EUROPESE  
COMMISSIE 
Brussel, 13.5.2015  
COM(2015) 269 final 
  
Aanbeveling voor een 
AANBEVELING VAN DE RAAD 
over het nationale hervormingspr ogramma 2015 van Oostenrijk 
 
en met een advies van de Raad over het stabiliteitspr ogramma 2015 van Oostenrijk 
 
 
  
 
Aanbeveling voor een 
AANBEVELING VAN DE RAAD 
over het nationale hervormingsp rogramma 2015 van Oostenrijk 
 
en met een advies van de Raad over het stabiliteitsprogramma 2015 van Oostenrijk 
DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, 
Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 121, 
lid 2, en artikel 148, lid 4, 
Gezien Verordening (EG) nr. 1466/97 van de Raad van 7 juli 1997 over versterking van het 
toezicht op begrotingssituaties en het toezich t op en de coördinatie van het economisch 
beleid1, en met name artikel 5, lid 2, 
Gezien de aanbeveling van de Europese Commissie2, 
Gezien de resoluties van het Europees Parlement3, 
Gezien de conclusies van de Europese Raad, Gezien het advies van het Com ité voor de werkgelegenheid, 
Gezien het advies van het Econom isch en Financieel Comité, 
Gezien het advies van het Com ité voor sociale bescherming, 
Gezien het advies van het Comité  voor de economische politiek, 
Overwegende hetgeen volgt: (1) Op 26 maart 2010 heeft de Europese Raad zijn goedkeuring gehecht aan het voorstel 
van de Commissie voor een nieuwe groei-  en werkgelegenheidsstrategie; deze 
Europa 2020-strategie berust op een vers terkte coördinatie van het economische 
beleid en spitst zich toe op de sleute lgebieden waarop Europa's potentieel voor 
duurzame groei en concurrentievermoge n een krachtige impuls nodig heeft. 
(2) Op voorstel van de Commissie heeft de R aad op 13 juli 2010 een aanbeveling inzake 
de globale richtsnoeren voor het economisch beleid van de  lidstaten en de Unie 
(2010-2014), en op 21 oktober 2010 een beslui t betreffende de richtsnoeren voor het 
werkgelegenheidsbeleid van de lidstaten vastgesteld, die samen de "geïntegreerde 
richtsnoeren" vormen. De lidstaten werd verzocht in hun nati onaal economisch en 
werkgelegenheidsbeleid met de geïnte greerde richtsnoeren rekening te houden. 
(3) Op 8 juli 2014 heeft de Raad een  aanbeveling over het nationale 
hervormingsprogramma voor 2014 van Oostenrijk  vastgesteld en een advies over het 
geactualiseerde stabi liteitsprogramma voor 2014 van Oo stenrijk uitgebracht. In 
                                                
