Nr. C 17/4 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 18.1.85 
Mededeling van de Commissie met betrekking tot Verordening (EEG) nr. 123/85 van 
12 december 1984 betreffende de toepassing van artikel 85, lid 3, van het EEG-Verdrag 
op groepen afzet- en klantenserviceovereenkomsten inzake motorvoertuigen 
(84/C 17/03) 
Met Verordening (EEG) nr. 123/85 (') betreffende 
de generieke vrijstelling van distributieovereenkom­
sten inzake motorvoertuigen erkent de Commissie dat 
exclusieve en selectieve distributie in deze branche in 
beginsel met artikel 85, lid 3, van het EEG-Verdrag 
verenigbaar is. Deze verenigbaarheid geldt onder een 
aantal voorwaarden. Naar aanleiding van door de be­
trokken kringen uit het bedrijfsleven geuite verzoeken 
worden in deze mededeling enkele van deze voor­
waarden toegelicht en worden tevens, gelet op de 
huidige integratiestand van de Europese Gemeen­
schap, enkele administratieve beginselen van de Com­
missie aangegeven voor procedures, die zij overeen­
komstig artikel 7 van Verordening nr. 19/65/EEG 
van de Raad (2), in samenhang met artikel 10, punten 
3 en 4, van Verordening EEG nr. 123/85 kan inlei­
den. 
I 
1. Vrij verkeer van de Europese gebruiker en be­
perkte beschikbaarheid van bepaalde versies van 
motorvoertuigen 
De Commissie gaat ervan uit dat de gemeenschappe­
lijke markt voor de Europese gebruiker voordelen op­
levert en dit met name wanneer er een daadwerkelijke 
concurrentie bestaat. Daarom wordt voor Verorde­
ning (EEG) nr. 123/85 ervan uitgegaan dat er in de 
automobielsector tussen de fabrikanten en hun distri­
butienetten een daadwerkelijke concurrentie bestaat. 
De Europese gebruiker moet op een billijke wijze de­
len in de voordelen die uit de afzet- en klantenservi­
ceovereenkomsten voortvloeien. Aangenomen wordt 
dat de gebruiker er voordeel bij heeft dat klantenser­
vice door specialisten wordt verleend (artikel 3, pun­
ten 3 en 5) en dat deze service overal binnen het net 
bij dealers en garagebedrijven die aan bepaalde mini­
mumvoorwaarden voldoen, kan worden verkregen 
(artikel 4, lid 1). 
Maar tot de elementaire rechten van de Europese ge­
bruiker behoort bovenal het recht om een motorvoer­
tuig binnen de gemeenschappelijke markt daar te 
kunnen aankopen, te laten herstellen en onderhou­
den, waar hem de gunstigste voorwaarden inzake 
prijs en kwaliteit worden geboden. 
a) Dit aankooprecht heeft betrekking op de nieuwe 
motorvoertuigen van een fabrikant, die door de 
van zijn distributienet deel uitmakende dealers 
worden aangeboden in de uitvoeringen en volgens 
de specificaties, die in eerste instantie erop gericht 
zijn om de vraag van de eindgebruikers binnen het 
contractgebied van de dealer (contractprodukten) 
te voldoen. 
O PB nr. L 15 van 18. 1. 1985, blz. 16. 
(2) PB nr. 36 van 6. 3. 1965, blz. 533/65. b) In het belang van de mededinging in de distribu­
tiestadia binnen de gemeenschappelijke markt en 
in dat van de Europese gebruiker wordt bovendien 
een beperkte beschikbaarheid van andere motor­
voertuigen bij de dealers uit het distributienet als 
onontbeerlijk beschouwd. Er dient zorg voor te 
worden gedragen dat iedere van het distributienet 
deel uitmakende dealer bij een leverancier uit dat 
distributienet een in serie vervaardigde personen­
auto kan bestellen, die een eindgebruiker bij deze 
dealer heeft besteld om die wagen in een andere 
Lid-Staat te laten registreren in de uitvoering en 
met de specificaties die in deze Lid-Staat door de 
fabrikant of met diens toestemming worden aan­
geboden (personenauto's die met het door de dea­
ler geboden autogamma overeenstemmen: artikel 
5, lid 1, punt 2, sub d), en artikel 13, punt 10, van 
verordening (EEG) nr. 123/85). 
