VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT over de uitvoering van begrotingsonderdeel B5-504 "Maatregelen ter bevordering van de opname in de algemene begroting van de krachtens de EGKS gefinancierde activiteiten"

INHOUDSOPGAVE

Samenvatting

1. Inleiding

1.1. Rechtsgrondslag

1.2 Doelstellingen en verwachte resultaten

1.3 Begrotingsaspecten

1.4 Personele middelen

2. Opzet van het project

2.1 Eerste uitvoeringsanalyses

2.2 Nieuwe aanpak en het vinden van partners voor het project

2.3 Haalbaarheid van het project "EUROFER-garantiefonds"

2.4 Uitvoeringsfasen van het "EUROFER-garantiefonds"

3. Projectpartners

3.1 EUROFER

3.2 Financiële intermediairs

4. Uitvoeringsinstrumenten

4.1 De trust- en beheersovereenkomst tussen de Europese Commissie en EUROFER

4.2 De garantieovereenkomsten tussen EUROFER en de financiële intermediairs (FI's)

4.3 De garanties (garantieverklaringen)

5. Projecttoezicht en verslaglegging door de Commissie

5.1 Toezicht

5.2 Verslaglegging

Bijlage: Commentaar van de begrotingsautoriteit bij begrotingsonderdeel B5-504

Samenvatting

In begrotingsonderdeel B5-504 ("Maatregelen ter bevordering van de opname in de algemene begroting van de krachtens de EGKS gefinancierde activiteiten" - zie bijlage) is 2 miljoen euro uitgetrokken voor een proefproject om de haalbaarheid van maatregelen ten gunste van regio's "die getroffen zijn door herstructurering van de kolen- en staalsector" te testen. Het project werd in 2001 ten uitvoer gelegd door een garantiefonds op te zetten om innoverende bedrijven (MKB) in deze regio's bij het scheppen van banen te ondersteunen.

Het garantiefonds wordt namens de Commissie door EUROFER, de Europese Vereniging van IJzer- en Staalproducerende Industrieën, als een trust beheerd. EUROFER zal garanties verstrekken voor een gedeeltelijke dekking van leningen en investeringen in aandelenkapitaal door gespecialiseerde financiële intermediairs ten behoeve van innoverende bedrijven (MKB), inclusief starters, in regio's "die getroffen zijn door herstructurering van de kolen- en staalsector".

Om ervoor te zorgen dat het proefproject binnen het begrotingsplafond van 2 miljoen euro haalbaar en economisch doeltreffend is, moest de geografische dekking ervan tot bepaalde lidstaten en regio's in de EU worden beperkt. Deze regio's liggen in België (Wallonië), Duitsland (Dortmund), Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk.

Aangezien het merendeel van de traditionele steenkoolgebieden in België, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk, en ook het "Ruhrgebiet" (Dortmund), binnen de regionale dekking van het project vallen, komt deze benadering ook ten goede aan de belangen van de steenkoolindustrie in de EU.

De kleine en middelgrote ondernemingen die van deze garanties profiteren, maken normaalgesproken deel uit van de "nieuwe economie" of andere innoverende of dienstverlenende sectoren waarin het MKB en starters van huis uit actief zijn.

Men vond een garantiefonds het geschiktste instrument voor de uitvoering van dit begrotingsonderdeel, aangezien het een grotere hefboomwerking heeft dan rechtstreekse leningen of subsidies. Het doel van de garanties is het bieden van ondersteuning bij het scheppen van nieuwe banen door de toegang van het MKB in deze regio's tot investeringskapitaal (leningen en/of investeringen in aandelenkapitaal) te vergemakkelijken.

Het voornaamste doel van het nieuwe instrument is om na het aflopen van het EGKS-Verdrag in juli 2002 blijvende ondersteuning aan de herontwikkeling van de kolen- en staalregio's te bieden. De meeste regio's waarop het instrument zich richt en die in het commentaar bij het begrotingsonderdeel worden omschreven als regio's "die getroffen zijn door herstructurering van de kolen- en staalsector", zijn voormalige EGKS-regio's die omschakelingsleningen uit hoofde van artikel 56 van het EGKS-Verdrag hebben gekregen.

