15.3.93 Pubükatieblad vandeEuropeseGemeenschappen Nr.C73/65
Adviesovertechnologische vraagstukkeninverbandmetnucleaireveiligheid
(93/C73/12)
HetEconomischenSociaalComitéheeftop27mei1992besloten,overeenkomstig artikel20
(vierdealinea)vanhetReglementvanOrdeeenadviesoptestellenovertechnologische
vraagstukkeninverbandmetnucleaireveiligheid.
DeAfdelingvoorenergie,nucleairevraagstukkenenonderzoek,diemetdevoorbereiding
vandedesbetreffende werkzaamheden wasbelast»heefthaaradviesop11januari1993
goedgekeurd .RapporteurwasdeheervonderDecken(!).
HetEconomischenSociaalComitéheefttijdensde302eZitting(vergaderingvan28januari
1993)hetvolgendeadviesuitgebracht,datmetalgemenestemmenisgoedgekeurd .
geëxploiteerdendatookdeveiligheidvandesplijtstof­
kringloopmoetwordengegarandeerd .
1.6.Voortsrijzenbijdeexploitatievankerncentrales
inMidden-enOost-Europauitermategroteveiligheids­
problemen .Ditmoetvoordewestelijkeindustrielanden
eninhetbijzonderdeEuropeseGemeenschap aanlei­
dingzijnomtechnische,organisatorische enfinanciële
assistentieteverlenen.1.Inleiding
1.1.Kernenergieismeteenaandeelvancirca35%
eenvandebelangrijksteenergiebronnen voorelektri­
citeitsproduktie indeGemeenschap .Hierbijmoetwel
wordenaangetekenddatkernenergieinslechtszeslid­
stateninzeeruiteenlopende mate(tussen5en75%)
voordeelektriciteitsproduktie wordtaangewend.
1.2.Hiervaltveelsterkerdanopanderegebieden
opdatdepolitiekevisiesophetgebruikvankernenergie
enuiteindelijkookopnucleaireveiligheiduiteenlopen
endatdemaatschappelijke acceptatievankernenergie
tussendelid-statenvarieert.Ookineconomischopzicht
gevendelid-statenvandeEGverschillentezien.
1.3.HetisnoodzakelijkdatindeGemeenschap een
meerofminderuniformemeningoverdetoekomstige
rolvankernenergietotstandkomt.Hiervoorzijnvol­
doendemotievenaantevoeren,gaandevandevol­
tooiingvandeinternemarktinhetalgemeeneninhet
bijzonderindeenergiesector ,viadeontwikkelingvan
eengemeenschappelijk energie-enmilieubeleid [het
Comitéheeftb.v.inzijnadviesover„energieenmi­
lieu"(2)eropaangedrongendatdeplaatsvankernener­
gieineenEG-strategievoorterugdringingvandeC02-
uitstootwordtvastgelegd],toteenbeleidvandeGe­
meenschaptenopzichtevanlandeninMidden-enOost­
Europaenookdeontwikkelingslanden .
1.4.HetComitéwilinditadviesechtergeenuit­
spraakdoenoveralgemeneaspectenvandetoepassing
vankernenergie,zoalsdenoodzakelijkeenverantwoord
geachtepositievandezeenergiedrager inhetenergie­
profielvandeGemeenschap .WelwilhetComité,door
zichteconcentrerenopprioritairetechnologische aspec­
tenvannucleaireveiligheid,helpeneenzakelijkdraag­
vlaktecreërenvooreenalgemenepolitiekeconsensus.
1.5.Bovendienmoetonafhankelijk vandetoekom­
stigepolitiekevisieophetgebruikvankernenergie
wordenuitgegaanvanhetfeitdatindeGemeenschap
thansennoggedurendeeengrootaantaljareneen
grootaantalnucleaireinstallatiesveiligmoetworden1.7.VerslagvandeCommissievan23januari1992
1.7.1.DeCommissieheefteenverslagovertechnolo­
gischevraagstukkeninverbandmetdeveiligheidvan
kerninstallaties ,d.w.z.overdetenuitvoerlegging vande
ResolutievandeRaadvan22juli1975(1987-1991)
[doe.SEC(92)79def.],voorgelegd .HetComitéheeft
metbelangstelling vanditverslagkennisgenomen en
heeftwaarderingvoordegeleverdeprestatie.
1.7.2.WelbetreurthetComitédatinhetverslag
uitsluitendeenmeerofminderformeeloverzichtvan
activiteitenvandeRaadwordtgegevenenalleenmaar
onderdelenvandenucleaireveiligheidaandeorde
komen.Zokanb.v.wordenbekritiseerddat:
—inhetverslagvandeCommissiealleenmaarwordt
ingegaanopdeinhetverledenverrichtewerkzaam­
hedenengeenoordeeloverhetpraktischenutvan
dewerkzaamheden vanonderzoekenontwikkeling
(O&O)wordtgegeven.Conclusiesvoordetoe­
komstvanuiteenvisieopdehuidigesituatieworden
nietgetrokken;
—hetverslagpraktischuitsluitendingaatopkwesties
inverbandmetreactorveiligheid .Problemeninver­
bandmetdeveiligheidvandesplijtstofkringloop ,
nl.opwerking,vervoerendefinitieveopberging,
komenhelemaalnietaandeorde,alhoewelzijwel
deelvandenucleaireveiligheiduitmaken;
—destriktebeperkingtotzuivertechnologische aspec­
tenvannucleaireveiligheidgroteproblemenople­
vert;dewisselwerkingtussenveiligheidstechniek en
acceptatie,alsooktussenveiligheidstechniek enren­
tabiliteitisvaninvloedopdeveiligheidstechniek ,
maarblijfthierbuitenbeschouwing ;(')Deskundigevanderapporteurwasprof.drH.Barnert,In­
stitutfürSicherheitundReaktortechnik ,Forschungszentrum
Jülich.
(2)PBnr.C269van14.10.1992,blz.67.

Nr.C73/66 Publikatieblad vandeEuropeseGemeenschappen 15.3.93
2.1.4.Eengrootschaligetechniekmeteengroot
schadepotentieel kanuitsluitendwordenverantwoord
wanneerdeveiligheidstechniek ineenpermanentleer­
procescontinuverderwordtontwikkeld .
