Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD tot wijziging van Besluit 2001/131/EG van de Raad van 29 januari 2001 houdende afsluiting van de overlegprocedure met Haïti in het kader van artikel 96 van de Overeenkomst van Cotonou

(door de Commissie ingediend)

TOELICHTING

Na de parlementsverkiezingen op 21 mei en 9 juli heeft de Organisatie van Amerikaanse staten (OAS), die van de internationale gemeenschap een waarnemingsopdracht had gekregen, geconstateerd dat verschillende onregelmatigheden en gevallen van fraude waren voorgekomen en dat een onwettige berekeningsmethode voor de aanwijzing van de senatorposten was gehanteerd. Ondanks verschillende verklaringen en stappen van de EU hebben de Haïtiaanse autoriteiten geweigerd de verkiezingsresultaten ter discussie te stellen, waardoor de geloofwaardigheid en de legitimiteit van de uit die verkiezingen resulterende instellingen op de helling komt te staan.

De Raad van de Europese Unie heeft op 2 augustus 2000 besloten de regering van Haïti op grond van artikel 96 van de Overeenkomst van Cotonou uit te nodigen tot overleg teneinde de situatie grondig te onderzoeken en te vernemen wat de intenties van Haïti zijn in verband met de naleving van de essentiële elementen van artikel 9 van de Overeenkomst en meer in het bijzonder de beginselen van de democratie en de rechtsstaat. Dat overleg heeft op 26 september 2000 in Brussel plaatsgevonden.

Na afloop van dat overleg, en aangezien de Haïtiaanse autoriteiten de uitingen van bezorgdheid van de Europese Unie over de legitimiteit van het verkiezingsproces naast zich hebben neergelegd, heeft de Raad van de Europese Unie op 29 januari 2001 overeenkomstig artikel 96, lid 2, sub c), van de Overeenkomst van Cotonou besloten de volgende passende maatregelen betreffende haar samenwerkingsbeleid ten aanzien van Haïti te nemen:

1. niet-beschikbaarstelling van de tweede tranche van het 8ste EOF ten bedrage van 44,4 miljoen euro.

2. opschorting van de directe begrotingssteun die is voorzien in het kader van het 8ste EOF en binnen de begrotingslijn voedselzekerheid.

3. heroriëntering van het saldo van de eerste tranche van het 8ste EOF naar projecten die direct ten goede komen van de Haïtiaanse bevolking, die de civiele samenleving en de particuliere sector versterken en die eventueel het proces van democratisering en versterking van de rechtsstaat ondersteunen.

4. voorbereiding van de programmering van het 9de EOF door de delegatie van de Europese Commissie in Haïti, die de Haïtiaanse regering telkens wanneer nodig zal raadplegen. Tenzij de Raad op voorstel van de Commissie anders besluit, vindt tijdens de geldigheidsduur van het besluit geen kennisgeving van de toewijzing van middelen plaats.

Deze maatregelen vormen een gedeeltelijke opschorting van de samenwerking, en bij de vaststelling ervan is ernaar gestreefd nadelige gevolgen voor de armste lagen van de Haïtiaanse bevolking te vermijden.

De maatregelen verstrijken op 31 december 2001. Het besluit bepaalt dat de Commissie en de Raad gezamenlijk de situatie opnieuw bekijken; op basis van het resultaat daarvan zal een herziening door de Raad van bovenstaande maatregelen worden overwogen uitgaande van een voorstel van de Commissie.

Sinds de inwerkingtreding van de passende maatregelen op 29 januari 2001 hebben verschillende pogingen tot oplossing van de politieke crisis en tot bemiddeling plaatsgevonden tussen de beide partijen, aan de ene kant Lafamni Lavallas, de partij van president Aristide, en aan de andere de "Convergence Démocratique", een coalitie van de belangrijkste oppositiepartijen. Zo waren er de talrijke missies van de secretaris-generaal van de OAS en zijn adjunct, de resolutie van de top van Amerikaanse staatshoofden in San Jose, de oprichting van een groep "vrienden van Haïti" en het "Initiative de la Société Civile", dat de vertegenwoordigers van de civiele samenleving verenigt.

Tot nog toe is evenwel geen formeel akkoord gesloten tussen de betrokken partijen, hoewel vorderingen zijn bereikt op een aantal punten zoals de samenstelling van de voorlopige verkiezingsraad, het beginsel dat nieuwe verkiezingen worden georganiseerd en het niet op de helling zetten van de presidentsverkiezingen. De daadwerkelijke ondertekening van een dergelijk akkoord zou het uitgangspunt moeten vormen van iedere strategie tot crisisoplossing.

Er wordt dus voorgesteld de bemiddelingspogingen van de OAS te blijven ondersteunen, zoals is onderstreept in de verklaring van de EU van 26 oktober 2001, maar tegelijk de volgende beslissingen te nemen:

Zolang geen basisakkoord tussen de twee partijen bij de politieke crisis is ondertekend, zullen de passende maatregelen die de Raad van de EU op 29 januari 2001 heeft vastgesteld gehandhaafd blijven tot aan de ondertekening een dergelijk akkoord of, bij het uitblijven daarvan, tot 31 december 2002.