Ook de samenwerking met ervaren externe partners (financiële intermediairs), specialisten op het gebied van de ondersteuning van het MKB en het scheppen van banen, moet een bijdrage leveren aan het welslagen van dit proefproject. Als uit het project blijkt dat dit instrument aan een overeenkomstige marktbehoefte voldoet, kan een volgend programma op grotere schaal worden overwogen, waarbij alle lidstaten en kandidaat-lidstaten van de EU worden betrokken.

1. Inleiding

1.1. Rechtsgrondslag

Dit verslag wordt aan het Europees Parlement voorgelegd naar aanleiding van het vereiste in het commentaar van de begrotingsautoriteit in 1999 bij begrotingsonderdeel B5-504N van de algemene begroting van de Europese Unie voor het begrotingsjaar 2000 [1].

[1] zie bijlage.

Overeenkomstig punt 37, onder a) i), van het Interinstitutioneel Akkoord van 6 mei 1999 tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie over de begrotingsdiscipline en de verbetering van de begrotingsprocedure [2] is voor de uitvoering van dit begrotingsonderdeel geen specifieke rechtsgrondslag vereist, omdat het een proefproject is.

[2] PB C 172 van 18.6.1999, blz. 1.

1.2 Doelstellingen en verwachte resultaten

1.2.1 Algemene doelstelling

De algemene doelstelling van de onder begrotingsonderdeel B5-504 geplande maatregelen is de financiering van maatregelen om de overgang van activiteiten die van oudsher door de EGKS-begroting zijn gefinancierd, naar bestaande programma's in de algemene begroting, met name in het kader van de Structuurfondsen en het onderzoek te vergemakkelijken. Het heeft tot doel de oprichting van innoverende bedrijven (MKB) gerelateerd aan de industriële omschakeling van de kolen- en staalsector te bevorderen.

1.2.2 Specifieke doelstelling

De specifieke doelstelling van het proefproject is het stimuleren van het scheppen van banen in EU-regio's die door herstructurering van de kolen- en staalsector zijn getroffen, door de investeringsactiviteiten van innoverende bedrijven (MKB) te ondersteunen.

1.2.3 Gewenste resultaten:

- investeringen door innoverende bedrijven (MKB) in regio's waar herstructurering in de kolen- en staalindustrie plaatsvindt;

- het scheppen van nieuwe banen;

- nagaan of een MKB-garantiefonds op dit gebied praktisch haalbaar is. Aan de hand van het volgende verslag in 2003 zou een soortgelijk project op een grotere schaal kunnen worden gepland.

1.3 Begrotingsaspecten

Vastleggingen in miljoenen euro's:

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

Betalingen in miljoenen euro's:

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

Berekening van de kosten:

Het bedrag van 2 miljoen euro is een maximumbedrag. De exacte totale kosten, die de 2 miljoen euro niet mogen overschrijden, zullen naar verwachting lager dan dit bedrag uitkomen; het is onwaarschijnlijk dat het merendeel van de verstrekte garanties wordt opgevraagd.

1.4 Personele middelen

Aangezien het garantiefonds door EUROFER zal worden beheerd, is voor het toezicht door de Commissie geen extra personeel nodig. Aan eventuele personeelsbehoeften kan worden beantwoord door personeel van de Commissie aan te stellen dat voorheen voor het beheer van de EGKS-leningsregeling werd ingezet.

2. Opzet van het project

2.1 Eerste uitvoeringsanalyses

Na contacten tussen verschillende directoraten-generaal (bv. DG ECFIN, DG EMPL, DG ENTR, DG REGIO, DG RTD, DG BUDG, DG FC) is de uitvoering van het begrotingsonderdeel in november 1999 aan DG ECFIN-DFV toevertrouwd.

De eerste uitvoeringanalyses die aan het einde van 1999 en in het voorjaar van 2000 zijn gemaakt, hebben tot de conclusie geleid dat het niet mogelijk was het begrotingsonderdeel binnen het plafond van 2 miljoen euro uit te voeren en toch alle lidstaten plus alle kandidaat-lidstaten te bestrijken zoals door de Begrotingscommissie van het EP was voorgesteld.

In de praktijk zou dit hebben betekend dat het "aanvullende karakter" van de EU-bijdrage verloren zou zijn gegaan. Bovendien was het met een begroting van deze omvang niet haalbaar om voor alle doelstellingen die in het commentaar van de Begrotingscommissie werden genoemd, middelen uit te trekken.

