ARCHIVES HISTORIQUES 
DE LA COMMISSION 
 
 
 
COLLECTION RELIEE DES 
DOCUMENTS "COM" 
 
 
 
 
COM (84) 175 
 
 
 
Vol. 1984/0 061 
  
 
Disclaimer  
Conformém ent au règlement (CEE, Euratom) n° 354/83 du Conseil du 1er février 1983 
concernant l'ouverture au public des archives historiques de la Communauté économique 
européenne et de la Communauté européenne de l'énergie atomique (JO L 43 du 15.2.1983, 
p. 1), tel que modifié par le règlement (CE, Euratom) n° 1700/2003 du 22 septembre 2003 
(JO L 243 du 27.9.2003, p. 1), ce dossier est ouvert au public. Le cas échéant, les documents 
classifiés présents dans ce dossier ont été déclassifiés conformément à l'article 5 dudit 
règlem ent. 
In accordance with Council Regulation (EEC, Euratom) No 354/83 of 1 February 1983 
concerning the opening to the public of the historical archives of the European Econom ic 
Communit y and the European Atom ic Energy Communit y (OJ L 43, 15.2.1983, p. 1), as 
amended by Regulation (EC, Euratom) No 1700/2003 of 22 September 2003 (OJ L 243, 
27.9.2003, p. 1), t his file is open to the public. Where necessary, classified documents in this 
file have been declassified in conformity with Article 5 of the aforementioned regulation.  
In Übereinstimmung mit der Verordnung (EWG, Euratom) Nr. 354/83 des Rates vom  1. 
Februa r 1983 über die Freigabe der historischen Archive der Europäischen  
Wirtschaftsgemeinschaft und der Europäischen Atomgem einschaft (ABI. L 43 vom  15.2.1983,  
S. 1), geändert durch die Verordnung (EG, Euratom) Nr. 1700/2003 vom 22. Septem ber 2003  
(ABI. L 243 v om 27.9.2003, S. 1), ist diese Datei der Öffentlichkeit zugänglich. Soweit  
erforderlich, wurden die Verschlusssachen in dieser Datei in Übereinstimmung mit Artikel 5  
der genannten Verordnung freigegeben.  
COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN
COM(84) 175 def.
Brussel, 28 maart 1984
Mededeling van de
COMMISSIE AAN DE RAAD
en het Europese Parlement
krachtens artikel 14, inzake de toepassing door de  
Lid-staten van Richtlijn 78/176/EEG betreffende de  
afvalstoffen afkomstig van de titaandioxiode'-industrie  
(tijdvak 1978-1981)
C0M(84) 175 def.

MEMORIE VAN TOELICHTING
1. Inleiding
De Raad heeft op 20 februari 1978 Richtlijn 78/176/EEG  
goedgekeurd betreffende de afvalstoffen afkomstig van de titaan­
dioxide—industrie (1). Deze heeft ten doel de voorkoming en de  
geleidelijke vermindering van de verontreiniging die wordt ver­
oorzaakt door afvalstoffen afkomstig van de titaandioxide-  
industrie.
Deze richtlijn bepaalt in de verschillende artikelen hiervan  
met name het volgende :
- de afvalstoffen zullen worden verwijderd zonder gevaar op te  
leveren voor de gezondheid van de mens en zonder nadelige gevolgen 
voor het milieu (artikel 2);
- de Lid-Staten nemen passende maatregelen ter bevordering van het  
voorkomen van afvalvorming, de recycling en het verwerken van  
afvalstoffen, het winnen van grondstoffen uit afvalstoffen alsmede  
van alle andere methoden voor het opnieuw gebruiken van afval­
stoffen (artikel 3 )5
- het lozen, het dumpen, het opslaan, het storten en de injectie  
van afvalstoffen is verboden zonder voorafgaande vergunning,  
verleend door de bevoegde instantie van de Lid-Staat op wiens  
grondgebied de afvalstoffen worden voortgebracht. Een vooraf­
gaande vergunning moet eveneens worden verleend door de bevoegde  
instantie van de Lid-Staat
. op wiens grondgebied de afvalstoffen worden geloosd, opgeslagen,  
gestort of geïnjecteerd,
. vanaf wiens grondgebied zij worden geloosd of gedumpt;
- ook een verwijdering van afvalstoffen gaat gepaard met de ver­
melde controle op de afvalstoffen en van het betrokken milieu  
vanuit fysisch, chemisch, biologisch en ecologisch oogpunt  
(artikel 1).
(1) PB L 54van 2 5 .2 .1 9 7 8

