COMMISSE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN 
Brussel, 30.07.1996 
COM(96) 399 def. 
MEDEDELING VAN DE COMMISSIE 
betreffende de actualisering van de communautaire 
strategie voor het afvalbeheer 
ONTWERP 
RESOLUTIE VAN DE RAAD 
betreffende het afvalstoffenbeleid 
(door de Commissie ingediend) 
INHOUDSOPGAVE 
Samenvatting 
1. INLEIDING 
2. ACHTERGROND 
3. DOELSTELLINGEN 
3.1. DE ALGEMENE FILOSOFIE VAN HET COMMUNAUTAIRE BELEID OP HET 
GEBIED VAN HET AFVALBEHEER 
3.1.1. Hiërarchie van de beginselen van het beleid op het gebied van het 
afvalbeheer 
3.1.2. De verantwoordelijkheid van de fabrikant 
3.2. SPECIFIEKE DOELSTELLINGEN 
3.2.1. Preventie 
3.2.2. Temgwinning 
3.2.3. Definitieve verwijdering 
3.3. PRIORITAIRE AFVALSTROMEN 
3.4. DE OVERBRENGING VAN AFVALSTOFFEN 
4. INSTRUMENTEN 
4.1. REGELGEVINGSINSTRUMENTEN 
4.2. ECONOMISCHE INSTRUMENTEN 
4.3. STATISTISCHE GEVENS INZAKE AFVALSTOFFEN 
4.4. ANDERE BEHEERINSTRUMENTEN 
4.4.1. Tenuitvoerlegging, handhaving en controle op de naleving van de bestaande 
voorschriften 
4.4.2. Beheerplannen 
4.4.3. Comités 
4.4.4. Levenscyclusanalyses, milieubalansen 
5. DOELGROEPEN 
6. CONCLUSIES 
Samenvatting 
Het garanderen van een hoog niveau van milieubescherming zonder distorsie van de 
interne markt, met heï oog op de bevordering van duurzame ontwikkeling, wordt in deze 
actualisering als de algemene doelstelling van het communautaire beleid op het gebied van 
het afvalbeheer geponeerd. Om dit tweevoudig doel te realiseren moet, zo blijkt uit dit 
document, rekening worden gehouden met de volgende cruciale elementen: 
* Een allesomvattend en geïntegreerd juridisch kader 
* Passende omschrijvingen van met de afvalproblematiek verband houdende begrippen 
* Passende regels en beginselen: nabijheidsbeginsel en zelfverzorgingsbeginsel 
* Betrouwbare en vergelijkbare gegevens. 
Bij deze actualisering blijft de hiërarchie van de beginselen gehandhaafd die in het 
beleidsstuk van 1989 werd vastgesteld: afvalpreventie blijft de eerste prioriteit, gevolgd 
doorteragwinning en, in laatste instantie, de veilige verwijdering van afvalstoffen. Bij de 
toepassing van deze hiërarchie moet als richtsnoer worden gehanteerd dat voor de meest 
milieuvriendelijke oplossing wordt gekozen, rekening houdend met de economische en 
sociale kostprijs. 
* Wat het preventiebeginsel betreft, moeten met name de volgende maatregelen verder 
worden uitgewerkt: de bevordering van schone technologieën en produkten, de 
vermindering van het aan afvalstoffen verbonden risico, de vaststelling van technische 
normen en eventueel een communautaire regelgeving ter beperking van de 
aanwezigheid van bepaalde gevaarlijke stoffen in produkten, de bevordering van 
hergebruik- en recyclingsystemen, het passend gebruik van economische instrumenten, 
milieubalansen, milieu-auditsystemen, levenscyclusanalyses en acties gericht op de 
voorlichting en educatie van de consument, alsmede de ontwikkeling van het systeem 
van milieukeuren. 
* Wat het tenigwinningsbeginsel betreft, is de Commissie de mening toegedaan 
dat - voor zover dit uit milieu-oogpunt aanvaardbaar is - in het algemeen de voorkeur 
moet worden gegeven aan de terugwinning van materialen boven de temgwinning van 
energie. Dit hangt samen met het feit dat de temgwinning van materialen méér dan de 
terugwinning van energie bijdraagt tot afvalpreventie. 
* Wat de definitieve verwijdering betreft, moet in het bijzonder verbranding zonder 
temgwinning van energie zoveel mogelijk worden vermeden. Ongecontroleerd storten 
en vervuilde locaties zijn twee problemen die specifieke en doortastende maatregelen 
op verschillende niveaus noodzakelijk maken. 
In de strategie wordt aandacht besteed aan de kwestie van de verantwoordelijkheid van 
de fabrikant Als de levenscyclus van een produkt, vanaf de vervaardiging tot het moment 
dat het onbruikbaar is geworden, onder de loep wordt genomen, blijkt dat de fabrikanten, 
de leveranciers van de grondstoffen, de handelaars, de consumenten en de 
overheidsinstanties ieder specifieke verantwoordelijkheden dragen op het gebied van het 
afValbeheer. Toch is het de fabrikant die de belangrijkste rol speelt, aangezien hij het is 
die de cruciale beslissingen neemt die grotendeels bepalen welke mogelijkheden het 
produkt biedt op het stuk van afvalbeheer. Dit beginsel zal daarom in toekomstige 
maatregelen worden geïntegreerd, rekening houdend met de specifieke aspecten van ieder 
geval en de bijzondere verantwoordelijkheden van de diverse deelnemers aan het 
handelsverkeer. 
De evaluatie van de strategie betreffende het programma inzake prioritaire afvalstromen 
brengt aan het licht dat deze aanpak niet met het verhoopte succes de plaats van de 
traditionele verkennende fase van het institutionele besluitvormingsproces kan innemen; 
daarom zullen in principe geen nieuwe specifieke projecten worden aangevat. Wel zullen 
individuele afval- en materiaalstromen geval voor geval worden bestudeerd. 
In de strategie wordt nogmaals de klemtoon gelegd op de noodzaak van een passend 
toezicht op de overbrenging van afvalstoffen binnen .het juridisch kader van 
Verordening (EEG) nr. 259/93. In het bijzonder moet een tweevoudig doel worden 
nagestreefd: een hoog niveau van milieubescherming garanderen zonder de werking van 
de interne markt te verstoren. Daartoe is een juiste toepassing van het nabijheidsbeginsel 
en het zelfVerzorgingsbeginsel vereist. Deze beginselen houden in dat afval in een van de 
meest nabijgelegen, daartoe in aanmerking komende installaties moet worden verwijderd 
en dat afval dat in de Gemeenschap wordt geproduceerd niet elders dient te worden 
verwijderd. Wel zijn deze beginselen alleen van toepassing op afval bestemd voor 
verwijdering, niet op afval bestemd voor terugwinning. 
Het nieuwe document bevat een hoofdstuk gewijd aan de instrumenten die op de diverse 
niveaus moeten worden aangewend om de doelstellingen van de strategie te realiseren, 
namelijk regelgevings- en economische instrumenten, betrouwbare en vergelijkbare 
statistische gegevens betreffende afval alsmede andere beheerinstrumenten zoals 
afvalbeheerplannen, een passend toezicht op de naleving van de wetgeving en het 
objectieve gebruik van levenscyclusanalyses en milieubalansen. 
Wat de doelgroepen betreft, wordt in de strategie erkend dat alle betrokken deelnemers 
aan de markt een actieve rol dienen te spelen bij het realiseren van de doelstellingen van 
het afvalbeleid. Die kunnen inderdaad niet tot stand worden gebracht zonder de 
participatie van overheidsinstanties, particuliere en overheidsbedrijven, milieu-organisaties 
en, in het bijzonder, de individuele burger en consument. 
1. INLEIDING 
1. De bezorgdheid over afval als vorm van verontreiniging neemt alsmaar toe. Toch kan een 
verantwoord en gced gepland beleid op het gebied van afvalbeheer zowel bijdragen tot 
het behoud van schaarse natuurlijke hulpbronnen als tot de bescherming van de kwaliteit 
van het milieu, en zodoende een reële bijdrage vormen tot duurzame ontwikkeling. 
2. In september 1989 heeft de Commissie een mededeling gedaan aan de Raad en het 
Europees Parlement betreffende een communautaire strategie voor het afvalbeheer 
(SEC(89)934 def. van 18.9.1989). De Raad en het Parlement hebben in hun respectieve 
resoluties van 7 mei 1990 (PB C 122 van 18.5.1990, blz. 2) en 19 februari 1991 (PB C 72 
van 18.3.1991, blz. 34) hun goedkeuring aan deze strategie gehecht. Verder heeft het 
Parlement in een tweede resolutie van 22 april 1994 gewezen op de noodzaak de 
communautaire strategie voor het afValbeheer verder te ontwikkelen (PB C 128 van 
9.5.1994, blz. 471). 
3. Met deze mededeling betreffende de communautaire strategie voor het afvalbeheer wordt 
beoogd de mededeling van de Commissie van 1989 te actualiseren en aan te passen aan 
de eisen van de komende vijfjaar'. Sedert 1989 heeft zich inderdaad een aantal zeer 
belangrijke ontwikkelingen voorgedaan en zijn er nieuwe factoren een rol gaan spelen die 
de attitudes van de nationale en communautaire overheden en de deelnemers aan de markt 
op het stuk van het afvalstoffenbeleid hebben beïnvloed. Dit maakt het voor de Commissie 
noodzakelijk de beginselen die aan haar afvalbeleid ten grondslag liggen, te bevestigen 
en/of aan te passen. 
4. Ten eerste hebben in de Gemeenschap een hele reeks nieuwe juridische instrumenten op 
het gebied van het afValbeheer het licht gezien. Ten tweede heeft het Hof van Justitie een 
reeks arresten geveld in zaken die op afval betrekking hadden. Deze arresten bieden een 
leidraad voor nationale en communautaire maatregelen op het gebied van afvalbeheer. 
Voorts hebben het Verdrag betreffende de Europese Unie en het vijfde milieu­
actieprogramma van de Gemeenschap - dat momenteel wordt herzien - het kader 
geschapen waarbinnen de activiteiten op het gebied van het afvalbeheer in de Europese 
Gemeenschap worden ontplooid. Op economisch, sociaal, technisch en milieugebied 
hebben zich verschuivingen voorgedaan die het beleid op het gebied van het afValbeheer 
sterk hebben beïnvloed. De Europese Unie bereidt zich thans voor op de toetreding tot de 
Unie van landen in Midden- en Oost-Europa alsmede Cyprus en Malta. Wat tenslotte het 
internationaal niveau betreft, is zowel in het rapport over de Conferentie van de Verenigde 
Naties over milieu en ontwikkeling (Agenda 21) als bij de sluiting van het Verdrag van 
Bazel inzake de beheersing van de grensoverschrijdende overbrenging van gevaarlijke 
afvalstoffen en de verwijdering ervan, gewezen op de noodzaak het ontstaan van 
gevaarlijke afvalstoffen te vermijden en/of zoveel mogelijk te beperken en die afvalstoffen 
op zodanige wijze te beheren dat zij de menselijke gezondheid en het milieu geen schade 
toebrengen. 
Dit document heeft geen betrekking op radioactieve afvalstoffen. 
Nu zeven jaar zijn verstreken sedert het verschijnen van de eerste mededeling betreffende 
de communautaire strategie voor het afValbeheer, is het gepast het Europees Parlement en 
de Raad alsmede het Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's, de 
openbare besturen, de deelnemers aan het economisch leven en de milieu- en 
consumentenverenigingen van de actualisering van de strategie voor het afvalbeheer van 
1989 op de hoogte te brengen. Onlangs heeft de Commissie een verslag aangenomen over 
de maatregelen die sedert de bekendmaking van de eerste mededeling zijn genomen en 
heeft zij dit bij het Europees Parlement en de Raad ingediend (COM(95)522 def van 
8.11.1995). 
Bij de tenuitvoerlegging van deze mededeling zal erop worden toegezien dat met de 
verplichtingen van de Gemeenschap krachtens het internationaal recht, met name wat de 
handel betreft, en de beginselen die aan andere onderdelen van het EG-beleid ten 
grondslag liggen, onverkort rekening wordt gehouden. 
2. ACHTERGROND 
7. Afvalstoffen zijn materiële dingen. De Europese Gemeenschap heeft een interne markt tot 
stand gebracht v^.arin de staatsgrenzen niet langer economische grenzen zijn en waarin 
het vrije verkeer v^i goederen een fundamentele rol speelt. Bij het toepassen en 
interpreteren van het Gemeenschapsrecht zijn de Lid-Staten ertoe gehouden in hun 
nationale regelgeving en administratieve praktijken de bepalingen van het EG-Verdrag, 
en met name die van de artikelen 30 tot en met 36 betreffende het vrije verkeer van 
goederen, na te leven. Het Europees Hof van Justitie heeft duidelijk gesteld dat de term 
"goederen" in de zin van het Verdrag betrekking heeft op alle goederen, ongeacht de 
waarde, de aard, de kenmerken en de bestemming daarvan. In dit verband moeten 
afvalstoffen moeten aangemerkt als goederen waarop artikel 30 van toepassing is, 
ongeacht of zij bestemd zijn om te worden hergebruikt, gerecycleerd of verwijderd (zaak 
C-2/90, Commissie vs. België). Wel merkt het Europees Hof van Justitie op dat 
afvalstoffen goederen zijn met specifieke kenmerken, die een risico kunnen vormen voor 
het milieu. Daarom kan, in het licht van de artikelen 30 tot en met 36 en op basis van het 
beginsel dat milieu-aantastingen bij voorrang aan de bron dienen te worden bestreden, het 
vrije verkeer van afvalstoffen overeenkomstig de vigerende wetgeving worden beperkt met 
het oog op de bescherming van het milieu. 