Het was ook niet mogelijk dit begrotingsonderdeel aan al bestaande communautaire instrumenten te koppelen. Bovendien zou het opzetten van een nieuw autonoom financieel instrument binnen deze budgettaire beperkingen tot onvoldoende kosteneffectiviteit hebben geleid.

2.2 Nieuwe aanpak en het vinden van partners voor het project

Om de bovengenoemde redenen moest een nieuwe aanpak worden gezocht teneinde de uitvoering van het begrotingsonderdeel haalbaar te maken. Allereerst werd het geografisch gebied verkleind tot enkele geselecteerde lidstaten en regio's en daarnaast werd een ander type instrument gekozen. Het werd duidelijk dat in plaats van het opzetten van een autonoom hoofdinstrument (zoals leningen of subsidies) een aanvullend instrument dat de bestaande instrumenten voor de ondersteuning van het MKB versterkt, kosteneffectiever was.

Uiteindelijk is besloten voor dit doel een speciaal MKB-garantiefonds op te zetten naar analogie met al bestaande garantiefondsen, zoals de MKB-garantiefaciliteit (beheerd door het Europees Investeringsfonds) in het kader van het groei- en werkgelegenheidsinitiatief [3].

[3] Besluit 98/347/EG van de Raad van 19.5.1998, PB L 155 van 29.5.1998, blz. 43.

Uit besprekingen met het EIF en de EIB over het beheer van een klein proef- of testfonds is gebleken dat deze instellingen ongaarne het beheer van een gespecialiseerd fonds van deze omvang op zich wilden nemen. Daarom is een voornamelijk non-profitgeoriënteerde partner gezocht die de speciale voorwaarden van de Commissie om een dergelijke fonds te beheren kon en wilde aanvaarden. Naast het EIF en de EIB zijn verscheidene organisaties en bedrijven in de kolensector [4] benaderd die dit aanbod tot samenwerking eveneens hebben afgeslagen.

[4] bv. CESCO (Comité Européen des Combustibles Solides), Gesamtverband des deutschen Steinkohlebergbaus, Essen en RAG Coal International, Essen.

In september 2000 is een eerste voorlopige overeenkomst voor het beheer van het garantiefonds gesloten met EUROFER, de Europese Vereniging van IJzer- en Staalproducerende Industrieën, die haar hoofdkantoor in Brussel heeft.

EUROFER was de beste beschikbare en meest realistische optie, omdat de vereniging een breed veld vertegenwoordigt, jarenlange ervaring met het beheer van grote projecten heeft, inclusief door de Europese Commissie medegefinancierde projecten, en met ervaren intermediairs op het zeer specifieke werkterrein van het project kan samenwerken.

2.3 Haalbaarheid van het project "EUROFER-garantiefonds"

De argumenten voor de haalbaarheid van het proefproject "EUROFER-garantiefonds" kunnen als volgt worden samengevat:

1. Het project voldoet aan de voorwaarden van punt 37, onder a) i) [5], van het Interinstitutioneel Akkoord (IIA) van 6 mei 1999 [6], in de zin dat

[5] In dit punt gaat het om "proefprojecten van experimentele aard die bedoeld zijn om de uitvoerbaarheid van een actie en het nut ervan te testen".

[6] zie boven, punt 1.1; PB C 172 van 18.6.1999, blz. 1.

a) het beantwoordt aan de criteria van een "proefproject van experimentele aard dat bedoeld is om de uitvoerbaarheid van een actie en het nut ervan te testen";

b) de desbetreffende vastleggingskredieten slechts voor één begrotingsjaar in de begroting zijn opgenomen (aangezien de maximale periode voor dit doel overeenkomstig punt 37, onder a) i), van het IIA twee begrotingsjaren is) en

c) het totale bedrag van 2 miljoen euro het in punt 37, onder a) i), vastgelegde maximumbedrag van 32 miljoen euro voor dergelijke proefprojecten niet overschrijdt.

