GEWIJZIGDE BEGROTING Nr. 2 VOOR HET BEGROTINGSJAAR 2019

INHOUD

STAAT VAN ONTVANGSTEN EN UITGAVEN PER AFDELING

Afdeling III: Commissie

— Uitgaven 24

— Titel 08: Onderzoek en innovatie 27

— Titel 15: Onderwijs en cultuur 37

SECTION III

COMMISSION

UITGAVEN

Titel Omschrijving Begroting 2019 Gewijzigde begroting nr. 2/2019 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 01 ECONOMISCHE EN FINANCIËLE ZAKEN 336 080 338 1 203 618 938 336 080 338 1 203 618 938 02 INTERNE MARKT, INDUSTRIE, ONDERNEMERSCHAP EN MIDDEN- EN KLEINBEDRIJF 2 796 047 759 2 473 254 542 2 796 047 759 2 473 254 542 03 CONCURRENTIE 111 419 935 111 419 935 111 419 935 111 419 935 04 WERKGELEGENHEID, SOCIALE ZAKEN EN INCLUSIE 14 753 357 684 11 910 403 179 14 753 357 684 11 910 403 179 Reserves (400 241 ) 2 124 650 2 124 650 2 124 650 2 124 650 14 755 482 334 11 912 527 829 14 755 482 334 11 912 527 829 05 LANDBOUW EN PLATTELANDSONTWIKKELING 58 407 290 788 56 640 808 555 58 407 290 788 56 640 808 555 06 MOBILITEIT EN VERVOER 4 808 120 781 2 509 542 057 4 808 120 781 2 509 542 057 07 MILIEU 524 637 568 370 305 068 524 637 568 370 305 068 08 ONDERZOEK EN INNOVATIE 7 405 465 948 6 736 960 766 80 000 000 7 485 465 948 6 736 960 766 09 COMMUNICATIENETWERKEN, INHOUD EN TECHNOLOGIE 2 429 876 987 2 133 586 653 2 429 876 987 2 133 586 653 10 EIGEN ONDERZOEK 439 836 973 428 260 154 439 836 973 428 260 154 11 MARITIEME ZAKEN EN VISSERIJ 1 027 770 112 660 534 435 1 027 770 112 660 534 435 Reserves (400 241 ) 117 158 000 108 850 000 117 158 000 108 850 000 1 144 928 112 769 384 435 1 144 928 112 769 384 435 12 FINANCIËLE STABILITEIT, FINANCIËLE DIENSTEN EN KAPITAALMARKTENUNIE 118 629 491 120 397 491 118 629 491 120 397 491 13 REGIONAAL BELEID EN STADSONTWIKKELING 41 290 035 252 34 798 506 413 41 290 035 252 34 798 506 413 14 BELASTINGEN EN DOUANE-UNIE 177 189 872 176 043 872 177 189 872 176 043 872 15 ONDERWIJS EN CULTUUR 4 539 701 295 4 052 011 674 20 000 000 4 559 701 295 4 052 011 674 16 COMMUNICATIE 216 190 642 213 072 642 216 190 642 213 072 642 17 GEZONDHEID EN VOEDSELVEILIGHEID 616 863 058 561 494 331 616 863 058 561 494 331 18 MIGRATIE EN BINNENLANDSE ZAKEN 2 271 495 179 2 575 769 156 2 271 495 179 2 575 769 156 Reserves (400 241 ) 520 082 000 159 985 000 520 082 000 159 985 000 2 791 577 179 2 735 754 156 2 791 577 179 2 735 754 156 19 INSTRUMENTEN VOOR HET BUITENLANDS BELEID 869 399 248 721 583 145 869 399 248 721 583 145 20 HANDEL 115 720 915 114 996 915 115 720 915 114 996 915 21 INTERNATIONALE SAMENWERKING EN ONTWIKKELING 3 716 766 158 3 301 481 774 3 716 766 158 3 301 481 774 22 NABUURSCHAP EN UITBREIDINGSONDERHANDELINGEN 5 072 397 502 3 769 644 975 5 072 397 502 3 769 644 975 23 HUMANITAIRE HULP EN CIVIELE BESCHERMING 1 764 263 810 1 704 662 100 1 764 263 810 1 704 662 100 Reserves (400 241 ) 117 200 000 54 760 000 117 200 000 54 760 000 1 881 463 810 1 759 422 100 1 881 463 810 1 759 422 100 24 FRAUDEBESTRIJDING 82 812 100 82 945 264 82 812 100 82 945 264 25 BELEIDSCOÖRDINATIE EN JURIDISCH ADVIES VAN DE COMMISSIE 260 051 836 260 126 836 260 051 836 260 126 836 26 ADMINISTRATIE VAN DE COMMISSIE 1 143 259 951 1 142 431 971 1 143 259 951 1 142 431 971 Reserves (400 241 ) 620 000 310 000 620 000 310 000 1 143 879 951 1 142 741 971 1 143 879 951 1 142 741 971 27 BEGROTING 73 674 246 73 674 246 73 674 246 73 674 246 28 AUDIT 19 730 856 19 730 856 19 730 856 19 730 856 29 STATISTIEK 159 791 212 143 606 212 159 791 212 143 606 212 30 PENSIOENEN EN DAARMEE SAMENHANGENDE UITGAVEN 2 008 091 000 2 008 091 000 2 008 091 000 2 008 091 000 31 TALENDIENSTEN 403 346 735 403 346 735 403 346 735 403 346 735 32 ENERGIE 2 006 200 068 1 627 907 277 2 006 200 068 1 627 907 277 33 JUSTITIE EN CONSUMENTENZAKEN 264 795 838 247 037 892 264 795 838 247 037 892 Reserves (400 241 ) 345 000 259 000 345 000 259 000 265 140 838 247 296 892 265 140 838 247 296 892 34 KLIMAATACTIE 165 102 178 108 439 678 165 102 178 108 439 678 40 RESERVES 1 284 777 650 677 788 650 1 284 777 650 677 788 650 Totaal 161 680 190 965 144 083 485 387 100 000 000 161 780 190 965 144 083 485 387 Waarvan reserves (400 241 ) 757 529 650 326 288 650 757 529 650 326 288 650

