B4-1129, 1144, 1177, 1191 en 1197/96

Resolutie over de situatie in Wit-Rusland

Het Europees Parlement,

- gelet op de ontwerp-partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst tussen de Europese Unie en Wit-Rusland,

- gezien de verslagen van zijn delegaties ad-hoc voor de waarneming van de parlementsverkiezingen in Wit-Rusland,

- onder verwijzing naar zijn voorgaande resoluties over de situatie in Wit-Rusland,

A. overwegende dat er momenteel een ernstige constitutionele crisis heerst in Wit-Rusland,

B. niettemin overwegende dat overeenkomst is bereikt over de organisatie van een gezamenlijk referendum over de grondwet dat gehouden zal worden op 24 november 1996,

C. overwegende dat President Aleksandr Loekasjenka vanaf het moment dat hij gekozen is, geleidelijk aan een autoritaire en op onderdrukking gerichte regeringsvorm heeft ingesteld door zich te bemoeien met de campagne voor de parlementsverkiezingen, de persvrijheid te beperken, de werkzaamheden van vakverenigingen te verbieden en de vrijheid van meningsuiting te onderdrukken, zoals het geval was tijdens de betogingen in verband met de tiende verjaardag van het ongeluk in Tsjernobyl,

D. verontrust over het feit dat de Witrussische autoriteiten onafhankelijke radio- en televisiestations in de periode vóór het referendum over de grondwet hebben gesloten,

E. geschokt over het feit dat onlangs in de regio Soligorsk 23 leden van het nieuwe democratische verbond van vakverenigingen van Wit-Rusland in hechtenis zijn genomen,

F. overwegende dat Wit-Rusland een ernstige economische crisis doormaakt en dat er slechts enkele stappen zijn ondernomen om een proces van economische hervorming en omschakeling in Wit-Rusland op gang te brengen,

G. overwegende dat er zich nog steeds zestien kernraketten in Wit-Rusland bevinden, ondanks toezeggingen deze vóór het eind van dit jaar over te dragen aan Rusland voor ontmanteling,

1. verzoekt de president en het parlement van Wit-Rusland met klem hun houding van politieke confrontatie te laten varen en gezamenlijk werk te maken van de noodzakelijke democratische en economische hervormingen;

2. juicht de overeenstemming die is bereikt tussen de president en het parlement van Wit-Rusland om het referendum over de grondwet op 24 november 1996 gezamenlijk te organiseren, toe als een belangrijke stap in de richting van de deëscalatie van de politieke confrontatie tussen de president en het parlement;

3. verzoekt de president en de regering van Wit-Rusland met klem ervoor te zorgen dat de rechterlijke macht onafhankelijk kan opereren, een einde te maken aan het autoritaire en onderdrukkende bewind en te werken aan een werkelijk democratische en burgerlijke samenleving, waarin het recht wordt geëerbiedigd en de eerbiediging van de fundamentele mensen- en democratische rechten zoals persvrijheid en het recht van vergadering wordt gewaarborgd, en de vrije toegang tot de massamedia van alle politieke krachten te garanderen;

4. dringt er bij de instanties van Wit-Rusland op aan de vakbondsrechten te eerbiedigen, met name het in de door Wit-Rusland ondertekende IAO-normen gewaarborgde recht van vereniging;

5. besluit dat geen verdere stappen zullen worden ondernomen voor de ratificatie van de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst tussen de Europese Unie en Wit-Rusland of voor voortgezette verwezenlijking van de Interimovereenkomst, totdat door de Witrussisiche autoriteiten duidelijke signalen worden gegeven dat zij bereid zijn ten volle de fundamentele democratische en mensenrechten te eerbiedigen;

6. legt de nadruk op het belang van geslaagde, vrije en democratische verkiezingen voor de nog niet bezette zetels in het Witrussische parlement en van de volledige eerbiediging van de democratische procedures tijdens het referendum over de grondwet, en is derhalve van mening dat een delegatie ad-hoc moet worden gestuurd om de verkiezingen en het referendum waar te nemen;

7. dringt er bij de president, de regering en het parlement van Wit-Rusland op aan eindelijk een beleid voor economische hervorming ter verwezenlijking van een sociale markteconomie te ontwikkelen en ten uitvoer te leggen;

8. verzoekt president Loekasjenko het proces ter verwijdering voor ontmanteling van de kernraketten die zich nog in Wit-Rusland bevinden, te versnellen;

9. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Commissie en de Raad, alsmede aan de president, de regering en het parlement van Wit- Rusland.