GEMEENSCHAPPELIJK STANDPUNT (EG) Nr. 38/1999

door de Raad vastgesteld op 13 september 1999

met het oog op de aanneming van Beschikking nr. .../1999/EG van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Beschikking nr. 210/97/EG houdende goedkeuring van het actieprogramma voor de douane in de gemeenschap ("Douane 2000") en tot intrekking van Beschikking 91/341/EEG van de Raad

(1999/C 317/02)

HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, inzonderheid op artikel 95,

Gezien het voorstel van de Commissie(1),

Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité(2),

Volgens de procedure van artikel 251 van het Verdrag(3),

Overwegende hetgeen volgt:

(1) Beschikking nr. 210/97/EG van het Europees Parlement en de Raad van 19 december 1996 houdende goedkeuring van een actieprogramma voor de douane in de Gemeenschap ("Douane 2000")(4) heeft een gemeenschappelijk kader ingesteld voor de doelstellingen waarop het optreden van de Gemeenschap op douanegebied is gebaseerd met het oog op verbetering van de doeltreffendheid en de homogeniteit van het douaneoptreden in het kader van de interne markt.

(2) De werking van de systemen voor informatie-uitwisseling op communautair niveau op douanegebied heeft het nut van automatisering aangetoond voor een correcte toepassing van de douaneprocedures op alle plaatsen binnen het douanegebied van de Gemeenschap en voor de bescherming van de eigen middelen van de Gemeenschap, waarbij de administratieve belasting tot een minimum beperkt blijft; deze systemen zijn essentiële instrumenten gebleken voor de samenwerking tussen de douanediensten van de Europese Unie.

(3) Er moeten systemen voor communicatie en informatie-uitwisseling worden gecreëerd die zich ontwikkelen aan de hand van de behoeften van de douanesystemen met het oog op voortzetting van de samenwerking.

(4) In de Europese Unie worden jaarlijks ongeveer 18 miljoen doorvoeroperaties afgewikkeld en het systeem Transit maakt 23 % van de totale begroting van Douane 2000 uit; in het verslag over de uitvoering van het programma Douane 2000 staat vermeld dat er bij de automatisering van het systeem Transit aanzienlijke vertraging is opgetreden.

(5) Een hoog opleidingsniveau van gelijke kwaliteit in de gehele Gemeenschap is een garantie voor de tenuitvoerlegging van de doelstellingen van het huidige programma; voor een grotere coherentie van de communautaire inspanning met het oog op een grotere doeltreffendheid en homogeniteit van het douaneoptreden in de Gemeenschap, moet binnen het programma Douane 2000 een beroepsopleiding voor de ambtenaren van de douanediensten van de lidstaten worden ontwikkeld, naar het voorbeeld van de opleiding die werd ingevoerd in het kader van het Matthaeus-programma, dat werd ingesteld bij Beschikking 91/341/EEG van de Raad(5).

(6) Voor een coherent optreden van de Gemeenschap gericht op hulp aan de nationale diensten bij het verbeteren van het douaneoptreden in het kader van de interne markt, is het noodzakelijk te zorgen voor een eensgezind optreden.

(7) De beste manier om deze eensgezindheid te bewerkstelligen bestaat in het onderbrengen van alle activiteiten met betrekking tot werkmethoden, automatisering en opleiding van douaneambtenaren bij één enkel juridisch instrument, dat wordt gefinancierd uit één enkele begrotingslijn.

(8) Dankzij deze geïntegreerde benadering wordt niet alleen de nodige budgettaire doorzichtigheid ten behoeve van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie gewaarborgd, maar ook de doorzichtigheid van het Europees douanebeleid als geheel.

(9) Fraudebestrijding en het goed functioneren van de sector verdienen bij de uitvoering van het programma voorrang.

(10) Het programma moet worden opengesteld voor de kandidaat-lidstaten van Midden- en Oost-Europa, en voor Cyprus en Malta.

