NL    NL  COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN 
Brussel, 16.8.2004 
COM(2004) 560 definitief 
  
Voorstel voor een 
BESLUIT VAN DE RAAD 
houdende goedkeuring van de sluiting van he t Verdrag inzake vroegtijdige kennisgeving 
van een nucleair ongeval 
Voorstel voor een 
BESLUIT VAN DE RAAD 
houdende goedkeuring van de sluiting van he t Verdrag inzake de verlening van bijstand 
in het geval van een nuclair ongeval of een calamiteit met radioactieve stoffen 
  
(door de Commissie ingediend) 
 
NL 2   NL TOELICHTING  
1. V ERDRAG INZAKE VROEGTIJDIGE KENNISGEVING VAN EEN NUCLEAIR ONGEVAL  
Het Verdrag inzake vroegtijdig e kennisgeving van een nucl eair ongeval (hierna« het 
verdrag ») is aangenomen door de Algemene C onferentie van de Intern ationale Organisatie 
voor Atoomenergie (IAEA), bijeengekomen in bijzondere zitting op 26 september 1986. 
Het verdrag beoogt het verstreken van de intern ationale samenwerking, door  erin te voorzien 
dat relevante informatie over nucleaire ongevall en zo snel mogelijk wordt medegedeeld aan 
de staten die fysiek getroffen worden of  kunnen worden, opdat de grensoverschrijdende 
radiologische gevolgen maximaal kunnen worden beperkt. Krachtens artikel 2 van dat verdrag 
moet kennisgeving worden gedaan van en in formatie worden verstrekt over ongevallen 
waarbij in artikel 1 (werkingssfeer) bedoelde in stallaties zijn betrokke n, terwijl ook in de 
mogelijkheid wordt voorzien (artikel 3) evenee ns kennisgeving te doen van andere nucleaire 
ongevallen. 
Het verdrag bevat een aantal pr ocedurebepalingen, die de ro l van de IAEA beschrijven 
(artikelen 4 en 8), de te verstrekken informa tie (artikel 5), het beantwoorden van eventuele 
bijkomende verzoeken om informatie (artikel 6) en de aanwijzing van bevoegde autoriteiten 
en contactpunten (artikel 7). 
Andere bepalingen, die eveneens in andere soortgelijke intern ationale verdragen voorkomen, 
voorzien in de mogelijkheid bila terale en multilaterale overeenkom sten te sluiten (artikel 9), 
het mechanisme voor regeling van geschillen (a rtikel 11), de inwerkingtreding van de 
bepalingen ervan (artikelen 12 en 13), de pr ocedure voor het wijzigen en opzeggen van het 
verdrag (artikelen 14 en 15), de aanwijzing van de depositaris (artikel 16) en de vermelding 
van de authentieke teksten va n het verdrag (artikel 17).  
Conform artikel 12, lid 5, onder a), staat het ve rdrag open voor toetredi ng door internationale 
organisaties en organisaties voo r regionale integratie. In een de rgelijk geval bep aalt artikel 12, 
lid 5, onder c): « Bij de nederlegging van een akte van toetreding door een organisatie zendt 
deze een verklaring aan de depositaris waarin zij de omvang van haar bevoegdheid aangeeft 
met betrekking tot de aangelegenheden w aarop dit Verdrag betrekking heeft. » 
Artikel 11, leden 1 en 2, van het verdrag omva t de bepalingen betreffende de regeling van 
geschillen. Lid 3 van dat artikel  luidt als volgt : «Bij de ondertekening, bekrachtiging, 
aanvaarding of goedkeuring van of toetreding tot dit Verdrag kan een Staat verklaren zich niet 
gebonden te achten door één van de in het tweede  lid bedoelde procedures voor de regeling 
van geschillen, of door beide. De overige Staten  die Partij bij dit Verdrag zijn, zijn niet 
gebonden aan een in het tweede lid bedoelde pro cedure voor de regeling van geschillen met 
betrekking tot een Staat die Partij bij dit Verdra g is en voor wie een de rgelijke verklaring van 
kracht is » 
2. B ESLUIT VAN DE RAAD VAN 14 DECEMBER 1987 
Conform artikel 101 het Euratom-Verdrag : «ka n de Gemeenschap verplichtingen aangaan 
door het sluiten van akkoorden of overeenkomsten  met een derde staat,  een internationale 
organisatie of een ond erdaan van een derde staat. Me t het oog op deze akkoorden of 
 
