Mededeling inzake de hoeveelheid emissierechten voor de hele Unie voor 2021 en de marktstabiliteitsreserve in het kader van het EU-emissiehandelssysteem

(Voor de EER relevante tekst)

(2020/C 428 I/01)

1. Het plafond voor 2021

Het EU-emissiehandelssysteem (“EU-ETS”) werkt op basis van het beginsel van handel onder een emissieplafond (“cap and trade”). Het plafond is de hoeveelheid emissierechten die elk jaar in het kader van het EU-ETS voor de hele Unie kan worden verleend. Deze hoeveelheid wordt in de loop der tijd verlaagd door de toepassing van de lineaire verminderingsfactor die is vastgesteld in artikel 9 van Richtlijn 2003/87/EG van het Europees Parlement en de Raad (1) (de “ETS-richtlijn”). Het plafond wordt vastgesteld op basis van artikel 9 en artikel 9 bis van de ETS-richtlijn.

Bij Besluit C(2020) 7704 van de Commissie (2) is het plafond voor 2021 vastgesteld, rekening houdend met het feit dat, wat het Verenigd Koninkrijk betreft, de ETS-richtlijn vanaf 1 januari 2021 alleen van toepassing is op de opwekking van elektriciteit in Noord-Ierland, overeenkomstig artikel 9 van en bijlage 4 bij het Protocol inzake Ierland/ Noord-Ierland bij het terugtrekkingsakkoord (3). Bijgevolg blijven de emissies uit elektriciteitsopwekking in Noord-Ierland onder de ETS-richtlijn vallen en moeten zij in het plafond worden opgenomen. Bovendien wordt in het besluit van de Commissie rekening gehouden met de verhoging, vanaf 2021, van de lineaire verminderingsfactor van 1,74 % naar 2,2 %, overeenkomstig Richtlijn (EU) 2018/410 van het Europees Parlement en de Raad (4), die artikel 9 van de ETS-richtlijn wijzigt.

Voorts wordt bij de vaststelling van het plafond voor 2021 ook rekening gehouden met de meest recente wetenschappelijke gegevens over het aardopwarmingsvermogen van broeikasgassen en met de uitsluiting uit het EU-ETS van kleine installaties door Duitsland, Spanje, Frankrijk, Kroatië, Italië, Portugal, Slovenië en IJsland.

2. Luchtvaart

Er zij op gewezen dat het in Besluit C(2020) 7704 vastgestelde plafond voor 2021 niet de hoeveelheid emissierechten omvat die overeenkomstig hoofdstuk II van de ETS-richtlijn aan vliegtuigexploitanten moet worden verleend. Deze hoeveelheid vloeit voort uit een bottom-upbenadering waarbij wordt gestart met de kosteloze toewijzing van rechten aan de luchtvaart. Het aantal geveilde luchtvaartemissierechten wordt vervolgens afgeleid op basis van het feit dat 82 % van het totaal aan emissierechten kosteloos moet worden toegewezen aan bestaande luchtvaartmaatschappijen en dat 15 % moet worden geveild.

Het aantal luchtvaartemissierechten dat in 2021 moet worden verleend, wordt afgeleid op basis van het volgende:

— het aantal kosteloos aan vliegtuigexploitanten toegewezen rechten is verlaagd in verhouding tot de reductie van de verplichting tot inlevering die is ingevoerd bij de ETS-richtlijn zoals gewijzigd bij Verordening (EU) nr. 421/2014 (5) en Verordening (EU) 2017/2392 (6) van het Europees Parement en de Raad;

— in 2020 worden ongeveer 31,1 miljoen emissierechten (7) kosteloos aan luchtvaartexploitanten verleend (8) en worden 7,5 miljoen luchtvaartemissierechten geveild (9);

— de ETS-richtlijn is gewijzigd bij Verordening (EU) nr. 421/2014 om te vereisen dat het aantal voor de luchtvaart geveilde emissierechten wordt verlaagd in verhouding tot de reductie van het totale aantal in de periode 2013-2016 verleende emissierechten. In Verordening (EU) 2017/2392 is bepaald dat deze aanpak moet worden voortgezet voor de jaren 2017-2023;

— met ingang van 1 januari 2021 neemt de hoeveelheid aan vliegtuigexploitanten toegewezen emissierechten af met de lineaire factor van 2,2 % (10);