(11) De Europese Unie heeft voorgesteld dat Turkije aan bepaalde, van geval tot geval te beoordelen, communautaire programma's kan deelnemen onder dezelfde voorwaarden als de landen van Midden- en Oost-Europa.

(12) De ontvangsten uit de bovengenoemde derde landen worden van tevoren toegewezen aan het programma in kwestie en moeten als zodanig op de overeenkomstige uitgavenpost worden bijgeschreven.

(13) Door deze beschikking worden, voor de hele looptijd van het programma, financiële middelen vastgesteld die het voornaamste referentiepunt vormen in de zin van punt 33 van het Interinstitutioneel Akkoord tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie van 6 mei 1999 over de begrotingsdiscipline en de verbetering van de begrotingsprocedure(6).

(14) Om de bij deze beschikking ingevoerde wijzigingen volledig tot hun recht te laten komen, moet de periode voor de uitvoering van het programma "Douane 2000" verlengd worden tot 31 december 2002.

(15) Om de Commissie bij te staan bij het beheer van het programma en bij het vaststellen van de toepassingsvoorwaarden moet een comité worden ingesteld.

(16) Alle besluiten die in het kader van de comitologie worden genomen, moeten zowel voor het Europees Parlement als voor de douanediensten en de marktdeelnemers doorzichtig zijn.

(17) Een doorzichtige begroting is belangrijk,

HEBBEN DE VOLGENDE BESCHIKKING VASTGESTELD:

Artikel 1

Beschikking 210/97/EG wordt als volgt gewijzigd:

1. artikel 1 wordt als volgt gewijzigd:

a) lid 2 wordt door de volgende tekst vervangen:

"2. Het actieprogramma wordt 'programma Douane 2002' genoemd en wordt vastgesteld voor de periode van 1 januari 1996 tot en met 31 december 2002.";

b) het volgende lid wordt ingevoegd:

"2 bis. De strategie van het douanebeleid wordt vastgesteld in overleg tussen de Commissie en de lidstaten in het Comité douanebeleid dat bestaat uit de directeuren-generaal Douanezaaken van de Commissie en de lidstaten of hun vertegenwoordigers. De Commissie stelt dat comité op gezette tijden in kennis van de maatregelen met betrekking tot de uitvoering van het programma.";

2. artikel 3 wordt geschrapt;

3. artikel 8 wordt als volgt gewijzigd.

a) in lid 2, punt 2, tweede streepje, worden de woorden "voor 1998" geschrapt;

b) de volgende leden worden ingevoegd:

"3. De automatisering van het communautair douanevervoer als bedoeld in lid 2, tweede alinea, punt 2, tweede streepje, moet uiterlijk op 30 juni 2003, voor alle functies zijn afgerond. Het Europees Parlement en de Raad worden onverwijld door de Commissie op de hoogte gesteld van alle vertragingen die zich voordoen bij het tot stand brengen en in werking stellen van het NCTS (New Computerised Transit System).

4. Elementen ter ondersteuning van de fraudebestrijding worden geïntegreerd in alle acties die in het kader van dit programma worden ondernomen, tenzij zij de succesvolle voltooiing van de acties zelf ondermijnen.";

4. in artikel 11 worden de woorden "artikel 3" vervangen door "artikel 16 ter";

5. aan artikel 12 wordt het volgende lid toegevoegd:

"5. Onverminderd de wijzigingen van het Financieel Reglement van 21 december 1997 van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen(7) en het Besluit 94/728/EG, Euratom van de Raad van 31 oktober 1994 over het stelsel van eigen middelen van de Europese Gemeenschap(8) tracht de Commissie in overleg met de lidstaten criteria vast te stellen teneinde de resultaten te controleren die de lidstaten bij het beheer van de inning van EU-douanerechten boeken.";

6. het volgende artikel wordt ingevoegd:

"Artikel 13 bis

Systemen voor communicatie en informatie-uitwisseling, handboeken en gidsen

1. De Commissie en de lidstaten zorgen ervoor dat de door hen noodzakelijk geachte systemen voor communicatie en informatie-uitwisseling, handboeken en gidsen, operationeel zijn. Zij zorgen ervoor dat nieuwe systemen voor communicatie en informatie-uitwisseling, handboeken en gidsen operationeel kunnen worden en blijven.

