TOELICHTING

1.ACHTERGROND VAN HET VOORSTEL

•Motivering en doel van het voorstel

Het Verdrag van Stockholm inzake persistente organische verontreinigende stoffen (“het verdrag”) is op 17 mei 2004 in werking getreden. Het verdrag is bij Besluit 2006/507/EG van de Raad van 14 oktober 2004 betreffende de sluiting namens de Europese Gemeenschap van het Verdrag van Stockholm inzake persistente organische verontreinigende stoffen goedgekeurd en is voor de Europese Gemeenschap op 14 februari 2005 in werking getreden. Het Verdrag beoogt het milieu en de gezondheid van de mens te beschermen tegen persistente organische verontreinigende stoffen (persistent organic pollutants, POP’s). Het verdrag biedt, op basis van het voorzorgsbeginsel, een kader voor de beëindiging van de productie, het gebruik, de invoer en de uitvoer van POP’s, de veilige hantering en verwijdering ervan, alsook de beëindiging of vermindering van de lozing van bepaalde onopzettelijk geproduceerde POP’s.

Bij Verordening (EU) 2019/1021 van het Europees Parlement en de Raad zijn de verbintenissen die zijn vastgelegd in het verdrag en in het bij Besluit 259/2004/EG van de Raad goedgekeurde Protocol inzake persistente organische verontreinigende stoffen bĳ het Verdrag van 1979 betreffende grensoverschrijdende luchtverontreiniging over lange afstand (“het protocolˮ) opgenomen in het recht van de Unie.

De Conferentie van de Partijen, ingesteld bij artikel 19 van het verdrag, is het bestuursorgaan van het Verdrag van Stockholm. Dit orgaan komt normaliter om de twee jaar samen om toezicht te houden op de uitvoering van het verdrag. Het beoordeelt ook de chemische stoffen die door de Toetsingscommissie persistente organische verontreinigende stoffen (“de toetsingscommissie”) ter overweging naar voren zijn gebracht.

Een partij heeft overeenkomstig artikel 8, lid 1, van het verdrag bij het Secretariaat een voorstel ingediend voor opname van perfluorhexaansulfonzuur (PFHxS), zouten daarvan en aanverwante verbindingen in bijlage A bij het verdrag, dat volgens artikel 8, leden 3 en 4, door de toetsingscommissie is geëvalueerd. De toetsingscommissie heeft de Conferentie van de Partijen aanbevolen om perfluorhexaansulfonzuur (PFHxS), zouten daarvan en aanverwante verbindingen zonder specifieke vrijstellingen in bijlage A op te nemen. De procedure voor het vaststellen van wijzigingen van de bijlagen is geregeld bij artikel 22 van het verdrag.

Overeenkomstig artikel 23 van het verdrag heeft elke partij één stem. Regionale organisaties voor economische integratie, zoals de EU, oefenen hun stemrecht echter uit met een aantal stemmen dat gelijk is aan het aantal van hun lidstaten die partij zijn bij het verdrag.

Tijdens de tiende gewone vergadering zal de Conferentie van de Partijen zich beraden op de aanneming van een besluit om perfluorhexaansulfonzuur (PFHxS), zouten daarvan en aanverwante verbindingen op te nemen in bijlage A (Beëindiging), bijlage B (Beperking) en/of bijlage C (Onopzettelijke productie) bij het verdrag.

De opname in de bijlagen A, B en/of C heeft tot gevolg dat de chemische stoffen zullen worden onderworpen aan maatregelen die erop gericht zijn de productie en het gebruik ervan te beëindigen of te beperken, waaronder de beperking of beëindiging van lozingen van onopzettelijk geproduceerde POP’s.

De beoogde handeling zal voor de partijen bindend zijn overeenkomstig artikel 22, lid 4, van het verdrag, waarin het volgende is bepaald: “Voor het voorstellen, de aanneming en de inwerkingtreding van wijzigingen van bijlage A, B of C gelden dezelfde procedures als voor het voorstellen, de aanneming en de inwerkingtreding van aanvullende bijlagen bij dit Verdrag, met dien verstande dat een wijziging van bijlage A, B of C niet in werking treedt ten aanzien van een partij die een verklaring met betrekking tot de wijzigingen van die bijlagen heeft gedaan in overeenstemming met artikel 25, vierde lid, in welk geval een dergelijke wijziging ten aanzien van die partij in werking treedt 90 dagen na de datum van de indiening bij de depositaris van haar akte van bekrachtiging, aanvaarding of datum van de goedkeuring van, of toetreding met betrekking tot een dergelijke wijziging.”.

Perfluorhexaansulfonzuur (PFHxS), zouten daarvan en aanverwante verbindingen worden in de Europese Unie niet opzettelijk gebruikt, maar kunnen als onzuiverheid aanwezig zijn in brandblusschuim op fluorbasis en in perfluoroctaansulfonzuur (PFOS). Wat de aanwezigheid van PFHxS in PFOS betreft, zij erop gewezen dat PFOS is opgenomen in bijlage B bij het verdrag van Stockholm en in bijlage I bij Verordening (EU) 2019/1021, die het gebruik van PFOS in de Unie verbiedt, met uitzondering van één gebruik, namelijk als nevelonderdrukker voor hardverchroming tot 2025. Dat gebruik van PFOS is in bijna alle lidstaten reeds uitgefaseerd.

Dit voorstel betreft het besluit tot bepaling van het standpunt dat namens de Unie moet worden ingenomen op de Conferentie van de Partijen bij het Verdrag van Stockholm ten aanzien van de beoogde aanneming van een besluit tot wijziging van bijlage A door perfluorhexaansulfonzuur (PFHxS), zouten daarvan en aanverwante verbindingen daarin op te nemen. Indien de Conferentie van de Partijen bij het Verdrag van Stockholm besluit PFHxS in bijlage A op te nemen, zullen de partijen bij het verdrag uit hoofde van de daaruit voor hen voortvloeiende verplichtingen de nodige maatregelen moeten nemen om het gebruik van PFHxS op hun grondgebied te beëindigen of te beperken. Met het oog op de uitvoering van het besluit in de Unie zal de Commissie een gedelegeerde handeling voorstellen tot wijziging van bijlage I bij de POP-verordening door perfluorhexaansulfonzuur (PFHxS), zouten daarvan en aanverwante verbindingen daarin op te nemen. De productie en het gebruik van deze stoffen zal in de Unie verboden worden.