Bekendmaking van de Commissie betreffende de alliantie tussen Lufthansa, SAS en United Airlines (zaken COMP/D-2/36.201, 36.076, 36.078 - procedure op grond van artikel 85 (ex artikel 89) van het EG-Verdrag)

(2002/C 264/03)

(Voor de EER relevante tekst)

Op 3 juli 1996 heeft de Commissie een procedure op grond van artikel 85 (ex artikel 89 van het EG-Verdrag) ingeleid, om de coördinatieovereenkomsten tussen Lufthansa en United Airlines en tussen SAS en United Airlines te toetsen op hun verenigbaarheid met het communautaire mededingingsrecht(1). Op 18 september 1996 heeft de Commissie de procedure eveneens ingeleid ten aanzien van de trilaterale coördinatieovereenkomst tussen Lufthansa, SAS en United Airlines(2).

Nadat de partijen bepaalde toezeggingen hadden gedaan en de regering van de Bondsrepubliek Duitsland een verklaring had afgelegd, kondigde de Commissie in een bekendmaking welke op 30 juli 2002 in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen is verschenen, haar voornemen aan om een gunstig standpunt in te nemen ten aanzien van de samenwerkingsovereenkomsten tussen LH/SAS/UA en om de procedure te beëindigen(3). Er zijn door belanghebbende derden geen belangrijke nieuwe elementen naar voren gebracht.

Daarom heeft de Commissie op 28 oktober 2002, besloten dat er, gezien deze toezeggingen en de verklaring, geen reden meer is om maatregelen te nemen op grond van artikel 85 van het Verdrag en dat de procedure derhalve kan worden beëindigd.

De niet-vertrouwelijke versie van de tekst van de door de partijen aangeboden verbintenissen evenals de verklaring van de regering van de Bondsrepubliek Duitsland zijn als bijvoegsel bij deze bekendmaking gevoegd.

(1) Respectievelijk zaak COMP/D-2/36.076/LH/UA en zaak COMP/D-2/36.078/SAS/UA.

(2) Zaak COMP/D-2/36.201.

(3) PB C 181 van 30.7.2002, blz. 2.

Bijvoegsel 1

NIET-VERTROUWELIJKE VERSIE

Zaak COMP/36.201 - Deutsche Lufthansa AG, Scandinavian Airlines System, United Airlines Inc.

AANGEBODEN VERBINTENISSEN

Deutsche Lufthansa AG, Scandinavian Airlines System en United Airlines Inc. (de "partijen") bieden hierbij de, in het onderstaande beschreven, verbintenissen aan om de mededingingsbezwaren weg te nemen die de Europese Commissie in het kader van haar onderzoek in de zaak COMP/36.201 betreffende samenwerkingsovereenkomsten tussen de partijen inzake het luchtvervoer tussen de Europese Gemeenschap en de Verenigde Staten van Amerika, naar voren heeft gebracht.

Deze toezeggingen zijn bindend voor de partijen, hun dochterondernemingen, opvolgers en rechtverkrijgenden en de partijen verbinden zich ertoe ervoor te zorgen dat hun dochterondernemingen, opvolgers en rechtverkrijgenden deze verbintenissen nakomen.

1. DEFINITIES

1.1. Concurrerende luchtdienst- een directe ("non-stop") of indirecte geregelde lijnvlucht die ten minste zes dagen per week op een of meer van de betrokken routes wordt geëxploiteerd en, in het geval van een indirecte dienst, met een aansluittijd van ten hoogste 150 minuten.

1.2. Betrokken routes- Frankfurt-Chicago, Frankfurt-Los Angeles, Frankfurt-San Francisco en Frankfurt-Washington.

1.3. Potentiële nieuwe gegadigde- een in aanmerking komende luchtvaartmaatschappij (of in aanmerking komende luchtvaartmaatschappijen die deelnemen aan dezelfde alliantie) die in staat is om individueel of via codesharing een concurrerende luchtdienst aan te bieden en die een door de partijen overeenkomstig deze verbintenissen beschikbaar te stellen slot of slots nodig heeft om deze concurrerende luchtdienst te kunnen exploiteren. De term potentiële nieuwe gegadigde omvat eveneens de "potentiële bestaande gegadigde".

