BESLUIT Nr. 2228/97/EG VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD van 13 oktober 1997 tot vaststelling van een communautair actieprogramma op het gebied van het cultureel erfgoed (Raphaël-programma)

HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, inzonderheid op de artikel 128,

Gezien het voorstel van de Commissie (1),

Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité (2),

Gezien het advies van het Comité van de Regio's (3),

Volgens de procedure van artikel 189 B van het Verdrag (4), en gezien de op 2 juli 1997 door het Bemiddelingscomité goedgekeurde gemeenschappelijke ontwerptekst,

(1) Overwegende dat de opvallendste en invloedrijkste verschijningsvorm van het als een geheel beschouwde Europa niet enkel van geografische, politieke, economische en sociale aard, maar vooral van culturele aard is;

(2) Overwegende dat titel IX van het Verdrag specifiek betrekking heeft op cultuur en dat daarin is bepaald dat de Gemeenschap bijdraagt tot de ontplooiing van de culturen van de lidstaten, onder eerbiediging van de nationale en regionale verscheidenheid van die culturen, maar tegelijkertijd ook de nadruk leggend op het gemeenschappelijk cultureel erfgoed;

(3) Overwegende dat in artikel 128 van het Verdrag het cultureel erfgoed wordt genoemd als een van de gebieden waarop het optreden van de Gemeenschap moet worden gericht, dat het cultureel erfgoed uitdrukking geeft aan de nationale en de regionale identiteit en aan de banden tussen de volkeren; dat het van belang is dat erfgoed in stand te houden en gemakkelijker toegankelijk te maken voor de burgers (ook voor degenen die daarbij met specifieke problemen worden geconfronteerd), teneinde de wederzijdse kennis en het onderlinge respect te bevorderen;

(4) Overwegende dat een communautaire actie, door de uitwisseling van ervaringen en knowhow aan te moedigen en door synergie en partnerschap te stimuleren, de instandhouding van het cultureel erfgoed ten goede kan komen;

(5) Overwegende dat de sociaal-economische aspecten van de instandhouding van het cultureel erfgoed aan een maatschappijmodel beantwoorden en in aanzienlijke mate kunnen bijdragen tot het scheppen van werkgelegenheid en tot de bevordering van het cultureel toerisme alsook tot de verbetering van de levenskwaliteit en de dagelijkse omgeving van de burgers en dat hedendaagse scheppingen daarbij een belangrijke rol kunnen vervullen;

(6) Overwegende dat in de mededeling van de Commissie "Europa op weg naar de informatiemaatschappij: een actieplan" cultuur als een van de belangrijkste werkgebieden wordt aangemerkt in het vooruitzicht van de informatiemaatschappij;

(7) Overwegende dat op het gebied van de instandhouding van het cultureel erfgoed onderzoek op communautair niveau moet worden verricht en dat de communautaire maatregelen inzake onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie ten uitvoer worden gelegd volgens de bepalingen van het OTO-kaderprogramma (5), hetgeen het Raphaël-programma ten goede kan komen;

(8) Overwegende dat de Commissie op dit gebied reeds ervaringen heeft opgedaan, met name waar het het architectonisch erfgoed betreft, alsook via de resultaten van het overleg dat zij met alle betrokken partijen heeft gevoerd;

(9) Overwegende dat het Europees Parlement veel belang hecht aan het communautaire beleid ten gunste van het erfgoed, met name in de sfeer van opleiding, onderzoek, bewustmaking van jongeren en adolescenten, samenwerking met derde landen en met de Raad van Europa, alsook in relatie tot andere communautaire beleidsgebieden, met name wat betreft opleiding en regionale ontwikkeling (6);

(10) Overwegende dat het Europees Parlement zich in diverse resoluties heeft uitgesproken over de bijdrage van de Gemeenschap aan de werkzaamheden met betrekking tot de restauratie van architectonisch erfgoed van uitzonderlijk belang (7);

(11) Overwegende dat de Raad blijk heeft gegeven van zijn belangstelling voor intensievere samenwerking op het gebied van het architectonisch erfgoed, kunstwerken en kunstvoorwerpen en archieven, met name wat betreft de uitwisseling van kennis, documentatie en opleiding; dat de netwerken van culturele organisaties een belangrijke rol spelen bij de samenwerking op cultuurgebied in Europa (8);

(12) Overwegende dat de Commissie in haar mededeling van 29 april 1992 over de "Nieuwe vooruitzichten voor de actie van de Gemeenschap op cultureel gebied" heeft aangegeven dat de communautaire actie tot het roerend erfgoed moet worden uitgebreid en dat de dialoog en de samenwerking tussen alle betrokken partijen moeten worden aangemoedigd en de verspreiding van ervaringen en gespecialiseerde informatie moet worden bevorderd; dat het Europees Parlement en de Raad deze benaderingswijze hebben aangemoedigd (9);

