Voorstel voor een BESLUIT VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD betreffende de bijdrage van de Europese Gemeenschap aan het "Wereldfonds voor de bestrijding van hiv/aids, tuberculose en malaria"

(door de Commissie ingediend)

TOELICHTING

Inleiding:

Er is toenemende bezorgdheid over de verwoestende gevolgen van de drie voornaamste besmettelijke ziekten - hiv/aids, tuberculose en malaria - voor de wereldbevolking en de economische en sociale ontwikkeling, en bijgevolg ook voor de inspanningen op het gebied van armoedevermindering in de ontwikkelingslanden.

Voorstel voor de "EG-bijdrage aan het Wereldfonds voor de bestrijding van hiv/aids, tuberculose en malaria":

In de gezamenlijke verklaring van de Raad en de Commissie van 31 mei 2001 krijgt de secretaris-generaal van de Verenigde Naties veel lof voor zijn voorstel om een Wereldfonds op te richten voor de bestrijding van hiv/aids, tuberculose en malaria, hierna "Wereldfonds" genoemd.

De Commissie heeft 120 miljoen euro toegezegd voor het Wereldfonds. Hiervan wordt de ene helft gefinancierd uit de begroting van de Gemeenschap voor 2001, de andere helft uit het EOF. De bijdrage uit de begroting betreft de jaren 2001 en 2002. Dit voorstel heeft niet betrekking op de bijdrage uit het EOF, die bestemd is voor landen uit Afrika, het Caribisch gebied en de Stille Oceaan (ACS-staten).

Het voornaamste doel van het Wereldfonds is de totstandbrenging van een innovatief, doeltreffend publiek/particulier partnerschap en fonds voor de bestrijding van hiv/aids, tuberculose en malaria, overeenkomstig het actieprogramma van de Gemeenschap voor de bestrijding van besmettelijke ziekten in de context van armoedevermindering.

Evaluatie van het voorstel:

De Commissie is,

- als deelneemster aan de voorbereidende werkzaamheden voor de oprichting van het Wereldfonds, meer bepaald de werkzaamheden van de voorlopige werkgroep die, voorafgaand aan de inwerkingstelling van het fonds, belast was met de afronding van de voorbereidende regelingen, en

- gezien de bepalingen met betrekking tot het beheer, de governance en het afleggen van verantwoording, alsmede gezien de juridische en financiële regelingen in verband met de oprichting van het voor bijdragen bestemde fonds,

tot de conclusie gekomen dat het initiatief gepast is en doet derhalve de aanbeveling een bijdrage ter hoogte van 120 miljoen euro vrij te maken voor het Wereldfonds. Van dit bedrag is 60 miljoen euro afkomstig uit de begroting van de Gemeenschap (waarvan 50 miljoen euro moet worden overgeboekt van de begrotingslijnen voor visserij en 10 miljoen euro van de begrotingslijnen voor ALA).

EG-bijdrage aan het "Wereldfonds"

Binnen de voorlopige werkgroep is overeenstemming bereikt over de oprichting van een Wereldfonds en beheer daarvan volgens gezamenlijk overeengekomen regels.

De voorlopige werkgroep is samengesteld uit daartoe aangewezen donors, begunstigde landen, maatschappelijke organisaties en vertegenwoordigers van de particuliere sector, VN-organisaties en de Wereldbank. De Europese Gemeenschap en haar lidstaten maken deel uit van deze voorlopige werkgroep.

De bijdrage van de Europese Gemeenschap aan het fonds is afkomstig uit begrotingspost B7-6211: Steun voor de bestrijding van aan armoede gerelateerde ziektes (malaria, tuberculose). Dit betekent dat middelen moeten worden overgeboekt binnen rubriek 4 van de financiële vooruitzichten. De Commissie zal hiertoe de nodige voorstellen voorleggen aan de begrotingsautoriteit.

Aangehecht voorstel voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad is de voorgestelde rechtsgrond.

Timing:

Het Wereldfonds moet medio december 2001 operationeel zijn.

Om ervoor te zorgen dat de beschikbare middelen vóór het eind van 2001 worden vastgelegd, moeten de wetgevingsprocedures van de Europese Gemeenschap tijdig zijn voltooid om ervoor te zorgen dat de eerder genoemde overboeking kan worden goedgekeurd.

