Advies van het Economisch en Sociaal Comité over het "Voorstel voor een verordening (EG) van de Raad tot wijziging van Verordening (EEG) nr. 822/87 houdende een gemeenschappelijke ordening van de wijnmarkt" () (97/C 355/11)

De Raad heeft op 25 juni 1997 besloten, overeenkomstig de artikelen 43 en 198 van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap het Economisch en Sociaal Comité te raadplegen over het voornoemde voorstel.

De Afdeling voor landbouw en visserij, die met de voorbereiding van de werkzaamheden was belast, heeft haar advies op 18 september 1997 goedgekeurd. Rapporteur was de heer Gottero.

Het Comité heeft tijdens zijn 348e Zitting van 1 en 2 oktober 1997 (vergadering van 2 oktober 1997) het volgende advies uitgebracht, dat met 70 stemmen vóór en 7 stemmen tegen, bij 8 onthoudingen, werd goedgekeurd.

1. De Commissie stelt voor een regeling te wijzigen die betrekking heeft op de oenologische procédés inzake het gebruik van appelzuur ter aanzuring van wijn. Daartoe is een wijziging nodig van artikel 15 en bijlage VI van Verordening (EEG) nr. 822/87.

1.1. Bijlage VI behelst een lijst van toegestane oenologische procédés en behandelingen, waaronder voor aanzuring momenteel ook het gebruik van wijnsteenzuur of van appelzuur - dit laatste onder de voorwaarden van artikel 15 - valt.

1.2. In artikel 15, lid 6, is vastgesteld onder welke voorwaarden de lid-staten tot een nader te bepalen tijdstip het gebruik van appelzuur voor de aanzuring van op hun grondgebied voortgebrachte wijn mogen toestaan.

1.3. In al deze jaren is door geen enkele lid-staat van de EU toestemming gevraagd voor het gebruik van appelzuur, aangezien alle wijnbouwers en de moderne oenologie uitsluitend wijnsteenzuur voor aanzuring gebruiken.

1.4. Appelzuur wordt niet gebruikt omdat het duur is en een smaakspoor achterlaat waardoor de smaak van de wijn daadwerkelijk verandert, hetgeen niet het geval is bij wijnsteenzuur.

1.5. Het voorstel van de Commissie om het gebruik van appelzuur voor aanzuring derhalve uit bijlage VI te schrappen is in overeenstemming met de praktijk van de wijnbouwers.

1.6. Het Comité is het er dan ook mee eens dat het tweede streepje van artikel 15, lid 6, wordt geschrapt en dat in bijlage VI, punt 3, de tekst van letter k) wordt vervangen door: "k) gebruik van wijnsteenzuur voor aanzuring, onder de voorwaarden van de artikelen 21 en 23;".

2. De Commissie stelt voorts voor dat een bepaald ontzuringsprocédé, dat tot op heden uit hoofde van artikel 17, lid 3, van Verordening (EEG) nr. 822/87 slechts tijdelijk was toegestaan, nu definitief wordt aanvaard.

2.1. In artikel 17, lid 3, is bepaald dat het gebruik van calciumtartraat of wijnsteenzuur of van een homogeen preparaat van wijnsteenzuur en calciumcarbonaat ten behoeve van ontzuring tot en met 31 augustus 1997 is toegestaan (een datum die bij tal van verordeningen is verlengd, de laatste keer bij Verordening (EEG) nr. 1592/96).

2.2. Wijnbouwers hebben al die jaren gebruik gemaakt van bovengenoemde procédés en de autoriteiten in de afzonderlijke lid-staten hebben voor zover bekend hiertegen nooit bezwaar gemaakt of er vraagtekens bij geplaatst.

2.3. Het voorstel van de Commissie om desbetreffend ontzuringsprocédé in plaats van tijdelijk, nu definitief toe te staan, is logisch en moet in het kader van het streven naar rechtszekerheid en rechtlijnigheid t.a.v. oenologische behandelingen bezien worden.

