NL Publicatieblad van de Europese Unie C 92/38

Bekendmaking van een aanvraag overeenkomstig artikel 50, lid 2, onder a), van Verordening (EU) nr. 1151/2012 van het Europees Parlement en de Raad inzake kwaliteitsregelingen voor landbouwproducten en levensmiddelen

(2015/C 92/12)

Deze bekendmaking verleent het recht om op grond van artikel 51 van Verordening (EU) nr. 1151/2012 van het Europees Parlement en de Raad (1) bezwaar aan te tekenen tegen de aanvraag.

ENIG DOCUMENT

„ARTICHAUT DU ROUSSILLON”

EU-nummer: FR-PGI-0005-01172-5.11.2013

BGA ( X ) BOB ( )

1. Naam

„Artichaut du Roussillon”

2. Lidstaat of derde land

Frankrijk

3. Beschrijving van het landbouwproduct of levensmiddel

3.1. Productcategorie

Categorie 1.6. Groenten, fruit en granen, in ongewijzigde staat of verwerkt

3.2. Beschrijving van het product waarvoor de in punt 1 vermelde naam van toepassing is

De „Artichaut du Roussillon” is een artisjok van het geslacht Cynara, een tweezaadlobbige plant uit de familie van de „Asteraceae”. Hij komt voort uit de volgende variëteiten: Blanc Hyérois (ook Macau genoemd), Calico, Pop Vert, Salambo en Violet VP 45.

De uitsluitend vers verkochte „Artichaut du Roussillon” voldoet aan onderstaande criteria:

— groene of paarse kleur;

— hoofdje: — bolvormig voor de variëteiten Blanc Hyérois, Calico, Pop Vert en Salambo; doorsnede afhankelijk van het kaliber: — 9-11 cm voor kaliber 18, — 11-13 cm voor kaliber 15, — meer dan 13 cm voor kaliber 12; — klein en lang, kegel- tot cilindervormig voor de variëteit Violet VP 45, met een doorsnede van 3,5-6 cm;

— dicht opeenzittende binnenste schutbladeren, beperkte opening van de eerste twee kransen van schutbladeren;

— zachte smaak;

— mals met een stevige, niet erg vezelige textuur.

De „Artichaut du Roussillon” mag geen afwijkingen vertonen, met uitzondering van zeer geringe oppervlakafwijkingen van de huid van de schutbladeren en de volgende minimale afwijkingen (op voorwaarde dat deze het algemene uiterlijk, de kwaliteit, de houdbaarheid en de presentatie van het product in de verpakking niet schaden):

— een geringe afwijking in vorm;

— lichte vorstschade (kloofjes);

— zeer lichte kneuzingen.

De „Artichaut du Roussillon” wordt verkocht in kistjes van 60 cm × 40 cm, of in een bos van vijf hoofdjes (uitsluitend voor de variëteit Violet VP 45).

De stelen van de „Artichaut du Roussillon” zijn recht afgesneden en hebben een lengte van ten hoogste 10 cm (behalve voor de in een bos aangeboden artisjokken).

De „Artichaut du Roussillon” wordt in het voorjaar geoogst, al vanaf maart. De variëteit Violet VP 45 wordt als enige ook in het najaar geoogst.

3.3. Diervoeders (alleen voor producten van dierlijke oorsprong) en grondstoffen (alleen voor verwerkte producten)

—

3.4. Specifieke onderdelen van het productieproces die in het afgebakende geografische gebied moeten plaatsvinden

De productie en de oogst vinden plaats in het geografische gebied.

3.5. Specifieke voorschriften betreffende het in plakken snijden, het raspen, het verpakken, enz. van het product waarnaar de geregistreerde naam verwijst

Na de oogst worden de partijen artisjokken aan een goedkeuring onderworpen en binnen 24 uur (werkdagen):

— hetzij gekoeld opgeslagen (temperatuur tussen 4 °C en 10 °C);

— hetzij gesorteerd, verpakt en verzonden.

Na verpakking worden de artisjokken vochtig gemaakt, zodat ze beter houdbaar zijn.

Tussen oogst en verzending mogen niet meer dan zes dagen liggen om de versheid van het product te garanderen.

Wanneer de „Artichaut du Rousillon” in kistjes van 60 cm × 40 cm wordt verpakt, worden deze kistjes voorzien van een verzegeling die bij de verkoop aan de eindgebruiker verbroken wordt.

3.6. Specifieke voorschriften betreffende de etikettering van het product waarnaar de geregistreerde naam verwijst

Op elke verpakking, hetzij kistjes hetzij verkoopeenheden voor de consument, staat het volgende vermeld:

— de naam van het product „Artichaut du Roussillon”;

— het BGA-logo van de Europese Unie.

