Bekendmaking van een aanvraag tot wijziging van een productdossier voor een naam in de wijnsector als bedoeld in artikel 105 van Verordening (EU) nr. 1308/2013 van het Europees Parlement en de Raad

(2020/C 152/05)

Deze bekendmaking verleent het recht om op grond van artikel 98 van Verordening (EU) nr. 1308/2013 van het Europees Parlement en de Raad (1) binnen twee maanden na de datum van deze bekendmaking bezwaar aan te tekenen tegen de aanvraag.

AANVRAAG TOT WIJZIGING VAN HET PRODUCTDOSSIER

“Rioja”

PDO-ES-A0117-AM06

Datum van de aanvraag: 24.9.2018

1. Regels die op de wijziging van toepassing zijn

Artikel 105 van Verordening (EU) nr. 1308/2013 — Niet-minimale wijziging

2. Beschrijving van en redenen voor de wijziging

2.1. Correctie

Correctie van een fout die is ontdekt in punt 8, punt b.7.1, tweede alinea, van het productdossier (Toepasselijke eisen). Dit heeft geen gevolgen voor het enig document.

De tekst moet worden gewijzigd in:

“Het erkenningsproces wordt uitgevoerd per homogene zending of partij en moet worden uitgevoerd in overeenstemming met de normen voor wijn met de beschermde oorsprongsbenaming “Rioja” die door het regelgevingscomité worden opgesteld.”.

2.2. Opheffing van de beperking ten aanzien van het gebruik van bepaalde witte druivenrassen

Punt 3.b.1 van het productdossier, rubrieken “Wit” en “Rosé”, en punt 2.5.1 “Specifieke oenologische procedés” van het enig document moeten worden gewijzigd.

De zin waarin staat dat de druivenrassen chardonnay, sauvignon blanc en verdejo bij witte en roséwijnen niet overheersend mogen zijn in het eindproduct, moet worden geschrapt.

Het regelgevingscomité voor de beschermde oorsprongsbenaming “Rioja” heeft de lijst van toegestane witte en blauwe druivenrassen in 2008 en 2009 uitgebreid. Dit was een strategische beslissing, in overeenstemming met een van de aanbevelingen die in het strategisch plan voor Rioja-wijnen voor 2005-2020 waren gedaan in het licht van de marktkansen.

Met het oog op het behoud van de kenmerken van de witte wijnen had het regelgevingscomité besloten dat de druivenrassen chardonnay, sauvignon blanc en verdejo niet overheersend mochten zijn in het eindproduct. Het idee daarachter was dat toevoeging van deze druivenrassen zou zorgen voor een aanvullende toets en dat de teelt en het gebruik van deze druivenrassen op deze manier geleidelijk geperfectioneerd zouden kunnen worden.

De commerciële resultaten van de beslissing waren duidelijk positief, aangezien de kwaliteit van de witte Rioja-wijnen hoger werd aangeslagen en er groeipercentages werden verwezenlijkt die ver boven het marktgemiddelde lagen.

Op basis daarvan is tijdens de plenaire vergadering van het regelgevingscomité voor de beschermde oorsprongsbenaming “Rioja” op 11 november 2016 besloten de beperking van het aandeel van de druivenrassen chardonnay, sauvignon blanc en verdejo in het eindproduct op te heffen, vanwege het commerciële belang van deze rassen, maar ook omdat ze geschikt zijn gebleken voor kwaliteitsdoeleinden.

2.3. Nieuwe etiketteringsterm “viñedo singular” en gebruiksvoorwaarden

Verschillende punten van het productdossier (3.b.3, 4, 5, 8.b.1, 8.b.3.4, 8.b.4.1, 8.b.4.3, 8.b.5.2, 8.b.5.3, 8.b.5.5, 8.b.6.2, 8.b.6.3, 8.b.6.4, 8.b.7.3, 8.b.9, 8.b.10.3, 8.b.10.5 en 8.b.10.9) en het enig document (2.5.1 verwerkingsopbrengst, 2.5.2, 2.6 laatste alinea, 2.9 etikettering) moeten worden gewijzigd: in die punten moeten de voorwaarden voor het gebruik van de term “viñedo singular” worden opgenomen.

Op grond van de vraag van consumenten naar meer informatie op het etiket over de oorsprong van de wijnen, op grond van het belang van exploitanten bij de promotie van wijnen van oorsprong uit een bepaalde plaats, en op grond van de noodzaak om het bestaande aanbod van wijnen goed te organiseren en te standaardiseren en eventueel uit te breiden, bleek het wenselijk om binnen het toepassingsgebied van de vierde aanvullende bepaling van wet nr. 6/2015 de voorwaarden vast te leggen voor de erkenning van wijnen uit kleinere geografische entiteiten die, in het geval van Rioja, de kwalificatie “viñedos singulares” hebben gekregen.

