sri 
;[i|î|||cQMVIISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN 
r-f T 
^.b 
p?-.i-C0M(92) 21 def. - SYN 270 
Bmssel, 5 februarl 1992 
£ 
•ï 
! H •••• Opnieuw behandeld voorstel voor een 
BESCHIKKING VAN PE RAAP 
tot vastelllng van een speclflek programma voor onderzoek en 
technologlsche ontwikkeling op het gebled van menselijk 
potentleel enmobiliteit (1991-1994) 
(door de Commissie ingediend op grond van artikel 
lid 2, onder d), van het EEG-verdrag) 149, 
* : 

TOEUCHTING 
Op 28 mel 1990 heeft de Commlssle aan de Raad het "Voorstel voor een 
beschlkking van de Raad tot vaststelllng van een specifiek programma 
voor onderzoek en technologlsche ontwikkellng op het gebled van 
Menselljk potentieel en mobillteit" (1990-1994) voorgesteld. 
Nadat het Europese Parlement haar eerste lezlng had gegeven op 15 mel 
1991 heeft de Commlssle een gewijzlgd voorstel ingedlend dat zowel de 
amendementen dle zij heeft hernomen invoegt als het geheel van 
elementen dat voortvloelt uit het inter-lnstitutlonele compromis van 
17 aprII 1991. Dlt voorstel Is op 24 Juni 1991 overgedragen aan de 
Raad. 
Gebaseerd op dlt gewijzlgd voorstel heeft de Raad op 28 november 1991 
haar gemeenschappeIIJk standpunt vastgesteld. 
In de loop van haar plenaire sessie in Januarl 1992 heeft het 
Parlement een enkel amendement aangenomen over dlt gemeenschappeIIJk 
standpunt, dat, In Annex II, de indlcatieve verdellng van de ultgaven 
wijzlgt voor diegene betrokken bij de aktlviteit "netwerken". 
Overwegende dat blnnen het programma de prioriteiten moeten worden 
toegekend aan de onderzoekers zelf, heeft de Commlssle dlt amendement, 
dat het gedeelte van de ultgaven bestemt voor onderzoekers in de 
netwerken verhoogt. 
0e Commlssle merkt op dat het Europese Parlement de indlcatieve 
verdellng heeft aanvaard van de ultgaven tussen de verschiIlende 
gebieden zoals vastgesteld In het gemeenschappeIIJke standpunt. 
Rekening houdend met het standpunt van het Europese Parlement, 
presenteert de Commlssle, op basls van Artlkel 149, lld 2 sub d) van 
het EEG-Verdrag, een opnleuw behandeld voorstel aan de Raad, waarblj 
In het gemeenschappeIIJk standpunt het enige amendement van het 
Europese Parlement is ingevoegd. 
- 1 -
Opnieuw behandeld voorstel voor een 
BESCHIKKING VAN PE RAAP 
tot vastelling van een specifiek programma voor onderzoek en 
technologlsche ontwlkkellng op het gebied van menselljk 
potentleel en moblIitelt (1991-1994) 
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. 
gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap, 
inzonderheid op artikel 130 Q, lid 2, 
gezien het gewijzigde voorstel van de Commissie 
(2) in samenwerking met het Europese Parlement 
- (3) gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comite 
(1) PIJ nr. C 188 van 19. 7.1991. blz. 11. 
(2) PIJ nr. C 1*>8 v;in 17. 6.1991, blz. 67 en besluit van <n«g met bek(-n<l 
gemaaki. î fi het PIJ) . 
(3) PIJ nr. C 332 van 31.12.1990. blz. TJ . 
- 1 &^ -
overwegende dat de Raad bij Besluit 90/221/Euratom, EEG een Derde Kader-
programma van communautaire werkzaamheden op het gebied van onderzoek en 
technologische ontwikkeling (1990-1994) heeft vastgesteld, waarin met name de 
acties worden omschreven die moeten worden ondernomen om bij te dragen tot de 
ontwikkeling van intellectuele hulpbronnen (menselijk potentieel en mobili-
teit) ; dat de onderhavige beschikking in het licht van de in de preambule van 
genoemd besluit vervatte overwegingen dient te worden vastgesteld ; 
overwegende dat in artikel 130 K van het Verdrag is bepaald dat het kader-
programma door middel van specifieke, binnen elke actie te ontwikkelen 
programma's moet worden uitgevoerd ; 
overwegende dat, krachtens artikel 4 en bijlage I van Besluit 
90/221/Euratoim, EEG, het voor het kaderprogramma als geheel noodzakelijk 
geachte bedrag een bedrag van 57 miljoen ecu voor gecentraiiseerde acties 
inzake verbreiding en benutting van de resultaten omvat, dat naar rato van het 
voor elk van de acties voorziene bedrag moet worden verdeeld ; 
overwegende dat het wenselijk is dat in het kader van dit programma het 
economische en sociale effect en de eventuele technologische risico's worden 
geèvalueerd ; 
overwegende dat in Besluit 90/221/Euratom, EEG wordt bepaald dat het communau­
taire onderzoek in het bijzonder ten doel heeft de wetenschappelijke en 
technologische grondslag van de Europese industrie te versterken en de 
ontwikkeling van naar internatlonale concurrentiepositîe te bevorderen ; dat in 
dat besluit tevens is bepaald dat communautaire actie gerechtvaardigd is 
wanneer het onderzoek er onder andere toe bijdraagt de economische en sociale 
samenhang van de Gemeenschap te versterken en de harmonische ontwikkeling van 
de Gemeenschap in haar geheel te bevorderen. zulks met înachtneming van de 
beoogde wet.enschappe l i jke en technische kwaliteit. ; dat het de bedoelmg is dat 
het programma op het gebied van de niet -nucleaire energiebronnen bijdraagt de 
desheirefTende doeIsteI1mgen te verwezenIijken ; 
(1) PIJ nr. I. 5 17 van 8.^.1990 blz. 28. 
