GEMEENSCHAPPELIJK STANDPUNT (EG) Nr. 1/2006

vastgesteld door de Raad op 1 december 2005

met het oog op de aanneming van Beschikking nr. …/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad van … tot opstelling van richtsnoeren voor trans-Europese netwerken in de energiesector en houdende intrekking van Beschikking 96/391/EG van de Raad en Beschikking nr. 1229/2003/EG

(2006/C 80 E/01)

HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op artikel 156,

Gezien het voorstel van de Commissie,

Gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité (1),

Na raadpleging van het Comité van de Regio's,

Handelend volgens de procedure van artikel 251 van het Verdrag (2),

Overwegende hetgeen volgt:

Sinds de vaststelling van Beschikking nr. 1229/2003/EG van het Europees Parlement en de Raad van 26 juni 2003 tot opstelling van richtsnoeren voor trans-Europese netwerken in de energiesector en houdende intrekking van Beschikking nr. 1254/96/EG (3) is de behoefte ontstaan om de nieuwe lidstaten, toetredingslanden en kandidaat-lidstaten volledig in deze richtsnoeren op te nemen en deze, indien nodig, verder aan te passen aan het nieuwe nabuurschapsbeleid van de Europese Unie.

De prioriteiten voor trans-Europese energienetwerken vloeien voort uit de totstandbrenging van een meer open en op de concurrentie gerichte interne energiemarkt als gevolg van de uitvoering van Richtlijn 2003/54/EG van het Europees Parlement en de Raad van 26 juni 2003 betreffende gemeenschappelijke regels voor de interne markt voor elektriciteit (4) en van Richtlijn 2003/55/EG van het Europees Parlement en de Raad van 26 juni 2003 betreffende gemeenschappelijke regels voor de interne markt voor aardgas (5) . Die prioriteiten sluiten aan op de conclusies van de Europese Raad van Stockholm van 23 en 24 maart 2001 inzake de ontwikkeling van de infrastructuur die nodig is voor de goede werking van de energiemarkt. Er dient een bijzondere inspanning te worden geleverd ter verwezenlijking van de doelstelling om meer gebruik te maken van duurzame energiebronnen, teneinde aldus bij te dragen tot een beleid inzake duurzame ontwikkeling. Een en ander dient evenwel te worden bewerkstelligd zonder onevenredige verstoring van het normale marktevenwicht. Ook dient ten volle rekening te worden gehouden met de doelstellingen van het communautaire vervoersbeleid en in het bijzonder met de mogelijkheid van vermindering van het vervoer over de weg door aardgas en alkenen via pijpleidingen te vervoeren.

In de regel dienen de aanleg en het onderhoud van energie-infrastructuur onderworpen te zijn aan de beginselen van de vrije markt. Dit is tevens in overeenstemming met de gemeenschappelijke voorschriften voor de voltooiing van de interne energiemarkt en met de gemeenschappelijke regels inzake het mededingingsrecht, die erop gericht zijn een opener en concurrerender interne energiemarkt tot stand te brengen. Communautaire financiële steun voor bouw en onderhoud moet derhalve een hoge uitzondering blijven. Dergelijke uitzonderingen dienen naar behoren te worden gemotiveerd.

Met het oog op de potentiële synergie tussen aardgasnetwerken en alkeennetwerken moet aandacht worden besteed aan de ontwikkeling en integratie van alkeennetwerken om te kunnen voorzien in de behoeften aan alkeengas van de industrie in de Gemeenschap.

De prioriteiten voor trans-Europese energienetwerken vloeien tevens voort uit het toenemende belang van de trans-Europese energienetwerken voor de continuïteit en diversificatie van de energievoorziening van de Gemeenschap, de integratie van de energienetwerken van de nieuwe lidstaten, toetredende landen en kandidaat-lidstaten en de gecoördineerde exploitatie van de energienetwerken in de Gemeenschap en de aangrenzende landen na raadpleging van de betrokken lidstaten. De buurlanden van de Gemeenschap spelen namelijk een vitale rol in het energiebeleid van de Gemeenschap. Zij voorzien in een groot deel van de vraag van de Gemeenschap naar aardgas, zijn belangrijkere partners voor de doorvoer van primaire energie naar de Gemeenschap en zullen geleidelijk belangrijke spelers worden op de interne markt voor gas en elektriciteit van de Gemeenschap.

