Bekendmaking van een aanvraag tot registratie van een naam overeenkomstig artikel 50, lid 2, punt a), van Verordening (EU) nr. 1151/2012 van het Europees Parlement en de Raad inzake kwaliteitsregelingen voor landbouwproducten en levensmiddelen

(2022/C 252/09)

Deze bekendmaking verleent het recht om op grond van artikel 51 van Verordening (EU) nr. 1151/2012 van het Europees Parlement en de Raad (1) binnen drie maanden na de datum van deze bekendmaking bezwaar aan te tekenen tegen de aanvraag.

ENIG DOCUMENT

“CASTAGNA DI ROCCAMONFINA”

EU-nr.: PGI-IT-02764 – 16.3.2021

BOB ( ) BGA (X)

1. Naam/Namen [van de BOB of de BGA]

“Castagna di Roccamonfina”

2. Lidstaat of derde land

Italië

3. Beschrijving van het landbouwproduct of levensmiddel

3.1. Productcategorie

Categorie 1.6. Groenten, fruit en granen, in ongewijzigde staat of verwerkt

3.2. Beschrijving van het product waarvoor de in punt 1 vermelde naam van toepassing is

De beschermde geografische aanduiding (BGA) “Castagna di Roccamonfina” mag enkel worden gebruikt voor vruchten van de cultivars “Primitiva” (of “Tempestiva”), “Napoletana” (of “Riccia” of “Riccia Napoletana”), “Mercogliana” (of “Marrone”), “Paccuta” en “Lucente” (of “Lucida”) die in het afgebakende geografische gebied worden geproduceerd.

Wanneer het product voor consumptie wordt aangeboden, moet het de volgende kenmerken vertonen:

a) Verse kastanjes: — vrucht: asymmetrische vorm, neigend naar een bolvorm, middelgroot formaat; — kalibrering: maximaal 110 vruchten per kg van het geselecteerde en/of gekalibreerde product; — eetbaar gedeelte: ten minste 83 %; — schil: maximaal 17 % van de gehele noot, kastanjebruin van kleur, met weinig uitgesproken donkerder strepen, dun, en stevige consistentie; — pit: melkwitte kleur, knapperige consistentie, gemiddeld zoete en delicate smaak; — chemische samenstelling van het eetbare gedeelte: — water: 51-57 %; — eiwitten: 2,3-3,3 g/100 g; — totaal koolhydraten: 38-46 g/100 g; — vetten: 1,5-2,3 g/100 g; — vruchtwand: dun, bruin, slechts in geringe mate met de pit vergroeid, gemiddelde hechting; — de aanwezigheid van door wormen aangevreten, misvormde, beschimmelde of verschrompelde vruchten is onderworpen aan de in de algemene handelsnorm vastgelegde tolerantiegrenzen van (bijlage I, deel A, van Verordening (EU) nr. 543/2011).

b) gedroogde kastanjes in de schil: — asymmetrische vorm, neigend naar een bolvorm, vrij zachte consistentie en smaak van zoet geschild fruit; — kalibrering: maximaal 250 vruchten per kg; — chemische samenstelling van het eetbare gedeelte: — water: maximaal 15 %; — eiwitgehalte: 4,4-5,4 g/100 g; — totaal koolhydraten: 60-65 g/100 g; — vetten: 3-3,5 g/100 g; — opbrengst in droog gewicht in de schil: niet meer dan 50 % van het gewicht; — schil: dun en stevige consistentie; — de aanwezigheid van interne of externe gebreken (gebarsten, door wormen aangevreten of beschimmelde vruchten) is onderworpen aan de in de algemene handelsnorm vastgelegde tolerantiegrenzen (bijlage I, deel A, van Verordening (EU) nr. 543/2011).

Het product moet vrij zijn van om het even welke actieve plaag.

c) Gedroogde hele kastanjes, ontdaan van de schil: — bolvormig, enigszins knapperige textuur, zoete smaak; — kalibrering: maximaal 300 vruchten per kg; — vochtgehalte van de gehele droge vrucht: maximaal 15 %; — opbrengst in droog gewicht zonder schil: niet meer dan 50 % van het gewicht; — de aanwezigheid van interne of externe gebreken (gebarsten, door wormen aangevreten of beschimmelde vruchten) is onderworpen aan de in de algemene handelsnorm vastgelegde tolerantiegrenzen (bijlage I, deel A, van Verordening (EU) nr. 543/2011).

