EUROPESE COMMISSIE 
Brussel, 7.6.2011 
SEC(2011) 812 definitief 
  
Aanbeveling voor een 
AANBEVELING VAN DE RAAD 
over het nationale hervorming sprogramma 2011 van Malta 
  
en met een advies van de Raad 
 
over het geactualiseerde stabiliteitsprogr amma van Malta voor de periode 2011-2014 
{SEC(2011) 726 definitief} 
 
 
NL 2   NL Aanbeveling voor een 
AANBEVELING VAN DE RAAD 
over het nationale hervorming sprogramma 2011 van Malta 
  
en met een advies van de Raad 
 
over het geactualiseerde st abiliteitsprogramma van Malta voor de periode 2011-2014 
DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, 
Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 121, 
lid 2, en artikel 148, lid 4, 
Gezien Verordening (EG) nr. 1466/97 van de Raad van 7 juli 1997 over versterking van het 
toezicht op begrotingssituaties en het toezi cht op en de coördina tie van het economisch 
beleid
1, en met name artikel 5, lid 3, 
Gezien de aanbeveling van de Europese Commissie2, 
Gezien de conclusies van de Europese Raad, Gezien het advies van het Com ité voor de werkgelegenheid, 
Na raadpleging van het Economis ch en Financieel Comité, 
Overwegende hetgeen volgt: (1) Op 26 maart 2010 hechtte de Europese Raad zijn goedkeuring aan het voorstel van de 
Europese Commissie voor een nieuwe groe i- en werkgelegenheidstrategie. Deze 
Europa 2020-strategie moet voor betere coör dinatie van het economisch beleid zorgen 
en zich toespitsen op de sleutelgebieden waarop Europa's potentieel voor duurzame 
groei en concurrentievermogen een  krachtige impuls nodig heeft. 
(2) De Raad heeft op 13 juli 2010 een aanbeveling inzake de globale richtsnoeren voor het 
economisch beleid van de lidstaten en de Unie (2010-2014) en op 21 oktober 2010 een besluit betreffende de richtsnoeren voor he t werkgelegenheidsbeleid van de lidstaten
3 
aangenomen, die samen de "geïntegreerde ri chtsnoeren" vormen. De lidstaten werd 
verzocht in hun nationaal economisch en werkgelegenheidsbeleid met de 
geïntegreerde richtsnoe ren rekening te houden. 
                                                 
1 PB L 209 van 2.8.1997, blz. 1. 
2 PB C , blz. . 
3 Gehandhaafd voor 2011 bij Besluit 2011/308/EU van de Raad van 19 mei 2011. 
 
