Nr. C 347/14 Pu,blikatieblad van de Europese Gemeenschappen 22. 12. 87 
Advies inzake het voorstel voor een verordening van de Raad betreffende een actie van de 
Gemeenschap op het gebied van leertechnologie DELTA (Developing European learning 
through technological advance) — Proeffase 
(87/C 347/05) 
De Raad heeft op 7 september 1987 besloten, overeenkomstig de bepaling van artikel 130, 
letter q, van het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap, het 
Economisch en Sociaal Comité advies te vragen inzake het bovengenoemd voorstel. 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft besloten mevrouw Williams tot algemeen rapporteur 
te benoemen en met de voorbereiding van de desbetreffende werkzaamheden te belasten. 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft tijdens zijn 249e zitting (vergadering van 21 oktober 
1987) het volgende advies uitgebracht, dat met algemene stemmen is goedgekeurd: 
1. Algemene opmerkingen 
1.1. Het DELTA-programma heeft ten doel onder­
zoek en ontwikkeling met betrekking tot geavanceerde 
technieken te bevorderen om het leerproces te onder­
steunen, het onderwijs gemakkelijker en beter toeganke­
lijk te maken en het gehele opleidingsniveau in de EG 
te verhogen. Het programma zal een belangrijke functie 
krijgen nu wij op een interne markt in 1992 aankoersen; 
produktiviteit wordt daarin van groter belang, terwijl 
onderwijs en opleiding op alle niveaus een essentieel 
onderdeel van de vooruitgang vormen. Het is van vitaal 
belang dat door middel van samenwerking en coördina­
tie schaalvoordelen worden verkregen en dat de zo 
noodzakelijke standaardisatie in nieuwe technologie, 
zowel in apparatuur als in communicatiemiddelen, ver­
sneld plaatsvindt. 
1.2. Het Comité staat derhalve positief tegenover de 
spoedige tenuitvoerlegging van de proeffase van het 
DELTA-programma, met de vijf, na een aantal belang­
rijke initiële onderzoeken vastgestelde „krachtlijnen", 
en het opzetten van een databasis van de betrokken 
personen en organisaties. Voorts dienen volgens het 
Comité de volgende punten speciale aandacht te 
krijgen: 
1.2.1. In het beginstadium van het opzetten van het 
programma bleef raadpleging door de Commissie voor­
namelijk beperkt tot gebruikers in universitaire kringen 
en de belangrijkste elektronicabedrijven. Helaas moet 
worden geconstateerd dat werknemers en stagiairs die 
hierbij ook betrokken waren, niet voldoende werden 
geraadpleegd. In de komende fasen zou aan een scala 
van de betrokken economische en sociale belangengroe­
pen advies moeten worden gevraagd, waarbij deze ook 
de gelegenheid zouden moeten krijgen suggesties aan 
het DELTA-(advies)comité te doen. 
1.2.2. Er moet een permanente dialoog tussen produ­
centen en gebruikers van leertechnologie worden ge­
voerd. De aansporingen van de Commissie om in ver­
schillende lid-staten samenwerkingsprojecten tussen 
onderwijs en bedrijfsleven op te zetten, dienen tot snelle 
en concrete resultaten te leiden. Eventuele positieve 
neveneffecten zouden zoveel mogelijk moeten worden 
uitgebuit. 1.2.3. DELTA zou alle soorten opleiding moeten be­
treffen, met inbegrip van de beroepsopleiding, ervan 
uitgaande dat mensen vier keer in hun beroepsleven van 
baan kunnen veranderen. Wegens de snelle veranderin­
gen in informatietechnologie en in de internationale 
arbeidsverdeling doet zich meer dan ooit de noodzaak 
gevoelen, levenslang bezig te blijven met leren, her­
scholen en bijscholen en zo consequent bij te dragen tot 
het terugdringen van door gebrek aan passende scholing 
veroorzaakte werkloosheid. Hier ligt een bijzondere 
taak voor het Cedefop, en het is te hopen dat bij het 
overwegen van projecten speciaal naar op beroepson­
derwijs gerichte projecten wordt gekeken. 
