5.5.67 PUBLIKATIEBLAD VANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN 1697/67
EUROPESE ECONOMISCHE GEMEENSCHAP
MEDEDELINGEN
RAADENCOMMISSIE
NEGENDE VERSLAGVANDEWERKZAAMHEDEN
VANHETMONETAIR COMITÉ
(67/292/EEG)
INLEIDING
Inditverslagwordteenoverzichtgegevenvandecoördinatievandemone­
taireenfinanciëlepolitiekderLid-Staten ,dieheteigenlijkewerkterrein
vormtvanhetMonetairComitévandeEuropeseEconomische Gemeenschap ,
terwijlvoortsdewerkzaamheden vanhetComitégedurendehetjaar1966inhet
kortwordenbeschreven .
IndeloopvanhetjaarheefthetComitétienvergaderingen gehouden ;de
werkgroepen welkebelastzijnmethetbestuderenvandemonetaireen
financiëlesituatieindeLid-Statenkwamenherhaaldelijk bijeen.
Bijhetverstrijkenvandestatutairetweejarigeambtsperiode vanzijn
bestuurheefthetComitémetalgemenestemmenjhr.mr.E.vanLennep,
thesaurier-generaal bijhetNederlandse ministerievanFinanciën ,endeheren
B.Clappier,vice-president vandeBanquedeFranceendr.O.Emminger ,lid
vandedirectievandeDeutscheBundesbank ,respectievelijk alsvoorzitteren
vice-voorzitters herkozen .EenlijstvandeledenvanhetComitéisbijditver­
slaggevoegd.
Ditverslagwerdop1maart1967vastgesteld .Desindsdien ,binnenofbuiten
deGemeenschap ,ingetredeneconomischeontwikkeling ofgetroffenmaatregelen
wordennietbehandeld .

1698/67 PUBLIKATIEBLAD VANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN 5.5.67
DEELI
HOOFDSTUK I
ALGEMENE BESCHOUWINGEN
1.Tienjaarzijnverstrekensedertdeonder­
tekeningvanhetVerdragtotoprichtingvande
EuropeseEconomische Gemeenschap teRome.
BijdezegelegenheidwilhetComitéenigeogen­
blikkenstilstaanbijdebedoelingenvandeop­
stellersvanhetVerdragtenaanzienvande
samenwerking ophetgebiedvandemonetaire
enfinanciëlepolitiek—heteigenlijkewerkter­
reinvanhetMonetairComité—ennagaanofde
toegepasteproceduresdoeltreffendwarenenof
wellichtbepaaldeverbeteringen noodzakelijk
lijken,geziendeervaringenvandeafgelopen
jaren.Eerstzalaandachtwordengewijdaan
dezeervaringen ,vervolgenszullendevooruit­
zichtenvoordetoekomstwordenbesproken .hetgebiedvandeinternationale monetairebe­
trekkingenmetelkaarinovereenstemming te
brengen,inhetbijzondermetbetrekkingtot
dewerkingvanhetinternationale monetaire
stelselen.dedeelnemingvandeLid-Statenaan
belangrijkeactiestotondersteuning vanbe­
paaldevaluta's.
4.Uitartikel104vanhetVerdragvanRome
volgtdatdeLid-Statenmoetenstrevennaarde
verwezenlijking vandevolgende,welbekende
enalgemeenaanvaarde ,economische doelstel­
lingen:betalingsbalansevenwicht ,hogegraad
vanwerkgelegenheid enprijsstabiliteit .
Ditartikel,datvolgtopdebepalingenwelke
handelenoverdeconjunctuurpolitiek alseen
aangelegenheid vangemeenschappelijk belang,
staataanhetbeginvanhethoofdstukbetreffen­
dedebetalingsbalans .Hetpreciseertopeenbe­
paaldpuntdebetekenisvandealgemenetaak
welkebijartikel2vanhetVerdragaandeGe­
meenschapwerdtoegekendmethetoogopeen
„gestadigeenevenwichtige expansie"vande
volkshuishoudingen derLid-Staten .
Denadrukwordthiergelegdophetfeitdat
hetnoodzakelijkerwijze teverzekerenevenwicht
vandebetalingsbalans inhaargeheelheteerste
doelvormtvanheteconomisch beleidvanalle
Lid-Staten ,metdienverstandedatdeLid­
Statenhetniveauvandewerkgelegenheid en
hetprijspeiluiteraardnietmogenveronacht­
zamen.Dezeformulering weerspiegelt debe­
zorgdheidvandeopstellersvanhetVerdrag,
dieindeprecairesituatieophetgebiedvande
internationale betalingenenindeonvoldoende
reservesvanenigeLid-Statendevoornaamste
bedreigingzagenvandefeitelijkeverwezen­
lijkingvandegemeenschappelijke markt.
5.Deevolutiegedurendehetafgelopende­
cenniumwerdechtergekenmerktdoorverschil­
lendeontwikkelingen diein1957moeilijkte
voorzienwarenenwaardoordeomstandigheden
waaronderhetVerdraginwerkingtradtotop
zekerehoogtezijngewijzigd .
Hetherstelvandeexterneconvertibiliteit
vandeEuropesevaluta's,datreedseind1958
plaatsvond ,endeaanvullendemaatregelen die
genomenwerdenomhetkapitaalverkeer te
vergemakkelijken hebbendebelemmeringen
welkeophetgebiedvandebuitenlandse handelTerugblik
2.Volgensartikel104vanhetVerdragvan
RomeisiedereLid-Staatverplichthetecono­
mischbeleidtevoeren„datnoodzakelijk isom
hetevenwichtvanzijnbetalingsbalans inhaar
geheelteverzekerenenhetvertrouweninzijn
valutatehandhaven ,waarbijhijzorgdraagt
vooreenhogegraadvanwerkgelegenheid en
vooreenstabielprijspeil".Artikel105voorzag
indeinstellingvanhetMonetairComitéombij
tedragentotdeverwezenlijking vandeze
doeleindenopmonetairenfinancieelgebied.
3.Metinachtneming vandeontwikkeling
welkezichsindsdeondertekening vanhetVer­
dragvanRomeheeftvoltrokken ,ishetComité
thansvooralbelastmetdevolgendeviertaken:
—decoördinatievanhetmonetaireenfinan­
ciëlebeleidderLid-Statenbevorderen ;
—demonetaireenfinanciëletoestandvan
deLid-StatenenvandeGemeenschap ,alsmede
dealgemeneregelingvanhetbetalingsverkeer
derLid-Statenvolgenenterzakeregelmatig
aandeRaadenaandeCommissieverslagdoen;
—adviezenuitbrengenoverdemaatregelen
waardoordebeperkingenvanhetvrijekapitaal­
verkeertussendeLid-Statenkunnenworden
opgeheven ,voorzoverzulksnoodzakelijk is
voordegoedewerkingvandegemeenschappe­
lijkemarkt;
—overlegplegenteneindebelangrijkebe­
slissingenenverklaringen vandeLid-Statenop

5.5.67 PUBLIKATIEBLAD VANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN 1699/67
envandeinternationale kapitaalbewegingen
bestondensterkverminderd .Anderzijdsvormde
hetelanvandegemeenschappelijke markteen
vandefactorenwelkeertoeleiddendathetuit
anderegeïndustrialiseerde landenafkomstige
kapitaalzichmeeropdeGemeenschap richtte.
IndeGemeenschap bleekzichnamelijkeen
krachtigeeconomischegroeitevolstrekken ,het­
geenonderanderewastoeteschrijvenaande
aanzienlijkeexpansievandeproduktiecapaciteit
alsgevolgvanmeteensterkeproduktiviteits­
verbeteringgepaardgaandeomvangrijke in­
vesteringen .Dezeontwikkeling droegbijtot
eenbelangrijkeversterkingvanhetconcurren­
tievermogenvandeLid-Statentenopzichtevan
derdelanden,dietotuitdrukkingkwaminhet
ontstaanendehandhavingvanaanzienlijke be­
talingsbalansoverschotten vandeGemeenschap
tegenoverderestvandewereld.
Vandeanderekanthebbendetekortenvan
deVerenigdeStatenvanAmerikagedurende
deafgelopenjareneenzeergroteinvloeduit­
geoefendopdeinternationale monetairebe­
trekkingen ,eninhetbijzonderopdepositievan
deE.E.G.
DevooruitgangvandeGemeenschap werd
eveneensbevorderddoordeaanmerkelijke en
«duurzameverbeteringvandeeconomische ,mo­
netaireenfinanciëlesituatieinFrankrijkals
gevolgvandein1958doorditlandgetroffen
stabilisatiemaatregelen endevaststellingvan
eennieuwepariteitvoordeFransefrank.
TenslottewerdenalleLid-Staten ,opver­
schillendetijdstippeneninuiteenlopende mate,
tijdelijkgeconfronteerd metaaninternefac­
torentoeteschrijveninflatoiretendensen .slagenaandeRaadenaandeCommissieover
demonetaireenfinanciëleontwikkeling inde
Lid-Staten enindeadviezenwelkehetheeft
uitgebrachtoverdebijzonderevoorstellenwelke
doordeCommissiebijdeRaadwerdeninge­
diendheefthetComitézichherhaaldelijk daar­
overuitgesproken .
7.Hetontstaanvanaanzienlijke betalings­
balansoverschotten of-tekortenwijstvrijwel
steedsopeenverstoringvanhetinterneeven­
wicht.Daaropdenationaleoverheiddetaak
rustomhetalgemeeneconomischevenwichtte
verzekeren ,ishetechternietvoldoendedeaan­
dachtterichtenopdetotalebetalingsbalans van
deE.E.G.-landentenopzichtevanderdelanden.
Menzoubijvoorbeeldnietmogenstellendat
hetbetalingsbalanstekort vanNederlandin1966
nietvanbelangis,omdatItaliëindeloopvan
hetzelfdejaareengrootsurplusheeftgeboekt.
Ookzouhetonjuistzijntemenendathetvoor
1967geraamdeaanzienlijke overschotinhet
buitenlandse betalingsverkeer vandeBonds­
republiekDuitslandeenonbelangrijke aange­
legenheidvormt,omdatditwellichtgepaardzal
gaan,althanstotopzekerehoogte,meteen
verslechtering vandebetalingsbalans vanItalië
enFrankrijk .Dergelijkewijzigingenindeon­
derlingesaldibinnendeGemeenschap zullen
heteconomisch evenwichtinelkvandeLid­
Statenzekerverstoren ;zijvereisendanook
corrigerendemaatregelen ,welkenietvertraagd
zoudenmogenwordendoordatmenzijntoe­
vluchtneemttothetlapmiddelvancompen­
serendekortlopendekapitaalbewegingen .
8.Detoenemende vervlechting vandena­
tionaleeconomieën inhetkadervandeE.E.G.
heeftgeleidtoteensteedssterkereinterdepen­
dentievandeconjuncturele ontwikkelingen in
deLid-Staten .Zohebbeninflatoirespanningen
ineenvandeLid-Statenviadelopendereke­
ningvandebetalingsbalans veelalinflatoire
verschijnselen indepartnerlanden opgeroepen .
HetMonetairComitéheeftinzijnverslagen
herhaaldelijk deaandachtdaaropgevestigd .
Deverwezenlijking vandeeconomische doel­
stellingenvanelkeLid-Staatisdusthanssterk
afhankelijkvandeeconomischeontwikkeling in
departnerlanden .Integenstelling tothetgeen
wellichtdoordeopstellersvanhetVerdragwerd
gevreesd,schuildehetvoornaamste gevaarech­
ternietineenontwikkeling welkeertoezou
kunnenleidendatdemaatregelentotliberali­
satievanhetgoederen-enkapitaalverkeer wor­
denopgegevenendeopbouwvandegemeen­
schappelijke marktderhalveweeroplosse
schroevenwordtgezet,maarwerdhetinterne
evenwichtvandeverschillende landenzelfbe­
dreigd.Dehandhaving vandeprijsstabiliteit
kwaminhetgedingeninalleLid-StatenheeftInternenexternevenwicht
6.Uiteenoogpuntvancoördinatievande
doordelandenderEuropeseEconomische Ge­
meenschapgevoerdeeconomischepolitiekleidde
dezojuistbeschrevenontwikkeling ertoedatde
vraagstukken verbandhoudendemethetinterne
enexterneevenwichteenanderkarakteraan­
namendanaanvankelijk werdgevreesd .In
plaatsvantekampentekrijgenmetaanzien­
lijkeenaanhoudende betalingsbalanstekorten
ofeensterkeafzwakkingvandebinnenlandse
vraag,boektendeLid-Statenoverschotten in
hunbuitenlandsbetalingsverkeer envroegen
internespanningenhunaandacht.HetMonetair
Comitéheeftdanookeenbelangrijkdeelvan
zijnactiviteitengewijdaandebestuderingvan
dezevraagstukken ophetgebiedvanzowelde
binnenlandse alsdebuitenlandse economische
enmonetairepolitiek.Inzijnperiodiekever­