2 -
overwegende dat de opleiding van jonge Europese wetenschappers naast de 
mobiliteit van de onderzoekers en de oprichting van netwerken voor samenwerking 
op het gebied van technisch en wetenschappelijk onderzoek een van de priori-
teiten vormt van het Derde Kaderprogramma ; 
overwegende dat iedere maatregel die is gericht op een optimale benutting van 
de intellectuele hulpbronnen van de Gemeenschap in hoofdzaak ten goede moet 
komen aan de wetenschappers en onderzoekers zelf ; 
overwegende dat dit programma tevens moet bijdragen aan de totstandbrenging van 
een "Europa van de onderzoekers" door middel van europeisering van het hoger 
onderwijs, dat wil zeggen het volgen van onderwijs in een andere dan de eigen 
Lid-Staat ; 
overwegende dat een geschikte toepassing van het subsidiariteitsbeginsel op dit 
gebied ertoe leidt de opleiding die jonge onderzoekers in hun eigen land hebben 
gekregen verder uit te breiden door hun de gelegenheid te geven in een 
onderzoeksteam of laboratorium van erkende kwaliteit van een andere Lid-Staat 
onderzoek te verrichten met behulp van een beurs die door de Gemeenschap 
beschikbaar wordt gesteld ; 
overwegende dat het voor het vergroten en verbeteren van de mogelijkheden voor 
het onderbrengen van gastonderzoekers nuttig zou zijn tevens voor netwerken van 
geassocieerde onderzoeksteams of laboratoria van erkende kwaliteit en voor 
mogelijkheden van toegang tot grote installaties zorg te dragen ; 
overwegende dat het Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek (GCO) met zijn 
laboratoria en installaties doeltreffend kan worden toegevoegd aan de 
organisaties die m staat zijn bij de opleiding van jonge onderzoekers en het 
opzetten van netwerken een belangrijke rol te vervullen en dat het via zijn 
eigen programma zal bijdragen tot de Lenuitvoerleggmg van de acliviteiten van 
het ondcrhavige programma ; 
overwegonde dat het dienstig IS gedecentraIiseerde methodes voor de selectie 
van de kandidaten vast te stellen ; dat bij de tenuitvoerlegging van deze aetie 
onderzoeksteams of laboratoria van erkende kwa I i (e i 1. nauw dienen tc worden 
bctrokkcn : 
overwegende dat het scheppen van een infrastructuur van netwerken van groot 
belang is voor de verwezenlijking van de doelstellingen van het communautaire 
beleid op het gebied van onderzoek en technologische ontwikkeling. aangezien zo 
de structurele werking van de thematische programma's wordt versterkt en 
aangevuld ; 
overwegende dat het Comite voor Wetenschappelijk en Technisch Onderzoek (CREST) 
is geraadpleegd, 
HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING VASTGESTELD : 
Artikel 1 
(x) Voor.de periode vanaf en eindigend op 31 december 1994 wordt een in 
bijlage I nader omschreven specifiek programma voor onderzoek en technologische 
ontwikkeling voor de Europese Economische Gemeenschap op het gebied van 
menselijk potentieel en mobiliteit aangenomen. 
Artikel 2 
1. Het voor de uitvoering van het programma noodzakelijk geachte bedrag beloopt 
488,07 miljoen ecu, de personeels- en administratieuitgaven ten bedrage van 
15 miljoen ecu inbegrepen. 
2. Een indicatieve verdeling van de middelen is in bijlage 11 vervat. 
3. In geval de Raad overeenkomstig artikel 1. lid 4, van Besluit 
90/221/Euratom, EEG een besluit neemt, wordt de onderhavige beschikking 
dlenoveieenkomst ig aangepast. 
(x) Datum van aanneming door de Raad 
Artikel 3 
Bijlage III behelst de nadere regels voor de uitvoering van het programma en 
het bedrag van de financiële bijdrage van de Gemeenschap. 
Artikel 4 
1 . I.n de loop van het tweede jaar evalueert de Commissie het programma en legt 
zij over de uitkomsten van die evaluatie aan het Europese Parlement en aan de 
Raad een verslag voor ; zo nodig gaat dit verslag vergezeld van voorstellen tot 
wijziging van het programma. 
2. Aan het eind van het programma evalueert een groep onafhankelijke deskun-
digen, in opdracht van de Commissie, de bereikte resultaten. Het verslag van de 
groep zal te zamen met de opmerkingen van de Commissie aan het Europese 
Parlement en aan de Raad worden voorgelegd. 
3. De in de leden 1 en 2 bedoelde verslagen worden opgesteld aan de hand van de 
in bijlage I omschreven doelstellingen en overeenkomstig artikel 2, lid 4, van 
Besluit 90/221/Euratom. EEG. 
Artikel 5 
1. De Commissie is belast met de uitvoering van het programma. 
2. In de door de Commissie gesloten contracten worden de rechten en verplich-
tingen van iedere partij vastgesteld, met inbegrip van de regeling voor de 
verspreiding, de bescherming en de benutting van de onderzoekresultaten, 
overeenkomstig de krachtens artikel 130 K, tweede alinea. van het Verdrag 
vastgestelde bepalingen. 
3. Overeenkomstig de doeistellingen van bijlage I wordt een werkprogramma 
vastgesteld en, zo nodig, bijgewerkt, waarin gedetailleerde doeistellingen en 
de aard van de te ondernemen projecten worden aangegeven, en waarin tevens de 
ter zake vast te stellen financiële bepalingen worden omschreven. De Commissie 
doet op grond van het werkprogramma uitnodigingen tot het indienen van 
voorstellen voor projecten uitgaan. 
