13. Voor burgers van de Unie geldende bijzondere maatregelen ten aanzien van
verplaatsing en verblijf
A5-0207/2000
Resolutie van het Europees Parlement over het verslag van de Commissie aan de Raad en het
Europees Parlement over de toepassing van de richtlijnen 90/364/EEG, 90/365/EEG en 93/96/EEG(verblijfsrecht) en over de mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement
over de voor burgers van de Unie geldende bijzondere maatregelen ten aanzien van verplaatsing
enverblijfdiegerechtvaardigdzijnuithoofdevandeopenbareorde,deopenbareveiligheidendevolksgezondheid (COM(1999) 127, COM(1999) 372 Mdash C5-0177/1999, C5-0178/1999 Mdash 1999/
2157(COS))
Het Europees Parlement,
6dash gezien het verslag en de mededeling van de Commissie (COM(1999) 127, COM(1999) 372 6dash
C5-0177/1999, C5-0178/1999),
6dash gezien in het bijzonder de artikelen 14, 17, 18en 39 van het EG-Verdrag,
6dash gezien het verslag van de Groep op hoog niveau inzake het vrije verkeer van personen dat op
18maart 1997 aan de Commissie is gepresenteerd (verslag-Simone Veil),
6dash gezien het tweede verslag van de Commissie over het burgerschap van de Unie van 17 juni 1997,
6dash gezien het Groenboek over de aanvullende pensioenen in de interne markt (COM(1997) 283),
6dash gezien het verslag 1997-1998van ECAS (European Citizens Action Service),
6dash gezien het actieplan voor het vrije verkeer van werknemers (COM(1997) 586 6dash C4-0650/1997) en
zijn resolutie van 16 juli 1998(
1),
6dash gelet op artikel 47, lid 1 van zijn Reglement,
6dash gezien het verslag van de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse
zaken en de adviezen van de Commissie juridische zaken en interne markt, de Commissie werkge-
legenheid en sociale zaken, de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs, media en sport en de Commissieverzoekschriften (A5-0207/2000),
A. overwegende dat de artikelen 14 (vrij verkeer van personen), 17 en 18(Europees burgerschap) van het
VEG voorzien in het recht vrij op het grondgebied van de Europese Unie te reizen en te verblijven,
B. overwegende evenwel dat uit het verslag van de Commissie en de jurisprudentie van het Hof van
Justitie blijkt dat de Europese burgers, ongeacht de categorie, nog steeds heel wat belemmeringenervaren bij de uitoefening van hun recht vrij op het grondgebied van de lidstaten te reizen en te
verblijven,
C. betreurend dat burgers van derde landen, die legaal in de Unie gehuisvest zijn, van het recht op vrij
verkeer en vestiging zijn uitgesloten,
D. overwegende dat de toepassing van de richtlijnen 90/364/EEG, 90/365/EEG en 93/96/EEG betreffende
het verblijfsrecht voor studenten en gepensioneerden nog steeds lacunes vertoont, aangezien de
betrokkenen de nadelen ondervinden van de traagheid en de administratieve kosten van de procedures
voor het verkrijgen van een verblijfsvergunning en van het feit dat zij, vaak ten onrechte verplichtworden de vergunning te verlengen,
E. overwegende dat voor gepensioneerden het verkrijgen van een verblijfsvergunning afhankelijk is van
het vaak moeilijk te leveren bewijs dat zij over toereikende inkomsten beschikken, hetgeen van lidstaattot lidstaat verschillend wordt beoordeeld en zonder dat hierbij rekening wordt gehouden met hun
reële materiële situatie; dat dit alles een spoedige herziening van de huidige teksten noodzakelijk
maakt,
(1) PB C 292 van 21.09.1998, blz. 145.7.5.2001 NL C 135/189 Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen
Woensdag, 6 september 2000
F. overwegende dat sommige categorieën werknemers, met name in de zogenaamd atypische banen, de
contracten van zeer korte duur, deeltijdbanen, uitzendarbeid, seizoenarbeid, alsook de werkloze migre-rende werknemers vaak ernstige problemen ondervinden in verband met hun verblijf in het ontvan-
gende land wegens de formaliteiten voor het verlengen van hun verblijfsvergunning, o.m. het ver-
plichte bewijs dat zij over voldoende inkomsten beschikken,
G. overwegende dat, algemeen gezien, het recht om binnen de Unie vrij te reizen en te verblijven, als
zijnde het voornaamste aspect van het fundamentele recht op het Europees burgerschap 6dash hetgeenniet slechts aan de burgers van de EU-lidstaten mag worden voorbehouden 6dash moet worden losgekop-peld van de economische overwegingen die vandaag de dag de uitoefening van dit recht belemmeren,
