NL Publicatieblad van de Europese Unie C 271/22

Bekendmaking van een aanvraag overeenkomstig artikel 6, lid 2, van Verordening (EG) nr. 510/2006 van de Raad inzake de bescherming van geografische aanduidingen en oorsprongsbenamingen van landbouwproducten en levensmiddelen

2011/C 271/09

Deze bekendmaking verleent het recht om op grond van artikel 7 van Verordening (EG) nr. 510/2006 van de Raad (1) bezwaar aan te tekenen tegen de aanvraag. Bezwaarschriften moeten de Commissie bereiken binnen zes maanden te rekenen vanaf de datum van deze bekendmaking.

SAMENVATTING

VERORDENING (EG) Nr. 510/2006 VAN DE RAAD

„CHELČICKO-LHENICKÉ OVOCE”

EG-nummer: CZ-PGI-0005-0436-23.11.2004

BOB ( ) BGA ( X )

Deze samenvatting bevat de belangrijkste gegevens uit het productdossier ter informatie.

1. Bevoegde dienst van de lidstaat:

Naam: Úřad průmyslového vlastnictví Adres: Antonína Čermáka 2a 160 68 Praha 6 ČESKÁ REPUBLIKA Tel. +420 220383111 Fax +420 224324718 E-mail: posta@upv.cz

2. Groepering:

Naam: Unie ovocnářů jižních a západních Čech Adres: Netolická 534/2 384 02 Lhenice ČESKÁ REPUBLIKA Tel. +420 388321371 Fax +420 388321280 E-mail: zemcheba@iol.cz Samenstelling: Producenten/verwerkers ( X ) Andere ( )

3. Productcategorie:

Categorie 1.6: Groenten, fruit en granen, in ongewijzigde staat of verwerkt

4. Productdossier:

(samenvatting van de in artikel 4, lid 2, van Verordening (EG) nr. 510/2006 voorgeschreven gegevens)

4.1. Naam:

„Chelčicko-Lhenické ovoce”

4.2. Beschrijving:

Fruit uit een gematigde zone dat voor directe consumptie en voor verduurzaming bestemd is. Fruit dat is verduurzaamd krijgt niet het label „Chelčicko-Lhenické ovoce”. Het fruit omvat pitvruchten, steenvruchten en zacht fruit. Het fruit uit dit gebied heeft een volle, krachtige smaak met een keur aan fruitige toetsen, die lang blijft hangen. De specifieke geur- en smaakkenmerken van dit fruit (sappige, frisse en compacte geur en smaak) zijn vooral te danken aan de natuurlijke omstandigheden in het gebied (bijvoorbeeld het verschil tussen dag- en nachttemperaturen tijdens de rijpingsperiode, de ochtendnevel in het teeltgebied). In de specificaties scoort fruit uit het gebied Chelčicko-Lhenicko beter dan dat uit andere gebieden dankzij het natuurlijke evenwicht tussen de suikers en de zuren. Deze ideale verhouding zorgt voor de zogenaamde zuivere fruittoetsen. De algemene indruk is er een van sappigheid en van een milde smaak en delicate nasmaak die voor een langdurige en aangename sensatie zorgen. Dit kenmerk geldt voor alle soorten vruchten die onder de benaming „Chelčicko-Lhenické ovoce” in de handel komen en is specifiek voor dit gebied.

Het betreft vooral: appelen, zoete kersen, zure kersen, pruimen, bessen (Ribes). Momenteel geteelde variëteiten: appelen — Julia, Angold, Šampion, Rubín — Bohemia, Rubinola, Topaz, Jonagold — Jonagored, Jonaprince, Golden Delicious, Idared, Melrose, Spartan; zoete kersen — Burlat, Karešova, Vanda, Sam, Těchlovan, Kordia, Napoleon; zure kersen — Morellenfeuer, Érdi Bötermö, Fanal, Morela pozdní; pruimen — Čačanska rana, Čačanska lepotica, Čačanska najbolja, Stanley, Domácí velkoplodá; aalbessen — Holandský červený, Heinemann pozdní, Losan, Rubigo, Rondon; zwarte bessen — Otelo, Öjebyn.

4.3. Geografisch gebied:

Boomgaarden die zich uitstrekken over het bekken van Bavorov — Chelčicko en de uitlopers van het Blansko bos — Lhenicko. Vruchten met de benaming „Chelčicko-Lhenické ovoce” worden uitsluitend in dit gebied geteeld (Tsjechië, regio Zuid-Bohemen, gewesten Strakonice en Prachatice). Het gebied beslaat de volgende gemeenten: Chelčicko: Chelčice, Truskovice, Libějovice, Vodňany, Krtely, Malovice, Bavorov, Tourov; Lhenicko: Lhenice, Vadkov, Mičovice, Jáma, Hoříkovice, Třebanice, Hrbov, Vodice, Třešňový Újezdec, Horní Chrášťany, Dolní Chrášťany, Ratiborova Lhota.