Artikel 6 
De Commissie wordt bijgestaan door een uit vertegenwoordigers van de Lid-Staten 
bestaand en door de vertegenwoordiger van de Commissie voorgezeten Comité. 
De vertegenwoordiger van de Commissie legt het comité een ontwerp voor van de 
te nemen maatregelen. Het comité brengt advies uit over dit ontwerp binnen een 
termijn die de Voorzitter kan vaststellen naar gelang van de urgentie van de 
materie. Het comité spreekt zich uit met de meerderheid van stemmen die in 
artikel 148, lid 2, van het Verdrag is voorgeschreven voor de aanneming van de 
besluiten die de Raad op voorstel van de Commissie dient te nemen. De stemmen 
van de vertegenwoordigers van de Lid-Staten worden op de in dit artikel 
aangegeven wijze gewogen. De Voorzitter neemt niet aan de stemming deel. 
De Commissie stelt de beoogde maatregelen vast wanneer zij in overeenstemming 
zijn met het advies van het comité. 
Wanneer de beoogde maatregelen niet in overeenstemming zijn met het advies van 
het comité of indien geen advies is uitgebracht, dient de Commissie onverwijld 
bij de Raad een voorstel in betreffende de te nemen maatregelen. De Raad 
besluit met gekwalificeerde meerderheid van stemmen. 
Indien de Raad drie maanden na de indiening van het voorstel bij de Raad geen 
besluit heeft genomen, worden de voorgestelde maatregelen door de Commissie 
vastgesteld. 
Artikel 7 
1. De procedure van artikel 6 geldt voor : 
- de opstelling en bijwerking van het in artikel 5, lid 3, bedoelde werk-
programma ; 
- de inhoud van de uitnodigingen tot voorstellen ; 
- de evaluatie van de voorgestelde activiteiten bedoeld in bijlage III, alsmede 
het geraamde bedrag van de bijdrage van de Gemeenschap voor deze projecten, 
wanneer dit bedrag hoger is dan 0,1 miljoen ecu ; 
- de uitzonderingen op de algemene regels, vastgesteld in bijlage III ; 
- de deelneming aan de acties door organismen en ondernemingen van derde 
landen, bedoeld in artikel 8 ; 
- iedere aanpassing van de in bijlage II aangegeven indicatieve verdeling van 
het bedrag ; 
- de maatregelen die moeten worden getroffen om het programma te evalueren ; 
- de voorwaarden voor de verspreiding, de bescherming en de benutting van de 
resuitaten van het onderzoek dat in het kader van het programma is verricht ; 
- de voorwaarden voor een eventueel gedecentraliseerd beheer van het programma 
als bedoeld in bijlage III. 
2. Wanneer op Gebied 1 (opleiding) van het programma krachtens lid 1, derde 
streepje, het geraamde bedrag van de communautaire bijdrage lager is dan of 
gelijk is aan 0,1 miljoen ecu, stelt de Commissie het Comité in kennis van de 
voortgang van de selectieprocedures voor instellingen en onderzoekers. De 
Commissie deelt het Comité alle benodigde informatie mee. 
Wanneer op de overige gebieden van het programma krachtens lid 1, derde 
streepje, het bedrag van de communautaire bijdrage lager is dan of gelijk is 
aan 0,1 miljoen ecu, stelt de Commissie het Comité in kennis van de projecten, 
alsmede van het resultaat van de evaluatie ervan. 
De Commissie stelt het Comité eveneens in kennis van de tenuitvoerlegging van 
de begeleidende maatregelen bedoeld in bijlage III. 
Artikel 8 
1. De Commissie wordt hierbij gemachtigd om overeenkomstig artikel 130 N van 
het Verdrag te onderhandelen over internationale overeenkomsten met bij de COST 
aangesloten derde landen, met name de leden-landen van de EVA en de landen in 
Midden- en Oost-Europa, ten einde deze bij het programma in zijn geheel of bij 
een onderdeel ervan te betrekken. 
- 8 
2. Aan in Europese derde landen gevestigde organismen en ondernemingen kan. 
overeenkomstig de procedure van artikel 6 en in het licht van het criterium van 
wederzijdse voordeel, worden toegestaan deel te nemen aan een actie in het 
kader van dit programma. 
Gecontracteerde organismen die buiten de Gemeenschap gevestigd zijn en deel-
nemen aan een actie in het kader van het programma, kunnen niet van de commu-
nautaire financiering genieten. Deze organismen dragen bij in de algemene 
administratiekosten. 
Artikel 9 
Deze beschikking is gericht tot de Lid-Staten. 
Gedaan te 
Voor de Raad 
De Voorzitter 
BIJLAGE I 
WETENSCHAPPELIJKE EN TECHNISCHE DOELSTELLINGEN EN INHOUD VAN HET PROGRAMMA 
De beleidslijnen van het Derde Kaderprogramma, de wetenschappelijke en 
technische doelstellingen die het volgt en de motivering waarop het steunt, 
maken integrerend deel uit van dit specifieke programma. 
Paragraaf 6 van bijlage II van bovengenoemd kaderprogramma maakt integrerend 
deel uit van dit specifiek programma. 
I. DOELSTELLINGEN 
De centrale doelstelling van het programma is een bijdrage te leveren 
aan de verbetering van de kwantiteit en de kwaliteit van het menselijk 
potentieel dat de Lid-Staten de komende jaren nodig zullen hebben voor 
onderzoek en technologische ontwikkeling en zo te helpen een waarachtig 
Europese Gemeenschap voor Wetenschap en Techniek tot stand te brengen. 
Deze maatregel moet leiden tot een toegevoegde communautaire waarde ten 
bate van alle Lid-Staten. 