8. Als een stap in de bedoelde richting werden in de strategie voor het afValbeheer van 1989 
elementen van het nabijheidsbeginsel geïntroduceerd. Dit houdt in dat afval moet worden 
verwijderd "in een van de meest nabije, daartoe geschikte installaties". Voorts werd in die 
strategie het zelfVerzorgingsbeginsel inzake afvalverwijdering geformuleerd, in eerste 
instantie voor de Gemeenschap als geheel. De basisgedachte is dat afval dat in de 
Gemeenschap wordt geproduceerd, niet buiten de Gemeenschap dient te worden 
verwijderd. De wetgeving die sedertdien is vastgesteld, houdt op de passende wijze 
rekening met deze beginselen, d.w.z. dat die worden toegepast op de verwijdering van alle 
soorten afvalstoffen maar niet op de terugwinning van afvalstoffen. 
9. In het verleden heeft een aantal Lid-Staten zich in ruime mate op het nabijheidsbeginsel 
en het zelfVerzorgingsbeginsel gebaseerd bij het tot stand brengen en in stand houden van 
doeltreffende en duurzame afvalbeheersystemen. De Commissie is de mening toegedaan 
dat deze nationale praktijken en beweegredenen een constructieve rol kunnen spelen voor 
zover zij in overeensterriming zijn met de bepalingen van het Verdrag en, in voorkomend 
geval, met de beginselen van de interne markt. 
10. Met de communautaire wetgeving inzake afvalstoffen is gepoogd een evenwicht tot stand 
te brengen tussen de noodzaak een hoog niveau van milieubescherming te garanderen -
zoals thans bij artikel 130R van het EG-Verdrag is voorgeschreven - en de noodzaak een 
passend regelgevingsniveau tot stand te brengen dat de interne markt vlot laat 
functioneren. Via de vaststelling van gemeenschappelijke regels moeten voor afvalstoffen 
uniforme concurrentievoorwaarden worden geschapen. Dit moet het de ondernemers 
mogelijk maken hun activiteiten in de Gemeenschap te ontplooien zonder dat zulks het 
legitieme verlangen van de Lid-Staten om op nationaal niveau een eigen afvalstoffenbeleid 
en eigen maatregelen inzake afValbeheer uit te werken en ten uitvoer te leggen, in de weg 
staat. Dat doelstellingen van tweeërlei aard een rol spelen, komt tot uiting in het feit dat 
een aantal communautaire richtlijnen inzake afvalstoffen gebaseerd is op artikel 100A van 
het EG-Verdrag, terwijl andere artikel 130S als rechtsgrond hebben. Het doel van de 
strategie voor de afvalsector is, een bijdrage te leveren tot de totstandkoming van een 
hoog niveau van milieubescherming in het kader van de interne markt. De Commissie is 
vastbesloten dit doel te bereiken en zij roept alle belanghebbenden op om haar in haar 
inspanningen te steunen. 
11. Het milieubeleid van de Gemeenschap is erop gericht een hoog beschermingsniveau te 
garanderen. De uitstoot van installaties in het milieu (atmosfeer, water, bodem) moet 
daarom zoveel mogelijk en op de meest kosteneffectieve wijze worden beperkt. De 
milieu-effecten van de uitgestoten stoffen zijn dezelfde, ongeacht de aard van het proces 
waarbij zij zijn ontstaan. Er is dan ook geen reden om in de diverse sectoren (industrie 
en afvalverwerkingsinstallaties) verschillende normen te hanteren indien de verwerkte 
materialen en de toegepaste processen vergelijkbaar zijn. Dezelfde strenge normen dienen 
in principe van toepassing te zijn op afval dat in industriële installaties en op afval dat in 
afvalverwerkingsinstallaties (voor temgwinning of verwijdering) wordt verwerkt. De 
toekomstige werkzaamheden van de Commissie zullen erop gericht zijn dit doel te 
bereiken. Ook moet er zorgvuldig op worden toegezien dat de normen die met betrekking 
tot de uitstoot in één milieucompartiment (atmosfeer, water of bodem) worden vastgesteld, 
niet leiden tot een verhoogde uitstoot in andere compartimenten. Deze basisfilosofie, die 
in het voorstel voor een richtlijn inzake geïntegreerde preventie en bestrijding van 
verontreiniging (IPPC) met betrekking tot industriële installaties, met inbegrip van 
afvalverwerkingsinstallaties, werd geformuleerd, dient ook in elke communautaire strategie 
inzake afval als richtsnoer te fungeren. 
12. De Commissie is ervan overtuigd dat alleen bijzonder strenge milieunormen voor alle 
installaties waar afvalstoffen omgaan, de bij het grote publiek algemeen verbreide 
bezorgdheid kunnen helpen wegnemen die concreet tot uiting komt in het NIMBY-("not 
in my back yard"-)syndroom. 
13. De discussie over het onderscheid tussen afvalstoffen en goederen wordt nu al welhaast 
twintig jaar gevoerd. Tot een bevredigende definitie, aan de hand waarvan kan worden 
bepaald wanneer materialen afvalstoffen worden en wanneer afvalstoffen weer als 
goederen moeten worden aangemerkt, is het nog niet gekomen. Soms wordt gepleit voor 
een oplossing waarbij materialen als goederen worden beschouwd als zij een economische 
waarde hebben. Dit is evenwel niet in overeenstemming met de in de EG gangbare 
omschrijving van afvalstoffen, noch met het advies van het Hof van Justitie, dat duidelijk 
heeft gesteld dat de omschrijving van "afvalstoffen" los staat van de eventuele 
economische waarde van de afgedankte objecten en dat heeft verklaard dat afvalstoffen 
zonder economische waarde, ondanks hun specifieke kenmerken, goederen zijn waarop 
artikel 30 van het EG-Verdrag van toepassing is. Ondanks de intrinsieke moeilijkheid van 
deze kwestie zijn daaraan zulke belangrijke praktische consequenties verbonden dat de 
inspanningen van alle betrokken partijen - inclusief de internationale organisaties - om een 
dergelijke definitie op te stellen, moeten worden voortgezet. 
14. De omschrijvingen van "afvalstoffen" en "gevaarlijke afvalstoffen" in 
Richtlijn 75/442/EEG, als gewijzigd bij Richtlijn 91/156/EEG, en Richtlijn 91/689/EEG 
van de Raad hebben niet in alle gevallen waarin zich het probleem van het onderscheid 
tussen afvalstoffen en goederen voordeed, uitsluitsel kunnen brengen. Wel is gepoogd 
daarmee het tweevoudige doel van de bescherming van het milieu en de goede werking 
van de interne markt te helpen realiseren. 
15. Bij de tenuitvoerlegging van de EG-wetgeving hebben de Lid-Staten aan de begrippen 
"afvalstoffen" en "gevaarlijke afvalstoffen" een nogal uiteenlopende inhoud gegeven en 
hebben zij onderling verschillende lijsten van afvalstoffen vastgesteld. De Commissie is 
daarom de mening toegedaan dat de genoemde doelstelling pas tot stand zal kunnen 
worden gebracht als alle Lid-Staten de communautaire omschrijvingen van "afvalstoffen" 
en "gevaarlijke afvalstoffen" alsmede de desbetreffende lijsten in hun nationale wetgeving 
integreren. Hierdoor kan het gebruik worden vermeden van een al te verscheiden 
terminologie -industrieafval, terminaal afval, secundaire grondstoffen, speciaal afval, 
enz. - die alleen maar extra moeilijkheden veroorzaakt voor de bedrijven en voor de 
overheidsdiensten. Tegelijk wordt daardoor in principe voor de hele EG één enkele lijst 
van "afvalstoffen" en "gevaarlijke afvalstoffen" tot stand gebracht, een situatie die voor 
alle betrokken partijen tot een aanzienlijke verbetering van de doorzichtigheid, 
voorspelbaarheid en economische zekerheid zal leiden. 
In de context vr.r de strategie ter voorbereiding van de toetreding van nieuwe 1 id-Sinten 
zal bijzondere aandauiu worden besteed aan de landen van Midden- en üost-Luropa die 
zich voorbereiden op het lidmaatschap van de Unie. Naast de aanpassing van hun 
wetgeving in het licht van het Gemeenschapsrecht, zal ook werk moeten worden gemaakt 
van praktische maatregelen die de toepassing en het toezicht op de naleving daarvan 
garanderen. 
16. Als de Lid-Staten van mening zijn dat de lijsten geen volledige of correcte weergave 
vormen van de diverse categorieën "afvalstoffen" of "gevaarlijke afvalstoffen", hebben zij 
momenteel het recht strengere nationale bepalingen vast te stellen ofte handhaven; voorts 
valt op te merken dat op afvalstoffen die niet op de communautaire lijsten voorkomen, 
soms andere relevante EG-wetgeving van toepassing is. De door de Lid-Staten getroffen 
maatregelen moeten ter kennis van de Commissie worden gebracht. De EG-lijsten kunnen 
via een specifieke, vereenvoudigde comitéprocedure worden aangepast aan eventuele 
nieuwe behoeften. 
17. Volgens de recente publikatie Europe's Environment: Statistical Compendium for the 
Dobris Assessment, bedroeg de totale hoeveelheid in de 15 Lid-Staten geproduceerd afval 
in 1990 circa 910 miljoen ton (exclusief landbouwafval); deze hoeveelheid omvat 
22 miljoen ton gevaarlijk afval. Het potentiële milieu-effect van dergelijke hoeveelheden 
is enorm. Wel is het bijzonder lastig, zo niet onmogelijk, om voor de verschillende landen 
en voor een gegeven tijdsbestek een samenhangend beeld op te hangen van de 
kwantitatieve trends inzake afvalstoffen die zich eventueel de laatste tien jaar hebben 
voorgedaan. Voor de periode vóór 1985 zijn weinig cijfers beschikbaar; de recentere 
gegevens vertonen hiaten en vallen moeilijk te vergelijken of samen te vatten. Dit is het 
gevolg van het feit dat op het niveau van de Gemeenschap niet aan systematische 
gegevensvergaring is gedaan met gebruikmaking van een uniforme standaard-opzet en dito 
omschrijvingeri, nomenclatuur en reeks gemeten variabelen. De kwestie van de statistische 
gegevens wordt in hoofdstuk 4.3 nader besproken. 
3. DOELSTELLINGEN 
3.1. DE ALGEMENE FILOSOFIE VAN HET COMMUNAUTAIRE BELEID OP HET GEBIED VAN HET 
AFVALBEHEER 
3.1.1. Hiërarchie van de beginselen van het beleid op het gebied van het afvalbeheer 
18. Hoe belangrijk ook de plaats die teragwinning en verwijdering in ieder afvalstoffenbeleid 
innemen, de voornaamste elementen daarvan vormen zij niet. De produktie van 
afvalstoffen is immers niet alleen een vorm van verontreiniging, maar ook een verspilling 
van grondstoffen. De hoofddoelstelling van ieder op het voorzorgsbeginsel en het 
preventiebeginsel gebaseerd communautair afvalstoffenbeleid moet er dan ook in bestaan 
het ontstaan van afval te vermijden en het gehalte aan gevaarlijke stoffen in afval te 
reduceren. Zo worden tegelijk de risico's voor de menselijke gezondheid en het milieu 
beperkt. Op langere termijn vereist een dergelijke strategie dat met alle problemen die met 
afval verband houden, reeds in de produktiefase rekening wordt gehouden zodat een 
bijdrage wordt geleverd tot duurzame ontwikkeling. 
19. Het begrip "terugwinning" heeft drie aspecten: hergebruik, recycling en terugwinning van 
energie. Afvalstoffen waarvan het ontstaan niet kan worden vermeden, moeten via een van 
deze drie methoden worden teruggewonnen. Definitieve verwijdering dient op een veilige 
manier te geschieden en dient beperkt te blijven tot afval dat op geen enkele wijze kan 
worden teruggewonnen. 