Derhalve zijn er de afgelopen twee jaar verschillende voorstellen uitgewerkt en alternatieven onderzocht. Er zijn deskundigen geraadpleegd en er is overleg gevoerd over elk detail. Het resultaat is regelgeving die rekening houdt met en voortbouwt op het succes van de bestaande categorieën om informatie aan te bieden die door bepaalde consumenten op prijs wordt gesteld.

De viñedos singulares moeten evenwichtig zijn: de wijnstokken mogen slechts een beperkte groeikracht hebben en er moet worden voldaan aan bepaalde kwaliteitseisen die in combinatie met de herkomst bijdragen tot de productie van wijn van hoge kwaliteit.

Daarom zijn er naast de verplichte traceerbaarheid ook procedures vastgesteld om dit evenwicht te waarborgen. Er gelden echter ook beperkingen met betrekking tot leeftijd, opbrengst, teeltmethoden, oogst en verwerking. Bij de organoleptische beoordeling gelden zwaardere eisen en er moet sprake zijn van een beoogd duurzaam verband met de wijngaard.

Daarmee wordt de weg gebaand voor een breder aanbod aan Riojawijnen en een versterking van het profiel van “Rioja” als toonaangevende, door wijncritici gewaardeerde BOB.

2.4. Wijzigingen in de gebruiksvoorwaarden voor de traditionele termen “Reserva” en “Gran Reserva”

De kopjes “Voor de traditionele term “Reserva”” en “Voor de traditionele term “Gran Reserva”” onder punt 3.c van het productdossier moeten worden gewijzigd. Dit heeft geen gevolgen voor het enig document.

Voor rode “Reserva”-wijnen is een minimumperiode van veroudering op de fles ingevoerd en voor rode “Gran Reserva”-wijnen wordt deze periode verkort, binnen de minimumkaders die in de Spaanse wetgeving zijn vastgesteld voor het gebruik van deze traditionele termen.

De definitie van de aanvullende traditionele term “Reserva” — in wet nr. 6/2015 van 12 mei 2015 en in het productdossier voor de beschermde oorsprongsbenaming “Rioja” — bevatte geen voorschrift voor de minimumperiode van veroudering op de fles. Dit werd dus overgelaten aan de exploitant, die zelf mocht bepalen wanneer de juiste balans en de juiste kenmerken voor de betreffende categorie waren bereikt. Met het oog op de organoleptische monitoring van wijnen, van etikettering in en verzending vanuit de wijnmakerijen tot de aankomst bij het verkooppunt, is besloten dat een minimumperiode van veroudering op de fles voor rode wijn overeenkomstig de in de definitie vastgelegde minimumperiode tot een duidelijke kwaliteitsverbetering zou leiden en dat dit in lijn zou zijn met het proces van voortdurende verbetering dat in Rioja altijd is nagestreefd. Daarom is tijdens de plenaire vergadering van het regelgevingscomité voor de beschermde oorsprongsbenaming “Rioja” op 11 november 2016 besloten dat rode “Reserva”-wijnen na de verplichte veroudering op vat van ten minste een jaar ook ten minste zes maanden op de fles moeten verouderen. De rijping en de veroudering tezamen moeten ten minste 36 maanden duren.

De definitie van de traditionele aanvullende term “Gran Reserva” in het productdossier voor de beschermde oorsprongsbenaming “Rioja” biedt minder speelruimte dan de definitie in wet nr. 6/2015 van 12 mei 2015: de minimumperiode van veroudering op de fles is vastgesteld op 36 maanden is vastgesteld en de periode van veroudering op vat op 24 maanden, terwijl in de Spaanse wetgeving is bepaald dat de periode van veroudering op vat ten minste 18 maanden moet duren, en in die wetgeving niet is vastgelegd hoe lang de wijn ten minste in de fles moet blijven. Rioja hanteert strengere eisen ten aanzien van de minimumperiode van veroudering op vat — 24 maanden — omdat ervan wordt uitgegaan dat de wijnen daardoor veelzijdiger en expressiever worden en een optimale kwaliteit kan worden bereikt. De minimumperiode van veroudering op de fles wordt teruggebracht naar 24 maanden (de nationale wetgeving bevat geen voorschriften op dit gebied). De totale minimumperiode van rijping en veroudering blijft echter met 60 maanden ongewijzigd. Tijdens de plenaire vergadering van het regelgevingscomité voor de beschermde oorsprongsbenaming “Rioja” op 11 november 2016 is besloten rode wijnen uit de categorie “Gran Reserva” te definiëren als wijnen die ten minste 60 maanden in een wijnmakerij hebben gerijpt en zijn verouderd, waarvan ten minste 24 maanden op vat en ten minste 24 maanden op de fles.