Op grond van deze regeling betreffende de beschik­
baarheid is de fabrikant niet verplicht voertuigen te 
fabriceren die hij anders op de gemeenschappelijke 
markt niet aanbiedt. Door deze regeling wordt hij 
evenmin gedwongen modellen van bepaalde motor­
voertuigen in bepaalde gebieden van de gemeenschap­
pelijke markt te verkopen waarin hij de afzet ervan 
niet of nog niet wenst te bevorderen. De fabrikant 
hoeft aan de dealer uit zijn distributienet, met het oog 
op de uitvoering van een tussen deze dealer en een 
eindgebruiker gesloten koopcontract inzake de leve­
ring van een voor een andere Lid-Staat bestemde 
nieuwe personenauto, deze auto slechts te leveren, 
wanneer het door de dealer gebonden gamma van 
auto's wagens van overeenkomstige aard omvat. 
2. Misbruik opleverende belemmeringen 
De Europese eindgebruiker mag noch in de Lid-Staat 
va-n uitvoer, waar hij zijn auto wil kopen, noch in het 
land van bestemming, waar hij de wagen wil laten 
registreren, op een als misbruik te beschouwen wijze 
worden gehinderd. De belemmeringen die inherent 
zijn aan vrijgestelde exclusieve en selectieve distributie 
vormen geen misbruik. Daarentegen brengen alle ver­
dere afspraken of onderling afgestemde feitelijke ge­
dragingen van de van het distributienet deel uitma­
kende ondernemingen die de aankoopmogelijkheden 
van de Europese eindgebruikers beperken, tevens de 
door de verordening verleende vrijstelling in gevaar. 
Hetzelfde geldt voor eenzijdige maatregelen met voor 
de gebruikers ver gaande schadelijke werking, die 
door de autofabrikant, zijn importeurs of zijn dealers 
worden genomen (artikel 10, punt 2). Bij wijze van 
voorbeeld kunnen worden genoemd: de weigering 
door de dealers om garantiewerkzaamheden uit te 
voeren aan auto's die zij niet verkocht hebben en die 
18.1.85 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen Nr. C 17/5 
uit andere Lid-Staten zijn ingevoerd; de weigering 
door de fabrikanten of hun importeurs om hun me­
dewerking te verlenen bij de registratie van auto's die 
door Europese eindgebruikers uk andere Lid-Staten 
werden ingevoerd; abnormaal lange levertijden. 
3. Tussenpersonen 
De Europese gebruiker moet in staat zijn een beroep 
te doen op dienstverlening door personen of onderne­
mingen, die hem bij de aankoop van een nieuw mo­
torvoertuig in een andere Lid-Staat bijstaan (artikel 3, 
punten 10 en 11). Behoudens de tussen de dealers uit 
het distributienet onderling gesloten koopcontracten 
betreffende contractprodukten, kunnen de van het 
distributienet deel uitmakende ondernemingen ver­
plicht worden aan een derde of door bemiddeling van 
een derde geen nieuw motorvoertuig uit het motor­
voertuigengamma of daarmee overeenstemmend mo­
torvoertuig te verkopen, wanneer deze derde zich 
voordoet als een erkend wederverkoper van nieuwe 
auto's uit het gamma of een met de wederverkoop 
overeenstemmende activiteit uitoefent. De tussenper­
soon of de eindgebruiker is ertoe verplicht vooraf aan 
de van het distributienet deel uitmakende dealer 
schriftelijk aan te tonen dat de tussenpersoon voor de 
aankoop en inontvangstneming in naam en voor reke­
ning van de eindgebruiker optreedt. 
II 
Overeenkomstig artikel 7 van Verordening nr. 