(13) Overwegende dat de Europese instellingen hebben gewezen op het belang van inpassing van de diverse aspecten van het cultureel erfgoed (10) in een coherente communautaire actie waarbij rekening wordt gehouden met de rijkdom en verscheidenheid van het roerend en onroerend erfgoed en waarbij de diverse betrokken partijen in hun werkzaamheden steun wordt geboden;

(14) Overwegende dat het van belang blijft dat de waarde van de bescherming van het cultureel erfgoed door middel van algemene voorlichting overgebracht wordt op een zo breed mogelijk publiek;

(15) Overwegende dat de Gemeenschap in haar optreden rekening moet houden met het evolutieve karakter van het begrip erfgoed en dat zij alle vormen van erfgoed in aanmerking moet nemen, en daartoe multidisciplinaire benaderingswijzen moet aanmoedigen;

(16) Overwegende dat de Commissie bij de voorbereiding van een actieprogramma op het gebied van het cultureel erfgoed overlegvergaderingen heeft georganiseerd met alle betrokken partijen, met name overheidsdiensten in de lidstaten, beroepskringen, niet-gouvernementele organisaties, stichtingen en verenigingen;

(17) Overwegende dat het culturele erfgoed in de Gemeenschap veel raakpunten heeft met landen buiten de Gemeenschap en dat het derhalve een uitgelezen gebied vormt om samenwerkingsvormen met derde landen en met de Raad van Europa alsook met andere bevoegde internationale organisaties in de sector cultureel erfgoed (bijvoorbeeld de Unesco) te ontwikkelen, overeenkomstig de bepalingen van het Verdrag en de bovengenoemde conclusies en resoluties;

(18) Overwegende dat de Europese Raad van Kopenhagen van 21 tot 23 juni 1993 in zijn conclusies aanbeveelt de communautaire programma's open te stellen voor de landen van Midden- en Oost-Europa waarmee associatieovereenkomsten zijn gesloten en dat de Gemeenschap met bepaalde derde landen samenwerkingsakkoorden heeft gesloten waarin ook de culturele aspecten zijn opgenomen;

(19) Overwegende dat bij dit besluit de financiële middelen worden vastgesteld voor de gehele looptijd van het programma en dat dit bedrag in de jaarlijkse begrotingsprocedure voor de begrotingsautoriteiten het voornaamste referentiepunt vormt, in de zin van punt 1 van de Verklaring van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie van 6 maart 1995;

(20) Overwegende dat bij de acties in het kader van dit programma eveneens rekening moet worden gehouden met het aanvullende karakter van acties die via andere vormen van communautair beleid kunnen worden uitgevoerd;

(21) Overwegende dat de tenuitvoerlegging van dit programma gebaseerd moet zijn op een nauwe samenwerking met de nationale instanties, teneinde te verzekeren dat de activiteiten van de lidstaten door de communautaire actie worden ondersteund en aangevuld, met inachtneming van het subsidiariteitsbeginsel als omschreven in artikel 3 B van het Verdrag;

(22) Overwegende dat naar aanleiding van de opgedane ervaring een wijziging noodzakelijk kan blijken te zijn van de drempels die zijn vastgesteld voor de financiële bijdrage van de Gemeenschap voor de verschillende soorten projecten die in de bijlage staan (acties I, II en III);

(23) Overwegende dat op 20 december 1994 tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie een modus vivendi is overeengekomen betreffende de maatregelen ter uitvoering van besluiten die volgens de procedure van artikel 189 B van het Verdrag zijn vastgesteld (11),

BESLUITEN:

Artikel 1

Bij dit besluit wordt voor het tijdvak van 1 januari 1997 tot en met 31 december 2000 het communautair actieprogramma op het gebied van het cultureel erfgoed (Raphaël-programma), dat in de bijlage is opgenomen, vastgesteld.

Met dit programma wordt beoogd om door middel van samenwerking het optreden van de lidstaten op het gebied van het cultureel erfgoed met een belangrijke Europese dimensie te ondersteunen en te vervolledigen.

Artikel 2

Onverminderd de bevoegdheden van de lidstaten ten aanzien van de omschrijving van het cultureel erfgoed, wordt voor de toepassing van dit programma verstaan onder:

- "cultureel erfgoed": het roerende en onroerende erfgoed (musea, verzamelingen, bibliotheken, archieven met inbegrip van foto-, film- en geluidsarchieven), het archeologisch en subaquatisch erfgoed, het architectonisch erfgoed, archeologische complexen, opmerkelijke plaatsen en de cultuurlandschappen (combinaties van cultuur- en natuurbezit);

- "instandhouding": alle activiteiten die bijdragen aan een betere kennis, beheer, behoud, restauratie, valorisatie en een grotere toegankelijkheid van het cultureel erfgoed.

Artikel 3

Dit programma moedigt Europese samenwerking tussen de lidstaten op het gebied van het cultureel erfgoed aan. Het ondersteunt hun activiteiten en vult deze aan overeenkomstig het subsidiariteitsbeginsel, door bij te dragen tot de ontplooiing van hun culturen onder eerbiediging van de nationale en regionale verscheidenheid en tegelijkertijd de aandacht te richten op het gemeenschappelijke culturele erfgoed.