1700/67 PUBLIKATIEBLAD VANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN 5.5.67
deervaringgeleerddateenonvoldoendewaak­
zaamheid'opditgebieduiteindelijknadelige
gevolgenheeftvoordewerkgelegenheid envoor
deeconomische ontwikkeling inhetalgemeen .
Zowerdhetduidelijkdathetnietmogelijkis
opcommunautair niveau,endusinhetkader
vanhetMonetairComité,devoorwaarden voor
hetinterneconomisch enfinancieelevenwicht
vanelkderLid-Statenteveronachtzamen .
9.Maarookbleekdatzelfsindehuidigefase
vaneenreedsbelangrijkeintegratiehetcon­
junctuurverloop vanlandtotlandkanver­
schillen,waardoordeLid-Statenertoeworden
gebrachtuiteenlopende maatregelentenemen,
dieonvermijdelijk vaninvloedzijnopde
economischeontwikkeling indeoverigelanden
eninbepaaldegevallengevolgenkunnenheb­
benwelkeinstrijdzijnmetdeeigendoelstel­
lingenvandezelanden.Weliswaarheeftde
uiteenlopende evolutievandeeconomische si­
tuatieindeverschillende Lid-Staten soms
bijgedragentothetontstaanvaneengrotere
conjuncturele stabiliteitindeGemeenschap als
geheel,dochinanderegevallenhebbendein­
flatoiretendensenelkaaroverenweerversterkt .
Hetbeginselvandecoördinatievanhetecono­
mischbeleidderLid-Statenzoudanookzodanig
moetenwordentoegepast,datdeineenofmeer
Lid-Statengenomenmaatregelen zominmo­
gelijkafbreukdoenaandedoordepartner­
landengevoerdeeconomischepolitiekendever­
wezenlijking vandegemeenschappelijke doel­
stellingen ,zoalsdezeingrotelijneninhetVer­
dragzijnaangegeven ,inallelandenmogelijk
maken.
Instrumenten vandeeconomische politiek
10.Inzijnvorigejaarverslagen heefthet
MonetairComitéverscheidene malengewezen
ophetbelangvanhetinstrumentarium waar­
doorhetbereikenvandereedsgenoemdedoel­
eindenvandebinnenlandse enbuitenlandse
economische enmonetairepolitiekkanworden
verzekerd ;tevenswerdbeklemtoond hoezeer
hetnoodzakelijk isdatdelandenbereidzijn
daadwerkelijk gebruiktemakenvandezein­
strumenten .12.Reedsin1962begonnendestaatsuitgaven
algemeentoetenemenineentempodatweldra
deneigingvertoondedatvandegroeivanhet
nationaalprodukttegenlopendeprijzenteover­
treffen.Overalgevenookdeuitgavenvande
lagerepubliekrechtelijke lichameneensnelle
stijgingtezien,welkemetnameverbandhoudt
metdebehoeftenophetgebiedvandeurbani­
satie.Doordezeontwikkeling werdendegren­
zenvaneenzuivermonetairbeleidsteeds
duidelijkerinhetlichtgesteldenwerddeRaad
vandeGemeenschap ertoegebrachtzichopeen
nieuwterreintebegeven.
13.Indeaanbevelingen welkedeRaadop15
april1964heeftgeformuleerd tenaanzienvan
deconjunctuurpolitiek ,werdinhetbijzonderde
nadrukgelegdopdenoodzaakomdevande
openbarefinanciënuitgaandenetto-impulsstrikt
tebeperken .Dezeaanbevelingen werdenop8
april1965bevestigdenop22december1966
inenigszinsgewijzigdevormherhaald .Inhet
algemeenhebbendeLid-Statengetrachtdealdus
gesteldenormeninachttenemen,dochzij
stuittendaarbijopveelalaanzienlijkemoelijk­
heden.Desalniettemin blijfthetMonetairCo­
mitévoorstander vanhetvaststellenvancri­
teriaophetonderhavigegebied.
14.Metallebegripvoordemoeilijkheden
welkeeensoepelerehanteringvandebegro­
tingspolitiekmetzichbrengt,vooralwegensde
betrekkelijke inelasticiteit opkortetermijnvan
deoverheidsuitgaven ,wilhetMonetairComité
ernogmaalsopwijzendathetonderhavige
instrumenteengroterebijdragezoumoeten
leverentothetherstelendehandhaving van
hetalgemeeneconomischevenwicht .Doordein­
voeringvanmeerjarigeramingenvanover­
heidsuitgaven zoueenmeerflexibelgebruikvan
hetbeleidtenaanzienvandeopenbarefinan­
ciënopmiddellangetermijnmogelijkmoeten
wordengemaakt.Daardoorzoueveneenswor­
denbijgedragen toteenversterking eneen
beterebenuttingvanhetstabiliserende effect
vandedoordeconjuncturele ontwikkeling be­
paaldeschommelingen indebelastingopbreng­
sten.Zulksdoetechternietsafaanhetfeitdat
hetbudgettaireinstrumentmoetwordengeper­
fectioneerdmethetoogopdeanticyclische rol
diehetheefttevervullen .
a)Begrotingspolitiek
11.Inditverbandmoeteenbelangrijkerol
wordentoegekendaandebegrotingspolitiek .
Jammergenoegdienttewordengeconstateerd
datdezetijdensdeafgelopenjarennogveel
gebrekenvertoonde .IndemeesteLid-Staten
heeftdeoverheid ,eninbepaaldegevallenvoor­
aldelagereoverheid,ongetwijfeld bijgedragen
totdevergrotingvandeconjuncturele span­
ningen.b)Monetairbeleidenkapitaalverkeer
15.Eenmeernadrukkelijk beroepophet
begrotingsbeleid betekentgeenszinsdatmen
hetmonetairbeleidmagverwaarlozen .Hetzou
namelijkweinigrealistischzijntemenendat
eenbegrotingspolitiek meteenzodanigenauw­
keurigheidwordttoegepastendatdetiming
ervanzoprecieskanwordenafgestemdopde

5.5.67 PUBLIKATIEBLAD VANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN 1701/67
InalleLid-Statenechterstuitmenbijhetka­
pitaalverkeer nogopbepaaldemoeilijkheden
vanadministratieve ,fiscaleofinstitutionele aard.
Ongetwijfeld ishetnoodzakelijk enmogelijk
dezesituatieteverbeteren ,alwashetslechts
methetoogopdeverwezenlijking vandein
hetVerdragvanRome,metnameindeartike­
len3en67,aangegevendoelstellingen .
17.Hetlijktzeerwaarschijnlijk dateenmeer
volledigeliberalisatie vanhetkapitaalverkeer
zalleidentoteenbetereaanwending vande
besparingenendaardoorwellichttevensdetot­
standkoming ervanzalbevorderen .Ditresultaat
zalechterslechtstenvollewordenbereikt,in­
diendeliberalisatievandekapitaalbewegingen
gepaardgaatmeteensterkerevervlechting van
dekapitaalmarkten derE.E.G.-landen .
18.Inderdaadroeptdevrijmakingvanhet
kapitaalverkeer onderdehuidigeomstandig­
hedenbepaaldemoeilijkheden op,hetgeenver­
klaartwaaromenigeLid-Statennogdeviezen­
beperkingen handhaven .Zolangdeconjunc­
tureleontwikkeling vandeeneLid-Staattot
deandereverschiltenhetmonetairbeleidin
hetkadervandefinanciëlebetrekkingen met
hetbuitenlandresultatenkanopleverendie
tegengesteld zijnaandeopbinnenlands vlak
nagestreefde doeleinden ,ishetnamelijkge­
wenstdatdemogelijkheid blijftbestaanomin
deverschillende landeneenmonetairepolitiek
tevoerenwelkeisafgestemdopdeinterne
conjuncturele situatie.Meerinhetalgemeen
magnietuithetoogwordenverlorendateen
volledigeliberalisatie vandekortlopende ka­
pitaalbewegingen onderbepaaldeomstandig­
hedeneenaanpassingvandeophetverzekeren
vanhetalgemeeneconomischevenwichtgerichte
nationaleinstrumenten noodzakelijkkanmaken.
Derhalveimpliceerthetstrevennaareen
meervolledigeliberalisatievanhetkapitaal­
verkeernietalleeneenverdergaande coördi­
natievanhetmonetairbeleidendebegrotings­
politiek,dochookhetzoekennaarmethoden
waardoor ,zonderdeviezenbeperkingen enbij
eengeleidelijkeopheffingvanallerleibelem­
meringenvoorhetkapitaalverkeer ,deconjunc­
tureleontwikkeling indeLid-Statenopdoel­
treffendewijzeondercontrolezoukunnenwor­
dengehouden .wisselendeomstandigheden datdesteunvan
hetmonetairbeleidoverbodigwordt.Dege­
beurtenissen vandelaatstejarenhebbenaan­
getoonddatdealgemeenaanvaardedoeleinden
vandeeconomische politieknietvolledigwer­
denbereikt,zodateenversterkingeneenaan­
passingvandeinstrumenten vanhetmonetair
beleidnoodzakelijk zijn.HetMonetairComité
hechtdanookveelwaardeaandemaatregelen
welkegedurendedeafgelopenjarendoorenige
Lid-Statenwerdengenomenomhetmonetaire
instrumentarium waaroverzijbeschikkente
verbeterenentemoderniseren .Deervaring
welkeeenaantalLid-Statenheeftopgedaanmet
dehanteringvaninstrumenten alsminimum­
reservesenkredietplafonds heeftverscheidene
partnerlanden ertoegebrachtdezezelfdetech­
niekentoetepassentervergrotingvande
doeltreffendheid vanhunmonetairbeleid.
HetComitéheeftoverigensreedsinhetbe­
ginvanzijnbestaanaandachtgewijdaandit
vraagstuk ;in1962heeftheteenstudiegepu­
bliceerdoverdeinstrumenten vanhetmonetair
beleid.Zijnbelangstelling voordeperfectione­
ringvandemonetaireinstrumenten envoorde
toepassingsmogelijkheden daarvanwerdver­
sterktdoorhetfeitdatdedooreenlandinhet
kadervanhetmonetairbeleidgetroffenmaat­
regeleneengroteinvloedkunnenuitoefenen
opdeontwikkeling indeoverigelanden.Vor­
deringenophetonderhavigegebiedzijntemeer
noodzakelijk ,daardeondernemingen ende
handelsbanken vandeLid-Statensteedsruimere
mogelijkheden hebbenomgebruiktemaken
vandebelangrijkefaciliteitenvandeEuro­
dollarmarkt .Zondereenharmonisatie vanhet
monetaireinstrumentarium waaroverdeLid­
Statenbeschikken eneenbeterecoördinatie van
hetdoordeverschillende Lid-Statengevoerde
beleiddreigtdezesituatiededoeltreffendheid
vanhunmaatregelentebeperken ,terwijltoch
hetmonetairbeleid,evenalsinhetverleden,
eenbelangrijkeroltoevaltbijdehandhaving
vanhetinterneenexterneevenwicht .
16.Inartikel69vanhetVerdragvanRome
wordtaanhetMonetairComitéeentaaktoege­
kendinverbandmetdeliberalisatie vanhet
kapitaalverkeer ,dievolgensartikel67moet
wordenverwezenlijkt ,,indematewaarinzulks
voordegoedewerkingvandegemeenschap­
pelijkemarktnodigis".Tijdensdeeerstejaren
vanhetbestaanvandeGemeenschap werddoor
devaststellingvantweerichtlijneninzakehet
kapitaalverkeer devrijheidvanditverkeeraan­
zienlijkvergroot .MomenteelzijninNederland ,
Italiëen,zijhetingeringeremate,Frankrijk
bepaaldecategorieënkapitaalverkeer nogaan
deviezenbeperkingen onderworpen ;hetbetreft
hierinhetbijzonderkortlopendekapitaalbe­
wegingenenemissiesvanbuitenlandse effecten.c)Loon-enprijsbeleid
19.Zoalsreedsvermeld,heefthetComité
steedsmeeraandachtbesteedaanhetverloop
vanprijzenenproduktiekosten .Dezezijnge­
durendedeafgelopenjaren,envooralsinds
1963,inalleLid-Statenaanzienlijkgestegen,
ookalliependestijgingspercentages uiteen.In