4. Beknopte beschrijving van het afgebakende geografische gebied

De „Artichaut du Roussillon” wordt geplant en geoogst in het geografische gebied dat bestaat uit de volgende gemeenten in het departement Pyrénées-Orientales:

Alénya, Argelès-sur-Mer, Bages, Baho, Banyuls-dels-Aspres, Le Barcarès, Bompas, Bouleternère, Brouilla, Cabestany, Canet-en-Roussillon, Canohès, Claira, Corneilla-del-Vercol, Corneilla-la-Rivière, Elne, Ille-sur-Têt, Latour-Bas-Elne, Llupia, Millas, Montescot, Néfiach, Ortaffa, Palau-del-Vidre, Perpignan, Pézilla-la-Rivière, Pia, Pollestres, Ponteilla, Rivesaltes, Saint-André, Saint-Cyprien, Saint-Estève, Saint-Féliu-d'Amont, Saint-Féliu-d'Avall, Saint-Génis-des-Fontaines, Saint-Hippolyte, Saint-Laurent-de-la-Salanque, Saint-Nazaire, Sainte-Marie, Saleilles, Salses-le-Château, Le Soler, Théza, Thuir, Torreilles, Toulouges, Villelongue-de-la-Salanque, Villeneuve-de-la-Raho, Villeneuve-la-Rivière.

5. Verband met het geografische gebied

5.1. Specificiteit van het geografische gebied

Natuurlijke factoren

Het geografische productiegebied van de „Artichaut du Roussillon” is de Roussillon-vlakte, een uitgestrekt amfitheater dat oostwaarts naar de Middellandse Zee is gericht. Het gebied wordt in het noorden begrensd door de Corbières, in het westen door de uitlopers van het Canigou-massief en in het zuiden door de Albères. Er stromen drie rivieren doorheen: de Têt, de Tech en de Agly.

De bodems zijn diep en luchtig en kenmerken zich door een goede afwatering. Het betreft alluviale gronden die overwegend uit zand bestaan en weinig klei bevatten.

Er heerst een typisch mediterraan klimaat, met zeer warme, droge zomers, ingeklemd tussen twee periodes met meer regen en een hogere luchtvochtigheid (begin voorjaar en het najaar), en een relatief zachte winter.

In het geografische gebied van de „Artichaut du Roussillon” schijnt de zon meer dan 300 dagen per jaar dankzij het aanhoudend waaien van de tramontana, een droge wind, en de marin, een warme en vochtige wind.

Menselijke factoren

Een traditionele groente

In de Roussillon wordt al meer dan duizend jaar groente geteeld, zoals blijkt uit de vondst van een systeem van stenen irrigatiekanalen uit de elfde eeuw.

De artisjok is een traditionele groente die al in de achttiende eeuw in de Roussillon werd verbouwd. Rond 1830 begon de productie ervan te groeien.

Specifieke kennis

De groentetelers in de Roussillon hebben in de loop der jaren kennis van een hoog technisch gehalte weten te ontwikkelen en te behouden.

Via bodemanalyse kunnen de percelen worden uitgekozen die voor de artisjokkenteelt geschikt zijn: kleigehalte tussen 3 % en 20 %, zandgehalte maximaal 80 %, leemgehalte minder dan 75 % en een pH-waarde boven 6,5.

Verder hebben de producenten geleidelijk aangepaste variëteiten geïntroduceerd, eerst in de jaren vijftig (Violet, vervolgens selectie van VP 45 in 1970), daarna in de jaren zestig (Blanc Hyérois), tachtig en negentig (Salambo, Calico en Pop Vert).

De deskundigheid van de producenten blijkt ook uit het gebruik van het plantmateriaal op de bedrijven (dit wordt in zeldzame gevallen voor 5-10 % van de productie plaatselijk ingekocht); door vermeerdering van het plantmateriaal op het bedrijf wordt een bijdrage geleverd aan het behoud van deze aangepaste variëteiten.

De artisjokken worden handmatig in ruggen (rijen kleine heuveltjes) gepoot. Zo wordt het water door de egalisatie beter afgevoerd en wordt de plant tegen koude en wind beschermd.

De producent past een uitgekiende irrigatie toe om de watertoevoer te reguleren en een regelmatige groei van de artisjokken mogelijk te maken. De oogst vindt plaats met de hand.

Tot slot komt deze kennis ook tot uiting in de presentatie van de paarse artisjokken in een bos, die berust op respect voor de plaatselijke eetgewoonten.

5.2. Specificiteit van het product

De „Artichaut du Roussillon” wordt gekenmerkt door dicht opeenzittende schutbladeren, wat aangeeft dat hij vers en goed houdbaar is.

Op organoleptisch vlak onderscheidt hij zich door zijn malsheid en zachte smaak; hij heeft een stevige, niet erg vezelige textuur. Door deze kenmerken, waaraan de artisjok zijn reputatie te danken heeft, kan hij rauw worden gegeten.

