Voorstel voor een VERORDENING (EG) VAN DE RAAD ter aanvulling van Verordening (EEG) nr. 302/93 tot oprichting van een Europees Waarnemingscentrum voor Drugs en Drugsverslaving (EWDD) (door de Commissie ingediend)

TOELICHTING

I. INLEIDING

Het actieplan van de Europese Unie inzake drugsbestrijding (2000-2004) [1] voorziet in een algemeen kader voor zowel het interne als het externe optreden van de Europese Unie op het gebied van de bestrijding van illegale drugs. Hierdoor wordt aan het optreden van de EU de nodige continuïteit verstrekt om de drugsproblematiek aan te pakken en wordt het huidige actieplan van de EU (1995-1999) verder ten uitvoer gelegd.

[1] Mededeling van de Commissie aan de Raad, aan het Europees Parlement, aan het Economisch en Sociaal Comité en aan het Comité van de regio's betreffende een actieplan van de Europese Unie inzake drugsbestrijding (2000-2004) - COM(1999)239 def. van 26.05.1999.

Zoals vermeld in het actieplan van de EU inzake drugsbestrijding (2000-2004) voorziet de door de Europese Raad van Luxemburg (december 1997) onderschreven pretoetredingsstrategie in de mogelijkheid voor de kandidaatlanden om lid te worden van bepaalde organen zoals het EWDD. In september 1998 besloot de Commissie dat een maximale deelname van de kandidaatlanden aan die organen wenselijk was en dat hieraan per geval een beslissing moest worden genomen. De Commissie is voornemens om voor alle kandidaatlanden een ontwerponderhandelingsmandaat voor te leggen met het oog op hun deelname aan het EWDD door middel van bilaterale onderhandelingen met elk land dat hiertoe een officieel verzoek heeft ingediend.

Bij de goedkeuring van zijn resolutie over het door het EWDD [2] ingediende jaarverslag 1997 over de stand van de drugsproblematiek in de Europese Unie stelde het Europees Parlement dat "het noodzakelijk is dat het EWDD ermee begint de toetredingskandidaten in Midden- en Oost-Europa alsmede Cyprus op te nemen in het REITOX-netwerk en de gegevens uit deze landen in aanmerking neemt in haar verslagen en analyses."

[2] Schaffner-verslag (EP: A4-0294/98), Resolutie nr. 12.

De Commissie is voornemens om, met de financiële steun van de communautaire programma's, de voorbereiding van de integratie van de kandidaatlanden in de activiteiten van het EWDD en de totstandbrenging van structurele banden met het REITOX-netwerk te ondersteunen. Hierbij zal bijzondere aandacht worden besteed aan de landen in Midden- en Oost-Europa in het kader van het voor meedere landen bestemde drugsprogramma van PHARE, met inbegrip van Albanië, Bosnië-Herzegovina en de voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië.

Hierna is een voorstel opgenomen voor een Verordening (EG) van de Raad houdende wijziging van Verordening (EEG) nr. 302/93 tot oprichting van een Europees Waarnemingscentrum voor drugs en drugsverslaving. Dit voorstel wordt ingediend omdat volgens de oorspronkelijke verordening het Waarnemingscentrum zelf geen projecten kan ten uitvoer leggen op het gebied van structurele technische bijstand.

II. HET VOOR MEERDERE LANDEN BESTEMDE DRUGSPROGRAMMA VAN PHARE

In het kader van het voor meerdere landen bestemde drugsprogamma van PHARE is het Dis-project (Drug Information Systems) van Phare waarmee in 1993 een begin werd gemaakt, erop gericht aan de landen in Midden- en Oost-Europa (LMOE's) steun te verlenen met het oog op de ontwikkeling en de versterking van informatiesystemen en netwerken voor het verzamelen, verwerken en verspreiden van gegevens inzake drugs en drugsverslaving in de LMOE's. Het betreft hier hoofdzakelijk het verstrekken van informatie, know how, opleiding en technische uitrusting aan de partnerlanden.

Overeenkomstig de pretoetredingsstrategie van de Europese Unie werd het DIS-project tegelijkertijd en in coördinatie met de werkzaamheden van het EWDD opgezet en het vult deze ook aan. Een van de belangrijkste, in het kader van het PHARE/DIS-project uitgevoerde activiteiten is het opstellen, overeenkomstig de richtsnoeren van het EWDD, van een nationaal verslag over de situatie op drugsgebied in elk partnerland. Met de knooppunten in de EU werden samenwerkingsverbanden tot stand gebracht om de deskundigen van de LMOE's richtsnoeren te geven voor het opstellen van dit verslag en hun werk te vergemakkelijken.