1702/67 PUBLIKATIEBLAD VANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN 5.5.67
hetalgemeenwasdeontwikkeling vande
prijzennietvoldoendeinovereenstemming met
deinhetVerdragvanRomeaangegevendoel­
stellingen .
20.Bovendienbestaatdeindruk—endeze
omstandigheid iswellichtnogernstiger—dat
menaltevaakgeneigdiszichbijeenstijging
vanhetprijsniveaumetverscheidene punten
perjaarneerteleggen.Afgezienvanallebe­
zwarendie,metnameinsociaalopzicht,aaneen
voortdurende opwaartsebewegingvandeprijzen
verbondenkunnenzijn,wijsteendergelijke
ontwikkeling ophetbestaanvanexcessieve
spanningenwelkeeenliquiditeitscrisis ofeen
recessiedreigenteveroorzaken .Deaan­
houdendestijgingvanhetprijspeilbevordert
voortsdegeneigdheid omschuldenaantegaan,
terwijlzijdespaarneigingvermindert ,metals
gevolgeenverhogingvanderentevoet .Voor
zoverdeprijzenindeGemeenschap sneller
zoudenblijvenoplopendaninderdelanden,
zoutenslottehetbetalingsbalansevenwicht van
deGemeenschap kunnenwordenaangetast
doordatdeconcurrentiepositie vandeexport­
industrievandeE.E.G.verslechtert .Vooruitzichten
22.HetVerdragvanRomelegtdeLid-Staten
deverplichting ophunbeleidtecoördineren
methetoogopdeverwezenlijking vandedoor
hetVerdraggesteldedoeleinden .Bijdeze
coördinatiezijnsindsdeinwerkingtreding van
hetVerdragvanRomevorderingen gemaakt .
HetMonetairComitéiserzichevenwelvan
bewustdatdoordehuidigeontwikkelingen in
deGemeenschap denoodzaakvaneensteeds
nauwereendoelmatigere coördinatiewordt
vergroot.
InzijnzevendejaarverslagheefthetMone­
tairComitéreedsgewezenopdeconsequenties
vanditopdetotstandkoming vaneenfeitelijke
monetaireintegratiegerichteproces.Alseenvan
defactorenwelkehetonderhavige procesbe­
palenwerddestijdsgenoemddeeventuelever­
wezenlijking vanhetgemeenschappelijk land­
bouwbeleid .Ditbeleid,datthansdefinitiefis
vastgesteld ,zalvooreenzeerbelangrijkdeel
indeperiodetussen1juli1967en1juli1968
inwerkingtreden.Bovendienzaldedouane­
unieopdelaatstgenoemde datumvoltooidzijn.
Zoalsinditverslagreedswerdvermeld,iser
voortssprakevaneentoenemendkapitaalver­
keertussenLid-Staten .Tenslotteisdooreen
recentebeslissingvandeRaadhetharmonisa­
tieprocesopfiscaalgebiedopganggebracht .
23.Onderdezeomstandigheden doetzichde
noodzaakgevoelenvaneenverderevooruitgang
metbetrekkingtotdecoördinatievandeecono­
mischeenmonetairepolitiek.Indeeersteplaats
zoudedoeltreffendheid vanhetopnationaal
vlakgevoerdebeleidmoetenwordenvergroot.
EnigeLid-Statenhebbennamelijktijdensde
afgelopenjarendebinnenlandse vraagzodanige
schommelingen latenondergaan ,dathetinterne
evenwichtingevaarkwamendeeconomievan
departnerlanden eenterugslagdaarvanonder­
vond,terwijleenmeergeëigendbeleidhet
mogelijkzouhebbengemaaktomdezevraag
binnenredelijkegrenzentehouden.Ongetwij­
feldisdezeontwikkeling totopzekerehoogte
meereengevolgvantekortkomingen inhetdoor
deverschillende Lid-Statengevoerdebeleiddan
vaneengebrekkigecoördinatieenzouhetcoör­
dinatiestreven indepraktijkveelbetereresul­
tatenopleveren,indienverderevorderingen
wordengeboekttenaanzienvandebeleids­
voeringopnationaalniveau.Debeoogdecoör­
dinatiezouechtermeerenmeerdevormmoeten
aannemenvanvoorafgaandoverlegbijelkebe­
slissinginhetkadervandeeconomischeenmone­
tairepolitiekwelkebelangrijkegevolgenheeft
voordeeconomischeontwikkeling inandereLid­
Staten.Tedienaanzienzoudenvorderingenkun­
nenwordengemaakt,wanneerincommunautair
verbandkwantitatieve doelstellingen teronder­21.Dochhetbeperkenvandeinflatieinde
Lid-Statentothetbijdevoornaamste handels­
partnersvandeE.E.G.geconstateerde niveau
zounogmaareenbescheidendoelstellingvor­
men.EvenalsinhetkadervandeGemeen­
schap,isinhetruimereverbandvandewesterse
wereldsprakevaneenwisselwerking tussende
verschillende volkshuishoudingen .Menkan
zichdanookafvragenofdelandenvande
gemeenschappelijke marktnieteennuttige
bijdragetotdewereldeconomie zoudenkunnen
leverendoortetrachteneenpolitiektevoeren
waardoorhungroepeencentrumvanprijs­
stabiliteitzouworden.Hoemeerlandenopeen
dergelijkdoelhunstrevenzoudenrichten,hoe
groterhuninvloedopderestvandewereldzou
zijn.
Inditopzichtis—zoalshetMonetairComité
inverscheidene vanzijnverslagenheeftbe­
toogd—detotstandkoming vaneeninkomens­
politiekvolstrektnoodzakelijk .Ditinstrument
isvooralvanbelang,omdathetdeLid-Staten
demogelijkheid biedteenopeenevenwichtige
economische expansiegerichtbeleidtevoeren,
zonderdatdesteedsnauweregrenzenwaar­
buiteninflatie-ofrecessietendensen aandedag
tredenwordenoverschreden .Hetwelslagenvan
eendergelijkepolitiekveronderstelt echterdat
hetmonetairbeleidendebegrotingspolitiek op
zodanigewijzewordengevoerd,datalgemene
spanningen opdearbeidsmarkt wordenver­
meden.

5.5.67 PUBLIKATIEBLAD VANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN 1703/67
steuningvanhetgekozenbeleidwordenvast­
gesteld.Zoalsreedsgezegd,valthierbijvoor­
beeldtedenkenaanhetbepalenvannormen
voordedoordeverschillende Lid-Statentevoe­
renbegrotingspolitiek ,waarbijdedoelstellingen
nietpersevoorallelandenidentiekbehoeven
tezijn.Devormdaarvanzougepreciseerdkun­
nenwordendoormiddelvanmeerstelselmatige
raadplegingen endoorhetvaststellenvangeëi­
gendeproceduresvoorhetdoenvanaanbeve­
lingen.
24.Gedurendedeafgelopenjarenwerdhet
coördinatieproces reedsversterktenverruimd
doordeinstellingvanhetComitévoordecon­
junctuurpolitiek in1960envanhetComitévoor
debegrotingspolitiek ,alsmedehetComitévoor
deeconomischepolitiekopmiddellangetermijn
in1964.Inhetlaatstgenoemde jaarwerdookhet
Comitévanpresidentenvandecentralebanken
opgericht .Bovendienontmoetendeministers
vanFinanciënelkaargeregeldenwordtdoorde
Raadsteedsmeeraandachtgewijdaandevraag­
stukkenophetgebiedvandealgemeneecono­
mischepolitiek.
DedoordeCommissienagestreefde nauwe
coördinatie vandewerkzaamheden derver­
schillendecomitéswordtbevorderddoordeom­
standigheiddatdevoorzittervanhetMonetair
Comitédevergaderingen vanhetComitévoor
deconjunctuurpolitiek envanhetComitévoor
debegrotingspolitiek ambtshalve bijwoont.
VoortsneemtdevoorzittervanhetMonetair
Comitédeelaandeperiodiekebijeenkomsten
vandeministersvanFinanciën .Opdezelfde
wijzevindteenvruchtbaresamenwerking plaats
metdeRaad.
25.Dezecontactenbiedennietalleendemoge­
lijkheidtothetuitwisselenvangegevensover
deeconomische enmonetairesituatieenover
deterzakedoordeautoriteiten vanelkland
overwogenmaatregelen ,maarinbepaaldeop­
zichtenooktothetgezamenlijkuitstippelenvan
dehoofdlijnenvandeeconomische enmonetaire
politiekderLid-Statenenhetbepalenvaneen
communautaire oriënteringvandezevormen
vannationaalbeleid.Inverbandmethetnood­
zakelijkerwijze pragmatische karaktervanelke
economische politiekkomtdezegroeiendesa­
menwerking niettotuitdrukking instrenge
voorschriften offormeleverplichtingen .Zij
vormtechtereenessentiëleensteedsbelang­
rijkerebijdragetotdeverwezenlijking vande
gemeenschappelijke markt.Hoeweldezesamen­
werkingvandagtotdagruimschootsbeant­
woordtaanhetgeenaanvankelijk realiseerbaar
geachtmochtwordeninhetkadervanhetVer­
dragvanRome,ishetduidelijkdatverdere
vooruitgangnoodzakelijk is.Internationale vraagstukken
26.Zoalsaanhetbeginvandithoofdstuk
werdvermeld,bestaatdevierdebelangrijke
taakvanhetMonetairComitéinhetmetelkaar
inovereenstemming brengenvandestandpun­
tenderLid-Statenophetgebiedvandeinter­
nationalemonetairebetrekkingen .Devoorbije
periodestondinhettekenvandeaanzienlijke
betalingsbalansoverschotten vandeGemeen­
schapendegrotetekortenopdeAmerikaanse
betalingsbalans .Nochtansmagopgrondvande
gelijktijdigheid vandezetweeverschijnselen
nietzondermeergeconcludeerd wordentothet
bestaanvaneeneenvoudigoorzakelijkverband
tussenhen.
27.Geconstateerd moetechterwordendathet
nognietmogelijkisgeweestdeevenwichtsver­
storingeninhetinternationale betalingsverkeer
waaropdezesituatiewijstinhetkadervande
betrekkingen tussengeïndustrialiseerde landen
opbevredigende wijzetecorrigeren .Hetzijn
overigensnietdelopendetransactiesmetbe­
trekkingtotgoederenendienstendiehetmeest
ernstigeprobleemvormden .ZowelvoordeVer­
enigdeStatenalsvoordeE.E.G.-landen komen
deopdegoederen-endienstenbalans geboekte
overschotten voordeafgelopentienjarenonge­
veerovereenmetdebedragendievereistzijn
voorhetnakomenvandeverantwoordelijkheid
welkedezelandenindewereldtedragenheb­
ben,vooralinverbandmetdehulpverlening
aandeontwikkelingslanden .
28.Hetvoornoemde gebrekaanevenwicht
heeftinhetbijzonderbetrekkingophetkapi­
taalverkeer .EengeweldigestroomvanAmeri­
kaanseinvesteringen richttezichopdeE.E.G.­
landenencompenseerde dekapitaaluitvoer van
deLid-StatenvandeE.E.G.naarderdelanden,
enmetnamenaardeontwikkelingslanden .Deze
stroombeantwoordde totopzekerehoogteaan
fundamentele economische data.Doordever­
wezenlijking vandegemeenschappelijke markt,
metalleconsequenties vandienuiteenoogpunt
vaneconomischeexpansieeneconomischestruc­
tuur,werdeengunstiginvesteringsklimaat ge­
schapen.HetisnormaaldatdeAmerikaanse
ondernemingen daarvanwenstenteprofiteren ,
temeerdaarzijbeduchtwarenvoorheteffect
vanhetgemeenschappelijk buitentarief ophun
rechtstreekse uitvoernaardeLid-Statenvande
E.E.G.Dehierbedoeldekapitaalstroom werd
echternogdoorverscheidene anderefactoren
beïnvloed ,onderanderehetverschiltussende
indeVerenigdeStatenvanAmerikaeninde
E.E.G.-landen geldenderentetarieven .
29.Dehuidigeonevenwichtigheid vandebe­
talingsbalans derVerenigdeStatenenerzijdsen
vandegezamenlijke E.E.G.-landen anderzijds