Deze maatregel zal over de gehele linie en met behulp van een 
"bottom-up"-aanpak gestalte krijgen aan de hand van de volgende twee hoofd-
lijnen : de opleiding en mobiliteit van het personeel enerzijds en de 
vorming van netwerken anderzijds. 
IJIJLAGE I - ^o 
Bij de verwezenlijking van de doelstel1ingen van dit programma zal gebruik 
worden gemaakt van de ervaring die is opgedaan in het kader van de momenteei 
lopende programma's SCIENCE, SPES. en Grote Installaties. De werkzaamheden die 
bij wijze van vervolg op deze programma's worden uitgevoerd. vergroten en 
ontwikkelen deze ervaring, rekening houdend met de doelstelling van dit 
programma. Het vervolg op het SPES-programma wordt uitgebreid met mens- en 
sociale wetenschappen. 
Deze werkzaamheden zullen dus gedeeltelijk worden aangepast. . zodat zij een 
belangrijker rol kunnen gaan spelen op het gebied van opleiding en specia-
lisatie van jonge Europese wetenschappers die afkomstig zijn van universiteits-
laboratona en openbare en particuliere onderzoekinstel 1 mgen. 
In het kader van het onderhavige specifieke programma zullen de volgende 
activiteiten worden ontplooid : 
- het ontwikkelen van een communautair systeem van beurzen voor de opleiding 
van onderzoekers ; 
- de oprichting en uitbreiding van onderzoeksnetwerken voor wetenschappelijke 
en technische samenwerking ; 
- het bevorderen van de toegang van onderzoekers tot grote wetenschappel1jke en 
technisch installaties ; 
- de inwerkingstellmg van een communautair systeem van "Euroconferenties" over 
0X0. 
HI.II.AGF. I 
- 1-1 -
Bovengenoemde activiteiten zullen worden ontwikkeld om de mobiliteit van 
de communautaire wetenschappers te vergroten, met name die van jonge onder-
zoekers op postdoctoraal niveau. Van "postdoctoraal" niveau zijn alle weten­
schappers die gedurende ten minste zes jaar een hogere opleiding hebben genoten 
en in het bezit zijn van een doctorstitel of een gelijkwaardige titel of die, 
bij het ontbreken van een titel, 2 jaar onderzoekservaring hebben na een tweede 
cyclus van hogere studies. 
De binnen dit programma ontwikkelde communautaire acties zullen eveneens 
ten goede kunnen komen aan jonge onderzoekers van doctoraal niveau, met name op 
die gebieden waar een tekort aan postdoctorale onderzoekers bestaat. 
Tevens kan in het kader van dit programma steun worden verleend aan 
gevestigde onderzoekers die een specifieke opleiding nodig hebben op een ander 
gebied dan het hunne, aangezien de snelle ontwikkeling van de wetenschappelijke 
en technische context nu eenmaal omschakelingen vergt. Tevens kan deze steun 
worden gegeven om hun wetenschappelijke capaciteiten te benutten op nieuwe 
gebieden waar hun deelname noodzakelijk is. 
Het opzetten van netwerken in het kader van deze actie is van groot belang 
voor het verwezenlijken van de doelstellingen van het communautaire beleid op 
het gebied van onderzoek en technologische ontwikkeling, doordat zo de struc-
turele effecten van de thematische programma's worden versterkt en aangevuld. 
KI.JI.AGK i 
Het geheel van deze netwerken zal zich over alle regio's van de landen van 
de Gemeenschap moeten uitstrekken, waarbij vooral rekening moet worden gehouden 
met de speciale behoeften van de perifere gebieden en de minder bevoorrechte 
regio's van dit moment. Op deze wijze zal zich in deze regio's een hoog 
gekwal1flceerd wetenschappelijk en technisch potentieel kunnen vestigen. Te 
dien einde zal de vorming van nieuwe onderzoeksteams m deze regio's rond jonge 
wetenschappers die in het buitenland zijn opgeleid, worden bevorderd. 
Dit programma bevordert ook de toegang tot de in de Gemeenschap bestaande 
grote wetenschappelijke en/of technische installaties van groot belang voor 
communautaire onderzoekers voor wie dit niet rechtstreeks mogelijk is. In het 
bijzonder is deze actie erop gericht de verdere opleidingsmogelijkheden voor 
Europese onderzoekers te vergroten door hen in staat te stellen zich vertrouwd 
te maken met het gebruik van deze installaties bij de uitvoering van 
onderzoeksprojecten. 
Dit programma bevordert bovendien de ontwikkeling van een systeem van 
Euroconferenties voor 0 & 0 dat met name jonge wetenschappers in staat zal 
stellen actief deel te nemen aan conferenties die op hoog niveau staan en van 
bijzonder belang zijn. Het gaat hier om wetenschapppelijke bijeenkomsten die 
worden gewijd aan thema's die aan de grens van de wetenschappelijke of 
technische kennis liggen en waarin specialisten hun werkzaamheden en ldeeen 
u l t.eenzetten en bespreken. 
De werkzaamheden van menselijk potentieel moeten een aanvulling vormen op 
en diencn samenhang te vertonen met de opleidingsaetICS die worden ontwikkcld 
in het kader van specifjeke programma's of andere communautaire opleidings-
actjes als COMETT. EUROTECNET. enz. 
lll.ll.AGi-: I 
- 13-
II. COMMUNAUTAIRE WERKZAAMHEDEN 
1. Ontwikkeling van een communautair systeem voor de opleiding van 
onderzoekers 
0 X O-teams. -laboratoria of -organen die een naam hebben hoog te 
houden op het gebied van opleiding of de specialïsatïe van ondezoekers, 
kunnen afzonderlijk of als geheel (in geval van een netwerk) jonge 
wetenschappers een plaats bieden volgens de procedures die in 
bijlage III worden beschreven. 