H. overwegende dat momenteel miljoenen onderdanen van derde landen legaal in de EU woonachtig zijn,I. overwegende anderzijds dat ook de migrerende werknemers benadeeld worden omdat zij de financiële
gevolgen moeten dragen van de gebrekkige harmonisatie van de pensioenstelsels,
J. overwegende dat het nog te vaak voorkomt dat lidstaten zich vergrijpen aan het verblijfsrecht en als
reden hiervoor ten onrechte de openbare orde inroepen, hetgeen afbreuk doet aan de doelstellingen
van richtlijn 64/221/EEG en de jurisprudentie van het Hof van Justitie terzake,
K. overwegende dat de volstrekte uitoefening van het recht op vrij verkeer en verblijf niet alleen een
natuurlijk voortvloeisel is van het beginsel van het Europese burgerschap, maar ook de mobiliteitvan studenten en werknemers in de hand werkt en hierdoor het dynamisme en het concurrentiever-mogen van de economie versterkt,
L. overwegende dat 50 jaar nadat het Verdrag van Rome voor het eerst het beginsel van het vrije verkeer
van personen heeft gesanctioneerd, dit recht nog steeds geschonden en in sommige gevallen zelfs
geweigerd wordt, vandaar de noodzaak om werk te maken van een waarachtig Europees burgerschap,
M. overwegende dat de Commissie en de Raad derhalve alles in het werk moeten stellen om invulling te
geven aan dit Europese burgerschap en aan de „Europese ruimte van vrijheid”,
1. verheugt zich over het verslag, maar vraagt de Commissie om uitleg te geven over de vertraging
waarmee zij de Raad en het Parlement een verslag over de uitvoering van richtlijn 93/96/EEG (verblijfs-
recht) voorlegt;
2. stelt vast dat het verslag niet handelt over de moeilijkheden die werknemers ondervinden bij de uit-
oefening van hun recht op verplaatsing en verblijf en dat de situatie van staatsburgers van derde landen
alleen ter sprake komt voorzover ze gezinsleden van een Europese burger zijn;
3. onderstreept de noodzaak om, op basis van een gehele herziening van de bestaande teksten, een
kaderrichtlijn uit te werken die voorziet in en waarborgen biedt voor een volstrekte uitoefening van de
vrijheid van verplaatsing en verblijf;
4. verlangt dat de lidstaten en de Commissie voor de toepassing van deze kaderrichtlijn maatregelen
nemen om voor de diverse betrokken categorieën de uitoefening van het Europees burgerschap veel effec-tiever te maken door een eind te maken aan de huidige verschillen in behandeling;
5. is in dat opzicht van mening dat als eerste stap in deze richting een verblijfskaart met een geldig-
heidsduur van een jaar voor alle aanvragers zou kunnen worden ingevoerd;
6. betreurt het dat in een „Europese ruimte van vrijheid” de lidstaten zich ten onrechte op de openbare
orde beroepen om tot verwijdering over te gaan; acht het bijgevolg onontbeerlijk dat de lidstaten zichinzetten om tot een betere coördinatie te komen bij de beoordeling van het begrip openbare orde;
7. dringt er bij de Commissie op aan om erop toe te zien dat de rechtsmiddelen die richtlijn 64/221/
EEG biedt op geen enkele manier uitgehold worden, en dat geen persoon die onder de richtlijn valt,
beroofd wordt van zijn of haar recht op verdediging en bijstand of het recht om zich te laten vertegen-woordigen;C 135/190 NL 7.5.2001 Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen
Woensdag, 6 september 2000
8. is van oordeel dat systematische of automatische koppeling van een strafrechtelijke veroordeling met
verwijdering een schending inhoudt van het Gemeenschapsrecht en het non-discriminatieprincipe; wijsterop dat elke verwijdering individueel verantwoord moet worden aan de hand van blijvend gevaar voor
de openbare orde en de veiligheid en nauwkeurig afgewogen naar de persoonlijke omstandigheden van de
betrokkene en de bescherming van het gezins- en familieleven;
9. is van oordeel dat het burgerschap van de Unie in zijn brede betekenis moet worden geïnterpreteerd;
is daarom van mening dat onderdanen van andere landen die in het land van verblijf zijn geboren of er
van jongs af aan wonen, langdurig ingezetenen die hun culturele, sociale en familiebanden in het land van
verblijf hebben of minderjarig zijn, niet verwijderd mogen worden;
10. is van oordeel dat het Schengen Informatie Systeem het Gemeenschapsrecht moet naleven, meer
bepaald:
6dash op het vlak van de toepassing van met name richtlijn 64/221/EEG die uitdrukkelijk stelt dat persoons-
gegevens m.b.t. een maatregel die binnen de werkingssfeer van de richtlijn valt en die niet meer geldigis of is ingetrokken, niet langer mogen worden bewaard en dat zulke gegevens niet op gemeenschap-
