriendelijker methoden hebben ingevoerd. De Commissie zal de 
ontwikkelingen op dit gebied blijven aanmoedigen. 
Voor de specifieke voorstellen van de Commissie: zie deel 5 van het actieplan. 
Aanbeveling nr. 2 van BEST: 
Hef effect van de wetgeving op het bedrijfsleven moet een belangrijk 
element zijn om de vorm en de inhoud ervan te bepalen. 
14. Het voornemen van de Commissie om het regelgevende kader te vereenvoudigen, 
wordt duidelijk geïllustreerd in haar mededeling "Minder wetgeving om meer te 
bereiken: verwezenlijkingen"8. De Commissie produceert minder wetgeving door 
haar initiatieven beter te richten en zich op politieke prioriteiten te concentreren. Zij 
blijft vastbesloten om het protocol betreffende de toepassing van het subsidiariteits-
en hét evenredigheidsbeginsel ten uitvoer te leggen zonder te wachten op de 
ratificatie van het Verdrag van Amsterdam. Thans worden nieuwe richtsnoeren van 
de Commissie voor het wetgevingsbeleid opgesteld om die van januari 19969 bij te 
werken. Voorts blijft de Commissie vasthouden aan het SLIM-project en aan de 
daarbij toegepaste techniek en methoden als middel om de huidige communautaire 
wetgeving op zowel communautair als nationaal niveau te vereenvoudigen en te 
verbeteren. 
15. De Commissie is het met BEST eens dat onnodige complicatie van de 
communautaire wetgeving moet worden vermeden. De nationale wetgeving 
waarmee een richtlijn van de Raad en het Europees Parlement ten uitvoer wordt 
gelegd, wordt vaak opgetuigd met aanvullende eisen die in de aanvankelijke 
communautaire wetgeving niet waren gesteld. Dit brengt voor het bedrijfsleven vaak 
nog meer overbodige nalevingskosten of administratieve lasten met zich mee. 
16. De Juridische dienst van de Commissie zal ook nauw blijven samenwerken met de 
juridische diensten van de andere instellingen om gecoördineerde richtsnoeren 
inzake de redactionele kwaliteit van de communautaire wetgeving vast te stellen, 
zoals bedoeld in verklaring nr. 39 bij de slotakte van het Verdrag van Amsterdam. 
8 COM(98) 345 def. van 27.5.1998. 
9 SEC(95) 2255 van 18.1.1996, blz. 7. 
17. Voorts zal de Commissie blijven streven naar verbetering van haar eigen procedures 
voor de beoordeling van het effect van de regelgeving op onder meer het 
bedrijfsleven. Dit impliceert procedures voor breed overleg met de ondernemingen 
en vooral met het MKB en de toepassing van het concept "eerst aan de kleintjes 
denken" bij de opstelling van wetgevingsvoorstellen. De Commissie is het erover 
eens dat ook de lidstaten en de overige instellingen van de Gemeenschap daar 
aandacht aan moeten besteden en zij zal haar inspanningen tot coördinatie van het 
gehele effectbeoordelingssysteem, inclusief de verspreiding van informatie en ideeën 
over de beste werkwijze voortzetten. Een voorbeeld hiervan zijn de eerste 
proefprojecten voor bedrijvenpanels10 die momenteel door de lidstaten worden 
uitgevoerd om na te gaan welke nalevingskosten en administratieve lasten voor de 
bedrijven uit de wetgevingsvoorstellen voortvloeien. 
Voor de specifieke voorstellen van de Commissie: zie deel 5 van het actieplan. 
Aanbeveling nr. 3 van BEST: 
De administratieve procedures waarmee het MKB wordt geconfronteerd, 
moeten worden gewijzigd. 
18. De Commissie is het met de algemene principes van deze aanbeveling eens, namelijk 
dat de instellingen en organen op Europees niveau hun procedures moeten 
vereenvoudigen en standaardiseren om de transparantie en de doeltreffendheid te 
vergroten. 
19. De Commissie is het ook eens over de noodzaak tot standaardisering in verband 
met communautaire programma's zoals de structuurfondsen of onderzoek en 
technologische ontwikkeling (OTO). Dit omvat gestandaardiseerde procedures voor 
de indiening van aanvraagformulieren en rekeningen om de ontvangst van de 
betalingen zoveel mogelijk te bespoedigen. Deze procedures moeten compatibel zijn 
met de normale boekhoudkundige en administratieve procedures van de 
ondernemingen. De Commissie bereidt momenteel een aanbeveling voor over 
middelen om de deelneming van het MKB aan communautaire programma's te 
vergroten, met name op de volgende gebieden: de structuurfondsen, het vijfde 
kaderprogramma voor onderzoek en technologische ontwikkeling, toegang tot 
financiering en krediet via de EIB en het EIF, opleiding en internationalisering. De 
aanbeveling zal ook specifieke voorstellen bevatten om de toegang van 
ambachtelijke en kleine bedrijven tot EU-programma's te verbeteren. 
20. De Commissie onderzoekt momenteel al haar administratieve procedures en werkt 
ook aan de herziening van haar richtsnoeren voor ambtenaren, waarin 
onderwerpen worden behandeld zoals normen inzake dienstverlening, 
toegankelijkheid en verantwoordingsplicht. Een nieuwe versie van de gedragscode 
die bestemd is voor intern gebruik door het personeel van de Commissie, is thans in 
voorbereiding. Een versie van deze gedragscode zal ook via Internet ter beschikking 
van het publiek worden gesteld. 
10 COM(98) 197 def. van 30.3.1998. 
21. De Commissie steunt de opvatting van BEST dat ook de lidstaten de mogelijkliedcn 
moeten onderzoeken om hun procedures te standaardiseren en hun administratieve 
praktijken te herzien. 
Voor de specifieke voorstellen van de Commissie: zie deel 5 van het actieplan. 
Aanbeveling nr. 4 van BEST: 
De lidstaten moeten initiatieven nemen om de oprichting van 
ondernemingen te vergemakkelijken. 
22. De Commissie is van oordeel dat BEST terecht de noodzaak onderstreept van 
maatregelen om de oprichting van ondernemingen te vergemakkelijken. De 
aanbeveling van de Commissie over startende ondernemingen11 was bedoeld om 
de problemen aan de orde te stellen en de aandacht te vestigen op een aantal goede 
werkwijzen in de lidstaten. Hoewel dergelijke maatregelen in eerste instantie door de 
lidstaten moeten worden genomen, zal de Commissie in samenwerking met de Raad 
haar coördinerende taak voortzetten door de gemaakte vorderingen te controleren en 
te evalueren. De Commissie wenst er hier op te wijzen dat het van belang is alle 
ondernemingsvormen, zoals bv. coöperaties, onderlinge maatschappijen en andere 
ondernemingen van de sociale economie, in aanmerking te nemen. Slechts enkele 
lidstaten hebben bij de Commissie gerapporteerd over de ingevolge de aanbeveling 
genomen maatregelen om de oprichting van ondernemingen aan te moedigen. 
Hoewel de Commissie ervan op de hoogte is dat een aantal lidstaten reeds diverse 
maatregelen heeft uitgewerkt, dient er mee" proactief te worden opgetreden. Dat het 
van belang is de oprichting van ondernemingen te vergemakkelijken, wordt ook in 
de werkgelegenheidsrichtsnoeren onderstreept en de gemaakte vorderingen zullen 
worden geëvalueerd in het gemeenschappelijk verslag over werkgelegenheid dat aan 
de Europese Raad van Wenen moet woraen voorgelegd. 