4.4. Bewijs van de oorsprong:

De teeltgebieden, pakhuizen en opslagruimten, partijen en verpakkingsdata worden vermeld. De afnemers worden geregistreerd. Elke partij kan derhalve probleemloos worden getraceerd en van andere partijen worden onderscheiden. De vruchten worden gesorteerd, opgeslagen en verpakt in het afgebakende geografische gebied en kunnen dus niet worden vermengd met elders geteelde vruchten.

De productie wordt vooral bepaald door de richtsnoeren voor geïntegreerde fruitteeltsystemen (SISPO). Naleving van de specificatie wordt intern, in externe laboratoria, door het hogere inspectieorgaan (Státní zemědělská a potravinářská inspekce/Czech) en door de SISPO-inspectie (controle ter plaatse) gecontroleerd.

Een consequente etikettering van alle in de regio geoogste vruchten terwijl deze nog in de boomgaard zijn, en een nauwkeurige oogstregistratie garanderen dat de vruchten niet met vruchten uit een andere regio worden vermengd.

In de pakhuizen wordt alleen met geëtiketteerd fruit gewerkt en alle bewerkingen worden geregistreerd in het logboek, waar elke verplaatsing van de vruchten en alle voorbereidingen voor het in de handel brengen gedetailleerd worden beschreven. Bij het verlaten van het pakhuis moeten de vruchten dezelfde herkomst hebben die ze bij het binnenkomen hadden en ze worden dienovereenkomstig geëtiketteerd.

De kwaliteit van de producten wordt door een intern laboratorium gecontroleerd. Er is een systeem ontwikkeld voor de uitvoering van chemische en microbiologische controles en voor de beoordeling van producten. Er wordt van een HACCP-systeem gebruik gemaakt. Er worden ook overeenkomstig het inspectieplan controles uitgevoerd door het hogere inspectieorgaan (zie punt 4.7).

Controle op de naleving van de beginselen van de geïntegreerde fruitteeltsystemen:

De toestand van de boomgaarden en het natuurlijk milieu wordt gecontroleerd. De boomgaarden zijn met signalisatiesystemen uitgerust. In het algemeen worden er één keer per jaar door de SISPO-inspectie in de bedrijven van de telers controles uitgevoerd. Deze controles hebben met name betrekking op de verontreiniging van bodem, meststoffen, irrigatiewater of vruchten met zware metalen, op biotische en abiotische factoren, op het gebruik van meststoffen, pesticiden en irrigatie, en op de aanplantingswijze. De controles worden bepaald door de richtsnoeren voor geïntegreerde fruitteeltsystemen, die door het ministerie van Landbouw van Tsjechië zijn goedgekeurd.

4.5. Werkwijze voor het verkrijgen van het product:

Alle vruchten worden geteeld overeenkomstig de beginselen die zijn vermeld in de richtsnoeren voor geïntegreerde fruitteeltsystemen, en bij de opstelling daarvan waren ook de plaatselijke fruittelers betrokken. Het SISPO-systeem bestaat uit de volgende componenten en procedures:

— Aanplanting: compromis tussen het weerstandsvermogen en de marktkwaliteit van de vruchten. De variëteit wordt geselecteerd op basis van de benodigde temperatuur, regenval, rijpings- en oogsttijd. De onderstam wordt op basis van de bodemgesteldheid en de aard en dichtheid van de aanplanting geselecteerd.

— Bescherming tegen ziekten en plagen: een combinatie van natuurlijke en chemische bescherming. Preventie. Biologische bescherming. Insectenetende vogels. Introductie van natuurlijke predatoren. Voor de betrokken regio geschikte fysische, biotechnische en landbouwtechnische beschermingsmethoden (bewerken en bemesten van de bodem, leiden en snoeien van de bomen). Evenwicht van planten, afname van ziekten en plagen. Chemische bescherming tot een minimum beperkt. Indien nodig wordt gebruik gemaakt van chemische preparaten met geringe toxiciteit en van geteste en toegestane pesticiden, zoöciden en fungiciden. Selectieve chemische bescherming, alleen pesticiden die plagen verdelgen en nuttige dieren ongedeerd laten. Vallen voor plaagorganismen. Voorspelling van ziekten en plagen. Registratie van controles en toepassingen.

— Systeem voor bodembewerking: de boomgaarden zijn begroeid met een combinatie van verschillende grassoorten (60-70 % van de oppervlakte). De bodembedekking wordt met name vóór de oogst gemaaid. Het gras blijft vaak liggen op de plek waar het is gemaaid of wordt in banen bijeengebracht. Bij weinig regenval — m.a.w., in het algemeen bij minder dan 600 mm per jaar — wordt ondiepe bodembewerking toegepast tot een maximale diepte van 4 cm.