NL 3   NL overeenkomsten worden door de Commissie onde rhandelingen gevoerd volgens richtlijnen 
van de Raad; zij worden gesloten door de Commissie met goedkeurin g van de Raad, welke 
daartoe met een gekwalificeerde meerderheid besluit. 
De Raad heeft het sluiten van het Verdrag in zake vroegtijdige kennisgeving van een nucleair 
ongeval goedgekeurd bij (niet gepubliceerd) besluit van 14 december 1987. 
Dit besluit bevat twee bijlagen : 1. Bijlage I
 bevat twee verklaringen die aan de depositaris moeten worden voorgelegd 
op het moment van de toetreding van de Gemeenschap, namelijk : 
a) Een bevoegdheidsverklaring in de zi n van artikel 12, lid 5, onder c), die als 
volgt luidt : 
«1. Ongevallen die zich hebben voorg edaan in een inrichting van het 
krachtens artikel 8 van het Euratom-Verdrag opgericht Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek worden, na instemming van het gastland, overeenkomstig  de in bijgaande brie fwisseling neergelegde 
regels en overeenkomstig de artikelen 1 en 2, artikel 5, onder a), b), c) en 
d), en artikel 6, door de Gem eenschap ter kennis gebracht. 
 Deze inrichtingen bevinden zich th ans te Ispra (Italië), Karlsruhe 
(Bondsrepubliek Duitsland), Petten (Nederland) en Geel (België). 
2. De Gemeenschap ontvangt op dezelfde wijze als de Verdragsstaten, de in 
de artikelen 2 en 4 bedoelde inlichtingen. 
3. Bij een ongeval dat zi ch op het grondgebied va n een lidstaat kan doen 
gevoelen, kan de Gemeenschap krach tens artikel 6 een verzoek om 
verdere informatie of nader overleg indienen. 
4. Op dezelfde wijze als de Verdragsstaten deelt de Gemeenschap, op grond 
van artikel 7, haar bevoegde autorite iten en een contactpunt mede ; van 
de andere partijen ontvangt zij een overeenkomstige mededeling.» 
b) Een verklaring in de zin van artike l 11, lid 3, van het verdrag, die als volgt 
luidt : 
 « Daar in bij het Internationaal Ger echtshof aanhangig gemaakte zaken volgens 
artikel 34 van het Statuut van dit gerech tshof alleen Staten partij kunnen zijn, 
kan de Gemeenschap slechts door de in artikel 11, lid 2, van het Verdrag bedoelde arbitrageprocedure worden gebonden. » 
2. Bijlage II
 betreft de briefwisseling tussen de  Commissie en de lidstaten op het 
grondgebied waarvan zich een inrichting van het Gemeenschappelijk Centrum voor 
onderzoek (GCO) bevindt. Deze briefwisseli ng is het praktische gevolg van de 
bevoegdheidsverklaring, vermits deze de bevoegdheid van de Gemeenschap in onder 
het verdrag vallen aangelegenheden beperkt tot ongevallen die zich in één van de 
inrichtingen van het GCO mochten voordoen.  In zoverre een dergelijk ongeval de 
Commissie en de lidstaten op het grondgebi ed waarvan zich een inrichting van het 
GCO bevindt tot ingrijpen zou brenge n, heeft bijlage II tot doel ieders 
 
NL 4   NL verantwoordelijkheden vast te legge n bij wege van de uitwisseling van 
standaardbrieven. 
3. T OETREDING VAN DE GEMEENSCHAP TOT HET VERDRAG  
Sedert de ondertekening van het verdrag heeft de  Gemeenschap te kennen gegeven niet alleen 
belangstelling te hebben om toe tr eden tot het verdrag, maar ook be reid te zijn alvorens toe te 
treden in de praktijk de voorw aarden van het verd rag toe te passen. 
Aan deze bereidheid werd met name uiting gegeven in een overweging van Beschikking 
87/600/Euratom van de Raad van 14 december 1987 inzake communautaire regelingen voor 
snelle uitwisseling van informatie in  geval van stralingsgevaar (ECURIE),1 die luidt als 
volgt : “Overwegende dat de Gemeenschap ter bevordering van de internationale 
samenwerking zal deelnemen aan het IAEA-Ver drag inzake vroegtijd ige kennisgeving van 
een nucleair ongeval”. 
Deze samenwerking is met name ingesteld op basis van een brie f van de directeur-generaal 
externe betrekkingen van 12 dece mber 1991 aan de directeur-gen eraal van de IAEA. Hierin 
verbindt de Commissie zich ertoe voorlopig he t verdrag toe te passen in afwachting dat de 
Gemeenschap ertoe toetreedt. Met het oog hierop  heeft de Commissie bevoegde autoriteiten 
en contactpunten aangewezen conform artikel 7 van het verdrag. 
De sindsdien opgedane ervaring, met name voor wat betreft de uitoefening van de 
bevoegdheden van de Gemeenschap op het gebied  waarop het verdrag betrekking heeft, met 
name in het kader van het ECURIE-systeem, heef t geleerd dat de als bijlage bij het Besluit 
van de Raad van 14 december 1987 houdende goedke uring van de sluiting van het verdrag 
gevoegde verklaringen niet adequa at zijn. Dit besluit vormt g een adequate grondslag voor het 
sluiten van het verdrag namens de Gemeenschap. 
Aangezien de Commissie gebonden is aan de inhoud van een dergelijk besl uit en de bijlagen 
ervan is het dus nodig aan de Raad een nieuw besluit voor te stellen dat het besluit van 1987 
intrekt. 
4. R EDENEN DIE EEN INTREKKING VA N HET BESLUIT VAN DE RAAD VAN 14 DECEMBER 
1987  RECHTVAARDIGEN  
De Commissie is allereerst van oordeel da t de inhoud van bijlage I van het besluit stricto 
sensu  niet te beschouwen is als een bevoegdheidsv erklaring in de zin van artikel 12, lid 5, 
onder c), van het verdrag. In de verklaring wordt immers niet verwezen naar de bevoegdheden die bij het Euratom-Verdrag aan de Gemeensc hap zijn verleend op het gebied waarop het 
verdrag betrekking heeft, maar enkel vermel d dat de Gemeenschap kennis zal geven van 
ongevallen die zich hebben voorgedaan in een inrichting van het GCO na instemming van het 
gastland. 
Het besluit van de Raad houdende  goedkeuring van de sluiting van het verdrag houdt geen 
rekening met het bestaan van de, eveneens op 14 december 1987 vastgestelde, Beschikking 
                                                