1.2.4. Nu informatietechnologie de komende tien 
jaar in verscheidene fasen ontwikkeld wordt, zal de 
toegang hiertoe waarschijnlijk gemakkelijker worden 
voor allen die, in welk stadium en met welke specifieke 
behoeften ook, bij het leerproces betrokken zijn. Het 
Comité is het ermee eens dat nieuw te ontwikkelen 
technologie op mensen en niet zozeer op technici gericht 
moet zijn, m.a.w. gebruikersvriendelijker moet worden, 
zodat leerlingen van alle leeftijden en capaciteiten niet 
met ingewikkelde procedures te maken hoeven te 
krijgen. Ook wijst het Comité erop dat het DELTA-
programma voor de speciale behoeften van mensen in 
verafgelegen of verspreide gebieden nuttig kan zijn, 
vooral nu directe uitzending door satelliet (DBS) al­
gemener wordt. 
1.2.5. Er wordt op gewezen dat permanente begelei­
ding, evaluatie en publiciteit van c.q. over de projecten 
noodzakelijk zijn. 
1.2.6. Tevens is van belang dat in de proeffase een 
heel scala van projecten wordt aangeboden door allerlei 
sociale en economische belangengroepen. Het is dus 
niet voldoende, het publiek via het Publikatieblad op 
te roepen om voorstellen voor financiële steun in te 
dienen. Er moeten andere, meer algemeen toegankelijke 
wegen worden gevonden om de aandacht te vestigen op 
de beschikbare financieringsmiddelen en op het bestaan 
van een databank die bij de samenwerking — een 
essentiële factor in het programma — kan helpen. 
22. 12. 87 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 347/15 
2. Bijzondere opmerkingen 
2.1. Artikel 1, punt 2 
Het woord „incremental" in de Engelse versie verdient 
verduidelijking en uitleg in eenvoudiger bewoordingen 
(ontbreekt in de Nederlandse versie — vert.). 
In de op een na laatste regel zou vóór „opleiding" 
moeten worden toegevoegd: „alle vormen van". 
2.2. Artikel 1 
In de derde regel zou de term „leertechnologie" moeten 
worden vervangen door „de technologie van het leren". 
Tevens zouden socioculturele doelstellingen en conse­
quenties van het programma in de tekst vermeld moeten 
worden, in het bijzonder m.b.t. de voorgestelde 
„krachtlijnen" en de te beoordelen projecten. Ook het 
werkprogramma van de Commissie zou de aandacht 
op socioculturele aspecten moeten vestigen. 
2.3. Artikel 3, punt 2 
De tekst is onduidelijk. De tweede zin zou als volgt 
moeten worden gewijzigd: „Bij het beoordelen van 
voorstellen voor projecten ..." 
Artikel 3, punt 3, eerste zin 
Deze zin zou als volgt ruimer moeten worden gefor­
muleerd : 
„... contracten voor gezamenlijke rekening die 
door de Commissie worden gesloten met in­
dustriële ondernemingen van allerlei formaat, uit­
gevers en andere leermiddelenproducenten, in­
stellingen voor hoger onderwijs, evenals instanties 
Gedaan te Brussel, 21 oktober 1987. die zich bezig houden met (voortgezette) beroeps­
opleiding, onderzoeksinstituten en andere hierbij 
betrokken organisaties." 
Artikel 3, punt 3, tweede zin 
Er dient op gewezen te worden dat deze zin afwijkt van 
de formulering in de „Samenvatting" in de preambule 
bij het voorstel voor een verordening (blz. 5). Er zou 
vermeld moeten worden dat organisaties zonder winst­
oogmerk die geen financiële steun uit andere bronnen 
ontvangen, om financiële steun tot 100% kunnen ver­
zoeken. 
2.4. Artikel 6 
Wat de rol en samenstelling van het DELTA-(advies)-
comité betreft, dient voor adequate raadpleging en ver­
tegenwoordiging van sociaal-economische belan­
gengroepen gezorgd te worden inzake alle kwesties op 
het gebied van leren, onderwijs en opleiding die hen 
aangaan. Indien de door de lid-staten benoemde leden 
en de deskundigen op wie zij een beroep doen, deze 
raadpleging nalaten, zou de Commissie naar concrete 
maatregelen moeten zoeken om een brede inbreng van 
meningen mogelijk te maken. 
2.5. Artikel 8 
Als de Commissie de resultaten van de bedoelde beoor­
deling voorlegt, zouden hierbij niet alleen de Raad en 
het Europees Parlement, doch ook het Comité be­
trokken dienen te worden. 
Tevens is te hopen dat de Commissie, als zij haar 
voorstellen voor een meerjarig DELTA-programma in­
dient, voldoende tijd voor de bestudering ervan zal 
geven. 
De Voorzitter 
van het Economisch en Sociaal Comité 
Alfons MARGOT