2.5. Nieuwe categorie beschermd product toegevoegd — mousserende kwaliteitswijn

Verschillende punten van het productdossier (2, 2.a.1, 2.a.2, 2.a.4, 2.a.5, 2.a.6, 2.a.7, 2.a.8, 2.b, 3.b.1, 3.b.2, 3.b.3, 3.b.4, 3.c, 7, 8.b.5.1, 8.b.7.2, 8.b.9 en 8.b.10.3) en het enig document (2.3, 2.4, 2.5.1, 2.8 en 2.9 etikettering) moeten worden gewijzigd: in die punten moeten de eisen voor deze nieuwe productcategorie en het verband daarvan met het gebied worden opgenomen.

Uit marktgegevens blijkt dat mousserende wijnen het de afgelopen jaren bijzonder goed hebben gedaan. Als permanent marktgerichte kwalificatie mag “Rioja” deze kans niet laten liggen. Omdat een aanzienlijk aantal Spaanse oorsprongsbenamingen al mousserende wijnen in het productdossier hebben, is het logisch om de “Rioja” uit te breiden met deze categorie.

Aangezien dezelfde kwaliteitsnormen worden aangehouden als voor niet-mousserende wijnen, dient de mousserende wijn van hoge kwaliteit te zijn. Daarom gelden er beperkingen ten aanzien van de opbrengst en het suikergehalte (brut, extra brut en brut nature). De traditionele wijnbereidingsmethode en de minimumverouderingsperiode van 15 maanden zijn daarvan het bewijs.

2.6. Wijnen uit gebieden en gemeenten

Verschillende punten van het productdossier (2.a.1, 8.b.9, 8.b.10.3 en 8.b.10.10) en het enig document (2.6 — “Rioja Baja” gewijzigd in “Rioja Oriental”, 2.8 en 2.9 etikettering) moeten worden gewijzigd: daarin moeten de voorwaarden worden opgenomen waaraan wijn moet voldoen om de naam van bepaalde gebieden en gemeenten te mogen dragen.

Het concept “deelgebied” wordt vervangen door “gebied” en de drie reeds bestaande worden behouden. Eén verandert echter van naam (“Rioja Baja” wordt “Rioja Oriental”). Ook wordt het mogelijk de naam van een gemeente op het etiket te vermelden als de wijn daarvandaan komt.

De plenaire vergadering van het regelgevingscomité heeft de regels voor de gebiedsaanduidingen bijgewerkt (een naamsverandering voor de deelgebieden waardoor de filosofie van Rioja beter tot uitdrukking komt, namelijk dat het om een entiteit gaat die groter is dan deze drie afgebakende geografische eenheden), evenals die voor de vermelding van gemeenten of plaatsen, om de zichtbaarheid ervan te vergroten en deze te promoten. Daarmee wordt ook tegemoetgekomen aan de wens van exploitanten, wijncritici en eindgebruikers, die meer informatie op het etiket willen vanwege de enorme diversiteit aan wijnen die momenteel op de markt verkrijgbaar zijn onder de beschermde oorsprongsbenaming “Rioja”. Deze aanduidingen vormen een aanvulling op het gamma van traditionele, succesvolle wijnen die worden gemaakt door wijnen van verschillende oorsprong te mengen.

Na de vaststelling in 1998 van een traceerbaarheidsprocedure, waardoor de namen van de gemeenten of de aanduidingen “Rioja Alta”, “Rioja Alavesa” of “Rioja Baja” op het etiket mochten worden vermeld, is het comité nu een stap verder gegaan door druiven die in aangrenzende gebieden zijn geteeld, toe te staan: voortaan mag maximaal 15 % van het volume van de druiven buiten de bovengenoemde kleinere entiteiten worden betrokken, mits aan de voorwaarden is voldaan. Hiervoor is een verbintenis van de wijngaard voor langere tijd vereist om een duurzame band te bevorderen en speculatie te voorkomen. Deze tolerantiemarge ligt binnen de door de EU-wetgeving geboden mogelijkheden.

Een andere nieuwe ontwikkeling is de vergroting van het deel van het etiket dat mag worden gebruikt voor vermelding van de gemeenten of wat nu gebieden worden genoemd. Voorheen mochten deze aanduidingen niet groter zijn dan twee derde van het formaat van de aanduiding “Rioja”. Vanaf nu mogen ze even groot worden weergegeven en is de enige eis dat ze niet prominenter worden vermeld dan de oorsprongsbenaming.

Rioja blijft haar bestaande reeks categorieën uitbreiden als onderdeel van het proces van voortdurende verbetering waar deze regio zich voor inzet, en probeert voortdurend haar positionering als een van de belangrijkste regio’s op de internationale markt voor kwaliteitswijnen te verbeteren. Met deze indeling van het bestaande wijnaanbod worden vereisten ingevoerd waarmee de kwaliteit van het product en de juistheid van de aanduidingen op de etiketten kunnen worden gewaarborgd.