1.4. In aanmerking komende luchtvaartmaatschappij- elke in de VS of EG gevestigde luchtvaartmaatschappij die het recht heeft passagiersvluchten uit te voeren tussen ten minste één of meer lidstaten van de EG en de Verenigde Staten van Amerika. Luchtvaartmaatschappijen die wettelijk onder zeggenschap staan van de partijen, en franchisenemers van de partijen of alliantiepartners van de partijen worden niet als in aanmerking komende luchtvaartmaatschappijen beschouwd.

1.5. Potentiële bestaande gegadigde- een potentiële nieuwe gegadigde die reeds concurrerende luchtdiensten exploiteert op één of meer van de betrokken routes [vertrouwelijke informatie weggelaten]. Vluchten die door alliantiepartners van de potentiële nieuwe gegadigde worden uitgevoerd worden in het kader van deze verbintenissen als vluchten van de potentiële nieuwe gegadigde beschouwd.

1.6. Concurrerende Feeder Service- een luchtdienst tussen Frankfurt en de Europese hub van een luchtvaartmaatschappij of haar alliantiepartners, welke een aansluittijd van ten hoogste 150 minuten zou hebben (of zou hebben gehad) met een nieuwe of bestaande transatlantische dienst naar/van een van de Amerikaanse steden van de betrokken routes [vertrouwelijke informatie weggelaten].

1.7. Erkende aanbieder van luchtdiensten- een potentiële nieuwe gegadigde die van de Commissie en de bevoegde autoriteiten van de betrokken lidstaat toestemming heeft gekregen om concurrerende luchtdiensten te exploiteren op een of meer betrokken routes overeenkomstig afdeling 4 van deze verbintenissen.

1.8. Nieuwe aanbieder van luchtdiensten- een luchtvaartmaatschappij (of luchtvaartmaatschappijen die deelnemen aan dezelfde alliantie) die individueel of gezamenlijk via codesharing nieuwe of aanvullende concurrerende luchtdiensten aanbiedt/aanbieden. De term nieuwe aanbieder van luchtdiensten omvat eveneens "erkende aanbieders van luchtdiensten".

2. SLOTS VOOR NIEUWE DIRECTE OF INDIRECTE LUCHTDIENSTEN OP DE BETROKKEN ROUTES

2.1. De partijen verbinden zich ertoe in Frankfurt een slot/slots beschikbaar te stellen om een of meer potentiële nieuwe gegadigden in staat te stellen nieuwe of aanvullende concurrerende luchtdiensten aan te bieden.

2.2. Deze slots zullen in Frankfurt uitsluitend aan de potentiële nieuwe gegadigde ter beschikking worden gesteld om een nieuwe of aanvullende concurrerende luchtdienst te beginnen, indien hij kan aantonen dat al zijn in redelijkheid verrichte inspanningen om de noodzakelijke slots voor het aanbieden van een dergelijke concurrerende luchtdienst te verkrijgen via de normale procedure inzake de toewijzing van slots, zijn mislukt.

2.3. Wanneer een potentiële nieuwe gegadigde om de toewijzing van slots verzoekt teneinde een nieuwe of aanvullende indirecte concurrerende luchtdienst te beginnen, worden krachtens deze verbintenissen slots ter beschikking gesteld mits aan de volgende aanvullende voorwaarden is voldaan:

- Wanneer de potentiële nieuwe gegadigde een transatlantische dienst instelt naar/vanuit een Amerikaanse stad die deel uitmaakt van een betrokken route, worden uitsluitend slots ter beschikking gesteld voor een feeder service ten behoeve van die transatlantische luchtdienst indien voor die transatlantische dienst niet reeds een concurrerende feeder service wordt geëxploiteerd door die potentiële nieuwe gegadigde of zijn alliantiepartners. Een potentiële nieuwe gegadigde kan evenwel de toepassing van deze voorwaarde vermijden indien hij aantoont dat zijn bestaande concurrerende feeder service of die van zijn alliantiepartner wordt geëxploiteerd met een factor gemiddelde inkomsten-stoelbezetting van meer dan 80 % en dat zijn capaciteit redelijkerwijs niet kan worden verhoogd door gebruikmaking van grotere vliegtuigen.

- Indien een potentiële nieuwe gegadigde een potentiële bestaande gegadigde is die een indirecte concurrerende luchtdienst exploiteert, komt deze potentiële nieuwe gegadigde niet in aanmerking om slots te verkrijgen voor aanvullende feeder services waarbij gebruik wordt gemaakt van dezelfde transatlantische luchtdienst als de bestaande indirecte dienst.

