8. 8. 88 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 208/29 
informatie omtrent de toepassing van de voorschriften 
van sociale aard dient te worden uitgewisseld. Deze 
uitwisseling van informatie dient echter ook aanbeve­
lingen te omvatten met betrekking tot datgene wat in de 
Gedaan te Brussel, 2 juni 1988. praktijk bij de controle zou kunnen worden verbeterd, 
vooral op het vlak van meer verkeersveiligheid en verbe­
tering van de wettelijke voorschriften ter bescherming 
van de bemanningen van de voertuigen. 
De Voorzitter 
van het Economisch en Sociaal Comité 
AlfonsMARGOT 
Advies over het voorstel voor een richtlijn van de Raad betreffende de toerekening van de 
kosten van vervoersinfrastructuur aan zware vrachtwagens (^ 
(88/C 208/10) 
De Raad heeft op 26 januari 1988 besloten, overeenkomstig de bepalingen van artikel 75 van 
het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap, het Economisch en 
Sociaal Comité te raadplegen over het bovengenoemde voorstel. 
De Afdeling voor vervoer en communicatie, die met de voorbereiding van de desbetreffende 
werkzaamheden was belast, heeft haar advies op 11 mei 1988 goedgekeurd. Rapporteur was 
de heer Rouzier. 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft tijdens zijn 256e zitting d.d. 1, 2 en 3 juni 1988 
(vergadering van 3 juni 1988) het volgende advies uitgebracht, dat met 103 stemmen vóór en 
14 stemmen tegen, bij 9 onthoudingen, is goedgekeurd. 
1. Inleiding 
1.1. In haar mededeling betreffende het „wegwerken 
van concurrentiedistorsies van fiscale aard bij het goe­
derenvervoer over de weg: studie van de mo­
torrijtuigenbelasting, de brandstofaccijns en de tol­
gelden" [doe. COM(86) 750 def.] heeft de Commissie 
voor het eerst nagegaan, wat de effecten van de mo­
torrijtuigenbelasting, de brandstofaccijns en de tol­
gelden op de concurrentieverhoudingen in het weg­
vervoer zijn. 
1.2. Het Comité heeft in zijn van 2 juli 1987 daterend 
advies over bovengenoemde mededeling (PB nr. C 232 
van 31. 8. 1987, rapporteur: de heer Moreland) met 
algemene stemmen het volgende standpunt ingenomen: 
— In verband met het uit de weg ruimen van de concur­
rentiedistorsies op de uiterlijk in 1992 te verwe­
zenlijken binnenmarkt is het zaak dat er een oplos­
sing komt voor het probleem van de mo­
torrijtuigenbelasting op bedrijfsvoertuigen. 
— In dit verband is het Comité van oordeel dat het 
denkbeeld om voorshands over te gaan tot onderlin­
ge aanpassing van de belastingstructuren, aanvaard­
baar is ten einde ervoor te zorgen dat op zijn minst 
de marginale kosten zouden zijn gedekt, terwijl de 
mogelijkheid werd opengelaten om de totale kosten 
(') PB nr. C 79 van 26. 3. 1988, blz. 6. via zowel de brandstofaccijns als de mo­
torrijtuigenbelasting te verhalen. 
Gebeurt dit niet, dan dienen de belastingtarieven 
onderling te worden aangepast; dit mag evenwel 
niet inhouden dat de motorrijtuigenbelasting in de 
lid-staten waar deze belasting thans laag is, gewoon 
wordt opgetrokken, maar dient er een marge voor 
de minimumhoogte van de motorrijtuigenbelasting 
te worden vastgesteld, waarmee de marginale 
kosten kunnen worden gedekt. 
De oplossing waarbij op basis van het territo­
rialiteitsbeginsel belasting wordt geheven, is volgens 
het Comité interessant en billijk; volgens het Comité 
moet dit territorialiteitsbeginsel als uitgangspunt 
dienen voor een oplossing op lange termijn. Hoewel 
het beleid van de Gemeenschap in de huidige situatie 
niet op deze oplossing mag worden gebaseerd, dient 
de Commissie deze mogelijkheid in een later 
stadium verder te bestuderen, ten einde de belem­
meringen voor de invoering daarvan uit de weg te 
ruimen. 
Alle tolgelden, met uitzondering van tol voor 
bruggen en tunnels alsook van veergelden, zouden 
dan wel, zo spoedig mogelijk na afloop van de 
bestaande overeenkomsten, dienen te worden 
afgeschaft. 