2.7. Wijziging van de kleurintensiteit van roséwijnen

Punt 2.a.3 van het productdossier moet worden gewijzigd, maar deze wijziging brengt geen wijziging van het enig document met zich mee.

Roséwijnen met een lagere kleurintensiteit worden toegestaan.

Gezien het intensiteitsspectrum dat is vastgesteld voor de mousserende kwaliteitswijnen met deze BOB is het met het oog op de consistentie passend om dezelfde categorieën te hanteren als voor de niet-mousserende BOB-roséwijnen, en daarin ook de wijnen met een lagere kleurintensiteit, die momenteel in zwang zijn en waarnaar vraag is onder consumenten te betrekken.

2.8. Wijziging met betrekking tot data op basis waarvan verouderingsperioden worden berekend

Punt 3.c van het productdossier moet worden gewijzigd, maar deze wijziging brengt geen wijziging van het enig document met zich mee.

Er wordt niet meer vermeld hoe de begindatum van de verouderingsperiode moet worden berekend voor wijnen met de traditionele benaming “Crianza”. Het regelgevingscomité is bevoegd daarover afspraken te maken.

De reden voor deze wijziging is dat de oogst de afgelopen jaren eerder begint. Daardoor vindt de wijnbereiding ook eerder plaats en wordt de wijn eerder in de vaten gedaan. De volgens het productdossier te berekenen begindatum kwam dus niet meer overeen met de realiteit.

De in hetzelfde punt genoemde begindatum van 1 oktober die geldt voor de berekening van de voorgeschreven twee kalenderjaren van veroudering, moet gezien de huidige omstandigheden en de bovengenoemde toelichting worden vervangen door een vroegere datum.

Het voor het beheer van de beschermde oorsprongsbenaming verantwoordelijke orgaan mag daarover afspraken maken, zodat flexibel kan worden gereageerd op mogelijke wijzigingen in de omstandigheden.

ENIG DOCUMENT

1. Naam van het product

“Rioja”

2. Type geografische aanduiding

BOB — beschermde oorsprongsbenaming

3. Categorieën van wijnbouwproducten

1 Wijn

5 Mousserende kwaliteitswijn

4. Beschrijving van de wijn(en)

Witte en roséwijnen (droog en halfdroog)

Witte wijnen: strogeel met toetsen van limoen, zuiver en helder. Aroma van groen fruit, bloemen en groene gewassen, kenmerkend voor het druivenras. Gemiddelde zuurgraad met een frisse sensatie.

Roséwijnen: aardbeirood met een framboostint (zalmroze in het geval van “Crianza”-wijnen), helder, zuiver. Aroma van rood fruit met bloemige noten. Balans tussen zuurgraad en fruit in de mond, met een frisse sensatie.

In beide gevallen vermengen de aroma’s zich tijdens het verouderingsproces met eikenhoutaroma’s (vanilletoetsen, geroosterde, rokerige toetsen) en wordt de zuurte geïntegreerd in de toetsen van gebrand hout.

— Het alcoholgehalte verschilt afhankelijk van het deelgebied en de veroudering.

— Bij wijnen van meer dan een jaar oud is de vluchtigheid groter.

— Maximale hoeveelheid SO2 is 180 mg/l als het suikergehalte lager is dan 5 g/l.

— Met betrekking tot niet-genoemde limieten is de geldende wetgeving van toepassing. Algemene analytische kenmerken Maximaal totaal alcoholgehalte (in volumeprocent) Minimaal effectief alcoholgehalte (in volumeprocent) 10,5 Minimale totale zuurgraad 3,5 g/l, uitgedrukt in wijnsteenzuur Maximaal gehalte aan vluchtige zuren (in milli-equivalent per liter) 13,3 Maximaal totaalgehalte aan zwaveldioxide (in milligram per liter) 240

Witte en roséwijnen (halfzoet en zoet)

Witte wijnen: strogeel met toetsen van limoen, zuiver en helder. Aroma van groen fruit, bloemen en groene gewassen, kenmerkend voor het druivenras. Gemiddelde zuurgraad, frisse en zoete sensatie in de mond, afhankelijk van het type.

Roséwijnen: aardbeirood met een framboostint (zalmroze in het geval van “Crianza”-wijnen), helder, zuiver. Aroma van rood fruit met bloemige noten. Balans tussen zuurgraad en fruit, frisse en zoete sensatie in de mond, afhankelijk van het type.

In beide gevallen mengen de aroma’s zich tijdens het verouderingsproces met die van eikenhout (vanilletoetsen, geroosterde, rokerige toetsen) en wordt de zuurte geïntegreerd in de toetsen van gebrand hout.

— Het alcoholgehalte verschilt afhankelijk van het deelgebied en de veroudering.

— Bij wijnen van meer dan een jaar oud is de vluchtigheid groter.

