EUROPESE COMMISSIE 
Brussel, 14.6.2011 
SEC(2011) 751 definitief 
  
WERKDOCUMENT VAN DE DIENSTEN VAN DE COMMISSIE 
SAMENVATTING VAN DE EFFECTBEOORDELING 
 
Begeleidend document bij het 
Voorstel voor een 
RICHTLIJN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD 
betreffende de minimumvoorschriften inzake veiligheid en gezondheid met betrekking 
tot de blootstelling van werknemers aan de risico's van fysische agentia 
(elektromagnetische velden) (twintigste bijzondere richtlijn in de zin van artikel 16, 
lid 1, van Richtlijn 89/391/EEG) 
 
{COM(2011) 348 definitief} 
{SEC(2011) 750 definitief}  
 
NL 1   NL INHOUDSOPGAVE 
1. BELEIDSCONTEXT................................................................................................... 2 
2. RAADPLEGING EN DESKUNDIGHEID ................................................................. 2 3. DEFINITIE VAN HET PROBLEEM.......................................................................... 3 4. DOELSTELLINGEN................................................................................................... 7 5. BELEIDSOPTIES........................................................................................................ 7 6. EFFECTANALYSE..................................................................................................... 8 7. VERGELIJKING VAN DE OPTIES......................................................................... 10 8. TOEZICHT EN EVALUATIE .................................................................................. 11 
 
NL 2   NL 1. BELEIDSCONTEXT 
Deze effectbeoordeling heeft betrekking op de bescherming van werknemers die tijdens het 
werk aan hoge niveaus van elektromagnetisch e velden worden blootgesteld. Deze kwestie 
maakt deel uit van het algemene beleid van de EU, zoals vastgelegd in het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie  (VWEU), om de veiligheid en de gezondheid 
van werknemers op passende wijze te bescherm en tegen de risico's die zich tijdens hun 
professionele activ iteiten voordoen. 
2. RAADPLEGING
 EN DESKUNDIGHEID 
Voor wetgevingsinitiatieven op het gebied van het sociale beleid voorziet het Verdrag in een 
raadpleging van de sociale part ners in twee fasen. De eerste fa se (artikel 154, lid, 2, VWEU) 
vond plaats tussen 1 juli en 10 september 2009. De Commissie heeft 16 reacties ontvangen. 
De tweede fase van de raadpleging uit hoof de van artikel 154, lid 3, VWEU vond plaats 
tussen 20 mei en 5 juli 2010 en  is onafhankelijk van de effectbeoordeling uitgevoerd.  De 
Commissie ontving 27 reacties. 
De resultaten kunnen als volgt worden samengevat:  
• Over het algemeen zijn zowel de vakbonde n als de werkgevers  het erover eens dat 
de huidige richtlijn geen ideaal instrument is en dat er basisbehoefte is aan een 
nieuw EU-initiatief om werknemers te  beschermen tegen elektromagnetische 
velden. Sommige werkgeversvertegenw oordigers (kleine en middelgrote 
ondernemingen en nationale organisati es) spreken echter hun voorkeur uit voor 
niet-bindende instrumenten in  plaats van een richtlijn.  
• Algemeen wordt aanvaard dat de grenswaar den van de huidige richtlijn te laag 
liggen en op te conservatieve aannamen zijn gebaseerd; maar terwijl de 
werkgevers zich uitspreken voor het minder strenge grenswaarden, willen de 
werknemersvertegenwoordigers dat de g ezondheidseffecten op de lange termijn in 
de toekomstige richtlijn worden opgenomen.  
• Het vrijstellen van bepaalde  categorieën werknemers van de werkingssfeer van de 
richtlijn wordt niet toegej uicht door de industriële we rkgevers (met uitzondering 
van de fabrikanten van MRI-apparatuur). O ok levert het toestaan van afwijkingen 
van de blootstellingsgrenzen voor specifi eke sectoren (gezondheidszorg) enkele 
problemen op voor de industrie. 
• De sociale partners beves tigen dat geen enkele cate gorie werknemers van de 
voordelen van een nieuw rechtsinstrument  moet worden uitgesloten, mits het 
nieuwe instrument voorziet in de nodige  flexibiliteit voor de voortzetting van de 
activiteiten. 
• Hoewel werkgevers een zeer duidelijk e voorkeur hebben voor een flexibele 
aanpak waarin ook uitzonderingen mogelijk zijn, vrezen de 
werknemersorganisaties dat flexibiliteit kan leiden tot verminderde bescherming 
van de werknemer, tenzij dit streng wordt gecontroleerd. 
 