2.2.Internationalesamenwerking
2.2.1.Inditverbandisinternationalesamenwerking ,
diemomenteelopgangkomt(conferentievanWenen),
buitengewoonbelangrijk.Hieropwordtinhoofdstuk3
vanhetadviesdieperingegaan.Juistomdatveiligheids­
techniekeennationalezaakzalenmoetblijven,zijn
bredeinformatieenkritischediscussieopinternationaal
niveaubuitengewoon belangrijkenzijndezeookeen
belangrijkevoorwaardevoorverdereontwikkelingvan
deveiligheidstechniek .Opditpuntishetdoelvanalle
inspanningen—ookvanhet1AEA—eeninternatio­
naalraamverdragkrachtigtesteunen.Overigenswordt
eraanherinnerddathetComitéalin1977eenstudie
overeennucleaireveiligheidscode vandeGemeenschap
[doe.CES484/77]heeftopgesteld.—deingrijpendeveranderingen inMidden-enOost­
Europaendeinvloedhiervanopdedramatische
ontwikkelingophetstukvannucleaireveiligheidin
hetverslagvandeCommissieslechtszijdelingsaan
deordekomen;
—internationale activiteiten,zoalsdeinseptember
1991doorhetInternationaal Agentschapvoor
Atoomenergie teWenen(IEAE)georganiseerde
„Conferenceonthesafetyofnuclearpower",waar­
toedeEuropeseGemeenschapzelfhetinitiatiefheeft
genomen,helemaalnietaandeordekomen.
1.8.HetEuropeesParlementheeftinzijnresolutie
van17september1992overdeveiligheidvankerninstal­
latiesindelid-statenvandeEuropeseGemeenschap (*)
eengrootaantalterreinengenoemdwaaropdeCom­
missieactiefdientteworden.HetComitékanmetdeze
eisenalleenmaarinstemmen .
2.Fundamenteleopmerkingen
2.1.Voorwaarden waaraanmoetwordenvoldaanom
eengrootschalige techniekmeteengroot
schadepotentieel verantwoordtemaken
2.1.1.Denoodzakelijke veiligheid(veiligheidstech­
niek)kanenmoetbijeengrootschaligetechniekals
kernenergiewordenontwikkeldnaarmatedezetechniek
uitrijptenwordttoegepast.Ditiseenpermanentproces,
datnooitwordtafgesloten.Eenhistorischvoorbeeldis
destoomketel .DezetechniekheeftinDuitslandin
delaatsteeeuwtotdeinstellingvandeTechnische
Überwachungsverein (TÜV)geleid.Zelfsnameerdan
100jaartechnischetoepassingkannietwordengezegd
datdeveiligheidstechniek voorstoomketelsisafgeslo­
ten.Veiligheid(veiligheidstechniek )iseenleerproces
datzolanglooptalsdedesbetreffendetechniekwordt
toegepast—eenkwestiediebijeentechniekalskern­
energiewelbijzonderbelangrijkis.
2.1.2.Hetbelangrijksteuitgangspuntvooreenderge­
lijkleerprocesiseenbredeenuitvoerigegespecialiseerde
informatieoveralleervaringen,inzichten,inhetbijzon­
derproblemenenmislukkingen ,tussenallepersonen
enorganisatiesdiezichmetdezetechniekbezighouden .
Dezeinformatieisvoorwaardevooreenbeslistnoodza­
kelijke,steedsopenentendelezelfsmaatschappelijke
discussie,waartoeookbehoortdatteallentijdekriti­
schevragenwordengesteld.
2.1.3.Bijeengrootschaligetechniekmeteengroot
schadepotentieel geldenbeperkingentenaanzienvan
hetindetechniekgoedfunctionerende leerprocesdat
teboek.staatals„trialanderror".Ditbeginselmoet
beperktblijventotveiligheidstechnische proceduresdie
niettoternstigegevolgenkunnenleiden.Juistgedetail­
leerdeinformatieoverveelkleineincidentendraagter
inbeslissendematetoebijdatgroteongelukkenkunnen
wordenvermeden,aangeziengroteongelukkenaltijd
deresultantezijnvanhettegelijkertijdoptredenvan
verscheidenekleineincidenten .2.3.VeiligheidvannucleaireinstallatiesinMidden-en
Oost-Europa
2.3.1.Volgensallebestaandeinzichtendiedelaatste
jarentenaanzienvandeontwikkelingvannucleaire
techniekinMidden-enOost-Europa,d.w.z.indevroe­
geresocialistischelanden,zijnverkregen,werddeinfor­
matiestroomophetgebiedvanveiligheidsterkbelem­
merdensomszelfssystematischverhinderd.Eeninten­
sieve,kritischediscussietussenspecialistenofinde
publiekeopinieeneenhiermeeovereenkomend per­
manentleerproces (ziepar.2.1.1)kwamenniettot
stand.Ditheeftstelliginbeslissendematebijgedragen
totdegroteveiligheidstechnische lacunesindereacto­
renvanSovjet-ontwerp ,welkeinhoofdstuk4aande
ordekomen.
2.3.2.Ookuitdeanalysevanhetreactorongeluk
vanTsjernobyldoorRussischeenOekraïenseinstanties
blijktdatdegebrekkigeinformatiestroom eenfuneste
invloedheeftgehad.Levensbelangrijke ervaringenen
informatiewerdennieteenstussendeexploitantenvan
hetzelfdereactortypeuitgewisseld .Ditwaseenvande
oorzaken,zonietdéoorzaakvanhetongeluk.
2.3.3.NaaraanleidingvanhetongelukinTsjernobyl
endepolitiekeomwentelingen zijndeinformatiestroom
endenationaleeninternationalediscussiegeleidelijk
opganggekomen,waarvandebetekenisvoordeveilig­
heidnietbelangrijkgenoegkanwordengeacht.Alleen
aldoordeopenenopenbarediscussiezalhetveilig­
heidsbesefvanallebetrokkenenaanzienlijkzijnaange­
scherptenzaldeveiligheidduidelijk,maartochnog
onvoldoendewordenverhoogd.Verderisditinfor­
matie-endiscussieproces debasisvoordeconcrete
inventarisering vandelacunesophetstukvanveiligheid
endeplanningenuitvoeringvancorrigerendemaatre­
gelenopnationaaleninternationaalniveau(ziehoofd­
stuk4). (i)PBnr.C284van2.11.1992,blz.111t/m115.

15.3.93 Publikatieblad vandeEuropeseGemeenschappen Nr.C73/67
—hetIAEAdientinternationaledoelstellingent.a.v.
deveiligheidvanafvalbehandeling endefinitieve
opbergingteontwikkelen ;
—hetIAEAdientinconcretoallenoodzakelijkemaat­
regelentenemenomtoteeninternationaalraamver­
dragtekomendatalleaspectenvandenucleaire
veiligheidomvatendooralleregeringendientte
wordengoedgekeurd .
3.6.TijdensdeInternationalConferenceontheSa­
fetyofNuclearPower:StrategyfortheFutureiseen
aantalaanbevelingen geformuleerdvoorwerkzaamhe­
denwaarmeehetIAEAreedseenbeginheeftgemaakt.
Hiertoemoeteno.a.wordengerekend:
—deuitwerkingvanveiligheidsbeginselen voortoe­
komstigereactoren;
—hetontwerpenvanonderdelenvaneeninternatio­
naalraamverdragovernucleaireveiligheid;
—deontwikkelingvaninternationaleveiligheidsdoel­
stellingenvoordebehandelingendefinitieveopber­
gingvannucleaireafval.
