6. 4. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 88/7 
II 
(Voorbereidende besluiten) 
COMMISSIE 
Voorstel voor een verordening van de Raad inzake het onderhouden van luchtvrachtdiensten 
COM(90) 63 def. 
(Door de Commissie ingediend op 19 maart 1990) 
(90/C 88/08) 
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN, 
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese 
Economische Gemeenschap, inzonderheid op artikel 84, 
lid 2, 
Gezien het voorstel van de Commissie, 
Gezien het advies van het Europese Parlement, 
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal 
Comité, 
Overwegende dat het belangrijk is maatregelen vast te 
stellen die ertoe zijn bestemd de interne markt geleidelijk 
tot stand te brengen in de loop van een periode die ein­
digt op 31 december 1992, zoals bepaald in artikel 8 A 
van het Verdrag; dat de interne markt een ruimte zonder 
binnengrenzen omvat waarin het vrije verkeer van goe­
deren, personen, diensten en kapitaal is gewaarborgd; 
Overwegende dat met Beschikking 87/602/EEG van de 
Raad (') slechts een eerste stap werd gezet op de weg 
naar de vrijmaking van luchtvrachtdiensten in combinatie 
met passagiersdiensten; 
Overwegende dat Richtlijn 87/601/EEG van de Raad (2) 
is beperkt tot de vaststelling van tarieven voor het ver­
voer van passagiers en bagage op geregelde lucht-
diensten; 
Overwegende dat deze verordening de toepassing van de 
artikelen 85 en 86 van het Verdrag onverlet laat; 
Overwegende dat het luchtvrachtvervoer nog steeds stuit 
op nationale hinderpalen die het vrije verkeer van goede­
ren door de lucht belemmeren; dat een verhoogde toe­
gang tot de markt de ontwikkeling van de communau­
taire luchtvervoerssector zal stimuleren en zal zorgen 
voor een betere dienstverlening aan de gebruikers; 
(') PB nr. L 374 van 31. 12. 1987, blz. 19. 
O PB nr. L 374 van 31. 12. 1987, blz. 12. Overwegende dat het belangrijk is om de ontwikkeling 
van snelgoed-postpakketdiensten, deur-tot-deur-bezor­
gingsdiensten, just-in-time-diensten enz., in de Gemeen­
schap te stimuleren, zodat de communautaire vervoers-
ondernemers aan deze wereldwijde ontwikkelingen ten 
volle deel kunnen hebben; 
Overwegende dat enkele Lid-Staten voor hun verbindin­
gen met de rest van de Gemeenschap sterk afhankelijk 
zijn van luchtvrachtdiensten; dat het vervoer van lucht­
vracht een essentieel onderdeel van de handel vormt; 
Overwegende dat de bestaande belemmeringen voor 
luchtvrachtdiensten op het gebied van de toegang tot de 
markt derhalve moeten worden opgeheven; 
Overwegende dat er gemeenschappelijke regels betref­
fende het verlenen van exploitatievergunningen zullen 
moeten worden uitgewerkt en dat deze, na goedkeuring 
door de Raad, uiterlijk op 1 juli 1992 moeten worden 
uitgevoerd; 
Overwegende dat de Lid-Staten hun nationale voor­
schriften betreffende het verlenen van vergunningen zul­
len toepassen zolang bedoelde gemeenschappelijke regels 
niet worden uitgevoerd, mits deze nationale voorschrif­
ten niet discrimineren tussen de in de Gemeenschap 
gevestigde luchtvrachtmaatschappijen, bij voorbeeld op 
grond van nationaliteit; 
Overwegende dat de Lid-Staten zich niet moeten verzet­
ten tegen het door communautaire luchtvrachtmaat­
schappijen onderhouden van luchtdiensten van de vijfde 
vrijheid tussen de Gemeenschap en een derde land, wan­
neer deze rechten in overeenstemming met de geldende 
voorschriften en regelingen werden verworven; 
Overwegende dat, gelet op de luchthaveninfrastructuur 
en de navigatiehulpmiddelen, een aantal beperkingen aan 
de gebruikmaking van vervoersrechten moet worden 
gesteld; 
Overwegende dat het wenselijk is om de bestaande rege­
lingen, niet alleen voor luchtdiensten die enkel vracht en 
post vervoeren, maar ook voor luchtdiensten die vracht 
vervoeren in combinatie met passagiers, aan te vullen met 
een procedure voor het vaststellen van vrachttarieven; 
Overwegende dat publikatie van alle geldende vrachtta­
rieven zorgt voor een grotere doorzichtigheid op de 
markt; 
Nr. C 88/8 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 6. 4. 90 
Overwegende dat luchtvrachtmaatschappijen behoefte 
hebben aan flexibiliteit om hun vrachttarieven naar hun 
commerciële inzicht te kunnen vaststellen ten einde beter 
te kunnen concurreren; dat evenwel ook dient te worden 
verzekerd dat de vrachttarieven voldoende ruimte laten 
om bevredigende technische en veiligheidsnormen te ga­
randeren, 
HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING 
VASTGESTELD: 
Werkingssfeer en definities 
Artikel 1 
Deze verordening betreft: 
a) de toegang tot de markt voor communautaire lucht­
vrachtmaatschappijen ; 
b) de criteria en de procedures voor de vaststelling van 
luchtvrachttarieven van luchthaven naar luchthaven. 
