30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________50
RICHTLIJN 2004/37/EG VA N HET EUROPEES PARL EMENT EN DE RAAD
van 29 april 2004
betreffende de bescherming van de werknemers te gen de risico's van bloot stelling aan carcinogene
of mutagene agentia op het werk (zesde bijzondere  richtlijn in de zin van artikel 16, lid 1, van
Richtlijn 89/391/EEG van de Raad)
(gecodificeerde versie) 
(Voor de EER relevante tekst)
HET EUROPEES PARLEMENT EN DE  RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Eu ropese Gemeenschap, inzonderheid op artikel 137,
lid 2,
Gezien het voorstel van de Commissie,Gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité
1,
Na raadpleging van het Comité van de Regio’s,Volgens de procedure van artikel 251 van het Verdrag
2,
                                                
1PB C 368 van 20.12.1999, blz. 18.
2Advies van het Europees Parlement van 2 september 2003 (nog niet verschenen in het
Publicatieblad) en besluit van de Raad van 30 maart 2004.
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________51
Overwegende hetgeen volgt:
(1) Richtlijn 90/394/EEG van de Raad van 28 ju ni 1990 betreffende de bescherming van de
werknemers tegen de risico's van blootstelli ng aan carcinogene agentia op het werk (zesde
bijzondere richtlijn in de zin van ar tikel 16, lid 1, van Richtlijn 89/391/EEG) 1 is
herhaaldelijk en ingrijpend gewijzigd 2. Ter wille van de duidelij kheid en rationele ordening
van de tekst dient tot c odificatie van deze richtlijn te worden overgegaan.
(2) Naleving van de minimumvoorschriften di e een hogere graad van bescherming en
gezondheid kunnen garanderen wat betreft de bescherming van de werknemers tegen de
risico's van blootstelling aan carcinogene of mutagene agentia op he t werk, is dwingend
vereist om de veiligheid en de gezondheid van de werknemers te waarborgen en beoogt
tevens een niveau van minimale beschermi ng van alle werknemers in de Gemeenschap
mogelijk te maken .
(3) De onderhavige richtl ĳn is een b ĳzondere richtl ĳn in de zin van artikel 16, lid 1, van
Richtlĳn 89/391/EEG van de Raad van 12 juni 1989 betreffende de te nuitvoerlegging van
maatregelen ter bevordering van de verbetering van de veiligheid en de gezondheid van de
werknemers op het werk 3. De bepalingen van laatstgenoemde richtl ĳn zĳn derhalve ten
volle van toepassing met betrekking tot de bl ootstelling van werknemers aan carcinogene of
mutagene agentia, onverminderd meer dwinge nde en/of specifieke bepalingen die in de
onderhavige richtl ĳn zĳn opgenomen.
(4) Een consistent niveau van bescherming tege n de risico's in verband met carcinogene of
mutagene agentia wordt voor de Gemeen schap als geheel verwezenlijkt en dat
beschermingsniveau wordt niet door uitgeb reide voorschriften maar door een kader van
algemene principes bereikt teneinde de lidstaten  in staat te stellen de minimumvoorschriften
op consistente wijze toe te passen.
                                                
1PB L 196 van 26. 7. 1990, blz. 1. Richtlijn laatst elijk gewijzigd bij Richtlijn 1999/38/EG (PB
L 138 van 1. 6. 1999, blz. 66).
2 Zie bijlage IV, deel A.
3PB L 183 van 29. 6. 1989, blz. 1. Richtlijn gewijz igd bij Verordening (EG) nr. 1882/2003 van
het Europees Parlement en de Raad (PB L 284 van 31.10.2003, blz. 1).
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________52
(5) Kiemcelmutagene agentia zijn stoffen die een blijvende verandering in de hoeveelheid of de
structuur van het genetisch materiaal van een cel kunnen veroor zaken, leidend tot een
verandering van de fenotypische kenmerken va n die cel, die op afstammende dochtercellen
kan worden overgedragen.
(6) Kiemcelmutagene agentia hebben gezien hun werkingsmechanisme waarschijnlijk
carcinogene effecten.
(7) In bijlage VI bij Richtl ĳn 67/548/EEG van de Raad va n 27 juni 1967 betreffende de
onderlinge aanpassing van de wettel ĳke en bestuursrechtel ĳke bepalingen inzake de
indeling, de verpakking en het kenmerken van gevaarl ĳke stoffen 1 zijn criteria voor de
indeling en de nadere bepalingen voor he t kenmerken van de onderscheiden stoffen
opgenomen.
(8) In Richtl ĳn 1999/45/EG van het Europees Parlement en de Raad van 31 mei 1999
betreffende de onderlinge aanpassing van de wettel ĳke en bestuursrechtel ĳke bepalingen
van de lidstaten inzake de indeling, de verpakking en het kenmerken van gevaarl ĳke
preparaten 2 zijn bĳzonderheden betreffende de inde ling en het kenmerken van deze
preparaten opgenomen.