2.4. Zoals in afdeling 3 van de verbintenissen wordt uiteengezet dienen de krachtens deze verbintenissen ter beschikking gestelde slots voor een bepaald minimum te worden gebruikt voor het verrichten van de concurrerende luchtdienst op de specifieke betrokken route(s) waarvoor de slots ter beschikking werden gesteld.

2.5. Slots worden krachtens deze verbintenissen uitsluitend aan een potentiële bestaande gegadigde ter beschikking gesteld, teneinde één of, zoals op de route Frankfurt-Washington overeenkomstig clausule 3.1, bij wijze van uitzondering ten hoogste twee aanvullende concurrerende luchtdiensten toe te voegen aan het aantal dat (momenteel) door die luchtvaartmaatschappij en haar alliantiepartners wordt geëxploiteerd [vertrouwelijke informatie weggelaten].

2.6. Indien een potentiële bestaande gegadigde, voordat hij de aanvullende concurrerende luchtdienst(en) gedurende vier achtereenvolgende IATA-dienstregelingsperioden heeft geëxploiteerd, een van de frequenties schrapt die op de betrokken route worden geëxploiteerd [vertrouwelijke informatie weggelaten], en indien deze dienst niet binnen twee maanden na de stopzetting ervan wordt voortgezet door een dochteronderneming of een alliantiepartner van de potentiële bestaande gegadigde, wordt de potentiële bestaande gegadigde verplicht de op grond van deze verbintenissen verkregen slots aan de partijen terug te geven.

2.7. De partijen stellen de noodzakelijke slots ter beschikking aan de desbetreffende potentiële nieuwe gegadigde die overeenkomstig afdeling 4 van deze verbintenissen is geselecteerd.

2.8. Wanneer een of meer slots door de partijen ter beschikking zijn gesteld, blijft de erkende aanbieder van luchtdiensten bij voortduring verplicht om alle redelijke pogingen in het werk te stellen om via de normale procedure inzake de toewijzing van slots de noodzakelijke slots in Frankfurt te verkrijgen om hem in staat te stellen een concurrerende luchtdienst aan te bieden. Indien de erkende aanbieder van luchtdiensten door middel van deze procedure een slot verkrijgt ("de nieuwe slot"), dient de slot die door de partijen overeenkomstig deze verbintenissen aan de erkende aanbieder van luchtdiensten ter beschikking is gesteld aan de partijen te worden teruggegeven zodra de nieuwe slot door de erkende aanbieder van luchtdiensten kan worden geëxploiteerd, indien:

- de nieuwe slot ten allen tijde wordt gebruikt om een directe geregelde passagiersvlucht uit te voeren op een van de betrokken routes en de nieuwe slot binnen een periode van 120 minuten vóór of na het tijdstip valt van een slot die krachtens deze verbintenissen door de partijen aan hem ter beschikking is gesteld; of

- de nieuwe slot ten allen tijde wordt gebruikt om een indirecte geregelde passagiersvlucht uit te voeren op een van de betrokken routes met een aansluittijd van ten hoogste 150 minuten.

2.9. Om te waarborgen dat de door de partijen ter beschikking gestelde slots overeenkomstig de onderhavige verbintenissen worden gebruikt, zullen de partijen en de erkende aanbieder van luchtdiensten in onderling overleg een mechanisme instellen dat de mogelijkheid biedt op het gebruik van de slots toe te zien.

3. GELDIGHEIDSDUUR VAN DE VERBINTENISSEN INZAKE SLOTS

3.1. Behoudens de bepalingen van clausule 3.4 en behoudens goedkeuring door de Commissie en de bevoegde autoriteiten in de betrokken lidstaat overeenkomstig clausule 3.3 en afdeling 4 van de onderhavige verbintenissen, is aan de verplichting van de partijen om in Frankfurt slots ter beschikking te stellen ten aanzien van een betrokken route, voldaan indien een nieuwe aanbieder van luchtdiensten één nieuwe of aanvullende concurrerende luchtdienst op die betrokken route instelt, met uitzondering van de route Frankfurt-Washington ten aanzien waarvan aan de verplichtingen van de partijen wordt voldaan indien twee nieuwe of aanvullende concurrerende luchtdiensten worden ingesteld (maar in geen geval zijn de partijen verplicht slots ter beschikking te stellen voor meer dan één indirecte concurrerende luchtdienst op de route Frankfurt-Washington).

3.2. Overeenkomstig deze verbintenissen geldt dat één enkele dagelijkse aansluitende vlucht vanuit Frankfurt deel kan uitmaken van een nieuwe of aanvullende concurrerende luchtdienst op meer dan één betrokken route.

