Advies van het Comité van de Regio's over de "Mededeling van de Commissie aan de Raad, aan het Europees Parlement, aan het Economisch en Sociaal Comité en aan het Comité van de regio's - Actieplan voor energie-efficiëntie in de Europese Gemeenschap"

(2001/C 144/06)

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S,

gezien de mededeling van de Commissie aan de Raad, aan het Europees Parlement, aan het Economisch en Sociaal Comité en aan het Comité van de Regio's - Actieplan voor energie-efficiëntie in de Europese Gemeenschap (COM(2000) 247 def.);

gezien het besluit van de Commissie van 26 april 2000 om het Comité van de Regio's conform artikel 265, eerste alinea, van het EG-Verdrag te raadplegen over dit onderwerp;

gezien het besluit van de voorzitter van het Comité van de Regio's van 5 juli 2000 om commissie 4 - ruimtelijke ordening, stadsbeleid, energie, milieu - met de voorbereidende werkzaamheden te belasten;

gezien het CvdR-advies over de mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement - voorbereiding en uitvoering van het Protocol van Kioto (CDR 295/99 fin)(1);

gezien het CvdR-advies over het "Voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende de bevordering van elektriciteit uit hernieuwbare energiebronnen op de interne elektriciteitsmarkt" (CDR 191/2000);

gezien de resolutie van de Raad over energie-efficiëntie van 7 december 1998;

gezien het ontwerpadvies (CDR 270/2000 rev. 1) dat op 4 oktober 2000 door commissie 4 is goedgekeurd; rapporteur was mevrouw McNamara (IRL, ALE);

overwegende dat energie-efficiëntie een cruciale bijdrage levert aan klimaatbescherming en aan de verwezenlijking van de in Kioto overeengekomen reductiedoelstellingen van de EU;

overwegende dat de recente stijging van de brandstofprijzen en de hieruit voortvloeiende tekorten de aandacht hebben gevestigd op de problemen op het gebied van de energievoorziening en de noodzaak een efficiënt energiegebruik te bevorderen,

heeft tijdens zijn 36e zitting van 13 en 14 december 2000 (vergadering van 13 december) het volgende advies met algemene stemmen goedgekeurd.

Het Comité van de Regio's

1. vindt het een goede zaak dat de Commissie zich zo vastberaden inspant om de energie-efficiëntie in de EU te verbeteren. Dit zal leiden tot een duurzamer energiebeleid en een grotere voorzieningszekerheid, en is van groot belang voor het verwezenlijken van de in Kioto overeengekomen doelstelling om de uitstoot van broeikasgassen ter bescherming van het klimaat omlaag te brengen;

2. is het met de Commissie eens dat energie-efficiëntie een extra impuls zal krijgen als de lidstaten definitieve, realistische tijdschema's dienen op te stellen en specifieke programma's moeten goedkeuren, en benadrukt dat er een onderscheid moet worden gemaakt tussen de verantwoordelijkheden van de EU en die van de lidstaten op het gebied van energie-efficiëntie;

3. beklemtoont dat het actieplan bedoeld is om de activiteiten van de lidstaten aan te vullen en te versterken;

4. beschouwt het als een slechte zaak dat het actieplan los van andere energievoorstellen is uitgebracht; zou liever hebben gezien dat de voorstellen betreffende de liberalisering van de elektriciteits- en gasmarkt, de Richtlijn over duurzame energie, het actieplan inzake energie-efficiëntie en het programma ter bestrijding van klimaatveranderingen samen in één beleidsstuk waren gepubliceerd; denkt dat dit de samenhang van het energiebeleid van de EU ten goede was gekomen;

5. acht het van belang dat het actieplan er aanzienlijk toe bijdraagt dat energie- en milieudoelstellingen ook deel gaan uitmaken van andere beleidsterreinen, en zou dan ook graag zien dat er speciale voorstellen komen om het streven naar energie-efficiëntie in deze beleidsterreinen te integreren;

6. benadrukt dat lokale en regionale overheden bij uitstek geschikt zijn om de consument van informatie te voorzien;

7. is het met de Commissie eens dat de externe kosten van energieverbruik, inclusief maatschappelijke en milieukosten, volledig in de energieprijzen moeten worden doorberekend;

8. juicht het toe dat de Commissie ernaar streeft om de energie-intensiteit met 1 % per jaar omlaag te brengen, waardoor in 2010 66 % van het geraamde besparingspotentieel van 18% gehaald zal zijn; ook zou moet worden vastgelegd op welke gebieden het begrip "energie-intensiteit" betrekking heeft en aan welke kencijfers het wordt gerelateerd;

9. benadrukt dat geprobeerd moet worden om nog meer dan 1 % per jaar te besparen;

10. wijst erop hoe belangrijk het is dat in 2010 in de EU 18 % van de elektriciteitsproductie geschiedt door warmtekrachtkoppeling (zie de European Cogeneration Review, het actieplan en de plannen op het gebied van warmtekrachtkoppeling);

11. juicht het toe dat het SAVE-programma een plaats heeft gekregen in het actieplan;

12. vindt dat het huidige budget voor het SAVE-programma verhoogd dient te worden, zodat een breder pakket aan maatregelen en projecten kan worden uitgevoerd;

13. vindt dat het SAVE-programma moet worden uitgebreid met een specifiek op lokale en regionale overheden gericht werkterrein;