1704/67 PUBLIKAT1EBLAD VANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN 5.5.67
dientdoorpassendemaatregelentewordenop­
geheven.Terbereikingvandegewenstebeta­
lingsbalansontwikkeling indekomendejaren
iseenverheldering tenaanzienvandewijze
waaropdewederzijdseverantwoordelijkheden
wordenopgevatnoodzakelijk .DeVerenigdeSta­
tenzouden,inhetkadervaneendergelijke
politiek,hunkapitaaluitvoer tothetpeilvanhet
overschotoplopenderekeningmoetenbeper­
ken,terwijldelandenvandeE.E.G.,terberei­
kingvanhetzelfdedoel,eropzoudenmoeten
toezien,datdenettokapitaaluitvoer ophetver­
eistepeilblijft.Hetgaathieruiteraardomfun­
damenteledoelstellingen dievoorlangetijdgel­
den.
30.Alsgevolgvandeontwikkelingen vande
afgelopentijdzijndepositieendeinvloedvan
delandenderGemeenschap opinternationaal
vlakversterkt .Alsgroepspelenzijeensteeds
belangrijkere rolinhetkadervandewereld­
handel;doordetoenemingvanhungoud-en
deviezenreserves endeoverwegende plaats
welkezijdelaatstejareninnemeninverband
metdeondersteuning vandeactiviteitenvan
hetInternationaal MonetairFondsendeuit­
voeringvandealgemeneleningsovereenkomsten
krijgenzijeensteedsgrotereverantwoordelijk ­
heid.
31.HetbestaanvandeE.E.G.impliceerdedat
deLid-Staten nauwerecontactenmetelkaar
onderhouden bijhetbepalenvanhunstandpunt
metbetrekkingtotdeonderhavigenieuwepro­blemen.Hetmetelkaarinovereenstemming
brengenvandeverschillende opvattingenwerd
spoedigeenessentiëletaakvanhetMonetair
Comité.Tenaanzienvanverscheidene belang­
rijkekwesties,zoalshetvraagstukvanheteven­
wichtsherstel inhetinternationale betalingsver­
keer,detotstandkoming endeverlengingvan
dealgemeneleningsovereenkomsten endever­
hogingvandeI.M.F.-quota ,koninruimemate
overeenstemming wordenbereikt.Deindezen
doorhetMonetairComitévervuldetaakwerd
bevestigddooreenbesluitvandeRaadvan1964,
volgenshetwelkdeLid-Statenvoorafoverleg
plegen,teneindehunbesluitenenstandpunten
betreffendeallebelangrijkeproblemenwelke
zichophetgebiedvandeinternationale mone­
tairebetrekkingen voordoenzoveelmogelijkmet
elkaarinovereenstemming tebrengen.Welis­
waarhebbendetalrijkeendiepgaandebespre­
kingendieaandewerkingvanhetinternatio­
nalemonetairestelselwerdengewijdnietsteeds
toteenvolledigeharmonisatie vandeverschil­
lendeopvattingengeleid,maarzijhebbenhet
tochmogelijkgemaaktverscheidenepuntenvan
overeenstemming naarvorentebrengenen,voor
zoveralgeheleovereenstemming nognietkon
wordenbereikt,hetwederzijdsebegripvoorde
respectievestandpunten bevorderd .HetMone­
tairComitéiservanovertuigddathetvooraf­
gaandeoverlegophetonderhavigeterreineen
voortdurendnaarelkaartoegroeienvandever­
schillendeopvattingenenineenlaterstadium,
deharmonisatiedaarvanmogelijkmaakt.
HOOFDSTUK II
ONTWIKKELINGEN IN1966ENWERKZAAM­
HEDENVANHETCOMITÉ
32.Deeconomische ontwikkeling indeLid­
StatenwordtnaderbesprokenindeelIIvan
ditverslag,waarineveneensdevoornaamste
conclusieswordenweergegeven waartoehet
MonetairComitéisgekomenbijzijnperiodieke
onderzoekvandemonetaireenfinanciëlesitua­
tieindeLid-Staten .
33..Eerstdienenechterdealgemenekenmer­
kenvandeeconomischeontwikkeling indeGe­
meenschapalsgeheeltijdenshetjaar1966inhet
lichttewordengesteld.Hetgroeitempovanhet
binnenlandsbrutoprodukt isenigzinsgestegen
(volumetoeneming van4,5°/oin1966tegen4%
inhetvoorafgaande jaar).Hetstijgingspercen­
tagevanprijzenenkostenhandhaafdezichin
demeesteLid-Statenopeenbetrekkelijk hoog
niveau,terwijldespanningen opdearbeids­
marktzowelalsopdekapitaalmarkt zichver­
sterkten .34.Maarachterdittotaalbeeldvandeecono­
mischeontwikkeling indeGemeenschap gaan
sterkuiteenlopende conjuncturele ontwikkelin­
genindediverseLid-Statenschuil;dedes­
betreffendeverschillenzijnindeloopvanhet
jaarnogverscherpt .ZoheeftinFrankrijken
Italiëdeexpansiedoorgezet ,terwijlindeBonds­
republiekDuitslandenNederlanddeinflatoire
spanningenineersteinstantiebleventoenemen ,
hetgeenvoordeautoriteiten indelaatstge­
noemdetweelandenaanleidingvormdeomhun
restrictievepolitiekteverscherpen ;ditbeleid
droegbijtoteenduidelijkevertragingvande
expansieindezetweelandengedurendede
tweedehelftvanhetjaar.DeinDuitslanden
Nederlandgeconstateerde ontwikkeling herin­
nertinmenigopzichtaandieinItaliëen
Frankrijktijdensdejaren1962/1964.
35.Hetjaar1966kenmerktezichvooraldoor
eenzeersterkerentestijging indemeesteLid­

5.5.67 PUBLIKATIEBLAD VANDEEUROPESE GENIEENSCHAFFEN 1705/67
landentradeenzekereverslechtering vanhun
lopendetransactiesmethetbuitenlandin.
38.Debetalingsbalansen vandeLid-Staten
hebbenderhalvevrijaanzienlijkeveranderingen
ondergaan .DankzijdedoordeBondsrepubliek
Duitsland ,FrankrijkenItaliëopdetotalereke­
ninggeboekteoverschotten (*)heeftdeE.E.G.
in1966haarpositiealscrediteurt.o.v.derest
vandewereldruimschootsbehouden ,alhoewel
haaroverschotoptotalerekeningmetdehelft
daaldevan2,4tot1,2miljarddollar.Ditover­
schotkwamvooraltotuitdrukking ineenver­
beteringvandepositiederLid-Statenten
opzichtevanhetI.M.F.(+735miljoen).Voorts
zijeropgewezendathetuiteindelijke overschot
werdbeperktdoordatbepaaldetransactiesmet
eencompenserend karakterplaatsvonden ,bij
voorbeeldindevormvanvervroegdeschuldaf­
lossingenaandeVerenigdeStatenofbeleg­
gingenmeteenlooptijdvanmeerdanéénjaar
opdegeldmarktaldaar.
39.Uitdethansbeschikbarevoorlopigecijfers
blijktdatdebetalingsbalans vandeVerenigde
Statenin1966nietisverbeterd ;uiteenanalyse
vandevoornaamste betalingsposten valtreeds
eenkwalitatieve verslechtering vandeAmeri­
kaansebetalingsbalans optemaken.Delopende
rekeninggafeenzeerduidelijketeruggangte
zien,metnamealsgevolgvanhetbeslag,datop
debeschikbare middelenwerdgelegddoor
grotereoorlogsinspanning .Eenmogelijkeposi­
tieverbetering inboekhoudkundig opzichtis
uitsluitendtedankenaankapitaaltransacties ,
diehetsterkstonderhevigzijnaantijdelijke
veranderingen ofwaarindegevolgenvande
reedsvermeldesamenwerking metbuiten­
landsemonetaireautoriteiten opdemeest
directewijzetotuitdrukkingkomen.
40.Hetisnietergwaarschijnlijk datin1967
kortekapitaalbewegingen indezelfdemateals
in1966kunnenbijdragentotdefinancieringvan
deAmerikaanse betalingsbalans .Dathetbeta­
lingsbalanstekort vandeVerenigdeStatenin
1967gedeeltelijkviadeaccumulatievandollars
doordemonetaireinstellingenvangeïndustriali­
seerdelandenzalwordengedekt,valtnauwe­
lijksteverwachten .Deindrukbestaatderhalve
dat,voorzoverdeVerenigdeStatenin1967een
deficitzullenmoetenfinancieren datovereen­
komtmetdatvan1966,demeestgeëigende
tijdelijkeoplossinguiteindelijkdienttebestaan
ineenberoepopdemiddelenvanhetI.M.F.Staten,waaraanechterindelaatstemaanden
eeneindekwam.Dezerentestijging isaanver­
scheidenefactorentoeteschrijven .Indeeerste
plaatszaghetbedrijfsleven ,waarvandezelf­
financieringsmarges inverbandmetdeaan­
houdendestijgingvandeproduktiekosten zijn
ingekrompen ,zichgenoodzaakt eenberoepte
doenopdekapitaalmarkt .Daarnaastwerden
overheidstekorten intoenemende mateopde
kapitaalmarkt gedekt.ZoalsinhoofdstukIvan
ditverslagreedswerdopgemerkt ,heeftinde
landenwaarzichinflatoirespanningenmani­
festeerdendebegrotingspolitiek nietsteedsde
haartoekomende rolvervuld.Terbestrijding
vandezespanningenwerddoordebetrokken
autoriteitendanookgebruikgemaaktvande
instrumenten vanhetmonetairbeleid.Dever­
scherpingvandekredietrestrictieve maatrege­
lenwaartoedecentralebankenindeloopvan
hetjaarovergingendroegbijtothetafremmen
vandeexpansievandeliquiditeitenmassa .
TenslotteleiddehetindeVerenigdeStatenter
beperkingvandekapitaaluitvoer envande
binnenlandse liquiditeitscreatie gevoerdebeleid
toteenaanzienlijketoevloedvankortkapitaal
uitEuropanaardeVerenigdeStatenentoteen
groterberoepdoorAmerikaanse investeerders
opEuropesebesparingen .
36.Hetopherstelvanhetinterneevenwicht
gerichtebeleidindeBondsrepubliek Duitsland
enNederland ,waarvanheteffectalduswerd
versterkt ,werkteeenbelangrijkevertraging
vandeinvesteringen indehand;deindruk
bestaatzelfsdatdezein1967eenduidelijke
teruggangzullenvertonen,vooralindeBonds­
republiekDuitsland .
Doormiddelvandeindezetweelanden
gevoerdebegrotingspolitiek wordtgetrachtde
binnenlandse consumptietebeperken ;sedert
verscheidene maandenkomt,althansinde
Bondsrepubliek Duitsland ,deverflauwingvan
deconjunctuurtotuitdrukkinginaanzienlijke
overschotten inhetbuitenlandse betalingsver­
keer,welkein1967zoudenkunnenblijven
bestaanenzelfsnogzoudenkunnentoenemen .
37.Hetontstaanvandezeoverschotten is
voornamelijk toeteschrijvenaaneenzeer
belangrijketoenemingvanhetsurplusopde
handelsbalans ;hetkapitaalverkeer oplange
termijn,datvoor1965eenoverschotteziengaf,
wasin1966inevenwicht .
InItaliëenFrankrijkdroegheteconomisch
herstelbijtoteensterkevermindering vanhet
overschotopdelopenderekeningvandebeta­
lingsbalans .Inbeidelandenwasdedalingvan
hetoverschotopdetotalerekeningvoortste
wijtenaannettokapitaaluitvoer .IndeBenelux­(')Saldoovereenkomende methettotaalvandevol­
gendeelementen :mutatiesindeofficiëlegoud-en
deviezenreserves ;mutatiesindenettopositie ten
opzichtevanhetI.M.F.(goudtranche +G.A.B.);
mutatiesindenettopositievandehandelsbanken ten
opzichtevanhetbuitenland .

