NL Publicatieblad van de Europese Unie L 153/1

BESLUIT (EU) 2018/859 VAN DE COMMISSIE

van 4 oktober 2017

betreffende steunmaatregel SA.38944 (2014/C) (ex 2014/NN) door Luxemburg ten uitvoer gelegd ten gunste van Amazon

(Kennisgeving geschied onder nummer C(2017) 6740)

(Slechts de tekst in de Franse taal is authentiek)

(Voor de EER relevante tekst)

DE EUROPESE COMMISSIE,

Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 108, lid 2, eerste alinea,

Gezien de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, en met name artikel 62, lid 1, onder a),

Na de belanghebbenden overeenkomstig de genoemde artikelen (1) te hebben aangemaand hun opmerkingen te maken, en gezien deze opmerkingen,

Overwegende hetgeen volgt:

1. PROCEDURE

(1) Bij brief van 24 juni 2014 zond de Commissie een verzoek om inlichtingen aan Luxemburg over zijn praktijk inzake fiscale rulings met betrekking tot Amazon. In die brief verzocht de Commissie Luxemburg om te bevestigen dat Amazon aan belasting onderworpen is in Luxemburg en om de omvang te specificeren van de activiteiten van de Amazon-groep die profiteren van een belastingverlaging in het kader van de belastingregeling voor intellectuele eigendom. Daarnaast verzocht de Commissie om alle fiscale rulings ten gunste van de Amazon-groep die nog van kracht waren. Bij e-mail van 18 juli 2014 verzocht Luxemburg om verlenging van de termijn om de brief van 24 juni 2014 van de Commissie te beantwoorden, wat werd toegekend (2).

(2) Op 4 augustus 2014 diende Luxemburg zijn antwoord op het verzoek van de Commissie van 24 juni 2014 in, met daaraan gehecht inter alia een brief van 6 november 2003 gericht aan Amazon.com, Inc. („de betwiste fiscale ruling”) van de Administration des contributions directes („de Luxemburgse belastingdienst”), een brief van 23 oktober 2003 van Amazon.com, Inc. en een brief van 31 oktober 2003, opgesteld door [adviseur 1] (*1) namens Amazon.com, Inc. aan de Luxemburgse belastingdienst waarin om een ruling werd verzocht (hierna gezamenlijk aangeduid als „het rulingverzoek”), en de jaarlijkse financiële verslagen van Amazon EU Société à responsabilité limitée („LuxOpCo”) (3), Amazon Europe Holding Technologies SCS („LuxSCS”) (4), Amazon Services Europe Société à responsabilité limitée („ASE”), Amazon Media EU Société à responsabilité limitée („AMEU”) en andere entiteiten van de Amazon Luxembourg-groep.

(3) Op 7 oktober 2014 keurde de Commissie een besluit goed tot inleiding van de formele onderzoeksprocedure overeenkomstig artikel 108, lid 2, van het Verdrag ten aanzien van de betwiste fiscale ruling de belasting op grond van het feit dat zij ernstige twijfels had over de verenigbaarheid van die maatregel met de interne markt („het besluit tot inleiding van de procedure”) (5). In dat besluit werd Luxemburg verzocht om aanvullende informatie te verstrekken over de betwiste fiscale ruling (6). Bij brieven van 3 en 5 november 2014 verzocht Luxemburg om verlenging van de termijn om te reageren op het besluit tot inleiding van de procedure.

(4) Per brief van 21 november 2014 heeft Luxemburg zijn opmerkingen over het besluit tot inleiding van de procedure ingediend. Die gingen inter alia vergezeld van een verslag over verrekenprijzen dat was opgesteld door [adviseur 2] namens Amazon (hierna „het verslag inzake verrekenprijzen” genoemd), dat niet van tevoren bij de Commissie was ingediend.

(5) Op 6 februari 2015 werd het besluit tot inleiding van de procedure gepubliceerd in het Publicatieblad van de Europese Unie (7). Belanghebbenden werd verzocht hun opmerkingen over dat besluit kenbaar te maken.

(6) Bij brief van 13 februari 2015 zond de Commissie een aanvullend verzoek om inlichtingen aan Luxemburg. In die brief verzocht de Commissie Luxemburg ook om ermee in te stemmen om rechtstreeks contact met Amazon op te nemen voor het verkrijgen van de gevraagde informatie, indien Luxemburg niet over die informatie beschikte. Op 24 februari 2015 verzocht Luxemburg om verlenging van de termijn om te reageren op het verzoek om inlichtingen van de Commissie.

(7) Bij brief van 5 maart 2015 heeft Amazon haar opmerkingen over het besluit tot inleiding van de procedure ingediend. Opmerkingen over het besluit tot inleiding van de procedure werden ook ingediend door de volgende derde partijen: Oxfam op 14 januari 2015, de Bundesarbeitskammer op 4 februari 2015, Fedil op 27 februari 2015, de Booksellers Association („BA”) op 3 maart 2015, het Syndicat de la librairie française („SLF”) op 4 maart 2015, de European and International Booksellers Federation („EIBF”) op 4 maart 2015, ATOZ SA op 5 maart 2015, de Computer and Communications Industry Association („CCIA”) op 5 maart 2015 en het European Policy Information Center („EPICENTER”) op 5 maart 2015. Daarnaast spraken de Federation of European Publishers („FEP”) op 5 maart 2015 en het Syndicat des Distributeurs de Loisirs Culturels („SDLC”) op 5 maart 2015 hun steun uit voor het standpunt van de EIBF.

(8) Op 12 maart 2015 vond een telefoonconferentie tussen de Commissie en Luxemburg plaats waarin Luxemburg de Commissie ervan verzekerde dat hij vóór 17 maart 2015 een volledig antwoord op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 13 februari 2015 kon geven.

(9) Bij brief van 17 maart 2015 heeft Luxemburg gedeeltelijk gereageerd op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 13 februari 2015. Hij verklaarde voorts dat de gevraagde informatie, met name die over een aantal contractuele relaties tussen Amazon-entiteiten in Luxemburg en derden, niet in zijn bezit was.

(10) Op 19 maart 2015 droeg de Commissie de opmerkingen van derden over het besluit tot inleiding van de procedure over aan Luxemburg.

(11) Bij e-mail van 19 maart 2015 diende Amazon de gewijzigde en geherformuleerde overeenkomst inzake kostendeling (cost sharing agreement — hierna „de CSA” genoemd) in zoals die op 1 januari 2005 in de Verenigde Staten was gesloten tussen LuxSCS en twee entiteiten van de Amazon-groep, als wederom gewijzigd en geherformuleerd op 2 juli 2009 (met ingang van 5 januari 2009) en gewijzigd met ingang van 1 januari 2014 (8).

(12) Bij e-mailuitwisselingen van 18, 19 en 20 maart 2015 deelde de Commissie Luxemburg mede dat zijn antwoord van 17 maart 2015 op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 13 februari 2015 onvolledig was en stelde zij nadere vragen ter verduidelijking.

(13) Op 20 maart 2015 stemde Luxemburg ermee in dat de Commissie haar vragen rechtstreeks tot Amazon kon richten. Op 26 maart 2015 liet de Commissie Luxemburg weten dat, overeenkomstig artikel 6, onder a), van Verordening (EG) nr. 659/1999 van de Raad (9), zij had vastgesteld dat de formele onderzoeksprocedure met betrekking tot de betwiste fiscale ruling tot dusver niet doeltreffend was. Op basis daarvan, en met toestemming van Luxemburg (10), heeft de Commissie, overeenkomstig artikel 6, onder a), lid 6, van Verordening (EG) nr. 659/1999, op 26 maart 2015 een verzoek ingediend bij Amazon (het „MIT-verzoek”) om haar alle sinds 2000 door Amazon gesloten overeenkomsten te doen toekomen op grond waarvan Amazons rechten inzake intellectuele eigendom („IE”) in licentie zijn gegeven of anderszins ter beschikking zijn gesteld („de IE-overeenkomsten”), alsmede alle overeenkomsten inzake kostendeling en/of inkoopovereenkomsten tussen LuxSCS en andere entiteiten van de Amazon-groep. Amazon werd ook verzocht om informatie te verstrekken over de activiteiten van LuxSCS, de financiële rekeningen van buiten Luxemburg gevestigde dochterondernemingen van Amazon, en om bepaalde financiële gegevens toe te lichten of overeen te stemmen. Ten slotte werd om informatie over de recente wijzigingen in de juridische structuur van de Amazon-groep in Luxemburg gevraagd.

(14) Bij brief van 20 april 2015 heeft Luxemburg de Commissie verzocht om uit te leggen wat het doel was van een bijeenkomst van de Commissie met Oxfam en Eurodad, waarvan Luxemburg niet op de hoogte was gebracht. Hij diende ook een verzoek in om het besluit om het MIT-verzoek in te dienen niet te publiceren.

(15) Op 4 mei 2015 heeft Amazon gedeeltelijk gereageerd op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 26 maart 2015. Amazon heeft ook bevestigd dat haar bedrijfsstructuur in Luxemburg veranderd was en dat Luxemburg op basis daarvan een nieuwe ruling had verleend, maar verklaarde dat de verandering niet relevant was voor het onderzoek van de Commissie.

(16) Op 8 mei 2015 vond een bijeenkomst van de Commissie, Luxemburg en Amazon plaats. Bij brief van 12 juni 2015 heeft Amazon aanvullende opmerkingen naar aanleiding van die bijeenkomst ingediend. Amazon heeft ook een lijst van IE-overeenkomsten, waarnaar door Amazon wordt verwezen met de „M.com-overeenkomsten”, ingediend, op grond waarvan Amazon intellectuele eigendom in verband met haar platformtechnologie beschikbaar maakte voor niet-verbonden derden.

(17) Bij brief van 13 mei 2015 heeft Luxemburg zijn commentaar op de opmerkingen van derden over het besluit tot inleiding van de procedure ingediend.

(18) Bij brief van 3 juli 2015 heeft de Commissie Amazon eraan herinnerd om bepaalde ontbrekende informatie te verstrekken, met name over de IE-overeenkomsten, en om aanvullende informatie verzocht.

(19) Bij brief van 10 juli 2015 (opnieuw ingediend op 23 juli 2015) heeft Luxemburg een verklaring ingediend over de toepassing zonder terugwerkende kracht van een definitief negatief besluit van de Commissie.

(20) Bij brieven van 24 en 31 juli 2015 heeft Amazon gedeeltelijk gereageerd op het verzoek van de Commissie van 3 juli 2015, met inbegrip van informatie over de M.com-overeenkomsten. Op basis van die antwoorden was Amazon van mening dat zij volledig had voldaan aan het verzoek om inlichtingen met betrekking tot de IE-overeenkomsten, aangezien er volgens Amazon geen andere door Amazon gesloten IE-overeenkomsten vergelijkbaar waren met de licentieovereenkomst inzake intellectuele eigendom die per 30 april 2006 gesloten is tussen LuxSCS en LuxOpCo (de „licentieovereenkomst”) (11). Amazon heeft ook verzocht om verlenging van de termijn voor het indienen van de overige door de Commissie gevraagde informatie.

(21) Bij brief van 31 juli 2015 heeft de Commissie Amazon eraan herinnerd alle gevraagde informatie te verstrekken, met name volledige informatie over alle IE-overeenkomsten die Amazon sinds 2000 heeft gesloten. Zij heeft Amazon ook verzocht om de nieuwe ruling te verstrekken die Luxemburg in 2014 aan haar verleend had en waarnaar wordt verwezen in de brief van Luxemburg van 4 augustus 2014 en in de brief van Amazon van 4 mei 2015.

(22) Bij brief van 21 augustus 2015 reageerde Amazon op het verzoek van de Commissie, behalve voor het indienen van informatie over de resterende IE-overeenkomsten.

(23) Op 8 september 2015 vond een bijeenkomst plaats tussen de Commissie en Amazon waarvan Luxemburg op de hoogte is gebracht. De Commissie heeft Amazon naar aanleiding van deze bijeenkomst bij e-mail van 8 september 2015 herinnerd aan het uitstaande verzoek om inlichtingen met betrekking tot de IE-overeenkomsten.

(24) Bij e-mail van 14 september 2015 heeft Amazon uitgelegd dat er geen andere overeenkomsten bestaan op grond waarvan dezelfde intellectuele eigendom als waarop de licentieovereenkomst van toepassing is beschikbaar is gesteld of zal worden gesteld aan verbonden of niet-verbonden partijen. Tegelijkertijd liet Amazon de Commissie weten dat zij bezig was met het opstellen van een lijst van IE-overeenkomsten binnen de groep, ongeacht of die betrekking hebben op de EU of de intellectuele eigendom waarop de licentieovereenkomst tussen LuxSCS en LuxOpCo van toepassing is. Die lijst werd op 17 september 2015 ingediend bij de Commissie.

(25) Bij e-mail van 23 september 2015 diende Amazon een lijst in van overeenkomsten op basis waarvan intellectuele eigendom in licentie was gegeven aan of door derden.

(26) Bij e-mail van 29 september 2015 heeft de Commissie Amazon eraan herinnerd de IE-overeenkomsten in te dienen waarom de Commissie had verzocht op 26 maart en 3 juli 2015 op basis van de lijsten die Amazon op 17 en 23 september 2015 had verstrekt. Daarnaast heeft de Commissie Amazon verzocht om aanvullende informatie over de verslagen betreffende kostendeling en LuxOpCo's klanten per website.

(27) Amazon heeft informatie verstrekt bij e-mails van 30 september en 1, 2, 12, 13, 20 en 27 oktober 2015.

(28) Op 28 oktober 2015 vond een bijeenkomst van de Commissie, Luxemburg en Amazon plaats.