Daartoe heeft het programma, conform de algemene doelstelling van artikel 1, tweede alinea, de volgende specifieke doelstellingen die gebaseerd zijn op de ontwikkeling van transnationale samenwerking:

a) aanmoediging van het behoud en herstel van het cultureel erfgoed met een Europese dimensie door bij te dragen tot de valorisatie en de uitstraling ervan;

b) aanmoediging van de ontwikkeling van grensoverschrijdende samenwerking tussen de instellingen en/of de bedrijven die het cultureel erfgoed beheren, teneinde bij te dragen tot de algemene verbreiding van de knowhow en de ontwikkeling van de beste werkwijzen voor de instandhouding van het cultureel erfgoed;

c) toegankelijker maken van het culturele erfgoed in zijn Europese dimensie en aanmoediging van burgers en met name kinderen, jongeren, kansarmen en zij die in de perifere regio's en plattelandsgebieden van de Gemeenschap wonen om actief deel te nemen aan de bescherming en de valorisatie van het Europees cultureel erfgoed;

d) aanmoediging van grensoverschrijdende samenwerking via de ontwikkeling van nieuwe technologieën die worden toegepast op de verschillende soorten erfgoed en de daarmee samenhangende vakgebieden alsmede met het oog op de instandhouding van de traditionele ambachten en technieken op dat terrein;

e) stimuleren dat in de andere communautaire programma's en beleidssectoren rekening wordt gehouden met het cultureel erfgoed;

f) bevordering van de samenwerking met derde landen en de bevoegde internationale organisaties.

Artikel 4

Om de doelstellingen van artikel 3, tweede alinea, te verwezenlijken moeten de in het kader van het programma ontwikkelde projecten een Europese dimensie hebben alsmede een meerwaarde ten opzichte van de acties in de lidstaten en voldoen aan de volgende criteria:

- bijdragen aan de uitstraling van het cultureel erfgoed mede door middel van de verspreiding van informatie over dit erfgoed;

- door hun voorbeeldfunctie of hun vernieuwende of informatieve karakter van communautair belang zijn;

- betrekking hebben op problemen in verband met de instandhouding van het cultureel erfgoed en bijdragen aan de ontwikkeling van de beste werkwijzen voor de instandhouding;

- op cultureel, educatief of sociaal-economisch gebied een multiplier-effect kunnen hebben.

Artikel 5

De in de bijlage beschreven acties dienen voor de verwezenlijking van de in artikel 3, tweede alinea, genoemde doelstellingen. Zij worden ten uitvoer gelegd volgens de procedure van artikel 7.

Artikel 6

1. Het programma wordt voor deelneming van de geassocieerde landen van Midden- en Oost-Europa opengesteld overeenkomstig de voorwaarden die worden gesteld in de met die landen gesloten of nog te sluiten aanvullende protocollen bij de associatieovereenkomsten, betreffende de deelneming aan communautaire programma's. Het wordt, op basis van aanvullende kredieten die worden verstrekt volgens met de betrokken landen overeen te komen procedures opengesteld voor deelname van Cyprus en Malta en voor samenwerking met andere derde landen waarmee associatie- of samenwerkingsovereenkomsten met culturele bepalingen zijn gesloten.

2. De Gemeenschap en de lidstaten bevorderen de samenwerking met de Raad van Europa en met andere internationale organisaties die bevoegd zijn op het gebied van het cultureel erfgoed (bijvoorbeeld de Unesco), waarbij zij erop toezien dat de gebruikte instrumenten complementair zijn en dat de eigen identiteit en de handelingsautonomie van elke instelling en organisatie worden geëerbiedigd en toezien op een optimaal gebruik van de beschikbare middelen.

Artikel 7

1. De Commissie legt het programma ten uitvoer overeenkomstig de bepalingen van dit besluit.

2. De Commissie wordt bijgestaan door een comité bestaande uit twee vertegenwoordigers per lidstaat en voorgezeten door de vertegenwoordiger van de Commissie. De leden van het comité kunnen zich laten bijstaan door deskundigen of adviseurs.

3. De vertegenwoordiger van de Commissie legt het comité ontwerpmaatregelen voor betreffende:

- de prioriteiten en algemene richtsnoeren voor de in de bijlage beschreven maatregelen en het daaruit voortvloeiende jaarlijkse werkprogramma;

- het algemene evenwicht tussen alle acties;

- de selectiewijze en -criteria voor de in de bijlage beschreven soorten projecten (acties I, II, III en IV);

- de financiële steun die de Gemeenschap zal verstrekken (bedragen, looptijd, verdeling, ontvangers van steun);

- de wijze van controle en evaluatie van dit programma, alsmede de conclusies van het in artikel 11 bedoelde evaluatieverslag en de daaruit voortvloeiende aanpassingen van dit programma.