2.4. Het Comité is er dan ook voor te vinden om in artikel 17, lid 3, de woorden "tot en met 31 augustus 1997" te schrappen.

3. De Commissie stelt voor om artikel 45 van Verordening (EEG) nr. 822/87 te wijzigen om een einde te maken aan een - momenteel niet langer gerechtvaardigde - steunregeling die destijds tijdelijk voor bepaalde bedrijven was ingesteld vanwege mogelijke nadelige gevolgen van de toenmalige nieuwe steunregeling voor verrijking door middel van druivenmost.

3.1. In artikel 45 van Verordening (EEG) nr. 822/87 is een steunregeling ingesteld voor in de wijnbouwzones CIII verkregen geconcentreerde druivenmost (GM) en gerectificeerde geconcentreerde druivenmost (GGM).

3.2. Deze steunregeling is echter ook ingesteld voor GM en GGM die is voortgebracht buiten de wijnbouwzones CIII in bedrijven die vóór 30 juni 1982 met de productie begonnen zijn.

3.3. Deze uitbreiding was destijds toegestaan om wijnbouwers die belangrijke investeringen hadden gedaan voor de aanschaf van kostbare installaties - en geacht werden vele jaren nodig te hebben voor de afschrijving ervan - niet te benadelen.

3.4. Aangezien er inmiddels ruim 15 jaar zijn verstreken sinds de aanschaf van die installaties, is het Comité van mening dat het voorstel van de Commissie om de steunregeling voor geconcentreerde druivenmost die is voortgebracht buiten de wijnbouwzones CIII stop te zetten, gerechtvaardigd is.

3.5. Wel is het volgens het Comité absoluut zaak dat deze gedifferentieerde steun pas met ingang van 1 september 1998 wordt stopgezet.

3.6. Het is gangbare praktijk dat ondernemingen die zich bezig houden met de concentratie van druivenmost, de druivenmost van het oogstjaar 1996 hebben opgeslagen of gaan opslaan, waarbij voor die most een prijs is overeengekomen waarin de specifieke, voor de most uit wijnbouwzone CIII bestemde steun is meegenomen.

3.7. Indien de gedifferentieerde steun met ingang van 1 september 1997 wordt stopgezet, worden zowel de producenten als de gebruikers van GM of GGM benadeeld, en zullen de desbetreffende markten bijgevolg danig verstoord worden. De wijnbouwers worden hier - volkomen ten onrechte - de dupe van. Indien het tijdstip daarentegen wordt bepaald op 1 september 1998, dan kunnen de wijnbouwers op correcte wijze de concentratie-activiteit regelen voor de druivenmost die in het oogstjaar 1997 is verkregen.

3.8. Het Comité is derhalve voorstander van het voorstel van de Commissie, maar teneinde voorkeursbehandeling van sommige GM- of GGM-producenten te voorkomen, pleit het er wel voor de steun pas met ingang van 1 september 1998 stop te zetten.

4. De Commissie stelt voor artikel 53 van Verordening (EEG) nr. 822/87, waarin de regeling inzake de controle op de invoerprijzen voor druivensap en -most is bepaald, te wijzigen.

4.1. Zij wil deze overgangsregeling, die tot en met 30 juni 1997 van kracht zou zijn, in een definitieve regeling omzetten.

4.2. De in artikel 53 omschreven maatregelen zijn inderdaad identiek aan die voor de groenten- en fruitsector, maar zijn niet geschikt voor de invoer van druivensap en -most.

4.3. Zo is het redelijk ingewikkeld om de juiste invoerprijs vast te stellen van most waarvoor de toepassing van de douanetarieven voor de invoer afhangt van de invoerprijs van het ingevoerde product. Daarbij is het mogelijk dat de op het document opgegeven invoerprijs niet klopt met de werkelijke prijs of gericht is op gunstigere douanetarieven.