 
1 PB L 209 van 2.8.1997, blz. 1. 
2 COM(2015) 269. 
3 P8_TA(2015)0067, P8_TA(2015)0068 en P8_TA(2015)0069. 
 
 overeenstemming met Verordening (EU) nr. 473/20134 heeft de Commissie op 28 
november 2014 haar advies over het ontwerpbegrotingsplan voor 2015 van 
Oostenrijk5 gepresenteerd. 
(4) Op 28 november 2014 heeft de Commissi e haar goedkeuring gehecht aan de 
jaarlijkse groeianalyse6 en daarmee de aanzet gegeven tot het Europees semester 
2015 voor coördinatie van het economisch bele id. Tevens heeft de Commissie op die 
datum op grond van Verordening (EU) nr. 1176/2011 het waarschuwingsmechanismeverslag
7 aangenomen, waarin Oostenrijk niet werd 
genoemd als een van de lidstaten die aan een diepgaande evaluatie zouden worden onderworpen. 
(5) Op 18 december 2014 heeft de Europese R aad de volgende prioriteiten goedgekeurd: 
stimuleren van investeringen, vaart zette n achter structurele hervormingen en 
nastreven van een verantwoorde, groeiv riendelijke begrotingsconsolidatie. 
(6) Op 26 februari 2015 heeft de Commissi e haar landenverslag 2015 voor Oostenrijk 
gepubliceerd
8. In dit landenverslag worden de vo rderingen beoordeeld die Oostenrijk 
bij de tenuitvoerlegging van de op 8 juli 2014 vastgestelde landenspecifieke 
aanbevelingen heeft gemaakt. 
(7) Op 21 april 2015 heeft Oostenrijk zijn nationale hervormingsprogramma 2015 en 
zijn stabiliteitsprogramma 2015 ingediend. Om met de onderlinge verbanden tussen 
beide programma's rekening te houden, zijn  deze tegelijkerti jd geëvalueerd. 
(8) Oostenrijk is momenteel onderworpen aan he t preventieve deel va n het stabiliteits- 
en groeipact en aan de overgangsregelinge n met betrekking tot de schuldregel voor 
de periode 2014-2016. In haar stabiliteitsprogramma 2015 ne emt de regering zich 
voor het nominale tekort geleidelijk te verbeteren tot 2,2 % van het bbp in 2015 en verder tot 0,5 % van het bbp in 2019. Volgen s het stabiliteitsprogramma is de 
middellangetermijndoelstelling – een structur eel tekort van niet meer dan 0,45 % van 
het bbp – bereikt in 2014, en de regering is  voornemens om gedurende de gehele 
programmaperiode de middellangetermijndoels telling te halen. Het herberekende 
structurele saldo geeft vanaf 2015 echter een afwijking van de 
middellangetermijndoelstelling te zien. De  overheidsschuldquote zal in 2015 naar 
verwachting pieken op 86,8 % en geleidel ijk afnemen tot 79,7 % in 2019. Het macro-
economisch scenario dat aan de begrotings prognoses in het programma ten grondslag 
ligt, is plausibel. De maatregelen om vana f 2016 de geplande te kortdoelstellingen te 
ondersteunen zijn echter nog niet voldoe nde gepreciseerd. Op basis van de 
voorjaarsprognoses 2015 van de Commissie wo rdt verwacht dat het structurele saldo 
in 2015 met 0,4 % van het bbp van de middellangetermijndoelstelling zal afwijken. De afwijking wordt significant in 2016 omda t het structurele saldo naar verwachting 
met 0,6 % van het bbp zal achteruitgaan, terw ijl een structurele aanpassing van 0,3 % 
van het bbp vereist is om de middellangete rmijndoelstelling te bereiken. Hierdoor 
zou de afwijking van de vereiste van het stabiliteits- en groe ipact ongeveer 0,9 % van 
het bbp bedragen. Derhalve zullen verder e maatregelen nodig zijn. Volgens het 
stabiliteitsprogramma en de voorjaar sprognoses 2015 van de Commissie zal de 
brutoschuld in 2015 en 2016 in overeenst emming met de overgangsregel voor de 
                                                
 
4 PB L 140 van 27.5.2013, blz. 11. 
5 C(2014) 8811 final van 28.11.2014. 
6 COM(2014) 902 van 28.11.2014. 
7 COM(2014) 904 final van 28.11.2014. 
8 SWD(2015) 39 final van 26.2.2015. 
 