— Onkruidbestrijding: onkruid wordt onder het niveau gehouden waar het schade kan veroorzaken. Alleen op geschikte tijdstippen, maximaal één keer per jaar en uiterlijk 80 dagen vóór de oogst van pitvruchten en 50 dagen vóór de oogst van steenvruchten, wordt van toegestane herbiciden gebruik gemaakt. Bodembewerking op geschikt terrein. Onkruid wordt gesnoeid. De bodem rond de stam wordt bedekt met organisch materiaal of gekleurde folie.

— Irrigatie van boomgaarden: voor de irrigatie wordt water gebruikt dat niet schadelijk is voor de gezondheid van mens of dier, de bodem, de kwaliteit van het oppervlaktewater of grondwater en andere milieucompartimenten in de regio. Het irrigatiewater wordt ten minste één keer per maand gecontroleerd.

— Bemesting van de boomgaarden: de bodem moet een evenwichtige verhouding hebben van de elementen en verbindingen die voor de teelt van de soorten vruchten en variëteiten nodig zijn. De verhouding beïnvloedt de gezondheidstoestand van de bomen, de kwaliteit van de vruchten en de hoeveelheid vruchten. Bemesting vindt plaats op basis van het verschil tussen de gemeten en de aanbevolen hoeveelheden elementen en verbindingen voor de bepaalde soort vruchten en de variëteit. Gedurende een bepaalde periode vóór en na de oogst vindt geen bemesting plaats. De bemesting en de oogsten worden geregistreerd.

— Controle op verontreiniging: met name de aanwezigheid van zware metalen in de bodem, het irrigatiewater, de meststoffen en de vruchten wordt gecontroleerd. Een eventuele verontreiniging van de vruchten wordt bij voldoende grote monsters gemeten.

— Fysiologische toestand en evenwicht van de fruitbomen: landbouwmaatregelen (snoeien, bodembewerking, bemesting, controle op het aantal zich ontwikkelende kleine vruchten enz.) worden aan de hoeveelheid, periode en duur aangepast. Het evenwicht van de boomgaarden wordt niet verstoord. Het fysiologische evenwicht wordt bepaald door bodemanalyses en controles op de vruchten. In het algemeen wordt vijf weken vóór de oogst een subjectieve controle uitgevoerd. Daarbij worden de groei van de scheuten, de stelen, de omvang, de belichting en het uiterlijk van de vruchten beoordeeld. Er wordt gestreefd naar volledig ontwikkelde vruchten met een evenwichtig gehalte aan waardevolle materialen: suikers, zuren, vitamines, mineralen en geur- en smaakstoffen.

— Regulering van de productiviteit van de fruitbomen en de kwaliteit van de vruchten: de bomen worden periodiek gesnoeid om voor een optimaal aantal vruchten te zorgen. Oogstbeperking vindt plaats met de hand of met een van de toegestane chemische preparaten in doseringen beneden de grenswaarden.

— Principes voor het leiden en snoeien van fruitbomen: pitvruchten worden in enkele rijen geteeld om het gebruik van apparatuur mogelijk te maken. De bomen worden op de aanbevolen tijdstippen en op de aanbevolen wijze, afhankelijk van de soort vruchten en de variëteit, gesnoeid.

— Controle op de naleving van de beginselen van geïntegreerde fruitteeltsystemen: zie punt 4.4.

Voor alle vruchtensoorten geldt dat de bomen twee keer per jaar worden gesnoeid; treden in een specifieke boomgaard in een specifiek jaar ziekten en plagen op dan worden de bomen van deze boomgaard tijdens het vegetatieseizoen met chemische stoffen behandeld. Elke toepassing van chemische stoffen is gebaseerd op meting en monitoring van het vóórkomen van het betrokken schadelijke organisme. Toepassing heeft alleen plaats wanneer de drempel voor economische schade wordt overschreden. Alle boomgaarden zijn met gras begroeid en dit gras wordt periodiek gemaaid. De bodem rond de stammen wordt met herbiciden vrij van vegetatie gehouden. Alleen enkele boomgaarden met zoete kersen zijn volledig met gras begroeid.

Een ander specifiek kenmerk van het gebied Chelčicko-Lhenicko is dat de algemene SISPO-technieken specifiek voor het betrokken gebied gelden en dat er specifieke producten voor dit gebied (bijvoorbeeld voor de uitroeiing van plagen) zijn ontwikkeld.