 
1 PB L 371 van 30.12.1987, blz. 76. 
 
NL 5   NL 87/600/Euratom van de Raad inzake communautaire  regelingen voor snel le uitwisseling van 
informatie ingeval van stralingsgevaar (ECURIE-systeem). 
Dit ECURIE-systeem, dat vergel ijkbaar is met het systeem da t is ingesteld bij het IAEA-
verdrag, is bovendien b ij wege van akkoord uitgebreid tot Bulgarije, Roemenië, Zwitserland 
en Turkije. 
Op juridisch gebied vloeit het bij deze beschi kking ingevoerde ECURIE-s ysteem rechtstreeks 
voort uit één van de bij het Euratom-Verdrag aan  de Gemeenschap toev ertrouwde opdrachten, 
namelijk het instellen van uniforme veiligheidsnormen voor de bescherming van de gezondheid van de bevolking en he t toezien op de toepassing erva n (cf. artikel 2, onder b) en 
titel II, hoofdstuk 3 van het Euratom-Verdrag). 
Bovendien voorziet Beschikking 2001/792/EG, Euratom van de Raad van 23 oktober 2001 tot 
vaststelling van een communautair mechanisme  ter vergemakkelijking van versterkte 
samenwerking bij bijstandsinterventies in het ka der van civiele bescherm ing in de oprichting, 
binnen de Commissie, van een centrum voor fo llow-up en informatie. De lidstaten kunnen 
een beroep doen op dit centrum voor follow-up en  informatie om de andere staten te 
informeren en hen hulp te vragen, ongeacht he t soort noodgeval waaraan zij het hoofd moeten 
bieden. 
Op praktisch gebied plaatst het ECURIE-syste em de Gemeenschap centraal in het systeem 
van snelle verstrekking van informatie zodra zich een incident voor doet op het grondgebied 
waar het systeem wordt toegepast. De Commissie verzamelt en stuurt de informatie onmiddellijk door. Zij trekt even eens de nodige conclusies op het gebied van regelgeving 
inzake bescherming van de gezondheid (met name ten aanzien van levensmiddelen). 
De Commissie heeft banden tot stand gebracht met de IAEA en ziet er door zeer nauwe 
samenwerking op toe dat de cohere ntie tussen de verschillende systemen wordt verzekerd en 
dat de lidstaten niet meermaals dezelfde in formatie ontvangen uit verschillende bronnen. 
Het is dus van essentieel belang dat de Gemeenschap partij is bij het verdrag op dezelfde voet 
als haar lidstaten en de derde staten die d eel wensten uit te maken van het communautaire 
systeem bij wege van akkoord. 
De Gemeenschap deelt en oefent  met haar lidstaten een echte  bevoegdheid uit op dit gebied, 
die niet beperkt zou mogen zijn tot de activ iteiten van de inrichti ngen van het GCO. De 
jurisprudentie van het Hof van Justitie, recentelijk bevestigd in het arrest van 12 december 2002, betreffende de toetreding to t het Verdrag inzake nucleaire  veiligheid ( zaak C-29/99, 
Commissie/Raad, Jurisprudent ie pp. I-11221) bepaalt echter:  “De goedkeuring door de Raad 
van de toetreding tot een internationaal verdr ag heeft, overeenkomstig artikel 101, tweede 
alinea, EGA-Verdrag, als rechtsgevolg dat de  Commissie wordt gemachtigd om het verdrag 
te sluiten binnen het door het besluit van de  Raad vastgestelde kader. Wanneer hij de 
toetreding tot een internationaal  verdrag goedkeurt zonder en ig voorbehoud, moet de Raad 
de door bedoeld verdrag vastgestelde voorwaarden voor toetreding naleven aangezien een toetredingsbesluit dat niet me t deze voorwaarden zou overee nstemmen, de verplichtingen van 
de Gemeenschap zou schenden vanaf de inwe rkingtreding van het verdrag. Bovendien houdt 
de plicht tot loyale samenwerking tussen de in stellingen (…) in dat het besluit van de Raad 
(…) de Commissie in staat moet stelle n het internationaal recht na te leven" (punten 67 tot 
69). 
 
NL 6   NL 5. I NHOUD VAN HET VOORSTEL VOOR EEN BESLUIT VAN DE RAAD 
Om redenen van juridische duidelijkheid wo rdt het opportuun geacht het vorige besluit te 
vervangen door een nieuw besluit van de Raa d. Het onderhavige voorstel voor een besluit van 
de Raad trekt dus het besluit van 14 december 1987 in. 
Het onderhavige voorstel is op dezelfde w ijze gestructureerd als het vorige : 
– Artikel 1 keurt de sluiting goed van het IAEA-Verdrag. 
– Artikel 2 bepaalt dat de verklaring in de b ijlage (Verklaring in de zin van artikel 12, 
lid 5, onder c, van het IAEA-Verdrag) sa men met de akte van toetreding van de 
Gemeenschap zal worden medegedeeld. 
– Artikel 3 voorziet in de intrekking van het Besluit van 14 december 1987 houdende 
goedkeuring van de sluiting van het verdrag. 
Bijlage I van het voorstel is herzien in de zin dat een verklaring is vastgesteld uit hoofde van 
artikel 12, lid 5, onder c, van het verdrag di e op adequate wijze de omvang van de 
bevoegdheid van de Gemeenschap in de  betrokken aangelegenheden aangeeft. 
Gezien het duidelijk procedurel e karakter van de bepalingen va n het verdrag, zoals vermeld in 
punt 1 van deze toelichting, is he t echter voldoende alleen te ve rwijzen naar het bestaan van 
een gedeelde bevoegdheid met de lidstaten op he t gebied van informatieverstrekking ingeval 
van stralingsgevaar. 
Ten aanzien van de verklaring in  de zin van artikel 11 betreffe nde de regeling van geschillen 
blijkt dat, gezien de eigen mechanismen van de Gemeenschap, een dergelijke verklaring niet nodig is en bovendien wel eens onvolledig zou kunnen zijn. Dit soort verklaring lijkt trouwens nooit te zijn geformuleerd in het ka der van de andere gemengde akkoorden die de 
Gemeenschap in het verleden heeft gesloten. 
De nieuwe formulering van de bevoegdhe idsverklaring maakt bijlage II overbodig. 
 
