VERORDENING (EG) Nr. 870/95 VAN DE COMMISSIE van 20 april 1995 betreffende de toepassing van artikel 85, lid 3, van het Verdrag op bepaalde groepen overeenkomsten, besluiten en onderling afgestemde feitelijke gedragingen tussen lijnvaartondernemingen (consortia) krachtens Verordening (EEG) nr. 479/92 van de Raad (Voor de EER relevante tekst)

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,

Gelet op Verordening (EEG) nr. 479/92 van de Raad van 25 februari 1992 betreffende de toepassing van artikel 85, lid 3, van het Verdrag op bepaalde groepen overeenkomsten, besluiten en onderling afgestemde feitelijke gedragingen tussen lijnvaartondernemingen (consortia) (1), gewijzigd bij de Akte van Toetreding van Oostenrijk, Finland en Zweden, inzonderheid op artikel 1,

Na bekendmaking van de ontwerp-verordening (2),

Na raadpleging van het Adviescomité voor mededingingsregelingen en economische machtsposities op het gebied van het vervoer over zee,

(1) Overwegende dat deze overeenkomsten, besluiten of onderling afgestemde feitelijke gedragingen door de samenwerking die zij tussen de deelnemende scheepvaartondernemingen doen ontstaan, de mededinging binnen de gemeenschappelijke markt kunnen beperken en de handel tussen Lid-Staten ongunstig kunnen beïnvloeden, en derhalve onder het verbod van artikel 85, lid 1, van het Verdrag kunnen vallen;

(2) Overwegende dat uit de door de Commissie verrichte analyse van consortiumovereenkomsten blijkt dat een groot deel van deze overeenkomsten echter gewoonlijk geacht kan worden aan de in artikel 85, lid 3, genoemde voorwaarden te voldoen; dat deze categorie consortia nader dient te worden omschreven;

(3) Overwegende dat de Commissie naar behoren met de specifieke aspecten van het zeevervoer rekening heeft gehouden; dat die specificiteit voor de Commissie ook een belangrijke beoordelingsfactor zal zijn bij het onderzoek van consortia die niet onder de werkingssfeer van de onderhavige generieke vrijstelling vallen;

(4) Overwegende dat de omschreven consortia in het algemeen tot verbetering van de produktiviteit en de kwaliteit van de aangeboden lijnvaartdiensten bijdragen door de rationalisatie van de activiteiten van de deelnemende ondernemingen die hiervan het gevolg is en door de schaalvoordelen waartoe zij leiden bij het gebruik van schepen en van haveninstallaties; dat zij tevens bijdragen tot de bevordering van de technische en economische vooruitgang doordat zij de ontwikkeling van het gebruik van containers en een efficiënter gebruik van de capaciteit van de schepen vergemakkelijken en stimuleren;

(5) Overwegende dat over het algemeen een billijk aandeel in de voordelen die uit de verbetering van de produktiviteit en uit de kwaliteit van de dienstverlening voortvloeien, aan de gebruikers van de door de consortia aangeboden scheepvaartdiensten ten goede komt; dat deze voordelen onder andere kunnen bestaan in een grotere frequentie van afvaart en aanloop of in een betere regeling daarvan, alsmede in een betere kwaliteit en individualisering van de aangeboden diensten door het gebruik van modernere schepen en haven- of andere faciliteiten; dat die voordelen de gebruikers echter slechts daadwerkelijk ten goede komen voor zover er in de vaargebieden waarin de consortia werkzaam zijn, voldoende mededinging is;

(6) Overwegende dat bijgevolg voor deze overeenkomsten een generieke vrijstelling dient te worden verleend, voor zover deze overeenkomsten de betrokken ondernemingen niet de mogelijkheid bieden voor een wezenlijk deel van het betrokken vaargebied de mededinging uit te schakelen; dat deze verordening tot doel heeft om, teneinde rekening te kunnen houden met de voortdurend wisselende marktvoorwaarden in de sector zeevervoer en de veelvuldige wijzigingen door partijen van de consortiumovereenkomsten of van de in het kader van deze overeenkomsten te verrichten werkzaamheden, de voorwaarden te verduidelijken waaraan de consortia moeten voldoen om voor de generieke vrijstelling van deze verordening in aanmerking te komen;

(7) Overwegende dat een der belangrijkste wezenlijke kenmerken van consortia erin bestaat dat zij, met het oog op de invoering en de exploitatie van een gemeenschappelijke dienst, de capaciteit aanpassen; dat zulks echter niet het geval is wanneer een bepaald percentage van de capaciteit van de in het kader van een consortium gebruikte schepen onbenut wordt gelaten;

(8) Overwegende dat de bij deze verordening verleende generieke vrijstelling zowel van toepassing is op de bij een lijnvaart-"conference" aangesloten consortia als op die welke, met uitzondering van de eventuele gemeenschappelijke vaststelling van vrachttarieven, niet in een dergelijk verband werkzaam zijn;