Voor de specifieke voorstellen van de Commissie: zie deel 5 van het actieplan. 
Aanbeveling nr. 5 van BEST: 
Goede informatie- en adviesdiensten zijn een waardevolle steun bij de 
oprichting van ondernemingen en om hen in kritische fasen van hun 
ontwikkeling te helpen. 
23. De Commissie onderschrijft deze aanbeveling. Zowel de openbare als particuliere 
dienstverlening aan het bedrijfsleven is vaak versnipperd en ongecoördineerd en 
voorziet niet in de specifieke behoeften van de bedrijven of heeft geen begrip voor 
de ondernemingscultuur. 
24. Dat is de reden waarom de Commissie haar dienst "dialoog met het bedrijfsleven" 
opricht, die een van de essentiële doelstellingen is van het actieplan voor de interne 
markt en die zal dienen ter completering van het succesrijke initiatief "Dialoog met 
de burgers". Als eerste stap zal de Commissie een one-stop Internet-shop 
oprichten voor alle bedrijven die zaken willen doen binnen de interne markt. Deze 
zal gemakkelijk toegang bieden tot de interne-marktregelgeving op EU- en nationaal 
PB L 145 van 5.6.1997, blz. 29. 
niveau, verbindingen met nuttige online-informatiebronnen over de interne markt tot 
stand brengen en de toegang tot de nationale contactpunten voor ondernemingen en 
tot het netwerk van Euro Info Centres (EIC's) vergemakkelijken. De one-stop 
Internet-shop zal ook een aanmoediging zijn tot feedback van het bedrijfsleven over 
de moeilijkheden die het ondervindt, en zal ertoe bijdragen middelen te vinden om 
de werking van de interne markt te verbeteren. Voorts is de Commissie het eens met 
de aanbeveling van BEST dat meer gebruik moet worden gemaakt van 
informatie- en communicatietechnologie. Er moet profijt worden getrokken van de 
nieuwe beschikbare instrumenten zoals de elektronische handel, die van groot belang 
zijn op een mondiale markt. Het gebruik van Internet moet door de lidstaten en door 
de Commissie worden aangemoedigd teneinde de enorme, door het wereldwijde 
computernetwerk geboden mogelijkheden op het gebied van externe communicatie, 
contacten met partners en elektronische handel te benutten om startende 
ondernemingen tegen zeer lage kosten bij de ontwikkeling van hun activiteiten bij te 
staan. 
25. Via gecoördineerde acties met de lidstaten en de bedrijfsorganisaties zal de 
Commissie logistieke steun blijven verlenen voor studiebijeenkomsten die door de 
lidstaten worden georganiseerd om specifieke vraagstukken te behandelen. De 
eerstvolgende studiebijeenkomst is gepland voor november 1998 in Helsinki over 
bedrijfsondersteunende diensten voor innoverende ondernemingen en over de 
wijze waarop starterscentra en technologieparken kunnen helpen. 
26. Een groot deel van deze werkzaamheden in het kader van de gecoördineerde acties 
komt voor rekening van de Commissie, die informatie over de beste werkwijze bij 
het verlenen van bedrij fsondersteunende diensten moet toetsen, evalueren en 
verspreiden. Na de aanloopfase in de ondernemingscyclus zal nu de groeifase het 
onderwerp van de gecoördineerde acties zijn, met de nadruk op financiering, 
opleiding en transnationale samenwerking gezien het belang ervan voor kleine en 
middelgrote ondernemingen met groeipotentieel. 
Voor de specifieke voorstellen van de Commissie: zie deel 3.1 en deel 4 van het 
actieplan. 
Onderwijs en opleiding 
Aanbeveling nr. 6 van BEST: 
Onderwijs met het oog op de totstandbrenging en bevordering van een 
ondernemingsgeest. 
27. De Commissie vindt ook dat, als wij in de hele Europese Unie een sterkere 
ondernemingscultuur en -geest willen creëren, dit uiteraard in een vroeg stadium op 
school moet beginnen en in ons hoger onderwijs en onze beroepsopleiding moet 
worden voortgezet. Volgens de Commissie moeten de nationale en regionale 
onderwij sinstanties worden aangemoedigd om in samenwerking met de 
bedrijfsorganisaties de nodige stappen te ondernemen om het onderwijsbeleid te 
wijzigen. De Commissie accepteert de aanbevelingen van BEST met betrekking tot 
een nauwere samenwerking tussen het bedrijfsleven, de bedrijfsorganisaties en de 
scholen. 
Voor de specifieke voorstellen van de Commissie: zie deel 1.1 van het actieplan. 
Aanbeveling nr. 7 van BEST: 
Heroriëntatie van de opleidingsstelsels in nauwe samenwerking met het 
bedrijfsleven. 
28. De Commissie is het met BEST eens en stelt voor dat de lidstaten in samenwerking 
met de sociale partners nagaan of de opleidingsstelsels inderdaad moeten worden 
aangepast. Het is immers noodzakelijk een gemeenschappelijke benadering uit te 
werken en modellen te ontwikkelen voor opleidingsfaciliteiten die aan verschillende 
lokale behoeften en kwalificaties kunnen worden aangepast en die rekening houden 
met de enorme tijdsdruk waarmee de meeste kleine en middelgrote ondernemingen 
worden geconfronteerd. De Commissie zal binnenkort een mededeling over 
opleiding voor het MKB presenteren onder de titel "Leren om te groeien", die 
voor zowel ondernemers als werknemers bestemd is en waarin de nieuwe 
mogelijkheden en de vereiste reacties daarop in een veranderend 
ondernemingsklimaat zullen worden besproken. 
29. Als antwoord op een initiatief van het Europees Parlement zal de Commissie in 
oktober 1998 ook een netwerk voor administratief en economisch onderwijs in 
Europa (Business Education Network of Europe-BENE) opzetten dat alle 
opleidingsorganisaties met ruime ervaring op het gebied van opleiding voor 
ondernemerschap en verspreiding van de door ondernemers vereiste vaardigheden 
zal samenbrengen. Het BENE-netwerk moet alle actoren, met inbegrip van de 
beroepsorganisaties van leraren en de ondernemingen zelf, in staat te stellen ervaring 
uit te wisselen, de beste werkwijze te identificeren en de cursussen en leerplannen 
aan de veranderende vraag aan te passen. 
Voor de specifieke voorstellen van de Commissie: zie deel 1.2 van het actieplan. 
Arbeidsovereenkomsten en arbeidsvoorwaarden 
Aanbeveling nr. 8 van BEST: 
Flexibeler arbeidsovereenkomsten en arbeidsvoorwaarden. 
Aanbeveling nr. 9 van BEST: 
Verbetering en uitbreiding van de dialoog op ondernemingsniveau tussen 
werkgevers en werknemers. 
30. De Commissie steunt het streven naar gemotiveerde en flexibele arbeidskrachten via 
een beleid ter bevordering van het juiste evenwicht tussen flexibiliteit en zekerheid 
op de arbeidsplaats. De "werkgelegenheidsrichtsnoeren"12 zijn bedoeld om de 
flexibiliteit van de ondernemingen en hun werknemers aan te moedigen en de 
lidstaten maken van deze richtsnoeren momenteel gebruik om hun nationale 
actieplannen voor werkgelegenheid op te stellen. 
