***** 
ft TT 
* it COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN 
Brussel, 15/10/98 
COM(98)569 def. 
GROENBOEK 
Bestrijding van namaak en piraterij in de interne markt 
(door de Commissie ingediend) 
Samenvatting 
Namaak en piraterij zijn vandaag de dag een fenomeen van internationale omvang geworden, 
met een aandeel van 5 tot 7% in de wereldhandel. Ze doen afbreuk aan de goede werking van de 
interne markt, omdat ze, behalve tot verlegging van handelsstromen en concurrentiedistorsies, 
ook tot een verlies van vertrouwen in de interne markt en een daling van het investeringsniveau 
leiden. Ze hebben niet alleen ernstige gevolgen op economisch en sociaal vlak (verlies van 
100.000 arbeidsplaatsen per jaar in de Gemeenschap), maar ook uit het oogpunt van de 
consumentenbescherming, meer bepaald voor de volksgezondheid en de openbare veiligheid. De 
bestrijding van dit fenomeen is bijgevolg van groot belang, met name om te zorgen voor 
transparantie en gelijkheid van de concurrentievoorwaarden in de interne markt. 
De Europese Gemeenschap, die zich hier goed van bewust is, heeft bijzondere regelgeving 
inzake de controle op namaak- en piraatproducten aan de buitengrens in het leven geroepen. Ook 
op het niveau van de interne markt is zij op dit gebied tot actie overgegaan, maar de tot dusver 
genomen initiatieven hebben slechts betrekking op een beperkt aantal specifieke sectoren. 
Het zou derhalve noodzakelijk kunnen zijn dat de Gemeenschap actie onderneemt om dit 
fenomeen in de interne markt in zijn algemeenheid aan te pakken. Een dergelijk communautair 
optreden zou passen in het kader van het Actieprogramma van de Commissie voor de interne 
markt, waarvan een van de doelstellingen een coherente en doeltreffende toepassing van de 
regelgeving is, en van het werkprogramma 1998/1999 van de Commissie inzake 
fraudebestrijding. Het zou ook in overeenstemming zijn met wat is bepaald in het Eerste 
Actieplan van de Commissie voor innovatie. 
De in dit Groenboek verkende denkpistes leiden naar vier terreinen waarop de bestrijding van 
namaak en piraterij in de interne markt kan worden verbeterd: 
• het toezicht door de privé-sector; 
• het gebruik van technische middelen; 
• sancties en middelen tot handhaving van intellectuele eigendomsrechten; en 
• de administratieve samenwerking tussen de bevoegde autoriteiten. 
Dit Groenboek moet de Commissie in staat stellen de economische impact van namaak en 
piraterij in de interne markt te evalueren, te onderzoeken hoe doeltreffend de wetgeving op dit 
gebied is, en na te gaan of nieuwe initiatieven op communautair niveau noodzakelijk zijn. Indien 
dit laatste het geval is, kan dan langs de hierboven aangegeven lijnen worden bepaald welke 
concrete maatregelen dienen te worden getroffen. Deze behoeven niet a priori van wetgevende 
aard te zijn; er kan ook worden gedacht aan maatregelen om de transparantie te vergroten of om 
de samenwerking tussen het bedrijfsleven en de overheid te verbeteren. De in dit Groenboek in 
overweging gegeven benaderingswijzen zijn niet meer dan een basis voor discussie; er kunnen 
daarnaast nog andere wegen worden bewandeld om hetzelfde doel te bereiken. 
Inhoudsopgave 
1. INLEIDING 4 
1.1. Beschrijving van de problematiek 4 
1.2. Gevolgen voor de interne markt 5 
1.3. Communautaire initiatieven 5 
1.4. Afbakening van het onderwerp van het Groenboek 7 
1.5. Doel van het Groenboek 8 
2. AARD EN KENMERKEN VAN HET FENOMEEN 8 
3. ECONOMISCHE ANALYSE: OMVANG EN GEVOLGEN VAN HET FENOMEEN 10 
4. JURIDISCHE ANALYSE 12 
5. MOGELIJKE OPLOSSINGEN 14 
5.1. Toezicht door de privé-sector 14 
5.2. Het gebruik van technische middelen 17 
5.3. De sancties en de middelen om de naleving van intellectuele 
eigendomsrechten te verzekeren 19 
5.4. De administratieve samenwerking tussen de bevoegde 
autoriteiten 26 
1. INLEIDING 
1.1. Bestrijding van de problematiek 
Namaak en piraterij hebben sinds het begin van de jaren tachtig een enorme uitbreiding gekend 
en hebben nu een zodanig omvang aangenomen dat de gevolgen ervan over de gehele wereld 
voelbaar zijn. Het fenomeen is hand in hand gegaan met de economische en politieke 
ontwikkelingen die zich in deze periode hebben voorgedaan, zoals de voortdurende groei van de 
internationale handel, de globalisatie van de economie, de ontwikkeling van de 
communicatiemiddelen en de ineenstorting van de politieke stelsels in Midden- en Oost-Europa 
en in de voormalige Sovjetunie, waar nieuwe markten zijn ontstaan die blijkbaar een goede 
voedingsbodem zijn voor de productie en consumptie van namaak- en piraatproducten. Het 
fenomeen is ook in de hand gewerkt door de ontwikkeling van de informatiemaatschappij en de 
opkomst van moderne, verfijnde en gemakkelijk toepasbare technieken voor het kopiëren van 
producten. Het fenomeen behoort heden ten dage voor een groot deel tot het domein van de 
georganiseerde criminaliteit1. 
Volgens het Counterfeiting Intelligence Bureair van de International Chamber of Commerce 
(ICC) zou de door namaak berokkende schade 5 tot 7% van de waarde van de wereldhandel 
uitmaken. In Frankrijk geeft één op vijf ondernemingen met 50 of meer werknemers toe het 
slachtoffer te zijn geweest van namaak of piraterij. De Amerikaanse bedrijven die door het 
auteursrecht beschermde producten op de markt brengen, ramen hun jaarlijks verlies ten gevolge 
van piraterij op 12 tot 15 miljard USD. Volgens de IFPI {International Federation of Producers 
of Phonograms and Videograms) is de verkoop van illegale compactdiscs in 1996 met bijna 20% 
toegenomen en vertegenwoordigt hij op wereldniveau 14% van de betrokken markt. Volgens 
ramingen zijn de voorbije tien jaar ten gevolge van namaak in de Gemeenschap jaarlijks 100.000 
(en in de Verenigde Staten 120.000) arbeidsplaatsen verloren gegaan. Tot de op wereldniveau het 
zwaarst getroffen sectoren behoren met name de informatica-industrie (35%), de audiovisuele 
industrie (25%), de speelgoedindustrie (12%), de cosmetica-industrie (10%), de farmaceutische 
industrie (6%), de uurwerkindustrie (5%), de platenindustrie en de auto-industrie. In de 
softwaresector zou het aandeel van piraatproducten op wereldniveau niet minder dan 46% 
bedragen. 
Door zijn omvang heeft het fenomeen van namaak en piraterij niet alleen voor de 
ondernemingen, de nationale economieën en de consumenten, maar voor de gehele samenleving 
schadelijke gevolgen. Het gaat veel dieper dan een verstoring van de economische en sociale 
ordening, want het raakt ook de volksgezondheid en de openbare veiligheid. De internationale 
gemeenschap is wel niet lijdzaam blijven toezien, maar om diverse redenen zijn de tot dusver 
getroffen maatregelen ontoereikend gebleken om de uitbreiding van het fenomeen aan banden te 
leggen. 
In het Actieplan ter bestrijding van de georganiseerde criminaliteit, goedgekeurd door de 
Europese Raad van Amsterdam op 16 juni 1997, wordt tot de Raad en de Commissie het verzoek 
gericht "gemeenschappelijke bepalingen [in te stellen] ter bestrijding van georganiseerde 
criminaliteit op het gebied van economische en financiële namaak"3. Ook in de resolutie van de 
Raad van 18 december 1997 houdende vaststelling van de prioriteiten bij de samenwerking op 
Zie het Actieplan ter bestrijding van de georganiseerde criminaliteit, door de Raad aangenomen op 
28 april 1997 (PB C 251 van 15.8.1997, blz. 1). 
"'Countering Counterfeiting. A guide to protecting & enforcing intellectual property rights", 
Counterfeiting Intelligence Bureau, International Chamber of Commerce, 1997. 
PB C 251 van 15.8.1997, blz. 15. 
4 
het gebied van Justitie en Binnenlandse Zaken gedurende de periode 1 januari 1998 tot en met de 
datum van inwerkingtreding van het Verdrag van Amsterdam4 wordt het thema namaak tot die 
prioriteiten gerekend. Met betrekking tot het probleem van de vervalsing en namaak van 
betaalmiddelen heeft de Commissie afzonderlijke initiatieven genomen5. 
1.2. Gevolgen voor de interne markt 
Namaak en piraterij zijn schadelijk voor de goede werking van de interne markt. Ze kunnen tot 
verlegging van handelsstromen en tot concurrentiedistorsies leiden, met name wanneer de 
betrokkenen profiteren van verschillen tussen de landen. Dit is zeker niet bevorderlijk voor de 
transparantie en de gelijkheid van de concurrentievoorwaarden in de interne markt. 
De deelnemers aan het economische leven verliezen hierdoor hun vertrouwen in de interne 
markt. Voor het succes van de interne markt is het echter juist belangrijk dat ondernemingen, 
uitvinders en kunstenaars vertrouwen hebben in de communautaire regelgeving en zij hun 
activiteiten kunnen ontplooien in de wetenschap dat hun rechten doeltreffend worden beschermd. 
Door het verlies van vertrouwen in de interne markt daalt het investeringsniveau en gaan de 
ondernemingen, die vaak belangrijke sommen besteden aan onderzoek, marketing en reclame 
voor hun producten en diensten, minder inspanningen leveren om innoverend en creatief te zijn. 
De daling van het investeringsniveau heeft directe economische en sociale gevolgen, met name 
voor de werkgelegenheid. 
Namaak en piraterij hebben ook repercussies op het vlak van de consumentenbescherming: de 
consument wordt bewust misleid omtrent de kwaliteit die hij terecht verwacht van een product 
waarop bijvoorbeeld een bekend merk is aangebracht. De gevolgen kunnen zelfs nog veel 
ernstiger zijn wanneer het producten betreft die de gezondheid of de veiligheid van de consument 
in gevaar kunnen brengen. 
1.3. Communautaire initiatieven 
Met het oog op de totstandbrenging van de interne markt heeft de Europese Gemeenschap op het 
gebied van de intellectuele eigendom initiatieven genomen die hoofdzakelijk tot doel hadden 
hetzij de op nationaal niveau bestaande rechten te harmoniseren", hetzij nieuwe rechten in het 
leven te roepen. Er worden daarnaast op het ogenblik nog andere voorstellen voor 
communautaire regelgeving op dit gebied behandeld, die eerlang zouden moeten worden 
aangenomen. De moeilijkheden die voortvloeien uit de dispariteit van de beschermingsstelsels op 
4 PB C 11 van 15.1.1998, blz. 1. 
5 Op het gebied van de bestrijding van fraude en vervalsing in verband met andere betaalmiddelen dan 
contanten heeft de Commissie op 1 juli 1998 een mededeling aangenomen waarin een 
gemeenschappelijk actieplan wordt voorgesteld en een algemene strategie wordt bepaald ter 
beveiliging van andere transacties dan transacties met contanten (COM(98)395). Het probleem van de 
vervalsing van eurobankbiljetten en -muntstukken wordt afzonderlijk behandeld (zie de Mededeling 
van de Commissie aan de Raad, het Europees Parlement en de Europese Centrale Bank betreffende de 
bescherming van de euro en de bestrijding van vervalsing (COM(98)474 van 22.7.1998). 
6 Zo is er op het gebied van merken de richtlijn betreffende de aanpassing van het merkenrecht der 
lidstaten. Op het gebied van het auteursrecht en de naburige rechten zijn er een aantal 
harmonisatierichtlijnen die de rechthebbenden in de gehele Gemeenschap materiële bescherming 
bieden en hun de controle geven over de exploitatie van hun werken en prestaties. Deze richtlijnen 
zijn er gekomen naar aanleiding van een initiatief van de Commissie in het kader waarvan op 
algemene wijze werd aangegeven met welke middelen piraterij op communautair niveau kan worden 
bestreden (zie het Groenboek over het auteursrecht en de uitdaging der technologie, COM(88)172). 
5 
het gebied van de intellectuele eigendom in de interne markt, zouden bijgevolg geleidelijk 
moeten verdwijnen. 
Bij het aanpakken van namaak en piraterij op communautair niveau moet er rekening mee 
worden gehouden dat deze zowel uit de Gemeenschap zelf als uit derde landen hun oorsprong 
kunnen nemen. 