(9) Werknemers dienen in alle arbeidssituatie s te worden beschermd met betrekking tot
preparaten die één of meer carcinogene of  mutagene agentia bevatten alsmede met
betrekking tot op het werk vrijkomende carcinogene of mutagene verbindingen.
(10) Voor sommige agentia dienen alle absorp tiemogelijkheden, waaronder huidpenetratie, te
worden nagegaan, teneinde een optimaal  beschermingsniveau te waarborgen.
                                                
1PB 196 van 16. 8. 1967, blz. 1. Richtlijn laat stelijk gewijzigd bij Verordening (EG)
nr. 807/2003 (PB L 122 van 16.5.2003, blz. 36).
2PB L 200 van 30. 7. 1999, blz. 1. Richtlijn laat stelijk gewijzigd b ij Verordening (EG)
nr. 1882/2003 (PB L 284 van 31.10.2003, blz. 1).
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________53
(11) Het is bĳ de huidige stand va n de wetenschappel ĳke kennis weliswaar niet mogel ĳk een
niveau vast te stellen waaronder er geen  gezondheidsrisico's meer bestaan, maar een
beperking van de blootstelli ng aan carcinogene of mutagene agentia zal deze risico's
desalniettemin verminderen.
(12) Om bĳ te dragen tot het verlagen van deze risico 's, dienen grenswaarden en andere daarmee
rechtstreeks verband houdende bepalingen te word en vastgesteld voor al die carcinogene of
mutagene agentia waarvoor de besc hikbare informatie, wetenschappel ĳke en technische
gegevens daarb ĳ inbegrepen, zulks mogel ĳk maken.
(13) Grenswaarden voor beroepsbloot stelling dienen te worden  beschouwd als een belangrijk
bestanddeel van de algemene maatregelen ter bescherming van werknemers. Dergelijke
grenswaarden dienen te worden herzien wanneer dit op grond van wetenschappelijke
gegevens van recentere datum noodzakelijk wordt.
(14) Het is zaak het voorzorgsbegi nsel toe te passen op de bescherming van de gezondheid van
werknemers.
(15) Voor de bescherming van de veiligheid en de gezondheid van aan carcinogene of mutagene
agentia blootgestelde werknemers dienen preventieve maatregelen te worden genomen.
(16) Deze richtl ĳn vormt een concreet element in  het kader van de verwezenl ĳking van de
sociale dimensie van de interne markt.
(17) Overeenkomstig Besluit 74/325/EEG van de Raad 1 heeft de Commissie het Raadgevend
Comité voor de veiligheid en de gezondhe id op de arbeidsplaat s geraadpleegd voor de
uitwerking van de voorstellen voor de in de  onderhavige richtlijn opgenomen richtlijnen.
(18) Deze richtlijn dient de verplichtingen van de li dstaten met betrekking tot de in bijlage IV,
deel B, genoemde termijnen voor omzetting in  nationaal recht van de aldaar genoemde
richtlijnen onverlet te laten,
                                                
1PB L 185 van 9.7.1974, blz. 15. Besluit ingetrokken bij besluit van de Raad van 22 juli 2003
(PB C 218 van 13.9.2003, blz. 1).
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________54
HEBBEN DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:
HOOFDSTUK I
ALGEMENE BEPALINGEN
Artikel 1
Doel
1. Deze richtl ĳn heeft ten doel de werknemers te  beschermen tegen gevaren voor hun
veiligheid en gezondheid die zich t ĳdens hun werk door blootstelling aan carcinogene of
mutagene agentia voordoen of kunnen voordoen, en tevens dergel ĳke gevaren te
voorkomen.
In deze richtl ĳn worden de b ĳzondere minimumvoorschriften terzake vastgesteld,
grenswaarden daarb ĳ inbegrepen.
2. Deze richtl ĳn is niet van toepassing op werkne mers die uitsluitend blootstaan aan
stralingen waarop het Verdrag tot oprich ting van de Europese Gemeenschap voor
Atoomenergie van toepassing is.
3. Richtl ĳn 89/391/EEG geldt ten volle voor het gehele in lid 1 bedoelde terrein,
onverminderd meer dwingende en/of specifiek e bepalingen die in de  onderhavige richtl ĳn
zĳn opgenomen.
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________55
4. Wat asbest betreft, dat in Richtl ĳn 83/477/EEG 1 wordt behandeld, gelden de bepalingen
van deze richtl ĳn wanneer z ĳ voor de veiligheid en gezondheid op het werk gunstiger z ĳn.