Het product moet vrij zijn van om het even welke actieve plaag.

d) Gepelde hele kastanjes: — bolvormig, enigszins knapperige textuur, zoete smaak; — kalibrering: maximaal 200 vruchten per kg; — aanwezigheid van vruchtwand aan de vrucht: maximaal 3 %; — aanwezigheid van door wormen aangevreten of beschimmelde vruchten: maximaal 2 %; — aanwezigheid van gebrande delen: maximaal 5 %

3.3. Diervoeders (alleen voor producten van dierlijke oorsprong) en grondstoffen (alleen voor verwerkte producten)

–

3.4. Specifieke onderdelen van het productieproces die in het afgebakende geografische gebied moeten plaatsvinden

De activiteiten van het sorteren, kalibreren, behandelen, steriliseren, drogen, pellen en conserveren van de vruchten vinden plaats in het in punt 4 afgebakende gebied.

3.5. Specifieke voorschriften betreffende het in plakken snijden, het raspen, het verpakken enz. van het product waarnaar de geregistreerde naam verwijst

— Verpakking van het verse product: het product moet te koop worden aangeboden in recipiënten met een inhoud van 0,250 kg tot 25 kg, gemaakt van materiaal dat op grond van de nationale en EU-wetgeving is toegestaan.

— Verpakking van het droge product in de schil: droge kastanjes in de schil worden in de handel gebracht in verpakkingen die op grond van de nationale en EU-wetgeving zijn toegestaan met een inhoud 0,150 kg tot 25 kg.

— Verpakking van het droge product ontdaan van de schil: droge kastanjes zonder schil worden in de handel gebracht in verpakkingen die op grond van de nationale en EU-wetgeving zijn toegestaan met een inhoud 0,100 kg tot 25 kg.

— Verpakking van het gepelde product: de soorten verpakkingen voor gepelde hele kastanjes zijn degene die op de grond van de geldende wetgeving zijn toegestaan, mits de kwaliteitskenmerken van het product ongewijzigd blijven. Er mogen geen productvreemde elementen in aanwezig zijn.

Vacuümverpakking, verpakking onder beschermende atmosfeer en verpakking in diepgevroren vorm zijn toegestaan.

De sluiting van de verpakking moet zodanig zijn vervaardigd dat de inhoud er kan worden uitgenomen zonder dat de sluiting scheurt.

Het verpakkingsproces gebeurt onder toezicht van de instantie die door het ministerie van Landbouw-, Voedsel- en Bosbouwbeleid is gemachtigd om toezicht te houden op de BGA “Castagna di Roccamonfina”. De bedoeling hiervan is de oorsprong van het product te controleren en na te gaan of het product en de aanbiedingsvorm ervan in overeenstemming zijn met het productdossier.

3.6. Specifieke voorschriften betreffende de etikettering van het product waarnaar de geregistreerde naam verwijst

Op het etiket van de verkoopverpakking moet in duidelijke en leesbare tekens de naam “Castagna di Roccamonfina” worden aangebracht, gevolgd door de afkorting IGP (BGA) en het volgende logo:

Het is verboden aan “Castagna di Roccamonfina” een kwalificatie toe te voegen die niet uitdrukkelijk is toegestaan, waaronder de adjectieven: fine (fijn), scelto (zorgvuldig gekozen), selezionato (select) of superiore (superieur). Waarheidsgetrouwe en controleerbare verwijzingen naar het productieproces zijn toegestaan, zoals: de naam van de gebruikte cultivar of “met de hand geoogst”. Een waarheidsgetrouw gebruik van namen, bedrijfsnamen en individuele handelsmerken is toegestaan, mits deze niet lovend van aard zijn en de consument niet misleiden. Het gebruik van andere geografische aanduidingen is verboden.

