ARCHIVESHISTORIQUES
DELACOMMISSION
COLLECTION RELIEEDES
DOCUMENTS "COM"
COM(80)380
Vol.1980/9007

Disclaimer
Conformément aurèglement(CEE,Euratom)n°354/83duConseildu1erfévrier1983
concernantl'ouvertureaupublicdesarchiveshistoriquesdelaCommunauté économique
européenneetdelaCommunautéeuropéennedel'énergieatomique(JOL43du15.2.1983,
p.1),telquemodifiéparlerèglement(CE,Euratom)n°1700/2003du22septembre2003
(JOL243du27.9.2003,p.1),cedossierestouvertaupublic.Lecaséchéant,lesdocuments
classifiésprésentsdanscedossierontétédéclassifiésconformément àl'article5dudit
règlement.
InaccordancewithCouncilRegulation(EEC,Euratom)No354/83of1February1983
concerningtheopeningtothepublicofthehistoricalarchivesoftheEuropeanEconomic
CommunityandtheEuropeanAtomicEnergyCommunity(OJL43,15.2.1983,p.1),as
amendedbyRegulation(EC,Euratom)No1700/2003of22September2003(OJL243,
27.9.2003,p.1),thisfileisopentothepublic.Wherenecessary,classifieddocumentsinthis
filehavebeendeclassified inconformitywithArticle5oftheaforementioned regulation.
InÜbereinstimmung mitderVerordnung(EWG,Euratom)Nr.354/83desRatesvom1.
Februar1983überdieFreigabederhistorischen ArchivederEuropäischen
Wirtschaftsgemeinschaft undderEuropäischen Atomgemeinschaft (ABI.L43vom15.2.1983,
S.1),geändertdurchdieVerordnung(EG,Euratom)Nr.1700/2003vom22.September2003
(ABI.L243vom27.9.2003,S.1),istdieseDateiderÖffentlichkeitzugänglich.Soweit
erforderlich,wurdendieVerschlusssachen indieserDateiinÜbereinstimmung mitArtikel5
dergenanntenVerordnungfreigegeben.

COMMISSION
DES
COMMUNAUTES EUROPEENNESCOM(80)380 def.
Bruxelles ,le
11juli1980
Secrétariat général
ONDERHANDELINGEN OVERDETOETREDING
VANPORTUGAL TOTDEGEMEEN
&GEMEENSCHAP
LANDBOUW
Mededeling vandeCommissieaandeRaad)
COM(80)380def.

DEEL1
Inleiding
1.Op20februari1980,indezevendezittingvandeConferentie,brachtde
Portugesedelegatieeeneersteverklaringoverde.Landbouwtertafel(con-
ferentiedoc.P/14/80van25februari1980).Daarinschetstezijeenalgemeen
fbeeldvandesituatieindePortugeselandbouwengafzijingrotelijnende
principiëlezienswijzevandePortugesedelegatieaanmetbetrekkingtotde
yylandbouwaangelegenheden inhetonderhandelingsdossier .
2.Sindsvorigjaarzijnmethetoogopeengrondigeenuitvoerigebestudering
van^^landbouwproblematiek metdePortugeseautoriteitentweeseriesopelkaar^^isluitende enparallelverlopende werkzaamhedenaandegangdienu
vrijwelz^^afgewikkeld.Enerzijdsiserhetonderzoekvanhetafgele-id
gemeenschapsrecht (waarbijdePortugezenduidelijkwordtgemaaktwatzij
preciesbereidmoetenzijnteaccepteren)enanderzijdswordthethuidige
Portugesesysteempersectorbekeken(waardoorbeidepartijener'zichbeter
rekenschapvankunnen^jjjyenwelkewijzigingennodigzullenzijn).Voorhet
laatstgenoemdeonderzoeker^uitgegaanvandePortugeseantwoordenopeenlange
vragenlijstdiedoordeComféj^ieindecember1979wasvoorgelegd(terverduidelijking vaneenaanta^vandieantwoordenwordennognadereinformaties
ingewonnen).
3.Deproblemenwordennietalleenperse&fprdoorgelichtmaarookinhun.
intersectoriëledimensiebekeken.Demog^^'keoplossingenzullenzorgvuldig
moetenwordengeëvalueerd,zoweluiteenoogtêjjptvantoepasbaarheidinhet
Portugeseeconomischebestel,alstenaanzienvandemogelijkeconsequenties
ervanvoordeGemeenschap .
4.Hetzaltotditnajaardurenalsvorensduidelijkkomtvé^testaanwaarde
problemenliggen,hoezekunnenwordenopgelostenalvorerf^^euitkomstenvanditonderzoekaandeRaadkunnenwordenvoorgelegd,verwerkteneeneven­
wichtigenharmonieusvoorstellenpakket.DeCommissiemoetnietalleen
geschikteoplossingen voordelandbouwsector uitwerken,maarookdeplaatsvan
delandbouwindePortugeseeconomieafwegenendemogelijkhedentotö&r
wikkelingvandePortugeselandbouwoplangetermijninschatten.%
5.DeCommissieisechterwelinstaateeneersteevaluatievandetoestandinde
Portugeselandbouwvoorteleggendiezichertoebeperktdealgemeneaardaan
tegevenvandeproblemendiezullenmoetenwordenoverwonnen omdePortugese
landbouw,metgoedgevolgteintegrereninhetcommunautaire landbouwbestel .

