[pic] | COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN |

Brussel, 16.12.2008

COM(2008) 881 definitief

MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT, DE RAAD, HET EUROPEES ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ EN HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

Verslag over de uitvoering van het communautaire Lissabonprogramma 2008 - 2010

1. INLEIDING

Als onderdeel van de hernieuwde Lissabonstrategie voor groei en werkgelegenheid heeft de Commissie in december 2007 een voorstel voor een communautair Lissabonprogramma 2008-2010 goedgekeurd, waarin tien sleuteldoelstellingen en de overeenkomstige beleidsacties voor in de volgende drie jaren op communautair niveau uit te voeren acties worden vastgesteld. In maart 2008 heeft de Europese Raad, rekening houdend met de door de Raad vastgestelde prioriteiten, de Europese Commissie, het Europees Parlement en de Raad verzocht om werk te maken van de 10 in het CLP vastgestelde doelstellingen binnen hun bevoegdheidssfeer. De doelstellingen en prioritaire acties van het CLP zijn gebaseerd op de vier prioritaire gebieden die onlangs zijn bevestigd in het Europese economische herstelplan dat de Commissie op 26 november heeft voorgesteld. Op die manier blijft het CLP zorgen voor passende beleidsreacties in het licht van de huidige financiële en economische crisis.

Deze mededeling evalueert de uitvoering van het communautaire Lissabonprogramma 2008-2010 in het eerste jaar van de nieuwe cyclus en geeft de hangende prioritaire acties aan die nu met de hoogste prioriteit ter hand moeten worden genomen ter aanvulling van de in het EHP en door de lidstaten in hun bijgewerkte nationale hervormingsprogramma's aangegeven acties.

Over het algemeen is in het eerste jaar van het communautaire Lissabonprogramma wezenlijke vooruitgang geboekt en is een aantal sleuteldoelstellingen reeds verwezenlijkt. Tot de belangrijkste daarvan behoren:

- De goedkeuring door het EP en de Raad van het goederenpakket om de interne markt te stimuleren en de bescherming van de consumenten te vergroten.

- De goedkeuring door de Commissie van de wet voor kleine ondernemingen ("Small Business Act"), die de juiste beleidsprioriteiten vaststelt voor het vergemakkelijken van het leven en het vergroten van het dynamisme van kleine en middelgrote ondernemingen.

- De goedkeuring door de Commissie van de hernieuwde sociale agenda waarin aandacht wordt besteed aan de noodzaak om de arbeidsmogelijkheden te verbeteren en te zorgen voor de nodige solidariteit.

- De goedkeuring door de Commissie van het pakket inzake klimaatverandering en hernieuwbare energie en het actieplan inzake duurzame consumptie en productie en duurzaam industriebeleid.

- Het memorandum van overeenstemming over de samenwerking tussen de financiële toezichtautoriteiten, de centrale banken en de ministeries van Financiën van de EU inzake grensoverschrijdende financiële stabiliteit, dat zal bijdragen tot de oplossing van de financiële crisis.

- De Commissie heeft ook werk gemaakt van haar agenda voor betere regelgeving om overbodige kosten te schrappen en belemmeringen voor innovatie weg te nemen.

- De goedkeuring door het EP en de Raad van het gemoderniseerde douanewetboek en het e-douane-besluit om een papierloze omgeving voor douane en handel te creëren.

- Er zijn via het cohesiebeleid aanzienlijk meer communautaire financieringsmiddelen ter beschikking gesteld voor groei en werkgelegenheid.

Dit heeft de grondslag gelegd voor een verschuiving van de aandacht naar de uitvoering van het programma, zodat voor een wezenlijk en positief effect in de gehele Gemeenschap kan worden gezorgd. Dit document bevat een gedetailleerde evaluatie van de verwezenlijkingen en de hangende prioritaire acties in het kader van elke doelstelling.

2. Vooruitgang op het gebied van de 10 sleuteldoelstellingen van het CLP 2008-2010

2.1. Investeren in mensen en moderniseren van arbeidsmarkten

Doelstelling 1: De Commissie zal medio 2008 een nieuwe sociale agenda voorstellen, die vooral betrekking zal hebben op onderwijs, migratie en demografische ontwikkelingen, en zij zal de vaardigheidskloof helpen aanpakken door de monitoring en de prognose van toekomstige vaardigheidseisen te verbeteren.

De Commissie heeft in juli 2008 de vernieuwde sociale agenda goedgekeurd. Door de modernisering van de arbeidsmarkten en de socialebeschermingsstelsels zal de sociale agenda de mensen helpen de door de internationale concurrentie, de technologische vooruitgang en de veranderende bevolkingspatronen gecreëerde kansen aan te grijpen. Tegelijkertijd zullen de meest kwetsbaren in de samenleving worden beschermd. Het is nu van prioritair belang dat de Raad en het Europees Parlement de voorstellen in de sociale agenda goedkeuren om de arbeidsmogelijkheden te vergroten, de toegang tot hoogwaardige diensten te verbeteren en te zorgen voor de nodige solidariteit. De Gemeenschap voert met name met het initiatief "Nieuwe vaardigheden voor nieuwe banen" haar inspanningen op om de nieuwe vaardigheidsbehoeften te evalueren, de dialoog tussen alle betrokken actoren te bevorderen, de arbeidsbemiddelingsdiensten in de gehele EU te verbeteren en de ontwikkeling van vaardigheden te stimuleren. De ontwikkeling van vaardigheden en een leven lang leren zullen worden ondersteund door een "geactualiseerd kader voor Europese samenwerking op het gebied van onderwijs en opleiding" en specifieke maatregelen ter bevordering van de kwaliteit van en de mobiliteit in het beroepsonderwijs en de beroepsopleiding . In 2008 is een prognose uitgevoerd voor 16 sectoren, waaronder textiel, elektronica en financiële diensten, die zal worden uitgebreid tot de milieu- en energietechnologieën. Het is van prioritair belang dat verdere inspanningen worden geleverd om de aanzienlijke regelgevende barrières aan te pakken die nog op de interne arbeidsmarkt bestaan , waaronder de ontoereikende vergelijkbaarheid en erkenning van kwalificaties en belangrijke beperkingen op de overdraagbaarheid van pensioenen en sociale uitkeringen. Het wegnemen van deze belemmeringen zal de inspanningen van de lidstaten aanvullen om een beter gebruik van de vaardigheden te bevorderen en te vermijden dat de vaardigheden niet op de behoeften van de arbeidsmarkt aansluiten.

