Structuur van het financierings-instrument De renovatielening heeft de vorm van een leningenfonds dat wordt opgezet door een financiële intermediair met bijdragen uit het programma en een bijdrage van de financiële intermediair zelf om een portefeuille van nieuw verstrekte leningen te financieren, met uitsluiting van herfinanciering van bestaande leningen. De renovatielening wordt verstrekt in het kader van de actie die deel uitmaakt van de prioritaire as, zoals omschreven in het programma dat wordt gefinancierd door de ESI-fondsen en zoals bedoeld in het kader van de ex-antebeoordeling die vereist is uit hoofde van artikel 37 van Verordening (EU) nr. 1303/2013.

Doel van het instrument Het doel van het instrument is het aanbieden van preferentiële leningen aan natuurlijke personen, rechtspersonen of onafhankelijke beroepsbeoefenaars die eigenaar zijn van gebouwen (appartementen, sociale huisvesting of individuele huishoudens), alsook beheerders of andere juridische entiteiten die namens en ten behoeve van eigenaren handelen om renovatiewerkzaamheden uit te voeren die in aanmerking komen voor steun uit de ESI-fondsen. Het is niet de bedoeling dat de bijdrage uit het ESIF-programma van de managementautoriteit aan een financiële intermediair andere door particuliere of publieke investeerders beschikbaar gestelde financiering verdringt. Het ESIF-programma verstrekt financiering aan de financiële intermediair teneinde een portefeuille van nieuwe leningen op te bouwen en tegelijkertijd te delen in de verliezen/wanbetalingen en terugvorderingen in verband met de leningen in deze portefeuille per afzonderlijke lening en in dezelfde verhouding als de programmabijdrage aan het instrument. In het geval van een structuur van een dakfonds draagt het dakfonds de bijdrage uit het ESIF-programma over aan de financiële intermediair. Naast de bijdrage uit het ESIF-programma kan het dakfonds eigen middelen bijdragen die worden gecombineerd met de middelen van de financiële intermediair. In dit geval neemt het dakfonds een evenredig deel van de risicodeling tussen de verschillende bijdragen in de leningenportefeuille voor zijn rekening. Staatssteunregels moeten ook ten aanzien van dergelijke middelen worden nageleefd, als dat publieke middelen zijn.