Artikel 2
Definities
In deze richtl ĳn wordt verstaan onder:
a) “carcinogeen agens”:
i) een stof die op grond va n de criteria van b ĳlage VI bij Richtl ĳn 67/548/EEG dient te
worden ingedeeld als carcinogeen agens van categorie 1 of 2;
ii) een uit één of meer van de onder i) bedoe lde stoffen samengesteld preparaat, waarb ĳ
de concentratie van één of meer van de afzonderl ĳke stoffen voldoet aan de
concentratiegrensvereisten voor de indeli ng van een preparaat al s carcinogeen agens
van categorie 1 of 2 zoals vermeld in:
– hetzĳ bĳlage I bij Richtl ĳn 67/548/EEG,
– hetzĳ bĳlage II, deel B, bij Richtl ĳn 1999/45/EG voorzover de  stof of stoffen
niet voorkomt of voorkomen in b ĳlage I bij Richtl ĳn 67/548/EEG, ofwel erin
voorkomt of voorkomen zonder vermelding van concentratiegrenzen;
                                                
1Richtlijn 83/477/EEG van de Raad van 19 se ptember 1983 betreffende de bescherming van
werknemers tegen de risico's van blootstel ling aan asbest op het werk (Tweede bijzondere
Richtlijn in de zin van artikel 8 va n Richtlijn 80/1107/EEG) (PB L 263 van 24.9.1983,
blz. 25). Richtlijn laat stelijk gewijzigd bij Richtlijn 2003/ 18/EG van het Europees Parlement
en de Raad (PB L 97 van 15.4.2003, blz. 48).
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________56
iii) een stof, preparaat of pr océdé, zoals bedoeld in b ĳlage I bij de onderhavige richtlijn,
alsmede een stof of pr eparaat die of dat vr ĳkomt bĳ een in die b ĳlage bedoeld
procédé;
b) “mutageen agens”:
i) een stof die op grond va n de criteria van b ĳlage VI bij Richtl ĳn 67/548/EEG dient te
worden ingedeeld als mutageen agens van categorie 1 of 2;
ii) een uit één of meer van de onder i) bedoe lde stoffen samengesteld preparaat, waarb ĳ
de concentratie van één of meer van de afzonderl ĳke stoffen voldoet aan de
concentratiegrensvereisten voor de indeli ng van een preparaat als mutageen agens
van categorie 1 of 2 zoals vermeld in
– hetzĳ bĳlage I bij Richtl ĳn 67/548/EEG,
– hetzĳ bĳlage II, deel B, bij Richtl ĳn 1999/45/EG voorzover de  stof of stoffen
niet voorkomt of voorkomen in b ĳlage I bij Richtl ĳn 67/548/EEG, ofwel erin
voorkomt of voorkomen zonder vermelding van concentratiegrenzen;
c) “grenswaarde”: tenz ĳ anders omschreven, de limiet van het t ĳdgewogen gemiddelde van
de concentratie voor een “carcinogeen of  mutageen agens” in de lucht in de
ademhalingszone van een werknemer gedurende een gespecificeerde re ferentieperiode als
bepaald in b ĳlage III bij de onderhavige richtlijn.
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________57
Artikel 3
Werkingssfeer — Vaststelling en  beoordeling van de risico's
1. Deze richtl ĳn is van toepassing op werkzaamheden waarb ĳ werknemers ten gevolge van
hun werk aan carcinogene of mutagene agen tia worden of kunnen worden blootgesteld.
2. Voor alle werkzaamheden waarb ĳ zich het risico van bloo tstelling aan carcinogene of
mutagene agentia kan voordoen, moeten de aar d, de mate en de duur van blootstelling van
de werknemers worden bepaald teneinde alle risico's voor de veiligheid of de gezondheid
van de werknemers te kunnen beoordelen en  te kunnen vaststellen welke maatregelen
moeten worden genomen.
Deze beoordeling moet op gezette t ĳden worden herhaald en in ieder geval telkens
wanneer er een w ĳziging plaatsvindt van de omsta ndigheden die van invloed kunnen z ĳn
op de blootstelling van werknemers aan carcinogene of mutagene agentia .
De werkgever dient de verantwoordel ĳke instanties op hun verzoek mede te delen welke
elementen b ĳ deze beoordeling hebben meegespeeld.
3. B ĳ de beoordeling van het risico moet rekening worden gehouden met alle andere
manieren van blootstelling, zoals absorptie in en/of via de huid.
4. B ĳ de beoordeling van het risico besteedt de werkgever b ĳzondere aandacht aan de
eventuele gevolgen voor de vei ligheid of de gezondheid van b ĳzonder kwetsbare
risicogroepen en houdt h ĳ onder andere rekening met de wensel ĳkheid de betrokken
werknemers niet te werk te  stellen op plaatsen waar z ĳ in contact kunnen komen met
carcinogene of mutagene agentia.
HOOFDSTUK II
VERPLICHTINGEN VAN DE WERKGEVERS
Artikel 4
Vermindering en vervanging
1. De werkgever vermindert het gebruik van een  carcinogeen of mutageen agens op het werk,
met name door het agens, voorzover dat tec hnisch uitvoerbaar is, te vervangen door een
stof, een preparaat of een  procédé die (dat) in de  omstandigheden waaronder z ĳ (het) wordt
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________58
gebruikt, niet of minder gevaarl ĳk is voor de gezondheid of  in voorkomend geval voor de
veiligheid van de werknemers.