Artikel 2 
In het kader van deze verordening wordt verstaan onder: 
a) een luchtvrachtmaatschappij: een onderneming met 
een geldige vergunning voor het onderhouden van 
luchtvrachtdiensten waarmee uitsluitend vracht en 
post worden vervoerd; 
b) een communautaire luchtvrachtmaatschappij: 
i) een luchtvrachtmaatschappij die haar zetel en haar 
voornaamste plaats van bedrijvigheid in de Ge­
meenschap heeft, waarvan de meerderheid van de 
aandelen in handen is van onderdanen van Lid-
Staten en/of Lid-Staten en die daadwerkelijk 
wordt beheerd door die personen of Staten, 
ii) een luchtvaartmaatschappij die op 1 januari 1990 
niet aan de onder i) gegeven definitie beant­
woordde, maar: 
1. of wel haar zetel en voornaamste plaats van be­
drijvigheid in de Gemeenschap heeft en gedu­
rende de twaalf maanden voorafgaande aan de 
vaststelling van deze verordening geregelde of 
ongeregelde luchtvrachtdiensten in de Gemeen­
schap heeft uitgevoerd; 
2. of wel gedurende de twaalf maanden vooraf­
gaande aan de vaststelling van deze verorde­
ning geregelde of ongeregelde luchtvrachtdien­
sten krachtens de derde en vierde vrijheid tus­
sen de Lid-Staten heeft uitgevoerd; 
c) vrachttarieven: de prijzen die moeten worden betaald 
voor het vervoer van vracht en post, en de voorwaar­
den waaronder deze tarieven gelden, de aan agent­
schappen en andere ondersteunende diensten aange­
boden vergoeding en voorwaarden inbegrepen; d) luchtvrachtdienst: geregelde of ongeregelde lucht-
diensten waarmee enkel vracht en post worden ver­
voerd; 
e) een vervoersrecht van de derde vrijheid: het recht van 
een in een Staat gevestigde luchtvaartmaatschappij om 
op het grondgebied van een andere Staat passagiers, 
vracht en post af te zetten die aan boord werden ge­
nomen in de Staat waarin zij is geregistreerd; 
een vervoersrecht van de vierde vrijheid: het recht van 
een in een Staat gevestigde luchtvaartmaatschappij om 
op het grondgebied van een andere Staat passagiers, 
vracht en post aan boord te nemen met de Staat 
waarin zij is geregistreerd als bestemming; 
een vervoersrecht van de vijfde vrijheid: het recht van 
een luchtvaartmaatschappij om commercieel luchtver­
voer van passagiers, vracht en post te verrichten tus­
sen twee andere Staten dan de Staat waarin zij is ge­
registreerd; 
cabotage: het recht van een luchtvaartmaatschappij 
om commercieel luchtvervoer van passagiers, vracht 
en post te verrichten tussen twee punten in een andere 
Lid-Staat dan de Staat waarin zij is geregistreerd; 
f) luchthavensysteem: twee of meer luchthavens die sa­
men de luchtverkeersvoorzieningen van dezelfde stad 
vormen; 
g) betrokken Staten: de Staten waartussen een lucht­
vrachtdienst wordt onderhouden; 
h) Staat van registratie: de Lid-Staat waarin de commu­
nautaire luchtvrachtmaatschappij is geregistreerd. 
Exploitatievergunningen 
Artikel 3 
1. De Raad stelt, op basis van een uiterlijk op 1 juli 
1991 in te dienen en uiterlijk op 1 juli 1992 uit te voeren 
voorstel van de Commissie, gemeenschappelijke regels 
vast betreffende het verlenen van vergunningen voor het 
exploiteren van luchtvrachtmaatschappijen aan in de Ge­
meenschap gevestigde ondernemingen. 
2. Zolang bedoelde gemeenschappelijke regels niet in 
werking zijn getreden, verlenen de Lid-Staten, zonder te 
discrimineren, dergelijke vergunningen en waarborgen 
zij dat op hun grondgebied gevestigde luchtvrachtmaat­
schappijen aan de technische, operationele en economi­
sche voorschriften voldoen. De Lid-Staten maken deze 
voorschriften bekend en delen deze aan de Commissie 
Toegang tot de markt 
Artikel 4 
1. Aan krachtens artikel 3 naar behoren gemachtigde 
communautaire luchtvrachtmaatschappijen wordt toege­
staan om vervoersrechten van de derde, de vierde en de 
6. 4. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 88/9 
vijfde luchtvrijheid uit te oefenen tussen luchthavens of 
luchthavensystemen in een Lid-Staat en luchthavens of 
luchthavensystemen in een andere Lid-Staat, wanneer 
deze luchthavens of luchthavensystemen openstaan voor 
intracommunautaire luchtvrachtdiensten. 