2. Het project komt overeen met het beleid van de Commissie inzake het MKB in het algemeen en met de voorbereidingen op het aflopen van het EGKS-Verdrag voor wat betreft:

a) de doelstelling om banen te scheppen door het ondersteunen van innoverende bedrijven (MKB);

b) de instrumenten die voor dit doel worden ingezet (garantiefaciliteit);

c) de gebruikte wijze van beheer (kaderovereenkomst met een enkele instelling die als interface voor gespecialiseerde financiële intermediairs functioneert);

d) de verenigbaarheid ervan met de doelstellingen om de activiteiten van de EGKS te beëindigen en ze in de algemene begroting op te nemen.

3. Het project is verenigbaar met het subsidiariteitsbeginsel: uit contacten met gespecialiseerde instellingen op het gebied van de hernieuwde economische ontwikkeling van kolen- en staalregio's is gebleken dat er geen soortgelijke nationale of communautaire instrumenten voor dezelfde regio's zijn.

4. Het project komt overeen met de beginselen van zuinigheid en goed financieel beheer als vermeld in artikel 2 van het Financieel Reglement van 21 december 1977 van toepassing op de algemene begroting der Europese Gemeenschappen:

a) de uitbesteding van het beheer van het fonds beperkt de beheersverplichtingen van de Commissie voornamelijk tot toezichthoudende taken, hetgeen voor deze maatregelen een goede kosten-batenverhouding mogelijk maakt;

b) de mechanismen van beperkte garanties [7], risicodeling [8] en additionaliteit [9] waarborgen een optimale hefboomwerking van de communautaire middelen die voor het begrotingsonderdeel worden gebruikt;

[7] De risico's en de portefeuille van de EUROFER-garanties zijn beperkt.

[8] Elk risico moet met de financiële intermediair worden gedeeld.

[9] Het gebruik van EUROFER-garanties wordt beperkt tot die gevallen waarin andere en met name commerciële garanties niet beschikbaar zijn.

c) er is een eerste verslag over de uitvoering van het project opgesteld in 2001, er volgt nog een verslag in 2003 en er zal een eindverslag worden opgesteld na de opheffing van het garantiefonds, d.w.z. bij benadering in 2011.

5. Het project spaart middelen voor administratie en beheer van de Commissie uit en er is geen extra personeel voor nodig (zie boven, punt 1.4).

2.4 Uitvoeringsfasen van het "EUROFER-garantiefonds"

Na de formele goedkeuring van dit uitvoeringsvoorstel bij Besluit PE/2000/2821 van de Commissie van 22 december 2000 [10] is de trust- en beheersovereenkomst tussen de Commissie en EUROFER op 29 maart 2001 ondertekend. In april 2001 heeft de Commissie de eerste tranche van het fonds (1,5 miljoen euro) naar de voor dit doel ingestelde EUROFER-trustrekening overgemaakt. De resterende tranche van 0,5 miljoen euro wordt volgens planning betaald zodra dit door de voortgang van het project gerechtvaardigd wordt, afhankelijk van de beschikbare begrotingsmiddelen.

[10] niet in het Publicatiebureau gepubliceerd.

Volgens de bepalingen van de overeenkomst heeft EUROFER ermee ingestemd garanties te verstrekken voor een gedeeltelijke dekking van leningen en investeringen in aandelenkapitaal door financiële intermediairs (FI's) ten behoeve van innovatieve bedrijven (MKB) in regio's die getroffen zijn door de herstructurering van de kolen- en staalindustrie. Er zijn vier FI's door EUROFER geselecteerd en door de Commissie goedgekeurd. Dit zijn:

1. SODIE Frankrijk

2. SODIE S.A. België

3. UK Steel Enterprise Limited

4. Venture Capital Dortmund GmbH ("dortmund-project")

De kaderovereenkomsten tussen EUROFER en deze FI's zijn in oktober/november 2001 ondertekend. EUROFER heeft de eerste garanties in februari 2002 verstrekt.

3. Projectpartners

De goede naam van EUROFER en de succesvolle staat van dienst van de betrokken FI's hebben ertoe bijgedragen dat de Commissie heeft besloten het project op deze wijze en met deze partners uit te voeren.

3.1 EUROFER

De Europese Vereniging van IJzer- en Staalproducerende Industrieën (EUROFER) is in 1976 opgericht. Leden en geassocieerde leden zijn staalbedrijven en nationale staalfederaties in de gehele Europese Unie en de landen van Midden- en Oost-Europa.