Tot slot heeft de „Artichaut du Roussillon” de specifieke eigenschap dat hij vroeg rijp is. Daarmee is hij in het voorjaar als een van de eerste artisjokken op de markt te verkrijgen.

5.3. Causaal verband tussen het geografische gebied en een bepaalde hoedanigheid, de faam of een ander kenmerk van het product

De „Artichaut du Roussillon” geniet een goede reputatie dankzij de kwaliteit van het product.

De weersomstandigheden en bodemgesteldheid in de Roussillon-vlakte maken deze streek bij uitstek geschikt voor de artisjokkenteelt.

Door het zachte klimaat en de overvloedige zonneschijn wordt de „Artichaut du Roussillon” vroeg rijp. Dankzij de gematigde kou in de winter kunnen de artisjokken op natuurlijke wijze uit hun winterrust ontwaken zonder beduidend risico op vorst. De zeer ruime hoeveelheid zonlicht beïnvloedt eveneens de kringloop van de plant en de zachte smaak van de „Artichaut du Roussillon”.

De bodems die de producenten hebben uitgekozen, zijn soepel, diep en kleiarm, waardoor een uitstekende afwatering mogelijk is. Dat is van groot belang, omdat artisjokken gevoelig zijn voor te veel vocht.

Omdat ze zo goed aan het klimaat zijn aangepast, kunnen de voor de productie van de „Artichaut du Roussillon” geselecteerde variëteiten worden geoogst in periodes waarin de luchtvochtigheid het meest gunstig is voor het verkrijgen van gesloten bloemhoofdjes, die een goede houdbaarheid van het product mogelijk maken.

Het handmatig poten in ruggen zorgt in combinatie met de inheemse aanaardingstechniek voor een uitstekende verankering in de bodem, waardoor de planten tegen de wind worden beschermd. Dankzij de irrigatie en de zeer diepe ligging van de wortels (verscheidene meters onder de grond) wordt op de juiste wijze gestaag water toegevoerd. Dit draagt bij aan een regelmatige groei zonder stress, waardoor de verhouting beperkt blijft en stevige, maar ook malse en niet erg vezelige artisjokken worden verkregen. Deze kenmerken staan garant voor de kwaliteit van de „Artichaut du Roussillon”, die rauw kan worden gegeten.

Tot slot worden de artisjokken uitsluitend met de hand geoogst. Hierdoor blijven de specifieke eigenschappen van het product en de „Poivrade”-traditie voor de paarse variëteit (presentatie in een bos) behouden.

De „Artichaut du Roussillon” genoot al in het begin van de negentiende eeuw bekendheid. Toen werd reeds melding gemaakt van de Poivrade.

Destijds kregen de tuinders uit Perpignan al talrijke beloningen voor hun product, ten teken dat „de artisjokken uit de Roussillon superieur zijn ten opzichte van soortgelijke producten uit de Midi” (A. Siau, Rapport de l'industrie maraîchère des Pyrénées-Orientales, 1856 (Verslag van de groentesector in Pyrénées-Orientales, 1856)).

De „Artichaut du Roussillon” is ook vermaard in de Frans-Catalaanse keuken: talrijke traditionele recepten met deze groente zijn te vinden in het werk van E. Comelade, „L'artichaut, l'or vert du Roussillon” (De artisjok, het groene goud van de Roussillon) uit 2006.

Verder wordt in de streek nu al bijna vijftien jaar op 1 mei het feest van de artisjok gevierd, een gebeuren waarnaar in het hele gebied wordt uitgekeken. Op het platteland is een hardloopparcours van 10 km uitgezet, de zogenaamde „artisjokkentocht”. Dit is een kwalificatiewedstrijd voor Franse hardloopkampioenschappen op de weg. In de namen van sommige wijken van dorpen in het geografische gebied wordt veelvuldig naar de artisjok verwezen (bijv. het buurtschap „Carxofe”, wat artisjok betekent, in Villelongue-de-la-Salanque).

Tot slot wordt in tal van artikelen van de lokale en professionele pers lovend over de „Artichaut du Roussillon” gesproken: „Een chef-kok van het beroemde restaurant „Les Buttes Chaumont” in Parijs beveelt gestoofde bodems van artisjokken uit de Roussillon aan om de smaakpapillen wakker te schudden” („L'Indépendant”, 2001). In het artikel Cultiver sa différence schrijft Jean Harzig dat „dit product (…) op de markt gewild en gewaardeerd is” („Vegetable”, 2008).

Verwijzing naar de bekendmaking in het productdossier

(artikel 6, lid 1, tweede alinea, van de onderhavige verordening)

https://www.inao.gouv.fr/fichier/CDCIGPArtichautduRoussillonV1.pdf

(1) PB L 343 van 14.12.2012, blz. 1.