6.België heeft de aanvraag ingediend op grond van het criterium voor steunverlening van artikel 4, lid 1, onder a), van de EFG-verordening, dat vereist dat binnen een referentieperiode van vier maanden in een onderneming in een lidstaat ten minste 500 werknemers gedwongen zijn ontslagen, met inbegrip van werknemers die gedwongen zijn ontslagen bij leveranciers en downstreamproducenten.

5.De aanvraag betreft 2 287 werknemers die door Caterpillar Solar Gosselies (Caterpillar) en vijf leveranciers werden ontslagen. De primaire onderneming was werkzaam in de economische sector die is ingedeeld in NACE Rev. 2-afdeling 28 ("Vervaardiging van machines, apparaten en werktuigen"). De ontslagen bij de betrokken ondernemingen vielen in de regio van NUTS-niveau 2 Henegouwen (BE32).

4.België heeft aanvraag EGF/2017/010 DE/Caterpillar ingediend op 18 december 2017, binnen twaalf weken na de datum waarop aan de in artikel 4 van de EFG-verordening vermelde criteria voor steunverlening was voldaan. De Commissie heeft de ontvangst van de aanvraag nog op dezelfde dag bevestigd, en heeft België op 24 december 2017 om aanvullende informatie verzocht. Die aanvullende informatie werd binnen zes weken na het verzoek verstrekt. De termijn van twaalf weken na de ontvangst van de volledige aanvraag, binnen welke de Commissie moet beoordelen of de aanvraag voldoet aan de voorwaarden voor het verlenen van een financiële bijdrage, loopt op 29 april 2018 af.

– 203 werknemers zijn ontslagen bij vier leveranciers van Caterpillar.

Berekening van de gedwongen ontslagen en beëindigingen van werkzaamheden

9.Alle 1 364 ontslagen die tijdens de referentieperiode zijn gevallen, werden berekend vanaf de datum waarop de overeenkomst de facto werd beëindigd of afliep.

In aanmerking komende begunstigden

10.Naast de werknemers die reeds werden vermeld, komen nog 923 werknemers in aanmerking die vóór of na de referentieperiode van vier maanden werden ontslagen. In totaal komen bijgevolg 2 287 werknemers in aanmerking. Er is geen overlapping tussen de werknemers die worden ondersteund in het kader van de aanvraag EGF/2014/011 BE/Caterpillar en de werknemers die zijn opgenomen in de huidige aanvraag.

Verband tussen de ontslagen en de grote structurele veranderingen in de wereldhandelspatronen ingevolge de globalisering

11.België legt het verband tussen de ontslagen en de grote structurele veranderingen in de wereldhandelspatronen ingevolge de globalisering met het argument dat de voornaamste reden voor de vermindering van het aantal werknemers de wereldwijde concurrentie is in de sector van machines voor de bouw en de mijnbouw en het daaruit voortvloeiende verlies van marktaandeel van Caterpillar in die sector.

12.De productie van de mijnbouwsector in Europa is gedaald van 234 miljoen EUR in 2012 tot 180 miljoen EUR in 2015 en de uitvoer van de EU-28 is sinds 2014 aanzienlijk gekrompen.

13.Volgens informatie die door de Belgische autoriteiten is verstrekt, bevinden de productielocaties van Caterpillar zich dicht bij hun markt, vanwaar het verband tussen de ontwikkelingen op de Europese en op de wereldmarkt en de personeelsinkrimping in de vestiging te Gosselies. Met name het aandeel van Azië in de verkoop van Caterpillar is tussen 2003 en 2013 bijna verdubbeld.

14.In 2008 zijn de Europese staalprijzen sterk gestegen terwijl de Chinese prijzen zijn gedaald en momenteel nog steeds onder de Europese liggen. Bijgevolg is een machine produceren in Gosselies 21 % duurder dan machines produceren in China.

Factoren die de ontslagen en de beëindigingen van werkzaamheden hebben veroorzaakt

15.De belangrijkste factor die deze ontslagen heeft veroorzaakt, is de aankondiging door Caterpillar Belgium S.A. op 2 september 2016 dat er collectieve ontslagen zouden vallen in de fabriek in Gosselies.

16.Dit is reeds de tweede EFG-aanvraag van België met betrekking tot Caterpillar. In 2014 is voor 1 399 werknemers die in deze fabriek werden ontslagen een eerste EFG-aanvraag ingediend. Dit voorstel omvat de resterende 1 997 werknemers van die fabriek.

17.In 2015 heeft Caterpillar geïnvesteerd in een nieuwe productielijn om haar positie op de markt te versterken. De Europese economie kende tegen de verwachtingen in echter een zeer trage groei waardoor de economische situatie van de onderneming niet verbeterde als verwacht.

18.De fabriek in Gosselies (België) is niet langer concurrerend in vergelijking met andere fabrieken. Caterpillar heeft daarom zijn productie verplaatst naar opkomende landen in Latijns-Amerika en Azië, zoals China en Zuid-Korea, gezien de snelgroeiende nieuwe markten en de lage productiekosten als gevolg van minder strenge milieuwetgeving en lagere loonkosten per uur. De onderneming zet al haar activiteiten in België stop.

Verwachte gevolgen van de ontslagen voor de plaatselijke, regionale of nationale economie en werkgelegenheid

19.Volgens de Forem (de Waalse dienst voor arbeidsvoorziening en beroepsopleiding) zal het werkloosheidscijfer in de provincie Henegouwen naar verwachting met 6,1 % toenemen.

20.De sluiting van de vestiging van Caterpillar heeft geleid tot 288 ontslagen bij de leveranciers.

21.Van de werklozen in de regio is meer dan 11 % ouder dan 55 jaar.

22.De werkzoekenden in Charleroi zijn meestal laaggeschoold (50,6 % heeft het hoger secundair onderwijs niet voltooid) en 40 % is langdurig werkloos (meer dan 24 maanden). De arbeidsparticipatie in Charleroi bedraagt slechts 52,2 %, bijna vijf procentpunten onder het gemiddelde percentage in het Waals Gewest (57,1 %) (Bron: Forem).