19/65/EEG kan de Commissie de krachtens Veror­
dening (EEG) nr. 123/85 geldende vijstelling intrek­
ken, indien zij vaststelt dat in een individueel geval 
een overeenkomst die op grond van Verordening 
(EEG) nr. 123/85 werd vrijgesteld, desalniettemin be­
paalde gevolgen heeft die met de in artikel 85, lid 3, 
van het Verdrag bedoelde voorwaarden onverenig­
baar zijn, en met name, wanneer: 
— voor contract- en daarmee overeenstemmende 
produkten bij voortduring prijzen of voorwaarden 
worden toegepast die tussen de Lid-Staten onder­
ling aanzienlijk van elkaar afwijken, en deze aan­
zienlijke verschillen overwegend op overeenkom­
stig Verordening (EEG) nr. 123/85 vrijgestelde 
verplichtingen berusten (artikel 10, punt 3); 
— wanneer in overeenkomsten betreffende de be­
voorrading van de dealer met personenauto's, die 
met een model van het door de overeenkomst 
bestreken gamma overeenstemmen, prijzen of 
voorwaarden worden toegepast die objectief niet 
gerechtvaardigd zijn en een compartimentering 
van delen van de gemeenschappelijke markt ten 
doel of ten gevolge hebben (artikel 10, punt 4). 
De Commissie kan procedures van deze aard op ver­
zoek (met name naar aanleiding van door gebruikers 
ingediende klachten) dan wel ambtshalve uitvoeren in 
individuele gevallen, met inachtneming van de in Ver­
ordening nr. 17 van de Raad (') en in Verordening 
nr. 99/63/EEG van de Commissie (2) neergelegde 
(*) PB nr. 13 van 21. 2. 1962, blz. 204/62, laatstelijk gewij­
zigd bij Verordening (EEG) nr. 2821/71, PB nr. L 285 
van 29. 12. 1971, blz. 49. 
O PB nr. 127 van 20. 8. 1963, blz. 2268/63. procedurevoorschriften. Dit betekent dat, voor de 
beschikking van de Commissie, aan de betrokkenen 
de door haar in aanmerking genomen punten van be­
zwaar werden medegedeeld en dat de betrokkenen in 
de gelegenheid werden gesteld hun opmerkingen ten 
aanzien van deze punten van bezwaar kenbaar te ma­
ken. De beslissing van de Commissie om de procedu­
res in te leiden zal voornamelijk afhangen van het 
voorafgaand onderzoek, de omstandigheden van het 
individuele geval en het betrokken openbaar belang. 
De verschillen inzake autoprijzen tussen de Lid-Sta­
ten zijn tot op zekere hoogte de uitdrukking van spe­
ciale, bestaande regionale omstandigheden van vraag 
en aanbod. Wanneer aanzienlijke prijsverschillen op­
treden, kan in het algemeen worden verondersteld dat 
daaraan overheidsmaatregelen dan wel private beper­
kende gedragingen ten grondslag liggen. 
Op grond van de huidige stand van de integratie in 
de Europese Gemeenschap kunnen bepaalde omstan­
digheden in de nabije toekomst op zichzelf geen aan­
leiding vormen om te onderzoeken of een krachtens 
Verordening (EEG) nr. 123/85 vrijgestelde overeen­
komst met artikel 85, lid 3, van het Verdrag onver­
enigbaar is. Tot nader order zal de Commissie afzien 
van onderzoeken naar private gedragingen op grond 
van artikel 10, punt 3 of punt 4, van Verordening 
(EEG) nr. 123/85 onder de volgende omstandighe­
den. Dit sluit niet de mogelijkheid uit dat de Com­
missie in bijzondere gevallen toch ingrijpt. 