NL 3   NL • Aanpassing van de in de richtlijn gede finieerde blootstellingsgrenswaarden is 
aanvaardbaar voor zowel de werkgevers- als de werknemersorganisaties, in 
samenhang met de invoering van een aan pak op basis van zones waarin het 
mogelijk is in minder problematische situaties te volstaan met minder zware risicobeoordelingen. Er bestaat ook consensus over het belang van 
exploitatierichtsnoeren. 
• Medische controles na situ aties waarin blootstelling bove n de grenswaarden heeft 
plaatsgevonden worden door de vakbonden al s standaardaanpak toegejuicht. De 
werkgeversorganisaties en de medische beroepsgroep zetten vraagtekens bij de 
redelijkheid hiervan als he t gaat om het lage fre quentiebereik, waarvoor het 
moeilijk zou kunnen zijn om de effecten vast te stellen; 
• Afwijkingen van de grenswaarden voor de  medische sector om gemakkelijker 
MRI-behandelingen te kunnen uitvoeren worden met scepsis ontvangen door de 
andere sectoren, terwijl de vakbo nden een horizonbepaling aanbevelen om 
uitholling van de bescherme nde wetgeving te voorkomen. 
Vertegenwoordigers van de lidstaten, des kundigen en belanghebbenden zijn tijdens de 
raadpleging en de effectbeoor deling uitvoerig geraadpleegd.  
3. DEFINITIE
 VAN  HET  PROBLEEM 
Wat is het probleem? 
Deze effectbeoordeling heeft betrekking op de bescherming van werknemers die tijdens het 
werk aan hoge niveaus van elektromagnetisch e velden worden blootgesteld. Deze kwestie 
maakt deel uit van het algemene beleid van de  EU, zoals vastgelegd in het Verdrag, om de 
veiligheid en de gezondheid van werknemers  op passende wijze te beschermen tegen de 
risico's die zich tijdens hun pr ofessionele activiteiten voordoen. D it betekent dat dit document 
alleen betrekking heeft op de ( hoge) blootstelling van werknemers tijdens hun werk en niet op 
de (veel lagere) blootstelling van het grote publ iek bij het gebruik van mobiele telefoons, het 
wonen in de nabijheid van hoogspanningsleidinge n of het passeren van metaaldetectoren op 
vliegvelden. 
Werknemers kunnen in veel verschillende  sectoren worden blootgesteld aan 
elektromagnetische velden: industriële proce ssen zoals lassen, verzegelen, uitzenden van 
omroepprogramma's, elektriciteitsproductie en z., of medische processen zoals MRI 
("magnetic resonance imaging": beeldvorming d oor middel van magnetische resonantie). De 
gevolgen voor de gezondheid van overmatige bl ootstelling kunnen enerz ijds verschillen naar 
gelang de intensiteit en de nabijheid van de bronnen, maar anderzijds ook naar gelang de 
kenmerken van de elektromagnetische straling zelf, bv. de frequentie ervan. De symptomen 
van acute effecten zijn duidelijk omschreven. In het hoge frequentiebereik (bv. uitzenden van 
omroepprogramma's, radars) kunnen ernstige verb randingen optreden, terwijl in het lage 
frequentiebereik (bv. lassen, el ektriciteitsproductie en -distributie) de op gewekte stromen het 
functioneren van het centraal of  perifeer zenuwstelsel kunnen aantasten en blootgestelde 
personen ook last kunnen hebben van duizeligheid, misselijkheid, de smaak van metaal in de 
mond, of magnetofosfenen (lichtf litsen in de ogen). In uiters t zeldzame gevallen kunnen ook 
dramatische gevolgen optrede n wanneer sterke magneten een ferromagnetisch voorwerp 
 
