Nr. C 124/22 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 21. 5. 90 
Advies over industriezones met afnemende economische activiteit 
(90/C 124/09) 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft op 13 december 1988 besloten overeenkomstig 
artikel 20 (vierde alinea) van het Reglement van Orde een advies op te stellen over de 
hervorming van de structuurfondsen, en met name de problematiek rond industriezones met 
afnemende economische activiteit. 
De Afdeling voor regionale ontwikkeling, ruimtelijke ordening en urbanisme, die met de 
voorbereiding van de desbetreffende werkzaamheden was belast, heeft haar advies, dat 
vergezeld gaat van een rapport, op 20 februari 1990 goedgekeurd. Rapporteur was de heer 
Christie. 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft tijdens zijn 275e zitting (vergadering van 28 maart 
1990) het volgende advies uitgebracht, dat met algemene stemmen is goedgekeurd. 
1. Inleiding 2. Algemene opmerkingen 
1.1. De belangstelling van de Gemeenschap voor 
achterop rakende industriegebieden is allesbehalve een 
nieuw verschijnsel. Al voor het Verdrag van Rome 
kregen deze gebieden financiële steun via de Europese 
Gemeenschap voor Kolen en Staal (EGKS). Later werd 
ook steun verleend via het Europees Fonds voor Regio­
nale Ontwikkeling (EFRO) om de omschakeling van 
deze gebieden te stimuleren. 
1.2. De steunverlening in het kader van het EFRO 
verliep aanvankelijk via de zgn. „quotavrije pro­
gramma's" van het Fonds en later via de programma's 
RENA VAL, RESIDER en RECHAR. 
1.3. Sinds de goedkeuring van de nieuwe structuur­
fondsenregeling in 1988 — een uitvloeisel van de Eu­
ropese Akte — worden „industriezones met afnemende 
economische activiteit" als „doelstelling 2-regio's" be­
schouwd. Voortaan zullen achterop rakende industrie­
gebieden dus bij voorrgang worden gesteund en daarbij 
duidelijk worden onderscheiden van regio's met een 
ontwikkelingsachterstand, die in de nieuwe regeling als 
„doelstelling 1-regio's" worden aangeduid. 
1.4. Met het onderhavige advies wil het Comité de 
Commissie helpen een zo efficiënt mogelijk beleid ter 
bevordering van de omschakeling van „doelstelling 2-
regio's" uit te werken. 
1.5. Daar pas in maart 1989 bekend is geworden 
welke regio's en gebieden voor steun in het kader van 
doelstelling 2 in aanmerking komen, is het voor het 
Comité onmogelijk om de werking van de hervormde 
structuurfondsen uitvoerig en aan de hand van concrete 
voorbeelden te becommentariëren. 
1.6. Wel kan het — in het licht van de antwoorden 
op een vragenlijst die ten behoeve van een aantal leden 
van de betrokken studiegroep werd ingevuld, van twee 
studiebezoeken aan resp. Charleroi (België) en Saarland 
(Bondsrepubliek Duitsland), en van door de studiegroep 
ingewonnen informatie — een aantal specifieke aanbe­
velingen naar voren brengen, die er z.i. toe kunnen 
bijdragen de doeltreffendheid van het regionaal beleid 
van de Gemeenschap tussen nu en 1993 — en ook 
daarna — te vergroten. 2.1. Volgens het Comité dienen alle door de 
structuurfondsen of andere financieringsinstrumenten 
gefinancierde maatregelen en programma's er in de 
eerste plaats op gericht te zijn nieuwe arbeidsplaatsen te 
scheppen. Daarbij moet er vooral naar worden gestreefd 
werkloze jongeren en langurig werklozen aan een baan 
te helpen. Daarom zou moeten worden nagegaan waar 
zich in „doelstelling 2-regio's" sterke concentraties van 
werkloze jongeren en langdurig werklozen bevinden. 