Er moet voorrang worden gegeven aan de financiering, uit hoofde van Verordening (EG) nr. 2236/95, van projecten van Europees belang, dat wil zeggen projecten van gemeenschappelijk belang, bedoeld in deze beschikking en opgenomen in de in deze beschikking vermelde assen voor prioritaire projecten.

De lidstaten kennen bij de indiening van projecten in het kader van communautaire financiële instrumenten passende prioriteit toe aan projecten die vermeld zijn in bijlage I en voldoen aan de criteria van deze beschikking.

Met het oog op een betere voorbereiding en uitvoering in de loop van bepaalde prioritaire projecten dan wel delen of groepen van prioritaire projecten, verzorgt en coördineert de Commissie, in overleg met de betrokken lidstaten, de samenwerking met de gebruikers en de exploitanten, zodat de nodige monitoring uitgevoerd wordt om de Gemeenschap van de vorderingen op de hoogte te houden. Daarbij pleegt de Commissie, samen met de betrokken lidstaten, overleg met exploitanten, gebruikers, regionale en lokale overheden en vertegenwoordigers van het maatschappelijke middenveld, teneinde beter op de hoogte te zijn van de vraag naar transmissiediensten, de randvoorwaarden en de omvang van de diensten die nodig zijn om het gebruik van de infrastructuur in kwestie te optimaliseren.

De lidstaten wordt verzocht de uitvoering van bepaalde projecten te coördineren, met name grensoverschrijdende projecten of delen daarvan.

HEBBEN DE VOLGENDE BESCHIKKING VASTGESTELD:

Artikel 1

Onderwerp

Bij deze beschikking worden de aard en de draagwijdte van het richtinggevende beleid van de Gemeenschap op het gebied van trans-Europese energienetwerken omschreven. Daartoe worden richtsnoeren opgesteld die de doelstellingen, de prioriteiten en de grote lijnen van het beleid van de Gemeenschap op het gebied van trans-Europese energienetwerken bestrijken. In die richtsnoeren worden projecten van gemeenschappelijk belang op het gebied van de trans-Europese elektriciteits- en gasnetwerken geïdentificeerd, met inbegrip van die welke prioriteit hebben.

Artikel 2

Toepassingsgebied

Deze beschikking betreft:

alle hoogspanningsleidingen, met uitzondering van leidingen van distributienetten, en de onderzeese verbindingen, voorzover deze infrastructuur gebruikt wordt voor interregionaal of internationaal elektriciteitstransport/interregionale of internationale elektriciteitsverbindingen;

Artikel 3

Doelstellingen

De Gemeenschap bevordert de onderlinge koppeling, de interoperabiliteit en de ontwikkeling van de trans-Europese energienetwerken alsmede de toegang tot die netwerken, overeenkomstig het bestaande Gemeenschapsrecht, teneinde:

een doeltreffende werking en ontwikkeling van de interne markt in het algemeen en van de interne markt voor energie in het bijzonder te bevorderen en tevens een rationele productie en distributie en een rationeel vervoer en gebruik van energiebronnen alsmede de ontwikkeling van en verbinding met duurzame energiebronnen aan te moedigen, om de energiekosten voor de consument te beperken en bij te dragen tot de diversificatie van de energiebronnen;

de continuïteit van de energievoorziening te verhogen, bijvoorbeeld door de betrekkingen met derde landen op energiegebied in het wederzijdse belang van alle betrokken partijen te verbeteren, met name in het kader van het Verdrag inzake het Energiehandvest en van de door de Gemeenschap gesloten samenwerkingsovereenkomsten;