De aan te dragen oplossingen mogen er niet toe 
leiden dat de belastingheffing nog ingewikkelder 
wordt en de administratieve rompslomp nog wordt 
vergroot. 
Nr. C 208/30 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 8. 88 
2. Algemene opmerkingen 
2.1. Het Comité verklaart dat het achter de hoofdlij­
nen in bovengenoemd advies staat. Wel dienen naar 
haar oordeel gedurende een overgangsperiode de voor 
het gebruik van de autosnelwegen verschuldigde tol­
gelden van kracht te blijven, aangezien de ex­
ploitatiemaatschappijen, die door de landen en openba­
re lichamen met de aanleg van deze wegen zijn belast, 
daardoor de aangegane leningen kunnen aflossen. Uiter­
aard dienen deze tolgelden, zodra de leningen zijn afge­
lost, te worden afgeschaft. Het constateert dat dit voor­
stel van de Commissie een nieuwe etappe is op weg naar 
de eind 1992 te verwezenlijken vervoermarkt waarop 
quantitatieve beperkingen en de aan thans bestaande 
verschillen in de toerekening van de infrastruc-
tuurkosten te wijten concurrentiedistorsies tot het verle­
den zullen behoren. 
2.1.2. In onderhavig voorstel, dat alleen maar betrek­
king heeft op de motorrijtuigenbelasting en de tol­
gelden, wordt vastgelegd, volgens welk beginsel be­
lasting zal worden geheven zodra de binnenmarkt een 
feit is (art. 6 en 10) en welke overgangsbepalingen 
zullen worden toegepast voordat de belastingen zijn 
geharmoniseerd (art. 3 t/m 5 en 7 t/m 9). 
2.1.3. Zoals in het van oktober 1982 daterende advies 
van het Economisch en Sociaal Comité over het „EG-
vervoerbeleid van de jaren 80" (rapporteur: de heren 
Rouzier en Loccufier, PB nr. C 326 van 13. 12. 1982) 
wordt gesteld, houdt een verantwoord vervoerbeleid 
in, dat er een gemeenschappelijk infrastructuurbeleid 
wordt gevoerd met betrekking tot de ontwikkeling en 
de financiering daarvan, doch ook dat een gemeen­
schappelijk tariferingssysteem wordt gehanteerd t.a.v. 
het gebruik van de infrastructuur in alle takken van 
vervoer. Bijgevolg kunnen geen maatregelen worden 
vastgesteld, zonder dat in aanmerking wordt genomen 
wat de gevolgen daarvan voor de overige takken van 
vervoer zullen zijn, aangezien dergelijke maatregelen 
uit concurrentieoogpunt onherroepelijk hun weerslag 
zouden hebben op de overige takken van vervoer (*). 
2.1.4. Een dergelijk systeem dient op lange termijn 
te zijn afgestemd op de maatschappelijke kosten (d.w.z. 
het dient ook de externe kosten te omvatten als files, 
ongevallen, hinder van welke aard dan ook, alsmede 
bewegwijzering, veiligheid...) van alle takken van ver­
voer; tussen nu en eind 1992 dient een objectieve analyse 
hiervan te worden gemaakt. 
2.1.5. Laatstgenoemde doelstelling is een zaak van 
fundamenteel belang, een van de pijlers van een modern 
vervoerbeleid en van de harmonisatie van de concurren-
(!) Het Comité attendeert nog eens op het volgende punt in het 
advies van de heer Moreland, nl. dat „de aan te dragen 
oplossing niet de concurrentie met de overige takken van 
vervoer mag belemmeren, vooral waar het de toerekening van 
de kosten van het gebruik van de infrastructuur betreft. Er 
dient in het bijzonder te worden uitgegaan van de voorstellen 
die zijn vervat in het informatief rapport en het advies van 
het Comité over het gemeenschappelijk railvervoerbeleid (PB 
nr. C 105 van 21. 4. 1987) alsook van de voorstellen van 
de Commissie betreffende infrastructuurprojecten voor het 
railvervoer" [PB nr. C 36 van 10. 2. 1984 (voorstellen Com­
missie); PB nr. C 87 van 9. 4. 1985 (advies ESC)]. tieverhoudingen. Schort er namelijk het een en ander 
aan een systeem van toerekening van de kosten van het 
gebruik van de wegen, dan loopt men het risico dat het 
merendeel van de gebruikers van vervoerdiensten een 
vervoerwijze c.q. een traject zal kiezen dat economisch 
niet verantwoord is. 