12 Resolutie van de Raad van 15.12.1997 inzake de werkgelegenheidsrichtsnoeren voor 1998. 
9 
31. In haar Groenboek "Partnerschap voor een nieuwe werkorganisatie"13 wijst de 
Commissie erop dat de verhouding tussen werkgevers en werknemers des te 
belangrijker wordt naarmate bedrijven van traditionele organisatiemethoden op 
flexibeler interne regelingen overstappen. De Commissie erkent dat dit voor alle 
ondernemingen geldt, ongeacht hun omvang, en bereidt thans een mededeling voor 
over de modernisering van de werkorganisatie als follow-up van het Groenboek. 
De aanbevelingen van BEST zijn erop gericht het concept van de dialoog op 
ondernemingsniveau in het belang van zowel werkgevers als werknemers uit te 
breiden tot die ondernemingen die van de huidige regelingen inzake paritair overleg 
zijn uitgesloten of waarvan de eigenaars en de werknemers niet aan collectieve 
overeenkomsten deelnemen. De Commissie juicht elke vooruitgang bij de 
uitbreiding van het paritair overleg toe waar dit nu nog niet plaatsvindt, op 
voorwaarde evenwel dat de bestaande mechanismen voor overleg en collectieve 
overeenkomsten tussen vertegenwoordigers van zowel werknemers en werkgevers 
daardoor niet worden verzwakt. Deze ontwikkeling is van bijzonder belang voor 
kleinere ondernemingen waarbij een soepele bedrijfsvoering en het werken in 
teamverband belangrijke groeicriteria zijn. 
32. De Commissie vindt ook dat de flexibiliteit met betrekking tot de arbeidstijd kan 
worden vergroot als alle bepalingen van de Arbeidstijdrichtlijn14 volledig in acht 
worden genomen. 
Aanbeveling nr. 10 van BEST: 
Verbetering en vereenvoudiging van de veiligheids- en 
gezondheidsvoorschriften in verband met het effect ervan op het MKB. 
33. De Commissie neemt nota van de suggesties van BEST over de gezondheids- en 
veiligheidsvoorschriften en zal het effect ervan op het MKB op de gebruikelijke 
wijze blijven onderzoeken. De Commissie werkt samen met de lidstaten die werden 
verzocht hun nationale verslagen over de praktische uitvoering van de relevante 
richtlijnen op het gebied van gezondheid en veiligheid in de mate van het mogelijke 
te vereenvoudigen. 
34. De Commissie vindt ook dat voorbeelden van de beste werkwijzen moeten worden 
geanalyseerd en bestudeerd om het MKB de veiligheids- en 
gezondheidsvoorschriften te helpen naleven. Als onderdeel van de proeffase van het 
SAFE-programma15 heeft de Commissie immers een aantal media-evenementen 
georganiseerd met voorbeelden van goede werkwijzen op het gebied van gezondheid 
en veiligheid. Deze goede werkwijzen zullen worden opgenomen in een 
gegevensbank die momenteel door het Europees Agentschap voor de veiligheid en 
de gezondheid op het werk in Bilbao wordt opgezet. De Raad wordt dringend 
verzocht het voorstel van de Commissie goed te keuren. De Commissie is het ook 
eens over de behoefte aan gebruikersvriendelijke praktijken tussen de 
gezondheids- en veiligheidsinspecteurs van de lidstaten en hun klanten door tijdens 
13 COM(97) 128 def. van 16.4.1997. 
14 Richtlijn 93/104/EG, PB L 307 van 13.12.1993, blz. 18. 
15 Voorstel voor een besluit van de Raad tot vaststelling van het SAFE-programma, COM(95) 282 van 
12.7.1995. 
10 
hun controlebezoeken advies te verstrekken over de uitvoering van de gezondheids-
en veiligheidsvoorschriften. 
Voor de specifieke voorstellen van de Commissie: zie deel 6 van het actieplan. 
Aanbeveling nr. 11 van BEST: 
De lidstaten moeten de administratie en financiering van hun 
socialezekerheidsstelsels vereenvoudigen. 
35. De organisatie en financiering van de socialezekerheidsstelsels is duidelijk een 
aangelegenheid die onder de beslissingsbevoegdheid van de lidstaten valt gezien hun 
verschillende culturen en tradities. De problemen waarmee de lidstaten worden 
geconfronteerd of de oplossingen die doo; hen worden toegepast, vertonen echter 
vaak punten van overeenkomst die hun de mogelijkheid bieden uit eikaars ervaring 
lering te trekken en de beste werkwijze te identificeren die in een verlichting van de 
lasten voor het MKB zou kunnen resulteren. 
36. De Commissie heeft de lidstaten ertoe aangemoedigd na te denken over de gevolgen 
van de wijze waarop zij hun socialezekerheidsstelsels financieren en beheren en over 
andere methoden om de sociale bescherming werkgelegenheidsvriendelijker te 
maken. De mededeling van de Commissie over modernisering en verbetering van de 
sociale bescherming heeft dit debat opnieuw aangezwengeld. De lidstaten hebben 
toegezegd na te denken over de hinderpalen voor de werkgelegenheid in hun 
socialezekerheidsstelsels. De Commissie zal met de lidstaten op dit gebied blijven 
samenwerken en zal ook het concept van een one-stop shop in overweging nemen. 
Voor de specifieke voorstellen van de Commissie: zie deel 5 van het actieplan. 
Aanbeveling nr. 12 van BEST: 
De EU-richtlijn betreffende de overgang van ondernemingen (verworven 
rechten) moet worden verduidelijkt en vereenvoudigd om verwarring te 
vermijden. 
37. De Raad heeft zojuist een wijziging van deze richtlijn goedgekeurd16. In de nieuwe 
tekst wordt met name het begrip overgang van een onderneming in het licht van de 
jurisprudentie van het Europese Hof van Justitie verduidelijkt en wordt een zekere 
mate van flexibiliteit toegestaan in geval van overgang in het kader van 
insolventieprocedures. De nieuwe richtlijn bevat ook maatregelen om de 
rechtszekerheid te bevorderen. Er is geen sprake van een nieuw voorstel om deze 
richtlijn nogmaals te wijzigen. 
16 Richtlijn 98/50/EG van de Raad van 29 juni 1998, PB L 201 van 17.7.1998, blz. 88. 
n 
Financiering 
Aanbeveling nr. 13 van BEST: 
Toegang tot financiering voor kleinere bedrijven onder de juiste 
voorwaarden en in een vroegtijdig stadium. 
38. De Commissie is het erover eens dat de toegang tot financiering een kernprobleem 
blijft voor alle Europese ondernemingen en met name voor kleine en middelgrote 
ondernemingen die meestal over onvoldoende kapitaal beschikken en op dure 
kortlopende leningen zijn aangewezen. Dit gebrek aan stabiele, langlopende 
financiering tast het groeipotentieel van zowel nieuwe als snelgroeiende, 
innoverende kleine en middelgrote ondernemingen aan en vergroot het risico van 
faillissementen, vooral in perioden van recessie. De specifieke en verschillende 
behoeften van kleine ondernemingen en van de ambachtelijke sector vergen steun 
voor een betere toegang tot financiering tegen redelijke kosten. 
39. De liquiditeitenproblemen van het MKB worden nog groter door de praktijk van 
betalingsachterstanden bij handelstransacties, die helaas nog steeds op grote schaal 
wordt toegepast. De Commissie beschouwt dergelijke aanhoudende 
liquiditeitenproblemen als een goede reden voor de lidstaten om haar voorstel 
voor een richtlijn inzake betalingsachterstanden17 zo snel mogelijk goed te 
keuren. 
