3.3.80 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 53/17 
roepen al naar gelang van de omstandigheden in de 
verschillende Lid-Staten en de in elk land 
gehuldigde beginselen. Ieder land zal derhalve zijn 
eigen prioriteiten stellen. Een Lid-Staat kan zich 
echter niet afsluiten van stromingen die alle landen 
Gedaan te Brussel, 24 oktober 1979. 
Dit advies luidt als volgt: 
HET ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ, 
Gezien artikel 20, derde alina, van zijn Reglement 
van Orde, 
Gezien het op 21 mei 1979 door zijn Bureau geno­
men besluit, de Afdeling voor energie en nucleaire 
vraagstukken met het opstellen van een vervolgad­
vies inzake de „Mededeling van de Commissie aan 
de Raad: Energiedoelstellingen voor 1990 en pro­
gramma's van de Lid-Staten" en in het bijzonder in­
zake de „Mededeling: Eerste samenwerkingsacties 
op energiegebied met bepaalde ontwikkelingslan­
den" (doe. van 28. 3. 1979), te belasten, 
Gezien het op 23 mei 1979 door het Comité uitge­
brachte advies inzake de eerstvermelde medede­
ling (»), 
O PB nr. C 227 van 10. 9. 1979, blz. 6. van de EEG betreffen. Door het sociaal budget te 
verbeteren zullen wij merken hoe noodzakelijk het 
is onder de leiding van de Gemeenschapsinstellin­
gen convergerende beleidslijnen op te stellen in tal­
rijke nog slecht gedefinieerde sectoren. 
De Voorzitter 
van het Economisch en Sociaal Comité 
R. VANNI 
Gezien de hiermee samenhangende Mededelingen 
van de Commissie „Eerste samenwerkingsacties op 
energiegebied met bepaalde ontwikkelingslanden" 
(doe. van 3. 8. 1978) en „Instrumenten voor samen­
werking met de ACS-landen op delfstoffen- en ener­
giegebied" (doe. van 14. 3. 1979), 
Gezien het door zijn Bureau genomen besluit, voor­
noemde documenten aan de Afdeling voor energie 
en nucleaire vraagstukken voor te leggen en haar 
daarbij te verzoeken deze teksten bij het opstellen 
van het vervolgadvies als referentiemateriaal te ge­
bruiken, 
Gezien het advies dat de Afdeling voor energie en 
nucleaire vraagstukken tijdens haar 51e vergadering 
op 5 oktober 1979 heeft opgesteld, 
Gezien het tijdens deze vergadering door de rappor­
teur, de heer Margot, uitgebrachte mondelinge ver-
volgverslag, Advies inzake de eerste samenwerkingsacties op energiegebied met bepaalde 
ontwikkelingslanden 
A. JURIDISCHE GRONDSLAG VAN HET ADVIES 
Op 21 mei 1979 heeft het Bureau van het Comité, overeenkomstig artikel 20, derde 
alinea, van zijn Reglement van Orde, besloten een vervolgadvies inzake voornoemd 
onderwerp op te stellen. 
B. ADVIES VAN HET ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft beraadslaagd over zijn advies inzake voor­
noemd onderwerp tijdens zijn op 24 en 25 oktober 1979 te Brussel gehouden 172e zit­
ting. 
Nr. C 53/18 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 3. 3. 80 
Gezien de beraadslagingen tijdens de 172e zitting 
van 24 en 25 oktober 1979 (vergadering van 24 okto­
ber 1979), 
BRENGT VOLGEND ADVIES UIT, 
dat met meerderheid van stemmen (één onthouding) 
is goedgekeurd. 
1. Algemene opmerkingen 
1.1. De Mededeling van de Commissie „Eerste sa­
menwerkingsacties op energiegebied met bepaalde 
ontwikkelingslanden" sluit aan bij een vorige Me­
dedeling over „Samenwerking met ontwikkelings­
landen op energiegebied", waaromtrent het Comité 
(ingevolge zijn hersamenstelling) geen advies heeft 
uitgebracht, en bij de op 30 oktober 1978 door de 
Raad aan de Commissie gerichte uitnodiging over te 
gaan tot „een studie van samenwerkingsacties die 
op energiegebied werden ondernomen, zowel op in­
ternationaal vlak als uit bilateraal oogpunt, en na te 
gaan of aanvullende acties aan te bevelen waren.". 
1.2. Het Comité stelt vast dat deze voorstellen over­
eenstemmen met de in zijn advies (opgesteld op 23 
mei 1979) inzake de „Energiedoelstellingen voor 
1990 en de programma's van de Lid-Staten" en 
meer bepaald inzake de „Onderdelen van een bui-
tengemeenschappelijke actie op energiegebied" uit­
gesproken wens tot systematische integratie van de 
energiedoelstellingen in de relaties van de Gemeen­
schap met derde landen, en met ontwikkelingslan­
den in het bijzonder. 