Artikel 4

Actieprioriteiten

De prioriteiten van het Gemeenschapsbeleid op het gebied van trans-Europese energienetwerken moeten verenigbaar zijn met duurzame ontwikkeling en luiden als volgt:

aanpassing en ontwikkeling van de energienetwerken ter ondersteuning van de werking van de interne energiemarkt en met name oplossing van de problemen in verband met, in het bijzonder grensoverschrijdende, knelpunten, congestie en ontbrekende schakels, gelet op de behoeften die voortvloeien uit de werking van de interne markt voor elektriciteit en aardgas en de uitbreiding van de Europese Unie;

interoperabiliteit van de elektriciteitsnetwerken in de Gemeenschap en met die in de kandidaat-lidstaten en andere landen in Europa en de landen aan de Middellandse Zee en de Zwarte Zee;

interoperabiliteit van de aardgasnetwerken in de Gemeenschap en met die in de kandidaat-lidstaten en andere landen in Europa en de landen aan de Middellandse Zee, de Zwarte Zee en de Kaspische Zee, alsmede in het Midden-Oosten en het Golfgebied, en diversificatie van de aardgasbronnen en aanvoerroutes.

Artikel 5

Beleidslijnen

De hoofdlijnen van het Gemeenschapsbeleid op het gebied van trans-Europese energienetwerken zijn:

Artikel 6

Criteria voor projecten van gemeenschappelijk belang

1. De algemene criteria die moeten worden toegepast wanneer een besluit wordt genomen over selectie, wijzigingen, specificaties of aanvragen tot aanpassing van projecten van gemeenschappelijk belang, zijn de volgende:

De evaluatie van de economische levensvatbaarheid wordt gebaseerd op een kosten-batenanalyse, waarbij rekening wordt gehouden met alle kosten en baten, ook op middellange en/of lange termijn, uit het oogpunt van de milieuaspecten, de continuïteit van de voorziening en de bijdrage tot de economische en sociale samenhang. Voor projecten van gemeenschappelijk belang die het grondgebied van een lidstaat betreffen, is de goedkeuring van de betrokken lidstaat vereist.

2. Bijlage II bevat aanvullende criteria voor de selectie van de projecten van gemeenschappelijk belang. Besluiten tot wijziging van de aanvullende criteria voor de selectie van projecten van gemeenschappelijk belang, zoals deze in bijlage II zijn opgenomen, worden genomen volgens de procedure van artikel 251 van het Verdrag.

3. Alleen de in bijlage III genoemde projecten die voldoen aan de criteria van lid 1 en bijlage II, komen in aanmerking voor financiële bijstand van de Gemeenschap uit hoofde van Verordening (EG) nr. 2236/95.

4. De indicatieve projectspecificaties, waaronder begrepen de gedetailleerde beschrijving van de projecten en, indien van toepassing, de geografische beschrijving ervan, staan in bijlage III. Deze specificaties worden bijgewerkt volgens de procedure van artikel 11, lid 2. Actualiseringen zijn technisch van aard en moeten zich beperken tot technische wijzigingen van projecten, tot een wijziging van een bepaald deel van de gespecificeerde route of tot een beperkte aanpassing van de projectlocatie.

5. De lidstaten nemen alle maatregelen die zij nodig achten om de verwezenlijking van projecten van gemeenschappelijk belang te vergemakkelijken en te versnellen en vertragingen tot een minimum te beperken, met inachtneming van het Gemeenschapsrecht en de internationale overeenkomsten op het gebied van het milieu. Met name de vereiste vergunningsprocedures worden snel afgewikkeld.

6. Wanneer delen van projecten van gemeenschappelijk belang op het grondgebied van derde landen zijn gelegen, kan de Commissie, met instemming van de betrokken lidstaten, voorstellen doen, in voorkomend geval in het kader van het beheer van de akkoorden van de Gemeenschap met deze derde landen, en overeenkomstig het Verdrag inzake het Energiehandvest en andere multilaterale overeenkomsten voor de derde landen die partij zijn bij dat verdrag, zodat deze projecten ook door de betrokken derde landen als van wederzijds belang worden erkend, teneinde de verwezenlijking van deze projecten te vergemakkelijken.

Artikel 7

Prioritaire projecten

1. De projecten van gemeenschappelijk belang genoemd in artikel 6, lid 3, die betrekking hebben op de assen voor prioritaire projecten in bijlage I, komen prioritair in aanmerking voor financiële bijstand van de Gemeenschap uit hoofde van Verordening (EG) nr. 2236/95. Besluiten tot wijziging van bijlage I worden genomen volgens de procedure van artikel 251 van het Verdrag.

