COMMISSE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN 
Brussel, 27.04.1998 
COM( 1998) 252 def. 
VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN DE 
BEGROTINGSAUTORITEIT OVER DE STAND VAN DE 
ALGEMENE-BEGROTINGSGARANTIES 
PER 31 DECEMBER 1997 

-2 
Dit. verslag heeft betrekking op de stand van de algemene-begrotingsgaranties op de datum 
van indiening van het verslag. 
Het is opgesteld naar aanleiding van de verklaring van de Commissie bij de goedkeuring 
van GABnr. 1/91, waarin zij toezegde "tweemaal per jaar aan de Begrotingsautoriteit 
verslag uit te brengen over de situatie in verband met de begrotingsgaranties en de 
overeenkomstige risico's". 
Dit verslag wordt ingediend overeenkomstig het bepaalde in art. 134 van het Financieel 
Reglement van toepassing op de algemene begroting der Europese Gemeenschappen. 
De Commissie heeft reeds dertien van dergelijke verslagen bij de Begrotingsautoriteit 
ingediend. 
Dit verslag bestaat uit twee delen en een bijlage: 
1) Gebeurtenissen sedert het vorige verslag, situatie inzake risico's en toepassing van de 
begrotingsgarantie. 
2) Evaluatie van de potentiële risico's: economische en financiële toestand in de derde 
landen waarop de voornaamste leningsoperaties betrekking hebben. 
INHOUD 
DEEL EEN: GEBEURTENISSEN SEDERT HET VERSLAG VAN 30.06.97, 
ONTWIKKELING VAN DE SITUATIE INZAKE RISICO'S EN TOEPASSING VAN DE 
BEGROTINGSGARANTIE 5 
I. INLEIDING: AARD VAN DE BETROKKEN OPERATIES 5 
LA OPERATIES MET EEN MACRO-ECONOMISCH DOEL 5 
I.B OPERATIES MET EEN MICRO-ECONOMISCH DOEL 5 
II. GEBEURTENISSEN SEDERT HET VERSLAG VAN 30.06.97 5 
II.A GEORGIË, ARMENIË, TADZJIKISTAN 5 
II.B OEKRAÏNE 6 
II.C LENINGEN VAN DE EUROPESE INVESTERINGSBANK TEN BEHOEVE VAN INVESTERINGSPROJECTEN 
INDE V()()RMAI.I(iEJ()l':CiOSI.AVIS('lllUO-:PUBIJE.KMACEIX)NIË 6 
III. DE SITUATIE INZAKE DE RISICO'S 6 
III.A UITSTAAND BEDRAG OP DE DATUM VAN INDIENING VAN HET VERSLAG 7 
III.B MAXIMAAL JAARLIJKS RISICO VOOR DE GEMEENSCHAPSBEGROTING: UITBETALINGEN OP DE 
DATUM VAN INDIENING VAN HET VERSLAG 8 
III.C THEORETISCH MAXIMAAL JAARLIJKS RISICO VOOR DE GEMEENSCHAPSBEGROTING 9 
IV. TOEPASSING VAN DE BEGROTINGSGARANTIE 13 
IV.A GEBRUIK VAN KASMIDDELEN 13 
IV.B GEBRUIK VAN HET GARANTIEFONDS 13 
IV.C LAATTIJDIGE AFLOSSINGEN 13 
IV.D UITSTAANDE AFLOSSINGEN OP DE VERSLAGDATUM 14 
V. ANALYSE VAN HET THEORETISCHE VERMOGEN VAN DE GEMEENSCHAP OM 
LENINGEN EN GARANTIES TE VERSTREKKEN TEN BEHOEVE VAN DERDE 
LANDEN 14 
VI. RELATIEVE SOLIDITEIT VAN HET GARANTIEFONDS 15 
DEEL TWEE: BEOORDELING VAN DE POTENTIËLE RISICO'S: ECONOMISCHE EN 
FINANCIËLE SITUATIE VAN DE DERDE LANDEN DIE DE GROOTSTE LENINGEN 
HEBBEN ONTVANGEN 17 
I. INLEIDING 17 
II. LANDEN IN MIDDEN- EN OOST-EUROPA 17 
m. NIEUWE ONAFHANKELIJKE STATEN 22 
IV. MEDITERRANE LANDEN 26 
4-
BULAGE 27 
I. VERKLARENDE OPMERKINGEN OVER DE SITUATIE INZAKE DOOR DE 
,. COMMUNAUTAIRE BEGROTING GEDEKTE RISICO'S 28 
LA TABELLEN 1 TOT 3 « 28 
IA. / Maximaal bedrag van de toegestane leningen (tabel 1) 28 
1.A.2 Uitstaand bedrag van de verstrekte/opgenomen leningen (tabel 1) 28 
l.A.3 Bedrag van de jaarlijkse risicio's (tabellen 2 en 3) 29 
I.B TABELLEN VAN DE LENINGSOPERATIES MET BEGROTINGSGARANTIE 30 
I.C VERWACHTE ONDERTEKENING EN UITBETALING VAN DE EIB-LENINGEN 35 
LD WIJZE VAN BETALING VAN DE BEGROTINGSGARANTIE 36 
I.D.l Opgenomen/verstrekte leningen 36 
I.D.2 Garanties aan derden 36 
II. METHODOLOGISCHE OPMERKINGEN OVER DE ANALYSE VAN HET VERMOGEN 
VAN DE GEMEENSCHAP OM IN DE PERIODE 1997-1999 AAN DERDE LANDEN 
LENINGEN TE VERSTREKKEN VOLGENS HET MECHANISME VAN HET 
GARANTIEFONDS (TABEL 4) 37 
II.A RESERVE VOOR GARANTIES OP LENINGEN AAN EN IN DERDE LANDEN 37 
II.D BEREKENING VAN DE VOORZIENING VAN HET GARANTIEFONDS 37 
II.C VOORZIENING VAN HET FONDS IN GEVAL VAN GEDEELTELIJKE GARANTIE 38 
II.D VOORZIENING VAN HET GARANTIEFONDS 39 
ILE RUIMTE IN DE RESERVE VOOR GARANTIES 39 
II.F RESIDUELE LENINGSCAPACITEIT 39 
III. TABELLEN VAN DE LANDENRISICO-INDICATOREN 40 
-5 
DEEL ÉÉN 
GEBEUR IE1NISSEN SEDERT MET VERSLAG VAN 30.06.97, ONTWIKKELING 
, VAN DE SITUATIE INZAKE RISICO*S EN TOEPASSING VAN DE 
BEGROTINGSGARANTIE 
I. INLEIDING: AARD VAN DE BETROKKEN OPERATIES 
De door de Gemeenschapsbegroting gedekte risico's betreffen uiteenlopende lenings- en 
garantie-operaties die in twee categorieën kunnen worden ondergebracht: leningen met 
macro-economisch doel en leningen met micro-economisch doel. 
I.A Operaties met een macro-economisch doel 
Deze operaties omvatten in de eerste plaats betalingsbalansleningen die bestemd zijn voor 
Lid-Staten of derde landen, en waaraan precieze economische voorwaarden en 
verbintenissen worden gekoppeld. 
Tot deze categorie behoort ook de lening van 1.250 miljoen ecu voor het financieren van 
de invoer van landbouwproducten en levensmiddelen in de voormalige Sovjet-Unie, want 
het met deze operatie samenhangende risico wordt grotendeels bepaald door de macro-
economische en politieke ontwikkeling van de begunstigde landen. 
I.B Operaties met een micro-economisch doel 
Dit zijn leningen voor de financiering van projecten die over een lange periode moeten 
worden afgelost met de verwachte opbrengst van de projecten, die doorgaans worden 
toegekend aan ondernemingen, financiële instellingen of derde landen en die niet alleen 
door de garantie van de Gemeenschap maar ook door de gebruikelijke bankgaranties 
worden gedekt. 
Het betreft hier de Euratom- en NCI-leningen in de Lid-Staten en de leningen van 
Euratom en de EIB buiten de Gemeenschap (Middellandse-Zeegebied, Midden- en 
Oost-Europa, bepaalde derde landen - ontwikkelingslanden in Latijns-Amerika en Azië, en 
Zuid-Afrika). 
II. GEBEURTENISSEN SEDERT HET VERSLAG VAN 30.06.97 
De voornaamste gebeurtenissen in de loop van het tweede halfjaar 1997 waren de 
volgende: 
II.A Georgië, Armenië, Tadzjikistan 
Georgië, Armenië en Tadzjikistan zijn ernstig getroffen door de economische 
achteruitgang ten gevolge van de ineenstorting van de planeconomie en de desintegratie 
van de Sovj et-Unie. 
6-
Gezien de buitengewoon moeilijke omstandigheden waarin Armenië, Georgië en 
Tadzjikistan verkeren, heeft de Commissie geoordeeld dat buitengewone hulp nodig 
was om de stabilisatieprogramma's en structurele hervormingen te ondersteunen die met 
het IMF zijn overeengekomen. 
Daarom heeft zij op 3 februari 1997 een voorstel ingediend voor een besluit van de 
Raad tot toekenning van buitengewone financiële bijstand aan Armenië, Georgië en 
eventueel Tadzjikistan voor een bedrag van 170 miljoen ecu in de vorm van een lening 
op maximaal 15 jaar en 50 miljoen ecu in de vorm van giften. 
De Raad heeft op 17 november 1997 besloten tot de toekenning van buitengewone 
financiële bijstand aan Armenië en Georgië in de vorm van leningen op lange termijn 
ten belope van 170 miljoen ecu en giften voor een bedrag van 95 miljoen ecu. 
II.B Oekraïne 
In het kader van een algemeen programma voor steunverlening aan Oekraïne heeft de 
Commissie op 12 november 1997 een voorstel voor een besluit van de Raad ingediend 
tot toekenning van aanvullende macrofïnanciële bijstand aan Oekraïne ten belope van 
150 miljoen ecu in de vorm van een lening met een maximumlooptijd van 10 jaar. Op 
de datum van indiening van het verslag had de Raad nog geen enkel formeel besluit 
genomen. 
II.C Leningen van de Europese Investeringsbank ten behoeve van investerings­
projecten in de Voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië 
Op 13 januari 1998 heeft de Commissie een voorstel voor een besluit van de Raad 
ingediend betreffende de toekenning van een garantie van de EG ten belope van 70 % 
voor leningen ten behoeve van investeringsprojecten in de Voormalige Joegoslavische 
Republiek Macedonië. Deze garantie is beperkt tot een totaal maximum van 150 miljoen 
ecu die moeten worden toegekend van 1998 tot 31 december 2000. Op de datum van 
indiening van het verslag had de Raad nog geen enkel formeel besluit genomen. 
III. DE SITUATIE INZAKE DE RISICO'S 
De risico's voor de Gemeenschapsbegroting kunnen aan de hand van twee criteria worden 
beoordeeld: 
- het vaak door de banken gehanteerde criterium van de totale, op een bepaalde 
datum uitstaande hoofdsom van de betrokken operaties; 
- het meer specifiek budgettaire criterium van het maximale risico van uitbetaling 
voor de Gemeenschapsbegroting van elk jaar. 
Dit laatste criterium werd zelf op twee wijzen toegepast: 
- alleen op de uitbetalingen tot en met de datum van indiening van het verslag, 
wat het minimumrisico voor de Gemeenschap vormt bij afwezigheid van 
7-
vervroegde aflossingen. De betrokken situatie is beschreven in de hierna 
volgende tabel 2; 
,..- :in prospectieve zin, op alle operaties ten aanzien waarvan de Raad een besluit 
heeft genomen of de Commissie een voorstel heeft ingediend, ten einde de 
weerslag ervan op de toekomstige begrotingen te ramen, hetgeen het maximum-
risico voor de Gemeenschap vormt in de veronderstelling dat de voorstellen van 
de Commissie worden aanvaard. De betrokken situatie wordt beschreven in de 
hierna volgende tabel 3. 
In dit laatste geval is het mogelijk een orde van grootte van de ontwikkeling van de met de 
lopende voorstellen samenhangende risico's te geven. Uiteraard dient hierbij evenwel een 
aantal veronderstellingen te worden gemaakt over de data van uitbetaling en de aflossings-
voorwaarden, waarvan de bijzonderheden in de bijlage zijn opgenomen, alsook over de 
rentevoeten1 en de wisselkoersen2. 
De uitkomsten zijn weergegeven in de tabellen 1 tot en met 3, waarin ten aanzien van het 
risico onderscheid is gemaakt naar landen in en landen buiten de Gemeenschap. 
Voorts kan worden opgemerkt dat de in de tabellen genoemde totale bedragen risico's van 
uiteenlopende aard dekken: lening aan één enkel land wanneer het gaat om 
macroflnanciële bijstand, leningen voor projecten die door de leningnemers worden 
gegarandeerd in het geval van NCI- of EIB-leningen bijvoorbeeld. 
In de volgende analyse wordt onderscheid gemaakt tussen het totale risico, het risico op 
operaties in de Lid-Staten en het risico op operaties in derde landen. 
III.A Uitstaand bedrag op de datum van indiening van het verslag 
De situatie van het uitstaand bedrag is beschreven in tabel 1. 
Het totale risico beloopt 12.171 miljoen ecu op de datum van de indiening van het verslag, 
tegen 11.941 miljoen ecu aan het einde van het voorbije halfjaar, wat neerkomt op een 
stijging met 2 %3. 
De onderstaande tabel bevat de operaties die van invloed zijn geweest op de ontwikkeling 
van het uitstaande bedrag sedert het vorige verslag. 
1 De toegepaste hypothese is die van een gemiddelde rentevoet van 10 % voor EIB-leningen. Voor 
opgenomen en verstrekte leningen wordt een gemiddelde rentevoet van 4,4 % toegepast. 
2 Voor leningen in andere valuta's dan de ecu zijn de toegepaste wisselkoersen die van 31.12.1997. 
3 Een gedeelte van de evolutie van het uitstaande bedrag in de loop van het voorbije halfjaar kan 
worden verklaard door de wisselkoersschommelingen voor de leningen in andere valuta's dan de 
ecu. 
-8 
in miljoen ecu 
IUKstaand bedrag op 30.06.97 11.941,00 
Aflossingen van de leningen 
Euratom -1,30 
NCI -1.10,70 
Financiele bijstand -825,00 
Ex-USSR -115,33 
EIB -150,00 
Schommeling van de wisselkoers van de overige valuta's ten opzichte van de ecu + 6,33 
UKbetalingen van de leningen 
Financiele bijstand +195,00 
EIB +1.231,00 
Uitstaand bedrag op 31.12.97 12.171,00 Het uitstaande bedrag in hoofdsom van de operaties ten gunste van de Lid-Staten beloopt 
4.497 miljoen ecu op de datum van indiening van het verslag, hetgeen 3,2 % minder is 
dan op 30.06.1997. 
Deze vermindering is vooral toe te schrijven aan de aflossing van een bedrag van 
112 miljoen ecu aan Euratom- en NCI-leningen. 
Bij de overige operaties betreffende de Lid-Staten blijft het uitstaande bedrag 
onveranderd. 
Wat de risico's met betrekking tot derde landen betreft, bedroeg het uitstaande bedrag in 
hoofdsom op de datum van indiening van het verslag 7.674 miljoen ecu, hetgeen 5,2 % 
meer is dan in het vorige halfjaar. 
III.B Maximaal jaarlijks risico voor de Gemeenschapsbegroting: uitbetalingen op 
de datum van indiening van het verslag 
De situatie is weergegeven in tabel 2. 
Het jaarlijkse totale risico, dat in 1998 3.289 miljoen ecu beloopt, stijgt en zal in 2000 
ongeveer 3.682 miljoen ecu bereiken, terwijl zich in 1999 een bijzondere situatie zal 
voordoen als gevolg van het ontbreken van vervaldagen voor aflossingen van 
betalingsbalansleningen aan de Lid-Staten en het aflopen van de aflossingen in 1998 van 
de leningen aan Hongarije, de Tsjechische en de Slowaakse Republiek en de lening van 
290 miljoen ecu aan Bulgarije. 
Het bedrag dat met de operaties betreffende de Lid-Staten samenhangt, beloopt 
1.967 miljoen ecu voor 1998. Dit cijfer volgt het tempo van de aflossingen van de 
hoofdsom van de betalingsbalansleningen aan Griekenland en Italië. In 2000 
-9 
bereikt het risico 2.734 miljoen ecu, d.i. de laatste aflossing van de lening aan 
Italië. 
- , Het risico betreffende derde landen beloopt in 1998 1.323 miljoen ecu, gezien de 
vervaldagen met betrekking tot de volgende hoofdsommen: 
- 100 miljoen ecu voor Hongarije, 
- 123 miljoen ecu voor de Tsjechische Republiek, 
- 62 miljoen ecu voor de Slowaakse Republiek, 
- 150 miljoen ecu voor Bulgarije, 
- 185 miljoen ecu voor Roemenië, 
- 288 miljoen ecu voor de EIB-leningen. 
Vanaf 1999 volgt een daling van de aflossingen van de hoofdsom van de opgenomen en 
verstrekte leningen. Hierdoor neemt het risico op leningen aan derde landen af tot 
gemiddeld 880 miljoen ecu in de periode 1999-2005. 
III.C Theoretisch maximaal jaarlijks risico voor de Gemeenschapsbegroting 
De situatie is weergegeven in tabel 3. 
Dit risico beloopt in 1998 3.400 miljoen ecu en stijgt tot 4.266 miljoen ecu in het jaar 
2000, waarna het vervolgens tot gemiddeld 2.550 miljoen ecu stabiliseert van 2.001 tot en 
met 2.005 (in 1999 beloopt het risico 1.544 miljoen ecu). 
- De evolutie van het maximale risico betreffende de Lid-Staten is zeer goed 
vergelijkbaar met die van tabel 2 tot in het jaar 2000, wanneer het risico 
2.734 miljoen ecu zal bereiken. 
- Het risico betreffende derde landen stijgt van 1.433 miljoen ecu in 1998 tot 
1.263 miljoen ecu in 1999. Er kan een toeneming van het risico vanaf 2000 tot in 
2005 met gemiddeld 20 % per jaar worden vastgesteld. 
10 
IAJBJEL1 
UITSTAANDE BEDRAGEN IN HOOFDSOM VAN DE GARANTIES OP TOEGESTANE OPERATIES 
(in miljoen ecu) 
Betrokken operaties 
LIDSTATEN 
A. Betallngsbalansen 
1. Griekenland 
2. Italia 
B. Overige 
3. Euratom 
4. NCI en NCI aardbevingen 
5. EIB/Middellandse Zee 
Spanje, Griekenland, Portugal 
TOTAAL LIDSTATEN 
DERDE LANDEN 
A. Financials bijstand 
LHongarije 
2. Tsjechische Republiek 
3. Slovaakse Republiek 
4. Bulgarije 
5. Roemenia 
6. Algerije 
7. Israel (*) 
8. VJRM 
9. Baltische Staten 
10. Moldavia 
II.OekraTne 
12. Wlt-Rusland 
13. Georgia, Armenia 
14. Ex-USSR (**) 
B. Overige 
15. EIB/Middellandse Zee 
16. EIB LMOE 
17. EIB ALA 
18. EIB Zuid-Afrika 
TOTAAL DERDE LANDEN 
TOTAAL-GENERAAL Toegestaan 
maximumbedra 
14000 
4000 
6630 
1500 
26330 
180 
250 
125 
650 
580 
600 
160 
40 
220 
60 
285 
55 
170 
1250 
8672 
8220 
1925 
675 
24117 
50447 Uitstaand 
bedrag in 
hoofdsom 
op 30.6.97 
600 
3466 
120 
327 
246 
4648 
180 
250 
125 
400 
510 
500 
160 
0 
135 
60 
185 
30 
0 
331 
2541 
1531 
301 
56 
7294 
11941 Uitstaand 
bedrag in 
hoofdsom 
op 31.12.97 
600 
3448 
118 
219 
212 
4497 
100 
123 
62 
260 
580 
250 
0 
25 
130 
60 
285 
30 
0 
216 
3150 
1919 
385 
100 
7674 
12171 NogjuKte 
betalen 
op 31.12.97 
0 
0 
0 
0 
0 
0 
0 
0 
0 
250 
0 
100 
0 
15 
85 
0 
0 
25 
170 
0 
2513 
4052 
653 
199 
8062 
8062 
(*) Op 31.12.97 volledig afgeloste lening 
(**) Het uitstaand bedrag van 216 miljoen ecu komt overeen met de op 31.12.97 verschuldigde en 
niet-afgeloste bedragen In hoofdsom. 
