BESCHIKKING VAN DE COMMISSIE van 17 januari 1995 betreffende steunverlening door de Franse Regering aan Allied Signal Fibers Europe SA, Longwy, Meurthe-et-Moselle (Slechts de tekst in de Franse taal is authentiek) (Voor de EER relevante tekst) (95/253/EG)

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, inzonderheid op artikel 93, lid 2, eerste alinea,

Gelet op de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, inzonderheid op artikel 62, lid 1, onder a),

Na belanghebbenden overeenkomstig genoemde artikelen te hebben aangemaand hun opmerkingen kenbaar te maken,

Overwegende hetgeen volgt:

I

Bij arrest van 24 maart 1993 (1) vernietigde het Hof van Justitie de beschikking van de Commissie waarbij werd geweigerd om de procedure van artikel 93, lid 2, van het EG-Verdrag in te leiden ten aanzien van de steun ten belope van 160 miljoen Ffr. die in juni 1989 was toegekend aan Allied Signal Fibers Europe SA, een dochteronderneming van Allied Signal Inc., voor de vestiging van een nieuwe fabriek voor de produktie van polyestergaren voor industrieel gebruik te Longwy (Meurthe-et-Moselle).

De steun was toegekend in de vorm van een subsidie van 160 miljoen Ffr. in het kader van de regionale regeling inzake de ruimtelijke-ordeningspremie ("prime d'aménagement du territoire"), hierna PAT genoemd, die wordt medegefinancierd door het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (EFRO) en waaraan de Commissie in oktober 1984 haar goedkeuring had gehecht (2). In haar beschikking betreffende die regeling oordeelde de Commissie dat het overeenkomstig die regeling verlenen van steun aan industriële projecten in het departement Meurthe-et-Moselle (met een maximumsteunpercentage van 25 % van de investering) met de gemeenschappelijke markt verenigbaar was. Nadat de Franse, de Belgische en de Luxemburgse Regering hadden besloten een "Europese ontwikkelingskern" te creëren, die ook de regio rond Longwy omvat, verleende de Commissie haar toestemming voor regionale steun aan investeringsprojecten in die zone tot maximaal 30 % nettosubsidie-equivalent (3).

Teneinde zich te voegen naar het arrest van het Hof besliste de Commissie op 30 juni 1993 om de procedure van artikel 93, lid 2, van het EG-Verdrag in te leiden met betrekking tot die steun en tevens met betrekking tot een steunbedrag van 40 miljoen Ffr., dat was toegekend in de vorm van de financiering van de sanering van het terrein en waarvan de Commissie geen weet had toen zij de vorige, nietigverklaarde beschikking gaf.

Bij brief van 29 juli 1993 werd de Franse Regering in kennis gesteld van de beslissing van de Commissie om de procedure van artikel 93, lid 2, in te leiden. De overige Lid-Staten en belanghebbende partijen werden hiervan in kennis gesteld door de bekendmaking van die brief in het Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen (4).

II

Bij brief van 8 oktober 1993 en tijdens vergaderingen met de Commissie op 10 november 1993, 4 en 11 februari 1994 en 12 maart 1994 heeft de Franse Regering de navolgende opmerkingen gemaakt.

De Franse Regering stelt dat Allied Signal Fibers Europe SA reeds een gedeelte (134 339 000 miljoen Ffr.) heeft ontvangen van de totale steun van 160 miljoen Ffr. waartoe op 21 juni 1989 was beslist. Er zullen geen verdere betalingen gebeuren totdat de Commissie een eindbeschikking zal hebben gegeven.

In verband met de produkten waarop de investering betrekking heeft, stellen de Franse Regering en de onderneming dat, nadat rayongaren gedurende vele jaren het meest gebruikte materiaal was voor de versterking van banden, polyestergaren in de Verenigde Staten en in Japan nu het meest gebruikte materiaal is voor de bandenproduktie.

Marktaandeel van uit garens met een hoge sterktegraad vervaardigd bandenkoord voor personenwagens en lichte vrachtwagens

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

Ofschoon rayon het meest gebruikte materiaal bleef op de Westeuropese markt voor bandenkoord, vergrootte het marktaandeel van polyester van 7 % (1986) tot 14,3 % (1991), dank zij de technische eigenschappen van polyester: lagere densiteit, hogere sterktegraad en grotere thermische weerstand. Voor het toekomstige internationale concurrentievermogen van de in de Gemeenschap gevestigde bandenproducenten zou het van wezenlijk belang zijn dat polyestergaren met een hoge sterktegraad, het produkt waarop de investering betrekking heeft, beschikbaar is.