2. Op verzoek van de verantwoordel ĳke instantie deelt de werkgever het resultaat van z ĳn
onderzoek aan die instantie mede.
Artikel 5
Maatregelen ter voorkoming of vermindering van blootstelling
1. Indien uit de resultaten van de in  artikel 3, lid 2, bedoelde beoordeling bl ĳkt dat er een
risico voor de veiligheid of de gezondhe id van de werknemers bestaat, moet de
blootstelling van de werknemers worden voorkomen.
2. Indien het technisch niet mogel ĳk is het carcinogeen of mutageen agens te vervangen door
een stof, een preparaat of een procédé die (dat), in de omstandigheden waaronder z ĳ (het)
wordt gebruikt, niet of minder gevaarl ĳk is voor de veiligheid of de gezondheid, zorgt de
werkgever ervoor dat de product ie en het gebruik van het ca rcinogeen of mutageen agens
plaatsvinden in een gesloten systeem, voorzover dat technisch uitvoerbaar is.
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________59
3. Indien de toepassing van een gesloten syst eem niet technisch ui tvoerbaar is, zorgt de
werkgever ervoor dat blootstelling van de werknemers wordt bepe rkt tot een zo laag
mogelĳk niveau als technisch uitvoerbaar is.
4. De blootstelling mag de grenswaarde van een carcinogeen agens, zoals bepaald in
bĳlage III, niet overschr ĳden.
5. In alle gevallen waarin een carcinogeen of mutageen agens wordt gebruikt, past de
werkgever alle onderstaande maatregelen toe:
a) beperking van de hoeveelheden van een carcinogeen of mutageen agens op het
werk;
b) beperking van het aantal werknemers dat wordt of kan worden blootgesteld tot het
laagste mogel ĳke niveau;
c) een zodanige opzet van de arbeidsprocédés  en de technische maatregelen, dat het
vrĳkomen van carcinogene of mutagene agentia  op het werk wordt vermeden of tot
een minimum beperkt;
d) passende verw ĳdering van de carcinogene of mu tagene agentia aan de bron,
passende plaatsel ĳke afzuiging of passende algemene  ventilatie die stroken met de
noodzaak van bescherming van de volksgezondheid en het milieu;
e) gebruik van geschikte bestaande m eetmethoden voor carcinogene of mutagene
agentia, in het b ĳzonder voor de vroegt ĳdige opsporing van abnormale bloot-
stellingen ten gevolge van een onvoorzien voorval of een ongeval;
f) toepassing van geschikte arbeidsprocédés en -methoden;
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________60
g) collectieve beschermingsmaatregelen en /of, wanneer de blootstelling niet met
andere middelen kan worden vermeden, individuele beschermingsmaatregelen;
h) hygiënische maatregelen, met name het re gelmatig reinigen van vloeren, muren en
andere oppervlakken;
i) voorlichting van de werknemers;j) afbakening van gevarenzones en gebr uik van adequate waarschuwings- en
veiligheidssignalen, met inbegrip van r ookverboden, in zones waar de werknemers
aan carcinogene of mutagene agentia z ĳn of kunnen worden blootgesteld;
k) treffen van voorzieningen voor noodgevallen die tot abnormaal hoge
blootstellingen kunnen leiden;
l) middelen voor risicovr ĳ opslaan, hanteren en verv oeren, met name door gebruik
van hermetisch gesloten en duidel ĳk zichtbaar gekenmerkte recipiënten;
m) middelen voor het veilig ve rzamelen, opslaan en verw ĳderen van afvalstoffen door
de werknemers, met inbegrip van het gebr uik van hermetisch gesloten en duidel ĳk
zichtbaar gekenmerkte recipiënten.
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________61
Artikel 6
Informatie ten behoeve van de bevoegde instantie
Indien uit de resultaten van de in  artikel 3, lid 2, bedoelde beoordeling bl ĳkt dat er een risico voor
de veiligheid of de gezondheid van de werknemers  bestaat, verstrekken de werkgevers desgevraagd
de volgende relevante gegevens  aan de bevoegde instantie:
a) de verrichte werkzaamheden en/of toegepas te industriële procédés, met opgave van de
redenen waarom er carcinogene of mutagene agentia worden gebruikt;
b) de gefabriceerde of gebruikte hoeveelheden  stoffen of preparat en die carcinogene of
mutagene agentia bevatten;
c) het aantal blootgestelde werknemers;d) de getroffen preventieve maatregelen;e) het te gebruiken soort beschermende uitrusting;f) de aard en de mate van de blootstelling;g) de gevallen waarin agentia worden vervangen.
Artikel 7
Onvoorziene blootstelling
1. B ĳ onvoorziene voorvallen of ongevallen di e tot abnormale blootstelling van de
werknemers kunnen leiden, worden de we rknemers door de werkgever ingelicht.