De Commissie heeft voorgesteld om de criteria voor steunverlening uit het Europees Sociaal Fonds (ESF) te vereenvoudigen en betalingen vanaf begin 2009 vroeger uit te voeren, zodat de lidstaten vroeger toegang hebben tot een bedrag van maximaal 1,8 miljard euro om: hun activeringsprojecten snel te versterken, hun programma's te herzien om de steun op de meest kwetsbaren te concentreren en om de monitoring van de vaardigheden en de afstemming daarvan op de behoeften te verbeteren. De Commissie heeft ook voorgesteld om de regels van het Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering te herzien, zodat zij sneller in sleutelsectoren kan optreden om de opleiding en de arbeidsbemiddeling van overtollig geworden werknemers mede te financieren of om geschoolde werknemers, die nodig zullen zijn zodra de economie opnieuw begint aan te trekken, op de arbeidsmarkt te houden.

Doelstelling 2: De Commissie zal in 2008 voorstellen voor een gemeenschappelijk immigratiebeleid formuleren.

De Commissie heeft al eerste voorstellen gedaan, met name over hooggekwalificeerde migranten die met een “blauwe kaart” naar de EU komen. Zoals aangegeven in de mededeling "Een gemeenschappelijk immigratiebeleid voor Europa: beginselen, maatregelen en instrumenten"[1] van 17 juni 2008 (COM/2008/359), zal de Commissie in 2009 verdere voorstellen doen voor voorschriften met betrekking tot binnen de onderneming overgeplaatste personen, seizoenarbeiders en betaalde stagiairs. Dit zijn de eerste stappen naar een gemeenschappelijk immigratiebeleid dat beter tegemoetkomt aan de behoeften van de EU-arbeidsmarkt, hoewel er nog aanzienlijke vooruitgang op dit gebied moet worden geboekt. De Commissie juicht het voornemen van de Raad toe om tegen mei 2009 de "blauwe kaart"-regeling om hooggeschoolde werknemers aan te trekken goed te keuren, aangezien dit een prioritaire kwestie is.

2.2. Ontsluiting van het ondernemingspotentieel, vooral bij kleine en middelgrote ondernemingen

Doelstelling 3: De Gemeenschap zal een “Small Business Act” goedkeuren om het groeipotentieel van kleine en middelgrote ondernemingen gedurende hun volledige levensduur te ontsluiten.

De Commissie heeft in juni 2008 een “Small Business Act” voorgesteld, waarin concrete voorstellen worden gedaan voor maatregelen op EU- en nationaal niveau om kleine en middelgrote ondernemingen tijdens hun gehele levenscyclus te ondersteunen. De “Small Business Act” heeft de volledige steun van de Europese Raad en het Europees Parlement gekregen. De Commissie en de Raad hebben met name de noodzaak erkend van een snelle tenuitvoerlegging van de wet om de kleine en middelgrote ondernemingen beter te helpen het hoofd te bieden aan de huidige financiële en economische crisis en de Commissie heeft een actieplan voorgesteld dat door de Raad is goedgekeurd. De tenuitvoerlegging van de “Small Business Act” moet op alle niveaus in de lidstaten en op communautair niveau de hoogste politieke prioriteit krijgen. Bovendien is de tijdige goedkeuring van de wetgevingsvoorstellen over het statuut van de Europese besloten vennootschap, lagere btw-tarieven voor arbeidsintensieve diensten en de wijziging van de richtlijn inzake late betalingen, die de Commissie in februari 2009 zal indienen, nu van cruciaal belang. Daarnaast zijn initiatieven voor de verdere vereenvoudiging van de regelgeving en de verbetering van de toegang van kleine en middelgrote ondernemingen tot financiering (zie doelstelling 7 hieronder) dringend nodig. Daarom zal de Commissie voorstellen om de eis af te schaffen dat micro-ondernemingen jaarrekeningen opstellen (de besparingen voor deze bedrijven worden geraamd op 7 miljard euro per jaar) en de kapitaalvereisten van de Europese besloten vennootschap tot één euro te beperken. Zij dringt er bij alle overheidsinstanties ook op aan dat zij e-facturering aanvaarden als equivalent voor papieren facturen. Wat ten slotte de toegang tot financiering betreft, heeft de Europese Investeringsbank haar investeringsenveloppe voor leningen aan kleine en middelgrote ondernemingen over de periode 2008-2011 tot 30 miljard euro verhoogd en zal de tenuitvoerlegging daarvan versnellen om ervoor te zorgen dat nieuwe leningen en leningswaarborgen voor kleine en middelgrote ondernemingen in de gehele Gemeenschap beschikbaar komen.

Doelstelling 4 : De Gemeenschap zal blijven ijveren voor 25% minder administratieve lasten in de EU tegen 2012 en zij zal een ambitieus vereenvoudigingsprogramma uitvoeren.

De Commissie zal alles in het werk stellen om de nodige voorstellen in te dienen voor de beteugeling van de bureaucratie en de vermindering van de administratieve lasten voor de ondernemingen met 25% vóór het einde van haar mandaat. Dit completeert de inspanningen van de lidstaten om de administratieve lasten tegen 2012 met 25 % te verminderen. Eind november 2008 hadden 20 lidstaten nationale verminderingsdoelen vastgesteld. De Commissie heeft een qua reikwijdte en diepgang tot dusver ongekende werkagenda opgesteld. Zij heeft de kosten geïdentificeerd en gemeten van de uit 42 EU-wetsbesluiten op 13 prioritaire gebieden voortvloeiende informatievoorschriften die leiden tot meer dan 5 000 individuele verplichtingen op het niveau van de lidstaten. In 2008 heeft de Commissie 11 nieuwe dringende acties voorgesteld ter vermindering van de administratieve lasten in 2008, die de Europese ondernemingen meer dan 1 miljard euro kosten. In 2009 zal de Commissie aanvullende voorstellen ter vermindering van de lasten indienen op grond van een wezenlijke input van de belanghebbenden. Met name zullen de werkzaamheden worden voortgezet om de nalevingskosten als gevolg van de fiscale fragmentering van de interne markt te verminderen, met name voor kleine en middelgrote ondernemingen.

