A4-0071/98

Resolutie over verbetering van de veiligheid, de rechten van de consument en de handelsbepalingen in de toerismesector

Het Europees Parlement,

- gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, zoals gewijzigd door het EG-Verdrag, met name de artikelen 3, sub t) en 129 A,

- gelet op artikel 148 van zijn Reglement,

- gelet op richtlijn 90/314/EEG betreffende pakketreizen, met inbegrip van vakantiepakketten en rondreispakketten ((PB L 158 van 23.6.1990, blz. 59.)) en het arrest van het Hof van Justitie van 8 oktober 1996 over de niet-omzetting ervan in nationaal recht en de aansprakelijkheid en verplichting tot vergoeding van de in gebreke blijvende lidstaat,

- onder verwijzing naar het advies van het Parlement van 25 oktober 1996 ((PB C 347 van 18.11.1996, blz. 430.)) en het gewijzigd voorstel van de Commissie betreffende een eerste meerjarenprogramma ter ondersteuning van het Europese toerisme Philoxenia (1997-2000) ((PB C 13 van 14.1.1997, blz. 11.)),

- gezien de mededeling van de Commissie inzake de prioriteiten voor het consumentenbeleid 1996-1998 (C4-0501/95 - COM(95)0519) en zijn resolutie van 20 februari 1997 hierover ((PB C 85 van 17.3.1997, blz. 133.)),

- onder verwijzing naar de verzoekschriften nrs. 752/94, 976/94, 493/95 en 762/95,

- gezien het verslag van de Commissie vervoer en toerisme en het advies van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming (A4-0071/98),

A. overwegende dat de bescherming van de toerist als consument van diensten onder de bevoegdheid van de Europese Unie valt, ook al heeft de Commissie sinds de richtlijn betreffende pakketreizen van 1990 en de verordening (EEG) nr. 295/91 ((PB L 36 van 8.2.1991, blz. 5.)) over overboekingen in de luchtvaart nog geen gebruik gemaakt van haar initiatiefrecht terzake,

B. overwegende dat noch in de bovenvermelde mededeling van de Commissie inzake de prioriteiten voor het consumentenbeleid voor de periode 1996-1998, noch in het recente werkprogramma van de Commissie voor 1998 van (15 oktober 1997) (C4-0542/97 - COM(97)0517) de bescherming van de toerist ter sprake komt,

C. overwegende dat de Europese Commisie, ondanks het feit dat het toerisme op dit moment een zeer gezonde economische en culturele sector vormt en dat ook de vooruitzichten voor de toekomst gunstig zijn, niet beschikt over een actieplan voor het Europese toerisme, omdat het ontwerpprogramma Philoxenia in de laatste Raad van de voor toerisme bevoegde ministers niet is goedgekeurd,

D. overwegende dat het communautaire beleid op het gebied van bescherming van de toerist in overeenstemming is met het subsidiariteitsbeginsel, daar dit niet haaks staat op het beleid inzake toeristische infrastructuur en het promotiebeleid,

E. overwegende dat de bescherming van de persoonlijke en commerciële veiligheid in de toeristensector niet alleen afhangt van de regeling voor de betrekkingen tussen consumenten en ondernemers in de toerismeketen, maar tevens van de commerciële betrekkingen tussen de ondernemers in deze branche,

F. overwegende dat de laatste jaren op het niveau van de Europese Unie tal van indirecte maatregelen voor de bescherming van de toerist als persoon en als consument zijn genomen of op gang zijn gebracht, maar dat een algemeen referentiekader nog steeds ontbreekt en het beleid niet aan de noden van deze tijd is aangepast,

G. overwegende dat DG XXIV verschillende campagnes heeft georganiseerd met het oog op een betere bescherming van de toerist en dat de Gids voor de Europese Consument in de Gemeenschappelijke Markt (1994-95) tot doel heeft de consument voor te lichten over zijn rechten als toerist,

