Aanbeveling van de Raad

van 25 juni 2001

betreffende meldpunten die 24 uur per dag operationeel zijn voor de bestrijding van hightech-criminaliteit

(2001/C 187/02)

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het standpunt dat de Raad op 19 maart 1998 heeft ingenomen en waarbij de lidstaten werd verzocht zich aan te sluiten bij het 24 uur per dag operationele informatienetwerk van de G8 ter bestrijding van hightech-criminaliteit, alsmede op het feit dat de Raad de beginselen van het netwerk heeft goedgekeurd,

Gezien de mededeling van de Commissie van 26 januari 2001, getiteld "De informatiemaatschappij veiliger maken door de informatie-infrastructuur beter te beveiligen en computercriminaliteit te bestrijden: Europa 2002",

Overwegende hetgeen volgt:

(1) Tijdens de G8-bijeenkomst van de ministers van Justitie en Binnenlandse Zaken op 9 en 10 december 1997 in Washington DC zijn de beginselen goedgekeurd van het G8-netwerk van nationale meldpunten voor de bestrijding van hightech-criminaliteit. Behalve de beginselen werd ook een actieplan aangenomen voor de instelling van het netwerk, alsmede een lijst van verbintenissen die de afzonderlijke landen moeten aangaan wanneer zij zich bij het netwerk aansluiten. In het actieplan nodigt de G8 ook landen die geen lid zijn van de G8 uit om tot het netwerk toe te treden.

(2) De voordelen van een wereldomvattend netwerk zoals dat van de G8 zijn niet te onderschatten; ook mag worden aangenomen dat het belang ervan nog zal toenemen. Als rechtshandhavingsnetwerken die zich met de bestijding van IT-criminaliteit bezighouden slechts een gering aantal landen omvatten, hebben zij onvoldoende overzicht en efficiency in de cyberruimte.

(3) Het uitgangspunt van het netwerk is dat de aanpak van de verschillende vormen van hightech-criminaliteit snel en zeer vakkundig moet zijn. De klemtoon ligt op het vastleggen van bewijsmateriaal in een omgeving waar informatie gauw verloren kan gaan of vernietigd wordt. Als de rechtshandhavingsinstanties in eerste instantie niet goed of laattijdig reageren, zal dit de mogelijkheid om deze vorm van criminaliteit op te sporen, misschien hinderen of zelfs helemaal tenietdoen. Anderzijds wil het netwerk ervoor zorgen dat de aangesloten landen een overzicht krijgen van computernetwerkcriminaliteit, omdat de delicten vaak op verschillende plaatsen en in verschillende landen tegelijk worden gepleegd.

(4) Het netwerk is geleidelijk tot stand gekomen in de periode 1998-2000; er wordt nog steeds gestreefd naar uitbreiding van het aantal landen. Tijdens een deskundigenvergadering op hoog niveau in november 2000 bij Europol kwamen de deelnemers overeen het streven naar uitbreiding van het G8-netwerk officieel aan te bevelen.

(5) Op dit ogenblik omvat het netwerk de volgende landen: Australië, Brazilië, Canada, Denemarken, Finland, Frankrijk, Duitsland, Italië, Japan, Nederland, Rusland, Spanje, Zweden, het Verenigd Koninkrijk en de VS. Negen lidstaten van de EU zijn dus bij het netwerk aangesloten.

(6) De lidstaten van de EU die nog niet in het G8-netwerk zijn opgenomen, maken deel uit van het Nationaal Centraal Referentiepuntensysteem (NCRP) van Interpol. Thans zijn meer dan 60 landen aangesloten bij het Interpol-netwerk. Een NCRP is meestal een gespecialiseerde eenheid. De NCRP's van Interpol zijn echter niet altijd 24 uur per dag bereikbaar, anders dan de communicatiecentra van de nationale centrale bureaus. De samenwerking binnen het NCRP-netwerk van Interpol stoelt op dezelfde beginselen als die welke verder ook voor de samenwerking bij Interpol gelden. Dit betekent dat maatregelen waarbij dwang moet worden uitgeoefend om bijvoorbeeld bewijsmateriaal vast te leggen, gewoonlijk niet via dit kanaal worden geëffectueerd. In de beginselen van het G8-netwerk wordt nadrukkelijk gepleit voor een doortastend optreden wanneer bewijsmateriaal in computersystemen of -netwerken in beslag moet worden genomen of vastgelegd. Er is geen rivaliteit tussen de twee rechtshandhavingsnetwerken. Integendeel, zij vullen elkaar aan. Daarom moeten de EU-lidstaten die thans niet bij het G8-netwerk zijn aangesloten, in staat zijn hun gespecialiseerde teams die wel in het Interpol-samenwerkingssysteem zijn opgenomen, 24 uur per dag te laten functioneren.

(7) De ervaring die in mei 2000 bijvoorbeeld met het wereldwijde "lovebugvirus" is opgedaan, leert dat het G8-netwerk moet worden uitgebreid en verbeterd. Daadwerkelijke instandhouding van de 24 uur per dag bereikbaarheid - in de vorm van gespecialiseerde eenheden in de landen die tot het netwerk zijn toegetreden - is een belangrijke verbetering. Thans gebeurt het soms dat een communicatiecentrum een bericht ontvangt en het pas doorstuurt als de gespecialiseerde eenheid begint te werken. Bij feestdagen kan zo'n handelwijze noodlottig tijdverlies betekenen.

(8) Een gemeenschappelijke norm zou moeten zijn dat de eenheid die als nationaal meldpunt wordt aangewezen, een echt team van specialisten is dat gebruik maakt van aanbevolen internationale methoden bij de opsporing van hightech-criminaliteit en dat het team alle dienstige maatregelen kan nemen, vanzelfsprekend met inachtneming van de nationale wetgeving,

BEVEELT AAN:

- dat de lidstaten die nog niet zijn aangesloten bij het 24 uur per dag operationeel netwerk van meldpunten van de G8 ter bestrijding van hightech-criminaliteit, daartoe overgaan;

- dat de lidstaten ervoor zorgen dat de eenheid die als meldpunt wordt aangewezen 24 uur per dag bereikbaar is en dat het een echt gespecialiseerd team is dat gebruik maakt van bewezen goede praktijken bij het onderzoek van IT-criminaliteit. Het meldpunt moet voorts in staat zijn operationele maatregelen te treffen.