Advies van het Comité van de Regio's over de "Mededeling van de Commissie aan de Raad, het Europees Parlement, het Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's: 'De informatiemaatschappij veiliger maken door de informatie-infrastructuur beter te beveiligen en computercriminaliteit te bestrijden: eEurope 2002'"

(2002/C 107/11)

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S,

gezien de Mededeling van de Commissie aan de Raad, het Europees Parlement, het Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's "De informatiemaatschappij veiliger maken door de informatie-infrastructuur beter te beveiligen en computercriminaliteit te bestrijden" [COM(2000) 890 def.];

gezien het besluit van de Europese Commissie (31 januari 2001) om overeenkomstig artikel 265, eerste alinea, van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, het Comité van de Regio's hierover om advies te vragen;

gezien het besluit van het bureau van het Comité (13 juni 2000) om hierover advies uit te brengen en commissie 7 "Onderwijs, beroepsopleiding, cultuur, jongeren, sport, burgerrechten" met de voorbereidende werkzaamheden te belasten;

gezien het op 1 oktober 2001 door commissie 7 goedgekeurde ontwerpadvies (CDR 88/2001 rev. 3) (rapporteur: de heer Duppré);

gezien het advies van het Comité van de Regio's over "Een Europees initiatief op het gebied van de elektronische handel" (CDR 350/97 fin)(1);

gezien het advies van het Comité van de Regio's over "Een gemeenschappelijk kader voor elektronische handtekeningen" (CDR 332/98 fin)(2);

gezien het advies van het Comité van de Regio's over "Cohesie en de informatiemaatschappij" (CDR 270/97 fin)(3);

gezien het advies van het Comité van de Regio's over "Lokale en regionale samenwerking ter bescherming van kinderen en jongeren tegen geweld en verwaarlozing in de Europese Unie" (CDR 225/1999 fin)(4) en de aanbevelingen gedaan tijdens het seminar van het Comité van de Regio's over "Lokale en regionale samenwerking ter bestrijding van kindermisbruik" op 4 december 1998 (CDR 326/98 fin),

heeft tijdens zijn 41e zitting op 14 en 15 november 2001 (vergadering van 14 november) met algemene stemmen het volgende advies uitgebracht.

Commentaar en aanbevelingen van het Comité van de Regio's betreffende de mededeling van de Commissie

Het Comité van de Regio's

1. stelt evenals de Commissie in haar mededeling vast dat de omvorming van Europa in een informatiemaatschappij ernstig kan worden belemmerd door nieuwe soorten criminaliteit waarbij gebruik gemaakt wordt van nieuwe informatie- en communicatietechnologieën;

2. deelt de mening van de Europese Raad en de Commissie dat computercriminaliteit een bedreiging vormt die door maatregelen op internationaal niveau een halt moet worden toegeroepen, omdat de plegers ervan zich niets aantrekken van nationale grenzen en hun criminele activiteiten in andere landen voortzetten om aan strafvervolging te ontkomen;

3. is er daarom zeer mee ingenomen dat de Commissie met deze mededeling nu voor het eerst de hoofdlijnen van een werkprogramma heeft uitgewerkt waarin de belangrijkste probleemgebieden kort zijn omschreven, waarin de noodzaak van maatregelen uitgebreid wordt toegelicht en waarvan tevens een actieprogramma deel uitmaakt;

4. ziet in dat de afspraken die op de Europese Raad van Feira gemaakt zijn over netwerkbeveiliging en de bestrijding van computercriminaliteit (onderdeel van het actieplan "eEurope"), in deze mededeling concreet worden uitgewerkt tot wetgevende en niet-wetgevende maatregelen;

5. benadrukt dat de voorgestelde maatregelen een zeer groot bereik moeten hebben omdat constant nieuwe vormen van computercriminaliteit ontstaan en criminelen voortdurend overschakelen op recent ontwikkelde technologieën. Hierdoor wordt steeds meer schade aangericht met als gevolg dat de weerstand tegen de informatiemaatschappij zal groeien en deze in haar ontwikkeling zal worden geremd;

6. is het met Parlement en Commissie eens dat bij de bestrijding van computercriminaliteit steeds moet worden gestreefd naar evenwicht tussen veiligheid en vrijheid van meningsuiting en informatie;