NL 3   NL (3) Op 12 januari 2011 hechtte de Commissie haar  goedkeuring aan de eerste jaarlijkse 
groeianalyse en gaf daarmee de aanzet  tot een nieuwe cyclus van economische 
governance in de EU en het eerste Eu ropees Semester van voorafgaande en 
geïntegreerde beleidscoörd inatie, dat op de Europa  2020-strategie berust.  
(4) Op 25 maart 2011 heeft de Europese  Raad de prio riteiten inzake 
begrotingsconsolidatie en structurele hervorming goedgekeurd (overeenkomstig de 
conclusies van de Raad van 15 februari en 7 maart 2011 en ten vervolge op de 
jaarlijkse groeianalyse van de Commissie) . Hij benadrukte dat voorrang moet worden 
gegeven aan het weer gezond en houdbaar maken van begrotingen, het terugdringen 
van de werkloosheid door hervormingen van de arbeidsmarkt en nieuwe inspanningen 
om de groei te stimuleren. Hij verzocht alle  lidstaten deze prioriteiten in concrete 
maatregelen om te zetten die in hun stabilit eits- of convergentieprogramma's en in hun 
nationale hervormingsprogramma's worden opgenomen. 
(5) Op 25 maart 2011 verzocht de Europese Raad voorts de lidstaten die aan het 
Euro Plus-pact deelnemen hun toezeggingen tijdig te presenteren om te kunnen 
worden opgenomen in de stabiliteits- of convergentieprogramma's en de nationale 
hervormingsprogramma's. 
(6) Op 28 april 2011 en op 29 april 2001 heeft Ma lta respectievelijk zijn nationale 
hervormingsprogramma 2011 en zijn geactua liseerde stabiliteitsprogramma voor de 
periode 2011-2014 ingediend. Om met de onde rlinge verbanden rekening te houden 
zijn beide programma's terzelfder tijd geëvalueerd.  
(7) De economische crisis heeft in 2009 geleid tot een scherpe daling in de export en de 
investeringen en tot een krimp van het reële bbp met 3,4%. De werkgelegenheid 
daalde slechts in geringe mate, onder meer dankzij overheidssteun. In 2010 trokken 
zowel de exporttransacties als de bedrijfsi nvesteringen fors aan en maakte Malta een 
opmerkelijke toename van de economisch e bedrijvigheid en een afname van de 
werkloosheid mee. Gezien de hoge overh eidsschuld (61,5% van het bbp in 2008) liet 
de regering grootschalige fiscale stim uli achterwege, met als gevolg dat het 
overheidstekort in 2009 (3,7% van het bbp)  minder bedroeg dan dat in het hele 
eurogebied. In 2010 bleef zowel het tekort als de schuldquote van de overheid door de 
bank genomen stabiel.  
(8) Op basis van de beoordeling van de geac tualiseerde versie van het op grond van 
Verordening (EG) nr. 1466/97 van de Raad opgestelde stabiliteitsprogramma is de 
Raad van mening dat het macro-economische  scenario dat ten grondslag ligt aan de 
begrotingsprognoses, redelijk optimistisch is, vooral wat de la atste jaren van de 
programmaperiode betreft. Op grond van he t stabiliteitsprogramma zou, als alles 
volgens plan verloopt, het overheidstekor t van 3,6% van het bbp in 2010 tegen 2011 
onder de in het Verdrag vastgestelde refe rentiewaarde moeten worden gebracht. 
Daarna zal Malta naar de middellangetermijndoelstelling (MTD) van een structureel 
evenwicht toewerken door zi ch ertoe te verbinden een  houdbare, grotendeels op 
uitgaven gebaseerde consolidatie te real iseren. In het stabiliteitsprogramma wordt 
echter niet voorzien dat de MTD binnen de programmaperiode wordt gehaald. 
Verwacht wordt dat de schuldquote dankzij  een positief en versterkt primair 
begrotingssaldo zal dalen van de piekw aarde van 68% van he t bbp in 2010 tot 63,7% 
in 2014. De gemiddelde structurele aanpa ssingsinspanning die in de periode 
2012-2014 jaarlijks wordt geleverd, is volge ns de berekeningen van de Commissie 
 