Wat grensoverschrijdende investeringsprojecten betreft, nemen de lidstaten de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat, in het kader van nationale vergunningsprocedures, het feit dat deze projecten de onderlinge koppelcapaciteit van twee of meer lidstaten uitbreiden en bijgevolg in heel Europa de continuïteit van de energievoorziening versterken, beschouwd wordt als een criterium voor de evaluatie door de bevoegde nationale autoriteiten.

3. Prioritaire projecten zijn verenigbaar met duurzame ontwikkeling en voldoen aan de volgende criteria:

Artikel 8

Gunstiger klimaat

1. Teneinde bij te dragen tot het creëren van een gunstiger klimaat voor de ontwikkeling van trans-Europese energienetwerken en de interoperabiliteit daarvan, neemt de Gemeenschap de daarop gerichte inspanningen van de lidstaten in aanmerking, hecht zij het grootste belang aan en bevordert zij, voorzover dat nodig is, de volgende maatregelen:

technische samenwerking tussen de voor de trans-Europese energienetwerken verantwoordelijke instanties, met name voor de goede werking van de in bijlage II, punten 1, 2 en 7, genoemde verbindingen;

2. De Commissie neemt, in nauw overleg met de betrokken lidstaten, alle initiatieven tot bevordering van de coördinatie van de in lid 1 vermelde activiteiten.

3. Besluiten betreffende maatregelen die nodig zijn om de in lid 1, onder a) en b), vermelde activiteiten uit te voeren, worden door de Commissie genomen volgens de procedure van artikel 11, lid 2.

Artikel 9

Gevolgen voor de mededinging

Wanneer projecten worden overwogen, worden hun gevolgen voor de mededinging en de continuïteit van de energievoorziening in aanmerking genomen. Particuliere financiering of financiering door de betrokken economische actoren is de belangrijkste financieringsbron en wordt aangemoedigd. Concurrentievervalsing tussen de marktpartijen wordt vermeden overeenkomstig de bepalingen van het Verdrag.

Artikel 10

Beperkingen

1. Deze beschikking doet geen afbreuk aan financiële verplichtingen die door een lidstaat of door de Gemeenschap zijn aangegaan.

2. Deze beschikking loopt niet vooruit op de uitkomsten van de milieueffectbeoordeling van de projecten en van de plannen of programma's waarmee het kader voor de toekomstige vergunning van de desbetreffende projecten wordt vastgelegd. Wanneer krachtens de Gemeenschapswetgeving terzake een milieueffectbeoordeling vereist is, wordt met het resultaat daarvan rekening gehouden, voordat daadwerkelijk een besluit tot uitvoering van de projecten wordt genomen overeenkomstig de toepasselijke Gemeenschapswetgeving.

Artikel 11

Comitéprocedure

1. De Commissie wordt bijgestaan door een comité.

2. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, zijn de artikelen 5 en 7 van Besluit 1999/468/EG van toepassing, met inachtneming van artikel 8 van dat besluit.

De in artikel 5, lid 6, van Besluit 1999/468/EG bedoelde termijn wordt vastgesteld op drie maanden.

3. Het comité stelt zijn reglement van orde vast.

Artikel 12

Verslag

De Commissie stelt over de uitvoering van deze beschikking om de twee jaar een verslag op dat zij aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's voorlegt.

In dat verslag wordt aandacht besteed aan de verwezenlijking en de vorderingen met de uitvoering van de prioritaire projecten die betrekking hebben op de in bijlage II, punten 2, 4 en 7, genoemde grensoverschrijdende verbindingen, alsmede aan de wijze van financiering van deze projecten, met name wat de financiële bijdrage van de Gemeenschap betreft.

Artikel 13

Intrekking

De Beschikkingen 96/391/EG en nr. 1229/2003/EG worden ingetrokken.

Artikel 14

Inwerkingtreding

Deze beschikking treedt in werking op de twintigste dag volgende op die van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie.

Artikel 15

Adressaten

Deze beschikking is gericht tot de lidstaten.

(1) PB C 241 van 28.9.2004, blz. 17.