— Maximale hoeveelheid SO2 is 180 mg/l als het suikergehalte lager is dan 5 g/l.

— Met betrekking tot niet-genoemde limieten is de geldende wetgeving van toepassing. Algemene analytische kenmerken Maximaal totaal alcoholgehalte (in volumeprocent) Minimaal effectief alcoholgehalte (in volumeprocent) 10,5 Minimale totale zuurgraad 3,5 g/l, uitgedrukt in wijnsteenzuur Maximaal gehalte aan vluchtige zuren (in milli-equivalent per liter) 25 Maximaal totaalgehalte aan zwaveldioxide (in milligram per liter) 240

Rode wijnen (droog en halfdroog)

Jonge wijnen zijn paars met tinten van violet. “Crianza”-wijnen zijn kastanjebruin en kersenrood. “Reserva”-wijnen zijn kersenrood met robijnrode tinten. “Gran Reserva”-wijnen zijn robijnrood met roodbruine tinten. Neus: intens fruitig, voor de druivenrassen kenmerkende toetsen en bloemige toetsen, met aroma’s van gebrand eikenhout in het geval van “Crianza”-wijnen. “Reserva”- en “Gran Reserva”-wijnen zijn complexer, met kruidige aroma’s. Smaak: vol van smaak, met een evenwichtig zuur-/alcohol-/tanninegehalte. Veroudering vergroot de soepelheid en verlengt de duur.

— De limieten voor het alcoholgehalte verschillen, afhankelijk van het gebied en de veroudering.

— Vluchtig: droge wijnen van meer dan een jaar oud, tot en met 10 % vol. maximaal 1 g/l en voor ieder alcoholgehalte hoger dan 10 % vol. 0,06 g/l.

— SO2: maximaal 140 mg/l als het suikergehalte lager is dan 5 g/l.

— Met betrekking tot niet-genoemde limieten is de geldende wetgeving van toepassing. Algemene analytische kenmerken Maximaal totaal alcoholgehalte (in volumeprocent) Minimaal effectief alcoholgehalte (in volumeprocent) 11,5 Minimale totale zuurgraad 3,5 g/l, uitgedrukt in wijnsteenzuur Maximaal gehalte aan vluchtige zuren (in milli-equivalent per liter) 13,3 Maximaal totaalgehalte aan zwaveldioxide (in milligram per liter) 180

Mousserende kwaliteitswijnen (wit of rosé)

Wijn waarbij voortdurend kooldioxide in de vorm van minuscule belletjes vrijkomt wanneer de wijn voor gebruik wordt geserveerd.

Mousserende kwaliteitswijn is helder, net als de cuvée ervan na de eerste gisting, zonder zwevende deeltjes, en in verschillende tinten geel of roze.

Het aroma moet aangenaam fris en fruitig zijn, met een complexiteit die het gevolg is van het rusten op de wijnmoer tijdens de tweede gisting. Dit komt het sterkst naar voren in de “Reserva”- en “Gran Añada”-wijnen. De wijn moet vrij zijn van onvolkomenheden, en met name onvolkomenheden die het gevolg zijn van oxidatie of reductie.

— Met betrekking tot niet-genoemde limieten is de geldende wetgeving van toepassing.

Maximaal effectief alcoholgehalte: 13 % vol.

Algemene analytische kenmerken Maximaal totaal alcoholgehalte (in volumeprocent) Minimaal effectief alcoholgehalte (in volumeprocent) 11 Minimale totale zuurgraad 5,5 g/l, uitgedrukt in wijnsteenzuur Maximaal gehalte aan vluchtige zuren (in milli-equivalent per liter) 10,83 Maximaal totaalgehalte aan zwaveldioxide (in milligram per liter) 140

5. Wijnbereidingsprocedés

a. Essentiële oenologische procedés

Teeltwijze

De productie van wijngaarden wordt geacht te beginnen in de vierde groeicyclus (of eerder, mits daar toestemming voor is).

Dichtheid: minimaal 2 850 en maximaal 10 000 wijnstokken/ha.

Snoeiwijzen/geleidesystemen: gobeletsnoeien en varianten daarop, dubbele cordon, stok en duim, enkele of unilaterale cordon, dubbele Guyot (enkel voor chardonnay, sauvignon blanc, verdejo, witte maturana, witte tempranillo en turruntés).

Draagvermogen: 12 knoppen/wijnstok; 16 voor genoemde witte druivenrassen en 14 voor grenache. Uitzonderingen zijn mogelijk.

Irrigatie: toegestaan. Tussen 15 augustus en de oogst mag uitsluitend met behulp van gelokaliseerde systemen worden geïrrigeerd en moet 24 uur van tevoren een schriftelijke kennisgeving worden ingediend. Irrigatie met sproeiers is toegestaan, mits daar toestemming voor is gegeven. Andere methoden zijn verboden.