TITEL 08

ONDERZOEK EN INNOVATIE

Titel Hoofdstuk Omschrijving Begroting 2019 Gewijzigde begroting nr. 2/2019 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 0 801 ADMINISTRATIEVE UITGAVEN OP HET BELEIDSTERREIN „ONDERZOEK EN INNOVATIE” 349 779 197 349 779 197 349 779 197 349 779 197 0 802 HORIZON 2020 — ONDERZOEK 6 825 683 341 6 160 290 816 80 000 000 6 905 683 341 6 160 290 816 0 803 EURATOM-PROGRAMMA — ACTIES ONDER CONTRACT 228 728 410 226 253 253 228 728 410 226 253 253 0 805 ONDERZOEKSPROGRAMMA VAN HET FONDS VOOR ONDERZOEK INZAKE KOLEN EN STAAL 1 275 000 637 500 1 275 000 637 500 Titel 08 — Totaal 7 405 465 948 6 736 960 766 80 000 000 7 485 465 948 6 736 960 766

Toelichting

Deze toelichting is van toepassing op alle begrotingsonderdelen van deze titel.

De onder deze titel vallende onderzoeks- en innovatieactiviteiten zullen bijdragen tot twee grote onderzoeksprogramma’s: Horizon 2020 en Euratom. Onder deze titel vallen ook onderzoeksprogramma’s van het Fonds voor onderzoek inzake kolen en staal.

De programma’s zijn gericht op de verwezenlijking van de in artikel 179 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie genoemde doelstellingen, teneinde bij te dragen tot de totstandkoming van een kennismaatschappij, gebaseerd op de Europese Onderzoeksruimte, d.w.z. door het ondersteunen van transnationale samenwerking op alle niveaus in de gehele Unie, door de dynamiek, de creativiteit en de uitmuntendheid van het Europese onderzoek in staat te stellen de grenzen van de kennis te verleggen, door meer personele middelen voor onderzoek en technologische ontwikkeling in Europa ter beschikking te stellen, en ook de kwaliteit daarvan te verbeteren, en door de capaciteiten voor onderzoek en innovatie in heel Europa te versterken en ervoor te zorgen dat die optimaal worden gebruikt.

De gelijkheid van mannen en vrouwen is een rode draad doorheen Horizon 2020 met de bedoeling onevenwichtigheden tussen mannen en vrouwen te corrigeren en in het inhoudelijke aspect van onderzoek en innovatie een genderdimensie te integreren. Voorts wordt in het bijzonder rekening gehouden met de noodzaak van het opvoeren van de inspanningen ter versterking van de participatie van vrouwen in wetenschap en onderzoek op alle niveaus en onder meer in de besluitvorming.

Onder deze artikelen en posten vallen ook de uitgaven voor vergaderingen, conferenties, workshops en seminars van hoog wetenschappelijk of technologisch niveau en van Europees belang die door de Commissie worden georganiseerd, de financiering van analysen en evaluaties van hoog wetenschappelijk of technologisch niveau die voor de Unie worden uitgevoerd om nieuwe onderzoeksgebieden te verkennen die in aanmerking komen voor actie door de Unie, onder meer in het kader van de Europese onderzoeksruimte, alsmede acties in verband met de follow-up en de verspreiding van resultaten van de programma's, waaronder die van acties die onder de eerdere kaderprogramma’s zijn uitgevoerd.

Deze kredieten dienen tevens ter dekking van de administratieve uitgaven, waaronder de uitgaven voor statutair en ander personeel, de uitgaven voor voorlichting en publicaties, administratieve en technische werkzaamheden en bepaalde andere uitgaven voor interne infrastructuur die betrekking hebben op de verwezenlijking van de doelstelling van de actie waarvoor zij worden gedaan, inclusief de acties en initiatieven die nodig zijn om de strategie van de Unie inzake onderzoek, technologische ontwikkeling, en demonstratie (OTO) uit te werken en te bewaken.