-  2 -
Krachtens dit artikel en het voorstel van de Commissie heeft de
Raad in december 1982 het voorstel voor een richtlijn goedgekeurd betref­
fende de modaliteiten voor de bewaking en controle van de betrokken milieus
O).
- De bevoegde autoriteit van de betrokken Lid-Staat neemt alle maatregelen  
om deze situatie, vermeld in de verschillende paragrafen van artikel 8  
te verhelpen en eist de opschorting van de lozing, de dumping, de  
opslag, het storten of het injecteren.
- De Lid-Staten stellen voor bestaande industriële vestigingen (2)  
programma's samen om via geleidelijke vermindering te komen tot de  
beëindiging van de verontreiniging (artikel 9, § 1)* Zij bevatten  
bovendien gegevens over de toestand van het betrokken milieu, over de  
maatregelen ter vermindering van de verontreiniging alsmede over de  
methoden van behandeling van de afvalstoffen die rechtstreeks voort­
vloeien uit de fabricageprocédés (artikel 9, § 2).
Krachtens dit artikel heeft de Commissie op 18 april 1983 aan de Raad  
het voorstel voor een richtlijn voorgelegd waarin de modaliteiten  
worden vastgesteld ter harmonisatie van de programma's voor verminde­
ring van de verontreiniging met het oog op de beëindiging van de ver­
ontreiniging, die wordt veroorzaakt door de afvalstoffen van de titaan-  
dioxide-industrie (3).
- Voor de nieuwe industriële vestigingen, moeten de Lid-Staten een 
voorafgaande vergunning afgeven die moet worden voorafgegaan door een  
studie van de gevolgen voor het milieu en die slechts kan worden ver­
leend aan ondernemingen die zich ertoe verbinden om alleen gebruik te  
maken van de vanuit milieuoogpunt minst schadelijke materialen, procédés  
en technieken die op de markt beschikbaar zijn (artikel 11).
- Om de drie jaar stellen de Lid-Staten namelijk de Duitse Bondsrepubliek,  
België, Frankrijk, Italië en het Verenigd Koninkrijk een rapport op  
over de preventie en de geleidelijke vermindering van de door afval­
stoffen van de titaandioxide-industrie veroorzaakte verontreiniging en  
zenden dat toe aan de Commissie die het aan de andere Lid-Staten mede­
deelt (artikel 14,  eerste lid).
(1) PB L 378 van 31.12.1982 ( 82/883/EEa)
(2) Vestigingen die reeds waren opgericht op de datum van bekendmaking van  
de Richtlijn (artikel 1, lid 2.d)
(3) PB C 138 van 26.5. 1983,  blz. 5-7

- 3 -
De Commissie heeft de verstrekte inlichtingen in een zodanige vorm  
gebracht dat de vergelijkbaarheid van de gegevens mogelijk is en na  
goedkeuring van de Lid—Staten aangaande deze versie te hebben verkregen  
heeft zij het rapport in juni 1983 aan de Lid-Staten toegezonden.
— De Commissie hrengt de Raad en het Europese Parlement om de drie jaar  
verslag uit over de toepassing van deze richtlijn overeenkomstig  
artikel 14,  lid 2.
Dit document beantwoordt aan de bepalingen van dit artikel.
2. Onderwerp van het rapport
2.1. Dit rapport geeft een samenvatting van de resultaten betreffende  
de preventie en de vermindering van de verontreiniging en geeft 
een beoordeling betreffende de middelen ter bestrijding van de  
verontreiniging die door de Lid-Staten worden toegepast.
Dit eerste rapport vormt slechts een eerste fase in de praktische  
toepassing van de richtlijn. De huidige vestigingen voor de pro-  
duktie van titaandioxide in de Gemeenschap zijn bestaande vesti­
gingen. Zij zullen zich moeten houden aan het besluit dat de  
Raad zal moeten nemen na het voorstel voor een richtlijn van de  
Commissie inzake vaststelling van de modaliteiten ter harmonisatie  
van de programma's betreffende vermindering van de verontreiniging  
met het oog op de beëindiging hiervan ( 1).
Er moet aan worden herinnerd dat voor de toepassing van de te  
nemen besluiten, inrichtingen voor de behandeling van de afval­
stoffen en zelfs wijzigingen in de huidige processen voor de  
produktie van titaan-dioxide in bepaalde gevallen zullen moeten  
worden gepland, gefinancierd en uitgevoerd.
2.2. Om verslag uit te brengen heeft de Commissie zich gebaseerd op 
de inlichtingen die door de Lid-Staten krachtens artikel 14,  
eerste lid, zijn verstrekt.
Zij wijst er op dat er zo weinig inlichtingen zijn verstrekt  
door de Lid-Staten betreffende bepaalde categorieën afvalstoffen  
en de bepalingen die zijn genomen of voorzien ter vermindering van  
de verontreiniging.
(1) PB C 138 van 2 6.5.1983,  blz. 5-7.

