30.3.2004 NL C 80/57 Publicatieblad van de Europese Unie
Advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité over het „Voorstel voor een verordening
van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EG) nr. 1655/2000
betreffende het financieringsinstrument voor het milieu (LIFE)”
(COM(2003) 667 def. — 2003/0260 (COD))
(2004/C 80/16)
De Raad heeft op 19 november 2003 besloten het Europees Economisch en Sociaal Comité
overeenkomstig artikel 175, lid 1, van het EG-Verdrag te raadplegen over het voornoemde voorstel.
Het bureau van het Europees Economisch en Sociaal Comité heeft op 28 oktober 2003 besloten de
gespecialiseerde afdeling „Landbouw, plattelandsontwikkeling, milieu” met de voorbereiding van de
werkzaamheden te belasten.
Gezien het spoedeisende karakter van de werkzaamheden heeft het Europees Economisch en Sociaal
Comité tijdens zijn op 10 en 11 december 2003 gehouden 404e zitting (vergadering van 10 december)
de heer Ribbe als algemeen rapporteur aangewezen en het volgende advies uitgebracht, dat met
82 stemmen vóór, bij 1 onthouding, is goedgekeurd.
1. Inleiding
1.1. In mei 1992 is Verordening (EEG) nr. 1973/92 van de
Raad inzake de oprichting van een financieel instrument voorhet milieu (LIFE) vastgesteld om bij te dragen tot de uitvoering
en de ontwikkeling van het communautaire milieubeleid en
van de milieuwetgeving.
1.2. LIFE liep van 1992 tot 1995 en had een budget van
400 miljoen EUR (100 miljoen EUR per jaar). Gezien de goederesultaten werd met Verordening (EG) nr. 1404/96 een tweede
fase (LIFE II) gestart, die van 1996 tot 1999 liep en waarvoor
450 miljoen EUR (112,5 miljoen EUR per jaar) beschikbaarwas. LIFE III, dat nu loopt, moet krachtens Verordening (EG)nr. 1655/2000 in de periode 2000-2004 worden uitgevoerd.
Hiervoor wordt 640 miljoen EUR uitgetrokken (128 mil-
joen EUR per jaar).
1.3. Aangezien deze laatste Verordening pas in mei 2000
werd goedgekeurd, begon LIFE III met ruim een halfjaarvertraging. Dit betreurenswaardige tijdverlies had onder meer
tot gevolg dat bij de inmiddels afgeronde tussentijdse evalua-
tie (
1) alleen aandacht kon worden geschonken aan nog niet
volledig uitgevoerde maatregelen van LIFE III.
1.4. Met haar voorstel voor een verordening tot wijziging
van Verordening (EG) nr. 1655/2000 wil de Commissie nu:
— de looptijd van LIFE III tot 31.12.2006 verlengen en voor
de jaren 2005 en 2006 317,2 miljoen EUR (158,6 mil-
joen EUR per jaar) uittrekken;
(1) COM(2003) 668 def. van 5.11.2003. Hoewel het EESC hierover
niet door de Commissie is geraadpleegd, heeft het de evaluatie welgrondig bestudeerd en de hierbij opgedane inzichten in dit advies
verwerkt.— de Verordening volledig in overeenstemming brengen
met het nieuwe Financieel reglement;
— de richtsnoeren waarin de prioritaire sectoren van LIFE-
Milieu zijn omschreven herzien om ze nog beter op het
zesde milieuactieprogramma af te stemmen;
— duidelijker tot uiting brengen dat LIFE een aanvulling
vormt op de onderzoekprogramma’s, de programma’s inhet kader van de structuurfondsen en de plattelandsont-
wikkelingsprogramma’s;
— de beschikbare middelen voor begeleidende maatregelen
verhogen van 5 tot 6 %.
2. Algemene opmerkingen
2.1. In zijn advies over LIFE III (
2) heeft het EESC al
benadrukt hoe belangrijk dit instrument is voor het milieu-
beleid van de EU. Dit standpunt wordt kracht bijgezet door de
onlangs verschenen tussentijdse evaluatie en het specialeverslag van de Europese Rekenkamer (
3).
2.2. De door de Europese Rekenkamer gewraakte tekort-
komingen bij het beheer van EU-middelen zijn tot op zekerehoogte niet te wijten aan het LIFE-programma als zodanig,
maar aan de algemene financieringsmechanismen van de EU.
Zolang DG Milieu er geen duidelijk beeld van heeft welkenationale projecten mede uit EU-middelen worden gefinan-
cierd — bijvoorbeeld in het kader van de operationele
programma’s van de structuurfondsen — kan een gedeeltelijkedubbele financiering niet geheel worden uitgesloten.