Aan het etiket mogen geen andere namen worden toegevoegd die niet uitdrukkelijk in dit productdossier zijn vermeld. Ook de volgende elementen moeten worden vermeld: de naam, de bedrijfsnaam en het adres van de producent en het verpakkingsbedrijf en alle informatie die op grond van de huidige wetgeving vereist is.

4. Beknopte beschrijving van het afgebakende geografische gebied

Het productiegebied van de BGA “Castagna di Roccamonfina” omvat het gehele administratieve grondgebied van de gemeenten: Caianello, Conca della Campania, Galluccio, Marzano Appio, Roccamonfina, Sessa Aurunca, Teano, Tora and Piccilli, die allemaal deel uitmaken van de provincie Caserta.

5. Verband met het geografische gebied

De aanvraag tot erkenning van de naam “Castagna di Roccamonfina” berust op de sterke nationale en internationale reputatie van het product en op een belangrijk kenmerk ervan, namelijk de vroege rijping van de noten.

Het hele geografische gebied van “Castagna di Roccamonfina” wordt gedomineerd door de vulkaan de Roccamonfina, de oudste vulkanische site in Campanië. De vulkaan is van fundamenteel belang voor de geschiedenis van en het leven in de omgeving, en is des te indrukwekkender vanwege de uitgestrekte en prachtige kastanjebossen waarmee hij grotendeels is begroeid. Qua flora overheerst de tamme kastanje (Castanea sativa), die verspreid is over bijna het hele door de vulkaan gedomineerde gebied.

In de loop van de verschillende geologische tijdperken heeft het Roccamonfina-vulkaancomplex voldoende pyroclastisch materiaal uitgestoten om een enorm gebied te bedekken, waardoor de bodem buitengewoon vruchtbaar is geworden. Het hele gebied heeft neutrofiele en acidofiele bodems die ideaal zijn voor de kastanjeteelt. Het gaat om gezonde, diepe, zeer vruchtbare, lichtzure bodems die rijk zijn aan humus en met een veelzijdige ondergrond. Ook het klimaat is de kastanjeboom bijzonder gunstig gezind, met een gemiddelde jaarlijkse neerslag van 838 mm en een gemiddelde temperatuur van 12,8 °C.

Deze bodem- en klimaatomstandigheden (vulkanische bodem, geringe hoogteligging, warm en vochtig klimaat) zijn bijzonder bevorderlijk voor de vroege rijping van de vruchten, waardoor het product al in een vroeg stadium kan worden aangeboden op de Italiaanse en buitenlandse kastanjemarkt. Zoals blijkt uit marktverslagen en -lijsten, begint de Italiaanse kastanjeverkoopseizoen in feite wanneer de “Castagna di Roccamonfina” op de markt komt (hoewel hybriden van de Europese en Japanse kastanje nog vroeger rijp zijn). De reden hiervoor is dat de oogst in het BGA-gebied, die wordt vergemakkelijkt door het feit dat de kastanjes vroeg vanzelf uit de boom vallen, over het algemeen eindigt op het moment waarop de oogst in andere productiegebieden begint, namelijk omstreeks 10 tot 20 oktober.

Als symbool van de plaatselijke landbouweconomie en plattelandscultuur heeft de “Castagna di Roccamonfina” ook een zeer lange geschiedenis.

De aanwezigheid van de kastanjeboom in Roccamonfina dateert al van enkele eeuwen vóór de Romeinse overheersing van het gebied. Na de invasies van de zogenaamde barbaren, begon de kastanjeteelt tijdens de middeleeuwen echter een essentieel deel uit te maken van de economie van het gebied en van de bestaansmiddelen van de plaatselijke bevolking. Voor de huishoudens in en rond Roccamonfina speelde de kastanjeboom ‘s winters en in tijden van hongersnood een belangrijke rol. Het hout werd gebruikt om dakbalken in huizen, meubels en gereedschap van te maken en werd verstookt in kachels en haarden. Er bestaan talrijke middeleeuwse verwijzingen naar de kastanje, vooral met betrekking tot eigendomsoverdrachten van kastanjeboomgaarden, vastgelegd in akten inzake erfopvolging en verkoop en in decreten, waarvan er vele nog bewaard worden in de waardevolle archieven en bibliotheken in het gebied. Met de komst van de Anjou-dynastie in 1270 wonnen de kastanjes van Roccamonfina ook aan commercieel belang. Het gebied kreeg zelfs bij wijze van privilege een wekelijkse markt in de herfst en een jaarmarkt.