(9) Overwegende dat deze vaststelling van de prijzen onder Verordening (EEG) nr. 4056/86 van de Raad (1), gewijzigd bij de Akte van Toetreding van Oostenrijk, Finland en Zweden, valt; dat de leden van een consortium die de prijzen gemeenschappelijk wensen vast te stellen en niet aan de criteria van genoemde verordening beantwoorden, een individuele vrijstelling moeten vragen;

(10) Overwegende dat de voornaamste voorwaarden die aan de generieke vrijstelling dienen te worden verbonden, erop moeten zijn gericht te waarborgen dat een billijk aandeel in de voordelen van de grotere doelmatigheid en van de andere voordelen die de consortia bieden, aan de vervoergebruikers ten goede kan komen;

(11) Overwegende dat dit vereiste van artikel 85, lid 3, kan worden geacht te zijn vervuld, indien het consortium zich in een of in verscheidene van de volgende situaties bevindt:

- er bestaat tussen de leden van de "conference" waarbinnen het consortium werkzaam is, daadwerkelijke prijsconcurrentie als gevolg van zelfstandig optreden op het gebied van tarieven ("independent rate action");

- er bestaat binnen de "conference" waarin het consortium werkzaam is, met betrekking tot de aangeboden diensten een voldoende mate van daadwerkelijke mededinging tussen de leden van het consortium en de andere, niet bij het consortium aangesloten leden van de "conference", zulks omdat de "conference"-overeenkomst de consortia uitdrukkelijk de mogelijkheid biedt eigen overeenkomsten van dienstverlening aan te bieden, zoals bij voorbeeld een dienst "levering bij verwerking" ("just in time delivery") of een systeem van elektronische gegevensuitwisseling ("Electronic data interchange" (EDI)), waardoor op elk moment aan de gebruikers kan worden doorgegeven waar hun goederen zich bevinden, of waardoor de frequentie van afvaart en aanloop van de door het consortium aangeboden vervoerdienst aanzienlijk hoger wordt dan die welke door de "conference" wordt geboden;

- door de leden van het consortium wordt van niet bij het consortium aangesloten ondernemingen daadwerkelijke, hetzij reële hetzij potentiële, concurrentie ondervonden, ongeacht de vraag of er in het vaargebied een "conference" werkzaam is;

(12) Overwegende dat, teneinde aan dit zelfde vereiste van artikel 85, lid 3, te voldoen, eveneens een voorwaarde moet worden opgenomen die tot doel heeft tussen de leden van de consortia, alsmede tussen deze en de andere scheepvaartondernemingen die in het vaargebied werkzaam zijn, de individuele concurrentie op het gebied van de kwaliteit van de dienstverlening te bevorderen;

(13) Overwegende dat een voorwaarde ertoe dient te strekken dat de consortia en de leden daarvan niet op een zelfde lijn verschillende vervoerprijzen en vervoersvoorwaarden mogen hanteren waarvoor de uitsluitende beweegreden in het land van oorsprong of in bestemming van de vervoerde produkten gelegen is en daarmee binnen de Gemeenschap een verlegging van het handelsverkeer veroorzaken ten nadele van bepaalde havens, verladers, vervoeders of tussenpersonen op het gebied van vervoer, tenzij die prijzen of voorwaarden economisch kunnen worden gerechtvaardigd;

(14) Overwegende dat de gestelde voorwaarden bovendien erop gericht moeten zijn de consortia te verhinderen de mededinging te beperken op een wijze die voor de verwezenlijking van de doeleinden waarvoor de vrijstelling is verleend, niet onmisbaar is; dat de consortiumovereenkomsten te dien einde een bepaling moeten bevatten die elke scheepvaartonderneming die bij deze overeenkomsten partij is, in staat stelt om met inachtneming van een redelijke opzegtermijn het consortium te verlaten; dat evenwel voor de consortia met een ver doorgevoerde samenwerking en/of kapitaalintensieve investeringen een langere opzegtermijn moet worden voorzien, teneinde rekening te houden met de grote investeringen die voor de oprichting ervan werden gedaan en met het feit dat deze bij vertrek van een van de leden op het stuk van reorganisatie meer verplichtingen hebben; dat eveneens moet worden bepaald dat, indien het consortium een gemeenschappelijke afzetstructuur gebruikt, ieder lid het recht moet hebben om met inachtneming van een redelijke opzegtermijn onafhankelijk verkoopbevorderende activiteiten te ontplooien;

(15) Overwegende dat de vrijstelling moet worden beperkt tot de consortia die niet de mogelijkheid bieden om de mededinging voor een wezenlijk deel van de betrokken diensten uit te schakelen;