Ontvangsten die voortvloeien uit de samenwerkingsovereenkomst tussen de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie en Zwitserland worden geboekt onder de post 6 011 van de staat van ontvangsten en kunnen aanleiding geven tot de opvoering van extra kredieten in overeenstemming met artikel 21 van het Financieel Reglement.

Ontvangsten uit de bijdragen van externe instanties voor deelname aan activiteiten van de Unie die zijn geboekt onder post 6 033 van de staat van ontvangsten kunnen aanleiding geven tot de opvoering van extra kredieten, overeenkomstig artikel 21 van het Financieel Reglement.

Extra kredieten zullen onder de posten 08 025 001, 08 035 001 en 08 045 001 worden opgevoerd.

De administratieve kredieten van deze titel zullen onder artikel 080 105 worden opgevoerd.

HOOFDSTUK 0 802 — HORIZON 2020 — ONDERZOEK

Titel Hoofdstuk Artikel Post Omschrijving FK Begroting 2019 Gewijzigde begroting nr. 2/2019 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 0 802 HORIZON 2020 — ONDERZOEK 080 201 Wetenschap van topkwaliteit 08 020 101 Stimuleren van grensverleggend onderzoek in de Europese Onderzoeksraad 1,1 1 969 672 172 1 624 989 887 1 969 672 172 1 624 989 887 08 020 102 Stimuleren van onderzoek in toekomstige en opkomende technologieën 1,1 p.m. p.m. 45 400 000 45 400 000 p.m. 08 020 103 Versterken van Europese onderzoeksinfrastructuren, waaronder e-infrastructuren 1,1 235 362 607 187 233 718 235 362 607 187 233 718 Artikel 080 201 — Subtotaal 2 205 034 779 1 812 223 605 45 400 000 2 250 434 779 1 812 223 605 080 202 Industrieel leiderschap 08 020 201 Leiderschap in nanotechnologie, geavanceerde materialen, lasers, biotechnologie en geavanceerde fabricage- en verwerkingsprocessen 1,1 535 119 776 498 152 158 535 119 776 498 152 158 08 020 202 Verbeteren van de toegang tot risicokapitaal voor investeringen in onderzoek en innovatie 1,1 435 388 299 324 237 047 435 388 299 324 237 047 08 020 203 Stimuleren van innovatie in kleine en middelgrote ondernemingen 1,1 46 085 771 30 811 397 46 085 771 30 811 397 Artikel 080 202 — Subtotaal 1 016 593 846 853 200 602 1 016 593 846 853 200 602 080 203 Maatschappelijke uitdagingen 08 020 301 Verbeteren van gezondheid en welzijn gedurende het hele leven 1,1 673 524 898 458 962 266 673 524 898 458 962 266 08 020 302 Een toereikend aanbod van veilige, gezonde en kwalitatief hoogwaardige voedselproducten en andere biogebaseerde producten verzekeren 1,1 177 650 893 162 170 942 177 650 893 162 170 942 08 020 303 Overschakelen naar een betrouwbaar, duurzaam en concurrerend energiesysteem 1,1 337 583 939 292 185 559 337 583 939 292 185 559 08 020 304 Realiseren van een hulpbronefficiënt, milieuvriendelijk, veilig en naadloos geïntegreerd Europees vervoersysteem 1,1 260 946 905 239 845 116 34 600 000 295 546 905 239 845 116 08 020 305 Een hulpbronefficiënte en klimaatbestendige economie en een duurzame grondstoffenbevoorrading tot stand brengen 1,1 312 327 206 290 605 621 312 327 206 290 605 621 08 020 306 Inclusieve, innovatieve en reflexieve Europese samenlevingen bevorderen 1,1 130 000 611 126 186 096 130 000 611 126 186 096 Artikel 080 203 — Subtotaal 1 892 034 452 1 569 955 600 34 600 000 1 926 634 452 1 569 955 600 080 204 Topkwaliteit verspreiden en deelname verbreden 1,1 129 149 390 148 909 913 129 149 390 148 909 913 080 205 Horizontale activiteiten van Horizon 2020 1,1 111 617 998 100 150 249 111 617 998 100 150 249 080 206 Wetenschap met en voor de samenleving 1,1 68 387 298 63 859 544 68 387 298 63 859 544 080 207 Gemeenschappelijke ondernemingen 08 020 731 Gemeenschappelijke Onderneming voor de uitvoering van het gezamenlijk technologie-initiatief inzake innovatieve geneesmiddelen 2 (IMI 2) — Ondersteunende uitgaven 1,1 5 384 615 5 384 615 5 384 615 5 384 615 08 020 732 Gemeenschappelijke Onderneming voor de uitvoering van het gezamenlijk technologie-initiatief inzake innovatieve geneesmiddelen 2 (IMI 2) 1,1 256 117 000 131 530 049 256 117 000 131 530 049 08 020 733 Gemeenschappelijke Onderneming biogebaseerde industrieën (BBI) — Ondersteunende uitgaven 1,1 1 184 579 1 184 579 1 184 579 1 184 579 08 020 734 Gemeenschappelijke Onderneming biogebaseerde industrieën (BBI) 1,1 132 424 316 162 648 921 132 424 316 162 648 921 08 020 735 Gemeenschappelijke Onderneming Clean Sky 2 — Ondersteunende uitgaven 1,1 4 649 515 4 649 515 4 649 515 4 649 515 08 020 736 Gemeenschappelijke Onderneming Clean Sky 2 1,1 278 720 388 310 846 929 278 720 388 310 846 929 08 020 737 Gemeenschappelijke Onderneming brandstofcellen en waterstof 2 (FCH 2) — Ondersteunende uitgaven 1,1 2 622 363 2 622 363 2 622 363 2 622 363 08 020 738 Gemeenschappelijke Onderneming brandstofcellen en waterstof 2 (FCH 2) 1,1 79 823 275 103 162 807 79 823 275 103 162 807 Artikel 080 207 — Subtotaal 760 926 051 722 029 778 760 926 051 722 029 778 080 208 Kmo-instrument 1,1 641 589 527 512 502 033 641 589 527 512 502 033 080 250 Kredieten afkomstig van de deelname van derden (buiten de Europese Economische Ruimte) aan onderzoek en technologische ontwikkeling 08 025 001 Kredieten afkomstig van de deelname van derden (buiten de Europese Economische Ruimte) aan onderzoek en technologische ontwikkeling (2014-2020) 1,1 p.m. p.m. p.m. p.m. 08 025 002 Kredieten afkomstig van de deelname van derden (buiten de Europese Economische Ruimte) aan onderzoek en technologische ontwikkeling (vóór 2014) 1,1 p.m. p.m. p.m. p.m. Artikel 080 250 — Subtotaal p.m. p.m. p.m. p.m. 080 251 Voltooiing van het voorgaande kaderprogramma voor onderzoek — Zevende kaderprogramma — EG-acties onder contract (2007 tot 2013) 1,1 p.m. 377 104 525 p.m. 377 104 525 080 252 Voltooiing van voorgaande kaderprogramma’s voor onderzoek — Acties onder contract (vóór 2007) 1,1 p.m. p.m. p.m. p.m. 080 277 Proefprojecten en voorbereidende acties 08 027 701 Proefproject — Coördinatie van het onderzoek naar het gebruik van homeopathie en fytotherapie in de veehouderij 2 p.m. p.m. p.m. p.m. 08 027 703 Proefproject — Onderzoek en ontwikkeling met betrekking tot armoedegerelateerde en verwaarloosde ziekten teneinde gezondheidszorg voor iedereen te verwezenlijken in de periode na 2015 1,1 p.m. p.m. p.m. p.m. 08 027 705 Proefproject — Inenting van moeders: overbrugging van de kenniskloof ter bevordering van de inenting van moeders in gebieden waar weinig hulpbronnen beschikbaar zijn 1,1 p.m. 179 967 p.m. 179 967 08 027 706 Voorbereidende actie — Actieve medezeggenschaps- en medebeslissingsparticipatie van de jongere en de oudere generatie in Europa 1,1 p.m. p.m. p.m. p.m. 08 027 710 Proefproject - Benchmarkstudie om een eerlijk rendement voor de volksgezondheid te bepalen en een eerlijk rendement op investeringen van de Unie in medisch onderzoek en ontwikkeling te verzekeren 1,1 350 000 175 000 350 000 175 000 Artikel 080 277 — Subtotaal 350 000 354 967 350 000 354 967 Hoofdstuk 0 802 — Totaal 6 825 683 341 6 160 290 816 80 000 000 6 905 683 341 6 160 290 816

