COMMISSE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN 
Brussel, 20.05.1998 
COM(1998)322def. 
MEDEDELING VAN DE COMMISSIE 
De aanpassing en de bevordering van de 
sociale dialoog op communautair niveau 
Ontwerp van een 
BESLUIT VAN DE RAAD 
tot wijziging van Besluit 70/532/EEG houdende 
instelling van het Permanente Comité voor arbeidsmarktvraagstukken 
van de Europese Gemeenschappen 
(door de Commissie ingediend) 

INHOUDSOPGAVE 
1. INLEIDING 4 
1.1 Een nieuwe context 6 
1.2 Wie zijn de sociale partners? 6 
2. HET BEVORDEREN VAN DE UITWISSELING VAN INFORMATIE 7 
3. AANPASSING VAN DE OVERLEGPROCEDURES 8 
3.1 Raadpleging op bedrijfstakoverkoepelend niveau 9 
3.2 Raadpleging op sectorieel niveau... 10 
3.3 Raadpleging krachtens artikel 3 van de Overeenkomst betreffende de 
sociale politiek 12 
4. WERKGELEGENHEIDSPARTNERSCHAP 13 
5. NADRUK OP GEZAMENLIJKE ACTIE EN ONDERHANDELING ...16 
5.1 Gezamenlijke actie en onderhandelingen op bedrij fstakoverkoepelend 
niveau 17 
5.2 Gezamenlijke actie en onderhandeling op sectorieel niveau 18 
5.3 Onderhandeling krachtens artikel 3, lid 4, van de Overeenkomst 
betreffende de sociale politiek 19 
5.4 Tenuitvoerlegging van op communautair niveau gesloten 
overeenkomsten 20 
5.4.1 Tenuitvoerlegging door de sociale partners 20 
5.4.2 Tenuitvoerlegging door middel van communautaire 
wetgeving 21 
NIEUWE VOORUITZICHTEN 22 
6.1 Sociale dialoog en uitbreiding 22 
6.2 Ontwikkeling van een Europese cultuur voor arbeidsverhoudigen en 
partnerschap 23 
6.2.1 Transnationale, gedecentraliseerde dialoog 23 
6.2.2 Ondersteuning van werkgevers en werknemers 23 
6.2.3 Ondersteuning van het Europees Centrum 
Arbeidsverhoudingen 24 
6.3 De middelen voor het bevorderen van de sociale dialoog 24 
6.4 Een denkproces: Studiegroep 25 
1. INLEIDING 
In deze Mededeling worden de middelen uiteengezet, waarmee de Commissie de sociale 
dialoog wil aanpassen en bevorderen. Het doel is, vast te stellen welke stappen moeten 
worden genomen om de sociale dialoog op Europees niveau te versterken, het 
aanpassingsvermogen ervan te vergroten en het werk van de sociale partners nauwer te 
verbinden met de ontwikkeling en uitvoering van EU-beleidsmaatregelen. 
Met de Europese sociale dialoog zijn al aanzienlijke vorderingen gemaakt en het Sociale 
Protocol, dat in tekst van het Verdrag van Amsterdam is overgenomen, verleent de 
sociale partners aanzienlijke bevoegdheden en verantwoordelijkheden. Er zijn reeds twee 
belangrijke Europese overeenkomsten gesloten - over ouderschapsverlof en deeltijdwerk 
- die aansluitend door de Raad, krachtens 'de procedure van het Sociale Protocol, zijn 
aanvaard in de vorm van richtlijnen. 
Bovendien hebben de sociale partners op alle niveaus groeiende belangstelling getoond 
voor de uitbreiding van de dialoog op Europees niveau. Dit blijkt bijvoorbeeld uit de 
gezamenlijke bijdragen, zowel op bedrijfstakoverkoepelend als op sectorieel niveau, over 
de werkgelegenheidsrichtsnoeren 1998 en de kaderovereenkomst over de 
werkgelegenheid, die in de landbouwsector is gesloten. 
De rol van de sociale dialoog bij het aanpakken van essentiële kwesties is in het licht 
gesteld tijdens de buitengewone vergadering van de Europese Raad over de 
werkgelegenheid van 20 en 21 november 1997. De Europese Raad heeft er met grote 
nadruk op gewezen, dat de sociale partners op alle niveaus en in alle stadia van de nieuwe 
werkgelegenheidsstrategie een bijdrage moeten leveren. 
De versterkte Europese integratie en de opname van nieuwe aspecten in het 
communautaire kader, met name de werkgelegenheid, hebben de werkingssfeer van de 
activiteiten van de sociale partners vergroot, met name wat betreft het moderniseren van 
de organisatie van het werk, het anticiperen op de structurele verandering en het 
ondersteunen van de herstructurering, het aanpassen van de arbeidsvoorwaarden en de 
arbeidsomstandigheden, zodat zich nieuwe vormen van werk kunnen ontwikkelen, het 
combineren van het gezinsleven met het arbeidsleven, het integreren van jongeren in de 
arbeidswereld en de toegang tot de beroepsopleiding. 
In het onlangs goedgekeurd sociaal actieprogramma 1998-20001 wordt rekening 
gehouden met deze nieuwe uitdagingen en kansen, in het bijzonder met die welke worden 
geboden door het Verdrag van Amsterdam. Dit biedt een platform voor het versterken 
van het sociaal beleid en het ruimt voor de sociale partners een sleutelrol in. Teneinde de 
sociale partners in staat te stellen deze taak volledig te verrichten, wordt in het sociaal 
actieprogramma verklaard, dat de Commissie de onderhavige Mededeling zal publiceren. 
COM(1998) 259 van 29 april 1998. 
De Commissie heeft in september 1996 een Mededeling2 goedgekeurd, die tot doel had 
zo veel mogelijk uiteenlopende meningen te verzamelen over de middelen die moesten 
worden gebruikt om de Europese sociale dialoog te bevorderen en uit te breiden. 
In de loop van 1997 zijn meer dan 80 gedetailleerde reacties ontvangen van Europese en 
nationale werkgevers- en werknemersorganisaties, Europese Instellingen3 en nationale 
autoriteiten. In april 1997 is in Den Haag een Europees forum gehouden en daarna is een 
eerste synthese van de bijdragen gemaakt. 
In de onderhavige Mededeling worden de voornaamste conclusies getrokken uit dit 
overleg en uit de jongste ontwikkelingen. Op de vier voornaamste terreinen wordt een 
aantal belangrijke acties geïntroduceerd, waarmee de Commissie de toekomstige sociale 
dialoog wil aanpassen en bevorderen. 
Informatie: De Commissie zal zorgen voor doeltreffender kanalen voor de uitwisseling 
van informatie met alle sociale partners en zij zal de Europese sociale partners 
aanmoedigen van het resultaat van de Europese sociale dialoog gebruik te maken met hun 
organisaties op nationaal niveau. 
Overleg: De Commissie zal de bestaande structuren op sectorieel niveau vervangen door 
nieuwe, flexibeler organen voor de sociale dialoog. Op bedrij fstakoverkoepelend niveau 
zullen de raadgevend comités worden gerationaliseerd en de Commissie zal ervoor 
zorgen dat alle sociale partners naar behoren worden geraadpleegd over de lopende 
beleidsontwikkelingen. 
Werkgelegenheidspartnerschap: De Commissie zal voorstellen het Permanent Comité 
voor Arbeidsmarktvraagstukken te hervormen, om de uitwisseling tussen de Commissie, 
de Raad en de sociale partners te verstevigen; een en ander op basis van de Resolutie van 
de Raad inzake de werkgelegenheidsrichtsnoeren voor 1998. 
Onderhandeling: De Commissie zal de verdere ontwikkeling van de contractuele relaties 
zowel op bedrij fstakoverkoepelend als op sectorieel niveau blijven stimuleren. 
Een andere belangrijke, interessante taak is het stimuleren van de kandidaat-lidstaten om 
hun eigen onafhankelijke structuren en activiteiten voor de sociale dialoog te 
ontwikkelen en de sociale partners te helpen contacten te leggen met hun tegenhangers in 
die landen. 
Met het oog op de bevordering en verbetering van het functioneren van de sociale 
dialoog, heeft de Commissie zich drie doelen gesteld: een sociale dialoog die meer 
openheid vertoont, een doeltreffender dialoog tussen de Europese Instellingen en de 
sociale partners en de ontwikkeling van een echt terrein voor collectieve 
onderhandelingen op Europees niveau. 
COM(96) 448 def. van 18 september 1996 betreffende de ontwikkeling van de sociale dialoog op 
Gemeenschapsniveau. 
Zie de resolutie van het Europees Parlement over de Mededeling van de Commissie betreffende 
de ontwikkeling van de sociale dialoog op Gemeenschapsniveau COM(96) 448 def. van 18 juli 
1997 en het advies van het Economisch en Sociaal Comité van 29 en 30 januari 1997 over 
dezelfde kwestie. 
5 
1.1 Een nieuwe context 
Bij het formuleren van haar voorstellen, heeft de Commissie als volgt rekening gehouden 
met het huidige klimaat: 
• Dankzij de recente vooruitgang op werkgelegenheidsgebied, bestaat er thans een 
proces voor coördinatie van werkgelegenheidsbeleid op Europees niveau, waardoor 
nieuwe ruimte wordt geboden voor de communautaire sociale dialoog. In de resolutie 
van de Raad inzake de werkgelegenheidsrichtsnoeren voor 19984, wordt op de sociale 
partners, zowel op Europees als op nationaal niveau, een specifiek beroep gedaan om 
de arbeidsvormen aan te passen en de beroepsopleiding te bevorderen. De nationale 
actieplannen bieden de sociale partners de gelegenheid, een bijdrage tot de 
werkgelegenheid te leveren5. 
• Het EMU-proces en de economische convergentie hebben geleidelijk duidelijk 
gemaakt hoe belangrijk de rol is van de sociale partners, niet alleen bij het 
beïnvloeden van het lokaal concurrentievermogen en de arbeidsvoorwaarden, maar 
ook als belangrijke speler bij het tot stand brengen van groei en een 
werkgelegenheidsvriendelijker beleidsmix in het eurogebied en in de Gemeenschap. 
• Het Verdrag, dat de Commissie sinds 1986 de taak oplegt de sociale dialoog te 
bevorderen, is aanzienlijk versterkt. Krachtens de Overeenkomst betreffende de 
sociale politiek, hebben de sociale partners recht op raadpleging vooraf. Bovendien 
schept deze Overeenkomst een echte onderhandelingsruimte, waarbinnen de Europese 
sociale maatregelen kunnen worden vastgesteld op basis van onderhandelingen tussen 
de sociale partners. In het Verdrag van Amsterdam worden deze regelingen uitgebreid 
tot het terrein van de sociale wetgeving, die aldus van toepassing zal zijn op alle 
lidstaten. 
De Europese integratie wint terrein en vanwege de integratie van onze economieën, 
moeten de sociale partners steeds meer rekening houden met deze ontwikkeling. De 
recente ontwikkelingen in verband met de herstructurering van ondernemingen zijn van 
direct belang voor de sociale partners en zij zullen worden betrokken bij de besprekingen 
over de verslagen van de nieuwe deskundigengroep op hoog niveau inzake de 
economische en sociale gevolgen van de industriële veranderingen6. 
1.2 Wie zijn de sociale partners? 
De sociale partners zijn anders van aard dan andere organisaties zoals pressie- of 
belangengroepen, omdat zij kunnen deelnemen aan collectieve onderhandelingen. In de 
Europese context blijven deze organisaties zich ontwikkelen. Er komen steeds nieuwe 
nationale organisaties bij en nieuwe groepen worden ingesteld. 
4 Door de Raad goedgekeurd op 15 december 1997 (PB C 30 van 28.1.1998, blz. 1 t/m 5). 
5 Mededeling van de Commissie "Van richtsnoeren tot actie: De nationale actiepolannen voor de 
werkgelegenheid". COM (1998) 316, goedgekeurd op 13 mei 1998. 
6 Ingesteld naar aanleiding van de buitengewone vergadering van de Europese Raad over de 
werkgelegenheid van 20 en 21 november 1993 (zie punt 28 van de conclusies van het 
Voorzitterschap). 
6 
Gegeven deze situatie, heeft de Commissie naar aanleiding van de Mededeling uit 1996 
de aanzet gegeven tot een belangrijke studie over de representativiteit van 
bedrijfstakoverkoepelende en sectoriële organisaties; begin volgend jaar komt het eerste 
verslag gereed, dat vervolgens elk jaar zal worden bijgewerkt. De studie wordt verricht 
volgens soortgelijke regels als voor de eerste enquête naar de representativiteit, die 
in 1992 zijn opgesteld. Deze studie zal voor de Commissie een belangrijk hulpmiddel 
worden om toezicht te houden op de deelname van de organisaties aan de sociale dialoog. 