Deze onderzoekstoelagen, die de naam dragen van een man of vrouw 
die een belangnjke bijdrage aan de ontwikkeling van de Europese cultuur 
heeft geleverd, zullen in de regel voor een periode van 6 maanden a 
2 jaar aan onderzoekers worden verstrekt. In bepaalde gevallen kunnen de 
beurzen van twee jaar omwille van een evenwichtige geografische 
spreiding van het menselijk potentieel met een jaar worden verlengd ten 
einde een onderzoeker uit een minder bevoorrechte regio in staat te 
stellen naar zijn regio terug te keren en de verkregen kennis uit te 
werken. 
De opleiding van de onderzoekers zal gestalte krijgen in de vorm 
van hun actieve deelname aan vergevorderde onderzoeksprojecten die 
worden uitgevoerd in de teams of laboratoria waar zij zijn onder-
gebracht. 
Om een "brain drain" uit de minder bevoorrechte regio's van de 
Gemeenschap tegen te gaan en de doe lmat igheid van de opleidmgsact ïes te 
versterken zou tevens communautaire financiele steun kunnen worden 
verleend aan een gevestigd onderzoeker (van universitair niveau of niet) 
ten einde deze m staat te stellen als een met onderzoek belaste gast-
hoogleraar 0 8 O-projecten op te zetten in een in een van deze regio's 
ge I egen onde rzoeksoen 1. rum. ten einde op p 1 aat se I i jk niveau de opleiding 
van de verschïllende jonge wetenschappers ve11ig te stellen. 
IJIJLAGE I 
Voor gevestigde onderzoekers bedraagt de duur van de beurs maximaal een 
jaar. 
2. Steun voor de vorming en ontwikkeling van onderzoeksnetwerken voor 
wetenschappel1jke en technische samenwerking 
De deelnemers aan acties voor wetenschappelijke en technische 
ontwikkeling vormen netwerken van onderzoekslaboratoria die gezamenlijke 
onderzoeks- en ontwikkelingswerkzaamheden verrichten. Het aantal Lid-Staten 
dat in elk netwerk deelneemt. dient zo groot mogelijk te zijn. In het 
algemeen bestaan de netwerken voor wetenschappelijke en technische samen­
werking uit 5 laboratoria of onderzoekscentra van ten minste 3 Lid-Staten 
die gezamenlijk werken aan ten minste een of meer 0 & O-projecten. In het 
bijzonder zal worden gestreefd naar de associatie van erkende laboratoria 
van hoge kwaliteit met veelbelovende laboratoria in de minder bevoorrechte 
regio's van de Gemeenschap. Dit zal onderzoekers die geisoleerd werkzaam 
zijn op een geavanceerd terrein, de mogelijkheid bieden hun inspanningen te 
verenigen. 
Jumelages en netwerken van minder dan vijf centra waarbij onderzoeks-
teams in verschillende Lid-Staten betrokken zijn, kunnen steun ontvangen 
indien zij bijdragen aan de totstandbrenging van een waarachtig Europese 
Gemeenschap voor Wetenschap en Techniek. 
De netwerken bestaan uit openbare en of particuliere onderzoeks-
laboratoria en/of -teams van de Lid-Staten, die. ten behoeve van elk van de 
deelnemers, hun wetenschappelljke en technische ervaring samenvocgen. In het 
bijzonder zullen de netwerken de interactie tussen de verschi11ende 
disciplines, de koppeling van versch i 1 lende techrueken en de t.oepass i ngs-
rnoge 1 i jkheden van het ene terrein op het andere bevorderen. 
IJIJ1.AGE I 
- 1S 
Indien het innoverend karakter of de complexiteit van een weten-
schappelijk terrein dit vereist, zal de oprichting worden gestimuleerd van 
nieuwe netwerken die zijn opgebouwd uit onderzoek3teams of -laboratoria die 
beschikken over aanvullende capaciteiten. 
In het geval dat een onderzoeker die in het kader van deze actie ïs 
opgeleid een nieuw onderzoeksteam vormt in een minder bevoorrechte regio van 
de Gemeenschap, kan de communautaire steun tevens de financiering behelzen 
van de uitrusting van dit team, wanneer dit zich aansluit bij een netwerk 
voor wetenschappelijke en technische samenwerking dat door de Gemeenschap 
wordt gesteund overeenkomstig de in bijlage III vermelde criteria. 
3. Totstandbrenging van toegang tot grote wetenschappelijke en technische 
installaties 
Als "grote mstallatie" wordt beschouwd een installatie die een 
aanzienlijke startinvestering vergt of een verzameling kleinere installaties 
die aanvullende capaciteiten hebben. 
De aan de geselecteerde installaties verleende communautaire steun moet 
in overeenstemming zijn met de criteria van bijlage III. 
MIJI.AGI-: I 
-IG-
A. Euroconferent ies 
Deze "euroconferenties" voor onderzoek en ontwikkeling bieden 
specialisten op hoog niveau gelegenheid om hun ideeën en hun jongste 
wetenschappelijke of technische resultaten voor te leggen en te 
bespreken ; jonge onderzoekers kunnen er in discussie treden en kennis 
uitwisselen met eminente deskundigen tijdens de presentatie van hun 
werk. Dat initiatief vormt, overeenkomstig het subsidiariteitsbeginsei. 
een aanvulling op nationale initiatieven. Tevens heeft het het 
versterken van de samenhang van de Gemeenschap ten doel door jonge 
onderzoekers uit minder ontwikkelde regio's in staat te stellen in 
contact te treden met topdeskundigen op een specifiek wetenschaps- en 
technologiegebied en daar hun voordeel mee te doen. 