Het comité brengt binnen een termijn die de voorzitter kan vaststellen naar gelang van de urgentie van de zaak advies uit over het in de eerste alinea bedoelde ontwerp van maatregelen. Het advies wordt uitgebracht met de in artikel 148, lid 2, van het Verdrag voorgeschreven meerderheid voor de aanneming van besluiten die de Raad op voorstel van de Commissie moet aannemen. Bij de stemming in het comité worden de stemmen van de vertegenwoordigers van de lidstaten gewogen overeenkomstig genoemd artikel. De voorzitter neemt niet aan de stemming deel.

De Commissie stelt maatregelen vast die onmiddellijk van toepassing zijn. Indien deze maatregelen echter niet in overeenstemming zijn met het advies dat het Comité heeft uitgebracht, worden zij onverwijld door de Commissie ter kennis van de Raad gebracht.

In dat geval:

a) kan de Commissie de toepassing van de maatregelen waartoe zij heeft besloten voor een periode van twee maanden, te rekenen vanaf de datum van deze mededeling, uitstellen;

b) kan de Raad binnen de onder a) genoemde termijn met gekwalificeerde meerderheid een andersluidend besluit nemen.

4. De Commissie kan het comité raadplegen over alle andere vraagstukken in verband met de tenuitvoerlegging van dit programma.

De vertegenwoordiger van de Commissie legt het comité een ontwerp van te nemen maatregelen voor. Het comité brengt binnen een termijn die de voorzitter kan vaststellen naar gelang van de urgentie van de materie, advies over dit ontwerp uit, zo nodig door middel van een stemming.

Het advies wordt in de notulen opgenomen; voorts heeft iedere lidstaat het recht te verzoeken dat zijn standpunt in de notulen wordt opgenomen.

De Commissie houdt zoveel mogelijk rekening met het door het comité uitgebrachte advies. Zij brengt het comité op de hoogte van de wijze waarop zij rekening heeft gehouden met zijn advies.

Artikel 8

1. Voor de in artikel 1 bedoelde periode worden de financiële middelen voor de uitvoering van dit programma vastgesteld op 30 miljoen ecu, zonder uitsplitsing per jaar.

2. De begrotingsautoriteit keurt de jaarlijkse kredieten binnen de grenzen van de financiële vooruitzichten goed.

3. De in lid 1 bedoelde financiële middelen worden op voorstel van de Commissie aan een nieuw onderzoek onderworpen voor het einde van het tweede jaar, in het licht van de begrotingssituatie en van de tijdens de eerste fase van het programma behaalde resultaten.

Artikel 9

De Commissie streeft er, in voorkomend geval in samenwerking met de lidstaten, naar dat de in dit programma beoogde acties samenhangend en complementair zijn met de andere culturele programma's, en met de programma's uit hoofde van andere Verdragsbepalingen die aspecten vertonen die verband houden met het cultureel erfgoed. Zij evalueert tevens de algemene gevolgen daarvan voor het cultureel erfgoed.

Artikel 10

1. Na uitvoering van het programma gedurende twee jaar en zes maanden legt de Commissie binnen zes maanden nat het verstrijken van die periode, na raadpleging van het comité, aan het Europees Parlement en aan de Raad over de behaalde resultaten een gedetailleerd evaluatierapport voor, in voorkomend geval vergezeld van passende voorstellen. In dit rapport wordt kwalitatief en kwantitatief geëvalueerd in hoeverre de in artikel 3 genoemde doelstellingen van het programma zijn verwezenlijkt.

2. Na afloop van de uitvoering van het programma legt de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad en het Comité van de Regio's een kwalitatief en kwantitatief rapport voor over de tenuitvoerlegging en de resultaten van het programma in het licht van de in lid 1 vermelde doelstellingen.

Artikel 11

Het programma, dat voor elk van de acties of maatregelen praktische aanwijzingen behelst betreffende de procedure, de termijnen waarbinnen aanvragen kunnen worden ingediend en het documentatiemateriaal dat de aanvragen moet vergezellen, wordt jaarlijks in de C-reeks van het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen bekendgemaakt.

De Commissie moet prioriteit toekennen aan het bekendmaken en de verspreiding van informatie over het onderhavige programma zodat alle culturele actoren en netwerken worden geïnformeerd over en gemobiliseerd voor de desbetreffende acties.

Alle projecten die krachtens het programma financiële steun ontvangen, zullen dit moeten laten blijken door het voeren van de vlag van de Europese Unie en het vermelden van de herkomst van de desbetreffende gelden.

Gedaan te Brussel, 13 oktober 1997.

Voor het Europees Parlement

De Voorzitter

J. M. GIL-ROBLESVoor de Raad

De Voorzitter

R. GOEBBELS

(1) PB C 265 van 12. 9. 1996, blz. 4.

(2) PB C 256 van 2. 10. 1995, blz. 38.

