Advies van het Economisch en Sociaal Comité over het "Werkdocument van de Commissie 'Oriëntaties voor Europees vrijwilligerswerk voor jongeren'"

(96/C 204/19)

Het Economisch en Sociaal Comité heeft op 24 april 1996 besloten, overeenkomstig artikel 23 (derde alinea) van het Reglement van Orde een advies op te stellen over het "Werkdocument van de Commissie 'Oriëntaties voor Europees vrijwilligerswerk voor jongeren'".

De Afdeling voor sociale aangelegenheden, gezinsvraagstukken, onderwijs en cultuur, die met de voorbereiding van de desbetreffende werkzaamheden was belast, heeft haar advies op 12 april 1996 goedgekeurd. Rapporteur was de heer Van Dijk.

Het Economisch en Sociaal Comité heeft tijdens zijn 335e Zitting (vergadering van 24 april 1996) het volgende advies uitgebracht, dat met 39 stemmen voor en 1 tegen bij 4 onthoudingen is goedgekeurd.

1.1. De Europese Commissie heeft in een werkdocument een voorstel ontwikkeld om te komen tot een Europese dienst voor vrijwilligers. Ze beoogt met dit proefproject ervaring op te doen voor een voorstel voor een meerjarenprogramma, dat eind 1996 zal worden gepresenteerd.

1.2. De Commissie wil de grensoverschrijdende uitwisseling van vrijwilligers bevorderen door middel van het inschakelen van de nationale agentschappen, die ook bij de uitvoering van het Europese programma "Jeugd voor Europa" zijn betrokken. Zij kunnen bemiddelen tussen gastorganisaties in het buitenland en de potentiële vrijwilligers.

1.3. De Commissie meent dat dit programma bij kan dragen aan het opbouwen van werkervaring bij jonge deelnemers. Aan het einde van zijn werkzaamheden ontvangt de vrijwilliger een certificaat, zodat hij aan zijn toekomstige werkgever kan laten zien dat hij heeft deelgenomen aan dit programma.

1.4. De Commissie erkent dat er nogal wat problemen zijn voor de toekomstige deelnemers aan dit programma. Vrijwilligers hebben noch de status van een student noch de status van een werknemer. Ze vallen net tussen wal en schip. Dat heeft met name gevolgen voor hun sociale-zekerheidsbescherming.

2. Algemene opmerkingen

2.1. Het Comité constateert met tevredenheid dat het in een vroegtijdig stadium bij de procedure is betrokken. Op deze manier kan het Comité op een goede manier bijdragen aan de totstandkoming van goede programma's. Het beveelt de Commissie aan vaker deze procedure toe te passen.

2.2. Het Comité staat positief tegenover het initiatief van de Commissie. In zijn advies over de jeugdwerkloosheid sprak het Comité zich al positief uit over het opzetten van een programma dat jongeren de mogelijkheid zou moeten bieden om werkervaring op te doen. Door middel van dit proefproject realiseert de Commissie de suggestie die in dat advies werd gedaan en draagt zij bij tot de vergroting van de mogelijkheden voor het opdoen van werkervaring, ook over de grenzen heen ().

2.3. Zoals de Commissie in haar document al aangeeft zijn er vele zaken, die nog niet opgelost zijn. Terecht kiest de Commissie een pragmatische benadering, door alvast met het proefproject van start te gaan en niet te wachten totdat alle problemen zijn opgelost.

2.3.1. Toch meent het Comité dat er aan enkele minimale voorwaarden moet zijn voldaan, voordat een dergelijk project van start zou mogen gaan. In de eerste plaats moet duidelijk zijn, dat de sociale bescherming van de vrijwilliger goed geregeld is. Het gaat in dit geval om een verzekering tegen ziekte en arbeidsongeschiktheid. Het Comité meent dat dit de verantwoordelijkheid is van de gastorganisatie, waar de vrijwilliger zijn werkzaamheden verricht. De Commissie moet er op toezien dat deze bescherming ook werkelijk wordt geboden.

2.3.2. Een tweede voorwaarde betreft de aansprakelijkheidsverzekering. Indien de vrijwilliger een fout maakt, die ernstige gevolgen met zich kan brengen, moet hij tegen de financiële risico's voldoende zijn ingedekt. Dat kan in bijna alle gevallen door middel van een verzekering. Het Comite meent dat ook hiervoor de gastorganisatie verantwoordelijk is.

2.3.3. De Commissie stelt in zijn werkdocument voor dat zij de kosten voor de verzekering op zich zal nemen. Het Comité suggereert om deze bijdrage een aanvullend karakter te geven: in sommige landen worden deze bijdragen al door de nationale overheden gedaan. In die gevallen zou de Commissie geen bijdrage hoeven te geven.

2.4. Het Comité is van mening dat de sociale partners optimaal betrokken moeten worden bij de opzet, verdere ontwikkeling en uitvoering van dit programma. Het is juist van groot belang de werknemers- en werkgeversorganisaties bij dit programma te betrekken om zo te voorkomen dat normale werkgelegenheid wordt vervangen door vrijwilligers. Het is duidelijk geworden dat alleen onder de garantie dat volwaardige werkgelegenheid niet vervangen wordt door vrijwilligerswerk het Comité kan instemmen met dit voorstel van de Commissie. Dit geldt voor zowel nieuwe banen als reeds bestaande banen.

2.5. Daarnaast is het aan te bevelen dat de sociale partners met de NGO's die humanitaire projecten uitvoeren in dialoog treden over de manier waarop vrijwilligers bij hen kunnen worden ingezet.

Brussel, 24 april 1996.

De voorzitter

van het Economisch en Sociaal Comité

C. FERRER

() ESC-advies over Jeugdwerkloosheid, PB nr. C 18 van 22. 1. 1996, blz. 37, paragrafen 4.2 tot en met 4.4.1.