NL 4   NL aantrekken en tegen een persoon aanvliegt die per ongeluk tussen de magneet en het metalen 
voorwerp terecht is gekomen. 
De kwestie van de bescherming van aan elektromagnetische straling blootgestelde 
werknemers is reeds in 2004 op EU-niveau  aangepakt door het vaststellen van 
Richtlijn 2004/40/EG van het Eu ropees Parlement en de Raad1. 
Reeds zeer snel bleek dat de richtlijn zoals die was vastgesteld, en met name de bindende 
blootstellingsgrenswaarden, tot grote problemen z ou leiden bij de uitv oering ervan en zelfs 
een belemmering zou vormen voor bepaalde e ssentiële medische pr ocedures en daarmee 
samenhangend onderzoek naar geavanceerde medi sche toepassingen, zoals MRI. Aan de 
andere kant kwam er veel nieuwe wetenschap pelijke informatie beschikbaar, waaruit sterke 
aanwijzingen naar voren kwamen dat sommige van de blootstellingsgrenzen in de richtlijn te 
conservatief waren. De kwestie werd uiterst ur gent naarmate de termijn voor omzetting van 
de richtlijn door de lidstaten naderde. De Commissie nam daar op het besluit tot een grondige 
evaluatie van de situatie. 
Wie wordt er getroffen en hoe? 
Uit gegevens van de belanghebbenden blijkt dat de kwestie binnen de EU in totaal meer dan 
1 500 000 werknemers (zelfstandigen niet m eegerekend) op meer dan 200 000 werkplekken 
betreft. 
Sector Werknemers Werkplekken/beoordelingen 
Elektrische energie 200  000 3  000 
Gezondheidszorg 211  000 13  000 
Metaalindustrie 1  019  000 162  140 
Telecommunicatie & 
omroep 39 500 11  000 
Spoorweg 120  000 500 
Overige 50  000 25  000 
Totaal 1  639  500 214  640 
Bron: informatie van de belanghebbenden  
Werknemers in zowel de medische sector al s de industrie kunnen worden blootgesteld aan 
veel hogere niveaus dan die voor het grote publie k zijn vastgesteld. Het grote publiek heeft 
normaal gesproken geen toegang tot gebieden waar de hoge blootstelli ngsniveaus optreden.  
De onderstaande tabel laat zien welke m ogelijke gezondheidseffecten kunnen optreden bij 
verschillende professionele activ iteiten, en om welk(e) frequentiebereik(en) het daarbij gaat. 
                                                 
1 Richtlijn 2004/40/EG van het Europees Parlement en de Raad van 29 april 2004 betreffende de 
minimumvoorschriften inzake gezondheid en veili gheid met betrekking tot de blootstelling van 
werknemers aan de risico's van fysische agentia (elektromagnetische velden) (achttiende bijzondere 
richtlijn in de zin van artikel 16, lid l, van Richtlijn 89/391/EEG). PB L 184 van 24.5.2004, blz. 1.  
 
NL 5   NL Frequentiebereik Betrokken activiteiten Mogelijke 
gezondheidsproblemen 
0 Hz Magnetische-
resonantietechnologie Hijskranen Elektrochemische processen Veiligheidsproblemen: 
niet-
gecontroleerde aantrekking van 
ferromagnetische metalen 
Gezondheidsproblemen:  
duizeligheid, smaak van metaal 
in de mond, hoofdpijn 
50 Hz Hoogspanningsleidingen 
Productie en distributie van elektriciteit Lassen 
100 Hz - 10  000 kHz Magnetische-
resonantietechnologie (gradiëntvelden) Hoofdpijn, magnetofosfenen 
Ongewenste effecten op het 
perifeer zenuwstelsel 
9 kHz - Elektrisch lassen 
30 kHz -  Industriële inductieverwarming 
300 kHz -  AM-radio 
Industriële inductieverwarming Effecten op het zenuwstelsel 
3 MHz -  AM-radio 
Kunststoflassen Diëlektrisch persen Inductieharden FM-radio Houtverwerking 
300 MHz -  Televisie 
Diathermie Gsm Diëlektrisch vulkaniseren 
3 GHz -  Diefstalbeveiligingssystemen 
Radars Satellieten  (communicatie met) 
30 GHz - Overdracht van digitale en 
analoge videosignalen Brandwonden 
Hinder door thermische factoren 
Bron: AGORIA (BE) good practice guide  
De onderliggende oorzaken van het probleem 
Uit recent onderzoek2 blijkt dat Richtlijn 2004/40/EG op bepaalde punten strenger is dan 
noodzakelijk. Sinds de publicatie in 1998 van de aanbevelingen van de Internationale 
Commissie voor bescherming te gen niet-ioniserende straling (International Commission for 
Non-ionising Radiation Protecti on – ICNIRP), waarop de richtlijn  is gebaseerd, is nieuwe 
wetenschappelijke informatie over de effect en van laagfrequente velden beschikbaar 
                                                 