BULAGE BIJ TABEL 1 
STAND VAN DE EIB-OPERATIES OP 31.12.97 
Operaties 
Mediterrane lidstaten 
Derde landen vroegere mandaten: 
Middellandse-Zeeprotocollen 
LMOE I 
LMOE II 
ALA I 
ALA II 
Zuid-Afrika 
Derde landen nieuwe mandaten(*) 
Middellandse Zee 
LMOE 
ALA 
Zuid-Afrika 
Totaal Toegestane 
leningen 
1500 
6362 
1700 
3000 
750 
275 
300 
2310 
3520 
900 
375 
20992 Geopend kredie 
• annulering 
1465 
5736 
1628 
3000 
657 
153 
300 
934 
1466 
215 
0 
15553 Uitbetaald 
bedrag 
1590 
4251 
1255 
762 
324 
78 
100 
114 
30 
0 
0 
8503 Uitstaand 
bedrag 
op 31.12.97 
212 
3036 
1128 
761 
307 
78 
100 
114 
30 
0 
0 
5765 
(*) Besluit van de Raad van 14.4.97 
Opmerking : De leningen worden uitbetaald in deviezen, zodat de uitbetalingen omgerekend in ecu 
groter kunnen zijn dan het toegestane bedrag. 
TABEL 2 
MAXIMAAL JAARLIJKS RISICO VOOR DE GEMEENSCHAPSBEGROTING 
(Raming in miljoen ecu op basis van de uitbetalingen per 31.12.97) 
LID-STATEN 
HOOFDSOM 
A. Betallngsbalansen 
1. Griekenland 
2. Italia 
B. Structured leningen 
3. Euratom 
4. NCI en NCI-Aardbevingen 
5. ElB/oude Middellandse-Zee- protocollen 
Spanje, Griekenland,Portugal 
Subtotaal hoofdsom 
RI-NTE 
A. Belallngsbnlnnsen 
1. Griekenland 
2. Italia 
B. Structured leningen 
3. Euratom 
4. NCI en NCI-Aardbevingen 
5. ElB/oude Middellandse-Zee- protocollen 
Spanje, Griekenland, Portugal 
Subtotaal rente 
TOTAAL LID-STATEN 
DERDE LANDEN 
HOOFDSOM 
A. Financiaie bijstand 
6. Hongarije 
7. Tsjechie 
8. Slowaklje 
9. Bulgarlje 
10. Roemenia 
11.Algerlje 
12. VJRM 
13. Ballische Slaten 
14. Moldavia 
15. OekraVne 
16. Witrusland 
11. Garanlles 
17. EIB/Mlddollandse-Zeelanden 
16. EIB/Midden- en Oost-Europa 
19. EIB/Ontwikkelingslanden ALA 
20. EIB Zuld Afrika 
Subtotaal hoofdsom 
RENTE 
A. Financiaie bijstand 
6. Hongarije 
7. Tsjechie 
8. Slowakije 
9. Bulgarije 
10. Roemenia 
11. Algerije 
12. VJRM 
13. Ballische Staten 
14. Moldavia 
15. OekraTne 
16. Witrusland 
B. Garanties 
17. EIB/Middellandse-Zeelanden 
18. EIB/Midden- en Oost-Europa 
19. EIB/Ontwikkelingslanden ALA -
20. EIB Zuid Afrika 
Subtotaal rente 
TOTAAL DERDE LANDEN 
TOTAAL-GENERAAL 
(waarvan Oost-Europa) 
(waarvan andere derde landen) 1998 
500 
981 
91 
50 
45 
1667 
48 
209 
10 
16 
18 
300 
1967 
100 
123 
62 
150 
185 
5 
174 
92 
22 
912 
2 
3 
1 
8 
22 
16 
1 
7 
3 
13 
2 
185 
115 
18 
15 
410 
1323 
3289 
892 
430 1999 
15 
40 
40 
96 
155 
3 
13 
14 
184 
280 
190 
5 
200 
134 
27 
556 
5 
14 
16 
1 
7 
3 
13 
2 
178 
109 
15 
15 
378 
933 
1213 
482 
451 2000 
2467 
12 
40 
38 
2557 
155 
1 
10 
11 
177 
2734 
80 
95 
5 
215 
172 
34 
601 
5 
8 
16 
1 
6 
3 
13 
2 
164 
101 
15 
15 
347 
948 
3682 
490 
459 2001 
71 
21 
92 
7 
7 
15 
107 
70 
150 
9 
17 
6 
233 
183 
40 
34 
742 
5 
6 
16 
1 
1 
3 
13 
2 
149 
90 
14 
15 
315 
1056 
1163 
405 
651 2002 
23 
23 
2 
6 
7 
30 
55 
100 
25 
12 
37 
6 
243 
182 
43 
19 
721 
2 
6 
5 
1 
1 
2 
12 
1 
135 
79 
12 
9 
265 
986 
1016 
419 
566 2003 
22 
22 
2 
3 
5 
27 
40 
12 
57 
6 
250 
175 
50 
590 
2 
3 
1 
2 
11 
1 
119 
68 
11 
7 
225 
815 
842 
377 
438 2004 
17 
15 
32 
2 
2 
4 
36 
70 
12 
57 
6 
236 
172 
22 
575 
3 
1 
1 
8 
1 
104 
57 
10 
7 
192 
767 
803 
388 
380 2005 
8 
8 
1 
1 
8 
7 
57 
6 
226 
164 
23 
483 
1 
1 
5 
1 
90 
47 
9 
7 
160 
643 
652 
288 
356 TOTAL 
500 
3448 
118 
219 
211 
4496 
48 
519 
13 
51 
62 
693 
5189 
100 
123 
62 
260 
580 
250 
0 
130 
57 
225 
30 
1777 
1274 
260 
53 
5180 
2 
3 
1 
27 
62 
67 
9 
21 
16 
88 
13 
1124 
666 
104 
88 
2292 
7472 
12661 
3741 
3731 
12-
IABEL3. 
THEORETISCH MAXIMAAL JAARLIJKS RISICO VOOR DE COMMUNAUTAIRE BEGROTING 
LIDSTATEN 
HOOFDSOM 
A. Betallngsbalansen 
1. Griekenland 
2. Italia 
B. Structured leningen 
3. Euratom en NCI 
4. EIB, Spanje, Griekenl.. Port. 
Subtotaal hoofdsom 
RENTE 
A. Betallngsbalansen 
1. Griekenland 
2. Italia 
B. Structured leningen 
3. Euratom en NCI 
4. EIB, Spanje, Griekenl., Port. 
Subtotaal rente 
TOTAAL LIDSTATEN 
DERDE LANDEN 
HOOFDSOM 
A. Financiaie bijstand 
5. Hongarije 
6. Tsjechische Republiek 
7. Slovaakse Republiek 
8. Bulgarije 
9. Roemenia 
10. Algerije 
11. VJRM 
12. Ballische Stalen 
13. Moldavia 
14. Oekrafne 
15. Wit-Rusland 
16. Georgia 
17. Armenia 
18. Euratom LMOE 
B. Garanties 
19. EIB Mlddellandse Zee 
20. EIB LMOE 
21. EIB ALA 
22. EIB ZUID-AFRIKA 
Subtotaal hoofdsom 
RENTE 
A. Financiaie bijstand 
5. Hongarije 
6. Tsjechische Republiek 
7. Slovaakse Republiek 
8. Bulgarije 
9. Roemenia 
10. Algerije 
11. VJRM 
12. Ballische Slaten 
13. Moldavia 
14. OekraTne 
15. Wit-Rusland 
16. Georgia 
17. Armenia 
18. Euratom LMOE 
B. Garanties 
19. EIB Middellandse Zee 
20. EIB LMOE 
21. EIB ALA 
22. EIB ZUID-AFRIKA 
Subtotaal rente 
TOTAAL DERDE LANDEN 
TOTAAL-GENERAAL 
(waarvan: Oost-Europa) 
(waarvan : overige derde landen] 1998 
500 
981 
141 
45 
1667 
48 
209 
26 
18 
300 
1967 
100 
123 
62 
150 
185 
5 
174 
92 
22 
913 
2 
3 
1 
13 
22 
21 
2 
11 
3 
16 
3 
5 
3 
1 
205 
166 
26 
18 
520 
1433 
3400 
965 
468 1999 
55 
40 
96 
155 
15 
14 
184 
280 
190 
5 
200 
134 
27 
556 
15 
14 
21 
2 
11 
3 
19 
3 
5 
3 
5 
272 
267 
43 
25 
707 
1263 
1544 
673 
590 2000 
2467 
52 
38 
2557 
155 
11 
11 
177 
2734 
80 
95 
5 
215 
172 
34 
601 
15 
8 
21 
2 
10 
3 
19 
3 
5 
3 
14 
341 
385 
68 
35 
931 
1532 
4266 
816 
716 2001 
71 
21 
92 
7 
7 
15 
107 
70 
150 
9 
17 
6 
283 
267 
53 
40 
895 
15 
6 
21 
2 
5 
3 
19 
3 
5 
3 
30 
419 
513 
99 
44 
1186 
2081 
2188 
970 
1111 2002 
23 
23 
2 
6 
7 
30 
55 
100 
25 
12 
37 
6 
352 
360 
74 
31 
1052 
12 
6 
14 
2 
5 
2 
18 
2 
5 
3 
49 
469 
587 
123 
47 
1343 
2395 
2426 
1183 
1212 2003 
22 
22 
2 
3 
5 
27 
12 
37 
6 
1 
436 
470 
107 
23 
1092 
12 
3 
9 
2 
5 
2 
17 
2 
5 
3 
69 
476 
593 
135 
48 
1360 
2472 
2500 
1236 
1236 2004 
17 
15 
32 
2 
2 
4 
36 
70 
12 
72 
11 
5 
509 
596 
110 
35 
1420 
12 
3 
9 
2 
5 
1 
14 
2 
5 
3 
86 
457 
569 
136 
47 
1350 
2771 
2807 
1466 
1305 2005 
8 
8 
1 
1 
8 
31 
100 
17 
7 
87 
11 
14 
537 
631 
127 
42 
1604 
11 
4 
2 
5 
1 
11 
2 
5 
3 
98 
362 
519 
128 
42 
1192 
2796 
2805 
1452 
1344 TOTAL 
500 
3448 
337 
211 
4496 
48 
519 
65 
62 
693 
5189 
100 
123 
62 
251 
580 
350 
0 
147 
57 
250 
40 
0 
0 
20 
2706 
2722 
554 
171 
8133 
2 
3 
1 
105 
62 
120 
16 
57 
18 
133 
20 
39 
21 
352 
3001 
3599 
758 
306 
6613 
16746 
21935 
8764 
7982 
13 
IV. TOKI'ANSIINC VAN PK UKCiROÏ INCJSCARANNK 
IV.A Gebruik van kasmiddelen 
De Commissie verricht betalingen uit haar kasmiddelen, hetgeen is toegestaan bij artikel 12 
van Verordening nr. 1552/89 van de Raad van 29 mei 1989 houdende toepassing van 
Besluit 88/376/EEG, Euratom betreffende het stelsel van eigen middelen van de Gemeen­
schappen. Door deze procedure vermijdt de Commissie vertragingen bij de dienst van de 
opgenomen leningen en de betaling van bijkomende kosten wanneer een debiteur van een 
verstrekte lening te laat betaalt. 
IV.B Gebruik van het Garantiefonds 
Wanneer de begunstigde van een door de Gemeenschap verstrekte of gegarandeerde lening 
in gebreke van betaling blijft, wordt binnen drie maanden een beroep gedaan op het 
Garantiefonds. 
Rente wegens vertraging tussen de datum van terbeschikkingstelling van de kasmiddelen en 
de datum van interventie van het Fonds wordt uit het Garantiefonds terug in de kas gestort. 
In de laatste zes maanden is op het Garantiefonds een beroep gedaan voor de volgende 
landen: 
—————— —«^-». , i_——__ 
Derde land Datum Bedrag (hoofdsom en rente) 
Ex-Joegoslavie 16.10.97 6.134.806,85 
————..... ..- ...I.JB-II •!—•••• —^U —— I -——W———— •! . • !..,.,! ••• I HI——S—•—H,—H».«—•———•. I .M—^.l.— l •—•-———— 
IV.C Laattijdige aflossingen 
De volgende landen hebben tijdens de verslagperiode laattijdige aflossingen verricht nadat 
een beroep was gedaan op het Garantiefonds. De betrokken bedragen zijn terug in het 
Fonds gestort overeenkomstig artikel 2 van Verordening (EG, Euratom) nr. 2728/94 van 
de Raad van 31 oktober 1994 tot instelling van het Garantiefonds. 
De Voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië' (VJRM) heeft in totaal 19,7 miljoen 
ecu afgelost, hetgeen overeenkomt met het totaal van haar achterstand. 
1 ———— i ' I'—— ' , ' • "* 
Derde land Datum aflossing Bedrag (hoofdsom en rente en 
achterstandsrente) 
Armenie 28.11.97 8.000.000,00 
VJRM 3.11.97 16.509.236,82 
VJRM 23.12.97 3.195.400,83 
Totaal 27.704.637,65 
-14-
IV.D Uitstaande aflossingen op de verslagdatum 
Aan het einde van de periode moesten nog de volgende betalingen worden verricht: 
Derde land Bedrag (hoofdsom en rente en achtqrstandsrente) 
\z Tadzjikistan 
Georgië 
Armenië 
Ex-Joegoslavië 72.130.543,72 
127.912.418,30 
48.510.587,09 
67.207.757,63 
Totaal 315.761.306,74 
V. ANALYSE VAN HET THEORETISCHE VERMOGEN VAN DE GEMEENSCHAP OM 
LENINGEN EN GARANTIES TE VERSTREKKEN TEN BEHOEVE VAN DERDE LANDEN 
Door het mechanisme van het Fonds en de reserve voor garanties wordt in de praktijk het 
vermogen van de Gemeenschap om leningen of garanties op leningen aan derde landen te 
verstrekken beperkt: de kredieten die beschikbaar zijn om de verplichte voorziening aan te 
leggen bij een nieuw leningsbesluit (of een jaartranche in het geval van garanties voor 
meerjarige leningen) worden beperkt door het bedrag dat in de financiële vooruitzichten 
als reserve voor garanties is opgenomen4. 
Op een bepaald ogenblik is de leningscapaciteit de tegenwaarde in termen van leningen 
van de in de reserve voor garanties overblijvende ruimte. Deze ruimte is gelijk aan het 
verschil tussen de reserve en het geraamde bedrag van de voorziening van het 
Garantiefonds op grond van reeds goedgekeurde of voorbereide operaties. 
In tabel 4 wordt de capaciteit van de Gemeenschap om leningen aan derde landen te 
verstrekken voor de periode 1997-1999 geraamd met inaanmerkingneming van het 
mechanisme van het Garantiefonds. De berekeningsmethode en de verwijzingen naar de 
regelgeving worden meer uitvoerig beschreven in de bijlage bij dit verslag. 
Volgens de door de Raad goedgekeurde besluiten en de voorgestelde of nog in 
voorbereiding zijnde besluiten (zie tabel 4) zal het gebruik van de reserve voor garanties in 
1998 259 miljoen ecu bedragen, hetgeen een ruimte in de reserve voor garanties laat van 
79 miljoen ecu eind 1998. 
Op 31.12.1997 bereikte het uitstaand bedrag van de lenings- en garantieoperaties ten 
gunste van derde landen, vermeerderd met de verschuldigde en niet-betaalde renten, 
7.961 miljoen ecu. 
In de financiële vooruitzichten is 300 miljoen ecu tegen de prijzen van 1992 opgenomen. 
-15 
De verhouding tussen de middelen van het Fonds en het uitstaand bedrag in de zin van de 
door de Verordening gegeven definitie beloopt 10,83 %, wat bijgevolg meer is dan de 
10% die voor het streefbedrag is vastgesteld in de Verordening tot instelling van het 
Fonds. Overeenkomstig de voorschriften wordt het surplus teruggeboekt naar een 
specifieke begrotingslijn in de staat van ontvangsten van de algemene begroting van de 
Europese Gemeenschappen. Het surplus beliep 66 miljoen ecu bij de afsluiting van het 
begrotingsjaar 1997. 
Het Garantiefonds kan bij de afsluiting van het begrotingsjaar 1998 1.100 miljoen ecu 
bereiken onder de volgende veronderstellingen: 
- betaling van 259 miljoen ecu uit de reserve 1998; 
- geen nieuwe wanbetalingen die de interventie van het Fonds vergen; 
- geen laattijdige aflossingen door in gebreke gebleven landen; 
- inkomsten uit beleggingen van het vermogen van het Fonds ten belope van circa 
40 miljoen ecu. 
Rekening houdend met de invloed op de reserve voor garanties van de voorziening van het 
Fonds voor de leningen die al zijn goedgekeurd en de leningen die zijn voorgesteld of in 
voorbereiding zijn voor de periode 1998-1999, varieert de leningscapaciteit per jaar: 
- van 516 tot 568 miljoen ecu voor leningen waarop de totale begrotingsgarantie 
wordt verleend; 
- van 688 tot 757 miljoen ecu voor leningen die tot 70 % worden gegarandeerd 
(in toepassing van de akte van borgtocht tussen de EG en de EIB van 25 en 
29 juli 1997). 
VI. RELATIEVE SOLIDITEIT VAN HET GARANTIEFONDS 
De verhouding tussen de stand van het Fonds op 31.12.97 (862 miljoen ecu) en het 
maximale jaarlijkse risico van de leningen aan derde landen (zijnde het totale bedrag van 
de aflossingen en rentebetalingen) voor 1998 (1.433 miljoen ecu) bedraagt 60% (zie 
tabel 3). 
- 16-
IABEL4 
THEORETISCH VERMOGEN VAN DE GEMEENSCHAP OM IN DE PERIODE 1997-1999 
LENINGEN EN GARANTIES TE VERSTREKKEN TEN BEHOEVE VAN DERDE LANDEN 
overeenkomstig het mechanisme van het Garantiefonds}*) v 
Situatie Ramingen Ramlngen 
in miijoen ecu 
Reserve voor garanties op leningen aan en in derde landen 
Gegevens voor de berekening van de voorziening 
van het Garantlefonds 
- EIB-LENINGEN 
- Middellandse Zee (a) 
- Midden- en Oost-Europa (b) 
- Latljns-Amerlka en Azlfi (c) 
- Zuld-Afrlka (d) 
- Totaal EIB-Ienlngen 
- Euratom-ieningen 
- Macrofinanciele bijstand 
Voorziening van het Garantiefonds 
Ruimte in de reserve voor garanties 
Residuele leningscapaciteit (betalingsbalansleningen, 
EIB-Ieningen en Euratom-ieningen) 
- Maximum indien volledig gebruikt met 100 %-garantie 
(b.v. betalingsbalansleningen) 
- Maximum indien volledig gebruikt met 70 %-garantie 
(b.v. EIB-Ieningen) f907 
329 
553 
650,5 
60 
125 
1588,5 
0 
305 
286 
43 
286 
409 1998 
338 
931,6 
665,7 
190.55 
17.5 
1805,35 
0 
50 
259 
79 
568 
811 1999 
346 
693,25 
710,5 
322 
105 
1830,75 
0 
125 
274 
72 
516 
737 
(') Het voorzieningspercentage voor 1998 en 1999 beloopt 14 %, omdat het Fonds in 1997 zijn streefbedrag heeft 
boreikt. 