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________62
2. Zolang de normale toestand niet is hersteld en de oorzaken van de abnormale blootstelling
niet zĳn uitgeschakeld:
a) mogen alleen de werknemers die onmisbaar z ĳn voor het uitvoeren van reparaties en
andere noodzakel ĳke werkzaamheden in de betrokken zone werken;
b) worden beschermende kleding en individue le ademhalingsapparatuur ter beschikking
gesteld van de betrokken werknemers, die deze moeten dragen; deze blootstelling
mag niet bl ĳvend zĳn en wordt voor iedere wer knemer tot het strikt noodzakel ĳke
beperkt;
c) niet-beschermde werknemers mogen niet in de betrokken zone werken.
Artikel 8
Voorziene blootstelling
1. Voor bepaalde werkzaamheden, zoals onderhoud, waarvoor de mogel ĳkheid van een
aanzienlĳke toename van de blootstelling ka n worden voorzien en waarvoor alle
mogelĳkheden om andere preventieve technisc he maatregelen ter beperking van de
blootstelling te treffen, reeds z ĳn uitgeput, stelt de werkge ver na raadpleging van de
werknemers en/of hun vertegenwoordigers  in de onderneming of de inrichting,
onverminderd de verantwoordel ĳkheid van de werkgever, de  nodige maatregelen vast om
de duur van de blootstelling van de werknemers zoveel mogel ĳk te beperken en om hen
tĳdens deze werkzaamheden te beschermen.
Met het oog op de toepassing va n de eerste alinea worden beschermende kleding en
individuele ademhalingsapparatuur ter besc hikking gesteld van de betrokken werknemers,
die deze moeten dragen zolang de abnorma le blootstelling aanhoudt; deze blootstelling
mag niet bl ĳvend zĳn en wordt voor iedere wer knemer tot het strikt noodzakel ĳke beperkt.
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________63
2. Er worden passende maatregelen getroffen om te bewerkstelligen dat de zones waar de in
lid 1, eerste alinea, bedoelde werk zaamheden worden uitgevoerd, duidel ĳk worden
afgebakend en worden aangegeven, dan wel om met andere middelen te voorkomen dat
niet-bevoegde personen deze plaatsen betreden.
Artikel 9
Toegang tot de gevaarl ĳke zones
Er worden door de werkgevers passende maatregele n getroffen om te bewerk stelligen dat de zones
waar de werkzaamheden die bl ĳkens de in artikel 3, lid 2, bedoe lde beoordeling een risico voor de
veiligheid of de gezondheid van de werknemers opleveren, worden uitgevoerd, alleen toegankel ĳk
zĳn voor werknemers die deze plaatsen wegens hun werk of functie moeten betreden.
Artikel 10
Maatregelen op het gebied van de hygiën e en individuele beschermingsmaatregelen
1. Voor alle werkzaamheden waarb ĳ een kans op besmetting doo r carcinogene of mutagene
agentia bestaat, z ĳn de werkgevers gehouden passende maatregelen te treffen om te
bewerkstelligen dat:
a) de werknemers niet eten, drinken en  roken in werkzones waar gevaar voor
besmetting door carcinogene of mutagene agentia bestaat;
b) passende beschermende kled ing of andere geschikte b ĳzondere kleding ter
beschikking van de werknemers wordt gesteld;
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________64
c) afzonderl ĳke bergruimten voor werk- of beschermende kleding en voor normale
kleding beschikbaar worden gesteld;
d) er passende en adequate was- en toiletf aciliteiten ter beschikking van de werknemers
worden gesteld;
e) de beschermende uitrusting op correcte w ĳze op een daartoe aangewezen plaats
wordt bewaard en zo mogel ĳk vóór, maar in ieder ge val na ieder gebruik
gecontroleerd en gereinigd;
f) defecte beschermende uitrusting wordt he rsteld of vervangen voordat deze weer
wordt gebruikt.
2. De kosten van de in lid 1 bedoelde maatre gelen mogen niet op de werknemers worden
verhaald.
Artikel 11
Voorlichting en opleiding van de werknemers
1. De werkgever neemt passende maatregelen opdat de werknemers en/of hun
vertegenwoordigers in de ond erneming of de inrichting een voldoende en tevens adequate
opleiding op basis van alle beschikbare gegevens kr ĳgen, met name in de vorm van
voorlichting en instructies. Deze opleiding moet betrekking hebben op:
a) de mogel ĳke gevaren voor de gezondheid, inclusief de b ĳkomende gevaren ten
gevolge van roken,
b) de voorzorgsmaatregelen om blootstelling te voorkomen,
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________65
c) de voorschriften betreffende hygiëne,
d) het dragen en het gebruiken van beschermende uitrusting en kleding,
e) de door de werknemers, meer bepaald he t reddingspersoneel, te nemen maatregelen
in geval van en ter voorkoming van ongevallen.
Deze opleiding moet:– worden aangepast aan de ontw ikkeling van de risico's en aan het ontstaan van nieuwe
risico's, en
– indien nodig, op gezette t ĳden worden herhaald.