2. De communautaire elementen van de systemen voor communicatie en informatie-uitwisseling zijn: de communautaire databanken die deel uitmaken van deze systemen, de uitrusting, de programmatuur en de netwerkverbindingen waarover de lidstaten gemeenschappelijk moeten beschikken, met het oog op de interconnectie en de interoperabiliteit van de systemen, zowel de binnen de Commissie (of bij een aangewezen onderaannemer) geïnstalleerde elementen als de in de lidstaten (of bij een aangewezen onderaannemer) geïnstalleerde elementen.

3. De niet-communautaire elementen van de systemen voor communicatie en informatieuitwisseling zijn: de nationale databanken die deel uitmaken van deze systemen, de netwerkverbindingen tussen de communautaire en niet-communautaire elementen, de programmatuur en de uitrusting die de lidstaten nuttig achten voor een optimaal gebruik van deze systemen in de gehele administratie.";

7. artikel 14 wordt als volgt gewijzigd:

a) in lid 1 worden de woorden "met Beschikking 91/341/EEG en" geschrapt;

b) lid 5 wordt geschrapt;

8. het volgende artikel wordt ingevoegd:

"Artikel 14 bis

Uitwisseling van ambtenaren en seminars

1. De Commissie en de lidstaten organiseren uitwisselingen van ambtenaren. Elke uitwisseling is gewijd aan een specifieke beroepsactiviteit, wordt voldoende voorbereid, en wordt achteraf geëvalueerd door de ambtenaren en de betrokken diensten.

De lidstaten nemen de nodige maatregelen opdat de ambtenaren doelmatig deelnemen aan de activiteiten van de ontvangende dienst. Daartoe machtigen zij de aan uitwisselingen deelnemende ambtenaren om de formaliteiten te verrichten in verband met de hun toevertrouwde handelingen. Wanneer de omstandigheden zulks vereisen, en met name om rekening te houden met de specifieke eisen van de rechtsorde van elke lidstaat, kunnen de bevoegde autoriteiten van de lidstaten de draagwijdte van de bedoelde machtiging beperken.

Tijdens de uitwisseling wordt de burgerlijke aansprakelijkheid van de ambtenaar in de uitoefening van zijn functie gelijkgesteld aan die van de nationale ambtenaren van de ontvangende dienst. Voor ambtenaren die deelnemen aan de uitwisseling gelden dezelfde regels op het gebied van beroepsgeheim als voor de nationale ambtenaren.

2. De Commissie en de lidstaten organiseren seminars waaraan ambtenaren van de diensten van de lidstaten en van de Commissie deelnemen, en, zo nodig, vertegenwoordigers van het economische en universitaire milieu.;"

9. de volgende artikelen worden ingevoegd:

"Artikel 16 bis

Deelname van de kandidaat-lidstaten

Het programma wordt opengesteld voor de kandidaat-lidstaten van Midden- en Oost-Europa, overeenkomstig de bepalingen van de Europaovereenkomsten omtrent de modaliteiten van en de voorwaarden voor deze deelname, alsmede voor Cyprus en Malta, en voorzover de wetgeving op douanegebied dit toelaat. In het kader van de douane-unie staat het programma tevens open voor deelname van Turkije, voorzover de communautaire wetgeving op douanegebied dit toelaat.

De jaarlijkse verdeling van de kredieten voor de cofinanciering van het programma wordt gepubliceerd in bijlage IV, deel B, afdeling III van de EU-begroting.