Conclusie:

De Commissie stelt voor dat het Europees Parlement en de Raad hun goedkeuring hechten aan bijgevoegd voorstel voor een besluit inzake de bijdrage van de Gemeenschap aan het "Wereldfonds voor de bestrijding van hiv/aids, tuberculose en malaria".

2001/0251 (COD)

Voorstel voor een BESLUIT VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD betreffende de bijdrage van de Europese Gemeenschap aan het "Wereldfonds voor de bestrijding van hiv/aids, tuberculose en malaria"

HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, inzonderheid op artikel 179,

Gezien het voorstel van de Commissie,

Volgens de procedure van artikel 251 van het Verdrag,

Overwegende hetgeen volgt:

(1) Er is toenemende bezorgdheid over de verwoestende gevolgen van de drie voornaamste besmettelijke ziekten - hiv/aids, tuberculose en malaria - voor de wereldbevolking en de economische en sociale ontwikkeling, en bijgevolg ook voor de inspanningen op het gebied van armoedevermindering, en over het feit dat vooral de kwetsbaarste bevolkingsgroepen in de ontwikkelingslanden hierdoor worden getroffen.

(2) De deelnemers aan de G8-top van juli 2000 in Okinawa hebben toegezegd alles in het werk te zullen stellen om een doorbraak te bewerkstelligen in de strijd tegen besmettelijke ziekten en een einde te maken aan de vicieuze cirkel van ziekten en armoede.

(3) De Raad Algemene Zaken keurde in mei 2001 een actieprogramma van de Gemeenschap goed voor de bestrijding van besmettelijke ziekten in de context van armoedevermindering.

(4) In de gezamenlijke verklaring van de Raad en de Commissie van 31 mei 2001 krijgt de secretaris-generaal van de Verenigde Naties veel lof voor zijn voorstel om een Wereldfonds voor de bestrijding van hiv/aids, tuberculose en malaria op te richten, hierna "Wereldfonds" genoemd.

(5) Op de G8-top van juli 2001 in Genua kondigde de Commissie, met steun van de Gemeenschap en de lidstaten, aan 120 miljoen euro te willen toezeggen in antwoord op het verzoek van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties.

(6) Dit fonds wordt momenteel opgericht namens de internationale donorgemeenschap en de begunstigde landen. Het zal worden beheerd door de trustee van het Wereldfonds, overeenkomstig de doelstellingen van het fonds, als genoemd in de bepalingen met betrekking tot het beheer en de governance daarvan.

(7) Doel van het fonds is de bestrijding van de besmettelijke ziekten hiv/aids, tuberculose en malaria in ontwikkelingslanden, op basis van een evenwichtige aanpak, waarbij het accent in eerste instantie ligt op preventie.

(8) De Gemeenschap komt overeen een bijdrage te leveren ter hoogte van 60 miljoen euro, afkomstig uit de Gemeenschapsbegroting. Deze bijdrage wordt samen met de andere bijdragen aan het Wereldfonds beheerd overeenkomstig de beginselen van gezond en efficiënt beheer,

BESLUITEN:

Artikel 1

1. De Gemeenschap levert een bijdrage aan het Wereldfonds ter hoogte van 60 miljoen euro.

2. Deze bijdrage aan het Wereldfonds geschiedt op basis van een tussen de Commissie en de trustee van het Wereldfonds te sluiten financieringsovereenkomst.

3. Deze bijdrage wordt beheerd overeenkomstig de regels en procedures die worden vastgesteld voor het Wereldfonds, waarover overeenstemming is bereikt met de Commissie en die worden gehecht aan de financieringsovereenkomst.

Artikel 2

De Commissie zorgt ervoor dat de Rekenkamer over alle relevante informatie beschikt. Zij verzoekt het Wereldfonds, wanneer de Rekenkamer een daartoe strekkend verzoek indient, om extra gegevens over de financiële activiteiten van het Wereldfonds. De Commissie en de Rekenkamer verrichten de nodige controles en inspecties om de financiële belangen van de Europese Gemeenschap te beschermen tegen fraude en onregelmatigheden.

Artikel 3

Dit besluit treedt in werking op de dag waarop het wordt aangenomen. Het wordt bekendgemaakt in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen.

