6. 8. 84 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 206/7 
3.12.2. Het Comité neemt nota van het feit dat de 
Commissie reeds met 33 landen die het Verdrag 
hebben ondertekend, een discussie begonnen is over manieren waarop de emissies overal in Europa kun­
nen worden verminderd, een initiatief dat het 
Comité van groot belang acht. 
Gedaan te Brussel, 23 mei 1984. 
De Voorzitter 
van het Economisch en Sociaal Comité 
Francois CEYRAC 
Advies inzake een voorstel voor een richtlijn van de Raad betreffende de onderlinge 
aanpassing van de wetgevingen der Lid-Staten inzake het gebruik van extractiemiddelen 
bij de produktie van levensmiddelen en voedingsbestanddelen 
(84/C 206/02) 
De tekst waarop de adviesaanvrage betrekking heeft is bekendgemaakt in het Publika­
tieblad van de Europese Gemeenschappen nr. C 312 van 17 november 1983, blz. 3. 
A. JURIDISCHE GRONDSLAG VAN HET ADVIES 
De Raad heeft op 21 november 1983 besloten, overeenkomstig artikel 100 van het Ver­
drag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap het Economisch en 
Sociaal Comité om advies te vragen inzake voornoemd onderwerp. 
Procedure: 
De Afdeling voor milieu, volksgezondheid en consumptie, die met de voorbereiding 
van de werkzaamheden dienaangaande belast was, heeft haar op basis van het rapport 
van mevrouw Williams opgestelde advies, op 26 en 27 april 1984 goedgekeurd. 
B. ADVIES VAN HET ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft tijdens de 217e zitting (vergadering van 
23 mei 1984) volgend advies uitgebracht, dat met algemene stemmen werd goedge­
keurd. 
1. Het Comité kent aan de bescherming van 
gezondheid, veiligheid en welzijn van de consument 
de hoogste prioriteit toe en beschouwt het richtlijn­
voorstel dan ook als een stap in de goede richting. 
Daarbij is dit voorstel in overeenstemming met de 
algemene beginselen inzake oplosmiddelen, welke 
zijn neergelegd in Richtlijn 73/241/EEG betref­
fende cacao- en chocoladeprodukten (') en in Richt­
lijn 77/436/EEG betreffende koffie- en cichorei-
extracten (2). Niettemin vestigt het de aandacht op 
(') Richtlijn 73/241/EEG van de Raad van 24 juli 1973 
betreffende de onderlinge aanpassing van de wette­
lijke voorschriften van de Lid-Staten inzake voor men­
selijke voeding bestemde cacao- en chocoladeproduk­
ten (art. 5), in PB nr. L 228 van 16.8. 1973, blz. 23 
e. v.). 
O Richtlijn 77/436/EEG van de Raad van 27 juni 1977 
betreffende de onderlinge aanpassing van de wetge­
vingen der Lid-Staten inzake extracten van koffie en 
extracten van cichorei (art. 3), in PB nr. L 172 van 
12.7. 1977, blz. 20 e. v.). een aantal belangrijke opmerkingen, waarmee zijns 
inziens rekening dient te worden gehouden. 
Algemene opmerkingen 
2. Wetenschappelijk Comité voor de menselijke voe­
ding 
2.1. Het Comité heeft waardering voor het verant­
woorde en deskundige advies over oplosmiddelen 
dat werd uitgebracht door het Wetenschappelijk 
Comité voor de menselijke voeding, een internatio­
naal erkend en onafhankelijk orgaan (-,). 
(3) Zie doe. EUR-7421-NL (elfde reeks). 
Nr. C 206/8 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 6. 8. 84 
2.2. Het Comité betreurt daarom dat de standpun­
ten van het Wetenschappelijk Comité niet naar 
behoren in het voorstel van de Commissie tot uiting 
komen en dat de nieuwe voorwaarden in sommige 
gevallen in feite minder strikt zijn dan door het 
Wetenschappelijk Comité is voorgesteld. Bovendien 
werd in één geval een nieuw element (nl. watervrije 
oplossing van ammonia) toegevoegd, waarover het 
Wetenschappelijk Comité geen standpunt heeft 
bepaald (zie bijlage I bij dit advies, waarin discre­
panties zijn vermeld). 
2.3. Het Comité wijst erop dat met betrekking tot 
dit richtlijnvoorstel, dat voor volksgezondheid en 
veiligheid van grote betekenis is, sneller vooruitgang 
dient te worden geboekt. In het bijzonder dringt het 
Comité er bij de Commissie op aan, niet onbe­
paalde tijd verdere raadplegingen en research af te 
wachten, maar het richtlijnvoorstel nu te doen goed­
keuren omdat het berust op de beste informatie die 
momenteel voorhanden is, waarbij ook de in dit 
advies naar voren gebrachte aanbevelingen in aan­
merking dienen te worden genomen. 