20. De Commissie bevestigt dus de in het beleidsstuk van 1989 vastgestelde hiërarchie van 
beginselen: preventie van het ontstaan van afvalstoffen blijft de eerste prioriteit, gevolgd 
door de terugwinning van afvalstoffen en, in laatste instantie, de veilige verwijdering 
daarvan. Het spreekt vanzelf dat deze rangorde met de nodige soepelheid moet worden 
toegepast. Als richtsnoer bij de toepassing van deze hiërarchie dient te gelden dat voor de 
meest milieuvriendelijke oplossing moet worden gekozen, rekening houdend met de 
economische en sociale kostprijs. In een solide strategie inzake afValbeheer wordt gebruik 
gemaakt van analytische en besliskundige technieken waarbij de voor- en nadelen voor 
het milieu van het al dan niet treffen van maatregelen worden afgewogen. De Commissie 
is in ieder geval van mening dat afvalpreventie de voorkeur verdient boven alle andere 
mogelijke oplossingen. 
21. In dit verband kan een aanpak gebaseerd op de internalisering van de externe 
(milieu)kosten goede diensten bewijzen. Externe kosten zijn de kosten van de natuurlijke 
en materiële hulpbronnen die nog niet in de marktprijs worden verrekend alsmede de 
kosten overeenstemmend met de schade die in de loop van de produktcyclus, met inbegrip 
van het beheer van de afvalstromen, aan het milieu wordt toegebracht. Door de 
geldswaarde van deze externe kostenelementen te becijferen en deze in de prijs van het 
produkt (in de diverse stadia van de levenscyclus daarvan) te verrekenen, is het in principe 
mogelijk om via het marktmechanisme een in ecologisch en economisch opzicht optimaal 
afvalbeheersysteem tot stand te brengen. In de praktijk doet zich een aantal praktische 
moeilijkheden voor die de toepassing van een alomvattende internaliseringsstrategie 
momenteel nog in de weg staan. 
22. De Commissie zal deze hiërarchie in de komende jaren blijven promoten door de 
totstandbrenging van juridische, economische en administratieve instrumenten die het 
mogelijk maken deze beginselen in de hele Gemeenschap toe te passen. 
23. Om de afValproduktie substantieel te verminderen en in het algemeen ambitieuze 
doelstellingen inzake de temgwinning van afvalstoffen te realiseren, zal de Commissie 
voorstellen formuleren op gebieden waar op Gemeenschapsniveau kwantitatieve 
streefcijfers kunnen worden vastgesteld. In dit verband is het van het grootste belang te 
zorgen voor een zorgvuldige monitoring van de hoeveelheden afval die bij de diverse 
industriële processen ontstaan. Ter zake moet voor volledige klaarheid worden gezorgd, 
zodat de doeltreffendheid van de verschillende maatregelen kan worden geëvalueerd. Ook 
worden de bedrijven aangemoedigd om kwantitatieve doelstellingen inzake 
afValvermindering en temgwinning vast te stellen op het niveau van de individuele 
produktie-eenheden. Tenslotte bestaan er nog heel wat mogelijkheden om de problematiek 
van het stedelijk afval aan te pakken in het perspectief van een grotere duurzaamheid, 
zowel wat vermindering van de hoeveelheden als wat terugwinning betreft. Ook op dit 
stuk zullen nieuwe streefcijfers worden vastgesteld. 
3.1.2. De verantwoordelijkheid van de fabrikant 
24. Een op preventie gebaseerd afvalbeleid dat erop gericht is het ontstaan van afval te 
voorkomen, dient bij het produkt zelf en bij het produktieproces te beginnen. Met de 
aandachtspunten van het afvalstoffenbeheer moet reeds in het stadium van het ontwerp en 
de ontwikkeling van het produkt terdege rekening worden gehouden. Een doeltreffend 
beleid vereist actie in alle stadia van de levenscyclus van een produkt, vanaf de fabricage 
via het gebruik tot de inzameling, het hergebruik, de recycling en de definitieve 
verwijdering. 
25. In het verleden kwam afValbeheer traditioneel hierop neer dat de kosten en de 
verantwoordelijkheid voor de verwijdering van de tot afvalstoffen geworden produkten 
hetzij op het milieu zelf, hetzij op de belastingbetaler werden afgewenteld. Deze aanpak 
is niet in overeenstemming met de beginselen van artikel 130R van het EG-Verdrag en 
met name het voorzorgsbeginsel, het beginsel van preventief handelen, het beginsel dat 
de vervuiler betaalt en het beginsel dat milieu-aantastingen aan de bron dienen te worden 
bestreden. 
26. Met deze basisprincipes wordt beoogd om van de levenscyclus van stoffen, componenten 
en produkten - van de produktie via de gebruiksfase tot het afvalstadium - een gesloten 
kringloop te maken. Dit doel kan alleen worden bereikt als de verantwoordelijkheid berust 
bij de economische subjecten die op de meest doeltreffende wijze kunnen bijdragen tot 
de bescherming, de instandhouding en de verbetering van de kwaliteit van het milieu. 
10 
27. Wanneer de levenscyclus van een produkt vanaf de fabricage tot het eind van de nuttige 
levensduur wordt beschouwd, blijken de fabrikanten, de leveranciers van grondstoffen, 
de handelaren, de consumenten en de overheidsinstanties allen specifieke 
verantwoordelijkheden te dragen in samenhang met het afValbeheer. Toch is het de 
fabrikant van het produkt die de belangrijkste rol speelt. De fabrikant is degene die met 
betrekking tot zijn produkt cruciale beslissingen neemt betreffende, bij voorbeeld, het 
ontwerp, het model, het gebruik van specifieke materialen, de samenstelling en de manier 
waarop het op de markt wordt gebracht. De fabrikant beschikt zo niet alleen over de 
mogelijkheid om het ontstaan van afval te voorkomen door een oordeelkundig gebruik van 
natuurlijke hulpmiddelen, hernieuwbare grondstoffen en ongevaarlijke materialen, maar 
ook om zijn produkten zó te ontwerpen dat passend hergebruik en terugwinning daardoor 
worden bevorderd. Daartoe kan worden bijgedragen door het aanbrengen van merktekens, 
passende etikettering en het toevoegen van gebruiksaanwijzingen en bijsluiters. 
28. Deze benadering is in overeeristemming met het begrip "gezamenlijke verantwoordelijk­
heid" dat in het vijfde milieu-actieprogramma wordt gehanteerd. Met deze term wordt 
inderdaad onderstreept dat op het stuk van milieubeleid alleen vorderingen kunnen worden 
geboekt dank zij een gecoördineerde actie van alle betrokkenen. 
29. De Commissie is voornemens de genoemde beginselen te integreren en in de praktijk te 
brengen in alle toekomstige maatregelen inzake afvalstoffen die zij voorstelt of treft, 
rekening houdend met de specifieke aspecten van elke kwestie en de bijzondere 
verantwoordelijkheden van de diverse deelnemers aan het economisch verkeer. 
3.2. SPECIFIEKE DOELSTELLINGEN 
3.2.1. Preventie 
30. De milieu-effecten van een produkt of installatie blijven niet beperkt tot de produktie van 
afvalstoffen. De milieu-effecten van specifieke materiële objecten moeten derhalve worden 
vastgesteld via een evaluatie van de hele levenscyclus daarvan. De belasting voor het 
milieu moet dus normaliter worden bepaald aan de hand van een analyse "van de wieg tot 
het graf', d.w.z. via een beoordeling van de milieu-effecten van de winning van de ruwe 
grondstoffen, de verwerking, de fabricage, het transport, het gebruik en de verwerking in 
het afValstadium. Met deze aanpak wordt beoogd om enerzijds ruwe grondstoffen en 
energie te besparen en anderzijds het ontstaan van afvalstoffen en met name de daaraan 
verbonden risico's zoveel mogelijk te beperken. Op langere termijn wordt gestreefd naar 
een sterkere dematerialisatie van processen, produkten en diensten. 
31. De methoden voor de levenscyclusanalyse van produkten hebben momenteel nog niet 
helemaal een vaste vorm aangenomen. Mits zij verder worden ontwikkeld kunnen deze 
methoden in de toekomst evenwel zeer goede diensten bewijzen bij de strategische 
planning inzake afval. 
11 
32. In het beleidsstuk van 1989 is aangegeven dut het ontatonn vnn nfvnl vooral moet worden 
voorkomen door het gebruik van schone technologieën bij het produktieproces alsmede 
door een actie op het niveau van de produkten. Wat dat laatste aspect betreft werd gedacht 
aan de invoering v^n een systeem van milieukeuren op EG-niveau. 
33. Het kan niet worden ontkend dat wat de Gemeenschap tot dusver qua preventie van 
afvalproduktie heeft gerealiseerd, onbevredigend is. De hoeveelheden afvalstoffen zijn 
inderdaad in het algemeen alleen maar toegenomen. 
34. De Commissie zal de toepassing van schone technologieën blijven bevorderen via de 
diverse daarvoor in aanmerking komende financieringsmechanismen (bij voorbeeld LIFE, 
het programma op het gebied van milieu en klimaat en het programma op het gebied van 
industrie- en materiaaltechnologie) en de Lid-Staten en de bedrijven ertoe blijven 
aanzetten deze zoveel mogelijk toe te passen; zij maakt daartoe gebruik van instrumenten 
zoals het voorstel voor een richtlijn inzake geïntegreerde preventie en bestrijding van 
verontreiniging. De Commissie zal trachten de milieudimensie van de technische normen 
die in het kader van het Europees Comité voor Normalisatie (CEN) worden vastgesteld, 
te accentueren ten einde te garanderen dat in deze produktnormen reeds rekening wordt 
gehouden met de problemen die zich voordoen wanneer de produkten het einde van hun 
nuttige levensduur hebben bereikt. Tenslotte zal de Commissie hergebruik en recycling 
stimuleren en bevorderen voor zover die ecologisch verantwoord en economisch haalbaar 
zijn, aangezien daardoor de behoefte om nieuwe produkten - en zodoende ook nieuwe 
(toekomstige) afvalstoffen - te produceren, wordt verminderd. 
35. In specifieke gevallen kan het met het oog op afvalpreventie nodig zijn te voorzien in 
communautaire regelgeving om de aanwezigheid of het gebruik van zware metalen in 
produkten en produktieprocessen te beperken of het gebruik van welbepaalde stoffen te 
verbieden, ten einde te vermijden dat in een later stadium gevaarlijk afval ontstaat. Zulks 
kan het geval zijn als noch het hergebruik, noch de terugwinning, noch de veilige 
verwijdering van die stoffen uit milieu-oogpunt aanvaardbaar is. 
36. Een belangrijk element ter bevordering van afvalpreventie is ongetwijfeld de prijs. Als de 
grondstoffen goedkoop zijn, wordt meer afval geproduceerd; als aan afvalverwijdering 
aanzienlijke kosten zijn verbonden, zijn de producenten van dat afval meer geneigd die 
kosten te vermijden via inspanningen om de afvalproduktie te verminderen. In sommige 
Lid-Staten worden ook economische instrumenten zoals extra heffingen op produkten die 
noch voor hergebruik, noch voor recycling in aanmerking komen, toegepast om het 
koopgedrag van de consument bij te sturen. De Commissie zal ernaar streven de 
toepassing van economische instrumenten in de afvalstoffensector te bevorderen in 
overeenstemming met de regels van de interne markt. 
37. Een andere manier om bij te dragen tot afvalpreventie is het opzetten van 
milieu-auditsystemen die de ondernemers beter bewust maken van de geproduceerde 
afvalhoeveelheden en die aldus een aansporing vormen om afvalpreventiestrategieën uit 
te werken. De EG-verordening inzake het milieu-auditsysteem vormt een goede basis 
waarop de Lid-Staten kunnen voortbouwen. Ook de Milieukeurenverordening kan in het 
kader van het afValbeheer worden gebruikt als instrument ter bevordering van produkten 
die minder afval veroorzaken. Wel wordt erkend dat ten aanzien van deze instrumenten 
rekening moet worden gehouden met de bijzondere situatie van het MKB. 
12 
38. In het algemeen kan op het stuk van de afvalpreventie aanzienlijke vooruitgang worden 
gerealiseerd als men de consument ervan kan overtuigen produkten te kopen die minder 
verontreiniging veroorzaken, uit teruggewonnen materiaal zijn gemaakt of zelf kunnen 
worden hergebruikt of gerecycleerd. De Commissie zal ernaar streven de voorlichting en 
educatie van de consument ter zake te bevorderen en zo bij te dragen tot een geleidelijke 
verandering van het consumptiepatroon. 
39. De Commissie zal blijven werken aan de totstandbrenging, op communautair niveau, van 
een passend juridisch en institutioneel kader dat bevorderlijk is voor de preventie van het 
ontstaan van afvalstoffen. Of die strategie zal slagen, hangt af van de vastbeslotenheid van 
de Lid-Staten, de bedrijven én de consumenten. De plaatselijke, regionale, nationale en 
communautaire instanties moeten zich gezamenlijk inspannen om te bewijzen dat 
afvalpreventie op het stuk van economisch voordeel, tevredenheid van de consument en 
milieubescherming werkelijk de moeite loont. 
3.2.2. Terugwinning 
40. De temgwinning van afvalstoffen vormt de kern van ieder duurzaam beleid op het gebied 
van het afValbeheer. Daarom moeten, wanneer het ontstaan van afval niet kan worden 
vermeden, de betrokken afvalstoffen worden hergebruikt of moeten daaruit materialen of 
energie worden teruggewonnen. 