Artikel 16 ter

Comité

1. De Commissie zorgt voor de uitvoering van het programma. Daartoe wordt zij bijgestaan door een comité van beheer, bestaande uit vertegenwoordigers van de lidstaten en voorgezeten door de vertegenwoordiger van de Commissie.

2. De vertegenwoordiger van de Commissie legt het comité een ontwerp van de te nemen maatregelen voor. Het comité brengt binnen een termijn die de voorzitter naar gelang van de urgentie van de materie kan vaststellen, advies over dit ontwerp uit. Het comité spreekt zich uit met de meerderheid van stemmen die in artikel 205, lid 2, van het Verdrag is voorgeschreven voor de besluiten die de Raad op voorstel van de Commissie moet aannemen. De stemmen van de vertegenwoordigers van de lidstaten in het comité worden gewogen overeenkomstig genoemd artikel. De voorzitter neemt niet aan de stemming deel.

3. Wanneer het Europees Parlement in een met redenen omklede resolutie te kennen geeft dat een ontwerp van uitvoeringsmaatregelen waarvan aanneming wordt overwogen en dat aan het in lid 1 genoemde comité is voorgelegd, de bij dit besluit verleende uitvoeringsbevoegdheden overschrijdt, behandelt de Commissie dat ontwerp opnieuw. Rekening houdend met de resolutie kan de Commissie binnen de termijnen van de lopende procedure het comité een nieuw voorstel van maatregelen voorleggen, de procedure voortzetten of bij het Europees Parlement en de Raad een voorstel op basis van het Verdrag indienen. De Commissie brengt het Europees Parlement en het comité op de hoogte van het gevolg dat zij aan de resolutie van het Europees Parlement zal geven, en van de redenen daarvoor.

4. Onverminderd lid 3, stelt de Commissie maatregelen vast die onmiddellijk van toepassing zijn. Indien deze maatregelen echter niet in overeenstemming zijn met het advies van het comité, worden zij onverwijld door de Commissie ter kennis van de Raad gebracht. In dat geval kan de Commissie de toepassing van de maatregelen waartoe zij heeft besloten, uitstellen voor een termijn van niet meer dan drie maanden te rekenen vanaf de datum van kennisgeving.

5. De Raad kan binnen de in lid 4 genoemde termijn met gekwalificeerde meerderheid van stemmen een andersluidend besluit nemen.";

10. artikel 17 wordt als volgt gewijzigd:

a) de leden 2 en 3 worden als volgt gelezen:

"2. De lidstaten doen de Commissie:

- uiterlijk op 31 december 2000 een tussentijds rapport en

- uiterlijk op 30 december 2002 een eindrapport

over de uitvoering van het onderhavige programma toekomen.

3. De Commissie zal het Europees Parlement en de Raad:

- uiterlijk op 30 juni 2001 een tussentijds verslag betreffende de uitvoering van dit programma doen toekomen,

- uiterlijk op 30 juni 2001 een mededeling betreffende de wenselijkheid van voortzetting van dit programma doen toekomen, in voorkomend geval vergezeld van een passend voorstel,

- uiterlijk op 30 juni 2003 een eindrapport over de uitvoering van dit programma doen toekomen.

Deze verslagen zullen eveneens ter informatie aan het Economisch en Sociaal Comité worden voorgelegd.";

b) het volgende lid wordt toegevoegd:

"4. In de mededeling en het eindverslag zoals bedoeld in lid 3 worden alle resultaten van iedere actie van het programma geanalyseerd. Zij gaan vergezeld van een bijbehorend verslag met een analyse van de kracht en de zwakte van de douane-informaticasystemen van welke aard ook die de tenuitvoerlegging van de interne markt naderbij brengen.

