•Uitvoeringsplanning en regelingen betreffende controle, evaluatie en rapportage

In het kader van de algemene rapportagemechanismen van Verordening (EU) 2019/788 zal worden toegezien op en gerapporteerd over de uitvoering van de maatregelen.

•Toelichtende stukken (bij richtlijnen)

•Artikelsgewijze toelichting

De voorgestelde tijdelijke maatregelen hebben betrekking op Verordening (EU) 2019/788 betreffende het Europees burgerinitiatief.

Het voorstel voorziet in een verlenging van de termijnen voor het verzamelen van steunbetuigingen voor initiatieven die zijn geregistreerd in het kader van Verordening (EU) 2019/788 of Verordening (EU) nr. 211/2011. Het voorstel biedt de lidstaten ook de mogelijkheid om verlenging van de verificatieperiode aan te vragen. Een soortgelijke maatregel wordt voorgesteld om de onderzoeksperiode van een geldig initiatief te verlengen, afhankelijk van de specifieke omstandigheden. De maatregelen zijn slechts van toepassing tot eind 2022 en zijn dus tijdelijk van aard.

Wat de verlenging van de verzamelperiode betreft, bevat het voorstel als eerste tijdelijke maatregel een verlenging met zes maanden voor initiatieven waarvoor het verzamelen van steunbetuigingen reeds aan de gang was op 11 maart 2020, de dag waarop de Wereldgezondheidsorganisatie officieel aankondigde dat de COVID-19-uitbraak een wereldwijde pandemie was geworden. Sindsdien hebben alle lidstaten maatregelen genomen om de pandemie tegen te houden of te vertragen, waardoor het voor organisatoren van initiatieven aanzienlijk moeilijker is geworden om lokaal campagne te voeren en steunbetuigingen op papier te verzamelen.

De desbetreffende bepaling wordt aangevuld: aan de Commissie wordt de bevoegdheid verleend om de verzamelperiode voor deze initiatieven en voor initiatieven waarvoor het verzamelen op een latere datum is gestart, te verlengen mits er COVID-gerelateerde maatregelen van kracht zijn in een meerderheid van de lidstaten of in een aantal lidstaten die samen meer dan 35 % van de EU-bevolking vertegenwoordigen, of mits er zich een nieuwe uitbraak voordoet die de lidstaten ertoe verplicht opnieuw dergelijke maatregelen te nemen en deze hetzelfde effect hebben op de initiatieven. De bevoegdheidsdelegatie is beperkt in de tijd (uitsluitend verlengingen van drie maanden, met een maximale totale verzamelperiode van 24 maanden) en is gebaseerd op objectieve criteria.

Uitvoeringshandelingen voor de verdere verlenging van de verzamelperiode voor initiatieven waarvoor het verzamelen op 11 maart 2020 of op de datum van inwerkingtreding van deze verordening reeds aan de gang was, mogen pas na de inwerkingtreding van deze verordening worden vastgesteld. De zesmaandelijkse verlenging waarin deze verordening voorziet, biedt de Commissie na de inwerkingtreding van de verordening voldoende tijd om een besluit te nemen over een verdere verlenging van de verzamelperiode voor deze initiatieven, indien dat nodig is.

Het voorstel bevat een specifieke tijdelijke maatregel voor het geval waarin een lidstaat van mening is dat zijn nationale autoriteit, vanwege de uitzonderlijke omstandigheden ten gevolge van de in haar land getroffen maatregelen, de verificatie en certificering van de steunbetuigingen redelijkerwijs niet kan voltooien binnen de termijn van drie maanden. In dat geval kan de lidstaat bij de Commissie een met redenen omkleed verzoek indienen om deze termijn met minimaal één maand en maximaal drie maanden te verlengen.

Verscheidene initiatieven die zich momenteel in het proces voor het verzamelen van steunbetuigingen bevinden, zijn geregistreerd in het kader van Verordening (EU) nr. 211/2011. Deze initiatieven vallen, wat het verzamel- en verificatieproces betreft, nog steeds onder de bepalingen van die verordening. Het voorstel zorgt ervoor dat de relevante maatregelen inzake de verlenging van de verzamel- en verificatieperiode ook van toepassing zijn op die initiatieven.

Krachtens Verordening (EU) 2019/788 gelden voor de onderzoeksperiode ook specifieke termijnen. De Europese instellingen moeten een vergadering en een openbare hoorzitting met de organisatoren houden. De eerste moet door de Commissie worden georganiseerd binnen een maand na de indiening van een succesvol initiatief, de tweede door het Europees Parlement binnen drie maanden na de indiening. Afhankelijk van de maatregelen die naar aanleiding van de COVID-19-pandemie zijn genomen in het land waar de instellingen van plan zijn deze bijeenkomsten te organiseren, kan het moeilijk zijn deze in Verordening (EU) 2019/788 vastgestelde termijnen in acht te nemen. In dat geval moeten de Europese instellingen de mogelijkheid krijgen de bijeenkomsten te organiseren zodra de volksgezondheidssituatie in dat land dit weer toelaat. In dergelijke gevallen krijgt de Commissie na de openbare hoorzitting in het Europees Parlement drie maanden de tijd om haar mededeling over een geldig initiatief vast te stellen.

Indien de verzamel-, de verificatie- of de onderzoeksperiode op grond van de in dit voorstel opgenomen tijdelijke maatregelen wordt verlengd, moet een tijdelijke maatregel ter verlenging van de in Verordening (EU) 2019/788 bepaalde bewaringstermijnen worden vastgesteld om te voorkomen dat de steunbetuigingen als gevolg van een wettelijke vereiste voortijdig worden vernietigd.