Gevolgen van staatssteun De renovatielening wordt ontworpen als een staatssteun-vrij instrument, d.w.z. een marktconforme vergoeding voor de financiële intermediair, een volledige doorberekening van financiële voordelen door de financiële intermediair aan de eindontvangers en de toepassing van de de-minimisverordening op de verstrekte financiering aan de eindontvangers. a) Steun op het niveau van de financiële intermediair en het dakfonds is uitgesloten wanneer: 1. de financiële intermediair en de managementautoriteit of het dakfonds op enig moment de verliezen en voordelen in verhouding met hun bijdragen (pro rata) dragen en er sprake is van een economisch significante deelname van de financiële intermediair aan het instrument voor renovatieleningen, en 2. de vergoeding (d.w.z. de beheerskosten en/of -vergoedingen) van de financiële intermediair en het dakfonds de vergoedingen op de markt op dat moment in vergelijkbare situaties weerspiegelt, wat het geval is wanneer zij zijn geselecteerd middels een open, transparante, niet-discriminerende en objectieve selectieprocedure of wanneer hun vergoeding in overeenstemming is met de artikelen 12 en 13 van Gedelegeerde Verordening (EU) nr. 480/2014 en geen andere voordelen door de staat worden toegekend. Wanneer het dakfonds alleen de bijdrage uit het ESI-fonds overdraagt aan de financiële intermediair en een taak van algemeen belang vervult en geen commerciële activiteit verricht bij de uitvoering van de actie en niet medefinanciert met eigen middelen — en derhalve niet als ontvanger van steun wordt beschouwd — is het voldoende dat het dakfonds niet wordt overgecompenseerd, en 3. het financiële voordeel van de publieke programmabijdrage aan het instrument volledig wordt doorberekend aan de eindontvangers in de vorm van een renteverlaging. Bij het selecteren van de financiële intermediair beoordeelt de managementautoriteit, in overeenstemming met artikel 7, lid 2, van Gedelegeerde Verordening (EU) nr. 480/2014, het prijsbeleid en de methode voor het doorberekenen van het financiële voordeel aan de eindontvangers. Wanneer de financiële intermediair niet alle financiële voordelen doorberekent aan de eindontvangers, wordt de niet-betaalde publieke bijdrage weer overgedragen aan de managementautoriteit. b) Steun op het niveau van een entiteit die optreedt namens de eigenaren (d.w.z. natuurlijke en rechtspersonen, onafhankelijke beroepsbeoefenaren die gebouwen bezitten, beheerders en andere juridische entiteiten): Steun op het niveau van een entiteit die optreedt namens eigenaren is uitgesloten wanneer: 1. de entiteit niet profiteert van rechtstreekse overdrachten van overheidssteun, en 2. de entiteit alle financiële voordelen van de publieke programmabijdrage overdraagt aan de eindontvangers. c) Op het niveau van eigenaren die wel of niet een economische activiteit uitvoeren (rechtspersoon of onafhankelijke beroepsbeoefenaren, verhuurders en eigenaren die hernieuwbare energie installeren en een deel van de geproduceerde energie leveren aan het net): Eigenaren die natuurlijke personen zijn en niet als onderneming worden beschouwd omdat zij geen economische activiteit uitvoeren, worden niet beschouwd als ontvangers van staatssteun. Eigenaren die een economische activiteit uitvoeren zijn een „onderneming” en zijn onderworpen aan de staatssteunregels. Dit is in het bijzonder het geval wanneer zij verhuurders zijn (verhuren is een economische activiteit) en wanneer, in het geval van het installeren van hernieuwbare energie, een deel van de geproduceerde hernieuwbare energie aan het net wordt geleverd (het leveren van energie aan het net wordt beschouwd als economische activiteit). Op het niveau van eigenaren met een economische activiteit, voldoet de steun aan de de-minimisvoorschriften. Voor elke lening die is opgenomen in de portefeuille met betrekking tot eigenaren met een economische activiteit, berekent de financiële intermediair het BSE met behulp van de volgende berekeningsmethode: Berekening van het BSE = nominale bedrag van de lening (EUR) × (financieringskosten (standaardpraktijk) + risicokosten (standaardpraktijk) – vergoedingen in rekening gebracht door de managementautoriteit over de programmabijdrage aan de financiële intermediair) × gewogen gemiddelde looptijd van de lening (in jaren) × risicodelingstarief. Wanneer het BSE wordt berekend aan de hand van de bovenstaande formule voor het instrument voor renovatieleningen wordt aan de vereiste als bedoeld in artikel 4 van de de-minimisverordening (1) geacht te zijn voldaan. Er is geen minimumvereiste voor onderpand. Een toetsingsmechanisme zorgt ervoor dat het BSE dat is berekend met de bovenstaande formule niet lager is dan het BSE dat is berekend overeenkomstig artikel 4, lid 3, onder c), van de de-minimisverordening. Het totale steunbedrag berekend op basis van het BSE mag niet meer dan 200 000 EUR bedragen over een fiscale periode van drie jaar, rekening houdend met de regels inzake cumulering voor eindontvangers van de de-minimisverordening. Subsidies voor technische ondersteuning of andere subsidies verstrekt aan de eindontvanger worden gecumuleerd met het berekende BSE.