3.3. De partijen stellen zowel de Commissie als de bevoegde autoriteiten van de betrokken lidstaat zo spoedig mogelijk na de aankondiging door een luchtvaartmaatschappij dat zij een nieuwe of aanvullende concurrerende luchtdienst op een betrokken route begint waarbij geen gebruik wordt gemaakt van slots die door de partijen ter beschikking zijn gesteld, van die aankondiging in kennis. De Commissie en de bevoegde autoriteiten van de betrokken lidstaat delen de partijen overeenkomstig afdeling 4 van deze verbintenissen, mee of deze nieuwe of aanvullende concurrerende luchtdienst volstaat om de desbetreffende luchtvaartmaatschappij aan te merken als nieuwe aanbieder van luchtdiensten op de betrokken route wanneer met deze dienst is begonnen.

3.4. De verbintenissen die in de afdelingen 2, 5 en 6 zijn vermeld kunnen (zoals in clausule 3.5 nader wordt uitgelegd) voor een specifieke betrokken route worden vernieuwd indien een nieuwe aanbieder van luchtdiensten een nieuwe of aanvullende concurrerende luchtdienst niet gedurende vier achtereenvolgende IATA-dienstregelingsperioden exploiteert.

3.5. Wanneer een erkende aanbieder van luchtdiensten geen gebruik maakt van de op grond van de onderhavige verbintenissen door de partijen ter beschikking gestelde slots om een nieuwe of aanvullende concurrerende luchtdienst op een specifieke betrokken route te exploiteren, geeft hij de partijen alle slots terug die met het oog op de exploitatie van de concurrerende luchtdienst ter beschikking waren gesteld zodra hij de exploitatie van deze dienst staakt. Overeenkomstig deze verbintenissen worden een luchtvaartmaatschappij, haar dochterondernemingen en haar alliantiepartners geacht een nieuwe of aanvullende concurrerende luchtdienst op een specifieke betrokken route te hebben gestaakt wanneer deze luchtvaartmaatschappij, haar dochterondernemingen of haar alliantiepartners, naar gelang van het geval, de desbetreffende slots niet voor ten minste 80 % hebben gebruikt voor een concurrerende luchtdienst op de specifieke betrokken route, tenzij hij zich kan beroepen op één van de rechtvaardigingsgronden, vermeld in artikel 10, lid 5 van Verordening (EG) nr. 95/93 of in enige andere verordening tot wijziging of vervanging daarvan.

3.6. Slots die door een erkende aanbieder van luchtdiensten aan de partijen worden teruggegeven voordat deze een nieuwe of aanvullende concurrerende luchtdienst gedurende vier achtereenvolgende IATA-dienstregelingsperioden heeft geëxploiteerd worden overeenkomstig afdeling 2 van de onderhavige verbintenissen door de partijen ter beschikking gesteld aan een andere potentiële nieuwe gegadigde met het oog op de uitvoering van een nieuwe of aanvullende concurrerende luchtdienst op de desbetreffende betrokken route.

4. ERKENNING VAN EEN POTENTIËLE NIEUWE GEGADIGDE DOOR DE COMMISSIE EN DE BEVOEGDE AUTORITEITEN IN DE BETROKKEN LIDSTAAT

4.1. De partijen stellen de slots uitsluitend ter beschikking aan potentiële nieuwe gegadigden die vooraf door de Commissie en de bevoegde autoriteiten van de betrokken lidstaat zijn erkend en uitsluitend op een wijze die door de Commissie en de bevoegde autoriteiten van de betrokken lidstaat vooraf is goedgekeurd. Bij het overwegen van hun goedkeuring nemen de Commissie en de bevoegde autoriteiten van de betrokken lidstaat die elementen in aanmerking die het meest geschikt zijn om de mededingingsbezwaren van de Commissie ten aanzien van de betrokken routes weg te nemen. Met name nemen de Commissie en de bevoegde autoriteiten van de betrokken lidstaat de volgende criteria in aanmerking:

a) of de potentiële nieuwe gegadigde een levensvatbare bestaande of potentiële concurrent is met het vermogen, de middelen en de inzet om op lange termijn de concurrerende luchtdienst te verrichten en als levensvatbare en actieve concurrent te exploiteren;

b) in geval van een potentiële nieuwe gegadigde die indirecte concurrerende luchtdiensten aanbiedt, de aansluittijd; en

c) of de potentiële nieuwe gegadigde concurrerende luchtdiensten aanbiedt op meerdere betrokken routes in Frankfurt met gebruikmaking van 14 (28 in het geval van Frankfurt-Washington) of minder slots per week.