40. De Commissie is het er met BEST over eens dat een betere toegang tot financiering 
van essentieel belang is om het ondernemerschap te bevorderen en heeft recentelijk 
maatregelen genomen om de situatie te verbeteren. De ETF-startersregeling, de 
leninggarantieregeling voor het MKB en de Joint European Venture 
(JEV)-regeling, die samen het groei- en werkgelegenheidsinitiatief vormen dat op 
19 mei 1998 door de Raad is goedgekeurd18, zijn reeds operationeel. De Commissie 
heeft reeds in samenwerking met het EIF de I-TEC actie (Innovation and 
Technology Equity Capital - risicokapitaal voor innovatie en technologie) opgezet 
om startkapitaalinvesteringen in innoverende ondernemingen met sterk 
groeipotentieel te stimuleren. Bovendien overweegt de Commissie een nieuwe 
startkapitaalactie (CREA: Capital-Risque pour les Entreprises en phase 
d'Amorçage - risicokapitaal voor ondernemingen in de startfase) op te zetten voor 
kleinere startkapitaalinvesteringen in innoverende ondernemingen met 
groeipotentieel uit alle economische sectoren. 
41. Aangezien de Commissie zich bewust is van de belangrijke rol die de banken als 
kapitaalverschaffers voor nieuwe en groeiende ondernemingen spelen, zal zij haar 
initiatief ter verbetering van de relaties tussen de banken en het MKB voortzetten 
door op 15 oktober 1998 de 3e Rondetafel van bankiers en het MKB te 
organiseren. De Rondetafel zal MKB-vertegenwoordigers, ondernemers, bankiers en 
andere partijen die grote belangstelling hebben voor de oprichting en groei van 
17 PB C 168 van 3.6.1998, blz. 13. 
18 PB LI 55 van 29.5.1998, blz. 43. 
12 
ondernemingen, bijeenbrengen om de problemen in verband met de financiering van 
de start- en aanloopfase te bespreken en de beste werkwijzen te identificeren die 
over de gehele Europese Unie kunnen worden verspreid. 
Voor de specifieke voorstellen van de Commissie: zie deel 2.1 van het actieplan. 
Aanbeveling nr. 14 van BEST: 
Toegang tot financiering voor expanderende ondernemingen onder de 
juiste voorwaarden. 
Aanbeveling nr. 15 van BEST: 
Belastingstelsels die de ontwikkeling van dynamische, innoverende kleine 
en middelgrote ondernemingen stimuleren. 
Financiering met eigen in plaats van vreemd vermogen aanmoedigen. 
Aanbeveling nr. 16 van BEST: 
Beleggers ertoe overhalen om in hightechondernemingen te investeren en 
het hergebruik van risicokapitaal voor nieuwe kleine en middelgrote 
ondernemingen stimuleren. 
42. In haar mededeling "Risicokapitaal: Sleutel voor de schepping van 
werkgelegenheid in de EU"19 analyseerde de Commissie het nadelige effect van 
een onderontwikkelde beurscultuur op het groei- en werkgelegenheidspotentieel van 
snelgroeiende, innoverende ondernemingen. De Commissie zal haar actieplan 
uitvoeren om risicokapitaal te bevorderen, de Europese kapitaalmarkten open te 
stellen en de beurscultuur te versterken. In dit verband zal de Commissie een 
Europees netwerk van business angels opzetten. De lidstaten moeten eventuele 
distorsies in de verhouding risico/beloning en ook de fiscale behandeling van 
aandelenopties en kapitaalwinst onderzoeken om de oprichting van 
hightechbedrijven aan te moedigen. 
43. Barrières van culturele, fiscale of regelgevende aard moeten uiteraard ook worden 
geslecht en wel in eerste instantie door de lidstaten zelf die terdege rekening moeten 
houden met overheidssteun en andere regelingen. De Commissie kan hiertoe 
bijdragen door de beste werkwijze te helpen identificeren en verspreiden. 
44. In een ruimer verband zal de Commissie op verzoek van de Europese Raad van 
Cardiff een actiekader voor de financiële markten aan de Europese Raad van Wenen 
voorleggen. In het besef dat de invoering van één munt grote gevolgen zal hebben en 
dat de financiële dienstensector in Europa reeds grondige wijzigingen ondergaat, zal 
het kader de door de Commissie voorgestelde beleidsmaatregelen omvatten om de 
resterende hinderpalen voor de interne markt voor financiële diensten uit de weg te 
ruimen en een stabiele en liquide financiële EU-markt tot stand te brengen. 
Voor de specifieke voorstellen van de Commissie: zie deel 2.2. van het actieplan. 
Onderzoek en innovatie 
19 SEC(98) 552 def. van 31.3.1998. 
13 
Aanbeveling nr. 17 van BEST: 
Het MKB moet worden geholpen om beter gebruik te maken van onderzoek 
en technologie. 
45. De Commissie vindt ook dat het MKB moet worden geholpen om beter gebruik te 
maken van onderzoek en technologie en dat de EU-programma's voor onderzoek en 
technologische ontwikkeling beter op de behoeften van het MKB en met name van 
de kleine en micro-ondernemingen moeten worden afgestemd. Onder het derde en 
vierde kaderprogramma voor onderzoek werden met succes acties ondernomen om 
het MKB tot deelneming aan OTO-programma's aan te moedigen. Hoewel het 
aantal deelnemende kleine en middelgrote ondernemingen van 5 400 (3e 
kaderprogramma) tot 12 500 (4e kaderprogramma) is gestegen, zullen deze acties 
onder het vijfde kaderprogramma nog worden versterkt. 
46. Veel van deze aanbevelingen zijn hoofdzakelijk tot de lidstaten gericht, zoals 
bijvoorbeeld die ter bevordering van de samenwerking tussen het MKB, academici 
en grote ondernemingen. Zij zijn ook bedoeld om de transparantie van 
OTO-innovatieondersteunende diensten en netwerken te verbeteren. 
47. De Commissie is bereid haar bijdrage te leveren door gezamenlijke acties met de 
lidstaten en de bedrijfsorganisaties te coördineren, proefacties te promoten, de beste 
werkwijze te identificeren en netwerken op te zetten. Dit omvat onder meer de 
oprichting van een "helpdesk voor innovatiefinanciering" (LIFT) voor 
deelnemers aan door de Gemeenschap gefinancierd onderzoek en hulp aan regio's 
om hun innovatieondersteunende structuren te verbeteren. 
Voor de specifieke voorstellen van de Commissie: zie deel 3.1 van het actieplan. 
Aanbeveling nr. 18 van BEST: 
De EU-programma's voor onderzoek en technologische ontwikkeling en 
met name de OTO-middelen van het 5e Kaderprogramma moeten veel 
beter op de behoeften van het MKB worden afgestemd. 
48. De Commissie erkent de noodzaak om het MKB te helpen en daarom zal het 5e 
kaderprogramma voor OTO een horizontaal programma omvatten, namelijk 
"Bevordering van innovatie en aanmoediging van de deelneming van het 
MKB", dat erop gericht is de uitvoering van specifieke maatregelen ten behoeve 
van het MKB (bv. exploratiepremies, CRAFT-projecten) te ondersteunen en te 
coördineren, de informatieverspreiding te verbeteren (bv. via CORDIS), eenvoudiger 
aanvraagformulieren te gebruiken en sneller op voorstellen te reageren. 
Voor de specifieke voorstellen van de Commissie: zie deel 3.2. van het actieplan. 