De benadering door de Commissie van de deelname aan de verschillende vormen van 
sociale dialoog is gebaseerd op het onderstaande: 
• ruimschoots beschikbaar stellen van informatie en raadpleging over algemene 
onderwerpen. Alle organisaties die dat willen, worden op de hoogte gehouden van de 
voornaamste initiatieven en documenten op sociaal terrein; 
• aanwijzing van representatieve organisaties voor de raadpleging als bedoeld in 
artikel 3 van de Overeenkomst betreffende de sociale politiek, overeenkomstig drie 
criteria, die zijn vastgelegd in de Mededeling7 van 14 decemberl993. De 
geraadpleegde organisaties dienen (1) representatief zijn op bedrijfstakoverkoepelend, 
bedrijfstak- of beroepsniveau en op Europees niveau zijn georganiseerd; (2) bestaan 
uit organisaties die zelf een integrerend en erkend deel van de structuren voor sociale 
partners van de lidstaten vormen, over overeenkomsten kunnen onderhandelen en, 
voor zover mogelijk, representatief zijn voor alle lidstaten; (3) adequate structuren 
hebben, zodat zij op doeltreffende wijze aan het overlegproces kunnen deelnemen. 
• eerbiediging van de autonomie ten aanzien van de deelname aan onderhandelingen. 
2. HET BEVORDEREN VAN DE UITWISSELING VAN INFORMATIE 
De toegang tot informatie is voor de ontwikkeling van de sociale dialoog van cruciaal 
belang. Zij helpt de Europese sociale partners hun leden op de hoogte te houden van 
zaken die voor hen van direct belang zijn, maakt hen bewust van de lopende 
beleidsontwikkelingen en zorgt aldus voor de noodzakelijke input voor een dialoog op 
Europees niveau. Op hun beurt worden de Europese Instellingen op de hoogte gehouden 
van de activiteiten en opvattingen van de sociale partners en hun leden. 
In de reacties op de Mededeling uit 1996 heeft men gevraagd om de informatiekanalen te 
versterken en de nadruk gelegd op het feit, dat het werk en de resultaten van de Europese 
sociale dialoog niet voldoende bekend zijn bij de werkgevers en werknemers in de 
lidstaten, hoewel zij er direct door worden betroffen. Ook heeft men erop gewezen, dat de 
behoefte aan doeltreffende informatiekanalen tussen de verschillende spelers, sectoren en 
niveaus van de dialoog is toegenomen. 
COM(93) 600 def. van 14 december 1993 betreffende de tenuitvoerlegging van het Protocol 
betreffende de sociale politiek. 
7 
Ter aanvulling op haar algemeen voorlichtingsbeleid, heeft de Commissie kortgeleden 
gezorgd voor specifieke informatiehulpmiddelen: 
• de Nieuwsbrief over de sociale dialoog,waarmee de sociale partners op de hoogte 
worden gehouden van belangrijke gebeurtenissen; 
• een jaarlijks verslag over de stand van zaken ten aanzien van de sociale dialoog; 
• een interactieve database, met een elektronisch netwerk, waaraan de Europese sociale 
partners on line zullen worden gekoppeld (European Social Dialogue On Line, 
ESDO), wordt momenteel ontwikkeld met steun van de Commissie. 
De Commissie organiseert tevens eens per kwartaal een informatieforum, waar sociale 
partners op Europees niveau bijeenkomen voor het bespreken en uitwisselen van 
informatie, over kwesties die op dat ogenblik van belang zijn, tussen de verschillende 
actoren en soorten dialoog Deze vergaderingen zijn zeer nuttig gebleken om de 
verschillende elementen van de discussie te combineren en de sociale partners een 
overzicht te geven van de lopende ontwikkelingen. 
Het is noodzakelijk, de uitwisseling van informatie tussen de sociale partners uit te 
breiden en te zorgen voor doeltreffender interne en externe informatiekanalen om de 
resultaten van de Europese sociale dialoog te verspreiden. 
Belangrijke acties 
• De Commissie zal haar huidige praktijk om vertegenwoordigers van 
bedrijfstakoverkoepelende en sectoriële organisaties op Europees niveau bijeen te 
roepen op een driemaandelijks Liaison Forum om informatie uit te wisselen over het 
communautair beleid en bestaande initiatieven op alle niveaus van de dialoog, 
versterken. 
• De Commissie zal maatregelen treffen om de verspreiding te verbeteren van 
informatie aan alle Europese organisaties die werkgevers en werknemers 
vertegenwoordigen. 
• De Commissie zal ervoor zorgen dat de resultaten van de dialoog (aanbevelingen, 
gezamenlijke standpunten en overeenkomsten) ter kennis van de andere Europese 
Instellingen en alle andere belanghebbende actoren worden gebracht. 
3. AANPASSING VAN DE OVERLEGPROCEDURES 
De overlegprocedures, die tot doel hebben de kwaliteit van de communautaire 
beleidsmaatregelen te verbeteren; hebben zich geleidelijk ontwikkeld als reactie op de 
groeiende behoefte aan een dialoog met de sociale partners over de ontwikkeling van het 
communautair beleid. 
De Commissie raadpleegt de sociale partners al jaren op informele voet en zij blijft alle 
sociale partners raadplegen die worden getroffen door lopende ontwikkelingen op 
communautair niveau met gevolgen voor het sociaal beleid, inclusief de macro-
economische ontwikkeling en beleidsmaatregelen. 
8 
3.1 Raadpleging op bedrij fs ta ko verkoepelend niveau 
De Commissie is voornemens de bedrij fstakoverkoepelende sociale partners stelselmatig 
te raadplegen over alle belangrijke ontwikkelingen op het gebied van het economisch en 
sociaal beleid en te zorgen voor een doeltreffende deelname aan het overleg door alle 
sociale partners. 
Een andere vorm van raadpleging over communautaire beleidsmaatregelen is die via de 
raadgevende comitésg, tripartiete fora, die tot taak hebben de Commissie van advies te 
dienen bij het formuleren van specifieke beleidsmaatregelen en haar te helpen bij de 
implementatie daarvan. 
Ondanks enige kritiek over het huidig nut van de raadgevende comités, is de meerderheid 
van de respondenten op de Mededeling uit 1996 van mening dat voor deze organen nog 
een belangrijke rol is weggelegd. Men heeft er echter op gewezen, dat de werkmethoden 
van verscheidene van deze comités, wel voor enige verbetering vatbaar zijn. 
Een goed voorbeeld van een dergelijke ontwikkeling is het recente besluit van het 
Raadgevend Comité voor de veiligheid, de hygiëne en de gezondheidsbescherming op de 
arbeidsplaats om zijn interne werkmethoden te herzien door het aantal plenaire 
vergaderingen terug te brengen en een programmacommissie te kiezen. 
Er dient een coherent systeem voor raadpleging over algemene ontwikkelingen op het 
gebied van het sociaal beleid te worden opgezet. Het werk van de raadgevend comités 
dient in overeenstemming te worden gebracht met de ontwikkelingen van de algemene 
sociale dialoog, zodat zich zo weinig overlappingen voordoen op de terreinen waar zij 
bevoegd zijn en de standpunten van de sociale partners in de comités worden 
gecoördineerd met de standpunten die in andere fora naar voren worden gebracht 
Belangrijke acties 
De Commissie zal haar praktijk van overleg over de ontwikkelingen op het 
gebied van het sociaal beleid die niet onder het formele overleg krachtens 
artikel 3 van de OSP vallen, bijvoorbeeld over Groenboeken, uitbreiden en 
verbreden. Zij zal bij het overleg alle representatieve sociale partners9 betrekken. 
Zij zal gebruik maken van het mechanisme van het Liaison Forum, dat de keuze 
tussen de geschiktste overlegmethode (vergaderingen, elektronische post enz.) 
open laat. 
Er bestaan momenteel zes Raadgevende Comités, en wel op de volgende terreinen: sociale 
zekerheid voor migrerende werknemers, vrij verkeer van werknemers, Europees Sociaal Fonds, 
veiligheid, hygiëne en gezondheidsbescherming op de arbeidsplaats en gelijke kansen voor 
vrouwen en mannen. 
Uitgenodigd op basis van de aangehechte lijst van organisaties die formeel worden geraadpleegd 
krachtens artikel 3 OSP. 
9 
• De Commissie zal voorstellen10, naar aanleiding van de beloften die zij gedaan 
heeft in de onlangs goedgekeurde Mededeling van de Commissie betreffende 
een actieplan voor het vrije verkeer van werknemers11, het Raadgevend Comité 
voor de sociale zekerheid van migrerende werknemers te fuseren met het 
Raadgevend Comité voor het vrije verkeer van werknemers. Dit is de wens van 
de meeste respondenten en een eerdere aanbeveling12van de sociale partners, 
waarin zij hebben gewezen op de sterke onderlinge afhankelijkheid van deze 
comités en de noodzaak de banden ten aanzien van hun werk strakker aan te 
halen. 
• Zodra het Verdrag van Amsterdam van kracht is, is er slechts een rechtsgrond 
voor voorstellen betreffende de gezondheid en veiligheid op het werk en de 
voorstellen voor wetgeving op dat terrein vallen onder het raadplegingsproces 
van de sociale partners. Het Raadgevend Comité voor de veiligheid, de hygiëne 
en de gezondheidsbescherming op de arbeidsplaats blijft echter een belangrijk 
orgaan voor overleg over gezondheids- en veiligheidskwesties en de Commissie 
zal dit orgaan raadplegen parallel met het raadplegingsproces in twee fasen. 
• De Commissie zal de structuur van de raadgevende comités geval voor geval 
aanpassen. 
3.2 Raadpleging op sectorieel niveau 
Via raadplegingen over een aantal beleidsinitiatieven en, in de sectoren waar van een 
gemeenschappelijk beleid sprake is, over de formulering en implementatie van sectoriële 
beleidsmaatregelen, komt de Commissie te weten, hoe de sectoriële sociale partners over 
het communautair beleid denken. De sectorspecifieke raadplegingen hebben tot doel, de 
arbeidsomstandigheden te verbeteren en te harmoniseren en ook, in enkele gevallen, de 
economische en de concurrentiepositie van de betrokken sector te verbeteren. 
Men heeft gevraagd om een doeltreffender raadplegingsprocedure over specifieke 
sectoriële kwesties. De terugkoppeling over het thema van de raadpleging moet tijdig 
volgen, om er zeker van te zijn dat bij het formuleren van communautaire 
beleidsmaatregelen en voorstellen rekening kan worden gehouden met de standpunten 
van de sociale partners. De respondenten hebben er bij de Commissie op aangedrongen, 
wat de raadplegingsprocedures betreft, de coördinatie van het werk binnen haar diensten 
te verbeteren; zij geven er echter in het algemeen wel de voorkeur aan dat de algehele 
verantwoordelijkheid voor de sectoriële dialoog bij DG V blijft berusten. 
10 Dit voorstel zal worden gedaan in de context van de lopende wijzigingen op de Verordeningen 
(EEG) nr. 1408/71 en (EEG) nr. 1612/68. 
1 * Zie de Mededeling van de Commissie "Een actieplan voor het vrije verkeer van werknemers" 
COM(97) 586 def. 
12 Zie bijvoorbeeld de aanbeveling van het Europees Verbond van Vakverenigingen (EVV), de Unie 
van Industriefederaties van de Europese Gemeenschap (UNICE) en het Europees Centrum van 
gemeenschapsbedrijven (CEEP) betreffende het functioneren van bedrijfstakoverkoepelende 
raadgevende comités (juni 1993). 
10 
De meeste respondenten zijn het eens met de conclusies van de Commissie, dat de 
bestaande structuren vaak positieve ontwikkelingen in de weg staan. De paritaire comités 
zijn te sterk geïnstitutionaliseerd of hanteren operationele methoden, die niet meer 
bruikbaar zijn. 
De sociale dialoog is in een aantal bedrijfstakken iets nieuws en bevindt zich daar nog in 
de aanvangsfase: uitwisselen van informatie, kennis maken met de sociale dialoog in een 
multiculturele context en vaststellen welke problemen typisch zijn voor de bedrijfstak. 
Andere sectoren hebben nog niet deelgenomen aan een sociale dialoog als zodanig op 
Europees niveau. In die sectoren bestaan echter andere vormen van raadpleging of 
samenwerking waarbij de sociale partners betrokken zijn (bijvoorbeeld in de gemengde 
commissies in het raam van het EGKS-Verdrag). 
Er moet een meer geharmoniseerde benadering komen voor de structuren ter 
ondersteuning van de sociale dialoog, om zodoende te komen tot een evenwichtiger 
behandeling van de verschillende sectoren van bedrijvigheid en om alle sectoren in staat 
te stellen zo doeltreffend en substantieel mogelijk bij te dragen tot het tot stand komen 
van de desbetreffende communautaire beleidsmaatregelen. De Commissie dient bereid te 
zijn te reageren op de verzoeken van elke sector die bereid is een aanzienlijke 
gezamenlijke bijdrage te leveren. 
De sectoriële sociale partners moeten doeltreffend kunnen reageren op de reële 
uitdagingen waarmee de sector op communautair niveau wordt geconfronteerd. Zij 
kunnen met name de informatie te verstrekken, die nodig is om de beste praktijken vast te 
stellen en vergelijkingen op Europees niveau uit te voeren. Voor hen is een belangrijke 
rol weggelegd bij de voorbereiding op en het aanpakken van veranderingen in het 
bedrijfsleven in de Gemeenschap en zij zullen worden betrokken bij de discussies over de 
verslagen van de nieuwe werkgroep op hoog niveau inzake de economische en sociale 
gevolgen van de industriële veranderingen. 