In deze bijbehorende verslagen worden voorstellen geformuleerd die moeten leiden tot gelijke behandeling voor de marktdeelnemers op ieder punt van het communautaire douanegebied en het verzamelen van informatie die moet dienen ter ondersteuning van een degelijke bescherming van de financiële belangen van de Gemeenschap.";

11. in artikel 18 wordt lid 1 als volgt gelezen:

"1. Onverminderd de acties die in het kader van andere communautaire programma's worden gefinancierd, worden de financiële middelen voor de uitvoering van dit programma voor het tijdvak van 1 januari 1996 tot en met 31 december 2002, vastgesteld op 135 miljoen EUR volgens de nadere regeling in de bijlage.

De jaarlijkse kredieten worden toegestaan binnen de grenzen van de financiële vooruitzichten.";

12. de bijlage wordt vervangen door de tekst in de bijlage bij deze beschikking.

Artikel 2

Beschikking 91/341/EEG wordt ingetrokken met ingang van de datum van inwerkingtreding van onderhavige beschikking.

Artikel 3

Deze beschikking treedt in werking op de dag van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen.

Artikel 4

Deze beschikking is gericht tot de lidstaten.

Gedaan te ...

Voor het Europees Parlement

De voorzitter

Voor de Raad

De voorzitter

(1) PB C 396 van 19.12.1998, blz. 13 en PB C 247 E van 31.8.1999, blz. 28.

(2) PB C 138 van 18.5.1999, blz. 1.

(3) Advies van het Europees Parlement van 15 april 1999 (PB C 219 van 30.7.1999, blz. 409), gemeenschappelijk standpunt van de Raad van 13 september 1999 en beschikking van het Europees Parlement van ...

(4) PB L 33 van 4.2.1997, blz. 24.

(5) PB L 187 van 13.7.1991, blz. 41.

(6) PB L 172 van 18.6.1999, blz. 1.

(7) PB L 356 van 31.12.1977, blz. 1. Verordening laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG, EGKS, Euratom) nr. 2729/98 (PB L 347 van 23.12.1998, blz. 3).

(8) PB L 293 van 12.11.1994, blz. 9.

BIJLAGE

"BIJLAGE

Verdeling van de financiële middelen bedoeld in artikel 18, lid 1

>RUIMTE VOOR DE TABEL>"

MOTIVERING VAN DE RAAD

I. INLEIDING

1. Op 12 november 1998 heeft de Commissie een voorstel ingediend dat gebaseerd is op artikel 95 (voormalig artikel 100 A) van het EG-Verdrag, en dat strekt tot wijziging van de beschikking van 19 december 1996 houdende goedkeuring van een actieprogramma voor de douane in de Gemeenschap ("Douane 2000")(1).

2. Het Europees Parlement en het Economisch en Sociaal Comité hebben hun advies respectievelijk uitgebracht op 15 april 1999(2) en op 23/24 maart 1999(3).

3. In het licht van deze adviezen heeft de Commissie op 2 juni 1999 overeenkomstig artikel 250, lid 2, van het Verdrag een gewijzigd voorstel ingediend(4).

4. Op 13 september 1999 heeft de Raad overeenkomstig artikel 251 van het Verdrag zijn gemeenschappelijk standpunt vastgesteld.

II. DOEL

Het belangrijkste doel van het Commissievoorstel is de verlenging tot en met 31 december 2002 van de beschikking van 1996, die voorziet in een actieprogramma voor de douane dat loopt tot aan het eind van het jaar 2000. Dit voorstel gaat bovendien verder, omdat er tevens mee beoogd wordt verschillende acties, met name op het gebied van de automatisering, de beroepsopleiding en de technische bijstand aan bepaalde derde landen te integreren binnen één enkel juridisch instrument dat wordt gefinancierd uit één enkel begrotingsonderdeel.

III. ANALYSE VAN HET GEMEENSCHAPPELIJK STANDPUNT

1. Amendement nr. 1 van het Parlement wordt inhoudelijk gedekt door het besluit van de Raad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de voorwaarden voor de uitoefening van de aan de Commissie verleende uitvoeringsbevoegdheden, en met name door artikel 7 daarvan(5).