H. overwegende dat de diverse ter zake bevoegde directoraten-generaal van de Commissie hun werkzaamheden beter dienen te coördineren en dat er een actieprogramma van de Eenheid toerisme van DG XXIII moet komen dat als basis kan dienen voor deze betere coördinatie van bevoegdheden en middelen,

I. overwegende dat de verwachte toename van de vraag in de toerismesector in de komende jaren tot een stijging van het aantal fouten en incidenten kan leiden en dat derhalve initiatieven moeten worden genomen om deze trend om te buigen door middel van gecoördineerde maatregelen op communautair niveau,

J. overwegende dat om dezelfde redenen een herziening van de regeling betreffende het instellen van gerechtelijke procedures voor zowel de toerist als de dienstverleners in de toeristensector, dringend noodzakelijk is teneinde de toepassing en tenuitvoerlegging van de reeds bestaande regelgeving inzichtelijker en gemakkelijker te maken,

K. overwegende dat een volwaardige bescherming van de toerist als persoon en als consument niet alleen een uiting van respect voor diens rechten als burger is, maar ook een fundamentele factor voor een betere kwaliteit van het toeristisch aanbod in de lidstaten van de Europese Unie en bijgevolg voor een gezonde concurrentie in de sector,

L. overwegende dat de bescherming van het milieu en de natuurlijke hulpbronnen onontbeerlijk is bij de ontwikkeling van de toeristische industrie en dat de toerist het meest gebaat is bij een schoon milieu,

M. overwegende dat een goede personeelsopleiding in de toeristen- en reisbranche een absolute vereiste is om te bewerkstelligen dat kwaliteit het keurmerk wordt van het Europese toeristische aanbod en de voorschriften op het gebied van consumentenbescherming effect sorteren,

N. overwegende dat de dialoog tussen de representatieve organisaties van de diverse sectoren die rechtstreeks of indirect met het toerisme te maken hebben, met inbegrip van de consumentenorganisaties, dient te worden bevorderd met het oog op de opstelling van gedragscodes, het opzetten van voorlichtingscampagnes om fouten of incidenten te voorkomen en de uitwerking van procedures voor het beslechten van geschillen tussen dienstverleners en gebruikers,

O. overwegende dat de toerist niet zelden schade ondervindt van (vaak buitensporige) vluchtvertragingen, aangezien deze ten koste gaan van zijn vakantietijd,

P. overwegende dat de bescherming van de toerist niet alleen een recht van de EU-burgers is, maar ook voor de hele toerismesector in de landen van de Europese Unie moet gelden, opdat alle communautaire én niet-communautaire toeristen hiervan profijt trekken,

Q. overwegende dat de rechten van de EU-burgers als toeristen zowel op als buiten het grondgebied van de Unie moeten worden beschermd,

R. overwegende dat speciale aandacht dient te worden besteed aan de bescherming van alleen reizende vrouwelijke toeristen,

1. verzoekt de Commissie met de hoogste prioriteit te blijven nagaan in hoeverre bovengenoemde richtlijn over pakketreizen wordt nageleefd, en om in het licht van de vastgestelde problemen of tekortkomingen in de voorschriften van de regeringen ter omzetting van deze richtlijn van de lidstaten te verlangen dat zij de richtlijn correct ten uitvoer leggen - met name op het punt van de in artikel 7 vastgestelde garantie voor schade in geval van insolvabiliteit of deconfiture van de reisorganisator en/of de reisagent - en zo nodig een procedure tegen in gebreke blijvende lidstaten in te leiden; verzoekt de Commissie tevens de toeristenbranche om haar mening te vragen over het effect van deze richtlijn;

2. betreurt het dat de Commissie niet beschikt over een actieprogramma ten behoeve van het toerisme en dat noch in de prioriteiten voor het consumentenbeleid voor de periode 1996-1998, noch in haar werkprogramma voor 1998 de bescherming van de toerist als consument of de bevordering van het toerisme als economische, culturele en sociale activiteit ter sprake wordt gebracht;

