Gewijzigd voorstel voor een verordening van de Raad over de bespoediging en verduidelijking van de tenuitvoerlegging van de procedure bij buitensporige tekorten (1) (97/C 130/07) COM(97) 117 def. - 96/0248(CNS)

(Door de Commissie overeenkomstig artikel 189 A, lid 2, van het EG-Verdrag ingediend op 19 maart 1997)

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, inzonderheid op artikel 104 C, lid 14, tweede alinea,

Gezien het voorstel van de Commissie,

Gezien het advies van het Europees Parlement,

Gezien het advies van het Europees Monetair Instituut,

(1) Overwegende dat voor het soepel functioneren van de Economische en Monetaire Unie niet alleen moet zijn voldaan aan de convergentiecriteria, maar dat de economische en budgettaire ontwikkeling ook stabiel en duurzaam moet blijken; dat het behoud van gezonde begrotingssituaties in de lidstaten op middellange en lange termijn bijdraagt tot het scheppen van de juiste voorwaarden voor voortgezette groei van de productie en de werkgelegenheid; dat begrotingsdiscipline in de derde fase van de Economische en Monetaire Unie noodzakelijk is om de monetaire stabiliteit te garanderen;

(2) Overwegende dat nationaal een zodanig begrotingsbeleid moet worden vastgesteld dat speelruimte wordt geschapen voor aanpassing aan uitzonderlijke of conjuncturele verstorende factoren en dat buitensporige tekorten vermeden worden; dat het noodzakelijk is het in artikel 104 C, lid 2, bedoelde begrip uitzonderlijke en tijdelijke overschrijding van de referentiewaarde te definiëren, indien deze door een buitengewone gebeurtenis of een ernstige economische neergang veroorzaakt wordt;

(3) Overwegende dat in Protocol nr. 5 betreffende de procedure bij buitensporige tekorten bepalingen over de tenuitvoerlegging van de in artikel 104 C bepaalde procedure zijn opgenomen; dat nadere uitvoeringsbepalingen noodzakelijk zijn; dat overeenkomstig artikel 104 C, lid 14, tweede alinea, de Raad hiertoe dienstige bepalingen aanneemt; dat de bepalingen van deze verordening tezamen met die van het protocol een nieuw, geïntegreerd geheel van regels vormen;

(4) Overwegende dat overeenkomstig artikel 109 K, lid 3, van het Verdrag de leden 9 en 11 van artikel 104 C niet van toepassing zijn op lidstaten met een derogatie; dat overeenkomstig lid 2 van Protocol nr. 12 betreffende enkele bepalingen inzake Denemarken de leden 9 en 11 van artikel 104 C niet op Denemarken van toepassing zijn, zolang Denemarken zijn kennisgeving niet aan de derde fase te zullen deelnemen, die het in verband met het besluit van de Raad van Edinburgh van 12 december 1992 gedaan heeft, niet heeft ingetrokken; dat in lid 2 van Protocol nr. 11 betreffende enkele bepalingen met betrekking tot het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland onder meer bepaald is dat lid 5 van genoemd protocol van toepassing is, indien het Verenigd Koninkrijk de Raad ervan in kennis stelt dat het niet voornemens is naar de derde fase over te gaan; dat in lid 5 onder meer bepaald is dat de leden 1, 9 en 11 van artikel 104 C van het Verdrag niet op het Verenigd Koninkrijk van toepassing zijn;

(5) Overwegende dat definities en termijnen moeten worden vastgesteld voor de tenuitvoerlegging van de procedure bij buitensporige tekorten, zodat deze snel en doeltreffend toegepast wordt; dat ter wille van een doeltreffende toepassing van de procedure bij buitensporige tekorten nader aangeduid moet worden hoe de in artikel 104 C van het Verdrag bedoelde sancties jaarlijks kunnen worden opgelegd aan lidstaten die bij voortduring nalaten een buitensporig tekort te corrigeren;