2. De werkgevers z ĳn gehouden de werknemers ervan op de hoogte te brengen welke
installaties en b ĳbehorende recipiënten carcinogene of  mutagene agentia bevatten en er
voor te zorgen dat alle recipiënten, verpak kingen en installaties die carcinogene of
mutagene agentia bevatten, duidel ĳk leesbaar worden gekenm erkt en dat er duidel ĳk
zichtbare gevarensignalen worden aangebracht.
Artikel 12
Voorlichting van de werknemers
Er worden passende maatregelen getroffen om te bewerkstelligen dat:
a) de werknemers en/of hun vertegenwoordigers in de onderneming of inrichting zich ervan
kunnen vergewissen dat de voorschriften van deze richtl ĳn worden toegepast, of b ĳ de
toepassing ervan kunnen worden betrokken, met name voor wat betreft:
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________66
i) de gevolgen voor de veiligheid en de g ezondheid van de werknemers van het kiezen,
het dragen en het gebruik van bescherme nde kleding en uitrusting, onverminderd de
verantwoordel ĳkheid van de werkgever om  de doeltreffendheid van de
beschermende kleding en  uitrusting te bepalen;
ii) de door de werkgever vast gestelde maatregelen bedoeld  in artikel 8, lid 1, eerste
alinea, onverminderd de verantwoordel ĳkheid van de werkgever om deze
maatregelen vast te stellen;
b) de werknemers en/of hun vertegenwoordigers in de onderneming of inrichting zo spoedig
mogelĳk in kennis worden gesteld van abnormal e blootstellingen, met inbegrip van de in
artikel 8 bedoelde blootstellingen, van de oorzaken daarvan, alsmede van de reeds
getroffen of nog te treffen maatrege len om die situatie te verhelpen;
c) de werkgever een b ĳgewerkte l ĳst bĳhoudt van de werknemers die belast z ĳn met de
uitvoering van de werkzaamheden die bl ĳkens de resultaten van de in artikel 3, lid 2,
bedoelde beoordeling een risico opleveren voor  de veiligheid of de gezondheid van de
werknemers, met vermelding van de blootstelling die z ĳ ondergaan hebben indien hierover
gegevens beschikbaar z ĳn;
d) de arts en/of de bevoegde instantie, alsmede iedere andere persoon die verantwoorde-
lĳkheid draagt voor de veiligheid of  de gezondheid op het werk, inzage kr ĳgen in de
onder c) bedoelde l ĳst;
e) iedere werknemer inzage kr ĳgt in de in de l ĳst vervatte gegevens die hem persoonl ĳk
betreffen;
f) de werknemers en/of hun vertegenwoordigers  in de onderneming of inrichting inzage
krĳgen in de anonieme collectieve gegevens.
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________67
Artikel 13
Raadpleging en medezeggenschap van de werknemers
Overeenkomstig artikel 11 van Richtl ĳn 89/391/EEG worden de werknemers en/of hun
vertegenwoordigers ger aadpleegd en hebben z ĳ medezeggenschap omtrent de materies die onder de
onderhavige richtl ĳn vallen.
HOOFDSTUK III
DIVERSE BEPALINGEN
Artikel 14
Medische controle
1. De lidstaten treffen overeenkomstig de nationale wetgeving en/of prakt ĳk maatregelen met
het oog op een passende controle van de gez ondheid van werknemers wier veiligheid of
gezondheid bl ĳkens de resultaten van de in arti kel 3, lid 2, bedoeld e beoordeling wordt
bedreigd.
2. De in lid 1 bedoelde maatre gelen moeten van dien aard z ĳn dat elke werknemer in
voorkomend geval aan een passende medische controle kan worden onderworpen
– alvorens te worden blootgesteld en
– daarna met regelmatige tussenpozen.
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________68
Deze maatregelen moeten van dien aard z ĳn dat rechtstreeks individuele medische
maatregelen en maatregelen op het gebied van de arbeidsgeneeskunde ten uitvoer kunnen
worden gelegd.
3. Indien een werknemer een afw ĳking vertoont die het gevol g van blootstelling aan
carcinogene of mutagene agentia zou kunnen z ĳn, kan de arts of de voor de medische
controle op de werknemers verantwoordel ĳke instantie verlangen dat andere werknemers
die op soortgel ĳke wĳze zĳn blootgesteld een medische controle ondergaan.
In dit geval wordt het blootstellingsgeva ar overeenkomstig artikel 3, lid 2, opnieuw
geëvalueerd.
4. B ĳ een medische contro le wordt een persoonl ĳk medisch dossier b ĳgehouden en stelt de
arts of de voor de medische controle verantwoordel ĳke instantie de met betrekking tot
iedere werknemer individueel te nemen besc hermende of preventieve maatregelen voor.
5. Aan de werknemers moeten informatie en advies worden versch aft over elke medische
controle waaraan z ĳ na beëindiging van de bloots telling kunnen worden onderworpen.
6. Overeenkomstig de nationale wetgeving en/of prakt ĳk:
– hebben de werknemers toegang tot de he n betreffende resultaten van de medische
controle en
– kan de betrokken werknemer of de werkgeve r om herziening van de resultaten van
de medische controle verzoeken.