Maar het echte, populairste verhaal over “Castagna di Roccamonfina”, van generatie op generatie doorverteld door de plaatselijke bevolking, begint met de geschiedenis van de meest waardevolle historische en religieuze plek in het gebied, het Santuario della Madonna dei Lattani, een religieus complex omgeven door oude kastanjebossen, bestaande uit een kerk, het Convento dei frati francescani en de Eremitaggio di San Bernardino, dat al beroemd was toen het heiligdom werd gebouwd. Volgens de legende was Sint-Bernardinus naar Roccamonfina gereisd om hulde te brengen aan een beeltenis van de Heilige Maagd die door een herdersjongen in een nabijgelegen grot was aangetroffen, en plantte de heilige er een droge kastanjetak in de grond, waaraan vervolgens bladeren ontsproten. De monniken entten stekjes van die heilige boom aan kastanjebomen in de buurt en dit vormde volgens de plaatselijke bewoners de oorsprong van de “Castagna di Roccamonfina”.

In de loop der eeuwen heeft de interactie tussen de voor de kastanjeboom gunstige omgeving enerzijds en de bekwaamheid van de plaatselijke boeren om spontaan verschenen ecotypen te selecteren anderzijds, een rijk sociaal-economisch en cultureel weefsel opgeleverd. Van generatie op generatie hebben de producenten dit natuurlijke product uit het bos bijgevolg gecultiveerd en verbeterd, waarbij het tot ver buiten het onmiddellijke gebied bekend en befaamd is geworden.

Het steeds toenemende belang van de kastanjeteelt in het gebied in de loop der eeuwen blijkt uit wetten en statuten van de late middeleeuwen tot in de moderne tijd, die betrekking hadden op de bescherming van het gemeenschappelijke gebruik van kastanjebossen. Daarbij werden zeer hoge boetes opgelegd aan degenen die de noten illegaal of frauduleus plukten of raapten, vooral wanneer ze van de bomen vielen.

Van het economische belang van de kastanje voor het gebied vinden we ook bevestiging in documenten uit de daaropvolgende eeuwen, en niet alleen plaatselijke documenten, bijvoorbeeld “La Sede Degli Aurunci” van 1737, waaruit duidelijk blijkt hoe belangrijk de “Castagna di Roccamonfina” was, vooral als waardevolle economische hulpbron voor de hele streek.

De marktverslagen getuigen daar nog doeltreffender van, want daarin werd sinds midden negentiende eeuw de verkoopprijs van de kastanjes van Roccamonfina vermeld, uitgesplitst naar de verschillende variëteiten. Zo is er het “Catasto Provvisorio del Comune di Marzano” van 1834, dat melding maakte van de volgende soorten stonden die in de gemeente werden gekocht en verkocht: … le Castagne Tempestive di Roccamonfina [de primeur-kastanjes van Roccamonfina].

Ook een groter aantal andere, meer recente historische en commerciële documenten wijzen op het belang van “Castagna di Roccamonfina”, zoals administratieve akten, notariële akten van aan- en verkoop, marktverslagen, technische artikelen en wetenschappelijke verslagen over proeven die onderzoeksdeskundigen in het gebied hebben uitgevoerd.

In de jaren 1980 en 1990 begon de kastanjeteelt in het gebied Roccamonfina bekend te staan om haar hoge innovatieniveau en de doorgedreven en regelmatige snoei. Dit komt mede doordat de verkoop van het fruit steeds winstgevender wordt, vooral in de nazomer, wanneer de geroosterde kastanjes die in grote steden worden verkocht bijna uitsluitend de vroegrijpe “Castagna di Roccamonfina” is.