Tot dusver hadden de communautaire initiatieven voornamelijk betrekking op de bescherming 
aan de buitengrens. Zo heeft de Raad, ter versterking van de sinds 1986 bestaande regelgeving^, 
op 22 december 1994 Verordening (EG) nr. 3295/94 aangenomen tot vaststelling van 
maatregelen om het in het vrije verkeer brengen, de uitvoer, de wederuitvoer en de plaatsing 
onder een schorsingsregeling van nagemaakte of door piraterij verkregen goederen te 
verbieden**. Om haar doeltreffendheid nog te verhogen, wordt deze verordening op het ogenblik 
gewijzigd^. Deze regelgeving heeft echter uitsluitend betrekking op de binnenkomst van 
namaak- en piraatproducten vanuit derde landen in de Gemeenschap en kan niet worden gebruikt 
om op te treden tegen de circulatie van dergelijke producten binnen de Gemeenschap. Omdat alle 
lidstaten, vanwege de noodzaak om het vergemakkelijken van de internationale handel en het 
bestrijden van fraude met elkaar te verzoenen, bij de grenscontrole selectief te werk gaan, valt 
bovendien niet uit te sluiten dat namaak- en piraatproducten aan die controle ontsnappen en op 
onwettige wijze op het grondgebied van de Gemeenschap binnenkomen om daar vervolgens te 
worden verhandeld. 
Op het niveau van de interne markt hebben de tot dusver genomen initiatieven inzake middelen 
tot handhaving van intellectuele eigendomsrechten betrekking op specifieke sectoren en hebben 
ze een beperkte draagwijdte. Zo is er het voorstel voor een richtlijn betreffende de harmonisatie 
van bepaalde aspecten van het auteursrecht en de naburige rechten in de 
informatiemaatschappij^", dat bepalingen betreffende verplichtingen inzake technologische 
voorzieningen en bepalingen betreffende sancties en beroepsmogelijkheden omvat. De 
bepalingen betreffende sancties en beroepsmogelijkheden zijn in dit voorstel zeer algemeen 
geformuleerd. Bijgevolg zou, om de middelen tot handhaving van intellectuele eigendomsrechten 
in de interne markt te versterken, een communautair initiatief - eventueel met horizontale 
draagwijdte - noodzakelijk kunnen zijn. 
Voorts is reeds een initiatief op dit gebied ingeschreven in het Groenboek over innovatie ^ en 
vervolgens in het Eerste Actieplan voor innovatie in Europa - Innovatie ter bevordering van groei 
en werkgelegenheid^, waarin de bestrijding van namaak wordt gerekend tot de acties die 
moeten worden ondernomen ter bescherming van de intellectuele eigendom. Bovendien zou een 
dergelijk initiatiefin overeenstemming zijn met het met Actieprogramma van de Commissie voor 
de interne markt^, waarvan een van de belangrijkste doelstellingen is de regelgeving 
doeltreffender te maken, met name door erop toe te zien dat ze daadwerkelijk wordt nageleefd. 
7 Verordening (EEG) nr. 3842/86 van de Raad van 1 december 1986 tot vaststelling van maatregelen 
om het in het vrije verkeer brengen van namaakartikelen te verbieden, PB L 357 van 18.12.1986, 
blz.1. 
8 PB L 341 van 30.12.1994, blz. 8. De Commissie heeft op 16 juni 1995 de bepalingen ter uitvoering 
van deze verordening vastgesteld (Verordening (EG) nr. 1367/95, PB L 133 van 17.6.1995, blz. 2). 
9 COM(98)25 van 28.1.1998, PB C 108 van 7.4.1998, blz. 63. 
10 COM(97)628 van 10.12.1997, PB C 108 van 7.4.1998, blz. 6. 
11 COM(95)688 van 20.12.1995. 
12 COM(96)589 van 20.11.1996. 
13 CSE(97)1 van 4.6.1997. 
6 
Een communautair optreden op dit gebied zou ook passen in het kader van het 
Werkprogramma 1998/1999 van de Commissie inzake fraudebestrijding *% waarin de bestrijding 
van namaak en piraterij uitdrukkelijk wordt genoemd als een onderdeel van de strijd tegen de 
economische criminaliteit: de Commissie moet op basis van een evaluatie van de wetgeving op 
de betrokken terreinen rechtsinstrumenten voorstellen om te komen tot een betere informatie­
uitwisseling en samenwerking tussen de gespecialiseerde diensten van de lidstaten, met de hulp 
van de Commissie. 
1.4. Afbakening van het onderwerp van het Groenboek 
De termen "namaak" en "piraterij" worden vaak gebruikt ter aanduiding van zeer uiteenlopende 
situaties, niet alleen verschillend van lidstaat tot lidstaat maar soms ook in een en hetzelfde land 
naargelang van degenen die erbij betrokken zijn, zodat het absoluut noodzakelijk is de inhoud 
van deze begrippen in dit Groenboek te preciseren. De definities in de eerder aangehaalde 
Verordening (EG) nr. 3295/94 (die thans wordt gewijzigd)^ en in de TRIPS-Overeenkomst^ 
bieden een eerste aanknopingspunt, maar ze zijn op zich ontoereikend, omdat ze slechts 
betrekking hebben op goederen en op bepaalde intellectuele eigendomsrechten. 
Om het fenomeen in zijn algemeenheid te kunnen vatten, wordt in dit Groenboek een zodanige 
betekenis aan de termen namaak en piraterij toegekend dat ze betrekking hebben op alle 
producten, werkwijzen en diensten die het voorwerp of het resultaat zijn van een inbreuk op een 
intellectueel eigendomsrecht, d.w.z. een industrieel eigendomsrecht (fabrieks- of handelsmerk, 
tekening of model van nijverheid, octrooi, gebruiksmodel, geografische aanduiding), een 
auteursrecht of een naburig recht (recht van uitvoerende kunstenaars, recht van producenten van 
fonogrammen, recht van producenten van de eerste vastleggingen van films, recht van 
omroeporganisaties), of het recht sui generis van de fabrikant van een databank17. Door het 
onderwerp zo ruim te omschrijven, omvat het niet alleen het geval van op bedrieglijke wijze 
gekopieerde producten ("vervalsingen"), maar ook het geval van producten die identiek zijn met 
het origineel en die zonder toestemming van de rechthebbende in de Gemeenschap worden 
vervaardigd, bijvoorbeeld met overschrijding van de door de rechthebbende toegestane 
maximumhoeveelheid. De piraterij op het gebied van diensten betreft voornamelijk 
omroepdiensten en diensten in verband met de ontwikkeling van de informatiemaatschappij. 
Handelingen die in het dagelijkse taalgebruik soms met namaak of piraterij worden gelijkgesteld, 
zoals daden van oneerlijke concurrentie of parasitisme, maar waardoor niet direct inbreuk op een 
intellectueel eigendomsrecht wordt gemaakt (bv. "look-alike"), vallen daarentegen buiten het 
bestek van dit Groenboek. Hetzelfde geldt vanzelfsprekend voor handelingen die geen inbreuk 
op een intellectueel eigendomsrecht opleveren, zoals handelingen die wettig zijn op grond van 
het beginsel van de communautaire uitputting van rechten. 
De activiteiten die het onderwerp van dit Groenboek vormen, en die onder de hierboven gegeven 
omschrijving vallen, kunnen van zeer verscheiden aard zijn en omvatten onder meer de 
vervaardiging, de distributie, het voorhanden hebben voor commerciële doeleinden, de invoer in 
de Gemeenschap en de uitvoer naar derde landen van namaak- of piraatproducten, alsook 
dienstenpiraterij en de levering van piraatdiensten. 
14 COM(98)278 van 6.5.1998 (zie blz. 10). 
15 Zie artikel 1, lid 2, van Verordening (EG) nr. 3295/94 van de Raad van 22 december 1994, reeds 
aangehaald. Deze verordening wordt op het ogenblik gewijzigd (PB C 108 van 7.4.1998, blz. 63). 
16 Zie de noot bij artikel 51 van de TRIPS-Overeenkomst, PB C 336 van 23.12.1994, blz. 213. 
17 Zie de artikelen 7 e.v. van Richtlijn 96/9/EG van het Europees Parlement en de Raad van 
11 maart 1996 betreffende de rechtsbescherming van databanken, PB L 77 van 27.03.1996, blz. 20. 
7 
1.5. Doel van het Groenboek 
Dit Groenboek heeft tot doel: 
de economische impact van namaak en piraterij in de interne markt te evalueren; 
de huidige wetgeving op dit gebied te evalueren en daarbij na te gaan wat de problemen zijn 
en welke verbeteringen noodzakelijk zijn uit juridisch oogpunt; en 
te onderzoeken of een communautair optreden op dit gebied noodzakelijk is, gelet op de 
doelstellingen van de interne markt. 
Vanuit deze invalshoek zullen verschillende mogelijkheden tot actie worden onderzocht op vier 
specifieke terreinen: het toezicht door de privé-sector; het gebruik van technische middelen; 
sancties en middelen tot handhaving van intellectuele eigendomsrechten; en de administratieve 
samenwerking tussen de bevoegde autoriteiten. Deze mogelijkheden zullen dan eventueel door 
de Commissie in concrete maatregelen worden omgezet, binnen de grenzen van haar 
bevoegdheden en met inachtneming van het evenredigheidsbeginsel, op basis van de 
opmerkingen die zij van de belanghebbende kringen ontvangt. 
De in dit Groenboek gestelde vragen moeten de Commissie in staat stellen zich een zo volledig 
mogelijk beeld van de situatie te vormen en moeten haar het nodige inzicht verschaffen om na 
het overleg eventueel initiatieven te nemen. 
De Commissie verzoekt alle belanghebbende kringen actief aan een breed overleg over het 
behandelde thema deel te nemen en de in dit Groenboek gestelde vragen te beantwoorden. De 
Commissie vestigt er de aandacht op dat de bij haar ingediende opmerkingen als vertrouwelijk 
zullen worden beschouwd en niet zonder toestemming van de betrokkenen ter kennis van het 
publiek zullen kunnen worden gebracht. 
2. AARD EN KENMERKEN VAN HET FENOMEEN 
Namaak en piraterij in de interne markt zijn een nog slecht gekend fenomeen. Hoewel de van 
rechthebbenden afkomstige indicaties en de inbeslagnemingen door overheidsdiensten een zeker 
idee geven van wat er op dit gebied zoal gebeurt, en meer bepaald langs welke kanalen, is de op 
het ogenblik beschikbare informatie te fragmentarisch voor een goed inzicht in de aard en de 
kenmerken van het fenomeen zoals het zich in zijn algemeenheid in de interne markt voordoet. 
Aan elk communautair initiatief om het fenomeen aan te pakken, moet dus een volledige en 
nauwkeurige evaluatie voorafgaan. 
Eerst en vooral moet worden gepreciseerd welke handelingen in de interne markt als namaak of 
piraterij worden aangemerkt. Er blijken namelijk zeer uiteenlopende feiten onder deze noemer te 
worden gebracht. Het kan bijvoorbeeld gaan om het aanbrengen van een merk op een op 
frauduleuze wijze vervaardigd product dat slechts van verre op het authentieke product lijkt, of 
om het maken van een perfecte kopie van een product zonder toestemming van de 
rechthebbende. De verschillende vormen van namaak of piraterij kunnen ook een verschillende 
aanpak vereisen. Bovendien mag niet uit het oog worden verloren dat bepaalde daden van 
namaak of piraterij buiten het grondgebied van de interne markt kunnen worden gepleegd. 
Daarom moet ook aandacht worden besteed aan zulke daden die in derde landen worden 
gepleegd (en aan de middelen waarover de Gemeenschap beschikt om ertegen op te treden), 
maar die desondanks als daden van communautaire namaak of piraterij worden gekwalificeerd, 
omdat het epicentrum van het fenomeen - bepaald door de inbreuk op het intellectueel 
eigendomsrecht - zich in de interne markt bevindt. 
Wat de vraag betreft welke sectoren door het fenomeen worden getroffen, blijkt dat niet langer 
luxeartikelen met een prestigieuze naam (zoals parfum, uurwerken, kleding, lederwaren en 
andere accessoires) het enige doelwit zijn, maar dat de meest uiteenlopende sectoren erdoor 
worden geplaagd. Er wordt ook op grote schaal illegaal gehandeld in de sector van de 
auteursrechtelijk beschermde producten, meer bepaald audio- en video-opnamen, en de laatste 
jaren in de informaticasector. Uit interventies van de douanediensten blijkt dat het fenomeen zich 
in nog een hele reeds andere sectoren voordoet en dat allerlei producten worden nagemaakt: 
brillen, ballpoints, tuinkabouters, tuinstoelen, speelkaarten, koekjes, schakelaars, kookpannen^. 
Er worden ook producten nagemaakt die zeer belangrijk zijn uit het oogpunt van de 
volksgezondheid en de openbare veiligheid, zoals geneesmiddelen en medisch materiaal, 
speelgoed, onderdelen van auto's 1" en vliegtuigen. Het is dus belangrijk precies te weten welke 
sectoren in de interne markt door het fenomeen worden getroffen, omdat het om producten kan 
gaan die risico's voor de volksgezondheid en de openbare veiligheid meebrengen wanneer de 
technische en veiligheidsnormen niet in acht worden genomen. 
