[pic] | EUROPESE COMMISSIE |

Brussel, 4.8.2010

COM(2010) 421 definitief

VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

over de toepassing van Verordening (EG) nr. 453/2008 van het Europees Parlement en de Raad inzake kwartaalstatistieken van vacatures in de Gemeenschap

VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

over de toepassing van Verordening (EG) nr. 453/2008 van het Europees Parlement en de Raad inzake kwartaalstatistieken van vacatures in de Gemeenschap

1. Inleiding

Vacatures worden in het algemeen als een belangrijke factor beschouwd bij het onderzoek naar de vraagzijde van de arbeidsmarkt. De Commissie en de Europese Centrale Bank hebben kwartaalcijfers over vacatures nodig voor hun toezicht op de ontwikkelingen op korte termijn van de conjunctuur en de arbeidsmarkt. De Commissie heeft als onderdeel van de Europese Werkgelegenheidsstrategie gegevens nodig over vacatures, uitgesplitst naar economische activiteit om het niveau en de structuur van de vraag naar arbeid te volgen en te analyseren.

Bij Verordening (EG) nr. 453/2008 van het Europees Parlement en de Raad van 23 april 2008 inzake kwartaalstatistieken van vacatures in de Gemeenschap[1] werd het kader vastgesteld voor het opstellen, toezenden en beoordelen van kwartaalstatistieken van vacatures. Volgens artikel 10 van Verordening (EG) nr. 453/2008 moet de Commissie uiterlijk op 24 juni 2010 over de uitvoering van die verordening verslag uitbrengen bij het Europees Parlement en de Raad en daarna om de drie jaar. In dit verslag moet de kwaliteit van de door de lidstaten verstrekte statistieken alsmede de kwaliteit van de Europese aggregaten worden beoordeeld en aangegeven welke gebieden voor verbetering vatbaar zijn.

Dit is het eerste verslag dat de Commissie bij het Europees Parlement en de Raad moet uitbrengen.

2. Hoe de opdracht is uitgevoerd

2.1. Uitvoeringsverordeningen

Kort na de vaststelling van Verordening (EG) nr. 453/2008 heeft de Commissie twee uitvoeringsverordeningen vastgesteld die betrekking hadden op een aantal punten die, overeenkomstig Verordening (EG) nr. 453/2008, volgens de comitéprocedure nader moesten worden uitgewerkt.

- Verordening (EG) nr. 1062/2008 van de Commissie[2] omschrijft:

• De correctieprocedures voor seizoensinvloeden bij de toepassing van artikel 3, lid 3, van Verordening (EG) nr. 453/2008. Met de toezending van voor seizoensinvloeden gecorrigeerde gegevens moet uiterlijk een begin zijn gemaakt wanneer ten minste 16 waargenomen kwartalen beschikbaar zijn. Ook is in een bijlage bepaald op welk aggregatieniveau van de NACE Rev. 2 de gegevens moeten worden toegezonden.

• De structuur, de inhoud en de toezendingsdata van de kwaliteitsverslagen die de lidstaten de Commissie moeten doen toekomen volgens artikel 6, lid 2, van Verordening (EG) nr. 453/2008. Het eerste kwaliteitsverslag moet uiterlijk op 31 augustus 2011 bij de Commissie worden ingediend.

- Verordening (EG) nr. 19/2009 van de Commissie[3] heeft betrekking op de volgende aspecten:

• Definities van het begrip "vacature" voor de toepassing van artikel 2, lid 1, van Verordening (EG) nr. 453/2008, met name wat moet worden verstaan onder "daadwerkelijke stappen ondernemen om een geschikte kandidaat te vinden" en onder een "bepaalde termijn" voor het vervullen van de vacature.

• De peildata voor de verzameling van de kwartaalgegevens, bij voorkeur door het voortdurend verzamelen van gegevens of de berekening van een representatief gemiddelde voor het kwartaal.

• Termijnen voor de toezending en datum van het eerste referentiekwartaal als vermeld in artikel 5, lid 1, van Verordening (EG) nr. 453/2008. De termijn voor de toezending is 70 dagen na het einde van het kwartaal. Een klein aantal lidstaten, die meer dan 3% van het totale aantal werknemers in de Europese Unie vertegenwoordigen, moeten binnen een termijn van 45 dagen het totale aantal vacatures en bezette arbeidsplaatsen mededelen. Het eerste referentiekwartaal is het eerste kwartaal van 2010. Hiermee wordt ook indirect de referentieperiode vastgesteld voor de toezending van retrospectieve gegevens, namelijk de vier kwartalen van 2009.