1706/67 PUBLIKATIEBLAD VANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN 5.5.67
41.Debetalingsbalans vanhetVerenigd
Koninkrijkvertoondein1966eerstmetingang
vanhettweedehalfjaareenverbeteringten
opzichtevanhetvoorafgaande jaar.Voor1967
rekenendeBritseautoriteitenechteropeen
overschotvaneenzekereomvang.Teneindehet
herstelvanhetexterneevenwichtteverzekeren ,
zaghetVerenigdKoninkrijkzichgenoodzaakt
deexpansievandebinnenlandse bedrijvigheid
afteremmen;demogelijkheid omtoteenduur­
zameheroplevingtekomenisinbelangrijke
mateafhankelijkvanhetsuccesvandedoor
deBritseRegeringondernomenpogingentothet
voerenvaneendoeltreffende inkomenspolitiek .
42.HetMonetairComitéheeftin1966twee
adviezenuitgebrachtaandeCommissiemet
betrekkingtothetinternationale kapitaalver­
keer.Heteerstebetrofopkortetermijnin
overweging tenemennieuweliberalisatie­
maatregelen .Nageconstateerd tehebbendat
dooreenintensivering vanhetinternationale
kapitaalverkeer ,voorzoverdezetengunstevan
derdelandenzouplaatsvinden ,debetalings­
balansoverschotten —diesomseeninflatoire
drukhebbenuitgeoefendopdeeconomischeont­
wikkelingindeE.E.G.—zoudenwordenbe­
perkt,verklaardehetMonetairComitéhet
wenselijkteachtendatreedsthansnieuwestap­
penopditgebiedwordenoverwogen .Voor­
gesteldwerddatLid-Statendiehetinternatio­
nalekapitaalverkeer nogaandeviezenbeperkin­
genonderwerpen ,naastemittentenuitde
overigeLid-Staten ,internationale instellingen
v/aarvandeactiviteitenvoornamelijk gericht
zijnophetverstrekkenvanlangkapitaalaan
deontwikkelingslanden tothunkapitaalmarkt
toelaten.Debedragenvandedesbetreffende
emissieszoudeneenzekerpercentagevande
brutobinnenlandse besparingen bedragenof
jaarlijksdoordeRaad,naraadplegingvanhetMonetairComité,wordenvastgesteld .Het
Comitéhooptdatdoordezemaatregelen de
goedkeuring doordeRaadvanhetontwerpvan
eenderderichtlijn,diespeciaalbetrekkingheeft
opdeopheffingvanbelemmeringen vanwet­
telijkeenbestuursrechtelijke aardvoorhetka­
pitaalverkeer ,zalwordenbevorderd .
43.EenandervoorstelwaarvanhetMonetair
Comitékennisheeftgenomenbetrofhetver­
strekkenvanstatistischegegevensinzakehet
kapitaalverkeer naarenvanderdelandenaan
deComissie .Inhetterzakeuitgebrachte advies
werderopgewezendathetvoorhetComitézeer
nuttigzouzijntekunnenbeschikkenover
inlichtingenbetreffendedekapitaalbewegingen ,
zoweldiewelketussendeLid-Statenplaats­
vindenalsdiewelkedebetrekkingen tussende
Gemeenschap enderdelandenraken.Dergelijke
gegevenszijnvanwezenlijkbelangenhet
Comitézalnietnalatendezegeregeld,enten
minsteeenmaalperjaar,teanalyseren .
44.Ophetgebiedvandereglementering van
hetdeviezenverkeer werdendoorFrankrijken
Nederlandliberalisatiemaatregelen getroffen .In
Nederlandwerdmetingangvanoktober1966
eenalgemenevergunningverleendaandeban­
ken,teneindedeafwikkelingvandebetalingen
verbandhoudendemetinternationale effecten­
transacties viadeofficiëlemarkt—diealleen
zalblijvenbestaan—mogelijktemaken.
InFrankrijkwerdop31januari1967een
meerradicaleherzieningdoorgevoerd ;opdeze
datumwerdendefinanciëlebetrekkingen met
hetbuitenlandgeliberaliseerd .Debuitenlandse
investeringen inFrankrijkendeFransein­
vesteringeninhetbuitenlandzullenechteraan
eenbeperktecontroleonderworpen blijven.
DEELII
BESPREKING VANDESITUATIE INDELID-STATEN ENVOORNAAMSTE
BEVINDINGEN VANHETMONETAIR COMITÉ
Bondsrepubliek Duitsland
DeDuitseeconomiewerdvan1964afgeken­
merktdoorhetbestaanendeontwikkeling van
eenbelangrijkvraagoverschot ,waartoeineen
eerstestadiumdesterkeexportstijging ,ver­
volgensdeinvesteringsboom entenslotte ,vooral
in1965,innietonaanzienlijke matedekrachtige
expansievandeoverheidsuitgaven ,inhetbij­
zondervandecomsumptieve enoverdrachtsuit­
gaven,bijdroegen .Reedsspoedigontstondeen
ernstigeverstoringvanheteconomische even­
wicht,dieinhetbinnenlandtotuitdrukkingkwamineensnellestijgingvanprijzenen
kosteneninhetkadervandebuitenlandse
betrekkingen ineenaanzienlijkeverslechtering
vandebetalingsbalans .Teneindedezeontwik­
kelingtegentegaan,hebbendeDuitsemone­
taireautoriteitenderestrictievekredietpolitiek ,
waartoereedsinhetvoorjaarvan1964werd
overgegaan ,geïntensiveerd ,metnamedoorver­
hogingvandediscontovoet enverlagingvande
plafondsvoorherdiscontering vandehandels­
bankenbijdecentralebank.Heteffectvande
maatregelen welkealdusdoordeBundesbank
werdengenomenomdeliquiditeitvanhetbank­

5.5.67 PUBLIKATIEBLAD VANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN 1707/67
wezentebeperkenwerdversterktdoordatde
betalingsbalans over1965eenbelangrijktekort
vertoonde .
Hetgevoerderestrictievebeleiddeedinde
loopvan1966steedssterkerzijninvloedgevoe­
lenenaanheteindevanhetjaarviel,on­
dankseentoenemingvanhetreëelbrutona­
tionaalproduktmetongeveer3°/otenopzichte
van1965,eenduidelijkeverflauwingvandecon­
junctuurteconstateren ,zoalnietsprakewas
vaneendreigendestagnatieofzelfsrecessie.De
industriëleproduktie ,diezichvanafdezomer
ophetbereikteniveaustabiliseerde ,gafgedu­
rendedelaatstemaandeneenlichteteruggang
tezien,zodatzijin1966overhetgeheelge­
nomenslechtsmetongeveer2°/ozalzijngeste­
gen,tegen5,6°/oin1965.Dezemindergunstige
ontwikkeling tekendezichbijzonderduidelijk
afindeinvesteringsgoederensector ,waarde
resultatentijdenshettweedehalfjaarbijdie
vanhetvoorafgaande jaarachterbleven .
Dezeafzwakkingvanzowelparticuliereals
overheidsinvesteringen isaanverscheidene fac­
torentoeteschrijven .Deinkrimpingvande
zelffinancieringsmarges vanhetbedrijfsleven als
gevolgvandeaanhoudende stijgingvande
produktiekosten endesterktoegenomenoneven­
wichtigheidvandeopenbarefinanciënin1965,
leiddentoteengroterberoepopdekapitaal­
markt.Despanningenwelkeopdekapitaalmarkt
aandedagtradenwerdenversterktdoorhet
betalingsbalanstekort endoorderestrictieve
kredietpolitiek .Dekrachtigerentestijging welke
zichalsgevolgdaarvanvoordeedendeonzeker­
heidtenaanzienvandeverdereeconomische
ontwikkeling brachtendeondernemingen ertoe
huninvesteringsprogramma 'saanzienlijktebe­
perken.Ookindeoverheidssector vormen
financieringsmoeilijkheden indeloopvan1966
devoornaamste oorzaakvandevertraagde
toenemingvandeuitgaven,inhetbijzonder
vandeinvesteringsuitgaven .
Deteruggangvandeinvesteringsactiviteit
gingineenlaterstadiumgepaardmeteen
duidelijkgeringeraccresvandeparticuliere
consumptie .Dezewijzigingindealgemenecon­
juncturelesituatieheefteenbelangrijkebeper­
kingvandeprijsstijgingen mogelijkgemaakt,
terwijlookdeloonsverhogingen eenduidelijke
vertragingondergingen ,zonderdatechtereen
eindekwamaandeopwaartsebewegingvande
kostenpereenheidprodukt.Demeergematigde
ontwikkeling vandebinnenlandse vraagdroeg
ookbijtotdekenteringindeontwikkeling van
debuitenlandse betalingen :deuitvoerver­
toondeeenvolumetoeneming vancirca11%en
deinvoerhandhaafde zichongeveerophet
eerderbereikteniveau.Dehandelsbalans sloot
danookmeteenoverschotvanongeveer8mil­jardDMtegen1,2miljardin1965.Hetsaldo
vandelopenderekeningvandebetalingsbalans
ondergingdaardooreensterkewijziging :terwijl
in1965eentekortvan6miljardDMwerd
geregistreerd ,boektemenin1966eenoverschot
van0,35miljardDM.Detotalebetalingsbalans
vertoondein1966eenoverschotvan2,1miljard
DMtegeneentekortvan0,66miljardDMin
1965.Ditsurpluskwamtotuitdrukkingineen
stijgingvandegoud-endeviezenreserves met
1miljardDM(1965:—1,5miljardDM);een
verbeteringvandenettopositietenopzichtevan
hetI.M.F.met0,72miljardDM(1965:+0,66
miljardDM)eneenversterkingvandenetto­
deviezenpositie vandehandelsbanken met0,39
miljardDM(1965:+0,19miljardDM).
HetMonetairComitéheefttijdenszijnbijeen­
komstvan8en9december1966aandachtge­
wijdaandemonetaireenfinanciëlesituatiein
deBondsrepubliek Duitsland ;daarbijwerdge­
constateerddat,inverbandmetderecessieve
tendensendieophetgebiedvandeinvesteringen
naarvorenkwamenenwelkevoorheteerst
sindsdeoorlogzelfsdebouwsectorbeïnvloedden ,
dekwestievaneenconjunctuurstimulerende
actieeenmeeractuelebetekeniskreeg.Eenop
eenheropleving gerichtbeleidzouoverigens
vergemakkelijkt kunnenwordendoorverminde­
ringvandespanningenopdearbeidsmarkt ,die
ooktotuitdrukkingkomtineendalingvanhet
aantalbuitenlandse arbeidskrachten .Dever­
wezenlijking vaneendergelijkbeleidzonderdat
destabiliteitvandeprijzeningevaarwordt
gebrachtimpliceertechterdatereeneindekomt
aandekostenstijging .
Hetisnietaantwijfelonderhevigdatde
gedurendedeafgelopenjarenophetgebiedvan
deopenbarefinanciëngevoerdepolitiekinbe­
langrijkemateheeftbijgedragentothetontstaan
vandezesituatie.Dezeersnelletoenemingvan
deconsumptieve enoverdrachtsuitgaven vande
overheidineenperiodevanhoogconjunctuur
versterktedeinflatoirespanningen ,welkemone­
tairerestrictiesnoodzakelijk hebbengemaakt.
Bovendien leiddehetfeitdatvoordefinan­
cieringvandeoverheidsuitgaven eengrootbe­
roepmoestwordengedaanopdekapitaalmarkt
toteenvergrotingvandemoeilijkheden waar­
meedeparticulieresectorbijhetopnemenvan
leningenwerdgeconfronteerd .
Deindrukbestonddat,indienmethetoogop
derecessievetendensenconjunctuurstimulerende
maatregelen vanbudgettaireaardnoodzakelijk
zoudenblijkentezijn,dezeindeeersteplaats
tengoedezoudenmoetenkomenaandesectoren
welkesterkonderinvloedvandeparticuliere
enoverheidsinvesteringen staanendatinditop­
zichthetherstelvaneenbetereverhoudingtus­
sendeconsumptieve bestedingenendeinveste­