Een ander punt dat moet worden onderzocht, is in de vorm van welke activiteiten en gedragingen 
het fenomeen zich in de interne markt voordoet. Naast de vervaardiging van producten met 
schending van een intellectueel eigendomsrecht zijn er ook het in de handel brengen, de 
distributie, de invoer en de uitvoer van zulke producten, de levering van diensten, het gebruiken 
of aanbrengen van een merk zonder toestemming van de merkhouder. Ook hier is het beschikken 
over degelijke informatie van wezenlijk belang om het fenomeen te kunnen aanpakken. Er 
bestaan op het ogenblik geen precieze gegevens waaruit zou kunnen worden afgeleid dat deze of 
gene lidstaat in sterkere mate dan de andere door namaak of piraterij wordt getroffen. Bovendien 
kan niet a priori worden uitgesloten dat de overtreders profiteren van de verschillen tussen de 
nationale rechtsstelsels. Het is noodzakelijk over nauwkeurige informatie te beschikken om de 
stromen van namaak- en piraatproducten en aldus de zwakke punten in de interne markt in kaart 
te kunnen brengen. Wat overwegend uit derde landen afkomstige namaak- of piraatproducten of 
-diensten betreft, kan het interessant zijn het land van herkomst of oorsprong van die producten 
of diensten te kennen, om eventueel preventief te kunnen ingrijpen. 
Gezien de diversiteit van de intellectuele eigendomsrechten, is het bovendien absoluut 
noodzakelijk te weten welke van die rechten het vaakst worden geschonden. Tenslotte onderstelt 
een juiste aanpak van het fenomeen in de interne markt ook een beschrijving van de 
omstandigheden waaronder namaak en piraterij zich voordoen (langs welke kanalen geschiedt de 
distributie? heeft het fenomeen een permanent of seizoensgebonden karakter? enz.). De reeds 
beschikbare informatie lijkt erop te wijzen dat op het gebied van namaak en piraterij gebruik 
wordt gemaakt van twee soorten kanalen: clandestiene kanalen en de gewone handelskanalen. De 
clandestiene handel vindt per definitie buiten de reguliere markt plaats (op de zwarte markt): op 
straat, op markten, per correspondentie of via Internet. Er blijkt echter ook gebruik te worden 
gemaakt van de gewone handelskanalen, bijvoorbeeld in de autosector. Er zijn aanwijzingen dat 
ondanks de strikte controle op communautair niveau ook de geneesmiddelenmarkt door het 
fenomeen wordt getroffen; het zwaartepunt zou hier op de uitvoer naar derde landen liggen. In 
bepaalde opzichten zouden namaak en piraterij heden ten dage kunnen worden gerekend tot het 
domein van de georganiseerde criminaliteit™, die hierin een middel zou vinden om geld dat van 
andere vormen van illegale handel (wapens, drugs, enz.) afkomstig is, wit te wassen en opnieuw 
in omloop te brengen. 
18 Verslag van de Commissie over de toepassing van Verordening (EG) nr. 3295/94, COM(98)25 van 
28.1.1998. 
19 In de autosector worden zowel carrosserieonderdelen (plaatwerk) als mechanische onderdelen 
(remschijven, motoronderdelen, onderdelen van de besturing of ophanging, banden) nagemaakt. 
20 Zie het Actieplan ter bestrijding van de georganiseerde criminaliteit, door de Raad aangenomen op 
28 april 1997 (PB C 251 van 15.8.1997), reeds aangehaald. 
9 
Vragen: 
1. Bent u het eens met de voorgestelde afbakening van het onderwerp van dit Groenboek of 
bent u van mening dat het nog andere handelingen zou moeten omvatten en, zo ja, welke? 
In welke sector(en) en, in voorkomend geval, in welke specifieke subsector(en) komt 
namaak of piraterij voor? 
Wat zijn volgens u de oorzaken van dit fenomeen? 
2. Kunt u aangeven of u met dit fenomeen wordt geconfronteerd: 
- in het stadium van de productie? 
- in het stadium van de distributie? 
- of op het ogenblik waarop goederen die eerst op regelmatige wijze vanuit een derde land 
in de Gemeenschap zijn ingevoerd, binnen de Gemeenschap worden verhandeld? 
- ofwel op het gebied van de levering van diensten? 
- of nog in een ander stadium of andere stadia? 
3. Kunt u voor elk van de beschouwde stadia aangeven in welke lidstaat of lidstaten of, in 
voorkomend geval, in welk gebied van een lidstaat van de Europese Gemeenschap dit 
fenomeen zich voordoet? 
Kunt u preciseren welk het land van herkomst of oorsprong van de betrokken goederen of 
diensten is? 
4. Kunt u voor elk geval aangeven welke de rechten zijn waarop inbreuk wordt gemaakt (merk, 
tekening of model, octrooi, auteursrecht of naburig recht, recht sui generis van de fabrikant 
van een databank, enz.)? Preciseer voor elke categorie van rechten om welk recht het gaat. 
5. Beschrijf, indien mogelijk, in het kort onder welke omstandigheden deze daden van namaak 
of piraterij worden gepleegd (langs welke kanalen geschiedt de distributie? heeft het 
fenomeen een permanent of een seizoensgebonden karakter? enz.). 
Bestaat er bij uw weten een verband tussen deze daden en andere vormen van criminele 
activiteit, eventueel de georganiseerde criminaliteit? 
3. ECONOMISCHE ANALYSE: OMVANG EN GEVOLGEN VAN HET FENOMEEN 
Hoewel in de wereld cijfermateriaal beschikbaar is, valt de omvang van het fenomeen in de 
interne markt moeilijk te bepalen. Tal van nationale, Europese en internationale 
brancheorganisaties stellen vrij geregeld ramingen over namaak en piraterij op. Deze geven een 
idee van de ernst van het probleem, maar ook niet meer dan dat. Hetzelfde geldt voor de 
interventies en inbeslagnemingen door politie en douane, waaruit alleen maar kan worden 
afgeleid dat namaak en piraterij steeds verder om zich heen grijpen, ook in de Gemeenschap. 
Alvorens enig optreden van de Gemeenschap op dit gebied te overwegen, is het dus absoluut 
noodzakelijk nauwkeuriger informatie in te winnen over de omvang van het fenomeen in de 
interne markt in verhouding tot de legitieme handel. 
10 
Ook wat de gevolgen van namaak en piraterij in de interne markt betreft, is de situatie 
onvoldoende duidelijk. Deze gevolgen zijn moeilijk te becijferen. Op economisch en sociaal vlak 
leiden namaak en piraterij voor de ondernemingen, die vaak belangrijke bedragen in onderzoek, 
marketing en reclame investeren, tot een daling van hun omzet en tot verlies van vaak met veel 
moeite verworven marktaandelen, zonder te spreken van het immateriële nadeel en de morele 
schade die zij lijden door de aantasting van hun merkimago in de ogen van hun klanten. Het 
spreekt vanzelf dat, wanneer de ondernemingen hun investeringen en hun activiteiten op het 
gebied van onderzoek en ontwikkeling niet kunnen doen renderen, dit een domper zal zetten op 
de creativiteit en de innovatie in de Gemeenschap. Een blik op de situatie in de sector van de 
compactdiscs^l en in de geneesmiddelensector^2 is in dit verband leerrijk. Op sociaal vlak tast 
de schade die de ondernemingen lijden, uiteindelijk de werkgelegenheid aan^. 
Ook voor de nationale economieën heeft het fenomeen belangrijke economische en sociale 
gevolgen. Het leidt tot een daling van de inkomsten van de staat of van de Gemeenschap 
(douanerechten, BTW) en kan aanleiding geven tot talrijke overtredingen van de 
arbeidsreglementering, wanneer namaak- of piraatproducten worden gefabriceerd in clandestiene 
werkplaatsen door zwartwerkers. Het fenomeen vormt een echte bedreiging voor de economieën 
in het algemeen, omdat de markten die erdoor worden getroffen, en die zoals de textielmarkt 
soms zeer kwetsbaar zijn, erdoor kunnen worden gedestabiliseerd. 
Namaak en piraterij hebben ook schadelijke gevolgen voor de consumenten. Ze gaan meestal 
gepaard met een bewuste misleiding van de consument omtrent de kwaliteit die hij terecht 
verwacht van een product waarop bijvoorbeeld een gereputeerd merk is aangebracht. Wanneer 
hij buiten de legitieme handel namaak- of piraatproducten koopt, geniet de consument doorgaans 
geen after-sales-service en heeft hij geen verhaal in geval van schade. Het fenomeen verstoort 
niet alleen de openbare orde, maar vormt een echte bedreiging voor de gehele samenleving, 
doordat het gevaar kan opleveren voor de volksgezondheid (namaak van geneesmiddelen, 
geknoei met alcoholische dranken) of voor de openbare veiligheid (namaak van speelgoed of van 
onderdelen van auto's en vliegtuigen). 
Vragen: 
6. Beschikt u over precieze gegevens (cijfers), en zo ja welke, over de omvang van namaak en 
piraterij in de betrokken sector(en)? 
21 In de sector van de compactdiscs draagt de piraat geen opnamekosten, betaalt hij niet voor licenties, 
keert hij geen royalty's uit aan de artiesten en behoeft hij niets uit te geven aan een toestemming tot 
reproductie. Ook de promotie, het ontwerpen van de hoes en het opstellen van de hoestekst kosten 
hem niets, aangezien de platenmaatschappijen dit voor hun rekening nemen. Omdat bovendien de 
distributiekosten bij piraatproducten veel lager zijn, bedraagt de kostprijs per plaat voor de piraat 
ongeveer 60% minder dan voor de rechtmatige distributeur. Tenslotte loopt de piraat geen enkel 
commercieel risico, omdat hij zich in de regel toelegt op die producten welke het beste verkopen. 
22 In de geneesmiddelensector spaart de namaker die aan de samenstelling van een geneesmiddel 
geraakt, de onderzoekskosten uit, die in deze sector bijzonder hoog zijn. Hij kan het geneesmiddel dus 
tegen een zeer concurrerende prijs fabriceren en verkopen. Hij kan zijn kosten nog verminderen door 
de dosissen te verlagen of soms zelfs door bestanddelen te vervangen door totaal onwerkzame stoffen. 
Met de nieuwe druktechnieken zijn de verpakkings- en etiketteerkosten vrij gering. 
Volgens een recente enquête van KPMG, de Union des Fabricants en Sofres kost namaak in Frankrijk 
ongeveer 38.000 arbeidsplaatsen (Les Echos, 28.1.1998). Volgens een studie van Price Waterhouse 
zou in de softwaresector een vermindering van de piraterij met 10 %, d.w.z. tot het niveau in de 
Verenigde Staten, in Europa tegen het jaar 2001 meer dan 250.000 banen opleveren (Bliek durch die 
Wirtschaft, 28.5.1998). 
11 23 
Wat is het aandeel ervan in verhouding tot de legitieme handel? 
7. Kunt u precieze gegevens verstrekken over de economische en sociale gevolgen van dit 
fenomeen in de betrokken sector(en): 
- voor de ondernemingen (verlies van arbeidsplaatsen, daling van de omzet, enz.)? 
- voor de nationale economie (zwartwerk, verlies van belastinginkomsten, enz.)? 
Kunt u precieze gegevens verstrekken over de gevolgen van dit fenomeen op het vlak van de 
consumentenbescherming (gezondheid, veiligheid...)? 
Ingeval namaak en piraterij ook aanleiding geven tot andere illegale activiteiten (op sociaal, 
fiscaal... gebied), kunt u aangeven wat het aandeel ervan is in verhouding tot die andere 
activiteiten? 
4. JURIDISCHE ANALYSE 
De materiële rechtsregels inzake intellectuele eigendom zijn op internationaal niveau het werk 
van de Wereldorganisatie voor de Intellectuele Eigendom (WIPO) en van de 
Wereldhandelsorganisatie (WTO), in het kader waarvan de TRIPS-Overeenkomst tot stand is 
gekomen. Ook de Gemeenschap is ertoe overgegaan de op nationaal niveau bestaande rechten te 
harmoniseren en nieuwe rechten in het leven te roepen, niet alleen om zich aan de internationale 
rechtsregels te conformeren maar ook om aan de totstandbrenging van de interne markt bij te 
dragen. De lidstaten hebben hun wetgeving op dit gebied moeten aanpassen, maar dit neemt niet 
weg dat er met betrekking tot bepaalde aspecten van het recht inzake intellectuele eigendom nog 
verschillen bestaan die historisch gegroeid zijn en het stempel dragen van de eigen rechtstraditie 
van elke lidstaat. 
Een eerste manier om namaak en piraterij aan te pakken, bestaat erin verbetering te brengen in de 
materiële rechtsregels inzake intellectuele eigendom. Naast de harmonisatie van de intellectuele 
eigendomsrechten vermindert het in het leven roepen van unitaire rechten op het gebied van de 
industriële eigendom - men denke hier aan het Gemeenschapsmerk^^ - in zekere mate het risico 
van namaak en piraterij. Deze unitaire rechten bieden immers een eenvormige bescherming en 
gelden op het gehele grondgebied van de Gemeenschap. Ze zorgen hierdoor voor een grotere 
transparantie en maken de markten homogener en beter overzienbaar voor de rechthebbenden. 
Een unitair systeem neemt de moeilijkheden weg die worden veroorzaakt door de dispariteit van 
de nationale beschermingsstelsels. Verder werken aan het in het leven roepen van unitaire 
rechten is bijgevolg een van de mogelijke wijzen van benadering van het fenomeen van namaak 
en piraterij in de interne markt. De aanpak ten gronde behoeft niet per se uniform te zijn en kan 
verschillen naar gelang van de betrokken intellectuele eigendomsrechten. In bepaalde gevallen 
volstaat misschien een minder ingrijpende aanpak en is het voldoende de harmonisatie verder uit 
te diepen, bijvoorbeeld door klaarheid te scheppen omtrent bepaalde punten die door de 
rechterlijke instanties op uiteenlopende wijze zijn geïnterpreteerd. 