NL 4   NL globaal genomen in overeenstemming met het stabiliteits- en groeipact. De 
begrotingsresultaten zouden echter slechter kunnen uitvallen dan gepland als gevolg 
van eventuele uitgavenoverschrijdingen en gebrek aan informatie over de maatregelen die ten grondslag liggen aan de consolidatie-inspanning na 2011. 
(9) Het consolideren van de begroting met het oog op het halen van de MTD is een 
essentiële uitdaging voor Malta. De op basis van de  begroting 2011 ingevoerde 
maatregelen om het buitensporige tekort in 2011 te corrigeren, zullen eventueel 
moeten worden aangevuld wanneer zich ontsporingen voordoen. De strategie voor 
consolidatie op middellange termijn word t nog niet met concrete maatregelen 
ondersteund en zou geloofwaar diger zijn als zij werd in gepast in een stringenter 
meerjarig begrotingskader. Een wezenlijk zw ak punt is het niet-bindende karakter van 
de meerjarige doelstellingen en de daarui t voortvloeiende vrij korte tijdshorizon voor 
budgettaire planning. Volgens het stab iliteitsprogramma wordt overwogen een 
uitgavenregel in te voeren. 
(10) De langetermijnimpact van de vergrijzing, inclusief de pensioenproblematiek, op de 
begroting is in Malta significant groter da n, gemiddeld genomen, in de hele EU het 
geval is. Bovendien ligt de arbeidsmarktpar ticipatie van oudere werknemers erg laag 
als gevolg van een nog altijd relatief lage pensioenleefti jd, het frequente gebruik van 
regelingen voor vervroegde uittreding en de zeer lage participatie van vrouwen. In het kader van de pensioenhervorming van 2006 wordt de pensioenleeftijd - weliswaar geleidelijk – verhoogd en wordt met het oog op de toereikendheid van de toekomstige 
pensioenen met name voorzien in meer genereuze indexeringsregelingen en de 
invoering van een gegarandeerd nationaal  minimumpensioen. In het nationale 
hervormingsprogramma wordt verslag uitgebra cht over de raadpleging die gaande is 
met betrekking tot de voorstellen van de  pensioenwerkgroep over een verdere 
pensioenhervorming; deze voorstellen betre ffen onder meer de vaststelling van een 
uitdrukkelijk verband tussen de pensioenl eeftijd en de levens verwachting, en de 
invoering van een verplichte tweede pensio enpijler en een op vrijwilligheid 
gebaseerde derde pijler. Wat echter niet n aar voren wordt geschoven in het nationale 
hervormingsprogramma is een omvattende st rategie voor actief ouder worden die de 
huidige en geplande wetswijzigingen zou moeten flankeren. Het vrij vaak 
voorkomende zwartwerk houdt een risico in voor de houdbaarheid van de overheidsfinanciën op lange termijn. De overheid stelt in het nationale 
hervormingsprogramma weliswaar een aantal maatregelen voor om dit probleem aan 
te pakken, maar geen van deze voorst ellen heeft tot doel het stelsel voor 
belastingvermindering zodanig te  herzien dat werken lonend wordt. Malta scoort in de 
EU het slechtst wat de arbeidsparticipatie van vrouwen betreft en moet bijgevolg dringend werk maken van maatregelen om die te stimuleren. De overheid heeft in het 
nationale hervormingsprogramma een substant ieel aantal initiatieven ten bate van 
vrouwelijke werknemers voorgesteld. De u itvoering en de impact ervan zouden in 
2012 moeten worden geëvalueerd. 
(11) De afgelopen jaren is de industriesector in Malta intensief geherstr uctureerd in die zin 
dat traditionele, arbeidsintensieve productie is vervangen door nieuwe 
bedrijfsactiviteiten met een hoge toegevoegde  waarde. Dit heeft op het gebied van 
vaardigheden die op de arbeidsmarkt beschi kbaar zijn, geleid tot een scheefgetrokken 
verhouding tussen vraag en aanbod, die op haar be urt duidelijk de vinger heeft gelegd 
op de noodzaak om met het oog op een verdere diversifiëring van de economische 
 