NL 7   NL Voorstel voor een 
BESLUIT VAN DE RAAD 
houdende goedkeuring van de sluiting van he t Verdrag inzake vroegtijdige kennisgeving 
van een nucleair ongeval 
DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, 
gelet op het Verdrag tot oprichting van de Eu ropese Gemeenschap voor Atoomenergie, met 
name op artikel 101, tweede alinea, 
gezien het voorstel  van de Commissie2, 
overwegende hetgeen volgt: (1) Een Verdrag inzake vroegtijdige kennisg eving van een nucleair ongeval, hierna 
« verdrag », is aangenomen door de Algeme ne Conferentie van de Internationale 
Organisatie voor Atoomenergie,  bijeengekomen in bijzonde re zitting op 26 september 
1986. 
(2) Krachtens artikel 12, lid 5, onder a, van d it verdrag staat het open voor de toetreding 
van internationale organisaties en organisa ties voor regionale in tegratie, waarbij een 
dergelijke toetreding vergezeld moet gaan van een bevoegdheidsver klaring in de zin 
van artikel 12, lid 5, onder c. 
(3) Het Besluit van de Raad van 14 dece mber 1987 houdende goedkeuring van de sluiting 
van het verdrag op basis van artikel 101, tw eede alinea, van het Ve rdrag tot oprichting 
van de Europese Gemeenschap voor Atoom energie omvat twee bijlagen. Bijlage I 
bevat twee verklaringen ingevolge artikel 12, lid 5, onder c, en ar tikel 11, lid 3, van 
het verdrag, en bijlage II bepaalt, bij wege van een uitwisseling van standaardbrieven tussen de Commissie en de lidstaten op het grondgebied waarvan zich een inrichting 
van het Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek (GCO) bevi ndt, de regels 
betreffende de uitwisseling van informatie  tussen de Commissie en de betrokken 
lidstaat bij een ongeval in een van de inrichtingen van het GC O; dit besluit beperkt dus 
de omvang van de communautaire bevoegdhe id tot de activiteiten van het GCO. 
(4) Anders dan het voormelde besluit van de  Raad laat veronderstellen, vloeit de 
bevoegdheid van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie op het gebied waarop 
het verdrag betrekking heeft voor t uit artikel 2, o nder b, de artikelen 30 en volgende en 
artikel 203 van het Euratom-Verdrag, en werd deze met name uitgeoefend via Beschikking 87/600/Euratom van de Raad,
3 eveneens van 14 december 1987, die de 
communautaire regelingen bepaalt voor snelle  uitwisseling van informatie in geval van 
                                                 
2 PB C  van , blz. . 
3 PB L 371 van 30.12.1987, blz. 76. 
 
NL 8   NL stralingsgevaar, en via Beschikking 2001/792/EG, Euratom van de Raad van 23 
oktober 2001 tot vaststelling van ee n communautair mechanisme ter 
vergemakkelijking van versterkte samenwerking bij bijstandsinterventies in het kader van civiele bescherming
4. 
(5) Gelet op de voormelde bepalingen van he t Euratom-Verdrag en de beschikkingen 
87/600/Euratom en 2001/792/EG, Euratom brenge n de bijlagen I en II van het Besluit 
van de Raad van 14 december 1987 houdende goedkeuring van de sluiting van het verdrag niet op doeltreffende wijze de om vang van de communautaire bevoegdheid op 
het gebied van snelle informatieverstr ekking ingeval van ee n nucleair ongeval tot 
uitdrukking, welke bevoegdheid niet beperkt mag worden tot de ongevallen die zich kunnen voordoen in een van de inrichtingen va n het Gemeenschappelijk Centrum voor 
Onderzoek. 
(6) De Internationale Organisatie voor Atoo menergie en de Europese Gemeenschap voor 
Atoomenergie werken al geruime tijd nauw samen, met name op het gebied van vroegtijdige kennisgeving ingeval van stra lingsgevaar, en de Commissie heeft zich 
ertoe verbonden het verdra g voorlopig toe te passe n in afwachting van de 
daadwerkelijke toetreding van de Gemeenschap tot dit verdrag. 
(7) Het is derhalve aangewezen een nieuw besluit vast te stellen houdende goedkeuring 
van de sluiting van het verd rag, dat duidelijk rekening houdt met het bestaan van een 
gedeelde bevoegdheid tussen de Gemeenscha p voor Atoomenergie en haar lidstaten op 
het gebied waarop het verdrag betrekking heef t, en het besluit van de Raad van 14 
december 1987 in te trekken, 
BESLUIT: 
Artikel 1 
De sluiting door de Commissie van het Verdrag inzake vroegt ijdige kennisgeving van een 
nucleair ongeval wordt goedgekeurd. 
Artikel 2 
De Commissie deelt de bij dit besluit gevoe gde verklaring tegelijkertijd mede met de 
nederlegging van de akte van toetreding van de Gemeenschap. 
                                                
 
4 PB L 297 van 15.11.2001, blz. 7. 
 
NL 9   NL Artikel 3 
Het Besluit van de Raad van 14 december 1987 houdende goedkeuring van de sluiting door 
de Commissie van het Verdrag inzake vroegt ijdige kennisgeving van een nucleair ongeval 
wordt ingetrokken. 
Gedaan te Brussel, op  
 Voor de Raad 
 De Voorzitter 
 
NL 10   NL BIJLAGE  
Verklaring in de zin van artikel 12, lid 5, onder c, van het verdrag  
De Gemeenschap bezit met haar lidstaten gedeelde bevoegdhede n op het gebied van 
kennisgeving van gevallen van stralingsgevaar, welke bevoegdheden voortvloeien uit artikel 
2, onder b en de relevante bepalingen van titel II, hoofdstuk 3, getiteld “Bescherming van de 
gezondheid”, van het Verdrag tot oprich ting van de Europese Gemeenschap voor 
Atoomenergie. 
 