3. Specifieke criteria 
3.1. In de preambule en in de artikelen 4 en 5 van 
het voorstel wordt betoogd dat zowel algemene als 
specifieke zuiverheidsnormen voor extractiemidde­
len dienen te worden „vastgesteld" en „uitgewerkt". 
3.2. Er zijn evenwel nog geen specifieke criteria 
vastgesteld, zodat het Comité zich afvraagt of vast­
stelling van het onderhavige voorstel wel van enige 
praktische waarde zal zijn zonder dat eerst zuiver­
heidsnormen zijn ingevoerd. Zonder deze normen is 
er geen uitgangspunt voor toxicologische evaluatie. 
Zuiverheidscriteria dienen daarom tegelijk met het 
voorstel zelf te worden ingevoerd, waarbij eventueel 
van de door de producenten gebruikte kwaliteitsspe­
cificaties voor levensmiddelen wordt uitgegaan. 
Bijzondere opmerkingen 
4. Onvermijdbare residuen 
4.1. Het voorstel is blijkens artikel 1 van toepas­
sing op extractiemiddelen die worden gebruikt bij 
de bereiding van levensmiddelen en voedingsbe­
standdelen ; er wordt geen onderscheid gemaakt tus­
sen maximaal toelaatbare residuen in voor de klein­
handel bestemde levensmiddelen en residuen in bij het produktieproces gebruikte voedingsbestandde­
len, waarvan sommige ook aan de consument wor­
den verkocht (zie bijlage, deel II, kolom 4). 
4.1.2. Volgens het Comité zijn de gevolgen van 
deze zaak voor de industrie onduidelijk en dient in 
de bijlage een onderscheid tussen maximaal toelaat­
bare residuen voor verkoop of ruil op industrieel 
niveau of voor verkoop aan de consument te wor­
den gemaakt. 
4.1.3. In het bijzonder vreest het Comité dat toe­
passing van dergelijke maximaal toelaatbare resi­
duen op industrieel niveau bepaalde industriebedrij-
ven van de markt zou verdringen of ertoe zou 
nopen, op andere, mogelijk minder ongevaarlijke 
extractiemiddelen over te gaan. 
4.1.4. Om deze reden stelt het Comité voor, deel II 
van de bijlage als volgt te wijzigen: 
„Onder de hoofden „petroleumether (lichte pe­
troleum)" en „1-propanol" wordt in de vierde 
kolom als maximaal restgehalte voor de berei­
ding van eiwithoudende produkten en ontvet 
meel aangegeven „20 mg per kg eiwitprodukt of 
meel". Dit zou „20 mg per kg finaal levensmid­
del waarin het ingrediënt is opgenomen" moe­
ten luiden". 
4.2. In artikel 1 van het voorstel worden extractie­
middelen gedefinieerd als stoffen waarvan ook na 
verwijdering residuen kunnen achterblijven, waar­
van de aanwezigheid als „technisch onvermijdbaar" 
wordt omschreven. 
4.2.1. Volgens het Comité mag niet worden aange­
nomen dat dergelijke residuen „onvermijdbaar" 
zijn, aangezien deze veronderstelling bij toekomstig 
technologisch onderzoek onjuist zou kunnen blijken 
te zijn, doordat minimumresiduen tot nul worden 
gereduceerd. 
4.2.2. Het verdient daarom de voorkeur, de idee 
van „onvermijdbaarheid" uit het voorstel te halen 
en het begrip „extractiemiddel" te definiëren als een 
stof die een minimale hoeveelheid residu achterlaat 
bij toepassing van de beste techniek die op een -
bepaald ogenblik ter beschikking staat. In alle 
gevallen dient de hoeveelheid van dit residu onder 
de maximale restgehaltes te liggen die in de laatste 
kolom van deel II van de bijlage zijn aangegeven. 
5. Periode voor kennisgeving 
5.1. Volgens het richtlijnvoorstel dienen de bepa­
lingen ten aanzien van de in artikel 2.4 genoemde 
stoffen binnen vijf jaar na kennisgeving van de 
6. 8. 84 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 206/9 
richtlijn aan een nieuw onderzoek te worden onder­
worpen. 
5.2. Volgens het Comité dient deze te lange 
periode aanzienlijk te worden ingekort, bij voor­
beeld van vijf tot drie jaar. 
6. Positieve lijsten 
6.1. Het Comité stemt in met het in de artikelen 2 
en 7 vastgelegde principe van de positieve lijst, 
d. w. z. de lijst met toegestane stoffen; stoffen die 
hierop niet voorkomen zijn dus niet toegestaan. Dit 
is in overeenstemming met het standpunt dat het 
Comité in eerdere voorstellen op levensmiddelenter­
rein heeft ingenomen ('). 