 schuld een neerwaartse trend blijven volgen. Op basis van zijn beoordeling van het 
stabiliteitsprogramma en rekening houde nd met de voorjaarsprognoses 2015 van de 
Commissie is de Raad van oordeel dat er kans bestaat dat Oostenrijk niet aan de 
bepalingen van het stabiliteits- en groeipact zal voldoen. 
(9) De betrekkingen tussen de verschillende bestuurslagen blijven complex en 
veroorzaken een verlies aan efficiëntie in cruciale sectoren van het openbaar bestuur. 
Oostenrijk blijft een van de  landen met de laagste niveaus aan subnationale eigen 
belastingen als percenta ge van het bbp. Ondanks deze geringe mate van 
belastingautonomie hebben subnationale overheden tal van uitgaven- en 
bestuursbevoegdheden. De hoge mate van comp lexiteit en de gebrekkige afstemming 
tussen bevoegdheden voor het innen van inkomsten en voor het verrichten van 
uitgaven zijn niet bevorderlijk voor de uitvoering van brede beleidshervormingen.  
(10) De langetermijnhoudbaarheid van de begroti ng van het Oostenrijkse pensioenstelsel 
kampt nog steeds met structurele gebreke n. De hervormingen die Oostenrijk tot 
dusverre heeft doorgevoerd, lijken niet te  volstaan om de langetermijnhoudbaarheid 
van de begroting van het stelsel te waar borgen. Ten eerste is de daadwerkelijke 
pensioenleeftijd nog steeds aanzienlijk lage r dan de wettelijke pensioenleeftijd. Ten 
tweede is de wettelijke pens ioenleeftijd van vrouwen ru imschoots lager dan die van 
mannen en zal deze tot 2024 niet worden  verhoogd. Ten derde is de wettelijke 
pensioenleeftijd nog steeds niet gekoppe ld aan de voortdurend stijgende 
levensverwachting in Oostenrijk. Oostenr ijk heeft enkele maatregelen genomen ter 
verhoging van de daadwerkelijke pensioen leeftijd, die momenteel 59,7 jaar (2014) 
bedraagt, maar onder het EU-gemiddelde van 63,1 jaar (2013) blijft. Er zijn 
maatregelen genomen om de toegang tot regelingen voor vervroegd pensioen en 
invaliditeit te beperken en  aldus de loopbanen te verle ngen. Tevens zijn de korting 
per jaar dat vroeger met pensioen wordt gegaan en het aantal pensioenjaren dat 
vereist is om voor zulke regelingen in aanmerking te komen, opgetrokken. Het blijft 
onduidelijk of de verhoopte positieve budge ttaire gevolgen va n deze maatregelen 
werkelijkheid zullen worden. 
(11) De Oostenrijkse uitgaven voor gezondheidsz org behoren tot de hoogste in de EU. De 
lopende hervorming van de gezondheid szorg (2013-2016) is erop gericht deze 
uitgaven als percentage van het bbp te  stabiliseren vanaf 2016. Zelfs als de 
hervormingen slagen, kent het gezondheidsz orgstelsel echter nog steeds structurele 
problemen inzake budgettaire houdbaarheid en efficiëntie. Er zouden nu maatregelen 
moeten worden genomen voor de periode na  2016. Zo zouden meer patiënten moeten 
worden behandeld in het kader van multidisciplinaire primaire ambulante vormen van zorg en zou de gemiddelde verblijfs duur van klinische opnamen verder moeten 
worden verkort. 
(12) De beschikbaarheid op lange termijn van vo ldoende gekwalificeerde arbeidskrachten 
waarborgen, blijft een u itdaging voor Oostenrijk. Me t ongeveer 5,6 % is het 
werkloosheidscijfer bij de laagste in de  EU, maar het arbeidsmarktpotentieel van 
bepaalde delen van het arbeidsaanbod word t niet volledig aangeboord. Oostenrijk 
heeft bepaalde maatregelen genomen om de loopbanen te verlengen, de 
arbeidsmarktparticipatie van vrouwen beter te faciliteren en het arbeidsmarktpotentieel van arbeidsmarktpa rticipanten met een migratieachtergrond 
beter te benutten, onder meer door een bete re erkenning van hun kwalificaties. De 
recente hervormingen moeten echter nauwlettend worden gemonitord en er zijn meer maatregelen nodig om het arbeidsmarktpoten tieel van deze groepen ten volle te 
exploiteren. 
 