NL 11   NL TOELICHTING  
1. V ERDRAG INZAKE DE VERLENING VAN BIJSTAND IN HET GEVAL VAN EEN NUCLAIR 
ONGEVAL OF EEN CALAMITEIT MET RADIOACTIEVE STOFFEN  
Het Verdrag inzake de verleni ng van bijstand in het geval van een nuclair ongeval of een 
calamiteit met radioactieve stoffen (hierna « he t verdrag ») is aangenomen door de Algemene 
Conferentie van de Internationa le Organisatie voor Atoomener gie (IAEA), bijeengekomen in 
bijzondere zitting op 26 septembre 1986. 
Dit verdrag stelt een kader in voor internationale  samenwerking tussen de staten die partij zijn 
en met de IAEA om snelle bijstandsverlening  te vergemakkelijken in het geval van een 
nuclair ongeval of een calamiteit met radioactie ve stoffen teneinde de gevolgen ervan te 
verzachten. Om deze samenwerking te vergemakkelijken is eveneens in bilaterale en multilaterale regelingen voorzien. 
Artikel 1 van het verdrag bepaalt dat de staten die partij zijn bij dit verdrag onderling moeten 
samenwerken en met de IAEA en bilaterale of multilaterale  overeenkomsten kunnen sluiten 
om de onmiddellijke verlening van bijstand in geval van een nucleair ongeval of een calamiteit met radioactieve stoffen te vergemakkelijken. 
Het verdrag bevat een aantal procedurebepa lingen die met name betrekking hebben op de 
stappen die bij de bijstandsverl ening moeten worden ondernomen (artikel 2), het feit bij wie 
de leiding van en het toezicht op de bijstand berust (artikel 3), de aanwijzing van bevoegde 
autoriteiten en contactpunten (artikel 4), de ta ken van de IAEA (artikel 5), de regels inzake 
vertrouwelijkheid (artikel 6), in zake de vergoeding van de kosten  van de bijstand (artikel 7), 
de voorrechten, immuniteiten en f aciliteiten die moeten worden verleend aan het personeel dat 
de bijstand verleent – met be perkingen – (artikel 8), de maatregelen om de doorgang van 
personeel, uitrusting en goederen te vergemakkelijken, de vrijstelling van burgerrechtelijke aansprakelijkheid – met beperkingen – van de part ij die de bijstand verleent (artikel 10) en de 
beëindiging van de bijstand (artikel 11). 
Andere bepalingen, die eveneens in andere soortgelijke intern ationale verdragen voorkomen, 
voorzien in het mechanisme voor regeling van ge schillen (artikel 13),  de inwerkingtreding 
van de bepalingen ervan (artikelen 14 en 15), de  procedure voor het wijzigen en opzeggen van 
het verdrag (artikelen 16 en 17), de aanwijz ing van de depositaris (artikel 18) en de 
vermelding van de authentieke teks ten van het verdrag (artikel 19). 
Conform artikel 14, lid 5, onder a), staat het ve rdrag open voor toetredi ng door internationale 
organisaties en organisaties voo r regionale integratie. In een de rgelijk geval bep aalt artikel 14, 
lid 5, onder c) van het verdrag: « Bij de ne derlegging van een akte van toetreding door een 
organisatie, zendt deze een ve rklaring aan de depositaris w aarin zij de omvang van haar 
bevoegdheid aangeeft met betrekking tot de aangelegenheden waarop dit verdrag betrekking 
heeft ». 
Artikel 13, leden 1 en 2, van het verdrag omva t de bepalingen betreffende de regeling van 
geschillen. Lid 3 van dat artikel luidt als volgt: « Bij de ondertekening, bekrachtiging, 
aanvaarding of goedkeuring van of  toetreding tot dit verdrag kan een staat verklaren zich niet 
gebonden te achten door één van de in het tweede  lid bedoelde procedures voor de regeling 
van geschillen, of door beide. De overige staten  die partij bij dit verdrag zijn, zijn niet 
 
NL 12   NL gebonden aan een in het tweede lid bedoelde pro cedure voor de regeling van geschillen met 
betrekking tot een staat die partij bij dit verdra g is en voor wie een dergelijke verklaring van 
kracht is». 
2. B ESLUIT VAN DE RAAD VAN 27 NOVEMBER 1989 
Conform artikel 101 het Euratom-Verdrag : “k an de Gemeenschap verplichtingen aangaan 
door het sluiten van akkoorden of overeenkomsten  met een derde staat,  een internationale 
organisatie of een ond erdaan van een derde staat. Me t het oog op deze akkoorden of 
overeenkomsten worden door de Commissie onde rhandelingen gevoerd volgens richtlijnen 
van de Raad; zij worden gesloten door de Commissie met goedkeurin g van de Raad, welke 
daartoe met een gekwalificeerde meerderheid besluit”. 
De Raad heeft het sluiten van het Verdrag inzak e de verlening van bijstand in het geval van 
een nuclair ongeval of een calamiteit met radi oactieve stoffen goedgekeurd bij een (niet 
gepubliceerd) besluit van 27 november 1989. 
Dit besluit bevat twee bijlagen: 1. Bijlage A
 bevat twee verklaringen die aan de depositaris moeten worden voorgelegd 
op het moment van de toetreding van de Gemeenschap, namelijk : 
a) Een bevoegdheidsverklaring in de zi n van artikel 14, lid 5, onder c), die als 
volgt luidt : 
«1. Bij een ongeval dat zi ch heeft voorgedaan in een inrichting van het 
krachtens artikel 8 van het Euratom-Verdrag opgerichte 
Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek, kan de Gemeenschap krachtens het Verdrag, met uitzondering van artikel 8, leden 1, 2, 3 en 5, 
na instemming van de lidstaat die het gastland is en overeenkomstig de procedure in bijgaande briefwisseling, een verzoek om bijstand doen. 
 Deze inrichtingen bevinden zich th ans te Ispra (Italië), Karlsruhe 
(Bondsrepubliek Duitsland), Petten (Nederland) en Geel (België). 
2. De Gemeenschap kan, met gebruikmaking van de middelen van 
voornoemd Gemeenschappelijk Cent rum voor Onderzoek, gehoor geven 
aan een verzoek om bijstand dat in gevolge het verdrag wordt gedaan. 
3. Op dezelfde wijze als de verdragsst aten deelt de Gemeenschap, op grond 
van artikel 4, haar bevoede autor iteiten en contactpunt mede; van de 
andere partijen ontvangt zij een overeenkomstige mededeling.» 
b) Een verklaring in de zin van artike l 13, lid 3, van het verdrag, die als volgt 
luidt : 
 « Daar in bij het Internationaal Ger echtshof aanhangig gemaakte zaken volgens 
artikel 34 van het Statuut van deze inst elling alleen staten  partij kunnen zijn, 
kan de Gemeenschap slechts door de in artikel 13 , lid 2, bedoelde 
arbitrageprocedure worden gebonden. » 
 