- 4 -
3* Beaultaten “ betreffende de preventie en geleidelijke vermindering van 
de verontreiniging
De resultaten betreffende de toepassing van de richtlijn 78/I76/EEG 
worden gegeven in de vorm van een samenvatting voor elke betrokken  
Lid-Staat waarbij de verschillende afvalstoffen namelijk vloeibare,  
gasvormige en vaste afvalstoffen globaal worden behandeld.
3.1. België
Twee vestigingen die titaandioxide produceren en het sulfaat-  
procédé gebruiken, de NL Chemicals te Cent en NV Bayer te  
Antwerpen. De produktiecapaciteit bedraagt 40.000 respectievelijk  
25.0 0 0.
a) Vloeibare afvalstoffen
De sterke zuren, d.w.z. de afvalstoffen die een concentratie  
aan zwavelzuur in de orde van 20 tot 23 $ bevatten worden  
zonder voorafgaande behandeling in de Noordzee geloosd.
Deze afvalstoffen omvatten verschillende metalen waarvan de  
gemiddelde evaluatie voor de jaren 1978, 1979» 1980 als volgt  
luidt s  Fe (5400 t), Mg (1500 t),  Ti (680 t),  Cr (52 t),
Mn (80 t).  Ze zijn evenwel onderworpen aan een vergunning  
waarbij, ten einde de effecten van de lozingen op het milieu  
te verminderen, de lozingszones, de wijze van lozing en de  
daarmede gepaard gaande controles worden vastgelegd.
De tussen 1979 en 1 9 81 geloosde hoeveelheden bedragen circa
620.000 t/jaar behalve voor 1980 waarin deze hoeveelheid  
ongeveer 495*000 t/jaar bedroeg. In een van de vestigingen  
wordt ongeveer 20 $ van de sterke zuren opnieuw in het procédé  
gebruikt, de afvalstoffen met zwakke zuren worden geloosd,  
volgens de vestigingen, in het kanaal Gent - Terneuzen en in  
de Schelde. Voor een van deze laatste worden de vloeibare  
afvalstoffen sedert 1978 voor de lozing geneutraliseerd en  
gedekanteerd.

- 5 -
b) Vaste afvalstoffen
Slechts één industriële vestiging past de opslag van onoplos­
bare residuen na een geschikte behandeling op het land toe.
Rekening houdend met het gebruikte erts en procédé zal er voorts  
geen of weinig ijzersulfaat zijn.
c) Gasvormige afvalstoffen
Uit de resultaten van de verrichte metingen blijkt dat de  
lozingen liggen beneden de door de Belgische autoriteiten  
opgelegde grenswaarden.
d) Conclusie
Rekening houdende met de medegedeelde inlichtingen, stelt de  
Commissie vast dat België de richtlijn wat betreft de vaste  
afvalstoffen en de vloeibare afvalstoffen met zwakke zuren  
gedeeltelijk heeft toegepast.
Voorts merkt zij met voldoening op dat een vestiging een bepaald  
percentage van de sterke zuren opnieuw in omloop brengt ten  
einde het volume van de lozingen van deze categorie vloeibare  
afvalstoffen te verminderen. Zij betreurt evenwel dat deze  
technologie niet in de tweede vestiging wordt toegepast.
Tenslotte herinnert de Commissie er aan dat het Hof van Justitie  
van de Europese Gemeenschappen op 2 februari 19Ö2 een arrest 
heeft gewezen (1) waarvan de uitspraak als volgt luidt s
"Door niet binnen de voorgeschreven termijn de nodige bepalingen  
vast te stellen om te voldoen aan Richtlijn 78/176/EEG van de  
Raad van 20 februari 1978 betreffende de afvalstoffen afkomstig  
van de titaandioxide-industrie (BP L 54 van 25*2.1978, blz. 19)»  
is het Koninkrijk België krachtens het Verdrag op hem rustende  
verplichtingen niet nagekomen".
(.1) PB C 75/5 van 26.3*1982  
Zaak 68/81.