2.2. Het Comité zou gaarne vernemen hoeveel geld 
er grosso modo nodig c.q. beschikbaar is om de nage­
streefde convergentie tot stand te brengen. Het beseft 
zeer goed dat voor „doelstelling 2-regio's" slechts zeer 
weinig geld beschikbaar is. Het is dan ook van oordeel 
dat alle betrokken partijen zich beter van de omvang 
van de problemen van deze regio's bewust zouden moe­
ten worden en dat daar dus absoluut het nodige onder­
zoek naar zou moeten worden gedaan. 
2.3. De Gemeenschap dient er volgens het Comité 
op toe te zien dat haar horizontale beleidsmaatregelen 
en haar regionaal ontwikkelingsbeleid een coherent ge­
heel vormen. Met name beroepsopleidingsmaatregelen 
en -programma's dienen beter in de andere door haar 
gefinancierde programma's te worden ingepast. 
2.4. In het „Derde Periodiek Verslag over de sociaal-
economische situatie en onwikkeling van de regio's van 
de Gemeenschap" wordt vastgesteld dat sinds hal­
verwege de jaren zeventig zowel de regionale verschillen 
als de werkloosheid zijn toegenomen. Wat de werkloos­
heid betreft blijkt dat in die periode niet alleen de 
werkloosheidscijfers in het algemeen, maar ook de ver­
schillen tussen de werkloosheidspercentages van de di­
verse regio's zijn toegenomen. In 1987 en 1988 is de 
werkloosheid op nationaal niveau weer gedaald, maar 
de verschillen tussen de regionale werkloosheidsper­
centages zijn verder blijven toenemen. Dat de werkloos­
heidscijfers nog steeds van regio tot regio uiteenlopen 
21. 5. 90 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 124/23 
verontrust het Comité. Het is dan ook van oordeel dat 
de steunverlening aan „doelstelling 2-regio's" misschien 
zal moeten worden opgevoerd. 
2.5. De voltooiing van de interne markt in 1992 zal 
een einde maken aan fysieke, technische, ad­
ministratieve en fiscale belemmeringen voor het goe­
deren-, diensten- en kapitaalverkeer en vooral voor 
bedrijfstakken met een intensief intrasectoraal handels­
verkeer ingrijpende gevolgen hebben. Zij zal waar­
schijnlijk leiden tot een sterkere concentratie van de 
produktie in een kleiner aantal grotere bedrijven (met 
alle gevolgen van dien op regionaal gebied) en vooral 
bedrijven met een zekere voorsprong op technologisch 
gebied ten goede komen. Een belangrijk beleidspunt is 
dan ook meer dan ooit de vraag hoe de verdeling van 
de technologische know-how over de diverse sectoren 
en gebieden via de overdracht van technologie beïnvloed 
moet worden. Het Comité stelt vast dat de Commissie 
een — intussen reeds afgerond — onderzoek naar de 
gevolgen van de interne markt voor traditioneel-in­
dustriële gebieden heeft laten verrichten. (l) In dit ver­
band: 
— dringt het erop aan dat onverwijld wordt nagegaan 
voor welke „doelstelling 2-regio's" en sectoren de 
voltooiing van de interne markt de grootste risico's 
met zich meebrengt, 
— wijst het erop dat de afbakening van de „doelstelling 
2-regió's" niet al te strikt mag worden geïn­
terpreteerd en dat bij het bepalen van het 
steunniveau rekening moet worden gehouden met 
het drukke pendelverkeer in sommige „doelstelling 
2-regio's", 
— maakt het de Commissie erop attent dat in vele 
„doelstelling 2-regio's" de produktie van milieu­
vriendelijke technologieën een interessant alterna­
tief biedt voor de traditionele machine-
bouwindustrie, 
— dringt het erop aan dat de Commissie bij het op­
stellen van de lijst van voor steunverlening in het 
kader van het STRIDE-programma (2) in aanmer­
king komende „doelstelling 2-regio's" rekening 
houdt met de aanzienlijke gevolgen die de technolo­
gische veranderingen i.v.m. de voltooiing van de 
interne markt in sommige bedrijfstakken met zich 
mee zullen brengen. 
2.6. De voltooiing van de interne markt zal de toe­
vloeiing van kapitaal naar meer ontwikkelde regio's in 
de hand werken, omdat de onzekerheidsfactor daar 
kleiner is en investeringen daar sneller winst opleveren. 