(2) PB C 209 van 22.7.1999, blz. 14-19.
(3) Speciaal verslag nr. 11/2003 over het financieringsinstrument
voor het milieu (LIFE).
C 80/58 NL 30.3.2004 Publicatieblad van de Europese Unie
2.3. Er staat de EU op milieugebied het nodige te wachten:
— duurzame ontwikkeling wordt steeds belangrijker, mede
in verband met de strategie van Lissabon;
— met de toetreding van tien nieuwe lidstaten krijgt de EU
er veel nieuwe taken bij — dit geldt voor zowel de nieuwe
als de oude lidstaten;
— om zich aan internationale verplichtingen (zoals het
Protocol van Kyoto) te kunnen houden zijn innoverende
ontwikkelingen nodig, iets waar LIFE — veelal samen methet bedrijfsleven en het maatschappelijk middenveld —
al heel wat aan heeft bijgedragen.
2.4. Om zich van deze taken te kunnen kwijten moet de
EU de mogelijkheid behouden om de uitvoering en verdere
ontwikkeling van haar milieubeleid steeds met een eigenfinancieringsinstrument te ondersteunen, hoe relatief beschei-
den de bijdrage hiervan ook is.
2.5. Daarom moet koste wat kost worden voorkomen dat
de voortzetting van LIFE na afloop van de huidige fase (eind
2004) vertraging oploopt. De vertragingen uit 2000 dienen
een eenmalige zaak te blijven.
2.6. Door de komende verkiezingen voor het Europees
Parlement en het aantreden van een nieuwe Commissie eind
2004 zou de nadere uitwerking van LIFE IV volgend jaar echter
toch vertraging kunnen ondervinden. Bovendien is met LIFE IIInog te weinig ervaring opgedaan om het programma adequaatte kunnen aanpassen. Aangezien na 2006 een nieuwe finan-
cieringsperiode van de EU begint, verdient het voorstel van de
Commissie om de looptijd van LIFE III tot en met 31.12.2006te verlengen alle steun. Op die manier is de continuïteit
gewaarborgd en kan het jaar 2005 gebruikt worden om het
concept voor LIFE IV te verbeteren.
2.7. De taken van het LIFE-programma bestrijken inmiddels
een breed terrein en blijven maar toenemen. Hieruit blijkt wel
Brussel, 10 december 2003.
De voorzitter
van het Europees Economisch en Sociaal Comité
R. BRIESCHdat de EU met haar milieubeleid nog heel wat problemen moet
oplossen, en daarbij kan zij LIFE goed gebruiken. Gezien het
geringe budget voor LIFE is een concentratie van de taken
echter absoluut noodzakelijk.
2.8. Wanneer in een later stadium de opzet van LIFE wordt
herzien, moet ook over de looptijd van toekomstige LIFE-
programma’s worden nagedacht. LIFE I en LIFE II hadden een
looptijd van vier jaar, LIFE III — dat later dan gepland begon— van vijf jaar. Het verdient overweging om deze perioden te
koppelen aan die van de milieuactieprogramma’s, die de
bijdrage van het milieu aan de duurzame ontwikkeling moetenondersteunen.
2.9. Het EESC wil graag met de Commissie van gedachten
wisselen over de vorm die LIFE moet krijgen. Om dit goede en
nuttige programma nog effectiever te maken zou het een goedidee zijn om het maatschappelijk middenveld uitgebreid te
raadplegen over de nadere uitwerking van LIFE IV.
3. Bijzondere opmerkingen
3.1. Het EESC staat achter het voorstel voor een verorde-
ning. Wat het milieubeleid betreft zou er een fataal signaalworden afgegeven als LIFE opnieuw vertraging oploopt of,
erger nog, eenvoudigweg wordt afgeschaft.
3.2. Het EESC is vooral ingenomen met de verhoging van
het budget voor flankerende maatregelen van 5 naar 6 procent.Een van de tekortkomingen tot dusverre is zeker geweest
dat er aan de succesvolle resultaten van LIFE niet genoeg
ruchtbaarheid wordt gegeven. Op dit punt kan het verhoogdebudget goede diensten bewijzen.
3.3. Gezien het grote aantal taken dat LIFE er door de
uitbreiding bij krijgt, lijkt het budget van 317,2 miljoen EUR
nogal aan de lage kant. De begrotingsautoriteiten van de EU
moeten dan ook snel opening van zaken geven over demogelijke omvang van het budget voor LIFE IV.