In 2000 werd door de bedrijven in de EU die lid zijn van EUROFER 155 miljoen ton ruwstaal geproduceerd, dat is 95% van de totale productie in de EU. Met 28 miljoen ton ruwstaal nemen de geassocieerde leden in de landen van Midden- en Oost-Europa 95% van de totale staalproductie in deze regio voor hun rekening.

De doelstellingen van EUROFER zijn samenwerking tussen de nationale federaties en bedrijven in alle aangelegenheden die bijdragen aan de ontwikkeling van de Europese staalindustrie, en de vertegenwoordiging van de gemeenschappelijke belangen van haar leden ten opzichte van derden, met name de Europese instellingen en andere internationale organisaties.

EUROFER heeft ruime ervaring en bewezen kwaliteiten op het gebied van het beheer van grote projecten zoals:

"Programma voor steun aan ondernemingen"

(Aanpassingssteun voor staalfederaties in Midden- en Oost-Europa met het oog op de toetreding van hun landen tot de Europese Unie)

Periode: juli 2000 t/m juni 2002

Totale begroting: 1,1 miljoen euro

EG-bijdrage: 880 000 euro

"Veranderingsmanagement en menselijke hulpbronnen"

(Studie in samenwerking met de belangrijkste Europese staalproducenten over de veranderingsprocessen die in de sector hebben plaatsgevonden en hoe deze processen een constructieve invloed hebben gehad op de dialoog tussen werkgevers en personeel in de Europese staalindustrie)

Periode: december 1996 t/m juni 2000

Totale begroting: > 450 000 euro

EG-bijdrage: 300 000 euro

3.2 Financiële intermediairs

3.2.1 SODIE Frankrijk

SODIE [11] Frankrijk, opgericht in 1983, is een dochtermaatschappij van USINOR. Momenteel is zij voor 55% eigendom van USINOR [12] en voor 45% van een bank [13]. Zij houdt zich bezig met herontwikkeling, d.w.z. financiële ondersteuning van en praktische adviesverlening aan voornamelijk kleine en middelgrote ondernemingen (KMO's)/startende bedrijven en ondersteuning van werknemers of werklozen bij hun opleiding en kwalificatie. Sedert 1983 heeft SODIE ongeveer 8 000 bedrijven bijgestaan, dat is gemiddeld 450 bedrijven per jaar, en deze bedrijven hebben meer dan 100 000 banen gecreëerd. Daarnaast zijn bijna 20 000 werknemers of werklozen bij hun mobiliteit en opleidingsinspanningen geholpen.

[11] Société pour le développement de l'industrie et de l'emploi (Maatschappij voor de ontwikkeling van de industrie en de werkgelegenheid).

[12] via SODISID, een volle dochtermaatschappij van USINOR.

[13] Caisse des Dépôts et Consignations, via haar dochteronderneming SCET.

Vandaag de dag werkt SODIE in Frankrijk en België samen met overheden op alle niveaus en met bedrijven van zeer uiteenlopende omvang in meer dan dertig werkgelegenheidsregio's. Zij heeft een lange klantenlijst, met onder andere steden, ministeries en zeer bekende grote bedrijven als ALCATEL en IBM.

3.2.2 SODIE België

SODIE België is een recent opgericht filiaal van SODIE Frankrijk dat in het leven is geroepen na de acquisitie van 75% van het aandelenkapitaal van COCKERILL-SAMBRE SA door USINOR. Het heeft tot taak in Wallonië 4 000 nieuwe banen te scheppen. Dit moet voornamelijk worden bereikt door ondersteuning van KMO's, bv. door het verstrekken van leningen met rentesubsidies.

3.2.3 UK Steel Enterprise Limited (UKSE)

UK Steel Enterprise Limited (UKSE) is een particuliere vennootschap die gespecialiseerd is in ondersteuning bij herontwikkeling. Zij is een volle dochteronderneming van de CORUS Group plc en is in 1975 door de voormalige British Steel plc opgericht.

Meer dan 25 jaar lang heeft zij aan 2 400 KMO's meer dan 50 miljoen pond (80,6 miljoen euro) aan middelen verstrekt waarvan 39 miljoen pond (62,9 miljoen euro) in de vorm van leningen of aandelenkapitaal, en het saldo in andere vormen.