41. Hergebruik van produkten moet, als daartegen uit milieu-oogpunt geen bezwaren bestaan, 
nog meer worden aangemoedigd aangezien daardoor het ontstaan van afval wordt 
vermeden. Is deze mogelijkheid niet voorhanden, dan zijn de voornaamste manieren 
waarop afval kan worden teruggewonnen de terugwinning van materialen, waarbij alle 
materialen in het afval of althans een gedeelte daarvan opnieuw worden verwerkt om er 
nieuwe produkten van te maken, en de temgwinning van energie, waarbij energie aan het 
afval wordt onttrokken door het gebruik daarvan als brandstof. 
42. Temgwinning van materialen vereist dat de afvalstoffen aan de bron worden gescheiden. 
Daardoor worden de eindgebruikers en consumenten bij het afvalbeheer betrokken en 
worden zij meer bewust gemaakt van de noodzaak van afvalpreventie en de manieren om 
dit doel te bereiken. Het zijn inderdaad de eindgebruikers en consumenten die de 
afvalstoffen vóór verwijdering dienen te scheiden ten einde de recycleerbare afvalstoffen 
terug te voeren naar de produktiecyclus. Voorts mogen energiestrategieën die afhankelijk 
zijn van een toevoer van afvalstoffen, er niet toe leiden dat de beginselen van 
afvalpreventie en temgwinning van materialen minder consequent in de praktijk worden 
gebracht. Inderdaad kan men in vele gevallen stellen dat door het zoveel mogelijk bewaren 
van de bestaande materiële structuur van het terugwinbare afval, de benodigde hoeveelheid 
extra materiaal en energie om een nieuw produkt te fabriceren tot een minimum kan 
worden beperkt. Met de temg^virming van materialen wordt ook gedeeltelijk tegemoet 
gekomen aan de heersende bezorgdheid omtrent de emissies van 
afvalverbrandingsinstallaties. 
In het licht van één en ander moet, indien zulks in milieu-opzicht verantwoord is, de 
voorkeur worden gegeven aan de temgwinning van materialen boven de terugwinning van 
energie. Deze algemene regel steunt op het feit dat de temgwinning van materialen méér 
dan de terugwinning van energie bijdraagt tot afvalpreventie. Toch moet in alle gevallen 
rekening worden gehouden met de wetenschappelijke, economische en milieu-effecten van 
beide alternatieven. Een juiste afweging van deze effecten kan er in bepaalde gevallen toe 
leiden dat de voorkeur wordt gegeven aan terugwinning van energie. 
13 
Terugwinning van materialen 
kD. Wat de temgwinning van materialen betreft, mag geredelijk worden gesteld dat de 
complexiteit van de produkten, wat hun structuur en materiële samenstelling betreft, in de 
loop der jaren aanzienlijk is toegenomen. De recycling-industrie verwerkt in vele gevallen 
evenwel alleen relatief eenvoudige produkten. Het is dan ook een belangrijke opgave een 
recycling-industrie tot ontwikkeling te laten komen die gebaseerd is op moderne methoden 
en technologieën die een winstgevende herverwerking van afgedankte produkten mogelijk 
maken. 
44. Alle bedrijven van de produktie- en distributieketen moeten nauwer met elkaar in contact 
worden gebracht om de recycleerbaarheid van materialen en produkten te verbeteren en 
te bevorderen. In het bijzonder is het wenselijk dat de gebruikte materialen gemakkelijk 
te scheiden zijn en eikaars recycleerbaarheid niet in de weg staan, en dat produkten op 
zodanige wijze worden ontworpen dat zij gemakkelijk in hun componenten kunnen worden 
ontleed. 
45. Overal in de Gemeenschap moet ook werk worden gemaakt van afzetmogelijkheden voor 
de materialen en produkten die het resultaat zijn van recycling. Daartoe is het nodig dat 
ondernemers en consumenten ervan overtuigd worden dat de materialen en produkten die 
geheel of gedeeltelijk uit gerecycleerd materiaal zijn verkregen, aan dezelfde gezondheids-, 
veiligheids- en milieunormen voldoen als "nieuwe" produkten. Via de bij 
overheidsopdrachten gestelde eisen kan de positie van de produkten van recycling in niet 
geringe mate worden verbeterd. 
Terugwinning van energie 
46. De temgwirming van afvalstoffen door het gebruik daarvan als energiebron neemt in 
belang toe, maar er blijven zich op specifieke punten aanzienlijke problemen voordoen. 
Bepaalde Lid-Staten passen, wat betreft het onderscheid tussen afValverbranding met en 
zonder temgwinning van energie, onderling verschillende definities toe. De Commissie 
overweegt daarom een nieuw initiatief om de definities op dit gebied te verduidelijken. 
In dit verband moet in de toekomst misschien worden overwogen of er EG-kwaliteitseisen 
moeten worden vastgesteld aan de hand waarvan kan worden bepaald wanneer verbranding 
van afval als temgwinning, respectievelijk als verwijdering moet worden beschouwd. Wat 
de terminologie betreft: de term "recycling" moet worden gereserveerd voor de 
temgwirming van materialen, met uitsluiting van de terugwinning van energie (in 
overeensternming met het bepaalde in Richtlijn 94/62/EG van de Raad betreffende 
verpakking en verpakkingsafval). 
47. Wanneer energie wordt teruggewonnen, dient zij ook zo efficiënt mogelijk te worden 
gebruikt Daarom moet worden onderzocht of het niet wenselijk is alleen afval met een 
positieve netto-verbrandingswaarde voor temgwinning van energie in aanmerking te laten 
komen. 
48. De emissies van installaties voor de terugwinning van energie moeten zoveel mogelijk 
worden beperkt en zij dienen in overeenstemming te zijn met de EG-regelgeving; 
installaties die oorspronkelijk niet waren ontworpen om afval als alternatieve brandstof te 
verwerken, verdienen daarbij bijzondere aandacht. In alle installaties moet de verbranding 
op zodanige wijze worden uitgevoerd dat de residu's op een milieuvriendelijke manier 
kunnen worden verwijderd. 
14 
3.2.3. Definitieve verwijdering 
49. De definitieve verwijdering van afval geschiedt meestal door verbranding zonder 
temgwinning van energie of door storten op het land. Soms wordt ook het storten of lozen 
van afval in zee als mogelijkheid genoemd. Conform diverse internationale verdragen is 
de Commissie van mening dat het storten van afVal in zee of op de zeebodem onwenselijk 
is en moet worden vermeden. Dit geldt voor alle types afval, met inbegrip van afgedankte 
schepen en andere volumineuze objecten. 
50. Richtlijn 75/442/EEG bepaalt dat de Lid-Staten passende maatregelen dienen te nemen om 
een toereikend en geïntegreerd net van afvalverwijderingsinstallaties tot stand te brengen 
waardoor de Gemeenschap, wat de verwijdering van afVal betreft, zelfverzorgend zal 
worden . Het staat buiten kijf dat de afValbeheerplannen die alle Lid-Staten dienen op te 
stellen, tot de geleidelijke totstandkoming van dit communautaire netwerk zullen 
bijdragen. 
51. Vaak is het zo dat de kostprijs van het verwijderen van afVcJ geen accurate weergave is 
van de reële kosten in samenhang met de schade die het milieu wordt toegebracht. Zo 
wordt bij voorbeeld vaak geen rekening gehouden met de kostprijs van de exploitatie van 
een stortplaats gedurende de hele gebruiksperiode daarvan - 100 jaar of meer. Doordat de 
verwijdering van afval zo goedkoop is, worden geen stimulansen geboden voor 
temg^virining of voorafgaande behandeling van het afVal. Daarom moeten de Lid-Staten 
op termijn zorgen dat de prijs van de verwijdering van afval "doorzichtiger" wordt. In het 
bijzonder moet worden gestreefd naar een prijs die een correcte weergave is van de totale 
kosten van de verwijdering, bij voorbeeld ook die welke zijn verbonden aan de sluiting 
en sanering van de stortplaats. Daardoor zal het evenwicht worden hersteld tussen de 
kostprijs van afvalverwijdering, die momenteel vaak te laag wordt gesteld, en die van 
andere vormen van verwerking, bij voorbeeld de relatief dure milieuvriendelijke 
terugwiriningsactiviteiten. 
52. De verbranding van afvalstoffen helpt het afval volume verminderen, maar verbranding 
zonder terugwinning van energie draagt niet bij tot een zuinig gebruik van de natuurlijke 
hulpbronnen. Daarom moet in alle verbrandingsinstallaties de terugwinning van energie 
worden bevorderd. Waar afval wordt verbrand, moet de uitstoot van verontreinigende 
stoffen, met name zware metalen, dioxines en furanen, zoveel mogelijk worden beperkt; 
daartoe is een strenge controle van de installaties op het stuk van de naleving van de 
bestaande regelgeving en inzonderheid de recentelijk vastgestelde Richtlijn 94/67/EG 
vereist. Ook hier geldt dat installaties die niet oorspronkelijk voor de verbranding van 
afval werden ontworpen, extra aandacht verdienen. 
53. Het storten van afval op het land moet in principe worden gezien als de laatste - en minst 
verkieslijke - oplossing. Aan storten zijn negatieve gevolgen voor het milieu verbonden, 
met name als rekening wordt gehouden met de effecten op lange termijn. Dat neemt niet 
weg dat in bepaalde specifieke gevallen storten de enige rationele vorm van 
afvalverwijdering is. Hoe dan ook dienen afvalstrategieën ernstige inspanningen te 
omvatten om het storten van afval op het land te vermijden en in elk geval qua omvang 
te beperken. Dit kan met name worden bereikt via het voorkomen van het ontstaan van 
afval en via temgwinning. Ook dient het afval dat wordt gestort een voorafgaande 
scheiding en/of behandeling te ondergaan om de hoeveelheden te reduceren en/of om te 
vermijden dat gevaarlijke afvalstoffen op de stortplaats terecht komen. De Commissie is 
de mening toegedaan dat op middellange termijn alleen inert en niet voor terugwinning 
in aanmerking komend afval op het land mag worden gestort. 
15 
54. Nu het Europees Parlement het gemeenschappelijk standpunt van de Raad inzake een 
richtlijn betreffende het storten van afvalstoffen heeft verworpen, zal de Commissie 
eerlang een nieuw voorstel indienen waarbij strikte eisen met betrekking tot vergunningen 
voor stortplaatser zullen worden vastgesteld. De betrokken richtlijn zal geleidelijk in de 
Lid-Staten ten uitvoer worden gelegd en zij zal resulteren in een betere bescherming van 
het milieu tegen verontreiniging en andere aan het storten verbonden risico's. De 
Commissie zal er de komende jaren op toezien dat deze richtlijn integraal ten uitvoer 
wordt gelegd. 
55. Er gaat een niet te onderschatten milieurisico uit van verontreinigde locaties zoals oude 
stortplaatsen, illegale stortplaatsen, verlaten militaire en industrieterreinen, enz. De 
sanering van deze locaties zal bijzondere aandacht en inspanningen vergen. Ook zal 
bijzondere zorg moeten worden besteed aan oude mijnen en andere onderaardse holten die, 
wanneer daar afval definitief wordt opgeslagen, uit milieu-oogpunt hetzelfde of een nog 
groter risico kunnen vormen dan klassieke stortplaatsen. 
56. Sommige Lid-Staten zijn begonnen met het uitvoeren van saneringsmaatregelen ten 
aanzien van verontreinigende locaties. Deze sanering blijkt vaak moeilijk en duur. De 
Commissie is van mening dat de inventarisatie en sanering van dergelijke verontreinigende 
terreinen op de eerste plaats een zaak is van de Lid-Staten, die ook zullen dienen te 
bepalen in welke mate het beginsel dat de vervuiler betaalt, in die gevallen in de praktijk 
wordt gebracht. Voor de toekomst is een uitwisseling van ervaringen, know-how en 
saneringstechnieken tussen de Lid-Staten wenselijk. Het laat zich aanzien dat dit probleem 
in Midden- en Oost-Europa van bijzonder belang zal blijken. 
33. PRIORITAIRE AFVALSTROMEN 
57. Naar aanleiding van de resolutie van de Raad van 7 mei 1990 waarin werd aangedrongen 
op communautaire maatregelen ten aanzien van bepaalde soorten afval, heeft de 
Commissie het programma "prioritaire afvalstromen" uitgewerkt. Deze maatregel was 
toegespitst op oude autobanden, afgedankte voertuigen, afval afkomstig uit de 
gezondheidszorg, bouw- en sloopafval en afval van elektrische en elektronische toestellen. 
58. Voor de aanpak is inspiratie gezocht in Nederland, waar met betrekking tot specifieke 
soorten afvalstoffen zogenaamde "convenanten" zijn gesloten; dat zijn overeenkomsten 
tussen de overheid, de bedrijven en eventueel de betrokken NGO's, die zich ertoe 
verbinden de door de overheid vastgestelde streefcijfers inzake vermindering of 
temgwinning van afvalstoffen te realiseren. Op het niveau van de EG zijn evenwel geen 
streefcijfers geformuleerd. Van de werkgroepen maakten vertegenwoordigers deel uit van 
de nationale overheden, de diensten van de Commissie, de grondstoffenproducenten, de 
fabrikanten, de kleinhandelaars, de milieu- en consumentenorganisaties, enz. 