(16) Overwegende dat de rechtszekerheid evenwel vereist dat wat de generieke vrijstelling betreft, rekening wordt gehouden met het marktaandeel van het consortium in het rechtstreekse verkeer tussen de groepen havens die het bedient; dat dit aandeel op algemene wijze moet worden berekend op basis van alle havens die het consortium bedient;

(17) Overwegende dat bij de vraag naar het bestaan van reële en daadwerkelijke mededinging met het oog op de verlening van een individuele vrijstelling niet alleen rekening moet worden gehouden met het rechtstreekse scheepvaartverkeer tussen de groepen havens die door een consortium worden aangedaan, maar ook met de eventuele mededinging van andere lijnvaartdiensten vanuit havens die substitueerbaar zijn met die van het consortium en, waar van toepassing, van andere wijzen van vervoer;

(18) Overwegende dat de bij deze verordening verleende generieke vrijstelling bijgevolg slechts van toepassing is op voorwaarde dat het marktaandeel van de consortia een bepaalde omvang niet overschrijdt;

(19) Overwegende dat voor de consortia die binnen een "conference" werkzaam zijn, een geringer marktaandeel in het vaargebied moet worden vastgesteld, aangezien die akkoorden bovenop een reeds in het vaargebied bestaande restrictieve overeenkomst komen;

(20) Overwegende dat het evenwel passend is om aan de consortia die de in de onderhavige verordening vastgestelde drempels met een bepaald percentage overschrijden, maar die toch in het vaargebied waarin zij werkzaam zijn, aan een daadwerkelijke mededinging onderworpen blijven, een vereenvoudigde procedure aan te bieden opdat zij de rechtszekerheid kunnen genieten die door een generieke vrijstelling wordt geboden; dat die procedure terzelfdertijd de Commissie in staat moet stellen om voor een doelmatig toezicht zorg te dragen en de administratieve controle van de overeenkomsten te vereenvoudigen;

(21) Overwegende dat aan de consortia die deze laatste drempel overschrijden, nochtans, voor zover zij voldoen aan de voorwaarden van artikel 85, lid 3, bij individuele beschikking een ontheffing kan worden verleend, rekening houdend met de specifieke aspecten van het zeevervoer;

(22) Overwegende dat de onderhavige verordening slechts van toepassing is op de tussen de leden van een consortium gesloten overeenkomst en derhalve niet op mededingingsbeperkende overeenkomsten tussen consortia of tussen een of meer van hun leden enerzijds en overige ondernemingen anderzijds; dat zij evenmin van toepassing is op mededingingsbeperkende overeenkomsten tussen verschillende consortia of tussen leden van deze consortia die binnen hetzelfde vaargebied werkzaam zijn;

(23) Overwegende dat aan de vrijstelling tevens bepaalde verplichtingen dienen te worden verbonden; dat de vervoergebruikers in dit opzicht op elk moment kennis moeten kunnen nemen van de voorwaarden van de zeevervoerdiensten die de leden van het consortium gemeenschappelijk exploiteren; dat een procedure moet worden voorzien voor daadwerkelijk en doelmatig overleg tussen de consortia en de vervoergebruikers inzake de door deze overeenkomsten bestreken activiteiten; dat de onderhavige verordening tevens verduidelijkt wat onder daadwerkelijk en doelmatig overleg moet worden verstaan en welke de voornaamste procedurele fasen zijn die bij dit overleg moeten worden gevolgd; dat deze verplichting tot overleg, beperkt tot de door de consortia verrichte specifieke activiteiten, is opgenomen, gelet op de huidige stand van de openstelling van de betrokken markt; dat bij wijziging van deze verordening in het licht van de ontwikkeling van de markt zal worden bezien of deze verplichting moet worden gehandhaafd;

(24) Overwegende dat dit overleg een doeltreffender werking van zeevervoerdiensten kan waarborgen, waarbij rekening wordt gehouden met de behoeften van de gebruikers; dat derhalve voor bepaalde afspraken die uit dit overleg kunnen voortvloeien, vrijstelling moet worden verleend;

(25) Overwegende dat het begrip overmacht voor de doeleinden van deze verordening in de vaste rechtspraak van het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen wordt omschreven;

(26) Overwegende dat nog moet worden voorzien in de onmiddellijke mededeling aan de Commissie van door de partijen aanvaarde scheidsrechterlijke uitspraken en aanbevelingen van bemiddelaars, zodat zij kan onderzoeken of de consortia hierbij niet van de voorwaarden en verplichtingen van deze verordening worden vrijgesteld en of hierdoor de artikelen 85 en 86 niet worden geschonden;

(27) Overwegende dat overeenkomstig artikel 3 van Verordening (EEG) nr. 479/92 dient te worden bepaald dat de onderhavige verordening met terugwerkende kracht van toepassing is op overeenkomsten, besluiten en onderling afgestemde feitelijke gedragingen die bestaan op het tijdstip van inwerkingtreding, zodra zij aan de in deze verordening vastgestelde voorwaarden en verplichtingen voldoen;