3.7.HetComitéisvanoordeeldathetIAEAeenvan
debelangrijksteinternationaleinstellingeniswanneer
internationaalvooreengrotereveiligheidmoetworden
gezorgd.HetComitédringterbijdelid-statenende
Commissieopaan,actiefvooreeninstitutioneleverster­
kingteijveren,inhetbijzonderwaarhetgaatomhet
vastleggenvannormenenstandaardenendestatusvan
decontroleurs .OokeenhogerbudgetvanhetIAEAis
dringendnoodzakelijk .Alleenopdiemanierkanhet
IAEAdehemtoekomendezobelangrijkerolopzich
nemen.
3.8.HetComitéwijsteropdatalleinternationale
inspanningenophetterreinvannucleaireveiligheidniet
echtdoelmatigzullenblijkenzolangmilitairenucleaire
installaties—voorwelkdoeldezedanookbedoeld
mogenzijn—buitenbeschouwingblijven.Hetrisico­
potentieelvanmilitaireinstallatiesis,naarmagworden
aangenomen,veelgroterdanbijvoorvreedzamedoel­
eindenbedoeldenucleaireinstallaties .
3.9.Eenbijzonderprobleemzulleneenveiligeont­
mantelingvankernwapens (b.v.StartII)eneenveilig
enzinvolgebruikvanwapenvoorraden voordeenergie­
produktieopleveren.3.Internationalesamenwerking ,verdragenennormen
3.1.Ongetwijfeldisintensieveinternationalesamen­
werkingt.a.v.reactorveiligheid bepalendvoordevraag
ofkernenergieindetoekomstvoorenergievoorzien ing,
voorzieningszekerheid eneengedeeltelijkeoplossing
vandeklimaatproblematiek (broeikaseffect )kanwor­
deningezet.
3.2.OokdeRaadheeftinzijnResolutievan18juni
1992(*)metnadrukophetbelangvaninternationale
samenwerking gewezenendelid-statenendeCommis­
sieverzocht,deinternationaleinspanningentebevorde­
ren.HetComitéstemtuitdrukkelijkhiermeein.
3.3.Belangrijkeonderwerpenvoorinternationale sa­
menwerkingzijn:bredeenuitvoerigevoorlichtingen
discussiesoverervaringeneninzichtenophetgebied
vannucleaireveiligheid,uitwerkingvaneeninternatio­
naalraamverdragenvaninternationalestrategieënvoor
noodsituaties ,alsmedegrotereaandachtvoordeinter­
nationaleaspectenvanafvalbehandeling endefinitieve
opberging.Hierbijdientgebruiktewordengemaakt
vanalledoornationalestatenopgedanekennisenerva­
ringen.
3.4.Opinitiatiefvandelid-statenvandeEGwerd
van2t/m6september1991doorhetIAEAeeninter­
nationaleconferentieover„SafetyofNuclearPower:
Strategyforthefuture"georganiseerd .
3.5.VolgenshetComitéisdezeconferentieeenbe­
langrijkestapinderichtingvandedringendnoodzake­
lijkeinternationalesamenwerking .Hetkanzekerin­
stemmenmetdeeisendieindeverklaringvandeze
conferentiezijnopgenomen :
—delandenzijnzelfverantwoordelijk voorhuneigen
nucleaireveiligheidenvoorhetaanwijzenvanou­
dereinstallatiesdienietaandenoodzakelijke veilig­
heidscriteriabeantwoorden ;maar:
—dedoorhetIAEAaangebodenASSET-enOSART­
dienstenvanhetIAEA[ASSET:AssessmentofSa­
fetySignificantEventTeams(teamsvoorevaluatie
vansignificanteveiligheidsincidenten )OSART:Op­
erationalSafetyReviewTeams(teamsvoorcontrole
opdeoperationeleveiligheid)]moetenwordenuit­
gebreidomalleinbedrijfzijndeinstallatiestebeoor­
delen;
—hetIAEAdientdeuitwerkingvanalgemeenerkende
minimumvereisten t.a.v.oudereinstallatiesopgang
tebrengenenzonodigbijveiligheidsanalyses te
helpen;
—hetIAEAdientdeuitwisselingvaninformatieen
ervaringenenookdevoorlichtingaandebevolking
testimuleren;
—hetIAEAdienteenbegintemakenmetdegeleidelij­
keuitwerkingvaneencatalogusmetveiligheidscri­
teriavoortoekomstigereactoren;4.DenucleaireindustrieinMidden-enOost-Europa :
standvandesamenwerking envooruitzichten
4.1.BetekenisvankernenergieinMidden-enOost­
Europa
4.1.1.Kernenergieneemtindeelektriciteitsvoorzie ­
ningvandeMidden-enOosteuropeselandeneenbe­
langrijkeplaatsin.Vandegeproduceerde elektriciteit
wordtuitkernenergieinvolgordevervaardigd :inHon­ (!)PBnr.C172van8.7.1992.

Nr.C73/68 Publikatieblad vandeEuropeseGemeenschappen 15.3.93
garije51%,Bulgarije36%,TSFR28%endevoorma­
ligeSovjetunie12%.Inhetlagepercentagevoorde
voormaligeSovjetuniekomtniettotuitingdatkerncen­
tralesvooralinhetEuropeesgedeeltewordengeëxploi­
teerd.Bijuitsplitsingperregioontstaateenanderbeeld
vanhetgebruikvankernenergie,nl.inhetenergie­
systeemvanhetnoordwesten33%,vanhetcentrum
22%enindeWolgaregio17%.
4.1.2.IndeMidden-enOosteuropese landenzijn
68kerncentrale-eenheden inbedrijfen21inaanbouw.
Enkeleeenhedenzijnuitgeschakeld ,inhetbijzonderde
blokkenGreifswald1t/m4.(DeprojectenGreifswald
5t/m8,inaanbouwdanwelindestartfase,werden
stopgezet.)OokdekerncentraleTsjernobyl-4,diedoor
hetrampzaligeongelukvolkomenwerdvernietigd,ver­
oorzaaktnogproblemenuithetoogpuntvanveilig­
heidstechniek .
4.1.3.Tervergelijking :indehelewereldwordtvan
degeproduceerde elektriciteitrond17%viakernener­
gieopgewekt.Indewereldzijnca424kerncentralesin
bedrijfen72inaanbouw.NuclearPower:Strategyforthefuture"doordevoor­
maligeSovjetuniegevraagdomdeveiligheidvande
RBMK-reactoren tecontroleren .
4.2.5.WANOwerddriejaargeledeninMoskou
opgerichtomveiligheidenbetrouwbaarheid vande
exploitatievankerncentrales indewerelddoorintensie­
veuitwisselingvanervaringenensterkeresamenwer­
kingtussenalleexploitantentevergroten.WANOheeft
nueenprogrammagestartomdeinOost-Europafunc­
tionerendekerncentrales teassisteren.