(2) Advies van het Europees Parlement van 7 juni 2005 (nog niet bekendgemaakt in het Publicatieblad).

(3) PB L 176 van 15.7.2003, blz. 11.

(4) PB L 176 van 15.7.2003, blz. 37. Richtlijn gewijzigd bij Richtlijn 2004/85/EG van de Raad (PB L 236 van 7.7.2004, blz. 10).

(5) PB L 176 van 15.7.2003, blz. 57.

(6) PB L 228 van 23.9.1995, blz. 1. Verordening laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 807/2004 van het Europees Parlement en de Raad (PB L 143 van 30.4.2004, blz. 46).

(7) PB L 184 van 17.7.1999, blz. 23.

(8) PB L 161 van 29.6.1996, blz. 154.

Ondergrondse aardgasopslag in Spanje, Portugal, Frankrijk, Italië, Griekenland en de landen aan de Oostzee: Uitbreiding van de capaciteit in Spanje, Frankrijk, Italië en de landen aan de Oostzee en bouw van de eerste installaties in Portugal, Griekenland en Litouwen.

Gaspijpleidingen die een aantal van de voornaamste gasbronnen in Europa met elkaar verbinden en de interoperabiliteit van de netten en de continuïteit van de gasvoorziening verbeteren, waaronder aardgaspijpleidingen via de offshore route van Rusland naar de Europese Unie en de „onshore”-route van Rusland naar Polen en Duitsland, aanleg van nieuwe pijpleidingen en uitbreiding van de netwerkcapaciteit in en tussen Duitsland, Denemarken en Zweden alsmede in en tussen Polen, Tsjechië, Slowakije, Duitsland en Oostenrijk.

Südburgenland (AT) — Kainachtal (AT)

St. Peter (AT) — Tauern (AT)

Lijn Venezia Nord (IT) — Cordignano (IT)

Lijn S. Fiorano (IT) — Nave (IT) — Gorlago (IT)

Lijn Lienz (AT) — Cordignano (IT)

Prioritaire projecten per as

Acties om de werking van onderling gekoppelde aardgasnetten binnen de interne markt en in de doorvoerlanden te verbeteren, met name gericht op de inventarisatie van de knelpunten en ontbrekende schakels, het ontwikkelen van oplossingen voor de congestieproblemen en de aanpassing van de methoden voor het maken van prognoses en het veilig en efficiënt exploiteren van de aardgasnetten:

De introductie van aardgas in nieuwe regio's, met name insulaire, geïsoleerde, perifere en ultraperifere gebieden en de ontwikkeling van aardgasnetwerken in deze gebieden:

Acties om de werking van de onderling gekoppelde elektriciteitsnetten te verbeteren in het kader van de interne markt, met name gericht op de inventarisatie van de knelpunten en ontbrekende schakels, het ontwikkelen van oplossingen voor de congestieproblemen en de aanpassing van de methoden voor het maken van prognoses en het exploiteren van de elektriciteitsnetten:

Ontwikkeling van elektriciteitsverbindingen met derde landen, met name met de kandidaat-lidstaten, die bijdragen tot de interoperabiliteit, de betrouwbaarheid en de veiligheid van de werking van de elektriciteitsnetten of tot de elektriciteitsvoorziening van de Europese Gemeenschap:

Ontwikkeling van binnenlandse elektriciteitsverbindingen in de lidstaten, die nodig zijn voor de benutting van de verbindingen tussen de lidstaten, voor de werking van de interne markt of voor de aansluiting van duurzame energiebronnen:

Verbindingen in ultraperifere regio's in Frankrijk, Spanje en Portugal.