Beleid inzake krediet-verschaffing a) Uitbetaling door de managementautoriteit of het dakfonds aan de financiële intermediair: Na ondertekening van een financieringsovereenkomst tussen de managementautoriteit en het dakfonds of de financiële intermediair, draagt de desbetreffende managementautoriteit de overheidsbijdragen van het programma over aan het dakfonds of de financiële intermediair die dergelijke bijdragen in een speciaal fonds voor renovatieleningen stort. De overdracht vindt plaats in tranches met inachtneming van de maxima van artikel 41 van Verordening (EU) nr. 1303/2013. De beoogde totale omvang van de kredietverlening en het rente-interval worden bevestigd in het kader van de ex-antebeoordeling overeenkomstig artikel 37 van Verordening (EU) nr. 1303/2013 en worden in aanmerking genomen bij de vaststelling van de aard van het instrument (roterend of niet-roterend instrument). De maximale risicodeling van het financieringsinstrument voor de eindontvangers bedraagt 85 % (dat wil zeggen: ten minste 15 % wordt verstrekt uit de eigen middelen van de financiële intermediair). b) Ontstaan van een portefeuille van nieuwe leningen: De financiële intermediair is verplicht binnen een vooraf bepaalde beperkte periode een portefeuille van nieuwe leningen te initiëren die worden gefinancierd overeenkomstig het percentage van risicodeling dat is overeengekomen in de financieringsovereenkomst (d.w.z. gefinancierd uit i) de programmabijdrage en ii) de eigen middelen van de financiële intermediair). Vooraf op basis van subsidiabiliteitscriteria op het niveau van afzonderlijke leningen en het niveau van de portefeuille vastgestelde subsidiabele leningen worden automatisch opgenomen in de portefeuille door ten minste ieder kwartaal mededelingen inzake opname in te dienen. De financiële intermediair voert een consistent kredietbeleid uit, met name met betrekking tot de samenstelling van de portefeuille, waardoor een goed beheer van de portefeuille en risicospreiding mogelijk is, terwijl tegelijkertijd het tekortschieten van de markt, zoals vastgesteld in de ex-antebeoordeling (als bedoeld in artikel 37 van Verordening (EU) nr. 1303/2013), wordt aangepakt en het beleid afgestemd blijft op de financiële belangen en beleidsdoelstellingen van de managementautoriteit. De identificatie, selectie, „due diligence”, documentatie en uitbetaling van de leningen aan de eindontvangers worden uitgevoerd door de financiële intermediair overeenkomstig zijn standaardprocedures en in overeenstemming met de beginselen van de desbetreffende financieringsovereenkomst. c) Hergebruik van middelen terugbetaald aan het financieringsinstrument: Middelen die zijn terugbetaald aan het financieringsinstrument worden hergebruikt in het kader van hetzelfde financieringsinstrument (roterend binnen hetzelfde financieringsinstrument) of worden, na terugbetaling aan de managementautoriteit of het dakfonds, gebruikt overeenkomstig artikel 44 van Verordening (EU) nr. 1303/2013. Wanneer de middelen roteren binnen hetzelfde financieringsinstrument, worden de bedragen die kunnen worden toegeschreven aan de steun uit de ESI-fondsen en de bedragen die binnen het tijdskader voor investeringen zijn terugbetaald en/of teruggevorderd door de financiële intermediair uit leningen aan eindontvangers, principieel beschikbaar gesteld voor hergebruik binnen hetzelfde financieringsinstrument. Deze rotatiebenadering zoals bedoeld in de artikelen 44 en 45 van Verordening (EU) nr. 1303/2013 wordt opgenomen in de financieringsovereenkomst. Indien de managementautoriteit of het dakfonds rechtstreeks wordt terugbetaald, vindt de terugbetaling regelmatig plaats en weerspiegelt deze i) de aflossingen op de hoofdsom (op pro rata-basis op basis van het percentage voor risicodeling), ii) de teruggevorderde bedragen en de aftrek van verliezen (op basis van het percentage voor risicodeling) van de renovatieleningen en iii) eventuele rentebetalingen. Deze middelen moeten worden gebruikt overeenkomstig de artikelen 44 en 45 van Verordening (EU) nr. 1303/2013. d) Alsnog geïnde bedragen: De financiële intermediair neemt stappen voor terugvordering met betrekking tot elke niet tijdig terugbetaalde lening die is medegefinancierd door de renovatielening overeenkomstig zijn interne richtsnoeren en procedures. De door de financiële intermediair teruggevorderde bedragen (na aftrek van de kosten voor terugvordering en executie, indien van toepassing) worden pro rata van de risicodeling aan de financiële intermediair en de managementautoriteit toegewezen. e) Overige: Rente en andere voordelen als gevolg van steun uit de ESI-fondsen aan financieringsinstrumenten worden gebruikt overeenkomstig artikel 43 van Verordening (EU) nr. 1303/2013.