Gedaan te Brussel, op

Voor het Europees Parlement Voor de Raad

De Voorzitster De Voorzitter

WETGEVEND FINANCIEEL MEMORANDUM

Beleidsgebied(en): ontwikkeling en betrekkingen met de ACS-staten

Activiteiten: ontwikkelingssamenwerkingsbeleid en sectorale strategieën

Benaming van de maatregel: Wereldfonds voor de bestrijding van hiv/aids, tuberculose en malaria, hieronder "Wereldfonds" genoemd

1. BEGROTINGSLIJN(EN) + RUBRIEK(EN):

B7-6211 - Steun voor de bestrijding van aan armoede gerelateerde ziektes (malaria, tuberculose) in ontwikkelingslanden

2. ALGEMENE CIJFERGEGEVENS

2.1. In totaal voor de maatregel uitgetrokken middelen (deel B): 60 miljoen euro

2.2. Toepassingsperiode:

2001-2002

2.3. Totaal meerjarige uitgavenraming:

(a) Tijdschema vastleggingskredieten/betalingskredieten (financiële steunverlening) (zie punt 6.1.1)

miljoen euro

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

(b) Technische en administratieve bijstand en uitgaven ter ondersteuning (zie punt 6.1.2)

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

(c) Totaal financiële gevolgen voor personeel en andere huishoudelijke uitgaven (zie punt 7.2 en 7.3)

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

2.4. Verenigbaarheid met de financiële programmering en de financiële vooruitzichten

[X] Voorstel verenigbaar met de bestaande financiële programmering.

Voorstel vereist een herprogrammering van de betrokken rubriek van de financiële vooruitzichten.

Inclusief, in voorkomend geval, een beroep op de bepalingen van het interinstitutioneel akkoord.

2.5. Financiële gevolgen voor de ontvangsten:

[X] Geen enkele financiële implicatie (betreft technische aspecten in verband met de implementatie van een maatregel)

(EUR miljoen)

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

3. BEGROTINGSKENMERKEN

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

4. RECHTSGROND

Nieuwe rechtsgrond voorgesteld

5. BESCHRIJVING EN MOTIVERING

5.1. Noodzaak van communautaire steunverlening

5.1.1. Beoogde doelstellingen

Er is toenemende bezorgdheid over de verwoestende gevolgen van de drie voornaamste besmettelijke ziekten - hiv/aids, tuberculose en malaria - voor de wereldbevolking en de economische en sociale ontwikkeling, en bijgevolg ook voor de inspanningen op het gebied van armoedevermindering in de ontwikkelingslanden.

In de gezamenlijke verklaring van de Raad en de Commissie van 31 mei 2001 krijgt de secretaris-generaal van de Verenigde Naties veel lof voor zijn voorstel om een Wereldfonds op te richten.

De Commissie heeft 120 miljoen euro toegezegd voor het Wereldfonds. Hiervan wordt de ene helft gefinancierd uit de begroting van de Gemeenschap voor 2001, de andere helft uit het EOF.

Het voornaamste doel van het Wereldfonds is de totstandbrenging van een innovatief, doeltreffend, wereldwijd publiek/particulier partnerschap en fonds voor de bestrijding van hiv/aids, tuberculose en malaria, overeenkomstig het in mei 2000 goedgekeurde actieprogramma van de Gemeenschap voor de bestrijding van besmettelijke ziekten in de context van armoedevermindering.

5.1.2. Genomen maatregelen die onder de evaluatie ex ante vallen

De Commissie is,

- als deelneemster aan de voorbereidende werkzaamheden voor de oprichting van het Wereldfonds, meer bepaald de werkzaamheden van de voorlopige werkgroep die, voorafgaand aan de inwerkingstelling van het fonds, belast was met de afronding van de voorbereidende regelingen, en

- gezien de bepalingen met betrekking tot het beheer, de governance en het afleggen van verantwoording, alsmede gezien de juridische en financiële regelingen in verband met de oprichting van het voor bijdragen bestemde fonds,

tot de conclusie gekomen dat het initiatief gepast is en doet derhalve de aanbeveling een bijdrage van 60 miljoen euro, afkomstig uit de begroting van de Gemeenschap, te leveren aan het Wereldfonds.