IndePortugese verklaring van20februari wordt nader ingegaan opdeverschillen
tussen hethuidige Portugese systeem enhetgemeenschappelijk landbouwbeleid .
Globaal gezien zijn deze verschillen vantweeërlei aard :enerzijds hebben zij
^ betrekking opdestructurele context waarin delandbouwproduktie plaatsvindt en
'^^anderzi jdshebben zijtemaken metdewijzewaarop deprodukten viadeafzet­
kanalen deconsument bereiken .Dezeverschillen worden behandeld ineenin
deel IIopgenomen bondige beschrijving vandehuidige situatie indePortugese
landbouw .\
\%
X%\
%>
%\\

Algemene kenmerken vandePortugese landbouwDEEL II
6.
%Dealgemene kenmerken vandelandbouwsector zijn in1973 door detweede
constitutionele regering vanPortugal alsvolgt samengevat :
"IndePortugese landbouw ligt deproduktiviteit opeen laag peil ;grond en
arbeid zijn devoornaamste produktief actoren ;deze worden ingezet inuit
financieel enstructureel oogpunt ongunstige voorwaarden enmetteweinig
kapitaal enknow how .Over hetalgemeen wordt dedefensieve produktievorm
toegepast ,wat leidt totverkwisting vannatuurlijke hulpbronnen enover­
heersing vanzelfvoorzieningslandbouw "(Programma doIIgoverno Constitu -
tion^&>2.1 ).
DePortuge<$^.andbouw werdtot1974dooreenbetrekkelijke stabiliteit "bijeen
laagprodukti^iteitspei lgekenmerkt .Daarna gingondanks alleinspanningen
vanderegering ,deproduktiviteit achteruit ,zowel absoluut gezien als in ,
vergelijking metdebedrijvigheid indeniet-agrarische sectoren ,hetgeen mogeblijken uitdeonderstelde tabel :%%Tabel 1.Arbeidsproduktivit ^^ (prijzen van1973,x1000escudo 'sper
arbeidskracht).' ^
Niet-ä&arische
sectrfwn Jaar LandbouwEconomie inhaar
geheel
1970
1973
197620.2
23.7
21.446.8 **
61.9
65.«39.3
52.2
54.1%
(Bron :INE). %
8.Aandeze situatie liggen eenaantal structurele tekortkomingen tengrondslag
diealsvolgt kunnen worden omschreven :%>%
Bedri ifsstructuur
9.Watdeaard vandebedrijven betreft isereenduidelijk onderscheid tussen
hetNoorden enhetZuiden vanPortugal .InhetNoorden zijn ervooral kleine ,
versnipperde endoor deeigenaar geëxploiteerde bedrijven .InhetZuiden
overheersen degrote bedrijven alzijn erook welkleine .

10.Demeestrecentebeschikbare cijferszijndievandelandbouwtelling van1968.
Dezecijferszijnverwerkt inonderstaande tabel2:
%Structuur vandelandbouwbedrijven inPortugal,gespecificeerd naargebied
1968
%
&KleinnKdan 4ha
4fSfcfc20ha
20ha«Ç/50ha
50ha-1*0'ha
groterdan100ha
Totaal(x1'000)
Kleiner dan4ha
4ha-20ha
20ha-50ha
50ha-100ha
groterdan100ha
Totaal(x1000)
Ha%%Noorden MiddenGebiedrond
Lissabon Zuiden
A.Aantalbedrijven,%
78.2
18.5
2.0
0.6
0.7
115.2
Oppervlakte ,4 B.78.9 82.2
19.0 15.9
1.8 1.4
0.2 0.3
0.1 0.2
247.0 370.256.8
30.9
6.6
2.3
3.4
83.7
%,"%
0.5
8.1
824.8
C.
6.27|
D.
3.34I25.9
34.4
11.3
5.6
22.8
1277.815.9
22.1
9.4
6.9
45.7
722.2
Gemidaebd aantalpercelen3.6
9.4
6.9
5.5
63.5
334.8
7.74 4.06 3.5
Gemiddelde bedrilfsoppervlakte
3.45j6.23^J27.9Totaal
78.2
18.7
2.1
0.5
0.5
816.0
18.3
22.8
9.7
5.7
43.5
159.7
6.35
6.32
(Bron:INE)
11.Teconstateren valtdatvoorhetlandalsgeheel0,5%vandebedrijver^groter
zijndan100haendezebedrijvenvantenminste100hasamen43,5'/.v^^et
landbouwareaal omvatten,termijlaandeanderekant78,2%vandebedrijv^^
kleinerzijndan4haensamenslechts18,37.vanhetareaalbeslaan.Van
laatstgenoemde bedrijven wasongeveer dehelfkleinerdan1ha.Hetandere
woorden vandeintotaal816000landbouwbedrijven zijnerongeveer 300000
kleiner dan1ha.
./.