(') „Conséquences socio-économiques de l'achèvement du 
marché intérieur pour les régions de tradition industrielle 
de la Communauté européenne", Université Catholique de 
Louvain, Association RIDER-IRES, rapport de synthese, de­
cember 1989. 
(2) Communautair programma inzake onderzoek en ontwikke­
ling (O &C O) t.b.v. de regionale ontwikkeling (in voorberei­
ding). De bedrijven in „doelstelling 2-regio's" lopen het gevaar 
de dupe te worden van de overeentralisatie van de 
kapitaalmarkten, die in de eerste plaats tot doel hebben 
grote multinationale ondernemingen van het nodige 
kapitaal te voorzien. Er is steeds meer reden om aan te 
nemen dat kleinere regionale ondernemingen door de 
centralisatie van de kapitaalmarkten op communautair 
niveau moeilijker aan risicodragend kapitaal kunnen 
komen. Het Comité stelt dan ook met voldoening vast 
dat momenteel wordt gewerkt aan een communautair 
netwerk van regionale financiële centra die in de eerste 
plaats in de behoeften van groeiende regionale onderne­
mingen moeten voorzien, want dank zij dit initiatief 
heeft het minder reden om te vrezen dat er wellicht niet 
voldoende geld in de produktieve sector van „doelstel­
ling 2-regio's" zal worden geïnvesteerd. 
2.7. Om de in paragrafen 1.4 en 6 van het rapport 
vermelde redenen is het Comité van oordeel dat beta­
lingsbalansen voor uitgestrekte aaneengrenzende „doel­
stelling 2-regio's" een goed middel zouden zijn om 
toezicht uit te oefenen op het gebruik van de commu­
nautaire middelen en om ervoor te zorgen dat de in 
„doelstelling 2-regio's" verrichte produktieve inves­
teringen qua aard en omvang aan de specifieke situatie 
in die regio's zijn aangepast. 
2.8. Volgens het Comité komt het er in achterop 
rakende regio's vooral op aan het ter plaatse aanwezige 
potentieel tot ontwikkeling te brengen, zodat de regio's 
in kwestie op andere activiteiten kunnen overschakelen. 
Daartoe moeten geïntegreerde ontwikkelingsprogram­
ma's worden opgezet, waarbij o.m. het volgende van 
belang is: 
— In ieder werkgelegenheidsgebied moet een toe­
komstgericht arbeidsmarkt- en beroepsopleidings-
beleid worden gevoerd. 
— De regionale infrastructuur moet verder worden 
uitgebouwd, aan de ondernemingen moet financiële 
steun worden verleend en plaatselijke initiatieven en 
samenwerkingsprojecten moeten worden gesteund. 
— De regionale programma's moeten onderling wor­
den gecoördineerd om schadelijke concurrentie tus­
sen achtergebleven regio's te vermijden, b.v. via het 
uitwerken van doelstellingen ter versterking van de 
economische en sociale samenhang. 
— De regionale programma's van de Gemeenschap 
enerzijds en de andere programma's van de Gemeen­
schap (met name op technologisch gebied) en de 
regionale programma's van de lid-staten anderzijds 
moeten zorgvuldig op elkaar worden afgestemd. 
— Men dient te beseffen dat communautaire pro­
gramma's als RESIDER, RENAVAL en RECHAR 
— die in de plaats van de vroegere „quotavrije 
programma's" zijn gekomen en een steeds belangrij­
ker onderdeel van het communautaire 
steuninstrumentarium aan het worden zijn — zo 
moeten worden opgezet dat de diverse regionale 
steunmaatregelen er beter in kunnen worden inge­
past. 
Nr. C 124/24 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 21. 5. 90 
Het Comité stelt met voldoening vast dat de eerste fase 
van het „Europartnerschapprogramma" — dat tot doel 
heeft de samenwerking tussen kleine en middelgrote 
ondernemingen in achtergebleven gebieden en onderne­
mingen in andere regio's van de Gemeenschap te stimu­
leren — positieve resultaten heeft opgeleverd. Het zou 
graag zien dat de programma's voor Ierland (1988) en 
Andalusië (1989) op ruimere schaal en met speciale 
aandacht voor „doelstelling 2-regio's" worden voort­
gezet. 