In het kader van het vereenvoudigingsprogramma voor de actualisering en vereenvoudiging van de bestaande communautaire wetgeving heeft de Commissie sinds oktober 2005 119 voorstellen goedgekeurd. Daarvan zijn 48 nog bij de wetgever in behandeling. De screening van de bestaande wetgeving zal vóór het einde van het mandaat van de Commissie zijn afgerond. In totaal heeft de Commissie voorstellen ingediend betreffende ongeveer 770 wetsbesluiten die ingetrokken, gewijzigd of vervangen moeten worden. De snelle goedkeuring van de vereenvoudigingsvoorstellen, de voorstellen voor dringende acties en de voorstellen ter vermindering van de administratieve lasten door het Europees Parlement en de Raad blijft een prioriteit met het oog op de totstandbrenging van een doeltreffender regelgeving voor de Europese bedrijven en burgers.

Doelstelling 5: De Gemeenschap zal de interne markt versterken, de concurrentie in de dienstensector vergroten, bijkomende stappen ondernemen met het oog op de verdere integratie van de financiële-dienstenmarkt, de bestaande toezichtsregelingen versterken en het grensoverschrijdend beheer van de financiële crisis in de EU verbeteren.

Diensten

De Gemeenschap moet ervoor zorgen dat de interne markt voor de dienstensector werkelijkheid wordt, zodat de concurrentie wordt gestimuleerd en de efficiëntie wordt vergroot. De volledige en tijdige tenuitvoerlegging van de dienstenrichtlijn door de lidstaten vóór de vastgestelde termijn (december 2009) is een prioriteit die de grensoverschrijdende vestiging van dienstverleners moet vergemakkelijken. Dit zal de toegang tot de markt voor de ondernemingen, met name kleine en middelgrote ondernemingen, verbeteren en de consumenten meer keuzemogelijkheden bieden.

De Gemeenschap moet het internemarktbeleid, het consumentenbeleid en de handhaving van het concurrentiebeleid versterken , met name in een aantal belangrijke netwerkindustrieën en diensten, waaronder postdiensten, elektriciteit/gas, spoorwegen, financiële diensten, elektronische communicatie en de klein- en groothandel, waarbij de verlening van diensten van algemeen belang moet worden gewaarborgd.

Goederen

De Raad heeft onlangs het goederenpakket goedgekeurd dat maatregelen omvat met betrekking tot geharmoniseerde veiligheidsnormen en bijgewerkte regels voor het markttoezicht, alsook de versterking van de CE-merkvoorschriften. De tenuitvoerlegging van het goederenpakket zal de productie van en de handel in goederen opnieuw aanjagen. Alle ondernemingen zullen hun goederen gemakkelijker in de gehele EU kunnen verkopen en de consumenten zullen beter worden beschermd. Bovendien is de Commissie begonnen met haar werkzaamheden op het gebied van de marktmonitoring van de voedselleveringsketen, de kleinhandel en elektrische goederen en zij zal deze werkzaamheden tot andere sectoren uitbreiden. Een eerste scorebord voor de consumenten is gepubliceerd en er zal een regelmatige monitoring van de consumentenprijzen worden uitgevoerd, te beginnen met de voedsel- en energieprijzen. De follow-up van deze marktmonitoring- en consumentenmonitoringacties is een prioriteit. Er zal verder worden gewerkt aan de totstandbrenging van een tijdige normalisatie en interoperabiliteit, met name voor ICT-goederen en diensten.

Grensoverschrijdend financieel toezicht en crisisbeheer

Financiële stabiliteit is van zeer groot belang voor groei en werkgelegenheid, zoals blijkt uit de huidige financiële crisis. De EU is snel opgetreden om het marktvertrouwen te herstellen, de veerkracht van de financiële sector te versterken en het negatieve effect van de crisis op de reële economie te dempen. Om de veerkracht van het financiële systeem te vergroten heeft de Commissie een aantal maatregelen genomen: de communautaire comités voor het grensoverschrijdende toezicht op de financiële instellingen en markten zijn versterkt en de toekomst van het toezicht in de gehele EU, inclusief de verdeling van de taken en verantwoordelijkheden tussen de nationale en EU-niveaus, wordt door de de Larosière-groep op hoog niveau onderzocht. De Commissie heeft onlangs een aantal sleutelmaatregelen ter versterking van het wetgevingskader van de EU goedgekeurd, waaronder wijzigingen in de richtlijnen inzake kapitaalvereisten en de richtlijn inzake depositogarantiestelsels, veranderingen in de boekhoudingsregels (IAS-verordening) en een voorstel voor een verordening inzake kredietbeoordelingsbureaus. Deze maatregelen moeten door de Europese instellingen op prioritaire basis worden goedgekeurd. Er wordt ook gewerkt aan de ontwikkeling van nieuwe voorstellen om de risico's van afgeleide producten en kredietverzuimswaps te verminderen . De Gemeenschap neemt actief deel aan de G20 en andere internationale fora om de mondiale samenwerking op het gebied van financieel toezicht en crisisbeheer te verbeteren . In het voorjaar van 2009 zal de Commissie een omvattend pakket beleidsmaatregelen voor een hervorming van de financiële sector in de EU naar aanleiding van de financiële crisis indienen.

Financiële diensten

De geldovermakingsregeling in de eengemaakte eurobetalingsruimte is in 2008 ingevoerd, waarbij de Commissie vooraf verduidelijkingen heeft verstrekt over concurrentiekwesties, met name voor betaal- en creditkaarten en automatische afschrijving. Het eengemaakte kader voor groothandels- en investeringsmarkten moet echter nog op prioritaire basis worden voltooid en uitgevoerd . De Commisie zal ook zorgen voor de follow-up van de onderzoeken naar retailbanking en zakelijke verzekeringen.