14. acht het een goede zaak dat het actieplan de doelstelling bevat om ook in andere dan specifieke energieprogramma's maatregelen ter verhoging van de energie-efficiëntie op te nemen, en dringt aan op een grotere verspreiding van de energie-implicaties van deze gebieden via het SAVE-programma, vooral wat de integratie van energie-efficiëntie in ruimtelijke ordening, milieu en sociale beleidsterreinen betreft;

15. juicht het toe dat de Commissie voorstelt om de minimumbelastinggrondslag voor energieproducten te verbreden, en vindt dat er met het oog op investeringen in energie-efficiëntie moet worden gezorgd voor belastingvrijstelling of -voordelen;

16. wijst erop dat wanneer het EG-verdrag spreekt van "steun", "staatssteun" wordt bedoeld; bijgevolg vallen normale prijsstellingsregelingen niet onder het verbod op staatssteun;

17. erkent dat het nog te vroeg is voor een besluit over EU-regels voor steunverlening;

18. juicht initiatieven toe om de activiteiten van de lidstaten op het gebied van energie-efficiëntie op één lijn te brengen en ze meer samenhang te geven in de bredere Europese context;

19. vindt dat in de kandidaat-lidstaten meer energie-audits moeten worden georganiseerd en lokale en regionale energiebureaus opgericht dienen te worden;

20. wijst erop hoe belangrijk het is dat aan het voorstel van de Commissie om de CO2-uitstoot met 50 % per passagier- en per vrachtkilometer terug te dringen wordt vastgehouden; de doelstelling op de kortere termijn zou echter moeten worden verhoogd tot 15-20 % om zo de haalbaarheid ervan te garanderen;

21. acht het van belang dat de "communautaire kaderregeling inzake staatssteun ten behoeve van het milieu" beoordelingscriteria bevatten waaruit blijkt dat de overheid het streven naar meer energie-efficiëntie dient te ondersteunen.

22. is het eens met het voorstel van de Commissie om de consument beter te informeren en met name om het EU-etiketteringssysteem zodanig te versterken en uit te breiden dat alle belangrijke apparaten en geïnstalleerde toestellen eronder vallen. Dit zou niet alleen in woningen en bedrijven moeten gebeuren, maar ook in bepaalde onderdelen van de lichte en zware industrie;

23. is ingenomen met het binnenkort te publiceren verslag aan het Parlement en de Raad over het effect van het EU-etiketteringssysteem en is het met de Commissie eens dat de lidstaten hierop een beter toezicht moeten uitoefenen;

24. dringt er bij de Commissie op aan, door een krachtiger aanpak de markt rijp te maken voor zuinige elektrische apparaten; stelt daarom voor dat de Commissie regels opstelt of afspraken maakt over minimumnormen voor de energie-efficiëntie van een breed scala aan elektrische apparaten;

25. juicht een ruimer gebruik van convenanten tussen lidstaten en fabrikanten toe; bij gebrek aan wettelijke voorschriften is dit een methode van zelfregulering;

26. wijst erop dat lokale en regionale overheden momenteel al deelnemen aan convenanten, energie-audits, etiketteringsactiviteiten en navolgenswaardige voorbeelden op het gebied van energie-efficiëntie verspreiden;

27. wijst erop dat lokale en regionale overheden voorop behoren te lopen bij de aankoop van energiezuinige technologieën. Dit zou een goede voedingsbodem vormen voor een zich ontwikkelende industrie en een betere verspreiding van resultaten mogelijk maken;

28. juicht het toe dat de SAVE-richtlijn (93/76) voortaan ook betrekking heeft op warmte-isolatie in bestaande gebouwen, geïnstalleerde toestellen, het uitbreiden van energiecertificering en het verlenen van vergunningen;

29. staat achter het Green Light-programma van de EU om efficiënte verlichting en goede praktijken in commerciële en openbare gebouwen te bevorderen;

30. is ermee ingenomen dat de Commissie erkent dat lokale en regionale overheden een spilfunctie hebben op het gebied van energiebeheer, en wijst met name op de belangrijke rol van energiebureaus - die als onderdeel van het SAVE-programma in steden, regio's en op eilanden zijn opgericht - bij het bevorderen van energie-efficiëntie;

31. acht het van belang dat meer van dergelijke bureaus in steden en regio's worden opgezet;

32. wijst erop dat de Commissie ermee moet doorgaan te bevorderen dat er meer van dergelijke bureaus komen, en moet nagaan hoe de financiële steun langer kan duren dan de nu in het SAVE-programma vastgestelde periode van drie jaar;

33. vindt dat de rol van bestaande en toekomstige energiebureaus bij het bevorderen van energie-efficiëntie in regio's en gemeenten moet worden uitgebreid: zij dienen te worden betrokken bij de uitvoering van het actieplan;

34. is van mening dat de Commissie commerciële verbruikers ertoe zou moeten aanzetten om meer "energie-audits" op te stellen, vooral omdat is gebleken dat dit het concurrentievermogen ten goede komt;

35. wijst erop dat, zolang er nog geen sprake is van harmonisatie, voorkomen moet worden dat de handel tussen de lidstaten een te zware wissel trekt op de nationale subsidieregelingen.

Brussel, 13 december 2000.

De voorzitter

van het Comité van de Regio's

Jos Chabert

(1) PB C 57 van 29.2.2000, blz. 81.