Toelichting

Deze toelichting is van toepassing op alle begrotingsonderdelen van dit hoofdstuk.

Dit krediet zal worden gebruikt voor Horizon 2020 — Het kaderprogramma voor onderzoek en innovatie, dat betrekking heeft op de periode 2014-2020 en waarin alle bestaande EU-middelen voor onderzoek en innovatie, waaronder het kaderprogramma voor onderzoek, de innovatiegerelateerde maatregelen van het kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie en het Europees Instituut voor innovatie en technologie (EIT), worden gebundeld. Het programma zal een centrale rol vervullen bij de tenuitvoerlegging van het vlaggenschipinitiatief „Innovatie-Unie” van Europa 2020 en andere vlaggenschipinitiatieven, met name „Een digitale agenda voor Europa”, „Efficiënt gebruik van hulpbronnen” en „Een geïntegreerd industriebeleid in een tijd van mondialisering”, en eveneens bij de ontwikkeling en werking van de Europese onderzoeksruimte (EOR). Horizon 2020 zal bijdragen tot de totstandbrenging van een op kennis en innovatie gebaseerde economie in de hele Unie door voldoende aanvullende financiering voor onderzoek, ontwikkeling en innovatie aan te trekken. Dit krediet zal ook worden gebruikt voor de voltooiing van de voorgaande onderzoeksprogramma’s (zevende kaderprogramma en eerdere kaderprogramma’s).