2.3. Investeren in kennis en innovatie

Doelstelling 6: De Gemeenschap zal de “vijfde vrijheid”, het vrije verkeer van kennis, verwezenlijken en een echte Europese onderzoekruimte tot stand brengen.

Om de "vijfde vrijheid" te verwezenlijken en een open en concurrerende Europese onderzoekruimte (ERA) tot stand te brengen heeft de Raad in mei 2008 het "Ljubljanaproces"[2] voor een betere governance gelanceerd en overeenstemming bereikt over een visie voor de ERA op de lange termijn. Deze visie versterkt het doel van de verwezenlijking van de "vijfde vrijheid" op grond waarvan de Commissie voornemens is een omvattende screening van het communautaire beleid uit te voeren om de barrières voor de totstandbrenging daarvan weg te nemen. De realisatie van de ERA is onontbeerlijk om van Europa een leidende kenniseconomie te maken en om de "kennisdriehoek" van onderzoek, innovatie en onderwijs te versterken. Zij vereist het voeren van politieke discussies op hoog niveau en het aansturen van de beleidsagenda, inclusief de uitvoering van de vijf ERA-partnerschapsinitiatieven die door de Commissie in 2008 zijn gelanceerd.

In de toekomst zal de grotere bundeling van de onderzoekmiddelen met en tussen de lidstaten op grond van een variabele geometrie worden vergemakkelijkt door het initiatief inzake gezamenlijke onderzoekprogrammering en door de goedkeuring door de instellingen van een wettelijk kader voor de totstandbrenging en het gebruik van pan-Europese onderzoeksinfrastructuur[3]. De kennisstromen, de onderzoekefficiëntie en de aantrekkelijkheid van Europa als onderzoeklocatie zullen worden verbeterd door de implementatie van het Partnerschap van Europese onderzoekers via de aanbeveling van de Commissie betreffende het beheer van intellectueel eigendom bij kennisoverdracht[4] en door bijkomende acties ter aanvulling van de inspanningen van de lidstaten om de hogeronderwijssector te versterken en te hervormen en de netwerking en de grotere samenwerking tussen universiteiten, onderzoekorganisaties en ondernemingen te vergemakkelijken. Door de uitvoering van het strategische Europese kader voor internationale samenwerking op het gebied van wetenschap en technologie zal de ERA meer open worden en de internationale hefboomfunctie van de EU en de lidstaten ten aanzien van belangrijke derde partnerlanden en in de wereldeconomie versterken.

De oprichting van het Europees Instituut voor innovatie en technologie , dat in april 2008 officieel is ingesteld om onderwijs, onderzoek en innovatie te integreren, is een ander belangrijk strategisch initiatief in dit verband. Het instituut zal een model worden voor de bevordering van open innovatie en kennisdeling tussen openbare onderzoeksorganisaties en het bedrijfsleven.

Doelstelling 7: De Gemeenschap zal de randvoorwaarden voor innovatie verbeteren, met name voor durfkapitaal en intellectuele-eigendomsrechten.

Het scheppen van gunstige voorwaarden voor de financiering van innovatie blijft een sleutelprioriteit voor het vergemakkelijken van de oprichting van meer hoog innovatieve kleine en middelgrote ondernemingen, met name in de huidige financiële crisis. Met name de kleine en middelgrote ondernemingen blijken onder de kredietschaarste te lijden. De vergroting van de investeringsbereidheid en de verbetering van de toegang van kleine en middelgrote ondernemingen tot financiering zijn van cruciaal belang. Het door de Commissie vastgestelde kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie 2007-2013 zal ertoe bijdragen dat de "equity gap" bij de aandelenfinanciering in de start- en de uitbreidingsfase via de faciliteit voor snelgroeiende, innovatieve mkb-bedrijven wordt overbrugd en de verstrekking van leningen, microkredieten en mezzaninefinanciering aan kleine en middelgrote ondernemingen via de mkb-garantiefaciliteit wordt ondersteund. De in het kader van het cohesiebeleid beschikbare instrumenten op het gebied van financiële engineering en technische bijstand vergemakkelijken verder de oprichting van kleine en middelgrote ondernemingen en hun toegang tot financiering. Bovendien heeft de Europese Investeringsbank het Europees Investeringsfonds opgedragen een nieuw mezzanine-instrument te ontwikkelen. De Commissie heeft een mededeling gepubliceerd over grensoverschrijdende investeringen door risicokapitaalfondsen[5] en blijft op prioritaire basis nauw met de lidstaten samenwerken om vooruitgang te boeken in verband met de wederzijdse erkenning van de nationale kaders voor risicokapitaalfondsen en de opheffing van de bestaande regelgevings- en belastingobstakels.

Het octrooisysteem in de EU wordt nog steeds gekenmerkt door dure en zware procedures en fragmentering, waardoor de overdracht en de verspreiding van kennis en innovatie in de EU worden belemmerd. De interinstitutionele onderhandelingen over het Gemeenschapsoctrooi en het systeem voor de behandeling van octrooigeschillen moeten op prioritaire basis worden afgerond om de octrooikosten te verminderen, meer rechtszekerheid te bieden en de octrooien toegankelijker te maken voor kleine en middelgrote ondernemingen.

2.4. Energie en klimaatverandering

Doelstelling 8: De Gemeenschap zal de interne energiemarkt voltooien en het pakket maatregelen inzake klimaatverandering goedkeuren om de voorwaarden tot stand te brengen om tegen 2020 ten minste 20% minder broeikasgassen uit te stoten en voor 20% hernieuwbare energie te gebruiken.