2. Amendement nr. 2 van het Europees Parlement is in gewijzigde vorm verwerkt in overweging 13.

3. De hoofdzaken van amendement nr. 3 zijn door de Raad aanvaard en verwerkt in overweging 4. Niettemin was de Raad het met de Commissie eens dat het niet wenselijk lijkt in een wettekst de vertraging te vermelden die is opgetreden bij de automatisering van het systeem Transit.

4. De amendementen nrs. 4, 6, 7, 9 en 10, die betrekking hebben op de overwegingen, zijn alle integraal overgenomen in het gemeenschappelijk standpunt. Amendement nr. 8, dat niet was overgenomen in het gewijzigde Commissievoorstel, is in aangepaste vorm verwerkt in overweging 15 (zie hieronder, de opmerkingen in punt 5).

5. Wat betreft de amendementen nrs. 11 en 18, die betrekking hebben op de comitologie, heeft de Raad gekozen voor een nieuwe aanpak, waarin onderscheid wordt gemaakt tussen enerzijds de strategische problemen van het douanebeleid en anderzijds de vraagstukken met betrekking tot de uitvoering van het programma. De douanestrategie zal worden vastgesteld in overleg tussen de Commissie en de lidstaten in het Comité douanebeleid, dat bestaat uit de directeuren-generaal Douanezaken of hun plaatsvervangers. Daartoe is in artikel 1 van de beschikking een nieuw lid 2 bis toegevoegd.

De Commissie zal worden belast met de uitvoering van het programma, waarbij zij zal worden bijgestaan door een beheerscomité. Daartoe is een nieuw artikel 16 ter opgenomen.

6. De amendementen nrs. 12, 13, 14, 15, 16, 17 en 19 zijn alle integraal overgenomen in het gemeenschappelijk standpunt van de Raad.

7. Voor amendement nr. 20, dat betrekking heeft op begrotingsvraagstukken, heeft de Raad een compromisoplossing gevonden waarin de financiële middelen voor de uitvoering van het programma worden vastgesteld op 135 miljoen EUR, volgens voorwaarden en een verdeling die vermeld staan in een bijlage bij de beschikking.

8. Ten slotte heeft de Raad een aantal technische wijzigingen aangebracht in het Commissievoorstel. Het gaat hierbij om de volgende nieuwe bepalingen:

- artikel 1, lid 2: de naam van het programma is gewijzigd in "Douane 2002";

- het nieuwe artikel 13 bis, lid 2: er is een verwijzing toegevoegd naar de communautaire databanken;

- het nieuwe artikel 14 bis, lid 1, tweede alinea: dit bevat nieuwe bepalingen betreffende de bevoegdheden van de ambtenaren die aan de uitwisselingen deelnemen;

- artikel 17: de data voor de indiening van de verslagen door de lidstaten en door de Commissie zijn gewijzigd.

IV. CONCLUSIE

De Raad is van mening dat het gemeenschappelijk standpunt in overeenstemming is met de doelstelling om het communautair actieprogramma op douanegebied te verlengen en uit te breiden. Dit nieuwe rechtsinstrument zal het niet alleen mogelijk maken de lopende acties voort te zetten maar ook de gelegenheid bieden een aantal zeer belangrijke acties op te zetten, zoals de automatisering van de Transit-systemen, als een essentieel onderdeel van de fraudebestrijding.

Met het oog op deze doelstelling heeft de Raad het merendeel van de amendementen van het Europees Parlement overgenomen.

(1) PB C 396 van 19.12.1998, blz. 13.

(2) PB C 219 van 30.7.1999, blz. 409.

(3) PB C 138 van 18.5.1999, blz. 1.

(4) PB C 247 E van 31.8.1999, blz. 28.

(5) PB L 184 van 17.7.1999, blz. 23.