III. WETENSCHAPPELIJKE EN TECHNISCHE SECTOREN 
Dit programma strekt zich vanwege zijn horizontale karakter uit tot 
alle wetenschappelijke en technische sectoren. Zo zou het zich in het 
bijzonder kunnen uitstrekken tot strategische projecten en gerichte 
projecten die verband houden met onderzoeksgebieden die zijn voorzien in 
de eerste vijf activiteiten, genoemd in artikel 1 van het derde kader-
programma en uitgewerkt in bijlage II b van dat programma. 
De opleidingsacties die tot stand worden gebracht in het kader van 
dit programma, mogen echter niet rechtstreeks worden bepaald door de 
doelstellingen van de overige specifieke programma's. Dit houdt in dat, in 
de sectoren die worden gedekt door de overige specifieke programma's, in 
het kader van dit programma acties kunnen worden verwezenlijkt, waarbij 
deze acties echter wel een aanvulling moeten vormen op de specifieke 
opleiding die binnen de specifieke programma's ze1f plaatsvindt cn ïedere 
douhlurc moet worden vermeden. 
in.ll.AGI-: I 
-13-
Wat bctreft het fundamenteel onderzoek op de terreinen van de exacte 
wetenschappen en de natuurwetenschappen. met inbegrip van de mathematische en 
ingenieurswetenschappen, worden de te onderzoeken thema's, overeenkomstig het 
open karakter van het programma, niet a priori vastgesteld. 
Wat betreft de sociale wetenschappen en de menswetenschappen zal deze 
actie voornamelijk betrekking hebben op de opleiding en de netwerken die 
waarschijnlijk zullen leiden tot de verbetering of de versterking van de 
Europese concurrentiepositie en het tot stand brengen van een duurzame 
economische ontwikkeling, waarbij vooral moet worden gedacht aan de economische 
wetenschappen en managementtechnieken met inbegrip van mi1îeu-economie en aan 
de raakvlakken tussen wetenschap, technologie en maatschappij. Tevens zal 
aandacht worden besteed aan vraagstukken die verband houden met het begrip en 
de acceptatie van wetenschap en technologie van de zijde van het publiek. 
I1I.JI.AGI-: I 
DIJLAGE II 
INDICATIEVE VERDELING VAN DE MIDDELEN 
GEBIED miljoen Uitgaven voor de 
ecu onderzoekers 
1. Opleiding 220 (45 % van het totate bedrag) 85% 
2. Netwerken 200 (41 % " " " " ) 75 % 
3. Toegang voor onderzoekers tot 
grote installaties 55 (11,3% " " " " ) 40 % 
4. Euroconferenties 13,07 ( 2,7% " " " " ) 
Ï2*°ï 
Aantekeningen : 
1. Inclusief personeelsuitgaven voor een totaal van 9,5 miljoen ecu en huis-
houdelijke uitgaven voor een totaal van 5,5 miljoen ecu. 
2. Naast de 488,07 miljoen ecu wordt nog een bedrag van 4,93 miljoen ecu 
gereserveerd als bijdrage uit het specifieke programma Menselijk Potentieel 
en Mobiliteit aan de gecentraliseerde actie voor verspreiding en exploitatie 
van resultaten. 
3. Een extra bedrag van 25 miljoen ecu wordt bestemd voor GCO-werkzaamheden op 
het gebied van Menselijk Potentieel en Mobiliteit, met inbegrip van een 
bedrag van 0,25 miljoen ecu als bijdrage van het GCO tot de gecentraliseerde 
actie voor verspreiding en exploitatie van resultaten. 
Ml .II.AGi: II " «i 3 
BIJLAGE III 
REGELS VOOR DE UITVOERING VAN HET PROGRAMMA 
EN HET BEDRAG VAN DE FINANCIELE B1JDRAGE VAN DE GEMEENSCHAP 
De Commissie voert het programma uit op basis van de m bijlage I 
beschreven inhoud. 
De regels voor de uitvoering van het programma. bedoeld in artikel 3, 
bevatten opleidingsacties en begeleidende maatregelen. Bij de keuze van de 
activiteiten moet rekening worden gehouden met de criteria die zijn opgenomen 
in bijlage III van Besluit 90/221/Euratom, EEG en met de doelstel1ingen die 
zijn omschreven in bijlage I van deze beschikking. 
Voor een actie uit hoofde van dit programma zal slechts steun worden 
verleend indien wordt voldaan aan het criterium van het transnationale 
karakter. 
1. GEBIEDEN 
1. Ontwikkeling van een communautair systeem van beurzen voor onderzoek-
opleiding 
Deelnemers aan de actie vallen uiteen in twee categorieën : 
i) individuele ontvangers van opleidmgsbeurzen ; 
ïi) laboratoria of onderzoeksteams die optreden a!s gast voor de 
bursa]en. 
MI.JI.AGK I I I 2° 
De individuele bursalen als genoemd onder i) moeten onderdaan zijn van een 
Lid-Staat of een natuurlijke persoon. gevestigd in de Gemeenschap. De 
laboratoria of onderzoeksteams, vermeld onder ii), moeten hun basis hebben in 
(x) het kader van rechtspersonen die in de Gemeenschap zijn gevestigd , zoals 
onderzoekscentra, academische instellingen, wetenschappelijke stichtingen met 
een eigen onderzoeksactiviteit, of industriële ondernemingen. 
De deelnemers aan de opleidingsacties worden gekozen op grond van een 
procedure in twee fasen die erop is gericht gastorganisatîes en kandidaat-
onderzoekers op elkaar af te stemmen. 
