Conclusies van de Raad

van 20 oktober 2003

inzake open coördinatie voor toereikende en betaalbare pensioenen

(2003/C 260/02)

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

EROP WIJZENDE DAT:

(1) de Europese Raad, overeenkomstig de in maart 2000 in Lissabon vastgestelde geïntegreerde sociaal-economische strategie en in reactie op het eerste gezamenlijk verslag van de Commissie en de Raad inzake toereikende en betaalbare pensioenen, beklemtoond heeft dat de samenwerkingsdynamiek op dit gebied in stand moet worden gehouden door steeds de open coördinatiemethode toe te passen en opgeroepen heeft tot verdere hervormingen die met name gericht zijn op een grotere arbeidsparticipatie van oudere werknemers;

(2) de Europese Raad van Barcelona in het bijzonder benadrukt heeft dat de pensioenstelsels sneller moeten worden hervormd om te zorgen dat ze betaalbaar zijn en hun sociale doelstellingen kunnen verwezenlijken, ook door de gemiddelde leeftijd waarop de mensen werkelijk stoppen met werken binnen de Europese Unie in de periode tot 2010 geleidelijk op te trekken met circa 5 jaar;

(3) in het gezamenlijk verslag van de Commissie en de Raad inzake "vergroting van de arbeidsparticipatie en bevordering van beroepsactiviteit op oudere leeftijd" (maart 2002) krachtig gepleit wordt voor een preventieve, op de levenscyclus gerichte aanpak in het kader van een alomvattende en geïntegreerde strategie om de uitdaging van de vergrijzing aan te gaan, en ingegaan wordt op alle factoren die bepalend zijn voor de toegang tot de arbeidsmarkt, alsmede voor de mogelijkheid om langer aan het werk te blijven;

(4) in het gezamenlijk verslag van de Commissie en de Raad inzake toereikende en betaalbare pensioenen de verschillende beleidsmaatregelen in de lidstaten belicht worden en benadrukt wordt dat pensioenhervormingen alleen politiek aanvaardbaar zijn als er een evenwichtige vooruitgang wordt geboekt met betrekking tot zowel de sociale als de financiële aspecten, en de lidstaten verzocht wordt de vaart in het hervormingsproces te houden en geloofwaardige en doeltreffende strategieën toe te passen; de verhoging van de effectieve pensioenleeftijd en bijgevolg van de arbeidsparticipatie van oudere werknemers vormt een krachtig instrument waarmee beide genoemde aspecten kunnen worden aangepakt;

(5) de toereikendheid van de pensioenen in de toekomst in een aantal lidstaten ook steeds meer afhangt van het vermogen om voldoende aanvullende pensioenrechten te verwerven, hetgeen voor mensen die van baan veranderen of hun loopbaan onderbreken, bemoeilijkt wordt door voorwaarden voor de verwerving, het behoud en de overdracht van pensioenrechten, die tevens een aanzienlijke belemmering kunnen vormen voor de mobiliteit van werknemers; de Commissie heeft over deze kwestie een discussiedocument doen uitgaan naar de sociale partners;

(6) in de Commissiemededeling "De sociale dimensie van de strategie van Lissabon versterken: de open coördinatie stroomlijnen op het gebied van de sociale bescherming" voorgesteld is de toepassing van de open coördinatiemethode op de pensioenen na 2006 na te streven binnen een gestroomlijnd kader, en daarbij uit te gaan van een evaluatie van het werk dat is verricht met betrekking tot de verschillende processen op het gebied van de sociale bescherming, waaronder dat betreffende de pensioenen;

(7) in het advies van het Comité voor sociale bescherming over de stroomlijning de doelstelling van versterking van de sociale dimensie van de strategie van Lissabon krachtig onderschreven wordt, en benadrukt wordt dat de verschillende elementen van de tot dusver verrichte werkzaamheden inzake het sociale beschermingsbeleid, met inbegrip van de pensioenen, voor het publiek steeds zichtbaar moeten blijven; het Comité voor sociale bescherming heeft de Commissie ook verzocht aan te geven hoe men via de open coördinatiemethode op het gebied van de pensioenen meer van elkaar kan leren;

(8) tijdens de informele bijeenkomst van de ministers van Werkgelegenheid en Sociaal Beleid van 11 juli 2003 in Varese is gesproken over mogelijkheden om de samenwerking op het gebied van de pensioenen op basis van de open coördinatiemethode te verbeteren en te versterken.

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE

(1) BENADRUKT dat de vergrijzing alle huidige lidstaten en de toetredende landen aangaat, en dat het zinvol is een brede, geïntegreerde aanpak te bevorderen, om de pensioenen in de toekomst toereikend en betaalbaar te houden; voorts is het van belang beleidsmaatregelen te ontwikkelen waarmee de huidige en toekomstige generaties worden aangemoedigd om als ouder actief te blijven;

(2) BEVESTIGT dat het opzetten van adequate, betaalbare en moderne pensioenstelsels onder het nationale beleid valt, maar dat dit proces ondersteund kan worden door een nauwere samenwerking op het niveau van de Europese Unie die gebaseerd is op de open coördinatiemethode;

(3) HERHAALT dat de doelstelling van verlenging van het arbeidsleven, overeenkomstig de doelstelling van Barcelona, van bijzonder belang is als bijdrage aan de betaalbaarheid en toereikendheid van de pensioenstelsels en als onlosmakelijk aspect van de doelstelling om de algemene en specifieke arbeidsparticipatie overeenkomstig de doelstellingen van Lissabon en Stockholm te verhogen;

(4) ACHT HET VAN BELANG dat de Raad (EPSCO) een actievere rol speelt bij de bevordering van de coördinatie tussen werkgelegenheids- en sociaal beleid in het kader van het algemene streven naar toereikende, betaalbare en modernere pensioenstelsels;

(5) BENADRUKT dat het Comité sociale bescherming, waar passend in samenwerking met het Comité voor de werkgelegenheid en het Comité voor de economische politiek, de Raad (EPSCO) substantieel moet steunen, in het bijzonder door specifieke studies uit te voeren over gemeenschappelijke uitdagingen voor pensioenstelsels;

(6) IS VERHEUGD over de toezegging van de Commissie om, met het oog op de voorjaarsbijeenkomst van de Europese Raad in 2004 en, in voorkomend geval, de tripartiete sociale top, een verslag voor te leggen over de vooruitgang die geboekt is met betrekking tot de doelstelling van Barcelona om de gemiddelde leeftijd waarop mensen stoppen met werken, te verhogen;

(7) BENADRUKT hoe wezenlijk het is om het beleid inzake sociale bescherming, het economisch en het werkgelegenheidsbeleid te coördineren en, in het kader van het hervormingsproces, behalve aan de betaalbaarheid en de modernisering van de stelsels, veel aandacht te blijven schenken aan het waarborgen van de toereikendheid ervan;

(8) ERKENT dat ook de bedrijfspensioenregelingen moeten worden gemoderniseerd en neemt er nota van dat de sociale partners is verzocht om zich, aan de hand van het op artikel 138 van het Verdrag gebaseerde discussiedocument van de Commissie inzake de overdraagbaarheid van pensioenrechten, te beraden op een aanpak voor het terugdringen van belemmeringen voor de mobiliteit.