2 Forschungsbericht 400: Elektromagnetische Felder am Arbeitsplatz — Abschlussbericht, ISSN 0174-
4992, März 2010 (BMAS-rapport). ICNIRP Guide lines: Guidelines for limiting exposure to time-
varying electric and magnetic fields (1 Hz to  100 kHz): gepubliceerd in december 2010. 
 
NL 6   NL gekomen. Uit deze gegevens blijkt dat sommige van de huidige grenswaarden te laag zouden 
kunnen zijn.  
Met name vanuit de medische sector wordt gewaarschuwd dat Richtlijn 2004/40/EG, zelf met 
minder strenge aanbevelingen, 5-8% van de medische procedures onmogelijk zou kunnen maken doordat de blootstelling van medisch pe rsoneel dat met MRI-apparatuur werkt de 
grenzen zou kunnen overschrijden
3. Dat zou onwenselijk zijn aangezien de toepassing van 
MRI veel voordelen biedt voor de patiënt: deze  technologie maakt het mogelijk ziekten te 
diagnosticeren waar dit voorheen niet mogelijk was en chirurgische ingrepen te verrichten 
zonder röntgenstraling te gebruiken, en bijna ieder week worden er nieuwe toepassingen 
ontwikkeld waar de patiënt voordeel van heeft. 
Aan de andere kant moeten de veiligheid en  de gezondheid van het medisch personeel ook 
worden gewaarborgd. 
Stand van uitvoering van het juridisch kader 
De bestaande juridische kaders in  de lidstaten lopen sterk uiteen. In bijlage 1 bij het verslag is 
een gedetailleerd overzicht opgenom en. Slechts zeer weinig lidst aten zijn reeds begonnen met 
de omzetting van Richtlijn 2004/40/EG, waarbij z ij soms een bepaalde mate van flexibiliteit 
mogelijk maken om ervoor te zorgen dat MRI-te chnieken op de juiste manier kunnen blijven 
worden toegepast (hoewel een dergelijke flex ibiliteit niet door Ri chtlijn 2004/40/EG wordt 
toegestaan). Andere landen doen op dit mome nt een beroep op bestaande niet-bindende 
normen of maken gebruik van de ICNIRP-aa nbevelingen als praktische referentie. De 
lidstaten hebben de invoering van nieuwe nationale wetgeving voor de omzetting van 
Richtlijn 2004/40/EG bevroren terwijl zij wachte n op verduidelijking van de situatie en een 
nieuw voorstel van de Commissie. 
Als er niets verandert aan de huidige situatie dan moeten alle 27 lidstaten de bepalingen van 
Richtlijn 2004/40/EG uiterlijk op 30 april 2012 hebben omgezet. Dit zou uiteraard de inspanningen van de Commissie om oplo ssingen te vinden voor  de aangekaarte 
uitvoeringsproblemen geheel tenietdoen en zou zeer zeker niet de uitkomst zijn die door 
regeringen, sociale partners en de m eeste belanghebbenden wordt verwacht.  
Het recht van de EU om op te treden en subsidiariteit  
Wetgevende maatregelen op het gebied van ve iligheid en gezondheid op de werkplek zijn 
gebaseerd op artikel 153, lid 1, onder a), en  artikel 153, lid 2, VWEU, waarin Europese 
maatregelen op dat gebied expliciet worden toegestaan.  
Bij de vaststelling van Richtlijn 2004/40/EG ware n de Commissie, het Europees Parlement en 
de Raad van oordeel dat een optreden van de EU het meest aangewezen middel was tot bescherming van de werknemers tegen de ri sico's van beroepsmatige blootstelling aan 
elektromagnetische velden. De Commissie be schikt op dit moment niet over nieuwe 
informatie op basis waarvan zij zou willen afwi jken van de keuze die het Parlement en de 
                                                
 
3 1) Project VT/2007/017: ‘An Investigation into Occupational Exposure to Electromagnetic Fields for 
Personnel Working With and Around Medical Magnetic Resonance Imaging Equipment’; eindverslag van 4 april 2008.  
2) ‘Assessment of electromagnetic fields around magnetic resonance (MRI) equipment’ (2007) 
http://www.hse.gov.uk/rese arch/rrpdf/rr570.pdf.
 