In de kandidaatlanden in Midden- en Oost-Europa worden thans nationale knooppunten opgericht, nl. in Bulgarije, de Tsjechische Republiek, Estland, Letland, Litouwen, Roemenië, Slovakije en Slovenië. Ook in de voormalige Joegoslavische Republiek Maceconië (FYROM) werd een knooppunt opgericht. In Polen worden de werkzaamheden van het knooppunt momenteel door een plaatselijke contactpersoon verricht. In Hongarije is de nationale drugscoördinator momenteel met die taak belast. Hij wordt bijgestaan door de plaatselijke contactpersoon voor het PHARE/DIS-project. Albanië en Bosnië-Herzegovina tellen tot dusver geen enkel knooppunt.

III. HET EWDD

Het EWDD, dat werd opgericht bij Verordening (EEG) nr. 302/93 [3] van de Raad, is een communautair orgaan dat de Gemeenschap en haar lidstaten objectieve, betrouwbare en vergelijkbare informatie moet verschaffen over het verschijnsel drugs en drugsverslaving. Op die basis kunnen de lidstaten en de instellingen van de Gemeenschap oordeelkundige en objectieve beslissingen nemen op het gebied van drugsbestrijding.

[3] PB L 36, 12.2.1993.

Het EWDD moet in samenwerking met de lidstaten, een Europees netwerk inzake drugs en drugsverslaving (REITOX) opzetten en coördineren. Dit netwerk van zowel technische middelen als personen verbindt het Waarnemingscentrum met de nationale netwerken voor informatie op het gebied van drugs (nationale knooppunten) en met de informatiesystemen an de internationale of Europese organisaties of organen die met het Waarnemingscentrum samenwerken.

Aangezien de deelneming van de kandidaatlanden in Midden- en Oost-Europa en van Albanië, Bosnië-Herzegovina en FYROM aan de activiteiten van het EWDD en de belangrijkste taken van REITOX, zoals vastgesteld in het werkprogramma van het EWDD voor 1998-2000 stapsgewijs moet worden georganiseerd, zal de Commissie het EWDD rechtstreeks belasten met de tenuitvoerlegging van de in het kader van PHARE gefinancierde projecten op het gebied van drugsinformatiesystemen.

Deze doelstelling bevat een belangrijke component institutionele opbouw die erop is gericht de rol van de nationale knooppunten van de kandidaatlanden in Midden- en Oost-Europa te versterken teneinde het multidisciplinair mandaat van het EWDD en het besluit van de Raad van Bestuur van het EWDD (23.10.98) inzake de rol en de financiering van de nationale knooppunten [4] weer te geven.

[4] De nationale knooppunten in de lidstaten worden belast met een aantal belangrijke taken, nl.: (1) bijwerking van het jaarlijks nationaal verslag, (2) bijwerking van de "Information Map", (3) totstandbrenging van de uitwisseling van informatie in het kader van de actie op het gebied van vraagvermindering (EDDRA), (4) tenuitvoerlegging van het gemeenschappelijk optreden inzake nieuwe synthetische drugs, (5) tenuitvoerlegging van vijf belangrijke geharmoniseerde indicatoren (de vraag om behandeling door drugsgebruikers, sterftecijfers en doodsoorzaken bij drugsgebruikers, de incidentie van infectieziekten bij drugsverslaafden, een betere vergelijkbaarheid van algemene bevolkingsonderzoeken, een betere vergelijkbaarheid van de prevalentieramingen).

De Commissie zal het EWDD met het oog op dezelfde doelstelling ook financiële steun kunnen verlenen ten behoeve van andere kandidaatlanden.

IV. VOORSTEL VOOR EEN VERORDENING (EG) VAN DE RAAD TER AANVULLING VAN VERORDENING NR. 302/93 TOT OPRICHTING VAN HET EWDD

De tenuitvoerlegging van projecten inzake structurele technische steunverlening is geen doelstelling van Verordening (EEG) nr. 302/93 van de Raad tot oprichting van het Europees Waarnemingscentrum voor drugs en drugsverslaving.

In artikel 1 van de Verordening wordt het volgende bepaald: "Het doel van het Waarnemingscentrum is de Gemeenschap en haar lidstaten op de in artikel 4 bedoelde gebieden te voorzien van objectieve, betrouwbare en op Europees niveau vergelijkbare informatie over het verschijnsel drugs en drugsverslaving en de gevolgen daarvan".

Dit is de reden waarom de Commissie een voorstel heeft opgesteld voor een Verordening (EG) van de Raad ter aanvulling van Verordening (EEG) nr. 302/93 van de Raad tot oprichting van het EWDD.