(3) PB C 100 van 2. 4. 1996, blz. 119.

(4) Advies van het Europees Parlement van 12 oktober 1995 (PB C 287 van 30. 10. 1995, blz. 161), gemeenschappelijk standpunt van de Raad van 8 juli 1996 (PB C 264 van 11. 9. 1996, blz. 69), besluit van het Europees Parlement van 22 oktober 1996 (PB C 347 van 18. 11. 1996, blz. 29), besluit van het Europees Parlement van 16 september 1997 (PB C 304 van 6. 10. 1997) en besluit van de Raad van 24 juli 1997.

(5) Besluit nr. 1110/94/EEG van het Europees Parlement en de Raad van 26 april 1994 betreffende het vierde kaderprogramma van de Europese Gemeenschap van communautaire werkzaamheden op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (1994-1998) (PB L 126 van 18. 5. 1994, blz. 1).

(6) Resolutie van het Europees Parlement over de instandhouding van het Europees cultureel erfgoed (PB C 62 van 30. 5. 1974, blz. 5).

Resolutie van het Europees Parlement inzake de bescherming van het architectonisch en archeologisch erfgoed (PB C 267 van 11. 10. 1982, blz. 25).

Resolutie van het Europees Parlement over de instandhouding van het architectonisch en archeologisch erfgoed van de Gemeenschap (PB C 309 van 5. 12. 1988, blz. 423).

Resolutie van het Europees Parlement over het behoud van het architectonisch en cultureel erfgoed (PB C 72 van 15. 3. 1993, blz. 160).

(7) Resolutie van het Europees Parlement betreffende economische steun voor de Athosberg (PB C 144 van 15. 6. 1981, blz. 92).

Resolutie van het Europees Parlement over deelneming door de financiële instrumenten van de Gemeenschap aan de sanering van het oude stadscentrum van Palermo (PB C 187 van 18. 7. 1988, blz. 160).

Resolutie van het Europees Parlement betreffende steun voor de wederopbouw van de wijk Chiado te Lissabon (PB C 262 van 10. 10. 1988, blz. 110).

Resolutie van het Europees Parlement betreffende de instandhouding van het architectonisch en archeologisch erfgoed van de Gemeenschap (PB C 309 van 5. 12. 1988, blz. 423).

Resolutie van het Europees Parlement over de brand in het Gran Teatro de Liceo te Barcelona (PB C 61 van 28. 2. 1994, blz. 184).

(8) Resolutie van de Ministers van Cultuur, in het kader van de Raad bijeen, van 13 november 1986 betreffende het behoud van het architectonisch erfgoed van Europa (PB C 320 van 13. 12. 1986, blz. 1).

Resolutie van de Ministers van Cultuur, in het kader van de Raad bijeen, van 13 november 1986 betreffende het behoud van kunstwerken en kunstvoorwerpen (PB C 320 van 13. 12. 1986, blz. 3).

Resolutie van de Raad en van de Ministers van Cultuur, in het kader van de Raad bijeen, van 14 november 1991 inzake regelingen betreffende archieven (PB C 314 van 5. 12. 1991, blz. 2).

Conclusies van de Raad van 17 juni 1994 betreffende een grotere samenwerking op archiefgebied (PB C 235 van 23. 8. 1994, blz. 3).

Resolutie van de Raad en van de Ministers van Cultuur, in het kader van de Raad bijeen, van 14 november 1991 betreffende de Europese culturele netwerken (PB C 314 van 5. 12. 1991, blz. 1).

(9) Resolutie van het Europees Parlement betreffende de mededeling van de Commissie over de nieuwe vooruitzichten voor de actie van de Gemeenschap op cultureel gebied (PB C 42 van 15. 2. 1993, blz. 173).

Resolutie van het Europees Parlement over het cultuurbeleid van de Gemeenschap (PB C 44 van 14. 2. 1994, blz. 184).

Conclusies van de Raad en de Ministers van Cultuur, in het kader van de Raad bijeen, van 12 november 1992 betreffende de richtsnoeren voor de culturele actie van de Gemeenschap (PB C 336 van 19. 12. 1992, blz. 1).

(10) Resolutie van het Europees Parlement over het behoud van het architectonisch en cultureel erfgoed (PB C 72 van 15. 3. 1993, blz. 160).

Conclusies van de Raad van 17 juni 1994 betreffende de opstelling van een communautair actieprogramma op het gebied van het cultureel erfgoed (PB C 235 van 23. 8. 1994, blz. 1).

(11) PB C 102 van 4. 4. 1996, blz. 1.

BIJLAGE

COMMUNAUTAIR ACTIEPROGRAMMA OP HET GEBIED VAN HET CULTUREEL ERFGOED

(RAPHAËL-PROGRAMMA)

Het "Raphaël"-programma heeft tot doel om, met inachtneming van het subsidiariteitsbeginsel, acties op Europees niveau voor alle soorten roerend en onroerend cultureel erfgoed te ondersteunen.