14 
Aanbeveling nr. 19 van BEST: 
Het octrooigebruik door het MKB moet verder worden aangemoedigd door 
vereenvoudiging van de beroepsprocedures voor het MKB. 
49. De Commissie zal haar werkzaamheden voortzetten door voorstellen in te dienen 
met het oog op de hervorming van het Europees octrooirecht én de bijbehorende 
administratieve procedures, zulks in het kader van de follow-up van haar Groenboek 
"Bevordering van innovatie door middel van octrooien"20. Dit behelst onder meer 
een voorstel van de Commissie voor een uniform Gemeenschapsoctrooi, de 
oprichting van helpdesks en het opzetten van een proefactie met nationale 
octrooibureaus om na te gaan hoe de informatie over octrooien voor het MKB 
begrijpelijker, toegankelijker en praktischer kan worden gemaakt. 
50. De lidstaten zouden meer initiatieven moeten nemen om de voorlichtings- en 
adviesfuncties van de octrooibureaus, inclusief de opleiding, te verbeteren en het 
Europees Octrooibureau te steunen bij zijn inspanningen om de octrooikosten en ook 
de taks voor het nieuwheidsonderzoek verder te verlagen. 
Voor de specifieke voorstellen van de Commissie : zie deel 3.3 van het actieplan. 
20 Groenboek over het Gemeenschapsoctrooi en het octrooistelsel in Europa, COM(97) 314 def. van 
24.6.1997. 
15 
VOORSTELLEN VAN BEST MET BETREKKING TOT DE UITVOERING 
51. BEST was van oordeel dat zijn aanbevelingen een gedetailleerd antwoord van de 
Europese Commissie, de Raad, het Europees Parlement en de regeringen van de 
lidstaten vereisten. Het is echter ook van belang dat het bedrijfsleven zijn 
opmerkingen en commentaar formuleert. BEST was bezorgd over de 
uitvoerbaarheid van de voorgestelde acties en heeft derhalve praktische maatregelen 
voorgesteld om een effectieve follow-up van zijn aanbevelingen te garanderen. 
52. Om een passende follow-up te garanderen, heeft BEST een mechanisme voorgesteld 
dat drie punten omvat: 
- Elke aanbeveling moet worden bestudeerd. De Commissie en de lidstaten dienen 
een specifiek plan met een tijdschema voor te stellen. 
- De Commissie dient een jaarverslag voor de Europese Raad op te stellen en te 
publiceren, waarin de door de relevante beleidmakers ondernomen acties worden 
toegelicht. 
De Commissie dient een voornamelijk uit ondernemers bestaand 
"bedrijvenpanel" op te richten om de gemaakte vorderingen periodiek te 
evalueren. 
Antwoord van de Commissie en voorstellen met betrekkina tot de 
uitvoering 
53. De Commissie is van oordeel dat de door BEST voorgestelde 
uitvoeringsprocedure om in een coherent kader praktische en efficiënte 
maatregelen te nemen ter bevordering van het ondernemerschap, de beste 
manier is om vorderingen te maken en heel nauw aansluit bij het door de 
Europese Raad van Cardiff verleende mandaat. Uit deze mededeling en het 
gedetailleerde actieplan blijkt dat de Commissie zich zal concentreren op 
problemen waarover ruime overeenstemming bestaat en die op dit ogenblik 
efficiënt kunnen worden aangepakt. 
54. Het is van belang dat alle actoren vooruitgang maken en dat deze vooruitgang wordt 
geëvalueerd. Vandaar het voorstel om prestatie-indicatoren vast te stellen die een 
duidelijk en transparant beeld zullen geven van de vorderingen die op het gebied van 
het ondernemingenbeleid in de hele Europese Unie worden gemaakt. Deze 
prestatie-indicatoren zullen na raadpleging van de lidstaten via het comité van artikel 
4 worden vastgesteld. 
16 
55. Het initiatief van BEST om een groep onafhankelijke ondernemers en 
overheidsambtenaren te verzoeken het bestaande beleid te evalueren en op grond van 
hun eigen ervaring verbeteringen voor te stellen, heeft heel positieve resultaten 
opgeleverd. De Commissie is derhalve voornemens op voorstel van BEST een 
bedrijvenpanel op te richten dat voornamelijk uit ondernemers bestaat en dat de 
Commissie en de lidstaten uiterlijk twee jaar na de goedkeuring van het bij deze 
mededeling gevoegde actieplan een onafhankelijke evaluatie moet voorleggen over 
de vorderingen die in de hele Gemeenschap zijn gemaakt. 
De Commissie verzoekt de Raad en het Europees Parlement: 
1. Kennis te nemen van deze mededeling; 
2. Zijn goedkeuring te hechten aan het actieplan dat voorziet in maatregelen die 
op de relevante communautaire, nationale en regionale niveaus moeten worden 
genomen; en 
3. Zijn goedkeuring te hechten aan de voorstellen van de Commissie met 
betrekking tot het toezicht op de uitvoering van de bedoelde acties en 
maatregelen, inclusief de opstelling van een jaarverslag om de in de gehele 
Europese Unie gemaakte vorderingen aan de hand van prestatie-indicatoren te 
meten en de oprichting van een bedrijvenpanel. 
17 
ACTIEPLAN TER BEVORDERING VAN HET 
ONDERNEMERSCHAP EN HET 
CONCURRENTIEVERMOGEN 
Actie Lopende/ Actieop 
onmiddel- middel-
lijke actie1 lange 
termijn2 
J J, Onderwijs Lb.v. een ondernemersmaatschappi] . 
Lidstaten: 
De nationale en rcgionale ondcrwijsinstanties worden aangemoedigd om 
in samenwerking met de bedrijfsorganisaties: 
• de leerplannen te wijzigen teneinde het bedrijfsleven en het dec. 1999 
ondernemerschap te bevorderen; 
• het MKB te stimuleren nauw samen te werken met scholen en dec. 1999 
universiteiten; 
• prijzen op lokaal/regionaal/nationaal niveau in te stellen om dec. 1998 
succesrijke en innoverende ondernemers en kleine en middelgrote 
ondernemingen te belonen; 
• bevordering van het imago van het ondernemerschap door dec. 1998 
mediacampagnes. 
Commissie; 
i 
• Proefacties betreffende campagnes ter bevordering van het lopend 
ondernemerschap, met inbegrip van prestatieprijzen zoals een 
Europese prijs voor jonge ondernemers. 
1 Start vóór maart 1999. 
2 Start na maart 1999. 
18 
Actie Lopende/ Actie op 
onmiddel- middel-
lijke actie lange 
• \ ; termijn 
IX Opleiding ,..,; \V?X., ;J£g ^ . M, ..:. •\^ .'.SI. : :: ^Sf:..; .;>;- ; 
Lidstaten: 
• Ontwikkeling van speciale ondernemerschapscursussen. dec. 1999 
• In samenwerking met de sociale partners, aanpassing van de dec. 1999 
opleidingsstelsels aan de behoeften van de ondernemers en 
werknemers in het MKB. 
• Stimulering van het MKB opleidingsacties uit te voeren, door dec. 1999 
onderzoek te doen naar passende maatregelen, met inbegrip van 
wijzigingen in de belastingheffing en de sociale premies. 
Commissie; 
• Mededeling over opleiding voor het MKB, "Leren om te groeien", nov. 1998 
met een strategic voor toekomstige opleidingsacties t.b.v. kleine en 
middelgrote ondememingen en hun werknemers. 
