B4-1347, 1360, 1410 en 1435/96

Resolutie over de toestand in Wit-Rusland

Het Europees Parlement,

- gezien de ontwerp-overeenkomst voor partnerschap en samenwerking tussen de Europese Unie en Wit-Rusland,

- gezien zijn eerdere resoluties over de toestand in Wit-Rusland, en met name zijn resolutie van 24 oktober 1996 ((Deel II, punt 12 van de notulen van die datum.)),

- gezien de verklaringen van zijn ad hoc delegatie die de situatie in Wit- Rusland heeft waargenomen tijdens het referendum en de tussentijdse verkiezingen die op zondag 24 november 1996 plaatsvonden,

A. overwegende dat er ernstige twijfel bestaat over de manier waarop het grondwetsreferendum is gehouden, gezien de vele ernstige onregelmatigheden bij de voorbereiding van de stemming, tijdens de periode van stemmen vooraf voor het referendum tussen 9 en 24 november 1996 en tijdens de sluitingsuren van de stemming,

B. overwegende dat president Loekasjenko de uitslagen van het grondwetsreferendum heeft gebruikt om zijn autoritaire leiderschap te bevestigen en te versterken, en met name door zijn ambtstermijn van vijf tot zeven jaar te verlengen en de bepalingen van zijn ontwerp-grondwet, die een gunstige uitslag verkreeg bij het grondwetsreferendum, onmiddellijk ten uitvoer te leggen en ondanks de bezwaren van de voorzitter van de kiescommissie, die hierop door president Loekasjenko uit zijn ambt werd ontheven,

C. overwegende dat op basis van het referendum onmiddellijk een Tweede Kamer van het parlement werd gevormd, die 112 leden omvat die door president Loekasjenko zijn benoemd uitsluitend op basis van hun loyaliteit aan de president,

D. overwegende dat de rest van het democratisch gekozen parlement door de president feitelijk is afgeschaft, met name doordat hij de parlementsgebouwen door veiligheidstroepen heeft laten sluiten,

E. ernstig bezorgd over het feit dat de vrijheid van pers, van vakbondsactiviteiten, van meningsuiting en van het functioneren van een onafhankelijke rechterlijke macht ook verder door de president worden bedreigd,

F. overwegende dat gedurende het presidentschap van Loekasjenko de economische hervormingen volledig tot stilstand kwamen, evenals de privatisering en de democratische hervormingen,

1. is van mening dat de vele ernstige onregelmatigheden de uitslag vervalst hebben;

2. veroordeelt met kracht de voortdurende poging van president Loekasjenko om een autoritair en autocratisch bewind in Wit-Rusland in te stellen;

3. veroordeelt de instelling van een nieuwe Tweede Kamer van het parlement, die alleen loyaal is ten opzichte van president Loekasjenko, en bevestigt dat het enige representatieve lichaam in Wit-Rusland het democratisch verkozen parlement is;

4. verzoekt de ambassadeur van de lid-staten in Minsk banden te onderhouden met de politieke krachten van de oppositie en de Raad, de Commissie en het Parlement over hun situatie te informeren;

5. herhaalt zijn besluit om geen verdere stappen te nemen in de richting van de ratificatie van de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst tussen de Europese Unie en Wit-Rusland of een verdere uitvoering van de interimovereenkomst totdat de Witrussische autoriteiten duidelijke signalen hebben gegeven van hun voornemen om de fundamentele democratische en mensenrechten te eerbiedigen;

6. verzoekt voorts de Commissie en de Raad alle steun en hulpprogramma's aan Wit-Rusland op te schorten, met uitzondering van het TACIS- democratiseringsprogramma dat maatregelen omvat om vrije, onafhankelijke media te steunen, en verzoekt bovendien de Raad en de lid-staten hun invloed in de uitvoerende instanties van internationale organisaties aan te wenden om ditzelfde doel te bereiken;

7. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Commissie, de Raad, de president, de regering en het democratisch gekozen parlement van Wit-Rusland.