De goedkeuring van het pakket voor de voltooiing van de interne energiemarkt door het Europees Parlement en de Raad (verwacht medio 2009) is een sleutelprioriteit. De belangrijkste ondersteunende maatregelen omvatten het EU-actieplan inzake energiezekerheid en -solidariteit van de Commissie waarin vijf gebieden worden aangegeven waar meer actie nodig is om een duurzame energievoorziening te waarborgen en dat de klimaatveranderingsvoorstellen voor 2020 ondersteunt. De Commissie zal ook een nieuw EU-instrument voor energiezekerheid en -infrastructuur voorstellen ter bevordering van infrastructuurprojecten binnen en buiten de EU om te zorgen voor de verwezenlijking van de doelstellingen van de EU inzake hernieuwbare energie en de zekerheid van de energievoorziening in de EU te waarborgen.

De werkzaamheden in verband met de totstandbrenging van een interne energiemarkt worden aangevuld met inspanningen voor de verdere verbetering van de kosteneffectiviteit van de regeling voor de emissiehandel om de 2020-doelstellingen te halen wat de emissie van broeikasgassen betreft, en met een Gemeenschapskader voor de kosteneffectieve ontwikkeling van hernieuwbare energie om tegen 2020 de doelstelling van 20 % hernieuwbare energie te halen. Ingevolge het akkoord van de Europese Raad over het klimaatveranderings- en hernieuwbare-energiepakket ligt de goedkeuring daarvan door het Europees Parlement en de Raad nu binnen handbereik.

Doelstelling 9: De Gemeenschap zal een industriebeleid bevorderen dat gericht is op duurzamere productie- en consumptiepatronen. De klemtoon ligt daarbij op hernieuwbare energie en koolstofarme en hulpbronnenefficiënte producten, diensten en technologieën.

In juli 2008 heeft de Commissie een ambitieus pakket acties voor duurzame consumptie en productie en een duurzaam industriebeleid (SCP/SIP) ingediend. Het beoogt de verbetering van de milieuprestaties en met name de energie-efficiëntie van producten en de stimulering van de marktopname daarvan door vrijwillige en verplichte acties om de milieuprestaties van ecovriendelijke producten te bepalen en te verbeteren, de consumenten beter te informeren en de overheidsopdrachten en belastingprikkels te verbeteren. Het voorziet in een controlesysteem voor milieutechnologie ter ondersteuning van de eco-innovatie door een groter vertrouwen in de nieuwe technologieën.

In 2008 heeft de Commissie een energie-efficiëntiepakket voorgesteld om bij te dragen aan het halen van de EU-doelstelling van 20% energiebesparing tegen 2020. Het pakket is gericht op de verbetering van de wetgeving inzake de energieprestaties van gebouwen en de energie-etikettering, alsook op de intensivering van de tenuitvoerlegging van de richtlijnen inzake ecologisch ontwerp en warmtekrachtkoppeling, die een wezenlijk effect hebben op het energieverbruik en de energiezekerheid van Europa. Bovendien wordt tezamen met de Europese Investeringsbank en andere financiële organisaties een financieringsinitiatief voor duurzame energie voorbereid om op de kapitaalmarkten op grote schaal middelen vrij te kunnen maken voor investeringen in energie-efficiëntie en hernieuwbare energieën. Bovendien heeft de Commissie een wijziging van de verordening betreffende het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling voorgesteld om in alle lidstaten investeringen voor de verbetering van de energie-efficiëntie en het gebruik van hernieuwbare energieën in de woningbouw mogelijk te maken.

Het initiatief voor leidende markten is in december 2007 door de Commissie goedgekeurd om nieuwe markten te stimuleren door de uitvoering van doelgerichte strategieën op gebieden zoals duurzame bouw, recycling, biogebaseerde producten en hernieuwbare energie. Het Europese strategische plan voor energietechnologie (SET-plan), dat door de Raad en het Europees Parlement in 2008 is bekrachtigd met het oog op een in 2009 goed te keuren mededeling over de financiering daarvan, zal de ontwikkeling en de marktopname van de nodige geavanceerde koolstofarme energietechnologieën versnellen en het concurrentievermogen van de energie-industrie van de EU versterken.

De door de Commissie begin 2009 te lanceren herziening van de energiebelastingrichtlijn heeft tot doel ervoor te zorgen dat de energiebelasting een kosteneffectief en meer beleidsondersteunend instrument wordt en zal de lidstaten een aanvullend kader voor de EU-regeling voor de handel in emissierechten bieden. Het bijbehorende voorstel voor de verlaging van de btw-tarieven voor groene producten en diensten moet dringend worden goedgekeurd.

3. De externe agenda

Doelstelling 10: Terwijl de Gemeenschap streeft naar de afsluiting van de multilaterale handelsonderhandelingen in het kader van de Doha-ronde, zal zij bilateraal met de belangrijkste handelspartners onderhandelen om nieuwe kansen voor internationale handel en investeringen te ontsluiten, de markttoegang te verbeteren in landen en sectoren waar grote belemmeringen blijven bestaan en de internationale samenwerking op het gebied van de regelgeving te bevorderen.

Gezien de huidige economische omstandigheden is het van het grootste belang dat het handelsbeleid ertoe bijdraagt dat wordt voorkomen dat onze partners protectionistische maatregelen nemen die het concurrentievermogen van de Unie op de lange termijn zouden kunnen ondermijnen. Ondanks de blijvende uitdagingen om een akkoord te bereiken, blijft de succesvolle afsluiting van de Doha-ronde het beste middel om te zorgen voor gelijke voorwaarden en het creëren van nieuwe marktmogelijkheden en de Gemeenschap blijft haar verbintenis ten aanzien van de verwezenlijking van deze doelstelling ten volle nakomen. Na de vergadering van de G-20 in november hebben de staatshoofden en regeringsleiders hun verbintenis vernieuwd om de Doha-onderhandelingen met succes af te sluiten. Wanneer significante belemmeringen voor de toegang tot de markt blijven bestaan, zal ook in de toekomst zo nodig het gebruik van de communautaire verordening inzake handelsbelemmeringen en/of WTO-actie worden overwogen.