1.3. Het Comité stelt vast dat de Mededeling over 
de „Eerste samenwerkingsacties óp energiegebied 
met bepaalde ontwikkelingslanden" slechts een be­
perkte draagwijdte heeft en derhalve in samenhang 
met het vroegere document en met de Mededeling 
van 14 maart 1979 over „Instrumenten voor samen­
werking met de ACS-landen op delfstoffen- en ener­
giegebied" moet beoordeeld worden. Het Comité 
hoopt dat een advies over de aldus geglobaliseerde 
problematiek de Commissie dienstig kan zijn bij de 
voorbereiding van een eerstdaags uit te brengen me­
dedeling over de te voeren samenwerkingsacties. 
1.4. De Commissie had er in haar vorige Medede­
ling op gewezen dat, waar de huidige 4 miljard we­
reldbewoners thans ongeveer 6,3 miljard ton olie-
equivalent verbruiken, het wereldverbruik volgens 
sommige schattingen begin volgende eeuw tot 17 
miljard ton olie-equivalent zal gestegen zijn, bij een 
wereldbevolking van ongeveer 6,5 miljard waarvan 
er 4 miljard in de ontwikkelingslanden zouden wo­
nen. Dit vooruitzicht wettigt alleszins een nauwere 
samenwerking tussen de industrielanden en de ont­
wikkelingslanden, en de Gemeenschap moet daar in 
ruime mate toe bijdragen. 1.5. De door de Commissie omschreven samen­
werkingsgebieden met de ontwikkelingslanden om­
vatten in het bijzonder: de inventarisering van de 
energiebehoeften en het energiepotentieel van deze 
landen, de exploitatie van hun potentiële energie­
bronnen, met inbegrip van het stimuleren van een 
rationeler energiegebruik, de analyse van de diverse 
niet-eindigende energiebronnen (zonne-energie en 
windkracht, geothermische energie en hydro-elektri-
sche energie), alsmede de personeelsopleiding. 
1.6. De Commissie is terecht van mening dat de 
Gemeenschapsactie ter bevordering van deze sa­
menwerking diverse vormen kan aannemen. Zo kan 
de Gemeenschap via de Noord-Zuiddialoog binnen 
de Verenigde Naties concrete voorstellen indienen, 
in het bijzonder wat betreft de samenwerking met de 
„minst ontwikkelde landen". Zij kan ook zelf initia­
tieven ontplooien, met name in het raam van haar 
samenwerking met de ACS-landen. Zij kan finan­
ciële middelen ter beschikking stellen ter stimulering 
van Europese investeringen in ontwikkelingslanden. 
Zij kan de bestaande structuren voor intracommu­
nautaire samenwerking (CREST) inzetten voor de 
uitbreiding en de intensivering van de wetenschap­
pelijke en technische samenwerking met de minst 
ontwikkelde landen en de harmonisatie en coördi­
natie van het ontwikkelingsbeleid op energiegebied 
bevorderen. 
1.7. De aldus gedefinieerde mogelijkheden moeten 
systematisch worden aangepakt via een tweeledig 
programma dat enerzijds de studies en de inventari­
satie omvat en anderzijds de operationele uitvoe­
ringsfase. 
1.8. Het Comité meent dat het ogenblik gekomen 
is om de in de Mededeling van 3 augustus 1978 uit­
eengezette ideeën nader uit te werken in gedetail­
leerde voorstellen over specifieke onderwerpen. 
1.9. De op 28 maart 1979 ingediende Mededeling 
over „Instrumenten voor samenwerking met de 
ACS-landen op delfstoffen- en energiegebied" mag 
als een eerste stap in die richting worden be­
schouwd. Het Comité spreekt de hoop uit dat de 
vernieuwde overeenkomst met de ACS-landen de 
dringend noodzakelijke aanwakkering tot gevolg zal 
hebben van de Europese investeringen tot ontwikke­
ling van het energiepotentieel der ACS-landen, en 
dat de hiertoe beschikbaar gestelde financiële mid­
delen aanzienlijk zullen worden verhoogd en zo ra­
tioneel mogelijk aangewend, en dat met name de 
particuliere investeerders die met de EIB deelnemen 
in de financiering van energieprojecten in de ACS-
landen niet alleen op de meestal ontoereikende na­
tionale garantiesystemen zullen kunnen rekenen, 
maar ook op communautaire waarborgen vooral, 
maar niet uitsluitend tegen niet-economische 
risico's. 
3. 3. 80 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 53/19 
1.10. De Commissie stelt vast dat de Mededeling 
over de „Eerste samenwerkingsacties met bepaalde 
ontwikkelingslanden" zich vooral toespitst op de 
mogelijke samenwerking met sommige Latijnsame-
rikaanse landen, met de Latijnsamerikaanse ener­
gieorganisatie (OLADE), en met andere landen als 
Turkije en Nigeria. Het Comité mist in deze Mede­
deling een globale visie en een systematische aan­
pak van de samenwerkingsproblematiek en kan 
deze Mededeling dan ook slechts als een tussentijds 
werkdocument beschouwen. 