(zie aanbevelingen van de Raad van 2.12.96 en 27.01.97) 
Kenmerken van de leningen die in de periode 1997-1999 tot voorziening van het Fonds lelden: 
- EIB 
a. Middellandse Zee: 
- goedgekeurde leningen: 1994-1996:115 miljoen ecu op grond van het vierde financieel protocol 
met Syrië (doorlopende garantie van 75 %). Van 31.01.97 tot 31.01.2000: 2.310 miljoen ecu uit hoofde van de 
verlenging van het mandaat van de EIB (70 %-doorlopende garantie). 
- voorgestelde of voorbereide leningen: 1998 - 2002: 750 miljoen ecu op grond van de 
financiële samenwerking met Turkije. 1998-2001 :230 miljoen ecu op grond van de financiële 
samenwerking met Kroatië. 1998-2000:150 miljoen ecu op grond van de financiële samenwerking 
met de Voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië (VJRM). 
b. Midden- en Oost-Europa: 
- goedgekeurde leningen: 31.01.97-31.01.2000: 3.520 miljoen ecu op grond van de verlenging 
van het mandaat van de EIB (70 %-doorlopende garantie). 
c. Latijns-Amerika en Azië: 
- goedgekeurde leningen: 1993-1996: 750 miljoen ecu. Voor 54,6 miljoen ecu geannuleerde leningen. 
1996: 275 miljoen ecu (100 %-garantie). Een bedrag van 122 miljoen ecu waarvan het contract nog moet worden 
ondertekend bij de goedkeuring van het besluit van 14.04.97, is overgegaan naar het stelsel van de doorlopende 
garantie van 70 %. 
31.01.97-31.01.2000 :900 miljoen ecu op grond van de verlenging van het mandaat van de EIB (70 %-doorlopende 
garantie) 
d. Zuid-Afrika: 
- goedgekeurde leningen. 01.07.97-01.07.2000 : 375 miljoen ecu op grond van de verlenging van het mandaat 
van de EIB (70 %-doorioponde garantio) 
- Euratom 
geen voorgestelde leningen. 
- Financiële bijstand 
- goedgekeurde leningen: 1997: 25 miljoen ecu voor Wit-Rusland vrijgemaakt en overgedragen naar 1999; 
130 miljoen ecu voor Slovakije geannuleerd. 
1998 :100 miljoen ecu voor Algerije in 1998 vrijgemaakt en overgedragen naar 1999; 
- voorgestelde of voorbereide leningen: 1998:150 miljoen ecu aan Oekraïne. 
-17-
DEEL TWEE 
BEOORDELING VAN DE POTENTIËLE RISICO'S: ECONOMISCHE EN 
FINANCIËLE SITUATIE VAN DE DERDE LANDEN DIE DE GROOTSTE 
LENINGEN HEBBEN ONTVANGEN 
I. INLEIDING 
De in de voorafgaande delen genoemde bedragen verschaffen informatie over de 
kwantitatieve aspecten van de risico's voor de algemene begroting. Deze gegevens moeten 
echter worden gewogen met de kwalitatieve aspecten van dit risico, die worden bepaald 
door de aard van de operaties en de hoedanigheid van de kredietnemers. In het volgende 
deel worden de recente gebeurtenissen besproken die een invloed kunnen hebben op het 
landenrisico van de portefeuille. 
De in dit hoofdstuk gegeven beoordeling van het landenrisico verschaft, in de vorm van een 
tabel van één pagina voor elk land, een reeks indicatoren van het landenrisico voor alle landen 
in Midden- en Oost-Europa, de NOS en het Middellandse-Zeegebied die macro-financiële 
bijstand hebben ontvangen. Ter aanvulling hierop wordt in de tekst een nadere analyse 
gegeven van de betrokken landen, indien sinds het voorgaande verslag over het eerste halfjaar 
van 1997 belangrijke nieuwe gegevens die op de risicobeoordeling van invloed zijn, 
beschikbaar zijn gekomen. Ook wordt een korte analyse gegeven voor de landen die nog 
terugbetalingen moeten doen over de uitstaande leningen in het kader van de handelskredieten 
ten bedrage van 1.250 miljoen ecu, welke in 1991 ter beschikking werden gesteld van de 
toenmalige Sovjet-Unie. 
De in dit deel gegeven beoordeling heeft geen betrekking op andere dan de vermelde regio's, 
met name omdat die risico's van de Gemeenschap (met name uit hoofde van garanties voor 
EIB-leningen) slechts een fractie van de totale risicopositie vormen (minder dan 3 %) en 
voorts goed over de verschillende landen gespreid zijn. Israël zal in het volgende verslag niet 
meer zijn opgenomen, aangezien het land in december 1997 de in 1991 door de Gemeenschap 
verstrekte lening van 160 miljoen ecu heeft terugbetaald. 
II. LANDEN IN MIDDEN- EN OOST-EUROPA 
BULGARIJE 
De vooruitzichten voor Bulgarije blijven een verbetering vertonen. De in het voorjaar van 
1997 met het IMF getroffen stand-by-overeenkomst blijft van kracht. De buitenlandse reserves 
zijn meer dan toereikend om de verplichtingen van de Centrale Bank in het kader van de op 1 
juli getroffen currency board-regeling te dekken. 
Het begrotingstekort 1997 bedroeg ongeveer 4 % van het BBP en lag daarmee ongeveer 2 
procentpunten onder het met het IMF overeengekomen streefcijfer. Dit is voor een deel het 
gevolg van de lager dan verwachte rentepercentages die zowel successen geboekt met de 
macro-economische stabilisatie als een geringere kredietvraag weerspiegelen. 
-18 
De structurele hervormingen werden opgevoerd. De prijzen van alle basisvoedingsmiddelen, 
op een paar na, werden vrijgemaakt. Er vindt op grote schaal privatisering van grote 
ondernemingen plaats; het tempo zal in 1998 nog worden opgevoerd. Eén bank werd 
geprivatiseerd en andere worden waarschijnlijk binnenkort verkocht. De directe buitenlandse 
investeringen lagen in het eerste halfjaar van 1997 een stuk boven die van de jaren 1995 en 
1996 tezamen. 
Ondanks de door Bulgarije geboekte voortgang zal zijn externe financiële positie nog wel 
enige jaren zwak blijven : de dienst op de buitenlandse schuld blijft hoog met bijna 1 miljard 
USD per jaar. Vermeldenswaard in deze context zijn de door Bulgarije in december 1997 aan 
de Gemeenschap verrichte terugbetaling van 140 miljoen ecu over de tot dusver in het kader 
van de macro-financiële bijstand van de Gemeenschap aan dit land betaalde 400 miljoen ecu 
en het besluit van de Raad van juli 1997 om nieuwe macro-financiële bijstand aan Bulgarije te 
verstrekken voor een maximumbedrag van 250 miljoen ecu. Voortdurende hervormingen 
zullen voor blijvende steun van het IMF en andere internationale instellingen zorgen en zullen 
grotere stromen directe buitenlandse investeringen aantrekken. 
DE TSJECHISCHE REPUBLIEK 
De situatie in de Tsjechische Republiek is sedert het laatste verslag onzeker gebleven. In de 
tweede helft van 1997 daalde de groei verder tot slechts 0,8 % op jaarbasis. Na slechte 
productieresultaten voor de eerste zes maanden van het jaar kreeg de Tsjechische Republiek in 
de loop van de zomer te kampen met zware overstromingen die de hoop op herstel van de 
productie in het derde kwartaal in rook deden opgaan. Toch was de productie in het derde 
kwartaal, ondanks het feit dat vele grote industriebedrijven gedwongen waren hun productie 
gedurende een paar weken stop te zetten, hoewel niet overweldigend, hoger dan in dezelfde 
periode van 1996. Deze lichte verbetering in de ontwikkeling van de industriële productie 
zette in het laatste kwartaal door, toen er vanuit de be- en verwerkende industrie tekenen van 
herstel begonnen te komen. De gegevens over de bouwsector zijn daarentegen niet zo 
bemoedigend : de sector heeft hard te lijden van besnoeiingen in de investeringsuitgaven van 
de overheid die eerder in het jaar in het kader van financiële bezuinigingspakketten werden 
uitgevoerd. 
Wat de externe positie betreft, resulteerde de aanhoudende geringe groei in combinatie met de 
devaluatie van de munt in mei in een aanmerkelijke verbetering van de ontwikkeling van de 
handelsbalans in de tweede helft van het jaar. Ondanks de verbetering van de handelsbalans en 
de lopende rekening bleef de munt wankel. De voornaamste oorzaak van de aanhoudende 
valutaonrust was de politieke instabiliteit die culmineerde in het aftreden van de Tsjechische 
regering eind november. De politieke onzekerheid zal zeker voortduren tot de nieuwe 
verkiezingen van het land die op zijn vroegst medio 1998 zullen worden gehouden. 
In december 1997 betaalde de Tsjechische Republiek ongeveer 127 miljoen ecu aan de 
Gemeenschap terug van de 250 miljoen ecu door de Gemeenschap verstrekt in het kader van 
haar macro-financiële bijstand aan het land. 
-19-
ESTLAND 
Ondanks recente financiële onrust blijft de risicobeoordeling van Estland tot de gunstigste in 
de regio behoren. De economie groeit zeer snel (in de eerste helft van 1997 bedroeg de reële 
groei van het BBP 11,7 % op jaarbasis), de uitvoer neemt fors toe (in de eerste tien maanden 
van 1997 bedroeg de uitvoer uitgedrukt in dollars 38 % meer dan in de dienovereenkomstige 
periode van 1996); voorts had het land in 1997 een begrotingsoverschot. De buitenlandse 
schuld blijft laag in verhouding tot het BBP. In september werden de goede economische 
resultaten van het land door twee gunstige onafhankelijke risicoratings erkend. Moody's gaf 
Estland een Baa 1, investeringsbeoordeling, lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling, en 
ICBA gaf een BBB, investeringsbeoordeling, lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling. 
Moody's rating is de hoogste aan een land van de voormalige Sovjet-Unie toegekend en 
dezelfde als de rating van de Tsjechische Republiek. 
De vele tekenen van oververhitting, met name de groei van het tekort op de lopende rekening 
en de zeer snelle expansie van het verstrekken van leningen door banken, zetten de autoriteiten 
in het laatste kwartaal van 1997 aan lot het nemen van een aantal beperkende maatregelen. De 
fmancicelpolilickc maatregelen werden aangescherpt, met name via het deponeren in het 
buitenland van een groot deel van de extra belastinginkomsten (500 miljoen EEK in 1997) en 
via verhoging van het geplande overschot voor 1998. Ook werd het percentage van de 
toereikendheid van eigen vermogen op 1 oktober van 8 tot 10 % opgetrokken en werden de 
reservevereisten voor banken aangescherpt. Hoewel deze maatregelen de groei in 1998 zullen 
afremmen, zullen zij iets van de macro-economische onevenwichtigheden van het land helpen 
gladstrijken. 
Als gevolg van de moeilijke situatie op de internationale financiële markten en de maatregelen 
van de autoriteiten om de economie af te remmen, had Estland in het laatste kwartaal van 1997 
ernstige liquiditeitsmoeilijkheden. Dit leidde tot een aanzienlijke verhoging van de interbank-
rentepercentages en tot massale verkopen op de effectenmarkt, die tussen eind augustus en 
eind november met meer dan 50 % daalde. Deze financiële moeilijkheden gaven een gevoelige 
knauw aan de winstvooruitzichten van de banken, maar verhinderden niet dat de Estlandse 
banken op de internationale financiële markten om geld bleven vragen. In november 1997 
kwamen de autoriteiten met het IMF een nieuw memorandum van economisch beleid overeen, 
maar kondigden zij aan niet voornemens te zijn aankopen te doen in het kader van de stand-
by-overeenkomst die het memorandum ondersteunt. 
VOORMALIGE JOEGOSLAVISCHE REPUBLIEK MACEDONIË (FYROM) 
Sinds haar onafhankelijkheid in 1991 heeft de voormalige Joegoslavische Republiek 
Macedonië aanzienlijke voortgang geboekt met de economische stabilisatie en liberalisatie en 
heeft zij een aantal structurele maatregelen ter hervorming van haar economie getroffen. Deze 
inspanningen deden de inflatie dalen tot lage percentages van één cijfer, stabiliseerden de 
wisselkoers (wel vond in juli 1997 een devaluatie plaats), brachten de achteruitgang van de 
productie tot stilstand en bezorgden de voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië de 
reputatie stabiel te zijn en bereid tot het doorvoeren van hervormingen. Ondanks het feit dat de 
groei van het BBP in 1996 weer op gang kwam en ongeveer 1 % bedroeg en in 1997 ongeveer 
2 %, bedraagt het productieniveau slechts 60 % van het niveau van 1991, is de werkloosheid 
20 
zeer hoog en is de voormalige Republiek Macedonië nog steeds een van de armste landen in 
Europa. 
In ,1997 bleef hel land werken aan zijn overgang naar een markteconomie in het kader van een 
in april 1997 goedgekeurde ESAF-rcgcling van het IMF. Na een programma-aanpassing in juli 
(die de devaluatie van 14 % vergezelde) werd het programma naar voldoening uitgevoerd en is 
het nu op schema. Een belangrijk onderdeel van het programma was de vereffening van de 
achterstallige betalingen van het land jegens de Gemeenschap en de EIB, die op 10 september 
plaatsvond. Ter ondersteuning van het IMF-programma besloot de Raad tot een 
Gemeenschaplening van maximaal 40 miljoen ecu, waarvan de eerste tranche (van 25 miljoen 
ecu) op 30 september werd betaald. De tweede tranche zal naar verwachting begin 1998 
worden vrijgemaakt. 
Het goede recente verleden van economische stabilisatie en hervormingen en de vereffening 
van de laatste nog uitstaande externe schulden zijn zeker positieve factoren in de 
risicobeoordeling van de voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië. In 1995 en 1996 
trof de FYROM herschikkingsovereenkomsten met respectievelijk Parijs en Londen, terwijl 
aan de laatste bilaterale overeenkomsten met Parijs momenteel de laatste hand wordt gelegd. 
De schuld van het land steeg in 1997 tot 38 % van het BBP, terwijl de dienst over de schuld 
daalde lot 8,7 % van de uitvoer van goederen en diensten, hetgeen niet al te hoog is. Toch 
blijft de FYROM een betrekkelijk groot risico. Dit is voornamelijk het gevolg van de 
onstabiele politieke situatie in de regio en interne politieke moeilijkheden verband houdende 
met het minderheidsvraagstuk. Voorts moet nog belangrijke voortgang worden geboekt met de 
herstructurering van ondernemingen en versterking van de banksector. 
LETLAND 
De economische situatie in Letland blijft gunstig. In 1997 nam de groei snel toe en bereikte hij 
in de eerste zes maanden van het jaar 4,6 %. Voorts bleef de inflatie dalen, liepen de 
rentepercentages in de loop van het jaar sterk terug en bleef de financiële positie een 
verbetering vertonen - de begrotingsuitdraai voor 1997 vertoonde een overschot. De externe 
onevenwichtigheden blijven toenemen, maar voor het moment wordt de stabiliteit van de 
munt nauwelijks bedreigd. 
LITOUWEN 
De Litouwse economie bleef het in 1997 goed doen. Gestimuleerd door investeringen en 
consumptie nam het BBP in het eerste halfjaar met 2,5 % toe. De werkloosheid en de inflatie 
lopen niet verder terug, maar blijven betrekkelijk laag en bedroegen in oktober respectievelijk 
5,9 % en 9 % op jaarbasis. De belastinginkomsten waren hoger dan verwacht en het 
begrotingstekort bleef binnen het streefcijfer van 1,9 % van het BBP. 
De handelsbalans verslechterde aanzienlijk, aangezien een levendige binnenlandse vraag 
ervoor zorgde dat de invoer sneller steeg dan de uitvoer. Het gevolg hiervan was dat het 
handelstekort in de eerste negen maanden van 1997 bijna gelijk was aan het tekort over het 
hele jaar 1996. Niettemin werd dit toenemend gebrek aan extern evenwicht gemakkelijk 
gefinancierd. De leen-rentevoeten op de internationale kapitaalmarkt bleven een verbetering 
vertonen en de langetermijn-investerings- en directe buitenlandse investeringsstromen zijn 
21 -
sterk tocgcnocmcn. De officiële reserves stegen in de eerste helft van het jaar en zorgen voor 
een dekking overeenkomende met meer dan twee maanden invoer. De buitenlandse schuld 
nam in de eerste negen maanden van het jaar snel toe, maar blijft als percentage van het BBP 
laag. Nieuwe voorschriften voor lenen in het buitenland stelden een maximum van 20 % van 
het BBP voor de totale buitenlandse schuld vast. 
De banksector blijft zich herstellen van de crisis van 1995. De autoriteiten hebben de 
voorschriften aangescherpt en stelden zich tegenover de zwakste banken strenger op. Dit 
leidde tot het faillissement van één van de banken, aan welke de opbrengst van de 
communautaire macro-financiële bijstand door de Litouwse autoriteiten op eigen risico was 
doorgeleend. Ter bevordering van de herstructurering van de financiële sector legt de regering 
de laatste hand aan plannen voor de privatisering van twee van de drie staatsbanken. 
ROEMENIE 
Hoewel het landenrisico voor Roemenië nog steeds een van de grootste van Oost-Europa is, 
deed zich in de tweede helft van 1997 een verbetering voor. Eén jaar nadat de Roemeense 
autoriteiten een begin hadden gemaakt met hun radicale en ambitieuze economisch 
programma is er veel voortgang geboekt met de hervorming van de economie en de versnelde 
overgang naar een goed functionerende markteconomie. De tenuitvoerlegging van het 
programma van de autoriteiten bleef het niveau van de economische bedrijvigheid negatief 
beïnvloeden. Het BBP daalde in 1997 met ongeveer 6 %. Het macro-economisch kader blijft 
zwak. Na een periode in de zomer waarin de inflatie en de rentepercentages hun laagste punten 
vanaf het begin van het jaar bereikten, steeg de inflatie in oktober plotseling tot 6,5 % op 
maandbasis. Ook deden zich vertragingen voor in de herstructurering van de grote 
overheidsondememingen en was er onzekerheid over het wettelijk kader voor buitenlandse 
investeringen en privatiseringen. 
Toch werd er belangrijke voortgang geboekt op sleutelterreinen. De financiële politiek werd 
aan banden gelegd en de regering hield strenge controle op de uitgaven. Zo waren de 
arbeidskrachten in de overheidssector eind november met 10 % ingekrompen. De externe 
rekeningen vertoonden in 1997 een duidelijke verbetering. Een relatief grote kapitaalinstroom 
meer dan compenseerde het tekort op de lopende rekening en stelde de Nationale Bank van 
Roemenië in staat haar reserves van 700 miljoen USD in februari uit te breiden tot 2,6 miljard 
USD in november, hetgeen overeenkomt met de invoer van drie maanden. Het tekort op de 
lopende rekening voor 1997 bedroeg 2 miljard USD, een daling van ongeveer 25 % ten 
opzichte van 1996. De buitenlandse investeringen, en met name de directe buitenlandse 
investeringen (DBI), namen in 1997 fors toe, een bewijs dat de investeerder steeds meer 
vertrouwen in het land krijgt. Volgens het Roemeense Ontwikkelingsbureau bedroegen de 
DBI in de eerste negen maanden van 1997 1,3 miljard USD, dat is ongeveer twee derde van 
het totaalbedrag dat tussen 1989 en 1996 binnenkwam. 
Roemenië doorstond de eerste IMF-beoordeling in het kader van de SBA met succes. Er 
werden reeds drie tranches van de SBA betaald. Roemenië is eveneens op schema met de 
Wereldbank, wat betreft de verschillende in juni goedgekeurde leningen. Ook de EG betaalde 
in het tweede halfjaar van 1997 de resterende 70 miljoen ecu van de 125 miljoen ecu aan 
macro-financiële bijstand, waartoe de Raad in 1994 besloot. Tenslotte zijn de begin december 
1997 aangekondigde regeringswijziging en de benoeming van hervormingsgezinde 
22-
onafhankelijke persoonlijkheden op economische ministeries die een sleutelrol vervullen 
positieve tekenen van de vastberadenheid van de autoriteiten de economische herstructurering 
door te zetten en te bespoedigen. 