Toepassing van het territorialiteitsbeginsel na 31 de­
cember 1992 
2.2. Behoudens de in paragraaf 2.3 in het onder­
staande gemaakte opmerkingen staat het Comité er in 
beginsel positief tegenover dat in het voorstel gekozen 
is voor toepassing van het „territorialiteitsbeginsel", 
welk beginsel inhoudt dat de toerekening van de kosten 
van het gebruik van de wegen geschiedt aan de hand 
van het wegennet waarvan door de vervoerondernemer 
daadwerkelijk gebruik wordt gemaakt en niet alleen 
maar van het wegennet van het land waarin het voertuig 
is ingeschreven. Door dit beginsel te hanteren, kunnen 
twee van de hoofddoelstellingen van een systeem van 
belastingheffing op het gebruik van de wegen worden 
verwezenlijkt, nl. harmonisatie van de concurrentiever­
houdingen binnen en onder de diverse takken van ver­
voer alsmede toerekening van de kosten van het gebruik 
van de infrastructuur bij degenen die daadwerkelijk 
daarvan gebruik maken. Uiteraard dient hetzelfde be­
ginsel gelijktijdig te worden toegepast op het vervoer 
over de weg, het vervoer per spoor en het vervoer over 
de binnenwateren. 
2.2.1. Volgens het Comité is het absoluut noodzake­
lijk dat het territorialiteitsbeginsel zo nauwkeurig wordt 
omschreven dat de toerekening van de kosten van het 
gebruik van de wegen geschiedt aan de hand van het 
gebruik dat de diverse categorieën voertuigen van deze 
wegen maken. 
2.2.2. Evenzo stemt het Comité ermee in dat de tol­
gelden zodanig in de belasting worden verwerkt dat 
voor de in artikel 2 van het richtlijnvoorstel bedoelde 
voertuigen niet langer de verplichting geldt om op de 
trajecten op de autosnelwegen telkens weer te betalen 
(de bij het gebruik van bruggen, tunnels en veerboten 
verschuldigde tol- c.q. veergelden blijven van kracht). 
2.2.3. Volgens het Comité is het prijzenswaardig dat 
gestreefd wordt naar een billijke toepassing van de 
belasting, zodat iedereen „daar betaalt waar hij van de 
wegen gebruik maakt" en is dit beginsel in overeenstem­
ming met de beoogde wijze van toerekening van de 
infrastructuurkosten die zodanig zijn becijferd dat er 
gezonde en voor de verschillende takken van inlands 
transport vergelijkbare concurrentieverhoudingen wor­
den geschapen. 
2.3. Uiteraard houdt het feit dat het Comité instemt 
met het territorialiteitsbeginsel geenszins in dat het van 
de haalbaarheid daarvan overtuigd is, laat staan dat 
het akkoord gaat met de wijze waarop de belastinghef­
fing zou kunnen plaatsvinden (vignet, op basis van 
statistieken verkregen cijfers, registreren van voertuigen 
aan de grenzen, brandstofprijs, apparatuur waarbij ge­
bruik wordt gemaakt van nieuwe technieken, sa­
tellieten, enz.). 
2.3.1. Het Comité behoudt zich het recht voor, pas 
een oordeel hierover uit te spreken wanneer de Commis­
sie een voorstel ter zake heeft ingediend, doch het wil 
nu al beklemtonen dat het toe te passen stelsel, hoe dit 
er ook moge uitzien, aan de volgende voorwaarden 
dient te voldoen: 
— een voldoende exacte evaluatie en toerekening van 
de kosten van het gebruik van de infrastructuur, 
8. 8. 88 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 208/31 
-^— uit de weg ruimen van concurrentiedistorsies van 
fiscale aard, 
— het stelsel mag niet leiden tot invoering van enigerlei 
vorm van controle waardoor de doorstroming van 
het verkeer wordt belemmerd, 
— de met de toepassing van het stelsel gemoeide kosten 
dienen zo laag mogelijk te zijn, 
— geen hogere financiële lasten en meer administra­
tieve rompslomp veroorzaken die nadelig zijn voor 
de ondernemingen, vooral voor het midden- en 
kleinbedrijf. 
2.3.2. Daarom: 
— Wijst het Comité erop dat de zekerheid moet wor­
den verkregen dat de belastingheffing een haalbare 
kaart is. Bij de uiteindelijke berekening van de be­
lasting zullen tal van gegevens worden meegenomen 
[lengte van de trajecten, maximaal toegestaan ge­
wicht (MTG) van de voertuigen, specifiek karakter 
van de infrastructuurvoorzieningen per zone en tol­
gelden]. Het streven naar billijkheid mag in geen 
geval leiden tot het ontstaan van knelpunten of zelfs 
chicanes, die in geen enkele verhouding staan tot 
datgene wat met de belastingheffing wordt beoogd. 