Voor bandenversterking gebruikt garen in Europa

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

Verwacht wordt dat, op middellange termijn, de vraag naar polyester zal blijven stijgen, grotendeels ten nadele van rayon waarvoor de vraag reeds in overeenstemming met de internationale evolutie in dalende lijn ging, wat had geleid tot een vermindering van de rayonproduktiecapaciteit in West-Europa en verschillende fabriekssluitingen. De leveranciers van polyamidebandenkoord zouden niet worden uitgeschakeld omdat polyamidegaren, ofschoon het soortgelijke eigenschappen bezit, wordt gebruikt voor banden van zware wegvoertuigen terwijl het produkt van Allied Signal voornamelijk wordt gebruikt in radiaalbanden voor personenwagens en lichte vrachtwagens.

De Franse Regering verklaart dat er in West-Europa weliswaar een overcapaciteit bestaat voor de produktie van de meeste synthetische vezels, maar dat uit het niveau van de import blijkt dat er voor polyestergaren met een hoge sterktegraad toch onvoldoende capaciteit is. Gelet op de voorspelde evolutie van de aard en het niveau van de vraag naar polyestergaren met een hoge sterktegraad, zou de produktie van de nieuwe installatie op korte termijn de huidige invoer in de Gemeenschap kunnnen vervangen en op lange termijn een produktiecapaciteit bieden die de in de Gemeenschap gevestigde bandenproducenten in staat zou stellen om te reageren op een onvermijdelijk veranderende vraag.

Het produkt van Allied Signal is een innoverend en technologisch geavanceerd produkt in vergelijking met andere soorten polyestergaren met een hoge sterktegraad. Door zijn hoge module en geringe inkrimping is zijn dimensionele stabiliteit identiek aan die van rayon en is het bijzonder geschikt voor versterking van banden. Het zou oneconomisch en technisch moeilijk uitvoerbaar zijn om de nieuwe installaties aan te passen met het oog op de produktie van garen met een gewone in plaats van een hoge sterktegraad; het zou tevens niet aantrekkelijk zijn voor andere producenten van synthetische vezels om de gestegen vraag op te vangen door aanpassing van hun installaties en omschakeling van de produktie naar garens met een hoge sterktegraad.

De Franse Regering legt de nadruk op de regionale aspecten van de omstreden investering, met name de scharnierfunctie van de ondersteunde investering voor Longwy, één van de twee enige Franse regio's waar het toegestane regionale steunplafond meer dan 30 % bedraagt. De achteruitgang van de Franse staalindustrie en het daaruit voortvloeiende industrieel verval van Longwy heeft ertoe geleid dat de bevolking van Longwy sinds 1975 is gedaald met 20 % en dat de werkgelegenheid tussen 1982 en 1990 is gedaald met 11 %. De vestiging van Allied Signal is veruit de belangrijkste in Longwy: zij heeft 280 nieuwe arbeidsplaatsen gecreëerd en heeft daarnaast ook positieve gevolgen gehad voor de plaatselijke financiën, het milieu, de infrastructuur en de beroepsopleiding in een gebied met grote werkloosheid en sociale problemen, gebrekkige infrastructuur en vervuiling. De totale kostprijs van de ondersteunde investering zou meer dan 1 miljard Ffr. bedragen en voor Allied Signal waren er belangrijke bijkomende kosten in verband met de vestiging, met name wegens het gebrek aan geschoold personeel, de verouderde infrastructuur en de toestand van het terrein. Voorts is het produktieproces van Allied Signal minder vervuilend dan het analoge produktieproces voor rayongaren.

De Franse Regering is van mening dat, gelet op al deze elementen, de aan de onderneming toegekende steun verenigbaar is met de gemeenschappelijke markt.

De Franse Regering heeft ook geantwoord op de specifieke vragen van de Commissie omtrent het feit dat de onderneming de op 40 miljoen Ffr. geraamde kosten voor de sanering van de terreinen waarop de ondersteunde investering werd uitgevoerd, niet had moeten betalen.

Sinds het begin van de jaren 80 wordt eensgezind gewerkt aan de renovatie van de steenkoolmijnen en de staalfabrieken in de regio Lotharingen. Dit is een duur en lang proces, dat de afbraak van niet meer gebruikte gebouwen vereist, de verwijdering van funderingen, de sanering van zwaar verontreinigde gronden en de herinrichting van de terreinen, terwijl horeca- en ontspanningsgelegenheden nodig waren en basisvoorzieningen en openbare voorzieningen dienden te worden aangelegd. De nieuwe installaties van Allied Signal zijn gelegen op het nieuwe industrieterrein "International Business Park", dat is gevestigd op de terreinen van de voormalige staalfabrieken van Longwy. De eerste schoonmaak van de verontreinigde grond van het terrein werd uitgevoerd door de voor de verontreiniging verantwoordelijke staalfabrieken en de totale kostprijs, geraamd op 297 miljoen Ffr., werd gezamenlijk gefinancierd door het EFRO, de nationale en de plaatselijke overheid. Die werken werden niet uitgevoerd om er een welbepaalde onderneming mee te begunstigen maar om dit terrein te herstellen in een toestand waarin het door nieuwe bedrijven zou kunnen worden gebruikt. De door de Commissie vastgestelde steun omvat het gedeelte van de kostprijs van de schoonmaak dat slaat op dat gedeelte van het industrieterrein waarop achteraf de nieuwe installaties van Allied Signal werden gevestigd. Bijkomende kosten in verband met de bouw van de fabriek werden door Allied Signal gedragen. Derhalve is de Franse Regering van mening dat de financiering van de sanering van de terreinen geen steun vormt in de zin van artikel 92, lid 1, van het EG-Verdrag.