 
NL 7   NL Raad in 2004 hebben gemaakt. De bescherming van werknemers blijft van essentieel belang. 
Gezien de in punt 2.5 van het verslag beschreven  situatie en het feit dat alle partijen de 
noodzaak inzien van een herziening, is het du idelijk dat de Commi ssie moet handelen door 
van haar recht van initiat ief gebruik te maken.  
4. DOELSTELLINGEN 
Uitgaande van de algemene doelstelling om  de werknemers tijdens hun professionele 
activiteiten te beschermen, is de specifieke doe lstelling in dit geval he n te beschermen tegen 
schadelijke elektromagnetische velden.   
Aangezien het bij blootstelling aan elektromagnetis che velden om een complex risico gaat, is 
het noodzakelijk om meer specifie ke maatregelen vast te stellen om werknemers een adequate 
bescherming te bieden zonder echter de toep assing en ontwikkeling  van industriële en 
medische technologie onnodig te belemmeren of  buitensporige lasten op te leggen aan 
bedrijven, met name in het midden- en kleinbedrijf.   
De operationele doelstelling is om de doe ltreffendheid van de maatregelen voor de 
bescherming van aan elektromagnetische velden  blootgestelde werkne mers te waarborgen 
door passende grenswaarden vast te stellen en werknemers adequaat in te lichten over de 
benodigde risicobeheersingsmaatregelen.  
5. BELEIDSOPTIES 
Beleidsoptie A:  Niets doen 
Praktisch gezien houdt dit in dat Richtlijn 2004/40/ EG uiterlijk op 30 april 2012 in alle 
lidstaten in wetgeving moet zijn omgezet.  
Beleidsoptie B:  nieuwe richtlijn met herz iene blootstellingsgrenzen 
Richtlijn 2004/40/EG wordt vervangen door  een nieuwe richtlijn met herziene 
blootstellingsgrenswaarden die hoger lig gen dan voorheen, maar stroken met 
wetenschappelijke gegevens. De details zijn  opgenomen in bijlage 3 bij het verslag. 
Beleidsoptie C1 : nieuwe richtlijn met herziene bloo tstellingsgrenzen en gedeeltelijke 
vrijstellingen 
Richtlijn 2004/40/EG wordt vervangen door  een nieuwe richtlijn met herziene 
blootstellingsgrenswaarden die hoger lig gen dan voorheen, maar stroken met 
wetenschappelijke gegevens (zoals bij optie B). Bovendien wordt voorzien in voorwaardelijke 
vrijstellingen voor MRI; MRI blijft echter wel onder algemene risicobeheersvoorschriften voor elektromagnetische velden vallen.  
Beleidsoptie C2:  nieuwe richtlijn met herziene blootst ellingsgrenzen en volledige vrijstelling 
voor MRI 
Richtlijn 2004/40/EG wordt vervangen door  een nieuwe richtlijn met herziene 
blootstellingsgrenswaarden die hoger lig gen dan voorheen, maar stroken met 
 