1708/67 PUBLIKATIEBLAD VANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN 5.5.67
rmgsuitgaven vandeoverheidvanbijzonder
belangis,metdienverstandedatdenodige
voorzorgsmaatregelen dienentewordenge­
troffenomtevoorkomendatdefinancieringvan
aanvullende overheidsinvesteringen nieuwe
spanningen opdekapitaalmarkt teweegbrengt .
VerdersprakhetComitézichuitvooreen
meersoepelekredietpolitiek .Inmiddelsheeftde
Bundesbankhetofficiëlediscontointweeetap­
pesvan5tot4°/overlaagd,terwijlverscheidene
maatregelenwerdengetroffenomdeliquiditeits­
positievanhetbankwezenteverruimen .Het
MonetairComitéisvanmeningdatdezepolitiek
inderdaad devoorkeurverdientboveneen
beleiddatgerichtzouzijnopverruimingvande
kapitaalmarkt doorafschaffingvande„Kupon­
steuer",eenmaatregelwelkebovendieneen
nadeligeinvloedzouhebbenophetevenwicht
vanhetinternationale betalingsverkeer enop
dekapitaalmarkten vandeaangrenzende landen.
Inverbandmethetvoor1967verwachteover­
schotopdelopenderekeningvandebetalings­
balanszouhetintegendeelgewenstzijndatde
nettokapitaalexport wordtbevorderd .
Bovendienonderstreepte hetComité,evenals
in1965,denoodzaakvaneenbetereafweging
vandebegrotingspolitiek endemonetaire
politiek,teneindeeenevenwichtige groeiop
langeretermijnmogelijktemaken.
Omteverzekerendatdezegroeiplaatsvindt
bijstabieleprijzen,dienenevenweldekosten
pereenheidproduktnietverdertestijgen,
waardoordeinkomenspolitiek specialeaandacht
vraagt.Overigensvaltteconstaterendatde
Bondsregering reedspogingenheeftondernomen
omdeontwikkeling vandelonenaftestemmen
opdeeisenwelkedeconjunctuurstelt,enwel
doormiddelvandezgn.„konzertierteAktion"
tussenoverheid,werkgevers-enwerknemers­
organisaties .Inderdaadzoureedsin1967bereikt
moetenwordendatdeloonsverhogingen zich
richtennaardeproduktiviteitsstijging oplangere
termijn .Debinnenlandse vraaggafdaarentegen een
gestadigaccrestezien.Demeestdynamische
componentervanwerdgevormddoordezich
herstellendeproduktieveinvesteringen vanhet
bedrijfsleven ,welkemet7°/otoenamen,endoor
deoverheidsinvesteringen ,waarvanhetgroei­
tempozichopeenniveauvan10%handhaafde .
Indewoningbouwsector ondergingdevraag
echtereensterkevertragingindeloopvanhet
jaar.
Ookvanhetparticuliereverbruik,datmet
4,5°/otoenamtegen3,2%in1965,envanhet
overheidsverbruik ,waarvanhettoenemings­
percentagevanhetenejaarophetanderevan
2,3tot4,2steeg,gingeenstimulerende invloed
uit.
Degemiddeldeexpansievandeindustriële
produktie—exclusiefbouwnijverheid —be­
droegin19666,8°/o,tegenslechts1,4%in1965.
Terwijlindedienstensector eveneenssprake
wasvaneengrotebedrijvigheid ,kwamdeland­
bouwproduktie overhetgeheelgenomennauwe­
lijksbovenhetuitzonderlijke niveauvan1965
uit.Persaldosteeghetreëelbrutonationaal
produktmetbijna5°/o,tegen3,4%in1965.
Deinvoervangoederenendienstengafeen
snellestijgingtezien,waarbijdejaarlijkse
volumetoeneming opliepvan3,6%in1965tol
12%in1966.
Dankzijaanzienlijkeproduktiviteitsverbete ­
ringen,eengroteelasticiteitvanhetaanboden
dehandhavingvandepolitiekvanprijsbe­
heersingkondegemiddeldestijgingvande
consumptieprijzen ,diegedurendehetgehelejaar
eengeregeldengematigdverloophad,tot2,7%
wordenbeperkt.
Alsgevolgvandeuiteenlopende ontwikkeling
vandeuitvoerendeinvoerondergingde
lopenderekeningvandebetalingsbalans een
duidelijkeverslechtering .Denettokapitaalinvoer
liepeveneenssterkterug.Derhalvebedroeghet
overschotopdetotalerekeningslechts1.718
miljoenFFtegen4.503miljoenFFin1965.
Zulksleiddetoteentoenemingvandeofficiële
monetairereserves(exclusiefnettopositie ten
opzichtevanhetI.M.F)met1.432miljoenFF
(1965:+2.146miljoenFF)eneenverbetering
vandenettopositietenopzichtevanhetI.M.F.
met513miljoenFF(1965:+1.310miljoenFF),
terwijldenettobuitenlandse tegoedenvande
handelsbanken met227miljoenFFdaalden
(1965:+1.047miljoenFF).
Detoenemingvandeliquiditeitenmassa on­
dergingmetingangvanhettweedehalfjaareen
sterkevertraging ;voorhetjaaralsgeheelkwam
zijongeveerovereenmetdewaardestijging vanFrankrijk
Hetherstelvandebedrijvigheid ,datinhet
voorjaarvan1965opgangkwam,hieldgedu­
rendehetjaar1966aanenbreiddezichuittotde
meestebedrijfstakken .Inhetlaatstekwartaalis
hetgroeipercentage echterenigszinsgedaald.
Deexportstijging ,dietijdensdeeerstemaan­
denbijzonderkrachtigwas,vertoondelatereen
duidelijketeruggangonderinvloedvande
mindergunstigeontwikkeling inbelangrijke
afzetgebieden :voorhetjaaralsgeheelbedraagt
devolumetoeneming ongeveer7%tegen11%
in1965.

5.5.67 PUBLIKATIEBLAD VANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN 1709/67
zijnendathetnoodzakelijk zoukunnenblijken
denetto-impulswerking vandebegrotingaan
tepassenaandeontwikkeling vandetotale
vraag.
Italiënetbrutonationaalprodukt.Debinnenlandse
liquiditeitwerdingeringerematedanin1965
gevoeddoordetransactiesmethetbuitenland ,
terwijldeschatkisthaarvlottendeschuldkon
verminderen .Dekredietverlening aanhetbe­
drijfslevenvormdedusdevoornaamste bronvan
liquiditeitscreatie in1966:volgensvoorlopige
ramingennamhetbankkrediet toemet19
miljard,hetgeeneenduidelijkeversnelling
betekenttenopzichtevandein1965waarge­
nomenontwikkeling enhetjaarlijkseaccresvan
12%tot14,5%deedtoenemen .
Bijdebestudering vandemonetaireen
financiëlesituatieinFrankrijkinhetvoorjaar
van1966heefthetComitéaanbevolen datmen
eroptoezietdatdegunstigereconjunctuurniet
gepaardgaatmetprijsstijgingen welkeaan­
zienlijkbovendereedsvoorzienestijgingvan
hetprijspeiluitgaan.Geconstateerd werddat,
hoezeerdepolitiekvanprijsbeheersing hetmo­
gelijkmaaktedeprijsverhogingen afterem­
men,eeninkomenspolitiek welkegerichtisop
hetvoorkomenvaneenexcessievestijgingvan
deproduktiekosten eveneensnoodzakelijk was.
Overwegende dateentesterketoenemingvan
debesteedbareinkomensenerzijdseentekrach­
tigeexpansievandeconsumptieve bestedingen
metzichdreigttebrengenenanderzijdsde
pogingentotstimuleringvandeinvesteringen
dreigttegentewerken,heefthetComitégead­
viseerdaldatgenetevermijdenwateenver­
minderingvanhetverschiltussenhetgroeiper­
centagevanlonenensalarissenendegemiddelde
produktiviteitsverbetering zoutegengaan .
HetComitéwasvanmeningdatdeinves­
teringeninproduktiemiddelen 'moetenworden
vergemakkelijkt dooreenverruimingvande
financieringsmogelijkheden waaroverhetbe­
drijfslevenbeschikt.Hetsprakzijnvoldoening
uitoverdemaatregelen welkedaartoein1965
werdengetroffenenbrachtdewenstotuitdruk­
kingdatdeondernomenactiewordtvoortgezet .
Voortswerdgeconstateerd datdeinstrumenten
waardooreventueelinvloedkanwordenuit­
geoefendopdetotalevraagbeschikbaarwaren
voorhetgevaldathetnoodzakelijk zoublijken
inflatoiretendensentebestrijden .Sindsdienis
hetmonetair-politieke instrumentarium nog
verbeterddoordeinvoeringmetingangvan
januari1967vaneensysteemvanminimumre­
serves,datindeplaatskwamvanhetvroegere
stelselvanliquiditeits-coëfficiënten endat
tijdelijkwerdaangevuldmeteenregelingwelke
voorzietinverplichtebeleggingenindevorm
vanmiddellangkrediet.
TenslotteheefthetComitévastgestelddat
deFranseautoriteiten vasthouden aanhetbe­
ginselvanbegrotingsevenwicht .Deindrukbe­
staatechterdatditgeendoelopzichzelfmagDeeconomische expansieinItaliëheeftzich
in1966voortgezet .Hetreëlebrutonationaal
produktsteegmetongeveer5,3°/otegen3,4°/o
in1965.Deeconomischebedrijvigheid werdniet
alleengestimuleerd doordebuitenlandse vraag,
dochookenintoenemende matedoordebin­
nenlandsevraag,vooraldeparticuliere con­
sumptieendebruto-investeringen invaste
activa.
Ditneemtnietwegdatdeuitvoervangoe­
derenendienstendedrijfkrachtvandeexpan­
siebleef,hoeweldetoenemingervansindsde
zomermaanden eenvertragingvertoonde ;de
volumestijging tenopzichtevan1965bedroeg
ongeveer11,6°/o.Departiculiereverbruiksuit­
gavengaveneenaccrestezienvan5,5%,
waartoevooralwerdbijgedragendoordevraag
naarduurzameconsumptiegoederen .Inhetbij­
zonderalsgevolgvanhetherstelindebouwsec­
torstegendebruto-investeringen invasteactiva,
diein1965metmeerdan7%daaldenten
opzichtevan1964,metcirca6,2°/o.
Deindustriëleproduktieovertrofhetin1965
bereikteniveaumetbijna11,7°/o.Desondanks
is,afgezienvaneenzekereverlengingvande
arbeidsduurperhoofdvandeactieveberoeps­
bevolking ,destandvandewerkgelegenheid
nauwelijksveranderd .Dooreeninvergelijking
met1965meerintensievecapaciteitsbezetting
kondendaarentegen aanzienlijke produktivi­
teitsverbeteringen wordenbereikt.
Deexpansievoltrokzichineensfeervan
betrekkelijke prijsstabiliteit .Hetindexcijfer
vandeconsumptiegoederen vertoondetenop­
zichtevan1965eenstijgingvanongeveer2,3%;
datwilzeggendatdeopwaartsebewegingbe­
langrijkachterbleefbijdievandevoorafgaan­
dejaren.
Desterkereeconomische oplevingleiddetot
eenkrachtigevolumestijging vandeinvoer
(+16,2%in1966tegen—1,2%in1965),
waardoorhethandelsbalanstekort toenamen
hetoverschotopdelopenderekeningvandebe­
talingsbalans eendalingonderging .Detotale
betalingsbalans slootin1966meteenoverschot
van435miljardliretegen966miljardlirein
1965.
Hetoverschotkwamtotuitdrukking ineen
vergrotingvandenettopositietenopzichtevan

1710/67 PUBLIKATIEBLAD VANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN 5.5.67
mitévanwezenlijkbelangdatdebesparingen
vandegezinshuishoudingen wordengestimuleerd
enmeerwordengerichtopdekapitaalmarkt .
DaartoezoudendeItaliaanseautoriteiten de
werkingvandekapitaalmarkt moetenverbe­
terenenzospoedigmogelijkdemaatregelen
moetentreffenwelkeinoverwegingwerden
genomenvoorhetbevorderenvandeparticuliere
besparingen enhetvergemakkelijken vande
beleggingdaarvanindemeestuiteenlopende
vormen .
Watdebetalingsbalans betreft,meendehet
Comitédatdeexpansievandebinnenlandse
vraagindeloopvanhetkomendejaartoteen
aanzienlijkeverlagingvandetotdusverrete
groteoverschotten zouleiden.Inmiddelszullen
dedeviezenontvangsten echtereensnelletoe­
nemingvandeliquiditeitvanhetbankwezen
envandeeconomiealsgeheelmetzichbrengen.
HetMonetairComitéheeftmetvoldoeningken­
nisgenomenvanhetbeleiddatdoordecentrale
bankwerdgevoerdomdeovertolligeliquidi­
teitenteneutraliseren eneengedeeltedaarvan
teleidennaardesectorenwaardenoodzaak
vaneenherstelzichnoginbijzonderemate
deedgevoelen .
_HetMonetairComitézoudeaandachtvan
deItaliaanseautoriteitenwillenvestigenopde
mogelijkegevarenvaneenaccumulatie van
liquiditeiten inverbandmetaanhoudende be­
talingsbalansoverschotten eneenmonetaire
financieringvandetekortenvandeschatkist;
indiendeontwikkeling vandeconjunctuur de
tenuitvoerlegging vaneenrestrictievepolitiek
zouvereisen,zoudedoeltreffendheid daarvan
beperktkunnenwordendoorhetbestaanvan
eentegroteliquiditeitenmassa .hetI.M.F.met209miljardlire(1965:+252
miljardlire)eneenverbeteringvandenettopo­
sitievandehandelsbanken met255miljard
lire(1965:+397miljardlire);hetnettobuiten­
landstegoedvandemonetaireautoriteiten
(exclusiefnettopositietenopzichtevanhetI.M.F.)
daaldemet29miljardlire(1965:+347miljard
lire).
Hetbetalingsbalansoverschot droegderhalve
ingeringerematedanin1965bijtotverruiming
vandeliquiditeit .Dekredietverlening vande
bankenaanhetbedrijfsleven endeoverheids­
sector(vooraldooraankoopvanschatkistpapier )
isdaarentegensterktoegenomen ,hetgeeneen
verkrapping vandeliquiditeitspositie vanhet
bankwezenmetzichbracht.
Bijhetinjuni1966ingesteldeonderzoeknaar
demonetaireenfinanciëlesituatieinItalië
verklaardehetMonetairComitédathet,ge­
ziendeomvangwelkedeeconomische ople­
vingreedshadaangenomenendenoodzaakeen
evenwichtigverloopvanhetherstelproces te
verzekeren ,nietgewenstleekomnaastdereeds
getroffenofinvoorbereiding zijndevoorzie­
ningennieuwestimulerende maatregelen te
nemen.
HetComitéslootnietdemogelijkheid uitdat
dooreenverhogingvandeoverheidsuitgaven ,
gepaardgaandemeteentoenemingvanhet
kastekort,nieuweinflatoirespanningenworden
opgeroepen .Dedoeleindenvanhetmonetaireen
financiëlebeleidendeproblemenwelkedoor
middelvanditbeleidmoestenwordenopgelost
warendusnietmeerdezelfdealsin1965.Voors­
handsdiendecontroletewordenuitgeoefend
opderealiseringvandegeplandeuitgaven,ten
eindeeensoepeleaanpassingdaarvanaande
eisenwelkehetinterneevenwichtsteltmogelijk
temaken.Oplangeretermijnwarehetgewenst
datinhetkadervanhetuitgavenbeleid van
destaateerderhetaandeelvandeinvesteringen
werdvergrootdandatvandeverbruiksuitga­
venendelopendeoverdrachtsuitgaven ,diege­
durendedeafgelopenjareneenzeeraanzien­
lijkerelatievestijgingvertoonden .Bovendien
zoudendeItaliaanseautoriteiten ernaarmoeten
strevenommetbetrekkingtotdeeffectieve
uitgaveneenbeterecoördinatietotstandte
brengentussendeverschillende overheidsin­
stanties,inclusiefdelagerepubliekrechtelijke
lichamen .
Teneindedefinancieringvandebehoeften
vandeoverheidssector ,waarvandebesparin­
genzeergeringzijn,envanhetbedrijfsleven ,
waarvandezelffinancieringsmarges zichslechts
gedeeltelijkhersteldhebben,teverzekeren ,
washetnaardemeningvanhetMonetairCo­Nederland
Terwijldeeconomischeexpansiezichtijdens
heteerstehalfjaar1966inhetsnelletempovan
1965voortzette ,schijntgedurendedetweede
helftvanhetjaareenvertragingtezijninge­
treden.Dezevertragingkwamindeeerste
plaatstotuitdrukkingineenbelangrijkere ver­
minderingvandespanningopdearbeidsmarkt .
Indeloopvanhettweedehalfjaar1966steeg
dewerkloosheid van1,1tot1,6°/ovandeaf­
hankelijkeberoepsbevolking ,terwijlhetaantal
openstaandeaanvrageneenaanzienlijkedaling
vertoonde .Nietteminishetreëelbrutonationaal
produktvan1965op1966waarschijnlijk nog
metongeveer4,5%toegenomen ,tegen5,4°/o
van1964op1965.Dehandhavingvaneenhoog
groeipercentage isvooraltoeteschrijvenaan
desterketoenemingvandebedrijfsinvesteringen
endeoverheidsuitgaven .Hetparticulierever­
bruikzalslechtsinbeperktemategestegenzijn.