(29) Bij e-mail van 20 november 2015 heeft de Commissie Amazon herinnerd aan het toepassingsgebied van haar verzoek om inlichtingen van 26 maart 2015 betreffende Amazons interne en externe IE-overeenkomsten en Amazon verzocht aanvullende informatie in te dienen.

(30) Tijdens een vergadering op 27 november 2015 voorzag een onderneming, die verzocht heeft haar naam niet openbaar te maken („Onderneming X”), de Commissie van marktinformatie met betrekking tot het onderzoek van de Commissie. In een telefonische vergadering op 15 januari 2016 verstrekte onderneming X aanvullende informatie over e-business in Europa. Bij e-mail van 25 januari 2016 over de notulen van de telefonische vergadering, heeft onderneming X aanvullende informatie verstrekt.

(31) Op 30 november 2016 diende Amazon aanvullende informatie in.

(32) Bij e-mail van 1 december 2015 verzocht Amazon om verlenging van de termijn om te reageren op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 20 november 2015.

(33) Op 4 december 2015 diende Amazon de informatie in waarom de Commissie had verzocht in haar e-mail van 20 november 2015 en verzocht zij om verlenging van de termijn voor de overige antwoorden.

(34) Bij brieven van 10 en 28 december 2015 heeft Luxemburg zijn opmerkingen naar aanleiding van de vergadering van 28 oktober 2015 ingediend.

(35) Bij e-mail van 11 december 2015 heeft de Commissie Amazon herinnerd aan de ontbrekende antwoorden op haar verzoek om inlichtingen van 20 november 2015 en heeft zij een nieuw verzoek om inlichtingen met aanvullende vragen gezonden aan Amazon.

(36) Op 18 december 2015 verstrekte Amazon aanvullende antwoorden op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 20 november 2015.

(37) Bij e-mail van 18 december 2015 verzocht de Commissie Luxemburg om haar opmerkingen over en haar commentaar bij de door Amazon aan de Commissie verstrekte informatie op dat punt van het onderzoek in te dienen.

(38) Op 12 en 15 januari 2016 diende Amazon gedeeltelijke antwoorden op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 11 december 2015 in en verzocht zij om verlenging van de termijn voor het indienen van de resterende informatie.

(39) Op 18 januari 2016 diende Amazon aanvullende informatie in.

(40) Bij e-mail van 19 januari 2016 liet de Commissie Amazon weten dat er nog steeds bepaalde antwoorden op vragen uit eerdere verzoeken om inlichtingen ontbraken. Bovendien verzocht de Commissie om ophelderingen en aanvullende inlichtingen.

(41) Op 22 januari 2016 heeft Amazon gedeeltelijk gereageerd op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 19 december 2015. Op 28 januari 2016 heeft Amazon een gedeeltelijk antwoord ingediend op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 11 december 2015. Bij brieven van 5, 15, 19 en 24 februari 2016 heeft Amazon gedeeltelijke antwoorden ingediend op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 19 januari 2016.

(42) Op 26 februari 2016 zond de Commissie een herinnering naar Amazon waarin zij verzocht een antwoord te geven op openstaande vragen over de verzoeken om inlichtingen van de Commissie van 20 november 2015, 11 en 18 december 2015 en 19 januari 2016.

(43) Op 4 en 21 maart 2016 heeft Amazon een gedeeltelijk antwoord ingediend op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 11 december 2015.

(44) Bij e-mail van 11 maart 2016 heeft Amazon een gedeeltelijk antwoord ingediend op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 26 februari 2016.

(45) Bij e-mail van 22 maart 2016 heeft Amazon een gedeeltelijk antwoord ingediend op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 19 januari 2016 en 26 februari 2016.

(46) Bij e-mail van 8 maart 2016 heeft Amazon ermee ingestemd af te zien van vertrouwelijkheidsverzoeken die op 22 januari 2016 ten aanzien van Luxemburg waren ingediend voor bepaalde ingediende informatie, en toegezegd om deze informatie te delen met Luxemburg.

(47) Op 14 maart 2016 heeft Amazon bevestigd dat zij haar meest recente indiening bij de Commissie heeft gedeeld met Luxemburg.

(48) Op 1 april 2016 verzocht de Commissie onderneming X om ermee in te stemmen dat bepaalde door haar verstrekte marktinformatie zou worden gedeeld met Luxemburg. Op 5 april 2016 heeft onderneming X daarmee ingestemd.

(49) Op 8 april 2016 heeft de Commissie Amazon vragen gesteld over de informatie die Amazon met Luxemburg had gedeeld op dat punt van het onderzoek. De Commissie liet Amazon tevens weten dat bepaalde informatie van het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 11 februari 2015 nog steeds ontbrak. Bovendien zond de Commissie een verzoek om nadere opheldering en inlichtingen naar Amazon.

(50) Bij e-mail van 11 april 2016 bevestigde Amazon welke informatie zij had gedeeld met Luxemburg.

(51) Bij brief van 18 april 2016 heeft de Commissie Luxemburg gevraagd welke informatie Amazon met hem had gedeeld heeft zij Luxemburg verzocht om haar opmerkingen bij deze informatie in te dienen. De Commissie heeft voorts herinnerd aan haar e-mail van 18 december 2015, waarin zij Luxemburg had verzocht om opmerkingen te plaatsen bij de door Amazon ingediende informatie. Ten slotte heeft de Commissie de marktinformatie zoals overeengekomen met onderneming X gedeeld met Luxemburg en heeft zij Luxemburg verzocht om opmerkingen daarbij in te dienen.

(52) Op 22 april 2016 heeft Amazon een gedeeltelijk antwoord op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 8 april 2016 ingediend en verzocht om verlenging van de termijn voor het indienen van de overige antwoorden.

(53) Bij brief van 2 mei 2016 (opnieuw ingediend op 10 mei 2016) heeft Luxemburg de ontvangst van de informatie die op dat punt van het onderzoek door Amazon was ingediend bevestigd en zijn opmerkingen bij de door Amazon ingediende informatie ingediend. Wat betreft de marktinformatie van onderneming X, heeft Luxemburg de Commissie medegedeeld dat hij deze informatie had gedeeld met Amazon, aangezien Amazon beter in staat zou zijn om opmerkingen te plaatsen.

(54) Bij e-mail van 2 mei 2016 heeft Amazon een gedeeltelijk antwoord ingediend en erkend dat zijn nog antwoorden moest indienen op vragen die werden gesteld in het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 8 april 2016, zoals vermeld in de brief van 22 april 2016.

(55) Bij e-mail van 17 mei 2016 heeft de Commissie duidelijkheid verschaft over het toepassingsgebied van de inlichtingen die zij eerder had gevraagd van Amazon en herhaald dat bepaalde informatie van haar verzoeken om inlichtingen van 11 december 2015 en 8 april 2016 nog steeds ontbrak.

(56) Bij e-mail van 24 mei 2016 diende Amazon haar reactie op de e-mail van de Commissie van 17 mei 2016 in.

(57) Op 26 mei 2016 vond een bijeenkomst van de Commissie, Luxemburg en Amazon plaats. Tijdens die bijeenkomst en in de ontwerpnotulen daarvan heeft de Commissie verdere vragen gesteld aan Amazon. Bij brief van 20 juni 2016 heeft Amazon deze vragen beantwoord.

(58) Bij brief van 21 juni 2016 heeft Amazon haar opmerkingen bij de marktinformatie van onderneming X ingediend. Zij heeft tevens verzocht om toegang tot alle door onderneming X ingediende informatie en om openbaarmaking van haar identiteit.

(59) Op 7 juli 2016 heeft de Commissie haar opmerkingen bij de gewijzigde notulen van de vergadering van 26 mei 2016 verstrekt aan Amazon. Bovendien verzocht de Commissie Amazon om aanvullende inlichtingen.

(60) Bij e-mail van 22 juli2016 heeft Amazon een gedeeltelijk antwoord ingediend op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 7 juli 2016. Amazon heeft de Commissie in haar antwoord in kennis gesteld van de conservatoire maatregel die van toepassing is op documenten die gebruikt zijn in fiscale gerechtelijke procedures in de Verenigde Staten. Derhalve stelde Amazon voor om bewerkte stukken in te dienen, aangezien Amazon die tot haar beschikking had.

(61) Bij e-mail van 27 juli 2016 herinnerde de Commissie Amazon aan nog ontbrekende informatie naar aanleiding van haar verzoek om inlichtingen van 7 juli 2016 en stemde zij ermee in een bewerkte versie van tijdelijke stukken van fiscale gerechtelijke procedures in de Verenigde Staten te aanvaarden. Bovendien verzocht de Commissie Amazon om opheldering en aanvullende inlichtingen.

(62) Bij e-mail van 29 juli 2016 heeft Amazon een gedeeltelijk antwoord op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 7 juli 2016 ingediend en verzocht om verlenging van de termijn om antwoord te geven op de overige vragen. Bij e-mail van 12 augustus 2016 heeft Amazon een gedeeltelijk antwoord ingediend op de verzoeken om inlichtingen van de Commissie van 7 juli 2016 en 27 juli 2016.

(63) Bij e-mail van 19 augustus 2016 heeft de Commissie Amazon verzocht om nadere opheldering en inlichtingen over Amazons antwoorden op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 7 juli 2016.

(64) Bij e-mail van 19 augustus 2016 en nogmaals bij brief van 22 augustus 2016 zond de Commissie een verzoek om inlichtingen naar Amazon waarin zij verzocht om alle bewerkte stukken van de fiscale gerechtelijke procedures in de Verenigde Staten.

(65) Op 26 augustus 2016 heeft Amazon een gedeeltelijk antwoord op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 7 juli 2016 ingediend en verzocht om verlenging van de termijn om haar antwoord compleet te maken.

(66) Bij e-mail van 30 augustus 2016 stelde Amazon de Commissie in kennis van haar succesvolle aanvraag met betrekking tot toegang tot de documenten die gebruikt zijn in fiscale gerechtelijke procedures in de Verenigde Staten en kondigde zij aan niet-bewerkte stukken te zullen indienen.

(67) Op 9 september 2016 heeft Amazon een gedeeltelijk antwoord ingediend op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 19 augustus 2016.

(68) Op 30 september 2016 heeft Amazon de niet-bewerkte stukken ingediend die afkomstig zijn van fiscale gerechtelijke procedures in de Verenigde Staten en waarom de Commissie op 22 augustus 2016 had verzocht.

(69) Bij e-mails van 7 en 19 december 2016 vroeg de Commissie Amazon om aanvullende informatie over de fiscale gerechtelijke procedures in de Verenigde Staten. Op 20 december 2016 diende Amazon haar antwoord in.

(70) Op 21 december 2016 zond de Commissie een verzoek om inlichtingen naar Amazon waarop Amazon op 20 januari 2017 een gedeeltelijk antwoord indiende. Bij e-mail van 2 februari 2017 zond de Commissie Amazon een aanvullende toelichting op haar verzoek om inlichtingen van 21 december 2017. Op 6, 8 en 27 februari 2017 en 6 maart 2017 heeft Amazon aanvullende informatie en gedeeltelijke antwoorden ingediend bij de Commissie. Bij e-mail van 13 maart 2017 herinnerde de Commissie Amazon eraan de nog ontbrekende informatie in te dienen.

(71) Op 14 maart 2017 zond de Commissie een verzoek om inlichtingen naar Amazon.

(72) Bij e-mail van 24 maart 2017 diende Amazon het advies van de US Tax Court van 23 maart 2017 in bij de Commissie.

(73) Bij e-mail van 27 maart 2017 verzocht de Commissie Amazon om nadere inlichtingen met betrekking tot het advies van de US Tax Court.

(74) Op 28 maart 2017 antwoordde Amazon de Commissie dat zij meer tijd nodig had om te reageren vanwege de lopende procedures na de terechtzitting in de Verenigde Staten.

(75) Bij e-mail van 4 april 2017 heeft Amazon een gedeeltelijk antwoord ingediend op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 14 maart 2017.

(76) Bij e-mail van 7 april 2017 deelde de Commissie Luxemburg en Amazon mede dat zij verplicht was om Amazons verzoek om volledige toegang te verlenen tot de door onderneming X ingediende stukken te weigeren.

(77) Op 11 april 2017 heeft Amazon wederom een gedeeltelijk antwoord op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 14 maart 2017 ingediend en verzocht om verlenging van de termijn voor het indienen van de overige delen van haar antwoord.

(78) Bij e-mail van 12 april 2017 heeft Amazon een gedeeltelijk antwoord ingediend bij de Commissie.

(79) Op 17 april 2017 diende Amazon aanvullende informatie betreffende de procedure na de terechtzitting in de Verenigde Staten in.

(80) Op 18 mei 2017 zond Amazon wederom een gedeeltelijk antwoord toe, waarmee zij haar antwoord op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 14 maart 2017 volledig maakte.

(81) Bij e-mail van 19 mei 2017 zond de Commissie een verzoek om inlichtingen naar Amazon.

(82) Op 29 mei 2017 heeft Amazon verdere inlichtingen aan de Commissie overlegd.

(83) Bij e-mail van 7 juni 2017 heeft Amazon haar antwoord op het verzoek om inlichtingen van de Commissie van 19 mei 2017 ingediend.

(84) Bij e-mail van 14 juni 2017 verzocht de Commissie Amazon te bevestigen dat alle door Amazon aan de Commissie voorgelegde informatie in 2016 en 2017 ook was gedeeld met Luxemburg, en verzocht zij Luxemburg zijn opmerkingen in te dienen over de informatie die door Amazon op dat punt van het onderzoek bij de Commissie was ingediend. Op 19 juni 2017 bevestigde Amazon alle in 2016 en 2017 bij de Commissie ingediende informatie met Luxemburg te hebben gedeeld. Bij e-mail van 21 juni 2017 bevestigde Luxemburg alle stukken te hebben ontvangen die in 2016 en 2017 door Amazon bij de Commissie waren ingediend en dat Luxemburg geen verdere opmerkingen had met betrekking tot de in 2016 en 2017 door Amazon bij de Commissie ingediende stukken, met uitzondering van de door Amazon ingediende stukken van 30 september 2016 en 20 januari 2017.