Tegelijkertijd blijft de Gemeenschap bilaterale overeenkomsten met haar belangrijkste handelspartners sluiten en bevordert zij verder de regionale economische integratie met haar buurregio's, bijvoorbeeld via de Unie voor de Middellandse Zee en het uitbreidingsbeleid. Omvattende bilaterale handelsovereenkomsten met haar belangrijkste handelspartners stellen de EU in staat om verder te gaan dan de WTO-verbintenissen en omvatten ambitieuze bepalingen inzake samenwerking op het gebied van regelgeving en in het desbetreffende land zelf. De onderhandelingen met Zuid-Korea, India en de Asean-landen vorderen goed, zij het in verschillende tempo's. Er wordt ook vordering gemaakt met de onderhandelingen met de Samenwerkingsraad van de Golf en Oekraïne. De partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst waarover met China wordt onderhandeld, beoogt de verbetering van de markttoegang en de samenwerking op het gebied van de regelgeving. Verder omvatten de associatieovereenkomsten, waarover thans met Mercosur, de Andesgemeenschap en Centraal-Amerika wordt onderhandeld, belangrijke delen over handel en andere dimensies.

In het kader van het Lissabonpakket 2008 heeft de Commissie de Europese Raad verslag gedaan van de eerste resultaten van haar nieuwe markttoegangsstrategie . Zij heeft ook de landen en sectoren geïdentificeerd waar belangrijke regelgevingsbarrières blijven bestaan en aangegeven hoe de internationale samenwerking op het gebied van de regelgeving kan worden verbeterd. De oprichting van een stabiele gemeenschappelijke regelgevingsruimte met de belangrijkste handelspartners zoals via de Trans-Atlantische Economische Raad met de VS en het handelsmechanisme op hoog niveau met China draagt bij tot de harmonisatie van regelingen en normen. Er is blijvende actie nodig om de effectiviteit van het systeem voor de handhaving van intellectuele-eigendomsrechten en de bestrijding van namaak te verbeteren en bestaande sectorale overeenkomsten uit te breiden . De verdere opening van de sectorale markten blijft van cruciaal belang, zoals de uitvoering van de tweede fase van de overeenkomst inzake luchtvervoer tussen de EU en de VS, de hervorming van de luchtvaartregelingen met andere belangrijke economische partners (bv. Canada, China en India) en de voltooiing van de gemeenschappelijke luchtvaartruimte met de buurlanden van de EU, zoals de mediterrane landen.

4. Conclusie

De uitvoering van het CLP vordert goed. Een aantal belangrijke wetgevingbesluiten is echter nog in behandeling en moet snel door de Europese instellingen op prioritaire basis worden goedgekeurd. Zoals aangegeven in het herstelplan en gezien de speciale economische omstandigheden zijn bovendien verdere acties op communautair niveau nodig. De Commissie zal verslag uitbrengen over de uitvoering van deze maatregelen in het verslag over de uitvoering van het CLP 2009.

CLP Annex

Key Objectives | Achievements since renewed CLP | Measures to be adopted by the European Commission | Measures to be adopted as priority action by other institutions (EP, Council) | Measures to be implemented |

Integrated Guidelines 20 (Matching of Labour ,Market needs), 21 (Flexicurity), 23 (Investment in Human Capital), & 24 (Education and training systems) |

The Commission will propose a renewed Social Agenda by mid-2008, particularly covering education, migration, and demographic evolutions, and help to address the skills gap by improving the monitoring and forecasting of future skills requirements | The renewed Social Agenda is adopted by the Commission in July 2008.. |

Ensure progressive removal by all MS of transitional restrictions on the free movement of workers from the new Member States (by 2011 at the latest for EU 8 and 2014 for EU 2) |

DIRECTIVE on minimum requirements for enhancing work mobility by improving the acquisition and preservation of supplementary pension rights (the "Portability Directive"). |

REGULATION of the European Parliament and of the Council laying down the procedure for implementing Regulation (EC) No 883/2004 on the coordination of social security systems Projected adoption (1st semester 2009) |

Monitor the implementation of the RECOMMENDATION on the European Qualifications Framework for lifelong learning Member States are asked to relate national qualifications systems to the EQF by 2010 |

DIRECTIVE- Monitoring the implementation of the Professional Qualifications Directive – Deadline for implementation by Member States:20 October 2007 |

Promote the implementation of the Recommendation on key competences for lifelong learning through the OMC and report back to EP and Council in 2010 |

The Commission has adopted a RECOMMENDATION on EU-wide credit system transfer and accumulation systems for vocational training is adopted by the Commission | RECOMMENDATION on EU-wide credit system transfer and accumulation systems for vocational training Projected adoption (2nd quarter 2009) |

The Commission has adopted RECOMMENDATION on quality assurance in vocational education and training is adopted by the Commission | RECOMMENDATION on quality assurance in vocational education and training Projected adoption (2nd quarter 2009)Projected Adoption (May 2009) |

"New skills for new jobs" on assessment of future skills requirements and steps to anticipate future needs (December 2008) (( | EU-wide inventory and monitoring system for on-going anticipation of future skills requirements in the context of "new skills for new jobs" initiative -Implementation in the course of 2008 and 2009 |

Ensure effective implementation of the Flexicurity common principles including the review "flexicurity: 3 years after". |

Integrated Guideline 20 (Matching of Labour Market needs) |

The Commission will make proposals for a common policy on immigration in 2008 | Proposal for a DIRECTIVE setting conditions of entry of seasonal workers (end 2008) (( | Proposal for a DIRECTIVE Entry of highly skilled workers; "Blue Card" Projected adoption (May 2009) |

Proposal for amending DIRECTIVE 2004/114 on the conditions of admission of third-country nationals for the purposes of studies, pupil exchange, unremunerated training or voluntary service |

Adoption of SBA principle by Council (December 2008) |

Integrated Guideline 15 (SMEs) |

The Community will adopt a Small Business Act to unlock the growth potential of SMEs throughout their life-cycle | The “Small Business Act for Europe” was adopted in June 2008 | Implementation of the SBA, including the ten guiding principles |

Amendment to the DIRECTIVE on late payments (1st half of 2009) (( |

DIRECTIVE on reduced VAT rates is adopted by the Commission | DIRECTIVE on reduced VAT rates Projected adoption (2nd half 2010.) |