* Zodra een akkoord tussen de twee partijen is ondertekend, zullen alle samenwerkingsinstrumenten die door de maatregelen van 29 januari 2001 zijn getroffen, geleidelijk opnieuw in werking worden gesteld aan de hand van indicatoren voor het oplossen van de crisis en volgens de in onderstaande tabel weergegeven etappes.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

* Deze maatregelen verstrijken op 31 december 2002

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD tot wijziging van Besluit 2001/131/EG van de Raad van 29 januari 2001 houdende afsluiting van de overlegprocedure met Haïti in het kader van artikel 96 van de Overeenkomst van Cotonou

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,

Gelet op de ACS-EG-Overeenkomst van Cotounou, die op grond van Besluit 1/2000 van de ACS-EG-Raad van Ministers vervroegd wordt toegepast, inzonderheid op artikel 96,

Gelet op het intern akkoord inzake maatregelen en procedures voor de tenuitvoerlegging van de ACS-EG-partnerschapsovereenkomst, dat op grond van het besluit van de vertegenwoordigers van de regeringen van de lidstaten van 18.9.2000 voorlopig wordt toegepast, inzonderheid op artikel 3,

Gezien het voorstel van de Commissie,

Overwegende hetgeen volgt :

(1) Op grond van Besluit 2001/131/EG van de Raad van 29 januari 2001 houdende afsluiting van de overlegprocedure met Haïti in het kader van artikel 96 van de partnerschapsovereenkomst van Cotounou is de toekenning van financiële steun aan Haïti gedeeltelijk opgeschort na de toepassing van de "passende maatregelen" vastgesteld in artikel 96, lid 2, sub c), van de Partnerschapsovereenkomst.

(2) Dat besluit verstrijkt op 31 december 2001.

(3) Het besluit bepaalt dat de maatregelen voor 31 december 2001 opnieuw worden bekeken.

(4) De democratische beginselen worden op Haïti nog steeds niet nageleefd. In het licht van bepaalde aanmoedigende tekenen lijkt het evenwel aangewezen de samenwerking geleidelijk en voorwaardelijk te hernemen.

BESLUIT :

Artikel 1

Besluit 2001/131/EG wordt als volgt gewijzigd :

1. In artikel 3 wordt "31 december 2001" in de tweede en derde zin vervangen door "31 december 2002".

2. De bijlage wordt vervangen door de bijlage bij dit besluit.

Artikel 2

Dit besluit treedt in werking op de dag dat het wordt goedgekeurd.

Dit besluit wordt bekendgemaakt in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen..

Gedaan te Brussel,

Voor de Raad

De voorzitter

BIJLAGE

Ontwerp-brief

Excellentie,

De Europese Unie hecht veel belang aan de bepalingen van artikel 9 van de ACS-EG-Partnerschapsovereenkomst. De democratische beginselen en de rechtsstaat waarop het ACS-EG-Partnerschap is gebaseerd, zijn essentiële elementen van die overeenkomst en vormen dan ook de hoeksteen van onze betrekkingen.

In haar brief van 2 februari 2001 heeft de Europese Unie medegedeeld dat zij betreurde dat geen bevredigende oplossing was gevonden om de schending van de Haïtiaanse kieswet te verhelpen.

Vandaag, na bijna een jaar van politieke crisis en verschillende verzoenings- en bemiddelingspogingen, heeft de Unie bepaalde aanmoedigende tekenen waargenomen. Toch zijn de democratische beginselen op Haïti nog niet hersteld. Om die positieve wending te ondersteunen heeft de Raad van de Europese Unie zijn besluit van 29 januari 2001 herzien teneinde een geleidelijke herneming van alle samenwerkingsinstrumenten mogelijk te maken indien van uw kant de democratische doelstellingen in verband met het verkiezingsproces worden verwezenlijkt. Die maatregelen zijn met u besproken tijdens de demarches van de EU op ....... (aanvullen).De Raad van de Europese Unie heeft dus besloten de maatregelen die u in onze brief van 2 januari 2001 als "passende maatregelen" overeenkomstig artikel 96, lid 2, sub c), ter kennis zijn gebracht, als volgt te herzien :

* zolang geen basisakkoord tussen de twee partijen bij de politieke crisis is ondertekend, zullen de passende maatregelen die de Raad van de EU op 29 januari 2001 heeft vastgesteld gehandhaafd blijven tot aan de ondertekening van een dergelijk akkoord of, bij het uitblijven daarvan, tot 31 december 2002.

* Zodra een akkoord tussen de twee partijen is ondertekend, zullen alle samenwerkingsinstrumenten die door de maatregelen van 29 januari 2001 zijn getroffen, geleidelijk opnieuw in werking worden gesteld aan de hand van indicatoren voor het oplossen van de crisis en volgens de in onderstaande tabel weergegeven etappes.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

* Deze maatregelen verstrijken op 31 december 2002

De Unie heeft niet de wens de Haïtiaanse bevolking te treffen en zal doorgaan met de samenwerkingsprogramma's die niet onder deze maatregelen vallen. Zij hoopt dat u alles in het werk zal stellen om deze stapsgewijze oplossing van de crisis te implementeren, zodat alle samenwerkingsinstrumenten geleidelijk opnieuw in werking kunnen worden gesteld.

De Unie zal dus nauw toezien op het verdere verloop van het democratiseringsproces en meer in het bijzonder de totstandkoming van een akkoord tussen de beide partijen bij de crisis en de tenuitvoerlegging daarvan, onder meer via algemene en plaatselijke verkiezingen. Zij herhaalt dat zij bereid is een versterkte politieke dialoog aan te gaan en tot het democratiseringsproces bij te dragen. In dat verband zou zij kunnen overwegen haar besluit te herzien indien zich een gunstige ontwikkeling zou voordoen, maar zij behoudt zich het recht voor bij het uitblijven van verbetering bijkomende maatregelen te nemen.

Gelieve, Excellentie, de verzekering van onze bijzondere hoogachting te aanvaarden.

Voor de Commissie Voor de Raad