-  6 -
3.2. Bondsrepubliek Duitsland
De jaarlijkse produktiecapaciteit bedraagt 310.000 ton per jaar  
(1980). Deze is verspreid over de vier produktieeenheden die het  
sulfaatproces (Eenheid I BAYER te Krefeld-Uerdingen, Eenheid I  
KRONOS TITAN te Leverkusen en Nordernham alsmede SACHTLEBEN CHEMIE 
te Duisburg) en de 2 eenheden die het chlorideprooes gebruiken  
(Eenheid II BAYER te Krefeld-Uerdingen en Eenheid II KRONOS TITAN  
te Leverkusen).
a) Vloeibare afvalstoffen
De hoeveelheden zure afvalstoffen die, na vooraf verkregen  
vergunning, in zee zijn geloosd, zijn gedaald van 1.800.000 ton 
in 1978 tot I.64 O.OOO ton in 1 9 81. Deze hoeveelheden zijn in  
feite lager, aangezien zij de onoplosbare residuen en het 
ijzersulfaat omvatten, afkomstig uit de vestiging KRONOS TITAN  
te Nordernham.
b) Vaste afvalstoffen
De van 1978 tot en met in 1981 getroffen maatregelen kwamen erop  
neer, enerzijds het ijzersulfaat (1), afkomstig van de vestiging  
KRONOS TITAN te Leverkusen weer geheel te gebruiken, anderzijds  
de hoeveelheid van dit produkt, afkomstig van de vestiging KRONOS  
TITAN te Nordernham, dat in het aquatisch milieu wordt geloosd,  
te verminderen.
Voor deze periode zijn de hoeveelheden ijzersulfaat die na ver­
kregen vergunning zijn geloosd, gedaald van 150.000 tot 110.000  
ton per jaar en de gerecycleerde hoeveelheden zijn in dezelfde  
verhouding toegenomen.
De Duitse autoriteiten zijn van mening dat totale beëindiging van 
de lozingen van deze afvalstof in 1984 zal kunnen zijn bereikt.
De onoplosbare ertsresiduen afkomstig van de vestiging KRONOS TITAN  
te Nordernham, die thans in het aquatisch milieu worden geloosd,  
rnceten zo worden behandeld dat zij op de bodem kunnen worden opge-  
slagen.
(1) Met ijzersulfaat of ijzervitriool, Franse benaming copperas wordt steeds  
bedoeld iieptahydraat (FeSO. 7Hg0) afkomstig van de volumeverkleining en de
kristallisatie van de oplossingen van de aantasting van ilmeniet.

- 7 -
c) Gasvormige afvalstoffen
De totale jaarlijkse hoeveelheid zwaveldioxide is met ongeveer  
840 ton zwavel verminderd.
d) Conclusie
Wat betreft de vaste afvalstoffen (ijzersulfaat en onoplosbare  
residuen) heeft de /Bondsrepubliek Duitsland passende maatregelen  
getroffen, overeenkomstig artikel 3 van de richtlijn waardoor de  
voorkoming, de recyclage en de verwerking van dit soort afvalstof  
mogelijk wordt.
Toch blijven de hoeveelheden in zee geloosde vloeibare afval­
stoffen aanzienlijk. Het stemt dus tot tevredenheid dat, ten einde  
dit probleem zo spoedig mogelijk op te lossen, de Duitse autori­
teiten de verplichtingen hebben verscherpt die verband houden met  
de lozingsvergunningen en met de industrie, onderzoek- en  
ontwikkelingsprojecten financieren betreffende het opnieuw gebruiken  
van de sterke zure afvalstoffen.
De Commissie kan zich niet uitspreken over de maatregelen die zijn  
getroffen voor de vermindering van de verontreiniging door het  
chlorideproces, daar zij niet over gedetailleerde informatie  
beschikt.
3.3. Frankrijk
De Franse produktie vindt plaats in de drie volgende vestigingen :
THANN et MULHOUSE te Thann en Le Havre en TIOXYDE te Calais. Zij  
gebruiken het sulfaatproces en hun produktiecapaciteit bedraagt  
respectievelijk 2 4.0 00,  8 0 .0 0 0 en 6 5.000 ton per jaar.