16 
59. De oorspronkelijke idee om met alle deelnemers tot een consensus te komen over 
kwantitatieve doelstellingen met betrekking tot de diverse afvalstromen, kon slechts ten 
dele worden gerealiseerd. Als mogelijke verklaringen kunnen worden aangevoerd: het 
ontbreken van geschikte gegevens voor de EG als geheel, zowel wat de hoeveelheid en 
de aard als wat de milieu-effecten van het afval in kwestie betreft; het feit dat niet alle 
partijen even goed waren voorbereid op het evalueren van alle aspecten van het 
afValbeheer en alle consequenties van de afvalstromen; het geheel of gedeeltelijk 
ontbreken van een methodologie ter beoordeling van de economische aspecten en met 
name ter bepaling van de milieukosten en -baten van de betrokken afvalstoffen; en het feit 
dat de vertegenwoordigers van de Lid-Staten, de industrie en de NGO's niet over een 
mandaat beschikten om bepaalde besluiten volledig uit te werken, te aanvaarden en in een 
overeenkomst om te zetten. 
60. De algemene conclusie ten aanzien van de "projecten inzake prioritaire afvalstromen" is 
dat zij tot een beter inzicht en tot meer gegevens betreffende de diverse afvalstromen en 
de mogelijke oplossingen (bij voorbeeld betere produktontwerpen en produktieprocessen) 
hebben geleid. De specifieke aanpak van die projecten is evenwel niet steeds doeltreffend 
genoeg gebleken om de traditionele verkennende fase van het institutionele 
besluitvormingsproces te kunnen vervangen. Ook mag niet worden vergeten dat veel tijd 
en moeite moeten worden geïnvesteerd alvorens de vruchten van dit soort aanpak kunnen 
worden geplukt. 
61. In het licht van dit alles wenst de Commissie in principe geen nieuwe specifieke projecten 
aan te vatten. De Commissie zal evenwel andere afval- of materiaalstromen - bij 
voorbeeld zware metalen of bepaalde organische verbindingen - geval voor geval 
onderzoeken. Wat de bestaande projecten betreft, is in een passende follow-up voorzien. 
3.4. DE OVERBRENGING VAN AFVALSTOFFEN 
62. Door de vaststelling van Verordening (EEG) nr. 259/93 van de Raad en de bekrachtiging 
van het Verdrag van Bazel inzake de beheersing van de grensoverschrijdende 
overbrenging van gevaarlijke afvalstoffen en de verwijdering ervan, heeft de Gemeenschap 
zichzelf voorzien van een gedetailleerde wetgeving inzake de overbrenging van 
afvalstoffen. Voorts werkt de Gemeenschap momenteel aan de omzetting in de 
EG-wetgeving van de overeenkomsten inzake internationaal vervoer van gevaarlijke 
goederen (met inbegrip van afvalstoffen) die in het kader van de aanbevelingen van de 
Verenigde Naties ter zake tot stand zijn gekomen. Toch is duidelijk dat nog heel wat 
inspanningen nodig zijn om de regelgeving betreffende de overbrenging van afvalstoffen 
binnen de EG alsmede de overbrenging van afvalstoffen van en naar derde landen te 
verfijnen. Er moet zorgvuldig op worden toegezien dat de kandidaat-Lid-Staten van de EU 
ten volle meewerken aan de toepassing en de handhaving van de internationale en EU-
regelgeving met betrekking tot de overbrenging van afvalstoffen. 
63. Het zelfVerzorgingsbeginsel is reeds ter sprake gekomen. Het is uitsluitend van toepassing 
op de verwijdering van afvalstoffen en moet met name garanderen dat afvalstoffen niet 
naar landen buiten de EG worden geëxporteerd. Binnen de EG moet dit beginsel ook 
vermijden dat afvalstoffen ter verwijdering naar andere Lid-Staten worden overgebracht. 
Het hangt grotendeels van de Lid-Staten zelf af, of en in welke mate zij hiervan gebruik 
willen maken; in het algemeen lijkt met betrekking tot dit soort vervoer van afvalstoffen 
momenteel geen bijkomende regelgeving noodzakelijk. 
17 
64. Op afval dat met het oog op terugwinning wordt overgebracht zijn, zoals gezegd, in grote 
lijnen de principes van de interne markt van toepassing. Alleen in bepaalde specifieke 
omstandigheden kunnen de Lid-Staten zich tegen dit soort transporten verzetten. Dat de 
bevoorrading van de nationale afvalverwerkingsinstallaties moet worden gegarandeerd, kan 
niet als argument worden gebruikt om de overbrenging van afvalstoffen met het oog op 
teragwinning te verbieden. Wel moet een ecologisch verantwoord beheer van het voor 
terugwinning bestemde afval worden gegarandeerd. Daartoe is het van essentieel belang 
dat de voorwaarden die ten aanzien van de verwerking van afvalstoffen worden gesteld, 
in de hele Gemeenschap op dezelfde strikte normen worden gebaseerd. Er moet daarom 
worden gezorgd voor uniforme concurrentievoorwaarden wat temgwinning betreft, ten 
einde te vermijden dat afvalstromen ontstaan naar die delen van de Gemeenschap waar 
het betrokken afval, als gevolg van minder strenge milieunormen, goedkoper kan worden 
verwerkt De Commissie is dan ook de mening toegedaan dat de inspanningen om de 
nationale milieunormen naar elkaar te laten toegroeien, moeten worden geïntensiveerd met 
als uiteindelijk doel de vaststelling - waar zulks nodig is - van gemeenschappelijke 
milieunormen voor temgwinningsactiviteiten. De Commissie meent dat door een en ander 
de zorg voor het milieu en de beginselen van het vrije verkeer van goederen zo goed 
mogelijk met elkaar zullen worden verzoend. 
65. In dit verband signaleert de Commissie dat momenteel binnen de Gemeenschap een debat 
wordt gevoerd over de vraag of voor afvalstoffen die bestemd zijn om met terugwinning 
van energie te worden verbrand, de beginselen van het vrije verkeer moeten gelden, dan 
wel of de Lid-Staten het recht dienen te hebben de overbrenging van afvalstoffen voor dat 
doel in het algemeen te verbieden. Op te merken valt evenwel dat voor verdere 
beperkingen op het verkeer van voor terugwinning bestemde afvalstoffen een wijziging 
van de bestaande communautaire wetgeving noodzakelijk kan zijn. Voorts zal in het 
bijzonder werk moeten worden gemaakt van adequaat toezicht op de naleving van de 
bepalingen inzake de overbrenging van afvalstoffen, zodat de illegale overbrenging en de 
daarmee samenhangende criminele activiteiten, met name in het geval van overbrenging 
van één land naar een ander, verder kunnen worden beperkt. 
66. Wat de uitvoer van afval betreft, heeft de EG nu reeds de uitvoer verboden van alle 
soorten voor verwijdering bestemd afval naar derde landen (met uitzondering van de 
EVA-staten voor zover zij schriftelijk met de invoer van de betrokken partijen hebben 
ingestemd). Aan de uitvoer van voor terugwinning bestemd gevaarlijk afval naar 
niet-OESO-landen zal tegen 1998 een einde komen. Deze maatregel is het gevolg van een 
besluit dat in 1995 op de derde Conferentie der Partijen bij het Verdrag van Bazel inzake 
de beheersing van de grensoverschrijdende overbrenging van gevaarlijke afvalstoffen is 
genomen. 
67. Sedertdien hebben diverse derde landen hun bezorgdheid geuit over het feit dat dit besluit 
negatieve gevolgen kan hebben voor handel en economie. Om die reden, en met name om 
te vermijden dat bij in- en uitvoerders verwarring zou ontstaan over de vraag op welke 
afvalstoffen het uitvoerverbod in feite van toepassing is, hebben de partijen bij het 
Verdrag van Bazel besloten in 1997 lijsten vast te stellen van gevaarlijke afvalstoffen en 
afvalstoffen waarop het verdrag niet van toepassing is. 
68. Intussen valt af te wachten in hoeverre met een dergelijke lijst het juiste evenwicht zal 
kunnen worden gevonden tussen afvalstoffen die mogen worden overgebracht voor zover 
aan de eisen inzake controle is voldaan, en gevaarlijke afvalstoffen, waarvan de 
overbrenging van geïndustrialiseerde naar met-geïndustrialiseerde landen wordt verboden. 
De EG heeft er belang bij dat de handel in voor terugwinning bestemde afvalstoffen niet 
nodeloos wordt belemmerd, terwijl tegelijk nauwlettend moet worden toegezien dat onder 
het mom van "overbrenging met het oog op terugwinning" geen gevaarlijk afval wordt 
geëxporteerd waarvoor de verwerkingscapaciteit van de niet-OESO-landen ontoereikend 
is. 
18 
4. INSTRUMENTEN 
4.1. REGELGEVINGSINSTRUMENTEN . 
69. Volgens het Hof van Justitie zijn afvalstoffen "goederen", zij het met bepaalde specifieke 
kenmerken. Een interne markt voor goederen en produkten die op het grondgebied van de 
EG vrij mogen omgaan, is nauwelijks denkbaar zonder communautaire regelgeving ten 
aanzien van de bestemming van die goederen en produkten aan het eind van hun nuttige 
levensduur. Een communautaire regelgeving inzake afvalstoffen blijft daarom 
noodzakelijk. In die regelgeving moet rekening worden gehouden met de economische en 
sociale ontwikkeling van de Gemeenschap als geheel en de evenwichtige ontwikkeling van 
de regio's. Aangezien ook de Lid-Staten op het stuk van milieubescherming een duidelijke 
verantwoordelijkheid dragen, moet bij het opstellen van de communautaire regelgeving 
inzake afval worden gezorgd dat het subsidiariteitsbeginsel wordt nageleefd en dat tegelijk 
in de hele Gemeenschap een hoog niveau van milieubescherming wordt gegarandeerd. 
Evenzeer is het noodzakelijk te zorgen voor een geharmoniseerde toepassing van de 
communautaire regels om de uitwisseling van terugwinbaar afvr1 te vergemakkelijken. Dit 
moet het concurrentievermogen van de Europese recycling-industrie ten goede komen en 
deze in staat stellen geleidelijk de toegepaste technologie te perfectioneren. 
70. De Gemeenschap en de Lid-Staten dienen in de toekomst streefcijfers voor de 
vermindering of de temgwinning van afvalstoffen vast te stellen. Via dergelijke 
streefwaarden worden de kembeginselen van het afvalbeleid in becijferbare taakstellingen 
vertaald. Zij maken het mogelijk om binnen een gegeven termijn een specifiek doel, bij 
voorbeeld op het stuk van terugwinning of recycling, te realiseren. Zij zijn geen doel op 
zich maar wel een onderdeel van een algemeen kader. Zij vormen een krachtig, duidelijk 
en ondubbelzinnig signaal voor de openbare besturen en de bedrijven, die dan hun eigen 
beleid kunnen ontwikkelen om deze streefcijfers te halen. Het vaststellen van streefcijfers 
is vooral een politieke kwestie; daartoe is informatie nodig die zowel uit economisch als 
milieustandpunt betrouwbaar en up-to-date is. De streefcijfers moeten regelmatig opnieuw 
worden bezien om een voortdurende aanpassing van het afvalbeleid mogelijk te maken. 
Om deze reden voorziet Richtlijn 94/62/EG van de Raad, waarbij voor de eerste keer voor 
de hele EG streefcijfers inzake de terugwinning van verpakkingsafval werden vastgesteld, 
in een evaluatie na vijfjaar. 
71. Tot dusver zijn de meeste instrumenten die de Gemeenschap en de Lid-Staten hebben 
ingevoerd om de bestaande modus operandi inzake afvalstoffen bij te sturen, van 
regelgevende aard geweest. Op EG-niveau is slechts één aanbeveling betreffende 
afvalstoffen geformuleerd waarin tot het nemen van vrijwillige maatregelen werd 
opgeroepen (namelijk de aanbeveling van de Raad van 3 december 1981 betreffende het 
hergebruik van oud papier en het gebruik van kringlooppapier). Jammer genoeg zijn 
weinigen van het bestaan van deze aanbeveling op de hoogte, wordt zij ternauwernood 
nageleefd en heeft zij geen effect van betekenis op de bedrijven of de burger. 