Dit krediet zal worden aangewend overeenkomstig Verordening (EU) nr. 1290/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 11 december 2013 tot vaststelling van de regels voor de deelname aan acties en de verspreiding van resultaten in het kader van „Horizon 2020 — Het kaderprogramma voor onderzoek en innovatie (2014-2020)” en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1906/2006 (PB L 347 van 20.12.2013, blz. 81).

Bij de onder dit begrotingsonderdeel opgevoerde kredieten komen nog, krachtens de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, met name artikel 82 en Protocol 32, de bijdragen van de lidstaten van de Europese Vrijhandelsassociatie (EVA). Deze bedragen vloeien voort uit de onder artikel 6 3 0 van de staat van ontvangsten geboekte bijdragen van de lidstaten van de EVA, die overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder b), e) en f), van het Financieel Reglement bestemmingsontvangsten vormen; zij geven aanleiding tot opvoering van de betrokken kredieten en tot uitvoering overeenkomstig de bijlage „Europese Economische Ruimte” van dit deel van de staat van uitgaven van deze afdeling, die een integrerend deel van de algemene begroting uitmaakt.

Ontvangsten die voortvloeien uit de bijdragen van kandidaat-lidstaten, en indien van toepassing van de potentiële kandidaten van de Westelijke Balkan, voor deelname aan programma’s van de Unie, en die zijn geboekt op post 6 031 van de staat van ontvangsten, kunnen aanleiding geven tot de opvoering van extra kredieten, overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder b), e) en f), van het Financieel Reglement.

08 02 01

Wetenschap van topkwaliteit

Toelichting

Met deze prioriteit van Horizon 2020 wordt beoogd de excellentie van de wetenschapsbasis van de Unie te versterken en uit te breiden en een constante stroom van onderzoek van wereldklasse te garanderen om het concurrentievermogen van de Unie op lange termijn te waarborgen. De beste ideeën worden ondersteund, talent in de Unie wordt ontwikkeld, onderzoekers wordt toegang verleend tot prioritaire onderzoeksinfrastructuur en de Unie wordt aantrekkelijk gemaakt voor de beste onderzoekers ter wereld. Op grond van de behoeften en de kansen van de wetenschap zal worden bepaald welke onderzoeksacties worden gefinancierd, en er zullen vooraf geen thematische prioriteiten worden gesteld. De onderzoeksagenda zal in nauwe samenwerking met wetenschappelijke kringen worden vastgesteld, en onderzoek zal op basis van excellentie worden gefinancierd.

08 020 102

Stimuleren van onderzoek in toekomstige en opkomende technologieën

Begroting 2019 Gewijzigde begroting nr. 2/2019 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen p.m. p.m. 45 400 000 45 400 000 p.m.

Toelichting

De activiteiten onder de specifieke doelstelling „toekomstige en opkomende technologieën” (FET-activiteiten) ondersteunen fundamenteel wetenschappelijk en technologisch onderzoek waarbij nieuwe toekomstige technologieën worden verkend door de huidige paradigma’s ter discussie te stellen en onbekende gebieden te betreden. Daarenboven zal in het kader van de FET-activiteiten nader worden ingegaan op een aantal veelbelovende verkennende onderzoeksthema’s die een kritische massa van onderling gerelateerde projecten kunnen genereren die, in combinatie, een brede en rijk geschakeerde verkenning behelzen van die thema’s en een Europese kennispool opbouwen. Ten slotte zal in het kader van de FET-activiteiten steun worden gegeven aan ambitieus grootschalig en wetenschappelijk aangestuurd onderzoek om een wetenschappelijke doorbraak te creëren. Dergelijke activiteiten zullen profijt hebben van de onderlinge afstemming van de Europese en nationale agenda’s.

Rechtsgronden

Besluit 2013/743/EU van de Raad van 3 december 2013 tot vaststelling van het specifieke programma tot uitvoering van „Horizon 2020 — Het kaderprogramma voor onderzoek en innovatie (2014-2020)” en tot intrekking van de Besluiten 2006/971/EG, 2006/972/EG, 2006/973/EG, 2006/974/EG en 2006/975/EG (PB L 347 van 20.12.2013, blz. 965), met name artikel 3, lid 1, onder b).

Verordening (EU) nr. 1291/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 11 december 2013 tot vaststelling van Horizon 2020 — Het kaderprogramma voor onderzoek en innovatie (2014-2020) en tot intrekking van Besluit nr. 1982/2006/EG (PB L 347 van 20.12.2013, blz. 104).

08 02 03

Maatschappelijke uitdagingen

Toelichting

Met deze prioriteit van Horizon 2020 wordt direct ingespeeld op de in de Europa 2020-strategie in kaart gebrachte beleidsprioriteiten en maatschappelijke uitdagingen. Bij het uitvoeren van deze activiteiten zullen de uitdagingen centraal staan. Daarbij zullen middelen en kennis uit verschillende terreinen, technologieën en vakgebieden worden gebundeld. De activiteiten zullen de volledige cyclus van onderzoek tot markt bestrijken, met een nieuwe nadruk op innovatiegerelateerde activiteiten zoals proefprojecten, demonstratie, testopstellingen, steun voor overheidsopdrachten, design, door eindgebruikers aangestuurde innovaties, sociale innovatie en de integratie van innovaties op de markt. De activiteiten zullen rechtstreeks steun verlenen aan de corresponderende sectorale beleidsbevoegdheden op het niveau van de Unie en een gendergevoelige benadering volgen, waarbij naar een evenwichtige deelname van mannen en vrouwen wordt gestreefd.