1. Prijsverschillen tussen Lid-Staten (artikel 10, 
punt 3, in samenhang met artikel 13, punt 11) 
Voor de verkoop aan eindgebruikers van een auto uit 
het gamma in een Lid-Staat en voor ditzelfde of een 
daarmee overeenstemmend produkt in een andere 
Lid-Staat worden verschillende netto-prijzen (prijs­
lijst) aanbevolen, en moet aan de volgende voorwaar­
den worden voldaan: 
a) het verschil, berekend op grond van de Ecu-munt­
eenheid, is niet groter dan 12 % van de laagste 
prijs of overschrijdt dit percentage niet gedurende 
een periode van minder dan één jaar dan: 
— met 6 % boven de prijs van de prijslijst, 
— voor een onbelangrijk deel van de van het 
gamma deel uitmakende auto's, of 
b) het prijsverschil valt na een analyse van objectieve 
gegevens te verklaren door het feit: 
— dat de koper van de auto in één van deze Lid-
Staten belastingen, heffingen en rechten moet 
betalen die samen 100 % van de nettoprijs 
overschrijden, of 
— dat de vrijheid om. prijzen en handelsmarges 
voor de verkoop van auto's in één van deze 
Lid-Staten vast te stellen, rechtstreeks of on­
rechtstreeks gedurende meer dan één jaar door 
nationale maatregelen is beperkt, 
en dat dergelijke maatregelen geen inbreuk op het 
Verdrag maken. 
Nr.Cl7/6 Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen 18.1.85 
Voor zover dit algemeen bekend is, worden de aan­
bevolen netto-prijzen vervangen door de netto-prij­
zen na aftrek van kortingen. Voorts wordt gedurende 
een passende tijd afzonderlijk rekening gehouden met 
de nieuwe vaststelling van indicatieve koersen in het 
Europees Monetair Stelsel of de wijziging van de wis­
selkoers in een Lid-Staat. 
2. Prijsverschillen tussen personenauto's van het door 
de overeenkomst bestreken gamma en daarmee 
overeenstemmende voertuigen (artikel 10, punt 4, 
in samenhang met artikel 5, lid 1, punt 2, sub d), en 
artikel 13, punt 10) 
Bij de verkoop van een personenauto die met een mo­
del van het door de overeenkomst bestreken gamma 
overeenstemt, berekent de leverancier aan de dealer 
een supplement dat door bijkomende distributiekosten 
en verschillen in uitvoering en specificatie objectief 
gerechtvaardigd is. In een Lid-Staat waar de prijsvor­
ming is beïnvloed, zoals hievoor vermeld onder II, 
punt 1, sub b), berekent de leverancier een verdere 
toeslag. Daarbij overschrijdt hij de prijs niet die in ge­
lijkaardige gevallen wordt berekend in die Lid-Staat 
waar de genoemde beïnvloeding niet bestaat en waar 
voor de verkoop aan eindgebruikers van de personen­
auto uit het gamma, dan wel de daarmee overeen­
stemmende auto, de laagste netto-prijs wordt aanbe­
volen. 
3. In hoeverre de Commissie, bij overschrijding van 
de hierboven genoemde drempels, ambtshalve een 
procedure in toepassing van artikel 10, punten 3 en 4, van Verordening (EEG) nr. 123/85 zal inleiden, 
hangt vooral af van de uitslag van het onderzoek van 
een individueel geval. Daaruit moet blijken of de vrij­
gestelde overeenkomsten werkelijk de belangrijkste 
reden waren, zoals bedoeld in artikel 10, punt 3 of 
punt 4, voor de vastgestelde prijsverschillen of tot een 
afscherming van delen van de gemeenschappelijke 
markt hebben geleid, dan wel, volgens de opgedane 
ervaringen, zullen leiden. Bij de daartoe uit te voeren 
prijsvergelijkingen dient rekening te worden gehou­
den met de verschillen in uitvoering en specificatie 
van de auto, alsmede met de bijkomende prestaties 
(zoals bij voorbeeld de omvang van de garantie, het 
vervoer van de wagen, de registratieformaliteiten). 
III 
1. De bevoegdheid van de Lid-Staten, alsmede van 
personen of verenigingen van personen, om bij de 
Commissie verzoeken overeenkomstig artikel 3 van 
Verordening nr. 17 van de Raad (dat is klachten) 
in te dienen, blijft onverlet. De Commissie zal 
deze klachten met de vereiste spoed behandelen. 
2. Met deze mededeling wordt niet vooruitgelopen 
op de rechtspraak van het Hof van Justitie van de 
Europese Gemeenschappen en evenmin op die van 
de rechterlijke instanties in de Lid-Staten. 
3. Intrekking of wijziging van deze mededeling zal 
geschieden langs de weg van een publikatie in het 
Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen.