TOELICHTING

1.ACHTERGROND VAN HET VOORSTEL

•Motivering en doel van het voorstel

Het .eu-topniveaudomein (TLD) is in het leven geroepen bij Verordening (EG) nr. 733/2002 van het Europees Parlement en de Raad van 22 april 2002 betreffende de invoering van het .eu-topniveaudomein. Het .eu-TLD werd op 22 maart 2005 gedelegeerd door de Internet Corporation for Assigned Names and Numbers (ICANN) en op 2 mei 2005 geüpload in de rootzone van het internet. Het .eu-topniveaudomein (TLD) is ook onderworpen aan de regels van Verordening (EG) nr. 874/2004 van 28 april 2004 tot vaststelling van regels met betrekking tot het overheidsbeleid voor de toepassing en werking van het .eu-topniveaudomein en de beginselen inzake registratie.

Het .eu-topniveaudomein is de domeinnaam van de Europese Unie en haar burgers. Een specifieke domeinnaam voor de Europese Unie met een zeer duidelijk en herkenbaar gemeenschappelijk merkteken is een belangrijke en waardevolle bouwsteen voor de Europese online-identiteit. In overeenstemming met de doelstellingen van de strategie voor de digitale eengemaakte markt biedt het .eu-TLD Europese bedrijven en burgers de mogelijkheid om aan e-handel te doen en actiever te zijn op de eengemaakte onlinemarkt.

Sinds de vaststelling van de .eu-verordeningen zijn de politieke en juridische context in de Unie, alsook de internetomgeving en de onlinemarkt aanzienlijk veranderd. In 2013 is de markt voor domeinnamen bijvoorbeeld sterk uitgebreid met de introductie van meer dan 1300 nieuwe generieke topniveaudomeinen (gTLD's), zoals .shop, .design en .wine. Om ervoor te zorgen dat het rechtskader van het .eu-TLD nog steeds zijn beoogde doel en waarden dient, is in het werkprogramma van de Commissie voorzien in een herziening van de .eu-verordeningen in het kader van het programma voor gezonde en resultaatgerichte regelgeving (Refit). Dit initiatief omvatte een evaluatie en een daarop aansluitende effectbeoordeling. Bij die evaluatie zijn de bestaande .eu-verordeningen, in het licht van de richtsnoeren voor betere regelgeving, beoordeeld op effectiviteit, efficiëntie, relevantie, coherentie en meerwaarde van de EU. In de effectbeoordeling zijn beleidsantwoorden geformuleerd op de uitdagingen die in de evaluatie naar voren zijn gekomen; deze vormen de basis voor de herziening van het .eu-regelgevingskader.

Uit de evaluatie blijkt dat het .eu-domein een beproefd TLD is en nog steeds goed functioneert. Het is evenwel onderworpen aan een achterhaald en rigide rechtskader, in die zin dat i) het verouderde of rigide bepalingen bevat die niet makkelijk kunnen worden geactualiseerd, en ii) het op het gebied van toezicht en verantwoordingsplicht geen optimale governancestructuur biedt die in overeenstemming is met de door de Commissie voorgestelde benadering van internetgovernance, waardoor iii) verwacht kan worden dat het .eu-TLD in tijden van snel veranderende markten op steeds meer moeilijkheden zal botsen. De situatie is momenteel niet dramatisch: het probleem is merkbaar op het niveau van de werking en het beheer van het .eu-TLD en treft voorlopig dus vooral de actoren die hierbij betrokken zijn. Indien maatregelen uitblijven, is wordt het probleem waarschijnlijk zo groot dat de eindgebruikers er last van ondervinden, met name waar het gaat om de duurzaamheid en aantrekkelijkheid van de .eu-extensie ten opzichte van andere concurrerende domeinnamen. Dit initiatief is bedoeld om ervoor te zorgen dat een TLD dat betrekkelijk goed heeft gewerkt, dit ook in de toekomst blijft doen. Dit is wat het voorstel in het licht van deze beoordeling tot doel heeft: a) verouderde wettelijke en administratieve vereisten wegnemen en er tegelijk voor zorgen dat het nieuwe regelgevingskader toekomstbestendig is en het .eu-TLD toelaat zich aan te passen aan snelle veranderingen op de markt van de topniveaudomeinen en in het dynamische digitale landschap; b) de prioriteiten van de EU integreren en promoten in de onlinewereld door te zorgen voor een governancestructuur waarin zowel technische als bestuurlijke beste praktijken zijn opgenomen die het algemene belang van de EU dienen; c) de huidige ontvankelijkheidscriteria voor de registratie van .eu-domeinen versoepelen zodat burgers van de Unie een .eu-domeinnaam kunnen registreren, ongeacht hun woonplaats; d) de strikte verbodsbepalingen op verticale scheiding opheffen en duidelijke bepalingen vaststellen zodat de regels inzake eerlijke concurrentie worden toegepast in overeenstemming met het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU).

