1.Inleiding

Europese normalisatie is de hoeksteen van de werking van de interne markt. De positieve effecten van normalisatie zijn alom bekend en erkend. Normalisatie is een belangrijke maatregel van de strategie voor een eengemaakte markt en maakt tevens deel uit van diverse andere beleidsinitiatieven zoals het industriebeleid en de strategie voor een digitale eengemaakte markt.

De Commissie heeft haar strategische visie voor Europese normalisatie uiteengezet in haar mededeling over normenen het rechtskader daarvoor beschreven in de Verordening betreffende Europese normalisatie (hierna "de verordening" genoemd), die sinds 1 januari 2013 van kracht is.

Een van de nieuwe punten in de verordening is de verplichting voor de Commissie om een jaarlijks werkprogramma van de Unie voor Europese normalisatie op te stellen, met daarin strategische prioriteiten voor Europese normalisatie. Deze prioriteiten moeten de beleidsdoelstellingen weerspiegelen die de Commissie in haar eigen planning heeft geformuleerd.

Het jaarlijkse werkprogramma van de Unie is een hulpmiddel om de samenwerking tussen de Commissie en het Europese normalisatiesysteem (ESS) te verbeteren. In het programma worden de visie en plannen van de Commissie voor het volgende jaar op het gebied van normalisatie beschreven: in deze context worden acties aan ESS-actoren voorgesteld.

Zoals duidelijk in de strategie voor een eengemaakte markt wordt aangegeven, is normalisatie van wezenlijk belang om de prioriteiten van de Commissie doeltreffend te ondersteunen. Het gaat er hierbij met name om groei voor onze economie en banen voor onze burgers te creëren, de connectieve digitale markt te versterken, een veerkrachtige energie-unie te vormen en de interne markt verder met een versterkte industriële basis te verbeteren. Uitgangspunt hierbij is dat de EU een krachtiger speler op het wereldtoneel vormt en bezig is met onderhandelingen over een redelijke en evenwichtige handelsovereenkomst tussen de EU en de VS.

Om deze prioriteiten de komende jaren op adequate wijze via normalisatie te ondersteunen, naast de reguliere verzoeken om het vaststellen van normen, is de Commissie van plan haar partnerschap met het ESS nog eens kritisch onder de loep te nemen om ervoor te zorgen dat het de betrokkenheid van de belanghebbenden (industrie, het mkb, consumenten, milieuorganisaties, werknemers, enz.) voldoende stimuleert.

In 2015 heeft de Commissie een aantal belangrijke beoordelings- en evaluatieactiviteiten afgerond met betrekking tot het kader voor normalisatie. Daarom begint het jaarlijkse werkprogramma van de Unie voor 2016 met een verslag over de resultaten van de verschillende activiteiten en maatregelen om de uitvoering van de verordening te verbeteren (deel 2). Vervolgens wordt ingegaan op de normalisatieverzoeken, waarbij wordt beschreven hoe deze hebben bijgedragen tot het realiseren van de beleidsprioriteiten van de Commissie (deel 3): de gedetailleerde verzoeken worden vermeld in de bijlage. Tot slot wordt een aantal belangrijke onderwerpen uit de verordening die al in eerdere jaarlijkse werkprogramma's van de Unie waren opgenomen inhoudelijk beschreven en geactualiseerd, zoals insluiting, internationale samenwerking, IER en onderzoek, en financiële en operationele kwesties. Op deze gebieden geeft de Commissie ook een aantal punten aan waarop behoefte zou zijn aan een grotere betrokkenheid van andere leden van de Europese normalisatiegemeenschap.

De in het werkprogramma vermelde richtsnoeren hebben geen andere of grotere gevolgen voor de begroting dan wat al is voorzien voor het jaar 2016.

2.Uitvoering van de verordening

2.1.Artikel 24 van de verordening

In artikel 24, lid 3, van de verordening wordt bepaald dat de Commissie uiterlijk op 31 december 2015, en vervolgens om de vijf jaar, bij het Europees Parlement en de Raad een verslag over de uitvoering van deze verordening indient.

De Commissie moet vooral rekening houden met het feit dat in artikel 24 van de verordening wordt gesproken over enkele verslagen die de financiering ontvangende Europese normalisatieorganisaties (ENO's) en Europese organisaties van belanghebbenden moeten indienen om transparantie en een grotere deelname van de brede normalisatiegemeenschap te waarborgen.

Op grond van het in artikel 24, lid 3, bedoelde verslag zal de Commissie potentiële nieuwe maatregelen beoordelen om de financiering van de Europese normalisatie te vereenvoudigen en de administratieve belasting voor de Europese normalisatieorganisaties te verminderen.

2.1.1.Onafhankelijke evaluatie van het Europese normalisatiesysteem (ESS)

Verder wordt de Commissie in actie 29 van de mededeling over normen verzocht een "onafhankelijke evaluatie van het Europese normalisatiesysteem" uit te voeren. Deze taak werd aan een externe onafhankelijke adviseur (Ernst & Young, E&Y) uitbesteed. Met de onafhankelijke evaluatie wordt beoogd te meten en te beoordelen of de vijf strategische doelstellingen van deze mededeling worden verwezenlijkt (snelheid van het proces, hulpmiddel ter versterking van het concurrentievermogen, ondersteuning van EU-beleid, insluiting van maatschappelijke belanghebbenden en mondiale impact), te beoordelen of het ESS goed functioneert en aanbevelingen ter verbetering van het huidige systeem te formuleren.

De uitkomsten van de onafhankelijke evaluatie werden in het openbaar besproken en bekendgemaakt: de resultaten van deze besprekingen zullen worden verwerkt in het verslag dat in artikel 24 van de verordening wordt genoemd.

2.2.Gezamenlijk initiatief inzake normalisatie

De strategie voor een eengemaakte markt voorziet in modernisering van het normalisatiesysteem. Daartoe zal de Commissie samen met de Europese normalisatiegemeenschap een gezamenlijk initiatief inzake normalisatie voorstellen en goedkeuren. De publieke en private partners van het gezamenlijke initiatief spreken samen af welke resultaten op welk moment en op welke wijze moeten worden geboekt om de prioriteiten van de Commissie van voorzitter Juncker te ondersteunen. De Commissie zal zich onder andere buigen over prioritaire gebieden voor de ontwikkeling van normen (ICT, diensten, energie, mobiliteit, enz.), nieuwe manieren om normen vast te stellen en dat in samenwerkingsverband te doen, transparante en inclusieve processen om normen te formuleren, coherente en krachtige ondersteuning door de overheid gedurende het gehele normalisatieproces, een verbeterd kennisbeheer gedurende het gehele normalisatieproces en een gemeenschappelijke strategie om van Europa een wereldwijd referentiepunt voor normalisatie te maken. Tevens zal de Commissie zich buigen over kwesties die verband houden met marktfragmentatie op het gebied van diensten en verdiensting. Verder worden door het gezamenlijke initiatief de prioriteiten voor onderzoek en innovatie aan het normalisatieproces gekoppeld zodat de normalisatieactiviteiten tijdig kunnen beginnen. Het gezamenlijke initiatief moet in de eerste helft van 2016 worden afgerond.