Alles bij elkaar zijn meer dan 3 700 bedrijven rechtstreeks aan geldmiddelen of werkruimte geholpen en in sommige gevallen aan beide. Deze bedrijven hebben naar schatting meer dan 60 000 nieuwe banen gecreëerd. Bovendien hebben bedrijven die zijn ondersteund door organisaties die aan het begin van de jaren tachtig door UKSE zijn opgezet, naar schatting ten minste nog eens 50 000 banen gecreëerd.

3.2.4 Venture Capital Dortmund GmbH ("dortmund-project")

Het dortmund-project is een publiek-privaat partnerschap dat door de stad Dortmund wordt gefinancierd en beheerd in samenwerking met particuliere bedrijven zoals ThyssenKrupp, risicokapitaalaanbieders, "business angels" en adviesbureaus. Het doel van het project is de herontwikkeling van Dortmund en omgeving van een centrum van traditionele zware industrie naar een centrum van de nieuwe economie (e-handel, IT, microsysteemtechnologie).

De geplande en (in 2000) gestarte maatregelen omvatten het stimuleren van bestaande en nieuwe bedrijven door leningen, risicokapitaal, ruimte en hooggeschoold personeel ter beschikking te stellen, door buitenlandse bedrijven uit te nodigen in de regio te investeren en bedrijven op te zetten, door de infrastructuur te verbeteren en ondersteuning op het gebied van management en logistiek te bieden.

Venture Capital Dortmund GmbH is een besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid en een dochteronderneming van de Stadtsparkasse Dortmund, die als een van de partnerbanken van het dortmund-project optreedt. Hoewel de onderneming pas in 2000 werd opgericht, kan Venture Capital Dortmund (VCD) GmbH gebruik maken van de ervaring op het gebied van de financiering van KMO's die de Stadtsparkasse Dortmund in meer dan dertig jaar heeft opgebouwd. Sinds het begin van haar bedrijfsactiviteiten in 2000 heeft VCD circa 7,7 miljoen euro (DEM 15 miljoen) geïnvesteerd in zo'n tien bedrijven.

Alle bedrijven die door VCD worden gefinancierd, moeten voldoen aan de gebruikelijke definitie van een KMO; er wordt speciale aandacht geschonken aan KMO's op het gebied van IT, telecommunicatie, microsysteemtechnologie, robottechnologie en biotechnologie. De gemiddelde omvang van de investeringen in aandelenkapitaal die VCD doet, ligt tussen 256 000 en 511 000 euro (DEM 500 000 en DEM 1 000 000).

4. Uitvoeringsinstrumenten

4.1 De trust- en beheersovereenkomst tussen de Europese Commissie en EUROFER

EUROFER heeft de volledige discretionaire bevoegdheid om afzonderlijke garantieaanvragen af te wijzen of goed te keuren. Elk risico dat gedeeltelijk door een EUROFER-garantie wordt gedekt, moet met de FI worden gedeeld. EUROFER moet de Commissie verslag uitbrengen van haar activiteiten in verband met het garantiefonds en moet kopieën verstrekken van alle relevante documenten en van de afschriften van de trustrekening.

De aanvankelijke beschikbaarheidsperiode van de garanties is twee jaar en eindigt in september 2003. De Commissie zal EUROFER voor de uit hoofde van de overeenkomst verleende diensten betalen in de vorm van een vaste beheersvergoeding die wordt berekend aan de hand van de toegekende garanties. Het garantiefonds wordt ten laatste tegen 2011 opgeheven.

In de overeenkomst zijn bepalingen opgenomen over verslaglegging, accountantscontrole, toezicht en interne controle, met inbegrip van het recht van de Europese Rekenkamer om zowel in de gebouwen van EUROFER als in die van alle uiteindelijke begunstigden haar controles uit te voeren.

4.2 De garantieovereenkomsten tussen EUROFER en de financiële intermediairs (FI's)

Deze overeenkomsten zijn kaderovereenkomsten waarin de voorwaarden voor het partnerschap en de samenwerking tussen EUROFER en de FI's in dit project zijn vastgelegd. In deze overeenkomsten worden onder andere het garantiepercentage, de garantielimiet en maximale portefeuilles (in leningen of investeringen in aandelenkapitaal) vastgelegd die gedeeltelijk door de EUROFER-garanties worden gedekt.