De inbreng van de sectoriële sociale dialoog op Europees niveau is voortdurend groter 
geworden. Om deze ontwikkeling te laten voortduren en de inbreng in kwantitatieve en 
kwalitatieve zin te verbeteren, moeten de bestaande structuren worden vervangen en moet 
een doeltreffender dialoog worden gestimuleerd. 
11 
Belangrijke acties 
De Commissie zal zorgen voor een nieuwe regeling waarbinnen de sectoriële dialoog 
zich kan blijven ontwikkelen. Deze regeling zal op dezelfde voorwaarden gelden voor 
alle sectoren die willen deelnemen aan de sociale dialoog en het zal gemakkelijk 
kunnen worden uitgebreid tot nieuwe sectoren. De Commissie heeft besloten hiertoe 
een besluit goed te keuren betreffende de oprichting van comités voor de sectoriële 
dialoog (zie bijlage II), waardoor alle bestaande structuren voor de sectoriële dialoog 
worden vervangen. 
De nieuwe comités zullen het voornaamste forum gaan vormen voor de sectoriële 
dialoog (raadpleging, gezamenlijke acties en onderhandelingen) en zij zullen worden 
ingesteld in alle sectoren die een gezamenlijk verzoek indienen en voldoende goed 
georganiseerd zijn met een belangrijke aanwezigheid in Europa, overeenkomstig de 
criteria die voor de representativiteit zijn vastgesteld. 
De operationele procedures zullen worden gestroomlijnd: één plenaire vergadering op 
hoog niveau per jaar, een beperkte delegatie van de sociale partners, 
onkostenvergoeding voor hoogstens 15 deelnemers van werkgevers- en van 
werknemerszij de. 
De Commissie zal, door de DG's die het meest betrokken zijn bij de punten die op de 
agenda staan of DG V, het secretariaat leveren; de vergaderingen worden gewoonlijk 
door een vertegenwoordiger van de werkgevers of werknemers voorgezeten, maar een 
vertegenwoordiger van de Commissie zal als voorzitter optreden, wanneer beide 
partijen hierom gezamenlijk verzoeken. 
De Commissie zal zorgen voor een tijdige raadpleging op ruime schaal over 
sectorspecifieke kwesties die aanzienlijke gevolgen op sociaal gebied meebrengen. 
Elke sector zal krachtig worden ondersteund door een partnerschap tussen DG V en de 
overige betrokken DG's, met inbegrip van een betere technische ondersteuning voor 
de voorbereiding en de evaluatie van de vergaderingen. 
3.3 Raadpleging krachtens artikel 3 van de Overeenkomst betreffende de 
sociale politiek 
Over het geheel genomen waren de respondenten van mening, dat de 
raadplegingsprocedure in twee fasen, die krachtens de Overeenkomst betreffende de 
sociale politiek (OSP) is gelanceerd, bevredigend functioneerde in overeenstemming met 
de procedures die in de Mededeling van de Commissie uit 1993 zijn vastgelegd. Nadat 
het Verdrag van Amsterdam van kracht is geworden, wordt het overlegproces natuurlijk 
zelfs nog belangrijker dan het nu al is, omdat het de wetgevingsvoorstellen betreffende 
het communautaire sociale beleid zal bestrijken die in alle lidstaten moeten worden 
aangenomen. Alle actoren moeten zich van hun taak kwijten, om ervoor te zorgen dat dit 
een omvangrijk, doeltreffend proces blijft. 
12 
Verreweg de meeste respondenten waren voorstander van het handhaven van de 
bestaande criteria om te bepalen welke organisaties geraadpleegd dienden te worden. Het 
lopend onderzoek naar de representativiteit biedt een belangrijk hulpmiddel voor de 
daadwerkelijke aanwijzing van de organisaties die krachtens deze criteria moeten worden 
geraadpleegd. 
Enkele organisaties die momenteel niet worden geraadpleegd, zouden graag bij het 
proces worden betrokken. Bovendien geloofden sommige organisaties dat de huidige 
termijn van zes weken per raadplegingsfase, diende te worden verlengd, terwijl andere 
respondenten juist benadrukten dat men zich strikt aan de termijnen moest houden, om de 
doeltreffendheid van de communautaire wetgevingsprocedure niet in gevaar te brengen. 
Dit laatste moet men ook in gedachten houden in verband met de uitbreiding van de 
toepassing van de raadplegingsprocedures in het raam van het Verdrag van Amsterdam. 
Belangrijke acties 
• De formele raadpleging over wetgevingsvoorstellen op het gebied van het sociaal 
beleid blijft gebaseerd op de procedures die in de Mededeling uit 1993 staan vermeld. 
Dat wil zeggen, dat de algemene termijn van zes weken per fase van de raadpleging 
gehandhaafd blijft. De Commissie zal echter in bepaalde gevallen, afhankelijk van de 
aard en complexiteit van het onderwerp, bereid zijn de termijn aan te passen. 
• In bijlage I is een bijgewerkte lijst opgenomen van de organisaties die voldoen aan de 
drie criteria die bepalen welke organisaties geraadpleegd dienen te worden. De 
Commissie zal de lijst periodiek herzien en daarbij rekening houden met de resultaten 
van het lopend onderzoek naar de representativiteit. 
4. WERKGELEGENHEIDSPARTNERSCHAP 
Tijdens vergaderingen tussen vertegenwoordigers van de sociale partners, de Raad en de 
Commissie vinden tripartiete discussies over de werkgelegenheid plaats. Naast de 
specifieke prioriteiten van elk van de partijen, heeft het overleg tot doel gezamenlijke 
doelstellingen te bepalen.Het voornaamste overlegorgaan op Europees niveau is het 
Permanent Comité voor Arbeidsmarktvraagstukken13, een tripartiete comité dat in 1970 
is ingesteld. 
Op het functioneren van dit comité, in zijn huidige vorm, is heel wat kritiek geleverd. De 
meeste leden van het comité zijn het erover eens, dat de manier waarop het functioneert: 
niet meer van deze tijd is; dat geldt ook voor het lidmaatschap, de werkmethoden en het 
gebruik dat van de resultaten wordt gemaakt. 
13 Besluit van de Raad van 14 december 1970 (PB L 273 van 17.12.1970). 
13 
De laatste jaren is bovendien de context voor tripartiete dialoog op communautair niveau 
veranderd: 
(1) In een aantal lidstaten die bij het afsluiten van een werkgelegenheidspact 
betrokken zijn, is de tripartiete aanpak belangrijker geworden. 
(2) In de recente discussies over flankerende maatregelen voor de herstructurering 
van de industrie, is het partnerschap genoemd als een van de belangrijkste 
instrumenten die bevorderd moesten worden. 
(3) De opname van een nieuwe titel - betreffende de werkgelegenheid - in het 
Verdrag van Amsterdam en de toepassing van deze regelingen, hebben de koers 
van de tripartiete dialoog veranderd. De uitvoering van de 
werkgelegenheidsrichtsnoeren en het toezicht op de toepassing daarvan, zorgen 
voor nieuwe uitdagingen en de sociale partners zal in die context gevraagd 
worden een standpunt in te nemen. De sociale partners zullen zelf de 
verantwoordelijkheid moeten dragen voor het ondersteunen van de 
werkgelegenheidsrichtsnoeren. Hiervoor is een omvangrijke aanpak nodig, waarin 
alle noodzakelijke elementen van het aanpassingsvermogen verenigd zijn -
modernisering van het wetgevingskader, bijwerken van collectieve 
overeenkomsten en onderhandelingen, nieuwe vormen van werkorganisatie en het 
beheer van de arbeidstijd. 
Bovendien hebben de recente initiatieven ter bevordering van nieuwe vormen van de 
tripartiete dialoog geleid tot een groei van het aantal fora, parallel met de vergaderingen 
op ministerieel niveau in het kader van het Permanent Comité voor 
Arbeidsmarktvraagstukken, waar de Raad en de sociale partners bijeenkomen ter 
bespreking van werkgelegenheidskwesties, zoals de vergaderingen tussen de stuurgroep 
van het Comité voor werkgelegenheids- en arbeidsmarktbeleid en de sociale partners, 
alsmede de vergaderingen tussen de trojka van ministers en/of regeringsleiders en de 
sociale partners. 
Al deze ontwikkelingen en het onbetwiste gebrek aan efficiëntie van het Permanent 
Comité in zijn huidige vorm maken een nieuw gerationaliseerd proces noodzakelijk, 
waarin de sociale partners zo effectief mogelijk kunnen bijdragen tot de ontwikkeling en 
de uitvoering van de werkgelegenheidsrichtsnoeren en de globale richtsnoeren voor het 
economische beleid. 
14 
Belangrijke acties 
De Commissie stelt voor, het Permanent Comité voor 
Arbeidsmarktvraagstukken14 als volgt te hervormen: 
De taken, zoals die uiteengezet zijn in het besluit uit 1970 tot instelling van het 
Comité, zijn ook vandaag nog relevant: "op permanente wijze zorg te dragen ... 
voor dialoog, overleg en advies tussen de Raad ... en de Commissie alsmede de 
sociale partners, teneinde de coördinatie van het arbeidsmarktbeleid van de 
lidstaten te vergemakkelijken door het in overeenstemming te brengen met de 
communautaire doelstellingen". 
Omdat het Comité kwesties in verband met werkgelegenheidstrends en ontwerpen 
die voor discussie binnen de Raad worden voorgelegd ter behandeling krijgt, is dit 
het forum waar de algemene belangen en solidariteit binnen het bedrijfsleven tot 
uitdrukking kunnen worden gebracht. Het lidmaatschap van dit Comité dient met 
de hierboven beschreven aanpak in overeenstemming te zijn. 
Het Permanent Comité voor Arbeidsmarktvraagstukken zal in zijn nieuwe vorm 
bestaan uit de Raad, hetzij vertegenwoordigd door de trojka van staatshoofden of 
regeringsleiders hetzij door de voltallige Raad van ministers, tezamen met de 
Commissie en de twee delegaties van sociale partners (acht leden namens de 
werknemersorganisaties en acht leden namens de werkgeversorganisaties, in de 
hieronder vermelde samenstelling). Krachtens de conclusies van de vergadering 
van de Europese Raad over de werkgelegenheid op 20 en 21 november 1997 
(blz. 10), dient het Comité te vergaderen voorafgaande aan de vergaderingen 
tussen de staatshoofden en regeringsleiders aan het eind van elk voorzitterschap. 
In de tweede plaats dienen de technische vergaderingen tussen de stuurgroep van 
het Comité voor werkgelegenheids- en arbeidsmarktbeleid en de sociale partners, 
krachtens diens statuten eveneens direct gekoppeld te worden aan het jaarlijks 
proces dat voorzien is in de context van de werkgelegenheidsrichtsnoeren. 
Voorgesteld wordt derhalve deze vergaderingen te houden in de eerste helft van 
het jaar, voordat het CWA advies uitbrengt over de Mededeling van de 
Commissie over de nationale actieplannen en in de tweede helft van het jaar, 
voordat het CWA advies uitbrengt over de jaarlijkse update van de 
werkgelegenheidsrichtsnoeren door de Commissie. 
14 In samenhang met deze Mededeling, zal de Commissie een voorstel indienen voor een Besluit van 
de Raad tot wijziging van het Besluit uit 1970 (zie bijlage III). 
15 
Van de delegaties van de sociale partners naar de vergaderingen van het 
Permanent Comité voor Arbeidsmarktvraagstukken en de vergaderingen tussen de 
sociale partners en de stuurgroep van het CWA, moeten vertegenwoordigers van 
de werkgevers en de werknemers deel uitmaken en wel zodanig dat de 
samenstelling van elke delegatie de gehele economie bestrijkt; de delegatie dient 
Europese organisaties te omvatten die hetzij algemene belangen 
vertegenwoordigen, hetzij meer specifieke belangen van leidinggevend en 
beroepskader alsmede van kleine en middelgrote ondernemingen. In de delegaties 
van sociale partners zijn aan de werkgeverskant UNICE, CEEP, UEAPME, 
EUROCOMMERCE en COPA vertegenwoordigd en aan de kant van de 
werknemers EVV en CEC. De delegaties dienen te zijn georganiseerd via 
verbindingsstructuren. 
5. NADRUK OP GEZAMENLIJKE ACTIE EN ONDERHANDELING 
Een actieve dialoog tussen werkgevers en werknemers, met als resultaat doelen en 
praktische vormen van engagement, is de raison d'être van de sociale dialoog. 
Voorwaarde hiervoor is dat de sociale partners op Europees niveau over echte steun van 
hun leden beschikken, die hen opdracht hebben gegeven op Europees niveau 
overeenkomsten te sluiten, alsmede de toezegging deze te zullen leven, en die hun 
toereikende middelen en structuren ter beschikking hebben gesteld om te kunnen 
reageren. 
Zodra het Verdrag van Amsterdam van kracht is, zullen wetgevingsvoorstellen op het 
gebied van het sociale beleid tot alle lidstaten worden gericht; zij komen dan te vallen 
onder de raadplegingsprocedure in twee fasen, met de mogelijkheid voor de Commissie 
om het wetgevingsproces op te schorten als de sociale partners hun voornemen kenbaar 
maken om onderhandelingen te openen. Dit betekent meer mogelijkheden en 
verantwoordelijkheden voor de sociale partners op Europees niveau bij het vormgeven 
aan het sociaal beleid. 