4.2. Onverminderd clausule 4.1c) zal, wanneer meer dan één potentiële nieuwe gegadigde als een levensvatbare bestaande of potentiële concurrent kan worden beschouwd in de zin van clausule 4.1a), voorkeur worden gegeven aan een potentiële nieuwe gegadigde die directe vluchten aanbiedt.

5. "FREQUENT FLYER"-PROGRAMMA'S

5.1. De partijen verbinden zich ertoe om, wanneer een erkende aanbieder van luchtdiensten niet aan een van de Frequent Flyer-programma's van de partijen deelneemt noch over een eigen vergelijkbaar FFP beschikt, deze aanbieder op eigen verzoek toe te staan om deel te nemen aan een van hun Frequent Flyer-programma's of aan hun gemeenschappelijk programma, voorzover een dergelijk programma bestaat, voor de betrokken routes die met directe vluchten door de erkende aanbieder van luchtdiensten worden geëxploiteerd. Er wordt met de erkende aanbieder van luchtdiensten een contract gesloten onder redelijke en niet-discriminerende voorwaarden waarin ook de vergoeding van eventuele door de partijen gedragen kosten wordt opgenomen.

5.2. Een contract dat overeenkomstig het bepaalde in deze afdeling is gesloten vervalt voor een betrokken route wanneer de erkende aanbieder van luchtdiensten de exploitatie van een concurrerende luchtdienst op die route staakt.

6. INTERLINING

6.1. De partijen verbinden zich ertoe om, telkens wanneer een erkende aanbieder van luchtdiensten nog geen interlining-overeenkomst met de partijen heeft gesloten, op diens verzoek een interlining-overeenkomst met deze aanbieder die directe diensten op een of meer van de betrokken routes onderhoudt, te sluiten.

6.2. Interlining-overeenkomsten die overeenkomstig deze afdeling worden gesloten:

- zijn uitsluitend van toepassing op de tariefcategorieën F, C en Y;

- voorzien in interlining op basis van de gepubliceerde tarieven van de partijen voor enkele vluchten of de helft van de gepubliceerde tarieven van de partijen voor retourvluchten;

- gelden uitsluitend voor vervoer met een werkelijke oorsprong en bestemming op de betrokken route dat door de erkende aanbieder van luchtdiensten wordt verricht;

- zijn onderworpen aan de MITA-regels en/of de gebruikelijke commerciële voorwaarden, zoals de voorwaarde dat de erkende aanbieder van luchtdiensten de partijen een accreditief overlegt indien de partijen dit noodzakelijk achten; en

- voorzien in de mogelijkheid voor de erkende aanbieder van luchtdiensten, of voor reisagentschappen, om een retourvlucht aan te bieden die bestaat uit een door de partijen verrichte dienst in de ene richting en een door de erkende aanbieder van luchtdiensten verrichte dienst in de andere richting.

6.3. De partijen verbinden zich ertoe, afhankelijk van het aantal beschikbare plaatsen in de betrokken tariefklasse, een reiziger te vervoeren die in het bezit is van een biljet voor een directe concurrerende luchtdienst van een erkende aanbieder van luchtdiensten op een betrokken route. Om misbruik te voorkomen zullen de partijen evenwel kunnen eisen dat de erkende aanbieder van de luchtdienst of de reiziger, naar keuze van de aanbieder, een toeslag betaalt, gelijk aan het verschil tussen het door de partijen aangerekende tarief en het door de erkende aanbieder aangerekende tarief. Ook zullen, wanneer het door de erkende aanbieder aangerekende tarief lager is dan de waarde van het door de partijen uitgegeven biljet, de partijen slechts verplicht zijn hun biljet te endosseren ten belope van het door de erkende aanbieder aangerekende tarief. De erkende aanbieders van luchtdiensten zullen dezelfde bescherming genieten, wanneer het door de partijen aangerekende tarief lager is dan de waarde van het door de erkende aanbieder uitgegeven biljet.

6.4. Elke overeenkomstig het bepaalde in deze afdeling gesloten interlining-overeenkomst voor een betrokken route vervalt wanneer de erkende aanbieder van luchtdiensten de exploitatie van een concurrerende luchtdienst op die route staakt.