NL 8   NL wetenschappelijke gegevens (zoa ls bij optie B). Medische to epassing van MRI wordt geheel 
vrijgesteld van alle voorschriften van de richtlijn inzake elektr omagnetische velden. 
Beleidsoptie D1:  vervanging van de richtl ijn door een aanbeveling 
Richtlijn 2004/40/EG wordt vervangen door niet -bindende aanbevelingen inzake blootstelling 
aan elektromagnetische velden op het werk, gebaseerd op de recentste internationale aanbevelingen. Deze vorm van deze aanbevelingen zou vergelijkbaar zijn met die van de 
Aanbeveling van de Raad uit 1999 betreffende de beperking van de blootstelling van de 
bevolking aan elektromagnetische velden. 
Beleidsoptie D2:  vrijwillige overeenkomsten tussen de sociale partners 
Richtlijn 2004/40/EG wordt vervangen door  vrijwillige overeenkomsten op EU- of 
sectorniveau tussen de sociale partners , overeenkomstig artikel 154, lid 4, VWEU.  
Beleidsoptie E:  geen EU-wetgeving 
Richtlijn 2004/40/EG wordt ingetr okken terwijl Richtlijn 89/391/ EEG (kaderrichtlijn) en de 
bestaande nationale regelgeving op dit gebied van kracht blijve n. Het ontbreken van nationale 
regelgeving in bepaalde lidstaten maakt ongere guleerde blootstelling aan elektromagnetische 
velden op het werk mogelijk, waardoor grotere risico's kunnen  optreden, afbreuk gedaan kan 
worden aan de gelijke behandeling enz. Voor deze optie kan worden aangenomen dat 
bijvoorbeeld die landen die de ri chtlijn inzake el ektromagnetische velden  reeds (gedeeltelijk) 
ten uitvoer hebben gelegd hun wetgeving inzake elektromagnetische velden niet zouden 
intrekken. 
Dit zijn de opties die door de belanghebbenden als relevant werden beschouwd. Andere opties 
die niet in detail zijn geanalyseerd zijn b ijvoorbeeld om voor een meer sectorale aanpak te 
kiezen, wetgeving te beperken tot het beschikb aar stellen van veilige apparatuur, of zich 
uitsluitend toe te leggen op "zachte" beleid sinstrumenten, zoals voorlichtingscampagnes en 
richtsnoeren. 
6. EFFECTANALYSE 
Uitgangspunt voor de effectanalyse 
Het referentiescenario voor de analyse is om aan te nemen dat de kaderrichtlijn volledig ten 
uitvoer is gelegd, maar de speci fieke richtlijn inzake elektromagnetische velden nog niet ten 
uitvoer is gelegd. Dit komt overeen me t de huidige juridische situatie. 
Uit overleg met deskundigen en  belanghebbenden is gebleken dat het optreden van 
milieueffecten niet waarschijnlijk is, dus deze zijn niet beoordeeld.  
Maatschappelijke effecten 
De belangrijkste maatschappelijke effecten z ijn de mogelijke gevolgen voor de gezondheid 
van ongeveer 1,5 miljoen werknemers, waaronder met name ook een veel kleiner aantal werknemers die tot een bijz onder gevoelige groep behoren, bv. mensen met een medisch 
implantaat of zwangere vrouwen. In dit opzic ht bestaat er een duidelijke voorkeur voor de 
opties A, B en C1. Aangezien opt ie A het meest stringe nt is, zou dit kunnen resulteren in een 
 
NL 9   NL stringente bescherming die slechts op papier be staat. Optie C2 komt pa s op de vierde plaats, 
aangezien de bescherming van werknemers in  ruimten met hoge blootstelling duidelijk 
minder is dan bij de andere opties. 
Andere prominente maatschappelijke effecten z ijn de voordelen die essentiële medische MRI-
toepassingen voor de bevolking bieden. De optie s A en B bieden onvoldoende flexibiliteit om 
dergelijke behandelingen mogelijk te maken. Alle overige opties bieden deze flexibiliteit wel. 
Economische effecten 
Tot de gunstige economische effecten behoren samenhangende Europese regels die mobiliteit 
en uitwisseling mogelijk maken. Deze zijn het best gewaarborgd bij de opties A, B, C1 en C2, terwijl bij de opties D1, D2 en E de kans groter  is dat er een hoge mate van onzekerheid blijft 
bestaan. 
Een ander belangrijk economisch aspect is de mogelijkheid een onderneming op te bouwen en 
daarbij zo min mogelijk beperkt te worden, hetgeen de groei en het behoud of zelfs het 
creëren van werkgelegenheid in Europa ten goede komt. In dat opzicht worden de opties A en 
B gezien als tamelijk restrictief en bele mmerend voor de economische ontwikkeling op 
bepaalde gebieden, in een mate waarin dat van de andere opties niet wordt verwacht. 
Nalevings- en administratieve kosten 
Overzicht van de totale nalevings- en administratieve kosten voor elke optie 
Beleidsoptie Totale kosten (miljoen euro) 
A: geen wijziging 
van EG/2004/40 660,3 
B: nieuwe 
grenswaarden voor 
alle sectoren 526,9 
C1: mogelijkheid 
tot afwijking van 
grenswaarden 511,7* 
C2: bepaalde 
werknemers 
uitgezonderd 497,4 
D1: alleen niet-
bindende 
aanbevelingen 437,1 
D2: alleen 
sectorale 
overeenkomsten 420,2 
E: Geen EU-
maatregelen 474,0 
*met inbegrip van extra opleiding voor MRI 
 