7. Praktische aanbevelingen voor de medisc he controle van de werknemers z ĳn in bĳlage II
opgenomen.
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________69
8. Alle gevallen van kanker die overeenkoms tig de nationale we tgeving en/of prakt ĳk zĳn
herkend als een gevolg van blootstelling aan een carcinogeen of mutageen agens op het
werk, moeten aan de verantwoordel ĳke instantie worden gemeld.
Artikel 15
Bewaring van dossiers
1. 1. De in artikel 12, onder c), bedoelde l ĳst en het in artikel 14, lid 4, bedoelde medische
dossier moeten ten minste veertig jaar na de beëindiging van de blootstelling en
overeenkomstig de nationale wetgeving en/of prakt ĳk worden bewaard.
2. Ingeval de onderneming haar werkzaamheden staakt, moeten deze documenten,
overeenkomstig de nationale wetgevingen en/of prakt ĳken, aan de verantwoordel ĳke
instantie worden overgedragen.
Artikel 16
Grenswaarden
1. De Raad stelt volgens de procedure van artikel 137, lid 2, van het Verdrag in richtl ĳnen
grenswaarden vast op de grondslag van de beschikbare informatie, wetenschappel ĳke en
technische informatie daarb ĳ inbegrepen, ten aanzien van alle carcinogene of mutagene
agentia waarvan dit mogel ĳk is, en, zo nodig, andere daarmee rechtstreeks verband
houdende bepalingen.
2. De grenswaarden en andere daarmee rechtstreeks verband houdende bepalingen z ĳn
opgenomen in b ĳlage III.
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________70
Artikel 17
Bĳlagen
1. De b ĳlagen I en III mogen enkel overeenkomstig  de procedure van artikel 137, lid 2, van
het Verdrag worden gew ĳzigd.
2. De zuiver technisc he aanpassingen van b ĳlage II in verband met de technische
vooruitgang, de ontwikkeling van internationale regelingen of specific aties en de kennis op
het gebied van carcinog ene of mutagene agentia , worden vastgesteld volgens de procedure
van artikel 17 van Richtl ĳn 89/391/EEG.
Artikel 18
Bewerking van gegevens
De resultaten van de bewerking van de in  artikel 14, lid 8, bedoelde gegevens door de
verantwoordel ĳke nationale instanties worden te r beschikking van de Commissie gehouden.
Artikel 19
Mededeling aan de Commissie
De lidstaten delen de Commissie de tekst van alle bepalingen van intern recht mede die z ĳ op het
onder deze richtl ĳn vallende gebied vaststellen.
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________71
Artikel 20
Intrekking
Richtlijn 90/394/EEG, zoals gewijzigd bij de in bijlage IV, deel A, b ij de onderhavige richtlijn
genoemde richtlijnen, wordt ingetrokken, onverminde rd de verplichtingen van de lidstaten met
betrekking tot de in bijlage IV, deel B, bij de onderhavige richtlijn genoemde termijnen voor
omzetting in nationaal recht van de  aldaar genoemde richtlijnen.
Verwijzingen naar de ingetrokken richtlijn gelden als verwijzingen naar de  onderhavige richtlijn en
worden gelezen volgens de in bijlage V opgenomen concordantietabel.
Artikel 21
Inwerkingtreding
Deze richtlijn treedt in werking op de twintigste dag volgende op die van haar bekendmaking in het
Publicatieblad van de Europese Unie .
Artikel 22
Adressaten
Deze richtl ĳn is gericht tot de lidstaten.
Gedaan te Straatsburg, 29 april 2004.
Voor het Europees Parlement Voor de Raad
De voorzitter De voorzitterP. COX M. McDOWELL
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________72
BĲLAGE I
Lĳst van stoffen, preparaten en procédés
(artikel 2, onder a), iii))
1. Vervaardiging van auramine.
2. Werkzaamheden die blootstelling aan polyc yclische aromatische koolwaterstoffen,
aanwezig in roet, teer of pek van steenkool, met zich brengen.
3. Werkzaamheden waarb ĳ men wordt blootgesteld aan st of, dampen of nevels die vr ĳkomen
bĳ roosting en elektroraffinage van nikkelsteen.
4. Procédé met sterk zuur b ĳ de fabricage van isopropylalcohol.
5. Werkzaamheden waarb ĳ men wordt blootgesteld aan stof van hardhout 1.
                                                
1Een lijst van enkele soorten ha rdhout staat in deel 62 van de  Monographs on the Evaluation of
Carcinogenic Risks to Humans (“Wood Dust  and Formaldehyde”) (Monografieën over de
evaluatie van carcinogene risico's voor de mens  (“Houtstof en formaldehyde”)), gepubliceerd
door het Internationaal Instituut voor kankeronderzoek (Lyon, 1995).