7. wijst erop dat regio's en gemeenten op tweeërlei wijze met computercriminaliteit te maken hebben: ze zijn zelf doelwit van criminele activiteiten en dienen bovendien als regionale en lokale overheden aan de bestrijding van dit soort criminele activiteiten mee te werken;

8. constateert dat regionale en lokale overheden bij de uitvoering van hun taken vaak uiterst privacy-gevoelige informatie (bijv. m.b.t. sociale voorzieningen en gezondheidszorg) verzamelen en beheren, dat ze betrokken zijn bij de bescherming van auteursrechten van zichzelf en die van anderen (op cultureel gebied) en dat ze de openbare dienstverlening zodanig vormgeven dat via informatienetwerken de burger beter kan worden bereikt;

9. stelt derhalve vast dat lokale en regionale overheden zeer veel belang hebben bij een effectieve bestrijding van computercriminaliteit;

10. wijst erop dat regio's en gemeenten verantwoordelijk zijn voor de onderwijsinstellingen. Zij scheppen op dit moment met aanzienlijke bedragen de voorwaarden waaronder het ICT-onderwijs op scholen zich kan ontwikkelen. Derhalve dringt het CvdR aan op concrete maatregelen (software, grensoverschrijdende uitwisseling van goede ervaringen, chatrooms) waarmee scholieren voorlichting kan worden gegeven over de veiligheidsaspecten van de informatiemaatschappij en de gevolgen van computercriminaliteit;

11. wijst er voorts op dat dankzij de informatiemaatschappij het maatschappelijk middenveld zich op andere manieren kan organiseren en er op regionaal en lokaal niveau nieuwe vormen van democratie kunnen ontstaan. Hierbij zullen burgers intensief gebruik maken van hun communicatienetwerken, met het grote risico dat criminelen met bijvoorbeeld racistische of extremistische motieven hierin binnendringen. Daardoor dreigt het vertrouwen in deze nieuwe vormen van dienstverlening (in de toekomst zal er bijvoorbeeld ook elektronisch kunnen worden gestemd) verloren te gaan;

12. brengt verder onder de aandacht dat een aantal regionale en lokale overheden bevoegd zijn voor de rechtshandhavingsinstanties en dat (ook al is dit niet het geval) op plaatselijk niveau daders en (zoals dat bij kinderporno het geval is) bezitters van verboden materiaal dienen te worden opgespoord; bijgevolg moet worden gegarandeerd dat het personeel van rechtshandhavingsinstanties voldoende op deze taak is voorbereid en zo nodig op adequate wijze wordt geschoold;

13. wil in dit kader wijzen op de adviezen die het Comité van de Regio's over de bestrijding van kinderporno(5) heeft uitgebracht;

14. roept op campagnes (software, chatrooms) op te zetten om computergebruikers bewust te maken van het laakbare karakter van sommige handelingen en hen erop te wijzen hoe ze zich tegen computercriminaliteit kunnen beschermen;

15. benadrukt dat de groei van computernetwerken de ruimtelijke samenhang in de Gemeenschap en de contacten tussen regio's en tussen gemeenten versterkt, wat zeer gunstig is voor de Europese integratie. Voorkomen moet worden dat computercriminaliteit hierop een negatieve invloed heeft;

16. stemt op grond van voorafgaande punten in met de in de mededeling opgenomen zienswijzen en voorstellen;

17. zal zich er derhalve voor inzetten dat bij de uitvoering van het actieprogramma de specifieke belangen van lokale en regionale overheden worden meegewogen en dat vertegenwoordigers van deze overheden hierbij worden betrokken;

18. stemt in met het voorstel een Europees forum ter bestrijding van computercriminaliteit op te richten;

19. dringt erop aan dat vertegenwoordigers van lokale en regionale overheden hierin een plaats krijgen;

20. deelt ten slotte mede dat het Comité van de Regio's van plan is de uitvoering van de afzonderlijke voorstellen uit de mededeling op de voet te volgen.

Brussel, 14 november 2001.

De voorzitter

van het Comité van de Regio's

Jos Chabert

(1) PB C 180 van 11.6.1998, blz. 19.

(2) PB C 93 van 6.4.1999, blz. 33.

(3) PB C 64 van 27.2.1998, blz. 20.

(4) CDR 225/1999 fin - PB C 57 van 29.2.2000, blz. 46.

(5) CDR 225/1999 fin - PB C 57 van 29.2.2000, blz. 46.