over de uitvoering van Verordening (EG) nr. 453/2008 van het Europees Parlement en de Raad inzake kwartaalstatistieken van vacatures in de Gemeenschap

Sinds de indiening van het tweede verslag bij het Europees Parlement en de Raad in 2013, heeft de Commissie de mogelijkheid onderzocht om de bestaande wetgeving te herzien met het oog op de verbetering van de dekking van de statistieken van vacatures. De lidstaten hebben de verzameling en verzending van gegevens over statistieken van vacatures verder ontwikkeld en Eurostat is begonnen met de publicatie van een driemaandelijks persbericht over statistieken van vacatures. Deze aspecten worden nader behandeld in de volgende punten.

Denemarken, Spanje, Frankrijk, Italië, Malta en Oostenrijk hebben haalbaarheidsstudies uitgevoerd. Spanje en Oostenrijk hebben in aansluiting op de resultaten van deze studies meteen maatregelen genomen om de gehele economie te bestrijken. Denemarken heeft een begin gemaakt met de verzameling van gegevens voor kleine ondernemingen, maar heeft de dekking van de statistieken van vacatures niet uitgebreid tot de NACE-secties O tot en met S (hierna aangeduid als "de publieke sector"). Malta heeft de dekking van de statistieken van vacatures uitgebreid naar de publieke sector, maar niet naar kleine ondernemingen. In Frankrijk en Italië worden noch kleine ondernemingen noch de publieke sector bestreken.

De lidstaten moeten het aantal vacatures en bezette arbeidsplaatsen voor alle bedrijfsonderdelen en voor elke sectie van de NACE Rev. 2-classificatie van economische activiteiten verstrekken. In de verordening is echter bepaald dat lidstaten die problemen hebben met het verstrekken van gegevens over kleine ondernemingen (die worden gedefinieerd als bedrijfsonderdelen met minder dan tien werknemers) en NACE-secties O tot en met S (waar de hoofdactiviteiten het openbare bestuur, gezondheidsdiensten en onderwijs zijn), haalbaarheidsstudies moeten verrichten.

- in Verordening (EG) nr. 19/2009 van de Commissie, waarin de term "vacature" wordt gedefinieerd, zijn de uiterste verzendingsdata en de termijnen die door de eerste verzending van gegevens moeten worden gedekt, vastgesteld. Tenslotte is in de bijlage bij deze rechtshandeling een lijst opgenomen van de landen die haalbaarheidsstudies uitvoeren en de onderwerpen die door deze studies worden bestreken.

In hoofdstuk 2 van het verslag wordt de in de afgelopen drie jaren geboekte voortgang bij de uitvoering van de verordening nader toegelicht. In hoofdstuk 3 wordt de kwaliteit van de statistieken van vacatures beoordeeld, terwijl hoofdstuk 4 is gericht op de Europese aggregaten. Tenslotte worden in hoofdstuk 5 conclusies geformuleerd en methoden voorgesteld om in de toekomst nog beter aan de verwachtingen van gebruikers te voldoen.

Dit is het derde verslag dat de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad presenteert. Het is gebaseerd op de ervaringen in verband met de driemaandelijkse toezending van gegevens en de door de lidstaten in hun jaarlijkse kwaliteitsverslagen verstrekte documentatie.

De Commissie moet uit hoofde van artikel 10 van de verordening uiterlijk op 24 juni 2010, en daarna om de drie jaar, bij het Europees Parlement en de Raad verslag uitbrengen over de uitvoering van de verordening. In dit verslag moet de kwaliteit van de door de lidstaten verstrekte statistieken alsmede de kwaliteit van de Europese aggregaten worden beoordeeld en moet worden aangegeven welke gebieden vatbaar zijn voor verbetering.

Bij Verordening (EG) nr. 453/2008 van het Europees Parlement en de Raad van 23 april 2008 inzake kwartaalstatistieken van vacatures in de Gemeenschap (hierna "de verordening" genoemd) werd het kader vastgesteld voor de productie, toezending en beoordeling van kwartaalstatistieken over vacatures.