NL 13   NL 2. Bijlage B  betreft de briefwisseling tussen de  Commissie en de lidstaten op het 
grondgebied waarvan zich een inrichting va n het GCO bevindt. D eze briefwisseling 
is het praktische gevolg van de bevoegdheidsverklaring, vermits deze de bevoegdheid van de Gemeenschap op het onde r het verdrag vallende gebied beperkt 
tot ongevallen die zich in één van de inrichtingen van het GCO mochten voordoen. 
In zoverre een dergelijk ongeval de Comm issie en de lidstaten op het grondgebied 
waarvan zich een inrichting van het GCO bevindt tot ingrijpen zou brengen, heeft 
bijlage B tot doel ieders verantwoordelij kheden vast te leggen bij wege van de 
uitwisseling van standaardbrieven. Er is met name in geregeld dat de verzoeken om 
bijstand betreffende een inrichting van he t GCO onderworpen moeten worden aan de 
voorafgaande instemming van de betrokken regering. 
3. T
OETREDING VAN DE GEMEENSCHAP TOT HET VERDRAG  
Sedert de ondertekening van het verdrag heeft de  Gemeenschap te kennen gegeven niet alleen 
belangstelling te hebben om toe tr eden tot het verdrag, maar ook be reid te zijn alvorens toe te 
treden in de praktijk de voorw aarden van het verd rag toe te passen. 
Deze wens is uitdrukkelijk geformuleerd in ee n brief van 12 december 1991van de directeur-
generaal externe betrekkingen aan  de directeur-generaal van de  IAEA. Hierin verbindt de 
Commissie zich ertoe voorlopig het verdrag toe te passen in afwachting dat de Gemeenschap 
ertoe toetreedt. Met het oog hierop heeft de Commissie bevoegde autoriteiten en 
contactpunten aangewezen confor m artikel 4 van het verdrag. 
De sindsdien opgedane ervaring, met name voor wat betreft de uitoef ening van de bij de 
bepalingen van titel II, hoofdstuk 3, van het Euratom-Verdrag aan de Commissie op het 
gebied waarop het verdrag betrekking heeft toevertrouwde bevoegdheden, heeft geleerd dat 
de als bijlage bij he t Besluit van de Raad van 27 november 1989 houdende goedkeuring van 
de sluiting van het verdrag gevoegde verklaringen niet adequaat zijn. 
Immers, het begrip bijstand tu ssen lidstaten is inherent aa n de normen op het gebied van 
voorbereiding op calamiteiten met radioactieve  stoffen. Verschillende bepalingen van het 
acquis communautaire afgeleid van titel II, hoofdstuk 3, van het Euratom-Verdrag voorzien 
trouwens in een dergelijke bi jstand. Aldus wordt het bestaa n van akkoorden op dat gebied 
vermeld in de overwegingen van Richtlijn 89/618/Euratom van de Raad van 27 november 1989 betreffende de informatie van de bevolki ng over de bij stralingsgevaar toepasselijke 
maatregelen ter bescherming van de gezondheid  en over de alsdan te volgen gedragslijn
5. Een 
verplichting tot bijstand wordt expliciet vermeld in artikel 51, lid 5, van Richtlijn 96/29/Euratom van de Raad van 13 mei 1996 to t vaststelling van de basisnormen voor de 
bescherming van de gezondheid der bevolking en der werkers tegen de aan ioniserende 
straling verbonden gevaren
6. Internationale samenwerki ng wordt eveneens opgelegd bij 
artikel 11 van Richtlijn 2003/122/Euratom van de Raad van 22 december 2003 inzake de controle op hoogactieve i ngekapselde radioactieve  bronnen en weesbronnen.
7. 
                                                 