4.2.6.VoortswordendoordevoormaligeSovjetunie
activiteitenontplooiddiebilateraalwordenuitgevoerd;
daarnaastwordenookindeafzonderlijkelandenmaat­
regelengetroffen.
4.2.7.Eenessentieelresultaatvande„International
ConferenceonSafetyofNuclearPower:Strategyfor
thefuture"isdatexploiterendeorganisatiesennatio­
naleautoriteitenfunctionerende kerncentrales dienen
optesporendienietaandehogeveiligheidsvereisten
vandegrotemeerderheidvankerncentralesvoldoen,
enmetdehulpvandeinternationalegemeenschapvoor
verbeteringenmoetenzorgen.
4.3.Eersteresultaten:grotebehoefteaandringende
maatregelen
4.3.1.RBMK-reactoren ,hettypekern­
centralevanTsjernobyl4.2.Maatregelenterverbeteringvandeveiligheid
4.2.1.Metdepolitiekeveranderingen inMidden­
enOost-Europagingeenintensievediscussieoverde
veiligheidvandekerncentralesindezelandenvanstart.
Eeneerdereimpulswasuitgegaanvanhetrampzalige
ongelukindekerncentraleTsjernobyl-4op26april
1986.
4.2.2.Instantiesdiezichinternationaal metdeverbe­
teringvandeveiligheidbezighouden,zijno.m.deEu­
ropeseGemeenschap (EG),hetInternationaal Agent­
schapvoorAtoomenergie (IAEA)enandereuitvoerende
organisaties,zoalsb.v.deWorldAssociationofNuclear
Operators (WANO).
4.2.3.DeEGheefto.a.viahetEuropeseactiepro­
grammavoorgecoördineerde hulpaanPolenenHon­
garije(Phare)indejaren1990,1991en1992ophet
gebiedvanmilieuenenergiezo'n45miljoenecugegeven
vooronderzoeknaarverbeteringvandenucleaireveilig­
heidvanreactoreninMidden-enOost-Europa .Voor
deuitvoeringvandezeprojectenheeftdeEGsteun
gevondenbijdeOosteuropeseexploitantenvandruk­
waterreactoren enverleentWANOhaarmedewerking .
VoortsheeftdeEGin1991hetprogrammaTacis(tech­
nischesteunvoorhetGOS)uitgewerkt .Debedoeling
daarvanwassteunteverlenenvoorverbeteringvande
veiligheidvankerncentrales indevoormaligeSovjet­
unie.Datprogrammaomvattetotdusverreeenbedrag
van54miljoenecu,waarvan40miljoenecuvoorde
verbeteringvandeveiligheidinalfunctionerende reac­
torenen14miljoenecuvoorverleningvanassistentie
aandevergunningsinstanties .
4.2.4.HetIAEAheeftmetdeveranderingen inOost­
Europavanverscheidenelandenverzoekenontvangen
i.v.m.achterstalligonderhoudvankerncentrales in
Midden-enOost-Europa .TevenswerdhetIAEAtij­
densde„InternationalConferenceontheSafetyof4.3.1.1.Kerncentrales dieuitgerustzijnmetreacto­
renvanhettypeRBMK(datstaatvoorhoog-ren­
dementsreactor kanaaltype),zijnalleenmaarinhet
gebiedvandevoormaligeSovjetunieinbedrijf.Intotaal
gaathetom16reactorblokken (excl.kleineprototype­
installaties)opvijfstandplaatsen (TsjernobylindeOe­
kraïne,IgnalinainLitouwen,Koersk,Sint-Petersburg
enSmolensk);voortszijnviereenhedeninaanbouw.
DebeideblokkeninIgnalinahebbenelkeennetto­
vermogenvan1380MWe,deandereelkvan925MWe.
4.3.1.2.HetreactortypeRBMKisinwelzeerne­
gatievezinberoemdgeworden.Opdestandplaats
TsjernobylindeOekraïneisop26april1986inblok
4eenrampzaligongelukvoorgevallen .Vandetalrijke
negatievegevolgenmoetenvooralwordenvermeldhet
feitdatdegezondheidvanheelveelmenseningevaar
isgebrachtendatgrotegebiedenradioactiefzijnbe­
smet.Deoorzakenendegevolgenvanditrampzalige
ongelukwordennogsteedsonderzocht .Volgensde
meestrecenteinzichtenindetoedrachtheefteen
destabiliserend kenmerkvandecentralegeleidtottwee
explosiesindereactorkernenverspreidingvanma­
teriaaluitdereactorindeomgeving.Ookblok2in
Tsjernobylisnabrandindeturbinegenerator uitge­
schakeld.VerderheefthetOekraïenseparlementbeslo­
ten,deresterendebeideeenhedenvandeinstallatiein
Tsjernobylin1993tesluiten.
4.3.1.3.InhetkadervanhetTACIS-programma van
deEGwerdo.m.onderzochtwelkeroldeRBMK­

15.3.93 Publikatiebiad vandeEuropeseGemeenschappen Nr.C73/69
4.3.2.3.HetIAEAheefteenaanvanggemaaktmet
hetonderzoeknaardeveiligheidstoestand vandereac­
torenvanSovjetmodelvoorhettypeWWER-440model
230.Inmiddelsiseenomvangrijkrapportvoorhanden .
Erwerdenintotaalcirca1300„SpecificSafetyItems"
geïdentificeerd endezewerdeninongeveer100„Issues
ofSafetyConcern"ingedeeld,dievervolgensweerin
vierprioriteitscategorieën werdengegroepeerd .Deze
zijn:
1)indecategorie„Immediateactionisrequired"(ca­
tegorieIV)werden15„IssuesofSafetyConcern"
vastgesteld;
2)indecategorie„Immediatecorrectiveactionisne­
cessary"(categorieIII)werden45„IssuesofSafety
Concern"vastgesteld;
3)indecategorie„Actionisrequired"(categorieII)
werden32„IssuesofSafetyConcern"vastgesteld;
4)indecategorie„Actiontoresolvehigherpriority
issues"(categorieI)werden5„IssuesofSafety
Concern"waargenomen .reactorenindealgeheleelektriciteitsvoorziening vande
RussischeFederatie,LitouwenendeOekraïnespelen.
Desluitingvanditreactortypeiséénvandepolitieke
keuzeswaarovermomenteelwordtnagedacht.Verder
ishetdebedoelingdatdeRBMK-reactoren fasegewijs
wordennagekeken,zodatdebedrijfsveiligheid vandeze
reactoreningenoemdelandendooronafhankelijke
teamskunnenwordenbeoordeeld .
4.3.1.4.InIAEA-verband werdvan6t/m10april
1992eenvergaderingvanhetTechnischComitégehour
denoverveiligheidvanRBMK-reactoren .Hieraanwerd
deelgenomendoorvertegenwoordigers vandeRussi­
scheFederatie,Litouwen,OekraïneenzesEuropese
landen,alsookdeEGenhetIAEA.Beoogdwerdeen
internationaalprojectover„SafetyofDesignSolution
andOperationofNPP'swithRBMK-Reactors "tebe­
spreken.