12.Desituatie wordtnogverergerd doordesterkeversnippering diedePortugese
Landbouwstructuur inhogematekenmerkt endiedescherpste vormenaanneemt in
degebieden waardebedrijven juisthetkleinstzijn.Hetgemiddelde aantal
percelen perbedrijfisongeveer 7(waardoor Portugal hetmiddenhoudttussen
.Griekenland enSpanje)endegemiddelde perceelsgrootte isslechts0,04ha.\
13.InhetNoordengaatdesterkeversnippering vandegrondendegeringe
bedrijfsgrootte samenmeteenhoogaantaloudereboerenenpart-time land­
bouwcfca.
14.InhetZui^jérpwarenvóór1974quaexploitatievorm delatifundia overheersend ;
dezebedrijv^Twerdengrotendeels beheerddoorgesalarieerde bedrijfsleiders ,
endoorpachters endagloners diegeeneigengrondhadden.Doordegebeurte­
nissenin1974en1975,waarvan degevolgen nogsteedsnietzijnuitgekris­
talliseerdisdeeiger^^Spisstructuur vollediggewijzigd,zonderdaterevenwel
veelveranderingisgekonSj^indebedrijfsgroottestructuur .Overhetalgemeen
zijndeoudelatifundiagew^jj^grotecoöperatiesofcollectieveboerderijen
gewordendienuwordengeëxploiteerd doordevroegerepachters endeland­
arbeiders,dieechternogdebekwaamheid inzakebedrijfsvoering enhet
kapitaalmissenomdebedrijventotontwikkeling tebrengen.
%,
Dewetteninzakedelandbouwhervorming
15.Indegrondwet vandePortugese Republiek zijndefundamentele beginselen van
delandbouwhervorming opgenomen,diebelangrijke sociajrê eneconomische
veranderingen impliceren .Dewetgevingteruitvoering ujjjfcdezebeginselen
tradinwerkinginverschillende fasen,in1975,1976en1*5?P*
16.Hetbelangrijkste aspectvandelandbouwhervorming isdeonteigening en
herverdeling vandegroteeigendommen inhetZuiden(indeAlentejo)..
%

»-• ■■■■■• –
. -6-
«
17.Bedrijven vanminderdan30hakomennietvooronteigening inaanmerking ,
terwijldeeigenaren vangroterebedrijven eendeelvanhungrondmogenhouden
opvoorwaarde datzijdezezelfexploiteren .Aan'dehandvaneenvrijin­
gewikkelde waarderingsformule (waarinalsparameters devruchtbaarheid vande
9rondendeoppervlakte wordengehanteerd )wordtdemaximale oppervlakte die
eeneigenaar maghoudenbepaald op500haniet-geïrrigeerde grondof70ha
^geirrigeerde grond,ofeenovereenkomstige oppervlakte tussendezetwee
uitersten indiendeeigenaar beidesoortengrondwilbehouden .
18.Derestacende grondisbeschikbaar voorherverdeling doortoewijzing aan
collecti^j^bedri jven,dierechtstreeks doordelandarbeiders wordenbeheerd,
aancoöperaé^we bedrijven,ofaanindividuelegezinsbedrijven méteen
ft redelijke bedrijfsgrootte <30tot50ha).
19.19.Dewetinzakedelandbouwhervorming voorzietnietalleenindeherverdeling
vandegrondmaarookir^^verstrekking vansteun,subsidiesenkrediet-
faciliteiten omdeontwikk^jj^g vandegecreëerdenieuwebedrijventestimuleren enteversnellen .^
20.Tenslottemoeteropwordengewezendatdelandbouwhervorming zichnogmaar
pasinhaareerstefasebevindteneen^^^cesisdatzichonvermijdelijk ;in
eenLangzaam tempozalvoltrekken .HetidTOuidelijk dathieraan oplange
termijnzeerbelangrijke consequenties opsoc^jpaleneconomisch gebied
vastzitten ;momenteel ishetechternognietmogelijk dezeconsequenties
zorgvuldig teevalueren .
*
GRONDGEBRUIK ENKLIMAAT <h,
21.Intotaalbeslaathetgrondgebied vanPortugal 9164000ha,,%órvaniets
minderdan9miljoen haophetEuropese continentligténderestde
oppervlakte isvanMadeira endeAzoren.
22.De9miljoen havancontinentaal Portugal kunnenquagrondgebruik alsvorafc
wordeningedeeld : .G*