Bovendien hebben de Europese sociale partners in de context van de nieuwe 
werkgelegenheidsstrategie, zowel op bedrij fstakoverkoepelend als op sectorieel niveau, 
de gelegenheid een vooraanstaande rol te spelen bij de noodzakelijke modernisering van 
de arbeidsmarkt. Tijdens zijn buitengewone vergadering over de werkgelegenheid in 
november 1997, heeft de Europese Raad een krachtig beroep op de sociale partners 
gedaan om nieuwe initiatieven te nemen op alle niveaus, maar in het bijzonder ten 
aanzien van het aanpassingsvermogen en de inzetbaarheid: 
• het bevorderen van de modernisering van de werkorganisatie en -patronen door 
middel van onderhandelingen op het desbetreffende niveau, met name in economische 
sectoren waar structurele veranderingen aan de gang zijn, overeenkomsten af te sluiten 
over de werkorganisatie, waaronder de arbeidstijd en regelingen voor flexibel werken, 
met als doel, de ondernemingen productief en concurrerend te maken en het vereiste 
evenwicht tot stand te brengen tussen flexibiliteit en zekerheid van betrekking; 
16 
• het ontwikkelen van de sociale dimensie van het proces van de industriële 
herstructurering, met name wat betreft de informatie en raadpleging van de 
werknemers; 
• overal in Europa werkplekken te scheppen voor opleiding, werkervaring, stages en 
andere vormen van inzetbaarheidsmaatregelen; 
• het bevorderen van gelijke kansen voor vrouwen en mannen, zowel in de ruimste zin 
van het woord, als wat specifieke initiatieven betreft die ernaar streven het werk en het 
gezinsleven op elkaar af te stemmen, bijvoorbeeld door het ontwikkelen van 
beleidsmaatregelen voor carrièreonderbreking, ouderschapsverlof en deeltijdarbeid. 
Het is van essentieel belang, dat op dit moment de sociale partners de nieuwe uitdagingen 
aannemen en kijken naar het werkgelegenheidsproces, teneinde alle mogelijke 
initiatieven te overwegen om het wettelijk, contractueel en institutioneel kader op alle 
niveaus van de dialoog te moderniseren. 
Nog een belangrijke kwestie in verband met het onderhandelingsproces op alle niveaus 
van de dialoog, die door veel van de respondenten op de Mededeling naar voren is 
gebracht, was die van de deelname en de representativiteit in contractuele relaties op 
bedrij fstakoverkoepelend en sectorieel niveau. 
De Commissie kan niet ingrijpen in de onderhandelingen. De sociale partners moeten 
uitmaken wie aan de onderhandelingstafel mag plaatsnemen en het is hun taak de nodige 
compromissen te sluiten. 
De eerbiediging van het recht van elke sociale partner zijn onderhandelingstegenpool te 
kiezen, is een belangrijk element van de autonomie van de sociale partners. 
Het is tegelijkertijd van cruciaal belang dat de sociale partners op 
bedrij fstakoverkoepelend en sectorieel niveau de beste manieren vinden om het 
dynamische karakter van hun dialoog te handhaven, zodat deze zich kan blijven 
ontwikkelen in de richting van meer samenwerking en openheid en een nog 
constructievere rol kan spelen door te zorgen voor optimale vertegenwoordiging. Zo'n 
proces is nodig, om de resultaten van de sociale dialoog algemeen aanvaardbaar te 
maken. In dit verband legt de Commissie er de nadruk op, dat de huidige situatie de 
toekomstige ontwikkelingen in gevaar brengt en dat een politieke oplossing noodzakelijk 
is om de weg voor de toekomst te banen. 
5.1 Gezamenlijke actie en onderhandelingen op bedrij fstakoverkoepelend 
niveau 
De bedrij fstakoverkoepelende dialoog heeft zich een strategische plaats verworven in de 
ontwikkeling van het sociaal beleid: de sociale partners hebben een belangrijke 
ontmoetingsplaats geschapen voor dialoog en interactie. 
De meest actieve dialoog op bedrij fstakoverkoepelend niveau van de laatste jaren is dat 
in het Comité van de sociale dialoog, waar de drie algemene bedrij fstakoverkoepelende 
organisaties, UNICE, CEEP en EVV hun autonome dialoog houden. Deze heeft zich ook 
ontwikkeld in het forum waar zij de resultaten van de dialoog aan de Commissie 
mededelen. 
17 
De organisaties die aan het Comité van de sociale dialoog deelnemen, hebben onlangs 
verklaard van plan te zijn hun autonome dialoog in dit forum te concentreren op hun 
gezamenlijke bijdrage aan de werkgelegenheid. Er zijn werkgroepen opgericht om 
bepaalde kwesties uitvoerig te bestuderen. Verscheidene gezamenlijke adviezen, 
gezamenlijke verklaringen en werkdocumenten zijn geformuleerd in de werkgroepen 
voor resp. Onderwijs en opleiding, Arbeidsmarkt en Macro-economie. Het is van 
essentieel belang dat de sociale partners op Europees niveau hun autonome dialoog 
uitbreiden en consolideren, bijdragen tot de voornaamste kwesties, met het oog op de 
totstandbrenging van Europese kaders voor actie van sociale partners op nationaal 
niveau. Deze kunnen in de allereerste plaats de bevordering van de inzetbaarheid en het 
aanpassingsvermogen, bestrijken, kwesties van levenslang leren en de voorlichting en de 
raadpleging van de werknemers daaronder begrepen.. 
In het kader van de versterkte economische-beleidscoördinatie waar de Europese Raad 
van Amsterdam om heeft gevraagd, dient met name in de macro-economische groep van 
het Comité van de sociale dialoog te worden nagegaan, of het mogelijk is operationele 
modaliteiten te vinden voor het slaan van bruggen tussen de voornaamste spelers die de 
macro-economische mix in de Economische en Monetaire Unie vaststellen. 
Het is ook van groot belang erkennen, dat zich geleidelijk een nieuwe configuratie van de 
bedrij fstakoverkoepelende sociale dialoog heeft ontwikkeld sedert UNICE, CEEP en 
EVV in 1985 besloten de dialoog van Hertoginnedal in te stellen. Hoewel de 
respondenten hebben benadrukt, dat de wederzijdse erkenning van de partijen en de 
handhaving van de informele, vrijwillige aard van deze dialoog de sleutel zijn geweest 
voor het succes ervan, vond een aantal organisaties dat voor hen naast UNICE, CEEP en 
EVV een plaats moest worden ingeruimd aan de onderhandelingstafel. Een groot aantal 
respondenten heeft erop gewezen, dat om de bedrij fstakoverkoepelende dialoog te 
verrijken en de resultaten ervan een ruimere verspreiding te geven en voor alle 
belanghebbenden aanvaardbaar te maken, de openstelling van de dialoog voor andere 
organisaties belangrijk is. 
Om het de bedrij fstakoverkoepelende dialoog mogelijk te maken voort te bouwen op de 
bereikte resultaten, zal de Commissie deze blijven steunen. De Commissie is zich bewust 
van het belang voor de werkgelegenheid van kleine en middelgrote ondernemingen en 
van hun rol bij het scheppen van banen; met hun specifieke zorgen en de kansen die zij 
bieden, moet rekening worden gehouden. De Commissie doet een dringend beroep op de 
sociale partners om de nodige maatregelen te treffen die ervoor moeten zorgen, dat hun 
dialoog krachtig blijft en algemene ondersteuning blijft krijgen. 
5.2 Gezamenlijke actie en onderhandeling op sectorieel niveau 
Op sectorieel niveau bestaan zeer grote mogelijkheden om de dialoog uit te breiden, 
zowel wat algemene kwesties als werkgelegenheid, veranderingen in het bedrijfsleven en 
een nieuwe werkorganisatie betreft, als ten aanzien van de specifieke eisen die aan de 
arbeidsmarkt gesteld gaan worden. De uitbreiding van onderhandelingen op sectorieel 
niveau is dus een zeer belangrijke zaak. 
De respondenten waren het er algemeen over eens, dat de sectoriële dialoog een effectief 
niveau is voor maatregelen ter zake van werkgelegenheid, werkorganisatie en verbetering 
van de arbeidsomstandigheden, aangezien deze dialoog zich het dichtst bij de basis 
afspeelt en men daar het beste kan anticiperen op veranderingen. Van zijn mogelijkheden 
18 
als plaats voor gezamenlijke actie en afsluiten van overeenkomsten, is echter nog 
geenszins volledig gebruik gemaakt. 
De kaderovereenkomst betreffende de verbetering van de betaalde arbeid in de landbouw 
in de lidstaten van de Europese Unie15 is een goed recent voorbeeld van wat gedaan kan 
worden als de mogelijkheden optimaal worden benut. 
Er bestaan aanzienlijke verschillen in representatie tussen de bedrijfstakken binnen de 
communautaire sectoriële sociale dialoog, maar toch biedt deze aanzienlijke 
mogelijkheden voor de uitbreiding van de dialoog op communautair niveau, aangezien 
daar de economische en sociale uitdagingen te vinden zijn, namelijk die welke verband 
houden met de industriële herstructurering, de invoering van nieuwe technologieën en de 
openstelling voor concurrentie. Bovendien hebben de reacties van de sociale partners op 
bedrijfstakniveau een grotere operationele impact. 
De Commissie stimuleert de verdere uitbreiding, zowel in kwalitatieve als in 
kwantitatieve zin, van gezamenlijke acties en onderhandelingen. De nieuwe comités voor 
de sectoriële dialoog zullen gunstig zijn voor het vaststellen van flexibele arbeidsvormen, 
waardoor de sociale partners, zo zij dat wensen, het initiatief kunnen nemen voor 
gezamenlijke acties of kunnen gaan onderhandelen over het afsluiten van vrijwillige 
overeenkomsten ter bevordering van de belangrijkste kwesties in de sectoren. 
5.3 Onderhandeling krachtens artikel 3, lid 4, van de Overeenkomst 
betreffende de sociale politiek 
In artikel 3, lid 4 van de Overeenkomst betreffende de sociale politiek wordt bepaald dat 
de sociale partners die zijn geraadpleegd krachtens artikel 3, lid 2 en lid 3 van de 
Overeenkomst, de Commissie ter gelegenheid van deze raadpleging, in kennis kunnen 
stellen van hun wens een onderhandelingsproces te beginnen. Het openen van de 
onderhandelingen ligt volledig in handen van de sociale partners en het 
onderhandelingsproces is gebaseerd op beginselen van autonomie en wederzijdse 
erkenning van de onderhandelende partijen. 
De twee overeenkomsten die tot nu toe krachtens deze procedure zijn gesloten, betekenen 
een belangrijke stap vooruit op weg naar Europese arbeidsverhoudingen en een Europees 
sociaal beleid. Zij hebben bijna overal een warm onthaal gekregen, ook bij de Europese 
Instellingen. Enkele partnerorganisaties hebben echter kritiek geleverd op het feit dat zij 
geen partij waren bij de overeenkomst. 
Deze twee overeenkomsten zijn op bedrijfstakoverkoepelend niveau afgesloten. Het is 
een feit, dat niets in de Overeenkomst betreffende de sociale politiek mogelijke sectoriële 
onderhandelingen in dat kader in de weg staat, noch wanneer het gaat om een aanvulling 
op bedrij fstakoverkoepelende overeenkomsten, noch wanneer het gaat om het sluiten van 
afzonderlijke overeenkomsten die tot de betrokken sector worden beperkt. 
De Commissie is van mening, dat de ontwikkeling van contractuele relaties, zoals in het 
nieuwe Verdrag is voorzien, een zeer doeltreffend mechanisme is om relevante 
overeenkomsten op het gebied van het sociaal beleid uit te voeren. De Commissie hoopt 
daarom dat de sociale partners hun contractuele relaties, zowel op 
15 Gesloten tussen EFA/EVV-GEOPA/COPA op 24 juli 1997. 
19 
bedrij fstakoverkoepelend als op sectorieel niveau, verder zullen uitbreiden. Relaties die 
op overeenkomsten gebaseerd zijn, dienen een plaats dienen te krijgen naast wetgeving. 
De Commissie is van mening, dat sectoriële overeenkomsten tussen sociale partners een 
belangrijke basis kunnen vormen voor het bereiken van doelstellingen van het sociaal 
beleid, inclusief het proces van het bindend maken van overeenkomsten door middel van 
het communautair recht op verzoek van de sociale partners. 
De Commissie zal het tot stand brengen van onderhandelingen in het raam van deze 
procedure met kracht blijven steunen en zij wijst erop, dat zowel de 
bedrij fstakoverkoepelende als de sectoriële sociale partners worden aangemoedigd zich 
in dit opzicht van hun taak te kwijten. 
De Commissie kan zich niet bemoeien met de vrije keuze van onderhandelingspartner. 
Zij verheugt zich over het positieve voorbeeld van het betrekken van 
EUROCOMMERCE, FENI en HOTREC als deskundigen bij de jongste 
onderhandelingen, omdat dit een belangrijke stap is en zij moedigt de sociale partners aan 
nog een stap verder te gaan en de overeenkomsten nog acceptabeler te maken door te 
zorgen voor optimale representatie. 
