[pic] | COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN |

Brussel, 20.9.2006

SEC(2006) 1164

WERKDOCUMENT VAN DE DIENSTEN VAN DE COMMISSIE

Begeleidend document bij de

MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD Betere opleidingen voor veiliger voedsel SAMENVATTING VAN DE EFFECTBEOORDELING

{COM(2006) 519 definitief}{SEC(2006) 1163}

1. DOEL VAN DIT DOCUMENT

Dit document is de samenvatting van de effectbeoordeling voor de mededeling “Betere opleidingen voor veiliger voedsel” van de Commissie[1].

2. ALGEMENE ACHTERGROND

Het Europees recht[2] biedt de Commissie de mogelijkheid opleidingscursussen te organiseren voor het personeel van de bevoegde autoriteiten in de lidstaten die moeten controleren of de Europese levensmiddelen- en diervoederwetgeving en de voorschriften inzake dierenwelzijn en de gezondheid van dieren en planten worden nageleefd. Ook deelnemers uit derde landen – en vooral uit ontwikkelingslanden – kunnen deze opleidingen volgen.

Doel van de opleidingen is de cursisten vertrouwd te maken met de voorschriften en normen van de Gemeenschap en alle controle-instanties in staat te stellen op uniforme wijze controles uit te voeren en beslissingen te nemen. Verwacht wordt dat meer uniformiteit en knowhow op het gebied van officiële controles zullen leiden tot een hoog niveau van consumentenbescherming in de EU en meer zekerheid en gelijke voorwaarden voor alle levensmiddelenbedrijven.

Deelnemers uit derde landen kunnen dankzij de EU-opleidingen meer inzicht verwerven in de Europese sanitaire en fytosanitaire normen en invoerprocedures, wat de uitvoer van levensmiddelen, diervoeders, levende dieren en planten uit deze landen naar de EU zal bevorderen. Verwacht wordt dat dankzij een betere kennis van de Europese voorschriften en procedures de Europese levensmiddelennormen beter zullen worden nageleefd en vooral de ontwikkelingslanden met minder obstakels zullen worden geconfronteerd wanneer ze goederen op de Europese markt willen brengen. De sanitaire en fytosanitaire invoercontroles kunnen dan op hun beurt worden verminderd en vereenvoudigd.

3. OPLEIDINGEN

Het directoraat-generaal Gezondheid en consumentenbescherming van de Commissie is in 2006 met de organisatie van opleidingen begonnen en tot dusver hebben bijna 1 500 deelnemers een opleiding gevolgd. De Commissie heeft daartoe aanbestedingen uitgeschreven in verband met een aantal thema's, zoals de invoercontroles van levensmiddelen aan grensinspectieposten, de toepassing en auditing van beheersystemen op het gebied van voedselveiligheid, de behandeling en verwijdering van dierlijke bijproducten en de normen ter bevordering van het dierenwelzijn bij het verdoven en doden van dieren (in slachthuizen of bij de bestrijding van ziekten). Sommige cursussen werden georganiseerd om vooral ontwikkelingslanden te helpen. Zo waren er cursussen over invoerprocedures voor fruit, groenten en visserijproducten voor deelnemers uit Afrika, Azië en Latijns-Amerika. Een andere cursus ging over de bestrijding van aviaire influenza en was voor deelnemers uit Zuidoost-Azië bestemd.

De lidstaten en derde landen waren in 2006 uiterst tevreden over het initiatief van de Commissie. Het is daarom zaak de opleidingen te intensiveren en het opleidingsprogramma naar behoren te beheren en uit te voeren.

4. TOEKOMSTIGE OPLEIDINGEN

De Commissie heeft nagedacht over mogelijke opties voor de organisatie van opleidingen in de toekomst:

1. Niets doen is geen oplossing. Een gebrek aan harmonisatie in de EU kan ertoe leiden dat het Gemeenschaprecht niet overal in de EU op dezelfde wijze wordt toegepast. Dit kan verschillende niveaus van bescherming tot gevolg hebben met mogelijke negatieve effecten voor de interne markt. Bovendien kunnen de kwaliteit en de consistentie van de invoercontroles worden aangetast, met negatieve gevolgen voor de handel met derde landen.