• Welke lidstaten haalbaarheidsstudies moeten uitvoeren voor het verzamelen van gegevens over bedrijven met minder dan tien werknemers[4], als bedoeld in artikel 7, lid 1, van Verordening (EG) nr. 453/2008, de structuur van deze haalbaarheidsstudies en wanneer zij de Commissie moeten worden toegezonden (februari 2010).

• Welke lidstaten haalbaarheidsstudies moeten uitvoeren voor het verzamelen van gegevens over NACE Rev. 2, secties O, P, Q, R en S[5], als bedoeld in artikel 7, lid 1, van Verordening (EG) nr. 453/2008, de structuur van de haalbaarheidsstudies en wanneer zij de Commissie moeten worden toegezonden (februari 2010).

2.2 Capaciteitsopbouw

In 2008 en 2009 heeft de Commissie samen met de lidstaten verschillende stappen ondernomen om ervoor te zorgen dat zij de verslagleggingsverplichtingen op grond van de verschillende verordeningen nakomen.

- Subsidies : Er waren twee oproepen voor het indienen van voorstellen, één per jaar, beperkt tot het Europees statistisch systeem, om de capaciteiten op te bouwen die nodig waren om uitvoering te kunnen geven aan de rechtsgrondslag. De nadruk werd vooral gelegd op het verruimen van het toepassingsgebied en het verbeteren van de kwaliteit van de gegevens over vacatures in bedrijven met minder dan tien werknemers en over NACE Rev. 2, secties O, P, Q, R en S. De landen die voorstellen hebben ingediend en van de Europese Commissie financiële steun hebben gekregen, waren Oostenrijk, Denemarken, Malta, Italië, Letland, Polen, Roemenië, Noorwegen en Kroatië.

- Workshops : Eurostat heeft bijgedragen aan de organisatie van twee methodologieworkshops, namelijk een in Neurenberg (Duitsland) in december 2008 en een in Neuchâtel (Zwitserland) in november 2009. Ongeveer 20 lidstaten hebben actief deelgenomen, samen met andere landen zoals Noorwegen, Zwitserland en Israël, en internationale organisaties (Europese Centrale Bank en OESO). Doel was de uitwisseling van beste praktijken en ervaringen bij het verzamelen van cijfers over vacatures en de bespreking van methodologie kwesties.

- Werk in de lidstaten : alle lidstaten hebben medegedeeld dat zij grotendeels in staat waren verslag uit te brengen over de vereiste gegevensverzameling voor het eerste referentiekwartaal 2010; in het eerste referentiekwartaal zullen zich waarschijnlijk echter de volgende problemen voordoen:

a) toepassingsgebied; sommige lidstaten zullen problemen hebben met NACE Rev. 2, secties O tot en met S, en met name met sectie O, en met bedrijven met minder dan tien werknemers;

b) gebrek aan nauwkeurige methodologische richtsnoeren;

c) geringe nauwkeurigheid van de ramingen van het aantal vacatures voor de uitsplitsing naar economische activiteiten.

Deze problemen zullen naar verwachting met de tijd afnemen naarmate de lidstaten meer ervaring opdoen bij het verzamelen van cijfers over vacatures en zij hun systemen voor het opstellen van de statistieken zullen verfijnen. Eurostat zal samen met de lidstaten duidelijke methodologische richtsnoeren ontwikkelen.

2.3 Financiële acties in 2010

Artikel 8, lid 1, van Verordening (EG) nr. 453/2008 luidt: "Voor de eerste drie jaar waarin de lidstaten gegevens verzamelen, draagt de Gemeenschap financieel bij in de uitvoeringskosten".

Daarom werd op 24 maart 2010 een oproep tot het indienen van voorstellen (beperkt tot het Europees statistisch systeem) bekendgemaakt; in totaal is hiervoor een bedrag van 800 000 euro uitgetrokken.

3) Kwaliteit van de door de lidstaten ingediende statistieken

Het eerste referentiekwartaal waarover de landen gegevens moeten verstrekken is het eerste kwartaal van 2010. Deze gegevens moeten uiterlijk op 15 mei en 10 juni zijn ontvangen. Daarnaast moeten de lidstaten uiterlijk 31 augustus 2011 gedetailleerde kwaliteitsverslagen toezenden. Dit betekent dat in dit stadium nog geen uitgebreide beoordeling van de kwaliteit van de gegevens mogelijk is. Het volgende verslag, dat over drie jaar bij het Europees Parlement en de Raad moet worden ingediend, zal een gedetailleerde kwaliteitsbeoordeling bevatten.