(85) Op 22 juni 2017 vond een bijeenkomst van de Commissie, Luxemburg en Amazon plaats.

(86) Op 6 juli 2017 diende Luxemburg zijn opmerkingen bij de door Amazon op 30 september 2016 en 20 januari 2017 ingediende informatie in.

(87) Op 6 juli 2017 zond de Commissie een verzoek om inlichtingen naar Amazon waarop Amazon op 10 en 27 juli, en 4 en 7 augustus 2017 reageerde.

(88) Bij e-mail van 9 augustus 2017 zond de Commissie een verzoek om inlichtingen naar Amazon. Op 7 september 2017 diende Amazon haar antwoord in.

(89) Op 12 september 2017 bevestigde Luxemburg bij e-mail dat hij geen verdere opmerkingen had bij de door Amazon op 10 en 27 juli, 4 en 7 augustus en 7 september 2017 ingediende informatie.

2. FEITEN EN TOEPASSELIJKE BEPALINGEN

2.1. BESCHRIJVING VAN DE BEGUNSTIGDE VAN DE BETWISTE FISCALE RULING

2.1.1. DE AMAZON-GROEP

(90) De Amazon-groep bestaat uit Amazon.com, Inc. en alle ondernemingen die direct of indirect onder zeggenschap staan van Amazon.com, Inc. (hierna gezamenlijk aangeduid als „Amazon” of „de Amazon-groep”). Het hoofdkantoor van Amazon bevindt zich in Seattle, Washington, de Verenigde Staten van Amerika.

(91) Amazon houdt zich bezig met detailhandel en dienstverlening.

(92) Amazons detailhandelactiviteiten bestaan uit de verkoop van een assortiment artikelen aan klanten via haar websites, zoals boeken, DVD's, video's, elektronische consumptiegoederen, computers, keukenapparatuur en huishoudelijke artikelen, gereedschap, hardware, mobiele telefoons enz. en content, zoals digitale muziek, e-boeken, games enz., die Amazon voor wederverkoop inkoopt bij leveranciers (12). Amazon verwerkt bestellingen op verschillende manieren, zoals via haar eigen Noord-Amerikaanse en internationale fulfilment centers en -netwerken en via fulfilmentovereenkomsten op basis van gezamenlijke inkoop en uitbesteding in bepaalde landen, en via digitale levering (13).

(93) De dienstverlening van Amazon omvat de activiteiten van de onderneming in de programma's van derde partijen (hierna „de programma's voor derde verkopers” genoemd), zoals Marketplace en Merchants@Amazon, via welke Amazon andere (kleinere) bedrijven en particulieren (Marketplace) en middelgrote en grote detailhandelaren (Merchants@Amazon) de mogelijkheid biedt hun producten te koop aan te bieden op Amazons websites. De producten van de derde handelaren worden opgenomen in Amazons websites. In ruil daarvoor betalen de deelnemende ondernemingen en particulieren vergoedingen aan Amazon (14). Deze derde ondernemingen en verkopers kun er ook voor kiezen om hun voorraad op te sturen naar Amazon, die deze voorraad opslaat in haar fulfilment centers (15), in al haar websites opneemt en de orderpicking, verpakking en aflevering op het adres van de klant voor haar rekening neemt (hierna „de Fulfilment door Amazon” activiteit genoemd) (16).

(94) Amazon genereert ook inkomsten via andere marketing- en promotionele diensten, zoals online reclame en co-branded creditcardovereenkomsten. Amazon bood eerder haar elektronische-handelsdiensten, functies en technologieën voor de exploitatie van websites van andere bedrijven die haar producten verkochten onder de merknaam en URL van Amazon aan in het kader van haar „Merchant.com”-programma. In het kader van haar „Syndicated Stores”-programma bood Amazon eerder haar elektronische-handelsdiensten, functies en technologieën aan voor de exploitatie van websites van andere bedrijven die haar producten verkochten onder een andere merknaam en URL (17). Beide programma's inmiddels zijn afgebouwd (18).

(95) Ten slotte vervaardigt en verkoopt Amazon hardwareproducten, zoals de Amazon Kindle, en Amazon Fire- en Amazon Echo-apparaten.

(96) Amazon exploiteert dertien wereldwijde websites, waaronder www.amazon.com en zes Europese websites: www.amazon.de, www.amazon.co.uk, www.amazon.fr, www.amazon.it en www.amazon.es (hierna „de Europese websites” genoemd) en www.amazon.nl (19). Amazons activiteiten zijn verdeeld over drie onderdelen: North America, International en Amazon Web Services (hierna „AWS” genoemd) (20).

(97) De verkoop van het onderdeel North America bestaat hoofdzakelijk uit de detailverkoop van consumentenproducten (ook door derde verkopers) en abonnementen op op Noord-Amerika gerichte websites, zoals www.amazon.com, www.amazon.ca en www.amazon.com.mx. Dit onderdeel omvat tevens de uitvoerverkoop van die websites.

(98) De verkoop van het onderdeel International bestaat hoofdzakelijk uit de detailverkoop van consumentenproducten (ook door derde verkopers) en abonnementen op internationale websites, zoals www.amazon.com.au, www.amazon.com.br, www.amazon.cn, www.amazon.in, www.amazon.co.jp, de Europese websites en www.amazon.nl. Dit onderdeel omvat ook de uitvoerverkoop van deze internationale websites (met inbegrip van de uitvoerverkoop van deze sites aan klanten in de Verenigde Staten, Mexico, en Canada), maar is uitgezonderd de uitvoerverkoop van Amazons Noord-Amerikaanse websites.

(99) Het onderdeel AWS bestaat uit de wereldwijde verkoop van computer-, opslag-, databank- en andere diensten voor startende bedrijven, ondernemingen, overheidsinstanties, en academische instellingen. Amazon biedt via AWS toegang tot technologie-infrastructuur voor verschillende soorten activiteiten.

(100) In 2016 genereerde Amazon wereldwijd een nettoverkoop van ongeveer 136 miljard USD en een nettowinst van 2,37 miljard USD. In het algemeen komt 91 % van Amazons inkomsten voort uit haar detailhandelactiviteiten. 59 % van de nettoverkoop is afkomstig van het onderdeel North America, 32 % van het onderdeel International, en met 9 % van het onderdeel AWS. In 2016 had Amazon 314 400 voltijd- en deeltijdwerknemers in dienst (21).

2.1.2. AMAZONS ACTIVITEITEN IN EUROPA

(101) Vóór mei 2006 exploiteerde Amazon haar Europese websites via een Amerikaanse dochteronderneming die 100 % eigendom is van Amazon.com, Inc.: Amazon.com International Sales, Inc. (hierna „AIS” genoemd). AIS beheerde in eigen naam de detailhandelactiviteiten op Amazons Europese websites (op dat moment: www.amazon.de, www.amazon.co.uken www.amazon.fr), terwijl een andere Amerikaanse onderneming van de groep, Amazon International Marketplace, Inc. (hierna „AIM” genoemd) in eigen naam de dienstverlening op die websites beheerde. AIM was op zijn beurt de enige aandeelhouder van ASE, opgericht in 2003, die optrad als commissionair voor de dienstverlening op de Europese websites. Ten slotte verrichten entiteiten die 100 % eigendom van Amazon en opgericht zijn in het Verenigd Koninkrijk, Duitsland en Frankrijk (hierna „de Europese gelieerde ondernemingen” genoemd) (22) bepaalde diensten voor de Europese websites, bv. diensten voor klantendoorverwijzing (23).

(102) De herstructurering van Amazons Europese activiteiten zoals beschreven in het rulingverzoek (hierna „de herstructurering van 2006” genoemd) werd van kracht in mei 2006. Tijdens de boekjaren van 1 mei 2006 tot en met 30 juni 2014 (hierna „de betreffende periode” genoemd) gold de bedrijfsstructuur die is weergegeven in afbeelding 1. In juli 2014 herstructureerde Amazon haar Europese activiteiten (hierna „de herstructurering van 2014” genoemd). De herstructurering van 2014 en Amazons Europese activiteiten zoals die werden verricht na de herstructurering van 2014 vallen buiten het toepassingsgebied van dit besluit. Afbeelding 1 Bedrijfsstructuur van Amazons Europese entiteiten 2006-2014 Europese gelieerde ondernemingen Kostendeling voor O&O Royalty Royalty Servicevergoeding Amazon.de Amazon.fr Amazon.co.uk Amazon Media Europe AMEU Amazon Services Europe ASE LuxOpCo LuxSCS LUX VS Amazon VS

2.1.2.1. LuxSCS

(103) LuxSCS is een in Luxemburg gevestigde commanditaire vennootschap (Société en Commandite Simple). Hoewel de eigendomsstructuur tijdens de betreffende periode is veranderd, waren de partners van LuxSCS altijd in de Verenigde Staten gevestigde ondernemingen (24). Bij de oprichting in 2004 waren de partners LuxSCS Amazon Europa Holding, Inc. (beherend vennoot); Amazon.com International Sales, Inc. en Amazon.com International Marketplace, Inc. In mei 2006 vervingen ACI Holdings, Inc. en Amazon.com, Inc. Amazon.com International Marketplace, Inc. als partners van LuxSCS. Sinds september 2009 zijn Amazon Europe Holding, Inc. (beherend vennoot), Amazon.com International Sales, Inc. en Amazon.com, Inc. de partners in LuxSCS (25).

(104) Tijdens de betreffende periode werd LuxSCS geacht uitsluitend op te treden als houdstermaatschappij die immateriële activa in bezit heeft voor Amazons Europese activiteiten, waarvoor LuxOpCo als voornaamste exploitant verantwoordelijk was (26). Zoals beschreven in een brief van 20 april 2006 van Amazon aan de Luxemburgse belastingdienst, waren de activiteiten van LuxSCS beperkt tot „het loutere bezit”van de immateriële activa en de aandelen in LuxOpCo. Het „beperkte aantal wettelijke overeenkomsten” die door LuxSCS waren gesloten, waren de overeenkomsten die „noodzakelijk waren om de Luxemburgse bedrijfsstructuur te laten functioneren”. LuxSCS zou alleen passieve inkomsten (royalty's en rente) ontvangen van haar dochterondernemingen (27). LuxSCS verstrekte ook onderlinge leningen aan LuxOpCo en andere groepsvennootschappen (28). LuxSCS had tijdens de betreffende periode geen fysieke aanwezigheid of werknemers.

(105) In 2005 sloot LuxSCS licentie- en overdrachtsovereenkomsten voor reeds bestaande intellectuele eigendom (hierna „de inkoopovereenkomst” genoemd) met Amazon Technologies Inc. (hierna „ATI” genoemd) (29) en de CSA zoals die gesloten is met twee in de Verenigde Staten gevestigde entiteiten van de Amazon-groep: A9.com, Inc. (hierna „A9” genoemd) en ATI (30). LuxSCS is ook een licentie- en overdrachtsovereenkomst voor intellectuele-eigendomsrechten (Intellectual Property Assignment and License Agreement) aangegaan met Amazon.co.uk Ltd, Amazon.fr SARL, en Amazon.de GmbH, in het kader waarvan LuxSCS de handelsmerken en intellectuele-eigendomsrechten heeft verworven op de Europese websites die tot en met 30 april 2006 in handen waren van deze Europese gelieerde ondernemingen (31).

(106) LuxSCS heeft door middel van de inkoopovereenkomst en de CSA het recht verworven om bepaalde intellectuele-eigendomsrechten van Amazon en de daarvan afgeleide werken (hierna „de immateriële activa” genoemd) (32) te exploiteren en in sublicentie te geven die eigendom waren en verder ontwikkeld zijn door A9, ATI en LuxSCS zelf (33). LuxSCS heeft deze rechter verworven om de immateriële activa te gebruiken voor de exploitatie van de Europese website en elk ander doel op het Europese grondgebied (34). In ruil daarvoor moest LuxSCS inkoopbetalingen overmaken (opgenomen in tabel 11), als ook haar jaarlijkse aandeel van de kosten in verband met het ontwikkelingsprogramma van de CSA (opgenomen in tabel 12) (35). Op grond van de CSA moest LuxSCS alles in het werk stellen om inbreuken op de immateriële activa die door A9 en ATI aan haar in licentie waren gegeven te voorkomen (36). Zoals vermeld in de gewijzigde en geherformuleerde CSA uit 2009, moest LuxSCS bovendien de functies uitoefenen en de risico's aangaan zoals uiteengezet in bijlage B (Exhibit B) bij de CSA (37).

(107) Op grond van de CSA bestonden de immateriële activa uit i) alle intellectuele-eigendomsrechten in de hele wereld”, als eigendom of anderszins in het bezit van ATI en LuxSCS alsmede bepaalde intellectuele-eigendomsrechten in het bezit van A9 (38), ii) al deze intellectuele-eigendomsrechten die in licentie zijn gegeven, overgedragen of toegewezen aan die partijen, en iii) daarvan afgeleide werken zoals die zijn toegewezen aan een van de partijen op grond van de CSA. De immateriële activa omvatten hoofdzakelijk drie categorieën intellectuele eigendom, waarnaar hierna wordt verwezen met i) „technologie” (39), ii) „klantgegevens” (40), en iii) „handelsmerken” (41). De immateriële activa omvatten geen internetdomeinnamen (42).