ACTIE I

Instandhouding, bescherming en valorisatie van het Europees cultureel erfgoed via Europese samenwerking

- Deze actie heeft tot doel bij te dragen tot de instandhouding, bescherming en valorisatie van het Europees cultureel erfgoed, met name van het bedreigde erfgoed, door te ijveren voor de ontwikkeling en de algemene verbreiding van de beste werkwijzen, teneinde een gunstig klimaat te scheppen voor het behoud en de restauratie van het cultureel erfgoed.

- Deze actie behelst de volgende maatregelen:

1. Ondersteuning van projecten die de instandhouding en bescherming van het cultureel erfgoed beogen en die "Europese laboratoria voor het erfgoed" kunnen worden genoemd wegens het belang en de voorbeeldfunctie van de geplande werkzaamheden. Deze projecten moeten door de bevoegde autoriteiten in de lidstaten worden ingediend en betrekking hebben op werken, monumenten of plaatsen van opmerkelijk historisch, architecturaal of artistiek belang, met name die welke in een zodanige staat verkeren dat er wetenschappelijk en/of technisch bijzonder ingewikkelde ingrepen nodig zijn.

De "laboratoria", waarvoor in het kader van het programma communautaire steun voor vier jaar kan worden toegekend, hebben tot doel de beste deskundigen bijeen te brengen, met name door een Europees en multidisciplinair team bij de werkzaamheden te betrekken, teneinde bijzonder moeilijke problemen in verband met de instandhouding van het erfgoed te bestuderen en passende benaderingswijzen, methoden en/of technieken uit te werken, waardoor elk project een meerwaarde krijgt. De voor de projecten verantwoordelijke personen en/of instanties dienen te zorgen voor een adequate verspreiding van de bij de werkzaamheden opgedane ervaring.

2. Ondersteuning van projecten voor de instandhouding en bescherming van het Europees cultureel erfgoed rond gemeenschappelijke thema's die na voorlegging aan het in artikel 7 van het besluit genoemde comité door de Commissie worden vastgesteld aan de hand van de problemen in de verschillende erfgoedsectoren. De projecten, die moeten worden ingediend door de voor het betrokken goed verantwoordelijke personen of instanties, kunnen een looptijd tot drie jaar hebben. Er wordt voorrang verleend aan projecten die uit cultureel, technisch en sociaal-economisch oogpunt en/of qua toegankelijkheid van het erfgoed, als voorbeeld kunnen dienen en een multiplier-effect hebben. De personen en/of instanties die verantwoordelijk zijn voor de projecten dienen te zorgen voor een adequate verspreiding onder de vakmensen van de ervaring die is opgedaan met het behandelde probleem op het stuk van het beheer en/of de instandhouding van het erfgoed.

De communautaire steun moet bijdragen aan de Europese meerwaarde van de in het kader van deze actie ontwikkelde projecten en aan de totstandbrenging van voorwaarden voor de ontwikkeling van Europese knowhow.

De projecten moeten een evenwichtig financieringsplan bevatten waarin wordt vermeld welke financiële middelen nodig zijn voor de uitvoering en waarvan de administratieve kosten niet meer dan 12 % van de communautaire financiering van het project mogen bedragen.

De financiële bijdrage aan een project in het kader van deze actie dekt nooit meer dan 50 % van de totale kosten van het project en kan, in het geval van de in punt 2 bedoelde projecten, nooit meer dan 250 000 ecu belopen.

Voor de projecten moet een specifieke aanvraag bij de Europese Gemeenschap worden ingediend. Samen met de aanvraag moeten de volgende bescheiden worden overgelegd:

- een gedetailleerde beschrijving van de te verwezenlijken acties. De bevoegde instanties in de lidstaten brengen advies uit over de vraag in hoeverre het project aan de technische eisen voldoet en dienen dat advies binnen de voor de indiening van de projecten gestelde termijn bij de Commissie in. Als het advies niet binnen een nader te bepalen termijn is ingediend, gaat de procedure voor de selectie van het project gewoon door;

- een gedetailleerde kostenraming van de te verwezenlijken acties.

De in het kader van deze actie aan te wenden middelen bedragen ongeveer 50 % van het totale aan het programma toegewezen bedrag.

ACTIE II

Grensoverschrijdende samenwerking voor de uitwisseling van ervaringen en de ontwikkeling van de op het erfgoed toegepaste technieken

- Met deze actie wordt beoogd de versterking van de grensoverschrijdende samenwerking aan te moedigen met het oog op de algemene verbreiding van knowhow en de ontwikkeling van de beste werkwijzen via netwerken en partnerschappen en via uitwisseling van vakmensen tussen de instellingen en/of bedrijven die in de erfgoedsector werkzaam zijn. Bijzondere aandacht zal worden besteed aan de ontwikkeling van nieuwe technologieën die in de verschillende sectoren van het cultureel erfgoed kunnen worden toegepast alsmede aan het behoud van de met het erfgoed verband houdende traditionele ambachten en technieken.