3. verzoekt de Commissie en de Raad bij de uitwerking van communautaire maatregelen met betrekking tot het toerisme rekening te houden met de aspecten die te maken hebben met de bescherming van de toerist als onderdeel van de kwaliteit van het Europees toerismeaanbod en als bijkomende factor van de aantrekkingskracht van de EU als toeristische bestemming;

4. acht het noodzakelijk een kader uit te werken waarin de communautaire maatregelen ter waarborging van een veilig verblijf in toeristische accommodaties zoals hotels, appartementen, bungalows, kampeerterreinen en caravans worden opgenomen, vooral met betrekking tot individuele reizigers;

5. acht het absoluut noodzakelijk dat de nakoming van alle communautaire maatregelen ter waarborging van de veiligheid van het lucht- en zeeverkeer en het vervoer per autobus wordt verzekerd en gecontroleerd; verzoekt de Commissie een samenvatting van deze maatregelen te publiceren en om het jaar een verslag over de resultaten voor te leggen;

6. juicht het toe dat de Commissie een voorstel heeft ingediend tot wijziging van de verordening (EEG) nr. 2299/89 over gedragsregels voor geautomatiseerde boekingssystemen (COM(97)0246) ((PB C 267 van 3.9.1997, blz. 67.)) dat mede ten doel heeft deze verordening uit te breiden tot de hogesnelheidstreinen; acht het echter nuttig dat ook de overige gebruikelijke vervoermiddelen onder de toepassing ervan vallen;

7. verzoekt de Commissie gelet op de liberalisering van het luchtvervoer ervoor te zorgen dat de reiziger over transparante informatie beschikt, met name wat de tarieven, de kenmerken van de biljetten (geldigheid, terugbetaling, wijzigingen) en het toegestane gewicht van de bagage betreft, met dien verstande dat ook voor een zelfde transparantie bij de liberalisering van andere wijzen van vervoer moet worden gezorgd;

8. verlangt dat de Commissie binnen de perken van haar bevoegdheid de luchtvaartmaatschappijen van de EU verplicht de reizigers te informeren wanneer wordt gevlogen met toestellen van een andere maatschappij en de toeristen schadeloos te stellen voor elke daaruit voortvloeiende vertraging en omleiding;

9. verzoekt de Commissie, rekening houdend met de verwachte toename van het aantal luchtreizigers in de komende jaren, voorschriften vast te stellen voor een betere informatie in geval van overboeking (die duidelijk leesbaar en in begrijpelijke bewoordingen op het biljet moet staan) en een betere schadeloosstelling van alle getroffen reizigers, alsmede om ervoor te zorgen dat aan deze laatsten meer en zorgvuldiger aandacht wordt besteed; is van oordeel dat het momenteel toegestane overboekingspercentage moet worden verlaagd en dat een en ander ook voor chartervluchten moet gelden;

10. verzoekt de Commissie en de Raad regels vast te stellen voor een herziening van het systeem voor de toewijzing van slots op luchthavens in de EU, zodat het niet altijd de toeristische en chartervluchten zijn die last hebben van ongunstige reistijden;

11. verzoekt de Commissie soortgelijke maatregelen als bedoeld in paragraaf 9 met betrekking tot overboeking in hotels te nemen; wenst dat de Commissie het Parlement en de Raad de uitkomst van een studie over overboeking in hotels en andere toeristische accommodaties voorlegt en de resultaten evalueert van de Gedragscode die terzake is opgesteld door het Europees Verbond van Hotels en het Europees Verbond voor de Detailhandel;

12. verzoekt de Commissie om op basis van de activiteiten van het Europees Comité voor Normalisatie een voorstel in te dienen inzake de terminologie, classificatie en kwaliteitscriteria voor toeristische accommodatie en reisbureaus;