Ontwikkeling van elektriciteitsnetten in insulaire, geïsoleerde, perifere en ultraperifere regio's met voorrang voor diversificatie van energiebronnen en een groter gebruik van hernieuwbare energie en, in voorkomend geval, verbinding van de elektriciteitsnetten in deze regio's:

Gasnetwerk van de bronnen in de Barentszee naar de Europese Unie via Zweden en Finland

Gasleiding van Rusland naar Duitsland, via Letland, Litouwen en Polen, en de aanleg van ondergrondse gasopslaginstallaties in Letland (Amber-project)

Opslag in Haidach (AT): nieuwe installatie, met gasleiding naar het Europese gasnet

Opslag in Baumgarten (AT): nieuwe installatie

Opslag in Puchkirchen (AT): uitbreiding van de bestaande installatie, met gasleiding naar het Penta West-systeem bij Andorf (AT)

Opslag in Loenhout (BE): uitbreiding van de bestaande installatie

Opslag in centrale regio (FR): constructie in de watertafel

Opslag in de regio Elzas (FR): constructie in zoutholtes

LNG in Isle of Grain, Kent (UK)

LNG in Zeebrugge (BE): tweede fase van capaciteitsuitbreiding

LNG offshore in het noordelijke deel van de Adriatische Zee (IT)

LNG in Le Verdon-sur-mer (FR): nieuwe terminal en gasleiding naar de opslaginstallatie in Lussagnet (FR)

Capaciteitsuitbreiding langs de Noord-West-as: Zelzate (BE) — Zeebrugge (BE)

Zeebrugge (BE) — Eynatten (BE): capaciteitsuitbreiding

Mengstation in Winksele (BE) op de Noord-Zuid-as

Verbinding tussen offshore-installaties in de Noordzee of tussen Deense offshore-installaties en Britse installaties op het vasteland

Gasleiding Bad Leonfelden (AT) — Linz (AT)

Uitbreiding van de transportcapaciteit van gasleidingen die Portugal voorzien via Zuid-Spanje en Galicië, en Asturië via Portugal

Verbinding tussen LNG-installatie in Vasilikos (CY) en energiecentrale in Moni (CY)

Nieuwe verbindingen in het gebied rond de Zwarte Zee met het oog op de interoperabiliteit van het UCTE-net met de netten in de betreffende landen

Lijn Borgvik (SE) — Hoesle (NO) — regio Oslo (NO)

Lijn Südburgenland (AT) — Kainachtal (AT)

Lijn St. Peter (AT) — Tauern (AT)

Verbindingen in Noordoost- en West-Spanje, met name voor aansluiting op het netwerk voor de opwekking van windenergie

Lijn Rizziconi (IT) — Feroleto (IT) — Laino (IT)

Lijn Tavarnuzze (IT) — S. Barbara (IT)

Lijn Tavarnuzze (IT) — Casellina (IT)

Lijn Redipuglia (IT) — Udine Ovest (IT)

Lijn Venezia Nord (IT) — Cordignano (IT)

Lijn S. Fiorano (IT) — Nave (IT) — Gorlago (IT)

Lijn Voghera (IT) — La Casella (IT)

Lijn Turbigo (IT) — Rho (IT) — Bovisio (IT)

Lijn Trino Vercellese (IT) — Lacchiarelle (IT)

Koppeling Somplago (IT) — Würmbach (AT)

Lijn Lienz (AT) — Cordignano (IT)

Verbinding vasteland van Italië — Sicilië (IT): Verdubbeling van de verbinding Sorgente (IT) — Rizziconi (IT)

MOTIVERING VAN DE RAAD

I. INLEIDING

Op 10 december 2003 heeft de Commissie een voorstel voor een beschikking van het Europees Parlement en de Raad tot opstelling van richtsnoeren voor trans-Europese netwerken in de energiesector en houdende intrekking van Beschikking 96/391/EG van de Raad en Beschikking nr. 1229/2003/EG (1) ingediend .

Het Economisch en Sociaal Comité heeft op 2 juni 2004 advies uitgebracht (2). Het Comité van de Regio's heeft geen advies uitgebracht.

Het Europees Parlement heeft op 7 juni 2005 advies in eerste lezing uitgebracht (3).

Op 1 december 2005 heeft de Raad zijn gemeenschappelijk standpunt vastgesteld overeenkomstig artikel 251 van het Verdrag.