pelijke lijsten mogen worden opgenomen of automatisch worden doorgegeven en dat de weigering
van toegang tot het Schengengebied aan personen die Unieburger zijn of die het geworden zijn opbasis van registratie in het SIS strijdig is met het Gemeenschapsrecht;
6dash op het vlak van de toepassing van richtlijn 95/46/EG die uitdrukkelijk stelt dat persoonsgegevens ver-
kregen voor bepaalde, uitdrukkelijk omschreven en gerechtvaardigde doeleinden, niet mogen worden
verwerkt op een wijze die onverenigbaar is met deze doeleinden;
vraagt de Commissie om haar verantwoordelijkheid als hoedster van de Verdragen op te nemen en maat-
regelen te nemen om een einde te maken aan deze inbreuken op het Gemeenschapsrecht;
11. betreurt dat de Raad de mededelingen van de Commissie verzoekschriften over ernstige schendin-
gen van het Gemeenschapsrecht door de autoriteiten van de lidstaten gewoonweg negeert, hetgeen van een
negatieve houding van de Raad ten opzichte van het recht van petitie van de Europese burger getuigt, endringt er bij de Raad op aan de nodige aandacht te schenken aan de rechten van burgers van de Unie;
ten aanzien van verplaatsing en verblijf van studenten
12. verzoekt de lidstaten:
6dash wat het verblijfsrecht van studenten betreft, erop toe te zien dat hun nationale administraties de hui-
dige bepalingen van richtlijn 93/96/EEG strikt naleven (inschrijving bij een erkende instelling, eenvou-
dige verklaring te beschikken over voldoende bestaansmiddelen, inschrijving bij een stelsel van socialezekerheid) en geen andere voorwaarden opleggen;
6dash de formaliteiten voor de verlenging van verblijfsvergunningen zoveel mogelijk te beperken en ervoor
te zorgen dat deze documenten gratis worden verleend;
6dash ervoor te zorgen dat alle studenten in het land waar zij studeren een werkvergunning kunnen aan-
vragen om hun studie te financieren;
6dash het verlenen van financiële steun aan studenten niet afhankelijk te maken van nationaliteit;
13. verzoekt de Commissie een studie te wijden aan:
6dash de uitbreiding van de werkingssfeer van de richtlijn tot leerlingen en vrijwilligers;6dash de problemen in verband met de erkenning van diploma’s in sommige beroepen;
14. neemt nota van het voornemen van de Commissie om het toepassingsbereik van richtlijn 93/96/
EEG betreffende het verblijfsrecht van studenten uit te breiden tot alle opleidingsinstellingen en te onder-
zoeken hoe er meer duidelijkheid kan worden geschapen over het toepassingsgebied van het verblijfsrecht
van studenten, waarbij bijzondere aandacht moet worden geschonken aan de administratieve problemendie stagiaires en deelnemers aan vrijwilligersprojecten ondervinden, en of het mogelijk is de eerste afgifte
en de verlenging van verblijfskaarten voor studenten kosteloos te doen geschieden; vraagt de Europese
Commissie om dienovereenkomstig het Europees Parlement en de Raad voorstellen te doen tot wijzigingvan de richtlijn;7.5.2001 NL C 135/191 Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen
Woensdag, 6 september 2000
ten aanzien van verplaatsing en verblijf van gepensioneerden
15. stemt in met de voorstellen van de Commissie om er bij de herziening van de huidige richtlijnen
voor te zorgen dat:
6dash de voorwaarden die gelden voor gepensioneerden inzake het leveren van bewijs van voldoende
bestaansmiddelen zoveel mogelijk worden vereenvoudigd en versoepeld,
6dash voor de geldigheidsduur van de verblijfskaarten er rekening mee wordt gehouden dat tijdens hetzelfde
jaar de levensomstandigheden steeds vaker tussen het ontvangende land en het land van herkomstalterneren;
ten aanzien van verplaatsing en verblijf van migrerende werknemers
16. verzoekt de lidstaten de toekenning en de verlenging van de verblijfsvergunning voor migrerende
werknemers, in het bijzonder uitzendkrachten, deeltijd- en seizoenwerknemers, zoveel mogelijk te verge-makkelijken door hun een verblijfskaart met een geldigheidsduur van vijf jaar te verlenen wanneer zijgedurende minstens 12 maanden werkzaam zijn geweest op een verblijfsperiode van minstens 18maanden
in het gastland;
17. verzoekt de ontvangende lidstaten ook de werkloze werknemers de mogelijkheid te bieden om:
6dash hun verblijfsrecht te verlengen gedurende de periode waarin zij de in dat land verworven werkloos-
heidsuitkeringen ontvangen,
6dash automatisch hun verblijfsvergunning te verlengen voor periodes van minstens zes maanden wanneer
