Bekendmaking van een enig document dat is gewijzigd naar aanleiding van de goedkeuring van een minimale wijziging op grond van artikel 53, lid 2, tweede alinea, van Verordening (EU) nr. 1151/2012

(2023/C 30/12)

De Europese Commissie heeft deze minimale wijziging goedgekeurd overeenkomstig artikel 6, lid 2, derde alinea, van Gedelegeerde Verordening (EU) nr. 664/2014 (1) van de Commissie.

De aanvraag tot goedkeuring van deze minimale wijziging kan worden geraadpleegd in de eAmbrosia-databank van de Commissie.

ENIG DOCUMENT

“AZAFRÁN DE LA MANCHA”

EU-nr.: PDO-ES-0112-AM02 – 22.4.2022

BOB (x) BGA ( )

1. Naam

“Azafrán de la Mancha”

2. Lidstaat of derde land

Spanje

3. Beschrijving van het landbouwproduct of levensmiddel

3.1. Productcategorie

Categorie 1.8. Andere in bijlage I bij het Verdrag genoemde producten (specerijen enz.)

3.2. Beschrijving van het product waarvoor de in punt 1 vermelde naam van toepassing is

Saffraan (Crocus sativus L.) is een knolgewas dat behoort tot de familie der Iridaceae. De ronde krokusknol, met een doorsnede van 2 à 3 cm, is vlezig en is bedekt met kastanjebruine-grijsachtige vliezige rokken. In de maanden oktober-november groeien uit elke knol één à drie bloemen in de vorm van een buis die zich opent in een paarsbruine trechter. Dit is de “saffraanroos”, met lange en smalle bloembladen die bovenaan uiteengaan zodat het binnenste van de bloem zichtbaar is.

De stamper bestaat uit een vruchtbeginsel waaruit drie gele meeldraden en een witte stijl opschieten. De stijl heeft drie rode stempels: de saffraandraadjes.

“Azafrán de la Mancha” kan gemakkelijk worden herkend omdat de rode stempels duidelijk langer zijn dan de bloem en omdat de stijl korter is dan bij bloemen van andere oorsprong.

De verhouding tussen de lengte van de stempel en die van de stijl moet groter zijn dan één, met een tolerantie van 1 %.

De stempel mag niet korter zijn dan 22 mm, met een tolerantie van 1 %.

Het gehalte aan bloemresten mag niet hoger zijn dan 0,5 % van het gewicht; onder bloemresten worden verstaan: van de stempels losgekomen stijl, losse meeldraden, pollen en stukjes bloemblad of vruchtbeginsel. Er is een tolerantie van 0,1 % voor vreemde stoffen. Onder vreemde stoffen wordt verstaan plantaardige resten die niet van de saffraanbloem afkomstig zijn: mineralen (zand, aarde en/of stof), dode insecten of delen daarvan, enz.

Geen schimmel of levende insecten.

Organoleptische kenmerken:

Geur: eigen aan het drogen, scherp en doordringend, en een licht aroma van koren of hondsgras met een vage bloemengeur.

Geur-smaakgewaarwording (aftreksel door middel van infusie): eerst bitter, daarna geur en smaak van koren en van het drogen; over het algemeen lang aanhoudend en zacht.

Chemische kenmerken:

Analytische parameter: vochtgehalte en gehalte aan vluchtige stoffen

Onverpakte saffraan: 7-9 %

Verpakte saffraan: < 11 % (m/m)

Analytische parameter: totaal asgehalte

Onverpakte saffraan: —

Verpakte saffraan: < 8 % (m/m)

Analytische parameter: gehalte aan in zuur oplosbare as

Onverpakte saffraan: —

Verpakte saffraan: < 1 % (m/m)

Analytische parameter: gehalte aan etherisch extract

Onverpakte saffraan: —

Verpakte saffraan: 3,5-14,5 % (m/m)

Analytische parameter: gehalte aan in koud water oplosbaar extract

Onverpakte saffraan: —

Verpakte saffraan: < 65 % (m/m)

Analytische parameter: kleurvermogen1

Onverpakte saffraan: > 200

Verpakte saffraan: > 200

Analytische parameter: aromatisch vermogen2

Onverpakte saffraan: > 20

Verpakte saffraan: > 20

Analytische parameter: Bitterheid (picrocrocine)3

Onverpakte saffraan: > 70

Verpakte saffraan: > 70

Analytische parameter: Safranalgehalte4

Onverpakte saffraan: > 65 %

Verpakte saffraan: > 65 %

1 Rechtstreeks over de droge stof gemeten absorptie bij 440 nm.

2 Rechtstreeks over de droge stof gemeten absorptie bij 330 nm.

3 Rechtstreeks over de droge stof gemeten absorptie bij 257 nm.

4 In percentage van de totale hoeveelheid vluchtige stoffen.

3.3. Diervoeders (alleen voor producten van dierlijke oorsprong) en grondstoffen (alleen voor verwerkte producten)

—

3.4. Specifieke onderdelen van het productieproces die in het afgebakende geografische gebied moeten plaatsvinden

—

3.5. Specifieke voorschriften betreffende het in plakken snijden, het raspen, het verpakken enz. van het product waarnaar de geregistreerde naam verwijst

—

3.6. Specifieke voorschriften betreffende de etikettering van het product waarnaar de geregistreerde naam verwijst

De volgende afbeelding moet in de vastgestelde kleuren op het etiket worden aangebracht. Het nummer XXYYYYYYYY is een alfanumerieke code waarin XX staat voor twee letters van het alfabet ter identificatie van het jaar van productie van de saffraan en YYYYYYYY voor het identificatienummer van de verpakking.