(28) Overwegende dat dient te worden bepaald dat het verbod van artikel 85, lid 1, gedurende de in deze verordening vastgestelde periode niet van toepassing is op consortiumovereenkomsten die op het tijdstip van inwerkingtreding bestaan en die niet voldoen aan de voorwaarden van artikel 85, lid 3, zoals deze in de onderhavige verordening nader worden omschreven, mits zij binnen zes maanden na de inwerkingtreding van de onderhavige verordening in dier voege worden gewijzigd dat zij met de in de onderhavige verordening gestelde voorwaarden in overeenstemming zijn en deze wijzigingen de Commissie ter kennis worden gebracht;

(29) Overwegende dat moet worden voorzien in een billijke en positieve regeling ten behoeve van de consortia die op het ogenblik van de inwerkingtreding van deze verordening reeds bestaan en die, ofschoon zij de door deze verordening met het oog op het verkrijgen van een vrijstelling opgelegde limieten inzake marktaandeel overschrijden, voor het overige aan de bij deze verordening gestelde voorwaarden voldoen;

(30) Overwegende dat overeenkomstig artikel 6 van Verordening (EEG) nr. 479/92 de gevallen moeten worden vastgesteld waarin de Commissie ondernemingen aan de generieke vrijstelling kan onttrekken;

(31) Overwegende dat voor de overeenkomsten die uit hoofde van de onderhavige verordening van rechtswege worden vrijgesteld, geen verzoek als bedoeld in artikel 12 van Verordening (EEG) nr. 4056/86 moet worden ingediend; dat het de ondernemingen echter vrij blijft staan in geval van ernstige twijfel een verklaring van de Commissie inzake de verenigbaarheid van hun overeenkomsten met de onderhavige verordening te verlangen;

(32) Overwegende dat deze verordening toepassing van artikel 86 van het Verdrag niet uitsluit,

HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:

HOOFDSTUK I

DEFINITIES EN WERKINGSSFEER

Artikel 1

Definities

Voor de toepassing van deze verordening wordt verstaan onder - "consortium", een overeenkomst tussen twee of meer vervoerders die uitsluitend voor goederenvervoer, en voornamelijk per container, schepen exploiteren en in een bepaald vaargebied geregelde internationale lijndiensten verzorgen, welke overeenkomst tot voorwerp heeft een samenwerking tot stand te brengen voor gemeenschappelijke exploitatie van een zeevervoerdienst die de individueel, door elk van zijn leden in afwezigheid van consortia aangeboden dienst verbetert, teneinde door middel van technische, operationele en/of commerciële overeenkomsten, met uitzondering van prijsbepalingen, hun werkzaamheden te rationaliseren;

- "lijnvaart", vervoer van goederen dat op geregelde wijze geschiedt op (een) welbepaalde route(s) tussen havens en volgens vooraf aangekondigde uurregelingen en reisdata, en dat voor alle vervoergebruikers tegen betaling zelfs op incidentele basis beschikbaar is;

- "overeenkomst van dienstverlening", een tussen een of verscheidene vervoergebruikers en een consortium of een individueel lid daarvan gesloten contractuele overeenkomst, waarbij de gebruiker, als tegenprestatie voor de verplichting om door laatstgenoemde gedurende een gegeven periode een bepaalde hoeveelheid goederen te doen vervoeren, aanspraak kan maken op de individuele verbintenis van dit lid van het consortium of van het consortium zelf om hem een dienst te verlenen van een welbepaalde en geïndividualiseerde kwaliteit die speciaal op zijn behoeften is toegesneden;

- "vervoergebruiker" een onderneming (bij voorbeeld verladers, geadresseerden, expediteurs, enzovoort), voor zover deze met een consortium (of met een der leden daarvan) voor het vervoer van goederen een contractuele regeling is aangegaan, of blijk geeft van het voornemen daartoe, dan wel een vereniging van verladers;

- "zelfstandig optreden op het gebied van tarieven" ("Independent rate action"), het recht voor een lid van een zeevaart-"conference" om, op gerichte wijze voor goederen, vrachttarieven aan te bieden die van de "conference"-tarieven verschillen, mits de andere leden van de "conference" hiervan vooraf op de hoogte worden gebracht.

Artikel 2

Werkingssfeer

Deze verordening heeft uitsluitend betrekking op de consortia voor zover zij van of naar een of naar verscheidene havens van de Gemeenschap internationale maritieme lijnvaartdiensten verzorgen.