4.4. Bovendien ontbreekt soms een officiële referentieprijs, vanwege de bestaande variëteit in druivenmost.

4.5. Om deze reden zijn er tot en met 30 juni 1997 overgangsmaatregelen ingesteld. De Commissie acht het nu wenselijk de verordening te wijzigen, terwille van de continuïteit in de controle op de echtheid van de invoerprijzen. In dit verband gaat de Commissie na of - zoals onder de huidige tijdelijke regeling gebeurt - controle voor elke ingevoerde partij afzonderlijk wordt uitgevoerd, dan wel of deze controle aan de hand van een forfaitaire waarde bij invoer gebeurt.

4.6. Hoewel het Comité het streven van de Commissie om een en ander definitief te regelen onderschrijft, met name in het geval dat de opgegeven invoerprijs hoger is dan de forfaitaire waarde bij invoer, of indien de invoerprijs van de betrokken partij niet wordt aangegeven, plaatst het wel vraagtekens bij de mogelijkheid die de Commissie heeft om, aan de hand van de in artikel 83 omschreven procedure, de forfaitaire prijzen van druivensap en -most vast te stellen.

4.7. Aangezien het moeilijk is om deze prijzen in de betrokken derde landen van oorsprong te verifiëren, is het volgens het Comité praktischer deze prijzen vast te stellen aan de hand van de gemiddelde beursnoteringen in enkele lid-staten. De beurzen in de EU kunnen ongetwijfeld ook gegevens verstrekken omtrent de marktsituatie van deze producten.

4.8. Desbetreffende beurzen zouden kunnen worden aangewezen volgens de in artikel 83 omschreven procedure.

Brussel, 2 oktober 1997.

De voorzitter van het Economisch en Sociaal Comité

T. JENKINS

() PB C 214 van 16. 7. 1997, blz. 11.

BIJLAGE bij het advies van het Economisch en Sociaal Comité

Tijdens de discussie werden de volgende wijzigingsvoorstellen verworpen:

1. Paragraaf 1.3

De vetgedrukte woorden in te voegen:

"In al deze jaren is door geen enkele lid-staat van de EU toestemming gevraagd voor het gebruik van appelzuur, aangezien alle EU-wijnbouwers en de moderne oenologie in de EU uitsluitend wijnsteenzuur voor aanzuring gebruiken."

Uitslag van de stemming

Vóór: 29, tegen: 46, onthoudingen: 7.

2. Paragraaf 1.4

De vetgedrukte tekst toe te voegen:

"Appelzuur wordt in de EU niet gebruikt omdat het te duur is en bij gebruik in Europese klimaatomstandigheden een smaakspoor achterlaat waardoor de smaak van wijn daadwerkelijk verandert, hetgeen niet het geval is bij wijnsteenzuur. Een aantal van onze handelspartners gebruikt het echter wel. Invoer en verkoop van wijn die appelzuur bevat, zijn in bilaterale verdragen (1) geregeld.

(1) PB L 86 van 31. 3. 1994, blz. 3 (zie blz. 12, bijlage I.1 a) 14 over appelzuur); PB L 176 van 3. 7. 1984, blz. 7 (zie blz. 8, bijlage, (1 b) over appelzuur)."Uitslag van de stemming

Vóór: 21, tegen: 48, onthoudingen: 9.

3. Paragrafen 1.5 en 1.6

Paragraaf 1.5 als volgt te wijzigen:

"Het voorstel van de Commissie om het gebruik van appelzuur voor aanzuring derhalve uit bijlage VI te schrappen is dan ook aanvaardbaar, mits er manieren worden gevonden om de betrokken bilaterale overeenkomsten te kunnen blijven naleven."

Paragraaf 1.6 te schrappen.

Uitslag van de stemming

Vóór: 25, tegen: 54, onthoudingen: 10.

Motivering

In het advies wordt ten onrechte gesteld dat appelzuur niet gebruikt wordt. Dit geldt alleen voor de EU. In andere delen van de wereld is appelzuur noodzakelijk en wordt het op grote schaal gebruikt, met name in de landen van het Gemenebest. Een verbod op appelzuur in EU-wijn zou de verkoop van wijn uit het Gemenebest in de EU schade kunnen toebrengen.