Bouwland (éénjarige gewassen ) 3.0miljoen ha
Bouwland (blijvende gewassen)' 0.6miljoenha
Blijvend grasland 0.6miljoen ha
Woudenenbossen 3.6miljoen ha
Ongebruikt (bergenenz.)v 1.2miljoenha
TOTAAL 9.0miljoen ha
Vande3,6miljoen hagrondwaaropophettijdstip vandetellingin1968
gewa^j^nwerdenverbouwd,wordtevenwelslechtsnagenoeg2,6miljoenha
aangemel^^alsechtbouwland,watdusbetekentdatongeveer 1miljoenha
marginale^J^pdmomenteelwelwordtbebouwdmaarbetervooranderedoeleinden
zouwordengébruikt.
Ookdienttewordengewezen ophetfeitdatmenopgroteschaalgrondbraak
laatliggen,watde bepaaldjaarwerkelijk beschikbare oppervlakte
bouwland beperkt. •%
Produkten
23.InPortugalwordenallevoorgematigde^n mediterrane klimaatzones typische
landbouwprodukten voortgebracht :graan^jKafgeleideprodukten,vleesen
zuivelprodukten ,groentenenfruit,olijfo&^en wijn.
Optweepuntenwijktdelandbouwproduktie echteraanzienlijk afvanhetvoor
dergelijke gebieden normaleproduktiepatroon :erwordtvrijwel geensuikerof
tabakgeproduceerd ,(vanoudsherwordtdeverbouwvan^ebetrokkengewassen
gereserveerd voordePortugesekolonies)endebosboüwj^^luktie iszeer
omvangrijk (Portugalisnettoexporteurvanbosbouwproduk-tf^:deuitvoervan
dezeprodukten maaktein197820%uitvandetotalePortuge^export).
Madeira endeAzoren%
24.Delandbouw opdeeilandenverschilt enigermate vandieophetPortugese
continent .DeAzorenzijnveelsterkerafhankelijk vandezuivelproduktie ,ft
opMadeira kunneninverband methetwarmereklimaat eenaantalsubtropische
gewassen wordenverbouwd,metnamebananen,ananassen ensuikerriet .
ZoweldeAzorenalsMadeiragenieten eengrotematevanautonomie binnende
Portugese politieke structuur .Eenvandeneveneffecten hiervanisdatvoor
dezeeilanden nogmindervolledig bijgewerkte enjuistestatistieken beschik­
baarzijndanvoorhetPortugese continent zelf.

-8-
Irrigatie
\25.Deirrigatie speelt indePortugese landbouw eenbelangrijke rol/wellicht
meer uitpotentieel oogpunt danuiteenoogpunt vanwatermee isbereikt .In
1976 washetgeirrigeerde areaal meer dan700000hagroot /d.w.z .14%van
hetlandbouwareaal (bron :Wereldbank ).Ongeveer 90%vanditgebied wordt op
detraditionele manier kleinschalig geirrigeerd indebergstreken enkust­
gebieden van hetNoorden ,waarbij gebruik wordt gemaakt van hetwater vande
rivieren ;jammer genoeg ishetdebiet vandeze rivieren meestal sterk gedaald
wanneer debehoefte aanirrigatiewater hetgrootst is.Hetresterende vaneen
irr>^S^ienet voorziene gebied isverdeeld over19projecten diedoorde
nation^^^overheid zijnopgezet sinds1935,vooral inhetZuiden .De
mogelijkh^J^p inhetkadervandezeprojecten zijnevenwel nietoptimaal
benut ,omeè^aantal redenen diemeestal verband houden metbeperkingen van
administratieve aard ,gebrek aanknow how engebrek aanfinanciële middelen ;
in1974 (hetlaatste jaar waarvoor gedetailleerde cijfers beschikbaar zijn ),
werdslechts dehelf$fean dezegrond werkelijk geirrigeerd .%
.%
Landbouwberoepsbevolking
23.Evenals elders inEuropa isinPortugal delandbouwberoepsbevolking inde
afgelopen decennia gedaald ,hetgeen biljet uitdeonderstaande tabel :
Tabel 3.Landbouwberoepsbevolking ,gerelat'^^d aandetotale beroepsbevolking
Jaar Totale be- Beroepsbevolking
volking – –
(χ1000 ) Totaal Landbouw
(χ1000 ) (χ1000 )
1960 8851 3284 1445
1975 8947 3734 1265
1976 9123 3820 1286
1977 9168 3731 1228
1978 .9204 3808 1170Beroepsbevolking inde
landÉjbpw inprocenten
vande^fcptale beroeps -
WPV^lking
44
33.9
33.7
32^5
30.7\%
(Bron :Eurostat )

27.Hetteruglopen vanhetaantalarbeidskrachten indelandbouw vormdeeenonder­
deelvaneenalgemeen procesvaninterne enexternemigratie,inhetkader
waarvanindezestiger jarenookeenaanzienlijke trekplaatsvond naarde
vroegere Portugese koloniën .Dezetreknaardekoloniën sloegna1974omin
eentegengestelde beweging,toenvelevandekolonisten alsrefugiés terug­
.keerden,maardeemigratie (inhetbijzonder naarlandenvandeGemeenschap )%blijfteenbelangrijke factor.
28.Ondankshetfeitdateenaantalvandeterugkerende kolonisten weergelden
vakb«^aamheid indelandbouwsector inbrachten,washetnettoresultaat vanal
dezefèÊcj^reneenzowelkwalitatieve alskwantitatieve uitholling vanhet
arbeidspo^^ieel indelandbouwsector .Deachtergebleven plattelandsbevol­
kingbehóort^nhetalgemeentotdegroepvandeouderenenmindergeschool­
den.Bijdevolkstelling van1968bleekdat45%vandelandbouwers ouderwas
dan55jaar,44%wasanalfabeet ,enslechts 1%hadnadelagereschoolnog
enigverderonderwijs^feooten.%.%
ANPERE .STRUCTUURASPECTEN
29.Dealgemene onderontwikkeling vandePortugese landbouw komttotuitingin
symptonenalseenzeerlaagpeilvanmechanisatie enkunstmestverbruik .Meer
inhetbijzondervanuithetoogpuntvan^^pogelijkheidtottoepassingvanhet
gemeenschappelijk landbouwbeleid,moetworci^^econstateerd daterookeen
grootgebrekisaanbedrijven metboekhouding (waardoor hetbepalen vande
standaardproduktiekosten wordtbemoeilijkt )endatdemarktregelingen voorde
meesteprodukten eensterklokaalkarakterhebben(waaroor menzichmoeilijk
eenoordeelkanvormenomtrenthetalgemeneprijsnivëau^^^de markt).Behalve
inenkelespecifiekesectoren,zoalsdewijnsector >treftl£^erzelden
producentencoöperaties ofanderevormenvanproducentengroepe^ingen aan.
30.Naastdezehandicaps vanspecifiek landbouwkundige aardbestaaterook^een
toestand vanonderontwikkeling tenaanzien vandealgemeneinfrastruc
waarvanmenvoordemodernisering vandelandbouwafhankelijkis;ditgetf&k
mnietalleenvoordewegen,deelektriciteitsvoorziening endelevering van<7
watere.d.,maarookvoordealgemene vorming,deberoepsopleiding ende
dienstenverlening (speciaal landbouwvoorlichtingsdiensten ).