(6) Overwegende dat deze verordening een onderdeel is van het pact voor stabiliteit en groei, dat de begrotingsdiscipline in de derde fase van de EMU moet garanderen; dat dit pact twee hoofdonderdelen heeft, te weten i) de versterking van het toezicht op en de coördinatie van begrotingssituaties en ii) de bespoediging en verduidelijking van de tenuitvoerlegging van de procedure bij buitensporige tekorten; dat het eerste onderdeel een regeling voor het vroegtijdig signaleren van afwijkingen behelst, in het kader waarvan afwijkingen van de middellangetermijntrajecten voor de begrotingen van de lid-staten worden vastgesteld en de Raad aanbevelingen doet om ruimschoots vóór een tekort buitensporig wordt corrigerende maatregelen te treffen;

(7) Overwegende dat de regels voor deze versterking van het toezicht op en de coördinatie van het begrotingsbeleid zijn bepaald in Verordening (EG) nr. . . . van de Raad;

(8) Overwegende dat het versterkte toezicht in de zin van Verordening (EG) nr. . . . in combinatie met het toezicht op begrotingssituaties dat de Commissie overeenkomstig artikel 104 C, lid 2, uitoefent, de doelmatige en snelle tenuitvoerlegging van de procedure bij buitensporige tekorten moet bevorderen;

(9) Overwegende dat in het licht van het voorgaande een totale termijn van ten hoogste tien maanden tussen de datum waarop gegevens worden verstrekt of anderszins de procedure in werking wordt gesteld, en het zo nodig opleggen van sancties haalbaar en passend lijkt om druk uit te oefenen op de lidstaat, zodat deze corrigerende maatregelen ten uitvoer legt; dat in het geval van een procedure die in maart begint, dit ertoe kan leiden dat in het kalenderjaar waarin de procedure is begonnen, sancties worden opgelegd;

(10) Overwegende dat de betrokken lidstaat vooraf rekening zou moeten hebben gehouden met een aanbeveling van de Raad om een buitensporig tekort te corrigeren en de daaropvolgende stappen in de procedure bij buitensporige tekorten, omdat de lidstaat vroegtijdig is gewaarschuwd en derhalve gedurende een lange periode in de gelegenheid is geweest corrigerende maatregelen op te stellen; dat de ernst van het ontstaan van een buitensporig tekort in de derde fase noopt tot urgent handelen van alle betrokken;

(11) Overwegende dat bij beleid ter correctie van een buitensporig tekort de regering van de betrokken lidstaat, indien het nationale recht dit verlangt, het nationale parlement in het nemen van maatregelen betrekt; dat de procedure bij buitensporige tekorten de parlementen in staat moet stellen volledig hun rol te spelen; dat overeenkomstig artikel 3 van Protocol nr. 5 het nationale besluitvormingsproces als zodanig niet in de weg mag staan van een snelle tenuitvoerlegging van de procedure bij buitensporige tekorten;

(12) Overwegende dat het passend is in de aanbeveling van de Raad op grond van artikel 104 C, lid 7, termijnen te bepalen voor het effectief daaraan gevolg geven door de betrokken lidstaat en voor het corrigeren van het buitensporige tekort;

(13) Overwegende dat de procedure bij buitensporige tekorten tot doel heeft de lidstaten een prikkel te geven corrigerende maatregelen te treffen en dat, als dat gebeurt, de procedure moet worden opgeschort; dat als de maatregelen niet ten uitvoer worden gelegd of ontoereikend blijken, de procedure onmiddellijk wordt hervat;

(14) Overwegende dat als de Raad besluit een sanctie op te leggen, van de betrokken lidstaat een renteloos deposito van een passende omvang moet worden verlangd, om ervoor te zorgen dat de procedure bij buitensporige tekorten een voldoende afschrikkende werking heeft; dat de procedure bij buitensporige tekorten een jaarlijkse procedure is en dat sancties derhalve op jaarbasis kunnen worden opgelegd;

(15) Overwegende dat het vaststellen van sancties van een voorgeschreven omvang onzekerheid wegneemt en aldus de betrokkenen bij de procedure in staat stelt volledig daarvan op de hoogte te zijn; dat het passend is het bedrag van het deposito te relateren aan het BBP van de betrokken lidstaat; dat het passend is het bedrag van het deposito te laten bestaan uit een vast bestanddeel en een variabel bestanddeel, welk laatste in verhouding staat tot de mate waarin het tekort de referentiewaarde van 3 % van het BBP overschrijdt; dat het, om de sancties niet contraproductief te laten zijn, voorts passend is daarvoor een maximaal jaarlijks bedrag, uitgedrukt als percentage van het BBP, te bepalen.