• Oprichting van een netwerk voor bedrijfsgericht onderwijs in okt. 1998 
Europa (Business Education Network of Europe-BENE) dat alle 
opleidingsinstituten die gespecialiseerde opleidingen op het gebied 
van ondernemerschap en bedrijfsmanagement geven, met elkaar zal 
verbinden. 
• GecoOrdineerde acties met de lidstaten over opleidingsbehoeften lopend 
voor starters en kleine en middelgrote ondememingen in de 
groeifase. 
• Herziening van het programma Leonardo da Vinci om er meer e'nc* 1999 
ondernemers bij te betrekken en flexibele opleidingsvormen te 
bevorderen. 
19 
Actie 
2.1. Toegang tot financiering voor kleinere bedrijvenen in 
een vroeger stadium : ,»A*. ..*,«-,,- ,-*>. u'oifc^jy^k.i 
Lidstaten: 
• De leninggarantieregelingen en onderlinge-waarborgsystemen 
bestuderen en verbeteren. , 
• Nieuwe regelingen bestuderen om kleine kapitaalbedragen voor 
kleinere ondernemingen en ambachtelijke bedrijven aan te trekken. 
Commissie: 
• Een samenwerkingsovereenkomst met het EIF sluiten om de 
MKB-garantiefaciliteit operationeel te maken. 
• Derde Rondetafel banken/MKB. 
• Opzetten van de 2e startkapitaalactie (CREA) 
• Gecoordineerde acties met de lidstaten op het gebied van 
financiering van starters en kleine en middelgrote ondernemingen in 
de groeifase. 
• Onderzoek naar de mogclijkheden tot oprichting van een Europees 
agentschap voor investeringen in het MKB naar het voorbeeld van 
de Amerikaanse Small Business Investment Corporation. 
Raad/Euronees Parlement: 
• Goedkeuring van de richtlijn inzake betalingsachterstanden. Lopende/ 
onmlddel-
lljke actie 
,v , H 
dec. 1998 
dec. 1998 
lopend 
okt. 1998 
eind 1998 
lopend 
nov. 1998 Actie op 
middel-
lange 
termijn 
juli 1999 
20 Actie 
2.1. Toegang tot financiering voor kleinere bedrijvenen in 
een vroeger stadium ; ,,AA ..--•„. ,-,>, -uom^^'JuLLi 
Lidstaten: 
• De leninggarantieregelingen en onderlinge-waarborgsystemen 
bestuderen en verbeteren. , 
• Nieuwe regelingen bestuderen om kleine kapitaalbedragen voor 
kleinere ondernemingen en ambachtelijke bedrijven aan te trekken. 
Commissie: 
• Een samenwerkingsovereenkomst met het EIF sluiten om de 
MKB-garantiefaciliteit operationeel te maken. 
• Derde Rondetafel banken/MKB. 
• Opzetten van de 2e startkapitaalactie (CREA) 
• Gecoordineerde acties met de lidstaten op het gebied van 
financiering van starters en kleine en middelgrote ondernemingen in 
de groeifase. 
• Onderzoek naar de mogclijkheden tot oprichting van een Europees 
agentschap voor investeringen in het MKB naar het voorbeeld van 
de Amerikaanse Small Business Investment Corporation. 
Raad/Euronees Parlement: 
• Goedkeuring van de richtlijn inzake betalingsachterstanden. Lopende/ 
onmiddei-
tyke actie 
,v , H 
dec. 1998 
dec. 1998 
lopend 
okt. 1998 
eind 1998 
lopend 
nov. 1998 Actie op 
middel-
lange 
termijn 
juli 1999 
20 
Actie Kopende/ Actie op 
onmiddeU middei-
lijke actie lange 
termijn 
12. Financiering voor expanderendee^M l ~ " 
Lidstaten: 
Onderzoek van beleidsopties zoals: eind 1999 
• werkgelegenheidsvriendelijke belastingcorrecties; 
• maatregelen om meer OTO door het MKB aan te moedigen; 
• bevordering van kapitaalinvestering door risicokapitaalprogramma's 
te stimuleren; 
• regelingen om particuliere belcggers aan te moedigen te investeren 
in nieuwe bedrijven; 
• fi scale behandeling van kapitaalwinsten en aandelenopties. 
Commissie: 
• Uitvoering van het actieplan om risicokapitaal binnen de lidstaten te eind 1999 
bevorderen. 
• Project voor het opzetten van netwerken om business angels en em(* 1998 
ondernemers, die een bedrijf op willen zetten, met elkaar in contact 
te brengen. 
• Zelfbeoordelingsgids voor het MKB, zodat bedrijven kunnen meten °^- ^8 
of ze geschikt zijn de aandelenmarkt op te gaan. 
21 
Actie Lopende/ Actie op 
onmiddel- middel-
lijke actie lange 
termiin 
i./. Toegang tot ondenoek en innovatie •,-^ .: l&^U: ^1 :^S:£a:.4£**• ; '• ift- .. 
Lidstaten: 
• Verbetering van de overdracht van technologic dec. 1998 
• Aanmoediging van (individueel) mentorschap door bij voorbeeld een dec. 1998 
beroep te doen op ervaren zakenlieden. 
• Bevordering van de samenwerking tussen het MKB, academici en dec. 1998 
grote ondememingen. 
• Professionalisering en verbetering van de transparantie van OTO- dec. 1998 
en innovatieondersteunende netwerken. 
Commissie: 
• Oprichting van een helpdesk voor innovatiefinanciering (LIFT) om okt. 1998 
contacten te helpen leggen voor toegang tot financiering en 
exploitatie van onderzoekresultaten. 
• Hulp aan regio's om in het kader van RIS/RITTS3-projecten hun lopend 
innovatieondersteunende structuren te verbeteren. 
• Studie naar het opzetten van netwerken van technologiegerichte emc* 1998 
clusters en technopolen. 
• Identificatie en verspreiding van de beste werkwijze via lopend 
gecoSrdineerde acties: 
- bv. studiebijeenkomst in Helsinki over bedrijfsondersteunende nov- 1™8 
maatregelen voor innoverende ondememingen, met inbegrip 
van starterscentra en technologieparken. 
• Uitvoering van het actieplan voor innovatie. lopend 
3 Regionale innovatiestrategieën (RIS) en regionale infrastructuren en strategieën voor innovatie en 
technologieoverdracht (RITTS). 
22 
Actie Lopende/ 
onmiddel­
lijke actie Actie op 
middel­
lange 
termijn 
3.2. De OTO-programma's van de EU beter afstemmen op de 
nymne ..:.ÎK*. v -, W&K?..' 
Commissie: 
• Het 5e kaderprogramma voor OTO zal een horizontaal programma 
omvatten, namelijk "Bevordering van innovatie en aanmoediging 
van de deelneming van het MKB": 
- opzetten van een netwerk van NCP's (nationale contact­
punten); 
- invoering van een centraal aanspreekpunt voor het MKB; 
- betere informatieverspreiding via CORDIS4; 
- vereenvoudiging van de aanvraagformulieren; 
- snellere reactie op voorstellen; 
- bijzondere maatregelen t.b.v. het MKB; exploratiepremies 
en CRAFT5 lopend 
4 Community Research and Development Information Service - informatiedienst voor communautair 
onderzoek en ontwikkeling. 
5 Cooperative Research Action For Technology - actie voor onderzoek in samenwerkingsverband op het 
gebied van technologie. 