— hoewel de ETS-richtlijn in het algemeen van toepassing is op alle “vluchten die vertrekken van of aankomen op een luchtvaartterrein dat gelegen is op het grondgebied van een lidstaat waarop het Verdrag van toepassing is” (artikel 3 bis en bijlage I, punt 6), voorziet zij ook in een afwijking voor “vluchten naar of van luchtvaartterreinen gelegen in landen buiten de EER” (artikel 28 bis, lid 1, onder a)). Deze afwijking geldt voor vluchten van en naar landen waarmee geen overeenkomst is gesloten. Tenzij een overeenkomst wordt bereikt of wetswijzigingen plaatsvinden, is die afwijking na het einde van de in het terugtrekkingsakkoord vastgestelde overgangsperiode van toepassing op vluchten van het Verenigd Koninkrijk naar de EU en omgekeerd. Daarom zullen de totale niveaus van kosteloze toewijzing in het EU-ETS dienovereenkomstig afnemen, met ongeveer een derde.

Als gevolg daarvan zal het aantal in 2021 te verlenen EU-ETS-luchtvaartemissierechten naar verwachting ongeveer 24,5 miljoen bedragen (20,7 miljoen kosteloos te verlenen luchtvaartemissierechten en 3,8 miljoen te veilen luchtvaartemissierechten).

3. Marktstabiliteitsreserve

De toepassing vanaf 1 januari 2021 van de ETS-richtlijn op en in het Verenigd Koninkrijk op basis van het Protocol inzake Ierland/Noord-Ierland heeft gevolgen voor de bij Besluit (EU) 2015/1814 van het Europees Parlement en de Raad (11) (het “MSR-besluit”) ingestelde marktstabiliteitsreserve.

Overeenkomstig artikel 1, lid 5, van het MSR-besluit wordt een percentage van het totale aantal in omloop zijnde rechten in mindering gebracht op de hoeveelheid emissierechten die de lidstaten vanaf 1 september van elk jaar tot en met 31 augustus van het daaropvolgende jaar zullen veilen, en die rechten worden in de marktstabiliteitsreserve opgenomen. Hiertoe publiceert de Commissie voor elk jaar uiterlijk op 15 mei van het daaropvolgende jaar het totale aantal emissierechten in omloop. In mededeling C(2020) 2835 (12) heeft de Commissie het totale aantal emissierechten in omloop in 2019 bekendgemaakt. In die mededeling is vastgesteld met hoeveel de veilinghoeveelheden van de lidstaten en van het Verenigd Koninkrijk, naargelang van hun respectieve te veilen aandeel, van 1 september 2020 tot en met 31 augustus 2021 moeten worden verlaagd en in de marktstabiliteitsreserve moeten worden opgenomen.

Ten tijde van de bekendmaking van mededeling C(2020) 2835 was de ETS-richtlijn volledig van toepassing op en in het Verenigd Koninkrijk. Met ingang van 1 januari 2021 is de ETS-richtlijn echter van toepassing op en in het Verenigd Koninkrijk op basis van het Protocol inzake Ierland/Noord-Ierland. Als gevolg daarvan wordt het te veilen aandeel van het Verenigd Koninkrijk beperkt tot het niveau van de emissies van broeikasgassen uit elektriciteitsopwekking in Noord-Ierland, overeenkomstig artikel 10, lid 2, van de ETS-richtlijn. Bijgevolg moet de hoeveelheid emissierechten die op het veilingvolume van het Verenigd Koninkrijk in mindering wordt gebracht om van 1 januari 2021 tot en met 31 augustus 2021 in de marktstabiliteitsreserve te worden opgenomen, op dit nieuwe te veilen aandeel worden gebaseerd. Dehoeveelheid emissierechten die in mindering moet worden gebracht op de veilinghoeveelheden van de lidstaten om van 1 januari 2021 tot en met 31 augustus 2021 in de marktstabiliteitsreserve te worden opgenomen, blijft ongewijzigd ten opzichte van mededeling C(2020) 2835. Daarom bedraagt de totale hoeveelheid emissierechten die van 1 september 2020 tot en met 31 augustus 2021 in de marktstabiliteitsreserve zal worden opgenomen 307 663 518 eenheden.

De aandelen van de lidstaten die bijdragen aan de hoeveelheid die van 1 januari 2021 tot en met 31 augustus 2021 in de marktstabiliteitsreserve moet worden opgenomen, zijn de aandelen die van toepassing zijn overeenkomstig de regels van de periode vanaf januari 2021 (zie artikel 1, lid 5, van het MSR-besluit, in samenhang met artikel 10, lid 2, van de ETS-richtlijn, zoals van toepassing vanaf 2021).