(16) Overwegende dat, als het storten van een renteloos deposito de betrokken lidstaat er niet toe brengt binnen twee jaar na het besluit tot oplegging van het deposito zijn buitensporige tekort te corrigeren, aanscherping van de sancties passend is; dat het alsdan passend is het deposito om te zetten in een boete;

(17) Overwegende dat aanzienlijke vooruitgang bij het corrigeren van het buitensporige tekort het mogelijk moet maken overeenkomstig artikel 104 C, lid 12, de sancties enigermate te verlichten; dat alle resterende sancties pas kunnen worden ingetrokken, zodra het buitensporige tekort volledig gecorrigeerd is;

(18) Overwegende dat in Verordening (EG) nr. 3605/93 van de Raad van 22 november 1993 betreffende de toepassing van het aan het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap gehechte protocol betreffende de procedure bij buitensporige tekorten (2) nauwkeurige regels zijn bepaald voor het verstrekken van begrotingsgegevens door de lidstaten;

(19) Overwegende dat overeenkomstig artikel 109 F, lid 8, in de gevallen waarin het Verdrag in een raadgevende rol van de Europese Centrale Bank (ECB) voorziet, vóór de oprichting van de ECB verwijzingen naar de ECB worden gelezen als verwijzingen naar het Europees Monetair Instituut,

HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:

AFDELING 1 Definities

Artikel 1

In deze verordening zijn bepalingen vervat ter bespoediging en verduidelijking van de procedure bij buitensporige tekorten, die tot doel hebben buitensporige tekorten van de totale overheid te ontmoedigen en, als zulke tekorten optreden, deze spoedig te corrigeren.

Artikel 2

1. Wanneer een overheidstekort de referentiewaarde overschrijdt, wordt dit overeenkomstig artikel 104 C, lid 2, onder a), tweede streepje, beschouwd als van uitzonderlijke en tijdelijke aard, indien de overschrijding wordt veroorzaakt door een buitengewone gebeurtenis die de betrokken lidstaat niet kan beheersen en die grote gevolgen heeft voor de financiële positie van de totale overheid, of als zij wordt veroorzaakt door een ernstige economische neergang. Als voorts aan de buitengewone gebeurtenis of de ernstige economische neergang een einde komt of volgens de prognoses een einde zal komen in het kalenderjaar dat volgt op het jaar waarin het tekort de referentiewaarde overschrijdt, moet uit de door de Commissie opgestelde begrotingsprognoses blijken dat het tekort in dat volgende jaar tot beneden de referentiewaarde daalt.

2. Als de Commissie een verslag op grond van artikel 104 C, lid 3, opstelt, beschouwt zij in de regel een overschrijding van de referentiewaarde die het gevolg is van een economische neergang, alleen dan als uitzonderlijk, indien het reële BBP binnen een jaar met ten minste 2 % gedaald is.

3. Als de Raad overeenkomstig artikel 104 C, lid 6, besluit of er al dan niet een buitensporig tekort bestaat, houdt hij in zijn algehele evaluatie rekening met eventuele opmerkingen van de betrokken lidstaat, waaruit blijkt dat in het licht van ondersteunend bewijsmateriaal, met name ten aanzien van de plotselinge aard van de neergang of het gecumuleerde productieverlies in vergelijking met de trend in het verleden, een daling van het reële BBP met minder dan 2 % per jaar desondanks uitzonderlijk is.