4.3.1.5.Daarbijwerdhetvolgendebesloten:deacti­
viteitenvanhetIAEA,deEGendeWereldbankdienen
viaeengezamenlijksecretariaattewordengecoördi­
neerd,waarbijwerdvastgestelddatdeverantwoorde­
lijkheidvooreenveiligeexploitatievanreactoreneven­
alsinhetverledenbijdeexploiterendelandenblijft.
Hetbelangrijksteuitgangspuntiseenuitgebreideveilig­
heidsanalyse .Verderdientaanassistentievandeveilig­
heidsinstanties hogeprioriteittewordengegeven.Aan
dehandvandedoordeexploiterendelandentijdens
devergaderingvoorgelegdeoverzichtenvanprioritaire
werkzaamheden moetnueeninternation?al program­
mawordenuitgewerktomdeveiligheidvandeRBMK­
reactorenzosnelmogelijkteverbeteren.Erwerdaange­
drongenopeenIAEA-projectvoorRBMK-reactoren .
4.3.1.6.Verderzijnookbilateralehulpprogramma 's,
b.v.tussenZwedenenLitouwen,vanstartgegaan.
4.3.1.7.InmiddelszijnindeRussischeFederatieken­
nelijktalvanverbeteringen indeRBMK-reactoren aan­
gebracht,zoalsdeheerV.A.Sidorenko,eersteplaatsver­
vangendministervoorkernenergievandeRussische
Federatie,heeftmeegedeeld .Erisechtergeennauwkeu­
riginzichtindevraagopwelkereactorenenopwelke
afzonderlijketechnischemaatregelendezeconstatering
betrekkingheeft.
4.3.2.Drukwaterreactoren volgensSov­
jetmodel ;WWER-reactoren
4.3.2.1.MomenteelzijnindeMidden-enOosteu­
ropeselandenintotaal44drukwaterreactoren volgens
Sovjetmodelmettype-aanduiding WWER(waterwater
energetischereactor)inbedrijfen21vanhoogvermo­
geninaanbouw.
4.3.2.2.Gewoonlijkwordtdedrukwaterreactor van
SovjettypeWWERindrietypesdanwelindriegene­
ratiesingedeeld;ditzijntelkensmethetaantalreactor­
blokken:
1)WWER-440model230:10blokken;
2)WWER-440model213:16blokken;
3)WWER-1000 :18blokken.4.3.2.4.Hiermoetwordenopgemerktdateengroot
aantal„IssuesofSafetyConcern"indehoogstecatego­
rie„ImmediateActionisrequired"(categorieIV)te
makenhebbenmethetrisicovaneenongelukdoor
rampzaligetekortkomingen aanhetreactorvatalsge­
volgvanverbrossingenmetdeleidingssystemen .
4.3.2.5.Dezezelfdesituatieheeftbijdesluitingvan
dekerncentrale inGreifswaldindenieuwedeelstaten
vandeBondsrepubliek Duitslandeenrolgespeeld.
4.3.2.6.VolgensRussischeinformatie(V.A.Sidoren­
ko)wordenmaatregelengetroffentegenhetoptreden
vanhaarscheurtjes indereactordrukvaten (warmtebe­
handelinggloeien).
4.4.Eersteramingenvandeinvesteringsbehoefte
4.4.1.Denoodzakelijke investeringsbehoefte omde
veiligheidvandeSovjetreactoren teverbeteren,isin­
middelsgetaxeerdentijdenseenpersconferentie op
17juni1992inBonndoorForatomopenbaargemaakt.
4.4.2.Geraamdwerddatdeinvesteringsbehoefte
voordereactorenvanhetRBMK-typeenhetWWER­
type(bijgeleidelijkesluitingvandeoudereinstallatie
RMBK)intotaaleenbedragtussen6,7en8,0miljard
ecubeloopt.Verderwerderopgewezendatdezemid­
delendoordebetrokkenlandenvanwegehuneconomi­
scheentechnischemogelijkheden slechtstendelekun­
nenwordenopgebracht .
4.4.3.Afgezienvandenationalemaatregelenende
kostenvansluitingendedoorreparatieperiodes en
vertragingenindebouwteontstanelaterekosteniseen
behoefteaandeviezenvoorbeslistnoodzakelijkeimport
(vooralmodernewesterseautomatischeregelsystemen )
van2a2,5miljardecuteverwachtenvoor:
—inbedrijfzijndeinstallatiescirca1,5a1,75miljard
ecu;

Nr.C73/70 Publikatieblad vandeEuropeseGemeenschappen 15.3.93
nerselkaarnogaleensafwisselen.Ookhierishetwel­
lichtnoodzakelijk ,doorinternationale politiekedruk
ervoorteijverendatdebevoegdheden voornucleaire
veiligheidindebetrokkenlandenspoedigkomenvast
teliggen.
4.5.6.Bijallehulpprogramma 'sgaathetomeen
breedspectrumvantaken:
—ondersteuningdoorvakmensenbijdeomscholing
enhetcreërenvanvergunningsinstanties ;
—verbeteringvandeveiligheidvandebedrijfsleiding ,
inhetbijzonderopleidingvanbedrijfsteams ;
—veiligheidstechnische analysevandeverschillende
reactortypenendeafzonderlijkereactoren;
—specifiekeO&O-werkzaamheden teraanpassing
vancomputerprogramma 'senstochastischeveilig­
heidsanalyses omzwakkeschakelsinreactor­
systementeidentificeren,alsookhetverrichtenvan
gerichtonderzoeknaarbreukenenhaarscheurtjes ;
—onderzoeknaarderolvandeafzonderlijkekerncen­
tralesi.v.m.decontinuïteitvandeelektriciteitsvoor ­
zieningvandedesbetreffende regioc.q.staat,waar­
bijookaandachtwordtbesteedaanmacro-en
micro-economische argumentenendemogelijkheid
energieterbeschikkingtestellentervervangingvan
minderveiligeinstallaties;
—achterstalligonderhoudbijdeinstallatiesovereen­
komstigeenlijstvanprioriteiten .
4.5.7.Vooraldezedringendnoodzakelijke hulp­
maatregelenzijnvoldoendefinanciëlemiddelennodig.
Ondanksallediscussiesengoodwill-verklaringen tij­
densbijeenkomsten vandeG24envandeG7-Topin
Müncheniseenoplossingvoordefinancieringvan
dehulpprogramma 'snogtotaalnietinzichtenin
vrijblijvendheid blijvensteken.Hierrustopdewestelij­
keindustrielanden ,inhetbijzonderdeEGendeinter­
nationalefinanciëleinstellingen,eentaakvandeeerste
orde.
4.5.8.Samengevat :deaanlopendehulpprogramma 's
wordentoegejuicht.Metdevoortzettingvoordezepro­
gramma'swordtmetnadrukingestemdenopintensive­
ringhiervanwordtaangedrongen .Nodigisechtervoor­
aldatdezeprogramma'sspoedigwordenuitgevoerd.