2. Bij het onderhouden van intracommunautaire 
luchtvrachtdiensten wordt door de betrokken Staat aan 
communautaire luchtvrachtmaatschappijen toegestaan 
om cabotage tussen punten in die Lid-Staat uit te voeren, 
wanneer de communautaire luchtvrachtmaatschappij vol­
doet aan de overeenkomstig artikel 3 vastgestelde ge­
meenschappelijke regels. Zolang dergelijke gemeen­
schappelijke regels niet zijn vastgesteld, moet de commu­
nautaire luchtvrachtmaatschappij voldoen aan de in arti­
kel 3, lid 2, bedoelde technische, operationele en econo­
mische voorschriften van de Lid-Staat waarin een cabo­
tage wordt uitgevoerd. 
3. Bij het onderhouden van intracommunautaire 
luchtvrachtdiensten wordt door de betrokken Staten aan 
communautaire luchtvrachtmaatschappijen toegestaan 
om op routes tussen de Lid-Staten vervoersrechten uit te 
oefenen zonder hun Staat van registratie aan te doen. 
4. De Lid-Staten verzetten zich niet tegen het onder­
houden door communautaire luchtvrachtmaatschappijen 
van luchtdiensten van de vijfde vrijheid tussen een lucht­
haven in de Gemeenschap en een luchthaven in een 
derde land, mits de autoriteiten van het betrokken derde 
land met bedoelde dienst instemmen. 
Exploitatieflexibiliteit 
Artikel 5 
1. Communautaire luchtvrachtmaatschappijen mogen 
op elk punt op een route van vliegtuig veranderen en 
vliegtuigen naar eigen goeddunken stationeren. 
2. Artikel 7 daargelaten, zijn er geen beperkingen op 
de frequentie van diensten, het soort vliegtuigen en/of 
de hoeveelheid vracht en post die mag worden vervoerd. 
Voorwaarden voor het uitoefenen van vervoersrechten 
Artikel 6 
Deze verordening laat het recht van een Lid-Staat om de 
verdeling van het verkeer tussen de luchthavens van een 
luchthavensysteem op niet discriminerende wijze te rege­
len, onverlet. 
Artikel 7 
1. De uitoefening van vervoersrechten is onderworpen 
aan nationale, regionale of plaatselijke, bekendgemaakte 
operationele en technische regels inzake milieubescher­ming, sociale voorwaarden, toewijzing van slots en vei­
ligheid, en inzonderheid aan de volgende voorwaarden: 
a) de betrokken luchthaven of het betrokken luchtha­
vensysteem moet over een toereikende infrastructuur 
beschikken om de dienst te ontvangen; 
b) de navigatiehulpmiddelen moeten toereikend zijn om 
de dienst te ontvangen. 
2. Wanneer niet aan de in lid 1 vervatte voorwaarden 
wordt voldaan, kan een Lid-Staat op niet discrimine­
rende wijze voorwaarden stellen aan de uitoefening van 
de vervoersrechten of deze beperken of weigeren. Alvo­
rens een dergelijke maatregel te treffen, stelt hij de Com­
missie op de hoogte en verstrekt hij haar alle noodzake­
lijke gegevens. De Commissie onderzoekt de situatie en 
beslist binnen twee maanden of de Lid-Staat de maatre­
gel mag treffen. 
Tarieven 
Artikel 8 
1. Communautaire luchtvaartmaatschappijen maken 
alle geldende vrachttarieven bekend. 
2. Luchtvaartmaatschappijen die luchtvrachtdiensten 
of vrachtdiensten in combinatie met passagiersdiensten in 
de Gemeenschap onderhouden, delen hun vrachttarieven 
voor het vervoer van vracht en/of post van de ene naar 
de andere luchthaven 30 dagen vóór hun vankrachtwor-
ding aan de betrokken Staten mee. 
3. Wanneer de mening bestaat dat de vrachttarieven 
onvoldoende ruimte laten om bevredigende technische en 
veiligheidsnormen te garanderen, kan de betrokken Staat 
of kunnen de betrokken Staten dit de Commissie binnen 
14 dagen na ontvangst van de informatie van de lucht­
vaartmaatschappijen meedelen. De betrokken Staat of de 
betrokken Staten onderzoeken met name uitvoerig een 
vrachttarief dat 20 % lager is dan het overeenkomstige 
in het voorgaande seizoen geldende tarief. 
4. De Gemeenschap kan aan haar meegedeelde 
vrachttarieven tot zeven dagen vóór de dag waarop zij 
van kracht zouden moeten worden, afkeuren. Bij het 
ontbreken van een dergelijke afkeuring kunnen de 
vrachttarieven met ingang van de oorspronkelijk ge­
plande dag worden toegepast. 
Slotbepaling 
Artikel 9 
Deze verordening treedt in werking op 1 juli 1990. 
Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en 
is rechtstreeks toepasselijk in elke Lid-Staat.