SLOWAKIJE 
Het landenrisico voor Slowakije blijft gering, hoewel de saldo's met het buitenland nog grote 
tekorten vertonen en de buitenlandse schuld snel toeneemt. Na de sterke verslechtering van de 
lopende rekening in 1996 stabiliseerde de externe positie zich enigszins in 1997, maar de 
tekorten bleven groot. Na acht maanden was het tekort op de lopende rekening tot ongeveer 
8,5 % van het BBP gedaald tegenover 10 % in 1996. Niettemin bleef de buitenlandse schuld 
snel toenemen in verband met de financiering van het externe tekort. 
De in 1995 en 1996 geregistreerde snelle economische groei nam in de eerste helft van 1997 
nauwelijks af met het gevolg van oververhitting van de economie. De voorlopige cijfers voor 
de eerste twee trimesters van 1997 laten nu zien dat de economische bedrijvigheid met 6 % 
toenam tegenover iets minder dan 7 % in 1995 en 1996. De inflatie begint weer de kop op te 
steken na driejaren van ononderbroken daling. 
Omdat de financiële politiek expansiever werd, moest het monetaire beleid geleidelijk krapper 
worden om het bereikte niveau van macro-economische stabiliteit te behouden. Met name na 
de aanval op de munt in mei en juni 1997 werd het monetaire beleid zeer restrictief met hoge 
rentepercentages en zeer beperkte liquiditeiten. Zonder een aanzienlijke vermindering van het 
tekort op de staatsbegroting kan geen noemenswaardige verbetering van de lopende rekening 
van de betalingsbalans worden verwacht, terwijl de druk om de munt te depreciëren wel eens 
steeds groter zou kunnen worden. 
In december 1997 betaalde Slowakije ongeveer 63 miljoen ecu aan de Gemeenschap terug van 
de 125 miljoen ecu door de Gemeenschap in het kader van haar macro-financiële bijstand aan 
dit land toegekend. 
III. NIEUWE ONAFHANKELIJKE STATEN 
ARMENIË 
De Armeense economie vertoonde in 1997 voor het vierde achtereenvolgende jaar tekenen van 
herstel, maar, naar het zich laat aanzien, in een langzamer tempo dan verwacht (3 % stijging 
van het BBP in plaats van de aanvankelijk nagestreefde 6 %). Hoewel het gemiddelde 
inflatiecijfer in 1997 verder daalde tot ongeveer 14 % ligt het nog ver boven de door de 
overheid nagestreefde 9,5%. Voorts nam het tekort op de lopende rekening (exclusief 
officiële overdrachten), gedeeltelijk als gevolg van de aan het land opgelegde blokkade, in 
1997 toe (tot ongeveer 450 miljoen USD of ongeveer 28 % van het BBP), terwijl de 
buitenlandse schuld aan het einde van het jaar was opgelopen tot ongeveer 50 % van het BBP. 
Het niveau van de directe buitenlandse investeringen is nog zeer laag (ongeveer 25 miljoen 
USD in 1997). 
23-
Er werd grote vooruitgang geboekt met de vrijmaking van de prijzen en de handel en met 
privatiseringen. Op het gebied van de herstructurering van grote ondernemingen en in de 
banksector, die nog zwak is (hoge niveaus van leningen waarvan de rente- en 
aflossingsverplichtingen niet worden nagekomen en onvoldoende kapitalisatie), moet evenwel 
nog veel gebeuren. In juni keurde het IMF het tweede jaarlijks krediet (47 miljoen USD) van 
een ESAF-overeenkomst goed. Op politiek gebied deed het recente aftreden van de Armeense 
president twijfel rijzen over de vooruitzichten op een vreedzame beslechting van het conflict 
rond Nagorno-Karabach. Voorts heeft de verwachte vereffening door Armenië van de nog 
uitstaande schulden bij de Gemeenschap nog niet plaatsgevonden. Om al deze redenen blijft 
Armenië tot de categorie van debiteuren met een hoog risico behoren. 
BELARUS 
In de beoordeling van de economie van Belarus is sedert het laatste verslag niet veel 
verandering gekomen. De huidige economische en politieke ontwikkelingen zijn zeer 
verontrustend. Het ontbreken van de meest elementaire vorm van politieke en economische 
vrijheid vormt een groot knelpunt voor de ontwikkeling van een markteconomie. 
Censuur en het manipuleren van gegevens beletten een juiste beoordeling van de werkelijke 
toestand van de economie. Naar verluidt liep de reële groei van het BBP in 1996 met 2,6 % op 
en in hel eerste halfjaar van 1997 met meer dan 10 %. De officieel geregistreerde groei van de 
industriële productie is bijzonder hoog : in het eerste halfjaar van 1997 bedroeg hij meer dan 
18% ten opzichte van de dienovereenkomstige periode van het voorgaande jaar. Deze 
productiestijging kan evenwel niet worden volgehouden. Zij was uitsluitend gebaseerd op een 
beleid van kredietuitbreiding en de terugbetaling van achterstallige gasbetalingen aan 
Gazprom via ruilhandel. De macro-economische stabiliteit is in gevaar. De monetaire expansie 
had gevolgen voor de inflatie die, ondanks verreikende prijscontroles, naar verluidt in oktober 
1997 75% (op jaarbasis) bedroeg. 
De structurele hervormingen kwamen zeer langzaam op gang. Er werd zeer weinig gedaan om 
de binnenlandse prijzen en de handel vrij te maken, de concurrentie via het binnenlaten van 
buitenlandse bedrijven te bevorderen, het bestuur van ondernemingen te verbeteren, de 
privatisering van de staatsbedrijven en de huisvesting te versnellen en een begin te maken met 
de privatisering van land. Belarus blijft zeer afhankelijk van geïmporteerde energie. Zijn 
exportstructuur is sedert het Sovjettijdperk nauwelijks gewijzigd. De officiële buitenlandse 
schuld blijft met 900 miljoen USD of 6,9% van het BBP evenwel laag. x 
Het algehele risico blijft hoog. Om dit te verlagen zouden grote inspanningen moeten worden 
verricht om de fundamentele onevenwichtigheden aan te pakken op basis van een 
veelomvattende blauwdruk met plannen voor macro-economische, micro-economische, 
structurele en institutionele hervormingen. 
GEORGIË 
De in 1997 bereikte groei van ongeveer 12% was in lijn met de positieve ontwikkeling die de 
Georgische economie sedert 1995 vertoont. Het krappe monetaire en kredietbeleid resulteerde 
in terugdringing van het tekort op de staatsbegroting tot ongeveer 3,5% van het BBP (op basis 
van verbintenis), terwijl het jaarlijks inflatiecijfer in 1997 ultimo tijdvak was teruggelopen tot 
24 
8%o. Het lage niveau van de begrotingsinkomsten is evenwel onbevredigend. Het niveau van 
directe buitenlandse investeringen is nog laag (naar verwachting voor 1997 70 miljoen USD). 
De< uitvoering van structurele hervormingen overeenkomstig de verwachtingen van het IMF en 
de Wereldbank is bemoedigend. Zeer positieve ontwikkelingen deden zich bij de privatisering 
en de herstructurering van de banken voor. De energiesector blijft evenwel, ondanks 
verbeteringen, met name op het gebied van de totstandbrenging van een deugdelijke wet- en 
regelgeving, een bron van bezorgdheid wegens ontoereikende tarieven. De regering is doende 
over te stappen op een marktgericht wettelijk kader en verleent momenteel prioriteit aan de 
totstandbrenging van de capaciteit tot het doen naleven van het rechtsstelsel. In oktober 1997 
hechtte de Raad van Bestuur van het IMF formeel zijn goedkeuring aan de afronding van de 
tweede tussentijdse beoordeling in het kader van de ESAF. Naar verwachting zal Georgië 
binnenkort al zijn betalingsachterstanden jegens de Gemeenschap inlopen. Dit zou de 
financiële samenwerking van het land met de EU normaliseren. Er bestaan nog steeds 
politieke moeilijkheden : de problemen met Abchaziö en Zuid-Ossetië zijn nog niet opgelost. 
Als gevolg hiervan is het landenrisico groot. 
MOLDAVIE 
Moldavië boekte aanzienlijke voortgang met macro-economische stabilisatie, maar het via 
krachtige en rigoureuze macro-economische beleidsmaatregelen bereikte moet worden 
geconsolideerd. Er kan niet zonder meer van de duurzaamheid van de macro-economische 
stabilisatie worden uitgegaan, aangezien de financiële situatie nog onzeker is. De inflatie werd 
fors teruggedrongen en wordt nu op ongeveer 10% geraamd. De wisselkoers van de leu 
betoont zich sinds mei 1995 opvallend stabiel. Een toenemend begrotingstekort zette het 
monetaire beleid en de lopende rekening evenwel onder druk; de belastinginning blijft 
inefficiënt, terwijl de achterstallige loon-, en met name de pensioenbetalingen, zeer groot zijn. 
Ook laat het boeken van substantiële voortgang met landbouwhervormingen, privatisering en 
herstructureringen, dit alles in een context van een aanhoudende daling van de productie, te 
wensen over. 
Over het geheel genomen bevestigen de gegevens voor het tweede halfjaar van 1997 de 
voorgaande beoordeling die neerkomt op verslechtering van het landenrisico. Met name het 
toenemend beroep op externe financiering leidde tot een gestadige stijging van de 
buitenlandse schuld, die nu ver boven de 50% van het BBP ligt. Dit niveau is niet bijzonder 
hoog, maar de schuld neemt in een zeer snel tempo toe, sedert 1993 elk jaar bijna met het 
dubbele, terwijl een derde van de schuld korte-termijnschuld is. Deze component zou zeer 
gevoelig voor de op de internationale financiële markten voor opkomende economieën 
geldende voorwaarden kunnen blijken. Om de potentiële koersgevoeligheid van deze korte­
termijnschuld tot een minimum te beperken, moeten er verbeteringen komen met name wat 
betreft de financiële sector en de betalingsbalans van het land. Ook is het belangrijk het nodige 
te doen om de landbouwsector via privatisering, de herstructurering van landbouwbedrijven en 
het creceren van een landmarkt nieuw leven in te blazen. 
TADZJIKISTAN 
De productie nam in 1997 met 4% toe na de scherpe daling (met 20,1%) in 1996. De 
gemiddelde jaarlijkse inflatie, die als gevolg van een krap krediet- en monetair beleid in 1996 
-25 
sterk daalde lot 40%>, steeg in 1997 fors (mei 80% in de eerste zeven maanden), als gevolg van 
gerichte kredieten van de Nationale Bank en een groot begrotingstekort (13% van het BBP in 
de eerste helft van het jaar). De autoriteiten pasten evenwel voor de rest van 1997 een krapper 
monetair en financieel beleid toe. Het tekort op de lopende rekening gaf enige verbetering te 
zien en bedroeg in 1997 5% van het BBP, terwijl de deviezenreserves stegen tot het niveau 
van 2 weken invoer. De buitenlandse schuld van Tadzjikistan bedraagt 100% van het BBP, 
maar de grootste crediteuren stemden in met herschikking van de in 1996 en 1997 
invorderbare schuld. Ondanks het afdragen aan de Gemeenschap van minimale rente en 
aflossing over uitstaande schulden moet het land nog omvangrijke achterstallige betalingen 
verrichten. 
De regering poogde directe controle op de deviezen- en buitenlandse handelsmarkten uit te 
oefenen, maar sinds juli is er weer een begin gemaakt met deviezenverkopen en wordt de 
wisselkoers opnieuw in hoge mate door de markt bepaald. De uitvoerrechten en -heffingen 
werden afgeschaft, terwijl er plannen worden gemaakt voor de invoering van een laag uniform 
invoertarief en voor eenmaking van de accijnzen. Met de privatisering van ondernemingen en 
in de landbouwsector worden vorderingen geboekt en er werd een begin gemaakt met de 
hervorming van het bankwezen. In december 1997 werd door de Raad van Bestuur van het 
IMF een post-conflictfaciliteit goedgekeurd Ondanks recente minder gunstige ontwikkelingen 
wat de veiligheid betreft, blijven zich in de politieke situatie verbeteringen aftekenen. In 
absolute termen blijft het risico zeer hoog, maar de afgelopen maanden gaven een positieve 
ontwikkeling te zien. 
OEKRAÏNE 
Hoewel het tempo van de economische achteruitgang in Oekraïne afneemt - verwacht wordt 
dat de reële groei van het BBP in 1997 met 3,4% zal dalen, tegenover een daling van 10% in 
1996 - werd er in de afgelopen maanden aanzienlijke afbreuk aan de macro-economische 
stabilisering gedaan, nu het land aan een lange pre-electorale campagne begint. De 
parlementsverkiezingen zijn voor maart 1998 en de presidentiële verkiezingen voor medio 
1999 gepland. De bestedingen namen snel toe en het cumulatieve begrotingstekort steeg in de 
eerste negen maanden van 1997 tot 7,3% van het BBP tegenover een algemeen tekort van 
4,6%o in 1996. De verhoogde uitgaven leidden tot de overschrijding van de streefcijfers voor 
het begrotingstekort van de stand-by-overeenkomst met het IMF, maar na herziening werd het 
programma eind november weer op schema gebracht. De EG betaalde in de tweede helft van 
1997 de resterende 100 miljoen ecu van de 200 miljoen ecu macro-financiële bijstand waartoe 
de Raad in 1995 besloot. In november was de Centrale Bank gedwongen de voornaamste 
rentepercentages op te trekken en op grote schaal te interveniëren op zowel de deviezen- als de 
schatkistbiljettenmarkt nadat de nationale munt, de hryvnia, herhaaldelijk ten opzichte van de 
dollar uit de aangekondigde koerszoom was gevallen. De externe saldo's worden slechter : het 
tekort van de handel in goederen en diensten steeg in de eerste helft van 1997 tot 1,23 miljard 
USD tegenover 1,1 miljard USD voor het gehele jaar 1996. In de afgelopen maanden kwamen 
de structurele aanpassingen, en met name de privatiseringen, practisch tot stilstand. De 
algehele risicobeoordeling is ongunstig. 
-26 
IV. MEDITERRANE LANDEN 
ALGERIJE 
I- • 
Hoewel de macro-economische stabilisatie in 1997 krachtig bleef, is het landenrisico voor 
Algerije nog steeds hoog als gevolg van het escalerende politieke geweld en de wankele 
economische vooruitzichten op middellange termijn. Een eerste vereiste voor gunstigere 
vooruitzichten is de zo snel mogelijke totstandbrenging van duurzame vrede. Ondanks de 
parlements- en lokale verkiezingen in respectievelijk juni en oktober 1997 en de aankondiging 
van het verboden Front Islamique du Salut (FIS) dat er een eind zou komen aan zijn 
gewapende oppositie werd de veiligheidssituatie in de afgelopen maanden slechter. 
De tenuitvoerlegging van het stabilisatie- en structurele hervormingsprogramma, dat door de 
driejarige overeenkomst van het IMF wordt gesteund, werd in 1997 voortgezet. Aan alle 
prestatiecriteria van het IMF voor eind juni en eind september werd voldaan. Door de 
gevolgen van de hevige droogte voor de landbouwproductie werd de reële groei van het BBP 
in 1997 naar beneden bijgesteld tot ongeveer 2,3%. Terwijl de industriële productie in 1997 
bleef, dalen, maakte de koolwaterstofsector een expansie van meer dan 8% door. Als gevolg 
van een krap monetair beleid daalde het 12-maandenstijgingspercentage van de 
consumentenprijzen van 15% in december 1996 tot 3% in oktober 1997. De inflatie voor het 
jaar in zijn geheel lag rond de 6%. In september 1997 besloot Algerije voor lopende 
rekeningtransacties de convertibiliteit van de dinar in te stellen en aanvaardde het de 
verplichtingen van artikel VIII van de schriftelijke overeenkomst van het IMF. De externe 
lopende rekening en financiële saldo's vertoonden grote overschotten van respectievelijk 
ongeveer 6,7 en 2,3% van het BBP. De bruto deviezenreserves, die in 1996 reeds waren 
verdubbeld tot 4,2 miljard USD, liepen in 1997 verder op tot ongeveer 7,5 miljard USD aan 
het einde van het jaar, overeenkomende met ongeveer 9 maanden invoer. De uitstaande 
externe schuld van Algerije daalde van 73,2% van het BBP in 1996 tot minder dan 70% van 
hel BBP eind 1997 en Algerije betaalde in december 1997 250 miljoen ecu terug van de tot 
dusver door de Gemeenschap in het kader van haar macro-financiële bijstand aan dit land 
betaalde 500 miljoen ecu. 
Ondanks de voortgezette structurele hervormingen in de buitenlandse handel en de financiële 
sector, herstructureringen van de overheidsbedrijven en privatiseringen blijft de economie 
evenwel weinig gediversifieerd en bijzonder gevoelig voor de grillige internationale 
energieprijzen en weersomstandigheden. Hoewel de Algerijnse autoriteiten hebben verklaard 
geen nieuwe IMF-overeenkomst te zullen ambiëren, wanneer het huidige programma in juni 
1998 afloopt, zal de betalingsbalanssituatie van Algerije in verband met het ontbreken van 
diversificatie van de export, beperkte directe buitenlandse investeringen en het ontbreken van 
toegang tot de internationale kapitaalmarkten, kwetsbaar blijven. Indien de olieprijzen hun 
huidige lage nominale niveau in de komende jaren behouden, kan de externe financiële positie 
van Algerije aanmerkelijk verslechteren. Algerije heeft behoefte aan sociale cohesie en 
overheidssteun om de nieuwe kritieke fase van zijn hervormingsproces, dat beoogt een 
dynamische economie te ontwikkelen, in te gaan. De toenemende werkloosheid (in 1996 op 
28,3%) geraamd) en de toenemende sociale moeilijkheden, inclusief een tekort aan woningen, 
deden evenwel afbreuk aan de stuwkracht van de hervormingen. 
27-
BlJLAGE 
I. VERKLARENDE OPMERKINGEN OVER DE SITUATIE INZAKE DOOR DE 
COMMUNAUTAIRE BEGROTING GEDEKTE RISICO'S 28 
LA TABELLEN 1 TOT 3 28 
LA. 1 Maximaal bedrag van de toegestane leningen (tabel 1) 28 
I.A.2 Uitstaand bedrag van de verstrekte/opgenomen leningen (tabel 1) 28 
I.A.3 Bedrag van de jaarlijkse risicio's (tabellen 2 en 3) 29 
I.B TABELLEN VAN DE LENINGSOPERATIES MET BEGROTINGSGARANTIE 30 
I.C VERWACHTE ONDERTEKENING EN UITBETALING VAN DE EIB-LENINGEN 35 
I.D WIJZE VAN BETALING VAN DE BEGROTINGSGARANTIE 36 
ID. I Opgenomen/verstrekte leningen 36 
1.1).2 Garanties aan derden 36 
IL METHODOLOGISCHE OPMERKINGEN OVER DE ANALYSE VAN HET VERMOGEN 
VAN DE GEMEENSCHAP OM IN DE PERIODE 1997-1999 AAN DERDE LANDEN 
LENINGEN TE VERSTREKKEN VOLGENS HET MECHANISME VAN HET 
GARANTIEFONDS (TABEL 4) 37 
II.A RESERVE VOOR GARANTIES OP LENINGEN AAN EN IN DERDE LANDEN 37 
II.B BEREKENING VAN DE VOORZIENING VAN HET GARANTIEFONDS 37 
II.C VOORZIENING VAN HET FONDS IN GEVAL VAN GEDEELTELIJKE GARANTIE 38 
II.D VOORZIENING VAN HET GARANTIEFONDS 39 
ILE RUIMTE IN DE RESERVE VOOR GARANTIES 39 
II.F RESIDUELE LENINGSCAPACITEIT 39 
III. TABELLEN VAN DE LANDENRISICO-INDICATOREN 40 
-28-
I. VERKLARENDE OPMERKINGEN OVER DE SITUATIE INZAKE DOOR DE 
COMMUNAUTAIRE BEGROTING GEDEKTE RISICO'S 
I.A Tabellen 1 tot 3 
De tabellen 1 tot 3 geven een schematisch overzicht van het uitstaande bedrag in 
hoofdsom van de garanties en de jaarlijkse aflossingen en rentebetalingen op de 
opgenomen en verstrekte leningen die een risico over de communautaire begroting 
meebrengen. Deze bedragen geven het mogelijke maximale risico van de operaties voor 
de Gemeenschap weer. Dit betekent evenwel niet dat zij ook werkelijk ten laste van de 
begroting zullen komen. Wat vooral tabel 3 betreft is het niet zeker dat alle beschreven 
operaties ook zullen worden uitbetaald. 