2.9. In 1987 en 1988 is ongeveer 90 % van de voor 
projecten bestemde EFRO-steun naar infrastructuur­
projecten gegaan, en met name naar projecten op het 
vlak van het vervoer, de watervoorziening en -zuivering 
en de aanleg van industrieterreinen. Dit gaat lijnrecht 
in tegen artikel 35 van de EFRO-verordening, waarin 
wordt bepaald dat de lid-staten moeten trachten zo 
mogelijk 30 % van de EFRO-middelen te gebruiken 
voor het financieren van produktieve investeringen. In 
dit verband wijst het Comité op het volgende: 
— Sommige lid-staten besteden te veel geld aan in­
frastructuurvoorzieningen en te weinig aan produk­
tieve investeringen. 
— Het is dan ook een goede zaak dat de nieuwe 
voorschriften erop gericht zijn de EG-steun recht­
streeks naar de begunstigden te sluizen en het effect 
van de steunverlening te vergroten. Het Comité 
dringt erop aan dat daar steeds nauwgezet op wordt 
toegezien om te voorkomen dat de plaatselijke be­
drijven, de regionale overheidsinstanties en de regio­
nale ontwikkelingsmaatschappijen verstoken 
blijven van de steun waar ze recht op hebben. 
— Verontrustend is dat sommige infrastructuurprojec­
ten — b.v. die voor afval- en rioolwaterzuivering 
in Italië — wegens het ontbreken van bekwame 
projectleiders moesten worden opgegeven. 
Om al deze redenen beveelt het Comité de lid-staten 
aan, naar een zo gunstig mogelijke combinatie tussen 
particuliere en overheidsinversteringen te streven. 
2.10. Pas nu begint men te beseffen hoezeer de dienst­
verlening aan ondernemingen het herstructurerings­
proces in de regio's ten goede komt. Men wordt er zich 
steeds meer van bewust dat deze vorm van dienst­
verlening een sleutelrol kan spelen bij het stimuleren van 
economische herstructureringsprocessen en van grote 
invloed kan zijn op de manier waarop een economie 
zich aan de veranderende economische omstandigheden 
weet aan te passen. Zij kan nl. de aanpassing van 
vaardigheden, attitudes, produkten en processen bevor­
deren en allerlei belemmeringen voor het herstructure­
ringsproces (op structureel en organisatorisch gebied en 
op het vlak van de bedrijfsvoering en de informatie­
verstrekking) helpen wegwerken. Het Comité is zich 
ervan bewust dat de interne markt aanzienlijke gevolgen 
zal hebben voor de dienstverlening aan ondernemingen 
in „doelstelling 2-regio's". Het staat dan ook positief 
tegenover de oproep van de Commissie voor verder 
onderzoek op dit gebied. 2.11. Het Comité betreurt dat de lid-staten nog 
steeds niet strikt genoeg de hand houden aan het 
„additionaliteitsbeginsel". Het rekent erop dat de Com­
missie erin zal slagen de steunverlening in het kader 
van de structuurfondsen een werkelijk additioneel ka­
rakter te geven ten opzichte van de steun die de lid­
staten zelf verstrekken. Het hoopt dat lid-staten die uit 
hoofde van meer dan één doelstelling voor steun in 
aanmerking komen de verkregen middelen op passende 
wijze zullen bundelen en op een oordeelkundige manier 
over de voornaamste doelstellingen zullen verdelen. 