2.1.2.2. LuxOpCo en haar dochterondernemingen

(108) Tijdens de betreffende periode was LuxOpCo een 100 % dochteronderneming van LuxSCS (43). Als onderdeel van de herstructurering van 2006 werd zij geacht de taken van ASI en AIM over te nemen (44). Er werd ook van haar verwacht dat zij het op software gebaseerde bedrijfsmodel verder zou ontwikkelen en verbeteren dat ten grondslag ligt aan Amazons Europese detailhandelactiviteiten en diensten (45). Tijdens deze periode fungeerde LuxOpCo zoals verwacht als het hoofdkantoor van de Amazon-groep in Europa en als voornaamste exploitant van Amazons Europese online detailhandelactiviteiten en diensten die op de Europese websites worden verricht (46). LuxOpCo zou bovendien strategische beslissingen nemen in verband met de detailhandelactiviteiten en diensten die worden aangeboden via de Europese websites, en de belangrijkste fysieke onderdelen van de detailhandelactiviteiten beheren (47). Zij werd geacht de strategieën en richtsnoeren vast te stellen op basis waarvan de producten op de Europese websites zouden worden aangeboden en verkocht, de strategieën voor de prijsstelling en merchandising van de verkochte producten of aangeboden diensten, en bepaalde aanbiedingen en reclameprogramma's die worden aangeboden op de Europese websites. Zij zou ook verantwoordelijk zijn voor strategische beslissingen in verband met de keuze van derde handelaren en productcategorieën, en voor de verkoop ten aanzien van derden. Zij zou ten slotte verantwoordelijk zijn voor alle aspecten van het onderdeel order fulfilment (48).

(109) Tijdens de betreffende periode boekte LuxOpCo een omzet in haar rekeningen die gegenereerd was door zowel de verkoop van producten als door fulfilmentdiensten. Zij kocht van verkopers in verschillende rechtsgebieden goederen voor wederverkoop die op hun beurt werden geleverd aan eindklanten die hun aankopen deden op de Europese websites. LuxOpCo was de officiële verkoper (49) van Amazons voorraad op de Europese websites, zij was er de eigenaar van en droeg het risico van eventuele verliezen in dat verband (50). LuxOpCo was ook verantwoordelijk voor de goederen die door derde bedrijven en particulieren rechtstreeks naar de fulfilment centers werden verzonden (51).

(110) LuxOpCo beheerde ook kasmiddelen (52) en bezat (direct of indirect) de aandelen in ASE, AMEU en de Europese gelieerde ondernemingen die binnen de groep verschillende diensten leverden ter ondersteuning van LuxOpCo's activiteiten.

(111) Tijdens de betrokken periode vormden ASE en AMEU, beide in Luxemburg gevestigde ondernemingen, een fiscale eenheid met LuxOpCo voor fiscale doeleinden in Luxemburg, waarin LuxOpCo optrad als de moedermaatschappij van de eenheid (53). Krachtens de Luxemburgse belastingwetgeving werden deze binnenlandse ondernemingen daarom niet behandeld als afzonderlijke entiteiten, maar betaalden zij hun belastingen op geconsolideerde basis, d.w.z. als één belastingplichtige (54).

(112) Na de herstructurering van 2006 werd ASE geacht te blijven optreden als dienstverlener voor LuxOpCo (55). Tijdens de betreffende periode exploiteerde zij Amazons verkoopactiviteiten voor derde verkopers, „Marketplace”. Marketplace biedt kleine ondernemingen en verkopers de mogelijkheid hun goederen aan te bieden via de Europese websites. Ook stelde het hen in staat hun voorraad naar Amazon te sturen, waar die werd opgeslagen in Amazons fulfilment centers en waarvoor Amazon de order picking, verpakking en verzending overal in Europa voor haar rekening nam. Tijdens de betreffende periode exploiteerde AMEU Amazons digitale activiteiten in de EU (zoals de verkoop van MP3's en eBooks).

(113) In 2013 en 2014 bedroeg de geconsolideerde netto-omzet van LuxOpCo respectievelijk 13 612 449 784 EUR en 15 463 362 589 EUR. Tijdens het begrotingsjaar 2013 had LuxOpCo gemiddeld 523 voltijdwerknemers (hierna „fte's” genoemd), ASE 63 fte's en AMEU 5 fte's in dienst. De werknemers van LuxOpCo, ASE en AMEU vervulden strategische bestuursfuncties die al Amazons Europese activiteiten beheren en coördineren (56).

(114) Na de herstructurering van 2006, werden de Europese gelieerde ondernemingen geacht dezelfde diensten aan LuxOpCo te blijven verlenen voor de Europese websites, zoals zij die eerder hadden verleend aan AIS en AIM (57). Bijgevolg verrichten de Europese gelieerde ondernemingen in de betreffende periode diensten voor klantendoorverwijzing voor de Europese websites door het verlenen van diensten voor klanten en handelaren, ondersteunende diensten (zoals ondersteuning bij marketing en hulp bij lokalisatie en aanpassing, onderzoek en ontwikkeling (hierna „O & O-steun” genoemd) en fulfilmentdiensten (58). De Europese gelieerde ondernemingen ontwikkelden lokale content voor de Europese websites en boden ondersteuning bij het beheer van goederen voor online detailhandelaren, zoals vereist door LuxOpCo. Ondersteuning bij de klantenservice bestond uit het verlenen van ondersteunende diensten aan klanten voor en na de verkoop via e-mail, telefoon, chat of andere communicatiemiddelen, zoals vereist door LuxOpCo, om te voorzien in de behoeften van de klant. De ondersteunende diensten omvatten algemene en administratieve ondersteuning. Ten slotte boden de Europese gelieerde ondernemingen ook ondersteuning bij het vragen aan de exploitanten van andere lokale websites om de Europese websites aan te bevelen bij hun klanten (het zogenaamde „partnerprogramma”).

(115) Door de Europese verbonden gelieerde aan LuxOpCo verleende diensten werden verleend overeenkomstig de „dienstverleningsovereenkomsten” die tussen elk van de verbonden ondernemingen en LuxOpCo werden gesloten met ingang van 1 mei 2006 (59). De Europese gelieerde ondernemingen handelden uit eigen naam bij het verlenen van deze diensten aan LuxOpCo, maar droegen geen enkel risico voor de verkoop of de voorraden (60). Op grond van de dienstverleningsovereenkomsten werden de Europese gelieerde ondernemingen door LuxOpCo beloond op een cost-plusbasis (61), in verband met de rol van de Europese gelieerde ondernemingen ten aanzien van LuxOpCo (62). In de praktijk werden de door de Europese gelieerde ondernemingen gemaakte kosten in verband met de voor LuxOpCo verleende diensten gefactureerd aan LuxOpCo met een extra opslag tussen 3 % en 8 %. In 2013 boekten de Europese gelieerde ondernemingen de volgende omzetten: Amazon.co.uk Ltd: [400-500] miljoen GBP; Amazon Logistik GmbH: [100-200] miljoen EUR; Amazon.de GmbH: [90-100] miljoen EUR; Amazon.fr Logistique SAS: [100-200] miljoen EUR; en Amazon.fr SARL: [50-60] miljoen EUR.

2.1.2.3. De licentieovereenkomst

(116) LuxOpCo heeft met LuxSCS een licentieovereenkomst gesloten die van kracht werd op 30 april 2006. In het kader van die overeenkomst heeft LuxOpCo onherroepelijk het exclusieve recht verworven op het ontwikkelen, verbeteren en exploiteren van de immateriële activa die noodzakelijk zijn voor de exploitatie van de Europese websites en voor alle overige doeleinden op het grondgebied (63) van het Europese land (64) in ruil voor de betaling van royalty's (hierna „de licentievergoeding” genoemd) (65). Alle intellectuele eigendom die door LuxOpCo wordt voortgebracht of doorontwikkeld op basis van of als gevolg van toegang tot de immateriële vaste activa (66) wordt toegewezen aan LuxSCS (67). LuxOpCo werd geacht zelfstandig en op eigen risico te handelen om de immateriële activa te beschermen en in stand te houden (68). De licentieovereenkomst voorzag ook in zakelijke diensten die moesten worden verleend door LuxOpCo ten gunste van LuxSCS zonder afzonderlijke vergoeding voor LuxOpCo (69). LuxOpCo heeft er verder mee ingestemd alle risico's te aanvaarden in verband met alle activiteiten die zij moest uitvoeren in het kader van de licentieovereenkomst (70). Indien LuxOpCo intellectuele-eigendomsrechten zou verwerven om te gebruiken voor hetzelfde doeleinde als de immateriële activa van derden, moest LuxOpCo deze intellectuele-eigendomsrechten vrij van royalty's aan LuxSCS in licentie geven (71).

(117) LuxOpCo, ASE, AMEU en de Europese gelieerde ondernemingen gebruikten de immateriële activa voor het uitvoeren van hun bedrijfsactiviteiten (72).

(118) Op grond van de licentieovereenkomst had LuxOpCo het recht om de immateriële activa in sublicentie te geven aan gelieerde ondernemingen (73). Op 30 april 2006 sloot LuxOpCo een „licentie overeenkomst betreffende intellectuele eigendom” („Intellectual Property License Agreement”) met zowel ASE als AMEU, op grond waarvan onherroepelijk niet-exclusieve licenties voor de immateriële activa werden toegekend aan ASE en AMEU. Beide overeenkomsten stemden in grote mate overeen met de licentieovereenkomst tussen LuxOpCo en LuxSCS. In het kader van deze overeenkomsten werd een door ASE en AMEU aan LuxOpCo te betalen royalty vastgesteld op precies dezelfde manier als de royalty die door LuxOpCo aan LuxSCS moest worden betaald in het kader van de licentieovereenkomst.

(119) In het kader van de dienstverleningsovereenkomsten hadden de Europese gelieerde ondernemingen het recht om de immateriële activa alsmede andere immateriële goederen en handelsmerken in eigendom of anderszins in het bezit van LuxOpCo voor zover nodig te gebruiken voor het verlenen van hun diensten aan LuxOpCo. Alle door dit gebruik gegenereerde goodwill kwam uitsluitend ten goede aan LuxOpCo (74). Alle intellectuele-eigendomsrechten en daarvan afgeleide werken zoals die waren ontwikkeld of verworven door de Europese gelieerde ondernemingen tijdens het verlenen van die diensten bleven eigendom van LuxOpCo (75).

(120) De licentieovereenkomst was van kracht voor de levensduur van alle in licentie gegeven immateriële activa (76) en kon alleen worden beëindigd in geval van een wijziging van zeggenschap of substantiële bezwaren (77) of in het geval dat een van de partijen zijn nalatigheid bij de uitvoering van die overeenkomst niet recht zou zetten (78). Bijgevolg had LuxSCS niet de mogelijkheid om de licentieovereenkomst unilateraal te beëindigen. De licentieovereenkomst werd gewijzigd in januari 2010, met ingang van 1 januari 2009 (79). Die wijziging betrof de definitie van „in de EU gerealiseerd bedrijfsresultaat” („EU Operating Profit”), dat gebruikt wordt voor de berekening van de licentievergoeding (80).

2.2. DE KWESTIEUZE MAATREGEL

2.2.1. DE BETWISTE FISCALE RULING

(121) De betwiste fiscale ruling is een uit één enkele zin bestaande brief van 6 november 2003 van de Luxemburgse belastingdienst aan Amazon.com, Inc., waaruit het volgende wordt gezegd: „Na zelf kennis te hebben genomen van de brief van 31 oktober [sic] 2003, aan mij gericht door [adviseur 1], alsmede uw brief van 23 oktober [sic] 2003 betreffende uw standpunt ten aanzien van de Luxemburgse fiscale behandeling in het kader van uw toekomstige activiteiten, kan ik u tot mijn vreugde mededelen dat ik de inhoud van de twee brieven kan goedkeuren.”

(122) Naar aanleiding van een vertraging bij de uitvoering van de herstructurering van Amazons Europese activiteiten, heeft Amazon de Luxemburgse belastingdienst bij brief van 5 december 2004 verzocht om verlenging van de geldigheid van de betwiste fiscale ruling, wat de Luxemburgse belastingdienst bevestigd heeft bij brief van 23 december 2004 (81). De betwiste fiscale ruling werd aanvankelijk overeengekomen voor vijf jaar, werd verlengd in 2010 en effectief gebruikt tot juni 2014 (82).

2.2.2. DE BRIEF VAN 31 OKTOBER 2003

(123) In haar brief van 31 oktober 2003 aan de Luxemburgse belastingdienst (hierna „Amazons brief van 31 oktober 2003” genoemd) vroeg Amazon om bevestiging van de fiscale behandeling van LuxSCS, haar in de Verenigde Staten gevestigde partners en de door LuxOpCo ontvangen dividenden in het kader van die structuur. In deze brief wordt toegelicht dat LuxSCS, als Société en Commandite Simple, niet wordt geacht een andere fiscale persoonlijkheid dan die van haar partners te hebben, en bijgevolg niet onderworpen is aan vennootschapsbelasting of vermogensbelasting in Luxemburg.

(124) In afwijking van de fiscale transparantie van LuxSCS, zouden LuxSCS of haar in de Verenigde Staten gevestigde partners niettemin kunnen worden belast in Luxemburg indien hun activiteiten geacht werden te zijn verricht door middel van een permanente vestiging in Luxemburg. In de brief wordt voorts toegelicht dat noch van LuxSCS, noch van haar partners kan worden gezegd een tastbare aanwezigheid in Luxemburg te hebben (kantoren, werknemers enz.) zodat LuxSCS, bij gebrek aan een vaste bedrijfsinrichting, niet zou worden geacht een andere persoonlijkheid te hebben dan haar partners, noch om commerciële activiteiten te verrichten in Luxemburg (83). Evenmin konden haar partners worden geacht een permanente vestiging in Luxemburg te hebben.