I.A.l Maximaal bedrag van de toegestane leningen (tabel 1) 
Het maximale bedrag van de toegestane leningen wordt bepaald als de som van de 
maximale bedragen in hoofdsom voor elke operatie die door de Raad is goedgekeurd. 
Om het risico voor de begroting volledig te kunnen beoordelen, moet rekening worden 
gehouden met de volgende factoren die een tegengestelde invloed hebben op het risico: 
- verhoging van het risico: bij het maximumbedrag van de toegestane hoofdsom komt 
de rente op de lening; 
- verlaging van het risico: 
• de beperking van de aan de EIB gegeven garantie tot 75 % van de in de landen 
aan de Middellandse Zee verstrekte leningen; 
• de beperking van de aan de EIB gegeven garantie tot 70 % van de leningen in 
het kader van de leningsoperaties voor bepaalde derde landen die de Raad op 
14 april 1997 heeft goedgekeurd, en de verdeling van de risico's tussen de 
Gemeenschap en de EIB, waarbij de begrotingsgarantie in bepaalde gevallen 
slechts betrekking heeft op de politieke risico's; 
• de reeds afgeloste operaties, in zover het, uitgezonderd de betalingsbalans­
leningen (Lidstaat), om maximumbedragen aan toegekende leningen gaat en 
niet om toegestane uitstaande bedragen; 
• het feit dat machtigingen niet noodzakelijk volledig worden gebruikt. 
LA.2 Uitstaand bedrag van de verstrekte/opgenomen leningen (tabel 1) 
Dit is de hoofdsom op een bepaalde datum die nog op de uitbetaalde operaties moet 
worden afgelost. 
In tegenstelling tot het vorige aggregaat omvat dit bedrag niet de verstrekte leningen die 
nog niet zijn uitbetaald, noch het reeds afgeloste gedeelte van de uitbetaalde leningen. Het 
gaat met andere woorden om het bedrag van de "levende" leningen op een bepaalde dag. 
29 
LA. 3 Bedrag van de jaarlijkse risicio's (tabellen 2 en 3) 
Raming van de aflossingen en de rentebetalingen in elk begrotingsjaar. 
Dit bedrag wordt berekend: 
a) hetzij alleen voor de uitbetaalde leningen (tabel 2), in welk geval de af te lossen 
hoofdsom overeenkomt met die welke is opgenomen in het uitstaande bedrag; 
b) hetzij voor de leningen die zijn uitbetaald, de leningen die zijn goedgekeurd 
maar nog niet uitbetaald én de leningen waarvoor de Commissie een voorstel 
heeft ingediend dat nog niet is goedgekeurd (tabel 3). 
In dit geval is de af te lossen hoofdsom gelijk aan het maximum van de toegestane 
leningen, waaraan eventueel de bedragen moeten worden toegevoegd van de 
operaties die de Commissie heeft voorgesteld maar die nog niet zijn goedgekeurd. 
30 
I.B Tabellen van de leningsoperaties met begrotingsgarantie 
Leningen aan de Lid-Staten 
Ontwikkeling van het uitstaande bedrag 
LAND 
GRIEKENLAND 
ITALIE 
EURATOM 
NCI 
TOTAAL Referentie van 
besluit 
91/136/EEG 
93/67/EEG 
77/270-271/Euratom 
80/29/Euratom 
82/170/Euratom 
85/537/Euratom 
90/212/Euratom 
78/870/EEG 
8V19/EEG<1) 
81/1013/EEG(2) 
82/169/EEG 
83/200/EEG 
87/182/EEG Datum van 
besluit 
04.03.91 
18.01.93 
29.03.77 
20.12.79 
15.03.82 
05.12.85 
23.04.90 
16.10.78 
20.01.81 
14.12.81 
15.03.82 
19JÏ4.83 
09.03.87 Looptijd 
(in jaren) 
6 
6 
6 
(3) 
(3) Toestand 
• afgesloten (a) 
-gedeeKelijk uttbetaald (b) 
-volledig uttbetaald (c) 
- nog niet uttbetaald (d) 
(c) 
(d) 
(d) 
(c) 
(c) 
(d) 
(d) 
(c) 
(c) 
(c) 
G>M4) 
(dX4) 
(c) 
(c) 
(c) 
(c) 
(c) 
(c) Goedgekeurd 
bedrag 
2 200.00 
1000.00 
600.00 
6O0.00 
BOOOjOO 
2 000,00 
2 000,00 
2 000,00 
2 000.00 
4000.00 
500,00 
500.00 
1 000.00 
1000,00 
1000,00 
6 830,00 
1000,00 
1QOOJOO 
80.00 
1000.00 
300000 
750,00 
21030,00 Uitstaand 
bedrag 
1.07.97 
500.00 
3 454,50 
119,60 
327,30 
4401,40 in miljoen ecu 
Operaties van het 
halfjaar 
Uttbetaald 
bedrag 
0,00 Terugbetaald 
bedrag 
1.30 
110,70 
112,00 Uitstaand 
bedrag op 
31.12.97 
50Q.0C 
3 447.80 
118.40 
218.60 
' 
42B4JK i (5> 
(1 ) Buitengewone steun voor de werderopbouw van de door de aardbeving van 1980 in Itatïé getroffen gebieden. 
(2) Buitengewone steun voor de wederopbouw van de door de aardbeving van 1981 in Griekenland getroffen gebieden. 
(3) Leningen op lange termijn waarvan de aftossingsdata jfhmttcafr z|n van de uitbetaKngsdata. 
(41 Bij Besluit 94/179/Euratom van 21 maart 1994 heeft de Raad besloten de Euratom-leningen ook te gebruiken voor de financiering van projecten in hrnaairtr derde landen. 
Op de verslagdatum waren geen leningen toegekend in derde landen. 
(5) Afwijking door wisselkoersschommelingen van de overige valuta's ten opzichte van de ecu. 
TABLEL5i?m 
Financiële bijstand aan derde landen in de vorm van leningen 
Ontwikkeling tijdens het halfjaar van het uitstaande bedrag van de leningen per begunstigd land en per tranche 
in miljoen ecu 
LAND 
HONGAR1JE 
1e tranche 
2e tranche 
REP. TSJECHIE 
1e tranche 
2e tranche 
REP. SLOWAKIJE 
1e tranche 
2e tranche 
BULGARIJE I 
1e tranche 
2e tranche 
BULGARIJE II 
1e tranche 
2e tranche 
ROEMENIE I 
1e tranche 
2e tranche 
ROEMENIE II 
ROEMENIE III 
1e tranche 
2e tranche 
BALTISCHE STATEN 
ESTLAND 
1e tranche 
2e tranche 
LETLAND 
1e tranche 
2e tranche Referentie van 
besluit 
91/31 O/EEG 
91/106/EEG 
91/106/EEG 
91/311/EEG 
92/511/EEG 
91/384/EEG 
92/551/EEG 
94/369/EG 
92/542/EEG Datum van 
besluit 
24.06.91 
25.02.91 
25.02.91 
24.06.91 
19.10.92 
22.07.91 
27.11.92 
20.06.94 
23.11.92 Looptijd 
(in jaren) 
7 
5 
7 
5 
7 
5 
7 
5 
7 
7 
7 
6 
7 
7 
-
7 
-
7 
-Vervaldag 
18.03.98 
15.12.97 
18.03.98 
15.12.97 
18.03.98 
15.12.97 
18.03.98 
15.12.97 
07.12.2001 
29.08.2003 
01.02.99 
18.03.98 
26.02.2000 
20.11.2002 
-
31.03.2000 
-
31.03.2000 
-Toestand 
- afgesloten (a) 
- gedeeltelijk uitbetaald (b) 
- volledig uitbetaald (c) 
- nog niet uitbetaald (d) 
(c) 
(a) 
(c) 
(a) 
(c) 
(a) 
' (c) 
(a) 
(c) 
(c) 
(c) 
(c) 
(c) 
(c) 
(c) 
(c) 
(d) 
(c) 
(d) Goedgekeurd 
bedrag 
180,00 
100,00 
80,00 
250,00 
123,30 
126,70 
125,00 
61,70 
63,30 
290,00 
150,00 
140,00 
110,00 
70,00 
40,00 
375,00 
190,00 
185,00 
80,00 
125,00 
55,00 
70,00 
220,00 
40,00 
20,00 
20,00 
80,00 
40,00 
40,00 1 
Uitbetaald 
bedrag op 
1.07.97 
100,00 
80,00 
123,30 
126,70 
61,70 
63,30 
150,00 
140,00 
70,00 
40,00 
190,00 
185,00 
80,00 
55,00 
0,00 
20,00 
0,00 
40,00 
0,00 Operaties van het 
halfjaar 
Uittaand 
bedrag 
70,00 Terugbetaald 
bedrag 
80,00 
126,70 
63,30 
140,00 
5,00 Uitstaand 
bedrag op 
31.12.97 
100,00 
0,00 
123,30 
0,00 
61,70 
0,00 
150.00 
0,00 
70,00 
40,00 
190,00 
185,00 
80,00 
55,00 
70,00 
15,00 
40,00 
0,00 0J 
TABEL 5b (21 
Financiële bijstand aan derde landen in de vorm van leningen 
Ontwikkeling tijdens het halfjaar van het uitstaande bedrag van de leningen per begunstigd land en per tranche 
in mSjoenecu 
LAND 
UTOUWEN 
1e tranche 
2e tranche 
MOLDAVt£ 1 
1e tranche 
2e trance 
MOLDAVIA II 
OEKRAINEI 
OEKRAINEII 
1/2 tranche 
1/2 tranche 
2e tranche 
WIT-RUSLAND 
1e tranche 
2« tranche 
VJRM 
1e tranche 
2e tranche 
ALGERIJEI 
1e tranche 
2e tranche 
ALGERIJE II 
1e tranche 
2e tranche 
ISRAEL 
REPUBUEKENVAN 
VOORMALIGE USSR(*) 
TOTAAL Referentie van 
besluit 
94/3467EG 
96/242/EG 
94/940/EG 
95/442/EG 
95/1327EG 
97/471/EG 
91/510/EEG 
947938/EG 
91/4067EEG 
91/658/EEG Datum van 
besluit 
13.06.94 
25.03.96 
22.12.94 
23.10.95 
10.04.95 
22.07.97 
23.09.91 
22.12.94 
22.07.91 
16.12.91 Looptijd 
(in jaren) 
7 
7 
10 
10 
10 
10 
10 
10 
10 
-
15 
-
5 
7 
7 
-
5 
3 Vervaldag 
27.07.2000 
16.08.2002 
07.12.2004 
08.08.2005 
30.10.2006 
28.12.2005 
29.08.2006 
30.10.2006 
28.12.2005 
-
27.09.2012 
-
15.12.97 
17.08.2001 
27.11.202 
-
15.12.97 
28.09.97 Toestand 
- afgesloten (a) 
- gedeeltelijk uttbetaald (b) 
- volledig uitbetaald (c) 
- nog niet uttbetaald (d) 
(c) 
(b) 
(c) 
(c) 
(c) 
(c) 
(c) 
(c) 
(c) 
(c) 
<d) 
(c) 
(d) 
(a) 
(c) 
(c) 
(d) 
(a) . 
-Goedgekeurd 
bedrag 
100,00 
50,00 
50,00 
45,00 
25,00 
20,00 
15,00 
85,00 
200,00 
55,00 
30,00 
25.00 
40,00 
25,00 
15,00 
400,00 
250,00 
150,00 
200,00 
100,00 
100,00 
160,00 
1250,00 
4 205,00 Uitstaand 
bedrag op 
1.07.97 
50,00 
25,00 
25,00 
20,00 
15,00 
85,00 
50,00 
50,00 
0,00 
30,00 
0.00 
0,00 
0,00 
250,00 
150,00 
100,00 
0,00 
160,00 
331,30 
2 866,30 Operaties van het 
halfjaar 
Uitbetaald 
bedrag 
100,00 
25,00 
195,00 Terugbetaald 
bedrag 
250.00 
160.00 
115,30 
940,30 Uitstaand 
bedrag op 
31.12.97 
50,00 
25,00 
25,00 
20,00 
15,00 
85,00 
50,00 
50,00 
100,00 
30,00 
0,00 
25,00 
0,00 
0,00 
150,00 
100,00 
0,00 
0,00 
216,00 
2 121,00 u 
IN 
i 
(*) Het uitstaand bedrag van 216 miljoen ecu komt overeen met de op 31.12.97 verschuldigde en niet-afgeloste bedragen in hoofdsom 
TABEL 6 
LENINGSGARANTIES VOOR DE EIB 
GEOGRAFISCHE ZONE 
MED. financiele protocotlen.(l) 
MED. horizontale samenwerking 
TOTAAL MED. 
LMOEI 
LMOE II 
ALAI 
ALA II 
ALA It 
ZUID-AFRIKA 
NIEUWE MANDATEN 
TOTAAL Referentie van 
besluit 
V/1762/92/EEG 
90/62/EEG(4) 
91/252/EEG(5) 
93/696/EG(6) 
93/115/EEG 
96/723/EG 
96/723/EG 
95/207/EG 
97/256/EG (7) Datum van 
besluit 
8.03.77 
29.06.92 
12.02.90 
14.05.91 
13.12.93 
15.02.93 
12.12.96 
12.12.96 
01.06.95 
14.04.97 Garantie-
percentage 
75% (2) 
75% (2) 
100% 
100% 
100% 
100% 
100% 
70% 
100% 
70% Looptijd 
(in jaren) 
15 
15 
15 
15 
15 
15 
15 
15 
15 
15 Datum van 
waarborg-
contract 
30.10.78/10.11.78 
09.11.92/18.11.92 
24.04.90/14.05.90 
19.01.93/04.02.93 
22.07.94/12.08.94 
04.11.93/17.11.93 
18.03.97/26.03.97 
21.10.97 
04.10.95/16.10.95 
25.07.97/29.07.97 Goedgekeurd 
bedrag 
6062 
1800 
7862 
1000 
700 
3000 
750 
153 
122 
300 
7105 
20992 Ondertekende leningen 
per 1.07.97 
5385 
1800 
7185 
(3) 
928 
700 
3000 
647 
50 
0 
176 
75 
12761 tijdens 
halfjaar 
15 
0 
15 
(3) 
0 
-
-
10 
103 
52 
124 
2488 
2792 Uitstaand bedrag 
per 1.07.97 
2321 
466 
2787 
664 
380 
486 
250 
51 
0 
56 
0 
4674 per 31.12.97 
2469 
779 
3243 
691 
437 
761 
307 
78 
0 
100 
144 
5765 
(1) Waarvan 1.500 miljoen ecu ten behoeve van Spanje, Griekenland en Portugal. 
(2) Algemene garantie van 75 % van alle verstrekte leningen in het kader van terringsoperaves waarvoor tussen de Gemeenschap en de EIB een waarborgcontract werd gesloten op 30.10.78 en 10.11.78. 
Bij wijze van uitzondering bedraagt de garantie 100 % van de leningen in het kader van de spoedhutp aan Portugal overeenkomstig het besluit van de Raad van 7 oktober 1975. 
(3) Het door de Gemeenschap gegrandeerde gedeelte bedraagt 5.435,9 mBjoen ecu. waarvan 141,5 miljoen met een garantie van 100 % (Portugal). 
(4) Begunstigde derde landen : Polen, Hongarije. 
(5) Begunstigde derde landen : Tsjechië, Slowakije. Bulgarije, Roemenie. 
(6) Begunstigde derde landen : Polen, Hongarije. Tsjechië, Slowakije. Bulgarije, Roemenie, Batbsche Staten en Albanie. 
(7) Begunstigde derde landen : LMOÉ, mediterrane landen, ALA en Zuid-Afrika. I 
-O 
I 
35 
I.C Verwachte ondertekening en uitbetaling van de EIB-leningen 
De cijfers voor de berekening van de veronderstellingen aan de hand waarvan tabel 3 voor 
de .leningen van de EIB aan derde landen uit haar eigen middelen is opgesteld, zijn 
afkomstig van de EIB. 
Verwachte ondertekeningen 
Op de verslagdatum moesten nog leningscontracten ten belope van in totaal 4.838 ecu 
worden ondertekend. 
Dit bedrag is als volgt verdeeld : 
MED: oude mandate., (protocollen Syrie) 225 miljoen ecu I 
MED 1.376 miljoen ecu 
LMOE 2.054 miljoen ecu 
ALA :besluitdecember 1996 70 miljoen ecu 
ALA 738 miljoen ecu 
Zuid-Afrika 375 miljoen ecu 
Verwachte uitbetalingen 
Wat de uitbetaling van de nog te ondertekenen leningscontracten betreft is het volgende 
schema aangehouden: jaar van ondertekening 0 %, tweede jaar 10 %, derde tot vijfde 
jaar 25 % per jaar, zesde jaar 15 %. 
Op de verslagdatum moest nog 7.417 miljoen ecu op de reeds ondertekende leningen 
worden uitbetaald, bedrag dat als volgt is verdeeld5: 
MED 2.513 miljoen ecu 
LMOE 4.052 miljoen ecu 
ALA 653 miljoen ecu 
Zuid-Afrika 199 miljoen ecu 
5 Op basis van de werkhypothese van uitbetaling in een periode van vier jaar naar rato van 25 % per 
jaar en een gemiddelde looptijd van de leningen van 15 jaar met een aflossingsvrije periode van drie 
jaar. 
36 
LD Wijze van betaling van de begrotingsgarantie 
I.D.l Opgenomen/verstrekte leningen 
De Commissie neemt op de kapitaalmarkt leningen op om leningen tegen dezelfde 
voorwaarden qua looptijd en rente te kunnen verstrekken aan de Lid-Staten 
(betalingsbalansleningen), derde landen (financiële bijstand op middellange termijn) of 
ondernemingen (NCI, Euratom). 
De aflossingen van de door de Gemeenschap opgenomen leningen worden betaald met de 
aflossingen van de door haar verstrekte leningen. Bij laattijdige betaling door een 
begunstigde van een verstrekte lening moet de Commissie de opgenomen lening op de 
vervaldag uit haar eigen middelen aflossen. 
De middelen die voor de betaling van de begrotingsgarantie nodig zijn ingeval een 
begunstigde van een door de Gemeenschap toegestane lening te laat betaalt, kunnen als 
volgt worden vrijgemaakt: 
a) door overeenkomstig artikel 12 van Verordening nr. 1552/89 van de Raad van 
29 mei 1989 houdende toepassing van Besluit 88/376/EEG, Euratom 
betreffende het stelsel van eigen middelen van de Gemeenschappen voorlopig 
gebruik te maken van de kasmiddelen. Deze methode is ingevoerd om de 
Gemeenschap in staat te stellen opgenomen leningen tijdig af te lossen in geval 
van laattijdige betaling door de begunstigde van een verstrekte lening; 
b) als de betalingsachterstand drie maanden na de vervaldag niet is geregeld, 
maakt de Commissie gebruik van het Garantiefonds om haar kasmiddelen terug 
te kunnen betalen; 
c) door de overschrijvingsprocedure, om de begrotingslijn voor garanties te 
voorzien van de nodige kredieten voor de betaling van de geconstateerde 
wanbetaling, waarbij in de eerste plaats uit de reserve voor garanties wordt 
geput. Deze methode wordt gevolgd wanneer de middelen van het 
Garantiefonds ontoereikend zijn en moet vooraf door de begrotingsautoriteit 
worden goedgekeurd; 
d) door hergebruik van voorheen bij in gebreke gebleven debiteuren 
teruggevorderde bedragen, in wier plaats de Gemeenschap als garant uit haar 
begroting heeft betaald. Deze methode maakt betaling binnen korte termijnen 
mogelijk. 