-  8 -
a) Vloeibare afvalstoffen
De totale hoeveelheden in 1979 en 1980 in het aquatisch milieu  
geloosde afvalstoffen zijn aan het verminderen. Deze vermindering  
"bedraagt t
25.2 %
22.2 $
53.6 $
23.7 i»voor de totale hoeveelheid geloosde afvalstoffen  
voor de totale hoeveelheid niet-opgeloste grondstoffen  
voor de totale hoeveelheid ijzersulfaat (in FeSO^)  
voor de totale hoeveelheid geloosd sterk zuur
_concentratie in SO^
Anderzijds zij erop gewezen dat er tanks zijn geplaatst voor de  
opslag van vloeibare afvalstoffen, wanneer de omstandigheden  
voor verspreiding of lozing in zee niet optimaal zijn.
b) Vaste afvalstoffen
Afvalstoffen die afkomstig zijn van de ontsluiting van erts  
(onoplosbare residuen) en de neutralisering van zure afvalstoffen  
(vestiging TEAM et MULHOUSE te Thann),  alsmede ijzersulfaat  
worden op het land in speciaal daarvoor geplaatste bekkens  
opgeslagen, om te voorkomen dat de natuurlijke grondwaterlaag  
of de oppervlaktewateren worden verontreinigd.
Het gebruik van slakken (erts met een concentratie aan TiC>2)  
als grondstof heeft het mogelijk gemaakt om de lozingen ijzer­
sulfaat aanzienlijk te verminderen. Tenslotte heeft zich een  
belangrijke ontwikkeling voorgedaan bij het opnieuw gebruiken  
van deze afvalstof als ijzersulfaat of chloorijzersulfaat.
c) Gasvormige afvalstoffen
De plaatsing van speciale installaties voor zuivering van de  
gassen bij de verschillende stadia van het fabricageproces heeft,  
het mogelijk gemaakt de door deze lozingen veroorzaakte veront­
reiniging aanzienlijk te verminderen. Tenslotte zijn recente  
installaties uitgerust met zeer hoge schoorstenen waardoor een 
betere verspreiding van het geproduceerde gas wordt gewaarborgd.

- 9 -
d) Conclusie
Be Frar.sc autoriteiten hebben maatregelen genomen die nodig, zijn.  
voor de tenuitvoerlegging van de richtlijn (artikel 3) tan  
uitvoer te "brengen, met name wat Betreft dc vaste afvalstoffen  
(gebruik van een met TiO^ verrijkt erts, opslag van onoplosbare
o  + t r o  *v**v>*$ v> r \ "V* 4 V» ~ v r-, v» 4 -if» — - n -  —  - 1 * ?  * J
■ — - -•   y . —■-  «  & *** -k  » a  u x o ^ j  u.xxg^o.ix j 5 « u x u  j-xv v a u  u x  t
produkt).
Be hoeveelheid in het aquatisch milieu geloosde vloeibare afval­
stoffen neemt af. Besondanks blijft de sulfaatconcentratie hoog,  
ondanks dat ook deze is verminderd.
Be Commissie hoopt dat aan de hand van studies die in de diverse 
sectoren worden verricht, verbeteringen kunnen worden aangehraoht  
aan het produktieproces, ten einde de verontreiniging die het  
gevolg is van vloeibare en gasvormige lozingen, te verminderen.
Be Commissie heeft er nota van genomen dat alle vloeibare afval­
stoffen van een vestiging geheel zijn geneutraliseerd vèór de  
lozing in het aquatisch milieu en dat alle vaste afvalstoffen op  
daarvoor bestemde terreinen worden opgeslagen.
3.4. Italië
Ten tijde van de kennisgeving van de richtlijn, vond de próduktie  
van titaandioxide in de twee volgende vestigingen plaats :
SPA MONTEDISON te Spinetta Marengo en SPA SIBIT te Scarlino met een  
produktiecapaciteit van 42.000 ton en 54.000 ton per jaar. Vanaf  
augustus 1979 is de produktie van de vestiging te Spinette Marengo  
opgeschort. Men verwacht niet dat de werkzaamheden in deze vestiging  
worden hervat.
a) Vloeibare afvalstoffen
De behandeling van de zure afvalstoffen met calciumcarhonaat en  
kalk en de lozing op zee onder de lichtrijke laag van het van de  
neutralisering afkomstige slib, wordt voortgezet. Wat de overtollige