AFDELING 2 Bespoediging van de procedure bij buitensporige tekorten

Artikel 3

1. Binnen twee weken nadat de Commissie een overeenkomstig artikel 104 C, lid 3, opgesteld verslag heeft goedgekeurd, brengt het Economisch en Financieel Comité overeenkomstig artikel 104 C, lid 4, advies uit.

2. Indien de Commissie, ten volle rekening houdend met het in lid 1 bedoelde advies, van mening is dat er een buitensporig tekort bestaat, richt zij een advies en een aanbeveling voor een besluit tot de Raad.

3. Binnen drie maanden na de in artikel 4, leden 2 en 3, van Verordening (EG) nr. 3605/93 bepaalde termijnen voor het verstrekken van gegevens besluit de Raad overeenkomstig artikel 104 C, lid 6, of er al dan niet een buitensporig tekort bestaat. Indien de Raad overeenkomstig artikel 104 C, lid 6, besluit dat er een buitensporig tekort bestaat, richt hij terzelfder tijd overeenkomstig artikel 104 C, lid 7, aanbevelingen tot de betrokken lidstaat.

4. In de overeenkomstig artikel 104 C, lid 7, opgestelde aanbeveling van de Raad wordt een termijn bepaald waarbinnen de betrokken lidstaat daaraan effectief gevolg moet geven en wordt een termijn bepaald voor het corrigeren van het buitensporige tekort: behoudens bijzondere omstandigheden moet het buitensporige tekort in het jaar volgend op de vaststelling ervan volledig zijn gecorrigeerd.

Artikel 4

1. Binnen vier maanden nadat de Raad overeenkomstig artikel 104 C, lid 6, heeft besloten dat er een buitensporig tekort bestaat en overeenkomstig artikel 104 C, lid 7, aanbevelingen tot de betrokken lidstaat heeft gericht, besluit de Raad zijn aanbevelingen openbaar te maken, als hij overeenkomstig artikel 104 C, lid 8, heeft vastgesteld dat daaraan geen effectief gevolg is gegeven.

2. Om vast te stellen of aan zijn aanbevelingen overeenkomstig artikel 104 C, lid 7, effectief gevolg is gegeven, baseert de Raad zijn oordeel op openbaar bekendgemaakte besluiten van de regering van de betrokken lidstaat. Als deze openbaar bekendgemaakte besluiten niet in rechte worden afgedwongen of als de budgettaire gevolgen van deze besluiten tijdens het proces van de vaststelling ervan aanmerkelijk worden afgezwakt, hervat de Raad onmiddellijk de procedure bij buitensporige tekorten.

Artikel 5

Binnen één maand na het besluit van de Raad overeenkomstig artikel 104 C, lid 8, dat geen effectief gevolg aan zijn aanbevelingen is gegeven, besluit de Raad overeenkomstig artikel 104 C, lid 9, de betrokken lidstaat aan te manen maatregelen te treffen om het tekort te verminderen.

Artikel 6

Als een lidstaat zich niet voegt naar de achtereenvolgende besluiten van de Raad op grond van artikel 104 C, leden 7 en 9, besluit de Raad overeenkomstig artikel 104 C, lid 11, sancties op te leggen. Behoudens het bepaalde in artikel 9 van deze verordening wordt een dergelijk besluit uiterlijk twee maanden na het besluit van de Raad om overeenkomstig artikel 104 C, lid 9, de betrokken lidstaat aan te manen maatregelen te treffen, genomen.

Artikel 7

Behoudens het bepaalde in artikel 9 van deze verordening wordt het besluit van de Raad om sancties op te leggen genomen binnen tien maanden na de datum waarop de gegevens zijn verstrekt die het bestaan van een buitensporig tekort bevestigen. In geval van een doelbewust gepland tekort, ten aanzien waarvan de Raad besluit dat het buitensporig is, wordt een versnelde procedure toegepast.