HOOFDSTUK II

VRIJSTELLINGEN

Artikel 3

Vrijgestelde overeenkomsten

1. Artikel 85, lid 1, van het Verdrag wordt uit hoofde van lid 3 van genoemd artikel, onder de in deze verordening genoemde voorwaarden en verplichtingen voor de in lid 2 van het onderhavige artikel bedoelde werkzaamheden die tot de in de artikelen 1 en 2 van deze verordening omschreven consortiumovereenkomsten behoren, buiten toepassing verklaard.

2. De buitentoepassingverklaring geldt uitsluitend voor de volgende activiteiten:

a) de werkzaamheden met betrekking tot de gemeenschappelijke exploitatie van lijnvaartdiensten, welke uitsluitend de volgende activiteiten mogen omvatten:

i) de onderlinge afstemming en/of de gemeenschappelijke vaststelling van de dienstregelingen en van de aanloophavens,

ii) de uitwisseling, de verkoop of de wederzijdse bevrachting van scheepsruimte of van "slots" van de schepen,

iii) het gemeenschappelijke gebruik ("pooling") van schepen en/of haveninstallaties,

iv) het voor de exploitatie houden van een of meer gemeenschappelijke kantoren,

v) het beschikbaar stellen van containers, chassis of andere uitrustingen en/of overeenkomsten van huur, leasing of koop van deze uitrustingen;

vi) het gebruik van een geautomatiseerd systeem voor de uitwisseling van gegevens en/of van een systeem voor gemeenschappelijke documentatie;

b) tijdelijke capaciteitsaanpassingen;

c) de gemeenschappelijke exploitatie of het gemeenschappelijke gebruik van haventerminals en de daarmee verbonden diensten (bij voorbeeld diensten inzake overlading op lichters en stuwage);

d) de deelname aan een of meer van de volgende "pools": tonnage-pool, opbrengsten-pool of resultaten-pool;

e) de gemeenschappelijke uitoefening van de stemrechten van het consortium in de "conference" waarvan de consortiumleden deel uitmaken, voor zover de stemming waarin de stemrechten gemeenschappelijk worden uitgeoefend betrekking heeft op de eigenlijke activiteiten van het consortium;

f) een gemeenschappelijke afzetstructuur en/of de afgifte van een gezamenlijk aan-boord-cognossement;

g) elke andere activiteit die met de onder a) tot en met f) genoemde activiteiten verbonden en voor de uitoefening daarvan onontbeerlijk is.

Artikel 4

Niet-gebruik van capaciteit

De in artikel 3 bedoelde vrijstelling geldt niet voor een consortium wanneer dat regelingen met betrekking tot het niet-gebruik van de bestaande capaciteit omvat, krachtens welke de lijnvaartondernemingen die aan het consortium deelnemen, afzien van het gebruik van een bepaald percentage van de capaciteit van de schepen die in het kader van het consortium worden ingezet.

HOOFDSTUK III

VOORWAARDEN VOOR DE VRIJSTELLING

Artikel 5

Basisvoorwaarden voor de toekenning van de vrijstelling:

De in artikel 3 bedoelde vrijstelling is slechts van toepassing indien een of meer van de hiernavolgende voorwaarden vervuld is, respectievelijk vervuld zijn:

- tussen de leden van de "conference" waarbinnen het consortium werkzaam is, bestaat daadwerkelijke prijsconcurrentie, aangezien de "conference"-overeenkomst zijn leden, al dan niet op grond van een wettelijke verplichting, voor alle vrachttarieven die door de "conference" zijn vastgesteld, uitdrukkelijk tot zelfstandig optreden op het gebied van tarieven machtigt;

- binnen de "conference" waarin het consortium werkzaam is, bestaat met betrekking tot de aangeboden diensten tussen de leden van de "conference" een voldoende mate van daadwerkelijke concurrentie omdat de "conference"-overeenkomst het consortium uitdrukkelijk de mogelijkheid biedt om eigen overeenkomsten van dienstverlening, van welk aard ook, aan te bieden met betrekking tot de frequentie en de kwaliteit van de aangeboden vervoerdiensten, alsook om op elk moment vrij de aangeboden diensten aan te passen teneinde aan de bijzondere wensen van de vervoergebruikers te beantwoorden;

- de leden van het consortium ondervinden daadwerkelijke, reële of potentiële, concurrentie van niet tot het consortium behorende ondernemingen waarbij niet van belang is of er in het vaargebied al dan niet een "conference" werkzaam is.

Artikel 6

Voorwaarde betreffende het marktaandeel in het vaargebied

1. Om voor de in artikel 3 bedoelde vrijstelling in aanmerking te komen moet een consortium in de reeks havens die het aandoet, een marktaandeel bezitten van minder dan 30 % van het rechtstreekse verkeer, gerekend in volume van de vervoerde goederen (vrachttonnen of 20 voet equivalent), indien het in een "conference" en minder dan 35 % indien het daarbuiten werkzaam is.