2.2.3. DE BRIEF VAN 23 OKTOBER 2003

(125) In haar brief van 23 oktober 2003 aan de Luxemburgse belastingdienst (hierna „Amazons brief van 23 oktober 2003” genoemd), Amazon verzocht om een fiscale ruling ter bevestiging van de behandeling van LuxOpCo voor de Luxemburgse vennootschapsbelasting (84). In die brief licht Amazon haar beoogde bedrijfsstructuur in Europa toe en vraagt zij om te bevestigen dat de verrekenprijzenregeling voor de in deze brief beschreven licentieovereenkomst leidt tot „een passende en aanvaardbare winst” voor LuxOpCo „met betrekking tot het beleid inzake verrekenprijzen en artikel 56 en artikel 164, lid 3, van de Luxemburgse wet inzake de inkomstenbelasting”.

(126) In die brief wordt verwezen naar een als bijlage bij die brief gevoegde „economische analyse”, waarin „de functies en risico's uiteen worden gezet die LuxOpCo geacht werd te aanvaarden, alsmede de aard en omvang van de immateriële activa die het voorwerp moeten vormen van de licentie inzake immateriële activa” die overeengekomen is tussen LuxSCS en LuxOpCo. Op basis van die analyse werd een verrekenprijzenregeling voorgesteld in het kader waarvan het niveau van de jaarlijkse royalty (in de brief aangeduid als de „licentievergoeding”) die LuxOpCo zou moeten betalen aan LuxSCS voor het gebruik van de immateriële activa werd vastgesteld.

(127) Overeenkomstig die methode zou de jaarlijkse royalty gelijk zijn aan een percentage van alle inkomsten (het „royaltytarief”) dat LuxOpCo ontvangt in verband met haar exploitatie van de Europese websites. Zoals in de betrokken brief wordt toegelicht, zouden de licentievergoeding en het royaltytarief berekend worden op basis van de volgende methode (85): „1. het „rendement van LuxOpCo”, dat gelijk is aan de laagste waarde van a) [4-6] % van de door LuxOpCo gedragen totale exploitatiekosten voor de EU gedurende het betrokken jaar en b) het totale gedurende datzelfde jaar in de EU gerealiseerde bedrijfsresultaat dat aan de Europese websites kan worden toegeschreven, berekenen en toewijzen aan LuxOpCo; 2. De licentievergoeding is gelijk aan het in de EU gerealiseerde bedrijfsresultaat minus het rendement van LuxOpCo, op voorwaarde dat de licentievergoeding niet minder is dan nul; 3. Het royaltytarief voor het betrokken jaar is gelijk aan de licentievergoeding gedeeld door de totale in de EU gerealiseerde omzet voor het betrokken jaar; 4. Niettegenstaande het voorgaande is het bedrag van het rendement van LuxOpCo voor ongeacht welk jaar niet lager dan 0,45 % van de in de EU gerealiseerde omzet, en niet hoger dan 0,55 % van de in de EU gerealiseerde omzet; 5. a) In het geval dat het in stap 1) bepaalde rendement van LuxOpCo lager zou zijn dan 0,45 % van de in de EU gerealiseerde omzet, wordt het rendement van LuxOpCo aangepast totdat dit gelijk is aan de laagste waarde van i) 0,45 % van de omzet of het in de EU gerealiseerde bedrijfsresultaat of ii) het in de EU gerealiseerde bedrijfsresultaat; 6. b) In het geval dat het in stap 1) bepaalde rendement van LuxOpCo hoger zou zijn dan 0,55 % van de in de EU gerealiseerde omzet, wordt het rendement van LuxOpCo aangepast totdat dit gelijk is aan de laagste waarde van i) 0,55 % van de in de EU gerealiseerde omzet of ii) het in de EU gerealiseerde bedrijfsresultaat.”

(128) Voor de berekening van het royaltytarief worden de volgende definities toegepast (86): „EU COGS”: kostprijs van de verkochte goederen voor de EU, berekend op basis van de in de Verenigde Staten algemeen aanvaarde boekhoudkundige beginselen (hierna „US GAAP” genoemd), die zijn toe te schrijven aan de exploitatie door LuxOpCo van de Europese websites. „Exploitatiekosten voor de EU”: de totale door LuxOpCo gedragen kosten, met inbegrip van de uitgaven binnen de onderneming, maar met uitzondering van: EU COGS, de licentievergoeding, winsten en verliezen op valutakoersverschillen, berekend op basis van de US GAAP. „In de EU gerealiseerde omzet”: de totale nettoverkoop die LuxOpCo gerealiseerd heeft met de verkoop op de Europese websites, die gelijk zijn aan de som van a) de totale verkoopprijzen van producten die worden verkocht door LuxOpCo, vermeld staan op de aan klanten overhandigde facturen, met inbegrip van de inkomsten die zijn toe te schrijven aan cadeauverpakkingen en verzending en overslag, met aftrek van: belasting over de toegevoegde waarde, teruggaven en andere kortingen, en b) de totale omzet die LuxOpCo realiseert in verband met de verkoop van producten of diensten door niet-verbonden partijen via de Europese websites, met aftrek van belasting over de toegevoegde waarde. „In de EU gerealiseerd bedrijfsresultaat”: de in de EU gerealiseerde omzet verminderd met: EU COGS en de exploitatiekosten voor de EU.”

2.2.4. HET VERSLAG INZAKE VERREKENPRIJZEN

(129) Luxemburg heeft in antwoord op het besluit tot inleiding van de procedure het verslag inzake verrekenprijzen (87) ingediend. Luxemburg voert aan dat het verslag inzake verrekenprijzen de „economische analyse” is waarnaar wordt verwezen in Amazons brief van 23 oktober 2003. Het verslag inzake verrekenprijzen werd opgesteld met verwijzing naar de richtlijnen voor verrekenprijzen van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling voor multinationale ondernemingen en belastinginstanties (hierna „de OESO-richtlijnen Verrekenprijzen” genoemd) (88).

2.2.4.1. Functieanalyse

(130) In deel 3 van het verslag inzake verrekenprijzen wordt een functieanalyse van LuxSCS en LuxOpCo verschaft.

(131) Volgens die functieanalyse worden de voornaamste activiteiten van LuxSCS beperkt tot die van een houdstermaatschappij die immateriële activa in bezit heeft en een deelnemer aan de voortdurende ontwikkeling van de immateriële activa door middel van de CSA (89). LuxSCS geeft de immateriële activa ook in licentie aan LuxOpCo, onder voorbehoud van de licentievergunning, en ontvangt royaltybetalingen uit hoofde van die overeenkomst.

(132) Wat betreft LuxOpCo wordt in het verslag inzake verrekenprijzen toegelicht dat „[L]uxOpCo dankzij haar voltijd-beheerswerknemers het beheer van de strategische besluitvorming zal beheren met betrekking tot de detailhandeldiensten en serviceverlening op de Europese websites, alsook de belangrijkste de fysieke onderdelen van de detailhandelactiviteiten” (90). Volgens Amazons brief van 23 oktober 2003 werd LuxOpCo geacht „in totaal ten minste 25 tot 30 voltijdwerknemers in dienst te hebben, met inbegrip van bepaalde belangrijke pan-Europese bestuursfuncties die verantwoordelijk zijn voor strategische besluitvorming in verband met de Europese websites” (91), waarbij de resterende voltijdwerknemers (ongeveer twintig) werkzaam zijn op gebieden als marketing, technologie en rekeningenbeheer.

(133) In het verslag inzake verrekenprijzen wordt toegelicht dat „[n]aar aanleiding van de herstructurering wordt verwacht dat de voornaamste activiteiten van LuxOpCo gericht zullen zijn op de exploitatie van Amazons softwareplatform in een poging om het op software gebaseerde bedrijfsmodel dat ten grondslag ligt aan de detailhandelactiviteiten en dienstverlening die worden aangeboden via de Europese websites constant te ontwikkelen en verbeteren. […] (*2) In het kader van die poging zal de directie van LuxOpCo er alles aan doen mogelijkheden voor verbetering vast te stellen en de detailhandelactiviteiten en dienstverlening te versterken door middel van de exploitatie van nieuwe en verbeterde platformkenmerken en -functies die worden ontwikkeld. In haar hoedanigheid als detailhandelaar en dienstverlener tegelijk streeft LuxOpCo ernaar de optimale klantervaring te bieden op alle gebieden, waaronder fulfilment, betaling, de verwerking van bestellingen, besluiten inzake productstrategie en het toezicht op de prestaties van derde verkopers […].” (92)

(134) LuxOpCo werd in haar hoedanigheid van detailhandelaar geacht besluiten inzake productstrategie en prijsstelling te nemen en alle aspecten van het proces van order fulfilment te beheren (93). Als de exploitant van de aangeboden diensten, zou LuxOpCo ook „verantwoordelijk zijn voor strategische beslissingen met betrekking tot de keuze van derde handelaren en productcategorieën, en voor de verkoop aan en de onderhandelingen met derde handelaren” (94). Voor de exploitatie van de Europese websites, moest LuxOpCo gebruikmaken van de immateriële activa die zij in licentie had gekregen van LuxSCS. LuxOpCo werd geacht het juridische eigendomsrecht van de gehele voorraad te behouden (95). LuxOpCo zou alle risico's in verband met het bezit van de voorraad en de verkoop van producten via de Europese websites dragen (96). Volgens Amazons brief van 23 oktober 2003 was het de bedoeling dat LuxOpCo de zich in Luxemburg bevindende servers voor de verwerking van transacties zou bezitten en gebruiken voor het verwerken van transacties van klanten en derde verkopers, en om de betalingen daarvoor te autoriseren, met name de betalingen aan derde handelaren (97).

(135) LuxOpCo moest een contract aangaan met ASE, die voor de levering van de diensten in eigen naam maar ten behoeve van LuxOpCo zou optreden als commissionair, in het kader van Amazons programma's voor derde verkopers in Europa. ASE's diensten zouden in de eerste plaats bestaan uit bepaalde diensten voor de verwerking van bestellingen in verband met de dienstverlening.

(136) De in Duitsland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk gevestigde Europese gelieerde ondernemingen moesten verschillende diensten in verband met de Europese websites verlenen, waaronder bepaalde diensten voor klantendoorverwijzing en ondersteuning, marketing en fulfilment (98).

(137) Volgens de prognoses van de directie van Amazon die werden ingediend voor het verslag inzake verrekenprijzen werd LuxOpCo geacht in de loop van haar activiteiten haar omzet te verhogen van ongeveer 3,2 miljard EUR in 2005 tot ongeveer 8,3 miljard EUR in 2010 en de volgende kosten te dragen: de kosten van goederen als een percentage van de inkomsten werden gemiddeld geraamd op ongeveer 77,5 %, hetgeen leidde tot een brutomarge van ongeveer 22,5 %. LuxOpCo werd naar aanleiding van de herstructurering van 2006 geacht de lopende kosten in verband met het beheer en de exploitatie van het Amazonplatform in Europa op zich te nemen, met name de kosten van de verwerking van betalingen en inningen, dubieuze vorderingen, bepaalde uitgaven voor systeembeheer, en de kosten van de salarissen van de directie, de medewerkers die technologische ondersteuning bieden en het overige personeel dat verantwoordelijk is voor de ondersteuning van de exploitatie van het Amazonplatform in de regio (99). De veronderstellingen die ten grondslag lagen aan de prognoses van de directie werden in het verslag inzake verrekenprijzen niet openbaar gemaakt, noch opnieuw bezien (100).

2.2.4.2. Keuze van de meest geschikte verrekenprijsmethode

(138) Deel 5 van het verslag inzake verrekenprijzen gaat over het kiezen van de meest geschikte verrekenprijsmethode voor het bepalen van de zakelijke aard van het royaltytarief.

(139) Voor het bepalen van de vergoeding die kan worden toegeschreven aan LuxOpCo en de zakelijke aard van de royalty die door LuxOpCo aan LuxSCS betaald moet worden in het kader van de licentieovereenkomst, worden in het verslag inzake verrekenprijzen alternatieve verrekenprijzenregelingen voorgesteld: een methode van de vergelijkbare derdenprijs (comparable uncontrolled price, hierna „CUP” genoemd) en een andere methode op basis van deling van de residuele winst (101).

2.2.4.3. Analyse van verrekenprijzen gebaseerd op de CUP-methode

(140) In deel 6.1 van het verslag inzake verrekenprijzen wordt een zakelijke range voor een royalty berekend op basis van de CUP-methode.

(141) Ten eerste werd gezocht naar vergelijkbare transacties in Amazons eigen interne databank van licentieovereenkomsten en werd aan een extern bureau de opdracht gegeven licentieovereenkomsten te zoeken waarbij immateriële activa waar betrokken die overeenkomen met die van Amazon. De gevonden transacties werden niet voldoende vergelijkbaar geacht en werden derhalve afgewezen voor de CUP-analyse.

(142) Vervolgens werden in het verslag inzake verrekenprijzen de volgende overeenkomsten relevant geacht die Amazon sinds 2000 is aangegaan met derde detailhandelaren en in het kader waarvan Amazon haar technologieplatform beschikbaar heeft gesteld aan die detailhandelaren: de strategische alliantieovereenkomst tussen Rocket.zeta, Inc., Amazon.com, Inc., target.direct LLC en Target Corporation (hierna „de Target-overeenkomst” genoemd) (102), de strategische alliantieovereenkomst tussen Rock-Bound, Inc. en ToysRUs.com LLC (hierna „de ToysRUs-overeenkomst” genoemd); de overeenkomst inzake productadvertenties in zoekresultaten tussen Amazon.com Payments, Inc en Circuit City Stores, Inc. (hierna „de Circuit City-overeenkomst” genoemd); de overeenkomst inzake de hosting van spiegelsites tussen Frontier.zeta, Inc. en Borders Online LLC (hierna „de Borders-overeenkomst” genoemd); en de overeenkomst inzake de hosting van spiegelsites tussen Amazon.com International Sales, Inc. en Waterstone's Bookseller Ltd (hierna „de Waterstones-overeenkomst” genoemd). Amazon duidt deze overeenkomsten aan met de „M.com-overeenkomsten”. Na evaluatie van deze overeenkomsten concluderen de auteurs van het verslag inzake verrekenprijzen dat overeenkomst [A] een vergelijkbare overeenkomst is, daar de rest van de contracten immers „niet voorzag in de terbeschikkingstelling van het technologieplatform voor en chronische handel” (103).