6.2. Het Comité vestigt de aandacht nogmaals op 
de bijlage bij dit advies waarin op een aantal discre­
panties wordt gewezen. Het acht het met name 
bevreemdend dat twee stoffen (butylacetaat en 
2-propanol), die het Wetenschappelijk Comité voor 
de menselijke voeding „tijdelijk aanvaardbaar" 
achtte, in deel I van de bijlage bij het voorstel wor­
den opgenomen in de rubriek „Extractiemiddelen 
waarvoor de gebruiksvoorwaarden niet zijn gespeci-
fieerd". Het stelt daarom voor, deze stoffen anders 
in te delen. 
6.3. Wel is het Comité van oordeel dat een een­
voudige niet-bureaucratische procedure dient te 
worden ingevoerd voor toevoeging van bij recent 
onderzoek ontdekte extractiemiddelen aan de posi­
tieve lijst. 
7. Afwijkingen 
7.1. Het Comité stelt vast dat een Lid-Staat vol­
gens artikel 3 bij wijze van uitzondering het gebruik 
van niet op de positieve lijst voorkomende extractie­
middelen op zijn grondgebied mag toestaan, mits de 
Commissie hiervan binnen twee maanden op de 
hoogte wordt gesteld. 
7.2. In artikel 3 wordt voorts bepaald dat binnen 
een termijn van drie jaar documentatie aan de Com­
missie dient te worden voorgelegd. Volgens het 
Comité dient deze documentatie tegelijk met de oor-
(') 1. Kleurstoffen (PB nr. C 113 van 7. 5. 1980). 
2. Conserveermiddelen en anti-oxidantia (PB 
nr. C 348 van 31. 12. 1980). 
3. Smaakstoffen (PB nr. C 138 van 9. 6. 1981). spronkelijke kennisgeving te worden voorgelegd en 
niet tot drie jaar later. 
8. Monsterneming 
8.1. Het Comité stelt vast dat in de artikelen 5 en 8 
bepalingen inzake de vaststelling van procedures en 
methodes voor monsterneming en analyse van 
extractiemiddelen zijn opgenomen, maar vestigt de 
aandacht op de noodzaak voor de consument dat 
proeven dienaangaande "zowel op kleinhandelsni­
veau als in andere stadia van de levensmiddelenpro-
duktie worden verricht. 
9. Stemming bij gekwalificeerde meerderheid 
9.1. Het Comité is van mening dat de bevoegdhe­
den van het Permanent Comité voor levensmidde­
len in dit specifieke geval nauwkeurig dienen te 
worden aangegeven en niet te ruim mogen worden 
gelaten. 
9.2. Dit zou in overeenstemming zijn met artikel 2 
van Besluit 69/414/EEG van de Raad tot oprich­
ting van een Permanent Comité voor levensmidde­
len, dat als volgt luidt: 
„Het Comité vervult de taken die het bij de 
door de Raad met betrekking tot levensmidde­
len vastgestelde bepalingen zijn opgedragen, in 
de gevallen en onder de voorwaarden die daarin 
zijn omschreven.". 
10. In- en uitvoer 
10.1. Het Comité acht het onnodig categorisch te 
bepalen dat het richtlijnvoorstel niet van toepassing 
is op uitvoer, aangezien deze bepaling er alleen 
maar toe kan aanzetten dat minder zuivere produk-
ten op markten buiten de Gemeenschap worden 
afgezet. 
10.1.1. Het Comité geeft de voorkeur aan een 
totaal andere aanpak van dit probleem: de normen 
van de Gemeenschap dienen te worden toegepast, 
tenzij een land buiten de Gemeenschap specifieke, 
verplichte normen ten aanzien van ingevoerde 
extractiemiddelen, levensmiddelen of ingrediënten 
vastlegt. 
10.1.2. Bijgevolg stelt het Comité voor, artikel 10.2 
te herzien, dan wel te schrappen. 
10.2. Aan de andere kant ziet het Comité ten aan­
zien van invoercontroles in dat de Gemeenschap 
voor niet-Lid-Staten geen normen voor extractie­
middelen kan afkondigen; wel vreest het dat in 
derde landen vervaardigde extractiemiddelen die 
onder de voorgestelde communautaire normen lig­
gen, op de gemeenschappelijke markt worden afge­
zet. 
Nr. C 206/10 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 6.8.84 
10.3. De aandacht van de Lid-Staten dient er door derde landen geen extractiemiddelen worden inge-
de Commissie op te worden gevestigd dat zij er via voerd die niet aan de Gemeenschapsnormen vol-
geëigende maatregelen voor moeten zorgen dat uit doen. 
Gedaan te Brussel, 23 mei 1984. 