23 
Actie Lopende/ Actie op 
onmiddel- middel-
lijke actie lange 
'••••.. termijn 
3.3. Een titer octrooixeJfruik door het MKB v, #, : ,,~" 
Lidstaten: 
• Uitbreiding van de adviesfuncties van de nationale octrooibureaus dec. 1998 
en initiatieven om het personeel op te leiden en het MKB beter voor 
te lichten over de mogelijkheden inzake octrooiverlening. 
• Steun aan het Europees Octrooibureau om de octrooitaksen verder okt. 1998 
te verlagen. 
Commissie: 
• Voorstel voor een uniform Gemeenschapsoctrooi. begin 1999 
• Oprichting van meertalige helpdesks op het gebied van intellectuele dec. 1998 
eigendomsrechten om het bedrijfsleven informatie te verstrekken 
over bescherming van intellectuele eigendom, technologie-
overdracht en licentieverlening. 
• Rondetafels met nationale octrooibureaus om na te gaan hoe dec. 1998 
informatie over octrooien voor het MKB toegankelijker kan worden 
gemaakt. 
Raad/Europees Parlement: 
• Verdere verbetering van het voorstel voor een richtlijn over dec. 1998 
gebruiksmodellen door een termijn vast te stellen waarbinnen de 
nationale instanties de aanvragers gebruiksmodellenbeschermmg 
moeten bieden. 
24 
Actie Lopende/ 
onmiddel­
lijke actie Actie op 
middel­
de 
termijn 
4. Verbetering van de zichtbaarheid van de ondersteunende 
lm i inifhiiirUiMrVièliir.ii n irnilftMtea 2^^^ ^^xgj^^g^ 
Lidstaten: 
• De dienstverlening aan het bedrijfsleven versterken en de 
zichtbaarheid ervan vergroten door de informatie- en adviesdiensten 
te integreren in one-stop shops. Het opzetten van systemen voor 
geregelde controle en evaluatie. 
Commissie: 
• Verbetering van de zichtbaaarheid van de bedrij fsondersteunende 
diensten door identificatie van de beste werkwijze (gecoördineerde 
acties). 
• Uitvoering van de eerste fase van haar "dialoog met het 
bedrijfsleven" door de oprichting van een one-stop Internet-shop die 
gebruikersvriendelijke toegang biedt tot de interne-markt-
regelgeving, de Euro Info Centres (EIC's) en de nationale 
contactpunten voor ondernemingen. Stimulering van feedback door 
het bedrijfsleven over hun moeilijkheden, met het oog op de 
identificatie van middelen om de werking van de interne markt te 
verbeteren. 
• Project betreffende de opstelling van een Europese gids van 
web-informatiediensten voor kleine ondernemingen (SCREEN). 
• Het 5e kaderprogramma voor OTO zal eon specifiek programma 
over technologieën van de informatiemaatschappij omvatten, 
waarbinnen een van de kernactiviteiten is getiteld "Nieuwe 
werkmethoden en elektronische handel". eind 1998 
lopend 
eind 1998 
feb. 1999 
lopend 
25 
Actie Lopende/ 
onmiddel­
lijke actie Actie op 
middel­
lange 
termijn 
Lidstaten: 
• De maatregelen nemen die in de aanbeveling van de Commissie 
over startende ondernemingen worden voorgesteld. 
• Oprichting van bedrijvenpanels. 
• Benchmarking-proefproject "Licentieverlening, vergunningen en 
machtigingen voor de industrie". 
Commissie: 
• Controle en evaluatie van de vooruitgang bij de uitvoering van de 
aanbeveling over startende ondernemingen, uitwisseling van 
informatie over de beste werkwijze via gecoördineerde acties met de 
lidstaten. 
• Bijwerking van de richtsnoeren van de Commissie voor het 
wetgevingsbeleid. 
• Versterking van het systeem van de Commissie voor de beoordeling 
van het effect van de regelgeving op het bedrijfsleven. 
• Invoering van een nieuwe gedragscode voor ambtenaren van de 
Commissie. 
• Indiening van een aanbeveling over middelen om de deelneming 
van het MKB aan en zijn toegang tot communautaire programma's, 
zoals de structuurfondsen, OTO, EIB en EIF, te bevorderen. 
• Mededeling over de verbetering van de deelneming van het MKB 
aan overheidsopdrachten. eind 1998 
eind 1998 
okt. 1998 
lopend 
eind 1998 
begin 1999 april 1999 
dec. 1999 
juni 1999 
26 
Actie Lopende/ 
onmiddel­
lijke actie Actie op 
middel­
lange 
termijn 
Lidstaten: 
• Invoering van flexibele arbeidsovereenkomsten en 
arbeidsvoorwaarden in nationale actieprogramma's. 
• Goedkeuring van het voorstel van de Commissie over het SAFE-
programma. 
• Tenuitvoerlegging van de ondernemerschaps- en aanpasbaarheids-
pijlers van de Werkgelegenheidsrichtsnoeren. 
Commissie: 
• Presentatie van het jaarlijkse Gezamenlijk verslag over de 
werkgelegenheid met een evaluatie van de uitvoering van de 
Werkgelegenheidsrichtsnoeren. 
• Mededeling over de modernisering van de werkorganisatie. lopend 
lopend 
lopend 1999 
1999 
27 
FINANCIEEL MEMORANDUM 
1 TITEL VAN DE MAATREGEL 
ACTIEPLAN TER BEVORDERING VAN HET ONDERNEMERSCHAP EN HET 
CONCURRENTIEVERMOGEN 
2 BEGROTINGSLIJNEN 
B5-512: STIMULERENDE MAATREGELEN TEN BEHOEVE VAN HET MIDDEN-
EN KLEINBEDRIJF 
B3-1021: LEONARDO DA VINCI 
B6-731 : VERSPREIDING I:N EXPLOITATIE VAN DE RESULTATEN (OTO) 
B6-63: BEVORDERING VAN INNOVATIE EN STIMULERING VAN 
DEELNEMING VAN HET MKB 
3 JURIDISCHE GRONDSLAG 
BESLUIT VAN DE RAAD VAN 9 DECEMBER BETREFFENDE EEN DERDE 
MEERJARENPROGRAMMA VOOR HETMKB (1997-2000), PB L 6/25 VAN 10.01.97 
4 OMSCHRIJVING VAN DE MAATREGEL 
ACTIEPLAN MET TIJDSCHEMA VOOR DE BEVOEGDE INSTANTIES OM OP 
COMMUNAUTAIR, NATIONAAL OF REGIONAAL NIVEAU ACTIE TE ONDERNEMEN TER 
BEVORDERING VAN HET ONDERNEMERSCHAP EN HET CONCURRENTIEVERMOGEN 
4.1 Algemeen doel 
Bevordering van het ondernemerschap en het concurrentievermogen in de 
Europese Unie. 
4.2 Looptijd, wijze van vernieuwing of verlenging 
DE MAATREGELEN DIE IN HET ACTIEPLAN BIJ DE MEDEDELING WORDEN GENOEMD, 
WORDEN BESTREKEN DOOR BEGROTINGSLIJNEN ZOALS B5-512: DERDE 
MEERJARENPROGRAMMA VOOR HET MKB OF B 6: 4E EN 5E KADERPROGRAMMA 
VOOR OTO EN B 3-1021 : HET LEONARDO-PROGRAMMA. 