Afhankelijk van het betrokken thema kunnen de netwerken gebruik maken van de instellingen en/of bedrijven uit de openbare en/of particuliere sfeer die in de sector van het cultureel erfgoed werkzaam zijn en, indien nodig, van andere openbare en/of particuliere instellingen, onderzoekscentra en ondernemingen die bijzonder betrokken zijn bij het cultureel erfgoed.

De netwerken die de toegang van kansarme bevolkingsgroepen tot het cultureel erfgoed bevorderen, krijgen speciale aandacht.

- Deze actie behelst de volgende maatregelen:

1. Innovatie en nieuwe technologieën

1.1. Ondersteuning van projecten die gericht zijn op het in kaart brengen van de behoeften aan erfgoedonderzoek - in communautair verband -, de verspreiding van de onderzoeksresultaten in de betrokken vakkringen en op de ontwikkeling van concrete toepassingen voor de vakmensen die in de praktijk werken. Er zal gestreefd worden naar een maximale synergie tussen de ontwikkeling van deze maatregelen en het kaderprogramma voor onderzoek. Alle eventuele latere onderzoeksacties zullen binnen en overeenkomstig het OTO-kaderprogramma worden uitgevoerd.

1.2. Steun voor projecten die gericht zijn op de toepassing op de verschillende erfgoedsectoren van nieuwe technologieën en diensten (restauratie- en instandhoudingstechnieken; audiovisuele producten en multimedia, geavanceerde informatie- en communicatiediensten enz.).

2. Mobiliteit en bijscholing van vakmensen

2.1. Ondersteuning van projecten voor de uitwisseling van vakmensen uit de verschillende erfgoedsectoren en -vakgebieden, waardoor zij gelegenheid krijgen om voor een periode van ten hoogste twaalf maanden in een gelijkwaardige beroepsomgeving in een andere lidstaat te werken.

De communautaire steun is bestemd voor de organisatie van de uitwisselingen en voor een tegemoetkoming in de daaraan verbonden extra kosten, zoals reis- en verblijfskosten.

2.2. Steun voor grensoverschrijdende projecten met het oog op het stimuleren van de bijscholing van vakmensen uit de erfgoedsector op het gebied van de nieuwe technologieën en de in de sector van het cultureel erfgoed toegepaste geavanceerde informatie- en communicatiediensten alsmede voor grensoverschrijdende projecten gericht op de ontwikkeling en het behoud van de technieken van de traditionele met het erfgoed verband houdende ambachten.

3. Uitwisseling van ervaring en informatie

3.1. Steun voor de uitwisseling van ervaring door middel van studies, enquêtes, werkvergaderingen en seminars, met name op de volgende gebieden:

- ontwikkeling van technische aanbevelingen (normen) ter verbetering van de goede gewoonten en praktijken op het gebied van het beheer en/of de instandhouding van het cultureel erfgoed;

- opstelling van een lijst van risicofactoren voor cultuurgoederen en uitwerking van systemen om geregeld te kunnen controleren hoe het staat met de instandhouding daarvan;

- preventieve bescherming van cultuurgoederen, werken en monumenten tegen rampen alsmede de voorwaarden voor hun instandhouding;

- bekwaamheden van de vakmensen in de met het behoud van het erfgoed verband houdende ambachten;

- documentatiemateriaal over cultuurgoederen;

- de voorwaarden waaronder werken kunnen worden uitgeleend voor tijdelijke tentoonstellingen;

- gevolgen van andere communautaire beleidsmaatregelen voor de sector van het cultureel erfgoed.

3.2. Steun voor gezamenlijke projecten van instellingen in de erfgoedsector, waarbij gebruik gemaakt wordt van telematicatechnieken (on line, CD-ROM, CD-I, enz.) voor het verzamelen/uitwisselen en verspreiden van gespecialiseerde informatie, met name op de volgende gebieden:

- de wetgeving van de verschillende lidstaten inzake het cultureel erfgoed;

- lijsten en inventarissen van het cultureel erfgoed;

- inventaris (per discipline) van cursussen voor voortgezette opleiding;

- geïntegreerde databanken voor het catalogiseren en het beschrijven van cultuurgoederen;

- statistieken en indicatoren met betrekking tot het cultureel erfgoed;

- repertoria en overzichten van innoverende projecten betreffende het cultureel erfgoed;

- werkwijzen en systemen voor behoud, herstel, beheer en verspreiding van het cultureel erfgoed in de lidstaten;

- praktische gidsen, handleidingen en informatiebulletins over het cultureel erfgoed.

Uit de aanvragen, die moeten worden ingediend door de betrokken instellingen en/of bedrijven, moet blijken dat de voor de verwezenlijking van het project noodzakelijke financiële garanties aanwezig zijn. De communautaire bijdrage in het kader van deze actie kan in geen geval meer bedragen dan 50 % van de totale kosten van het project met een maximum van 50 000 ecu, behalve voor de projecten onder 1.2 en 2.2, waarvoor de communautaire bijdrage gebonden is aan een maximum van 150 000 ecu, en 2.1 en 3.1 (vierde streepje) waarvoor een maximum geldt van 100 000 ecu.