LD.2 Garanties aan derden 
Bij garantieverstrekking aan derden staat de Gemeenschap borg voor de leningen die zijn 
verstrekt door een financiële instelling, zoals de Europese Investeringsbank. Wanneer de 
EIB vaststelt dat de begunstigde van een gegarandeerde lening niet op de vastgestelde 
vervaldag betaalt, vraagt zij de Gemeenschap, op grond van de waarborgcontracten, de 
door de in gebreke gebleven debiteur verschuldigde bedragen te betalen. Dit moet uiterlijk 
drie maanden na ontvangst van het verzoek van de EIB geschieden. De EIB beheert de 
-37 
verstrekte lening met alle zorgvuldigheid van de gebruiken in het bankwezen en moet de 
verschuldigde betalingen opeisen nadat het garanticbeding is toegepast. 
Sedert de inwerkingtreding van de Verordening tot instelling van een Garantiefonds voor 
externe maatregelen bepaalt de Overeenkomst tussen de Gemeenschap en de EIB over het 
beheer van het Fonds dat de Commissie, wanneer de EIB bij een wanbetaling een beroep 
doet op de garantie, de Bank toestaat binnen drie maanden de met de wanbetalingen 
overeenkomende bedragen van de rekening van het Garantiefonds op te nemen. 
Als het Fonds ontoereikend is, zijn de bepalingen betreffende de garanties op 
opgenomen/verstrekte leningen van toepassing. 
II. METHODOLOGISCHE OPMERKINGEN OVER DE ANALYSE VAN HET VERMOGEN 
VAN DE GEMEENSCHAP OM IN DE PERIODE 1997-1999 AAN DERDE LANDEN 
LENINGEN TE VERSTREKKEN VOLGENS HET MECHANISME VAN HET GARANTIE­
FONDS (TABEL 4) 
II.A Reserve voor garanties op leningen aan en in derde landen 
Het Interinstitutioneel Akkoord van 29 oktober 1993 over de begrotingsdiscipline en de 
verbetering van de begrotingsprocedure bepaalt, overeenkomstig de conclusies van de 
Europese Raad van Edinburgh, dat in de algemene begroting van de Europese 
Gemeenschap een reserve voor garanties op leningen aan en in derde landen wordt 
opgenomen. Uit deze reserve wordt het Garantiefonds onderhouden en eventueel aan 
garantieverzoeken voldaan wanneer het Fonds ontoereikend is. 
De omvang van de reserve voor garanties is vastgesteld in de financiële vooruitzichten: 
300 miljoen ecu tegen de prijzen van 1992. In 1998 bedraagt de reserve 338 miljoen ecu. 
De wijze van opvoering, gebruik en financiering van de reserve voor garanties is 
vastgesteld bij de volgende bepalingen: 
• Beschikking van de Raad nr. 94/729/EG van 31 oktober 1994 betreffende de 
begrotingsdiscipline. 
• Verordening (EGKS, EG, Euratom) nr. 2730/94 van de Raad van 31 oktober 1994 tot 
wijziging van het Financieel Reglement van 21 december 1977 van toepassing op de 
algemene begroting der Europese Gemeenschappen. 
• Besluit 94/728/EG van de Raad van 31 oktober 1994 betreffende het stelsel van eigen 
middelen van de Europese Gemeenschappen. 
II.B Berekening van de voorziening van het Garantiefonds 
De grondslagen voor de voorziening van het Fonds worden berekend met toepassing van 
de geldende garantiepercentages, te weten 70%, 75% en 100%: 
- op de garanties voor de leningen die door de Raad zijn toegestaan en de door de 
Commissie voorgestelde of voorbereide leningen, op basis van de verwachte 
-38-
bedragen van de leningen als opgenomen in de financiële memoranda (EIB-
leningen, Euratom-leningen); 
, - de door de Raad toegestane leningen (financiële bijstand) en de door de 
Commissie voorgestelde of voorbereide leningen. 
In de bijlage bij Verordening (EG, Euratom) nr. 2728/94 van de Raad van 31 oktober 1994 
tot instelling van een Garantiefonds, waarin de praktische regels voor de overmakingen 
aan het Fonds worden gegeven, is bepaald dat voor de uit hoofde van een kaderregeling 
aangegane/verstrekte leningen van de Gemeenschap of garanties aan financiële 
instellingen die over vercheidene jaren lopen en een micro-economische en structurele 
bestemming hebben, de overmakingen aan het Fonds geschieden in jaarlijkse tranches, die 
worden berekend op basis van de in het financieel memorandum bij het voorstel van de 
Commissie vermelde jaarlijkse bedragen, die eventueel worden aangepast op grond van 
het besluit van de Raad. 
Wat de andere opgenomen/verstrekte leningen van de Gemeenschap betreft, zoals de 
betalingsbalansleningen aan derde landen, worden de overmakingen aan het Fonds, 
ongeacht of de leningen in een of meer tranches worden uitbetaald, berekend op basis van 
het totale bedrag van de door de Raad goedgekeurde operatie. 
Voorts is in de bijlage bij de Verordening tot instelling van het Garantiefonds bepaald dat 
vanaf het tweedejaar (voor operaties die zich over verschillende jaren uitstrekken) de aan 
het Fonds over te maken bedragen worden gecorrigeerd voor het op 31 december van het 
jaar voordien geconstateerde verschil tussen de ramingen die als basis hebben gediend 
voor de vorige overmaking en de bedragen die zijn opgenomen uit hoofde van de in 
hetzelfde jaar ondertekende leningen. Het eventuele verschil wordt in het volgende jaar 
overgemaakt. 
De Commissie moet, wanneer zij een overmakingsprocedure inleidt, de stand van 
uitvoering van de operaties controleren waarvoor reeds overmakingen hebben 
plaatsgevonden en, ingeval de oorspronkelijk gestelde termijnen niet in acht zijn genomen, 
voorstellen daarmee rekening te houden bij de berekening van de eerste uitbetaling van 
reeds lopende operaties aan het begin van het volgende begrotingsjaar. 
In het tweede halfjaar van 1997 heeft de begrotingsautoriteit aldus overschrijving 58/97 
goedgekeurd die bedoeld was om het Garantiefonds van middelen te voorzien voor de 
leningen aan derde landen (aan Bulgarije, de voormalige Joegoslavische Republiek 
Macedonië, Georgië en Armenië). 
II.C Voorziening van het Fonds in geval van gedeeltelijke garantie 
Voor de EIB-leningen, waarop een doorlopende garantie van 75 % wordt toegepast, wordt 
het Fonds onderhouden op basis van 75 % van het totale bedrag van de toegestane 
operaties. 
Voor de leningen van de EIB die de Raad op 14 april 1997 heeft toegestaan, geldt een 
garantie die beperkt is tot 70 % van het totale bedrag van de verstrekte kredieten. De 
39 
gehanteerde basis voor de voorziening bedraagt 70% van de jaarlijks verwachte 
leningscontracten. 
II.JD Voorziening van het Garantiefonds 
Het Garantiefonds wordt van middelen voorzien door op de hierboven beschreven 
berekeningsgrondslag het voorzieningspercentage van 14 % toe te passen. 
De Verordening tot instelling van een Garantiefonds bepaalt verder (artikelen 2 en 4) dat 
het Fonds middelen ontvangt uit de algemene begroting ten bedrage van 14 % van de 
hoofdsom van de operaties, totdat het Fonds het streefbedrag heeft bereikt. Daar het 
streefbedrag van het Fonds op 31.12.97 was bereikt, zal de Commissie volgens de 
voorschriften voorstellen doen om het voorzieningspercentage opnieuw te bekijken. Deze 
voorstellen zullen worden gedaan in het kader van het algemeen verslag over de werking 
van het Fonds, dat overeenkomstig artikel 3 van de Verordening tot instelling van het 
Fonds door de Commissie zal worden opgesteld. 
II.E Ruimte in de reserve voor garanties 
De ruimte in de reserve voor garanties is gelijk aan het verschil tussen de reserve en de lijn 
voor de voorziening van het Garantiefonds. 
II.F Residuele leningscapaciteit 
De residuele leningscapaciteit is de tegenwaarde, uitgedrukt in verstrekte leningen, van de 
resterende marge in de reserve, rekening gehouden met de geldende garantiepercentages. 
-40-
III, TABELLEN VAN DE LANDENRISICO-INDICATOREN 
•41-
Indicatoren van hat landenrislco 
Land: BulgarIJa 
Reele groel van het BBP (in %) 
Industriele productie (%-mutatie) 
Werkloosheid (ultimo tijdvak) 
Inflatie (dec/dec) 
Wisselkoers (BGL per USD) (ultimo tijdvak) 
Begrotlngssaldo van de totale overheld (In % van het BBP) 
Betallngsbalans 
Goederen- en dlenstenuitvoer (in miljard USD) 
Saldo lopende rekenlng (In % van het BBP) 
Netto-lnstroom van buitenlandse directe Investeringen (in mlljoen USD) 
Offlclele reserves, Incluslef goud (ultimo tijdvak) 
In miljard USD 
in maanden invoer goederen en diensten 
Buitenlandse schuld 
Buitenlandse schuld in convertlbele munteenheden 
(in miljard USD, ultimo tijdvak) 
Dienst op schulden in convertlbele munteenheden (in miljard USD) 
hoofdsom 
rente 
Buitenlandse schuld/BBP (%) 
Buitenlandse schuld/uitvoer van goederen en diensten (%) 
Schuldendienst/Uitvoer van goederen en diensten (%) 
Achterstallige betalingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in miljard USD) 
Schuldverlichtingsovereenkomsten en herschikkingen 
Indicatoren van EU-rislco's 
EU-risico/Totaal EU-risico (%) 
EU-risico/Buitenlandse schuld (%) 
EU-risico/Uitvoer van goederen en diensten (%) 
IMF-overeankomsten 
Type 
(Datum) 
Op schema 
Indicatoren van de kredletwaardlgheld volgena de markt 
Lange-termijnkredietwaardkjheidsbeoordeling door Moody's (ultimo tijdvak) 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard and Poor's (ult. tijdvak) 
Euro money 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
The Institutional Investor 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
Kredietwaardigheidsbeoordeling voetnoten 
(1) 
(2) 
(2) 
(3) 1995 
2.1 
8,6 
11.6 
32,8 
71 
-5.7 
7.0 
-0,5 
90 
1.5 
2.8 
10.2 
0,9 
0,3 
0,6 
79 
151 
14 
none 
none 
7.3 
5.7 
7.7 
-
none 
none 
03/95 09/95 
90 90 
(187) (181) 
03/95 09/95 
93 94 
(135) (135) 
21.9 22.2 1996 
-10,9 
-8,3 
12,5 
310,8 
487 
-11 
6,3 
0.9 
115 
0,8 
1.6 
9,6 
1,0 
0,4 
0,6 
99 
159 
17 
none 
none 
8.1 
6.5 
10,0 
SBA 
(7/96-2/98) 
no(4) 
none 
none 
03/96 09/96 
99 92 
(178) (178) 
03/96 09/96 
92 93 
(135) (135) 
23.1 23.5 1997 
-7.4 (5) 
-11.5 (6) 
13,7 
580 
1792 
-3.1 (5) 
3,0 (01/97-08/97) 
n.a. 
328 (01/97-09/97) 
2.3 
4.6 
9,7 (06/97) 
0,5 (06/97) 
0,3 (06197) 
0.2 (06/97) 
n.a. 
n.a. 
n.a. 
none 
none 
5.7 
4,8 (01/97-06/97) 
15,5 (01/97-08/97) 
SBA 
(6/97-5/98) 
yes 
B3 
none 
03/97 09/97 
111 96 
(179) (180) 
03/97 09/97 
97 99 
(135) (135) 
22.5 22.2 
(1)(2)(3) Zie toelichting. 
(4) SBA opgeschort in 9/96. 
(5) Voorlopig. 
(6) Eerste negen maanden 1997 tegenover dezelfde periode 1996. 
-42-
Indicatoren van het landenrislco 
Land: Tajechlscha Republlek 
Reele groel van het BBP (in %) 
Industriele productie (%-mutatie) 
Werkloosheid (ultimo tijdvak) 
Inflatie (dec/dec) 
Wisselkoers (CZK per USD) (ultimo tijdvak) 
Begrotingssaldo van de totale overheld (In % van het BBP) 
Betallngsbalans 
Uitvoer van goederen en diensten (in miljard USD) 
Saldo lopende rekening (in % van het BBP) 
Netto-instroom van buitenlandse directe investeringen (in miljoen USD) 
Officiate buitenlandse valutareserves (ultimo tijdvak) 
in miljard USD 
in maanden invoer van goederen en diensten 
Buitenlandse schuld 
Buitenlandse schuld in convertlbele munteenheden 
(in miljard USD, ultimo tijdvak) 
Dienst op schulden in convertlbele munteenheden (in miljard USD) 
hoofdsom 
rente 
Buitenlandse schuld/BBP (%) 
Buitenlandse schuld/uitvoer van goederen en diensten (%) 
Schuldendienst/uitvoer van goederen en diensten (%) 
Achterstallige betaiingen (zowel rentebetalingen ais aflossingen, in miljoen USD) 
Schuldveriichtingsovereenkomsten en herschikkingen 
Indicatoren van EU-rislco's 
EU-risico/Totaal EU-risico (%) 
EU-risico/Buitenlandse schuld (%) 
EU-risico/Uitvoer van goederen en diensten (%) 
IMF-overeenkomsten 
Type 
(Datum) 
Op schema 
Indicatoren van de kredletwaardlgheld volgens de markt 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Mood/s (ultimo tijdvak) 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard and Poor's (ult. tijdvak) 
Euromoney 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
The Institutional Investor 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
Kredietwaardigheidsbeoordeting voetnoten 
(1) 
(2) 
(2) 
(3) 1995 
4.8 
8,7 
2,9 
7.9 
26,6 
0,3 
28,2 
-2.9 
2526 
14.0 
5.6 
16,5 
2,6 
2,0 
0,6 
35,1 
58.6 
9.2 
none 
none 
5,8 
2,6 
2.5 
-
Baal (09/95) 
A 
03/95 09/95 
35 41 
(187) (181) 
03/95 09/95 
33 30 
(135) (135) 
55.8 58.4 1996 
4,4 
6,8 
3.5 
8,6 
27,1 
-0,4 
29,7 
-8.6 
1388 
12,4 
4.4 
20,4 
3,8 
3,0 
0.8 
39,2 
68,8 
12,8 
none 
none 
7.3 
2,8 
1.9 
-
Baal 
A 
03/96 09/96 
36 35 
(178) (178) 
03/96 09/96 
30 29 
(135) (135) 
60.1 62.0 1997 
1.1 (4) 
2,3 (5) 
5,2 
10,0 
34,4 
-1,7 (09/97) 
21,5 (01/97-09/97) 
-7,4 (01/97-06/97) 
845 (01/97-09/97) 
11,0 (10/97) 
4,6 (10/97) 
21.2 (06797) 
n.a. 
n.a. 
n.a. 
41.3 (08/97) 
73,8 (06/97) 
n.a. 
none 
none 
5.9 
2,3 (06/97) 
2,2 (06/97) 
-
Baal 
A 
03/97 09/97 
37 37 
(179) (180) 
03/97 09/97 
28 28 
(135) (135) 
62.8 63.1 
(1)(2)(3) Zie toelichting. 
(4) Eerste negen maanden tegenover dezelfde periode 1996. 
(5) Eerste elf maanden tegenover dezelfde periode 1996. 
-43-
Indicatoren van hat landenrislco 
Land: Estland 
Reele groei van het BBP (In %) 
Industriele productie (%-mutatie) 
Werkloosheld (ultimo tijdvak) 
Inflate (dec/dec) 
Wisselkoers (EEK per USD) (ultimo tijdvak) 
Begrotlngssaldo van de totale ovarhald (In % van hat BBP) 
Betallngsbalans 
Goederenuitvoer (in miljoen USD) 
Saldo lopende rekenlng (In % van hat BBP) (axel, offlclele overdrachten) 
Netto-instroom van buitenlandse dlrecte investeringen (In miljoen USD) 
Officiele buitenlandse valutareserves (ultimo tijdvak) 
in miljoen USD 
in maanden goedereninvoer 
Buitenlandse schuld 
Buitenlandse schuld (incl. aan IMF) in convertlbele munteenheden 
(in miljoen USD, ultimo tijdvak) 
Dienst op schulden in convertlbele munteenheden (in miljoen USD) 
hoofdsom 
rente + kosten aan IMF 
Buitenlandse schuld/BBP (%) 
Buitenlandse schuld/goederenuitvoer (%) 
Schuldendienst/goederenuitvoer (%) 
Achterstallige betaiingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in miljoen USD) 
SchuldvertichtJngsovereenkomsten en herschikkingen 
Indicatoren van EU-risico's 
EU-risico/Totaal EU-risico (%) 
EU-risico/Buitenlandse schuld (%) 
EU-risico/Uitvoer van goederen (%) 
IMF-overeenkomatan 
Type 
(Datum) 
Op schema 
Indicatoren van de kredietwaardigheld volgens da markt 
Lange-termijnkredietwaardlgheidsbeoordeling door Moody's (ultimo tijdvak) 
Lange-tenmijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard and Poor's (ultimo tijdvak) 
Euromoney 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
The Institutional Investor 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
Kredietwaardigheidsbeoordeling voetnoten 
(4) 
(D 
(2) 
(2) 
(3) 1995 
4,3 
1.4 
4,1 
26,9 
11,5 
-1.2 
1838 
-7.4 
199 
583 
2,7 
268,6 
21,0 
6.0 
15,0 
7,5 
14,6 
1.1 
none 
none 
0.6 
16,5 
2.2 
SBA 
(4/95-6/96) 
yes 
none 
none 
03/95 09/95 
66 76 
(187) (181) 
03/95 09/95 
79 79 
(135) (135) 
25.4 26.3 1996 
4,0 
1.1 
4,3 
14,8 
12,0 
-1.5 
2074 
-11.7 
111 
640 
2,4 
295,2 
51,2 
27,5 
23.7 
6.8 
14,2 
2,5 
none 
none 
0.5 
13,8 
2,0 
SBA 
(7/96-8/97) 
yes 
none 
none 
03/96 09/96 
73 71 
(178) (178) 
03/96 09/96 
76 71 
(135) (135) 
28.9 31.1 1997 
11.7 (5) 
13.4 
3,6 
12,5 
13,9 
0,4 est. 
2892 
-12,0 (01/97-08/97) 
152 (01/97-09/97) 
830 (12/97) 
1.8 
246,2 
51.7 
40,1 
11.6 
5,3 
8,3 est 
1,8 est. 
none 
none 
0.6 
19.9 
1.7 
SBA 
(11/97-12/98) 
yes 
Baal 
BBB+ 
03/97 09/97 
69 63 
(179) (180) 
03/97 09/97 
65 63 
(135) (135) 
33.6 36.9 
(1)(2)(3) Zie toelichting. 
(4) EEK-cijfers werden omgerekend volgens het jaargemiddelde van de dollarkoers. 
In 1996 en 1997 betaalde Estland buitenlandse leningen vervroegd terug. 
(5) Eerste helft 1997 tegenover dezelfde periode 1996, op jaarbasis. 