Prijsbeleid Bij het voorstellen van de prijzen legt de financiële intermediair een prijsbeleid en de methode om te zorgen voor de volledige doorberekening van het financieel voordeel van de publieke programmabijdrage aan de eindontvangers voor. Het prijsbeleid en de methode omvatten de volgende elementen: 1. de rente op de deelname van de financiële intermediair wordt vastgesteld op basis van de marktprijs (d.w.z. volgens het eigen beleid van de financiële intermediair); 2. de totale rente op leningen ten laste van de eindontvangers die zijn opgenomen in de portefeuille, moet proportioneel worden verlaagd tot het niveau van de toewijzing uit de publieke programmabijdrage. bij deze vermindering wordt rekening gehouden met de vergoedingen die de managementautoriteit in rekening kan brengen op de programmabijdrage; 3. de BSE-berekening zoals beschreven in het onderdeel over staatssteun, wordt toegepast voor elke lening die is opgenomen in de portefeuille; 4. het prijsbeleid en de methode blijven gelijk tijdens de subsidiabiliteitsperiode.

Programma-bijdrage aan het financierings-instrument: bedrag en percentage (productgegevens) De toewijzing van de renovatielening aan financiële intermediairs en het minimumpercentage voor risicodeling worden gebaseerd op de resultaten van de ex-antebeoordeling die de steun aan het financieringsinstrument rechtvaardigt (artikel 37 van Verordening (EU) nr. 1303/2013) en houden rekening met de rotatiebenadering van het instrument (indien van toepassing).

Programma-bijdrage aan het financierings-instrument (activiteiten) De portefeuille van leningen die door het instrument voor renovatieleningen wordt gefinancierd, omvat nieuw verstrekte leningen aan eindontvangers, met uitsluiting van de herfinanciering van bestaande leningen. De criteria voor opname in de portefeuille worden bepaald overeenkomstig de EU-wetgeving (bijvoorbeeld Verordening (EU) nr. 1303/2013 en de fondsspecifieke voorschriften), programmavoorschriften en nationale bepalingen inzake subsidiabiliteit en met de financiële intermediair, met als doel het bereiken van een groot aantal eindontvangers en het zorgen voor voldoende diversificatie en homogeniteit van de portefeuille, teneinde een redelijke schatting van het risicoprofiel van de portefeuille mogelijk te maken. Deze criteria weerspiegelen de marktomstandigheden en -praktijken in het desbetreffende land of de desbetreffende regio. De financiële intermediair is verplicht samen te werken met regionale of nationale instanties die verantwoordelijk zijn voor het verstrekken van aanvullende diensten in verband met de uitvoering van renovatieprojecten, waaronder: adviesdiensten; de verificatie en evaluatie van de projectvoorbereiding, de bouw, het technisch toezicht en de aanbestedingsdocumenten; de beoordeling van de overeenstemming van de renovatieprojecten met de EU- en nationale wetgeving; het verstrekken van subsidies, de verificatie en registratie van staatssteun.

Aansprakelijk-heid van de management-autoriteit De aansprakelijkheid van de managementautoriteit met betrekking tot het financieringsinstrument is zoals omschreven in artikel 6 van Gedelegeerde Verordening (EU) nr. 480/2014.

Tijdsduur De leenperiode van het financieringsinstrument wordt zodanig vastgesteld dat de programmabijdrage, als bedoeld in artikel 42 van Verordening (EU) nr. 1303/2013, wordt gebruikt voor leningen die uiterlijk op 31 december 2023 worden uitbetaald aan eindontvangers.

Kredietverlening en risicodeling op het niveau van de financiële intermediair (afstemming van de belangen) De afstemming van de belangen tussen de managementautoriteit en de financiële intermediair wordt als volgt bereikt: — prestatievergoedingen als bedoeld in de artikelen 12 en 13 van Gedelegeerde Verordening (EU) nr. 480/2014; — de financiële intermediair moet onder plaatselijke marktomstandigheden bijdragen aan de financiering, met ten minste 15 % van de totale financieringsverbintenis voor kredietverstrekking aan eindontvangers (waardoor het vaststellen van het percentage van risicodeling mogelijk wordt). — De gevolgen van verliezen en terugvorderingen voor de financiële intermediair en de managementautoriteit zijn pro rata, binnen het kader van hun respectieve aansprakelijkheid.

In aanmerking komende financiële intermediairs Publieke en particuliere organen gevestigd in een lidstaat die wettelijk bevoegd zijn om renovatieleningen te verstrekken aan personen die gebouwen bezitten en aan bedrijven die gebouwen exploiteren en bezitten binnen de jurisdictie van het programma dat een bijdrage levert aan het financieringsinstrument. Dergelijke organen zijn financiële instellingen en, in voorkomend geval, microfinancieringsinstellingen of andere instellingen die bevoegd zijn om leningen te verstrekken.