Statistieken van vacatures bieden informatie over het aantal banen dat op een bepaald moment beschikbaar is. Zij geven het deel van de vraagzijde op de arbeidsmarkt weer dat aan de aanbodzijde onbeantwoord blijft en verschaffen op die manier belangrijke informatie over de omvang en de structuur van verkeerd afgestemde vraag- en aanbodsituaties op de arbeidsmarkt.

over de uitvoering van Verordening (EG) nr. 453/2008 van het Europees Parlement en de Raad inzake kwartaalstatistieken van vacatures in de Gemeenschap

De Commissie heeft onderzocht of er in het licht van de haalbaarheidsstudies een nieuw wetgevingsvoorstel zou kunnen worden overwogen dat de dekking van de gegevens over vacatures zou uitbreiden voor landen die de openbare sector en/of kleine bedrijven niet opnemen. Er werd geconcludeerd dat een dergelijke herziening moet plaatsvinden in de bredere context van de herziening van de EU-wetgeving inzake ondernemingsstatistieken (het project voor de toekomstige kaderverordening voor de integratie van bedrijfsstatistieken — FRIBS).

2.2.2.Voor seizoensinvloeden gecorrigeerde gegevens

Krachtens artikel 1 van Verordening (EG) nr. 1062/2008 van de Commissie moesten de lidstaten beginnen met de indiening van voor seizoensinvloeden gecorrigeerde gegevens nadat er op grond van de verordening gegevens zijn ingediend die 16 termijnen bestrijken. Aangezien het eerste kwartaal 2010Q1 was, was het verplicht om vanaf juni 2014 voor seizoensinvloeden gecorrigeerde gegevens in te dienen, toen de gegevens voor het referentiekwartaal 2014Q1 werden ingediend. Het is verplicht om, ten minste voor individuele of geaggregeerde NACE-secties B-E, F, G-I, J, K, L, M-N, O-Q, R-S, voor seizoensinvloeden gecorrigeerde gegevens te verstrekken over vacatures en bezette posten. Lidstaten die geen seizoensgebondenheid in hun reeksen ontdekten, werd gevraagd om dezelfde reeks tweemaal te sturen, terwijl Eurostat het ontbreken van de seizoensgebondenheid in die gevallen controleerde.

Alle lidstaten, met uitzondering van België, Finland en Zweden, dienen nu voor seizoensinvloeden gecorrigeerde gegevens in voor zowel vacatures als bezette arbeidsplaatsen. Zweden dient voor seizoensinvloeden gecorrigeerde gegevens in voor vacatures, maar niet voor bezette arbeidsplaatsen. België en Finland hebben geen voor seizoensinvloeden gecorrigeerde gegevens ingediend, aangezien wijzigingen in hun nationale methodologieën voor statistieken van vacatures hebben geleid tot een breuk in de tijdreeks. België kan vanaf juni 2016 voor seizoensinvloeden gecorrigeerde gegevens indienen (referentiekwartaal 2016Q1) en Finland vanaf juni 2017 (referentiekwartaal 2017Q1). Zweden heeft maatregelen getroffen om de ontbrekende voor seizoensinvloeden gecorrigeerde gegevens in juni 2016 in te dienen.

Wat de EVA-landen betreft, hebben IJsland, Noorwegen en Zwitserland geen voor seizoensinvloeden gecorrigeerde gegevens ingediend, terwijl Liechtenstein is vrijgesteld van de verordening. Eurostat heeft contact met het statistische bureau van de EVA.

2.2.3.Persbericht

In juni 2014 begon Eurostat met de publicatie van een driemaandelijks persbericht over de vacaturegraad. In deze nieuwe publicatie is een belangrijkere plaats ingeruimd voor de statistieken van vacatures en de publicatie is positief ontvangen door gebruikers. Sommige daarvan, met inbegrip van de Europese Centrale Bank, hebben aangegeven dat zij van oordeel zijn dat de vier lidstaten (Denemarken, Frankrijk, Italië en Malta) die de economie nog niet in haar geheel bestrijken, dit wel zouden moeten doen. Zij verzochten ook om het aantal vacatures en de vacaturegraad bekend te maken voor elke lidstaat, de eurozone en de Europese Unie.

De situatie is verbeterd ten aanzien van beperkingen inzake de bekendmaking van aantallen vacatures. Ierland stond de bekendmaking van deze cijfers toe vanaf het referentiekwartaal 2014Q4. Frankrijk en Italië geven deze cijfers echter nog altijd niet vrij vanwege de gedeeltelijke dekking van de economie, hetgeen de bekendmaking van Europese aggregaten belemmert.

3.Kwaliteit

De kwaliteit wordt beoordeeld aan de hand van de zes hoofddimensies die in Verordening (EG) nr. 1062/2008 van de Commissie zijn vastgelegd, namelijk: relevantie, nauwkeurigheid, actualiteit/stiptheid, coherentie, vergelijkbaarheid en toegankelijkheid/duidelijkheid.