zij effectief op zoek zijn naar werk;
18. verzoekt in dat opzicht de Raad onverwijld de behandeling te hervatten van de drie voorstellen van
de Commissie tot verbetering van het vrije verkeer van werknemers en hun gezin binnen de Gemeenschap(COM(1998) 394)(
1);
ten aanzien van de sociale situatie van de migrerende werknemers
19. verzoekt de lidstaten dringend hun socialezekerheidsstelsels te verbeteren en te moderniseren opdat
de migrerende werknemers en gedetacheerde werknemers niet langer nadeel ondervinden wegens:
6dash het feit dat de lidstaten sommige pensioenstelsels onderling niet erkennen en er problemen kunnen
rijzen bij de overdracht van de verkregen rechten,
6dash de restrictieve voorwaarden die worden opgelegd voor verkrijgen van aanvullend-pensioenrechten
(lange wachttijden),
6dash belastingproblemen die zich in tal van lidstaten voordoen als gevolg van de verkrijging van pensioen-
rechten;
6dash moeilijkheden bij de overdracht van vervroegdpensioenuitkeringen die worden toegekend met ingang
van een bepaalde leeftijd aan een werknemer die volledig werkloos is;
ten aanzien van de gezinssituatie in het ontvangende land
20. is van mening dat de gezinshereniging als essentiële factor van integratie in het gastland moet wor-
den vereenvoudigd en vergemakkelijkt; verzoekt de Commissie en de lidstaten bij de herziening van de
desbetreffende teksten maatregelen te nemen opdat:
6dash de echtgenoot van de studerende of gepensioneerde ingezetene, of indien de wetgeving van de betrok-
ken lidstaat de situatie van niet gehuwde paren gelijkstelt aan die van gehuwde paren, de niet gehuwde
partner met wie de gezinshereniger een duurzame relatie heeft, zijn autonome verblijfsrecht effectiefkan uitoefenen, dat erkend wordt op dezelfde voorwaarden, wat de inkomsten betreft, als de stude-
rende of gepensioneerde ingezetene,
6dash in geval van echtscheiding of overlijden van de houder van de verblijfsvergunning, zijn gezinsleden het
recht hebben om een beroepsactiviteit, al dan niet in loondienst, uit te oefenen of voort te zetten,
(1) PB C 344 van 12.11.1998, blz. 9, 12 en 16.C 135/192 NL 7.5.2001 Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen
Woensdag, 6 september 2000
6dash de voorgaande bepalingen op dezelfde voorwaarden gelden voor de gezinsleden van een uit een derde
land afkomstige EU-onderdaan en, in het algemeen, dat de visumformaliteiten worden vereenvoudigdof zelfs afgeschaft;
ten aanzien van de economische, sociale en culturele „omgeving” van het verblijfsrecht van migranten
21. is van mening dat de effectieve uitoefening van het recht op verplaatsing en verblijf een diepgaande
verbetering veronderstelt van de sociale „omgeving” (gelijke behandeling op het gebied van de sociale en
fiscale voordelen, grotere transparantie van de arbeidsmarkt, een grotere rol voor het EURES-netwerk), de„onderwijsomgeving” (toegang tot het onderwijs, beroepsopleiding) en de culturele „omgeving” (taalstudie)van de migranten en hun gezin; verwijst nogmaals naar zijn verzoek tot invoering van een grenseffecten-rapportage (Europa-toets) over de gevolgen van nieuwe of gewijzigde regelgeving inzake het belasting- ensocialezekerheidsbeleid voor de situatie van werknemers en hun gezinnen die in een andere lidstaat werkendan die waarin ze wonen;
22. meent dat stappen moeten worden genomen ten behoeve van het vrije verkeer van onderdanen van
derde landen die gedurende een periode van minstens vijf jaar legaal in de EU hebben gewoond;
23. stelt eveneens vast dat de inwoners van de Unie onvoldoende geïnformeerd zijn over hun rechten
en beroepsmogelijkheden; dat deze leemte moet worden opgevuld door een betere opleiding van het per-
soneel van de bevoegde nationale instanties en door voorlichtingscampagnes; vraagt uitdrukkelijk dat de
steun aan initiatieven van NGO’s inzake klachtenprocedures i.v.m. het vrije personenverkeer, rechtsbijstandin klachtenprocedures en het inventariseren van de meest voorkomende klachten, wordt voortgezet met
waarborging van de nodige financiële middelen;
24. dringt er bij de Commissie op aan dat ze haar interne procedures bespoedigt om de leemten in de
Gemeenschapswet vlugger te kunnen opvullen;
*
**
25. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de regeringen van de lid-
staten en de Commissie.7.5.2001 NL C 135/193 Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen
Woensdag, 6 september 2000