Met de voorgestelde wijziging wordt beoogd het Waarnemingscentrum in staat te stellen om, met financiële steun van de communautaire programma's, aan kandidaatlanden die aan de werkzaamheden van het EWDD willen deelnemen, rechtstreeks structurele technische steun te verlenen op het gebied van de drugsinformatiesystemen. Bijzondere aandacht zal worden besteed aan de landen in Midden- en Oost-Europa, met inbegrip van de landen die geen kandidaat zijn voor toetreding, maar die deel uitmaken van het voor meerdere landen bestemde drugsprogramma van PHARE, nl. Albanië, Bosnië-Herzegovina en FYROM.

Voorstel voor een VERORDENING (EG) VAN DE RAAD ter aanvulling van Verordening (EEG) nr. 302/93 tot oprichting van een Europees Waarnemingscentrum voor drugs en drugsverslaving (EWDD)

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, inzonderheid op artikel 308 (ex artikel 235),

Gezien het voorstel van de Commissie [5],

[5] PB C

Gezien het advies van het Europees Parlement [6],

[6] PB C

1. Overwegende dat de Raad op 8 februari 1993 Verordening (EEG) nr. 302/93 [7] heeft vastgesteld tot oprichting van een Europees Waarnemingscentrum voor drugs en drugsverslaving (EWDD);

[7] PB L 36, 12.2.1993.

2. Overwegende dat het EWDD verantwoordelijk is voor de oprichting en coördinatie, in samenwerking met de lidstaten, van een Europees Netwerk voor Informatie over drugs en drugsverslaving (REITOX);

3. Overwegende dat het Europees Parlement in zijn resolutie van september 1998 over het jaarverslag 1997 van het Europees Waarnemingscentrum voor drugs en drugsverslaving over de stand van de drugsproblematiek in de Europese Unie het van essentieel belang acht dat het EWDD ermee begint de toetredingskandidaten in Midden- en Oost-Europa alsmede Cyprus op te nemen in het REITOX-netwerk en gegevens uit deze landen in aanmerking te nemen in haar verslagen en analyses;

4. Overwegende dat de deelneming van de Midden- en Oost-Europese landen (LMOE's) aan de activiteiten van het EWDD en de belangrijkste taken van REITOX, zoals vastgesteld, in het werkprogramma 1998-2000 van het EWDD stapsgewijs moet worden georganiseerd;

5. Overwegende dat het voor meerdere landen bestemde drugsprogramma van PHARE er in het bijzonder op gericht is aan de Midden- en Oost-Europese landen steun te verlenen bij de ontwikkeling en versterking van de informatiesystemen en netwerken voor het verzamelen, verwerken en verspreiden van gegevens inzake drugs en drugsverslaving in de LMOE's;

6. Overwegende dat het wenselijk is het EWDD rechtstreeks te belasten met de tenuitvoerlegging van projecten inzake structurele technische steunverlening op het gebied van informatiesystemen voor de kandidaatlanden in Midden- en Oost-Europa en andere kandidaatlanden teneinde hen te betrekken bij de activiteiten van het EWDD en structurele banden met het REITOX-netwerk tot stand te brengen;

7. Overwegende dat het EWDD hierbij alle PHARE-landen moet betrekken die deel uitmaken van het voor meerdere landen bestemde drugsprogramma van PHARE, met inbegrip van Albanië, Bosnië-Herzegovina en de voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië;

8. Overwegende dat de projecten inzake structurele steunverlening die door het EWDD ten uitvoer moeten worden gelegd in de kandidaatlanden en de landen die in aanmerking komen voor het PHARE-programma, met name activiteiten omvatten die betrekking hebben op de coördinatie en de uitwisseling van informatie, de overdracht van know how, de totstandbrenging en versterking van structurele banden met het REITOX-netwerk en het oprichten en consolideren van nationale knooppunten,

HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:

Artikel 1

Artikel 1, lid 4, van Verordening (EEG) nr. 302/93 wordt als volgt gewijzigd:

4. Onverminderd het bepaalde in artikel 2, onder D), punt 14, kan het Waarnemingscentrum geen maatregelen treffen die verder reiken dan informatieverstrekking en -verwerking.

Artikel 2

Artikel 2, onder D), van Verordening (EEG) nr. 302/93 wordt als volgt aangevuld:

14. Het Waarnemingscentrum mag, op verzoek van de Europese Commissie, aan kandidaatlanden en landen die in aanmerking komen voor het PHARE-programma, structurele technische steun verlenen op het gebied van drugsinformatiesystemen teneinde hen te betrekken bij de activiteiten van het EWDD en structurele banden met het REITOX-netwerk tot stand te brengen.

Artikel 3

Deze verordening treedt in werking op de dag volgende op die van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen.

Deze verordening is bindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat.

Gedaan te Brussel

Voor de Raad

De Voorzitter