ACTIE III

Cultureel erfgoed: toegang, deelneming en bewustmaking van de burger

- Deze actie heeft tot doel de toegang van de burgers tot het culturele erfgoed te verbeteren door bewustmakingsprojecten met een Europese dimensie te stimuleren en door het gebruik van geavanceerde informatie- en communicatietechnologieën en -diensten aan te moedigen.

- Deze actie behelst de volgende maatregelen:

1. Steun voor grensoverschrijdende projecten voor samenwerking tussen instellingen en/of bedrijven in de sector van het cultureel erfgoed waarbij gebruik wordt gemaakt van multimediasystemen en -producten of andere vormen van communicatie, teneinde de nadruk te leggen op de Europese dimensie van het erfgoed en met name om het publiek toegang te geven tot alle qua stijl op elkaar lijkende en/of elkaar aanvullende kunstwerken die door andere Europese culturele instellingen worden bewaard.

2. Steun voor bewustmakingsinitiatieven voor het cultureel erfgoed op Europees niveau.

3. Steun voor meertalige presentatie van het erfgoed in musea, op de locatie van monumenten en plaatsen van opmerkelijk belang, in bibliotheken, archieven, enz., ten behoeve van alle burgers van de Europese Unie. De projecten kunnen betrekking hebben op begeleidende teksten, brochures, bordjes, elektronische gidsen, audiovisuele of multimediaproducten, enz.

4. Steun voor grensoverschrijdende samenwerkingsprojecten waaraan wordt deelgenomen door instellingen en/of bedrijven uit ten minste drie lidstaten van de Europese Unie met het oog op een betere bewustmaking van het publiek voor het cultureel erfgoed, bijvoorbeeld door middel van tentoonstellingen, educatieve programma's, grensoverschrijdende cultuurroutes, enz.

Uit de aanvragen, die moeten worden ingediend door de betrokken instellingen en/of bedrijven, moet blijken dat de voor de verwezenlijking van het project noodzakelijke financiële garanties aanwezig zijn. De communautaire bijdrage in het kader van deze actie kan in geen geval meer bedragen dan 50 % van de totale kosten van het project met een maximum van 50 000 ecu, gehalve voor de projecten onder 1 en 3, waarvoor de communautaire bijdrage maximaal 150 000 ecu mag belopen.

ACTIE IV

Samenwerking met derde landen en internationale organisaties

- Deze actie heeft ten doel samenwerkingsprojecten met derde landen te ontwikkelen en te komen tot synergieën met de activiteiten van andere internationale organisaties, in het bijzonder de Raad van Europa en de Unesco.

- Deze actie behelst de volgende maatregelen:

1. Steun voor samenwerking met derde landen op de onder de acties I, II en III vallende gebieden.

De praktische regels voor de deelneming van derde landen zijn omschreven in artikel 6.

2. Steun voor projecten in synergie met de internationale organisaties die bevoegd zijn op het gebied van het cultureel erfgoed, met name de Raad van Europa en de Unesco. De praktische regels voor deze synergieën worden per geval in onderling overleg vastgesteld door de Gemeenschap en de betrokken internationale organisatie, volgens de voorschriften van artikel 7, lid 3.

Verklaring van de Commissie

Ad artikel 5 (comitologie)

De Commissie zal, met inachtneming van de procedures en de interinstitutionele akkoorden, het comité van het Raphaël-besluit in het kader van de financiële steun die door de Gemeenschap zal worden verstrekt, in kennis stellen van alle projecten die zij voornemens is in het kader van dit besluit te financieren.

Verklaring van het Europees Parlement

Ad artikel 5 (comitologie)

Het Europees Parlement constateert dat artikel 7, lid 3, van het Raphaël-programma het comité niet in staat stelt zich uit te spreken over de selectie van individuele programma's, maar is er niet tegen gekant dat het comité in kennis wordt gesteld van alle projecten die de Commissie voornemens is te financieren.

Het Parlement wenst dezelfde informatie van de Commissie te ontvangen.

Verklaring van de Commissie

Gelet op het besluit van de Raad van 30 juni 1997 betreffende de toekomst van de culturele samenwerking in Europa en de wensen van het Europees Parlement inzake de totstandbrenging van een kaderinstrument voor cultuur, bevestigt de Commissie haar voornemen om, onverminderd haar initiatiefrecht, zo spoedig mogelijk een voorstel voor een algemeen programma in te dienen om de continuïteit en de ontwikkeling van het culturele optreden van de Gemeenschap te garanderen.

De Commissie zal een breed overleg met alle betrokken partijen voeren en daartoe ontmoetingen met de Europese Instellingen en de betrokken organisaties beleggen.