DeRaadendeCommissiedieneninteziendatzijvoor
deorganisatievandefinanciering—waardemiddelen
ookvandaanmogenkomen—verantwoordelijk zijn.—inaanbouwzijndeinstallaties :circa0,55a
0,75miljardecu.
4.4.4.Verderwerderopgewezendatdemiddelen
diemomenteelondermeerviahetPhare-enhetTacis­
programmadoordeEGomnietterbeschikkingzijn
gesteld,nl.ongeveer50miljoenecu,bijlangenaniet
voldoendezijnomdenoodzakelijke activiteitenook
maarbijbenaderingtekunnenuitvoeren.Alsoplossing
wordtaangegevendatdringendomvangrijkebedragen
nodigzijnomookenvooraldenoodzakelijkemaatrege­
lentenaanzienvanmateriaaleninstallatiestekunnen
treffen.
4.5.Conclusiest.a.v.destandvandenucleaireveilig­
heidinMidden-enOost-Europa
4.5.1.Eenvandedoorslaggevende factorendietot
deaanzienlijketekortkomingen vanSovjetreactoren uit
hetoogpuntvanveiligheidstechniek hebbenbijgedra­
gen,ishetfeitdatdeinformatiestroom m.b.t.reactor­
veiligheidsterkwerdbelemmerdendattussenvakmen­
sennationaaleninternationaalenevenminindepublie­
keopinieeendiepgaandekritischediscussiemogelijk
was.
4.5.2.Naaraanleidingvanhetreactorongeluk in
Tsjernobyl,maarvooralwegensdepolitiekeaardver­
schuivinginMidden-enOost-Europaisindezesituatie
eenfundamenteleveranderingopgetreden.Deopgrote
schaalopganggekomeninformatiestroom enkritische
discussiesbetekenenopzichaleennietteverwaarlozen ,
maartochbijlangenaniettoereikendetoenamevan
deveiligheid.Zijvormenvooraleengoeddraagvlak
vooralledringenduittewerkenhulpprogramma 's.
4.5.3.Eriseenhelereeksinternationale enbilaterale
hulpprogramma 'sgestart,waaraanookdoorinter­
nationaleorganisatiesalsEG,IAEAenWANOwordt
deelgenomen .Hierwerdmetdetotdusverrebeschik­
barebeperktemiddelenoponderdelenaluitstekend
werkverricht,datalsuitgangspuntvoorbreedopgezet­
tehulpprogramma 'skanfungeren,maardatookal
rechtstreeksinvloedheeftgehad,inhetbijzonderbij
„brandweermaatregelen "alsinBulgarije.Gemetenaan
detotaleomvangvandenoodzakelijke maatregelen
kantotdusverreechterslechtsvaneeneerstebegin
wordengesproken.
4.5.4.Bijallehulpprogramma 'smoetvantwee
grondbeginselen wordenuitgegaan:
—nucleaireveiligheidisenblijftdeeigenverantwoor­
delijkheidvandeexploiterendelanden;
—hetkanenmoethierbijgaanomhulpvoorzelfhulp.
Eventueeldientinternationalepolitiekedrukertoebij
tedragendatdezemaatregelenwordengeëffectueerd .
4.5.5.Bijdeuitvoeringvandestartendehulppro­
gramma'sisookeenhindernisgeblekenhetfeitdatin
denieuwestatendieuitdehervormingenvoortkomen,
debevoegdeinstantiesvoornucleaireveiligheidonvol­
doendezijnbepaaldenaldusdeonderhandelingspart ­5.Veiligheidseisen tenaanzienvantoekomstigenu­
cleaireinstallaties
5.1.Kernenergieisinternationaal enindeEGeen
belangrijkeenergiebronvoordeopwekkingvanelektri­
citeit(17%voordehelewereld,35%voordeEG).
5.2.Indehelewereldbevindtkernenergiezichin
eenkritischefase.MetuitzonderingvanJapanenKorea

15.3.93 Publikatieblad vandeEuropeseGemeenschappen Nr.C73/71
zijnindeindustrielanden vrijwelgeenplannenvoorhan­
dent.a.v.debouwvankerncentralesindeperiodena
1995.Hiervoorzijnzeeruiteenlopendemotievenaante
wijzen.Eenvandedoorslaggevende factorenisstellig
hetontbrekenvanpolitiekeacceptatie,datzekerte
makenheeftmethetreactorongeluk vanTsjernobyl,
maarookmetdeveiligheidsproblemen vandevolgens
Sovjet-ontwerp gebouwdereactoren.
5.3.Devraagluidt,welketechnischeveiligheidseisen
aantoekomstigenucleaireinstallatiesmoetenworden
gesteldomtegaranderendatkernenergiehaarbelang­
rijkebijdragetotdeenergievoorziening endevoorzie­
ningszekerheid ,maarooktoteengedeeltelijkeoplossing
vandeklimaatproblematiek (broeikaseffect )kanle­
veren.5.8.Doelvaneenenandermoetzijn,deveiligheid
zoveroptevoerendatdemaatregelendiemomenteel
inderampenplannen zijnopgenomen,zoalsterugkeren
naarwoonhuizenendeinstructieombinnenteblijven,
evacuatie,snelleverhuizing,verhuizingindeloopvan
maanden,ontsmettingentijdelijkverbodopdecon­
sumptievanplaatselijkelandbouwprodukten ,overbo­
digworden.
5.9.Eenbelangrijkeeisdieaantoekomstigenucleai­
reinstallatiesmoetwordengesteld,isdatexploitatie
enonderhoudvandeinstallatiessterkmoetenworden
vereenvoudigd .Zulkszalinbelangrijkematetotde
veiligheidbijdrageneninhetbijzonderkleineenin­
dustrieelmindervervoortgeschreden landenerbijhel­
pen,produktie-enonderhoudsploegen meteentoerei­
kendkwalificatieniveau samentestellen.
5.10.Ookalishetrisicopotentieel vankernreactoren
vancentralebetekenis,ookdeproblemeni.v.m.de
splijtstofkringloop ,d.w.z.behandelingvanafvalende­
finitieveopberging,moetenmetspoedwordenopgelost.
Opditterreinmoetopeenreeksvragenzo'nduidelijk
antwoordwordengegevendatbijdebevolkingvoldoen­
devertrouwenindezetechniekwordtgewekt.
5.11.Ophetgebiedvannucleaireveiligheidzalbijge­
volgheelwatO&O-werkmoetenwordenverzet.
6.O&O-activiteiten ophetgebiedvannucleaire
veiligheid
6.1.Inhoofdstuk2werdbetoogddatveiligheideen
permanentleerprocesisdatzolangduurtalsdedesbe­
treffendegrootschaligetechniekwordttoegepast.Naast
debredeengedetailleerdeinformatieendiscussieen
alleervaringeneninzichtenstaateenadequateO&O­
activiteitcentraalineendergelijkleerproces.