Teelttechnieken voor de verschillende soorten vruchten:

Appels

Appels worden geteeld in open gebieden waar de bodem niet met water verzadigd is en die geen vorstkom vormen. Voor appels worden wat sterker groeiende onderstammen gekozen, omdat er op de hoogte van het teeltgebied onvoldoende vrije nutriënten in de bodem zijn en de bomen gedeeltelijk zelf voor de nutriënten moeten zorgen. In het verleden werden de onderstammen M1, M4 en A2 gebruikt, terwijl M9 tegenwoordig het meest gangbaar is; kleine bomen worden gesteund met individuele staken, of met draadschermen waaraan elke boom is vastgemaakt. De afstand tussen de kleine appelbomen wordt door vele factoren beïnvloed en in het teeltgebied worden dus vele variaties aangetroffen. De tussenruimte wordt vooral beïnvloed door de apparatuur van de teler, de locatie, het type onderstam en de boomvorm. Vroeger werden de vrij groeiende dwergbomen voornamelijk in rijen aangeplant maar deze zijn nu vervangen door spilvormige bomen en minder tussenruimte. Vanwege het vochtgehalte van de lucht en de algemene vochtigheid van het gebied worden de boomgaarden slechts in enkele gevallen door bepaalde telers geïrrigeerd. De oogst vindt volgens een strikt schema plaats — de appels worden in de boomgaard in grote kisten verpakt die, wanneer ze vol zijn, ter plekke worden geëtiketteerd en vervolgens zo snel mogelijk naar een pakhuis met klimaatregeling worden overgebracht.

Zoete kersen

Zoete-kersenbomen worden voornamelijk op zonnige droge plaatsen met een laag grondwaterpeil geteeld. Vroeger werden ze op vogelkers-onderstammen geteeld in de vorm van vrij groeiende hoogstam- of halfstambomen die zo ver uit elkaar werden geplant dat de vruchten van alle kanten met een ladder konden worden geplukt. Tegenwoordig worden nieuwe bomen dichter op elkaar geteeld op een PHL- of Gisela-onderstam en wordt de kroon van de bomen zodanig gesnoeid dat deze platter en lager is. De kersen worden volgens een strikt schema geoogst — ze worden voor vervoer of verkoop verpakt en na etikettering in de boomgaard zo snel mogelijk in het pakhuis opgeslagen waar ze worden gekoeld, voor verkoop worden voorbereid en naar de klanten worden verzonden.

Zure kersen

Zure kersen worden geteeld op van nature minder nutriëntrijke en drogere plaatsen. Ze worden in rijen geteeld op afstanden die mechanisch oogsten mogelijk maken. Als onderstam voor zure kers wordt voornamelijk de weichselboom gebruikt en de vorm van de bomen wordt aangepast met het oog op mechanisch oogsten. De vruchten worden geoogst, voor vervoer of verkoop verpakt en na etikettering in de boomgaard zo snel mogelijk in het pakhuis opgeslagen waar ze worden gekoeld, of ze worden voor verdere verwerking naar het verwerkend bedrijf vervoerd. Ze worden ook voor verdere verwerking vanuit het pakhuis verzonden indien het complete partijen betreft. Slechts een klein gedeelte van de zure kersen wordt met de hand geplukt om vers te worden gegeten. Hierbij wordt dezelfde procedure gevolgd als bij zoete kersen.

Pruimen

Pruimen worden voornamelijk als halfstamboom in rijen geteeld op plaatsen met kleileemgrond waar voldoende water beschikbaar is. Voor pruimen worden verschillende soorten onderstammen gebruikt, maar meestal myrobalan. De boom heeft meestal een vrij groeiende kroon die eventueel mechanisch oogsten mogelijk maakt. Ongeveer de helft van de geplukte vruchten is bedoeld om vers te worden gegeten terwijl de andere helft wordt verduurzaamd. Het hele teeltproces is dan ook afgestemd op mechanisch oogsten. De vruchten worden na het plukken meestal verpakt met het oog op vervoer en na etikettering in de boomgaard in het pakhuis opgeslagen om te worden gekoeld en verder voor verkoop te worden klaargemaakt. Voor industriële verwerking bestemde vruchten worden van de boomgaard naar het pakhuis gebracht; daar worden ze gekoeld en zodra de partij compleet is, of ook wel direct, voor verdere verwerking naar het verwerkende bedrijf gebracht.

Rode en zwarte bessen

Ze worden in waterrijke, vruchtbare, diepe, in het algemeen lager gelegen gronden geteeld, maar niet in een vorstkom, hoewel ze van alle in het gebied geteelde vruchten de meest vorstbestendige zijn. Grote velden bessen worden aangelegd als plantages met rijen kleine planten die uit bewortelde stekken groeien. De afstand tussen de planten wordt bepaald door de techniek en technologie voor de teelt en oogst. Er zijn nog maar weinig bessenstruiken die alleen geschikt zijn om met de hand te worden geplukt. De bessen worden vrijwel uitsluitend machinaal geplukt en de vruchten worden in het verwerkend bedrijf verder verwerkt. Slechts een klein gedeelte van dit fruit wordt met de hand geplukt om vers te worden gegeten of door kleinverbruikers in de keuken te worden verwerkt. Voor mechanisch plukken wordt een zelfaandrijvende oogstmachine gebruikt die de vruchten voor transport verpakt; nadat de verpakkingen in de boomgaard zijn gevuld en geëtiketteerd, worden de vruchten zo snel mogelijk naar het pakhuis vervoerd om te worden gekoeld en, zodra de partij compleet is, naar de afnemer te worden verzonden.