-10-
PRODUKTEN ,VERBRUIK ENHANDELSVERKEER VANLANDBOUWPRODUKTEN
31.Portugal heeft vanoudsher opaanzienlijke schaal landbouwprodukten in-en
uitgevoerd .Inhetverleden bestond ereenglobaal evenwicht tussen in-en
, uitvoer .Delaatste jaren isditevenwicht echter ernstig verstoord ten
gevolge vandesterk toegenomen lm/oerbehoeften .Enkele cijfers terillus­
tratie vandeopgetreden wijziging :in1963 /65dekte dePortugese uitvoer van
ry
landbouwprodukten voor 100%deinvoer vanlandbouwprodukten ;in1973 /75was
ditpercentage teruggelopen tot45Z.Hetdekkingspercentage blijft indeze
ordeJfcan grootte .%
32.Eenenarfwp isvoornamelijk toeteschrijven aaneenstagnatie -enin
sommige sectiën zelfs achteruigang -vandebinnenlandse landbouwproduktiè ,
0 alsgevolg vandeindevoorgaande paragrafen genoemde remmende factoren ,
terwijl anderzijds devraag sterk toenam alsgevolg vandegebeurtenissen van
1974 .Door hetterutmtoen vandeemigratie endeterugkeer van refugiés uit
devroegere koloniën ,ndftOtie bevolking vanhetmoederland indatjaar toemet
ongeveer eenhalfmiljoen *^^9plotselinge bevolkingsstijging vanongeveer
650.Daarnaast leidde dein^e betrokken periode opgetreden stijging vande
beschikbare persoonlijke inkomens toteentoename vandeconsumptieve
bestedingen voorvoedsel inhetalgemeen envoorvoedingswaren vanhogere
kwaliteit inhetbijzonder -gesproken^j ^/kunnen worden vaneenoverschake­
lingvanhetrechtstreekse verbruik vanp"$&j^aardige produkten ophetverbruik
vanduurdere afgeleide produkten ,zoals dierÉ&jke produkten .
^ 33.Debinnenlandse landbouw wasvolstrekt nietinstaat tevoldoen aande
toegenomen vraagnaargranen eneiwitrijke voedergewai ^^,dienodigwaren
voordeterondervanging vandezesituatie vereiste ontwl^^ling vande
intensieve veehouderij .Ditgafaanleiding toteensterke $^hoging vande
invoer vangraan ,inhetbijzonder maïs uitdeVS.Tevens steeg derecht­
streekse invoer vandierlijke produkten ,inhetbijzonder vanrundvlees uit
Argentinië ,omdedesondanks nogoverblijvende tekorten aantevulleruk ,
*
ι

34.Onderstaande tabelgeefteenbeeldvandeopgetreden wijzigingen :
Tabel4.Produktie,invoerenverbruik vanenkelebelangrijke produkten
(Afgerond op1000ton)
h,<i>^Produkt(2)
Jaar(3)
Produktie(4)
Invoer(5)
Beschikbaar voor
verbruik
C(3)+(4))
Tarwe-ty%%1970
1974
1978540
534
250341
322
820881
856
1070
Maïs
»1970
i9%
1978H581
486
_%321
986
1769920
1472
2218
Sorghum 1970
1974
1978%
22
376
30722
376
313
Rundvlees (6)1970
1974
197787^
85
845
ty36
4092
121
124
Varkensvlees (6)1970
1974
197857
70
1174,Λ
12\61\82
117
(Bron:1970en1974:INE
1978:officiële Portugese bronnen
(6)Uitgezonderd levendedieren