Niettemin kan een voorlopige beoordeling plaatsvinden aan de hand van de gegevens die de lidstaten tot nu toe op vrijwillige basis aan Eurostat hebben toegezonden, aangevuld met de kwalitatieve informatie die bij de voorbereiding van de workshops werd verkregen. Wat de volledigheid van de ontvangen gegevens betreft, kan de situatie voor het vierde kwartaal van 2009 als volgt worden samengevat:

- achttien landen[6] hebben alle variabelen toegezonden die volgens de verordeningen zijn vereist;

- vijf landen hebben niet alle variabelen toegezonden die volgens de verordeningen zijn vereist. Spanje, Frankrijk en Italië hebben in hun haalbaarheidsstudies onderzocht hoe de ontbrekende variabelen kunnen worden verzameld. Portugal zendt geen gegevens toe over NACE Rev. 2, sectie O, en Nederland verstrekt alleen gegevens over bezette arbeidsplaatsen voor de economie in haar geheel;

- zeven landen[7] hebben nog geen gegevens over vacatures toegezonden of zijn daar mee opgehouden[8].

Steeds meer lidstaten maken hun cijfers over vacatures op nationaal niveau bekend, door middel van persberichten of op hun websites. Hieruit blijkt dat landen hun cijfers van voldoende kwaliteit achten om deze beschikbaar te stellen voor het publiek.

4) Kwaliteit van de Europese aggregaten

Eerst in het volgende verslag aan het Europees Parlement en de Raad, dat over drie jaar moet worden ingediend, kan de kwaliteit van de Europese aggregaten worden beoordeeld. Daar sommige landen in de komende jaren geen informatie zullen verzamelen over bedrijven met tien of minder werknemers of over NACE Rev. 2, sectie O, zal het voorlopig niet mogelijk zijn Europese aggregaten te berekenen voor bedrijven van elke omvang en voor alle economische activiteiten. Eurostat zal overleg blijven plegen met de lidstaten om ervoor te zorgen dat de leemten worden opgevuld, zodat Europese aggregaten voor de gehele economie kunnen worden berekend.

5) Voornaamste verbeteringen en laatste ontwikkelingen

In de meeste lidstaten zijn in 2009 en begin 2010 een aantal verbeteringen ingevoerd. Alle landen hebben de overschakeling van de indeling van NACE Rev. 1 naar NACE Rev. 2 voltooid of zullen deze binnenkort voltooien. Denemarken, Oostenrijk en Noorwegen zijn in 2009 begonnen met geheel nieuwe nationale vacature-enquêtes waardoor ze aan hun wettelijke verplichtingen kunnen voldoen. Spanje en Frankrijk hebben hun vragenlijsten aangepast om hun concept van "vacature" in overeenstemming te brengen met Verordening (EG) nr. 453/2008. Hongarije breidde zijn enquête uit tot bedrijven met minder dan vijf werknemers. Ten slotte is het Verenigd Koninkrijk de eerste lidstaat die voor seizoensinvloeden gecorrigeerde cijfers kan produceren. Ook is er een aanpassing geweest aan de in de verordening opgenomen definitie van het begrip "vacature". Als gevolg hiervan wordt bij het opstellen van vacaturestatistieken in alle landen van een geharmoniseerde definitie gebruikgemaakt.

Begin 2010 heeft Eurostaat van alle betrokken lidstaten de haalbaarheidsstudies ontvangen die zijn vereist volgens artikel 7, lid 1, van Verordening (EG) nr. 453/2008, met uitzondering van Duitsland dat gegevens over het openbaar bestuur zal verzamelen en daarom geen haalbaarheidsstudie behoefde uit te voeren. Er vindt momenteel een grondige analyse van de documenten plaats, maar de voornaamste conclusies van de verslagen zijn:

- Oostenrijk: Er zijn enige problemen met de indeling van NACE Rev. 2, secties O tot en met S, in het ondernemingsregister, waarin op middellange termijn verbetering moet worden aangebracht, maar vanaf het eerste kwartaal van 2010 zullen de secties O tot en met S van NACE Rev. 2 worden geleverd.

- Denemarken: Uit de haalbaarheidsstudie blijkt niet dat er ernstige problemen zijn voor het verzamelen van gegevens over vacatures bij bedrijven met minder dan tien werknemers en over de secties O tot en met S van NACE Rev. 2. Denemarken heeft echter besloten de verzameling van gegevens over de secties O tot en met S van NACE Rev. 2 uit te stellen. Gegevens over vacatures bij bedrijven met minder dan tien werknemers zullen vanaf het eerste kwartaal van 2010 worden verzameld.