-  10 -
hoeveelheden betreft die niet kunnen worden gedumpt zijn  
definitieve speciale technieken uitgewerkt betreffende de  
passende behandeling van het slib, met het oog op opslag  
ervan op de bodem.
b) Vaste afvalstoffen
Het gebruik sinds het voorjaar 1980 van een basiserts dat  
rijker is aan TiO^, heeft geleid tot stopzetting van de produktie  
van ijzersulfaat. Dit produkt, dat in een hiervoor bestemd  
bekken was opgeslagen, voordat er een ander erts werd gebruikt,  
wordt geleidelijk aan gebruikt. De onoplosbare residuen worden  
eveneens op de bodem opgeslagen.
c) Gasvormige afvalstoffen
Gas en stofdeeltjes die tot verontreiniging kunnen leiden, worden  
onderworpen aan passende zuiveringsbehandelingen (gas afkomstig  
van de produktiestadia van erts, gloeiovens en neutraliserings-  
reactoren voor zure afvalstoffen). Tenslotte is er een detectie-  
net over een groot gebied tot stand gebracht, ten einde het 
gehalte aan stikstof- en zwaveloxyden en aan stofdeeltjes te  
evalueren.
d) Conclusies
De Commissie stelt met voldoening vast dat de Italiaanse autori­
teiten maatregelen hebben getroffen waardoor de richtlijn ten  
uitvoer kan worden gebracht, met name op het gebied van de vaste  
afvalstoffen (ijzersulfaat en onoplosbare stoffen).
Ten einde de schadelijkheid en de verontreiniging die het 
gevolg van vloeibare afvalstoffen zijn te verminderen, heeft  
de Commissie er nota van genomen dat de Italiaanse autoriteiten  
de neutraliseringstechniek hebben goedgekeurd in plaats van die 
van recycling van deze afvalstoffen. De Commissie stelt vast dat  
aan de hand van de tot nog toe beschikbare informatie betreffende  
de stand van de betrokken sectoren, blijkt dat de afvalstoffen  
worden verwijderd zonder dat aan het milieu schade wordt toege­
bracht.

-  1 1 -
3«5· Nederland
In deze Lid-Staat bestaat slechts één produktievestiging die het  
sulfaatproces gebruikt, namelijk de TBF Tiofine BV te Rotterdam  
waarvan de produktiecapaciteit 35-000 ton per jaar bedraagt.
a) Vloeibare afvalstoffen
In 1979 hebben de bevoegde autoriteiten de Tiofine BV toege­
staan haar afvalwater in de Nieuwe Waterweg te lozen, met dit  
voorbehoud dat hieraan binnen twee jaar nadat deze vergunning  
van kracht is geworden, een einde wordt gemaakt aan de lozingen  
van dit water. Men gaat ervan uit dat de onderneming, om een  
einde aan de lozingen te maken, bepaalde maatregelen zal nemen  
om het afvalwater met het in de lozingen vrijgekomen zwavelzuur  
te verwerken of om het proces met zwavelzuur te vervangen door  
een andere fabricageprocédé.
TIOFINE BV is tegen deze vergunning in beroep gegaan.
b) Vaste afvalstoffen
Het gebruik binnen enkele jaren van erts dat rijker is aan TiO^  
(ongeveer 78 $) zal een vermindering van ongeveer 25 ia van de 
geloosde hoeveelheid ijzer mogelijk maken.
c) Gasvormige afvalstoffen
Be vestiging heeft zijn inspanningen tussen 1978 en 1981 vooral  
gericht op de kwesties die met de luchtverontreiniging samen­
hangen .
Be technieken voor de zuivering van gloeiovens afkomstige gassen  
zijn verbeterd. Be totale emissie van zwavelzuur is verminderd tot  
onder 50 i van de toegestane maximumdrerapel van 5 kg H2S0^/uur.
Er worden studies verricht om het rendement van de zuivering van  
de bij de produktiestadia van erts geproduceerde gassen te ver­
beteren.