NL 10   NL Het uitvoeren van optie A is het duurst. Optie B leidt tot lagere uitvoeringskosten dan optie A, 
aangezien veel activ iteiten in de metaalindustrie, zoals inductieverwarming en elektrolyse in 
de meeste gevallen onder de herziene gren swaarden zouden vallen. Werkgevers in de 
metaalindustrie zouden daardoor ge en verregaande maatregelen te treffen om de blootstelling 
te verminderen door andere werkmethodes te g aan gebruiken. Optie B is echter duurder dan 
de andere opties vanwege de specifiek met MR I verbonden kosten. De overige opties leiden 
tot vrijwel gelijke kosten. 
Bij de evaluatie van beleidsopties C2 en E wordt aangenomen dat de werkgevers een extra 
risicobeoordeling moeten uitvoeren naast de ri sicobeoordeling die door  de kaderrichtlijn 
wordt voorgeschreven. Bijvoorbeel d in de telecommunicatie- en  elektriciteits opwekkings- en 
transmissiesectoren, die volgens de ICNIRP -aanbevelingen zouden blijven werken zoals 
voorzien in Richtlijn 20 04/40/EG omdat deze voor hen geen  probleem vormen, zal sprake zijn 
van overblijvende lasten. 
Kleine en middelgrote ondernemingen willen  eenvoudige informatie op EU-niveau. Ongeacht 
welke optie wordt verkozen zullen daarom  eenvoudige en beknopte sectorspecifieke 
richtsnoeren (van het type checklist) nodig zij n. Het etiketteren van a pparatuur en betere 
informatie van de kant van de fabrikant zou kunnen helpen bij het aan wijzen van situaties 
waarin geen gedetailleer de beoordeling nodig is. 
7. VERGELIJKING  VAN  DE OPTIES 
Voor alle opties is het lastig de voordelen te  beschrijven. Wat betref t de voordelen voor de 
volksgezondheid kan alleen worden gezegd dat er  geen schadelijke effect op zal treden onder 
de huidige of toekomstige grenswaarden. Dit zo u leiden tot een voorkeur  voor de opties A tot 
en met C2. 
Gezien de nieuwe wetenschappelijke gegevens waaruit blijkt dat de bl ootstellingsgrenzen bij 
optie B bescherming tegen overmatige blootste lling zullen waarborgen,  voegt optie A daar 
alleen de nadelen van beperking van bepaalde ac tiviteiten en een gemiddeld lagere bereidheid 
aan de voorschriften te voldoen aan toe.  
Aan de andere kant van het spectrum aan mogelijkheden kunnen de opties D1 (aanbeveling), 
D2 (vrijwillige overeenkomst) en E (geen EU-wetgeving) worden verworpen. De 
belanghebbenden en deskundigen spraken hun st erke voorkeur uit voor samenhangende 
Europese wetgeving die werkgevers en werk nemers zowel rechtszekerheid als materiële 
zekerheid biedt. Hoewel elektromagnetische st raling op zichzelf geen zeer belangrijke kwestie 
is, wordt samenhangende Europese wetgeving op dit gebied gezien als een bijdrage tot de 
Europese interne markt. Bovendien zou af zien van Europese maatregelen inzake 
elektromagnetische velden leiden tot een ster k verminderde aandacht voor de risico's van 
elektromagnetische velden en daarmee ne gatieve gezondheidseffecten kunnen hebben.  
De drie resterende opties zijn B (herzi ene blootstellingsgrenzen), C1 (herziene 
blootstellingsgrenzen en voorw aardelijke vrijstellingen die beperkt blijven tot enkele 
voorzieningen voor medische MRI)  en C2 (herziene blootstelli ngsgrenswaarden en volledige 
vrijstelling van de richtlijn voor bepaalde activiteiten).  
Optie B  heeft als voordeel dat zij tot samenhangende  regels inzake elektr omagnetische velden 
leidt met blootstellingsgrenzen die reeds hoog  genoeg liggen voor ee n aanzienlijk aantal 
 