2. De vrijstelling van artikel 3 blijft van toepassing indien gedurende een periode van twee opeenvolgende kalenderjaren het in lid 1 van het onderhavige artikel bedoelde marktaandeel met niet meer dan één tiende wordt overschreden.

3. Indien de in de leden 1 en 2 genoemde drempels worden overschreden, blijft de in artikel 3 bedoelde vrijstelling van toepassing gedurende een periode van zes maanden met ingang van het einde van het kalenderjaar waarin de overschrijding plaatsvond. Die periode wordt op twaalf maanden gebracht indien de overschrijding is toe te schrijven aan het verlaten van het betrokken vaargebied door een niet bij het consortium aangesloten zeevervoerder.

Artikel 7

Verzetprocedure

1. De in de artikelen 3 en 10 bedoelde vrijstelling is ook van toepassing op de consortia waarvan het marktaandeel de in artikel 6 vastgestelde drempel overschrijdt zonder evenwel hoger te zijn dan 50 % van het rechtstreekse verkeer, op voorwaarde dat de betrokken overeenkomsten overeenkomstig de bepalingen van Verordening (EEG) nr. 4260/88 van de Commissie (1) bij de Commissie worden aangemeld en dat deze zich binnen een termijn van zes maanden niet tegen de vrijstelling verzet.

2. De termijn van zes maanden vangt aan op de dag waarop de aanmelding door de Commissie wordt ontvangen. Indien de aanmelding aangetekend wordt verzonden, begint deze termijn echter te lopen vanaf de op de poststempel van de plaats van verzending vermelde datum.

3. Lid 1 is slechts van toepassing indien:

a) in de aanmelding of in een mededeling daarbij uitdrukkelijk naar dit artikel wordt verwezen en b) de bij de aanmelding te voegen inlichtingen volledig en met de feiten overeenstemmen.

4. Voor wat de overeenkomsten betreft die bij de inwerkingtreding van deze verordening reeds zijn aangemeld, kan de toepassing van de bepalingen van lid 1 worden gevraagd in een bericht aan de Commissie waarbij naar de aanmelding en uitdrukkelijk naar dit artikel wordt verwezen. De bepalingen van lid 2 en van lid 3, onder b), zijn van overeenkomstige toepassing.

5. De Commissie kan zich tegen de vrijstelling verzetten. Zij dient, indien een Lid-Staat erom verzoekt, dit te doen binnen een termijn van drie maanden nadat de in lid 1 bedoelde aanmelding of het in lid 4 bedoelde bericht aan deze Lid-Staat is toegezonden. Dit verzoek dient op overwegingen met betrekking tot de mededingingsregels van het Verdrag gebaseerd te zijn.

6. De Commissie kan het verzet tegen de vrijstelling op ieder moment intrekken. Indien dit verzet echter op verzoek van een Lid-Staat gebeurde en deze het verzoek handhaaft, kan het verzet slechts na raadpleging van het Adviescomité voor mededingingsregelingen en economische machtsposities op het gebied van het vervoer over zee worden ingetrokken.

7. Indien het verzet wordt ingetrokken omdat de betrokken ondernemingen hebben aangetoond dat aan de voorwaarden van artikel 85, lid 3, werd voldaan, krijgt de vrijstelling uitwerking vanaf de dag van de aanmelding.

8. Indien het verzet wordt ingetrokken omdat de overeenkomst door de betrokken ondernemingen werd gewijzigd teneinde aan de voorwaarden van artikel 85, lid 3, te voldoen, krijgt de vrijstelling uitwerking vanaf de dag waarop de wijzigingen in werking treden.

9. Indien de Commissie verzet aantekent welk verzet niet wordt ingetrokken, worden de gevolgen van de aanmelding geregeld door de bepalingen van Verordening (EEG) nr. 4056/86, afdeling II.

Artikel 8

Bijkomende voorwaarden

De volgende bijkomende voorwaarden zijn aan de in de artikelen 3 en 10 bedoelde vrijstellingen verbonden:

1. het consortium moet elk van zijn leden de mogelijkheid bieden om door een afzonderlijk contract zijn eigen overeenkomsten van dienstverlening aan te bieden;

2. de consortiumovereenkomst moet de scheepvaartondernemingen die daarvan lid zijn, het recht toekennen om het consortium te verlaten zonder enige financiële of andere sanctie, zoals met name een verplichting om hun vervoersactiviteiten in het betrokken vaargebied te staken, al dan niet gepaard gaande met de bepaling dat deze activiteiten slechts na verloop van een bepaalde termijn kunnen worden voortgezet. Aan dit recht is een opzegtermijn van maximaal zes maanden verbonden, waarvan mededeling kan worden gedaan na afloop van een beginperiode van achttien maanden, te rekenen vanaf de inwerkingtreding van de overeenkomst.