Opslag en verpakking

Opslag en verpakking vinden plaats binnen het afgebakende geografische gebied. Op deze manier kan beschadiging van de geoogste vruchten, die vrijwel rechtstreeks van het teeltgebied naar het pakhuis gaan, worden voorkomen. Deze aanpak garandeert ook dat de vruchten niet worden vermengd met elders geteelde vruchten. Dit gecoördineerde teelt-, opslag- en verpakkingsproces dat op één plek plaatsvindt, behoedt de vruchten voor bederf.

4.6. Verband:

Het gebied Chelčicko-Lhenicko en de vruchten die daar worden geteeld, zijn niet alleen een begrip in Tsjechië maar ook in Europa. Bewijzen hiervoor zijn met name: de reputatie die ze genieten, de factoren die op de unieke kenmerken en op andere specifieke kenmerken van „Chelčicko-Lhenické ovoce” van invloed zijn en de link tussen de kenmerken van iedere fruitsoort van „Chelčicko-Lhenické ovoce” en de omstandigheden in het gebied.

4.6.1. Reputatie

De fruitteelt in het gebied Chelčicko-Lhenicko gaat prat op een 700-jarige traditie. Aan deze lange traditie en aan de kwaliteit van het lokale fruit dankt het gebied zijn bijnaam van „tuin van Zuid-Bohemen”. In allebei de wapenschilden van de gemeenten Chelčice en Lhenice zijn vruchten opgenomen. Geschiedkundige bewijzen en bewijzen van de reputatie van de fruitteelt in het gebied zijn te vinden in het boek Lhenice, zahrada Jižních Čech van Václav Starý a kol.

De reputatie van „Chelčicko-Lhenické ovoce” blijkt voorts uit het jaarlijkse bloesemfestival en uit het fruitfestival die worden georganiseerd in samenwerking met de Unie van fruittelers van Zuid- en West-Bohemen. Het bloesemfestival is een voor toeristen en fietstoeristen opgezet initiatief dat plaatsvindt bij de aanvang van het teeltseizoen wanneer de bomen uitbotten en gaan bloesemen. Het fruitfestival, een prestigieus evenement dat verschillende dagen duurt, is een van de belangrijkste initiatieven die rond de fruitteelt in Tsjechië worden opgezet. Het omvat een tentoonstelling van vruchten gekoppeld aan een beoordeling ervan, een vruchtenbeurs en een cultureel en een sportief programma.

Het bewijs van de uitzonderlijke kwaliteit van „Chelčicko-Lhenické ovoce” blijkt uit de sterke waardering die de vruchten naar aanleiding van nationale tentoonstellingen zoals bijvoorbeeld Zahrada Čech — Litoměřice te beurt valt. En het is niet alleen op de voornoemde tentoonstelling dat de telers zich niet onbetuigd laten; ze nemen ook met succes deel aan andere nationale tentoonstellingen: Hortikomplex — Olomouc, Země živitelka — České Budějovice, Zemědělec — Lysá nad Labem.

De telers van „Chelčicko-Lhenické ovoce” hebben zich verenigd in de „Unie ovocnářů jižních a západních Čech” (Unie van fruittelers van Zuid- en West-Bohemen) die onder meer is betrokken bij opleidings- en bewustmakingsactiviteiten, de promotie van het fruitgebruik, de organisatie van tentoonstellingen, publicaties en kwesties die verband houden met de fruitkwaliteit en het milieu. In het gebied is ook een lokale actiegroep, Rozkvět zahrady jižních Čech, werkzaam.

De telers in het gebied Chelčicko-Lhenicko werken samen met leidende onderzoekinstellingen en onderwijsinrichtingen, zoals bijvoorbeeld: De universiteit van Zuid-Bohemen in České Budějovice — de faculteit landbouw van de Mendel-universiteit voor land- en bosbouw in Brno, de faculteit tuinbouw in Lednice, het pomologie-instituut voor onderzoek en teelt Holovousy Ltd. SEMPRA, het onderzoekinstituut voor landbouwengineering — Praag, het onderzoekinstituut voor landbouweconomie — Praag, het instituut voor gewasonderzoek, het instituut voor voedingonderzoek Praag, het instituut voor organische scheikunde en biochemie van de academie voor wetenschappen van Tsjechië, het Biola Biologisch Laboratorium. Het succes van deze samenwerking blijkt enerzijds uit de ontwikkeling van nieuwe teelttechnieken en anderzijds uit het gebruik dat van deze technieken in de fruitteelt in het gebied Chelčicko-Lhenicko wordt gemaakt hetgeen ook aan de nationale reputatie van „Chelčicko-Lhenické ovoce” bijdraagt.

Productie

Jaarlijkse productie in ton (cijfers voor 2008): appelen — 7 409, zoete kersen — 115, zure kersen — 338, pruimen — 416, bessen (Ribes) — 399.

Marketing

„Chelčicko-Lhenické ovoce” worden in en buiten Tsjechië probleemloos op de markt gebracht.