— Wijst het Comité er voorts op dat een gedeelte van 
de kosten van de infrastructuurvoorzieningen wordt 
betaald uit de opbrengst van de dieselaccijns. Daar­
om dient de opbrengst van de motorrijtuigen­
belasting te worden beperkt tot een percentage van 
de infrastructuurkosten. De te bepalen verhouding 
tussen de belasting en de accijnzen dient afhankelijk 
te zijn van de economische omstandigheden en de 
beleidskeuzen van de Gemeenschap en van de lid­
staten. 
— Neemt het Comité nog geen standpunt in ten aan­
zien van de verschillende methoden van berekening 
van de belasting, van allocatie en aanrekening van 
de infrastructuurkosten, van egalisatie van de op­
brengsten en financiering van een communautair 
infrastructuurprogramma, in afwachting van het 
per 1 juli 1989 in te dienen aanvullende voorstel 
(art. 10). Het Comité is in dit verband van oordeel 
dat publikatie van dit voorstel op een vroeger tijd­
stip gewenst is ten einde de vigerende wettelijke 
voorschriften van de lid-staten beter te kunnen aan­
passen en de tenuitvoerlegging van de overgangs­
maatregelen te vergemakkelijken. 
— Dringt het Comité er bij de Raad met klem op aan, 
opdat hij op korte termijn dit richtlijnvoorstel zou 
goedkeuren. 
2.4. Tot slot is het Comité van oordeel dat de Com­
missie in de structuur van de richtlijn en om deze 
gemakkelijker te kunnen begrijpen, het feit in aanmer­
king had moeten nemen dat het merendeel van de 
bepalingen van deze richtlijn uitsluitend zal gelden voor 
de op 31 december 1992 aflopende overgangsperiode, 
na welke datum het territorialiteitsbeginsel zal worden 
gehanteerd. 3. Bijzondere opmerkingen 
Artikel 3 
3.1. De lijst van de onder deze richtlijn vallende 
motorrijtuigenbelastingen dient te worden herzien, ten 
einde de jongste ontwikkelingen op dit gebied, vooral 
in Italië, Spanje en Portugal, in aanmerking te nemen. 
Artikel 4 
3.2. In lid 2, sub a) van dit artikel dienen de woorden 
„van minder belang" te worden gepreciseerd, ten einde 
misbruik door de lid-staten uit te sluiten en de mogelijk­
heid te voorkomen dat de richtlijn zodanig wordt toege­
past dat dit strijdig is met de doelstellingen daarvan. 
Uiteraard zijn de lid-staten verplicht, de Commissie van 
de stand van zaken van hun wettelijke voorschriften 
inzake deze materie op de hoogte te brengen. 
Artikel 5 
3.3. De in dit artikel gestelde voorwaarde dat de tol 
gerelateerd moet zijn aan de bouw- en exploitatiekosten 
alsook aan de gebruikskosten van de betrokken infra­
structuur, lijkt het Comité in velerlei opzicht te onnauw­
keurig. Tevens dient te worden gepreciseerd of de exter­
ne kosten in de exploitatiekosten begrepen zijn en welke 
instantie ertoe bevoegd is na te gaan of de sub b) van 
dit artikel bedoelde „relatering" gegrond is. 
Artikel 6 
3.4. Het Comité stemt uitdrukkelijk in met de bepa­
ling dat het MTG van de voertuigen als belastinggrond­
slag wordt genomen, hoewel het beseft dat dit criterium 
voor sommige lid-staten een ingrijpende wijziging zal 
meebrengen. 
3.4.1. Qua structuur van de richtlijn dient dit artikel 
samen met artikel 10 deel uit te maken van een bijzonder 
hoofdstuk, waaruit duidelijk blijkt dat deze bepalingen 
van toepassing zullen zijn na de op 31 december 1992 
aflopende overgangsperiode. 
Artikel 9 
3.5. Krachtens de bepalingen van dit artikel is het de 
lid-staten verboden de bestaande belastingtarieven te 
verlagen. Het Comité is van oordeel dat de strikte 
toepassing daarvan geen beletsel mag vormen voor ver­
lagingen van de tarieven, indien deze daardoor in de 
buurt zouden komen te liggen van het gemiddelde van 
de thans voor de gehele Gemeenschap geconstateerde 
heffingen. Mocht het zover komen, dan mag de verla­
ging van de tarieven evenwel niet leiden tot verstoring 
van de concurrentieverhoudingen onder de verschillen­
de takken van vervoer. 
