tot wijziging van Verordening (EU) nr. 1286/2014 wat betreft de verlenging van de overgangsregeling voor beheermaatschappijen, beleggingsmaatschappijen en personen die advies geven over rechten van deelneming in instellingen voor collectieve belegging in effecten (icbe's) en niet-icbe’s of deze verkopen

Doel van de “essentiële beleggersinformatie” is ervoor te zorgen dat beleggers “redelijkerwijs in staat zijn de aard en de risico’s van het aangeboden beleggingsproduct te begrijpen en derhalve met kennis van zaken beleggingsbeslissingen te nemen”. De “essentiële beleggersinformatie” is een kort document (van twee bladzijden, of drie voor gestructureerde icbe's), in een standaardmodel, waarin de informatie in een welbepaalde volgorde is vermeld om vergelijkingen tussen verschillende icbe’s mogelijk te maken. De informatie wordt gepresenteerd in niet-technische bewoordingen zodat zij te begrijpen is voor kleine beleggers. De “essentiële beleggersinformatie” moet een op zichzelf staand document zijn: de essentiële elementen ervan moeten voor beleggers te begrijpen zijn zonder dat naar andere documenten wordt verwezen, en moeten in overeenstemming zijn met de relevante delen van het icbe-prospectus. Zij is gebaseerd op het algemene vereiste dat verstrekte informatie eerlijk en duidelijk moet zijn en niet misleidend mag zijn.

Als gevolg van dit voorstel zal Verordening (EU) nr. 1286/2014 van toepassing zijn op beheermaatschappijen, beleggingsmaatschappijen en personen die advies geven over rechten van deelneming in icbe’s en niet-icbe’s of deze verkopen met ingang van 1 juli 2022, zodat de toepassingsdatum samenvalt met die van de wijzigingen van Richtlijn 2009/65/EG en Gedelegeerde Verordening (EU) 2017/653.

De ontwerpen van technische reguleringsnormen bevatten ook bepalingen betreffende informatie over in het verleden behaalde resultaten voor bepaalde soorten icbe’s, kleine abi’s en verzekeringsgebaseerde beleggingsproducten. ‑

·herziene samenvattende kostenindicatoren en veranderingen in de inhoud en presentatie van informatie over de kosten van PRIIP’s, om retailbeleggers in staat te stellen de verschillende soorten kostenstructuren beter te begrijpen en het gebruik van deze informatie door personen die advies geven over PRIIP’s of deze verkopen, te vergemakkelijken;

Artikel 32 van Verordening (EU) nr. 1286/2014 voorziet in een overgangsregeling waarbij beheermaatschappijen, beleggingsmaatschappijen en personen die advies geven over rechten van deelneming in icbe’s en niet-icbe’s of deze verkopen, tijdelijk worden vrijgesteld van de verplichting om retailbeleggers een KID te verstrekken. Deze regeling is momenteel van toepassing tot en met 31 december 2021 (“overgangsregeling”).

Verordening (EU) nr. 1286/2014 stelt retailbeleggers in staat verpakte retailbeleggingsproducten en verzekeringsgebaseerde beleggingsproducten (PRIIP's) beter te begrijpen en te vergelijken en met kennis van zaken beleggingsbesluiten te nemen. PRIIP’s omvatten onder andere instellingen voor collectieve belegging in effecten (icbe’s) en alternatieve retailbeleggingsinstellingen (abi’s).

Naast de identificatie van de icbe en een korte beschrijving van haar beleggingsdoelstellingen en beleggingsbeleid bevat de “essentiële beleggersinformatie”:

·een deel betreffende de kosten en lasten, volgens een standaardmodel voor de presentatie en toelichting van lasten, met inbegrip van relevante waarschuwingen, zodat beleggers naar behoren worden geïnformeerd over de kosten die zij zullen moeten betalen en de verhouding van deze kosten tot het kapitaalbedrag dat in het fonds wordt belegd;

·een deel betreffende de risico’s en opbrengsten, dat gedetailleerde regels bevat over de presentatie van het risico-opbrengstprofiel van het product, aan de hand van een synthetische indicator, aangevuld met beschrijvende toelichtingen over de indicator zelf en de risico’s die er niet door worden bestreken. De “essentiële beleggersinformatie” kan een kruisverwijzing bevatten naar het icbe-prospectus, dat nadere informatie verschaft over de relevante risico’s;

·een deel over de resultaten, waarin de in het verleden behaalde resultaten of, indien relevant, toekomstscenario’s worden gepresenteerd.