II. DOEL VAN HET VOORSTEL

Het hoofddoel van het voorstel is om de in juni 2003 aangenomen (4) trans-Europese energierichtsnoeren aan te passen, in het bijzonder wat betreft de nieuwe lidstaten, en financiering mogelijk te maken (5) van projecten van gemeenschappelijk belang voor de uitgebreide Unie. De herziening van de richtsnoeren betreft projecten die de integratie van de nieuwe lidstaten in de interne markt voor elektriciteit en gas zullen vergemakkelijken. Ook wordt met de herziening ingegaan op de noodzaak om projecten op te nemen waarin de „buurlanden” een rol spelen.

Voorts heeft de Raad over het mechanisme voor de voorbereiding en uitvoering van prioritaire projecten twee nieuwe bepalingen voorgesteld, te weten:

a) prioritaire grensoverschrijdende projecten met een aanzienlijke effect op de integratie van de netwerken worden van Europees belang verklaard, en

b) de Commissie kan een Europese coördinator aanstellen voor een bepaalde prioritaire as of een specifiek prioritair project.

Tot slot worden ook „alkeengassen” opgenomen in het toepassingsgebied van de beschikking, maar projecten in verband met alkeengassen komen niet voor communautaire financiering op grond van Verordening (EG) nr. 2236/95 in aanmerking.

III. ANALYSE VAN HET GEMEENSCHAPPELIJK STANDPUNT

1. Algemene opmerkingen en belangrijkste wijzigingen door de Raad

Algemeen kan worden gezegd dat de Raad de structuur van de beschikking (qua prioriteitenniveaus en aantal bijlagen) heeft willen vereenvoudigen en zo dicht mogelijk bij Beschikking nr. 1229/2003/EG heeft willen blijven.

De Raad onderschrijft het hoofddoel van het Commissievoorstel, te weten het aanpassen van de richtsnoeren voor het trans-Europese energienetwerk aan de gevolgen van de recente uitbreiding van de Unie. De Raad heeft echter niet de nieuwe elementen aanvaard die de Commissie (in vergelijking met Beschikking nr. 1229/2003/EG) in dit voorstel heeft opgenomen, namelijk de instelling van een categorie „projecten van Europees belang” (artikel 8), in combinatie met bepalingen over de uitvoering van zulke projecten (artikel 9) en de Europese coördinator (artikel 10).

Er is naar voren gebracht dat deze nieuwe bepalingen door de Raad zijn aanvaard met betrekking tot de trans-Europese vervoersnetwerken. Er zijn echter twee grote verschillen tussen de trans-Europese energienetwerken en de trans-Europese vervoersnetwerken: het zeer beperkte budget voor trans-Europese energienetwerken en het feit dat projecten voor energie-infrastructuur gewoonlijk worden aangepakt door particuliere investeerders. Aldus zou het instellen van een aanvullende categorie „projecten van Europees belang” in de praktijk tot gevolg kunnen hebben dat een TEN-financiering geheel wordt uitgesloten voor een „gewoon prioritair project” waar een particuliere investeerder wellicht belangstelling voor heeft. Wat betreft de bepalingen inzake een mogelijke „Europese coördinator” is de Raad van oordeel dat er, met het doel dat het Europees Parlement ook aangeeft in zijn amendement nr. 21, veel minder bureaucratische bepalingen kunnen worden gehanteerd.

De Raad wijst in dit verband op het brede toepassingsgebied van de machtigingsbepaling in artikel 8, lid 2. Gezien beide eerdergenoemde verschillen en het mogelijke negatieve effect van de instelling van een extra categorie op de verwezenlijking van andere levensvatbare projecten, is de Raad tot de slotsom gekomen dat de bijkomende kosten en administratieve belasting waarmee de lidstaten te maken krijgen tengevolge van de artikelen 8 tot en met 10 van het Commissievoorstel, niet in verhouding staan tot de mogelijke voordelen van deze artikelen.

In een informele trialoog met het Europees Parlement tijdens de voorbereiding van het gemeenschappelijk standpunt, zijn compromissen bereikt over passende verwijzingen naar alkeengassen en hernieuwbare energiebronnen; deze verwijzingen staan in het gemeenschappelijk standpunt.

2. Amendementen van het Europees Parlement

Van de 30 door het Europees Parlement aangenomen amendementen heeft de Raad er 20 aanvaard:

— volledig (soms na herformulering): nrs. 1, 2, 4, 5 (overweging 6), 6 (overweging 11), 8 (overweging 14 bis), 11, 16, 22 (artikel 8, lid 1), 23 (artikel 9) en 30;

— gedeeltelijk: nrs. 7 (overweging 14), 12, 17 en 24 tot en met 29 (6).