De recipiënten waarin de saffraan met de beschermde oorsprongsbenaming voor consumptie wordt verpakt, moeten zijn voorzien van een door de controle-instantie afgegeven garantiezegel, etiket of genummerd contra-etiket dat hergebruik van de recipiënten uitsluit.

4. Beknopte beschrijving van het afgebakende geografische gebied

Het BOB-gebied strekt zich uit van de centrale regio van Castilla-La Mancha tot het zuidoosten.

Centraal in het gebied liggen de comarca’s van La Mancha in de provincies Toledo, Ciudad Real, Cuenca en Albacete.

5. Verband met het geografische gebied

Saffraan is tijdens de Arabische overheersing in Spanje geïntroduceerd. In de 8e en de 9e eeuw had de hoge burgerij van Andalusië het monopolie op dit product. De Arabische keuken is een zeer rijke keuken waarin vele kruiden en specerijen worden gebruikt, reden waarom in alle tuinen dergelijke planten werden gekweekt, in het bijzonder komijn, karwij, nigelle, tuinkers, anijs, venkel, wilde anijs, koriander, mosterd, munt, pepermunt en peterselie. Maar in de meeste gerechten werd saffraan gebruikt als kleurmiddel en onontbeerlijke specerij, en saffraan was derhalve de belangrijkste specerij voor de islamitische economie.

Van latere datum is de beschrijving van de saffraanteelt in La Mancha in “Cultivo del azafrán en La Solana” [saffraanteelt in La Solana] van J.A. López de la Osa, een werk dat dateert uit 1897 en waarin gegevens betreffende deze teelt zijn opgenomen over een periode van meer dan honderd jaar, onder meer een gerechtelijke boedelbeschrijving die dateert van het jaar 1720 en waarin saffraan wordt vermeld. In de eerste vier decennia van de 19e eeuw werd in La Mancha de beste saffraan van Spanje geproduceerd, en was de opbrengst in dat gebied ook de hoogste per hectare niet-geïrrigeerde landbouwgrond. De teelt, die van oudsher werd beoefend in Pedro Muñoz, Campo de Criptana en Mánzanares (Ciudad Real), Lillo, Madridejos, Villacañas, Villanueva de Alcardete en Cabezamesada (Toledo) en Motilla del Palancar (Cuenca), is omstandig gedocumenteerd.

Het beste bewijs van de historisch hechte band tussen de teelt en de streek van La Mancha wordt evenwel geleverd door de talrijke culturele manifestaties die daar vanouds worden georganiseerd.

Zoals elke activiteit die diep geworteld is in een samenleving, heeft de saffraanteelt ook een eigen, en zeer rijke woordenschat opgeleverd. El léxico del azafrán en el habla manchega van M. Núñez en J. C. Conde (Al-Basit: Revista de Estudios Albacetenses, 28, Albacete 1991) bevat een breed scala aan uitdrukkingen die verwijzen naar saffraan en die zijn verzameld via enquêtes in de provincie Albacete. De traditie van de saffraanteelt in La Mancha vindt men ook vaak terug in de typische folkloremanifestaties van de streek, waar een traditionele dans aan het product is gewijd, en in liederen en spreekwoorden; de teelt levert ook de sfeertekening voor een zarzuela (een soort populaire operette), “La rosa del azafrán” [De saffraanroos] (libretto van F. Romero en G. Fernández Shaw; muziek gecomponeerd door Jacinto Guerrero, voor het eerst opgevoerd in Madrid in 1930).

Het volstaat verder om te verwijzen naar het bestaan van handleidingen voor de teelt en de verwerking van saffraan zoals het hierboven genoemde werk van J.A. López de la Osa, of het boek “El azafranero práctico” [De praktische saffraanteler] van L. Jiménez Martin (Albacete: Imprenta Eduardo Miranda, 1900).

Hoe belangrijk deze teelt is binnen de traditionele culturele manifestaties, blijkt ook duidelijk uit het “Fiesta de la Rosa del Azafrán” [het feest van de saffraanroos] in Consuegra (Toledo), de “pluk”-wedstrijden in La Solana (Ciudad Real) in het kader van de feesten op de naamdag van de beschermheilige, en het “Festival de la Rosa del Azafrán” [het festival van de saffraanroos] in Santa Ana (Albacete).

Tot slot is het feit dat het in enkele dorpen van La Mancha nog steeds de gewoonte is om aan de bruidsparen enkele saffraandraden te schenken om hen voorspoed toe te wensen, significant voor het traditionele karakter en het economische belang van deze teelt.

Verwijzing naar de bekendmaking van het productdossier

http://pagina.jccm.es/agricul/paginas/comercial-industrial/consejos_new/pliegos/AM01_PC_Azafran_de_La_Mancha.pdf

(1) PB L 179 van 19.6.2014, blz. 17.