REGULATION on the statute for a European private company is adopted by the Commission | REGULATION on the statute for a European private company Projected adoption (2nd half 2010.) |

Integrated Guideline 14 (Better regulation) |

The Community will move towards the target to reduce EU administrative burdens by 25 % by 2012 and implement an ambitious simplification programme | Rolling SIMPLIFICATION PROGRAMME (2006-2009) including 119 actions out of 180 are adopted by the Commission | Rolling SIMPLIFICATION PROGRAMME (2006-2009) remaining 61 actions | 48 Pending proposals from SIMPLIFICATION PROGRAMME (2006-2009) |

Commission proposed to reduce administrative burdens following administrative burden mapping and measurement of EC legislation and related transposition measures (2007-2008) in 13 priority areas. Proposals in 2008-2010. |

Commission proposed for 11 new fast track actions for reducing administrative burden | XXX pending proposals for Fast Track Actions | XXX Proposals for Fast Track Actions in comitology |

Integrated Guidelines 9 (Information Society), 12 (Internal Market) &13 (Open Markets) |

The Community will strengthen the single market, increase competition in services, and take further steps to integrate the financial services market | DIRECTIVE Revision of the regulatory framework for electronic communications and services Projected adoption (2009) |

Market monitoring in key markets |

DIRECTIVE amending Directive 97/67/EC concerning the full accomplishment of the internal market of Community postal services (Implementation 2011/ 2013) |

DIRECTIVES - Third Package on Rail (Implementation by 2009) |

DIRECTIVE on services in the internal market - Implementation by the MSs 28 December 2009 |

Actions to improve implementation of single market following Communication on the application of Community Law (SMR) |

Proposals to allow companies to choose an EU-wide tax base (3rd Q 2008) (( | Projected adoption (2009) |

Follow up of Retail banking (including payment cards and payment systems) and Business Insurance Sector Inquiries |

Measures to promote the creation of an EU mortgage credit market following a communication (White paper 19/12/07) (( |

Commission adopted a proposal for DIRECTIVE amending Directive 85/611 on EU harmonised investment funds- UCITS | DIRECTIVE amending Directive 85/611 on EU harmonised investment funds- UCITS Projected adoption (second quarter 2009). |

DIRECTIVE - Monitoring Implementation of MiFiD- Entered in force 1 November 2007 |

SEPA payment scheme for credit transfers is launched | Measures to ensure the realisation of Single Payments Area following a communication ( 2009) (( |

Measures for New Internal Market Package for Goods is adopted by the Council |

Commission adopted a \proposal for a REGULATION on Credit Rating Agencies | Proposal for REGULATION on Credit Rating Agencies |

Strengthening EU arrangements for financial stability, through review of cooperation obligations, (End 2008) (( |

The Commission has adopted the Accounting standards: of IFRS applicable in the EU as of 17.10.2008 | Accounting standards: of IFRS applicable in the EU as of 17.10.2008 |

The Commission has adopted the Amendment to IAS 39 and IFRS 7 "Reclassification of Financial Assets | The Amendment to IAS 39 and IFRS 7 "Reclassification of Financial Assets |

The Commission has adopted amendments to Directive on Deposit Guarantee Schemes (1994/19/EC) | Amendments to Directive on Deposit Guarantee Schemes (1994/19/EC) |

DIRECTIVE Solvency II -on the taking-up and pursuit of the business of Insurance and Reinsurance Projected adoption (End 2008) |

The Commission has adopted Amendments to Directive 2006/48/EC and 2006/49/EC on Capital Requirements | DIRECTIVE - Amendments to Directive 2006/48/EC and 2006/49/EC on Capital Requirements Projected adoption (April 2009) |

Integrated Guideline 7 (R&D) |

The Community will make the "fifth freedom" (the free movement of knowledge) a reality and create a genuine European Research area. | Promotion of open innovation and knowledge sharing between public research organisations and industry by making the European Institute of Innovation and Technology fully operational. |

The Commission has adopted: 'Better careers and more mobility: a European partnership for researchers' COM 2008 (317) | Implementing the partnership between the Member States and the EC based on "Better Careers and more mobility: a European partnership for researchers" COM 2008 (317) |

The Commission has adopted the recommendation on the management of intellectual property in knowledge transfer activities and the Code of Practice for universities and other public research organisations. C(2008) 1329 | Implementing the partnership between the Member States and the EC based on the Commission Recommendation on the management of Intellectual Property Rights in knowledge transfer activities and a Code of Practice for Universities and other Public Research Organisations C(2008) 1329 |

The Commission has adopted: 'A strategic European Framework for International Science and Technology Cooperation COM (2008) 588 | Implementing the partnership between the Member States and the EC for a Strategic European Framework for international S&T Cooperation based on. COM (2008) 588 |

The Commission has adopted "Towards Joint Programming in Research: working together to tackle common challenges more effectively" COM (2008) 468 | RECOMMENDATIONS - aimed at launching joint programming initiatives Projected adoption (end 2009 and 2010) |

The Commission has adopted a proposal for a Regulation on the Community legal framework for a European Research Infrastructure (ERI) COM (2008) 467 | Framework REGULATION – legal framework for pan-European research infrastructures Projected adoption December 2008 |

Integrated Guideline 8 (Innovation) |

The Community will improve the framework conditions for innovation, in particular for venture capital and intellectual property rights. | Coordinated national action and follow-up at Community level to increase mutual recognition of national frameworks for venture capital investments. |

Analysis of direct tax obstacles for venture capital investments and the possibility for an EU private placement regime (End 2008) (( |

COUNCIL REGULATION on the Community Patent and additional measures to set up an EU wide jurisdictional system for patent litigation Projected adoption (2010) |

JEREMIE: The Joint European Resources for Micro to Medium Enterprises initiative |

EIF - The High Growth and Innovative SME Facility (GIF): risk capital for innovative SMEs in their early stages (GIF1-€ 255m) and in their expansion phase (GIF2-€ 299 m) |

EIF- The SME Guarantee Facility, providing loan guarantees to encourage banks to make more debt finance available to SMEs, (€506 m) |