5.5.67 PUBLIKATIEBLAD VANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN 1711/67
Hetaanzienlijkaccresvandegoederen-en
diensteninvoer werdslechtsgedeeltelijkgecom­
penseerddoordeontwikkeling vandeuitvoer,
dieeenmindersterkestijgingteziengafdan
in1965.Delopenderekeningvandebetalings­
balans(optransactiebasis ),diein1965ineven­
wichtwas,slootdientengevolge in1966meteen
tekortvanongeveer800miljoenFl.Detotale
betalingsbalans vertoondein1966eentekort
van192miljoenFl.tegen103miljoenFl.in
1965.Dittekortkwamtotuitdrukkingineen
dalingvandegoud-endeviezenvoorraad van
deNederlandsche Bank(exclusiefnettopositie
tenopzichtevanhetI.M.F.)met46miljoenFl.
(1965:—71miljoenFl.)eneenvermindering
vandenettobuitenlandse tegoedenvandehan­
delsbankenmet344miljoenFl.(1965:—370mil­
joenFL),terwijldenettopositietenopzichtevan
hetI.M.F.met198miljoenFl.verbeterde (1965:
+338miljoenFl.).
Dooreenberoepopmonetairefinanciering ,
waarbijo.a.deomstandigheid datdebelasting­
ontvangsten vanhetKijkachterbleven bijde
ramingeneenrolspeelde,hebbendecentrale
overheidendelagerepubliekrechtelijke lichamen
bijgedragentotdeverruimingvandebinnen­
landseliquiditeit .Hetzelfdegoldvoordepar­
ticulieresector,waarvandekredietbehoeften
weerbelangrijktoenameninverbandmetde
uitbreidingvandeproduktieendestijgingvan
deprijzen.
Nadatdetoenemingvandebankkredieten
opkortetermijnindeeersteviermaandenvan
1966degesteldegrenzenhadoverschreden ,
werddezeoverschrijding gedurendederestvan
hetjaarmeerdangecompenseerd .Destijging
vandemiddellangekredietenwasaanzienlijk ,
dochnietgroterdandetoenemingvandeop
middellange enlangetermijnaandehandels­
bankentoevertrouwde gelden.Dekredietver­
leningbleefderhalvebinnendegrenzenvan
denormwelkedeNederlandsche Bankheeft
vastgesteld ,omteverzekerendatdebinnen­
landseliquiditeitscreatie parallelmetdereële
produktiestijging verloopt.Daardeoverheids­
sectorechterinsterkerematedanvoorzienwas
vanmonetairefinanciering gebruikmaakte,
heeftdebinnenlandse liquiditeitsschepping uit­
eindelijkdezenormoverschreden .Vooralals
gevolgvanhetbetalingsbalanstekort gafniet­
temindeliquiditeitsquote —d.w.z.deverhou­
dingtussendebinnenlandse liquiditeitenmassa
enhetnationaleinkomentegenlopendeprijzen
—in1966nogeendalingtezien.
Deconsumptieprijzen vertoondeneenveel
sterkereopwaartsebewegingdanin1965(6°/o
inplaatsvan4%),terwijldeproduktiekosten
bleventoenemen ,daardeloonsverhogingen de
produktiviteitsstijging aanzienlijkovertroffen .Inzijnvorigejaarverslagwerderdoorhet
MonetairComitéopgewezendathetherstel
vaneenbevredigend evenwichtvandeNeder­
landseeconomieeenruimergebruikvande
budgettaireinstrumenten vereiste.Desterke
spanningenopdekapitaalmarkt ,voornamelijk
toeteschrijvenaandebelangrijkefinancierings­
behoeftenvandeoverheid,dreigdennamelijk
detoenemingvandeparticuliereinvesteringen
tebelemmeren enaldusdeverwezenlijking van
eenharmonieuze groeioplangeretermijnin
gevaartebrengen.HoewelhetComitéconsta­
teerdedatditevenwichtsherstel nietin1965kon
wordenverwacht,sprakhetdewensuitdat
hetin1966zouwordengerealiseerd .
Bijdebestudering vandemonetaireen
financiëlesituatieinNederlandtijdenszijn
vergaderingvan8en9december1966heeft
hetComitévastgestelddathetnagestreefde
evenwichtin1966nognietkonwordenbereikt.
Daardeverantwoordelijkheid voorhetvoeren
vaneenanticyclischbeleidhoofdzakelijk doorde
centralebankmoestwordengedragen,werden
enkelebedrijfstakken ,metnamedebouwnij­
verheid,bijzondersterkgetroffen.Detoene­
mendeliquiditeitsspanningen gingengepaard
meteenverdereverkrappingvandekapitaal­
markt,welkedeoverheidertoebrachthaar
financieringstekort insterkerematedanvoor­
zienwasmetmonetairemiddelentedekken.
HetComitéheeftgeconstateerd datdevóór
devormingvaneennieuweregeringinnovem­
ber1966doordeNederlandseautoriteiteninge­
diendeontwerp-begroting voor1967reedsin
degewensterichtingging;zijimpliceertname­
lijkeenvertraagdestijgingvandelopendeuit­
gaven.Vooralmethetoogopdeervaringvan
deafgelopenjaren,toendewerkelijkerijks­
uitgavenderamingenaanzienlijkovertroffen ,
zaldevertragingvandeuitgavenstijging slechts
gerealiseerdworden,indiendeautoriteiten zich
strikteraanhetingediendebegrotingsontwerp
houden.Denieuweregeringheeftbeslotende
verlagingvandeloon-eninkomstenbelasting ,
welkeop1januari1967zouingaan,met
6maandenuittestellenendeverhogingvan
deomzetbelasting ,welkenieteerderdanbegin
1968zouplaatsvinden ,reedsper1juli1967te
doeningaan.Detoenemingvandeoverheids­
besparingen welkedeuitvoeringvaneender­
gelijkbeleidmetzichzalbrengen,zouhetde
regeringmogelijkmoetenmakeneengroter
bedragaankapitaalmarktmiddelen aande
lagerepubliekrechtelijke lichamenovertelaten,
teneindetevoorkomendatzij,evenalsin1966,
gedeeltelijklangsmonetaireweginhunfinan­
cieringsbehoeften voorzien .
Eendergelijkebegrotingspolitiek ,diein
overeenstemming ismetdedoorhetMonetair

1712/67 PUBLIKATIEBLAD VANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN 5.5.67
Comitéaanbevolengedragslijn ,zouhetgevaar
vaneeninflatoireontwikkeling beperkenen
terzelfdertijddeeconomischegroeibevorderen
doordatdeoverheidsinvesteringen opeenhoog
niveauwordengehandhaafd .Ookzouzijde
noodzakelijke voorwaarden kunenscheppen
vooreeneventueelgewensteverzachtingvan
demonetairerestricties .Devermindering van
despanningenopdekapitaalmarkt waartoede
beoogdebegrotingspolitiek zoumoetenleiden *
zoubovendiendegroeivandeparticuliere in­
vesteringenbevorderenenaldusbijdragentot
eenverbeteringvandestructuurvandetotale
vraag.
Inhetkadervaneenmeerevenwichtig eco­
nomischbeleidisdeinkomenspolitiek vanbij­
zonderbelang.Dezeeraanzienlijke loonsver­
hogingenvandeafgelopenjarenhebbenreeds
eensterkeinvloedgehadopdekosten,waardoor
deconcurrentiekracht vandeNederlandse eco­
nomiemeerenmeerwerdbedreigd .Derhalve
ishetvanbelangvoortaantevermijdendat
detoenemingvandeloonkostendeproduktivi­
teitsstijgingovertreft .Tedezerzakeneemthet
ComitékennisvanhetbeleidvandeNeder­
landseautoriteiten ,gerichtopeenbeperking
vandeloonsverhogingen indecollectievear­
beidsovereenkomsten welkein1967totstand
zullenkomentot4a4,5°/o.Metinachtneming
vandeontwikkeling vandeoverigebelonings­
elementenendeinvloedvandelopendecon­
tractenkomtdeverwezenlijking vandezedoel­
stellingechterovereenmeteenstijgingvanhet
inkomenperwerknemervanongeveer8%en
eennogaanzienlijkeopwaartsebewegingvan
deloonkostenpereenheidproduktin1967.Een
sterkereremopdestijgingderproduktiekosten
metdaarnaasteenbetere„policymix"zijn
noodzakelijk ,indienmenwilvoorkomendatde
Nederlandse economiedekomendejarentege­
lijkertijdmetinflatoirespanningenenmeteen
afnemendewerkgelegenheid tekampenkrijgt.nemingtezien.Hetgezinsverbruik lijkton­
geveerinhetzelfdetempogestegentezijnals
in1965.
Dezestabielegroeiginggepaardmeteen
belangrijkestijgingvanhetprijspeil,waartoein
hetbijzonderwerdbijgedragen doordeop­
waartsebewegingvandeloonkostenpereen­
heidprodukt,diezichondankseenzekerever­
minderingvandespanningen opdearbeids­
marktvoortzette .Deconsumptieprijzen stegen
metongeveer4°/o.Opgemerktzijechterdathet
stijgingspercentage gedurendedelaatstemaan­
denenigszinsdaalde.
Alsgevolgvanhetsterkereaccresvande
invoeruitgaven vandeB.L.E.U.(stijgingvan
10,2%vanjaaropjaartegen+6,8%in1965),
inhetbijzondergedurendeheteerstehalfjaar,
endevooraltijdensdelaatstemaandenvan
hetjaarwaartenemenvertraagdetoeneming
vandeexportontvangsten (+4,9%tegen+10°/o
in1965)ondergingdelopenderekeningvande
betalingsbalans vandeB.L.E.U.eenverslech­
tering;zijgafeendeficittezienvan4,9miljard
Bfr.Detotalerekeningvandebetalingsbalans
slootin1966meteentekortvan5,6miljardBfr.
tegeneenoverschotvan8,5miljardBfr.in1965.
Ditnegatievesaldoleiddetoteenvermindering
vandenettogoud-en-deviezenvoorraad van
demonetaireautoriteiten (exclusiefnettopositie
tenopzichtevanhetI.M.F.)met1,3miljardBfr.
(1965:+2,6miljardBfr.)eneendalingvande
nettobuitenlandse positievandehandelsbanken
(inclusiefenigeniet-geldscheppende financiële
instellingen )met7,3miljardBfr.(1965:+0,5
miljardBfr.);denettopositietenopzichtevan
hetI.M.F.verbeterdemet3miljardBfr.(1965:
!5,4miljardBfr.).
Terwijlhetbetalingsbalanstekort deexpansie
vandebinnenlandse liquiditeitenmassa afremde,
haddendaarentegen dekastransacties vande
overheidendetoenemendekredietverlening van
debankenaandeprivatesector,dieoverigens
doorrestrictievemaatregelen binnenzekere
grenzenwerdgehouden ,eenliquiditeitver­
ruimendeffect.Zowelopdegeldmarktalsop
dekapitaalmarkt zettedestijgingvanderente­
voetzichvoort.Dezeontwikkeling ,diegedeel­
telijkverbandhoudtmetderentestijgingen
inhetbuitenland ,lijktvooraleengevolgvan
hetgebrekaanevenwichttussenhetaanbod
vanbesparingenendevanparticuliereenover­
heidszijdeuitgaandevraagnaarfinancierings­
middelen .
DeNationaleBankheeftdestijgingvande
rentevoetbekrachtigddoorop2juni1966haar
discontoteverhogenvan4,75tot5,25%.Op
27april1966verzochtzijdebankendetoe­
nemingvandekredietverlening ,tenopzichteBelgië
DeexpansievandeBelgischeeconomieheeft
zichin1966inhetzelfdetempoalshetvooraf­
gaandejaarvoortgezet :evenalsin1965steeghel
reëlebrutonationaalproduktmetruim3%.De
groeivandebuitenlandse vraagisverminderd ,
vooralalsgevolgvandemindergunstigecon­
junctureleontwikkeling welkezichbijenkele
belangrijkehandelspartners ,zoalsdeBondsre­
publiekDuitslandenhetVerenigdKoninkrijk ,
voordeed .Zowelonderinvloedvandeverbruiks­
uitgavenvandeoverheidalsdoordestijging
vandebruto-investeringen invasteactivavan
hetbedrijfsleven enindebouwsectorgafdaar­
entegendebinnenlandse vraagvanhetene
jaarophetandereeenenigszinsversneldetoe­