In 2002 is de maximale omvang van deze gedeeltelijk door EUROFER-garanties gedekte portefeuille ongeveer 3 333 000 euro per FI. [14] Het EUROFER-garantiefonds staat kosteloos aan de FI's ter beschikking.

[14] Dit bedrag wordt berekend aan de hand van de garantielimiet van 500 000 euro per FI. Aangezien de garantielimiet in de garantieovereenkomsten wordt gedefinieerd als 15% van de portefeuille, wordt de portefeuille berekend door het bedrag van 500 000 euro door 15 te delen (= 33 333,33) en de uitkomst met 100 te vermenigvuldigen (= 3 333 333). Met "garantielimiet" wordt het totale bedrag van de betalingsverplichtingen van EUROFER uit hoofde van de EUROFER-garanties bedoeld, uitgedrukt als een percentage van de portefeuille en als een nominaal bedrag. Het bedrag van 500 000 euro wordt verkregen door het totale bedrag van 2 000 000 euro door 4 te delen, zodat een kwart hiervan aan elk van de vier FI's wordt toegekend. Met "portefeuille" wordt het gezamenlijke bedrag bedoeld van de leningen (hoofdsom) en investeringen in aandelenkapitaal die een FI ten behoeve van KMO's verstrekt of doet en die door EUROFER-garanties worden gedekt.

Indien een FI zijn volledige garantieportefeuille niet binnen de eerste twee jaar na ondertekening van de garantieovereenkomst kan benutten, zal EUROFER hetzij de niet benutte middelen over de andere FI's verdelen, hetzij een nieuwe FI zoeken, zelfs in een andere regio.

4.3 De garanties (garantieverklaringen)

Om een garantiedekking te verkrijgen voor leningen aan of investeringen in aandelenkapitaal van in aanmerking komende KMO's moeten de FI's een garantieaanvraag bij EUROFER indienen. EUROFER verstrekt de garanties onder haar eigen naam maar op trustbasis namens de Commissie. EUROFER is in beginsel vrij om afzonderlijke aanvragen goed te keuren of af te wijzen. Over alle projecten waarvoor aanvragen zijn ingediend, zal regelmatig verslag worden uitgebracht aan de Commissie die ook periodieke kopieën van de afschriften van de trustrekening krijgt. Alle garanties vervallen uiterlijk zeven jaar na de datum van de leningovereenkomst of na de datum waarop de investering in aandelen is gedaan, en in ieder geval ten laatste in maart 2010.

Om in aanmerking te komen voor een EUROFER-garantie moeten leningen of investeringen in aandelenkapitaal aan de volgende criteria voldoen:

a) De uiteindelijke begunstigde moet een KMO zijn [15].

[15] zoals gedefinieerd in de bijlage bij Aanbeveling 96/280/EG van de Commissie (PB L 107 van 30.4.1996, blz. 4).

b) De KMO moet in een lidstaat van de EU zijn gevestigd.

c) De KMO moet in een regio zijn gevestigd die door de herstructurering van de kolen- en staalsector is getroffen.

d) De KMO moet zich zeer innoverend tonen. [16]

[16] "Zeer innoverend" betekent dat voorrang wordt gegeven aan KMO's die a) van plan zijn met op kennis gebaseerde productie of met de productie van op kennis gebaseerde producten of diensten te beginnen of b) door een belangrijke innovatie worden gekenmerkt en niet alleen door incrementele innovatie in de dagelijkse bedrijfsvoering of c) hun inspanningen concentreren op de productie van producten of diensten met een hoge toegevoegde waarde.

e) De financiering die uiteindelijk door de EUROFER-garantie wordt gedekt, moet voor een nieuw project of een nieuwe investering worden gebruikt. Elke vorm van financiële herschikking is expliciet uitgesloten.

f) Het doel van de financiering die uiteindelijk door de EUROFER-garantie wordt gedekt, moet het direct of indirect scheppen van nieuwe banen binnen de geldigheidsduur van de desbetreffende EUROFER-garantie zijn.

g) De minimale looptijd van de lening of de investering in aandelen is drie jaar.

