TOELICHTING

1.ACHTERGROND VAN DE AANBEVELING

•Motivering en doelstellingen van de aanbeveling

Op 25 juli 2018 zijn de voorzitter van de Europese Commissie en de president van de Verenigde Staten van Amerika het eens geworden om een nieuwe fase in de handelsbetrekkingen tussen de Verenigde Staten en de Europese Unie in te luiden teneinde de handel te vergemakkelijken en te vermijden dat de spanningen op handelsgebied escaleren. De gezamenlijke verklaring voorziet in de oprichting van een uitvoerende werkgroep die onder meer maatregelen in overweging moet nemen die de administratieve belemmeringen en kosten verminderen en tegelijkertijd aan beide kanten een hoog beschermingsniveau handhaven.

Deze aanbeveling voor de opening van onderhandelingen met de Verenigde Staten maakt deel uit van een bredere reeks maatregelen ter verbetering van de samenwerking tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten over regelgevende kwesties en over het gebruik van normen ter ondersteuning van de regelgeving. De aanbeveling bevat de ontwerp-onderhandelingsrichtsnoeren voor het vergemakkelijken van de handel en bijgevolg voor het vergroten van de handelsstromen in industriegoederen tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten door een wederzijdse en evenwichtige vermindering van de kosten voor conformiteitsbeoordeling.

De EU en de VS zijn de grootste en meest geïntegreerde economieën ter wereld, met een lange gedeelde geschiedenis van handel en een vergelijkbare economische ontwikkeling. De VS zijn de belangrijkste bestemming voor de Europese uitvoer van industriegoederen en (na China) de op een na grootste exporteur van industriegoederen naar de EU. De handel in goederen tussen de EU en de VS had in 2017 een waarde van 633 miljard euro, en betrof grotendeels industrieproducten (598 miljard euro, waarvan 166 miljard euro voor de handel in machines en apparatuur). Ongeveer 4,7 miljoen banen in de EU hangen af van de productie voor uitvoer naar de VS. Industriegoederen nemen het grootste deel van onze handel in goederen met de VS voor hun rekening (94 % van de uitvoer en 95 % van de invoer van de EU). De handel in goederen tussen de EU en de VS is de afgelopen 10 jaar voortdurend toegenomen. In het licht van deze belangrijke handelsstromen zullen de marktdeelnemers aan beide zijden van de Atlantische Oceaan veel baat hebben bij het wegwerken van dubbele keuringen, inspecties en certificeringen, waardoor de kosten voor ondernemingen om toegang te krijgen tot de respectieve markten zullen dalen.

De Europese Unie en de Verenigde Staten hebben hun respectieve conformiteitsbeoordelingspraktijken om ervoor te zorgen dat fabrikanten een product alleen op de markt kunnen brengen als het voldoet aan alle toepasselijke eisen, zodat onveilige of anderszins niet-conforme producten niet hun weg vinden naar hun respectieve markten. Dit kan onder meer keuring, inspectie en certificering inhouden. Verschillen in de aanpak van de conformiteitsbeoordeling kunnen leiden tot extra kosten en langdurige en complexe administratieve procedures, zonder dat zij de producten noodzakelijkerwijs veiliger maken. In het geval van verplichte conformiteitsbeoordeling door een derde (ongeveer 70 % van de gevallen in de Verenigde Staten) kan de mogelijkheid dat exporteurs producten in het land van uitvoer kunnen laten certificeren om aan te tonen dat zij aan de toepasselijke voorschriften in het land van invoer voldoen, de handel bevorderen. Deze mogelijkheid bestaat alleen voor bepaalde sectoren die vallen onder de bestaande overeenkomst inzake wederzijdse erkenning die de EU en de VS hebben gesloten in 1998, die echter niet voor alle daaronder vallende sectoren goed functioneert. De kosten van de conformiteitsbeoordeling kunnen voor de Europese uitvoer dus hoog uitvallen, met name in belangrijke sectoren als machines en apparatuur.

De vermindering van de kosten van de conformiteitsbeoordeling kan aanzienlijke economische voordelen opleveren, in het bijzonder voor kleine en middelgrote ondernemingen (kmo's) die daaronder onevenredig gebukt gaan. Wegens hun omvang is het voor kmo's vaak veel moeilijker om met handelsbelemmeringen om te gaan dan voor grotere bedrijven. Zij beschikken vaak niet over de capaciteit en/of de middelen om te voldoen aan verschillende productvereisten en conformiteitsbeoordelingsprocedures, en hebben het moeilijk om de relevante informatie te vinden. Een vermindering van het aantal belemmeringen met betrekking tot conformiteitsbeoordeling zou dus bijzonder nuttig kunnen zijn voor exporterende kmo's in de be- en verwerkende industrie. Zij hebben naar verwachting meer te winnen bij een verlaging van de handelskosten. Die daling van de handelskosten kan soms het verschil maken tussen exporteren of niet exporteren.

De vergemakkelijking van de aanvaarding van de resultaten van conformiteitsbeoordelingen vergt een internationale overeenkomst om de conformiteitsbeoordelingsinstanties die niet op het grondgebied van de EU zijn gevestigd, na aan de relevante vereisten te hebben voldaan, in staat te stellen om te certificeren dat een product voldoet aan de toepasselijke EU-wetgeving. In deze aanbeveling wordt derhalve voorgesteld om onderhandelingen met de VS aan te knopen teneinde de kosten van de conformiteitsbeoordeling voor marktdeelnemers aan beide zijden van de Atlantische Oceaan te verlagen door overeenstemming te bereiken over de aanvaarding op het grondgebied van de partij van invoer van de resultaten van conformiteitsbeoordelingen die overeenkomstig haar technische vereisten zijn verricht door conformiteitsbeoordelingsinstanties die zijn gevestigd op het grondgebied van de partij van uitvoer.

•Verenigbaarheid met bestaande bepalingen op het beleidsterrein

Het toepassingsgebied van deze aanbeveling is beperkt tot de uitvoering van het deel van de gezamenlijke verklaring van 25 juli 2018 betreffende de verbetering van de handel in goederen door het vergemakkelijken van de aanvaarding van de resultaten van conformiteitsbeoordelingen met de garantie dat het hoge beschermingsniveau ten volle wordt gehandhaafd. Het doel is om de handel tussen de EU en de VS te vergemakkelijken en de spanningen op handelsgebied te de-escaleren; het is geheel in overeenstemming met het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU), dat bepaalt dat de EU de integratie van alle landen in de wereldeconomie stimuleert, onder meer door het geleidelijk wegwerken van belemmeringen voor de internationale handel.

•Verenigbaarheid met andere beleidsterreinen van de Unie

De aanbeveling is verenigbaar met andere beleidsterreinen van de Unie.

2.RECHTSGRONDSLAG, SUBSIDIARITEIT EN EVENREDIGHEID

Rechtsgrondslag

Artikel 207, lid 3, en lid 4, eerste alinea, juncto artikel 218, leden 3 en 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese (VWEU).

Subsidiariteit (bij niet-exclusieve bevoegdheid)

Overeenkomstig artikel 5, lid 3, VEU is het subsidiariteitsbeginsel niet van toepassing op gebieden die onder de exclusieve bevoegdheid van de EU vallen. De gemeenschappelijke handelspolitiek is opgenomen in de lijst van gebieden waarop de Unie exclusief bevoegd is in artikel 3 VWEU. Overeenkomstig onder meer artikel 207 VWEU valt het onderhandelen over handelsovereenkomsten onder de gemeenschappelijke handelspolitiek.

Evenredigheid