NL 5   NL basis van Malta ervoor te zorgen dat de va ardigheden die de nieuwe sectoren nodig 
hebben, ter beschikking worden gestel d, met name middels hoger onderwijs.  
(12) Malta heeft de grootste schooluitval va n de EU (in 2009 36,8% ten opzichte van 
14,4% gemiddeld in de hele EU). Het land telt tevens een laag aandeel 30- tot 
34-jarigen met een tertiaire of daaraan gelijkwaardige opleiding (in 2009 21,1% ten 
opzichte van 32,3% gemiddeld in de hele EU ). Malta streeft ernaar om tegen 2020 de 
schooluitval tot 29% terug te brengen en he t percentage 30- tot 34-jarigen met een 
tertiaire of daaraan gelij kwaardige opleiding tot 33% op te trekken. In 2011 heeft 
Malta maatregelen ingevoerd om potenti ële voortijdige schoolverlaters via een 
beroepsopleiding of tweedekansonderwijs te  laten doorstromen naar een interessante 
carrière.  
(13) Malta is één van de weinige EU -lidstaten met een algemeen 
loonindexeringsmechanisme. De loonstijgingen zijn gekoppeld aan een verplicht prijscompensatiemechanisme. Zij houden bijgevolg gelijke tred met de 
ontwikkelingen op het gebied van de inflatie, maar zijn  verhoudingsgewijs hoger aan 
het ondereind van het loonspectrum. Sa men met het minimumloon kunnen deze 
aanpassingen het concurrent ievermogen van de arbeidsi ntensieve sectoren extra 
schade berokkenen. Dit thema is bijzonder relevant tegen de achtergrond van de 
recente stijgingen van de energieprijze n, die tot loon-prijsspiralen zouden kunnen 
leiden. 
(14) Het feit dat Malta voor zijn energiebehoeft en nagenoeg volledig afhankelijk is van 
geïmporteerde olie, maakt de economie van het land kwetsbaar voor wijzigingen in de 
olieprijs. Samen met het ontoereikende en ergiesysteem in Malta kan dit problemen 
veroorzaken voor het ondernemerschap en het concurrentievermogen van het mkb. 
Met de exploitatie van het potentieel om energie uit hernieuwbare hulpbronnen op te 
wekken zou men twee vliegen in één klap slaan, nl. bijdragen tot het 
concurrentievermogen en tot het halen van de  energie- en klimaat doelstellingen. De 
informatie over energiemaatregelen in het nationale hervormingsprogramma is echter 
zo beperkt dat de beoordeling van de haal baarheid en de kosteneffectiviteit ervan 
wordt bemoeilijkt. 
(15) Malta heeft een aantal toezeggingen gedaan  in het kader van het Euro Plus-pact
4. De 
toezeggingen hebben betrekking op twee thema' s van het pact: concurrentievermogen 
en de houdbaarheid van de overheidsfina nciën. Op begrotingsgebied houden de 
toezeggingen in dat de controleerbaarheid en de doorzichtigheid van het begrotingskader worden versterkt en word t overwogen mechanismen in te voeren voor 
meer discipline bij de uitvoe ring van de begroting. Op het gebied van de productiviteit 
zijn er maatregelen om het ondernemingsk limaat en de financie ringsvoorwaarden voor 
bedrijven te verbeteren en om de concurren tie op het gebied van diensten, met name in 
de telecommunicatiesector, te intensiveren. Werkgelegenheid en financiële stabiliteit 
worden weliswaar behandeld in het nati onale hervormingsprogramma, maar krijgen 
geen plaats in de toezeggingen in het ka der van het Euro Plus -pact. Hoewel de 
autoriteiten sterk de nadruk leggen op het verhogen van de productiviteit,  erkennen zij 
niet dat het bestaande loonindexeringsm echanisme het concurrentievermogen van 
                                                