De “essentiële beleggersinformatie” is de benchmark geworden voor informatieverstrekking over PRIIP’s. De bepalingen inzake informatieverstrekking van Verordening (EU) nr. 1286/2014 zijn grotendeels ontleend aan Richtlijn 2009/65/EG. Het KID, dat gebaseerd is op het model van de “essentiële beleggersinformatie”, is een gestandaardiseerde factsheet met de belangrijkste kenmerken (met inbegrip van de kosten en de potentiële risico’s en opbrengsten) van een bepaald PRIIP op een eenvoudige, te begrijpen en vergelijkbare manier. Verordening (EU) nr. 1286/2014 bevat ook gedetailleerde regels over wanneer en hoe ontwikkelaars en personen die PRIIP’s verkopen of er advies over geven, het KID aan retailbeleggers moeten verstrekken.

Meer in het algemeen heeft Verordening (EU) nr. 1286/2014 tot doel retailbeleggers in de mogelijkheid te stellen betere beleggingsbesluiten te nemen en af te zien van suboptimale of op misleidende wijze verkochte producten, en daardoor het vertrouwen in het financiële stelsel te helpen herstellen. Anders dan de bepalingen inzake de “essentiële beleggersinformatie” zijn de regels voor het KID bewust ontworpen om de vergelijking van een breder scala van retailbeleggingsproducten te vergemakkelijken, met inbegrip van (onder andere) icbe’s en niet-icbe’s die worden aangeboden aan retailbeleggers, verzekeringsgebaseerde beleggingsproducten, derivaten en gestructureerde producten, en andere verpakte verzekerings- en beleggingsproducten.

Informatiestandaarden voor functioneel vergelijkbare en substitueerbare PRIIP’s verbeteren de transparantie en de vergelijkbaarheid, en zorgen voor minder verwarring in verband met het gebruik van sectorspecifieke concepten. Dit draagt ertoe bij dat retailbeleggers de producten die zij kopen, begrijpen en vertrouwen, terwijl regelgevingsarbitrage wordt voorkomen en consistente regelgeving wordt bevorderd, wat op zijn beurt het toezicht moet vergemakkelijken, de kosten moet beperken en prijsconcurrentie moet ondersteunen. De “doelgerichte standaardisering” in het PRIIP’s-kader is geen “one size fits all”-benadering, maar houdt in dat PRIIP’s in vier categorieën worden ingedeeld en dat de informatieverplichtingen daarop worden afgestemd. Een van de categorieën omvat producten die een onderliggende belegging lineair volgen - hieronder vallen de meeste icbe’s, kleine abi’s en unit-linked levensverzekeringsproducten. Tegelijkertijd garandeert het KID, voor zover de PRIIP’s voldoende vergelijkbaar zijn, een uniforme presentatie van essentiële informatie, ongeacht de categorie.

Bij de goedkeuring ervan in 2014 was de overgangsregeling voor icbe’s en niet‑icbe’s gerechtvaardigd door de relatief korte periode sinds de invoering van de “essentiële beleggersinformatie” (1 juli 2011). In overweging 35 van Verordening (EU) nr. 1286/2014 specificeerden de medewetgevers dat het “evenredig [zou] zijn om voor deze icbe's na de inwerkingtreding van deze verordening een overgangsperiode van vijf jaar toe te kennen” en dat “[n]a het verstrijken van deze overgangsperiode, en zonder enige verlenging, [...] zij aan deze verordening [zouden] worden onderworpen, indien de overgangsperiode niet verder wordt verlengd”.

Verordening (EU) 2019/1156 van het Europees Parlement en de Raad verlengde de overgangsregeling tot en met 31 december 2021, met het voorbehoud (overweging 14) dat “alle betrokken instellingen en toezichthoudende autoriteiten ernaar [dienen] te streven zo snel mogelijk te handelen, teneinde deze tijdelijke vrijstelling te beëindigen”.