Tsjechië

Aantal commerciële entiteiten waaraan „Chelčicko-Lhenické ovoce” worden geleverd: ongeveer 500.

Belangrijkste commerciële entiteiten waaraan „Chelčicko-Lhenické ovoce” worden geleverd: Terno, Ahold, Coops, Nova Fruit, CZ Fruit, Čeroz.

Uitvoer

De volgende percentages van de oogst worden uitgevoerd: zoete kersen — 38 %, zure kersen — 40 %, pruimen — 50 %, bessen (Ribes) — 70 %.

Landen waarnaar „Chelčicko-Lhenické ovoce” worden uitgevoerd: Duitsland, Nederland, België, Oostenrijk, Finland, Verenigd Koninkrijk.

Aantal buitenlandse commerciële entiteiten waaraan „Chelčicko-Lhenické ovoce” worden geleverd: ongeveer 10.

Belangrijkste commerciële entiteiten waaraan „Chelčicko-Lhenické ovoce” worden geleverd: Dinter, Phanner.

4.6.2. Factoren die van invloed zijn op de unieke kenmerken en andere specifieke kenmerken van „Chelčicko-Lhenické ovoce”

Vruchten die in het gebied Chelčicko-Lhenicko (zie 4.2) worden geteeld, ondergaan vooral de invloed van de specifieke natuurlijke omstandigheden en van het specifieke klimaat van Podšumaví tussen het Bavorov-bekken en de uitlopers van het Blansko-bos.

Het gebied Chelčicko-Lhenicko beschikt over een systeem van visvijvers, rivieren en stromen. Het is net dit landschap dat zorgt voor de geschikte klimaatomstandigheden die voor de teelt van vruchten nodig zijn (hoeveelheid regenval, bodemvocht, wisseling van dag- en nachttemperaturen, frequente ochtendnevel).

De kenmerken van het gebied Chelčicko-Lhenicko zijn:

— vrij hoog gelegen, in de Šumava-uitlopers;

— zuivere lucht, hoofdzakelijk dankzij de afwezigheid van vervuilende industrie en dankzij de bosrijke omgeving;

— gemiddelde jaartemperatuur van 8,7 °C;

— gemiddelde jaarneerslag van 607 mm;

— maandelijkse gemiddelde relatieve luchtvochtigheid van 75,8 % — dit niveau is zeer hoog; het vocht bewijst zijn nut in de zomer en ook tijdens de winter wanneer het de bomen met rijp bedekt en voorkomt dat ze bevriezen;

— aanzienlijke verschillen tussen dag- en nachttemperaturen, vooral tijdens de oogstperiode;

— frequente ochtendnevel die opstijgt uit de visvijvers en ook het gevolg is van de bekken-kenmerken van het gebied dat ten dele door bergen is omringd;

— voldoende bodemvocht waaraan wordt bijgedragen door de neerslag en door het dichte netwerk van visvijvers en waterlopen;

— latere intrede van de lente en latere rijpingstijd als gevolg van de in het uitlopergebied heersende omstandigheden;

— goede bodemgesteldheid met name op het vlak van mineralen.

Het belangrijkste specifieke kenmerk van „Chelčicko-Lhenické ovoce”, namelijk de evenwichtige verhouding tussen suikers en zuren, hebben de vruchten vooral te danken aan het klimaat, m.a.w. de temperatuurwisseling, het latere voorjaar, de latere rijpingstijd) en de bodem (d.w.z. pH, verschillende mineralen, verhouding tussen deze mineralen in balans). Laboratoriumonderzoek heeft aangetoond dat de gemiddelde zuurtegraad van de vruchten optimaal is. De positieve resultaten die zich natuurlijk niet in elk fruitteeltgebied voordoen, werden ook bevestigd aan de hand van bodemanalyses.

Andere specifieke kenmerken van „Chelčicko-Lhenické ovoce” zoals de geur, de smaak, de sappigheid, de langdurige versheid en de unieke kleurschakeringen kunnen vooral worden toegeschreven aan het speciale microklimaat dat een gevolg is van bovengenoemde omstandigheden (bossen, visvijvers, redelijk hoge ligging, vocht, nevel enz.).

Een belangrijke factor die de kwaliteit van „Chelčicko-Lhenické ovoce” beïnvloedt, is de zeer geringe verontreiniging van het milieu en bijgevolg van de vruchten door zware metalen. De biologische bescherming van de fruitbomen is een andere factor die aan de kwaliteit bijdraagt. In het gebied Chelčicko-Lhenicko worden de fruitbomen hoofdzakelijk met biologische middelen beschermd. Deze middelen zijn milieuvriendelijk en hebben onbetwistbare voordelen ten opzichte van chemische beschermingsmiddelen. Het gebied is een centrum voor de ontwikkeling van biologische middelen voor de bescherming van gewassen en bomen in Tsjechië.