De procedure omvat twee opeenvolgende uitnodigingen tot het indienen van 
voorstellen, die in het Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen worden 
gepubliceerd. Beide uitnodigingen tot het indienen van voorstellen worden 
gedaan in overeenstemming met het in artikel 5, lid 3, bedoelde werkprogramma. 
In deze uitnodigmg worden de wetenschappel i jke terreinen vermeld die 
prioriteit genieten. 
De eerste uitnodiging tot het indienen van voorstellen geschiedt jaarlijks 
en geldt voor drie categorieën gastorganisaties : 
i) individuele onderzoeksteams of laboratoria ; 
ii) onder i) vermelde onderzoeksteams of laboratoria die zich groeperen om een 
intra-Europees netwerk, als bedoeld in bijlage I.II.2. rond een wetenschap-
pelijk of technisch thema of een wetenschappelijk en technisch project te 
vormen : 
(x) Voor dtt programma kan de Europese organisatie voor kernondcrzoek (CERN). 
gevestigd (. e Geneve, waarvan het. grootste <l<f<» 1 van de faciliteiten z i eh op 
het grondgobiod van de Gemeenschap bevinden. bij uitzondenng partij zijn 
bij de contraeteu. 
111 JI.AGE III - 2| 
iii) instellingen die een grote installatie te bieden hebben. als omschreven in 
bijlage I. I I .3 . 
De selectiecriteria voor deze eerste uitnodiging tot het indienen van 
voorstellen omvatten : 
- geschîktheid en kwaliteit van het gastonderzoeksteam ; 
- mogelijkheid om gekwalificeerde onderzoekers aan te trekken : 
- aangetoonde ervaring in opleiding van onderzoekers ; 
- in voorkomend geval, de invloed op de sociale en economische samenhang. 
Vanaf het tweede jaar en samen met de uitnodiging tot het indienen van 
voorstellen zullen eerder geselecteerde organisaties die verder bursalen willen 
ontvangen, worden getoetst om na te gaan of zij nog steeds aan de selectie-
criteria voldoen. 
De tweede uitnodiging tot het indienen van voorstellen staat open op 
permanente basis en wordt gericht tot onderzoekers als bedoeld in 
bijlage I.II.1. Die onderzoekers hebben de volgende mogelijkheid : 
A) aanvragen van een beurs bij de aanbcvolen laboratona na de hierbovcn 
geschetste uitnodiging. De kandidaten worden dan door de gastorganisatîes 
aan een voorselectie onderworpen, of 
II) înschrijven, samen met een gas11 aboratorîum dat niet geselecteerd îs hij de 
jaarlijkse uitnodiging tot het indienen van voorstellen. 
De selcel.iecrit.eria voor de tweede uitnodiging tot het indienen van 
voorstellen omvatten 
HI.H.AGE III - xi~ 
- net curriculum vitae van de kandidaat-onderzoeker ; 
- de wetenschappelijke of technologische kwaliteit van het beoogde project in 
verband met het onderzoeksbeleid van de Gemeenschap ; 
- in voorkomend geval, de gevolgen voor de sociale en economische samenhang. 
De selectie van onderzoekers wordt zo veel mogelijk gedecentraliseerd tot 
een niveau dat wordt vastgesteld volgens de procedure van artikel o. De 
Commissie, bijgestaan door het progYammacomité. zal 
- het evenwicht tussen dc procedure zoals bedoeld onder A) en B) en tussen de 
aanbevolen gastorganisaties die zijn geselecteerd op basis van de jaarlijkse 
uitnodigingen tot het indienen van voorstellen, aan deze vraag aanpassen en 
- toezien op de selectîecriteria van de Gemeenschap, alsmede op de uitvoering 
daarvan. 
Onder de Gemeenschapsbeurzen vallen twce soorten uitgaven 
uitgaven die verband houden met de onderzoekers zelf en uitgaven die verband 
houden met het beheer van de beurzen. De huishoudel1jke uitgaven omvat.ten zowel 
die van de Commissie als die van de gastorganisatie. met inbegrip van een 
bijdrage in de onderzoeksu1tgaven van de bursaal in specifîeke naar bohoren 
gemotîveerde. gevallen. zulks tot tcn hoogste 15 X van de tutale begroting van 
Getned 1. zodat de totale uitgaven voor onderzoekers ten minste 85 % van de 
Lotale begroting beloopt. De 15 %-regcl geldt nïet in elk îndividueel /',CV<J I . 
Uitgaven voor- onderzoekers zijn bedoeld voor- verblijls- en reiskosten. alsmede 
bijzondere uitgaven voor de publikatie van de onderzoeksrcsultaten. 
BI.II.AGI-: I I 1 
De voorwaarden die aan de ontvangers van een Gemeenschapsbeurs voor 
opleiding worden gesteld, zijn voor allen gelijk, ongeacht de categorie van 
de gastorganisatie, waarbij met name rekening zal worden gehouden met de 
kosten van levensonderhoud in het gastland. 
2. Onderzoeksnetwerken voor wetenschappelijke en technische samenwcrking 
Deelnemers aan deze actie omvatten onderzoeksteams of laboratoria die 
gegroepeerd worden in intra-Europese netwerken, als bedoeld in 
bijlage I.II.2., en die worden geassocieerd met het oog op een wetenschap-
pelijk en technisch thema of een wetenschappelijk en technisch project. De 
selectie van de voorstellen geschiedt op basis van een uitnodiging tot het 
ïndienen van voorstellen die op permanente basis openstaat en in het 
Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen wordt bekendgemaakt. 
Netwerken van onderzoeksteams en laboratoria worden gekozen op basis 
van het oorspronkelijke karakter van hun aanpak, de wetenschappelijke 
kwaliteit, de relevantie van het onderzoek, en de aangetoonde toegevoegde 
waarde voor de Europese wetenschap ingevolge de associatie. 