Om dit doel te verwezenlijken, hebben de ETA’s gezamenlijk technische reguleringsnormen tot wijziging van Gedelegeerde Verordening (EU) 2017/653 vastgesteld en op 3 februari 2021 ingediend. Samenvattend hebben de technische reguleringsnormen betrekking op de onderstaande punten.

Prestatiescenario’s

De ETA’s beperken het risico van overoptimistische prestatiescenario’s voor alle soorten PRIIP’s, waarbij PRIIP-ontwikkelaars de mogelijkheid wordt geboden om, wanneer dit gerechtvaardigd is, gebruik te maken van lagere percentielen van de geraamde uitkeringen van toekomstige rendementen om de scenario's te ontwikkelen. Zo zouden PRIIP-ontwikkelaars scenario’s kunnen ontwikkelen die conservatiever zijn als er volgens hen een materieel risico is dat de voorgeschreven scenario’s aanleiding geven tot onrealistische verwachtingen bij beleggers. De methodologie maakt het PRIIP-ontwikkelaars evenwel niet mogelijk gebruik te maken van hogere percentielen.

Op basis van de resultaten van de consumententoetsing voegen de ETA’s voor alle PRIIP’s het minimumrendement van het product toe aan de door de prestatiescenario’s te bestrijken gebieden.

Voor PRIIP’s van categorie 2 (die de meeste icbe’s en niet-icbe’s omvat) stellen de ETA’s een herziene methodologie voor de berekening van “gunstige”, “gematigde” en “ongunstige” prestatiescenario’s voor om de incidentie van procycliciteit te verminderen en mogelijke misleidende ramingen, die onrealistische verwachtingen bij retailbeleggers dreigen te creëren, te beperken. ‑ Met name brengt deze methodologie het aantal jaren gegevens die ten grondslag liggen aan de berekening van de scenario’s, van 5 op 10 teneinde problemen in verband met procyclische ramingen aan te pakken. Zij ontleent scenario’s ook rechtstreeks aan een uitkering van rendementen in het verleden, zodat retailbeleggers het mathematisch verband tussen rendementen in het verleden en de scenariowaarden duidelijk begrijpen.

Voor het stressscenario behouden de ETA’s de huidige methodologie, aangezien die een doeltreffende indicator van extreme ongunstige gebeurtenissen op de markt is gebleken, zoals de aanvankelijke financiële schok in 2020 als gevolg van de COVID-19-crisis.

Prestaties in het verleden

In het deel “Andere nuttige informatie” van het KID nemen de ETA’s een link op naar een andere online bron of een extern document met gestandaardiseerde gegevens betreffende in het verleden behaalde resultaten. Voorts standaardiseren zij de inhoud en methodologie van prestaties in het verleden in een nieuwe bijlage VII bij Gedelegeerde Verordening (EU) 2017/653. De voorgestelde methodologie is gebaseerd op de benadering voor de “essentiële beleggersinformatie”, met specifieke aanpassingen waar nodig. Voor andere PRIIP’s dan die van categorie 2 handhaven de ETA’s de huidige benadering waarbij alleen prestatiescenario’s worden getoond.

Kosten

De ETA’s herzien de samenvattende kostenindicatoren en veranderen de inhoud en de presentatie van informatie over de kosten van PRIIP’s om retailbeleggers in staat te stellen de verschillende soorten kostenstructuren beter te begrijpen en het gebruik van deze informatie door personen die PRIIP’s verkopen of er advies over geven, te vergemakkelijken, onder andere door te verlangen dat gedetailleerde informatie over kosten voor verpakte retailbeleggingsproducten (als omschreven in Richtlijn 2014/65/EU, MiFID II) wordt uitgedrukt in een geldbedrag, in overeenstemming met artikel 50, lid 2, van Gedelegeerde Verordening (EU) 2017/565. Voor verzekeringsgebaseerde beleggingsproducten worden de kosten nog steeds uitgedrukt als “verlaging van de opbrengst”.

De ETA’s wijzigen de methodologie voor de berekening van transactiekosten om praktische problemen bij de toepassing van de uitkeringsregels aan te pakken. Zij voorkomen ook negatieve transactiekosten door een minimum vast te stellen voor de expliciete kosten.