Een ander pad dat kan worden bewandeld om namaak en piraterij te bestrijden, is dat van 
maatregelen en procedures tot handhaving van intellectuele eigendomsrechten. In dit verband 
zijn in de TRIPS-Overeenkomst een aantal minimumnormen ingeschreven die alle leden van de 
WTO in acht moeten nemen. Wat tot dusver op het niveau van de Gemeenschap conform deze 
overeenkomst is ondernomen, situeert zich op het terrein van de controle aan de buitengrens. Met 
24 Verordening (EG) nr. 40/94 van de Raad van 20 december 1993 inzake het Gemeenschapsmerk, 
PBL 11 van 14.1.1994, blz. 1. 
12 
betrekking tot de overige in de TRIPS-Overeenkomst geregelde aspecten is het tussen de 
lidstaten de facto tot een zekere harmonisatie van hun wetgeving gekomen. Wat de niet in de 
TRIPS-Overeenkomst behandelde aspecten betreft, regelt elke lidstaat zelf het toezicht en de 
bestraffing, zodat er van land tot land verschillen - en soms belangrijke verschillen - bestaan. 
Namaak en piraterij zijn grensoverschrijdend en worden steeds beter georganiseerd en 
professioneler bedreven, en kunnen dus niet doeltreffend worden bestreden op nationaal niveau. 
Het is bijgevolg belangrijk te onderzoeken hoe doeltreffend de bestaande maatregelen en 
procedures zijn, ook in de praktijk, en na te gaan hoe ze kunnen worden verbeterd. Hierbij kan 
lering worden getrokken uit sommige nationale wetsbepalingen die hun doeltreffendheid hebben 
bewezen. Met het oog op bepaalde modegevoelige sectoren waar het grootste gedeelte van de 
omzet in een betrekkelijk korte periode wordt gerealiseerd, moet worden bezien of de 
maatregelen en procedures ter bestrijding van namaak en piraterij voldoende doeltreffend zijn om 
snel te kunnen ingrijpen. 
Hoewel deze situatie niet wordt bestreken door de communautaire regelgeving inzake de controle 
op namaak- en piraatproducten aan de buitengrens^, lijkt het nuttig in dit Groenboek ook te 
onderzoeken over welke middelen de houder van een intellectueel eigendomsrecht in de interne 
markt beschikt om zijn recht te doen handhaven ingeval producten die buiten de Gemeenschap 
op wettige wijze zijn vervaardigd, zonder zijn toestemming in de Gemeenschap worden 
ingevoerd (neveninvoer). Hierbij mag welteverstaan het beginsel van de communautaire 
uitputting van rechten, dat door het Hof van Justitie in zijn rechtspraak ondubbelzinnig is 
erkend^o en dat in de communautaire regelgeving is verankerd^', niet ter discussie worden 
gesteld. Ook moet er bij dit onderzoek rekening mee worden gehouden dat de situatie niet voor 
alle intellectuele eigendomsrechten dezelfde is. 
Vragen: 
8. Wat is in het algemeen, op grond van uw praktische ervaring, het belangrijkste probleem dat 
zich bij de huidige stand van het recht op het gebied van namaak en piraterij voordoet? 
9. Lijken de nationale, communautaire en internationale materiële rechtsregels inzake 
intellectuele eigendom u op het ogenblik toereikend om namaak en piraterij in de interne 
markt te voorkomen? Maak, in voorkomend geval, onderscheid naar gelang van de 
betrokken intellectuele eigendomsrechten. 
Zo niet, welke verbeteringen zijn volgens u noodzakelijk? 
Bent u inzonderheid van oordeel dat bepaalde nationale en internationale materiële 
rechtsregels met communautaire regelgeving dienen te worden aangevuld? Zo ja, welke? 
Maak ook hier, in voorkomend geval, onderscheid naar gelang van de betrokken intellectuele 
eigendom srechten. 
Zijn er volgens u bepaalde punten die dienen te worden verduidelijkt, gelet op de 
jurisprudentie van de nationale rechterlijke instanties? 
10. Zijn de nationale, communautaire en internationale bepalingen inzake maatregelen en 
procedures tot handhaving van intellectuele eigendomsrechten volgens u toereikend om 
25 Zie artikel 1, lid 4, van Verordening (EG) nr. 3295/94 van de Raad van 22 december 1994, reeds 
aangehaald. 
26 Zie o.m. HvJEG, 14 juli 1981, zaak 187/80, Merck & Co. Inc. / Stephar, Jurispr. 1981, blz. 2063. 
27 Zie artikel 7, lid 1, van de Eerste Richtlijn 89/104/EEG van de Raad van 21 december 1988 
betreffende de aanpassing van het merkenrecht der lidstaten, PB L 40 van 11.2.1989, blz. 1. 
13 
inbreuken in de interne markt te voorkomen en te bestraffen? 
Zo niet, welke verbeteringen zijn volgens u noodzakelijk? 
Bent u van mening dat bepaalde nationale en internationale maatregelen en procedures met 
communautaire maatregelen en procedures dienen te worden aangevuld? Zo ja, welke? 
Maak, in voorkomend geval, onderscheid naar gelang van de betrokken intellectuele 
eigendomsrechten. 
11. Zijn de toegepaste maatregelen en procedures in de praktijk doeltreffend? 
Zo niet, welke aanpassingen en wijzigingen zijn volgens u noodzakelijk? Maak, in 
voorkomend geval, onderscheid naar gelang van de betrokken intellectuele 
eigendomsrechten. 
Zijn, op grond van uw ervaring, in modegevoelige sectoren de maatregelen en procedures ter 
bestrijding van namaak en piraterij voldoende doeltreffend om snel te kunnen ingrijpen? 
12. Zijn in het geval dat goederen buiten de Gemeenschap op wettige wijze worden vervaardigd 
maar zonder toestemming van de rechthebbende in de Gemeenschap worden ingevoerd 
(neveninvoer), de middelen waarover deze laatste beschikt om zijn intellectueel 
eigendomsrecht te doen handhaven, volgens u toereikend? 
Zo niet, welke verbeteringen zijn volgens u noodzakelijk? 
13. Wanneer u in de sector waarin u werkzaam bent, in een gerechtelijke procedure de keuze 
hebt tussen verschillende intellectuele eigendomsrechten, welk recht biedt u dan, op grond 
van uw ervaring, de beste bescherming? Maak, in voorkomend geval, onderscheid naar 
gelang van het betrokken land. 
5. MOGELIJKE OPLOSSINGEN 
Om namaak en piraterij doeltreffend te bestrijden, kan aan horizontale maatregelen worden 
gedacht, en dit op vier terreinen: het toezicht door de privé-sector; het gebruik van technische 
middelen; sancties en middelen tot handhaving van intellectuele eigendomsrechten; en de 
administratieve samenwerking tussen de bevoegde autoriteiten. 
5.1. Toezicht door de privé-sector 
Bedoeld toezicht berust vooral op particuliere initiatieven van nationale, Europese en 
internationale brancheorganisaties, zoals verenigingen van producenten, verenigingen van 
merkhouders en auteursrechtenbureaus. Wat deze organisaties over het algemeen doen, is: de 
evolutie van de markt volgen; hun leden adviseren en bijstaan; samenwerken met de 
overheidsdiensten (douane, politie, justitie); verdachte activiteiten in het oog houden en daden 
van namaak en piraterij opsporen; het grote publiek informeren; en eventueel bij de overheid 
aandringen op noodzakelijke wetswijzigingen. Dergelijke initiatieven zijn vaak van zeer groot 
nut in de strijd tegen namaak en piraterij. De privé-sector moet evenwel bij het uitoefenen van 
toezicht de communautaire mededingingsregels in acht nemen. Deze regels zijn van 
doorslaggevend belang voor de totstandbrenging van een door concurrentie beheerste interne 
markt, ook voor door intellectuele eigendomsrechten beschermde goederen en diensten. De 
Commissie zal bij het minste vermoeden dat deze regels worden overtreden, krachtdadig 
ingrijpen. Het hiernavolgende geldt dan ook onder dit voorbehoud. 
14 
Marktbewaking 
Marktbewaking is belangrijk om daden van namaak en piraterij op het spoor te komen, zodat op 
passende wijze preventief en repressief kan worden opgetreden. Hoe doeltreffend deze bewaking 
is, hangt natuurlijk voor een groot deel af van de omvang van de betrokken markt en van het 
aantal marktdeelnemers. Hoe kleiner het aantal marktdeelnemers is, des te overzichtelijker is de 
markt. In de sector van de compactdiscs bijvoorbeeld is een cd-identificatiesysteem ingevoerd 
met behulp waarvan piraatproducten kunnen worden getraceerd tot aan de bron. Bijgevolg moet 
op het niveau van de interne markt worden onderzocht hoe doeltreffend de bestaande 
bewakingssystemen zijn en of zulke systemen dienen te worden ingevoerd in sectoren waar ze 
nog niet bestaan. 
Vragen: 
14. Bestaat er in de sector waarin u werkzaam bent, een marktbewakingssysteem om gevallen 
van namaak en piraterij op te sporen? 
Zo ja, werkt dit systeem op bevredigende wijze? 
Zo niet, welke verbeteringen zijn volgens u noodzakelijk? Zou op communautair niveau voor 
deze verbeteringen moeten worden gezorgd? Zo ja, verklaar dit nader. 
Indien in de sector waarin u werkzaam bent geen marktbewakingssysteem bestaat, bent u 
van mening dat met de invoering van een dergelijk systeem een doeltreffende bijdrage zou 
worden geleverd aan de bestrijding van namaak en piraterij in de interne markt? Zo ja, zou 
dit systeem op communautair niveau moeten worden ingevoerd? Verklaar dit nader. 
Versterking van de samenwerking 
De activiteiten van de brancheorganisaties op het gebied van de bestrijding van namaak en 
piraterij, met name op het vlak van de informatiegaring, zouden op nationaal of communautair 
niveau kunnen worden voortgezet en aangemoedigd. Dit zou bijvoorbeeld kunnen gebeuren door 
ervoor te zorgen dat ook de overheidsdiensten die verantwoordelijk zijn voor de bestrijding van 
namaak en piraterij, gegevens invoeren in de door deze organisaties beheerde databanken, of 
door een centrale databank in het leven te roepen, waarin dan zowel deze organisaties als 
bedoelde diensten gegevens invoeren. In beide gevallen zou erop moeten worden toegezien dat 
de regels inzake vertrouwelijkheid en bescherming van persoonsgegevens in acht worden 
genomen. Er zou ook aan kunnen worden gedacht de oprichting van dergelijke organisaties, waar 
zij nog niet bestaan, te stimuleren en de samenwerking tussen dergelijke organisaties, eventueel 
binnen een ruimer verband, te bevorderen. 
Ook de uitwisseling van ervaringen tussen de brancheorganisaties en de overheidsdiensten die 
verantwoordelijk zijn voor de bestrijding van namaak en piraterij28, zou kunnen worden 
aangemoedigd, evenals het verzorgen door de overheid, in samenwerking met bedoelde 
organisaties, van vormingscursussen voor de ambtenaren van de bevoegde diensten. Misschien 
zou hiervoor financiële steun kunnen worden verleend in het kader van het Falcone-
programma29, indien het projecten met een Europese dimensie betreft. Ook bewustmakings- en 
28 Althans in een aantal lidstaten zijn dit de douanediensten. Wanneer deze diensten namaak- of 
piraatproducten ontdekken, maken zij naar gelang van het land het dossier over aan de politiediensten, 
die dan het onderzoek voeren, of voeren zij (zoals in het Verenigd Koninkrijk en Duitsland) zelf het 
onderzoek. 
Gemeenschappelijk optreden van 19 maart 1998 door de Raad vastgesteld op basis van artikel K.3 van 
het Verdrag betreffende de Europese Unie, houdende een uitwisselings-, opleidings- en 
15 29 
voorlichtingscampagnes ten behoeve van het grote publiek, die belangrijk zijn uit een oogpunt 
van preventie, zouden kunnen worden ondersteund. 
Voorts zou de samenwerking tussen de overheid en de brancheorganisaties, met name wat de 
uitwisseling van informatie betreft, meer kunnen worden geformaliseerd, bijvoorbeeld door het 
sluiten van convenanten. Deze zouden van de zijde van de organisaties de verbintenis inhouden 
om de informatie over gevallen van namaak of piraterij die zij zelf of langs hun leden om 
verkrijgen, aan de overheid door te geven, en van de zijde van de overheid de verbintenis om, 
met inachtneming van de regels inzake vertrouwelijkheid en binnen de grenzen van wat wettelijk 
is toegestaan, de organisaties over ontdekte gevallen van namaak of piraterij in te lichten, zodat 
deze organisaties of hun leden snel kunnen reageren, zo nodig ook langs gerechtelijke weg. 
Vragen: 
15. Bent u van mening dat het bevorderen van de activiteiten van de brancheorganisaties, zoals 
bewustmakingscampagnes ten behoeve van het grote publiek en de verzameling en 
verspreiding van informatie, zou kunnen bijdragen tot een betere bestrijding van namaak en 
piraterij in de interne markt? 
