VERSLAG VAN DE COMMISSIE

Slovenië



Verslag opgesteld in overeenstemming met artikel 126, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie

1. Inleiding

Op 20 maart 2020 heeft de Commissie een mededeling aangenomen over de activering van de algemene ontsnappingsclausule van het stabiliteits- en groeipact. De clausule, die in artikel 5, lid 1, artikel 6, lid 3, artikel 9, lid 1, en artikel 10, lid 3, van Verordening (EG) nr. 1466/97 en artikel 3, lid 5, en artikel 5, lid 2, van Verordening (EG) nr. 1467/97 is neergelegd, vergemakkelijkt de coördinatie van het begrotingsbeleid in tijden van ernstige economische neergang. In haar mededeling heeft de Commissie de Raad haar standpunt meegedeeld dat, gezien de verwachte ernstige economische neergang ten gevolge van de COVID-19-uitbraak, de huidige omstandigheden de activering van de clausule toelaten. Op 23 maart 2020 hebben de ministers van Financiën van de lidstaten ingestemd met de beoordeling van de Commissie. De activering van de algemene ontsnappingsclausule maakt het mogelijk tijdelijk af te wijken van het aanpassingstraject in de richting van de middellangetermijndoelstelling voor de begroting, mits de houdbaarheid van de begroting op middellange termijn daardoor niet in gevaar komt. Voor het corrigerende deel kan de Raad ook, op grond van een aanbeveling van de Commissie, een herzien begrotingstraject vaststellen. De algemene ontsnappingsclausule schorst de procedures van het stabiliteits- en groeipact niet. De clausule maakt het voor de lidstaten mogelijk af te wijken van de budgettaire vereisten die normaal gesproken van toepassing zouden zijn, terwijl de Commissie en de Raad in staat worden gesteld om de nodige beleidsmaatregelen op het gebied van beleidscoördinatie binnen het kader van het pact te nemen.

Uit gegevens waarvan de Sloveense autoriteiten op 31 maart 2020 kennisgeving hebben gedaan en die vervolgens door Eurostat zijn gevalideerd, blijkt dat het overheidsoverschot in Slovenië in 2019 0,5 % van het bbp bedroeg, terwijl de bruto-overheidsschuld 66,1 % van het bbp beliep. In het stabiliteitsprogramma 2020 voorziet Slovenië een tekort van 8,1 % van het bbp in 2020 en een schuld van 82,4 % van het bbp.

Het voor 2020 geplande tekort wijst op het eerste gezicht op het bestaan van een buitensporig tekort in de zin van het stabiliteits- en groeipact.

Tegen deze achtergrond heeft de Commissie daarom dit verslag opgesteld, waarin wordt geanalyseerd of Slovenië de tekort- en schuldcriteria van het Verdrag naleeft. In dit verslag is met alle relevante factoren rekening gehouden, en is terdege rekening gehouden met de grote economische schok als gevolg van de COVID-19-pandemie.

Tabel 1. Overheidstekort en -schuld (% van het bbp)

2016 2017 2018 2019 2020 COM 2021 COM Tekortcriterium Overheidssaldo -1,9 0,0 0,7 0,5 -7,2 -2,1 Schuldcriterium Bruto-overheidsschuld 78,7 74,1 70,4 66,1 83,7 79,9 Gap ten opzichte van de schuldreductiebenchmark -6,8 2,8 -2,8 Mutatie structureel saldo 0,4 0,6 -0,2 Vereiste MLSA -1,1 -2,1 -6,2

NB: MLSA staat voor minimale lineaire structurele aanpassing

Bron: Eurostat, voorjaarsprognoses 2020 van de Commissie.

2.Tekortcriterium

Volgens het stabiliteitsprogramma 2020 zal het overheidstekort van Slovenië in 2020 uitkomen op 8,1 % van het bbp, boven en niet dicht bij de in het Verdrag vastgelegde referentiewaarde van 3 % van het bbp. De toename van het tekort volgt uit de geplande stimulans van 4,4 % van het bbp en de impact van de economische krimp.

De geplande overschrijding van de referentiewaarde van het Verdrag in 2020 is uitzonderlijk, omdat deze het gevolg is van een ernstige economische neergang. Rekening houdend met de impact van de COVID-19-pandemie wordt in de voorjaarsprognoses 2020 van de Commissie uitgegaan van een krimp van de reële bbp-groei met 7,0 % in 2020.

De geplande overschrijding van de referentiewaarde van het Verdrag zou volgens de voorjaarsprognoses 2020 van de Commissie tijdelijk zijn: voorspeld wordt dat het overheidstekort in 2021 minder dan 3 % van het bbp zal bedragen. Er is echter uitzonderlijk veel onzekerheid verbonden aan deze voorspelling.

Kortom, het voor 2020 geplande tekort ligt boven en niet dicht bij de in het Verdrag vastgelegde referentiewaarde van 3 % van het bbp. De geplande overschrijding wordt beschouwd als uitzonderlijk in de zin van het Verdrag en het stabiliteits- en groeipact beschouwd, maar het tekort wordt momenteel als tijdelijk van aard beschouwd. De analyse wijst er dus op dat op het eerste gezicht niet aan het tekortcriterium in het kader van het Verdrag en Verordening (EG) nr. 1467/97 is voldaan.

3.Schuldcriterium

De overheidsschuldquote daalde van 70,4 % van het bbp in 2018 tot 66,1 % van het bbp in 2019. Deze daling is vooral toe te schrijven aan het primair overschot, het noemereffect van de nominale groei van het bbp en de negatieve stock-flow adjustments.

Uit de meegedeelde gegevens blijkt dat Slovenië in 2019 aan de schuldreductiebenchmark voldeed, aangezien het verschil ten opzichte van de benchmark 6,8 % van het bbp bedraagt.