2. De uitwisseling van ervaringen tussen nationale opleidingsinstellingen. Sommige lidstaten organiseren traditiegetrouw opleidingen voor hun controlepersoneel. Hoewel de opleidingen niet in alle lidstaten in gelijke mate zijn ontwikkeld, beschikken sommige lidstaten over een of meer opleidingsinstellingen met hooggekwalificeerd personeel. Er moet verder over samenwerking worden nagedacht, maar samenwerking alleen schiet als optie wellicht tekort om alle behoeften te dekken.

3. De organisatie en ontwikkeling van een communautaire opleidingsstrategie voor veiliger voedsel. De lidstaten zijn het er grotendeels over eens dat EU-opleidingen van essentieel belang zijn. Sommige thema's waarmee iedereen in dezelfde mate vertrouwd moet zijn, vergen een horizontale benadering. Er moeten ook opleidingen voor derde landen – en vooral ontwikkelingslanden – worden georganiseerd via een communautair systeem dat uniformiteit en consistentie waarborgt.

4. Een betere wetgeving. De algemene doelstellingen van het witboek over voedselveiligheid zijn verwezenlijkt. De komende jaren zal blijken of de nieuwe voorschriften verder moeten worden verbeterd. Eventuele verbeteringen zullen in elk geval beperkt blijven tot kleine wijzigingen: er is geen behoefte aan grote nieuwe wetgevingsinitiatieven. Nieuwe wetgeving is hoe dan ook geen alternatief voor opleidingen en daarom geen optie bij de ontwikkeling van een Europese opleidingsstrategie.

De Commissie vindt dat er behoefte is aan Europese opleidingen en aan een opleidingsstrategie die de inspanningen van de lidstaten aanvult zonder aan het subsidiariteitsbeginsel te raken.

Het lijkt voldoende en technisch haalbaar om gemiddeld 6 000 cursisten (ongeveer 10% van het potentiële aantal cursisten) op te leiden, d.w.z. een representatief aantal van de doelgroep. Om deze doelstelling te verwezenlijken, werden een aantal uitvoeringsopties geanalyseerd: door de Commissie beheerde contracten, een gespecialiseerde dienst van de Commissie, een regelgevend agentschap en een uitvoerend agentschap.

De Commissie zal verder onderzoeken of de opleidingen door een uitvoerend agentschap kunnen worden verstrekt. De Commissie zelf kan zich dan op haar kerntaken concentreren: opleidingsprioriteiten vaststellen, een opleidingsprogramma ontwikkelen en de kwaliteit van de opleidingen controleren. Bij deze optie behoudt de Commissie de controle over de opleidingen en is het mogelijk de opleidingen een Europese dimensie te verlenen en zuinig met de middelen om te springen. Andere opties voor de organisatie van opleidingen (een gespecialiseerde dienst van de Commissie of een regelgevend agentschap) lijken wegens de grote behoefte aan menselijke en financiële middelen niet geschikt.

5. FINANCIËLE OVERWEGINGEN

Op basis van de ervaringen tijdens de aanloopfase van de in 2006 georganiseerde opleidingen wordt de totale kostprijs van een jaarlijks opleidingsprogramma – rekening houdend met bepaalde parameters zoals het aantal deelnemers per jaar, de gemiddelde duur van een cursus en het aantal deelnemers per cursus – op 19,8 (tijdens de eerste jaren) tot 13,2 miljoen euro geraamd. Bij het begin van de opleidingen wordt een hogere kostprijs verwacht, omdat tijdens die periode wellicht heel veel deelnemingsaanvragen zullen worden ingediend – vooral door deelnemers uit derde landen – en het aantal cursisten tot 9 000 kan oplopen. Verwacht wordt dat het aantal deelnemingsaanvragen na twee jaar zal dalen.

Vanaf 2011 – als naar verwachting jaarlijks 6 000 cursisten een opleiding zullen volgen – wordt de totale kostprijs voor de uitvoering van een opleidingsprogramma door een uitvoerend agentschap op ongeveer 14 767 000 euro geraamd. Uit de effectbeoordeling blijkt ook dat een uitvoerend agentschap wellicht goedkoper is dan andere opties (15 168 000 euro bij door de Commissie beheerde contracten en 17 141 143 euro als een beroep wordt gedaan op een gespecialiseerde dienst van de Commissie).

[1] Zie document COM(2006) 519.

[2] Artikel 51 van Verordening (EG) nr. 882/2004 van het Europees Parlement en de Raad van 29 april 2004 inzake officiële controles op de naleving van de wetgeving inzake diervoeders en levensmiddelen en de voorschriften inzake diergezondheid en dierenwelzijn (PB L 191 van 28.5.2004, blz. 1).