De Raad heeft de volgende tien amendementen verworpen: nrs. 3, 9, 10, 13, 14, 15, 18, 19, 38 en 21.

3. Andere door de Raad ingevoerde wijzigingen

De Raad heeft in het Commissievoorstel onderstaande wijzigingen aangebracht:

— In aansluiting op het schrappen van de artikelen 8, 9 en 10 heeft de Raad in de overwegingen ook de verwijzingen naar de verklaring van Europees belang (overweging 6, tweede zin) en de Europese coördinator (overweging 9) geschrapt. Teneinde een aantal elementen van deze artikelen en overwegingen te behouden, heeft de Raad echter in zijn gemeenschappelijk standpunt de nieuwe overwegingen 9, 10, 12 en 13 ingevoerd. Ook is er een nieuwe overweging 5 over alkeengassen toegevoegd.

— In artikel 4, punt 2, onder b), worden ook de „kandidaat-lidstaten” vermeld en de vermelding „alkeengassen” is geschrapt (artikel 4, punt 3, onder c), in het Commissievoorstel).

— De vermelding „prioritaire projecten” in artikel 5, onder a), is geschrapt.

— In artikel 6, lid 6, is „in overleg met (de betrokken lidstaten)” vervangen door „met instemming van” en er wordt nu ook melding gemaakt van „multilaterale overeenkomsten”.

— In artikel 7, lid 2, worden ook de „verantwoordelijke bedrijven” vermeld.

— In artikel 12 (artikel 9 van het gemeenschappelijk standpunt) wordt specifiek aangegeven dat particuliere financiering of financiering door de betrokken marktpartijen „de belangrijkste bron van financiering” wordt.

— Wat betreft de bijlagen wordt herhaald dat de bijlagen I en IV zijn samengevoegd en dat er met instemming van de Commissie enkele aanvullende wijzigingen en correcties zijn aangebracht aan de projecten; deze wijzigingen staan in de amendementen nrs. 24 tot en met 30 van het Europees Parlement.

IV. CONCLUSIE

De Raad steunt het hoofddoel van het Commissievoorstel, te weten het aanpassen van de richtsnoeren voor trans-Europese netwerken in de energiesector aan de recente uitbreiding van de Unie. De Raad is in een informele trialoog voor diverse vraagstukken akkoord gegaan met compromisoplossingen. Aangezien het voor de gehele Unie en in het bijzonder voor de nieuwe lidstaten van belang is dat de richtsnoeren voor trans-Europese netwerken in de energiesector worden aangenomen, is de Raad voor snelle aanneming van een gemakkelijk uit te voeren beschikking.

(1) Doc. 6218/04 ENER 49 RELEX 62 CODEC 198 (nog niet bekendgemaakt in het Publicatieblad).

(2) PB C 241 van 28.9.2004, blz 17.

(3) Doc. 9835/05 CODEC 471 ENER 92 RELEX 295 (nog niet bekendgemaakt in het Publicatieblad).

(4) Beschikking nr. 1229/2003/EG van het Europees Parlement en de Raad van 26 juni 2003 tot opstelling van richtsnoeren voor trans-Europese netwerken in de energiesector en houdende intrekking van Beschikking nr. 1254/96/EG (PB L 176 van 15.7.2003, blz. 11).

(5) Er wordt aan herinnerd dat het verlenen van communautaire financiële steun op het gebied van trans-Europese netwerken wordt geregeld door Verordening (EG) nr. 2236/95 van de Raad (PB L 228 van 23.9.1995, blz. 1)., laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 807/2004 van het Europees Parlement en de Raad (PB L 143 van 30.4.2004, blz. 46).

(6)

NB: In de amendementen nrs. 24 tot en met 29 betreffende de bijlagen heeft de Raad de verwijzingen naar „projecten van Europees belang” niet aanvaard, evenmin als wijzigingen in bijlage I, Elektriciteitsnetwerken, EL.7.