Artikel 8

Uiterlijk twee maanden na de in Verordening (EG) nr. 3605/93 bepaalde termijnen voor het verstrekken van gegevens besluit de Raad om overeenkomstig artikel 104 C, lid 11, de sancties (afgezien van het opleggen van geldboetes, dat in artikel 13 van deze verordening geregeld wordt) aan te scherpen of overeenkomstig artikel 104 C, lid 12, zijn besluiten geheel of gedeeltelijk in te trekken.

AFDELING 3 Opschorting en toezicht

Artikel 9

Als een lidstaat effectief gevolg geeft aan een aanbeveling op grond van artikel 104 C, lid 7, of een aanmaning op grond van artikel 104 C, lid 9, wordt de procedure bij buitensporige tekorten opgeschort.

Artikel 10

1. De Commissie en de Raad zien toe op de tenuitvoerlegging van de maatregelen die lidstaten naar aanleiding van aanbevelingen op grond van artikel 104 C, lid 7, en aanmaningen op grond van artikel 104 C, lid 9, nemen. Als de maatregelen niet ten uitvoer worden gelegd of naar het oordeel van de Raad niet doeltreffend zijn, waardoor de budgettaire gevolgen ervan worden afgezwakt, neemt de Raad in de regel onmiddellijk een besluit op grond van artikel 104 C, lid 9, respectievelijk artikel 104 C, lid 11.

2. Als uit feitelijke gegevens blijkt dat een buitensporig tekort niet is gecorrigeerd binnen de termijnen die in aanbevelingen op grond van artikel 104 C, lid 7, of aanmaningen op grond van artikel 104 C, lid 9, gesteld zijn, neemt de Raad in de regel onmiddellijk een besluit op grond van artikel 104 C, lid 9, respectievelijk artikel 104 C, lid 11.

AFDELING 4 Sancties

Artikel 11

Als de Raad overeenkomstig artikel 104 C, lid 11, besluit sancties aan een lidstaat op te leggen, wordt in de regel een renteloos deposito verlangd. De Raad kan besluiten dit renteloze deposito aan te vullen met maatregelen als bepaald in artikel 104 C, lid 11, eerste en tweede streepje.

Artikel 12

Het bedrag van het deposito bestaat uit een vast bestanddeel, gelijk aan 0,2 % van het BBP, en een variabel bestanddeel, gelijk aan één tiende van het verschil tussen het als percentage van het BBP uitgedrukte tekort en de referentiewaarde, in het jaar dat aan het besluit tot het opleggen van sancties voorafgaat. Voor het jaarlijkse bedrag aan deposito's geldt een maximum van 0,5 % van het BBP.

Artikel 13

Onverminderd artikel 9 van deze verordening wordt, als het buitensporige tekort naar het oordeel van de Raad niet gecorrigeerd is, twee jaar na het besluit om overeenkomstig artikel 104 C, lid 11, het deposito op te leggen, dit deposito in de regel omgezet in een boete.

Artikel 14

Indien de betrokken lidstaat aanzienlijke, maar nog onvoldoende vooruitgang bij de correctie van het buitensporige tekort boekt, kan de Raad overeenkomstig artikel 104 C, lid 12, besluiten de in artikel 104 C, lid 11, eerste en tweede streepje, bedoelde sancties geheel of gedeeltelijk in te trekken.

Artikel 15

Indien het besluit dat er een buitensporig tekort bestaat, wordt ingetrokken, trekt de Raad overeenkomstig artikel 104 C, lid 12, alle nog resterende sancties in. Boetes die overeenkomstig artikel 13 van deze verordening zijn opgelegd, worden niet aan de betrokken lidstaat terugbetaald.

Artikel 16

Deposito's als bedoeld in artikel 12 van deze verordening worden aangehouden bij de Commissie. De rente op de deposito's en de in artikel 13 van deze verordening bepaalde boetes behoren tot de middelen van de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen.

Artikel 17

Deze verordening treedt in werking op 1 januari 1999.

Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat.

(1) PB nr. C 368 van 6. 12. 1996, blz. 12.

(2) PB nr. L 332 van 31. 12. 1993, blz. 7.