5.1.3. Genomen maatregelen naar aanleiding van de evaluatie ex post

Nieuwe maatregel

5.2. Beoogde activiteiten en bepalingen voor de begrotingssteun

Het doel van dit fonds is financiële middelen vrij te maken, te beheren en uit te betalen om ontwikkelingslanden in de gelegenheid te stellen sneller vooruitgang te boeken bij de oplossing van problemen in verband met hiv/aids, tuberculose en malaria en meer resultaat te boeken op gezondheidsgebied in de context van armoedevermindering. Deze doelstellingen moeten worden bereikt door voort te bouwen op bestaande ontwikkelingsprocessen, terwijl tegelijkertijd de transactiekosten voor donor en ontvangend land tot een minimum moeten worden beperkt en de verantwoordelijkheid voor de resultaten moet worden gewaarborgd. Geleidelijk is men het er over eens geworden dat een exclusief voor dit doel bestemd fonds, dat in eerste instantie geconcentreerd is op deze drie ziekten/aandoeningen, de beste oplossing is. Om de resultaten voor deze drie ziekten/aandoeningen te verbeteren, moet het fonds een uitgesproken rol spelen bij de versterking van de gezondheidsstelsels. Het Wereldfonds moet ertoe bijdragen dat niet-vastgelegde middelen beschikbaar komen en een evenwichtige aanpak wordt ondersteund, waarin plaats is voor preventie, behandeling en zorg. In dit verband wordt erkend dat ook de financiering van aan te besteden goederen daaronder valt.

5.3. Wijze van tenuitvoerlegging

De bijdrage van de Europese Gemeenschap wordt aan het fonds uitbetaald en beheerd door een door de voorlopige werkgroep aangewezen trustee. De in de raad van bestuur vertegenwoordigde partijen en belanghebbenden zorgen voor de nodige programmering, monitoring en follow-up. Dit geschiedt in overeenstemming met de toepasselijke bepalingen voor beheer en governance, de regels die van toepassing zijn op alle financiële aspecten, selectiecriteria, nationale procedures, opties voor de implementatie, monitoring en evaluatie, aanbesteding, vrijmaking van hulpmiddelen en communicatiestrategieën.

6. FINANCIËLE GEVOLGEN

6.1. Totale financiële gevolgen deel B (voor de gehele programmeringsperiode)

6.1.1. Financiële steunverlening

Vastleggingen (in miljoen euro)

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

6.2. Berekening van de kosten naar in deel B beoogde maatregel (voor de gehele programmeringsperiode)

Vastleggingen (in miljoen euro, drie cijfers achter de komma)

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

7. GEVOLGEN VOOR HET PERSONEELSBESTAND EN DE HUISHOUDELIJKE UITGAVEN

7.1. Gevolgen voor het personeelsbestand

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

7.2. Gevolgen voor de huishoudelijke uitgaven

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

De bedragen stemmen overeen met de totale uitgaven gedurende twaalf maanden.

7.3. Overige huishoudelijke uitgaven in verband met de maatregel

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

De bedragen stemmen overeen met de totale uitgaven gedurende twaalf maanden.

(1) Type comité en groep waarvan het deel uitmaakt vermelden.

I. Jaartotaal (7.2 + 7.3)

II. Duur van de actie

III. Totale kosten van de actie (I x II) // Pm

n.t.b.

pm

8. FOLLOW-UP EN EVALUATIE

8.1. Follow-up

De follow-up van het Wereldfonds heeft betrekking op de governance, de implementatie van het programma en de raadpleging van de betrokken partijen.

De Commissie zorgt ervoor dat de Rekenkamer over alle relevante informatie beschikt. Zij verzoekt het Wereldfonds, wanneer de Rekenkamer een daartoe strekkend verzoek indient, om extra gegevens over de financiële activiteiten van het Wereldfonds.

8.2. Regelingen in verband met en tijdschema voor de geplande evaluatie

Gezamenlijke evaluaties en beoordelingen geschieden, in overleg met donors en begunstigde landen, in overeenstemming met de regels die van toepassing zijn op het Wereldfonds.

9. MAATREGELEN TER BESTRIJDING VAN FRAUDE

Voorts verricht de Commissie alle controles en inspecties die zij nodig acht om de financiële belangen van de Europese Gemeenschap te beschermen tegen fraude en onregelmatigheden.