5.5.67 PUBLIKATIEBLAD VANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN 1713/67
financieren ,wordenvoortgezetteneindeexces­
sievespanningenopdekapitaalmarkt enmone­
tairefinancieringvandeuitgavenvandeschat­
kisttevermijden .
Luxemburgvandestandper31december1965,tebeperken
tot12%voorhetgehelejaar;eensoortgelijke
beperking ,dochmeteenwatsoepelerkarakter,
werdvoorheteerstehalfjaar1967ingevoerd .
Ooktenaanzienvandekredietverlening door
deopenbarekredietinstellingen ,departiculiere
spaarbanken endelevensverzekeringsmaat ­
schappijenwerdenrestrictievemaatregelen toe­
gepast.
Bijhettijdenshetnajaarvan1966ingestelde
onderzoeknaardemonetaireenfinanciëlesi­
tuatieinBelgiëwashetMonetairComitévan
meningdateropdatmomentgeenaanleiding
bestondomdeconclusieswaartoehettijdens
zijnonderzoekin1965wasgekomenbelangrijk
tewijzigen .Dealgemenetendensenwelkezich
gedurendedelaatstemaandenvan1966afte­
kenden,moestenvoordeBelgischeautoriteiten
eenaansporingvormenom,zolanggeenduide­
lijketekenenvaneenwerkelijkeontspanning
tebespeurenwaren,eenzeervoorzichtige be­
grotings-enkredietpolitiek tevoeren.
Evenalsdevoorafgaande jarenheefthet
Comitébijzondereaandachtgewijdaanhet
vraagstukvandeoverheidsfinanciën .Dege­
nomenmaatregelen wettigdendehoopdathet
evenwichtvandegewonedienstvandebe­
grotingin1967zouwordenhersteld.Daar­
entegendreigdendelastenvandebuitengewone
dienstvandebegrotingenvandeextrabud­
gettaireinvesteringen ,diegedurendedrie
achtereenvolgende jarenopvrijwelhetzelfde
niveauwarengehandhaafd ,vrijaanzienlijktoe
tenemen.
Metdevertragingvandeeconomische ex­
pansieontstondonzekerheid tenaanzienvan
degeraamdebelastingontvangsten .Deminder
gunstigeverwachtingen namenbegin1967
vasterevormaanenmethetoogophetwederom
dreigendetekortheeftdeBelgischeRegering
eenalgemeenprogrammaopgesteldtotfinan­
ciëlesaneringvandefinanciëlesituatie,dat
bovendienvoorzagineenaantalvoorheteco­
nomischherstelnoodzakelijke maatregelen .De
onderhavigevoorzieningen warentemeernood­
zakelijk,daarin1966hetkastekortvandeover­
heidnogsteedsvooreenbelangrijkdeelmonetair
werdgefinancierd .Daarenboven werdendelange
uitgifteninvrijaanzienlijkemateopgenomen
doorhetbankwezen .Deschatkistheefthetbe­
roepdatzijrechtstreeks ofdoortussenkomst
vandeBelgischebankenopdebuitenlandse
marktenheeftgedaanmeteenbedragvan4,9
miljardBfr.vergroot .
Dezesituatievereistdatdepogingenwelke
werdenondernomen omindetoekomsteen
grotergedeeltevandeinvesteringen vande
staatdoormiddelvanoverheidsbesparingen teEvenalsin1965wasdeeconomischeexpansie
in1966vrijbeperkt.Hetbrutonationaalprodukt
tegenconstanteprijzennamslechtstoemeton­
geveer2°/o,tegen1,5%in1965.Vooralonder
invloedvandegedaaldebuitenlandse vraag
naarproduktenvandeijzer-enstaalindustrie
heeftdevertragingvandeexportstijging zich
voortgezet ,zodat,ondanksdesterketoeneming
vandeomzetvandenieuweindustriële be­
drijvenwelkedelaatstetijdinhetlandwerden
gevestigd ,vanhetbuitenlandgeenenkeleim­
pulsuitging.Allestezamenvertoondedeuitvoer
vangoederenendiensteneenvolumestijging
van3,5%tegen4,5°/oin1965.
Degroeivandebinnenlandse vraagbleef
weliswaargematigd ,dochonderging ,inhetbij­
zonderalsgevolgvandetoenemingvandever­
bruiksuitgaven vandeoverheid,eengeringe
versnelling .Hetparticuliereverbruiksteegin
hetzelfdetempoalsin1965(+3°/onaarvolume).
Dankzijdeexpansievandeinvesteringsuit­
gavenvandeoverheidgavendebruto-investerin­
geninvasteactivaeenmindersterkevolume­
dalingteziendanin1965(—6,5°/oopjaarbasis
tegen—18°/o).
Doordatdespanningopdearbeidsmarkt
aanhield ,blevendeloonsverhogingen deproduk­
tiviteitsverbetering overtreffeneneenopwaartse
drukuitoefenenopdekosten.Ookdehogere
invoerprijzen droegenbijtotdestijgingvanhet
prijsniveau ,welketenopzichtevan1965nau­
welijkseenvertragingvertoonde .
Zoweldoordeparticulierealsdoordeover­
heidwerdeengroterberoepopdekapitaal­
marktgedaan,waardoordespanningen toe­
namenenderentetarieven belangrijkstegen.
Bijdebestudering inoktober1966vande
monetaireenfinanciëlesituatieinLuxemburg
heefthetMonetairComitévooralaandacht
besteedaandeontwikkeling vandeoverheids­
financiën .Geconstateerd werddatdesnelletoe­
nemingvandeoverheidsschuld ,dielangstabiel
wasgebleven ,enhetvoortdurenvanbepaalde
spanningentenaanzienvanwerkgelegenheid ,
lonenenprijzennormaliteraanleidingzouden
kunnengeventothettreffenvanmaatregelen .
MaartevenswerddoorhetComitéoverwogen
dateenlandvanbeperkteafmetingenalshet
Groothertogdom ,omgevendoorlandenwaarin
hetalgemeensprakeisvaneconomischeexpansie ,

1714/67 PUBLIKATIEBLAD VANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN 5.5.67
nietoverdezelfdevrijheidvanhandelenbe­
schiktalseengroterestaatmeteensterkere
verscheidenheid vanbedrijfstakken .Niettemin
washetMonetairComitévanmeningdat,hoewel
deverslechtering vanoverheidsfinanciën kan
wordenaanvaardvoorzoverzijeengeringere
stijgingvandeontvangsten alsgevolgvande
situatieindeijzer-enstaalindustrie weerspie­
gelt,iniedergevalmoetwordenvermedendatde
begrotingspolitiek eenzelfstandigebijdragele­
verttotdeinflatoiretendenties .Derhalveachtte
hetComitéhetnoodzakelijkdatdeLuxemburgseautoriteitennietalleeneenherhalingin1967
vandebegrotingsoverschrijdingen welkein1966
plaatsvonden ,trachtentevoorkomen ,dochook
—zoalsdebedoelingschijnttezijnvande
nieuweregering—eenverlagingvanhet
stijgingspercentage vandestaatsuitgaven na­
streven.Eendergelijkbeleidlijkttemeervan
belang,daargevreesdmoetworden,dathet
vraagstukvandeopenbarefinanciënnogernsti­
gerzalwordenindiendeconjuncturele moeilijk­
hedenwaarmeedeijzer-enstaalindustrie te
kampenheefttotin1968aanhouden .
BIJLAGE
Lijstvanledenenplaatsvervangende ledenvanhetMonetairComité
Voorzitter :
Jhr.mr.E.vanLennep Thesaurier-generaal bijhetMinisterievanFinanciën
('s-Gravenhage )
Vice-Voorzitters :
Sous-gouverneur delaBanquedeFrance(Parijs) B.Clappier
Dr.O.Emminger MitglieddesDirektoriums derDeutschenBundes­
bank(Frankfurt/Main)
Leden:
P.Bastian Commissaire dugouvernement (Luxemburg )
Dott.F.Bobba
(tot15.2.1967)Directeur-generaal Economische enFinancieleZaken,
CommissievandeEuropeseEconomische Gemeen­
schap(Brussel)
Vice-gouverneur derNationaleBankvanBelgië
(Brussel)
DirecteurbijhetDirectoraat-Generaal Economische
enFinanciëleZaken,CommissievandeEuropese
Economische Gemeenschap (Brussel)
Directeur-generaal vanhetBestuurderThesaurie
endeOpenbareSchuld—MinisterievanFinanciën
(Brussel)F.DeVoghel
T.DeVries
M.D'Haeze
Dr.R.Goeht Ministerialdirektor ,Bundesministerium fürWirt­
schaft(Bonn)
J.Hemen
(tot9.6.1966)ConseillerdedirectionalaCaissed'épargnede
Fétat(Luxemburg )
Capodelserviziostudidieconomiainternazionale
dellaBancad'Italia(Rome)Dott.R.Ossola
M.Pérouse DirecteurduTrésor
desfinances(Parijs)Ministeredel'economie et

5.5.67 PUBLIK.ATLEBLtADVANDEEUROPESE GEMEENSCHAPPEN 1715/67
Prof.G.Stammati DirettoregeneraledelTesoro,ministerodelTesoro
(Rome)
Mr.J.H.O.graafv.d.Bosch DirecteurderNederlandsche Bank,N.V.(Amster­
dam)
R.Weber
(m.i.u.9.6.1966)MembreduComitédedirectiondelaCaisse
d'épargnedel'état(Luxemburg )
Voorzittervande
plaatsvervangende leden:
Mr.A.W.R.baronMackay Onderdirecteur derNederlandsche Bank,N.V.
(Amsterdam )
Plaatsvervangende leden:
F.BoyerdelaGiroday Afdelingschef bijhetDirectoraat-Generaal Econo­
mischeenFinanciëleZaken,CommissievandeEuro­
peseEconomische Gemeenschap (Brussel)
Dott.M.Cardinali IspettoregeneraledelleValute,ministeroCom­
mercioestero(Rome)
DelegatodellaBancad'ItaliavoorBenelux(Brussel) Dott.L.Fronzoni
G.Jennemann
(m.i.u.9.6.1966)
H.KochBankoberrat ,DeutscheBundesbank (Frankfurt/
Main)
DirecteurduservicedesetudesàlaBanquede
France(Parijs)
Ministerialrat ,Bundesmmisterium derFinanzen
(Bonn)H.Maretsch
(tot26.5.1966)
Prof.J.MertensdeWilmars AdviseurvandedirectievandeNationaleBankvan
België(Brussel)
MinisterievanFinanciën (Brussel)
Directeur-adjoint àladirectiondesfinancesexté­
rieures(Parijs)
ConseillerdedirectionàlaCaissed'épargnede
l'état(Luxemburg )M.Meulemans
C.Pierre-Brossolette
N.Rollmann
(m.i.u.9.6.1966)
Dr.G.Schleiminger
(tot9.6.1966)
M.Schmit
Dr.H.SteffeBankdirektor ,Abteilungsleiter inderDeutschen
Bundesbank (Frankfurt/Main)
Chefduservicedubudget(Luxemburg )
DirecteurbijhetDirectoraat-Generaal Economische
enFinanciëleZaken,CommissievandeEuropese
Economische Gemeenschap (Brussel)
Drs.D.M.N.vanWensveen MinisterievanFinanciën (DenHaag)
Mevr.Dr.G.Willmann
(m.i.u.9.6.1966)Regierungsrat ,Bundesministerium derFinanzen
(Bonn)
Secretariaat :
R.deKergorlay
G.Lermen