Bovendien moet bij de selectie van de voorstellen worden geprobeerd het 
verrichten van onderzoek in laboratoria van verschillende landen uit het 
oogpunt van de economische en sociale samenhang te stimuleren en te 
bevorderen. 
IUJLAGE I I I 
- Zlj . 
De verschillende vormen van steunverlening zullen worden vastgesteld in 
contracten. De bijdrage van de Gemeenschap mag worden gebruikt voor uitgaven 
die verband houden met het aantrekken van onderzoekers van buiten het 
netwerk maar die nodig zijn om het onderzoeksproject af te ronden, voor 
incidentele kosten ingevolge internationale samenwerking (reizen. accomo-
datie en gezamenlijke vergaderingen), voor een bijdrage in uitgaven voor 
onderzoek (experimentele produkten, bijzondere aankopen en gebruik van grote 
mstallaties indien nodig) en voor huishoudelijke uitgaven. De bijdrage van 
de Gemeenschap zal over het algemeen 100 % bedragen van de marginale kosten 
van de actie (inclusief de volledige kosten voor de onderzoeksbeurs). 
3. Toegang _tot _grote installaties 
Deelnemers aan deze actie omvatten onderzoeksinstallaties in de 
Gemeenschap als bedoeld in bijlage I.II.3. Gemeenschapssteun zal worden 
verleend aan twee categorieen : 
- onderzoekers die toegang wensen tot de installaties ; 
- organisaties die over deze installaties beschikken. 
De procedure voor het selecteren van de organisaties is als volgt 
opgebouwd : er worden achtereenvolgens twee uitnodigingen tot het indienen 
van voorstellen gepubliceerd m het Publikatieblad van de Europese 
Gemeerischappen. 
De eerste uitnodiging tot. het indienen van voorstellen IS gericht tot 
eentra die beschikken over grootschalige wetenschappelijke en technische 
installaties. De naar aanleiding hiervan mgediende voorstellen dienen 
vergezeld te gaan van blijken van be langste l 1 i ng van potentiele gebr-u i ker-s . 
UIJLAGI-: I I I 
- ZC-. 
De twcede uitnodiging tot het lndicnen van voorstellcn zal worden 
gepubliceerd samen met de lijst van de volgens bovenstaande procedures 
vooraf geselecteerde organisaties ; doel hiervan is het verkrijgen van 
geintegreerde apparatuur/gebruikervoorstellen. 
De omvang van de communautaire steun wordt gebaseerd op de kwaliteit en 
het unieke karakter van de installatie ; de gebleken belangstelling van 
potentiele gebruikers ; de kosten/batenverhouding van de communautaire 
steun ; de waarde voor de Gemeenschap, afgemeten aan het belang van de 
mstallatie voor het totale wetenschappelijk en technisch potentieel van de 
Gemeenschap. 
De financiele steun die de Gemeenschap verleent aan geselecteerde 
mstallaties is bestemd voor uitgaven in verband met de toegang die nieuwe 
wetenschappers tot die installaties krijgen (reiskosten, verblijfskosten en 
toegangsgelden). Over het algemeen wordt deze steun niet verleend voor de 
aankoop van duurzame basisuitrusting of om bij te dragen tot infrastructuur-
uitgaven. Speciale bijdragen om grote installaties aan te passen en op te 
waarderen ten einde de toegankelijkheid voor gastonderzoekers in de hand te 
werken, kan evenwel worden overwogen. 
4. Euroconferenties 
De deelnemers aan de actie voor het opzetten van Euroconferentles zijn 
organisaties, wetenschappe11 jke verenigingen of genootschappen die een reeks 
bijeenkomsten op hoog niveau organiseren om de laatste ontwikke1ingen op 
geavanceerde wetenschappe1ljke of technische terreinen te bespreken. 
De selectieprocedure bestaat uit een uitnodiging tot het mdienen van 
voorstcllcn, met vermelding van de prioritaire wetenschappe1Ijke sectorcn 
die voor het werkprogramma, zoa 1 s omschreven in artikel 5. lid 3, x.ijn 
gese I ec t cerd . De uitnodiging tot. het indienen van voorstellen wordt bekend-
gcmaakt in het Pub 1 i kat ieb I ad van de l-:uropese Gemeensehappen. 
BI.JI.AGK I I I 
De fmanciële steun van de Gemeenschap îs in het bijzonder bestemd 
voor uitgaven in verband met de deeineming (inschrijf-, reis- en 
verblijfskosten) van jonge wetenschappers aan conferenties, waarbij 
voorrang zal worden gegeven aan wetenschappers uit minder bevoordeelde 
regio's. 
I I . 1-LANKERENDE MAATREGELEN 
De flankerende maatregelen zullen in het bijzonder bestaan in het 
gebruiken van de middelen die de mogelijkheid bieden tot een goede 
technische uitvoering, beheer en evaluatie van het programma alsmede tot 
passende verspreiding en toegankelijkheid van de resultaten van de 
opleiding en de coordinatie en die het inzicht van de deelnemers aan het 
programma vergroten. 
De verspreiding van de resultaten van de opleidingsacties geschiedt 
enerzijds binnen het specifieke programma en anderzijds door middel van 
gecentraliseerde acties voor verspreiding en exploitatie, overeenkomstig 
het in artikel 4, derde alinea, van Besluit 90/221/Euratom, EEG, bedoelde 
besluit. 
BIJI.AGI-: I I I 

ISSN 0254-1513 
COM(92) 21 def. 
DOCUMENTEN 
NL 15 
Catalogusnummer: CB-CO-92-029-NL-C 
ISBN 92-77-40442-6 
Bureau voor officiele publikaties der Europese Gemeenschappen 
L-2985 Luxemburg 
- £&-