Een ander bijzonder kenmerk van het fruitteeltgebied Chelčicko-Lhenicko is de diversiteit van de productie vergeleken met andere fruitteeltgebieden.

Nog een ander belangrijk kenmerk van de fruitteelt in het gebied Chelčicko-Lhenicko is de geïntegreerde SISPO-teeltwijze (zie punt 4.5) die in samenwerking met de lokale fruittelers werd uitgewerkt. Dit systeem draagt in hoge mate bij aan de hoge intrinsieke kwaliteit van de vruchten en zorgt er bijgevolg voor dat de consumenten, die het verschil kunnen vaststellen, tevreden zijn. In het kader van dit systeem worden richtsnoeren gegeven met het oog op een optimale fruitteelt in de regio en deze richtsnoeren worden in aanmerking genomen.

Tijdens de eeuwenlange traditie van de fruitteelt in het afgebakende gebied hebben de telers hun teeltkennis en -ervaring steeds uitgebreid en verbeterd zodat de variëteiten die het best kunnen worden geteeld, en de plek en de wijze waarop de teelt het best plaatsvindt voor hen steeds minder geheimen heeft. Dat proces is trouwens nog steeds aan de gang.

De geografische aanduiding „Chelčicko-Lhenické ovoce” wordt in Tsjechië sinds 20 november 2002 onder nummer 194 beschermd.

4.6.3. Link tussen de kenmerken van „Chelčicko-Lhenické ovoce” en de omstandigheden in het gebied per vruchtensoort

Appels

Men herkent de appels aan hun unieke, specifieke pittige smaak die lang blijft hangen. Hij is het gevolg van de vrij hoge luchtvochtigheid, de niet te hoge temperaturen tijdens de zomer en de grote verschillen tussen dag- en nachttemperaturen die het afgebakende geografische gebied te danken heeft aan de meren, de visvijvers, de bossen en het reliëf. Het specifieke microklimaat draagt eraan bij dat in de vruchten, vóór de oogst, een juist evenwicht ontstaat tussen suikers, zuren en aromatische stoffen die zorgen voor deze specifieke pittige smaak. De appels onderscheiden zich ook doordat alle geteelde variëteiten — en de zomerappels evengoed als de tot in het voorjaar in gecontroleerde atmosfeer opgeslagen winterappels — lang kunnen worden bewaard bij een voor hun consumptie optimale rijpheid zonder dat hun smaak of aroma erop achteruitgaan. Bovendien onderscheiden de appels zich door hun goede schil die zij te danken hebben aan het feit dat het afgebakende geografische gebied vrij hoog is gelegen en in de zomer, als gevolg van de frequente nevel en de vele dauw, gespaard blijft van hittegolven maar wel op zonneschijn kan rekenen. Een ander met het teeltgebied verbonden kenmerk is de kleur van de diverse in het gebied Chelčicko-Lhenicko geteelde fruitsoorten die overduidelijk is.

Zoete kersen

De zoete kersen onderscheiden zich door hun rijke, volle, pittige smaak en knapperig vruchtvlees en door hun hoge suiker- en zuurgehalte en de optimale verhouding tussen beide. Voor sommige variëteiten (Napoleon, Kordia, Van) is het verschil in kwaliteit en smaak met de in andere gebieden geteelde vruchten zó uitgesproken dat men in het gebied op het punt heeft gestaan om regionale mutanten van deze variëteiten te registreren. Deze kenmerken zijn het gevolg van de specifieke bodemgesteldheid in het afgebakende geografische gebied in combinatie met het geaccidenteerde landschap. De bodemgesteldheid in de valleien en in de vlakten is anders dan in de heuvels. Op de hellingen is de bodem droger en minder rijk maar hij bevat voldoende minerale nutriënten en vooral het evenwicht tussen deze nutriënten is goed en uniek. Een belangrijke rol wordt gespeeld door de permeabiliteit van de bodem. Sinds mensenheugenis zijn deze hellingen namelijk gebruikt om boomgaarden van zoete kersen en rijen zoete-kersenbomen aan te planten. Ongeacht de gekozen onderstam, groeien de bomen hier zeer krachtig door hun gezonde wortelstelsel dat zij aan de perfect geschikte plaatselijke bodem danken. Er zijn geen gebieden waar de bodem met water verzadigd is of vorstkommen, die de wortels en stammen van de bomen kunnen beschadigen of stress kunnen veroorzaken waardoor de vruchten van een ontoereikende kwaliteit zouden zijn wat de smaak betreft.