-12-
%35."Inditverband moet worden opgemerkt dat dePortugese invoervraag het
restultaat isvanregeringsbesluiten dieonder andere samenhangen metde
situatie vandebetalingsbalans endietenaanzien vandebelangrijkste
landbouwprodukten worden uitgevoerd via dehierna inparagraaf 40beschreven
staatshandelsmechanismen .Ofdeze invoerniveaus overeenstemmen met de
werkelijke potentiële vraag ineensysteem vanvrije handel opdemarkt blijft
een open vraag .
Betalingsbalans
36.Degevosj^n vanhethogeniveau vandeinvoer opdePortugese betalingsbalans
zijnbijz^ftder schadelijk geweest ,zoals blijkt uittabel 5hieronder z.
Tabel 5.Handel inlandbouwprodukten vanPortugal (1)(miljoen US-dollar )
%
1970% ^(2)
1967-69 1973 1974 1975 1976 1977
'Invoer
Uitvoer
Balans176.0
137.4
-38.6257.5
171.4
-86.1443.4
272.9
-170.5^%818.7
178.2
-640.5806.4
276.2
-530.2776.0
255.1
-520.9&826.1
261.3
-564.8
(Bron :0ES0 )
Noot :<1)Totdelandbouwprodukten zijn hi.er gerekend deprodukten vande
hoofdstuken 0(uitgezonderd vis03)1,22,ï^en 4vandeSITC .
(2)Gemiddeld .V
Ongeacht ofdetoekomstige invoer vanPortugal vanbinnen ofbuiten deGemeen­
schap zalkomen ,zullen dekosten voor debetalingsbalans vermoedelijk hoog
blijven ,tenzij debinnenlandse produktie wordt vergroot .
%%
Portugese handel metdeGemeenschap
36 Intabel 6hierna wordt eenoverzicht gegeven vandePortugese handel met
bis .deGemeenschap inlandbouwprodukten indelaatste jaren .

-12bis-
Tabel6.Portugese handelmetdeGemeenschap inlandbouwprodukten uitgedrukt in'C1)waarde(miljoel
percentage vandehandelmetdewereldalsgeheel.cu)en(2)
:=========^ ks
1977 •^<tV'Αν
UifcKpernaar
(WEG9(2)BiilageIIProdukten
Hoofdstuk Omschrijving1976
Invoeruit
(DEEG9(2)Uitvoer naar
(DEEG9(2)Invoer -uit
(DEEG9(2)1978
Invoeruit
(DEEG9(2)Uitvoer naar
(DEEG9(2)
2Vleeseneetbareslachtafvallen
3Vis,schaal-schelp-enweekdieren
4Zuivelprodukten ,eieren-honig
5Anderedierlijke Produkten
7Groenten enwortelen
8Fruitennoten
9Koffie,theeenkruiden
10"Granen
12Oliehoudende zadenenvruchten
15Plantaardige endierlijke vetten
enoliën
16Bereidingen vanvleesofvis
17Suikerensuikerwerk
20Bereidingen vangroenten offruit
22Dranken,spiritualiën
,23Afvallen vandevoedselindustrie
24Tabak
25Kurk
TOTAAL13.4
2.9
3.8
η
17.0
η
0.4
11.9
2.3
1.5
η
5.4
η
η
9.1
0.623
3
32
η
50
η
1
5
2
10
η
5
η
η
23
5η
1.5
η
3.3
3.2
3.7
η
η
η
15.0
56.2
η
η
2.5η
25
η
65
40
43
η
η
η
21
52
η
26
53
η
η
287.0
1^
<ί^·1
η
0.2
3.8
2.0
2.8
η
1.3
η
η
11.0
0.712
2
58
η
65
η
η
2
2
15
η
2
η
η
17
6η
1.9
η
3.7
2.2
7.2
η
η
ηη
27
η
64
35
55
η
η
η1.4
0.5
5.6
η
6.4
η
0.5
16.7
2.17
1
77
η
70
η
2
6
2
1.616 1.58
30.3
η
21.8
65.4
η
η
2.258
η
43
56
η
η
28η
8.3
η
η
11.2
1.2η
18
η
η
19
9
111.1 4365.1 136.3 50 55.4η η
2.3 29
η η
5.5 75
2.3 24
6.753.
η η
η η
η η
1.0 10
35.3 .60
η η
7.5 20
77.9 61
η η
η η
2.3 47
141.7 51
Voetnoot :n=nihilofteverwaarlozen .