Voor mousserende kwaliteitswijnen moeten de druiven met de hand worden geoogst (mechanisch oogsten is verboden).

Specifiek oenologisch procedé

Verhouding druivenrassen per soort wijn:

ROOD: minimaal 95 % blauwe druivenrassen als de druiven zijn ontsteeld, minimaal 85 % als ze heel zijn.

WIT: 100 % witte druiven.

ROSÉ: minimaal 25 % blauwe druiven.

MOUSSERENDE KWALITEITSWIJNEN (WIT EN ROSÉ): witte en/of blauwe druiven. Roséwijnen moeten ten minste 25 % blauwe druiven bevatten.

Druiven van verschillende kleuren mogen pas na levering eventueel worden gemengd.

Kenmerken van de druivenmost: gemaakt van gezonde druiven en met een minimaal alcoholgehalte van 11 % vol. voor rode wijnen, 10,5 % vol. voor witte wijnen en 9,5 % vol. voor mousserende kwaliteitswijnen.

Maximale verwerkingsopbrengst

— 70 liter/100 kg oogst voor wijnen. Dit kan in uitzonderlijke gevallen binnen bepaalde grenzen variëren;

— 62 liter/100 kg oogst voor mousserende kwaliteitswijnen. Dit kan in uitzonderlijke gevallen binnen bepaalde grenzen variëren;

— 65 liter/100 kg oogst voor wijnen met de kwalificatie “viñedo singular”. Geen variatie toegestaan.

Beperking met betrekking tot de wijnbereiding

Verboden:

— gebruik van hoeveelheden most of wijn die middels ontoereikende persing zijn verkregen in beschermde wijnen;

— continue schroefpersen, pletmachines met centrifugale werking, voorverhitting van druiven of verhitting van most of wijn met de draf om de extractie van kleurmateriaal te forceren;

— gebruik van eikenhout bij de productie, veroudering en opslag;

— mengen van verschillende soorten wijn om een andere wijn dan de gemengde wijnen te verkrijgen.

Specifieke voorwaarden voor de wijnbereiding:

— gisting op vat: alleen voor witte en roséwijnen, die ten minste een maand in het vat moeten blijven;

— maceratie met kooldioxide: het maximaal toegestane percentage witte druiven bij de productie van rode wijnen is 5 % voor ontsteelde druiven en 15 % voor hele druiven;

— mousserende kwaliteitswijn: middels de traditionele methode. Ten minste 15 aaneengesloten maanden tussen tirage en degorgeren, in dezelfde fles. Het gehele productieproces, met inbegrip van etikettering, bij dezelfde wijnmakerij. Bij de tweede gisting mag het daadwerkelijke alcoholgehalte niet hoger zijn dan 1,5 % vol. De dosagelikeur mag het daadwerkelijke alcoholgehalte met niet meer dan 0,5 % vol. verhogen. Na het degorgeren is overheveling zonder filtratie naar glazen flessen met een capaciteit van minder dan 0,75 l of ten minste 3 l toegestaan. Verzuring en ontkleuring zijn verboden.

b. Maximale opbrengsten

Blauwe druivenrassen

6 500 kilogram druiven per hectare

Blauwe druivenrassen

45,5 hectoliter per hectare

Witte druivenrassen

9 000 kilogram druiven per hectare

Witte druivenrassen

63 hectoliter per hectare

Blauwe druiven bestemd voor de “viñedo singular”

5 000 kilogram druiven per hectare

Blauwe druiven bestemd voor de “viñedo singular”

32,5 hectoliter per hectare

Witte druiven bestemd voor de “viñedo singular”

6 922 kilogram druiven per hectare

Witte druiven bestemd voor de “viñedo singular”

44,99 hectoliter per hectare

6. Afgebakend geografisch gebied

RIOJA ALTA

Autonome gemeenschap La Rioja

Ábalos

Alesanco

Alesón

Anguciana

Arenzana de Abajo

Arenzana de Arriba

Azofra

Badarán

Bañares

Baños de Río Tobía

Baños de Rioja

Berceo

Bezares

Bobadilla

Briñas

Briones

Camprovín

Canillas

Cañas

Cárdenas

Casalarreina

Castañares de Rioja

Cellórigo

Cenicero

Cidamón

Cihuri

Cirueña

Cordovín

Cuzcurrita de Río Tirón

Daroca de Rioja

Entrena

Estollo

Foncea

Fonzaleche

Fuenmayor

Galbárruli

Gimileo

Haro

Hervías

Herramélluri

Hormilla

Hormilleja

Hornos de Moncalvillo

Huércanos

Lardero

Leiva

Logroño

Manjarrés

Matute

Medrano

Nájera

Navarrete

Ochánduri

Ollauri

Rodezno

Sajazarra

San Asensio

San Millán de Yécora

San Torcuato

San Vicente de la Sonsierra

Santa Coloma

Sojuela

Sorzano

Sotés

Tirgo

Tormantos

Torrecilla sobre Alesanco

Torremontalbo

Treviana

Tricio

Uruñuela

Ventosa

Villalba de Rioja

Villar de Torre

Villarejo

Zarratón

Provincie Burgos (Miranda de Ebro): El Ternero (enclave)