 (13) Op 13 maart 2015 heeft Oostenrijk een al gemene belastinghervorming voorgesteld 
waarmee een herijking van de belastingschijv en en de tarieven van de belasting op 
het inkomen van natuurlijke personen wordt beoogd, met name door het tarief in de 
eerste schijf van de belasting op het inkom en van natuurlijke personen te verlagen 
van 36,5 % tot 25 %. De lastenverlichting zal naar verwachting 4,9 miljard EUR bedragen, terwijl 300 miljoen EUR extra uitg aven zijn gepland ter ondersteuning van 
het gezinsbeleid en onderzoeksactivite iten. Volgens het voorstel wordt de 
belastingverschuiving deels gefinancierd door de strijd met belastingontduiking aan 
te binden, de publieke uitgaven te verm inderen, de verlaagde btw-tarieven voor 
bepaalde categorieën op te trekken tot 13 % en de belasting op vermogenswinst te 
verhogen van 25 % tot 27,5 %. Deze hervormi ngsplannen zijn in het algemeen in 
overeenstemming met de aanbevelingen van de Raad van 2014. Waarschijnlijk 
zullen ze mensen met een laag inkomens potentieel en tweede verdieners meer 
prikkels geven om te werken, en he t beschikbare inkomen op peil houden. De 
hervorming zou echter op een begrotingsne utrale wijze moeten worden doorgevoerd. 
(14) Het Oostenrijkse schoolsysteem wordt ge kenmerkt door een sc hooluitval die ruim 
onder het EU-gemiddelde ligt. Een ster k en goed functionerend systeem van 
beroepsonderwijs en -opleiding zorgt voor een groot aanbod aan hooggekwalificeerde arbeidskra chten. Het verbeteren van de onderwijsresultaten en 
dus van de inzetbaarheid van jongeren met een lage sociaaleconomische status, met 
name die met een migratie achtergrond, blijft een uitdaging. De evaluatie van de 
implementatie van een nieuw stel sel voor secundair  onderwijs ( Neue Mittelschule ) 
heeft zwakke punten aan het licht gebrach t die nog moeten worden aangepakt.   
(15) In het kader van het Europ ees semester heeft de Raad consequent aanbevolen dat 
Oostenrijk de concurrentie in de diensten sector zou verbeteren en bevorderen, maar 
de beleidsreactie is tot dusverre beperk t gebleven. Voor verscheidene beroepen 
gelden nog steeds vereisten inzake rechtsvorm, aandeelhouderschap en 
tariefvoorschriften, die regelgevende belemmeringen voor de markttoegang 
opwerpen en verhinderen dat beroepsbeo efenaars of ondernemingen uit andere 
lidstaten zich in Oostenrijk vestigen. In het kader van de wederzijdse evaluatieoefening is Oostenrijk zijn regels  inzake de toegang tot beroepen en de 
uitoefening van professionele  activiteiten aan het toetsen om te beoordelen of ze 
proportioneel zijn en het algemeen belang dienen. Vergeleken bij mededingingsautoriteiten in ande re lidstaten heeft de fede rale mededingingsautoriteit 
weinig middelen en dit belemmert doeltreffender actie. 
(16) De Oostenrijkse bankensector bleef veer krachtig, maar wordt nog steeds met een 
aantal uitdagingen geconfront eerd, zowel in eigen land als wat betreft kwetsbare 
buitenlandse blootstellingen. De kapitalisa tie van de bankensector is in 2014 verder 
verbeterd, maar de winstgevendheid van de Oostenrijkse banken staat nog steeds 
onder druk. Van de zes grootste Oostenrijk se kredietinstellingen slaagde in 2014 
enkel Österreichische Volksbanken  (ÖVAG)  niet voor de integrale beoordeling door 
de ECB. Oostenrijk heeft aanzienlijke vor deringen gemaakt met de herstructurering 
van ÖVAG en Hypo Group Alpe Adria (HGAA). In februari 2015 is echter geconstateerd dat Heta Asset Resolution, de  vermogensbeheerder die resulteerde uit 
de opsplitsing van HGAA, met een kap itaaltekort van 7,6 miljard EUR kampt. 
Daarbij voor het eerst gebruikmakend van de  nieuwe instrumenten in het kader van 
de richtlijn herstel en afwikkeling van banken, reageerde de regering, die voor 100 % 
eigenaar van Heta Asset Reso lution is, door een moratorium  van vijftien maanden af 
te kondigen op voor circa 10 miljard EUR aan  aflossingen en rentebetalingen voor 
obligaties in het bez it van de onderneming. 
 