5 PB L 357 van 7.12.1989, blz. 31. 
6 PB L 159 van 29.6.1996, blz. 1. 
7 PB L 346 van 31.12.2003, blz. 57. 
 
NL 14   NL Gezien de aard van de communautaire bevoe gdheden op het betrokken gebied moet worden 
geconcludeerd dat het besluit van de Raad  van 27 november 1989 geen adequate grondslag 
vormt om het verdrag te sluiten namens de Gemeenschap. 
Aangezien de Commissie gebonden is aan de inhoud van dat besluit en de  bijlagen ervan is 
het dus nodig aan de Raad een nieuw besluit voor  te stellen dat het be sluit van 1989 intrekt. 
4. R EDENEN DIE EEN INTREKKING VAN HET BESLUIT VAN DE RAAD VAN 27 NOVEMBER 
1989  RECHTVAARDIGEN  
De Commissie is allereerst van oordeel dat de inhoud van bijlage A van het besluit stricto 
sensu  niet te beschouwen is als een bevoegdheidsv erklaring in de zin van artikel 14, lid 5, 
onder c), van het verdrag. In de verklaring wordt immers niet verwezen naar de bevoegdheden die bij het Euratom-Verdrag aan de Gemeensc hap zijn verleend op het gebied waarop het 
verdrag betrekking heeft, maar enkel vermeld dat de Gemeenschap een verzoek om bijstand 
kan doen bij een ongeval dat zich heeft voorgedaan  in een inrichting van het GCO en dat de 
Gemeenschap met gebruikmaking van de mi ddelen van voornoemd GCO gehoor kan geven 
aan een verzoek om bijstand. 
Het besluit van de Raad houdende  goedkeuring van de sluiting van het verdrag houdt geen 
rekening met het bestaan van een communautaire  bevoegdheid afgeleid van de bepalingen 
inzake de bescherming van de gezondheid in titel II, hoofdstuk 3, va n het Euratom-Verdrag. 
Bovendien voorziet Beschikking 2001/792/EG, Euratom van de Raad van 23 oktober 2001 tot 
vaststelling van een communautair mechanisme  ter vergemakkelijking van versterkte 
samenwerking bij bijstandsinterventies in het ka der van civiele bescherm ing in de oprichting, 
binnen de Commissie, van een centrum voor fo llow-up en informatie. De lidstaten kunnen 
een beroep doen op dit centrum voor follow-up en  informatie om de andere staten te 
informeren en hen hulp te vragen, ongeacht he t soort noodgeval waaraan zij het hoofd moeten 
bieden. 
De Gemeenschap deelt en oefent  met haar lidstaten een echte  bevoegdheid uit op dit gebied, 
die niet beperkt zou mogen zijn tot de activ iteiten van de inrichti ngen van het GCO. De 
jurisprudentie van het Hof van Justitie, recentelijk bevestigd in het arrest van 12 december 2002, betreffende de toetreding to t het Verdrag inzake nucleaire  veiligheid ( zaak C-29/99, 
Commissie/Raad, Jurisprudent ie pp. I-11221) bepaalt echter:  “De goedkeuring door de Raad 
van de toetreding tot een internationaal verdrag  heeft, overeenkomstig artikel 101, tweede 
alinea, EGA-Verdrag, als rechtsgevolg dat de  Commissie wordt gemachtigd om het verdrag 
te sluiten binnen het door het besluit van de  Raad vastgestelde kader. Wanneer hij de 
toetreding tot een internationaal  verdrag goedkeurt zonder en ig voorbehoud, moet de Raad 
de door bedoeld verdrag vastgestelde voorwaarden voor toetreding naleven aangezien een toetredingsbesluit dat niet me t deze voorwaarden zou overee nstemmen, de verplichtingen van 
de Gemeenschap zou schenden vanaf de inwe rkingtreding van het verdrag. Bovendien houdt 
de plicht tot loyale samenwerking tussen de in stellingen (…) in dat het besluit van de Raad 
(…) de Commissie in staat moet stellen het internationaal recht na te leven" 
(punten 67 tot 69). 
 
NL 15   NL 5. I NHOUD VAN HET VOORSTEL VOOR EEN BESLUIT VAN DE RAAD 
Om redenen van juridische duidelijkheid wo rdt het opportuun geacht het vorige besluit te 
vervangen door een nieuw besluit van de Raa d. Het onderhavige voorstel voor een besluit van 
de Raad trekt dus het besluit van 27 november 1989 in. 
Het onderhavige voorstel is op dezelfde w ijze gestructureerd als het vorige : 
– Artikel 1 keurt de sluiting goed van het IAEA-Verdrag. 
– Artikel 2 bepaalt dat de verklaring in de b ijlage (verklaring in de zin van artikel 14, 
lid 5, onder c, van het IAEA-Verdrag) sa men met de akte van toetreding van de 
Gemeenschap zal worden medegedeeld. 
– Artikel 3 voorziet in de intrekking va n het Besluit van 27 november 1989 houdende 
goedkeuring van de sluiting van het verdrag. 
De bijlage van het voorstel is herzien in de zin dat een verklaring is vastgesteld uit hoofde van 
artikel 14, lid 5, onder c die op adequate wi jze de omvang van de bevoegdheid van de 
Gemeenschap op het betrokken gebied aangeeft. 
Gezien het duidelijk procedurel e karakter van de bepalingen va n het verdrag, zoals vermeld in 
punt 1 van deze toelichting, is he t echter voldoende alleen te ve rwijzen naar het bestaan van 
een gedeelde bevoegdheid met de  lidstaten op het gebied van bijstandsverlening bij een 
calamiteit met radioactieve stoffen. 
Ten aanzien van de verklaring in  de zin van artikel 13 betreffe nde de regeling van geschillen 
blijkt dat, gezien de eigen mechanismen van de Gemeenschap, een dergelijke verklaring niet nodig is en bovendien wel eens onvolledig zou kunnen zijn. Dit soort verklaring lijkt trouwens nooit te zijn geformuleerd in het ka der van de andere gemengde akkoorden die de 
Gemeenschap in het verleden heeft gesloten. 
De nieuwe formulering van de bevoegdhe idsverklaring maakt bijlage B overbodig. 
 