6.2.Verderkanaandeinhoofdstuk5besproken
veiligheidseisen t.a.v.toekomstigereactoren,dieten
delemetdeacceptatieproblemen temakenhebben,
slechtsdoormiddelvanO&Owordenvoldaan.
6.3.Ookophetgebiedvanbehandelingendefinitie­
veopslagvanafvalmoetondanksdegrondigekennis
dieineenaantallandenalvoorhandenis,d.m.v.
O&Onogmeerkenniswordenopgedaanenvooral
geverifieerdomindetoekomstvooreenveiligedefini­
tieveopbergingtekunnenzorgen.
6.4.Totslotisophetgebiedvandestra­
lenbescherming ,inhetbijzonderwaarhetgaatomde
betekenisvankleinedosesioniserendestralingvoorde
gezondheid,nogheelwatonderzoeknodig.HetComité
heeftinzijnadviesoverhet„Voorstelvooreenbeschik­
kingvandeRaadtotvaststellingvaneenspecifiek
programmavooronderzoekentechnologischeontwik­
kelingophetgebiedvandeveiligheidvankernsplijting
(1990-1994)"(!)ertegengeprotesteerddatdeCommissie5.4.Aangezienpermanentaandeveiligheidvanreac­
torenwordtgewerkt,isinmiddelsindewestelijkein­
dustrielanden bijnucleaireinstallatieseenzeerhoge
veiligheidsstandaard bereikt.Nietteminishetovereen­
komstigdehoofdstukken 2en3beslistnoodzakelijk
datdereactorveiligheid opeensteedshogerplanwordt
gebracht.
5.5.Bovendienmoetdepolitiekeacceptatievan
kernenergie,d.w.z.hetvertrouwenhierin,wordenge­
wonnen,zonietherwonnen .Bijgevolgdienennieuwe
conceptenvoortoekomstigereactorgeneraties (zieook
resolutievandeRaad,§6.5)tewordenontwikkeld
waarinderisico's,inhetbijzondervangroteongeluk­
ken,duidelijkzichtbaarwordenteruggedrongen .
5.6.Eendergelijkeontwikkeling,waarbijoptimaal
gebruikwordtgemaaktvande„natuurlijke",d.w.z.
inherente,veiligheidskenmerken ,moetopdevolgende
doelstellingenzijngericht:
—mindergrotekansophetoptredenvangroteschade,
en/of
—beperkingvandeeffectenvangroteschade.
Voorbeiderisicocategorieën dienenopadequatewijze
maximalegrenswaardentewordenvastgelegd.
5.7.Omdezedoelstellingentebereiken,wordentwee
basisconcepten besproken:
—Uitgaandevandeervaringendiemetdehuidige
reactorenzijnopgedaan,kandewaarschijnlijkheid
vangroteschade(b.v.smeltenvandereactorkern)
ofdewaarschijnlijkheid vanernstigeeffectenin
deomgevingdooraanvullendeveiligheidstechnische
voorzieningen ,installatiesenmaatregelensterk
wordenteruggedrongen .
—Doorthansreedsbeschikbarenieuwereactorcon­
ceptenkanhetoptredenvanernstige
schadegevallen ,zoalshetsmeltenvandereactor­
kern,doorgebruikmaking vandenatuurwetten
wordenverhinderd .Hierzoudendanzelfsdeeffec­
tenvangroteschadegevallen ophetgebouwvande
kerncentralekunnenwordenbeperkt. (MPBnr.C69van18.3.1991.

Nr.C73/72 Publikatieblad vandeEuropeseGemeenschappen 15.3.93
7.Samenvattingvandebelangrijksteconclusies
7.1.Kernenergieiseenvandebelangrijksteenergie­
bronnenvoordeelektriciteitsproduktie indeGemeen­
schap;sommigelid-statenzijnvoorhunenergievoorzie­
ningzelfssterkopdezeenergiebronaangewezen .Inde
lid-statenwordthierover,enmetnameovernucleaire
veiligheid,politiekzeerverschillendgedacht.
7.2.Veiligheidstechniek isvooreengrootschalige
techniekalskernenergieeenpermanentleerproces.Dit
leerproceskanalleenmaarvoortgaanwanneernatio­
naaleninternationaal eenbrede,vrijeenuitvoerige
informatieendiscussieoveralleervaringeneninzichten
—metnameoverproblemenenmislukkingen—
plaatsvinden .Hierbijdienenallebijdezegrootschalige
techniekbetrokkenpersonenenorganisaties,incl.de
politiekeopinie,tewordenbetrokken.
7.3.HetComitédringterbijdelid-statenende
Commissieopaan,energiekvoorinstitutioneleverster­
kingvanhetIAEAteijveren,metnamewaarhetgaat
omhetvastleggenvannormenenstandaardenende
statusvandecontroleurs .Ookeenhogerbudgetvan
hetIAEAisdringendnoodzakelijk .Alleendankanhet
IAEAzijnonmisbarecentralerolindeinternationale
activiteitentervergrotingvandenucleaireveiligheid
spelen.forsinhetO&TO-programma heeftgesnoeid.Beseft
dienttewordendatdezewerkzaamheden medehet
uitgangspuntvoordeactiviteitenvandeInternationale
CommissievoorBeschermingtegenStralen(ICRP)vor­
men,enzeerpraktischegevolgenhebbenvoordeplan­
ningenuitvoeringvanmaatregelenbijincidentenen
bijdetoepassingvanioniserendestraleningeneeskunde
entechniek.
6.5.DeRaadheeftop18juni1992eenResolutie
betreffendetechnologische vraagstukken inverband
metdeveiligheidvankerninstallaties vastgesteld,waar­
ino.m.hetvolgendestaat:
„DeRaadvandeEuropeseGemeenschappen
3.BEVESTIGTdattechnologische vooruitgang
vanbelangisvoordeveiligheidvannucleaireinstal­
latiesenVERZOEKT derhalvedelid-statenende
Commissiedeonderlingecoördinatievoorttezetten
enteverbeterendoormiddelvanbetekenisvolle
gezamenlijkeactiviteitenaangaandeessentiëlevei­
ligheidskwesties .AlduswijstdeRaadophetwezen­
lijkebelangvanonderzoekentechnologische ver­
nieuwinginzakenucleaireveiligheidenopdenood­
zaaktotvoortzettingenuitbreidingvandeinde
Gemeenschapondernomenacties,metinbegripvan
debestuderingvannieuwegeneratiesreactoren.
Dezeactieskunnen,voorzovermogelijk,worden
uitgebreidtotderdelanden,metnamedievanMid­
den*enOost-EuropaendeRepubliekenvande
voormaligeSovjetunie;".