13. verzoekt de Commissie de problemen te bestuderen die voortvloeien uit de stijgende verkoop van diensten via Internet en de nodige voorstellen terzake in te dienen;

14. verzoekt de Commissie zich te beraden over de oprichting van een garantiefonds in geval van bankroet van luchtvaartmaatschappijen of reisbureaus; is van oordeel dat dit fonds met voldoende en onmiddellijk beschikbare middelen moet worden uitgerust, zodat het de kosten kan dekken van de kosten contractueel vastgelegde dienstverlening die niet wordt verricht;

15. verzoekt de lidstaten reisbureaus te verplichten tot het in acht nemen van minimumvereisten en -voorwaarden (bijvoorbeeld voldoende borg- en garantiesommen), teneinde beunhazerij in deze sector te voorkomen;

16. verzoekt de Commissie om een gemakkelijk te begrijpen en te gebruiken informatiebrochure met alle bestaande communautaire maatregelen over de directe of indirecte bescherming van de toerist in de Europese Unie, diens rechten als consument en diens verplichtingen als gebruiker, transparantie in de commerciële informatie in de toerismesector en het recht van verhaal bij de rechter in de lidstaten en in derde landen te verspreiden; verzoekt de Commissie tevens alle maatregelen die elke lidstaat ter zake heeft genomen te bundelen en te publiceren;

17. is met name van oordeel dat de consumenten beter geïnformeerd moeten worden over de clausules betreffende de annulering van reserveringen en/of van reizen en over desbetreffende verzekeringscontracten;

18. verzoekt de Commissie toe te zien op de naleving van de richtlijn 94/47/EG van het Europees Parlement en de Raad betreffende de bescherming van de koper ten aanzien van bepaalde aspecten bij de verwerving van het recht op het gebruik van onroerende goederen in "time-sharing" ((PB L 280 van 29.10.1994, blz. 83.)) en het resultaat hiervan te evalueren;

19. verzoekt de lidstaten wetgeving op te stellen waarin de algemene bepalingen betreffende de toeristensector van toepassing worden verklaard op onroerende goederen in "time-sharing", aangezien deze constructie neerkomt op een vorm van toeristische dienstverlening;

20. verzoekt de Commissie een mededeling op te stellen over de beste praktijken en ervaringen op dit gebied in de diverse lidstaten;

21. verzoekt de Commissie voorstellen te doen inzake de bevordering van het plattelandstoerisme, in het bijzonder in perifere, ultraperifere en grensoverschrijdende Euregio-gebieden;

22. verzoekt de Commissie in het kader van het gelijkekansenbeleid aandacht te besteden aan de specifieke problemen die zich voor kunnen doen bij toeristische reizen voor kinderen, ouderen of personen met een handicap; prijst het initiatief van de Commissie om het handboek "Een Europa dat open staat voor de gehandicapte toerist" te publiceren en moedigt haar aan meer van dergelijke activiteiten te ontwikkelen;

23. verzoekt de Commissie en de lidstaten zorg te dragen voor de aanwezigheid van een arts in grote toeristencomplexen en voor snelle toegang tot medische verzorging vanuit kleine en afgelegen centra, zulks met het oog op spoedgevallen;

24. verzoekt de Commissie, de Raad en de gehele toeristische industrie de sensibiliseringscampagnes over en de strijd tegen sekstoerisme voort te zetten, aangezien de verbetering van de veiligheid en de versterking van de rechten van de toerist niet los kunnen worden gezien van een juiste opvatting omtrent zijn plichten;

25. verzoekt de Commissie na te gaan of er op EU-niveau buitengerechtelijke regelingen voor het beslechten van commerciële geschillen in de toerismesector kunnen worden gevonden in de lijn van het Groenboek "Toegang van de consument tot justitie en de oplossing van consumentengeschillen in de interne markt (COM(93)0576)" zonder de instelling op middellange termijn van een communautair arbitragelichaam uit te sluiten;