08 020 304

Realiseren van een hulpbronefficiënt, milieuvriendelijk, veilig en naadloos geïntegreerd Europees vervoersysteem

Begroting 2019 Gewijzigde begroting nr. 2/2019 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 260 946 905 239 845 116 34 600 000 295 546 905 239 845 116

Toelichting

In het kader van deze activiteit zal het accent komen te liggen op grondstofzuinig vervoer (bijvoorbeeld door de ontwikkeling en toepassing van een nieuwe generatie elektrische en andere emissiearme of emissievrije vliegtuigen, voertuigen en vaartuigen te versnellen), alsook op grotere mobiliteit met minder congestie en meer veiligheid en beveiliging (bijvoorbeeld door geïntegreerd vervoer en logistiek van deur tot deur te bevorderen). De nadruk zal eveneens liggen op de versterking van het concurrentievermogen en de prestaties van de Europese vervoermiddelenindustrie en aanverwante diensten, door bijvoorbeeld de volgende generatie innovatieve vervoermiddelen te ontwikkelen en de weg te bereiden voor de daaropvolgende generatie. Daarnaast zullen activiteiten die erop gericht zijn het inzicht in vervoergerelateerde sociaaleconomische trends en de vooruitzichten te verbeteren en beleidsmakers op feitenmateriaal gebaseerde gegevens en analyses te bieden, eveneens worden ondersteund.

Rechtsgronden

Besluit 2013/743/EU van de Raad van 3 december 2013 tot vaststelling van het specifieke programma tot uitvoering van „Horizon 2020 — Het kaderprogramma voor onderzoek en innovatie (2014-2020)” en tot intrekking van de Besluiten 2006/971/EG, 2006/972/EG, 2006/973/EG, 2006/974/EG en 2006/975/EG (PB L 347 van 20.12.2013, blz. 965), met name artikel 3, lid 3, onder d).

Verordening (EU) nr. 1291/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 11 december 2013 tot vaststelling van Horizon 2020 — Het kaderprogramma voor onderzoek en innovatie (2014-2020) en tot intrekking van Besluit nr. 1982/2006/EG (PB L 347 van 20.12.2013, blz. 104).

Verordening (EU) 2015/1017 van het Europees Parlement en de Raad van 25 juni 2015 betreffende het Europees Fonds voor strategische investeringen, de Europese investeringsadvieshub en het Europese investeringsprojectenportaal en tot wijziging van de Verordeningen (EU) nr. 1291/2013 en (EU) nr. 1316/2013 — Het Europees Fonds voor strategische investeringen (PB L 169 van 1.7.2015, blz. 1).

TITEL 15

ONDERWIJS EN CULTUUR

Titel Hoofdstuk Omschrijving Begroting 2019 Gewijzigde begroting nr. 2/2019 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 1 501 ADMINISTRATIEVE UITGAVEN OP HET BELEIDSTERREIN „ONDERWIJS EN CULTUUR” 128 158 832 128 158 832 128 158 832 128 158 832 1 502 PROGRAMMA ERASMUS+ 2 751 439 200 2 542 760 540 20 000 000 2 771 439 200 2 542 760 540 1 503 HORIZON 2020 1 401 735 695 1 182 518 932 1 401 735 695 1 182 518 932 1 504 PROGRAMMA CREATIEF EUROPA 119 593 000 83 573 370 119 593 000 83 573 370 1 505 EUROPEES SOLIDARITEITSKORPS 138 774 568 115 000 000 138 774 568 115 000 000 Titel 15 — Totaal 4 539 701 295 4 052 011 674 20 000 000 4 559 701 295 4 052 011 674