(1) Richtlijn 2003/87/EG van het Europees Parlement en de Raad van 13 oktober 2003 tot vaststelling van een systeem voor de handel in broeikasgasemissierechten binnen de Unie en tot wĳziging van Richtlĳn 96/61/EG van de Raad (PB L 275 van 25.10.2003, blz. 32).

(2) Besluit (EU) 2020/1722 van de Commissie van 16 november 2020 betreffende de hoeveelheid emissierechten voor de hele Unie die in het kader van het EU-emissiehandelssysteem voor 2021 moet worden verleend (Kennisgeving geschied onder nummer C(2020) 7704) (PB L 386 van 18.11.2020, blz. 26).

(3) Akkoord inzake de terugtrekking van het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland uit de Europese Unie en de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (PB L 29 van 31.1.2020, blz. 7).

(4) Richtlijn (EU) 2018/410 van het Europees Parlement en de Raad van 14 maart 2018 tot wijziging van Richtlijn 2003/87/EG ter bevordering van kosteneffectieve emissiereducties en koolstofarme investeringen en van Besluit (EU) 2015/1814 (PB L 76 van 19.3.2018, blz. 3).

(5) Verordening (EU) nr. 421/2014 van het Europees Parlement en de Raad van 16 april 2014 tot wijziging van Richtlijn 2003/87/EG tot vaststelling van een regeling voor de handel in broeikasgasemissierechten binnen de Gemeenschap, met het oog op de tenuitvoerlegging tegen 2020 van een internationale overeenkomst die op emissies van de internationale luchtvaart wereldwijd één marktgebaseerde maatregel toepast (PB L 129 van 30.4.2014, blz. 1).

(6) Verordening (EU) 2017/2392 van het Europees Parlement en de Raad van 13 december 2017 tot wijziging van Richtlijn 2003/87/EG om de huidige beperkingen van het toepassingsgebied voor luchtvaartactiviteiten voort te zetten en de tenuitvoerlegging van een wereldwijde marktgebaseerde maatregel vanaf 2021 voor te bereiden (PB L 350 van 29.12.2017, blz. 7).

(7) Deze hoeveelheid omvat 0,7 miljoen emissierechten die overeenstemmen met de uitgaande vluchten naar Zwitserland als gevolg van de koppeling met de Zwitserse emissiehandelsregeling, en met de emissierechten die zijn verleend op grond van artikel 3 septies van de ETS-richtlijn (de bijzondere reserve).

(8) Overeenkomstig Verordening (EU) nr. 389/2013, en met name artikel 10 van die verordening, worden de rekeningen van vliegtuigexploitanten die niet langer vluchten uitvoeren die onder het emissiehandelssysteem vallen, in de status “uitgesloten” geplaatst en mogen vanaf een dergelijke rekening geen processen meer worden geïnitieerd, behalve voor de periode waarin de rekening nog niet de status “uitgesloten” had. Als gevolg van de sluiting van vliegtuigexploitanten ligt in 2019 het jaarlijks aantal kosteloos toegewezen emissierechten 4,2 miljoen eenheden lager dan in 2013.

(9) Deze hoeveelheid omvat 0,8 miljoen luchtvaartemissierechten voor het Verenigd Koninkrijk voor 2019 als gevolg van de opschorting van de met het Verenigd Koninkrijk samenhangende processen in het EU-register gedurende dat jaar.

(10) Artikel 12, lid 3, van Richtlijn 2003/87/EG, zoals gewijzigd bij artikel 1, punt 4, van Verordening (EU) 2017/2392.

(11) Besluit (EU) 2015/1814 van het Europees Parlement en de Raad van 6 oktober 2015 betreffende de instelling en de werking van een marktstabiliteitsreserve voor de EU-regeling voor de handel in broeikasgasemissierechten en tot wijziging van Richtlijn 2003/87/EG (PB L 264 van 9.10.2015, blz. 1).

(12) Mededeling C(2020) 2835 van de Commissie — Bekendmaking van het totale aantal emissierechten in omloop in 2019 voor de toepassing van de marktstabiliteitsreserve in het kader van de bij Richtlijn 2003/87/EG vastgestelde EU-regeling voor de emissiehandel (PB C 164 van 13.5.2020, blz. 17).