1.11. Het Comité meent dat een pragmatische be­
nadering van de samenwerkingsacties op energiege­
bied met de ontwikkelingslanden het risico inhoudt 
van een minder rationele aanwending der geleverde 
inspanningen en pleit voor een globale visie die op 
een evenwichtige wijze rekening houdt met de 
diverse geografische gebieden en de onderscheiden 
energie-sectoren, met inachtneming van de Medede­
ling van augustus 1978 onderscheiden fases, en van 
de te bepalen prioriteiten. 
1.12. Het Comité meent dat het nuttig zou zijn, ge­
leidelijk een globaal programma over de samenwer­
king met ontwikkelingslanden uit te werken dat be­
nevens de thans bekende inventaris van het energie­
potentieel der ontwikkelingslanden, gegroepeerd per 
zone (ACS-landen — Latijns-Amerika — Azië — 
andere ontwikkelingslanden) en in samenhang met 
hun economische situatie en perspectieven, ook een 
kader zou schetsen van de mogelijke samenwer­
kingsacties en de hiertoe beschikbare instrumenten, 
alsmede een concrete aanduiding van de voor de di­
verse aspecten en sectoren van het energiebeleid te 
ondernemen projecten. 
2. Bijzondere opmerkingen 
2.1. In verband met de Mededeling over de „Eer­
ste samenwerkingsacties op energiegebied met be­
paalde ontwikkelingslanden" meent het Comité dat 
een duidelijk onderscheid moet worden gemaakt 
tussen de „klassieke" ontwikkelingslanden, en de 
olie-exporterende ontwikkelingslanden of semi-
geïndustrialiseerde landen die met eerstvernoemde 
landen niet over dezelfde kam mogen worden ge­
schoren. 
2.2. Wat het zenden van deskundigen of het ont­
vangen van stagiaires betreft, meent het Comité dat 
zulks niet als een afzonderlijke actievorm mag wor­
den beschouwd, maar als een onderdeel van de in-
ventariserings- of ontginningsacties. Het ligt voor de 
Gedaan te Brussel, 24 oktober 1979. hand dat deze vorm van samenwerking minder aan­
gewezen is voor OPEC-landen als Venezuela, dat in 
de Mededeling van de Commissie geciteerd wordt. 
2.3. Wat Latijns-Amerika betreft meent het Comité 
dat iedere overlapping inderdaad moet worden 
voorkomen. Het Comité acht regelmatige betrekkin­
gen met de Latijnsamerikaanse energieorganisatie 
OLADE belangrijk. Ook de aangehaalde besprekin­
gen met Venezuela en Ecuador zijn ongetwijfeld 
nuttig maar moeten in een globaal samenwerkings­
beleid geïntegreerd worden. Het Comité meent 
nochtans dat de Gemeenschap in haar rechtstreekse 
relaties met andere Latijnsamerikaanse landen reke­
ning moet houden met de politieke context, met de 
eventuele niet-economische risico's die hierbij aan­
wezig kunnen zijn, alsmede met de eventuele terug­
slag op de relaties van de Gemeenschap met andere 
landen. 
2.4. In verband met Turkije acht het Comité een 
samenwerking op energiegebied bijzonder wense­
lijk. Wel meent het dat, in het perspectief van de uit­
breiding van de Gemeenschap geen onevenwichtig­
heid mag worden geschapen tussen de aan dit land 
en aan de andere landen van het Middellandse-Zee-
gebied verstrekte investeringshulp. 
2.5. Wat Nigeria betreft, neemt het Comité 
dezelfde positieve houding aan als ten aanzien van 
Venezuela. Het is evenwel wenselijk dat de samen­
werking met dit land buiten de sfeer der politieke 
spanningen zou worden gehouden die de relaties 
met de OPEC-landen soms kenmerken. 
2.6. Het Comité kan zich, op basis van het voorge­
legde document, geen mening vormen omtrent de 
omvang en de aanwending van de op 30 miljoen 
ERE geschatte kredieten die volgens de Commissie 
op het boekjaar 1980 zouden moeten worden uitge­
trokken om de beschreven „Eerste samenwerkings­
acties" te financieren. 
2.7. Het Comité meent dat de Commissie ten on­
rechte het gevoel heeft met het voorleggen van dit 
eerste programma aan de door de Raad op 30 okto­
ber 1978 uitgedrukte wens, alsmede aan de door de 
Europese Raad te Parijs afgebakende doelstellingen, 
te voldoen. Zonder het nut van deze eerste acties te 
betwisten is het Comité van mening dat deze voor­
stellen nader moeten gepreciseerd worden en geïn­
tegreerd in een globaal en samenhangend 
programma van samenwerking op energiegebied 
met de ontwikkelingslanden. 
De Voorzitter 
van het Economisch en Sociaal Comité 
R. VANNI