2.12. Het Comité wijst erop dat het groot belang 
hecht aan de financiering van onderzoek naar de doel­
treffendheid van regionale maatregelen waarvoor steun 
wordt verleend via de structuurfondsen. Het neemt in 
dit verband kennis van de oproep van het directoraat-
generaal voor regionaal beleid van de Commissie om 
mee te werken aan het „meerjarenprogramma voor 
studies en technische bijstand op regionaal gebied 1990-
1993" (1). In het kader van dit programma zou zijns 
inziens voorrang moeten worden gegeven aan onder­
zoek op de volgende gebieden: 
— methodes voor de controle op en de evaluatie van 
via de structuurfondsen gefinancierde regionale 
maatregelen (2), 
— controle ex ante en ex post op de doeltreffendheid 
van plaatselijke ontwikkelingsinitiatieven (punt 
2.4.4), 
— gevolgen van de verwezenlijking van de interne 
markt voor de regio's (punt 2.1.7), 
— regionale verschillen op het vlak van de particuliere 
en overheidsinvesteringen en de gevolgen daarvan 
voor de produktie en de groei van de werkgelegen­
heid in de diverse regio's (punt 2.1.2), 
— via de structuurfondsen te financieren grensover­
schrijdende maatregelen (punt 2.3.2), 
— oprichting van een databank over milieuproblemen 
bij het saneren van oude industrieterreinen (punt 
2.3.3.4), 
— systematische evaluatie van de — rijke — ervaring 
van regionale ontwikkelingsmaatschappijen met de 
diverse regionale ontwikkelingsstrategieën en -me­
thoden om daaruit de nodige lering te kunnen 
trekken (punt 2.2.6), 
— oprichting van werkgroepen en netwerken voor de 
controle op en de evaluatie van via de 
structuurfondsen gefinancierde regionale maatrege­
len (punt 2.4.2), 
— belang van dienstverlening aan ondernemingen voor 
de ontwikkeling van „doelstelling 2-regio's" (punt 
2.3.2 d). 
2.13. Bij de uitwerking van de programma's is het 
niet alleen zaak dat overheidsinstanties en plaatselijke 
(J) PB nr. C 189 van 26. 7. 1989, blz. 10. 
(2) PB nr. C 189 van 26. 7. 1989. 
21.0.^0 laiblikatieblad van de Europese gemeenschappen l^rChL^éó 
vrnwdhgersorganisaties met elkaar overieg plegen en in 
het kader van een ^partnerships relatie met elkaar 
samenwerkend maar ook dat vanaf de eerste voorbereid 
dingen tot de definitieve vaststelling van de proD 
gramma^snauwoverleg wordt gepleegd met de verten 
genwoordigers van werkgevers en werknemers, löeze 
dienen vooraf te wordengeraadpleegd en hun advies 
dient bij eventuele steunaanvragen te worden gevoegd, 
foefmancielesteun moetbij voorrang worden toege 
kend voor programma^sdie de goedkeuring van werkD 
gevers en werknemers wegdragen. 
2.1^. Uit de situatie in Charleroi kunnen volgens het 
comité de volgende conclusies worden getrokken^ 
— Omschakehngsprojecten leveren eerst na^a^jaar 
concrete resultaten op. 
— Ontwikkelingsmaatschappijen moeten met hetbe^ 
drnfsleven contact opnemen voordat de achterstand 
te groot wordt. 
— Ontwikkelingsmaatschappijen moeten inspelen op 
de specifiekebehoeftenvan ieder bedrijf afzondert 
lijk i.p.v.^gestandaardiseerde^diensten te verlenen 
of ^gestandaardiseerde^ industrieterreinen ter beD 
schikking te stellen. 
— Een snelle behandeling van de steunaanvragen is 
evenbelangnjk als de omvang vandebeschikbare 
middelen. 
— Welk soort diensten een ontwikkelingsmaatschappij 
moet verlenend hangt niet uitsluitend af vandefi 
nanciele middelen waarover deze beschikt. 
— Uitgaven voor infrastructuurvoorzieningen zonder 
directe gevolgen voor het ontwikkelingspeil zim een 
puregeldverspilhngen znn veeleer door politieke 
dan door sociaaPeconomischeoverwegingen inge^ 
geven. 
— Aan elkaar grenzende gebieden moeten op alle m 
veaus ^plaatselijke regionaal en internationaal^met 
elkaar samenwerken. 
— Om vervreemding^ wanhoop enfatahsmetegen te 
gaan en toekomstperspectieven te openend is het 
vanessentieel belangdat allesociaaPeconomische 
kringen bij het economisch herstel worden betrok 
ken.reactieve medewerking van alle groeperingen 
binnen de samenlevmg kan tot een verrassend grote 
mate vanconsensusen totgeheelonverhooptere^ 
sultaten leiden. 