3.1.Relevantie

De verzameling van gegevens over statistieken van vacatures is zeer relevant, omdat het de enige statistieken zijn die de onbeantwoorde vraag naar arbeid meten.

Driemaandelijkse gegevens over vacatures worden zowel door de Commissie (het directoraat-generaal Werkgelegenheid, Sociale Zaken en Inclusie en het directoraat-generaal Economische en Financiële zaken) en de Europese Centrale Bank gebruikt voor hun toezicht op kortetermijnontwikkelingen van de conjunctuur en de arbeidsmarkt. De vacaturegraad is een van de voornaamste Europese economische indicatoren (VEEI’s) die de voornaamste bron van informatie zijn voor de analyse van en toezicht op de cyclische economische ontwikkelingen op korte termijn binnen de Europese Unie, de eurozone en de lidstaten.

Ook worden gegevens over statistieken van vacatures gebruikt voor op indicatoren gebaseerde structurele analyses die binnen het kader van de Europa 2020-strategie voor slimme, duurzame en inclusieve groei worden uitgevoerd. Een op de statistieken van vacatures gebaseerde indicator is opgenomen in het gemeenschappelijk evaluatiekader, dat als scorebord fungeert bij het volgen van de voortgang van de werkgelegenheidsgerelateerde aspecten van de Europa 2020-strategie. De op de statistieken van vacatures gebaseerde indicator is ook opgenomen in de monitor van de werkgelegenheidsprestatie, een selectie van belangrijke uitdagingen op de arbeidsmarkt die zijn gebaseerd op variabelen van het gemeenschappelijk evaluatiekader.

De statistieken van vacatures zouden nog veel relevanter zijn indien de huidige leemten in de dekking van de NACE-secties O tot en met S zouden worden opgevuld.

3.2.Nauwkeurigheid

Als indicatie voor de nauwkeurigheid berekenen de lidstaten de variatiecoëfficiënt in het aantal vacatures (niet voor seizoensinvloeden aangepast) met inachtneming van de kenmerken van de nationale steekproefopzet. De variatiecoëfficiënt drukt de standaardafwijking uit als percentage van de geraamde hoeveelheid. Dit biedt een maat voor de variabiliteit van het geschatte aantal vacatures. Volgens de informatie in de kwaliteitsverslagen voor het referentiejaar 2014 zijn de variatiecoëfficiënten voor het totale aantal vacatures minder dan tien procent in de meeste lidstaten, met uitzondering van België, Bulgarije, Cyprus, Finland, Frankrijk, Letland en Spanje (voor ten minste één van de vier uitgevoerde driemaandelijkse enquêtes).

De steekproefgrootte en het responspercentage beïnvloeden de nauwkeurigheid van schattingen aanzienlijk. Volgens de kwaliteitsverslagen varieerde de steekproefgrootte van ongeveer 1 300 ondernemingen in Malta en 3 000 in Cyprus tot ongeveer 75 000 in Duitsland (in de in het vierde kwartaal uitgevoerde enquête) en 100 000 in Polen. Het responspercentage varieerde van 17 % in Duitsland (voor de enquête in het vierde kwartaal) en 42 % in Kroatië — de enige twee landen met een percentage lager dan 50 % (voor ten minste een kwartaal) — tot 99 % in Roemenië.

Herziene schattingen zijn van bijzonder groot belang voor gebruikers en vormen een belangrijk aspect van de nauwkeurigheid van de statistieken. Bij de twee publicaties van de vacaturegraad doen zich verschillende situaties voor.

De flash-schattingen van de geaggregeerde vacaturegraad voor de eurozone en de EU-28, die na T+50 dagen worden gepubliceerd, kunnen tot T+78 worden herzien, wanneer de uiteindelijke schattingen bekend worden gemaakt. Hoewel de flash-gegevens geen betrekking hebben op alle landen, gingen de herzieningen niet verder dan 0,1 procentpunt voor de aggregaten van de eurozone en de EU-28. Bovendien kunnen de op T+78 bekendgemaakte schattingen voor de eurozone en de EU-28 worden herzien ten tijde van de volgende bekendmaking. In de praktijk bleek het onnodig om de schattingen met meer dan 0,1 procentpunt te herzien, behalve in één persbericht, waarin Duitsland een aanzienlijke herziening van haar gegevens doorvoerde. De vacaturegraad van Duitsland werd herzien omdat er een nieuwe extrapolatiemethode werd gebruikt.