5. Projecttoezicht en verslaglegging door de Commissie

5.1 Toezicht

De Commissie houdt toezicht op de activiteiten van EUROFER voor het beheer van het fonds aan de hand van een toezichtprogramma dat is opgezet overeenkomstig de toezichtprogramma's voor bestaande vergelijkbare fondsen. Dergelijke vergelijkbare fondsen zijn bv. de MKB-garantiefaciliteit van het groei- en werkgelegenheidsinitiatief of de ETF-startersregeling die beide door het EIF worden beheerd [17]. Naast het onderzoek van de verslagen en afschriften van de trustrekening die van EUROFER worden ontvangen, zal de Commissie controlebezoeken bij EUROFER, de FI's en geselecteerde uiteindelijke begunstigden afleggen.

[17] zie 2.2; Besluit 98/347/EG van de Raad van 19.5.1998, PB L 155 van 29.5.1998, blz. 43.

5.2 Verslaglegging

De Commissie houdt er toezicht op en controleert of EUROFER haar contractuele verplichtingen nakomt. Het aantal door EUROFER-garanties gedekte leningen aan of investeringen in aandelenkapitaal van KMO's wordt geschat op wel 200 gedurende de gehele levenscyclus van het garantiefonds.

De exacte invloed of bijdrage van deze garanties op het scheppen van nieuwe banen kan nog niet worden geschat. Dit zal worden beoordeeld aan de hand van vragenlijsten en verslagen van de FI's en de uiteindelijke begunstigden en van bezoeken ter plaatse.

In 2003 moet een volgend verslag over de uitvoering van dit project bij het EP worden ingediend. Dat tweede verslag zou moeten worden gebaseerd op de ervaringen met de verstrekking van het grootste gedeelte van het aanvankelijk beschikbare garantiebedrag door EUROFER. Na de opheffing van het EUROFER-garantiefonds, d.w.z. uiterlijk in 2011, zal een eindverslag volgen.

Bijlage

B5-504 Maatregelen ter bevordering van de opname in de algemene begroting van de krachtens de EGKS gefinancierde activiteiten [18]

[18] PB L 40 van 14.2.2000, blz. 980-981: Europees Parlement 2000/81/EG, EGKS, Euratom, Definitieve vaststelling van de algemene begroting van de Europese Unie voor het begrotingsjaar 2000.

Toelichting

Nieuw artikel

Resolutie van het Europees Parlement van 15 november 1996 over de opneming van de EGKS in de begroting van de Europese Unie (PB C 362 van 1.12.1996, blz. 327).

Resolutie van de Raad van 21 juni 1999 betreffende het verstrijken van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal (PB C 190 van 7.7.1999, blz. 1).

Dit krediet is bestemd ter financiering van de maatregelen voor de overgang tussen de activiteiten die van oudsher gefinancierd zijn door de EGKS-begroting en de bestaande programma's in de algemene begroting, met name in het kader van de Structuurfondsen en het onderzoek. Het beoogt in het bijzonder ondersteuning van acties die vanwege hun specifieke karakter geen equivalent hebben in de communautaire programma's.

Het heeft tot doel de bevordering, met name via de Europese advies- of informatiecentra, van de oprichting van innoverende bedrijven (MKB) gerelateerd aan de industriële omschakeling van de kolen- en staalsector (steun bij het opzetten van bedrijfjes, terbeschikkingstelling van industriële werktuigen en financieringsfaciliteiten aan omschakelende werknemers), in het bijzonder op het gebied van het milieu, de volksgezondheid en de veiligheid op de werkplek.

Tevens dient het ter bevordering van initiatieven die zo mogelijk ontwikkeld worden in een context waarin werkgevers en werknemers een gelijke stem hebben, op het gebied van voorlichting, scholing en ontwikkeling in bedrijven, met name inzake de indeling van de arbeidstijd als gevolg van herstructureringen.

De Commissie ziet erop toe dat bij deze projecten in de eerste plaats gekozen wordt voor aanvragers uit de regio's die getroffen zijn door herstructurering van de kolen- en staalsector, met inbegrip van de kandidaat-lidstaten.

In 2001 legt de Commissie het Europees Parlement een verslag voor met de resultaten van de projecten en activiteiten die met deze kredieten zijn gefinancierd.