HOOFDSTUK 1 502 — PROGRAMMA ERASMUS+

Titel Hoofdstuk Artikel Post Omschrijving FK Begroting 2019 Gewijzigde begroting nr. 2/2019 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 1 502 PROGRAMMA ERASMUS+ 150 201 Bevordering van excellentie en samenwerking op het gebied van onderwijs, opleiding en jeugd in Europa, het belang hiervan voor de arbeidsmarkt en de deelname van jongeren aan het democratische leven in Europa 15 020 101 Bevordering van uitmuntendheid en samenwerking in de Europese onderwijs- en opleidingssector en het belang daarvan voor de arbeidsmarkt 1,1 2 441 036 200 2 261 000 000 20 000 000 2 461 036 200 2 261 000 000 15 020 102 Bevordering van uitmuntendheid en samenwerking op het gebied van de Europese jeugd en de participatie van jongeren aan het Europees democratisch leven 1,1 185 870 000 175 950 000 185 870 000 175 950 000 Artikel 150 201 — Subtotaal 2 626 906 200 2 436 950 000 20 000 000 2 646 906 200 2 436 950 000 150 202 Stimulering van excellentie in onderwijs- en onderzoeksactiviteiten op het gebied van Europese integratie door middel van de Jean Monnet-activiteiten in de hele wereld 1,1 45 000 000 43 858 000 45 000 000 43 858 000 150 203 Ontwikkeling van de Europese dimensie van de sport 1,1 55 200 000 43 000 000 55 200 000 43 000 000 150 251 Voltooiing van levenslang leren, met inbegrip van meertaligheid 1,1 p.m. p.m. p.m. p.m. 150 253 Voltooiing van jeugd en sport 1,1 p.m. p.m. p.m. p.m. 150 277 Proefprojecten en voorbereidende acties 15 027 709 Voorbereidende actie — E-platform voor nabuurschap 1,1 p.m. p.m. p.m. p.m. 15 027 710 Proefproject — Gezondheidsbevorderende lichaamsbeweging in heel Europa stimuleren 1,1 p.m. p.m. p.m. p.m. 15 027 711 Proefproject — Verbetering van de leerresultaten door ondersteuning van beginnende leraren via online leren, coaching en begeleiding 1,1 p.m. p.m. p.m. p.m. 15 027 716 Voorbereidende actie — Beoordeling van de programma’s voor ondernemerschap in het hoger onderwijs 1,1 p.m. 242 024 p.m. 242 024 15 027 717 Proefproject — Altiero Spinelli-prijs voor de bewustmaking van burgers 1,1 p.m. 200 000 p.m. 200 000 15 027 718 Proefproject — Sport als instrument voor integratie en sociale inclusie van vluchtelingen 3 p.m. 197 463 p.m. 197 463 15 027 719 Proefproject — Toezicht op en coaching van jongeren die het risico lopen te radicaliseren, via sport 3 p.m. 146 553 p.m. 146 553 15 027 720 Voorbereidende actie — DiscoverEU: Gratis reispas voor Europeanen die 18 jaar worden 1,1 16 000 000 14 000 000 16 000 000 14 000 000 15 027 721 Voorbereidende actie — Uitwisselingen en mobiliteit in de sport 1,1 1 500 000 750 000 1 500 000 750 000 15 027 722 Voorbereidende actie — Sportue — Bevordering van Europese waarden via sportinitiatieven op gemeenteniveau 1,1 p.m. p.m. p.m. p.m. 15 027 723 Voorbereidende actie — Toezicht op en coaching van jongeren die het risico lopen te radicaliseren, via sport 1,1 2 000 000 1 000 000 2 000 000 1 000 000 15 027 724 Proefproject — Een eerste stap naar een Europees kader voor mobiliteit van makers 1,1 350 000 175 000 350 000 175 000 15 027 725 Voorbereidende actie — Altiero Spinelli-prijs voor de bewustmaking van burgers 1,1 800 000 400 000 800 000 400 000 15 027 726 Proefproject — Jan-Amosprijs voor de leraar in de Unie die het best lesgeeft over de EU 1,1 350 000 175 000 350 000 175 000 15 027 727 Voorbereidende actie — Erkenning van studieperioden in het buitenland 1,1 333 000 166 500 333 000 166 500 15 027 728 Voorbereidende actie — Sport als instrument voor integratie en sociale inclusie van vluchtelingen 1,1 3 000 000 1 500 000 3 000 000 1 500 000 Artikel 150 277 — Subtotaal 24 333 000 18 952 540 24 333 000 18 952 540 Hoofdstuk 1 502 — Totaal 2 751 439 200 2 542 760 540 20 000 000 2 771 439 200 2 542 760 540

15 02 01

Bevordering van excellentie en samenwerking op het gebied van onderwijs, opleiding en jeugd in Europa, het belang hiervan voor de arbeidsmarkt en de deelname van jongeren aan het democratische leven in Europa

15 020 101

Bevordering van uitmuntendheid en samenwerking in de Europese onderwijs- en opleidingssector en het belang daarvan voor de arbeidsmarkt

Begroting 2019 Gewijzigde begroting nr. 2/2019 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 2 441 036 200 2 261 000 000 20 000 000 2 461 036 200 2 261 000 000

Toelichting

In overeenstemming met de algemene doelstelling van het programma Erasmus+ en meer bepaald de doelstellingen van het strategisch kader voor Europese samenwerking op het gebied van onderwijs en opleiding (ET 2020), alsmede ter ondersteuning van de duurzame ontwikkeling op het gebied van hoger onderwijs in derde landen, worden met dit krediet de volgende specifieke doelstellingen op het gebied van onderwijs en beroepsopleiding nagestreefd:

— een verhoging van het niveau van kerncompetenties en vaardigheden, met bijzondere aandacht voor hun relevantie voor de arbeidsmarkt en hun bijdrage aan een hechtere samenleving, met name door het creëren van meer mogelijkheden voor leermobiliteit en door intensievere samenwerking tussen de wereld van onderwijs en opleiding en de wereld van het werk;

— bevordering van kwaliteitsverbeteringen, excellentie op het gebied van innovatie en internationalisering op het niveau van onderwijs- en opleidingsinstellingen, met name door nauwere transnationale samenwerking tussen aanbieders van onderwijs en opleidingen en andere belanghebbenden;