Subsidiabiliteit van de eindontvangers De eindontvangers zijn subsidiabel uit hoofde van de EU- en nationale wetgeving, de desbetreffende prioriteit en de financieringsovereenkomst. Eindontvangers zijn natuurlijke personen, rechtspersonen of onafhankelijke beroepsbeoefenaren (economische activiteit), alsook beheerders of andere rechtspersonen die namens en ten behoeve van de eigenaren optreden, die gebouwen bezitten (appartementen of individuele huishoudens) en die maatregelen voor energie-efficiëntie of hernieuwbare energie ten uitvoer leggen die in aanmerking komen voor financiering uit hoofde van Verordening (EU) nr. 1303/2013 en programmasteun. Volgens de subsidiabiliteitsvoorschriften van het programma en overeenkomstig nationale en EU-voorschriften kunnen de volgende voorbeelden van werkzaamheden in aanmerking komen: — technische ondersteuning voor de voorbereiding van het deel van het project dat betrekking heeft op maatregelen voor energie-efficiëntie of hernieuwbare energie; — uitvoeringskosten van het deel van het project dat betrekking heeft op maatregelen voor energie-efficiëntie of hernieuwbare energie; — groot onderhoud of vervanging van verwarmings- en warmwatersystemen; — vervanging of herinrichting van verwarmingscentrales of het ketelhuis (individuele ketels), alsook van bereidingssystemen voor warm water; — installatie van balanceerkleppen voor verticale pijpleidingen; — verbetering van de warmte-isolatie van pijpleidingen; — vervanging van pijpleidingen en verwarmingsapparatuur; — installatie van individuele meetsystemen voor verwarming en thermostaatkleppen in appartementen; — vervanging of herinrichting van pijpleidingen en installaties van het warmwatersysteem; — vervanging of herinrichting van het ventilatiesysteem; — vervanging van ramen en toegangsdeuren; — dakisolatie, met inbegrip van de bouw van nieuwe hellende daken (met uitzondering van de bouw van ruimten op zolders); — isolatie van gevels; — isolatie van kelderplafonds; — installatie van systemen voor alternatieve energiebronnen (zon, wind, enz.); — groot onderhoud of vervanging van liften door deze te vervangen door meer energie-efficiënte liften; — vervanging of reparatie van de gemeenschappelijk gebruikte technische systemen van het gebouw (riolering, elektrische installaties, installaties voor brandpreventie, pijpleidingen voor drinkwater en ventilatiesystemen). Met betrekking tot de eindontvangers gelden de volgende criteria wanneer leningen worden verstrekt aan eindontvangers/eigenaars die als rechtspersoon een economische activiteit uitoefenen (bijvoorbeeld onafhankelijke beroepsbeoefenaren). Aan de subsidiabiliteitscriteria moet worden voldaan op de datum van ondertekening van de lening: a. de eindontvanger is een micro-, kleine of middelgrote onderneming („kmo” (met inbegrip van de individuele ondernemers/zelfstandigen) zoals gedefinieerd in Aanbeveling 2003/361/EG van de Commissie; b. de eindontvanger is geen kmo die actief is in de sectoren zoals bedoeld onder de punten a) tot en met f) van artikel 1 van de de-minimisverordening; c. de eindontvanger maakt geen deel uit van een of meer sectoren waarvoor beperkingen gelden (2); d. de eindontvanger is geen onderneming die in moeilijkheden verkeert, zoals bedoeld in de staatssteunregels; e. de eindontvanger heeft geen achterstallige betalingen openstaan en is geen wanbetaler ten aanzien van andere leningen of leases verstrekt door de financiële intermediair of een andere financiële instelling overeenkomstig gedane controles in overeenstemming met de interne richtsnoeren van de financiële intermediair en het standaardkredietbeleid. Bovendien moeten eindontvangers op het tijdstip van de investering en tijdens de terugbetaling van de lening een statutaire zetel hebben in een lidstaat en moeten hun economische activiteiten waarvoor de lening is verstrekt, plaatsvinden in de desbetreffende lidstaat en regio/de jurisdictie van het ESIF-programma.