Landbouwhef fingen
37.Inditverband moet worden opgemerkt dat dedeficitaire in-enuitvoerbalans
voor produkten dieonder demarktordeningen van hetgemeenschappelijk
landbouwbeleid vallen ,ookzoubetekenen dateenaanzienlijk bedrag aan land-
bouwhef fingen aandecommunautaire begroting zouworden afgedragen .
%
33.Het isinditstadium wenselijk noch mogelijk eenminofmeer nauwkeurige
raming vandeze afdrachten temaken .Detarieven vandeheffingen zullen
evenveel worden bepaald doortoekomstige onvoorzienbare verschillen tussen de
werel^^ktpri jzenendecommunautaire prijzen voordebetrokken produkten ;
evenzo zt^^pn dehoeveelheden waarop zijvantoepassing zouden zijnafhangen
vanhettoe^^stige niveau vandePortugese invoer endeverdeling vandeze
invoer over voorzieningsbronnen binnen enbuiten dëGemeenschap .
Handelsverkeer inhetkader VdK,.Public Law480met deVS
39.Bijdeevaluatie vandefinc&^ële gevolgen voorPortugal vanverschuivingen
inhetpatroon vanzijn invoer van landbouwprodukten moet voorts niet alleen
rekening worden gehouden met hetfeit datdeVSdeeerste voorzieningsbron
(bijna 90 '/.vanhettotaal )voor het voeren graan is,maar ookmetde
omstandigheid dateenbelangrijk deelvë^^e betrokken leveranties geschiedt
inhetkadervanhandelsconcessies diezijf^^ereengekomen opgrondvan
PL480.In1979werden dergelijke overeenkomsten opconcessiebasis toegestaan
voor 80000tontarwe en186000tonmaïs en/ofsorghum .
Intern systeem vanmarktbeheer xnicrii vanIIICUNLUCIICCT oy .%
JA •< I I t. __ .. _l _f_liV»40.Voor devoornaamste produkten -granen ,dierlijke produkten ,wijn ,olijfolie -
bestaat eensysteem vanorganisatie encontrole dat loopt viade"juntas ",die
infeite staatshandelsorganen zijn .Hetheeft inditbestek geenzin^Je
structuur daarvan afzonderlijk eninbijzonderheden teanalyseren .Voi$fypan
kanworden metdeconstatering datzijalleeengemeenschappelijke aanpak^B^
hebben :devaststelling vanproducentenprijzen opvoldoende lonende niveaus$ ?
devaststelling vanpassende verwerking -enhandelsmarges totaanhetpunt van
uiteindelijke verkoop ;interventieregelingen omdemarkt tereguleren ende
binnenlandse produktie uitdemarkt tenemen indien overschotten optreden ;
toezicht opin-en uitvoertransacties met hettweeledige doel tevoorkomen dat
intern overschotsituaties ontstaan endelasten voor debetalingsbalans van
eventueel noodzakelijk geachte inVoer zolaag mogelijk tehouden .

-14-
Verbruikerssubsidies
41.Deindevoorgaande paragraaf genoemdevaststelling vanprijzen enmarges
leiddetothogereprijzen danderegering deverbruikers wildedoenbetalen;
hiervoor werdeenoplossing gevonden doorverbruikerssubsidies toetekennen
opdeeindprijs vandevoornaamste voedingsmiddelen .Dezesubsidies waren
aanzienlijk .In1978kwamenzijmet12-4miljardescudo'sovereen met6,9%h>vandetotalePortugese betrotingsuitgaven .Opgemerkt zijdatdeuitgaven
voorvoeding eenbelangrijke postvormenindeuitgaven vandeindividuele
Portugese verbruiker :deuitgaven voorvoedingsmiddelen bedragen 50%vande
tota^^onsumtieve bestedingen,d.i.tweemaalhetgemiddeldevandeGemeenschap .%
φ.ΡΓΐ33ηινβ3ϋ
42.Hetismoeilijk enwellichtzelfsmisleidend inalgemene termentespreken
overdeprijsniveaus éj/pPortugalinvergelijking metdieindeGemeenschap,
temeeromdathetsector*S^(ijzeonderzoekhieropnietisafgerond.Onderdit
algemenevoorbehoud kandé&ituatie echteralsvolgtwordensamengevat .%
Afgezien vanhetfeitdathetinhetalgemeenmoeilijkiswerkelijk vergelijk­
bareaanknopingspunten tevinden,ommetterdaad zakentekunnenvergelijken
diegelijksoortig zijn,biedtdealgenv^jesituatieweinighouvast.Hetbest
wordtditwaarschijnlijk geïllustreerd hetfeitdat,terwijl dePortugese
producentenprijzen inhetverledenmeestal^pper warendandieindeGemeen­
schap,dezeprijzenalsgevolgvanhethogere^nflatietempoinPortugalreeds
zijnopgelopen toteenniveaudatongeveergelijkisaandatvandeGemeen­^schapeninsommigegevallenzelfshoger.Uiteraardgilleneventuele
toekomstigeveranderingen indevalutakoersen ookeen^^ddellijken
rechtstreekseffecthebbenopdevergelijkbaarheid vande^j^jsniveaus.
43.Hetniveauvandeverbruikersprij zen-metsoortegeli jkevoorbehouden ten
aanzien vandebetrouwbaarheid vanalgemene vergelijkingen -lijktmomenteel
overhetgeheelgenomenenigszins onderdatvandeGemeenschap telig-ekn.
%X
Aanpassingen vanhetsysteem
44.DePortugese regeringiszichuiteraard bewustvandeverschillen tussenhet
hierboven beschreven bestaande systeem enhetcommunautaire systeem,alsook
vanwaterindezesectoren moetwordengedaanvoordeaanpassing aan
laatstgenoemd systeem.Zijheeftdaaromreedseenprocesvangeleidelijke
aanpassing opganggebracht,waal-bij derolvandejunta'swordtverkleind en
derolvandemarktfactoren wordtuitgebreid .