 
4 Voor nadere informatie over de toezeggingen in het kader van het Euro Plus-pact: zie SEC(2011) 726. 
 
NL 6   NL Malta nadelig beïnvloedt. De toezeggingen in het kader van het Euro Plus-pact zijn 
geëvalueerd en in aanmerking genomen in de aanbevelingen. 
(16) De Commissie heeft voor Malta het stabiliteits programma, het nationaal 
hervormingsprogramma en de in het kader van het Euro Plus-pact gedane toezeggingen onderzocht
5. Daarbij heeft zij niet alleen  gekeken naar de relevantie 
ervan voor een houdbaar budgettair en sociaaleco nomisch beleid in Malta, maar ook of 
de EU-regels en -richtsnoeren in acht z ijn genomen, gezien de noodzaak om de 
algemene economische governance van de Eu ropese Unie te ve rsterken door middel 
van een EU-inbreng in toekomstige nationale besluiten. In dit licht is de Commissie 
van mening dat niettegenstaande adequate  vooruitgang wordt geboe kt in de richting 
van de middellangetermijndoelstelling, de consol idatiestrategie met ernstige risico's is 
omgeven aangezien deze niet wordt onders teund met concrete maatregelen en de 
uitgaven net als in het verleden zouden  kunnen ontsporen. Bovendien is het nog maar 
zeer de vraag of het niet-bindende kara kter van het begrotingskader voor de 
middellange termijn de begrotingsdisc ipline stimuleert. De relatief hoge 
langetermijnkosten van de vergrijzing, met na me op het gebied van pensioenuitgaven, 
brengen de langetermijnhoudbaarheid van de Maltese overheidsfinanciën in gevaar. 
Hoewel de voornaamste structurele problem en waarmee de Maltese economie wordt 
geconfronteerd als zodanig in het nationale hervormings programma worden erkend, 
lijken bepaalde thema's meer aandacht te verdienen, met name betere benutting van het arbeidspotentieel van de economie, hervorming van het loonvormingsmechanisme 
met het oog op een betere afstemming tussen lonen en productiviteit, en diversifiëring 
van de energiebronnen.  
(17) In het licht van deze beoordeling, en re kening houdende met de aanbeveling van de 
Raad van 16 februari 2010 op grond van artikel 126, lid 7, van het Verdrag betreffende 
de werking van de Europese Unie, heeft de Raad het geactualiseerde 
stabiliteitsprogramma 2011 van Malta onderzocht. Zijn advies
6 daarover is met name 
in de onderstaande aanbevelingen (1) en (2 ) weergegeven. Rekening houdende met de 
conclusies van de Europese Raad van 25 maart 2011, heeft de Raad het nationale 
hervormingsprogramma van Malta onderzocht,  
BEVEELT AAN dat Malta in de peri ode 2011-2012 actie onderneemt om:  
(1) In 2011 te zorgen voor de correctie van he t buitensporige tekort en daarbij klaar te 
staan om aanvullende maatregelen te nemen om potentiële ontsporingen te 
voorkomen, en concrete maatregelen te neme n als steun voor de inspanningen om de 
voor 2012 vooropgezette tekortdoelstelling te halen. Met het oog op een grotere 
geloofwaardigheid van de strategie voor consolidatie  op middellange termijn, de 
vereiste breed opgezette maatregelen te om schrijven, de begroti ngsdoelstellingen in 
te bedden in een bindend, op regels gebas eerd, meerjarig begrotingskader en het 
toezicht op de uitvoering van de  begroting te verbeteren.  
(2) Maatregelen te nemen om de houdbaarheid van het pensioenstelsel te garanderen 
door de geleidelijke verhoging van de pensio enleeftijd te versnellen en door deze 
leeftijd te koppelen aan de  levensverwachting. De hogere wettelijke pensioenleeftijd 
                                                 
5 SEC(2011) 726. 
6 Uit hoofde van artikel 5, lid 3, van Verordening (EG) nr. 1466/97 van de Raad. 
 
NL 7   NL te flankeren met een omvatte nde strategie voor actief oude r worden, het gebruik van 
regelingen voor vervroegde ui ttreding te ontmoedigen en particulier pensioensparen 
aan te moedigen.  
(3) Het onderwijs beter op de behoeften van de arbeidsmarkt af te stemmen, met name 
door maatregelen te nemen om de toegang tot hoger onderwijs te verbeteren en door het systeem voor beroepsopl eiding doeltreffender te maken. Maatregelen te nemen 
om de schooluitval te redu ceren door de oorzaken erva n tegen 2012 te identificeren, 
te analyseren en te meten, en door een  mechanisme op te zetten om periodiek 
toezicht uit te oefenen op en te rapporteren over het succespercentage van de maatregelen. 
(4) In overleg met de sociale partners en in overeenstemming met de  nationale praktijk 
het mechanisme voor automatische loonindexe ring te hervormen teneinde ervoor te 
zorgen dat de loonstijgingen de ontwikkelingen op het gebied van arbeidsproductiviteit en concurrent ievermogen beter weerspiegelen.  
(5) De inspanningen op te voeren om Malta mi nder afhankelijk van ge ïmporteerde olie 
te maken door de investeringen in hernie uwbare energiebronnen te verhogen en de 
beschikbare financiële EU-mi ddelen ten volle te benutten om de infrastructuur te 
moderniseren en energie-efficiency te stimuleren.  
Gedaan te Brussel,  
 Voor de Raad 
 De voorzitter