3.5.1. Tevens vestigt het Comité de aandacht op 
a) de wijze van belastingheffing op voertuigen uit niet-
lid-staten bij het passeren van een douanekantoor 
aan de gemeenschappelijke grens. Op basis van het 
Nr. C 208/32 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 8. 8. 88 
3.5.2. Voorts dient de in dit artikel vervatte proce­
dure te worden gepreciseerd, vooral waar het de rol 
van de Commissie betreft. 
3.5.3. Om te voorkomen dat de lid-staten hun ver-
voerondernemingen subsidiëren door verlaging van de 
belastingen, dient, aldus het Comité, in lid 2 van dit 
artikel te worden bepaald dat een verlaging van de 
belastingen uitsluitend mogelijk is nadat de Commissie 
hierover positief advies heeft uitgebracht. 
De Voorzitter 
van het Economisch en Sociaal Comité 
Alfons MARGOT 
BIJLAGE 
bij het advies van het Economisch en Sociaal Comité 
De onderstaande, overeenkomstig het reglement van orde en op basis van het advies van de Afdeling 
ingediende wijzingsvoorstellen, zijn tijdens de beraadslaging verworpen : 
Bladzijde 2, paragraaf 2.1.3 
Aan het slot van deze paragraaf de volgende tekst toe te voegen: 
„Toerekening van de kosten van de vervoersinfrastructuur is geen doel op zichzelf, en moet ook niet 
uitsluitend dienstbaar worden gemaakt aan de onderlinge aanpassing van de concurrentieverhoudingen onder 
ondernemers in de diverse lid-staten en onder de verschillende takken van vervoer. De door de vervoersector 
opgebrachte heffingen in de vorm van tolgelden, motorrijtuigenbelasting en brandstofaccijns zouden juist 
moeten worden aangewend voor herstel en onderhoud van infrastructuurvoorzieningen voor het wegverkeer, 
alsook voor verdere uitbreiding van de capaciteit ervan. Capaciteitsuitbreiding van de Europese hoofdverkeers­
wegen is in het kader van de verwezenlijking van de interne markt een van de prioriteiten van een EG-
vervoerbeleid." 
Uitslag stemming 
Stemmen vóór: 33, stemmen tegen: 78, onthoudingen: 7. 
Bladzijde 2, paragraaf 2.1.4 
Deze paragraaf te vervangen door het volgende: 
„Het voorgestelde systeem zou voorlopig uitsluitend moeten zijn afgestemd op de kosten van onderhoud, 
herstel en vernieuwing, alsmede aanleg en uitbreiding van de verkeerswegen, een en ander volgens de 
desbetreffende postenverdeling die is voorgeschreven in Verordening (EEG) nr. 1108/70. Het is zaak dat op 
zo kort mogelijke termijn ter harmonisatie van de concurrentieverhoudingen een gemeenschappelijke regeling 
wordt getroffen die voor alle partijen doorzichtig is. Toerekening van de externe kosten zou pas in een later 
stadium moeten gebeuren, wanneer er betrouwbare berekeningen van de omvang van die kosten en de 
indeling daarvan zijn gemaakt. Bovendien moet bij toerekening van externe kosten ook rekening worden 
gehouden met de op dat vlak liggende kostenbesparende voordelen van de verschillende takken van vervoer. 
Wat echter nog belangrijker voor de Gemeenschap dient te zijn, is het voeren van een beleid dat zoveel 
mogelijk is gericht op vermijding van externe kosten, b.v. door technische voorschriften voor de voertuigen 
en aanleg van adequate verkeerswegen." 
Uitslag stemming nationaliteitsbeginsel gesloten eventuele overeen­
komsten inzake toepassing van het wederkerigheids-
beginsel dienen te worden herzien; 
b) het feit dat door de bevriezing van de tarieven 
gedurende de jaren 1990 t/m 1992 de huidige ver­
schillen tussen de lid-staten blijven bestaan, hetgeen 
ertoe zal leiden dat tijdelijk concurrentiedistorsies 
onder de lid-staten in stand worden gehouden. 
Gedaan te Brussel, 3 juni 1988. 
Stemmen vóór: 29, stemmen tegen: 79, onthoudingen: 6.