 (17) In de context van het Europees semester heeft de Commissie een brede analyse van 
het economische beleid van Oostenrijk verr icht. Deze analyse is gepubliceerd in het 
landenverslag 2015. Voorts heeft de Commissie zowel het nationale 
hervormingsprogramma als het stabiliteits programma doorgelicht en onderzocht 
welk gevolg is gegeven aan de aanbevelingen die in eerdere jaren tot Oostenrijk zijn 
gericht. Daarbij heeft zij ni et alleen gekeken naar de  relevantie ervan voor een 
houdbaar budgettair en sociaa leconomisch beleid in Oo stenrijk, maar is zij ook 
nagegaan of de EU-regels en -richtsnoeren in acht zijn genomen, gezien de noodzaak 
de algehele economische governance van de  Europese Unie te versterken door 
middel van een inbreng op EU-niveau in toekomstige nationale besluiten. De 
aanbevelingen in het kader van het Europees  semester worden in de onderstaande 
aanbevelingen 1 tot en met 4 weergegeven. 
(18) In het licht van deze beoordeling heeft de Raad het stabiliteitsprogramma van 
Oostenrijk onderzocht en zijn advies9 daarover is met name in de onderstaande 
aanbeveling 1 weergegeven. 
(19) In de context van het Europees semester heeft de Commissie tevens een analyse van 
het economische beleid van de eurozone al s geheel verricht. Op basis van deze 
analyse heeft de Raad specifieke aanbevelinge n gedaan voor de lidstaten die de euro 
als munt hebben. Als land dat de euro als m unt heeft, dient Oostenrijk er ook voor te 
zorgen dat aan deze aanbevelingen volledi g en tijdig uitvoering wordt gegeven, 
BEVEELT AAN dat Oostenrijk in de peri ode 2015-2016 de volgende  actie onderneemt: 
1. Voorkomen dat in 2015 en 2016 wordt afgeweken van de 
middellangetermijndoelstelling. De begrotingsneutraliteit van de 
belastinghervorming ter verlic hting van de belas tingdruk op arbeid waarborgen. De 
gebrekkige overeenstemming tussen de be voegdheden voor het i nnen van inkomsten 
en die voor het verrichten van uitgaven  van de verschillende bestuurslagen 
corrigeren. Maatregelen nemen om de bet aalbaarheid van het pensioenstelsel op 
lange termijn te waarborgen, onder meer door een vervroegde harmonisatie van de 
wettelijke pensioenleeftijd tussen mannen en vrouwen en de pensioenleeftijd aan de levensverwachting te koppelen. 
2. Maatregelen ter verhoging van de arbe idsparticipatie van ouderen en vrouwen 
versterken, onder meer door een betere verlening van kinderopvang en langdurige 
zorg. Maatregelen nemen om de onderwijs resultaten van achterstandsjongeren te 
verbeteren. 
3. De onevenredige obstakels voor dienstverlen ers en de hinderpalen voor het oprichten 
van interdisciplinai re ondernemingen uit de weg ruimen. 
4. Mogelijke kwetsbare punten van de financiële sector op het gebied van buitenlandse 
blootstelling en onvoldoende activakwaliteit aanpakken. 
Gedaan te Brussel, 
 Voor de Raad 
 De voorzitter 
                                                
 
9 Op grond van artikel 5, lid 2, van Verordening (EG) nr. 1466/97.