(143) Op grond van overeenkomst [A], stemde Amazon ermee in een nieuwe website [A] en een [A] winkel op Amazon-websites te maken, ontwikkelen en onderhouden, ter vervanging van [A]”s bestaande website voor elektronische handel. De functies die in de website [A] moeten worden opgenomen, zouden wezenlijk gelijkwaardig zijn aan die welke doorgaans worden opgenomen in de Amazon-websites. In ruil daarvoor moest [A] Amazon een vergoeding betalen die onder meer bestaat uit een aanvangsvergoeding (104), een basisvergoeding (105), en verkoopcommissies (106).

(144) Om die vergoeding te kunnen vergelijken met de licentievergoeding (in het verslag inzake verrekenprijzen aangeduid met het „royaltytarief”), werd de aanvangsvergoeding afgeschreven en toegekend aan elk van de vier perioden waarnaar in de overeenkomst wordt verwezen en werd die samen met de jaarlijkse basisvergoeding omgezet in een percentage van de verkoop (variërend van 3,4 tot 7,2 %). Aangezien de in overeenkomst [A] opgenomen commissie varieerde van 4 % tot 5 % van de verkoop, kwamen de auteurs van het verslag inzake verrekenprijzen allereerst tot de conclusie dat het in overeenkomst [A] bedoelde royaltytarief varieerde van 8,4 % voor 11,7 % van de verkoop. [A] had zich er echter ook toe verbonden Amazon bepaalde vergoedingen te betalen ter compensatie van zowel overcapaciteit voor bestellingen als voorraadoverschot. Deze vergoedingen, als bedoeld in de overeenkomst, werden ook omgezet in een percentage van de verkoop, variërend van 1,2 % tot 0,7 %. Derhalve werd de zakelijke range van het royaltytarief aanvankelijk berekend op een waarde van 9,6 % tot 12,6 % van de verkoop.

(145) Tot slotte werd, aangezien [A] op grond van overeenkomst [A] geen toegang had tot Amazons klantgegevens, in het verslag inzake verrekenprijzen een aanpassing opgenomen om de CUP in overeenstemming te brengen met het feit dat LuxSCS LuxOpCo toegang tot Amazons klantgegevens verleende. Bijgevolg werd met gebruikmaking van de in de [B] overeenkomst beschikbare informatie een aanpassing naar boven van 1 % voorgesteld, wat resulteerde in een zakelijke range voor het royaltytarief van 10,6 % tot 13,6 % van LuxOpCo's verkoop.

2.2.4.4. Analyse van de verrekenprijzen gebaseerd op de methode van deling van de residuele winst

(146) In deel 6.2 van het verslag inzake verrekenprijzen wordt een zakelijke range voor de licentievergoeding berekend (in het verslag inzake verrekenprijzen aangeduid met het „royaltytarief”) op basis van de methode van deling van de residuele winst. Met de toepassing van die methode raamden de auteurs van het verslag inzake verrekenprijzen het rendement in verband met LuxOpCo's „routinematige functies in haar rol van de Europese werkmaatschappij” (107) op basis van de opslag op de door LuxOpCo gedragen kosten (108).

(147) Om een zakelijke range voor die opslag te bepalen, hebben de auteurs van het verslag inzake verrekenprijzen zoekopdrachten uitgevoerd naar vergelijkbare ondernemingen die gewoonlijk beschreven worden als bedrijven die zich bezighouden met het beheer en de werking van op software gebaseerde activiteiten. Aan de hand van een zoekopdracht naar vergelijkbare ondernemingen in de Amadeus-databank (109) met gebruikmaking van zoekcriteria in verband met het geografische gebied (110), het zoeken op trefwoorden in de beschrijving van bedrijfsactiviteiten (111) en de classificatie van economische activiteiten in combinatie met handmatig zoeken, zijn zeven ondernemingen gevonden die als vergelijkbaar met Amazon worden beschouwd (112).

(148) Op basis daarvan wordt de term „netto-opslag op de kosten” („net cost plus mark-up”) in het verslag inzake verrekenprijzen gedefinieerd als de winstniveau-indicator op basis waarvan de zakelijke vergoeding kan worden bepaald die kan worden toegeschreven aan de beoogde functies van LuxOpCo, die gedefinieerd werd als de bedrijfsopbrengsten, gedeeld door de som van de kosten van goederen en de exploitatiekosten (113). Op basis van gegevens over de zeven vergelijkbare ondernemingen, werd de volgende gemiddelde interkwartielrange voor drie jaar (1999-2001) berekend: het laagste kwartiel was 2,3 %, het middelste 4,2 %, en het hoogste kwartiel was 6,7 %. De tabel met de resultaten geeft aan dat de cijfers uitgedrukt zijn als percentages van de nettoverkoop (114).

(149) Als gevolg daarvan werd een opslag van [4-6] % geselecteerd en toegepast op de exploitatiekosten van LuxOpCo om „het relevante routinerendement dat kan worden toegeschreven aan de functies van LuxOpCo” (115) te bepalen. Dat rendement werd vervolgens in mindering gebracht op LuxOpCo's bedrijfsresultaat. Het daaruit voortvloeiende verschil tussen dat rendement en de door LuxOpCo geboekte winst, de residuele winst, werd in het verslag inzake verrekenprijzen beschouwd als volledig toe te schrijven aan het gebruik van de immateriële activa die van LuxSCS in licentie zijn gekregen.

(150) Ten slotte is in het verslag inzake verrekenprijzen de verwachte residuele winst van elk jaar gedeeld door de verwachte nettoverkoop van LuxOpCo om een indicatie van het royaltytarief te verkrijgen. Op basis daarvan concludeerden de auteurs van het verslag inzake verrekenprijzen dat „een royaltytarief binnen een range van 10,1 tot 12,3 procent van de netto-omzet dat door LuxSCS aan LuxOpCo wordt toegerekend overeenkomstig de OESO-richtlijnen zou voldoen aan de zakelijkheidsnorm” (116).

(151) De in het verslag inzake verrekenprijzen gemaakte berekeningen zijn samengevat en grafisch weergegeven in tabel 1 (117). De kolommen 1 en 3 zijn toegevoegd door de Commissie als toelichting op deze berekeningen: Tabel 1 Berekening in het verslag inzake verrekenprijzen, zie blz. 32 van het verslag inzake verrekenprijzen (kolom 1 en 3 zijn toegevoegd door de Commissie) (miljonen EUR) 1 2 3 4 5 6 7 8 9 2005 2006 2007 2008 2009 2010 a Inkomsten 3 154,2 4 299,9 5 073,9 5 987,1 7 064,7 8 336,3 b COGS 2 446,9 3 332,7 3 932,6 4 640,5 5 475,8 6 461,4 c Brutowinst a – b 707,3 967,2 1 141,3 1 346,6 1 588,9 1 874,9 d Exploitatiekosten 89,9 106,0 121,7 143,7 171,2 204,2 e Onderling (co.uk. .de, .fr) 279,4 338,4 395,6 456,2 524,1 602,7 f Kosten LUX Commissionaire 2,8 3,4 4,1 4,9 5,9 7,0 g Exploitatiekosten (inclusief onderling tussen ondernemingen) d + e + f 372,1 447,8 521,4 604,8 701,2 813,9 h Geraamde operationele nettowinst (verlies) vóór routinerendement) c – g 335,2 519,4 619,9 741,8 887,7 1 061,0 i Routinerendement aan LuxASE 0,14 0,17 0,20 0,24 0,29 0,35 j Routinerendement aan LuxOpCo [4 – 6] % × g 16,8 20,2 23,5 27,2 31,6 36,6 k Aan LuxSCS te betalen geraamde residuele winst h – i – j 318,3 499,1 596,2 714,3 855,8 1 024,0 l Effectief royaltytarief (in % van de inkomsten) k/a 10,1 % 11,6 % 11,8 % 11,9 % 12,1 % 12,3 %

2.2.4.5. Afstemming van de twee verrekenprijzenregelingen

(152) Bij het samenvatten van de analyses van de verrekenprijzen van de licentieovereenkomst met gebruikmaking van de CUP-methode en de methode van deling van de residuele winst, waren de auteurs van het verslag inzake verrekenprijzen van mening dat de resultaten samenkomen en gaven zij aan dat een zakelijke range voor het royaltytarief dat LuxOpCo aan LuxSCS verschuldigd is in het kader van die overeenkomst ging van 10,1 % tot 12,3 % van de verkoop van LuxOpCo.

(153) Vervolgens concluderen zij in het verslag inzake verrekenprijzen dat „hoewel het is redelijk te concluderen dat de keuze voor een royaltytarief dat zich bevindt binnen de range van royaltytarieven die met deze twee methoden verkregen zijn in overeenstemming zou zijn met het zakelijkheidsbeginsel, kunnen er kleine verschillen bestaan met betrekking tot de materiële activa die daadwerkelijk worden overdragen in het kader van overeenkomst [A], die verantwoordelijk zouden zijn voor de geringe verschillen in de resultaten die met de twee methoden zijn verkregen. […] het is redelijk te concluderen […] dat het minder waarschijnlijk is dat de methode van deling van de residuele winst leidt tot verkeerde ramingen en dat deze methode bijgevolg kan worden beschouwd als een betrouwbaardere meting van het zakelijke royaltytarief” (118).

2.2.5. GEVOLGEN VAN DE BETWISTE FISCALE RULING

(154) De Luxemburgse belastingdienst heeft met de betwiste fiscale ruling de inhoud van Amazons brieven van 23 en 31 oktober 2003 onderschreven. De instantie heeft met name bevestigd dat de verrekenprijzenregeling voor het vaststellen van de jaarlijkse royalty die door LuxOpCo aan LuxSCS moet worden betaald in het kader van de licentieovereenkomst, die op zijn beurt bepalend was voor LuxOpCo's jaarlijkse belastbaar inkomen in Luxemburg, op zakelijke grondslag was. Die methode is samengevat in afbeelding 2: Afbeelding 2 Bedrijfsstructuur van Amazons Europese entiteiten 2006-2014 incl. regeling voor de betaling van royalty's [4-6] % op exploitatiekosten Verkoop in de EU gefactureerd en geboekt in Luxemburg De geboekte winst bovenop de belastbare winst zoals overeengekomen in de bestreden ruling wordt door LuxOpCo aan LuxSCS betaald in de vorm van een royalty De belastbare winst van LuxOpCo zoals overeengekomen in de bestreden ruling 0,45 % op verkoop 0,55 % op verkoop Amazon.com, Inc. VS LUX LuxSCS Royalty Amazon EU Sàrl LuxOpCo Dochterondernemingen in de EU Amazon.co.uk Amazon.fr Amazon.de

(155) LuxOpCo heeft zich voor het invullen van haar jaarlijkse belastingaangifte tijdens de betreffende periode verlaten op de betwiste fiscale ruling om de jaarlijkse vennootschapsbelasting vast te stellen die zij in Luxemburg moest betalen. LuxSCS en haar in de Verenigde Staten gevestigde partners hebben al baat gehad bij de betwiste fiscale ruling, in die zin dat deze bevestigt dat noch LuxSCS noch haar partners in Luxemburg onderworpen zijn aan vennootschapsbelasting, gemeentelijke belasting voor ondernemingen noch, voor de genoemde partners, belasting over hun participatie in LuxSCS (119).