Het voorstel komt tegemoet aan een ambitieuzere doelstelling voor het gebruik van het .eu-TLD en zorgt ervoor dat zoveel mogelijk EU-burgers er in de nabije toekomst voordeel bij hebben. Door een regelgevingskader op te zetten dat gebaseerd is op beginselen, dat toekomstigbestendig is, en niet wettelijk moet worden herzien om te kunnen inspelen op nieuwe ontwikkelingen op het gebied van de domeinnamen, zal het voorstel de innovatie in het .eu-ecosysteem bevorderen, zowel op het niveau van het register als in de downstreammarkten van registrators en registreerders.

•Samenhang met bestaande bepalingen op het beleidsterrein

Dit voorstel is in overeenstemming met de doelstellingen van de strategie voor de digitale eengemaakte markt die erin bestaan grensoverschrijdende onlineactiviteiten in Europa te bevorderen, de beveiliging te versterken, het vertrouwen in de internetomgeving te vergroten, Europees ondernemerschap en Europese start-ups te stimuleren, en de Europese rechten van de burgers, waaronder hun recht op privacy, in het digitale tijdperk te verdedigen. Het herziene, vereenvoudigde en gestroomlijnde regelgevingskader voor het .eu-TLD waarin dit voorstel voorziet, zal het mogelijk maken dat het .eu-TLD beter werkt en beter wordt aangestuurd en vormt zo een positieve aanvulling op het EU-beleid, met name op het gebied van de digitale eengemaakte markt, het vertrouwen in en de beveiliging van het internet, meertaligheid, internetgovernance, de bevordering van Europees ondernemerschap en Europese start-ups, en de digitalisering van de Europese economie en samenleving.

In de conclusies van de Raad van 27 november 2014 over internetgovernance heeft de Unie herhaald dat zij structuren voor multistakeholdergovernance wil bevorderen die berusten op coherente mondiale internetgovernancebeginselen, conform de mensenrechten en de fundamentele vrijheid op het internet. In overeenstemming met deze conclusies voorziet het voorstel in een Multistakeholderraad om de Commissie te adviseren over de versterking en verruiming van de input voor het goede beheer van het .eu-register. Zo zou het model aansluiten bij het door de Commissie geformuleerde beleid inzake internetgovernance, zoals uiteengezet in haar mededeling over "Internetbeleid en -governance: de rol van Europa bij het vormgeven van de toekomst van internetgovernance".

Dit voorstel moet er ook voor zorgen dat zoveel mogelijk EU-burgers de vruchten van het .eu-TLD kunnen plukken. De innovatieve, toekomstbestendige en reactieve mechanismen zullen de gebruikers geruststellen dat de eigenaar van een .eu-domein gevestigd is in de Unie of er een daadwerkelijke band mee heeft en dat alle commerciële ondernemingen met een .eu-domein onderworpen zijn aan het recht van de Unie.

2.RECHTSGRONDSLAG, SUBSIDIARITEIT EN EVENREDIGHEID