RIOJA ORIENTAL

Autonome gemeenschap La Rioja

Agoncillo

Aguilar del Río Alhama

Albelda

Alberite

Alcanadre

Aldeanueva de Ebro

Alfaro

Arnedillo

Arnedo

Arrúbal

Ausejo

Autol

Bergasa

Bergasilla

Calahorra

Cervera del Río Alhama

Clavijo

Corera

Cornago

El Redal

El Villar de Arnedo

Galilea

Grávalos

Herce

Igea

Lagunilla de Jubera

Leza del Río Leza

Molinos de Ocón

Murillo de Río Leza

Muro de Aguas

Nalda

Ocón (La Villa)

Pradejón

Préjano

Quel

Ribafrecha

Rincón de Soto

Santa Engracia de Jubera (noordelijke gebied)

Santa Eulalia Bajera

Tudelilla

Villamediana de Iregua

Villarroya

Autonome gemeenschap Navarre

Andosilla

Aras

Azagra

Bargota

Mendavia

San Adrián

Sartaguda

Viana

RIOJA ALAVESA

Provincie Álava

Baños de Ebro

Barriobusto

Cripán

Elciego

Elvillar de Alava

Labastida

Labraza

Laguardia

Lanciego

Lapuebla de Labarca

Leza

Moreda de Alava

Navaridas

Oyón

Salinillas de Buradon

Samaniego

Villabuena de Álava

Yécora

Wijngaarden die zich in de gemeente Lodosa op de rechteroever van de Ebro bevinden en die per 29 april 1991 in het wijngaardregister van het comité zijn opgenomen, blijven geregistreerd zolang ze blijven bestaan.

Eventuele wijzigingen in de grenzen van de gemeenten in het productiegebied leiden niet tot schrapping van de geregistreerde wijngaarden in het register.

Tot het productiegebied behoren kleinere geografische entiteiten die worden aangeduid als “viñedos singulares”. Deze zijn kleiner dan een gemeente en kunnen uit één enkel kadastraal perceel of uit meerdere percelen bestaan. De wijnstokken moeten ten minste 35 jaar oud zijn.

7. Voornaamste wijndruivenras(sen)

Garnacha wit

Alarije — malvasía riojana

Albillo mayor — turruntés

Sauvignon blanc

Tempranillo

Witte tempranillo

Verdejo

Blauwe grenache

Chardonnay

Macabeo — viura

Witte maturana

Blauwe maturana

Mazuela

Graciano

8. Beschrijving van het (de) verband(en)

WIJN

Wijnen van druiven uit Rioja Alta hebben bijzondere kenmerken die zijn toe te schrijven aan het Atlantische klimaat. De kenmerken zijn: een matig alcoholgehalte, een matige body en een hoge zuurgraad. Daardoor zijn deze wijnen geschikt voor veroudering op vat. In dit gebied zijn er tijdens de groeicyclus minder uren daglicht dan in het zuidelijker gelegen gebied dat onder de oorsprongsbenaming valt. Ook valt er meer regen, wat rechtstreeks van invloed is op de zuurgraad. In combinatie met de bescherming die wordt geboden door de Sierra de Cantabria, versterken deze factoren de beschreven kenmerken van de wijnen — los of gemengd met wijnen uit andere gebieden. De wijnen uit het gebied Rioja Alavesa hebben door de combinatie van een Atlantisch en mediterraan klimaat een hoger alcoholgehalte dan de bovengenoemde wijnen. Ook hebben ze een lagere zuurgraad en zijn ze veelzijdiger, in die zin dat ze onmiddellijk gedronken kunnen worden, maar ook geschikt zijn voor veroudering. De bescherming die wordt geboden door de Sierra de Cantabria in het noorden is hier van nog groter belang. Het aantal uren daglicht is vergelijkbaar met dat in Rioja Alta, maar het regent minder. Door de veelzijdigheid ervan zijn de wijnen ook bij uitstek geschikt voor de productie van gemengde wijnen. Het zuidelijkste gebied, Rioja Oriental, kent een uitgesproken mediterraan klimaat met minder regenval en over het algemeen meer uren zonneschijn. De wijnen hier hebben een hoger alcoholgehalte en een sterker aroma en zijn uitstekend geschikt om te worden gemengd en er bewaarwijnen van te maken, wijnen die maar kunnen ook jong worden gedronken.