Dat is een belangrijke periode voor de afzetbevordering van het product, waaraan ook instellingen bijdragen zoals de regio Campanië, de provincie Caserta en de Kamer van Koophandel. De “Castagna di Roccamonfina” is sinds de jaren 1990 in verschillende publicaties vermeld, waarbij de kastanje vaak wordt omschreven als een van de typische voortreffelijke agrovoedingsproducten. Haar economische belang blijkt ook uit de “Guida su Roccamonfina e il Monte S. Croce” van 1996, “Campania Terra dell’Ortofrutta” van 2003 en “Campania, luoghi, sapori, eccellenze” van 2019, om er maar een paar te noemen.

Meer nog dan wat een economisch verslag van een oogstjaar laat zien, luidde de kastanjeoogst in dit gebied, die aan het einde van de zomer begint, altijd al de belangrijkste periode van het jaar in voor de hele streek. Gedurende enkele weken verwelkomde Roccamonfina de grootste kastanjemarkt van de hele provincie Caserta – een uniek evenement voor het gebied. De markt dateert al van de vroege tiende eeuw en werd opgezet op de grootste piazza van de streek. Op dat historische marktplein konden van september tot eind oktober alle kastanjeproducenten hun product te koop aanbieden aan handelaren. De oude “Mercato della Castagna” veranderde uiteindelijk in een festival, bestaande uit een mis waarop dank werd uitgesproken voor de oogst tot plaatselijke populaire muziek en dans. De gemeentelijke autoriteiten en toeristische dienst begrepen de wens van de inwoners om de kastanjeoogst en -verkoop te vieren en riepen in 1976 de “Sagra della Castagna di Roccamonfina” in het leven. Dat dorpsfeest vindt sindsdien elke tweede zondag van oktober plaats. Ook het hele omringende gebied neem deel aan deze festiviteiten, die plaatselijke bewoners in verbinding stelt met hun historische identiteit, plattelandswortels en -tradities. Het dorpsfeest heeft zich in de loop der tijd verder ontwikkeld en is nu een echt “Mostra Mercato della Castagna” (kastanjemarkt annex kastanje-expo) en een traditionele populaire culturele en vermakelijke gebeurtenis.

De naam “Castagna di Roccamonfina” is al sinds jaar en dag in gebruik, zo blijkt uit historische voorwerpen, archiefdocumenten, affiches van de festiviteiten, en wetenschappelijke conferenties en wordt ook vaak gebruikt op handelsfacturen en op etiketten van het verse product en producten op basis daarvan. Met de nieuwe digitale technologieën is het vandaag mogelijk om op internet alles te weten te komen over dit product: de geschiedenis en bijzondere kenmerken ervan, het gebruik ervan in de keuken, hoe en waar je het kan kopen, alsook gezaghebbende verslagen van fijnproevers, chef-koks en handelaren. Over dit product zijn zelfs boeken geschreven, waaronder receptenboeken als “L’Oro bruno di Roccamonfina” van 2019 (“Het bruine goud van Roccamonfina”). Tv-programma’s op RAI zoals Linea Verde (uitgezonden op 16.9.2011), Sereno Variabile (uitgezonden op 8.4.2013), Buongiorno Regione (uitgezonden op 4.10.2017), Mezzogiorno Italia (uitgezonden op 22.11.2014) en op TG Regionale (bijna elk jaar in oktober), omvatten regelmatige (en soms live) reportages over de “Castagna di Roccamonfina”, met name rond de periode van de oogst en het dorpsfeest. Die vormen een aanvulling op de vele reportages over Roccamonfina en haar kastanje van verschillende lokale televisiezenders (TeleLuna, Tele2000, Antenna3, ReteSei enz.).

Verwijzing naar de bekendmaking van het productdossier

De volledige tekst van het productdossier is te vinden op de volgende webpagina:

http://www.politicheagricole.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/3335

ofwel:

door op de startpagina van het ministerie van Landbouw-, Voedsel- en Bosbouwbeleid (www.politicheagricole.it) te klikken op “Qualità” (rechtsboven in het scherm), vervolgens op “Prodotti DOP, IGP e STG” (aan de linkerkant van het scherm) en ten slotte op “Disciplinari di produzione all’esame dell’UE”.

(1) PB L 343 van 14.12.2012, blz. 1.