De Voorzitter 
van het Economisch en Sociaal Comité 
Francois CEYRAC 
BIJLAGE 
De niet duidelijk en specifiek in het voorstel van de Commissie overgenomen aanbevelingen van 
het Wetenschappelijk Comité voor de menselijke voeding zijn hieronder aangegeven (geciteerd 
uit doe. EUR-7421, blz. 6 e. v., in de volgorde van de stoffen die in de delen I en II van de bijlage 
bij het voorstel van de Commissie zijn opgenomen). 
Bijlage bij het voorstel van de Commissie 
Deell 
(i) Butylacetaat 
„Het Comité acht deze stof tijdelijk aanvaardbaar voor gebruik als oplosmiddel voor voedings­
middelen.". 
(ii) 2-Propanol 
„Intussen achtte het Comité het gebruik van deze verbinding als extractieoplosmiddel tijdelijk 
aanvaardbaar.". 
(iii) Aceton 
„Het Comité beveelt aan dat de specificatie een limiet van 10 ppm voor mesityoxide zou moeten 
omvatten, (en) acht het gebruik van deze stof aanvaardbaar als extractieoplosmiddel voor levens­
middelen, mits residuen liggen beneden 5 mg/kg geconsumeerd voedingsmiddel.". 
(iv) Stikstofoxide 
„De specificatie zou de aanwezigheid van andere stikstofoxiden moeten uitsluiten.". 
Bijlage bij het voorstel van de Commissie 
Deel II 
(i) Diethylether 
„De specificatie zou limieten moeten bevatten voor met name genoemde stabilisatoren.". 
(ii) Lichte petroleum 
„Een specificatie is vereist met limieten voor onverzadigde alifatische koolwaterstoffen en poly­
cyclische aromatische koolwaterstoffen.". 
Door het Wetenschappelijk Comité wordt deze stof ook als volgt omschreven: „Dit materiaal is 
moeilijk te specificeren, maar omvat een mengsel van verzadigde alifatische koolwaterstoffen 
met een gespecificeerd distillatiebereik, dat tot 50 % hexaan en variabele hoeveelheden heptaan 
6. 8. 84 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 206/11 
bevat.". Deze omschrijving dient te worden vergeleken met de in de voetnoot van deel II van de 
bijlage bij het voorstel van de Commissie gegeven definitie van „lichte petroleum". 
(iii) 1-Propanol 
„Het Comité acht het gebruik van deze verbinding tijdelijk aanvaardbaar als extractieoplosmid­
del, indien residuen van dit gebruik in levensmiddelen die worden geconsumeerd niet meer 
bedragen dan 5 mg/kg.". 
(iv) Methylethylketon 
„Het Comité beveelt aan dat de specificatie de hoeveelheid hexaan in MEK tot 50 mg/kg zou 
moeten beperken.". 
Het Wetenschappelijk Comité gaat niet in op de volgende stof, die in deel II van de bijlage bij 
het voorstel van de Commissie is opgenomen: 
Watervrije oplossing van ammoniak in methanol, ethanol, 1-propanol, of 2-butanol. 
Advies inzake de ontwerp-aanbeveling van de Raad voor de invoering van een Europees 
medisch paspoort 
(84/C 206/03) 
De tekst waarop de adviesaanvrage betrekking heeft is bekendgemaakt in het Publika­
tieblad van de Europese Gemeenschappen nr. C 21 van 28 januari 1984. 
A. JURIDISCHE GRONDSLAG VAN HET ADVIES 
De Raad heeft op 10 januari 1984 besloten, overeenkomstig artikel 198 van het Ver­
drag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap bij het Economisch 
en Sociaal Comité om advies te vragen inzake bovengenoemde ontwerp-aanbeveling. 
Procedure 
De Afdeling voor milieu, volksgezondheid en consumptie, die met de voorbereiding 
van de werkzaamheden dienaangaande belast was, heeft haar advies op basis van het 
verslag van de heer E. Brassier op 26 en 27 april 1984 goedgekeurd. 
B. ADVIES VAN HET ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ 
Het Economisch en Sociaal Comité heeft tijdens zijn 217e zitting (vergadering van 
23 mei 1984) volgend advies uitgebracht, dat met algemene stemmen werd goedge­
keurd: 
1. Het Comité schaart zich zonder beperkingen 
achter de op 13 oktober 1981 door het Europese Par­
lement aangenomen resolutie, waarin op invoering 
van een Europees medisch paspoort werd aange­
drongen. 
Daarom stemt het in met de door de Commissie aan 
de Raad voorgelegde aanbeveling over dit onder­
werp. 2. Feit is dat de mobiliteit van een deel van de 
bevolking in de Gemeenschap steeds meer toe­
neemt. Van deze bevolking lijdt een 8 a 10% aan 
ernstige of chronische ziekten, die bij ongeval of 
ziekte tijdens reizen voor beroeps- of toeristische 
doeleinden snelle en doeltreffende medische verzor­
ging vereisen. 
2.1. In dergelijke omstandigheden is de zieke of de