Voor een sterk geïntegreerd consortium evenwel, met een resultatenpool en/of waarvoor hoge investeringen nodig zijn wegens het speciaal met het oog op haar oprichting aankopen of bevrachten door zijn leden van schepen, bedraagt de maximumopzegtermijn evenwel zes maanden, waarvan mededeling kan worden gedaan na afloop van een beginperiode van dertig maanden te rekenen vanaf de inwerkingtreding van de overeenkomst;

3. indien het consortium gebruik maakt van een gemeenschappelijke afzetstructuur, dient elk lid daarvan de mogelijkheid te hebben om zonder sanctie onafhankelijk verkoopactiviteiten te ontplooien, met inachtneming van een opzegtermijn van maximaal drie maanden;

4. noch het consortium, noch de ondernemingen die daarvan lid zijn, benadelen binnen de gemeenschappelijke markt bepaalde havens, gebruikers of vervoerders, door voor het vervoer van identieke goederen in het door de overeenkomst bestreken gebied verschillende prijzen en voorwaarden te hanteren naar gelang van het land van herkomst of bestemming, of naar gelang van de haven van lading of lossing, tenzij deze prijzen of voorwaarden economisch kunnen worden gerechtvaardigd.

HOOFDSTUK IV

VERPLICHTINGEN

Artikel 9

Aan de vrijstelling verbonden verplichtingen

De volgende verplichtingen zijn aan de in artikel 3 bedoelde vrijstelling verbonden:

1. Tussen de gebruikers of hun vertegenwoordigende organisaties en het consortium vindt daadwerkelijk overleg plaats teneinde oplossingen te vinden voor alle belangrijke vraagstukken, niet zijnde vraagstukken van geringe betekenis en van louter operationele aard, met betrekking tot de voorwaarden en de kwaliteit van de door het consortium of door zijn leden aangeboden lijnvaartdiensten.

Dit overleg geschiedt steeds wanneer een van bovenvermelde partijen erom verzoekt.

Het overleg moet behoudens overmacht, voorafgaan aan de toepassing van de maatregel waarop het overleg betrekking heeft. Indien de leden van het consortium wegens overmacht een besluit moeten uitvoeren alvorens overleg is geschied, moet dit overleg, indien daarom wordt verzocht, binnen tien werkdagen na indiening van dit verzoek worden gevoerd. Behoudens bedoelde overmacht, waarnaar in de mededeling dient te worden verwezen, wordt aan de maatregel geen ruchtbaarheid gegeven alvorens dit overleg is geschied.

Dit overleg verloopt in de volgende fasen:

a) voorafgaand aan het overleg verstrekt het consortium aan de wederpartij gedetailleerde schriftelijke inlichtingen over het vraagstuk waarop het overleg betrekking heeft;

b) tussen partijen worden standpunten uitgewisseld, hetzij schriftelijk, hetzij door het organiseren van bijeenkomsten, hetzij door middel van beide, waarbij de vertegenwoordigers van de tot het consortium behorende scheepvaartondernemingen en die van de deelnemende verladers gemachtigd zijn een gemeenschappelijk standpunt te bereiken; partijen spannen zich daartoe tot het uiterste in;

c) indien ondanks de inspanningen van beide partijen geen gemeenschappelijk standpunt kan worden vastgesteld, dient dit verschil van mening te worden vastgesteld en openbaar te worden gemaakt. Elke partij kan de Commissie hiervan in kennis stellen;

d) voor de afronding van het overleg kan een redelijke termijn worden vastgesteld, indien mogelijk met instemming van beide partijen. Behoudens in uitzonderlijke gevallen of in geval van overeenstemming tussen partijen, mag deze termijn niet korter zijn dan een maand.

2. De voorwaarden van de door het consortium en zijn leden aangeboden zeevervoerdiensten, met inbegrip van die welke verband houden met de kwaliteit van deze diensten en alle wijzigingen die hierop betrekking hebben, worden voor een redelijke prijs ter beschikking van de gebruikers gesteld en kunnen te allen tijde kosteloos worden geraadpleegd ten kantore van de scheepvaartondernemingen die lid van het consortium zijn of in dat van het consortium zelf, dan wel ten kantore van hun commissionairs.

3. De door de partijen aanvaarde scheidsrechterlijke uitspraken en aanbevelingen van bemiddelaars, die geschillen beslechten inzake de in de onderhavige verordening bedoelde praktijken van consortia, worden onverwijld door het consortium aan de Commissie medegedeeld.

4. Elk consortium dat voor toepassing van deze verordening in aanmerking wenst te komen, moet, na een voorafgaande kennisgeving van ten minste één maand, waarvan de juiste termijn door de Commissie naar gelang van de omstandigheden van de zaak zal worden vastgesteld, in staat zijn om op eenvoudig verzoek van de Commissie te bewijzen dat het aan de in de artikelen 5 tot en met 8 en de punten 1 en 2 van het onderhavige artikel genoemde voorwaarden en verplichtingen voldoet en om de Commissie binnen die termijn de bedoelde consortiumovereenkomst te verstrekken.