- Frankrijk: De conclusie van de haalbaarheidsstudie is dat vanaf 2008 tot en met 2012 slechts jaargegevens over vacatures bij bedrijven met minder dan tien werknemers kunnen worden verzameld. Naar verwachting zal het in 2013 mogelijk zijn kwartaalstatistieken van vacatures te berekenen voor bedrijven met minder dan tien werknemers. Gegevens over de secties R en S en de particuliere-sectordelen van NACE Rev. 2, secties P en Q, worden nu door hen verzameld. Voor NACE Rev. 2, secties O, P en Q, zullen voor de delen die betrekking hebben op het openbaar bestuur geen kwartaalgegevens beschikbaar zijn (vanaf 2013 slechts jaargegevens).

- Spanje: De conclusie van de voorlopige studie is dat het mogelijk, hoewel ingewikkeld en duur, is kwartaalgegevens over vacatures te verzamelen voor NACE Rev. 2, sectie O, en dat zij voor het eerste referentiekwartaal van 2010 zullen worden toegezonden. De gegevens over de secties P, Q, R en S van NACE Rev. 2 worden verzameld.

- Italië: De conclusie van de studie is dat alle tot nu toe onderzochte opties om gegevens te verzamelen over bedrijven met minder dan tien werknemers en over NACE Rev. 2, secties O tot en met S, niet haalbaar zijn. De mogelijkheden om gegevens te verzamelen over NACE Rev. 2, secties O tot en met S, wat de particuliere sector betreft, worden meer positief beoordeeld. In ieder geval is nader onderzoek nodig en in december 2010 zullen de definitieve conclusies beschikbaar zijn.

- Malta: De voornaamste conclusie van de studie is dat het mogelijk is gegevens over NACE Rev. 2, secties O tot en met S, te verzamelen, maar dat het niet haalbaar is gegevens te verzamelen over bedrijven met minder dan tien werknemers.

Eurostat zal met de lidstaten samenwerken bij het opstellen van actieprogramma's om het toepassingsgebied zo veel mogelijk uit te breiden, rekening houdend met de problemen die in de haalbaarheidsstudies zijn vermeld.

6) Conclusies

Sinds de bekendmaking van Verordening (EG) nr. 453/2008 zijn twee uitvoeringsverordeningen vastgesteld die nadere technische gegevens bevatten. De lidstaten hebben in 2008 en 2009 financiële steun gekregen om zich voor te bereiden op de toezending van kwartaalgegevens over vacatures in het eerste kwartaal van 2010. De financiële steun zal in 2010-2012 worden voortgezet, zoals bepaald bij Verordening (EG) nr. 453/2008. In 2008 en 2009 hebben twee workshops plaatsgevonden om technische capaciteit op te bouwen en om ervaringen op het gebied van vacatures te delen. Als gevolg daarvan en van verdere inspanningen van de lidstaten waren de meeste daarvan begin 2010 volledig of bijna volledig in staat om aan hun wettelijke verplichtingen te voldoen. Enkele leemten moeten echter nog worden opgevuld om Europese aggregaten te kunnen berekenen.

Bij het opstellen van het volgende verslag aan het Europees Parlement en de Raad, in juni 2013, zal men beschikken over meer gedetailleerde informatie dankzij de nationale kwaliteitsverslagen en officieel toegezonden gegevens. Op dat moment kunnen kwaliteit en relevantie van de kwartaalstatistieken over vacatures beter worden beoordeeld.

[1] PB L 145 van 4.6.2008, blz. 234.

[2] Verordening (EG) nr. 1062/2008 van de Commissie van 28 oktober 2008 tot uitvoering van Verordening (EG) nr. 453/2008 van het Europees Parlement en de Raad inzake kwartaalstatistieken van vacatures in de Gemeenschap, wat de correctieprocedures voor seizoensinvloeden en de kwaliteitsverslagen betreft (PB L 285 van 29.10.2008, blz. 3).

[3] Verordening (EG) nr. 19/2009 van de Commissie van 13 januari 2009 tot uitvoering van Verordening (EG) nr. 453/2008 van het Europees Parlement en de Raad inzake kwartaalstatistieken van vacatures in de Gemeenschap, wat de definitie van een vacature, de peildata voor de gegevensverzameling, de specificaties voor de indiening van de gegevens en haalbaarheidsstudies betreft (PB L 9 van 14.1.2009, blz. 3).

[4] Denemarken, Frankrijk, Italië en Malta.

[5] Denemarken, Duitsland, Spanje, Frankrijk, Italië, Malta en Oostenrijk.

[6] Bulgarije, Tsjechië, Duitsland, Estland, Griekenland, Cyprus, Letland, Litouwen, Luxemburg, Hongarije, Malta, Polen, Roemenië, Slovenië, Slowakije, Finland, Zweden en het Verenigd Koninkrijk.

[7] België, Denemarken, Oostenrijk, Ierland, IJsland, Noorwegen en Zwitserland.

[8] België is in het vierde kwartaal van 2007 opgehouden met het toezenden van gegevens over vacatures.