Plet comité vindt laatstgenoemd aspect uitermate 
belangrijk en betwijfelt zelfs of de nagestreefde verster 
king van de samenhang binnen de gemeenschap zonder 
die actieve medewerking van ah'e maatschappelijke 
kringen ^werkgeveis^ vakbonden^ plaatsehjkeoverheD 
den^ financiële instellingen^ vrijwilligersorganisaties 
e.d.^ wel te verwezenlijken is. Idet is het C^omiteopge 
vallen hoezeer alle maatschappelijke kringen in de regio 
Charleroi aan het opstellen van het programma ter 
bevordering van het economisch herstel in de regio 
meewerken. P^et is dan ook van oordeel dat de overige 
^doelstelling ^regio^s^ Charleroi als voorbeeld zouden 
moeten nemen. 2.1êó. Wat de regio ^aarLorLux^ betreft is het het 
comité opgevallen hoezeer in die regio over de grenzen 
heen wordt samengewerkt. Volgens het comité is het 
mist aan deze intensieve samenwerking te danken dat 
de regio er weer bovenop komt. Uit de situatie in 
waarland kunnen volgens het comité de volgende con 
clusies worden getrokkens 
— Poe intensieve samenwerkmgtussen ^aarland^ Lo 
tharmgen en Luxemburg — meto.m.eenmterregio 
nale Parlementaire Raad en eenVakbondsraad — 
draagtmbelangrijkematebij totheteconomisch 
herstelmde regio ^aarLorLuxM 
— L^at men in ^^aarLorLux^resoluut voor samenwerk 
kingover de grenzen heen heeft gekozene blijkt ook 
uit de oprichting van het IRL^nregionaai orgaan 
dat is samengestelduit vertegenwoordigers van de 
parlementende universiteitenenhet bedrijfsleven 
in de betrokken deelregio^s en tot doel heeft de 
uitwerking en tenuitvoerlegging van initiatieven op 
het niveau van de regio ^aarLorLux^te vergemak 
kehjken. 
— Bijzonder positief is het feit dat een werkgroep is 
.ingesteld om de praktische problemen i.v.m. be 
roepsopleidingsmaatregelen over de grenzen heen te 
bestuderen. 
— Ookuithetfeitdatin 1^^ eenvijfjarenplan met 
een aantal uitermate belangrijke projecten t.b.v. de 
regio ^aarLorLux^ is uitgewerkte blijkt dat het wel 
degelijk de bedoeling is op alle belangrijke terreinen 
van het sociaaleconomisch leven naar een daadwerD 
kehjke^vergaande integratie te streven.^o voorziet 
dit plan o.m. in de oprichting van een gemeenschap 
pehjke universiteit met verschillende vestigings 
plaatsen en van een gemeenschappelijk netwerk 
voor het personenvervoer uitgaande van de bestaand 
de voorzieningen in ^vietz^aarland en Luxemburg. 
— L^e vertegenwoordigers van het ^aarlands centrum 
voor mnovatie en Technologie ^PP^ te ^aar 
brucken znn terecht van oordeel dat de C^emeenD 
schap in het kader van haar hervormd regionaal 
beleid^ 
— soepel dient in te spelen op de sterk uiteenlopend 
de omstandigheden in de diverse regio^ 
— grotere financiële voordelen dient te bieden om 
nieuwe investeringen naar achterop rakende in 
dustnegebieden te halen en het middens en kleine 
bedrijf ^f^B^ in die gebieden te stimulerend 
— erop dient toe te zien dat de ontwikkelmgsmaat 
schappijen niet in een regio geconcentreerd znn 
en elkaar niet beconcurrerend 
— dient te zorgen voor gemakkelijke contactmoge 
lijkheden — zonder tussenschakels — tussen 
haarzelf en de regio^ 
— de voorlichting op ieder niveau dient te vereend 
voudigen en moet zorgen voor een gemakkelijke 
toegang tot de beschikbare informatief 
— dient te zorgen voor een globale aanpak van de 
ontwikkelingsproblematiek in de regio^s. 
