Advies van de Raad

van 12 februari 2001

over het geactualiseerde stabiliteitsprogramma van Oostenrijk voor de periode 2000-2004

(2001/C 77/06)

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,

Gelet op Verordening (EG) nr. 1466/97 van 7 juli 1997 over versterking van het toezicht op begrotingssituaties en het toezicht op en de coördinatie van het economisch beleid(1), met name op artikel 5, lid 3,

Gelet op de aanbeveling van de Commissie,

Na raadpleging van het Economisch en Financieel Comité,

HEEFT HET VOLGENDE ADVIES UITGEBRACHT:

Op 12 februari 2001 heeft de Raad het geactualiseerde stabiliteitsprogramma van Oostenrijk voor de periode 2000-2004 besproken.

In het geactualiseerde programma wordt uitgegaan van een daling van het begrotingstekort van 1,4 % van het BBP in 2000 tot om en nabij 0 % in 2002 en de daaropvolgende jaren. Verwacht wordt dat de bruto overheidsschuld in 2002 zal afnemen van 61,1 % van het BBP tot onder de referentiewaarde van 60 % en verder zal teruglopen tot 55,3 % in 2004. De Raad stelt met tevredenheid vast dat de Oostenrijkse regering gehoor heeft gegeven aan zijn aanbeveling betreffende het vorige geactualiseerde programma(2) en de tekortdoelstellingen in het huidige programma sterk naar beneden toe heeft bijgesteld. Voorts onderschrijft de Raad dat de nagestreefde doelstellingen moeten worden bereikt zonder gebruik te maken van eenmalige maatregelen, zoals in het vorige geactualiseerde programma het geval was.

De Raad stelt vast dat, indien de oorspronkelijk niet in de begroting opgenomen opbrengsten uit het Universeel Mobiel Telecommunicatiesysteem (UMTS) buiten beschouwing worden gelaten, het tekort voor 2000 in het huidige geactualiseerde programma niet lager wordt ingeschat dan in het vorige programma, ondanks het feit dat de groei hoger uitviel dan verwacht. In zijn advies over het vorige geactualiseerde programma en in de aanbevelingen in de globale richtsnoeren voor het economisch beleid (GREB) van juni 2000 had de Raad aanbevolen om te streven naar een beter resultaat op het gebied van het tekort mocht de groei groter blijken dan verwacht. Op grond van de beschikbare gegevens kan momenteel geen definitief oordeel worden gegeven over de uitvoering van de begroting in 2000. Mocht het resultaat voor het begrotingstekort echter lager zijn dan het streefpercentage van 1,7 % van het BBP, dan zou Oostenrijk het advies van de Raad van vorig jaar en de aanbeveling van de GREB's niet volledig in acht hebben genomen.

De in het programma opgenomen tekortprognoses zijn gebaseerd op een macro-economisch scenario volgens hetwelk de economische groei zal teruglopen van het in 2000 bereikte conjuncturele hoogtepunt van 3,5 % tot 2,3 % in 2003, en in 2004 opnieuw zal aantrekken tot 2,5 %, waardoor de gemiddelde groei in de gehele door het programma bestreken periode op 2,6 % zou uitkomen.

De Raad is van oordeel dat de verwachte groei haalbaar is gezien de momenteel gunstige vraag- en aanbodomstandigheden in de Oostenrijkse economie.

De onderliggende begrotingssituatie zoals deze uit de tekortdoelstellingen kan worden afgeleid, voldoet vanaf 2001 aan de eisen van het stabiliteits- en groeipact, in die zin dat de Oostenrijkse overheidsfinanciën over een voldoende veiligheidsmarge beschikken om een normale conjunctuurverzwakking te kunnen doorstaan zonder dat het tekort de referentiewaarde van 3 % van het BBP overschrijdt. De Raad stelt met tevredenheid vast dat, conform zijn aanbevelingen, thans eerder aan de in het stabiliteits- en groeipact gestelde eisen wordt voldaan, hetgeen niet meer dan passend is in de huidige gunstige economische omstandigheden.

De Raad merkt echter op dat in de beginjaren van het programma de tekortreductie hoofdzakelijk wordt bewerkstelligd door het nemen van maatregelen aan de ontvangstenzijde. Dit heeft tot gevolg dat de fiscale druk, die in Oostenrijk reeds vrij hoog is, in 2001 verder toeneemt, waardoor het effect van de in 2000 doorgevoerde hervorming van de inkomstenbelasting ruimschoots wordt tenietgedaan. De Raad dringt er dan ook bij de Oostenrijkse regering op aan maatregelen te overwegen die de belastingdruk, met name op arbeid, aanzienlijk verlichten, en tegelijkertijd de begrotingsaanpassing voort te zetten.

De Raad wijst erop dat het bewerkstelligen van begrotingsevenwicht tegen 2002 een strikte uitvoering van de begroting op alle overheidsniveaus vereist. Dit lijkt een essentiële voorwaarde, gelet op de onzekerheid van de geraamde besparingen ten gevolge van de hervorming van de overheidsdiensten en de pensioenen. Bovendien is nog weinig of geen concrete invulling gegeven aan de op het niveau van de deelstaten noodzakelijke uitgavenbeperkingen om de uit hoofde van het nationale stabiliteitspact vereiste overschotten te realiseren.

De Raad heeft er nota van genomen dat ruim de helft van de in totaal tegen 2003 geplande consolidatie het gevolg is van bezuinigingen op de uitgaven. Dit vereist dat de op het gebied van de begrotingsaanpassing behaalde resultaten worden geconsolideerd en dat de begrotingsdiscipline ook in 2003 en de daaropvolgende jaren wordt volgehouden. Eventuele extra uitgaven of verdere beperkingen van de ontvangsten, met inbegrip van die welke in het programma worden gepland, moeten strikt afhankelijk worden gesteld van compenserende bezuinigingen op de uitgaven. In het licht van de met name op de vergrijzing van de bevolking terug te voeren uitdagingen op middellange en lange termijn waarvoor de overheidsfinanciën zich geplaatst zien en de noodzaak de overheidsfinanciën sterker te doen bijdragen tot investeringen en groei, acht de Raad het zeker niet aangewezen de budgettaire teugels te laten vieren.

De Raad constateert dat de in de Oostenrijkse economie aan de gang zijnde structurele hervormingen in de lijn liggen van de globale richtsnoeren voor het economisch beleid. De recente hervorming van de vervroegde-uittredingsregeling is bijzonder welkom. De Raad dringt er evenwel bij de Oostenrijkse regering op aan, haar hervormingsinspanningen voort te zetten om houdbare overheidsfinanciën op middellange en langere termijn tot stand te brengen en te waarborgen, met name in het pensioenstelsel en in de sector van de gezondheidszorg. De Raad verzoekt de autoriteiten om in het volgende geactualiseerde programma meer informatie te verstrekken over dit onderwerp. De Raad spoort de Oostenrijkse regering er tevens toe aan, de hervormingen van de product- en kapitaalmarkten onverdroten voor te zetten teneinde het concurrentievermogen op te voeren, de verstrekking van risicokapitaal te bevorderen en de ondernemingsdynamiek en het ondernemingsbestuur te verbeteren.

(1) PB L 209 van 2.8.1997, blz. 1.

(2) PB C 162 van 10.6.2000, blz. 1.