Op grond van een bodemanalyse blijken er drie belangrijke bodemsoorten te bestaan. Ten eerste zijn er klei-kalkbodems in het noordelijkste deel van het gebied waarop de oorsprongsbenaming betrekking heeft. Deze vormen de basis voor de wijnbouw en bevinden zich tussen Rioja Alavesa en Rioja Alta. Verder zijn er in dat laatstgenoemde gebied en in Rioja Oriental ook alluviale en ijzerrijke kleibodems, die wijnen voortbrengen met minder body dan de eerdergenoemde wijnen.

Economisch gezien is wijn goed voor 20 % van het bbp van de regio. Gezien de eeuwenoude wijnbouwpraktijk en het cruciale belang van wijn in deze regio is duurzaamheid een essentiële factor. Daarom wordt optimaal profijt getrokken uit de beschreven natuurlijke omstandigheden. In het bijzonder heeft de specialisatie op het gebied van de veroudering van wijnen geleid tot een van de hoogste concentraties eikenhouten vaten ter wereld.

MOUSSERENDE KWALITEITSWIJN

Rioja staat voornamelijk bekend om de productie van niet-mousserende wijnen, maar een aantal wijnmakerijen produceert al sinds het midden van de negentiende eeuw ook mousserende kwaliteitswijnen op traditionele wijze zodat zij over de nodige kennis en ervaring beschikken.

Frisheid en zuurgraad zijn twee cruciale elementen bij de productie van mousserende kwaliteitswijnen. Het gebied kent relatief lage temperaturen volgens de Winklerschaal, met als gevolg korte groeicycli, die weer resulteren in de juiste fenolische rijpheid zonder dat een hoog alcoholgehalte wordt bereikt. Daarmee is er sprake van een ideale uitgangssituatie voor de productie van deze wijnen.

9. Andere essentiële voorwaarden

Rechtskader

Nationale wetgeving

Type aanvullende voorwaarde

Verpakking in het afgebakende geografische gebied

Beschrijving van de voorwaarde

Wijnen met de beschermde oorsprongsbenaming “Rioja” mogen uitsluitend worden gebotteld in wijnmakerijen die geregistreerd staan bij het regelgevingscomité. Anders mag deze benaming niet voor de wijn worden gebruikt.

Dit vereiste is ingevoerd omdat de kwaliteit van de uiteindelijk aan de consument aangeboden wijn moeilijker te waarborgen is wanneer de wijn buiten het productiegebied wordt vervoerd en gebotteld dan wanneer dit binnen het gebied gebeurt. Dit vereiste moet de uitstekende reputatie van “Rioja”-wijn beschermen door de controle op de bijzondere kenmerken en kwaliteit ervan aan te scherpen. Op deze wijze wordt de beschermde oorsprongsbenaming beschermd, waar alle betrokken producenten profijt van hebben. Dit besluit is bevestigd door een arrest van het Hof van Justitie van de Europese Unie van 16 mei 2000.

Rechtskader

Nationale wetgeving

Type aanvullende voorwaarde

Aanvullende bepalingen betreffende etikettering

Beschrijving van de voorwaarde

De term “RIOJA” moet een prominente plaats krijgen, en direct daaronder moeten de volgende elementen staan: “Denominación de Origen Calificada” (beschermde oorsprongsbenaming), het zegel van het regelgevingscomité, het handelsmerk en de naam of bedrijfsnaam van een geregistreerde wijnmakerij of een handelsnaam.

De termen “vat” en “hout” mogen niet worden gebruikt in de promotie en op het etiket van wijnen voordat het verouderingsproces is voltooid.

Het is toegestaan om de naam van een gebied of gemeente te gebruiken wanneer de druif daarvandaan komt en de wijn daar wordt geproduceerd, veroudert (indien van toepassing) en gebotteld wordt. Maximaal 15 % van de voor het maken van de wijn gebruikte druiven mag echter afkomstig zijn van geregistreerde wijngaarden in gemeenten die grenzen aan het gebied of de gemeente waar de exploitant is gevestigd. Ook moet bewijs worden geleverd dat deze 15 % van de druiven exclusief beschikbaar is voor een periode van ten minste tien aaneengesloten jaren.

Bij mousserende kwaliteitswijnen moet de uitdrukking “Método Tradicional” (traditionele methode) direct boven de term die naar het suikergehalte verwijst worden geplaatst, in letters die niet groter zijn dan die van de naam “Rioja”.

Op het etiket met de verplichte informatie mag de lettergrootte van de tekst “Método Tradicional” niet kleiner zijn dan 0,3 cm.

De term “viñedo singular” moet direct onder de als handelsmerk geregistreerde term worden vermeld, in letters die niet groter, vetter of intenser van kleur mogen zijn dan die van de naam “Rioja”.

Link naar het productdossier

http://www.mapama.gob.es/es/alimentacion/temas/calidad-agroalimentaria/calidad-diferenciada/dop/htm/dop_rioja.aspx

(1) PB L 347 van 20.12.2013, blz. 671.