Acht u hiertoe een initiatief op communautair niveau aangewezen? 
Wat denkt u in dit verband, zonder de regels inzake de bescherming van persoonsgegevens 
uit het oog te verliezen, bijvoorbeeld van de oprichting van een centrale databank of een 
uitbreiding en verbetering van de bestaande databanken? 
Bent u van mening dat het tot een betere bestrijding van namaak en piraterij zou kunnen 
bijdragen, indien op communautair niveau initiatieven worden genomen om de oprichting 
van dergelijke organisaties of de opneming van dergelijke organisaties in een ruimer verband 
aan te moedigen? 
16. Hoe zouden volgens u de wederzijdse samenwerking en de uitwisseling van informatie 
tussen de overheid en de brancheorganisaties kunnen worden verbeterd? 
Zou het volgens u, op grond van uw ervaring, bijvoorbeeld de bestrijding van namaak en 
piraterij ten goede komen, indien tussen de overheid en de brancheorganisaties op dit gebied 
convenanten worden gesloten? 
Verbetering van het rechtskader 
De brancheorganisaties vervullen vaak een toezichts- en onderzoekstaak ten behoeve van hun 
leden. Het zou ook kunnen worden overwogen de bevoegdheden van de organisaties die in de 
strijd tegen namaak en piraterij actief zijn, zodanig uit te breiden dat zij in rechte kunnen 
optreden om op te komen voor de collectieve belangen die zij behartigen. Meer in het algemeen 
zou de mogelijkheid kunnen worden onderzocht een rechtskader te creëren voor de acties en 
interventies van deze organisaties in de strijd tegen namaak en piraterij. Zo zouden misschien de 
activiteiten van deze organisaties op het terrein kunnen worden uitgebreid, eventueel ook door ze 
in concrete gevallen te betrekken bij de door de bevoegde autoriteiten verrichte controles. 
samenwerkingsprogramma voor personen die verantwoordelijk zijn voor de bestrijding van de 
georganiseerde criminaliteit (programma Falcone), PB L 99 van 31.3.1998, blz. 8. 
16 
Vragen: 
17. Acht u, op grond van uw ervaring, de actie- en interventiemogelijkheden op het terrein van 
de bij de bestrijding van namaak en piraterij betrokken brancheorganisaties toereikend om 
dit fenomeen op doeltreffende wijze tegen te gaan? 
Zo niet, bent u van mening dat de bestrijding van dit fenomeen doeltreffender zou kunnen 
worden gemaakt door een rechtskader voor de acties en interventies van deze organisaties te 
creëren, bijvoorbeeld om ze nauwer te betrekken bij de werkzaamheden van de nationale 
autoriteiten? 
Zo ja, hoe zou dit volgens u moeten worden verwezenlijkt? 
18. Spelen bedoelde brancheorganisaties volgens u een voldoende belangrijke rol in 
gerechtelijke procedures? 
Bent u bijvoorbeeld van mening dat een zodanige uitbreiding van de bevoegdheden van deze 
organisaties dat zij in rechte kunnen optreden om op te komen voor de collectieve belangen 
die zij behartigen, zou kunnen bijdragen tot een betere bestrijding van namaak en piraterij in 
de interne markt? 
Zo ja, onder welke voorwaarden zou aan deze organisaties procesbevoegdheid kunnen 
worden toegekend (aantonen van procesbelang ...)? 
19. Welke nationale of internationale instanties of welke brancheorganisaties lijken u, op grond 
van uw ervaring, het efficiëntst te werk te gaan bij de bestrijding van namaak en piraterij? 
5.2. Het gebruik van technische middelen 
De houders van intellectuele eigendomsrechten kunnen technische middelen gebruiken om hun 
producten of diensten te beschermen en te identificeren in de strijd tegen de namaak en de 
piraterij. Die technische middelen kunnen uiteenlopende vormen aannemen: 
veiligheidshologrammen, optische middelen, chipkaarten, magnetische systemen, biometrische 
codes, speciale inkten, microscopische etiketten, enz. Die technische middelen vergemakkelijken 
de vervolging en de beteugeling van de namaak en de piraterij. Door die middelen kan 
onrechtmatig gebruik van werken, producten of diensten gemakkelijker worden "nagetrokken" 
zodat de overtreders op een efficiëntere manier kunnen worden opgespoord en vervolgd. Hoewel 
die technische middelen de mogelijkheid bieden om grove gevallen van namaak of piraterij te 
herkennen, zijn zij in het algemeen evenwel niet bestand tegen de misbruiken van beter 
georganiseerde overtreders die erin slagen die middelen op hun beurt te reproduceren. Om die 
reden moeten die middelen in aanmerking komen voor een dienstige rechtsbescherming die de 
schending, de manipulatie of de neutralisering ervan verhindert. 
Er bestaan internationale verplichtingen op gebied van het auteursrecht en de naburige rechten->0 
die betrekking hebben op de rechtsbescherming tegen het onwerkzaam maken van technische 
maatregelen welke de rechthebbenden in verband met de uitoefening van hun intellectuele 
eigendomsrechten toepassen en die beletten dat handelingen worden verricht waarvoor de 
rechthebbenden geen toestemming hebben verleend of die rechtens niet zijn geoorloofd. De 
30 Zie artikel 11 van het WIPO-Verdrag inzake het auteursrecht en artikel 18 van het WIPO-Verdrag 
inzake uitvoeringen en fonogrammen. Die twee verdragen zijn aangenomen door de diplomatieke 
WIPO-conferentie over bepaalde vraagstukken op gebied van het auteursrecht en de naburige rechten 
die op 20 december 1996 te Genève werd gehouden. 
17 
Commissie heeft op communautair niveau maatregelen genomen op gebied van de intellectuele 
eigendom^ 1 om ervoor te ijveren dat bepaalde onrechtmatige activiteiten die betrekking hebben 
op de technische middelen, verboden zouden worden in de lidstaten. 
Doeltreffendheid van de technische middelen 
Hoewel de lopende communautaire initiatieven op gebied van intellectuele eigendom in de 
dienstige gremia moeten worden besproken, dient te worden onderzocht of de inzake 
intellectuele eigendom ingevoerde technische middelen voldoende beschermd zijn en of hun 
bescherming moet worden verzekerd of versterkt bijvoorbeeld door een communautair initiatief 
dat erop is gericht in de lidstaten bepaalde activiteiten met commercieel oogmerk te verbieden 
ten aanzien van onrechtmatige technische middelen (de fabricage, de invoer in de Gemeenschap, 
de verkoop, het voorhanden hebben, de installatie, het onderhoud, de vervanging, de reclame 
enz.). 
Van de technische middelen die de mogelijkheid bieden om goederen en diensten te identificeren 
of op een andere wijze te beschermen, mag geen misbruik worden gemaakt om de markt af te 
schermen en de parallelle invoer te beheersen. De Commissie kan niet aanvaarden dat inbreuk 
zou worden gemaakt op het Gemeenschapsrecht, inzonderheid op de voorschriften inzake de 
interne markt en de concurrentievoorschriften, ingevolge het gebruik van die technische 
middelen. 
Vragen: 
20. Beschikt u over bepaalde technische middelen om uw industriële eigendomsrechten te 
beschermen? Zo ja, welke? 
Bieden die technische middelen een toereikende bescherming? Indien niet, welke 
problemen hebt u vastgesteld? Wat is de kostprijs ervan? 
21. Bent u van mening dat de rechtsbescherming van die technische middelen voldoende 
verzekerd is om activiteiten te verhinderen die de schending, de manipulatie of de 
ongeoorloofde neutralisering van die middelen mogelijk maken of vergemakkelijken? 
Is die bescherming verzekerd op niveau van de onderneming, de bedrijfstak of op 
wetgevend en regulerend niveau? 
22. Wat de rol van de autoriteiten betreft, bent u van mening dat een gestandaardiseerde 
bescherming van die technische middelen een afdoende antwoord zou zijn op die 
onrechtmatige activiteiten? 
Zo niet, welk alternatief zou volgens u in overweging kunnen worden genomen? 
Zonder vooruit te lopen op de onderzoeken welke momenteel op communautair niveau 
aan de gang zijn, zou u een initiatief inzake intellectuele eigendom op het niveau van de 
Europese Unie, dat erop is gericht de lidstaten in het algemeen onder meer de fabricage, 
de invoer in de Gemeenschap of de verkoop van onrechtmatige technische middelen te 
verbieden, gunstig bejegenen? 
31 Zie artikel 6 van het voorstel voor een richtlijn betreffende de harmonisatie van bepaalde aspecten van 
het auteursrecht en de naburige rechten in de informatiemaatschappij (reeds geciteerd). 
18 
Bijdrage van de onderzoeks- en ontwikkelingsprogramma 's 
De onderzoeks- en ontwikkelingsprogramma's van de Commissie kunnen oplossingen aanreiken 
wat het gebruik van technische middelen betreft. In die context is het dienstig om inlichtingen in 
te winnen inzonderheid over de aard (rol, functies) van de technische middelen die de 
belanghebbenden aangewezen achten en die de mogelijkheid bieden om bepaalde O&O-acties 
van het vijfde kaderprogramma beter uit te werken en te focussen, met name de tweede 
kernactiviteit van het specifieke programma voor onderzoek, technologische ontwikkeling en 
demonstratie (1998-2002) op het gebied van "een gebruikersvriendelijke 
informatiemaatschappij"32. Aldus kan met die gegevens rekening worden gehouden bij de 
definitie van specifieke O&O-maatregelen. 
Vragen: 
23. Indien u van mening bent dat het gebruik van technische middelen kan bijdragen aan de 
bescherming van uw intellectuele eigendomsrechten: 
- Welke zijn dan de aard en de ideale functies van een technisch middel dat aan uw 
behoeften kan beantwoorden? (U hoeft in uw antwoord niet noodzakelijkerwijze 
rekening te houden met de huidige stand van de beschikbare technologieën maar u kunt 
uiteenzetten welke functies wenselijk zijn.) 
- Kunt u het ideale scenario beschrijven waarin een technisch middel dat aan uw 
behoefte voldoet, kan worden gebruikt? 
- Acht u het wenselijk dat de technische beschermingsmiddelen genormaliseerd worden? 
Zo ja, op welk niveau? Zo niet, waarom? 
5.3. De sancties en de middelen om de naleving van intellectuele 
eigendomsrechten te verzekeren 
Naast de bevordering van de toezichtsactiviteiten van de particuliere sector en de bescherming 
die door technische middelen wordt geboden, dient de behoefte aan en de haalbaarheid van 
eventuele communautaire initiatieven inzake sancties en middelen om de naleving van 
intellectuele eigendomsrechten te verzekeren, eveneens te worden onderzocht. De vraag dient te 
worden gesteld of bijkomende maatregelen en procedures in overweging moeten worden 
genomen om de strijd tegen de namaak en de piraterij in de interne markt te verbeteren en te 
versterken ter aanvulling van die welke in de TRIPS-overeenkomst zijn vervat^ en die de 
gemeenschappelijke basis zijn op dat gebied in alle lidstaten van de EG. In die context dient 
rekening te worden gehouden met de bijzondere voorschriften in bepaalde nationale wetgevingen 
waarvan de doeltreffendheid reeds is bewezen. Het spreekt vanzelf dat de sancties en middelen 
welke eventueel op communautair niveau in overweging worden genomen met het oog op de 
handhaving van de intellectuele eigendomsrechten, in overeenstemming moeten zijn met de 
algemene rechtsbeginselen, zoals, bijvoorbeeld, het evenredigheidsbeginsel of de eerbiediging 
van de particuliere levenssfeer. 
32 Voorstel voor een beschikking van de Raad dat door de Commissie is ingediend op 22 juni 1998, PB 
C 260 van 18.8.1998, blz. 16. 
33 Zie artikel 41 tot en met 61 van de TRIPS-overeenkomst. 
19 
Strafrechtelijke procedure en sancties 
In alle wetgevingen van de lidstaten is bepaald dat namaak of piraterij in beginsel strafbaar zijn 
maar het niveau en de gestrengheid van de sancties lopen aanzienlijk uiteen per lidstaat. Ten 
aanzien van bepaalde typen rechten is evenwel in geen enkele strafrechtelijke sanctie voorzien. 
Meerdere lidstaten hebben evenwel de jongste jaren de strafrechtelijke beteugeling van de 
namaak en de piraterij versterkt. Strafrechtelijke vervolgingen bieden immers bepaalde voordelen 
ten aanzien van een civielrechtelijke beteugeling (groter ontradend effect, doelmatiger opsporing 
en bewijsgaring, enz.). Derhalve dient te worden nagedacht over de doeltreffendheid van de 
huidige beteugeling in de interne markt en over eventuele verbeteringen. Voor zover de namaak 
of de piraterij in de meeste gevallen aanleiding geven tot een reeks opeenvolgende verrichtingen, 
is het van belang te weten of alle betrokkenen in die keten, van de fabrikant tot de wederverkoper 
via de tussenpersonen, onder de toepasselijke wetgeving vallen. Tevens is het van belang te 
weten of de verschillen welke tussen de lidstaten bestaan, gevolgen sorteren voor de lokalisering 
van de namaak - en piraterij-activiteiten in de interne markt. 