EIF-The Seed Capital Action and the Partnership Action: helping to reinforce the capacity of financial intermediaries to invest in and lend to SMEs. (€69 m) |

Integrated Guidelines 11 (Environment), 12 (Internal Market) 13 (Open Markets) & 16 (Infrastructure) |

The Community will complete the internal market for energy and adopt the climate change package in order to put in place the framework to achieve at least a 20% reduction in greenhouse gas emissions and reach a 20% Renewables energy share by 2020. | The Commission adopted the Climate Change and the Renewable Energy Packages. |

The Commission has proposed a new EU Energy Security and Solidarity Action Plan | REVISION of TEN-E guidelines and TEN regulation (2010) (( REVISION of regulation 736/96 on notifying projects to the Community in the petroleum, natural gas and electricity sector (2009) (( REVISION of security of gas supply directive (2010) (( |

DIRECTIVE amending Directive 2003/54/EC concerning common rules for the internal market in electricity Projected adoption(Mid 2009) |

DIRECTIVE amending Directive 2003/55/EC concerning common rules for the internal market in natural gas Projected adoption (Mid 2009) |

REGULATION establishing an Agency for the Cooperation of Energy Regulators Projected adoption (Mid 2009) |

REGULATION amending Regulation (EC) No 1228/2003 on conditions for access to the network for cross-border exchanges in electricity Projected adoption (Mid 2009) |

REGULATION amending Regulation (EC) No 1775/2005 on conditions for access to the natural gas transmission networks Projected adoption (Mid 2009) |

REVISION of the Energy Efficiency Action Plan (2010) (( |

Follow up measures to the energy sector inquiry |

Integrated Guidelines 10 (Industrial Base) & 11 (Environment) |

The Community will promote an industrial policy geared towards more sustainable production and consumption, focusing on renewable energies and low-carbon and resource-efficient products, services and technologies. | The Commission adopted SCP/SIP Action Plan in July 2008 to promote the establishment of an internal market for environmental technologies | Legislative proposals following the "Sustainable industrial policy/Sustainable consumption policy", notably extension of EUP Directive Projected adoption (March 2010) |

The Commission adopted the Energy Efficiency Package on the energy performance of buildings and on energy labelling. of tyres and energy labelling and product information by energy-related products | DIRECTIVE – recasting the directive on the energy performance of buildings DIRECTIVE - on labelling of tyres with respect to fuel efficiency and other essential parameters DIRECTIVE - on the indication by labelling and standard product information of the consumption of energy and other resources by energy-related products |

The Commission adopted in December 2007 the lead markets initiative to promote the development of European lead markets for energy/resource efficient technology |

The Commission adopted the European Strategic Energy Technology Plan (SET-Plan), aimed at an accelerated development and wide-scale application of clean, sustainable and efficient energy technologies |

The Commission has adopted a DIRECTIVE - Amending the Emission Trading Directive, 2003/87/EC | DIRECTIVE - Amending the Emission Trading Directive, 2003/87/EC Projected adoption (May 2009) |

The Commission has adopted Legislative proposal on Carbon Capture and Geological Storage (CCS) | Legislative proposal on Carbon Capture and Geological Storage (CCS) Projected adoption (May 2009) |

Proposal for a DIRECTIVE - Review of the Energy Taxation Directive (4th Q 2008) (( |

The Commission has adopted DIRECTIVE on the promotion of renewable energy | DIRECTIVE on the promotion of renewable energy (Projected adoption First half of 2009) |

Nine Commission Regulations setting eco-design requirements (through Comitology): simple set-top boxes; external power supplies; tertiary sector lighting equipment; domestic sector lighting equipment; water heaters; washing machines; dishwashers; domestic refrigerators and freezers; and televisions |

Five Commission Directives (through Comitology) implementing the energy labelling directive for water heaters; washing machines; dishwashers, refrigerators and freezers; and televisions |

Revision of DIRECTIVES on Energy labelling and household appliances (2008) (( |

Measures to strengthen the Public Procurement of high-performance environmentally-friendly products, technologies and services-following communication (Green Public Procurement (1st Q 2008 ) (( |

- 7th Framework Programme (2007-13): €2.3 billion for energy, €1.8 billion for environment (including climate change) - Competitiveness and Innovation Programme (CIP) (2007-13), Entrepreneurship and Innovation Programme (EIP) € 430 million for eco-innovation and Intelligent Energy for Europe (IEE) €730 million |

Integrated Guideline 13 (Open Markets) |

Whilst working to conclude the Doha multilateral trade negotiations, the Community will negotiate bilaterally with key trading partners to open up new opportunities for international trade and investment, improve market access focussing on countries and sectors where significant barriers remain, and create a common space of regulatory provisions and standards. | International Agreement - Conclusion of the most important bilateral FTAs (ASEAN, India, South Korea) |

International Agreement - New Partnership and Cooperation Agreement (PCA) with China |

Bilateral Cooperation EU-USA- Transatlantic Economic Council |

Bilateral regulatory cooperation with US, Japan, China and Russia |

EU-US Action Strategy on IPR enforcement |

Multi-party Agreement - Anti Counterfeiting Trade Agreement (ACTA) |

Monitoring and strengthening of spending on Growth and Jobs (earmarking) | European Cohesion Policy Funds (mid-term review 2010) |

European Agricultural Fund for Rural Development (mid-term review 2010) |

Lifelong learning Programme |

European Globalisation Adjustment Fund |

[1] COM(2008) 359.

[2] Conclusies van de Raad van mei 2008 (9076/08).

[3] Gebaseerd op een voorstel voor een verordening van de Raad COM(2008) 467 "Voorstel voor een verordening van de Raad betreffende een communautair rechtskader voor een Europese onderzoeksinfrastructuur (ERI)".

[4] Aanbeveling van de Commissie betreffende het beheer van intellectuele eigendom bij kennisoverdracht en een code van goede praktijken voor universiteiten en andere publieke onderzoeksorganisaties - C(2008) 1329.

[5] "Belemmeringen voor grensoverschrijdende investeringen door risicokapitaalfondsen opheffen", december 2007.