Kenmerken van het product voor eindontvangers De financiële intermediair verstrekt leningen aan eindontvangers die bijdragen aan de doelstelling van het programma en die worden medegefinancierd door het programma uit het instrument voor renovatieleningen, met uitzondering van de herfinanciering van bestaande leningen. De voorwaarden van deze leningen worden gebaseerd op de ex-antebeoordeling, zoals bedoeld in artikel 37 van Verordening (EU) nr. 1303/2013. De looptijd van de renovatielening bedraagt maximaal twintig jaar. Het maximumbedrag van elke renovatielening wordt vastgesteld in verband met de resultaten van de ex-antebeoordeling die de programmabijdrage aan het financieringsinstrument rechtvaardigt en wordt vastgesteld in de financieringsovereenkomst tussen de managementautoriteit, het dakfonds en de financiële intermediair. Het maximale bedrag per lening per individueel huishouden bedraagt 75 000 EUR. Leningen voor gebouwbeheerders zijn de som van de afzonderlijke huishoudens van het gebouw. Het financieringsinstrument kan verlangen dat de eindontvangers of de beheerders van gemeenschappelijke eigendommen die optreden namens de eindontvangers, een bijdrage uit eigen middelen leveren. De renovatielening heeft een jaarlijkse vaste rentevoet en omvat regelmatige afschrijvingen. De rente op de deelname van de financiële intermediair wordt marktconform vastgesteld. Het rentepercentage dat van toepassing is op de relevante in aanmerking komende lening uit de portefeuille wordt ten gunste van de eindontvangers verlaagd met het percentage van de publieke programmabijdrage. Een rentesubsidie, als bedoeld in artikel 37, lid 7, van Verordening (EU) nr. 1303/2013, kan worden toegekend aan huishoudens met lage inkomens of kwetsbare huishoudens (3). De maximale rentesubsidie komt overeen met het rentepercentage dat voor elke lening moet worden betaald door huishoudens met lage inkomens over de bijdrage van de financiële intermediair. Bepaalde kosten voor technische ondersteuning kunnen worden opgenomen in het financieringsinstrument in het kader van artikel 37, lid 7, van Verordening (EU) nr. 1303/2013. De ondersteuning dient alleen te worden verleend voor de voorbereiding van het project (voorbereidende studies en hulp bij de voorbereiding van de investering tot aan het besluit over de investering). Deze kosten voor technische ondersteuning komen alleen in aanmerking wanneer een renovatielening is ondertekend door de financiële intermediair en de eindontvangers, ongeacht de entiteit die deze diensten levert (bijvoorbeeld ongeacht de vraag of de financiële intermediair die diensten aanbiedt of zij worden afgenomen van een andere entiteit).

Verslaglegging en beoogde resultaten Financiële intermediairs voorzien de managementautoriteit of het dakfonds ten minste eenmaal per kwartaal van informatie in een gestandaardiseerde vorm en omvang. Dit verslag omvat alle voor de managementautoriteit relevante elementen om te voldoen aan de voorwaarden van artikel 46 van Verordening (EU) nr. 1303/2013. Lidstaten voldoen ook aan hun rapportageverplichtingen overeenkomstig de de-minimisverordening. De indicatoren moeten worden afgestemd op de specifieke doelstellingen van de relevante prioriteit van het ESIF-programma voor de financiering van het financieringsinstrument en op de verwachte resultaten van de ex-antebeoordeling. Zij worden voor de renovatielening ten minste eenmaal per kwartaal gemeten en gerapporteerd en ten minste in overeenstemming gebracht met de eisen van de verordening. Naast de gemeenschappelijke indicatoren van de prioritaire as van het ESIF-programma (aantal huishoudens met een verbeterde energieverbruikclassificatie, de geschatte jaarlijkse vermindering van broeikasgasemissies …) zijn andere indicatoren: het aantal en de omvang van de leningen; gerenoveerde gezinswoningen (in vierkante meters); gerenoveerde appartementen in gebouwen (in vierkante meters); wanbetalingen (aantallen en bedragen); terugbetaalde middelen en opbrengsten. aantal gevallen van technische ondersteuning en bedragen; aantal en bedragen van de rentesubsidies.