De Gemeenschap moet erop toezien dat de communautaire wetgeving correct wordt toegepast. 
Om die reden moet zij erop toezien dat inbreuken op het Gemeenschapsrecht worden vervolgd. 
In haar mededeling van 1995^4 heeft de Commissie reeds erop gewezen dat maatregelen, 
inzonderheid in de vorm van sancties, moeten worden genomen om de goede werking van de 
interne markt veilig te stellen, inclusief op het gebied van de bescherming van de industriële en 
commerciële eigendom. Ingevolge die mededeling heeft de Raad op 29 juni 1995 een resolutie35 
aangenomen waarin de lidstaten worden aangemaand de inbreuken op het Gemeenschapsrecht 
met dezelfde gestrengheid te bestraffen als de niet-naleving van het nationale recht en waarin de 
Commissie wordt uitgenodigd de studie met betrekking tot die vraagstukken voort te zetten en, 
indien nodig, voorstellen in te dienen. Daarna zijn standaardclausules inzake de sancties 
ingevoerd in de verordeningen en richtlijnen welke door de Commissie zijn voorgesteld meer 
bepaald op het gebied van de intellectuele eigendom^. 
Voorts kunnen andere beteugelende maatregelen in overweging worden genomen. In bepaalde 
nationale wetgevingen is bijvoorbeeld voorzien in bijzondere voorschriften ter versterking van de 
strafrechtelijke sancties. Naar het voorkomt zijn die maatregelen zeer doeltreffend in de strijd 
tegen de namaak en de piraterij. Het betreft onder meer de gedeeltelijke of gehele sluiting, voor 
een bepaalde periode, van de winkel of de vestiging waar het misdrijf is gepleegd. De uitbreiding 
van dergelijke maatregelen tot de gehele Gemeenschap kan een oplossing zijn. 
Vragen: 
24. De bepalingen van de TRIPS-overeenkomst welke door de lidstaten ten uitvoer zijn 
gelegd, voorzien in de invoering van strafrechtelijke procedures en straffen in bepaalde 
gevallen. Bent u van mening dat bijkomende verbeteringen dienen te worden ingevoerd 
om de intellectuele eigendomsrechten in de interne markt te doen naleven? 
34 Mededeling betreffende de rol van sancties voor de tenuitvoerlegging van de communautaire 
wetgeving op het gebied van de interne markt, COM(95) 162 van 3/5/1995. 
35 Resolutie van de Raad van 29 juni 1995 over de eenvormige en doeltreffende toepassing van het 
Gemeenschapsrecht en over sancties op overtredingen daarvan op het gebied van de interne markt, PB 
C 188 van 22/7/1995, blz.1. 
36 Zie onder meer artikel 8 van het voorstel voor een richtlijn betreffende de harmonisatie van bepaalde 
aspecten van het auteursrecht en de naburige rechten in de informatiemaatschappij (COM(97)628), 
reeds geciteerd. 
20 
Zo ja, welke? 
Omvat de vigerende wetgeving de onderscheiden inbreukmakers in een keten van 
namaak of piraterij? Zo niet, welke bepalingen moeten volgens u worden ingevoerd om 
de echte verantwoordelijken op te sporen? 
Bent u van mening dat de verschillen tussen de lidstaten gevolgen sorteren voor de 
lokalisering van de namaak- en piraterij-activiteiten in de Gemeenschap? 
25. Bent u van mening dat de invoering van sancties op communautair niveau ter aanvulling 
van de nationale sancties, een doeltreffend middel is in de strijd tegen de namaak en de 
piraterij in de interne markt met het oog op een eenvormige toepassing van de wetgeving 
in de interne markt? 
26. Zo niet, op welke andere middelen kan er volgens u een beroep worden gedaan? 
Bent u bijvoorbeeld van mening dat de sluiting van de winkel of de vestiging waar het 
misdrijf is gepleegd, een passende en doelmatige maatregel is? 
Civielrechtelijke handhaving 
De rechthebbenden beschikken op nationaal niveau over een bepaald aantal voorlopige of 
definitieve gerechtelijke maatregelen en procedures waarop zij bij inbreuk een beroep kunnen 
doen om de naleving van hun intellectuele eigendomsrechten af te dwingen. Hoewel het oogmerk 
van die gerechtelijke maatregelen en procedures in alle lidstaten vergelijkbaar is omdat de 
lidstaten gebonden zijn door de TRIPS-overeenkomst in het kader van de WTO gesloten, kunnen 
de praktische uitvoeringsbepalingen per lidstaat aanzienlijk uiteenlopen. 
De voorlopige maatregelen, die sneller en doeltreffender zijn dan de maatregelen welke kunnen 
worden gevraagd in de bodemprocedure, bieden de mogelijkheid om te beletten dat namaak of 
piraterij wordt begaan of voortgezet, alsook om de bewijsstukken veilig te stellen37. Zij lopen in 
beginsel niet vooruit op de bodemprocedure. In principe bestaan in alle lidstaten voorlopige 
maatregelen, inclusief, in voorkomend geval, die welke worden genomen in het kader van een 
niet tegensprekelijke procedure38. Niettemin kunnen belangrijke procedurele verschillen bestaan 
tussen de nationale stelsels en tussen de frequentie waarmee een beroep op die mogelijkheden 
wordt gedaan. Die verschillen vloeien voort uit de verschillende tradities en benaderingen in de 
lidstaten. 
Het verzamelen en bewaren van bewijzen is een belangrijk element in de strijd tegen de namaak 
en de piraterij. Vanuit dit standpunt zijn de procedure welke in het Britse recht is bekend onder 
de naam "Anton Piller Order" en de Franse "procédure de saisie-contrefacon" (beslag 
namaakproducten) zeer doeltreffende middelen om bewijzen te verzamelen en te bewaren. Het 
lijdt geen twijfel dat dergelijke maatregelen die gericht zijn op het bewaren van bewijzen in de 
onderzoeksfase of in de procedure, op doeltreffende wijze bijdragen aan de strijd tegen de 
namaak en de piraterij. 
37 Volgens de definitie welke door het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschap is gegeven, zijn 
voorlopige of bewarende maatregelen in de zin van artikel 24 van het Verdrag van Brussel 
"maatregelen die ter zake van onderwerpen die binnen het toepassingsgebied van het Verdrag vallen, 
een feitelijke of juridische situatie beogen te handhaven ter bewaring van rechten waarvan de 
erkenning langs andere weg wordt gevraagd voor de rechter die van het bodemgeschil kennis neemt". 
(arrest Reichert van 26/3/1992, zaal C-261/90, Jurispr. 1992, blz. 1-2149). 
38 Zie onder meer de kortgedingprocedure in Nederland of de procédure en référé in Frankrijk. 
21 
De verschillende maatregelen welke kunnen worden gevraagd voor de bodemrechter of voor de 
rechter in kortgeding omvatten meer bepaald de beëindiging van de aan de gang zijnde inbreuk 
of de voorkoming van toekomstige inbreuken, rechterlijke bevelen en schadevorderingen. De 
verzoeken tot beëindiging en tot voorkoming van nieuwe inbreuken kunnen worden ingediend in 
alle lidstaten. Zij verplichten de inbreukmaker ertoe elke verdere handeling welke verband houdt 
met de namaak, te beëindigen. De handeling welke moet worden beëindigd, betreft de 
namaakproducten zelf en de middelen welke voor de productie ervan worden gebruikt. Hoewel 
de fundamentele beginselen gelijk zijn, verschilt de toepassing ervan, bijvoorbeeld met 
betrekking tot de wijze waarop rekening wordt gehouden met de belangen van derden, de wijze 
waarop de namaakproducten worden geëlimineerd (vernietiging, wederuitvoer, enz.) of de 
voorwaarden waarin de ontmanteling van de middelen welke voor de productie van de 
namaakproducten worden gebruikt, kan worden gelast. De Nederlandse gerechtelijke instanties 
hebben bijvoorbeeld een interessante benadering ontwikkeld die erin bestaat dat de inbreukmaker 
kan worden verplicht de namaakproducten op zijn kosten uit het verkeer te halen. 
In de lidstaten wordt het vaakst gebruik gemaakt van rechterlijke bevelen als instrument om de 
inbreukmaker met name te verbieden nieuwe inbreuken te maken op een intellectueel 
eigendomsrecht. De niet-naleving van een rechterlijk bevel geeft aanleiding tot specifieke 
sancties, gewoonlijk een geldboete, die wordt betaald aan de staat of aan de persoon ten faveure 
van wie het bevel is uitgevaardigd. Wat het herstel betreft, is de inbreukmaker aan de 
rechthebbende schadevergoeding verschuldigd om de schade die door de inbreuk op het 
intellectuele eigendomsrecht is veroorzaakt, te herstellen. De schadevergoedingen welke in het 
algemeen zelfs bij ontstentenis van schuld worden toegekend, worden vaak onvoldoende geacht 
om een voldoende herstel van het geleden nadeel te garanderen. 
Hoewel die gerechtelijke maatregelen en procedures gemeenschappelijk zijn voor alle lidstaten, 
spreekt het vanzelf dat de tenuitvoerleggingsvoorwaarden per staat kunnen verschillen. Derhalve 
moet de doeltreffendheid ervan in de interne markt worden onderzocht en eventuele 
verbeteringen in overweging worden genomen, inclusief de uitbreiding van die maatregelen en 
procedures waarvan de doeltreffendheid is bewezen in bepaalde lidstaten. 
Vragen: 
27. De bepalingen van de TRIPS-overeenkomst welke ten uitvoer zijn gelegd in de lidstaten, 
voorzien in de invoering van doeltreffende en ontradende maatregelen en procedures. 
Bent u van mening dat bijkomende verbeteringen noodzakelijk zijn om de naleving van 
de intellectuele eigendomsrechten in de interne markt te garanderen? 
Zo ja, dewelke? 
Welke gerechtelijke maatregelen en procedures zijn volgens u de meest doeltreffende? 
Bent u van mening dat nagemaakte of piraatproducten voor een liefdadig doel moeten 
worden weggeschonken eerder dan systematisch te worden vernietigd? Onder welke 
voorwaarden zou een dergelijke schenking volgens u moeten plaatsvinden? 
28. Wat vindt u van de uitbreiding tot de Europese Gemeenschap van die gerechtelijke 
maatregelen en procedures waarvan de doeltreffendheid in de strijd tegen de namaak en 
de piraterij is bewezen in bepaalde lidstaten of in specifieke gebieden op communautair 
niveau? 
22 
Vindt u bijvoorbeeld dat 1) het op kosten van de inbreukmaker uit het verkeer nemen van 
de betrokken goederen, of 2) de mogelijkheid voor de rechthebbende om vóór de 
bodemvordering om de daadwerkelijke inbeslagname van de betrokken goederen te 
verzoeken, zoals is bepaald in het Franse recht (saisie-contrefacon) (Nederlandse 
vertaling: beslag namaakproducten) of in het Britse recht ("Anton Piller Order"), 
maatregelen zijn die in alle lidstaten zouden moeten worden toegepast? 
Andere maatregelen 
Er zijn andere maatregelen die klaarblijkelijk doeltreffend zijn in de strijd tegen de namaak en de 
piraterij. Die maatregelen kunnen in het algemeen worden toegepast in het kader van een 
civielrechtelijke of een strafrechtelijke procedure. Aldus wordt de bekendmaking van vonnissen, 
die meer bepaald in Italië en Frankrijk vaak wordt gebruikt, beschouwd als een bijkomende straf 
die door de rechter wordt uitgesproken in geval van namaak of piraterij. 
Een andere maatregel is het recht op informatie. Die maatregel, die in de TRIPS-overeenkomst 
facultatief is, is onafhankelijk van de schadevordering en gericht tegen elke inbreukmaker die op 
straffe van sanctie kan worden gelast inlichtingen te verstrekken over de herkomst van de 
inbreukmakende goederen, de distributiekanalen en de identiteit van de bij de productie en de 
distributie van de goederen betrokken derden. Een dergelijke maatregel, die zijn nut reeds 
bewezen heeft in de strijd tegen drugs, is zeer doeltreffend aangezien hij de mogelijkheid biedt 
om de bron van de inbreuk te lokaliseren en de distributiekanalen te doen opdrogen. Het spreekt 
vanzelf dat de eventuele invoering van een recht op informatie gepaard moet gaan met 
doeltreffende beschermingsmaatregelen teneinde de vertrouwelijkheid van de verstrekte 
gegevens te verzekeren. Tot dusver is het recht op informatie slechts in de rechtsorden van 
enkele lidstaten met succes ingevoerd, meer bepaald in de Duitse wetten op het gebied van de 
intellectuele eigendom en in de Benelux-merkenwet->9. 
Derhalve dient de doeltreffendheid van dergelijke maatregelen te worden geëvalueerd en dient te 
worden onderzocht in welke omstandigheden zij in voorkomend geval kunnen worden 
ingevoerd. 
Vragen: 
29. Beschouwt u de bekendmaking van vonnissen als een dienstig en doeltreffend instrument 
in de strijd tegen de namaak en de piraterij? 
Zo ja, onder welke voorwaarden moet die bekendmaking plaatsvinden? 