-  12  -
d) Conclusie
De Nederlandse autoriteiten hebben maatregelen getroffen om de  
verontreiniging, die met name afkomstig is van de lozingen van  
vloeibare afvalstoffen, te verminderen. Deze maatregelen konden  
echter niet worden uitgevoerd ten gevolge van het beroep van de  
maatschappij TIOFINE bij de Kroon.
Anderzijds kan de Commissie zich niet uitspreken over de tenuit­
voerlegging van de richtlijn van de Raad, aangezien weinig  
informatie betreffende de verschillende lozingen en de stand  
van de betrokken milieu's is verstrekt.
3.6. Verenigd Koninkrijk
Toen de richtlijn werd aangenomen, bestonden er vier produktie-  
eenheden in het Verenigd Koninkrijk, namelijk :
- BTP TIOXYDE te Billingham en Grimsby, die het sulfaatproces  
gebruiken en met een produktiecapaciteit van resp. 30.000 en
100.000 t/jaar}
- BTP TIOXYDE te Greatham met een produktiecapaciteit van 50.000  
t/jaar met het chlorideproces;
- LAPORTE Industries te Stallingborough waarvan de produktiecapaciteit
94.000 t/jaar bedraagt. In deze vestiging worden het chloride- en  
het sulfaatproces gebruikt.
Deze vestigingen bevinden zich in de buurt van rivieren of rivier­
mondingen (Teeside, Humberside) die in de Noordzee uitmonden.
Ten tijde van de indiening van de programma's voor de vermindering  
van de verontreiniging door het Verenigd Koninkrijk in juli 1980  
en januari 19Ö1,  was de situatie bij de verschillende afvalstoffen  
de volgende :

13
a) Vloeibare afvalstoffen
De vestiging te Billingham (sulfaatproces) kon maximaal
14.000m3per dag in het aquatisch milieu lozen. Deze lozingen
bevatten ongeveer 200 ton zuur per dag uitgedrukt in 100 $
H^SO^, 21 ton per dag gedroogde stof van onoplosbare residuen  
en 38 ton per dag opgelost ijzersulfaat. In 19Ö0 is deze vestiging  
gesloten en de produktie is overgebracht naar de fabriek te  
Greatham waar het chlorideproces wordt toegepast.
- De vestiging te Greatham (chloorprocédé) loosde ongeveer  
5.000 m3 per dag met een gemiddelde concentratie zwevende 
deeltjes van 0,2 g per liter waarvan ongeveer 95 i°  titaan-  
dioxyde.
- De afvalstoffen afkomstig van Grimsby (sulfaatproces) werden  
continu in het aquatisch milieu geloosd met een toegestaan  
maximum van 25.000 m3 per dag. De gemiddelde samenstelling van 
de afvalstoffen was als volgt :  25 g per liter zuur uitgedrukt  
in vrij B^SO^, 3 g per liter zwevende deeltjes en 8,5 g per  
liter ijzer.
- De afvalstoffen van de vestiging te Stallingborough (sulfaat-  
en chlorideproces) werden, vóór de lozing in het aquatisch  
milieu,vermengd met andere industriële afvalstoffen. De  
hoeveelheid afvalstoffen afkomstig van de titaandioxydeproduktie-  
eenheid bedroeg ongeveer 38.000 m3 per dag. De totale hoeveel­
heid geloosde afvalstoffen was als volgt samengesteld :
11 g per liter zuur uitgedrukt in vrij HgSO^, 2 g per liter  
zwevende deeltjes en 4,175 S P®r liter ijzer.
De sulfaateenheid te Stallingborough is gedeeltelijk gesloten  
en de produktie is overgebracht naar de chloride—eenheid die  
zich op dezelfde plaats bevindt.

-  H  -
b) Vaste afvalstoffen
Een kleine hoeveelheid inerte en niet-toxische afvalstoffen,
die door de vestiging te Greatham (chlorideproces) is geproduceerd,
wordt op het land opgeslagen.
Er is geen enkele informatie verstrekt voor de chloride-eenheid  
te Stallingborough evenmin als voor wat er moet gebeuren met de  
onoplosbare residuen en het ijzersulfaat dat van het sulfaat—  
proces afkomstig is. De Commissie leidt uit inlichtingen, die in  
de voorgaande paragraaf zijn opgenomen, of dat deze afvalstoffen,  
na vermenging, weer in het aquatisch milieu worden geloosd.
o) Gasvormige afvalstoffen
Bij alle lozingen in de lucht van industriële vestigingen worden  
de door de Britse autoriteiten vastgestelde riohtwaarden geres­
pecteerd.
d) Opmerkingen
De autoriteiten van het Verenigd Koninkrijk hebben geen enkele  
informatie verstrekt betreffende de hoeveelheid verschillende  
afvalstoffen alsmede de nieuwe produktiecapaciteiten (artikel 1,  
lid 2, sub e) en artikel 11, na het overstappen van de produktie  
met net sulfaatproces naar het chlorideproces, als gevolg van de  
gedeeltelijke sluiting van een eenheid te Stallingborough en een  
algehele sluiting te Billingham.
c) Conclusie
Voor vestigingen waar het sulfaatproces wordt toegepast, heeft  
de Commissie nota genomen van de volledige stopzetting van een  
installatie en de gedeeltelijke stopzetting van een andere  
installatie en van de overbrenging van hun produktie naar andere  
installaties.
Zij stelt met voldoening vast dat deze overbrengingen zijn  
gedaan naar vestigingen die het minder verontreinigende chloride­
proces toepassen en dat er werkzaamheden zijn verricht, met name