5.4 Tenuitvoerlegging van op communautair niveau gesloten 
overeenkomsten 
Zowel voor sectoriële als voor bedrij fstakoverkoepelende kwesties kan men 
overeenkomsten sluiten in de context van de sociale dialoog of in het kader van een 
raadpleging krachtens artikel 3 van de Overeenkomst betreffende de sociale politiek. 
Deze overeenkomsten kunnen ten uitvoer worden gelegd overeenkomstig de procedures 
die specifiek zijn voor de werkgevers en werknemers in de lidstaten of, wanneer het gaat 
om zaken krachtens artikel 2 van de Overeenkomst betreffende de sociale politiek en op 
gezamenlijk verzoek van de partijen bij de overeenkomst, door een besluit van de Raad 
op voorstel van de Commissie (Artikel 4, lid 2, van de Overeenkomst betreffende de 
sociale politiek). 
5.4.1 Tenuitvoerlegging door de sociale partners 
Het beschikbaar zijn van goede mechanismen voor informatie en follow-up is van 
cruciaal belang voor de het uitvoeren van overeenkomsten overeenkomstig de procedures 
en gebruiken die specifiek zijn voor de werkgevers en de werknemers en de lidstaten. De 
Commissie zal de sociale partners steunen bij het opzetten van informatie- en 
controleprocedures, die moeten zorgen voor een doeltreffende tenuitvoerlegging op 
nationaal niveau. De tenuitvoerlegging van de kaderovereenkomst over de verbetering 
van de arbeid in loondienst in de landbouw, zal in dat verband een belangrijke stap 
betekenen. 
20 
5.4.2 Tenuitvoerlegging door middel van communautaire wetgeving 
Tot nu zijn er twee verzoeken geweest om overeenkomsten ten uitvoer te leggen via 
communautaire wetgeving, namelijk de Europese kaderovereenkomst inzake 
ouderschapsverlof en die inzake deeltijdarbeid. De Raad heeft de richtlijn16 tot uitvoering 
van de overeenkomst inzake het ouderschapsverlof op 3 juni 1996 aangenomen en de 
richtlijn17 tot uitvoering van de overeenkomst inzake deeltijdarbeid op 
15 december 1997. 
Alvorens zij een wetgevingsvoorstel tot tenuitvoerlegging van een overeenkomst aan de 
Raad voorlegt, voert de Commissie een beoordeling uit18; zij overweegt daarbij in 
hoeverre de partijen die de overeenkomst hebben gesloten, representatief zijn en hoe hun 
mandaat luidt, en zij gaat voor elke clausule in de overeenkomst na, of deze in 
overeenstemming is met het Gemeenschapsrecht en de bepalingen inzake kleine en 
middelgrote ondernemingen. Eén Europese sociale partner heeft de wettigheid van de 
richtlijn betreffende het ouderschapsverlof, die krachtens deze procedure is aangenomen, 
aangevochten19.Er zij met nadruk op gewezen, dat de Commissie geen 
wetgevingsvoorstel doet om de overeenkomst bindend te maken, wanneer zij van mening 
is , dat de betrokken partijen ten aanzien van de werkingssfeer van hun overeenkomst niet 
representatief genoeg zijn. 
Belangrijke acties 
• De partijen die een overeenkomst sluiten die door middel van wetgeving krachtens 
artikel 4, lid 2 van de Overeenkomst betreffende de sociale politiek ten uitvoer moet 
worden gelegd, moeten ervoor zorgen dat de te bespreken thema's binnen het kader 
van artikel 2 van de Overeenkomst betreffende de sociale politiek vallen. 
De Commissie zal de haar voorgelegde overeenkomsten geval voor geval beoordelen 
op representativiteit (voldoende representativiteit gezien de omvang van het 
onderwerp waarop de onderhandeling betrekking heeft) van de ondertekenende 
partijen; zij zal tevens nagaan of de inhoud en de tekst van de overeenkomst niet in 
strijd zijn met de beginselen van het Gemeenschapsrecht, met name wat betreft de 
bepalingen ten aanzien van kleine en middelgrote ondernemingen. 
16 Richtlijn 96/34/EG van de Raad van 3 juni 1996 betreffende de door de UNICE, het CEEP en het 
EVV gesloten raamovereenkomst inzake ouderschapsverlof. 
17 Richtlijn 97/81 /EG van de Raad van 15 december 1997 betreffende de door de UNICE, het CEEP 
en het EVV gesloten raamovereenkomst inzake deeltijdarbeid. 
18 Deze procedure is vastgelegd in de punten 38 t/m 42 van de Mededeling van de Commissie, 
COM(93) 600 def, inzake de toepassing van het Protocol betreffende de sociale politiek. 
19 Beroep van UEAPME bij het Gerecht van eerste aanleg, Zaak T-135/96. Vervolgens heeft 
UEAPME de overeenkomst betreffende de deeltijdarbeid aangevochten. Zaak T-55/98. 
21 
• Daarnaast is de Commissie, alvorens zij een besluit voorstelt voor het ten uitvoer 
leggen van een overeenkomst die binnen het materiële 
toepassingsgebied van artikel 2 van de Overeenkomst betreffende de sociale politiek 
valt, maar buiten het formele overlegprocedure om gesloten. 
De Commissie helpt en ondersteunt de sociale partners voor zover dat in haar 
vermogen ligt, door het geven van politieke, technische en juridische bijstand, zoals 
bedoeld in artikel 118 B van het Verdrag. 
De Commissie zal het Europees Parlement krachtens artikel 3 van de Overeenkomst 
betreffende de sociale politiek, op de hoogte blijven houden van de opening van 
overleg en van de opening en beëindiging van onderhandelingen. Bovendien zal zij 
het Europees Parlement op de hoogte stellen van elk tot haar gericht verzoek van de 
sociale partners om een wetgevingsvoorstel voor de tenuitvoerlegging van een 
overeenkomst krachtens artikel 4, lid 2, van de Overeenkomst betreffende de sociale 
politiek en zodoende het Parlement in staat stellen tijdig advies uit te brengen over 
bedoeld voorstel, voordat de Raad zijn formele besluit neemt. 
Kwesties die verband houden met de rol van de Europese Instellingen in het 
besluitvormingsprocres krachtens de Overeenkomst betreffende de sociale politiek -
en in het bijzonder het verstrekken van informatie over onderhandelingen tussen de 
sociale partners - zullen het onderwerp vormen van nadere besprekingen tussen de 
Commissie, de Raad en het Europees Parlement in de context van het driezij dig 
overleg tussen de Instellingen. 
6. NIEUWE VOORUITZICHTEN 
6.1 Sociale dialoog en uitbreiding 
Met het oog op de start van het proces van toetreding tot de Europese Unie en vooral de 
goedkeuring van Agenda 2000 en de opening van onderhandelingen, is het van belang te 
wijzen op het onderstaande: 
• het is van essentieel belang, zoals is bepaald in de partnerschappen voor toetreding, 
dat de kandidaat-landen met betrekking tot de sociale dialoog hun eigen structuren en 
activiteiten ontwikkelen. Hun sociale partners dienen zich voor te bereiden op een 
effectieve rol in het kader van de sociale dialoog. Alle partijen zijn het erover eens, dat 
het van vitaal belang is de landen van Midden- en Oost-Europeaan in dat verband te 
helpen 
en bovendien: 
• de invoeging van de Overeenkomst betreffende de sociale politiek in het Verdrag van 
Amsterdam, verstevigt de positie van de sociale dialoog als belangrijke factor in het 
communautaire sociale beleid waarmee de nieuwe lidstaten rekening moeten houden 
wanneer zij het acquis communautaire in hun wetgeving inpassen. 
22 
Hiertoe zal de Commissie: 
• de sociale partners in de Europese Unie helpen bij het leggen van contacten en de 
praktische samenwerking op bedrij fstakoverkoepelend en sectorieel niveau, teneinde 
de ontwikkeling van onafhankelijke vertegenwoordigende werknemers- en 
werkgeversorganisaties in Midden- en Oost-Europa te bevorderen; 
• de politieke en administratieve organen in de kandidaat-landen aanmoedigen de 
sociale partners nauw te betrekken bij het beleid van de voorbereiding op de 
uitbreiding van de Europese Unie, en de nationale wetgeving aan te passen om de 
ontwikkeling van de structuren voor de sociale dialoog te bevorderen; 
• de geschikte fora voor de sociale dialoog ondersteunen, om de sociale partners van de 
kandidaat-landen te ontvangen en meer te weten te komen over hun achtergronden en 
werkmethoden. 
6.2 Ontwikkeling van een Europese cultuur voor arbeidsverhoudigen en 
partnerschap 
6.2.1 Transnationale, gedecentraliseerde dialoog 
Binnen multinationals ontwikkelt zich in snel tempo een sociale dialoog. Naar aanleiding 
van de aanneming van de richtlijn betreffende de oprichting van de Europese 
ondernemingsraad20, hebben de sociale partners in de betrokken ondernemingen al meer 
dan 400 overeenkomsten gesloten, voordat de richtlijn van kracht werd. Bovendien is de 
Commissie van plan de totstandkoming van de contacten tussen het Europese en het 
transnationale niveau te blijven steunen, teneinde de partijen te helpen van de beste 
ervaringen en ideeën gebruik te maken. 
Hiertoe zal de Commissie in 1998 een conferentie organiseren om de transnationale 
overeenkomsten over informatie en raadpleging te inventariseren. 
Ook op regionaal niveau neemt de grensoverschrijdende sociale dialoog in regio's waar 
sprake is van aanzienlijke grensoverschrijdende stromen toe; dit is zowel voor de 
werkgelegenheid als voor de implementatie van de richtlijnen op het gebied van de 
arbeidsomstandigheden, een nuttig hulpmiddel. De Commissie zal nagaan, hoe zij de 
acties met een regionaal element kan helpen, aangezien deze duidelijk toegevoegde 
waarde op Europees niveau te bieden hebben. 
6.2.2 Ondersteuning van werkgevers en werknemers 
Los van de sociale dialoog, ondersteunt de Commissie initiatieven om het bewustzijn 
voor Europese kwesties te vergroten. 
20 Richtlijn 94/45/EG van de Raad van 22 september 1994 betreffende de oprichting van een 
Europese ondernemingsraad of van een procedure in ondernemingen of concerns met een 
communautaire dimensie ter informatie en raadpleging van de werknemers. 
23 
Een bestaand initiatief in dit verband is het Network of Human Resource Directors 
(netwerk van directeuren personeelszaken), dat een rol speelt bij de verbreiding van 
geslaagde ervaringen en nieuwe ideeën die op andere niveaus van de dialoog kunnen 
worden gebruikt. 
In het European Business Network for Social Cohesion (Europees netwerk van bedrijven 
voor sociale samenhang) ontwikkelt een aantal bedrijven gezamenlijk vernieuwende 
initiatieven, om hun sociaal engagement, het bestrijden van de sociale uitsluiting en het 
bevorderen van de sociale samenhang, praktische inhoud te geven. 
De Commissie verleent technische en financiële steun aan verschillende initiatieven, 
zowel van werkgevers- als van werknemersorganisaties (conferenties, verwezenlijking 
van gezamenlijke initiatieven, verspreiding van de resultaten van de sociale dialoog enz.). 
De Commissie financiert tevens scholingsactiviteiten van de vakbonden en verleent steun 
aan het Europees Vakbondsinstituut. Het doel is, de Europese cultuur van 
arbeidsverhoudingen te verbreiden en gelijktijdig de ervaring en de traditie te handhaven. 
6.2.3 Ondersteuning van het Europees Centrum Arbeidsverhoudingen 
De sociale partners hebben in 1995 een overeenkomst gesloten voor de oprichting van het 
Europees Centrum Arbeidsverhoudingen en hun initiatief heeft steun van de Commissie 
gekregen. Het is een studiecentrum, waar leden van werkgevers- en 
werknemersorganisaties tezamen de verschillende systemen voor arbeidsverhoudingen in 
Europa bestuderen. Het biedt pan-Europese leer-, trainings- en onderzoeksvoorzieningen 
voor gezamenlijk gebruik door de Europese sociale partners. 
De Commissie onderschrijft de benadering van het EC A en zal zijn ontwikkeling op de 
voet blijven volgen. Zij is van mening dat de oprichters het functioneren van het Centrum 
nog eens onder de loep moeten nemen, opdat het zich volledig waar te maken. 
6.3 De middelen voor het bevorderen van de sociale dialoog 
Ter bevordering van de dialoog op communautair niveau, moeten de politieke en 
logistieke voorwaarden worden verbeterd, zodat de dialoog kan plaatsvinden en vooraf 
en achteraf technische steun kan worden verleend aan de verschillende deelnemende 
organisaties. 
In de loop van de tijd heeft de Commissie,op eigen initiatief en ook op verzoek van de 
sociale partners, verschillende structuren voor voorlichting, advies en dialoog opgezet. 
Deze stellen de sociale partners in staat, op communautair niveau actief deel te nemen 
aan een kader dat de nationale leden stimuleert hun mening naar voren te brengen. 