6.6.HetComitéheeftergeenideevanwaaromde
Commissieindegegevenomstandigheden inhaar
O&O-programma 'sophetgebiedvannucleaireveilig­
heidstechniekenstralenbescherming delaatstejarenzo
drastischheeftgesnoeid,terwijltegelijkertijdookde
meestenationaleprogramma'saanzienlijkzijninge­
krompen.HetComitéheeftzichindelaatstetijd[advies
overhetOScO-programma inzakenucleaireveiligheid
(1990-1994)(l)enadviesoverhetGCO-programma
(1992-1994)(2)]alvakerindringendoverdezeproblema­
tiekuitgesproken .
6.7.HetComitéwijsterookopdateenwezenlijk
elementvandeelnemingaandeuitwerkingvaninter­
nationaleverdragen,normenenstandaarden (ziehoofd­
stuk3)eenknow-howisdieviagedegenO&O­
activiteitenpermanentmoetwordenuitgebouwdendie
deEGinternationaal kanenmoetleveren.
6.8.TotslotziethetComitéeendirectesamenhang
tussenopleidingenO&O-activiteiten .Zonderde
nodigeO&O-programma'szalookdeopleidingte­
kortschietenenbestaathetgevaardateropeengegeven
momentnietmeervoldoendevakbekwamepersonen
zijnomdeinstallatiesveiligtekunnenlatendraaienen
ookomaandezegevarieerdeinternationaleverplichtin­
gentekunnenvoldoen.7.4.Deveiligheidsgebreken indenucleaireinstal­
latiesinMidden-enOost-Europavereisendringend
grootscheepse ,metnamefinanciëlemaatregelen .De
Commissiewordtgevraagd,deverantwoordelijkheid
voordeorganisatievandefinancieringopzichte
nemen.
7.5.Kernenergiezalpolitiekpasweeraanvaardbaar
worden,d.w.z.hetvertrouwenhierinkanpasweer
wordenhersteld,wanneerderisicogevoeligheid —met
namevoorgroteongelukken—inontwerpenvoor
toekomstigereactorgeneraties duidelijkzichtbaarkan
wordenteruggedrongen .Ditisalleenmaarhaalbaar
wanneeraandehandvandemetdehuidigereactoren
opgedaneervaringendooraanvullendeveiligheidstech­
nischevoorzieningen dewaarschijnlijkheid vangrote
schadedanwelvanernstigegevolgenvoordeomgeving
kanwordenteruggedrongen ,ofwanneermetnieuwe,
thansalbestaandeconceptenhetoptredenvanomvang­
rijkeschadedoorgebruikmaking vannatuurwettenkan
wordenverhinderd(„inherentsafety").Ookdeproble­
matiekvandebehandelingendedefinitieveopberging
vanradioactiefafvalverdientgroteaandacht:zijdient
metspoedtewordenopgelost.Inditverbanddient
nogeenzoduidelijkantwoordopeenreeksvragente
wordengeformuleerddatindepubliekeopinievoldoen­
devertrouwenwordtgewekt.
(i)PBnr.C69van18.3.1991,blz.33.
(z)PBnr.C49van24.2.1992,blz.16.7.6.HetbeleidvandeCommissieomindeO&O­
programma'sophetgebiedvannucleaireveiligheid

15.3.93 Publikatieblad vandeEuropeseGemeenschappen Nr.C73/73
krachtighetmestezetten,isonaanvaardbaar enstaat
ookhaaksopdeResolutievandeRaadvan18juni1992.HetComitédringterbijdeCommissieopaan,
hieruitonverwijlddenodigeconclusiestetrekken.
GedaanteBrussel,28januari1993.
DeVoorzttter
vanhetEconomischenSociaalComité
SusanneTIEMANN
AdviesoverhetvoorstelvooreenbeschikkingvandeRaadinzakeeenbewakingsmechanisme
voordeuitstootvanCO,enanderebroeikasgassen indeGemeenschap
(93/C73/13)
DeRaadvandeEuropeseGemeenschappen heeftop22juni1992besloten,overeenkomstig
artikel130SvanhetVerdragtotoprichtingvandeEuropeseEconomischeGemeenschap ,
hetEconomischenSociaalComitéomadviestevragenoverhetvoornoemdevoorstel.
DeAfdelingvoormilieu,volksgezondheid enconsumentenvraagstukken ,diemetdevoorbe­
reidingvandedesbetreffendewerkzaamheden wasbelast,heefthaaradviesop5januari1993
goedgekeurd .RapporteurwasdeheerA.Silva.
HetEconomischenSociaalComitéheefttijdenszijn302eZitting(vergaderingvan28januari
1993)hetvolgendeadviesuitgebracht,datzonderstemmentegen,bij4onthoudingen is
goedgekeurd .
—indespecifiekecontextvandedoordeCommissie
voorgesteldestrategieomdeuitstoottebeperken
endeenergie-efficiency tevergroten,welkestrategie
deprogramma'sSAVEenAltener,alsookeventuele
belastingmaatregelen omvatf1).
1.2.HetComitéheeftsteedsgrotewaarderinggehad
voorhetonderzoekenhetaanzienlijkewerkdattot
dusverreopditgebiedisverricht,deopgedanepositieve
ervaringen,detalrijkegegevensenevaluatiesende
pogingenomdemoeilijkheden enmeningsverschillen
optelossendoorovereenstemming overgemeenschap­
pelijkemaatregelentebereiken.Hetmerktopdatde
behoorlijkevertragingdieisopgelopen,tewijtenisaan
hetcomplexekaraktervanhetprobleemenaanhet
feitdatdestandpuntennogtussendelid-statenen
deverschillendebedrijfstakkenuiteenlopentenaanzien
vandegemeenschappelijke ofgedifferentieerde maatre­
gelendiemoetenwordeningezet,waarbijrekening
wordtgehoudenzowelmethetverschillendontwik­
kelings-envervuilingsniveau alsmetdevereistebillijke1.Inleidingenachtergrond
1.1.Hetvoorstelinzakeeenbewakingsmechanisme
voordeuitstootvanC02enanderebroeikasgassen
moet,omalleconsequentieshiervanadequaattekun­
nenbeoordelen,wordenbehandeld :
—tegendeachtergrondvaneerderestandpuntenen
besluitenvandeEGdienaangaande ,metnamede
tijdensdeRaadvanenergieenmilieuvan29oktober
1990gemaakteafspraak,deC02-uitstootinhetjaar
2000ophetniveauvan1990testabiliseren;
—uitgaandevandehuidigeemissieniveausendeinde
komendejarenteverwachtentendensen;
—innauwesamenhangmethetverloopvandeinter­
nationalediscussieoverditonderwerp,metdeuit­
werkingendeharmonisering vandecontrole-en
meetmethoden opnationaalenEuropees/internatio­
naalniveau,alsmedemetdebeschikbaarheid en
detaakvandelid-statenendeanderebetrokken
partijen,inclusiefderechtstreekshierbijbetrokken
sociaal-economische categorieën;(!)Doe.SEC(91)1744def.,Doe.COM(92)246def.,Doe.
COM(92)180,182,226def.