30. Is de verplichting van de inbreukmaker om bepaalde gegevens te verstrekken (recht op 
informatie) een dienstige maatregel in de strijd tegen de namaak en de piraterij? 
Zo ja, onder welke voorwaarden moet die verplichting worden uitgeoefend? 
39 Ingevolge een vraag het Europees Parlement was in het voorstel voor een richtlijn inzake tekeningen 
en modellen van 1996 voorzien in een recht op informatie. In 1997 werd dit recht evenwel geschrapt 
omdat de Raad van mening was dat een dergelijke bepaling niet in de werkingssfeer van die richtlijn 
viel die beperkt is tot de onderlinge aanpassing van de nationale bepalingen welke de meest directe 
gevolgen sorteren voor de werking van de interne markt. 
23 
Bevoegde rechter en toepasselijk recht 
Het vrije verkeer van goederen en diensten op de interne markt geeft tevens aanleiding tot 
problemen op gebied van de vaststelling van het toepasselijke recht en de bevoegde rechter 
wanneer de namaak en de piraterij meerdere lidstaten betreft. 
Bij namaak of piraterij die is gepleegd of effecten sorteert in meerdere landen, rijst de vraag welk 
recht moet worden toegepast gezien de territoriale dimensie van de bescherming van de meeste 
intellectuele eigendomsrechten. In dit opzicht dient te worden opgemerkt dat het Verdrag van 
Rome inzake het toepasselijke recht, dat op 19 juni 198040 onder de lidstaten is gesloten, slechts 
van toepassing is op verbintenissen uit overeenkomsten maar in de Commissie en in de Raad zijn 
voorbereidende werkzaamheden aan de gang met het oog op de totstandkoming van een 
instrument inzake het recht dat van toepassing is op buitencontractuele verplichtingen 
("Rome II"). 
Voorts kan het voor de rechthebbende interessant zijn om een verzoek tot het bekomen van een 
rechtelijk bevel of een schadevordering te kunnen indienen bij één rechterlijke instantie die aldus 
corrigerende maatregelen kan gelasten in de gehele procedure Het spreekt vanzelf dat in een 
dergelijk geval de regels inzake de erkenning en de tenuitvoerlegging van gerechtelijke 
beslissingen in acht moeten worden genomen. 
In civiele en handelszaken reiken de regels van het Verdrag van Brussel^ een oplossing aan 
voor de moeilijkheden die verband houden met de vaststelling van de bevoegde rechtbank. Dit 
Verdrag laat onverlet de toepassing van de bepalingen, die bijzondere onderwerpen, de 
rechterlijke bevoegdheid, de erkenning of de tenuitvoerlegging van beslissingen regelen en die 
zijn vervat of zullen zijn vervat in de besluiten van de Instellingen van de Europese 
Gemeenschappen of in de nationale wetgevingen die ter uitvoering van deze besluiten zijn 
geharmoniseerd (artikel 57, lid 3): aldus zijn bijzondere bepalingen ingevoerd in de 
communautaire wetgeving betreffende het Gemeenschapsmerk of de Gemeenschapsmodellen, 
welke reeds is goedgekeurd of waarvan de goedkeuring nakende is^^. Er bestaan daarentegen 
geen bepalingen van dit type in geval van een inbreuk op nationale intellectuele 
eigendomsrechten. 
Er dient te worden opgemerkt dat de voorschriften van het Verdrag van Brussel belangrijk zijn 
op gebied van de rechterlijke bevoegdheid in de interne markt. Het Verdrag bevat immers niet 
alleen bevoegdheidsregels ten aanzien van een bepaalde materie maar ook regels betreffende 
bijvoorbeeld gevallen waarbij meerdere verweerders betrokken zijn, of waarin sprake is van 
samenhang en voorlopige maatregelen. Er dient te worden opgemerkt dat indien de verweerder 
geen woonplaats heeft op het grondgebied van een verdragsluitende staat, de rechterlijke 
bevoegdheid wordt vastgesteld door de nationale wet van elk van de verdragsluitende staten. Die 
uitvoerige wetgeving vindt haar verklaring in de einddoelstelling van het Verdrag, meer bepaald 
de erkenning en de tenuitvoerlegging van rechterlijke beslissingen in andere verdragsluitende 
staten. 
In artikel 5, lid 3 van het Verdrag is voorzien in een bijzondere regel op het gebied van 
onrechtmatige daad. Volgens die regel is "het gerecht van de plaats waar het schadebrengende 
40 PB L 266 van 9/10/1980, blz. 1. 
41 Verdrag van 27 september 1968 betreffende de rechterlijke bevoegdheid en de tenuitvoerlegging van 
beslissingen in burgerlijke en handelszaken, PB C 27 van 26/1/1998 (geconsolideerde versie), reeds 
geciteerd. 
42 Zie respectievelijk artikel 93, lid 2, van Verordening (EG) nr. 40/94 inzake het Gemeenschapsmerk en 
artikel 86, lid2, van het voorstel voor een verordening betreffende Gemeenschapsmodellen. 
24 
feit zich heeft voorgedaan" het bevoegde gerecht. Die bepaling, alsook het gehele Verdrag, 
moeten worden gelezen in het licht van de jurisprudentie van het Hof van Justitie^-*. Die regel is 
een alternatief voor de eiser die, overeenkomstig de algemene regel van artikel 2 van het 
Verdrag, de verweerder ook kan oproepen voor de gerechten van de verdragsluitende staat op het 
grondgebied waarvan de verweerder zijn woonplaats heeft. 
Wat de voorlopige of bewarende maatregelen betreft, is in artikel 24 van het Verdrag voorzien 
dat dergelijke maatregelen bij de rechterlijke autoriteiten van een verdragsluitende staat kunnen 
worden aangevraagd voor zover in de wetgeving van die staat in dergelijke maatregelen is 
voorzien, zelfs indien een gerecht van een andere verdragsluitende staat bevoegd is van het 
bodemgeschil kennis te nemen. Het Verdrag van Brussel biedt tevens onder bepaalde 
voorwaarden de mogelijkheid tot inachtneming van het tegenspraakbeginsel, alsook tot 
erkenning en tenuitvoerlegging van een dergelijke maatregel in andere lidstaten. 
Er dient te worden benadrukt dat de Commissie op 26 november 1997 een voorstel tot wijziging 
van die regels heeft ingediend. Er is meer bepaald voorgesteld de werkingssfeer van artikel 5, 
lid 3 van het Verdrag van Brussel uit te breiden alsook een nieuw artikel 18 bis in te voeren ter 
vervanging van het huidige artikel 24 van het Verdrag^^. 
Wanneer producten in een bepaalde lidstaat zijn gefabriceerd en via doorvoer over het 
grondgebied van een andere lidstaat voor het eerst in het verkeer worden gebracht in de 
Gemeenschap, kunnen problemen rijzen wanneer die producten in de lidstaat van doorvoer 
inbreuk maken op een intellectueel eigendomsrecht. De gerechtelijke instanties hebben 
hunnerzijds in de praktijk de grootste moeilijkheden bij de beoordeling van de schade welke is 
geleden door een rechthebbende wanneer de nagemaakte of piraatproducten bestemd zijn voor 
een andere lidstaat en in feite slechts worden doorgevoerd over het grondgebied van de staat 
waar de rechter is geadieerd. Naar het voorkomt is de rechter in bepaalde gevallen verplicht te 
oordelen dat er geen sprake is van schade op het nationale grondgebied aangezien er slechts 
sprake is van schade in de staat waar de producten zullen worden verbruikt of waarvoor zij 
bestemd zijn. 
Op strafrechtelijk gebied geldt het territorialiteitsbeginsel krachtens hetwelk het strafrecht van 
een land van toepassing is op de feiten die op het nationale grondgebied zijn begaan. In bepaalde 
gevallen kan de toepassing van dit beginsel onbruikbaar zijn. De in het nationale recht 
ingebouwde mogelijkheid om bepaalde gevallen van namaak en piraterij welke zijn begaan in 
43 Zie onder meer het Mines de potasse d'Alsace-arrest van het Hof van Justitie van 30 november 1976, 
zaak 21/76, Jurispr. 1976, blz. 1735 en het Shevill-anest van 7 maart 1995, zaak C-68/93, Jurispr. 
1995, blz. 1-415. In het eerste arrest heeft het Hof geoordeeld dat de verweerder ter keuze van de 
verzoeker kan worden opgeroepen voor de rechter hetzij van de plaats waar de schade is ingetreden, 
hetzij van de plaats van de veroorzakende gebeurtenis die aan de schade ten grondslag ligt. In het 
tweede arrest dat betrekking had op een zaak van belediging door middel van een in verschillende 
verdragsluitende staten verspreid artikel in de pers, heeft het Hof geoordeeld dat de gelaedeerde tegen 
de uitgever een rechtsvordering tot schadevergoeding kan instellen voor ofwel de gerechten van de 
verdragsluitende staat van de plaats van vestiging van de uitgever van de beledigende publicatie, die 
bevoegd zijn de vordering betreffende de volledige schade als gevolg van de belediging toe te wijzen, 
ofwel de gerechten van elke verdragsluitende staat waar de publicatie is verspreid en waar de 
gelaedeerde stelt in zijn goede naam te zijn aangetast, welke gerechten enkel bevoegd zijn kennis te 
nemen van de geschillen betreffende de in de staat van het geadieerde gerecht veroorzaakte schade. 
44 Voorstel voor een akte van de Raad tot vaststelling van het Verdrag betreffende de rechterlijke 
bevoegdheid, de erkenning en de tenuitvoerlegging in de lidstaat van de Europese Unie van 
beslissingen in burgerlijke en handelszaken, houdende wijziging van bepaalde voorschriften van het 
Verdrag van Brussel, PB C 33 van 31/1/1998, blz. 20. 
25 
derde landen, te beteugelen voor zover de betrokken feiten een beschermd recht in de lidstaat in 
kwestie schenden, kan een doeltreffend middel zijn in de strijd tegen dit fenomeen. 
Derhalve moet worden onderzocht of in de praktijk moeilijk kan worden vastgesteld welke 
rechterlijke instantie bevoegd is of welke wet van toepassing is, wanneer de namaak op piraterij 
een transnationale dimensie heeft. 
Vragen: 
31. Welke is uw ervaring op justitieel gebied, meer bepaald met betrekking tot de stopzetting 
van inbreuken en het verkrijgen van een schadeloosstelling voor het geleden nadeel 
wanneer de inbreuken in de interne markt in één of meerdere andere lidstaten zijn begaan 
of aldaar gevolgen sorteren? 
Hebt u moeilijkheden ondervonden welke verband houden met de vaststelling van de 
bevoegde rechter of het toepasselijke recht? 
Zo ja, hoe kunnen die moeilijkheden volgens u worden opgelost? 
Welke is volgens u de meest geschikte oplossing bij een conflict over het toepasselijke 
recht, rekening houdend met de belangrijke onderlinge toenadering van het materiële 
recht op gebied van intellectuele eigendom op communautair niveau? 
Hebt u moeilijkheden ondervonden om rechterlijke beslissingen, inclusief voorlopige 
maatregelen, welke in uw voordeel zijn gewezen, ten uitvoer te doen leggen in een 
andere lidstaat? Zo ja, hoe kunnen die moeilijkheden worden opgelost? 
32. Hebt u praktische moeilijkheden ondervonden met betrekking tot producten die in een 
lidstaat worden gefabriceerd en via het grondgebied van een andere lidstaat worden 
doorgevoerd, alwaar zij inbreuk maken op een intellectuele eigendomsrecht, voordat zij 
voor het eerst in het verkeer worden gebracht in de Gemeenschap? Gelieve in 
voorkomend geval toelichtingen te verstrekken. Kunnen die problemen worden opgelost 
via een verduidelijking inzake het toepasselijke recht? 
Hebt u in de praktijk, bij de beoordeling van de schade, moeilijkheden ondervonden om 
de geleden schade door een rechter te laten evalueren omdat de nagemaakte of 
piraatproducten bijvoorbeeld bestemd waren voor een andere lidstaat slechts worden 
doorgevoerd via het grondgebied van de lidstaat waar de rechter was geadieerd? Zo ja, 
hoe kunnen die moeilijkheden worden opgelost? 
33. Bent u van mening dat het nationale strafrecht u voldoende beschermt tegen namaak of 
piraterij welke in een derde land is begaan? 
Zo niet, welke verbeteringen moeten worden ingevoerd? 
Acht u het bijvoorbeeld dienstig in de strijd tegen namaak en piraterij dat het nationale 
recht zou worden toegepast op feiten welke zijn begaan in een derde land, wanneer die 
feiten een in de betrokken lidstaat beschermd recht schenden? 