De Commissie steunt eveneens initiatieven van de sociale partners op Europees en 
nationaal niveau die meer nadruk willen leggen op het Overeenkomst betreffende de 
sociale politiek, verhoging van het bewustzijn vooraf (conferenties, studies, 
voorbereidende vergaderingen, werkgroepen, scholing in Europese zaken) en 
ondersteuning van de follow-up van maatregelen die voortvloeien uit de sociale dialoog 
(verspreiding, controle op en beoordeling van overeenkomsten, zoals de Europese actie 
ten aanzien van de werkgelegenheid voor jongeren en de oprichting van een 
opleidingscentrum voor arbeidsverhoudingen). 
24 
De Commissie moet de sociale dialoog zo doeltreffend mogelijk bevorderen en 
ondersteunen, en dat brengt de aanpassing met zich mee van bestaande structuren, om 
zodoende de sociale partners in staat te stellen de optimale oplossingen te vinden in het 
licht van de recente ontwikkelingen en de daarmee verband houdende uitdagingen. 
De steun van de Commissie dient het de sociale partners op Europees niveau mogelijk te 
maken op de veranderingen te anticiperen en deze te analyseren, de verschillende 
systemen van arbeidsverhoudingen beter te begrijpen en de impact van de hervorming 
van de Europese industrie, de economie, de arbeidsmarkten - inclusief systemen voor 
scholing - en stelsels van sociale zekerheid te onderzoeken. Met andere woorden, deze 
steun moet de huidige en de toekomstige generaties sociale partners in staat stellen hun 
rol als onderhandelaar te spelen op Europees niveau, teneinde de Europese integratie te 
bevorderen in de context van de interne markt, de Economische en Monetaire Unie en de 
sociale cohesie. 
6.4 Een denkproces: Studiegroep 
Europa ziet zich, net als andere geïndustrialiseerde regio's in de wereld, geplaatst voor 
een aantal belangrijke uitdagingen, zoals de wereldwijde concurrentie, de snelle 
technologische vooruitgang, de bescherming van het milieu en de vergrijzing van de 
bevolking. Daarnaast moet het zich voorbereiden op de invoering van de ene munt 
vanaf 1999 en op de opneming van nieuwe lidstaten in de Unie. Bovendien verandert de 
positie in het algemeen van de sociale partners in de lidstaten en op Europees niveau 
steeds meer in die van een partnerschapsrol, de essentiële rol die de sociale partners in 
het Verdrag van Amsterdam en, daarna in de context van de 
werkgelegenheidsrichtsnoeren, hebben toegewezen gekregen. Al deze veranderingen 
hebben consequenties voor de arbeidsverhoudingen, en de kwaliteit van het stelsel van de 
arbeidsverhoudingen zal in aanzienlijke mate bepalen in hoeverre Europa erin slaagt op 
deze veranderingen te reageren. 
De Commissie heeft besloten om als bijdrage tot de discussie over deze fundamentele 
kwesties deskundigen, zowel op nationaal als op Europees niveau, in te schakelen om zo 
ruim mogelijke schaal meningen te verzamelen over deze kwesties en om de kennis 
inzake de Europese sociale dialoog te vergroten. Zij dient het proces van de discussie op 
alle relevante niveaus te ondersteunen. 
25 
BIJLAGE I 
Lijst van de Europese organisaties van sociale partners die momenteel uit 
hoofde van artikel 3 van de Overeenkomst betreffende de sociale politiek 
worden geraadpleegd 
Deze lijst zal worden aangepast overeenkomstig de criteria als bedoeld in punt 24 van de 
Mededeling van de Commissie COM (93) 600 def. van 14 december 1993, inzake de 
tenuitvoerlegging van het Protocol betreffende de sociale politiek, aan de hand van de 
periodieke resultaten van het lopende onderzoek naar de representativiteitt. 
1. Algemene bedrij fstakoverkoepelende organisaties 
Unie van Industriefederaties van de Europese Gemeenschap (UNICE) 
Europees Centrum van gemeenschapsbedrijven (CEEP) 
Europees Verbond van Vakverenigingen (EVV) 
2. Bedrij fstakoverkoepelende organisaties die bepaalde categorieën werknemers of 
ondernemingen vertegenwoordigen: 
Europese Unie van ambachten en het midden- en kleinbedrijf ("Joint 
Committee of Social Dialogue" UEAPME-EUROPMI) 
Internationale Centrale van Hoger Personeel (CEC) 
Eurocadres 
3. Specifieke organisaties 
EUROCHAMBRES 
4. Sectoriële organisaties 
EUROCOMMERCE 
COPA/COGECA 
EUROPECHE 
Association of European Cooperative Insurers, AECI 
Internationaal Bureau van Verzekerings- en 
Herverzekeringsmaatschappijen, BIP AR 
Europees Assurantie Comité, CEA 
Federatie van de Bankwezen in de EEG 
Spaarbankenvereniging van de Europese Economische Gemeenschap, 
GCECEE 
Association of Cooperative Banks of the EC 
European Confederation of woodworking industries, CEI-bois 
Confederation of the National Hotel and Restaurant Associations in the EC, 
HOTREC 
European Construction Industry Federation, FIEC 
European Regional Airlines Association, ERA 
Airports Council International - European Region, ACI-Europe 
26 
Association des compagnies aériennes indépendantes de la Communauté 
européenne, ACE 
Association of European Airlines, AEA 
Europese Schippersorganisatie, ESO 
International Union for Inland Navigation, UINF 
Associatie van Reders van de Europese Gemeenschap, ECSA 
Community of European Railways, CER 
Internationale Wegvervoerorganisatie, IRU 
European Federation of Cleaning Industry, EFCI 
5. Europese vakverbonden die lid zijn van het EVV (*) 
FEM/EMF (metaal) 
EURO-FIET (commercieel, kantoor- en technisch personeel) 
European Committee Communications International 
EFA (landarbeiders) 
EEA (media) 
ECF (voedingsmiddelen) 
CSESP/EPSC (overheidsdiensten) 
CSTCE/CTWUEC (transport) 
CSEE/ETUCE (onderwijs) 
FETBB/EFBWW (bouwnijverheid - houtbewerking) 
FGE/EGF (grafische industrie) 
FSE-THC/ETF-TCL (textiel) 
FESCID/EFCGU (mijnwerkers, chemie en energie) 
FEJ-FIJ/EFJ-IFJ (journalisten) 
EFDPS (bewerkers diamanten en edelstenen) 
(*) Kopie van brief aan het EW 
27 
Bijlage II 
BESLUIT VAN DE COMMISSIE 
van 20 mei 1998 
betreffende de oprichting van Comités voor de 
sectoriële dialoog tussen de sociale partners op Europees niveau 
28 
MEMORIE VAN TOELICHTING 
1. De Commissie is, krachtens artikel 118 B van het Verdrag, gehouden de dialoog 
tussen de werkgevers en de werknemers op Europees niveau verder te 
ontwikkelen. Zij neemt kennis van de standpunten van de sectoriële sociale 
partners over het communautair beleid, via raadplegingen over een aantal 
initiatieven op sociaal beleid en, in de sectoren waar een gemeenschappelijk 
beleid wordt gevoerd, over de formulering en implementatie van sectoriële 
beleidsmaatregelen. De sector-specifieke raadplegingen zijn bedoeld om de 
arbeidsomstandigheden te verbeteren en te harmoniseren en ook, in enkele 
gevallen, om de economische en concurrentiepositie van de betrokken sector te 
verbeteren. Dit werkt wordt in sectoriële comités verricht, die zijn opgericht op 
formele basis - de paritaire comités - of in informele werkgroepen. 
2. De Commissie heeft in september 1996 een Mededeling goedgekeurd 
(COM (96) 448 def. van 18 september 1996), betreffende de ontwikkeling van de 
sociale dialoog op Gemeenschapsniveau. Doel hiervan was, zoveel mogelijk 
uiteenlopende meningen te verzamelen over de middelen die moesten worden 
gebruikt om de Europese sociale dialoog te bevorderen en uit te breiden. In dit 
document heeft de Commissie erop gewezen, dat de paritaire comités en 
informele werkgroepen te sterk geïnstitutionaliseerd waren geraakt en hun nut 
hadden verloren. Daarom heeft zij gevraagd om advies over de organisatie en de 
verantwoordelijkheden voor de sectoriële dialoog. 
3. In de loop van 1997 zijn meer dan 80 gedetailleerde reacties ontvangen van 
Europese en nationale werkgevers- en werknemersorganisaties, Europese 
Instellingen en nationale autoriteiten. (Zie de resolutie van het Europees 
Parlement over de Mededeling van de Commissie betreffende de ontwikkeling 
van de sociale dialoog op Gemeenschapsniveau COM(96) 448 def. van 
18 juli 1997 en het advies van het Economisch en Sociaal Comité van 29 
en 30 januari 1997 over dezelfde kwestie.) In april 1997 is in Den Haag een 
Europees forum gehouden ter bespreking van de toekomst van de sociale dialoog. 
4. De meeste respondenten zijn het eens met de conclusies van de Commissie, dat de 
bestaande structuren vaak positieve ontwikkelingen in de weg staan.Er moet een 
meer geharmoniseerde benadering komen voor de structuren ter ondersteuning 
van de sociale dialoog, om zodoende te komen tot een evenwichtiger behandeling 
van de verschillende sectoren van bedrijvigheid en om alle sectoren in staat te 
stellen zo doeltreffend en substantieel mogelijk bij te dragen tot het tot stand 
komen van de desbetreffende communautaire beleidsmaatregelen. De Commissie 
dient bereid te zijn te reageren op de verzoeken van elke sector die bereid is een 
aanzienlijke gezamenlijke bijdrage te leveren. 
5. Ten einde de kwantitatieve en kwalitatieve inbreng van de sociale dialoog te 
verbeteren, met als resultaat een hogere toegevoegde waarde op Europees niveau, 
moeten de bestaande structuren dus worden vervangen en moet een efficiëntere 
dialoog bevorderd worden. De operationele procedures zullen worden 
29 
gestroomlijnd: één plenaire vergadering op hoog niveau per jaar, een beperkte 
delegatie van de sociale partners, onkostenvergoeding voor hoogstens 
15 deelnemers van werkgevers- en van werknemerszij de. De Commissie zal, door 
de DG's die het meest betrokken zijn bij de punten die op de agenda staan of 
DG V, het secretariaat leveren; de vergaderingen worden gewoonlijk door een 
vertegenwoordiger van de werkegers of werknemers voorgezeten, maar een 
vertegenwoordiger van de Commissie zal als voorzitter optreden, wanneer beide 
partijen hierom gezamenlijk verzoeken. Elke sector zal krachtig worden 
ondersteund door een partnerschap tussen DG V en de overige betrokken DG's, 
met inbegrip van een betere technische ondersteuning voor de voorbereiding en de 
follow-up van vergaderingen. 
30 
BESLUIT VAN DE COMMISSIE 
van 20 mei 1998 
betreffende de oprichting van Comités voor de 
sectoriële dialoog tussen de sociale partners op Europees niveau 
DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN, 
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, 
Overwegende dat artikel 118 B van het Verdrag bepaalt dat de Commissie zich beijvert 
de dialoog tussen de sociale partners op Europees niveau verder te ontwikkelen en dat als 
deze laatsten zulks wenselijk achten dit tot contractuele betrekkingen kan leiden; 
Overwegende dat volgens punt 12 van het Gemeenschapshandvest van de sociale 
grondrechten van de werkenden de werkgevers of de organisaties van werkgevers 
enerzijds en de organisaties van werkenden anderzijds, onder de voorwaarden als bepaald 
bij de nationale wetgeving en de nationale gebruiken, het recht moeten hebben te 
onderhandelen en collectieve arbeidsovereenkomsten af te sluiten en de dialoog tussen 
sociale partners op Europees niveau, die moet worden ontwikkeld, indien zij zulks 
wenselijk achten, kan leiden tot contractuele betrekkingen, met name op 
bedrij fstakoverkoepelend en sectorieel niveau; 
Overwegende dat de Commissie in reactie op de Mededeling van 18 september 1996 
betreffende de ontwikkeling van de sociale dialoog op Communautair niveau21, van alle 
betrokkenen krachtige steun heeft gekregen voor haar voorstel de sectoriële dialoog te 
versterken; 
Overwegende dat het Europees Parlement in zijn resolutie van 18 juli 199722 over deze 
Mededeling van de Commissie heeft gevraagd specifiek belang toe te kennen aan de 
sectoriële sociale dialoog, aangezien de gevolgen van de regulering en/of deregulering 
van de werkgelegenheid in de sectoren van de economie het beste binnen de sectoriële 
dialoog kan worden beoordeeld; 
Overwegende dat het Economisch en Sociaal Comité in zijn advies van 29 januari 1997 
over genoemde Mededeling van de Commissie23 heeft verklaard dat de sectoriële dialoog 
doeltreffend, efficiënt en goed gericht moet zijn; 
Overwegende dat de situatie in verschillende lidstaten duidelijk aantoont, dat zowel de 
werkgevers als de werknemers actief moeten deelnemen aan discussies over de 
verbetering van de leef- en werkomstandigheden in hun sector; dat Comités voor de 
sectoriële dialoog in het kader van de Commissie, het meest geschikte middel zijn om 
21 COM(96) 448 def. 
22 PB C 286 van 22.9.1997, blz. 338. 
23 PB C 89 van 19.3.1997, blz. 27. 
31 
een dergelijke deelname te waarborgen door op communautair niveau een representatief 
forum voor de betrokken sociaal-economische belangen te scheppen; 
Overwegende dat de Commissie ernaar dient te streven dat het lidmaatschap en de 
activiteiten van de Comités voor de sociale dialoog mede de gelijkheid van mannen en 
vrouwen bevorderen; 
Overwegende dat de bestaande Paritaire Comités moeten worden vervangen door de 
Comités voor de sectoriële dialoog; dat de Besluiten tot oprichting van deze Paritaire 
Comités derhalve moeten worden ingetrokken, 
BESLUIT 
Artikel 1 
Hierbij worden de Comités voor de sectoriële dialoog, hierna "comités" genoemd, 
opgericht in sectoren, waar de sociale partners een gezamenlijk verzoek indienen om deel 
te nemen aan een dialoog op Europees niveau en waar de organisaties van werkgevers en 
werknemers: 
a) tot specifieke sectoren of categorieën behoren en op Europees niveau 
georganiseerd zijn; 
b) uit organisaties bestaan die op zichzelf een integrerend en erkend deel uitmaken 
van de structuren van sociale partners van de lidstaten en het vermogen bezitten 
overeenkomsten te sluiten, en die representatief zijn voor verscheidene lidstaten ; 
c) toereikende structuren bezitten om hun doeltreffende deelneming aan het werk 
van de Comités te waarborgen. 