5 INDELING VAN UITGAVEN EN ONTVANGSTEN 
5.1 Niet-verplichte uitgaven 
5.2 Gesplitste kredieten 
28 
7.1 AARD VAN UITGAVEN EN ONTVANGSTEN 
- Subsidie voor gezamenlijke financiering met andere openbare en/of particuliere 
bronnen 
- Dienstencontract 
FINANCIËLE GEVOLGEN 
Wijze van berekening van de totale kosten van de maatregel (verband tussen 
eenheidskosten en totale kosten). 
Aanbesteding en oproep tot het indienen van voorstellen 
7.2 Uitsplitsing per onderdeel 
Actie 
• Proefacties betreffende campagnes ter 
bevordering van het 
ondememerschap, met inbegrip van 
prestatieprijzen zoals een Europese 
prijs voor jonge ondememers. 
• Mededeling over opleiding voor het 
MKB, "Leren om te groeien", met 
een strategic voor toekomstige 
opleidingsacties t.b.v. kleine en 
middelgrote ondernemingen en hun 
werknemers. 
• Oprichting van een netwerk voor 
bedrijfsgericht onderwijs in Europa 
(Business Education Network of 
Europe-BENE) dat alle 
opleidingsinstituten die 
gespecialiseerde opleidingen op het 
gebied van ondememerschap en 
bedrijfsmanagement geven, met 
elkaar zal verbinden. 
• Herziening van het programma 
Leonardo da Vinci om er meer 
ondememers bij te betrekken en 
flexibele opleidingsvormen te 
bevorderen. Bedrag 
Mecu 
0,200 
2,000 
1,500 
1000 Begrotings-
jaar 
1998 
1999 
1998 
2000-
2005 Begrotings-
lljn 
B5-512 
B5-512 
B5-512 
B3-1021 
29 
Actie 
• Derde Rondetafel banken/MKB. 
• Opzetten van de 2e startkapitaalactie 
(CREA). 
• Onderzoek naar de mogelijkheden tot 
oprichting van een Europees 
agentschap voor investeringen in het 
MKB naar het voorbeeld van de 
Amerikaanse Small Business 
Investment Corporation. 
• Project voor het opzetten van 
netwerken om business angels en 
ondememers, die een bedrijf op 
will en zetten, met elkaar in contact te 
brengen. 
• Zelfbeoordelingsgids voor het MKB, 
zodat bedrijven kunnen meten of ze 
geschikt zijn de aandelenmarkt op te 
gaan. 
• Uitvoering van het actieplan voor 
innovatie. 
Dit omvat: 
oprichting van een helpdesk voor 
innovatiefinanciering (LIFT); 
hulp aan regio's om in het kader 
van RIS/RITTS-projecten hun 
innovatieondersteunende 
structuren te verbeteren; 
oprichting van meertalige 
helpdesks op het gebied van 
intellectuele eigendomsrechten; 
rondetafels met rationale 
octrooibureaus. Bedrag 
Mecu 
0,330 
0,150 
2,500 
2,500 
0,100 
0,070 
0,265 
0,100 
0,090 
356 Begrotings-
jaar 
1998 
1999 
1998 
1999 
1999 
1998 
1999 
1998 
1999 
1994-1998 Begrotings-
lijn 
B5-512 
B5-512 
B5-512 
B5-512 
B5-512 
B 6-731 
30 
Actle 
• Het 5e kaderprogramma voor OTO 
zal een horizontaal programma 
omvatten, namelijk "Bevordering van 
innovatie en aanmoediging van de 
deelneming van het MKB". 
Acties om de toegang tot het programma 
te verbeteren: 
- opzetten van een netwerk van NCP's 
(nationale contactpunten); 
- invocring van een ccnlraal 
aanspreekpunt voor het MKB; 
- betere intormatieverspreiding via 
CORDIS; 
- vereenvoudiging van de 
aanvraagformulieren; 
- snellere reactie op voorstellen; 
- bijzondere maatregelen t.b.v. het MKB: 
exploratiepremies en CRAFT. Bedrag 
Mecu 
350 Begrotings-
jaar 
1999-2002 Begrotings-
lijn 
B6-631 
31 
Actie 
• Studie naar het opzetten van 
netwcrken van tcchnologiegcrichte 
clusters en technopolen. 
• Identificatie en verspreiding van de 
beste werkwijze via gecodrdineerde 
acties (scholing, ondersteunende 
diensten op financieel vlak): 
- bv. Studiebijeenkomst in 
Helsinki over 
bedrij fsondersteunende 
maatregelen voor innoverende 
ondememingen, met inbegrip van 
starterscentra en 
technologieparken. 
• Verbetering van de /ichtbuuarhcid 
van de bedrij fsondersteunende 
diensten door identificatie van de 
beste werkwijze (gecodrdineerde 
acties). 
• Uitvoering van de eerste fase van 
haar "dialoog met het bedrij fsleven" 
door de oprichting van een one-stop 
Internet-shop die 
gebruikersvriendelijke toegang biedt 
tot de interne-marktregelgeving, de 
Euro Info Centres (EIC's) en de 
nationale contactpunten voor 
ondememingen. 
• Project betreffende de opstelling van 
een Europese gids van 
web-informatiediensten voor kleine 
ondememingen (SCREEN). 
• Controle en evaluatie van de 
voomitgang bij de uitvoering van de 
aanbeveling over startende 
ondememingen, uitwisseling van 
informatie over de beste werkwijze via 
gecodrdineerde acties met de lidstaten. Bedrag 
Mecu 
0,300 
0,270 
0,545 
0,300 
0,200 
0,150 
0,725 
0,200 
0,250 Begrotlngs-
jaar 
1998 
1998 
1999 
1998 
1999 
1998 
1999 
1998 
1999 Begrotings-
lijn 
B5-512 
B5-512 
B5-512 
B5-512 
B5-512 
B5-512 
32 
BEPALINGEN OM FRAUDE TEGEN TE GAAN 
De diensten van de Commissie zullen vóór betaling controles uitvoeren om na te 
gaan of de subsidies naar behoren zijn besteed en of de prestaties en studies naar 
behoren zijn uitgevoerd, daarbij rekening houdend met de contractuele 
verplichtingen en de beginselen van goed economisch en financieel beheer, 
alsmede goed algemeen beheer. Fraudebestrijdingsmaatregelen (controle, 
verslagen enz.) maken deel uit van de akkoorden of contracten die tussen de 
Commissie en de begunstigden zijn gesloten. 
9 ELEMENTEN VAN DE KOSTEN/BATENANALYSE 
9.1 Specifieke en kwantificeerbare doelstellingen, doelgroep 
Uitvoering van acties ter bevordering van het ondernemerschap en het 
concurrentievermogen in Europa, met speciale aandacht voor nieuwe 
benaderingen op het gebied van onderwijs, opleiding en de werkomgeving; 
toegang tot financiering en bevordering van innovatie; en een beter 
overheidsapparaat. 
9.2 Verantwoording van de maatregel 
De Commissie is ervan overtuigd dat een beleid ter bevordering van het 
ondernemerschap van essentieel belang is om het concurrentievermogen te 
versterken, groei te genereren en werkgelegenheid te scheppen. 
9.3 FoIIow-up en evaluatie van de maatregel 
Na raadpleging van de lidstaten via het comité van artikel 4 zullen 
prestatie-indicatoren worden vastgesteld. 
33 

ISSN 0254-1513 
COM(98) 550 def. 
DOCUMENTEN 
NL 08 10 04 
Catalogusnummer : CB-CO-98-564-NL-C 
ISBN 92-78-39610-9 
Bureau voor officiële publikalics der Europese Gemeenschappen 
L-2985 Luxemburg 
V\