Zure kersen

Kenmerkend voor de zure kersen is dat ze weinig van wormen te lijden hebben en dankzij de intrinsieke kwaliteit van de vruchten goed houdbaar zijn. Deze kenmerken worden toegeschreven aan het feit dat door de vrij grote hoogte waarop het teeltgebied ligt en de geteelde variëteiten, het ogenblik waarop de vruchten voldoende rijp zijn om te kunnen worden geoogst, in het afgebakende geografische gebied later valt dan in andere gebieden. Dit met dit gebied verbonden kenmerk is een voordeel omdat het hierdoor niet nodig is wormbestrijding toe te passen vóór de kersen worden geoogst en de intrinsieke kwaliteit van de vruchten op geen enkele manier door pesticiden wordt aangetast. Andere specifieke kenmerken van de zure kersen zijn hun duidelijk aparte smaak en geur die later tot uiting komen in de kwaliteit van de dranken en andere producten die met deze vruchten worden bereid. Deze karakteristieke smaak en geur danken de vruchten aan het feit dat in het gebied Chelčicko-Lhenicko zeer lage concentraties zware metalen in de bodem aanwezig zijn en er weinig verontreiniging is door industrie en vervoer hetgeen gunstige gevolgen heeft voor de kwaliteit van de vruchten.

Pruimen

De pruimen onderscheiden zich door hun hoge suikergehalte en gul aroma dat ze te danken hebben aan de temperatuurschommelingen, de frequente nevel en de lichte vorst in een vrij laat stadium. Deze kenmerken worden zeer gewaardeerd bij de latere verduurzaming en verwerking tot sterke drank; het gehalte aan aromatische stoffen wordt ten zeerste op prijs gesteld en deze vruchten zijn zowel bij binnenlandse als bij buitenlandse verwerkers zeer gegeerd. Door het betrekkelijk koude klimaat in het gebied krijgen virale ziekten die een zeer ongunstige invloed op de kwaliteit van de vruchten hebben, hier veel minder kans. Dat feit maakt het ook mogelijk om inheemse variëteiten op zodanige wijze te telen dat ze tegen virale ziekten bestand zijn. Het zijn evenwel in de eerste plaats de specifieke natuurlijke omstandigheden die een positieve invloed op de kwaliteit van de vruchten hebben. Dankzij de betrekkelijk hoge luchtvochtigheid en de hoeveelheid neerslag kunnen de boomgaarden met gras worden bezaaid; dat voorkomt dat de vruchten oververhit geraken en de opname gestoord verloopt. Het mulchen van de grassige gedeelten verhoogt het CO2-gehalte van de bovenste bodemlaag hetgeen een gunstige invloed heeft op de suikers/zuren-verhouding in de vruchten op het ogenblik dat ze rijpen. Het feit dat in dit gebied geen kalkachtige bodems voorkomen, betekent bovendien dat de bomen nooit met een ijzertekort te kampen hebben dat de kwaliteit van de vruchten negatief zou beïnvloeden.

Rode en zwarte bessen

Kenmerkend voor de bessen zijn het aroma en de ideale suikers/zuren-verhouding die hoofdzakelijk het gevolg zijn van de bodemgesteldheid en de klimaatomstandigheden, bepalende factoren voor de specifieke kwaliteit van deze vruchten.

Het gebied Chelčicko-Lhenicko heeft bodems met een lichtzure pH en die zijn ideaal voor de teelt van bessen. De kwaliteit van de bessen komt ook tot uiting in de grootte van de vruchten en in hun duurzaamheid die het gevolg is van het natuurlijke hoge kaliumgehalte van de bodem. Dat is een zeer fundamenteel element want kaliumtekort resulteert bij bessen al gauw in, onder meer, kleinere en minder duurzame vruchten. Bessen stellen hoge eisen wat betreft het humusgehalte van de bodem. In het gebied Chelčicko-Lhenické kan men, dankzij de hoge vochtigheidsgraad en de hoge neerslag tijdens het vegetatieseizoen, in de bessenplantages permanent over gras beschikken. Door het regelmatige mulchen van het gras en het hakselen van het snoeisel wordt al gauw een humuslaag gevormd die onmiskenbaar invloed uitoefent op de groei en de kracht van de struik en op de kwaliteit van de productie. In combinatie met de voor het gebied kenmerkende afwisseling tussen hoge dag- en lage nachttemperaturen in de periode vóór de oogst, kan hier zeer aromatisch fruit met een ideale suiker/zuren-verhouding tot rijping komen. Dat komt later ook tot uiting in de kwaliteit van de producten die met deze plaatselijke grondstoffen worden bereid.

4.7. Controlestructuur:

Naam: Státní zemědělská a potravinářská inspekce, Inspektorát v Táboře Adres: Purkyňova 2533 390 02 Tábor ČESKÁ REPUBLIKA Tel. +420 381200011 Fax +420 381257000 E-mail: tabor@szpi.gov.cz

4.8. Etikettering:

Vruchten uit het gebied Chelčicko-Lhenicko worden verpakt in verschillende soorten verpakkingen; hierop zijn — meestal op een etiket en in de kleuren groen, geel en rood — de vermelding „Chelčicko-Lhenické ovoce” en het symbool en de naam van de gemeente waar de vruchten zijn geteeld, aangebracht. Het gebruik van de grafische afbeelding op de verpakking is niet echt verplicht.

(1) PB L 93 van 31.3.2006, blz. 12.