Artikel 2 
De comités moeten, voor de sector waarvoor zij zijn opgericht, 
a) worden geraadpleegd over de ontwikkelingen op communautair niveau met 
sociale implicaties en 
b) de sociale dialoog op sectorieel niveau ontwikkelen en bevorderen. 
Artikel 3 
De vertegenwoordigers van de werkgevers en de werknemers die aan de vergaderingen 
van elk comité deelnemen, zijn maximaal veertig in getal, met een gelijk aantal 
vertegenwoordigers van de werkgevers- en de werknemersdelegaties. 
Artikel 4 
De Commissie nodigt de vertegenwoordigers uit aan vergaderingen van de Comités deel 
te nemen, op voorstel van organisaties van sociale partners die het in artikel 1 bedoelde 
verzoek hebben ingediend. 
32 
Artikel 5 
1. Elk comité stelt, tezamen met de Commissie, zijn eigen reglement van orde vast. 
2. De comités worden voorgezeten door een vertegenwoordiger van de werkgevers-
of werknemersdelegaties of, op hun gezamenlijk verzoek, door een 
vertegenwoordiger van de Commissie. 
3. De comités vergaderen minstens een maal per jaar. In totaal ontvangen dertig 
vertegenwoordigers van de werkgevers en de werknemers die aan de vergadering 
van een comité deelnemen, reis- en verblijfkosten. 
4. De Commissie evalueert, in overleg met de sociale partners, regelmatig het 
functioneren van de comités en het verrichten van hun activiteiten in de 
verschillende sectoren. 
Artikel 6 
Indien de Commissie een comité ervan in kennis heeft gesteld dat een te bespreken 
kwestie een geheimhouding verlangende aangelegenheid betreft, zijn de leden van het 
comité, onverminderd het bepaalde in artikel 214 van het Verdrag, ertoe gehouden de 
informatie die zij op bijeenkomsten van het comité of van diens secretariaat hebben 
verkregen, niet bekend te maken. 
Artikel 7 
1 De Comités voor de sectoriële dialoog treden in de plaats van de bestaande 
paritaire comités en wel als volgt: 
a) het Paritaire Comité voor het zeevervoer, opgericht bij 
Besluit 87/467/EEG van de Commissie24. 
b) het Paritaire Comité voor de burgerluchtvaart, opgericht bij 
Besluit 90/449/EEG van de Commissie25. 
c) het Paritaire Comité voor de binnenscheepvaart, opgericht bij 
Besluit 80/991/EEG van de Commissie26. 
d) het Paritaire Comité voor het wegvervoer, opgericht bij 
Besluit 85/516/EEG van de Commissie27. 
e) het Paritaire Comité voor de spoorwegen, opgericht bij Besluit 85/13/EEG 
van de Commissie28. 
24 PB L 253 van 4.9.1987, blz. 20. 
25 PB L 230 van 24.8.1990, blz. 22. 
26 PB L 297 van 6.11.1980 blz. 28. 
27 PB L317 van 28.11.1985, blz. 33. 
28 PB L 8 van 10.1.1985, blz. 26. 
33 
f) het Paritaire Comité voor telecommunicatie, opgericht bij 
Besluit 90/450/EEG van de Commissie29. 
g) het Paritaire Comité voor de sociale vraagstukken van de agrarische 
arbeiders, opgericht bij Besluit 74/442/EEG van de Commissie30. 
h) het Paritaire Comité voor de sociale vraagstukken in de zeevisserij, 
opgericht bij Besluit 74/441/EEG van de Commissie31. 
i) het Paritaire Comité voor de posterijen, opgericht bij Besluit 94/595/EEG 
van de Commissie32. 
De Comités die bij deze besluiten zijn opgericht, blijven echter bestaan, totdat de 
bij dit Besluit opgerichte Comités voor de sectoriële dialoog met hun 
werkzaamheden aanvangen, doch in ieder geval niet na 31 december 1998. 
2. Onder voorbehoud van het in artikel 1 bepaalde, treden de comités voor de 
sectoriële dialoog eveneens in de plaats van de informele werkgroepen waarmee 
de Commissie tot nu toe de sociale dialoog in bepaalde sectoren die niet vielen 
onder een Besluit van de Commissie tot oprichting van een Paritair Comité, heeft 
bevorderd. 
3. De in lid 1, onder a) tot en met i), genoemde besluiten worden ingetrokken. 
Brussel, op 20 mei 1998 
Voor de Commissie 
Pàdraig FLYNN 
Lid van de Commissie 
29 PB L 230 van 24.8.1990, blz. 25. 
30 PB L 243 van 5.9.1974, blz. 22. 
31 PB L 243 van 5.9.1974, blz. 19. 
32 PB L 225 van 31.8.1994, blz. 31. 
34 
Ontwerp voor een 
BESLUIT VAN DE RAAD 
tot wijziging van Besluit 70/532/EEG houdende 
instelling van het Permanente Comité voor arbeidsmarktvraagstukken 
van de Europese Gemeenschappen 
35 
MEMORIE VAN TOELICHTING 
1. Tijdens vergaderingen van vertegenwoordigers van de sociale partners, de Raad 
en de Commissie vinden tripartiete discussies over de werkgelegenheid plaats. 
Naast de specifieke prioriteiten van elk van de partijen, heeft het overleg tot doel 
gezamenlijke doelstellingen te bepalen. Het voornaamste overlegorgaan op 
Europees niveau is het Permanente Comité voor Arbeidsmarktvraagstukken, een 
tripartiet comité dat in 1970 is ingesteld (Beschikking van de Raad 70532/EEG 
gewijzigd bij Beschikking 75/62/EEG). 
2. Op het functioneren van dit comité, in zijn huidige vorm, is heel wat kritiek 
geleverd. De meeste leden van het comité zijn het erover eens, dat de manier 
waarop het functioneert: niet meer van deze tijd is; dat geldt ook voor het 
lidmaatschap, de werkmethoden en het gebruik dat van de resultaten wordt 
gemaakt. 
3. De laatste jaren is bovendien de context voor een tripartiet dialoog op 
communautair vlak veranderd: 
- In een aantal lidstaten die bij het afsluiten van een werkgelegenheidspact 
betrokken zijn, is de tripartiete aanpak belangrijker geworden. 
- In de recente discussies over flankerende maatregelen voor de 
herstructurering van de industrie, is het partnerschap genoemd als een van 
de belangrijkste instrumenten die bevorderd moesten worden. 
- De opname van een nieuwe titel - betreffende de werkgelegenheid - in het 
Verdrag van Amsterdam en de toepassing van deze regelingen, hebben de 
koers van de tripartiete dialoog veranderd (zie de de Resolutie van de 
Raad van 14 december 1997 inzake de werkgelegenheidsrichtsnoeren voor 
1998 (PB C 30 van 28.1.1998, blz. 1). 
Bovendien hebben de recente initiatieven ter bevordering van nieuwe vormen van 
de tripartiete dialoog geleid tot een groei van het aantal fora, parallel met de 
vergaderingen op ministerieel niveau in het kader van het Permanent Comité voor 
Arbeidsmarktvraagstukken, waar de Raad en de sociale partners bijeenkomen ter 
bespreking van werkgelegenheidskwesties, zoals de vergaderingen tussen de 
stuurgroep van het Comité voor werkgelegenheids- en arbeidsmarktbeleid en de 
sociale partners, alsmede de vergaderingen van het driemanschap van 
regeringsleiders en/of staatshoofden en de sociale partners. 
4. Deze ontwikkelingen en het onbetwiste gebrek aan efficiëntie van het Permanente 
Comité, in zijn huidige vorm, maken een nieuw gerationaliseerd proces 
noodzakelijk, waarin de sociale partners zo effectief mogelijk kunnen bijdragen 
tot de ontwikkeling en uitvoering van de werkgelegenheidsrichtsnoeren en de 
globale richtsnoeren voor het economische beleid. Het voorstel van de Commissie 
tot wijziging van het bestaande Besluit van de Raad, zal dienovereenkomstig het 
aantal deelnemers aan de vergaderingen beperken, het lidmaatschap van de 
sociale partners aanpassen, om rekening te houden met achtereenvolgende 
36 
uitbreidingen van de Gemeenschap en ontwikkelingen die van invloed zijn op de 
representatieve organisaties. Dit zorgt tevens voor de nodige flexibiliteit, zodat de 
vergaderingen van het Comité direct gekoppeld worden aan het nieuwe 
werkgelegenheidsproces. 
Hieronder volgen de opmerkingen van de Commissie over het enige artikel van 
haar voorstel: 
5. Wijziging van artikel 2, lid 1, van Besluit 70/532/EEG 
In de eerste plaats heeft deze wijziging betrekking op de verandering in het 
lidmaatschap van het Comité, een van de wijzigingen van artikel 2. In de tweede 
plaats bepaalt het dat het Comité twee maal per jaar vergadert. Dit komt in de 
plaats van de eerdere verplichting voor het Comité te worden ingeschakeld 
"voordat de eventuele beslissingen van de bevoegde Instellingen worden 
genomen". Deze wijziging houdt verband met de belangrijke rol die de sociale 
partners dienen te spelen in het nieuwe proces inzake de werkgelegenheid, als 
uiteengezet in de conclusies van de vergadering van de Europese Raad over de 
werkgelegenheid op 20 en 21 november 1997 (blz. 19) (de Luxemburgse 
werkgelegenheidstop). 
6. Wijziging van artikel 2, lid 2, van Besluit 70/532/EEG 
Deze wijziging geeft elk voorzitterschap van de Unie de nodige flexibiliteit bij de 
keuze van het meest geschikte forum voor het bespreken van de werkgelegenheid 
met de sociale partners: hetzij de voltallige Raad, het zij het driemanschap van de 
staatshoofden of regeringsleiders, zoals uiteengezet in de conclusies van de 
Luxemburgse werkgelegenheidstop. 
7. Wijziging van artikel 2, lid 3, van Besluit 70/532/EEG 
In de eerste plaats wordt het aantal deelnemers van de kant van de sociale partners 
van 36 tot 16 verminderd om efficiënter te kunnen vergaderen. In de tweede 
plaats vervangt het nieuwe artikel de bijlage bij het vroegere Besluit, aangezien 
het aangeeft welke organisaties van sociale partners moeten deelnemen aan het 
werk van het Comité. De organisaties van sociale partners worden zodanig 
geselecteerd, dat elke delegatie van sociale partners de gehele economie bestrijkt 
en Europese organisaties omvat die hetzij algemene belangen vertegenwoordigen, 
hetzij meer specifieke belangen van het hoger personeel en kleine en middelgrote 
ondernemingen. 
8. Wijziging van artikel 2, lid 4, en schrapping van de bijlage bij 
Besluit 70/532/EEG 
Deze wijziging heeft betrekking op de vermindering van het aantal deelnemers 
van de delegaties van de sociale partners 
37 
Ontwerp voor een 
BESLUIT VAN DE RAAD 
tot wijziging van Besluit 70/532/EEG houdende 
instelling van het Permanente Comité voor arbeidsmarktvraagstukken 
van de Europese Gemeenschappen 
DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, 
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, inzonderheid op 
artikel 145, 
Overwegende dat het Europees Parlement in zijn Resolutie van 18 juli 199733 over de 
Mededeling van de Commissie betreffende de ontwikkeling van de sociale dialoog op 
communautair niveau34, nadrukkelijk vraagt om de hervorming van het Permanenete 
Comité voor arbeidsmarktvraagstukken. 
Overwegende dat het Economisch en Sociaal Comité in zijn advies van 29 januari 199735 
over genoemde Mededeling van de Commissie heeft verklaard dat het Permanente 
Comité voor arbeidsmarktvraagstukken beter moet worden geprofileerd. 
Overwegende dat de Raad in zijn Resolutie van 15 december 1997 inzake de 
werkgelegenheidsrichtsnoeren voor 199836 heeft beklemtoond dat het noodzakelijk is de 
sociale partners bij de werkgelegenheidsstrategie te betrekken. 