26. verzoekt de Commissie de maatregelen inzake bescherming van de toerist te coördineren daar deze raakvlakken hebben met diverse beleidsterreinen (vrij verkeer van personen, bescherming van de consument, milieubeleid, vervoer, regionaal beleid, enz.) en wijst erop dat daartoe een juridisch kader moet worden vastgesteld en de bevoegde directoraten-generaal hun werkzaamheden meer moeten coördineren;

27. verzoekt de Commissie en de lidstaten initiatieven te nemen, waaronder een communautair financieringsprogramma, om te zorgen voor assistentie aan toeristen op druk bezochte plaatsen ten einde EU-burgers en niet-Europese toeristen een zichtbare en daadwerkelijke bescherming te bieden; merkt in dit verband op dat de instelling van een Europees netwerk van informatie- en assistentiepunten, eventueel in een vorm van partnerschap tussen overheid en particuliere sector, de kwaliteit van het toerismeaanbod aanzienlijk kan verhogen; verzoekt de Commissie en de lidstaten in afwachting te ijveren voor een gedecentraliseerd netwerk van steunpunten voor assistentie aan toeristen, die bemand worden met bekwaam personeel dat noodsituaties kan opvangen, klachten kan doorspelen en met plaatselijke diensten en de plaatselijke en nationale politie kan samenwerken, alsmede eventuele problemen en de tevredenheidsgraad van de toeristen kan evalueren;

28. verzoekt de Commissie, de lidstaten en de op regionaal en plaatselijk niveau bevoegde autoriteiten in toeristische regio's voorlichtingsbureaus te stimuleren, bemand met personeel dat in staat is een zo breed mogelijke hulpverlening te bieden, bijvoorbeeld de bijstand van een advocaat;

29. benadrukt dat de instelling van één uniform noodtelefoonnummer 112 binnen de gehele Unie de veiligheid van de toerist aanzienlijk zou verbeteren;

30. verzoekt de Commissie en de lidstaten ervoor te zorgen dat de bescherming van de toerist als persoon en consument in het vakkenpakket van toerismeopleidingen wordt opgenomen;

31. verzoekt de Commissie om financiële en ondersteunende maatregelen met het oog op de aanleg van telematicaverbindingen tussen de consumentenorganisaties van de lidstaten;

32. verzoekt de Commissie elk jaar in samenwerking met het Europees Parlement en organisaties van de toerismesector studiedagen over de kwaliteit van het Europees toerismeaanbod te organiseren, waarop met name aandacht wordt besteed aan de voornaamste aspecten in verband met de bescherming van toeristen, de situatie in het afgelopen jaar wordt bekeken en ervaringen worden uitgewisseld;

33. verzoekt de lidstaten een systeem op te zetten ter harmonisatie van de schadeloosstellingen die moeten worden betaald aan EU-burgers die het slachtoffer zijn geworden van een geweldmisdrijf;

34. verzoekt de lidstaten erop toe te zien dat de momenteel pijnlijk traag verlopende gerechtelijke procedures worden versneld en dat EU-burgers die het slachtoffer zijn of beschuldigd worden van een misdrijf onmiddellijk, onophoudelijk en kostenloos gebruik kunnen maken van vertolking en vertaling;

35. verzoekt de Commissie haar standpunt kenbaar te maken over de bescherming van de toerist met het oog op de invoering van EURO-munten en -biljetten bij de start van de EMU op 1 januari 2002, gelet op de kwetsbaarheid van toeristen voor fraude;

36. verzoekt de Commissie verslag uit te brengen over communautaire maatregelen ter bescherming van EU-burgers als toeristen in derde landen, bijvoorbeeld in de vorm van coördinatie en rationalisatie van de diensten die EU-ambassades in derde landen deze EU-toeristen bieden;

37. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie en de regeringen en parlementen van de lidstaten.