72. Recentelijk is nogal wat belangstelling gewekt voor de mogelijkheid om overeenkomsten 
tussen de overheid en de ondernemers tot stand te brengen ten einde bepaalde 
milieudoelstellingen te realiseren. Ook in de sector van de afvalstoffen kan deze 
mogelijkheid worden onderzocht. Deze overeenkomsten kunnen worden beschouwd als 
een instrument om bepaalde in de EG-wetgeving vervatte doelstellingen tot stand te 
brengen, c.q. als vrijwillig overeengekomen communautaire programma's om bepaalde 
taakstellingen te verwezenlijken. Daarbij moet speciaal worden gelet op het opnemen van 
bepalingen die een voldoende participatie in alle delen van de Gemeenschap garanderen, 
op maatregelen tegen "free riders" alsmede op onafhankelijke monitoring en verificatie. 
19 
73. De Commissie ziet wel wat in de mogelijkheden die het sluiten van milicuconvenanten 
in de afvalstoffensector biedt, op voorwaarde dat voldoende garanties worden geboden dat 
er tastbare resultaten zullen worden bereikt. Zulke overeenkomsten kunnen bepaalde 
voordelen bied*** ten opzichte van de traditionele manieren waarop normen worden 
vastgesteld, zoals u«i betere participatie en integratie van de bedrijven bij de 
totstandkoming van de overeenkomst, een grotere aanvaardbaarheid van de vastgestelde 
doelstellingen, soepeler manieren om de naleving ervan te controleren en, in laatste 
instantie, betere en snellere resultaten op het stuk van een doeltreffender bescherming van 
het milieu. De Commissie zal in de nabije toekomst het Parlement en de Raad een 
mededeling ter zake toesturen. 
4.2. ECONOMISCHE INSTRUMENTEN 
74. In het vijfde milieu-actieprogramma is gepleit voor het gebruik van economische 
instrumenten in het milieubeleid. Met behulp van economische instrumenten kunnen in 
de afValstoffensector elementen als de schaarsheid van bepaalde natuurlijke hulpmiddelen 
en de externe kosten die verband houden met de produktie en het beheer van afvalstoffen, 
in het systeem van de marktprijzen worden geïntroduceerd. Aangezien de deelnemers aan 
het economisch leven hun gedrag baseren op economische overwegingen, kan via een 
dergelijk beleid het gedrag van producenten en consumenten in milieuvriendelijke zin 
worden gewijzigd. 
75. Economische instrumenten zijn er van allerlei aard, bij voorbeeld fiscale maatregelen, 
financiële stimulansen, statiegeldsystemen, enz.; deze kunnen in zeer aanzienlijke mate 
bijdragen tot het realiseren van de diverse doelstellingen van de strategie voor het 
afValbeheer. Zij kunnen worden aangewend om inspanningen inzake preventie aan te 
moedigen, de toepassing van de minst wenselijke verwijderingstechnieken af te remmen, 
het prijsverschil tussen terugwinning en verwijdering te overbruggen en te vermijden dat 
de negatieve gevolgen van milieu-onvriendelijke verwerkings- en verwijderingspraktijken, 
in strijd met het beginsel dat de vervuiler betaalt, op de samenleving als geheel worden 
afgewenteld. 
76. Tot dusver voorzien de communautaire richtlijnen slechts sporadisch en dan nog in 
algemene termen in het gebruik van economische instrumenten in de afvalstoffensector. 
De ervaring in de Lid-Staten toont evenwel aan dat dit nuttige instrumenten kunnen zijn 
om het gedrag van de bedrijven of de consumenten bij te sturen; zo helpt een beleid ter 
bevordering van statiegeldsystemen bij voorbeeld garanderen dat produkten aan het einde 
van hun nuttige levensduur daadwerkelijk worden teruggenomen en vervolgens naar een 
geschikte installatie voor terugwinning, verwerking of definitieve verwijdering worden 
gebracht. De Commissie zal ernaar streven het gebruik van economische instrumenten in 
de afValstoffensector te bevorderen, al spreekt het vanzelf dat vele economische 
instrumenten - met name belastingen en heffingen, fiscale aanmoedigings- en 
ontradingsmaatregelen en overheidssteun - in eerste instantie op het niveau van de 
Lid-Staten zullen worden toegepast. 
77. Het is evenwel duidelijk dat de toepassing van de genoemde instrumenten door de 
Lid-Staten gevolgen kan hebben voor de interne markt, aangezien economische 
maatregelen soortgelijke effecten op het handelsverkeer kunnen sorteren als technische 
maatregelen. In afwachting dat de noodzaak van gecoördineerde actie op EG-niveau 
algemeen wordt erkend, kunnen gemeenschappelijke richtsnoeren een doeltreffende manier 
zijn om een samenhangende toepassing van die instrumenten in de Lid-Staten te 
garanderen en tegelijk de goede werking van de interne markt te waarborgen en 
concurrentievervalsing te vermijden. 
20 
78. De financiering van milieumaatregelen inzake afval door de Gemeenschap - in de vorm 
van steun in het kader van de structuurfondsen, het cohesiefonds of het 
financieringsinstrument LIFE - vormt een relatief bescheiden aanvulling op de financiële 
middelen die de Lid-Staten in deze sector ter beschikking stellen. Het is wenselijk dat 
meer werk wordt gemaakt van de bevordering van schone produkttechnologieën, 
mogelijkheden voor de recycling van diverse soorten afval, saneringstechnieken voor 
vervuilde locaties en andere demonstratie- of proefprojecten. Het succes van dit soort 
initiatieven hangt evenwel ook af van de steun vanuit de hoek van de bedrijven, die dan 
ook worden uitgenodigd om nog meer bij te dragen tot een modern beleid inzake 
afValbeheer. 
79. In 1983 heeft de Commissie een communautaire regelgeving voorgesteld betreffende de 
wettelijke aansprakelijkheid voor schade veroorzaakt door afvalstoffen. De Raad kon het 
met dit voorstel niet eens zijn en verklaarde dat hij zich vóór einde 1987 zou uitspreken 
over een stelsel van wettelijke aansprakelijkheid voor afvalstoffen, en zulks op basis van 
een nieuw voorstel van de Commissie. Dit voorstel werd in 1989 ingediend maar is door 
de Raad nooit echt besproken. In 1993 publiceerde de Commisse een Groenboek over de 
wettelijke aansprakelijkheid voor milieuschade; dit betrof niet langer uitsluitend de door 
afvalstoffen veroorzaakte schade maar had betrekking op alle sectoren van de milieuzorg. 
In overeeristerrjming met deze bredere benadering is de Commissie momenteel niet 
voornemens haar mspanhingen uitsluitend op de sector afvalstoffen te concentreren. Wel 
blijft zij ervan overtuigd dat bepalingen inzake wettelijke aansprakelijkheid van cruciaal 
belang zijn voor een doeltreffende bescherming van het milieu. 
4.3. STATISTISCHE GEGEVENS INZAKE AFVALSTOFFEN 
80. Statistische gegevens inzake afvalstoffen zijn een belangrijk beheerinstrument. Informatie 
stoelend op betrouwbare gegevens maakt het mogelijk om enerzijds realistische 
doelstellingen te formuleren en anderzijds de huidige situatie, met name wat het bereiken 
van die doelstellingen betreft, correct te beoordelen. 
81. Momenteel wordt, op vrijwillige basis, slechts een beperkte reeks gegevens inzake 
afvalstoffen aan het Bureau voor de Statistiek van de EG (Eurostat) gerapporteerd door 
middel van de gemeenschappelijke Eurostat-OESO-vragenlijst die de Lid-Staten om de 
twee jaar wordt toegezonden (1990, 1992, 1994, 1996 ...). Op de meest recente reeds 
verwerkte vragenlijst (1994) hebben de meeste Lid-Staten gegevens medegedeeld tot en 
met 1992,1993 of 1994. De gegevens van de Lid-Staten zijn gebaseerd op een combinatie 
van periodieke enquêtes, enquêtes ad hoc en administratieve gegevens in samenhang met 
de regelgeving inzake afvalstoffen. Er is tussen de Lid-Staten ter zake geen harmonisatie 
tot stand gebracht en van land tot land bestaan belangrijke verschillen wat betreft de aard, 
de gedetailleerdheid en de nauwkeurigheid van de vergaarde gegevens. 
21 
82. Op basis van de moest recente beschikbare öeuevena (looo) kan het volgend? nvor/ieht 
worden geboden. Alleen voor industrieafval en huishoudelijk afval zijn voor alle 
15 Lid-Staten gegevens beschikbaar. De gegevens over landbouwafval moeten buiten 
beschouwing wc:-d?r gelaten, aangezien deze cijfers gebaseerd zijn op sterk uiteenlopende 
definities. Om die redenen is het niet mogelijk de cijfers zonder meer op te tellen om de 
totale afvalproduktie van de 15 Lid-Staten van de EU te becijferen. In afnemende volgorde 
van belangrijkheid was de bijdrage van de diverse categorieën afval tot de totale 
hoeveelheid (in miljoen ton) in 1990 als volgt: 352 voor afval geproduceerd bij de 
winning van delfstoffen, 336 voor industrieel afval, 132 voor huishoudelijk afval, 57 voor 
afval geproduceerd bij de energiewinning, 33 voor de afvalproduktie van de overige 
economische sectoren, 22 voor gevaarlijk afval van alle sectoren samen. Wat de 
verwijderings- en temgwinningsactiviteit betreft, blijkt dat in 1990 68% van het 
huishoudelijk afVal werd gestort, 18% werd verbrand, 5% werd gecomposteerd en slechts 
2% gerecycleerd. De hoeveelheid gevaarlijk afval vertegenwoordigt 2,4% van de totale 
afValhoeveelheid. Daarvan werd 10% ingedeeld als afgewerkte olie, 7% als 
ziekenhuisafval en farmaceutische afval, 4% als organische oplosmiddelen en 4% als 
harsen en latex. Het overige gevaarlijk afval is van heterogene herkomst. 
83. De ernstigste problemen wat betreft de statistische gegevens zijn, enerzijds, het gebrek aan 
harmonisatie wat de aard van de te bepalen parameters betreft, en anderzijds het gebruik 
van uiteenlopende definities en classificatiesystemen door de Lid-Staten. Eind 1993 is de 
Europese afvalcatalogus aangenomen en eind 1994 een communautaire lijst van 
gevaarlijke afvalstoffen. Bovendien heeft de Commissie sedert 1990 een reeks studies 
uitgevoerd die de basis moeten leggen voor een communautair systeem van periodieke en 
geharmoniseerde rapportage van statistische gegevens over afvalstoffen. De Commissie 
zal onderzoeken met welke instrumenten kan worden voorzien in de geregelde 
verstrekking van gegevens over de produktie en verwijdering van afval door bedrijven en 
huishoudens. Het aldus tot stand gebrachte systeem moet ertoe leiden dat onderling 
vergelijkbare statistische gegevens van redelijke kwaliteit worden geproduceerd zonder dat 
dit veel meer gaat kosten dan de huidige ongecoördineerde nationale gegevensvergaring. 
In samenwerking met het Europees Milieu-Agentschap blijft Eurostat werken aan een 
systeem van gegevensvergaring dat alle voor het beleid noodzakelijke informatie 
betreffende afvalstoffen verschaft tegen de laagste kostprijs, zowel voor de overheid als 
voor de betrokken particulieren. De actieve medewerking van de Lid-Staten is onmisbaar 
om dit initiatief te doen slagen. 
4.4. ANDERE BEHEEWNSTOUMENTEN 
4.4.1. Tenuitvoerlegging, handhaving en controle op de naleving van de bestaande 
voorschriften 
84. In de loop van de voorbije twintig jaar zijn heel wat communautaire bepalingen 
betreffende afvalstoffen uitgewerkt. In de komende jaren zal in het bijzonder worden 
gezorgd dat de bestaande regelgeving voor afvalstoffen daadwerkelijk en volledig wordt 
toegepast en dat zich bij die toepassing geen tegenstrijdigheden voordoen met andere 
bepalingen van de EG-wetgeving inzake afvalstoffen of enige andere communautaire 
wetgeving. Er is inderdaad niets wat de geloofwaardigheid van het beleid inzake 
afValbeheer méér aantast dan de vaststelling van regels die niet worden nageleefd. De 
Commissie zal er daarom op toezien dat ten aanzien van de naleving de nodige klaarheid 
wordt geschapen. 
22 
85. Relevant in dit verband is de publikatie van rapporten over de tenuitvoerlegging van de 
diverse richtlijnen inzake afvalstoffen. Hoewel dergelijke rapporten sedert 1978 regelmatig 
hadden moeten verschijnen, is tot op heden nog geen enkel rapport over een specifieke 
richtlijn bekendgemaakt. De Commissie is voornemens verbetering te brengen in deze 
situatie en rapporten te publiceren, waardoor de Lid-Staten zullen worden aangespoord 
gegevens over de eigen nationale situatie mede te delen. Voorts zullen ook de 
inspanningen om geharmoniseerde omschrijvingen en lijsten van afvalstoffen op te stellen 
en regelmatig te actualiseren, alsmede de beschikbaarheid van goede en betrouwbare 
gegevens over alle aspecten van het afvalstoffenbeheer, ertoe bijdragen het EG-beleid en 
de EG-wetgeving inzake afvalstoffen doorzichtiger te maken. 