Overwegende dat de Commissie in haar mededeling "De aanpassing en de bevordering 
van de sociale dialoog op communautair niveau"37 op het belang heeft gewezen, om de 
samenstelling en de werkmethoden van het Permanente Comité voor de 
arbeidsvraagstukken aan de nieuwe omgeving aan te passen. 
33 PB C 286 van 22.9.1997, blz. 338. 
34 COM(96) 448 def. 
35 PB C 89 van 19.3.1997, blz. 27. 
36 PB C 30 van 28.1.1998, blz. 1. 
37 COM(1998)322def. 
38 
Overwegende dat de Europese Raad in zijn conclusies van de Intergouvernementele 
Conferentie, gehouden te Firenze op 21 en 22 juni 1996, nogmaals het belang heeft 
bevestigd van de bevordering van de werkgelegenheid en de verlaging van het 
onaanvaardbaar hoge peil van de werkloosheid in Europa, met name onder jongeren, 
langdurig werklozen en laaggeschoolden; 
Overwegende dat de Europese Raad tijdens zijn buitengewone vergadering over de 
werkgelegenheid op 20 en 21 november 1997 te Luxemburg heeft beklemtoond dat, als 
onderdeel van de noodzakelijke versterking van de sociale dialoog, de sociale partners op 
alle niveaus bij alle stadia van deze nieuwe strategie zouden worden betrokken en hun 
bijdrage tot de uitvoering van de richtsnoeren zouden moeten leveren. 
Overwegende dat Besluit 70/532/EEG38, laatstelijk gewijzigd bij Besluit 75/62/EEG39, 
derhalve moet worden gewijzigd, 
BESLUIT: 
Enig Artikel 
Besluit 70/532/EEG wordt als volgt gewijzigd: 
1. Artikel 2, leden 1 tot en met 4, komt als volgt te luiden: 
"1. Het Comité heeft tot taak, met eerbiediging van de Verdragen en met 
inachtneming van de bevoegdheden van de Gemeenschapsinstellingen en 
-organen, ervoor te zorgen dat voortdurend een dialoog, gezamenlijke 
actie en overleg plaatsvinden tussen de Raad - of het driemanschap van 
- staatshoofden of regeringsleiders -, de Commissie en de sociale partners, 
ten einde de coördinatie van het arbeidsmarktbeleid van de Lidstaten te 
vergemakkelijken door het in overeenstemming te brengen met de 
communautaire doelstellingen. 
Het Comité vergadert twee maal per jaar." 
2. Aan de werkzaamheden van het Comité wordt door de volgende partijen 
deelgenomen: 
- de Raad ofwel het driemanschap van de staatshoofden of 
regeringsleiders 
- de Commissie, 
- de werkgeversorganisaties, 
- de werknemersorganisaties. 
38 PB L 273 van 17.12.1970, blz. 25. 
39 PB L 21 van 28.1.1975, blz. 17. 
39 
3. Het aantal vertegenwoordigers van elk van de organisaties der sociale 
partners bedraagt acht, waarbij elke delegatie de gehele economie beslaat 
en bestaat uit Europese organisaties, die hetzij algemene belangen, hetzij 
meer specifieke belangen van het hoger personeel en van kleine en 
middelgrote ondernemingen behartigen. De benoeming van de 
werknemersdelegatie (EVV, CEQwordt gecoördineerd door het Europese 
Verbond van Vakverenigingen (EVV) en de benoeming van de 
werkgeversdelegatie (UNICE, CEEP, UEAPME,Eurocommerce, COPA) 
wordt gecoördineerd door de Unie van Industriefederaties van de 
Europese Gemeenschap (UNICE). 
4. Elk van de partijen die aan de werkzaamheden van het Comité deelneemt, 
wijst naar eigen inzicht haar vertegenwoordigers aan, hetzij voor een 
bepaalde periode, hetzij afhankelijk van de behandelde onderwerpen, voor 
specifieke vergaderingen." 
2. De bijlage wordt geschrapt. 
Gedaan te Brussel, op 
Voor de Commissie 
De Voorzitter 
40 
Financieel memorandum 
1. TITEL VAN DE MAATREGEL 
Comités voor de sectoriële dialoog 
2. BEGROTINGSLIJN 
Alleen deel A van de begroting 
3. RECHTSGRONDSLAG 
Verdrag betreffende de Europese Unie, inzonderheid artikel 118B, en artikel 3 
van de Overeenkomst betreffende de sociale politiek 
4. BESCHRIJVING VAN DE MAATREGEL 
4.1 Algemene doelstelling 
De mededeling bevat een voorstel voor de rationalisering van de 
bestaande comités en groepen op het gebied van de sectoriële sociale 
dialoog. Met deze rationalisering wordt beoogd een enkele structuur tot 
stand te brengen binnen de sectoriële dialoog en de administratieve 
belasting van de bestaande paritaire comités te verminderen. Door deze 
rationalisering kan binnen de grenzen van de beschikbare middelen 
worden beantwoord aan de vraag van nieuwe sectoren om deel te nemen 
aan de sociale dialoog. De rationalisering moet gepaard gaan met een 
wijziging van de huidige statuten van de paritaire comités. 
4.2 Periode en wijze van verlenging 
Onbepaalde duur. 
5. INDELING VAN DE UITGAVEN/INKOMSTEN 
5.1 NVU 
5.2 NGK 
5.3 Soort inkomsten: Geen inkomsten 
6. AARD VAN DE UITGAVEN/INKOMSTEN 
De uitgaven houden hoofdzakelijk verband met de organisatie van vergaderingen 
voor de sectoriële sociale dialoog. Het betreft kosten voor de huur van 
vergaderruimten, de vergoeding van reiskosten van de sociale partners en 
simultaanvertaling. 
41 
7. FINANCIËLE GEVOLGEN 
Geen financiële gevolgen voor deel B van de begroting 
7.1 Wijze van berekening van de totale kosten van de maatregel (verband 
tussen kostenonderdelen en totale kosten) 
De rationalisering en de wijziging van de statuten van de comités voor de 
sectoriële sociale dialoog vergen geen extra financiële of andere middelen. 
7.2 Indicatieve uitsplitsing per onderdeel 
VK in miljoen ecu (lopende prijzen) 
Onderdeel 
Totaal Jaarn 
n + 1 n + 2 n + 3 n + 4 n + 5 
en 
volg. 
jaren Totaal 
7.3 Beleidsuitgaven voor studies, deskundigen enz. in deel B van de begroting 
VK in miljoen ecu (lopende prijzen) 
- studies 
~ vergaderingen 
deskundigen 
- conferenties en 
symposia 
- voorlichting en 
publicaties 
Totaal Jaarn 
n+1 n + 2 n + 3 n + 4 n+5 
en 
volg. 
jaren Totaal 
42 
7.4 Tijdschema van de vastleggings- en betalingskredieten 
VK in miljoen ecu 
J. 
1 
J 
j 
| Vastleggings-
kredieten 
| Betalmgskredieten 
i 
1 Jaar n 
1 n+1 
I n + 2 
n + 3 
n + 4 
1 n + 5 
| en volg. jaren 
I totaal 
•j Jaar 
n 
n+ 1 n + 2 n + 3 n + 4 n + 5 
en 
volg. 
jaren Totaal 
,•• 
,., . i 
i 1 
FRAUDEBESTRIJDINGSMAATREGELEN 
Er zijn geen bepalingen voorgesteld ten aanzien van de geplande uitgaven 
(organisatie van vergaderingen) met uitzondering van de gebruikelijke controles 
in verband met de verzoeken om terugbetaling van de reis- en verblijfkosten van 
deelnemers. 
ELEMENTEN VAN DE KOSTEN-BATENANALYSE 
9.1. Specifieke kwantificeerbare doelstellingen en doelgroep 
Beoogd wordt de sectoriële sociale partners in staat te stellen een sociale 
dialoog op te bouwen op basis waarvan overeenkomsten kunnen worden 
gesloten. 
De doelgroep wordt gevormd door de sociale partners die op sectorieel 
niveau zijn georganiseerd en leden van organisaties die voldoen aan de 
representativiteitscriteria. 
9.2. Rechtvaardiging van de actie 
De bijdrage van de sectoriële sociale dialoog op Europees niveau is 
voortdurend gegroeid. Ten einde de kwantitatieve en kwalitatieve inbreng 
van de sociale dialoog te verbeteren, met als resultaat een hogere 
toegevoegde waarde op Europees niveau, moeten de bestaande structuren 
worden vervangen en moet in plaats van uiterst formele 
43 
gedachtenwisselingen vooral een efficiënte politieke dialoog bevorderd 
worden. 
De Commissie zal zorgen voor een nieuw kader waarbinnen de sectoriële 
dialoog zich kan blijven ontwikkelen. Dit kader zal op dezelfde 
voorwaarden gelden voor alle sectoren die willen deelnemen aan de 
sociale dialoog en het zal gemakkelijk kunnen worden uitgebreid tot 
nieuwe sectoren. 
De nieuwe comités zullen het voornaamste forum gaan vormen voor de 
sectoriële dialoog (raadpleging, gezamenlijke acties en onderhandelingen) 
en zij zullen worden ingesteld in alle sectoren die een gezamenlijk verzoek 
indienen en voldoende goed georganiseerd zijn met een belangrijke 
aanwezigheid in Europa, overeenkomstig de criteria die voor de 
representativiteit zijn vastgesteld. 
9.3 Controle en evaluatie van de actie 
De middelen voor het organiseren van vergaderingen zullen aan de 
verschillende sectoriële comités ter beschikking worden gesteld op basis 
van hun jaarlijkse werkprogramma's. 
De in het kader van deze comités door de sociale partners gezamenlijk 
goedgekeurde teksten zullen openbaar gemaakt en verspreid worden, 
zowel op het niveau van de communautaire instellingen als op het niveau 
van de lidstaten, en meer in het bijzonder onder de nationale organisaties 
van de sociale partners. 
De resultaten van de sociale dialoog en dus van de werking van deze 
comités zullen namelijk hoofdzakelijk worden geëvalueerd door de 
achterban van de sociale partners door middel van sociale verkiezingen of 
andere procedures voor de benoeming van werkgevers- en 
werknemersvertegenwoordigers. 
Bovendien zal de Commissie de resultaten van het werk van deze comités 
bekendmaken in het kader van de jaarlijkse balans van de sociale dialoog. 
10. HUISHOUDELIJKE UITGAVEN (AFDELING III, DEEL A, VAN DE 
ALGEMENE BEGROTING) 
De feitelijke beschikbaarstelling van de benodigde administratieve middelen 
hangt af van het jaarlijkse besluit van de Commissie betreffende de toewijzing 
van de middelen, met name gelet op het aantal extra ambten en de aanvullende 
bedragen die door de begrotingsautoriteit zullen worden toegestaan. 
10.1 Gevolgen voor het personeelsbestand 
Geen extra personeel nodig. 
44 
In onderstaande tabel wordt een overzicht gegeven van het reeds 
beschikbare personeel. Voor deze maatregel moeten bepaalde taken intern 
opnieuw verdeeld worden. 
Aard van cie • posten 
Ambtenaren (*) 
of tijdelijke 
functionarissen A 
B 
C 
Ander 
personeel 
; A-7001 
| Totaal Personeel voor het beheer 
van de maatregel 
vast 
9 
1 
2 
12 tijdelijk 
1 
1 
2 Herkomst 
van DG 
dienst of 
10 
1 
2 
1 
14 extra 
personeel Duur j 
i 
i 
i 
.. j 
! 
onbepaald 
10.2 Totale financiële gevolgen van het personeel 
Geen extra personeel nodig. 
In onderstaande tabel wordt een overzicht gegeven van het reeds 
beschikbare personeel. Voor deze maatregel moeten bepaalde taken intern 
opnieuw verdeeld worden. 
(ecu) 
Ajnbtenaren (*) 
Tijdelijke functionarissen 
Ander personeel (A-7001) 
Totaal Bedrag 
1 296 000 
108 000 
43 000 
1 447 000 Wijze van berekening 
12 x 108 000=1 296 000 
1x108 000=108 000 
1 x 43 000 = 43 000 
(*) Personeel dat met het beheer van de maatregel belast is (berekend op basis van de 
titels A-l, A-2, A-4, A-5 et A-7). 
45 
10.3 Financiële gevolgen van de overige huishoudelijke uitgaven als gevolg 
van de maatregel 
(ecu) 
Begrotingslijn Bedrag Wijze van berekening 
(nr. en omschrijving) 
A 7032 Vergaderkosten van 1.265.040 Gemiddeld 753 ecu per deelnemer x maximaal 30 
comites deelnemers per vergadering x minimaal 56 
vergaderingen 
Totaal 1.265.040 
I I i 
Bovengenoemd bedrag, dat is bedoeld voor alle op te richten comités voor 
de sectoriële dialoog, zal worden vrijgemaakt uit de voor DGV 
beschikbare middelen. 
46 
ISSN 0254-1513 
COM(98) 322 def. 
DOCUMENTEN 
NL 05 01 
Catalogusnummer : CB-CO-98-355-NL-C 
ISBN 92-78-36864-4 
Bureau voor officiële publikaties der Europese Gemeenschappen 
L-2985 Luxemburg 
*4É