7. IATA-TARIEVENCONFERENTIES

7.1. De partijen verbinden zich ertoe niet deel te nemen aan dat onderdeel van de IATA-tarievenconferenties dat betrekking heeft op diensten op de betrokken route met de EU als vertrekpunt. Het staat de partijen vrij om, naar eigen goeddunken, de biljetten van andere luchtvaartmaatschappijen op de betrokken route, die zijn uitgegeven op basis van een in het kader van de IATA-tarievenconferenties vastgesteld tarief, te aanvaarden of te weigeren.

8. ALGEMENE BEPALINGEN BETREFFENDE DE VERBINTENISSEN

8.1. Indien de samenwerkingsovereenkomsten die door de Commissie in het kader van deze procedure worden onderzocht, door een andere kartelautoriteit worden onderworpen aan vereisten die potentieel in strijd zijn met deze verbintenissen, of indien zich andere omstandigheden voordoen die, in combinatie met de uit deze verbintenissen voortvloeiende verplichtingen, tot gevolg zouden hebben dat het ter beschikking stellen van slots verdergaat dan hetgeen absoluut noodzakelijk is om de mededingingsbezwaren van de Commissie ten aanzien van een van de betrokken routes weg te nemen, kunnen de partijen verzoeken om een herziening en aanpassing van deze verbintenissen om dergelijke inconsistenties of verplichtingen die niet langer noodzakelijk zijn om de mededingingsbezwaren van de Commissie weg te nemen, te vermijden.

8.2. Indien een in deze verbintenissen opgenomen verplichting onverenigbaar wordt met de toepasselijke wet- of regelgeving van de Europese Gemeenschap of de Verenigde Staten van Amerika, zijn de partijen niet langer aan deze verplichting onderworpen totdat de onverenigbaarheid is opgeheven. De partijen verbinden zich ertoe de Commissie en de bevoegde autoriteiten van de betrokken lidstaat in kennis te stellen van de wegens onverenigbaarheid vervallen verplichting alsmede van de wet- of regelgeving die aan de onverenigbaarheid ten grondslag ligt. Zo mogelijk dienen de partijen een dergelijke kennisgeving in voordat de desbetreffende wetgeving van kracht wordt, om de Commissie en de bevoegde autoriteiten van de betrokken lidstaat in staat te stellen passende maatregelen te nemen.

8.3. Indien de partijen de exploitatie van een directe vlucht van de betrokken routes staken, hebben zij het recht de Commissie en de bevoegde autoriteiten van de betrokken lidstaat te verzoeken hen van hun verbintenissen met betrekking tot de betrokken route te ontslaan. De onderhavige verbintenissen zijn automatisch opnieuw van toepassing op de betrokken route indien de partijen opnieuw directe diensten instellen.

8.4. De partijen verstrekken de Commissie binnen tien werkdagen na ontvangst van het met redenen omkleed verzoek van de Commissie en de bevoegde autoriteiten van de betrokken lidstaat alle inlichtingen waarom de Commissie en de bevoegde autoriteit van de betrokken lidstaat ten aanzien van deze verbintenissen kunnen verzoeken.

Bijvoegsel 2

VERKLARING VAN DE REGERING VAN DE BONDSREPUBLIEK DUITSLAND

Om de Commissie in staat te stellen met het oog op de door de partijen aangeboden verbintenissen, de procedure van artikel 85 (ex artikel 89) van het EG-Verdrag in de zaak van de transatlantische alliantie LH/SAS/UA (zaak COMP/D-2/36.201), welke op 3 juli 1996 werd ingeleid, te beëindigen, verklaart de regering van de Bondsrepubliek Duitsland, onverminderd haar algemene standpunt inzake prijsleiderschap bij luchtvaartmaatschappijen die "zesde vrijheid"-dienstverlening aanbieden met betrekking tot niet-EER-markten, dat zij geen enkele controle zal uitoefenen op tarieven voor indirecte "zesde vrijheid"-diensten van Duitsland naar de vier door de Commissie genoemde bestemmingen, nl. Frankfurt-Chicago, Frankfurt-Los Angeles, Frankfurt-San Francisco en Frankfurt-Washington.

Deze verklaring is afgelegd, ervan uitgaande dat Duitse luchtvaartmaatschappijen ten aanzien van prijscontrole voor de "zesde vrijheid" een gelijkwaardige behandeling zullen krijgen onder vergelijkbare omstandigheden op andere EER-markten, zo nodig op grond van de beoordeling door de Commissie van vergelijkbare transatlantische allianties.