— bevordering van het ontstaan en ruimere bekendheid van een Europese ruimte voor een leven lang leren, het aanvullen van beleidshervormingen op nationaal niveau en ondersteuning van de modernisering van onderwijs- en opleidingsstelsels, met name door sterkere beleidssamenwerking, verbetering van de toepassing van instrumenten van de Unie voor transparantie en erkenning en de verspreiding van goede praktijken;

— versterking van de internationale dimensie van onderwijs en beroepsopleiding, met name door samenwerking tussen instellingen in de Unie en in derde landen op het gebied van beroepsonderwijs en beroepsopleiding (VET) en in het hoger onderwijs, door de aantrekkelijkheid van de Europese instellingen voor hoger onderwijs te vergroten en door ondersteuning van de externe actie van de Unie, inclusief haar ontwikkelingsdoelstellingen, door de mobiliteit en de samenwerking tussen de instellingen voor hoger onderwijs in de Unie en in derde landen te bevorderen en door doelgerichte opbouw van capaciteit in derde landen;

— verbetering van het onderwijs in en het leren van talen en bevordering van taalkundige verscheidenheid en intercultureel bewustzijn in de Unie, inclusief minderheidstalen en bedreigde talen;

— ondersteuning van gratis openbaar onderwijs van hoge kwaliteit op zodanige wijze dat voorkomen wordt dat leerlingen op financiële gronden de toegang tot onderwijs wordt ontnomen of gedwongen worden om, ongeacht het niveau, het onderwijs te verlaten, met bijzondere aandacht voor de eerste schooljaren, teneinde voortijdig schoolverlaten tegen te gaan en ervoor te zorgen dat kinderen uit de minst bevoorrechte lagen van de bevolking volledig geïntegreerd kunnen worden.

Bij de onder deze post opgevoerde kredieten komen nog, krachtens de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, met name artikel 82 en Protocol 32 daarbij, de bijdragen van de lidstaten van de Europese Vrijhandelsassociatie (EVA). Deze bedragen vloeien voort uit de onder artikel 6 3 0 van de staat van ontvangsten geboekte bijdragen van de lidstaten van de EVA, die overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder b), e) en f), van het Financieel Reglement bestemmingsontvangsten vormen; zij geven aanleiding tot opvoering van de betrokken kredieten en tot uitvoering overeenkomstig de bijlage „Europese Economische Ruimte” van dit deel van de staat van uitgaven van deze afdeling, die een integrerend deel van de algemene begroting uitmaakt.

Ontvangsten die voortvloeien uit de bijdragen van kandidaat-lidstaten, en indien van toepassing van de potentiële kandidaten van de Westelijke Balkan, voor deelname aan programma’s van de Unie, en die zijn geboekt op post 6 031 van de staat van ontvangsten, kunnen aanleiding geven tot de opvoering van extra kredieten, volgens dezelfde verhouding als die tussen het voor het administratieve beheer toegestane bedrag en de totale kredieten voor het programma, overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder b), e) en f), van het Financieel Reglement.

Ontvangsten die voortvloeien uit de bijdragen van de landen die onder het Europees nabuurschapsbeleid vallen, volgens de procedures die met die landen worden overeengekomen ingevolge de kaderovereenkomsten die in hun deelname aan programma’s van de Unie voorzien, en die zijn geboekt op post 6 033 van de staat van ontvangsten, kunnen aanleiding geven tot de opvoering van extra kredieten, volgens dezelfde verhouding als die tussen het voor het administratieve beheer toegestane bedrag en de totale kredieten voor het programma, overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder b), e) en f), van het Financieel Reglement.

Ontvangsten die voortvloeien uit de bijdragen van de Zwitserse Bondsstaat voor deelname aan de programma’s van de Unie en die zijn geboekt op post 6 033 van de staat van ontvangsten, kunnen aanleiding geven tot het opvoeren van extra kredieten overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder b), e) en f), van het Financieel Reglement.

Terugbetalingen aan de Commissie van financiële instrumenten overeenkomstig artikel 209, lid 3, van het Financieel Reglement, met inbegrip van terugbetaald kapitaal, vrijgegeven zekerheden en aflossingen van de hoofdsom van leningen, die zijn geboekt onder post 6 411 van de staat van ontvangsten, kunnen aanleiding geven tot de opvoering van extra kredieten overeenkomstig artikel 21, lid 3, onder f), van het Financieel Reglement.

Dit krediet dient tevens te worden gebruikt voor de uitvoering van initiatieven in het kader van Erasmus+ om te blijven werken aan de integratie van vluchtelingen en een degelijke strategie op Unieniveau te bevorderen.

Rechtsgronden

Verordening (EU) nr. 1288/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 11 december 2013 tot vaststelling van „Erasmus+”: het programma van de Unie voor onderwijs, opleiding, jeugd en sport en tot intrekking van Besluiten nr. 1719/2006/EG, nr. 1720/2006/EG en nr. 1298/2008/EG (PB L 347 van 20.12.2013, blz. 50).