Nr. C 124/26 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 21. 5. 90 
2.16. Het Comité stelt vast dat in Saarland aanzien­
lijke inspanningen worden geleverd om het staalgebied 
Völklingen te saneren. Er wordt met name 4,5 mil­
jard m3 industrieel afval opgeruimd; dat afval bevat 
meer dan 200 chemische stoffen, waarvan sommige 
meer dan 15 meter diep in de bodem zijn gedrongen. 
In dit verband pleit het Comité voor de oprichting 
van een communautaire databank met informatie over 
renovatieprojecten en de daarbij toegepaste methoden. 
Het Comité heeft verder ook veel waardering voor de 
ambitieuze plannen om bepaalde delen van de 
staalfabrieken, als belangrijk voorbeeld van industriële 
archeologie, in stand te houden. Sommige delen wil 
men in stand houden omdat zij een blijvende getuigenis 
van vroegere staalfabricagetechnieken vormen, terwijl 
men andere delen voor culturele doeleinden wil inrich-
Gedaan te Brussel, 28 maart 1990. 
1. Inleiding: Inhoud van het Commissievoorstel 
1.1. Het betreft hier een voorstel voor een beschik­
king van de Raad houdende vaststelling van een speci­
fiek programma voor onderzoek en technologische ont­
wikkeling op het gebied van het vervoer (EURET). 
1.2. Dit programma a raison van 25 miljoen Ecu zal 
worden gefinancierd uit het krachtens paragraaf 2.3 
(!) PB nr. C 318 van 20. 12. 1989, blz. 5. ten. Het Comité vindt het wenselijk dat dergelijke 
„technische monumenten" voor het nageslacht be­
waard blijven, omdat een economische activiteit ook 
een sociaal en maatschappelijk verschijnsel is en derge­
lijke overblijfselen getuigen van een bepaald tijdperk in 
de geschiedenis van de menselijke bedrijvigheid. Vol­
gens het Comité zou dan ook moeten worden nagegaan 
of het niet mogelijk is een stichting voor industriële 
archeologie in het leven te roepen. 
2.17. Uit paragrafen 2.14 en 2.15 blijkt duidelijk dat 
de vertegenwoordigers van de ontwikkelingsmaat­
schappijen in Charleroi en Saarland sterk gelijklopende 
ideeën huldigen over de manier waarop de Gemeen­
schap na de hervorming van haar financierings­
instrumentarium haar regionaal beleid en haar samen­
werking met de plaatselijke instanties moet aanpakken. 
De Voorzitter 
van het Economisch en Sociaal Comité 
Alberto MASPRONE 
van het lopende kaderprogramma van communautaire 
werkzaamheden op het gebied van onderzoek en tech­
nologische ontwikkeling (1987-1991) beschikbare be­
drag. Dit bedrag zal over de periode 1990-1993 worden 
uitgesmeerd. De EG-bijdrage zal over het algemeen 
50 % van de totale kosten belopen; in het geval van 
universiteiten en researchinstellingen kan de financie­
ring echter tot 100 % worden opgetrokken. 
1.3. De Commissie hanteert de volgende se­
lectiecriteria voor de onderzoeksthema's: Advies over het voorstel voor een beschikking van de Raad tot vaststelling van een specifiek 
programma voor onderzoek en technologische ontwikkeling op het gebied van het vervoer 
(EURET) 1990-1993 (*) 
(90/C 124/10) 
De Raad van de Europese Gemeenschappen heeft het Economisch en Sociaal Comité in een 
brief van 12 december 1989 overeenkomstig artikel 100 van het Verdrag geraadpleegd over 
het bovengenoemde voorstel. 
De Afdeling voor vervoer en communicatie, die met de voorbereiding van de desbetreffende 
werkzaamheden was belast, heeft haar advies op 14 maart 1990 goedgekeurd. Rapporteur 
was de heer Moreland. 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft tijdens zijn 275e zitting (vergadering van 28 maart 
1990) het volgende advies uitgebracht, dat met nagenoeg algemene stemmen (1 onthouding) 
is goedgekeurd.