NL 16   NL Voorstel voor een 
BESLUIT VAN DE RAAD 
houdende goedkeuring van de sluiting van he t Verdrag inzake de verlening van bijstand 
in het geval van een nuclair ongeval of een calamiteit met radioactieve stoffen 
DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, 
gelet op het Verdrag tot oprichting van de Eu ropese Gemeenschap voor Atoomenergie, met 
name op artikel 101, tweede alinea, 
gezien het voorstel  van de Commissie8, 
overwegende hetgeen volgt: (1) Een Verdrag inzake de verlening van bijs tand in het geval van een nuclair ongeval of 
een calamiteit met radioactieve stoffen, hier na « verdrag », is aangenomen door de 
Algemene Conferentie van de Internationale Organi satie voor Atoomenergie, 
bijeengekomen in bijzondere zitting op 26 september 1986. 
(2) Krachtens artikel 14, lid 5, onder a, van d it verdrag staat het open voor de toetreding 
van internationale organisaties en organisa ties voor regionale in tegratie, waarbij een 
dergelijke toetreding vergezeld moet gaan van een bevoegdheidsver klaring in de zin 
van artikel 14, lid 5, onder c. 
(3) Het Besluit van de Raad van 27 novem ber 1989 houdende goedkeuring van de sluiting 
van het verdrag op basis van artikel 101, tw eede alinea, van het Ve rdrag tot oprichting 
van de Europese Gemeenschap voor Atoom energie omvat twee bijlagen. Bijlage A 
bevat twee verklaringen ingevolge artikel 14, lid 5, onder c, en ar tikel 13, lid 3, van 
het verdrag, en bijlage B bepaalt, bij wege van een uitwisseling van standaardbrieven tussen de Commissie en de lidstaten op het grondgebied waarvan zich een inrichting 
van het Gemeenschappelijk Centrum voor Onde rzoek (GCO) bevindt, de nadere regels 
betrefende een verzoek om steunverlening bij een ongeval in een van de inrichtingen 
van het GCO; dit besluit beperkt dus de omvang van de communautaire bevoegdheid 
tot de activiteiten van het GCO. 
(4) Anders dan het voormelde besluit van de  Raad laat veronderstellen, vloeit de 
bevoegdheid van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie op het gebied waarop 
het verdrag betrekking heeft voor t uit artikel 2, o nder b, de artikelen 30 en volgende en 
artikel 203 van het Euratom-Verdrag, en is deze met name uitgeoefend in verschillende besluiten van het afgeleid  recht betreffende de voorbereiding op 
calamiteiten met radioactieve stoffen, waaronder Beschikking 2001/792/EG, Euratom 
van de Raad van 23 oktober 2001 tot vaststelling van een communautair mechanisme 
                                                
 
8 PB C  van , blz. . 
 
NL 17   NL ter vergemakkelijking van versterkte same nwerking bij bijstands interventies in het 
kader van civiele bescherming9 en titel IX van Richtlijn 96/29/Euratom van de Raad 
van 13 mei 1996 tot vaststelling van de ba sisnormen voor de bescherming van de 
gezondheid der bevolking en der werkers te gen de aan ioniserende straling verbonden 
gevaren10. 
(5) Gelet op de voormelde bepalingen van het Euratom-Verdrag en het afgeleid recht 
brengen de bijlagen A en B van het Be sluit van de Raad van 27 november 1989 
houdende goedkeuring van de sluiting van het verdrag niet op doeltreffende wijze de 
omvang van de communautaire bevoegdhe id op het gebied van wederzijdse 
steunverlening bij een ongeva l tot uitdrukking, welke bevoegdheid niet beperkt mag 
worden tot steunverlening bij een ongeva l in één van de inrichtingen van het 
Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek. 
(6) De Internationale Organisatie voor Atoo menergie en de Europese Gemeenschap voor 
Atoomenergie werken al geruime tijd nauw samen, met name op het gebied van steunverlening ingeval van stralingsgev aar, en de Commissie heeft zich ertoe 
verbonden het verdrag voorlopig toe te pa ssen in afwachting va n de daadwerkelijke 
toetreding van de Gemeenschap tot dit verdrag. 
(7) Het is derhalve aangewezen een nieuw besluit vast te stellen houdende goedkeuring 
van de sluiting van het verd rag, dat duidelijk rekening houdt met het bestaan van een 
gedeelde bevoegdheid tussen de Gemeenscha p voor Atoomenergie en haar lidstaten 
voor wat betreft de in het verdrag gerege lde aangelegenheden, en het besluit van de 
Raad van 27 november 1989 in te trekken, 
BESLUIT: 
Artikel 1 
De sluiting door de Commissie van het Verdrag in zake de verlening van bijstand in het geval 
van een nuclair ongeval of een calamiteit me t radioactieve stoffen wordt goedgekeurd. 
Artikel 2 
De Commissie deelt de bij dit besluit gevoe gde verklaring tegelijkertijd mede met de 
nederlegging van de akte van toetreding van de Gemeenschap. 
                                                
 
9 PB L 297 van 15.11.2001, blz. 7. 
10 PB L 159 van 29.6.1996, blz. 1. 
 
NL 18   NL Artikel 3 
Het Besluit van de Raad va n 27 november 1989 houdende goedke uring van de sluiting door 
de Commissie van het Verdrag inzake de verlen ing van bijstand in het geval van een nuclair 
ongeval of een calamiteit met radioactieve stoffen wordt ingetrokken. 
Gedaan te Brussel, op  
 Voor de Raad 
 De Voorzitter 
 
NL 19   NL BIJLAGE  
Verklaring in de zin van artikel 14, lid 5, onder c, van het verdrag  
De Gemeenschap bezit met haar lidstaten gedeelde bevoegdhede n op het gebied van 
steunverlening bij stralingsgevaar, welke bevoe gdheden voortvloeien uit artikel 2, onder b en 
de relevante bepalingen van titel II, hoofdstuk 3, getiteld “Bescherming van de gezondheid”, 
van het Verdrag tot oprichting van de Eu ropese Gemeenschap voor Atoomenergie.