(156) Tabel 2 illustreert de gevolgen van de betwiste fiscale ruling voor de berekening van LuxOpCo's belastbare grondslag in Luxemburg en de hoogte van de te betalen royalty (de licentievergoeding) aan LuxSCS sinds 2006. De Commissie herinnert eraan dat LuxOpCo optreedt als de moedermaatschappij in de fiscale eenheid die zij vormt met ASE en AMEU, en dat deze ondernemingen dienovereenkomstig behandeld worden als één belastingplichtige voor de Luxemburgse belastingen. Bijgevolg wordt in tabel 2 een geconsolideerde situatie getoond en wordt er geen onderscheid gemaakt tussen LuxOpCo, ASE en AMEU in de volgende delen van dit besluit. Tabel 2 Berekening van LuxOpCo's belastbare grondslag en royaltybetalingen 2006-2013 (miljoen EUR) Luxemburgse fiscale eenheid van de groep 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 Totale inkomsten 1 979,4 3 545,7 4 298,6 5 605,4 7 628,8 10 086,3 13 312,1 [15 000 – 15 500 ] Netto COGS 1 610,8 2 828,3 3 406,1 4 421,6 6 084,4 8 078,0 10 486,6 [11 500 – 12 000 ] Totale exploitatiekosten 262,5 476,8 530,0 637,6 918,3 1 461,7 2 252,9 [3 000 – 3 500 ] Waarvan Kosten van toepassing op de opslag 262,5 439,9 493,6 597,0 801,9 1 313,1 2 041,7 [2 500 – 3 000 ] Waarvan LuxOpCo - Exploitatiekosten 78,6 162,6 203,6 258,4 317,7 483,1 662,7 [800 – 900] LuxOpCo - Onderling 183,8 277,3 290,0 338,6 484,1 830,1 1 379,0 [1 500 – 2 000 ] Van de opslag uitgesloten kosten (Mngt en RSU) 0,0 36,9 36,4 40,6 116,4 148,5 211,2 [200 – 300] Resulterende exploitatiewinst 106,1 240,5 362,6 546,2 626,1 546,6 572,7 [600 – 700] Geraamd totaal rendement voor de Luxemburgse fiscale eenheid van de groep van [4-6] % van de aangepaste exploitatiekosten 11,8 19,8 22,2 26,9 36,1 59,1 91,9 [100 – 200] Analyse boven-/ondergrens Bovengrens winst (0,55 % van de inkomsten) 10,9 19,5 23,6 30,8 42,0 55,5 73,2 [80 – 90] Ondergrens winst (0,45 % van de inkomsten) 8,9 16,0 19,3 25,2 34,3 45,4 59,9 [60 – 70] Geconsolideerde winst Luxemburg - per boven-/ondergrens en rendement 10,9 19,5 22,2 26,9 36,1 55,5 73,2 [80 – 90] Royaltybetaling (Luxemburgse fiscale eenheid van de groep aan LuxSCS) 95,2 221,0 340,4 519,3 590,0 491,1 499,4 [500 – 600]

(157) Volgens de berekening van de licentievergoeding aan LuxSCS (120) wordt de kostenbasis die gebruikt wordt voor het bepalen van de belastbare grondslag van LuxOpCo voor de Luxemburgse belastingen gevormd door haar exploitatiekosten en de kosten die gedragen worden door de Europese gelieerde ondernemingen die vervolgens worden terugbetaald door LuxOpCo (gespecificeerd in tabel 2 als „LuxOpCo-Onderling”). De kosten van verkochte goederen en bepaalde andere kosten, hierna aangeduid met „van de opslag uitgesloten kosten (Mngt en RSU)” in tabel 2, worden uitgesloten van de berekening van LuxOpCo's belastbare winst. De laatste kostencategorie omvat de volgende kosten: i) vanaf 2008, de door de Amerikaanse gelieerde ondernemingen van Amazon.com, Inc. gedragen lasten voor ondersteunende diensten (121), die niet waren voorzien ten tijde van de betwiste fiscale ruling; ii) vanaf 2010, de kosten die Amazon.com, Inc. LuxOpCo in rekening brengt voor de aandelen die worden toegekend aan de werknemers van LuxOpCo en enkele van haar directe en indirecte Europese dochterondernemingen bij wijze van vergoeding in aandelen (122). Amazon voert aan dat deze lasten de functies en risico's van LuxOpCo niet hebben gewijzigd.

(158) De toepassing van de opslag van [4-6] % op de som van LuxOpCo's exploitatiekosten en uitgaven binnen de onderneming geeft het geraamde totale rendement van het fiscale integratieverband in Luxemburg. Dit resultaat wordt vervolgens getoetst aan de criteria voor een boven- en ondergrens (respectievelijk 0,55 % en 0,45 % van de omzet). In gevallen waarin het geraamde totale rendement hoger was dan 0,55 % van de omzet (zoals in de jaren 2006, 2007,2011, 2012 en 2013), was de toepassing van de bovengrens bepalend voor de beoordeling van LuxOpCo's belastbare grondslag in Luxemburg, in tabel 2 aangeduid met „geconsolideerde winst Luxemburg — per boven-/ondergrens en rendement”.

(159) Ten slotte wordt de geconsolideerde winst Luxemburg (in het rulingverzoek aangeduid met het rendement van LuxOpCo) afgetrokken van het bedrijfsresultaat (in het rulingverzoek aangeduid met het „in de EU gerealiseerde bedrijfsresultaat”) voor het bepalen van de aan LuxSCS verschuldigde licentievergoeding.

2.3. IN DE LOOP VAN HET FORMELE ONDERZOEK INGEDIENDE AANVULLENDE INFORMATIE

(160) Amazon heeft in de loop van het onderzoek informatie verstrekt over de Europese online-detailhandelsmarkt, haar bedrijfsmodel in het algemeen en haar Europese activiteiten in het bijzonder, over de licentieovereenkomsten inzake intellectuele eigendom die zij heeft gesloten met niet-verbonden entiteiten, en over haar nieuwe bedrijfs- en belastingstructuur in Luxemburg met ingang van juni 2014. Deze informatie vormt een aanvulling op de reeds in deel 2.1 en 2.2 gepresenteerde informatie.

2.3.1. INFORMATIE OVER DE EUROPESE ONLINE-DETAILHANDELSMARKT

(161) De Europese online-detailhandelsmarkt vormde het voorwerp van een verslag in opdracht van Amazon van [adviseur 3], een adviesbureau, dat een analyse bevat van de economische ontwikkelingen van de elektronische handel in Europa (hierna „het verslag van [adviseur 3]” genoemd) (123). In het verslag van [adviseur 3] wordt de „online detailhandel” beschreven als de online verkoop van materiële goederen door online detailhandelaren, dat wil zeggen marktdeelnemers die goederen inkopen, ze in voorraad houden en ze online verkopen (124).

(162) Volgens dat verslag komen de activiteiten van online detailhandelaren meer overeen met de activiteiten van fysieke detailhandelaren, dan met die van aanbieders van digitale diensten (125). Het belangrijkste verschil tussen fysieke detailhandelaren en online detailhandelaren zit hem in het gebruikte distributiekanaal (126). Uit het onderzoek blijkt ook dat online detailhandelaren structureel minder winstgevend zijn dan aanbieders van digitale diensten, omdat hun kosten voornamelijk van variabele aard zijn. De kostenstructuur van de aanbieders van digitale diensten staat meer vast dan die van detailhandelaren, wat schaalvoordelen en hogere marges mogelijk maakt wanneer een onderneming eenmaal een kritische omvang heeft bereikt (127). Voor zowel fysieke als online detailhandelaren is de impact van schaalvoordelen op de winstgevendheid beperkt, aangezien het grootste deel van de kosten variabel is. Veranderingen in de kosten van verkochte goederen, kortingen en logistieke kosten, die een groot deel uitmaken van de totale kosten, hangen nauw samen met de verkochte hoeveelheden (128). Deze factor heeft, samen met de hevige concurrentie die kenmerkend is voor de sector van de online detailhandel, geleid tot negatieve gemiddelde EBIT-marges op de Europese online-detailhandelsmarkt. In de periode 2006-2013 was de verhouding van de gemiddelde EBIT-marge tot de verkoop -0,5 %.

(163) Uit de analyse van de marktdynamiek in de vijf dichtst bevolkte landen in Europa in het verslag van [adviseur 3] (129) blijkt dat „het segment van de online detailhandel tussen 2006 en 2013 een sterke groei heeft doorgemaakt en onderhevig was aan hevige concurrentie” (130). In het bijzonder „[v]ereiste de hevigheid van de concurrentie dat online detailhandelaren flink moesten investeren om het hoofd te bieden aan de groei van het marktsegment en de concurrentie te kunnen bijhouden, waardoor de marges onder druk kwamen te staan wanneer ze niet in het rood kwamen. Online detailhandelaars waren bereid in te boeten op de winstgevendheid op korte termijn, in de hoop dat de gedane investeringen op lange termijn winst zouden opleveren” (131). In het verslag wordt geconcludeerd dat, om te slagen op concurrerende Europese detailhandelsmarkten, rekening moet worden gehouden met de specifieke lokale kenmerken van deze markten (132).

2.3.2. INFORMATIE OVER AMAZONS BEDRIJFSMODEL

2.3.2.1. De „drie pijlers” van Amazons bedrijfsmodel voor de detailhandelactiviteiten

(164) Volgens Amazon (133) zijn assortiment (product-/goederenaanbod (134)), prijs en gemak (eenvoudig te gebruiken functionaliteit, snelle en betrouwbare afhandeling, snel reagerende klantenservice, volledige en gedocumenteerde inhoud, alsook een beveiligde transactieomgeving) (135) de bepalende factoren van haar detailhandelactiviteiten, waarbij assortiment eerst komt, vervolgens prijs en daarna gemak (136). Deze bepalende factoren worden door Amazon de „drie pijlers” (137) genoemd en zijn traditionele doelstellingen op het gebied van detailhandel (138). Volgens Amazon is de uitvoering van de drie pijlers van cruciaal belang en zijn originaliteit en innovatie nodig voor het productaanbod, de technologie, de commerciële kant, het geografische aspect enz. (139), waarbij menselijk handelen onmisbaar is. De drie pijlers moeten worden aangepast aan elke lokale markt waar Amazon actief is (140).

(165) Assortiment: Volgens Amazon is het assortiment een van de bepalende factoren van haar succes. Werknemers van Amazon omschrijven het als klanten alles bieden wat zij mogelijk willen kopen. Daarvoor moet achterhaald worden wat klanten mooi vinden en wat hun koopvoorkeuren zijn op een bepaalde markt, moeten relevante leveranciers worden aangetrokken en moet ervoor gezorgd worden dat de producten op voorraad zijn (141). Volgens Amazon hangen het assortiment en de omzet nauw met elkaar samen (142). Amazon streeft ernaar het breedst mogelijke assortiment te bieden en aantal aangeboden producten voortdurend te verhogen (143). Amazon breidt haar assortiment voortdurend uit, want hoe groter het assortiment, hoe groter de klanttevredenheid (144).

(166) Aangezien voorkeuren lokaal gelden en de voorkeuren voor productcategorieën en aanbieder per geografisch gebied verschillen (145), is ook het assortiment lokaal, omdat smaken en culturen lokaal verschillen (146). Dit blijkt uit een vergelijking van Amazons best verkopende artikelen, die per land verschillen (147). De doelstelling en de grootste verantwoordelijkheid op nationaal niveau is het opbouwen van een bedrijf dat zich voornamelijk richt op fysieke detailhandel en het samenstellen van een assortiment dat de klant aanspreekt (148). Het samenstellen van een dergelijk relevant assortiment gebeurt op basis van persoonlijke onderhandeling (van mens tot mens) (149).

(167) Binnen Amazon komt het assortiment op drie manieren tot stand: i) door de overname van bedrijven, ii) partnerschappen met leveranciers, en iii) programma's voor derden, zoals Marketplace. Zo begon Amazon haar activiteiten op het gebied van gereedschap in de Verenigde Staten met de overname van een bestaand bedrijf dat al gereedschap verkocht, waarmee zij toegang verkreeg tot de reeds bestaande verkooprelaties en het assortiment die Amazon aan haar detailhandelactiviteiten wilde toevoegen (150). Om samen te werken met leveranciers is specifieke marktkennis vereist en moet een vertrouwensband met die leveranciers worden opgebouwd (151). Zodra een partnerschap met een leverancier is aangegaan, moeten lokale verkoopmanagers deze betrekkingen onderhouden, met inachtneming van de voorwaarden van de leveranciers en kennis van de lokale markt. Amazons Marketplace laat andere detailhandelaren gebruikmaken van haar platform voor hun elektronische-handelsdiensten, zelfs als dit directe concurrenten van Amazon zijn. Amazon heeft het team voor technisch beheer (technical account management, hierna „TAM” genoemd) opgericht, dat het contactpunt is voor technische vragen van verkopers op Marketplace na hun introductie op de websites van Amazon. Amazon ontwikkelde ook haar technologie om potentiële verkopers toe te staan zich bij Marketplace aan te sluiten op basis van zelfbediening en in 2010/2012 werd aansluiting op basis zelfbediening steeds belangrijker voor Amazons handel via Marketplace (152).

(168) Prijs: Volgens Amazon is de prijs de op één na belangrijkste bepalende factor voor haar activiteiten. Amazon streeft ernaar de prijzen zo laag mogelijk te houden (153). Hoewel de prijsstelling tot 2009 voornamelijk handmatig gebeurde bij Amazon (154), worden de prijzen sindsdien vastgesteld door een prijsstellingsalgoritme.

(169) Gemak: Volgens Amazon is gemak haar derde bepalende factor voor haar activiteiten. Gemak bestaat uit verschillende doelstellingen die erop gericht zijn de klantervaring te vergemakkelijken en te verbeteren, zoals i), klanten helpen te vinden waar ze naar op zoek zijn door volledige productinformatie beschikbaar te stellen aan voor de klant, en ii) de gekochte producten zo snel en nauwkeurig mogelijk te leveren (155).

2.3.2.2. Online-marketingactiviteiten

(170) Naast assortiment, prijs en gemak vormen ook Amazons online-marketingactiviteiten een bepalende factor om bezoekers naar de websites van Amazon te trekken en de detailhandelverkoop te verhogen (156).

(171) Vóór 2003 werkte Amazon samen met internationale reclamebureaus ter ondersteuning van haar marketingactiviteiten. Dit veranderde in 2003, toen Amazon haar eigen online marketingactiviteiten begon te verrichten. Een van Amazons belangrijkste instrumenten voor online marketing is haar partnerprogramma („Associates Program”) (157), een belangrijk initiatief om verkeer te genereren (158). Amazon ontwikkelde het partnerprogramma om marketingsamenwerkingen aan te gaan met zogenaamde „aangesloten websites” waarop reclame wordt gemaakt voor Amazon of haar producten om internetverkeer naar de websites van Amazon te leiden (159).

(172) Toen de technologie voor het partnerprogramma eenmaal was ontwikkeld, moest het in elk land worden uitgerold via de lokale aangesloten websites. Bijgevolg kon de uitrol van het partnerprogramma alleen lokaal plaatsvinden (160). Derhalve werd Amazons team voor het partnerprogramma opgesplitst in een „softwareteam” en een „wervingsteam” (dat wil zeggen een team voor het ontwikkelen van de activiteit). Terwijl de softwareteam volledig gevestigd was in Seattle, werden de wervingsteams lokaal opgezet in landen waar Amazon een website exploiteerde (161), zoals Duitsland, het Verenigd Koninkrijk, en Japan (162).