- 15 -
bij de vestiging te kweken Greatham, met als doel de verbetering  
van bet filtreren en bet decanteren van de afvalstoffen, alsmede  
bet uitwerken van een katalytisch procédé, dat bet raogelijk moet  
maken de lozingen van natriumbypocbloriet te beëindigen (kata­
lytisch procédé voor de ontleding van natriumbypocbloriet in  
natriumchloride). Zij stelt met teleurstelling vast dat exploitatie  
van de onoplosbare residuen en van ijzersulfaat niet is vergroot.
Zij hoopt dat de in de verminderingsprograrama*s vastgestelde maat­
regelen, die thans worden bestudeerd, een geleidelijke vermindering  
van deze lozingen met name voor vloeibare zure afvalstoffen,  
mogelijk zullen maken.
Wat betreft de maatregelen voor vermindering van de verontreiniging  
door bet cblorideproces, kan de Commissie zich niet uitspreken,  
daar zij niet over informatie beschikt.
4. Advies van de Commissie
4.1. De Commissie stelt met voldoening vast dat de meerderheid van de
Lid-Staten ernaar hebben gestreefd de Richtlijn van de Raad
78/176/EEG ten uitvoer te leggen.
a) Wat betreft de vloeibare zure afvalstoffen afkomstig met name van  
het produktieproces met sulfaat, zijn in bepaalde Lid-Staten  
maatregelen getroffen om het effect van deze afvalstoffen op het  
aquatisch milieu te verminderen, zonder dat daarbij echter de  
totale hoeveelheid afvalstoffen wordt verminderd (bouw van tanks  
voor de opslag van zure afvalstoffen, reglementering van de  
lozingen waarbij rekening wordt gehouden met eb. en vloed,  
verlenging van de afvoerpijpen, toevoeging van diffusors).
Ten einde de verontreiniging in het kader van het produktieproces  
met sulfaat geleidelijk te verminderen, hoopt de Commissie dat de  
thans in de Lid-Staten verrichte studies (zoals het opnieuw  
gebruiken van sterke zuren, het gebruik van zwavelzuur met zwakke  
concentratie) het mogelijk zullen maken een zowel technisch als  
economisch bevredigende oplossing te vinden en dat er spoedig  
praktische toepassingen in de industrie zullen plaatsvinden.

-  16 -
b) Voor de in het aquatisch milieu geloosde vaste afvalstoffen, 
heeft de vermindering betrekking op ijzersulfaat en onoplosbare  
residuen. Deze vermindering is in het algemeen voor ijzersulfaat  
het gevolg van het gebruik van een erts dat rijker is aan TiO^.
c) De gasvormige lozingen liggen over het algemeen onder of op het 
niveau van de nationale drempelwaarde. De nationale drempelwaarden  
zijn blijkbaar niet altijd identiek.
4.2. De Commissie betreurt het dat het rapport betreffende de voorkoming  
en de geleidelijke vermindering van de verontreiniging, dat op  
grond van artikel 14, lid 1, van genoemde riohtlijn is vastgesteld, 
niet altijd uitputtend is op het gebied van de verschillende soorten  
afvalstoffen en dat er soms geen rekening wordt gehouden met essen­
tiële punten, waardoor de conclusies ervan nauwkeuriger hadden kunnen  
zijn. De Commissie wijst erop dat er geen of weinig informatie in
de rapporten te vinden is voor het produktieproces met chloor.
Tenslotte zij erop gewezen dat de Lid-Staten wat betreft de lozingen  
van vloeibare afvalstoffen in het aquatiBch milieu verschillende  
benaderingen toepassen t  recycling, neutralisering en gecontroleerde  
lozingen van de afvalstoffen, zonder voorafgaande behandeling, in  
het aquatisch milieu.
4.3. Voor het opstellen van het tweede rapport heeft de Commissie, aan  
de hand van het op dit bijzonder gebied verkregen ervaring, het  
voornemen een vragenlijst samen te stellen.
De antwoorden op dit document zullen het haar mogelijk maken om  
diepgaander rekening en verantwoording af te leggen aan de Baad  
en aan het Parlement van de toepassing van deze richtlijn in de  
Lid-Staten.