86. De diverse maatregelen inzake afvalbeheer die op het niveau van de Gemeenschap worden 
vastgesteld, moeten door de Lid-Staten ten uitvoer worden gelegd. De Commissie moet 
erop toezien dat de communautaire bepalingen worden toegepast. Voorts moet de 
Commissie erop toezien dat het beleid van de Lid-Staten inzake afvalbeheer bepaalde 
algemene doelstellingen van de Gemeenschap zoals de goede werking van de interne 
markt voor goederen en diensten en een economisch systeem zonder concurrentiedistorsie, 
niet doorkruist. De belangrijkste instrumenten waarover de Commissie in dit verband 
beschikt zijn de controle op de naleving van de bestaande EG-bepalingen door comités 
en de publikatie van periodieke rapporten over de uitvoering van de bestaande wetgeving. 
4.4.2 Beheerplannen 
87. Sedert 1975 zijn de Lid-Staten krachtens EG-richtlijnen verplicht afvalbeheerplannen op 
te stellen. In het verleden hebben de Lid-Staten weinig animo aan de dag gelegd om aan 
deze verplichting te voldoen. Ook thans nog is het eerder uitzonderlijk dat een Lid-Staat 
beschikt over geactualiseerde afvalbeheerplannen die het hele grondgebied van die 
Lid-Staat bestrijken. Als zulke plannen zijn opgesteld, gaat het soms om beleidsstukken 
waarin een strategie inzake afvalstoffen wordt uitgestippeld, en soms om operationele 
plannen waarin ook de details worden uitgewerkt. De Commissie zal haar inspanningen 
intensiveren om te bereiken dat in alle Lid-Staten dergelijke afvalbeheerplannen worden 
opgesteld, dat die plannen alle elementen bevatten die overeenkomstig de communautaire 
bepalingen vereist zijn, en dat zij worden gebruikt en regelmatig worden bijgewerkt. Zo 
nodig zal de Commissie initiatieven ontwikkelen om van deze plannen een 
beheerinstrument te maken dat kan worden gebruikt om de doelstellingen van het 
afvalstoffenbeleid te realiseren. In Midden- en Oost-Europa draagt het Phare-programma 
van de Commissie in een aantal van de geassisteerde landen bij tot de ontwikkeling van 
strategieën op het gebied van afvalbeheer. Deze inspanningen zullen worden 
geïntensiveerd en in voorkomend geval worden uitgebreid tot andere in aanmerking 
komende landen. 
4.4.3. Comités 
88. Het afvalbeleid van de Gemeenschap omvat niet uitsluitend juridische instrumenten zoals 
verordeningen en richtlijnen. Aangezien dit beleid stoelt op een regelmatige monitoring 
van de juridische, economische en politieke ontwikkelingen die zich in en - meer en 
meer - buiten de Gemeenschap voordoen, is op het niveau van de Gemeenschap een aantal 
comités ingesteld om een geïntegreerd communautair afvalbeheer te bevorderen. Tussen 
de diverse comités bestaat principieel een duidelijke taakverdeling: een aantal comités 
heeft als taak de wetgeving inzake afval aan te passen aan de vooruitgang van de 
wetenschap en de techniek; het comité voor het beheer van afvalstoffen adviseert de 
Commissie op het gebied van het afvalbeleid en -beheer; het comité "industrie" en het 
comité "NGO's" zorgen ervoor dat contacten worden onderhouden met het bedrijfsleven 
en de milieu-organisaties. 
23 
89. In de praktijk kan de representativiteit van deze comités nog aanzienlijk worden verbeterd. 
Klaarblijkelijk is nog niet overal het besef doorgedrongen dat het ontwerpen, uitwerken 
en in de praktijk brengen van een geïntegreerd communautair beleid op het gebied van 
afValbeheer, waarmee binnen de interne markt een hoog niveau van milieubescherming 
wordt nagestreefd, een echte noodzaak is. Het gevolg daarvan is een soms gebrekkige 
communicatie, waardoor in een later stadium méér moeilijkheden worden ondervonden 
om voor de hele Gemeenschap geldende oplossingen te vinden. 
90. De Commissie is ervan overtuigd dat een betere communicatie binnen de diverse comités 
noodzakelijk en mogelijk is en zij zal haar best doen om de invloed en de doeltreffendheid 
van deze comités te vergroten. 
4.4.5. Levenscyclusanalyses, milieubalansen 
91. De rangorde van de prioriteiten op het gebied van het afValbeheer -preventie, 
temgwinning, definitieve verwijdering - wordt algemeen aanvaard. In dit verband lijkt het 
aangewezen de vanuit milieu-oogpunt beste oplossing inzake afValbeheer te bepalen door 
de milieu-effecten van een produkt in de loop van zijn hele levenscyclus, "van de wieg 
tot het graf', te evalueren. In een dergelijk geïntegreerd systeem spelen het ontwerp- en 
het produktiestadium een cruciale rol, aangezien dââr wordt bepaald welke globale 
milieu-effecten een produkt of een activiteit zal hebben. 
92. Milieubalansen met betrekking tot het afValbeheer kunnen, in combinatie met de 
levenscyclusanalyse van het betrokken produkt, een belangrijke rol spelen bij de evaluatie 
en de verkenning van alternatieve vormen van afValbeheer, en zij kunnen in aanzienlijke 
mate bijdragen tot een vermindering van de milieu-effecten van de betrokken produkten 
en afvalstoffen. 
93. In een overweging van Richtlijn 94/62/EG van de Raad betreffende verpakking en 
verpakkingsafval wordt gesteld dat zo spoedig mogelijk levenscyclusanalyses gemaakt 
dienen te worden om vast te stellen welk voor hergebruik, recycling en terugwinning 
geschikt verpakkingsmateriaal de voorkeur verdient. Deze richtlijn bepaalt dat het 
Europees Parlement en de Raad de resultaten van wetenschappelijk onderzoek en 
evaluatietechnieken, zoals milieubalansen, moeten evalueren. Ook in de benadering van 
de prioritaire afvalstromen is aan deze evaluatie-instrumenten een centrale rol toebedeeld. 
94. Deze instrumenten kunnen er tenslotte ook toe bijdragen dat de prioriteiten die inzake 
afValbeheer zijn vastgesteld, zo goed mogelijk in de praktijk worden gebracht. De 
mogelijkheden welke deze evaluatietechnieken bieden, moeten nog verder worden 
uitgewerkt maar zij zijn zeker veelbelovend. De Commissie zal het hare bijdragen tot de 
ontwikkeling ervan en zij zal erop toezien dat ze op een objectieve manier worden 
toegepast. 
24 
5. DOELGROEPEN 
95. In het vijfde milieu-actieprogramma wordt de noodzaak erkend van de actieve 
betrokkenheid van alle deelnemers aan het economisch leven bij het streven naar 
duurzame ontwikkeling. De genoemde doelstellingen kunnen inderdaad niet worden 
gerealiseerd zonder de actieve participatie van overheidsinstanties, particuliere en 
overheidsbedrijven, milieu-organisaties en, in het bijzonder, de individuele burger en 
consument 
96. Met deze mededeling doet de Commissie een beroep op de communautaire, nationale, 
regionale en plaatselijke instanties om de nodige politieke wil aan de dag te leggen en 
voldoende middelen ter beschikking te stellen voor de totstandbrenging van een deugdelijk 
beleid op het gebied van afValbeheer. Ook voor plaatselijke en regionale besturen die 
bevoegd zijn op energie- en milieugebied, is in dit verband een belangrijke rol weggelegd. 
Van fundamenteel belang is dat de afvalbeheerplannen worden uitgewerkt en 
daadwerkelijk worden uitgevoerd. 
97. Van het bedrijfsleven, dat bij het afValbeheer een sleutehol vervult, mag worden verwacht 
dat het samen met alle andere betrokken deelnemers aan het economisch leven zijn 
verantwoordelijkheid inzake afValvermindering en -temgwinning volledig opneemt. Zijn 
specifieke bijdrage kan onder meer bestaan in de ontwikkeling van schone technologieën 
en produkten en in actieve deelneming aan het afValbeheer. Erkend moet worden dat 
KMO's - zowel fabrikanten als kleinhandelaars en ondernemingen in de distributiesector -
een reële bijdrage kunnen leveren tot het realiseren van de doelstellingen inzake 
afValbeheer, op voorwaarde dat de betrokken bedrijven daarvoor op de passende bijstand 
kunnen rekenen en niet worden opgezadeld met buitensporige administratieve lasten. 
98. De afvalproblematiek gaat allen aan. Duidelijk blijkt trouwens dat de milieudimensie van 
de moderne samenleving de Europese burgers meer en meer ter harte gaat. Zij dragen in 
hoge mate bij tot het succes van recycling- en hergebruikprogramma's, met name door het 
scheiden van afval aan de bron, waaruit blijkt dat zij hun deel van de verantwoordelijkheid 
voor het afValbeheer willen dragen. De bedrijven en de openbare besturen dienen ter zake 
op grote schaal passende informatie te verspreiden. 
25 
6. CONCLUSIES 
99. Hel beleid op hel gebied van hel afvalbeheer is één vu\\ de siouiolsceiorou dio worden 
genoemd in het vijfde milieu-actieprogramma, waarvan het belangrijkste doel de 
totstandbrenging is van duurzame ontwikkeling. De communautaire strategie voor het 
afValbeheer definieert de richtsnoeren voor het communautaire afvalstoffenbeleid, 
namelijk: prioriteit van preventie, bevordering van terugwinning, minimalisering van 
definitieve verwijdering en reglementering van de overbrenging van afvalstoffen. 
Toekomstige communautaire acties op dit gebied zullen moeten worden toegespitst op een 
passende tenuitvoerlegging en handhaving van de bestaande wetgeving, de bevordering 
van de ontwikkeling en het gebruik van een brede scala van niet-juridische instrumenten 
en de verkenning van nieuwe actiegebieden zoals de stimulering van markten voor 
gerecycleerde produkten, het beperken c.q. voorkomen van specifieke afvalstromen, enz. 
100. De in dit document uiteengezette beginselen en richtsnoeren zijn bedoeld om een basis te 
verschaffen voor toekomstige acties van de Gemeenschap in de afvalstoffensector alsmede 
voor de totstandbrenging van milieuvriendelijke beheerstrategieën in heel de Europese 
Unie. De doeltreffende tenuitvoerlegging ervan vereist de volledige medewerking en steun 
van alle betrokken partijen. 
26 
ONTWERP 
RESOLUTIE VAN DE RAAD 
betreffende het afvalstoffenbeleid 
(door de Commissie ingediend) 
27 
RESOLUTIE VAN DE RAAD 
van 
betreffende het afvalstoffenbeleid 
(..../C ../..) 
DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, 
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, 
Gezien de resolutie van de Raad en van de vertegenwoordigers van de regeringen der Lid-Staten, 
in het kader van de Raad bijeen, van 1 februari 1993 betreffende een beleidsplan en 
actieprogramma van de Gemeenschap inzake het milieu en duurzame ontwikkeling (vijfde milieu-
actieprogramma)1 , 
Gezien de mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement van 
18 september 1989 betreffende een communautaire strategie voor het afvalbeheer2 en de 
actualisering van deze strategie op ...3, 
Gezien de resolutie van de Raad van 7 mei 1990 betreffende het afvalstoffenbeleid4 en de 
desbetreffende resoluties van het Europees Parlement van 19 februari 1991 en 22 april 1994\ 
Gezien de bestaande communautaire wetgeving op het gebied van het afvalbeheer en met name 
Richtlijn 75/442/EEG van de Raad van 15 juli 1975 betreffende afvalstoffen6 als gewijzigd bij 
Richtlijn 91/156/EEG7, Richtlijn 91/689/EEG van de Raad van 12 december 1991 betreffende 
gevaarlijke afvalstoffen8, Verordening (EEG) nr. 259/93 van de Raad van 1 februari 1993 
betreffende toezicht en controle op de overbrenging van afvalstoffen binnen, naar en uit de 
Europese Gemeenschap9 en Besluit 93/98/EEG van de Raad van 1 februari 1993 betreffende de 
sluiting namens de Gemeenschap van het Verdrag inzake de beheersing van de 
grensoverschrijdende overbrenging van gevaarlijke afvalstoffen en de verwijdering ervan (Verdrag 
van Bazel)10, 
ï 
2 
3 
4 
5 
6 
7 
8 
9 
10 PB C 138 van 17.5.1993, blz. 1. 
SEC(89)934 def. van 18.9.1989. 
COM(96).... def. van ...1996. 
PB C 122 van 18.5.1990, blz. 2. 
PB C 72 van 18.3.1991, blz. 34 en PB C 128 van 9.5.1994, blz. 471. 
PB L 194 van 25.7.1975, blz. 39. 
PB L 78 van 26.3.1991, blz. 32. 
PB L 377 van 31.12.1991, blz. 20. 
PB L 30 van 6.2.1993, blz. 1. 
PB L 39 van 16.2.1993, blz. 1. 