Ditisechtef
uiteraard een
is.eenprocesdatnietteveel magwordenvermeld enhetzal
aanzienlijke tijdkostenvoordathetharmonisatieproces voltooid
%
%
%
%%*\
\
%%%
%%\

-16-
DEELIII
EersteevaluatievandeCommissie
46.Ofschoonhetonderzoekpersectorendebestudering vanhetafgeleiderecht
nognietineenzodanigstadiumzijndatdeCommissiehaarvoorstellen voor
onderhandelingen kanvoorleggen,isgenoegbekendomdePortugesestellingte
kunnenbeoordelendatditlandbelangrijke aanpassingsproblemen hethoofdzalm
moetenbieden.
47.Hetisvolstrektduidelijk,zoalswerdgezegdinhetadviesoverdetoetreding
vanPortugal/datdeproblemengrootencomplexzijn,zowelopinstrumenteel
als"^(jatojolitiekvlak,endateenaanzienlijkeovergangsperiode nodigzalzijn
omomPorTOjg^linstaattestellenzichaantepassenaandeeisendiedereeds
vastgestefiÖKcommunautaire wetgevingmeebrengt.Eentesnelleaanpassingzou
hetrisicoinhoudendatzeeraanzienlijke inspanningen aanPortugalzouden
wordenopgelegdmetnameviahogereinvoerkosten alsgevolgvandetoepassing
vancommunautaireprijzenenviaspanningendieookopconsumentenniveau
zoudenkunnenontstaar^j^anneerdeafschaffingvanconsumentensubsidies zou
leidentotabrupteprijs^Hgingen.%
48.DePortugesedelegatieweesinhaarverklaringvan20februariopdenoodzaak
vangefaseerdeovergangsperioden ,waaronderwordtverstaan:
(a)actiesdiemogelijkzijnvóórde^etreding(inditverbandverwijzende
Portugezennaarhunvoorstellenvo3^j^gemeenschappelijkeactie"s);
(b)aanpassingenopkorteenmiddellanget^j^'jnnadetoetreding(instrumentele
aanpassingen vanhunregelingen),en
(c)aanpassingen opdemiddellange enlangetermijn(investeringsprogramma 's,
socialeeneconomischestabiliteitinhetlandboi^rprvormingsgebied ,
enz.).
DePortugezenwezenookopdenoodzaakdecriteriavandeGemeenschap voorde
verbetering vandelandbouwstructuur aantepassenaandemoeilijkere om­
standighedeninPortugal.Zijwezenvoortsopdemogelijkheidvanee^nieuwe
toepassingvanhetvoorhet"globaalpakketmaatregelenvoorhetMiddel^^dse-Zeegebied"gebruikteconceptenophetbelangvaneenbeleidvoorregiona^jfc »
ontwikkeling inhetalgemeenalsondersteuning vandeontwikkeling inde
landbouw.

DeCommissie wenst inditstadium hetvolgende commentaar tegeven bijde
Portugese verklaring ; . «
i)inzake degemeenschappelijke acties bedoeld sub a)heeft deCommissie de
Raad eenglobaal voorstel gedaan (C0M(80)280 def.van 12juni 1980 )
waarin steunverlening wordt aanbevolen metinachtneming vaneenprogramma
datdePortugezen aandeGemeenschap .hebben voorgelegd indevergadering
van30april 1980 vanhetGezamenlijk comité EEG/Portugal ,opvoorwaarde
datdespecifieke projecten worden goedgekeurd door debevoegde auto­
riteiten vandeGemeenschap ;
ii)insMwmentele aanpassingen vandePortugese regelingen ,d.w.z .acties op
korte VJ>middel lange termijn zoals bedoeld subb),moeten worden afge­
stemd opdekenmerken vaniedere sector vandePortugese landbouw .Ook
moet echter worden gewaarborgd datdeze aanpassingen verenigbaar zijn met
diewelke worden^>verwogen voor hetandere landdatkandidaat isvoor
toetreding .Ofsc^^p dusmeteeneerste evaluatie vandeaardvandie
maatregelen kanword^j^?egonnen ,zodradesectoriële onderzoeken zijn
afgewikkeld ,zaldeuitë^delijke vaststelling paslater kunnen geschieden
Toch kanreeds worden gezegd dat hethoofdeffect vandeze maatregelen
eerder inPortugal dan indeGemeenschap zal liggen ,aangezien het
aandeel vandePortugese landbouwp^pduktie indetotale produktie vande
uitgebreide gemeenschap klein is;\ni)deaanpassingen opmiddellange enlangeré'termijn bedoeld sub c)hebben
echter veel verderrei kende consequenties enhoewel hetduidelijk isdat
deoplossingen ineenjuiste verhouding moeten staan totdesituatie van
Portugal ,ishetvanzelfsprekend datzijmoeten b^s&^woorden aandeeisen
enregels diegelden voor eengemeenschap van 12. welmogelijk
datindezelaatste factor debelangrijkste moeilijkhed^T zullen
schuilen .
·Λ·

Aanbevelingen
50.Indegegevenomstandigheden steltdeCommissievoorindeonderhandelingen
eenvoorlopigeverklaringafteleggendienietteminduidelijkmaaktdat
deCommissieervanuitgaatdatPortugalhetgeheel,vangeldendecommunautaire
regelsaanvaardt,datdeGemeenschap,methetoogopeenordelijkverloop
^vandeaanpassingendienodigzullenzijn,denoodzaakvaneenovergangsperiode
nadetoetredingaanvaardtendatzijzichertoeverbindtoverdedetails
vandezeaanpassingen indelandbouwsector teonderhandelen zodradevereiste
technischegrondslagenzijngelegd.\%X
\.%%o\
\
%%