5.4. De administratieve samenwerking tussen de bevoegde autoriteiten 
De noodzaak om een coherente en doeltreffende toepassing van de interne-marktwetgeving te 
garanderen hoort tot de strategische doelstellingen van het actieprogramma voor de interne 
26 
markt^. Samenwerking tussen de diensten van de lidstaten en de Commissie is onontbeerlijk om 
die doelstelling te bereiken. Die samenwerking moet voornamelijk garanderen dat de wetgeving 
correct wordt toegepast door de lidstaten. Naar het voorkomt moet op het gebied van de 
intellectuele eigendom eveneens worden voorzien in een samenwerking die een correcte 
toepassing van de wetgeving door particulieren en ondernemingen mogelijk maakt. Een echte 
administratieve samenwerking tussen de diensten die belast zijn met de strijd tegen de namaak en 
de piraterij, kan immers een doeltreffend middel zijn in de beteugeling van dit fenomeen op 
communautair niveau. De administratieve samenwerking heeft haar nut bewezen op andere 
gebieden, onder meer op douane- en landbouwgebied^*". De samenwerking tussen de nationale 
administratieve autoriteiten die in de interne markt belast zijn met de strijd tegen namaak en 
piraterij, moet worden versterkt, meer bepaald door hen een dienstig rechtskader te verschaffen 
om een aantal maatregelen te kunnen treffen^?. In die context zou, voor de diensten die belast 
zijn met de strijd tegen de namaak en de piraterij in de interne markt, een middel voor de controle 
van de buitengrenzen van de Gemeenschap moeten worden ingevoerd dat gelijkwaardig is aan 
het middel dat reeds door de douanediensten wordt toegepast (zie Verordening (EG) nr. 515/97). 
De in de interne markt in te voeren administratieve samenwerking moet worden onderscheiden 
van de internationale samenwerking waarin is voorzien in de TRIPS-overeenkomst (artikel 69) In 
dat artikel komen de leden overeen met elkaar samen te werken teneinde de internationale handel 
in goederen die inbreuk maken op rechten uit hoofde van de intellectuele eigendom uit te bannen. 
Hiertoe stellen zij contactpunten bij de administratie van elk lid van de WTO in en wisselen zij 
informatie uit. Die internationale samenwerking is inzonderheid gericht op de douaneautoriteiten 
die belast zijn met het toezicht op het internationale goederenverkeer en biedt niet de 
mogelijkheid om volledig rekening te houden met de specifieke behoeften welke voortvloeien uit 
de interne markt. 
Correspondenten 
De lidstaten zouden voorafgaandelijk één correspondent moeten aanwijzen voor alle vragen die 
de strijd tegen de namaak en de piraterij in de interne markt betreffen. De correspondent moet het 
aanspreekpunt zijn van de diensten die in de andere lidstaten belast zijn met de beteugeling van 
dergelijke inbreuken en van de beroepskringen. De totstandbrenging van een netwerk van 
correspondenten op communautair niveau zou de uitwisseling van gegevens vergemakkelijken. 
Een coördinatiewerkgroep die bestaat uit de nationale correspondenten en vertegenwoordigers 
van de Commissie kan worden opgericht teneinde de praktische samenwerking te beoordelen, en 
in voorkomend geval, aanbevelingen ter verbetering van de samenwerking te doen. 
Vragen: 
34. Kan de invoering van één administratieve correspondent in elke lidstaat die alle vragen 
betreffende de strijd tegen de namaak en de piraterij in de interne markt behandelt en het 
aanspreekpunt is van de beroepskringen en de diensten die in andere lidstaten belast zijn 
45 CSE(97)def. 1 van 4/6/1997. 
46 Verordening (EG) nr. 515/97 van de Raad van 13 maart 1997 betreffende de wederzijdse bijstand 
tussen de administratieve autoriteiten van de lidstaten en de samenwerking tussen deze autoriteiten en 
de Commissie met het oog op de juiste toepassing van de douane- en landbouwvoorschriften, PB L 82 
van 22 maart 1997, blz.1. 
47 De administratieve samenwerking waarvan in dit Groenboek sprake is, moet worden onderscheiden 
van de politiesamenwerking die, indien de Raad eenparig in die zin zou besluiten, aan Europol zou 
kunnen worden overgedragen wat namaak- en piraatproducten betreft, zie Akte van de Raad van 
26 juli 1995 tot vaststelling van de Europol-Overeenkomst, PB C 316 van 27/11/1995, blz. 1. 
27 
met de beteugeling, de gegevensuitwisseling op die gebieden vergemakkelijken? 
Kan de oprichting van een coördinatiewerkgroep die bestaat uit de nationale 
correspondenten en vertegenwoordigers van de Commissie en voornamelijk vragen 
inzake de strijd tegen de namaak en de piraterij in de interne markt moet onderzoeken, de 
strijd tegen dit fenomeen verbeteren? 
Definitie van een dienstig rechtskader 
De uitwisseling van gegevens, inclusief van gevoelige gegevens (bijvoorbeeld over vastgestelde 
of vermeende gevallen van namaak of piraterij), op verzoek of op spontane wijze, behoort tot de 
maatregelen die kunnen worden ingezet in de strijd tegen de namaak en de piraterij. Die 
gegevensuitwisselingen kunnen eventueel geschieden via een beschermd e-mail-systeem dat 
moet worden gecreëerd of tot stand gebracht op grond van een reeds bestaand systeem. De 
totstandbrenging van een bedrijfsklare gegevensbank kan eveneens in overweging worden 
genomen om het werk van de beteugelende diensten te vergemakkelijken. Een andere maatregel 
bestaat erin dat de ambtenaren van die gespecialiseerde diensten uit één of meerdere lidstaten de 
mogelijkheid wordt geboden om deel te nemen aan controles of onderzoeken in een andere 
lidstaat (gezamenlijke controles of onderzoeken). Tenslotte kan eveneens worden voorzien in de 
mogelijkheid om spontaan of op verzoek van een andere lidstaat toezicht te houden op verdacht 
goederenverkeer. Harerzijds kan de Commissie zorgen voor de coördinatie van acties die in de 
lidstaten worden gevoerd in zaken van communautaire dimensie, meer bepaald wanneer minstens 
twee lidstaten betrokken zijn. 
Tijdens de voorbereiding van dit Groenboek is gebleken dat de beschikbare informatie inzake 
namaak en piraterij per sector van zeer uiteenlopende kwaliteit is. Vaak is er helemaal geen 
informatie voorhanden. Een systematische aanpak op gebied van het inwinnen van de 
noodzakelijke gegevens lijkt aangewezen om de actiemiddelen op basis van een juiste diagnose 
te verbeteren. Er zou regelmatig een inventaris kunnen worden opgesteld en een analyse van de 
beschikbare gegevens kunnen worden verricht teneinde de middelen ter bestrijding van de 
namaak en de piraterij te verbeteren, naar het voorbeeld van het verslag over de toepassing van 
de controleregeling aan de buitengrenzen van de Gemeenschap, dat is ingevoerd bij artikel 15 
van Verordening (EG) nr. 3295/94. De Commissie zou evenzo om de drie jaar een verslag 
kunnen opstellen over de toestand op de interne markt en over de doeltreffendheid van de 
maatregelen welke door de onderscheiden instanties zijn genomen in de strijd tegen de namaak 
en de piraterij in de interne markt. Dit verslag zou aan het Europees Parlement en aan de Raad 
kunnen worden voorgelegd met het oog op een evaluatie van de gevolgen. 
Een ander probleem betreft de overlegging van in een andere lidstaat rechtmatig verkregen 
bewijzen in een administratieve of gerechtelijke procedure. Een dergelijke mogelijkheid is van 
groot belang in gevallen van namaak of piraterij die meerdere lidstaten betreffen omdat de 
bewijzen zelden beschikbaar zijn in slechts één lidstaat. De samenwerking tussen de 
gerechtelijke autoriteiten inzake de verkrijging van bewijzen in het buitenland in burgerlijke en 
handelszaken, is het voorwerp van het Verdrag van Den Haag van 18/3/1970 dat door de meeste 
lidstaten van de EU is geratificeerd48. Er dient te worden onderzocht of de praktische toepassing 
van dit Verdrag aanleiding heeft gegeven tot moeilijkheden en welke, in voorkomend geval, de 
concrete middelen zijn om daaraan te verhelpen. Indien zou blijken dat het Verdrag niet alle 
moeilijkheden kan oplossen, zou de invoering van een specifiek middel op gebied van de strijd 
tegen de namaak en de piraterij kunnen worden overwogen dat de mogelijkheid biedt om in een 
gerechtelijke of een administratieve procedure bewijselementen te gebruiken welke rechtmatig 
door de diensten van een andere lidstaat zijn verzameld. 
48 Behoudens Duitsland, België, Denemarken, Griekenland en Ierland. 
28 
Vragen: 
35. Functioneert de bestaande samenwerking tussen de nationale autoriteiten die belast zijn 
met de strijd tegen de namaak en de piraterij in de interne markt, momenteel naar 
behoren? 
Zo niet, welke verbeteringen kunnen worden aangebracht? Bent u bijvoorbeeld van 
mening dat een initiatief op communautair niveau dat het rechtskader vaststelt van een 
specifieke administratieve samenwerking tussen de autoriteiten die belast zijn met de 
strijd tegen de namaak en de piraterij in de interne markt, zou bijdragen tot de 
verbetering van de strijd tegen dit fenomeen? 
Wat vindt u in die context van de mogelijkheid om die autoriteiten toe te staan: 
- gegevens uit te wisselen en eventueel op te slaan in een bestaande of nog tot stand te 
brengen gegevensbank, met inbegrip van operationele inlichtingen, mits de regels inzake 
gegevensbescherming in acht worden genomen? 
- gezamenlijk onderzoeken of controles te verrichten? 
- of op verzoek van de autoriteiten van een andere lidstaat toezicht te houden op 
verdacht goederen- of dienstenverkeer? 
36. Welke rol dient de Commissie te spelen in die samenwerking? 
Moet die rol verder reiken dan de gewone bijstand aan de lidstaten en de coördinatie van 
de gevallen die van communautaire dimensie zijn, en bijvoorbeeld evolueren naar een 
actievere rol, meer bepaald op onderzoekgebied? 
Acht u het dienstig dat de Commissie om de drie jaar verslag uitbrengt met het oog op 
een evaluatie van de toestand en van de doeltreffendheid van de maatregelen welke door 
de verschillende instanties zijn genomen in de strijd tegen de namaak en de piraterij in de 
interne markt? 
37. Hebt u moeilijkheden ondervonden bij de overlegging van rechtmatig in een andere 
lidstaat verkregen bewijzen in een administratieve of gerechtelijke procedure? Zo ja, 
heeft het Verdrag van Den Haag inzake de verkrijging van bewijzen in het buitenland in 
burgerlijke of handelszaken een oplossing geboden voor die moeilijkheden? Zo niet, hoe 
kunnen die moeilijkheden worden opgelost? 
Ingeval die moeilijkheden niet kunnen worden opgelost in het kader van het Verdrag van 
Den Haag, acht u het nuttig in de strijd tegen namaak en piraterij in de interne markt dat 
gegevens of inlichtingen welke in een andere lidstaat door de autoriteiten van die lidstaat 
op regelmatige wijze zijn verkregen als bewijs kunnen worden overgelegd voor een 
rechter in een bepaalde lidstaat in het kader van de administratieve samenwerking tussen 
de bevoegde nationale autoriteiten? 
38. Welke andere maatregelen kunnen in overweging worden genomen teneinde de 
administratieve samenwerking in de strijd tegen dit fenomeen in de interne markt te 
versterken? 
29 
Opleiding 
Tevens dient nadruk te worden gelegd op de opleiding van ambtenaren die belast zijn met de 
strijd tegen namaak en piraterij, inclusief de uitwisseling van personeel, bijvoorbeeld in het kader 
van het KAROLUS-Programma^ of van een specifiek nog vast te stellen programma teneinde de 
uitwisseling van ervaringen en werkmethoden op dit gebied te bevorderen ter verbetering van de 
huidige aanpak. Een praktisch gids, die bestemd is voor de nationale autoriteiten en waarin 
gebouwd wordt op de beschikbare bekwaamheden, en op de kennis en de deskundigheid terzake, 
kan op communautair niveau worden ingevoerd en regelmatig bijgewerkt teneinde de 
samenwerking tussen de beteugelende diensten te vergemakkelijken en aldus de strijd tegen dit 
fenomeen te verbeteren. 
Vragen: 
39. Zou de strijd tegen namaak en piraterij in de interne markt worden versterkt indien de 
autoriteiten in samenwerking met de betrokken beroepsorganisaties, opleidingsmodules 
aanbieden ten behoeve van de ambtenaren die belast zijn met de strijd tegen namaak en 
piraterij? 
Zo ja, welke zijn de doelgroepen van een dergelijke opleiding en op welke wijze kan zij 
worden georganiseerd? 
40. Bent u in het algemeen van mening dat een betere opleiding van de ambtenaren die 
belast zijn met de strijd tegen namaak en piraterij in de interne markt, inclusief de 
uitwisseling van ambtenaren tussen de lidstaten, de strijd tegen namaak en piraterij in de 
interne markt kan versterken? 
41. Bent u van mening dat de totstandbrenging en de bijwerking van een praktische gids 
door de nationale autoriteiten de bestrijding van dit fenomeen kan verbeteren? 
49 Beschikking 92/481/EEG van de Raad van 22 september 1992, PB L 286 van 1.10.1992, blz. 65. Die 
beschikking wordt momenteel gewijzigd, PB C 274 van 10.9.1997, blz. 9. 
30 
ISSN 0254-1513 
COM(98) 569 def. 
DOCUMENTEN 
NL 09 10 06 08 
Catalogusnummer : CB-CO-98-575-NL-C 
ISBN 92-78-39731-8 
Bureau voor officiële publikaties der Europese Gemeenschappen 
L-2985 Luxemburg 
31