(173) Voor het kiezen van de meest interessante lokale partnerwebsites (websites waarop reclame wordt gemaakt voor Amazon-producten) voor het partnerprogramma, dat wil zeggen die het verkeer naar de websites van Amazon aanzienlijk zouden verhogen, is kennis van de lokale markt vereist (163). Daarom wordt het netwerk van aangesloten websites opgezet door lokale Amazonteams. Dit omvat het aanwerven van de lokale websites (met inbegrip van de Europese websites), het vaststellen van de beloning voor de partners, tot oprichting van de vereniging, en de controle op gevallen van fraude. Dit proces begint met grote spelers zoals Google en strekt zich uit tot websites van bijzonder belang met een gering aantal bezoekers. Over alle overeenkomsten wordt lokaal onderhandeld, omdat rekening moet worden gehouden met de lokale omstandigheden met het oog op zoekmachineoptimalisatie, zelfs met wereldwijde websites zoals Google (164).

2.3.2.3. Technologie

(174) Amazon beschrijft zichzelf als een technologiebedrijf dat „detailhandel aanpakt als een technisch probleem” (165). Daarom vormt technologie een belangrijk onderdeel van Amazons activiteiten. Technologie stelt Amazon in staat concurrerende tarieven te bieden, bepaalde klanten suggesties voor producten te doen, betalingen te verwerken, de voorraad te beheren en producten naar klanten te verzenden. Technologie is ook nodig ter ondersteuning van de omvang van de activiteiten, aangezien Amazons bedrijfsstrategie berust op voortdurende uitbreiding (166).

(175) Amazons technologie is niet statisch, maar constant in ontwikkeling, en wordt continu verbeterd. Als Amazon haar technologie niet zou updaten en onderhouden, zou Amazon zou in staat zijn om de „volledige ervaring van online detailhandel die aan haar commerciële succes ten grondslag ligt” (167) te bieden. Naast het handhaven en verbeteren van de bestaande technologie ontwikkelen Amazons mensen software die nieuwe functies ondersteunt die in de loop der jaren worden toegevoegd (168). Volgens Amazon is dit van vitaal belang voor haar activiteiten aangezien „[…] constante softwareontwikkeling en innovatie onmisbaar zijn om te voorkomen dat Amazons technologie veroudert en haar zakelijke activiteiten mislukken” (169). Amazon streeft ernaar betrouwbaar, beschikbaar, snel en flexibel te zijn in haar activiteiten (170).

(176) Amazon is afhankelijk van zowel software- als hardwaretechnologie (171). Haar software-infrastructuur is gebaseerd op een zogeheten „servicegerichte architectuur”; in feite een verzameling functies („diensten”) in de software die met onderling met elkaar kunnen communiceren. De afzonderlijke diensten van Amazons servicegerichte architectuur werken samen om uiteenlopende soorten functies voor detailhandel te bieden in zowel interne processen als naar de klant toe (172). Dit zorgt onder meer voor gemakkelijker onderhoud van de afzonderlijke onderdelen van de software, en een hogere mate van innovatie.

(177) De belangrijkste componenten van Amazons softwaretechnologie worden hieronder beschreven: a) Softwareplatform: de door Amazon ontwikkelde softwarecode voor de exploitatie van haar websites bestaat uit complexe softwareprogramma's die de verschillende kenmerken van de websites beheren, zoals de zoek- en navigatiefunctie, de verwerking van bestellingen en personalisering. De software aan de basis van het platform vormt een geïntegreerd systeem dat voortdurend wordt verbeterd, versterkt en gewijzigd. De belangrijkste kenmerken omvatten werksnelheid, de omvang van functies en flexibiliteit in het voorzien in de behoeften van gebruikers. b) Uiterlijk van de website: het ontwerp zorgt voor een unieke „presentatie” van de website. c) Catalogussoftware: de catalogus bestaat uit alle informatie over de producten die door Amazon op haar websites worden verkocht. Amazons catalogus onderscheidt zich door de hoeveelheid informatie over producten die zij kan verkrijgen door het ondervragen van andere diensten, zoals beschikbaarheid en prijsgegevens. d) Zoek- en navigatiesoftware: de software die de zoek- en navigatiefuncties van de websites ondersteunt, zorgt ervoor dat de grote hoeveelheid informatie in de productcatalogus op een soepele en logische manier georganiseerd en gesorteerd wordt. De ontwikkelaars van de sitenavigatie gebruiken deze software om de gegevens te organiseren zodat die de kans dat klanten vinden wat ze zoeken zo groot mogelijk maken. e) Logistieke software: het logistieke proces maakt gebruik van door Amazon ontwikkelde software voor het beheren van de voorraad, toeleveringsketen, logistiek en herbevoorrading. f) Software voor de verwerking van bestellingen: voor de verwerking van bestellingen wordt gebruikgemaakt van door Amazon ontwikkelde software voor de uitvoering van bepaalde functies, met name de communicatie met Amazons verwerkingscentra om de beschikbaarheid van producten te bevestigen, de verzending te valideren, de geschatte leveringstermijn vast te stellen en wensen betreffende geschenkverpakkingen en andere voorkeuren van de klant door te geven. g) Software voor klantenservice: de medewerkers van de klantenservice maken gebruik van door Amazon ontwikkelde software om toezicht te houden op bestellingen van klanten en om snel en volledig op de grote verscheidenheid daaraan te reageren. h) Software voor personaliseringsfuncties: Amazon heeft software ontwikkeld en blijft die ontwikkelen om ervoor te zorgen dat haar databanken in staat zijn om grote hoeveelheden gegevens over de voorkeuren en aankoopgeschiedenis van afzonderlijk klanten te bewaren, te organiseren en terug te vinden. Deze functie zorgt voor een hogere tevredenheid onder gebruikers en is beter in staat om herhaalde aankopen te genereren.

2.3.3. AANVULLENDE INFORMATIE OVER LUXOPCO

2.3.3.1. De organisatiestructuur van luxopco

(178) Amazon heeft in de door haar ingediende informatie van 18 december 2015 en 15 januari 2016 een overzicht gepresenteerd van de organisatiestructuur van LuxOpCo sinds eind 2013, waarin de afdelingen van het bedrijf worden beschreven.

(179) LuxOpCo's organisatiestructuur wordt geïllustreerd door het organigram in afbeelding 3. Het aantal werknemers (fte (173)) dat per team werkzaam is bij LuxOpCo staat aangegeven tussen haakjes. Zo had het lokalisatie-en vertaalteam, dat vervolgens werd overgeplaatst naar [een andere Amazon-onderneming] en hernoemd is tot „softwareontwikkelings- en vertaalteam”, eind 2013 [60-70] fte's in dienst. Afbeelding 3 Organigram van LuxOpCo eind 2013 […]

(180) Volgens de het personeelsbeleid van de onderneming in Luxemburg, zoals vervat in het EU Policies and Procedures Manual (handboek betreffende beleid en procedures voor de EU) (174), moeten alle posities met een pan-Europese verantwoordelijkheid, dat wil zeggen die meer dan twee Europese landen bestrijken, gevestigd zijn in Luxemburg, met name de posities boven een bepaald niveau. Bijgevolg moeten de directeuren van alle in Luxemburg opererende entiteiten (LuxOpCo, ASE en AMEU) werkzaam zijn in Luxemburg en mogen deze entiteiten niet geleid worden door personen die elders in Europa of in de Verenigde Staten werkzaam zijn. In Luxemburg gevestigde werknemers die verantwoordelijk zijn voor de detailhandel, de activiteiten, de partners en het hoofdkantoor, zoals de juridische afdeling, de financiële afdeling, de boekhouding, de belastingen, HR, PR, moeten in dienst zijn van LuxOpCo. ASE heeft de vicevoorzitter van de bedrijfstak European Sales in dienst, alsook alle werknemers die zich bezighouden met Marketplace, Merchants@ en Enterprise Solutions (dat wil zeggen technisch beheerders en de relatiemanagers voor de activiteit Enterprise Solutions). De relatiemanager voor de activiteit Enterprise Solutions is een in Luxemburg gevestigde pan-Europese positie. Technisch beheerders met pan-Europese verantwoordelijkheden zijn gevestigd in Luxemburg, terwijl technisch beheerders voor handelaren in een lokaal land in dat land gevestigd zijn.

(181) Het bovengenoemde beleid komt tot uiting in de verdeling van functies en werknemers over Amazons Europese entiteiten, wat blijkt uit de lijst van Amazons werknemers sinds 1997 (175). De werknemers van Amazon die de functie van directeur of vicevoorzitter met pan-Europese verantwoordelijkheden vervullen, zijn werkzaam bij LuxOpCo […] of bij ASE […], terwijl werknemers met een lagere functie of die slechts voor één land verantwoordelijk zijn bij de Europese gelieerde ondernemingen in dienst zijn.

2.3.3.2. Financiële informatie over LuxOpCo

(182) De winst-en-verliesrekening en balansen van LuxOpCo zoals voorgesteld in haar jaarrekening voor de jaren 2006-2013 zijn weergegeven in tabel 3. Tabel 3 Financiële informatie over LuxOpCo voor 2006-2013 (miljoen EUR) Winst en verlies LuxOpCo 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 Omzet n.a. n.a. n.a. n.a. n.a. 9 130,1 11 892,9 [13 500 – 14 000 ] COGS n.a. n.a. n.a. n.a. n.a. 7 078,4 9 171,9 [10 000 – 10 500 ] Netto-omzet 1 930,1 3 426,7 4 031,6 5 191,1 7 042,1 2 051,7 2 721,0 [3 000 – 3 500 ] Personeelskosten 2,2 5,1 7,5 11,4 14,0 23,4 40,7 [60 – 70] Waardecorrecties op activa 4,0 14,9 16,1 15,9 31,8 81,8 254,4 [200 – 300] Overige bedrijfsopbrengsten 91,3 128,6 211,7 286,6 451,0 724,6 1 183,1 [1 500 – 2 000 ] Waarvan Van ASE ontvangen royalty 78,6 126,1 196,2 285,6 449,8 694,3 1 072,3 [1 500 – 2 000 ] Van AMEU ontvangen royalty 2,5 7,5 0,0 0,0 21,9 95,9 [100 – 200] Overige (externe) bedrijfslasten 1 979,5 3 546,8 4 188,5 5 416,5 7 418,2 2 647,3 3 726,2 [4 500 – 5 000 ] Waarvan COGS 2 608,4 3 058,4 3 952,6 5 458,1 Royalty betaald aan LuxSCS 95,2 257,9 341,4 519,3 590,0 491,1 499,4 [500 – 600] Rentebaten en soortgelijke baten 10,9 22,7 29,7 19,2 23,8 65,4 131,1 [40 – 50] Rente en soortgelijke lasten 30,4 16,5 35,5 38,3 33,1 60,5 80,0 [70-80] (19,5) 6,2 (5,7) (19,1) (9,3) 4,9 51,1 [30 – 40] Belasting op de winst en soortgelijke lasten 4,6 (1,6) 6,7 4,2 5,5 8,2 2,2 [0 – 10] Winst (verlies) voor het boekjaar 11,6 (3,7) 18,8 10,6 14,4 20,4 (68,3) [20 – 30]

Balanstotaal LuxOpCo 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 Activa Vaste activa 190 209 275 304 547 915 1 361 [1 500 – 2 000 ] Immateriële vaste activa 0 0 0 0 0 2 121 [100 – 200] Materiële vaste activa 6 5 1 1 3 5 8 [0-10] Financiële vaste activa 184 203 274 303 544 908 1 232 [1 500 -2 000 ] Vlottende activa 887 1 171 1 518 2 396 3 255 4 113 4 851 [5 000 -5 500 ] Voorraden 185 227 245 384 591 990 1 350 [1 500 -2 000 ] Vorderingen 152 255 266 320 511 798 916 [1 000 – 1 500 ] Effecten 99 112 376 1 049 1 348 1 182 924 [800-900] Bankrekeningen, postgirorekeningen, kas 451 577 632 644 805 1 143 1 661 [1 500 -2 000 ] Overlopende posten 0 0 1 1 5 3 16 [10-20] Totale activa 1 077 1 380 1 794 2 702 3 807 5 031 6 228 [7 000 – 7 500 ] Passiva Kapitaal en reserves 35 41 73 89 117 185 109 [100 – 200] Niet-achtergestelde schulden 1 011 1 302 1 676 2 521 3 553 4 636 5 817 [6 500 – 7 000 ] Handelscrediteuren 397 597 779 1 136 1 661 2 187 2 910 [3 000 – 3 500 ] Schulden aan gelieerde ondernemingen 550 632 833 1 285 1 712 2 109 2 460 [2 500 -3 000 ] Belastings- en sociale zekerheidsschulden 2 6 5 3 1 116 121 [100-200] Overige crediteuren en overlopende posten 61 68 59 96 179 224 327 [100-200] Uitgestelde baten 31 37 46 92 137 210 301 [300-400] Totale passiva 1 077 1 380 1 794 2 702 3 807 5 031 6 228 [7 000 -7 500 ]

(183) LuxOpCo was verantwoordelijk voor het beheer van de kasmiddelen van de groep in Europa (176). De aan de gelieerde ondernemingen verschuldigde bedragen zijn inclusief een door LuxSCS een LuxOpCo toegekende lening in het kader van een kredietovereenkomst (177). Deze kredietovereenkomst werd door Amazon omschreven als „Back-to-back Activity” (178). Tussen 2006 en 2016 gebruikte LuxOpCo de in het kader van de kredietovereenkomst opgenomen middelen voor verwervingen (bv. [verwerving Q, R, S