44-
Indicatoren van het landenrislco 
Land: FYROM 
Reele groei van het BBP (in %) 
Industriele productie (%-mutatie) 
Werkloosheid (ultimo tijdvak) 
Inflatie (dec/dec) 
Wisselkoers (denar per USD)(ultimo tijdvak) 
Begrotlngssaldo van de overheld (In % van het BBP) 
Betallngsbalans 
Ultvoer van goederen en diensten (In miljard USD) 
Saldo lopende rekenlng (in % van het BBP) 
Netto-lnstroom van buitenlandse directs investeringen (In miljoen USD) 
Officiele reserves, incluslef goud (ultimo tijdvak) 
in miljoen USD 
in maanden invoer van goederen en diensten 
Buitenlandse schuld 
Buitenlandse schuld in convertlbele munteenheden 
(in miljard USD, ultimo tijdvak) 
Dienst op schulden in convertibele munteenheden (in miljoen USD) 
hoofdsom 
rente 
Buitenlandse schuld/BBP(%) 
Buitenlandse schukJ/uitvoer van goederen en diensten (%) 
Schuldendienst/uitvoer van goederen en diensten (%) 
Achterstallige betaiingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in miljoen USD) 
Schuldverlichtingsovereenkomsten en herschikkingen (In miljoen USD) 
Indicatoren van EU-rislco's 
EU-rislco/Totaal EU-rlsico (%) 
EU-risico/Externe schuld (%) 
EU-risico/Uitvoer van goederen en diensten (%) 
IMF-overeenkomsten 
Type 
(Datum) 
Op schema 
Indicatoren van de kredietwaardigheld volgens de markt 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Mood/s (ultimo tijdvak) 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard and Poor's (ult. tijdvak) 
Euromoney 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
The Institutional Investor 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
Kredietwaardigheidsbeoordeling footnotes 
(4) 
(5) 
(6) 
(1) 
(2) 
(2) 
(3) 1995 
1.6 
10,0 
23,7 
8,6 
38,0 
-1.3 
1.2 
-6,2 
13 
270,0 
1.9 
1.1 
141,0 
84,0 
57,0 
28,5 
78,0 
10,4 
n.a. 
326,0 
SBA 
(05/95-04/96) 
yes 
none 
none 
03/95 09/95 
108 118 
(187) (181) 
none 
none 1996 
0,9 
3.0 
24,9 
0,7 
41,3 
-0,4 
1.1 
-7.4 
12 
267,0 
2,0 
1.1 
124,0 
70,0 
54,0 
30,8 
86,1 
9,5 
34,0 
37,0 
SBA 
(05/95-04/96) 
yes 
none 
none 
03/96 09/96 
85 59 
(178) (178) 
none 
none 1997 
(8) 
2,0 
2.7 
27,0 
5,0 
55,2 
-0,6 
1.2 
-8.4 
16 
279,0 
2.0 
1.2 
117,0 
47,0 
69,0 
38,2 
88,6 
8.7 
none 
87,0 
0,3 
2,4 
2,4 
ESAF 
(04/97) 
yes (7) 
none 
none 
03/97 09/97 
107 151 
(179) (180) 
none 
none 
(1)(2)(3) Zie toelichtingen. 
(4) Discontinuïteiten in de handelsreeksen als gevolg van wijzigingen In de dekking van de handelsgegevens, met name In 1996. 
(5) Het tekort op de lopende rekening kan zijn overschat als gevolg van niet gerapporteerde overmakingen. 
(6) Schuldendienst exclusief IMF; omvat wel een raming van de schuldendienst verschuldigd aan handelscredlteuren. 
(7) Na een programma-aanpassing In juli, werd de tussentijdse beoordeling op 31 oktober 1997 afgerond. 
(8) Projecties. 
-45-
Indicatoren van het landenrislco 
Land: Hongarlje 
Reele groei van het BBP (In %) 
Industriele produktie (%-mutatle) 
Werkloosheid (ultimo tijdvak) 
Inflatle (Dec/Dec) 
Wisselkoers (forint per USD) (ultimo tijdvak) 
Geconsolldeerd begrotlngssaldo van de overheld (In % van het BBP) 
Betallngsbalans 
Uitvoer van goederen en diensten (in miljard USD) 
Saldo lopende rekenlng (in % van het BBP) 
Netto-instroom van buitenlandse directe Investeringen (in miljoen USD) 
Officiele reserves (ultlmotijdvak) 
in miljard USD 
in maanden goedereninvoer 
Buitenlandse schuld 
Buitenlandse schuld in convertlbele munteenheden 
(in miljard USD, ultimo tijdvak) 
Dienst op schuiden in convertlbele munteenheden (in miljard USD) 
hoofdsom, inclusief vervroegde aflossingen 
rente 
Buitenlandse schuld/BBP(%) 
Buitenlandse schuld/uftvoer van goederen en diensten (%) 
Schuldendienst/uitvoer van goederen en diensten (%) 
Achterstallige betaiingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, In miljoen USD) 
Schuldveriichtlngsovereenkomsten en herschikkingen 
Indicatoren van EU-rlslco's 
EU-rislco/Totaal EU-risico (%) 
EU-rislco/Externe schuld (%) 
EU-rislco/Ultvoer van goederen en diensten (%) 
IMF-overeenkomsten 
Type 
(Datum) 
Op schema 
Indicatoren van de kredletwaardlgheld volgens de markt 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Moody's (ultimo tijdvak) 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard and Poor's (ult. tijdvak) 
Euromoney 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
The Institutional Investor 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
Kredietwaardigheidsbeoordeling footnotes 
(4) 
(1) 
(2) 
(2) 
(3) 1995 
1.5 
4,6 
10,4 
28,5 
139,5 
-6.8 
12,8 
-5,8 
4453 
12,0 
9.5 
31,7 
7,7 
5.3 
2.4 
72,3 
185,9 
43,8 
none 
none 
13,0 
3,1 
6,6 
-
Ba1 
BB+ 
03/95 09/95 
50 44 
(187) (181) 
03/95 09/95 
45 48 
(135) (135) 
46.4 45.0 1996 
1.3 
3.4 
10,5 
19,8 
164,0 
-3,3 
14,2 
-3,9 
1987 
9.7 
6,9 
27.6 
7,4 
5,1 
2.3 
63,6 
144,1 
44,7 
none 
none 
9,6 
2,7 
5,2 
SBA 
(3/96-2/98) 
yes 
Baa3 
BBB-
03/96 09/96 
44 44 
(178) (178) 
03/96 09/96 
50 50 
(135) (135) 
43.6 44.7 1997 
4,0 (5) 
11.2 (5) 
10,4 
18,4 
195,4 (08797) 
-4,6 (5) 
22,2 (01/97-11/97) 
n.a. 
1835 (01/97-11/97) 
8,7 (11/97) 
5,0 (11/97) 
22,8 (11/97) 
n.a. 
n.a. 
n.a. 
n.a. 
n.a. 
n.a. 
none 
none 
8,6 
3.1 (11/97) 
3.2 (11/97) 
SBA 
(3/96-2/98) 
yes 
Baa3 
BBB-
03/97 09/97 
46 41 
(179) (180) 
03/97 09/97 
48 46 
(135) (135) 
47.6 49.7 
(1)(2)(3) Zie toelichtingen. 
(4) Voor 1995 en 1996, enkel goederen. 
(5) Voorlopig. 
•48-
Indicatoren van het landenrislco 
Land: Letland 
Reele groei van het BBP (in %) 
Industriele productie (%-mutatie) 
Werkloosheid (ultimo tijdvak) 
Inflatie (dec/dec) 
Wisselkoers (LVL per USD) (ultimo tijdvak) 
Begrotingssaldo van de totale overheld (In % van het BBP) 
Betallngsbalans 
Uitvoer van goederen en diensten (in miljoen USD) 
Saldo lopende rekening (in % van het BBP) 
Netto-instroom van buitenlandse directe Investeringen (in miljoen USD) 
Officiele buitenlandse valutareserves (ultimo tijdvak) 
in miljoen USD 
In maanden Invoer van goederen en diensten 
Buitenlandse schuld 
Buitenlandse schuld in convertibele munteenheden 
(in miljoen USD, ultimo tijdvak) 
Dienst op schulden in convertibele munteenheden (in miljoen USD) 
hoofdsom 
rente 
Buitenlandse schuld/BBP (%) 
Buitenlandse schuld/goederen- en dienstenuitvoer 
Schuldendienst/goederen- en dienstenuitvoer 
Achterstallige betaiingen (zowel rentebetalingen als afloslngen, in miljoen USD) 
Schuldveriichtingsovereenkomsten en herschikkingen 
Indicatoren van EU-rislco's 
EU-risico/Totaal EU-risico (%) 
EU-risico/Buitenlandse schuld (%) 
EU-risico/Uitvoer van goederen (%) 
IMF-overeenkomsten 
Type 
(Datum) 
Op schema 
Indicatoren van de kredletwaardlgheld volgens de markt 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Mood/s (ultimo tijdvak) 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard and Poor's (ult. tijdvak) 
Euromoney 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
The Institutional Investor 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
Kredietwaardigheidsbeoordeling voetnoten 
(D 
(2) 
(2) 
(3) 1995 
-0,8 
-6.3 
6,1 
23,1 
0,5 
-3,4 
2088 
-0,4 
180 
527 
2,9 
403 
39,0 
n.a. 
n.a. 
9.2 
19,3 
3.0 
none 
none 
0.7 
12.3 
4.0 
SBA 
(4/95-4/96) 
no 
none 
none 
03/95 09/95 
106 116 
(187) (181) 
03/95 09/95 
91 89 
(135) (135) 
22.6 23.4 1996 
2.8 
1.4 
7,2 
13,0 
0.6 
-1.9 
2628 
-8,3 
288 
652 
2,9 
409 
71,0 
n.a. 
n.a. 
8,2 
15,6 
4,9 
none 
none 
0,7 
12,4 
1.9 
SBA 
(5/96-8/97) 
yes 
none 
none 
03/96 09/96 
89 75 
(178) (178) 
03/96 09/96 
86 88 
(135) (135) 
24.7 25.7 1997 
5.6 (4) 
6.1 
6,7 
7.0 
0,8 
n.a. 
1304 (01/97-06/97) 
-8.0 (01/97-06797) 
165 (01/97-08/97) 
n.a. 
n.a. 
394 (10/97) 
n.a. 
n.a 
n.a 
7.5 (10/97) 
15,1 (10/97) 
n.a. 
none 
none 
0.7 
14,8 (10/97) 
4,5 (06/97) 
SBA 
(9/97-2/99) 
yes 
none 
BBB 
03/97 09/97 
63 59 
(179) (180) 
03/97 09/97 
79 74 
(135) (135) 
29.1 32.6 
(1)(2)(3) Zie toelichting. 
(4) Eerste negen maanden van 1997 tegenover dezelfde periode 1996. 
-47-
Indicatoren van hat landenrislco 
Land: Lltouwan 
Reele groel van het BBP (In %) 
Industriele productle (%-mutatle) 
Werkloosheld (ultimo tijdvak) 
Inflate (dec/dec) 
Wisselkoers (LTL per USD) (ultimo tijdvak) 
Begrotlngssaldo van de totale overheid (In % van het BBP) 
Vorderingensaido 
Begrotingssaldo 
Betallngsbalans 
Uitvoer van goederen en diensten (in miljard USD) 
Saldo lopende rekenlng (in % van het BBP) (excluslef officiele overdrachten) 
Netto-lnstroom van buitenlandse dlrecte investeringen (In miljoen USD) 
Officiele buitenlandse valutareserves (ultimo tijdvak, bruto buitenlandse vorderingen) 
in miljoen USD 
in maanden invoer van goederen en diensten 
Buitenlandse schuld 
Buitenlandse schuld in convertibele munteenheden 
(in miljoen USD, ultimo tijdvak) 
Dienst op schulden in convertibele munteenheden (in miljoen USD) 
hoofdsom 
rente 
Buitenlandse schuld/BBP (%) 
Buitenlandse schuld/uitvoer van goederen en diensten (%) 
Schuldendienst/uitvoer van goederen en diensten (%) 
Achterstallige betaiingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in miljoen USD) 
Schuidvedichtingsovereenkomsten en herschikkingen 
Indicatoren van EU-rislco's 
EU-risico/Totaal EU-risico(%) 
EU-risico/Buiteniandse schuld (%) 
EU-risico/Uitvoer van goederen en diensten (%) 
IMF-overesnkomstsn 
Type 
(Datum) 
Op schema 
Indicatoren van de kredletwaardlgheld volgens de markt 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Mood/s (ultimo tijdvak) 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard and Poor's (ult. tijdvak) 
Euromoney 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
The Institutional Investor 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
Kredietwaardigheidsbeoordeling voetnoten 
(4) 
(4) 
(D 
(2) 
(2) 
(3) 1995 
3,0 
5,3 
7,3 
35,7 
4,0 
-1.8 
-3,3 
3,2 
-3,2 
71 
819 
3.9 
757,0 
69 
n.a. 
n.a. 
13,9 
34,3 
3.1 
none 
none 
1.4 
13,9 
4,8 
EFF 
(10/94-10/97) 
yes 
none 
none 
03/95 09/95 
108 118 
(187) (181) 
03/95 09/95 
95 90 
(135) (135) 
21.7 22.9 1996 
4,2 
3.7 
6.2 
13,1 
4,0 
-1.9 
-3,6 
4,2 
-2,7 
153 
834 
2,4 
1076,0 
120 
n.a. 
n.a. 
15.3 
32,7 
3,8 
none 
none 
1.4 
10,2 
2,6 
EFF 
(10/94-10/97) 
yes 
Ba2 
none 
03/96 09/96 
85 59 
(178) (178) 
03/96 09/96 
89 90 
(135) (135) 
23.8 25.3 1997 
6.4 (5) 
0.7 
6,7 (11/97) 
8,6 
4,0 
n.a. 
n.a. 
3.7 (01/97-09797) 
n.a. 
258 (01/97-09797) 
1063 
2,1 
1407,0 
n.a. 
n.a. 
n.a. 
15.4 (6) 
n.a. 
n.a. 
none 
none 
1.6 
9,4 (10/97) 
3,6 (08/97) 
EFF 
(10/94-10/97) 
yes 
Ba1 
BBB-
03/97 09/97 
72 62 
(179) (180) 
03/97 09/97 
85 80 
(135) (135) 
27.4 31.1 
(1)(2)(3) Zie toelichtingen. 
(4) In het vorderingensaldo wordt geen rekening gehouden met netto-kredietverlening door de overheid, in het begrotingssaldo wel. 
(5) Eerste negen maanden van 1997 tegenover dezelfde periode van 1996. 
(6) Vooriopig. 
•48-
Indicatoren van het landenrislco 
Land: Roemenll 
Reele groel van het BBP (in %) 
Industriele productie (%-mutatle) 
Werkloosheid (ultimo tijdvak) 
Inflatie (Dec/Dec) 
Wisselkoers (ROL per USD) (ultimo tijdvak) 
Begrotlngssaldo van de totale overheid (In % van het BBP) 
Betallngsbalans 
Uitvoer van goederen en diensten (in miljard USD) 
Saldo lopende rekenlng (In % van het BBP) 
Netto-lnstroom van buitenlandse dlrecte investeringen (In miljoen USD) 
Officiele buitenlandse valutareserves (ultimo tijdvak) 
in miljoen USD 
in maanden invoer van goederen en diensten 
Buitenlandse schuld 
Buitenlandse schuld In convertibele munteenheden (inclusief korte-termijnschuld) 
(In miljard USD, ultimo tijdvak) 
Dienst op schulden in convertlbele munteenheden (In miljoen USD) 
hoofdsom 
rente 
Buitenlandse schuld/BBP (%) 
Buitenlandse schuld/uitvoer van goederen en diensten (%) 
Schuldendienst/uitvoer van goederen en diensten (%) 
Achterstallige betaiingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in miljoen USD) 
Schuldveriichtingsovereenkomsten en herschikkingen 
llndfcatoren van EU-rlslco's 
EU-risico/Totaal EU-risico (%) 
EU-risico/Buitenlandse schuld (%) 
EU-risico/Uitvoer van goederen en diensten (%) 
IMF-overeenkomsten 
Type 
(Datum) 
Op schema 
Indicatoren van de kredletwaardlgheld volgens de markt 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordellng door Moody's (ultimo tijdvak) 
Lange-termijnkredletwaardigheidsbeoordeflng door Standard and Poor's (ult. tijdvak) 
Euromoney 
Postftie op de lijst 
(aantal landen) 
The Institutional Investor 
Positie op de lijst 
(aantal landen) 
Kredietwaardigheidsbeoordeling voetnoten 
(1) 
(2) 
(2) 
(3) 1995 
7,1 
9,4 
8,0 
27,8 
2760 
-2,6 
7.9 
-5,0 
417 
334 
0,4 
6,5 
1366 
1073 
293 
18.1 
68,7 
14,5 
none 
none 
10.2 
11.5 
10,1 
SBA 
(5/94-12/95) 
yes 
none 
none 
03/95 09/95 
68 64 
(187) (181) 
03/95 09/95 
73 71 
(135) (135) 
28.1 29.7 1996 
4,1 
9,9 
6.3 
56,9 
4035 
-3,9 
8.1 
-7,2 
263 
551 
0.6 
8.2 
2000 
1632 
368 
23,1 
85,1 
20,7 
none 
none 
10,2 
9.2 
12.5 
SBA 
(4) 
no(5) 
Ba3 
BB-
03/96 09/96 
67 61 
(178) (178) 
03/96 09/96 
68 72 
(135) (135) 
30.9 31.0 1997 
-6,5 (6) 
-8,2 (11/98-11/97) 
8,8 
151,4 
8023 
-4,5 est 
7.1 (01/97-10/97) 
-5,4 est. 
806 (01/97-09797) 
2555 (12/97) 
2,8 (10/97) 
8.8 (08/97) 
2600 est. 
1900 est. 
700 est. 
27,2 est. 
89 est 
23,8 est 
none 
none 
11.0 
10,2 (08/97) 
12,6 (10797) 
SBA 
(4/97-5/98) 
yes 
Ba3 
BB-
03/97 09/97 
75 75 
(179) (180) 
03/97 09/97 
64 67 
(135) (135) 
32.7 34.1 
(1X2X3) Zie toelichting 
(4) De in mei 1994 goedgekeurde SBA werd verhoogd en tot eind 1997 verlengd 
(5) In maart 1996 opgeschort. Nieuwe SBA goedgekeurd door RvBIMF op 22 april 1997 
(6) Eerste helft 1997 tegenover dezelfde periode 1996 
-49-
Indicatoren van het landenrislco 
Land: Slowaklje 
Reele groei van het BBP (In %) 
Industriele productie (%-mutatie) 
Werkloosheid (ultimo tijdvak) 
Inflatie (dec/dec) 
Wisselkoers (SKK per USD) (ultimo tijdvak) 
Begrotlngssaldo van de totals overheid (In % van het BBP) 
Betalingsbalans 
Uitvoer van goederen en diensten (in miljard USD) 
Saldo lopende rekening (in % van het BBP) 
Netto-instroom van buitenlandse directe investeringen (in miljoen USD) 
Officiele buitenlandse valutareserves (ultimo tijdvak) 
in miljoen USD 
in maanden Invoer van goederen en diensten 
Buitenlandse schuld 
Buitenlandse schuld in convertibele munteenheden 
(in miljard USD, ultimo tijdvak) 
Dienst op schulden in convertibele munteenheden (in miljoen USD) 
hoofdsom 
rente 
Buitenlandse schuld/BBP (%) 
Buitenlandse schuld/uitvoer van goederen en diensten (%) 
Schuldendienst/uitvoer van goederen en diensten (%) 
Achterstallige betaiingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in miljoen USD) 
Schuldveriichtingsovereenkomsten en herschikkingen 
Indicatoren van EU-rlslco's 
EU-risico/Totaal EU-risico (%) 
EU-risico/Buitenlandse schuld (%) 
EU-risico/Uitvoer van goederen en diensten (%) 
IMF-overeenkomsten 
Type 
(Datum) 
Op schema 
Indicatoren van de kredletwaardlgheld volgens de markt 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Mood/s (ultimo tijdvak) 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard and Poor's (ult.tijdvak) 
Euromoney 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
The Institutional Investor 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
Kredietwaardigheidsbeoordeling voetnoten 
(1) 
. (2) 
(2) 
(3) 1995 
6,8 
8,3 
13.1 
7.2 
29,6 
0,1 
11.0 
2,3 
134 
3418 
4,1 
5,7 
1390 
1130 
260 
32,9 
52,0 
12,7 
none 
none 
4,1 
5,2 
2,8 
SBA 
(7/94-3/96) 
no(4) 
Baa3 
BB+ 
03/95 09/95 
53 51 
(187) (181) 
03/95 09/95 
61 59 
(135) (135) 
33.2 35.7 1996 
6,9 
2.5 
12.8 
5.4 
31,9 
-1.3 
10,9 
-10,1 
106 
3473 
3,4 
7,7 
1444 
1186 
258 
40,6 
70,6 
13,3 
none 
none 
4,5 
4,5 
3.2 
-
Baa3 
BBB-
03/96 09/96 
48 49 
(178) (178) 
03/96 09/96 
57 53 
(135) (135) 
38.6 41.2 1997 
6,0 (5) 
2,0 
12,5 
6.4 
34,8 
n.a. 