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________73
BĲLAGE II
Praktische aanbevelingen voor de medi sche controle van de werknemers
(artikel 14, lid 7)
1. De arts en/of de instanti e die voor de medische controle van de aan carcinogene of
mutagene agentiablootgestelde  werknemers verantwoordel ĳk is/zĳn, dient/dienen goed op
de hoogte te z ĳn van de voorwaarden en omstandighe den van de blootstelling van elke
werknemer.
2. De medische controle van de werkneme rs dient te geschieden overeenkomstig de
beginselen en de gebruiken va n de arbeidsgeneeskunde; daarb ĳ moeten ten minste de
volgende maatregelen worden genomen:
– het aanleggen van een dossier met de medische voorgeschiedenis en het
beroepsverleden van de werknemer;
– het voeren van een persoonl ĳk gesprek;
– indien gepast, biologische monitoring alsmede opsporing van de eerste en nog
reversibele effecten.
Voor elke werknemer die aan medische cont role is onderworpen, ka n tot verder onderzoek
worden besloten op grond van de jongs te inzichten op he t terrein van de
arbeidsgeneeskunde.
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________74
BĲLAGE III
Grenswaarden en andere daarmee rechtstreeks verband houdende bepalingen
(artikel 16)
A. GRENSWAARDEN VOOR BEROEPSMATIGE BLOOTSTELLING
Grenswaarden Naam
agensEINECS (1)CAS (2)
mg/m3 (3)ppm (4)Notatie Overgangsmaatregelen
Benzeen 200-753-7 71-43-2 3,25 (5)1 (5)Huid (6)Grenswaarde:
3 ppm (= 9,75 mg/m3)
tot 27 juni 2003
Vinyl-chloride-
monomeer200-831 75-01-4 7,77 
(5)3(5)——
Stof van
hardhout— — 5,00 (5) (7)—— —
B. ANDERE DAARMEE RECHTSTREEKS  VERBAND HOUDENDE BEPALINGEN
p.m.
___________________
1EINECS: European Inventory of Existing Chemical Substances.
2CAS: Chemical Abstract Service Number.
3mg/m3 = milligram per kubieke meter lucht bij 20 °C en 101,3 kPa (760 mm kwikdruk).
4ppm = parts per million uitgedrukt in luchtvolume (ml/m3).
5 Gemeten of berekend over een referentieperiode van acht uur.
6Dermale blootstelling kan aanzien lijk bijdragen tot de totale belasting van het lichaam.
7Inhaleerbare fractie; indien stof van ha rdhout wordt gemengd met ander houtstof, is de
grenswaarde van toepassing op alle soorten houtstof in dat mengsel.
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________75
BIJLAGE IV
Deel A
Ingetrokken richtlijn en acht ereenvolgende wijzigingen daarvan
(bedoeld in artikel 20)
Richtlijn 90/394/EEG van de Raad (PB L 196 van 26.7.1990, blz. 1)
Richtlijn 97/42/EG van de Raad (PB L 179 van 8.7.1997, blz. 4)Richtlijn 1999/38/EG van de Raad (PB L 138 van 1.6.1999, blz. 66)
Deel B
Termijnen voor omzetting in nationaal recht
(bedoeld in artikel 20)
Richtlijn Omzettingstermijn
90/394/EEG 31 december 1992
97/42/EG 27 juni 2000
1999/38/EG 29 april 2003
30.4.2004 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 158/
_______________________________________________________________________________76
BIJLAGE V
CONCORDANTIETABEL
Richtlijn 90/394/EEG De  onderhavige richtlijn
Artikel 1 Artikel 1
Artikel 2, onder a) Artikel 2, onder a)
Artikel 2, onder aa) Artikel 2, onder b)
Artikel 2, onder b) Artikel 2, onder c)
Artikelen 3 t/m 9 Artikelen 3 t/m 9
Artikel 10, lid 1, onder a) Artikel 10, lid 1, onder a)
Artikel 10, lid 1, onder b), eerste zinsnede Artikel 10, lid 1, onder b)
Artikel 10, lid 1, onder b), tweede zinsnede Artikel 10, lid 1, onder c)
Artikel 10, lid 1, onder c) Artikel 10, lid 1, onder d)
Artikel 10, lid 1, onder d), eerste en tweede
zinsnedeArtikel 10, lid 1, onder e)
Artikel 10, lid 1, onder d), derde zinsnede Artikel 10, lid 1, onder f)
Artikel 10, lid 2 Artikel 10, lid 2
Artikelen 11 t/m 18 Artikelen 11 t/m 18
Artikel 19, lid 1, eerste alinea ––––––––
Artikel 19, lid 1, tweede alinea ––––––––
Artikel 19, lid 1, derde alinea ––––––––
Artikel 19, lid 2 Artikel 19
–––––––– Artikel 20
–––––––– Artikel 21
Artikel 20 Artikel 22
BIJLAGE I BIJLAGE I
BIJLAGE II BIJLAGE II
BIJLAGE III BIJLAGE III
–––––––– BIJLAGE IV
–––––––– BIJLAGE V
_____________