Artikel 10

Vrijstelling voor mededingingsregelingen tussen vervoergebruikers en consortia betreffende het gebruik van lijnvaartdiensten

Vrijgesteld van het verbod van artikel 85, lid 1, van het Verdrag zijn de overeenkomsten, besluiten en onderling afgestemde feitelijke gedragingen tussen enerzijds de vervoergebruikers of hun vertegenwoordigende organisaties, en anderzijds een consortium dat onder de in artikel 3 bedoelde vrijstelling valt, met betrekking tot de voorwaarden en de kwaliteit van de door het consortium aangeboden lijndiensten alsmede alle algemene vraagstukken in verband met die diensten, voor zover zij uit het in artikel 9, punt 1, bedoelde overleg voortvloeien.

HOOFDSTUK V

OVERIGE BEPALINGEN

Artikel 11

Geheimhoudingsplicht

1. De krachtens artikel 7 en artikel 9, punt 4, ingewonnen inlichtingen mogen slechts worden gebruikt voor de doeleinden van de onderhavige verordening.

2. De Commissie en de autoriteiten der Lid-Staten, alsmede hun personeelsleden en functionarissen, zijn verplicht de inlichtingen welke zij bij de toepassing van deze verordening hebben ingewonnen en welke naar hun aard onder de geheimhoudingsplicht vallen, niet openbaar te maken.

3. De bepalingen van de leden 1 en 2 vormen geen beletsel voor de openbaarmaking van algemene informatie of overzichten waarin geen gegevens met betrekking tot individuele ondernemingen of ondernemersverenigingen zijn opgenomen.

Artikel 12

Intrekking van de generieke vrijstelling

De Commissie kan overeenkomstig artikel 6 van Verordening (EEG) nr. 479/92 de bij de onderhavige verordening verleende generieke vrijstelling intrekken, wanneer zij in een bepaald geval vaststelt dat een op grond van de onderhavige verordening vrijgestelde overeenkomst, besluit of onderling afgestemde feitelijke gedraging desalniettemin bepaalde gevolgen heeft die met de in artikel 85, lid 3, van het Verdrag verboden zijn, en met name indien 1. in een bepaald vaargebied onvoldoende concurrentie bestaat buiten het kader van de "conference" waarbinnen het consortium werkzaam is, dan wel buiten dit consortium;

2. een consortium herhaaldelijk ten aanzien van de in artikel 9 van de onderhavige verordening opgenomen verplichtingen in gebreke blijft;

3. de gedragingen van het consortium gevolgen hebben welke onverenigbaar zijn met artikel 86 van het Verdrag;

4. die gevolgen voortvloeien uit een scheidsrechterlijke beslissing.

Artikel 13

Slotbepalingen

Deze verordening treedt in werking op de dag volgende op die van haar bekendmaking in het Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen. Zij geldt, gerekend vanaf de datum van haar inwerkingtreding, voor een periode van vijf jaar.

Deze verordening is vanaf het tijdstip waarop aan de voorwaarden voor vrijstelling werd voldaan, met terugwerkende kracht van toepassing op de bij haar inwerkingtreding reeds bestaande overeenkomsten, besluiten en onderling afgestemde feitelijke gedragingen.

Indien overeenkomsten, besluiten en onderling afgestemde feitelijke gedragingen die op het tijdstip van inwerkingtreding van deze verordening bestonden en op dit tijdstip niet met de in de verordening vervatte voorwaarden en verplichtingen in overeenstemming zijn, binnen zes maanden na die inwerkingtreding in dier voege worden gewijzigd dat zij aan de bedoelde voorwaarden voldoen, en die wijziging de Commissie binnen dezelfde termijn wordt meegedeeld, geldt het verbod van artikel 85, lid 1, van het Verdrag niet voor de aan die wijziging voorafgaande periode.

Gedurende de eerste zes, op de inwerkingtreding van deze verordening volgende maanden kan de in artikel 7 bedoelde verzetprocedure worden toegepast op de consortia die weliswaar de in die bepaling vastgestelde limiet inzake marktaandeel overschrijden, maar voor het overige aan de in deze verordening vervatte voorwaarden voldoen.

Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke Lid-Staat.

Gedaan te Brussel, 20 april 1995.

Voor de Commissie Franz FISCHLER Lid van de Commissie

(1) PB nr. L 376 van 31. 12. 1988, blz. 1.

(1) PB nr. L 55 van 29. 2. 1992, blz. 3.

(2) PB nr. C 63 van 1. 3. 1994, blz. 8.

(1) PB nr. L 378 van 31. 12. 1986, blz. 4.

(1) PB nr. L 376 van 31. 12. 1988, blz. 1.