9,2 (01/97-10/97) 
8,4 (01/97-10/97) 
61 (01/97-10/97) 
3299 
3,2 
9,6 (01/97-09797) 
n.a. 
n.a. 
n.a. 
50,6 (01/97-09797) 
87,4 (01/97-09/97) 
n.a. 
none 
none 
4,3 
3.6 (09/97) 
3,8 (09/97) 
-
Baa3 
BBB-
03/97 09/97 
53 54 
(179) (180) 
03/97 09/97 
52 52 
(135) (135) 
43.9 44.8 
(1)(2X3) Zie toelichting. 
(4) De tussentijdse beoordeling van het programma, die voor februari 1995 was gepland, werd niet afgerond. 
(5) Eerste negen maanden van 1997 tegenover dezelfde periode in 1996. 
•50-
Indicatoren van het landenrislco 
Land: Moldavia 
Reele groei van het BBP (in %) 
Industriele productie (%-mutatle) 
Werkloosheld (ultimo tijdvak) 
Inflatie (jaarlijks gemiddelde) 
Wisselkoers (MDL per USD) (ultimo tijdvak) 
Begrotlngssaldo van de totals overheid (In % van het BBP) 
Betallngsbalans 
Goederenuitvoer (in miljoen USD) 
Saldo lopende rekenlng (in % van het BBP) 
Netto-instroom van buitenlandse dlrecte investeringen (in miljoen USD) 
Officiele buitenlandse valutareserves (ultimo tijdvak) 
in miljoen USD 
in maanden goedereninvoer 
Buitenlandse schuld 
Buitenlandse schuld in convertibele munteenheden 
(in miljoen USD, ultimo tijdvak) 
Dienst op schulden in convertibele munteenheden (in miljoen USD) 
hoofdsom 
rente 
Buitenlandse schuld/BBP (%) 
Buitenlandse schuld/goederenuitvoer (%) 
Schuldendienst/goederenultvoer (%) 
Achterstallige betaiingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, In miljoen USD) 
Schuldveriichtlngsovereenkomsten en herschlkklngen 
Indicatoren van EU-rlslco's 
EU-risico/Totaal EU-rlsIco (%) 
EU-risico/Buftenlandse schuld (%) 
EU-risico/Goederenurtvoer (%) 
IMF-overeenkomsten 
Type 
(Datum) 
Op schema 
Indicatoren van de kredietwaardlgheld volgens de markt 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Mood/s (ultimo tijdvak) 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard and Poor's (ult. tijdvak) 
Euromoney 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
The Institutional Investor 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
Kredletwaardlgheldsbeoordeling voetnoten 
(1) 
(2) 1995 
-1,9 
-6,0 
1.4 
24 
4.50 
-5.9 
739 
-8.1 
63,7 
257 
3,2 
696,3 
91,0 
n.a. 
n.a. 
38.0 
91,1 
11.0 
none 
none 
0,8 
8,7 
7,9 
SBA 
(3/95-3/96) 
yes 
none 
none 
03/95 09/95 
157 141 
(187) (181) 
none 
none 1996 
-8,0 
-5,1 
1.8 
15 
4,59 
-10,0 
801 
-18,8 
40,0 
315 
4.1 
818,2 
n.a. 
n.a. 
n.a. 
57,6 
102,1 
n.a. 
none 
none 
1.0 
9,3 
9.5 
EFF 
(5/96-5/99) 
yes 
none 
none 
03/96 09/96 
134 125 
(178) (178) 
none 
none 1997 
(3) 
•0.5 
n.a. 
1.6 
11 
4,68 
-4,5 est 
573 (01/97-09/97) 
n.a. 
15,7 (01/97-08/97) 
358 
n.a. 
935,0 
n.a. 
n.a. 
n.a. 
n.a. 
n.a. 
n.a. 
none 
none 
0,8 
n.a. 
n.a. 
EFF 
(5/96-5/99) 
no 
Ba2 
none 
03/97 09/97 
113 104 
(179) (180) 
none 
none 
(1X2) 
(3) Zie toelichting. 
Voorlopig, tenzij anders vermeld. 
•51-
Indicatoren van het landenrislco 
Land: Belarus (Wlt-Rusland) 
Reele groei van het BBP (in %) 
Industriele productie (%-mutatJe) 
Werkloosheidspercentage (ultimo tijdvak) 
Inftatie (Jaariijks gemiddelde) 
Wisselkoers (BYB per USD) (gemiddeld) 
Begrotlngssaldo van de totals overheid (In % van het BBP) 
Betallngsbalans 
Uitvoer van goederen en diensten (in miljard USD) 
Saldo lopende rekening (in % van het BBP) 
Netto-instroom van buitenlandse directs investeringen (in miljoen USD) 
Officiele buitenlandse valutareserves (ultimo tijdvak) 
in mijloen USD 
in maanden invoer van goederen en diensten 
Buitenlandse schuld 
Buitenlandse schuld in convertibele munteenheden 
(in miljard USD, ultimo tijdvak) 
Dienst op schulden in convertibele munteenheden (in miljoen USD) 
hoofdsom 
rente 
Buitenlandse schuld/BBP (%) 
Buitenlandse schuld/uitvoer van goederen en diensten (%) 
Schuldendlanst/ultvoer van goederen en diensten (%) 
Achterstallige betaiingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, In miljoen USD) 
Schuldherschikklngsovereenkomst 
Indicatoren van EU-rlslco's 
EU-risico/Totaal EU-risico (%) 
EU-risJco/Buitenlandse schuld(%) 
EU-rislco/Uitvoer van goederen en diensten (%) 
IMF-overesnkomsten 
Type 
(Datum) 
Op schema 
Indicatoren van de kredietwaardigheid volgens de markt 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Mood/s (ult.tijdvak) 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard and Poor's (ult. tijdvak) 
Euromoney 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
The Institutional Investor 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
Kredietwaardlgheidsbeoordellng voetnoten 
(D 1995 
-10,4 
-11,5 
2.7 
244 
11500 
-2.3 
4,7 
-4,7 
7 
377,0 
0,7 
1.5 
178.0 
na. 
n.a. 
14.7 
32,7 
3,4 
460 
none 
0,5 
2,6 
0,8 
SBA 
(12/96-11/96) 
no(4) 
none 
none 
03/95 09/95 
135 134 
(187) (181) 
03/95 09/95 
112 112 
(135) (136) 
16.2 15.5 1996 
2.6 
3.3 
3,9 
39,3 
15500 
-1.8 
5.4 
-9,1 
6 
10,0 
0.0 
1.0 
163,2 
n.a. 
n.a. 
8,1 
17,6 
3,0 
n.a. 
none 
0,5 
4.0 
0.7 
SBA 
(12/95-11/96) 
no(4) 
none 
none 
03/96 09/96 
128 142 
(178) (178) 
03/96 09/96 
116 118 
(135) (135) 
14.6 14.6 1997 
9.8 
17.6 
2.3 
63.8 
31000 
-2,0 est 
6,4 (01/97-11/97) 
n.a. 
n.a. 
n.a. 
n.a. 
0,9 
170,4 
n.a. 
n.a. 
7,9 
n.a 
n.a 
n.a 
none 
0.4 
3.8 
n.a 
-
none 
none 
03/97 09/97 
154 131 
(179) (180) 
03/97 09/97 
118 121 
(135) (135) 
14.5 14.2 
(1)(2)(3) Zie toelichting. 
(4 ) De eerste kwartaalbeoordeling van het programma, die aanvankelijk voor december 1996 was gepland, is nooit afgerond. 
52-
Indicatoren van het landenrislco 
Land: OekraTne 
Reele groei van het BBP (in %) 
Industriele productie (%-mutatie) 
Werkioosheid (ultimo tijdvak) 
Inflatie (dec/dec) 
Wlsselkoers (UAK per USD) (voor 1996: Hrv per USD) 
- openbare verkoop/interbank (ultimo tijdvak) 
- contant (ultimo tijdvak) 
Begrotlngssaldo van de totals overheid (in % van het BBP) 
Betaiingsbalans 
Uitvoer van goederen en diensten (in miljard USD) 
Saldo lopende rekenlng (excl. overdrachten) (in % van het BBP) 
Netto-instroom van buitenlandse dlrecte investeringen (In miljard USD) 
Bruto officiele buitenlandse valutareserves 
in miljoen USD 
in weken invoer van goederen en diensten 
Buitenlandse scbuld 
Buitenlandse schuld in convertibele munteenheden 
(in miljard USD, ultimo tijdvak) 
Dienst op schukJen in convertibele munteenheden (in miljoen USD) 
hoofdsom 
rente 
Buitenlandse schuld/BBP (%) 
Buitenlandse schuld/uHvoer van goederen en diensten (%) 
Schuldendienst/uitvoer van goederen en diensten (%) 
Achterstallige betaiingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in miljoen USD) 
Schuldveriichtingsovereenkomsten en herschlkklngen 
Indicatoren van EU-rlslco's 
EU-risico/Totaal EU-rlsIco (%) 
EU-risico/Buitenlandse schuld (%) 
EU-risico/Uitvoer van goederen en diensten (%) 
IMF-overeenkomsten 
Type 
(Datum) 
Op schema 
Indicatoren van de kredietwaardlgheld volgens de markt 
Lange-termljnkredietwaardigheidsbeoordeling door Mood/s (ultimo tijdvak) 
Lange-termijnkredietwaardighekJsbeoordeling door Standard and Poor's (ult. tijdvak) 
Euromoney 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
The Institutional Investor 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
Kredietwaardlgheidsbeoordeling 
I voetnoten 
(1) 
(2) 
(2) 
(3) 1995 
-11,8 
-11.7 
0,6 
182,0 
179400 
186000 
-5 
16,4 
-5,0 
0,27 
1134 
3.7 
8,1 
1531 
986 
545 
23.3 
53.6 
9,3 
236 
(4) 
1.5 
1.4 
0.7 
SBA 
(04/95-04/86) 
no(5) 
none 
none 
03/95 09/95 
145 138 
(187) (181) 
03/95 09/95 
109 111 
(135) (135) 
15.5 15.7 1996 
-10,0 
-5,1 
1.3 
39,7 
1.9 
1.9 
-3,2 
20.3 
-3,9 
0,52 
1994 
5,3 
9.2 
1221 
716 
505 
21,2 
45,3 
6,0 
n.a. 
(4) 
3,0 
2,6 
1,2 
SBA 
(05/96-02/97) 
yes 
none 
none 
03/96 09/96 
136 135 
(178) (178) 
03/96 09/96 
107 111 
(135) (135) 
16.7 16.6 1997 
(6) 
-3,0 
-1.9 (7) 
2,6 (08/97) 
15,0 
1,7-1,9 
1,7-1,9 
-4.6 
20.9 
-3.6 
0.41 
2406 
6,0 
10,3 
1500 
944 
556 
19,4 
49,2 
7,1 
n.a 
(4) 
4,0 
3.1 
1.5 
SBA 
(07/97-06/98) 
yes 
none 
none 
03/97 09/97 
136 129 
(179) (180) 
03/97 09/97 
109 105 
(135) (135) 
17.6 19.8 
|(1)(2)(3) Zie toelichting. 
(4) Herschikking van schulden aan Rusland en Turkmenistan. 
(5) In november 1995 opgeschort. 
(6) IMF-projecties, tenzij anders aangegeven. 
(7) Tweede kwartaal 1997 tegenover dezelfde periode 1996. 
53-
Indicatoren van het landenrislco 
Land: Algerije 
Reele groei van het BBP 
Productie van koolwaterstoffen (%-mutatie) 
Inflatie (Dec/Dec) 
Wisselkoers (Alger, dinars per USD) (ultimo tijdvak) 
Begrotlngssaldo van de totale overheid (In % van het BBP) 
Betalingsbalans 
Uitvoer van goederen en diensten (in miljard USD) 
Saldo lopende rekening (in % van het BBP) 
Netto-instroom van buitenlandse directe investeringen (in miljoen USD) 
Officiele buitenlandse valutareserves 
in miljard USD 
in maanden invoer van goederen en diensten 
Buitenlandse schuld 
Buitenlandse schuld in convertibele munteenheden 
(in miljard USD, ultimo tijdvak) 
Dienst op schulden in convertibele munteenheden (in miljard USD) 
hoofdsom 
rente 
Buitenlandse schuld/BBP(%) 
Buitenlandse schuld/uitvoer van goederen en diensten (%) 
Schuldendienst/uitvoer van goederen en diensten (%) 
Achterstallige betaiingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in miljoen USD) 
Schuldverlichtingsovereenkomsten en herschikkingen (in miljard USD) 
Indicatoren van EU-rislco's 
EU-risico/Totaal EU-risico (%) 
EU-risico/Exteme schuld (%) 
EU-risico/Uitvoer van goederen en diensten (%) 
IMF-overeenkomsten 
Type 
(Datum) 
Op schema 
Indicatoren van de kredietwaardlgheld volgens de markt 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Moody's (ultimo tijdvak) 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoorrjeling door Standard and Poor's (ult. tijdvak) 
Euromoney 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
The Institutional Investor 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
Kredietwaardigheidsbeoordeling voetnoten 
(1) 
(2) 
(2) 
(3) 1995 
3,9 
4,4 
21,9 
52.2 
-1,4 
10,3 
-5,4 
0,0 
2,1 
2.1 
32,5 
9,4 
7.1 
2,3 
78,6 
297,1 
42,5 
none 
4,9 
12,2 
2,8 
8,9 
SBA/EFF 
(5/94 - 5/95) 
yes 
none 
none 
03/95 09/95 
102 107 
(187) (181) 
03/95 09/95 
89 91 
(135) (135) 
23.5 22.8 1996 
3,8 
6,3 
15,1 
56,2 
3,0 
13,2 
2,7 
0,3 
4.2 
4,5 
33,5 
7,4 
5,2 
2.2 
73,2 
240,1 
29,2 
none 
3,5 
11,6 
2,7 
6,8 
EFF/CCFF 
(5/95 - 5/98) 
yes 
none 
none 
03/96 09/96 
109 97 
(178) (178) 
03/96 09/96 
95 95 
(135) (135) 
21.5 22.8 1997 
(4) 
2,3 
8,3 
6,1 
58,0 
2,3 
13,9 
6,7 
0,4 
7.6 
9,0 
32,6 
6,4 
4,2 
2,2 
69,5 
238,0 
33,1 
none 
2,2 
7,7 
1,9 
4,5 
EFF 
(5/95-5/96) 
yes 
none 
none 
03/97 09/97 
102 97 
(179) (180) 
03/97 09/97 
96 96 
(135) (135) 
23.2 24.5 
(1)(2)(3) Zie toelichting. 
(4) Projecties. 
-54-
Indicatoren van het landenrislco 
Land: Israël 
Reele groei van het BBP (In %) 
Industriele productle (%-mutatie) 
Werkloosheid (jaarlijks gemiddelde) 
Consumentenprijsindex (jaarlljks gemiddelde) 
Wlsselkoers (shekel per USD) (ultimo tijdvak) 
Tekort van de centrale overheid (In % van het BBP) 
Betalingsbalans 
Uitvoer van goederen (in miljard USD) 
Saldo lopende rekening (in % van het BBP) 
Netto-instroom van buitenlandse directe investeringen (in miljard USD) 
Bruto officiele buitenlandse valutareserves 
in miljard USD 
in maanden invoer van goederen en diensten 
Buitenlandse schuld 
Buitenlandse schuld in convertibele munteenheden 
(in miljard USD, ultimo tijdvak) 
Schuldendienst In convertlbele munteenheden (In miljard USD) 
hoofdsom 
rente (bruto) 
Buitenlandse schuld/BBP (%) 
Buitenlandse schuld/uitvoer van goederen en diensten (%) 
Schuldendienst/uitvoer van goederen en diensten (%) 
Achterstallige betaiingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in miljoen USD) 
Schuldverlichtingsovereenkomsten en herschikkingen 
Indicatoren van EU-risico's 
EU-risico/Totaal EU-risico (%) 
EU-risico/Buitenlandse schuld (%) 
EU-risico/Uitvoer van goederen en diensten (%) 
IMF-overeenkomsten 
Type 
(Datum) 
Op schema 
Indicatoren van de kredletwaardlghsld volgens de markt 
Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordellng door Moody's (ultimo tijdvak) 
Lange-termijnkredietwaardigheldsbeoordellng door Standard and Poor's (ult. tijdvak) 
Euromoney 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
The Institutional Investor 
Positie op de ranglijst 
(aantal landen) 
Kredietwaardigheidsbeoordeling voetnoten 
(D 
(2) 
(2) 
(3) 1995 
7,1 
8.4 
6.9 
8,1 
3,1 
-3,1 
29,2 
-4,4 
1.2 
8,7 
2,6 
45,2 
5.6 
2,5 
3.1 
51.2 
155,9 
19.2 
none 
none 
4,4 
0,7 
1.7 
. 
A3 
A-
03/95 09/95 
31 31 
(187) (181) 
03/95 09/95 
43 42 
(135) (135) 
47.9 49.2 1996 
4,5 
5,4 
6,7 
10,6 
3,2 
-4,2 
31,0 
-5,6 
1.7 
11.8 
3,6 
48.1 
5,5 
2.2 
3.3 
49.3 
155,2 
17,7 
none 
none 
3.9 
0.6 
1.6 
-
A3 
A-
03/96 09/96 
33 32 
(178) (178) 
03/96 09/96 
41 40 
(135) (135) 
50.8 52.2 1997 
(8) 
2,0 
3.2 (4) 
8.1 (5) 
6.8 
3.5 
-3,2 
32,9 
-3,6 
2,4 
20.3 
6,3 
50,8 (8797) 
6,8 
3.4 
3,4 
50,7 
154,4 
20,7 
none 
none 
1,5 
0,2 (9/97) 
0,4 
-
A3 
A-
03/97 09/97 
35 33 
(179) (180) 
03/97 09/97 
39 40 
(135) (135) 
52.2 52.9 
(1X2)(3) Zie toelichting. 
(4) Eerste negen maanden 1997 tegenover dezelfde periode 1996. 
(5) Voor seizoensinvloeden gecorrigeerde gegevens voor het derde kwartaal. 
(6) Projecties, tenzij anders aangegeven. 
55 
Toelichting bij de Indicatoren van het landenrlslco 
Standaardvoetnoten 
(1 ) Uitsluitend EIB- en betallngsbalansleningen (uitstaande uitkeringen) aan de LMOE, NOS en MID. 
(2) Hoe hoger het rangnummer, des te lager de kredietwaardigheid van het land. 
(3) Landen worden beoordeeld op een schaal van 0 tot 100, waarbij 100 staat voor de geringste kans op wanprestatie. Een 
zien verbeteren en tegelijkertijd zijn plaats op de ranglijst zien dalen, als de gemiddelde globale beoordeling voor alle beo 
In de tabellen gebruikte afkortingen en Engelse termen 
S&P Standard and Poor's 
CCFF= Compensatory and Contingency Financing Facility 
EFF= Extended Financing Facility 
SBA = Stand-By Arrangement 
STF= Systemic Transformation Facility 
est.= Estimates 
n.a. = not available 
prelim.= Preliminary Faciliteit voor compenserende financiering en financiering voor o 
Uitgebreide financieringsfaciliteit 
SBO-Stand-by-Overeenkomst 
Faciliteit voor verandering van systeem 
Raming 
Niet beschikbaar 
Voorlopig 
no 
none 
yes Nee 
Geen 
Ja 

5-6 
ISSN 0254-1513 
COM(98) 252 def. 
DOCUMENTEN 
NL 01 09 17 
Catalogusnummer : CB-CO-98-271-NL-C 
ISBN 92-78-35344-2 
Bureau voor officiële publikaties der Europese Gemeenschappen 
L-2985 Luxemburg