28 
Gezien het verslag van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement van 
8 november 1995 over het beleid op het gebied van het afvalbeheer", 
Overwegende dat de Gemeenschap, om duurzame ontwikkeling te bevorderen, ernaar dient te 
streven een samenhangend en algemeen aanvaard beleid op het gebied van het afvalbeheer vast 
te stellen dat ecologisch verantwoord en economisch haalbaar is; dat dit beleid gebaseerd dient 
te zijn op een geharmoniseerde terminologie ter omschrijving en indeling van afvalstoffen alsmede 
op de gemeenschappelijke beginselen van prioriteit van preventie, bevordering van terugwinning, 
milieuvriendelijke verwijdering van afvalstoffen en controle op en minimalisering van de 
overbrenging van afvalstoffen; 
Overwegende dat dit beleid een hoog niveau van milieubescherming in de hele Europese Unie 
alsmede een goede werking van de interne markt, in voorkomend geval ook wat betreft het 
grensoverschrijdend verkeer van afvalstoffen, moet garanderen; dat dit tweevoudige doel niet kan 
worden bereikt zonder de adequate toepassing van het nabijheidsbeginsel en het zelfVerzorgings­
beginsel; dat deze beginselen inhouden dat voor verwijdering bestemde afvalstoffen in een van 
de meest nabije, daartoe geschikte installaties moeten worden verwijderd en dat afvalstoffen die 
in de Gemeenschap worden geproduceerd, niet elders worden verwijderd; een geïntegreerd en 
toereikend net van verwijderings- en verwerkingsinstallaties moet worden opgezet dat de hele 
Gemeenschap bestrijkt; 
Overwegende dat op alle lokale, regionale, nationale en communautaire niveaus een brede scala 
van juridische, economische en beheersinstrumenten op doeltreffende wijze moet worden ingezet 
om de problemen in verband met afvalstoffen op te lossen; dat bijzondere aandacht moet worden 
besteed aan de tenuitvoerlegging en handhaving van de bestaande wetgeving, de vaststelling en 
passende uitvoering van de afvalbeheerplannen en de ontwikkeling van communautaire 
afvalstatistieken, 
1. Spreekt zijn voldoening uit over de mededeling van de Commissie betreffende de 
actualisering van de communautaire strategie voor het afvalbeheer, steunt die en beschouwt 
die als een bruikbaar richtsnoer voor de acties die de komende jaren in heel de Europese Unie 
in de sector afvalstoffen moeten worden ondernomen; 
2. Is van mening dat zich in de sector afvalstoffen sedert de aanvaarding van de eerste 
communautaire strategie voor het afvalbeheer in september 1989 institutionele, legislatieve, 
economische en technische vooruitgang heeft voorgedaan waardoor zowel de instanties van 
de Lid-Staten en de Gemeenschap als de bedrijven en de consumenten zijn beïnvloed; 
3. Erkent dat, ondanks de aanzienlijke inspanningen die de laatste jaren zijn gedaan, de 
produktie van afvalstoffen in het algemeen in stijgende lijn blijft gaan; 
4. Constateert en deelt de toenemende bezorgdheid van de bevolking met betrekking tot de 
afvalproblematiek in de hele Europese Unie; 
5. Beklemtoont de belangrijke rol die statistische gegevens kunnen spelen bij het identificeren 
van met afval samenhangende problemen, het beoordelen van beheersprioriteiten en het 
COM(95)522 def. van 8.11.1995. 
29 
formuleren en verwezenlijken van realistische doelstellingen in het kader van het beleid op 
het gebied van het afValbeheer; 
Betreurt het feit ï~* momenteel op het niveau van de Gemeenschap niet op regelmatige basis 
geharmoniseerde gegevens betreffende afValstoffen worden vergaard; 
Dringt er bij de Commissie op aan om, in samenwerking met het Europees Milieuagentschap 
en de Lid-Staten, een betrouwbaar communautair systeem voor de vergaring van gegevens 
met betrekking tot afValstoffen tot stand te brengen dat gebaseerd dient te zijn op een 
gemeenschappelijke terminologie, gemeenschappelijke omschrijvingen en een 
gemeenschappelijke indeling alsmede op een geharmoniseerde methodologie, rekening 
houdend met de bijzondere behoeften en problemen van het MKB in dit verband; 
6. Is van mening dat elke strategie voor het afValbeheer de keuze voor de meest 
milieuvriendelijke oplossing als richtsnoer dient te nemen, rekening houdend met de 
potentiële kosten en baten voor het milieu van het nemen en het achterwege laten van 
maatregelen; 
Is van mening dat vanaf de ontwerpfase van een produkt volledig rekening moet worden 
gehouden met de mogelijke oplossingen op het stuk van het afvalbeheer; 
Meent dat, onverminderd het beginsel dat de vervuiler betaalt - dat onverkort moet worden 
toegepast -, de fabrikant van een produkt specifieke verantwoordelijkheden draagt in de keten 
van het afValbeheer; 
Nodigt de Commissie uit om voorstellen in te dienen bij de Raad waarin deze 
verantwoordelijkheden in praktische maatregelen worden vertaald; 
7. Bevestigt dat hij ervan overtuigd is dat afvalpreventie de eerste prioriteit dient te zijn van 
ieder rationeel afvalstoffenbeleid, zowel wat de produktie van afValstoffen als - in 
voorkomend geval - wat de gevaarlijke eigenschappen daarvan betreft; 
Is van mening dat de inspanningen die in dit opzicht worden gedaan, moeten worden 
geïntensiveerd; 
Nodigt de Lid-Staten en de deelnemers aan het economisch leven uit, kwantitatieve 
streefcijfers inzake afvalpreventie vast te stellen en dit doel na te streven, met name door het 
bevorderen van schone technologieën en produkten die kunnen worden teruggewonnen, het 
versterken van de railieudimensie van technische normen, het beperken van de aanwezigheid 
van gevaarlijke stoffen in produkten, het gebruik van economische instrumenten en milieu-
auditsystemen en het bevorderen van veranderingen in de consumptiepatronen via 
voorlichting en educatie van de consument; 
8. Wijst met nadruk op de noodzaak de terugwinning van afValstoffen te bevorderen ten einde 
de hoeveelheid afval te verminderen en de natuurlijke hulpbronnen te sparen, met name door 
hergebruik, recycling, compostering en terugwinning van energie uit afValstoffen; 
Meent dat, wat terugwinning betreft, momenteel - in afwachting dat wetenschappelijke en 
technologische vooruitgang wordt geboekt en de levenscyclusanalyses verder worden 
ontwikkeld - hergebruik en terugwinning van materiaal, voor zover zij op ecologisch 
verantwoorde wijze worden toegepast, uit milieuoogpunt in het algemeen de voorkeur 
verdienen boven andere vormen van terugwinning en definitieve verwijdering; 
Roept de Commissie op om het ontwikkelen van een wetenschappelijk goed gefundeerde 
communautaire methodologie voor levenscyclusanalyses en milieubalansen te bevorderen, 
30 
zodat de toekomstige prioriteiten op het stuk van afValbeheer beter in kaart kunnen worden 
gebracht; 
Roept de Lid-Staten op om retour-, inzamelings- en terugwinningssystemen te bevorderen; 
Verzoekt de Commissie en de Lid-Staten concrete maatregelen te treffen ten einde 
stimulansen te bieden voor een markt voor gerecycleerde produkten die aan de 
communautaire eisen, met name op het gebied van veiligheid, gezondheid en 
milieubescherming, voldoen; 
9. Onderstreept de noodzaak van communautaire normen met betrekking tot afvalverwerking 
en met name de terugwinning van energie, ten einde in de afvalsector gelijke concurrentie­
voorwaarden te scheppen en aldus in de hele Gemeenschap een hoog niveau van 
milieubescherming te garanderen zonder de regels van de interne markt met betrekking tot 
voor terugwinning bestemd afval in het gedrang te brengen, en 
Wijst in dit verband op het belang van normen inzake het gebruik van afval, met name als 
brandstof of andersoortige energiebron; 
Is de mening toegedaan dat, voor zover de materiële inputs en processen vergelijkbaar zijn, 
de emissienormen met betrekking tot de verbranding van afval dezelfde dienen te zijn, 
ongeacht of afval in verbrandingsinstallaties of in andere installaties wordt verbrand; 
10. Vestigt de aandacht op de noodzaak om de verwijdering van afval zoveel mogelijk te 
beperken en daartoe een toereikend en geïntegreerd net van verwijderingsinstallaties, als 
bedoeld in Richtlijn 91/156/EEG betreffende afvalstoffen, op te zetten; 
Besluit dat de communautaire normen inzake de emissies van verbrandingsinstallaties in de 
atmosfeer, het water en de bodem strikt moeten worden nageleefd; dat, wat de bestaande 
verbrandingsinstallaties betreft, specifieke monitoringmaat-regelen moeten worden overwogen; 
dat aan de betrokken bevolking afdoende informatie moet worden verstrekt; en dat 
verbranding van afValstoffen waarbij geen energie wordt teruggewonnen, zo mogelijk moet 
worden vermeden; 
11. Is van mening dat in de toekomst in de hele Gemeenschap afValstoffen alleen op veilige en 
gecontroleerde wijze mogen worden gestort, overeenkomstig de eisen van de toekomstige 
richtlijn betreffende het storten van afValstoffen; 
Verzoekt de Lid-Staten de nodige maatregelen te treffen om een passende sanering van 
voormalige stortplaatsen en verontreinigde locaties te garanderen; 
12. Neemt nota van de conclusies die door de diverse projectgroepen in het kader van het door 
de Commissie opgestarte programma prioritaire afvalstromen zijn opgesteld met betrekking 
tot afgedankte voertuigen, afgewerkte autobanden, afval van de gezondheidssector, afval van 
afbraak- en constructiewerken en afval van elektrische en elektronische apparatuur, en 
Nodigt de Commissie uit om zo snel mogelijk voorstellen in te dienen ten einde een passend 
vervolg te geven aan deze projecten; 
31 
Nodigt de Commissie uit om verder te onderzoeken of en hoe op communautair niveau 
maatregelen moeten worden getroffen met betrekking tot andere afvalstromen zoals die van 
zware metalen, kunststoffen, textiel of afval van schepen; 
13. Meent dat Verordening (EEG) nr. 259/93 van de Raad een belangrijk juridisch instrument is 
ter controle op en ter beperking van de overbrenging van afValstoffen; 
Roept de Lid-Staten op om hun samenwerking te intensiveren en te verbeteren, met name ten 
aanzien van de illegale overbrenging van afValstoffen en ter bestrijding van milieu­
criminaliteit; 
Bevestigt de in het kader van het Verdrag van Bazel aangegane verbintenis om, naast het 
reeds bestaande verbod op de overbrenging van gevaarlijke afValstoffen met het oog op 
definitieve verwijdering, ook de overbrenging naar ontwikkelingslanden van gevaarlijke 
afValstoffen met het oog op terugwinning te verbieden, en 
Nodigt derhalve de Commissie uit een voorstel tot bekrachtiging van het desbetreffende 
amendement op het Verdrag van Bazel in te dienen; 
14. Nodigt de Commissie uit erop toe te zien dat de bestaande en toekomstige wetgeving door 
de Lid-Staten volledig ten uitvoer wordt gelegd en dat in de hele Europese Unie op de 
naleving daarvan wordt toegezien; 
15. Beklemtoont het belang van een passende planning van het afValbeheer op alle betrokken 
niveaus; 
Dringt er bij de Lid-Staten op aan om, voor zover zij zulks nog niet hebben gedaan, 
afvalbeheerplannen vast te stellen, ter kennis van de Commissie te brengen en ten uitvoer te 
leggen als bepaald in Richtlijn 91/156/EEG betreffende afValstoffen; 
16. Spoort de Lid-Staten aan om een brede scala van instrumenten, en met name economische 
instrumenten, in te zetten ten einde de doelstellingen van hun afvalstoffenbeleid op een zo 
coherent mogelijke manier te realiseren met volledige inachtneming van de bepalingen van 
het EG-Verdrag; 
17. Erkent, overeenkomstig het Witboek van de Commissie over groei, concurrentievermogen en 
werkgelegenheid, de mogelijkheden die de bescherming van het milieu en met name een 
samenhangend en goed gefundeerd beleid op het gebied van het afValbeheer kunnen bieden 
voor het scheppen van nieuwe banen, en 
Roept daarom de Lid-Staten op om hun beleid op het gebied van het afValbeheer op het 
benutten van deze mogelijkheden af te stemmen; 
Erkent de noodzaak steunmaatregelen voor het MKB in te stellen ten einde een verantwoord 
afvalstoffenbeleid te stimuleren; 
18. Nodigt de Commissie uit om tegen 2000 bij de Raad verslag uit te brengen over de 
vooruitgang die op de gebieden waarop deze resolutie betrekking heeft, is geboekt. 
32 
ISSN 0254-1513 
COM(96) 399 def. 
DOCUMENTEN 
NL 14 
Catalogusnummer : CB-CO-96-426-NL-C 
ISBN 92-78-07989-8 
Bureau voor officiële publikatics der Europese Gemeenschappen 
L-2985 Luxemburg