NL 11   NL werkplekken, zodat er geen gevaar voor overma tige blootstelling meer bestaat. In vergelijking 
met optie A is het aantal situaties met mogelijke overmatige blootstelling significant kleiner. Optie B strookt met recente wetenschappelijke ge gevens. Het nadeel van deze optie is dat er 
bepaalde activiteiten (zoals bepaalde MRI-beh andelingen) zijn waarb ij tijdelijke overmatige 
blootstelling kan voorkomen. Het compleet stopzet ten van deze activiteiten – die in sommige 
gevallen nauw verbonden zijn met de technol ogische vooruitgang en rechtstreeks bijdragen 
tot de gezondheid en het welzijn va n de bevolking – is problematisch. 
Optie C1
 heeft als voordeel dat zij v oor de meeste gebieden tot samenhangende regels inzake 
elektromagnetische velden leidt, zoals bij optie B, terwijl van de blootstellingsgrenzen kan worden afgeweken voor medische MRI, met extra preventieve maatregelen in situaties waarin 
een risico op overmatige blootstelling bestaat. Zo als bij optie B wordt hierbij uitgegaan van 
recente wetenschappelijke gegevens. Deze optie zou echter flexibeler zijn dan optie B. Het 
nadeel van optie C1 is dat bij afwijkingen een stringentere en strenger gecontroleerde 
werkomgeving vereist is.  
Ook optie C2
 heeft als voordeel dat zij voor de mees te gebieden tot samenhangende regels 
inzake elektromagnetische velden leidt, en flexibele oplossingen mogelijk maakt in situaties waarin het gevaar van overmatige blootstelling bestaat. De verplichtingen met betrekking tot 
de risicobeoordeling zijn minder streng voor de vrijgestelde sector. Hierdoor liggen ook de 
nalevingskosten lager. Het nadeel  van deze optie is dat het risico bestaat dat zij tot een lager 
beschermingsniveau voor de werknemers leid t. Verder zou het aan leiding kunnen geven tot 
grotere verschillen in de bescherming van wer knemers, hetgeen zowel tegen de letter als de 
geest van de kaderrichtlijn indruist. 
Conclusie inzake kosten
 De kosten voor optie C1 zijn hog er dan voor de minder stringente 
opties C2 tot en met E. In ruil voor een redelijk beperkte toename van de kosten scoort optie C1 echter veel beter dan de laatstgenoemde optie s voor andere, meer kwalitatieve effecten, en 
garandeert zij een hoog beschermingsniveau voor de werknemers. De kosten voor optie C1 
zijn significant lager dan voor optie A, en bijna gelijk aan die voor optie B, terwijl optie C1 de 
MRI-sector en de industrie de flexibi liteit biedt waaraan deze behoefte hebben.  
Op basis van deze overwegingen en de uitkomsten van de enquête geeft de Commissie 
derhalve de voorkeur aan optie C1 . 
Beoordeling enquête 
Bij het opstellen van de effect beoordeling is een enquête gehoude n waarop 166 reacties zijn 
ontvangen. Over het geheel genomen tonen de  uitkomsten daarvan aan dat optie C1 
systematisch de voorkeur van de belanghebbenden geniet.  
8. TOEZICHT
 EN EVALUATIE   
Kaderrichtlijn 89/391/EG en de bi jbehorende 19 bijzond ere richtlijnen onde r artikel 16, lid 1, 
van die richtlijn voorzien in een regelmatige beoordeling van de effectiviteit van de uitvoering ervan. Deze systematische beoordeling is me t ingang van 2007 geharmoniseerd en wordt om 
de vijf jaar door alle lidstaten uitgevoerd voor alle onder de richtlijnen  vallende risico's. De 
Commissie stelt vervolgens een verslag op.  
Daarnaast vormen comités waarin nationale de skundige uit de EU-lidstaten samenkomen een 
belangrijk onderdeel van het ev aluatie- en toezichtsproces met betrekking tot de EU-
 
NL 12   NL wetgeving inzake de gezondheid en veiligheid op het werk. Hiertoe behoren met name het 
drieledig samengestelde Raadgevend Comité inzake veiligheid en gezondheid op het werk, 
ingesteld bij Besluit 2003/C 218/01 van de Raad en het Comité van hoge functionarissen van 
de arbeidsinspectie, ingesteld bij Besluit 95/319/EC  van de Commissie.