Ook Allied Signal heeft bij de Commissie opmerkingen ingediend bij brieven van 10, 13 en 14 september 1993 en van 26 november 1993 en tijdens vergaderingen met de Commissie op 10 november 1993, 4 en 11 februari 1994 en 12 maart 1994.

Op basis van gegevens van de Europese bandenfabrikanten voorspelt Allied Signal een voortdurende stijging van de Europese bandenproduktie en van het gebruik van polyester bij de produktie van banden. Tegen het jaar 2000 zou de markt voor polyestergaren met een hoge sterktegraad (alle toepassingen) met 60 000 ton zijn gestegen, waarvan ongeveer de helft bestemd zou zijn voor gebruik in banden.

Toen de onderneming zich afvroeg of zij zich al dan niet in de Gemeenschap zou vestigen, besloot zij derhalve dat bij gebrek aan nieuwe produktiecapaciteit in de Gemeenschap de verwachte stijging van de vraag zou worden opgevangen door een grotere invoer uit de Verenigde Staten, Japan of Zuid-Korea. In dezelfde zin zou de toename van de vraag naar met polyester versterkte autobanden voor de vervangingsmarkt de invoer bevorderen, indien de in de Gemeenschap gevestigde bandenfabrikanten niet in staat zouden zijn om aan de vraag te voldoen. Bijgevolg besliste de onderneming om haar nieuwe installaties in Europa te vestigen. Allied Signal herinnert eraan dat de mogelijkheid om steun te verkrijgen een wezenlijke voorafgaande voorwaarde was geweest om zich in Longwy te vestigen en zij merkt op dat ambtenaren van de Commissies tijdens vergaderingen met het bedrijf op 27 juli en op 24 oktober 1989 het standpunt van de Franse Regering hadden bevestigd, dat de steun was toegekend op een tijdstip dat deze, wegens de aard van het Allied-produkt, buiten de toepassing viel van de kaderregeling voor synthetische vezels.

Dat de Westeuropese bandenproducenten er de voorkeur aan blijven geven om de banden van personenwagens en lichte vrachtwagens te versterken met rayon, vloeit volgens Allied Signal voort uit het bestaan van een duopolie voor de produktie van bandenkoord, dat wordt gekenmerkt door zware belemmeringen voor marktintrede, onvoldoende leveringen van geschikte en concurrerend geprijsde polyestergarens met hoge sterktegraad en een belangrijke onbenutte capaciteit voor de produktie van geavanceerde garens met hoge sterktegraad zoals het produkt van Allied Signal.

Allied Signal ondersteunt haar ramingen met een onderzoek dat bij verschillende klanten werd gevoerd (1) en waarin wordt berekend dat, gelet op de nieuwe installaties van Allied Signal, de vraag naar polyesterbandenkoord in West-Europa tegen 1995 met meer dan 60 % zou stijgen.

Allied Signal verklaart dat de steun weliswaar een doorslaggevende factor was bij de beslissing om de fabriek in Longwy te vestigen en niet in één van de andere plaatsen die door de onderneming in aanmerking waren genomen, maar wellicht niet volledig zou opwegen tegen de nadelen in verband met de initiële kosten, aangezien haar voornaamste concurrenten reeds in Europa waren gevestigd en het voor hen minder zou kosten om hun bestaande installaties uit te breiden. Indien de produktiekosten de enige beslissingsfactor zouden zijn geweest, zou het voor Allied Signal beduidend goedkoper zijn geweest om de voorspelde toename van de vraag in Europa naar polyesterbandenkoord en -garens voor diverse toepassingen op te vangen door haar activiteiten in de Verenigde Staten, die zij momenteel aan het verkopen is, uit te breiden en haar uitvoer naar de Gemeenschap op te voeren.

Bovendien waren de bijkomende kosten, waarvoor geen steun was verleend, hoger gebleken dan was geraamd: de kosten voor aanwerving en opleiding waren veel hoger dan wat gebruikelijk is voor nieuwe installaties wegens het gebrek aan geschoolde bouwvakkers en ingenieurs, taalproblemen en de noodzaak van opleiding in de Verenigde Staten; de arbeiders waren meestal niet vertrouwd met moderne technologie en hadden tijd nodig om ervaring op te doen bij de werking van de fabriek, zodat bij de aanvang rendements- en kwaliteitsverliezen werden geleden; de kosten voor de aanleg van voorzieningen en voor het optrekken van gebouwen waren hoger gebleken dan was geraamd, wegens problemen bij de elektriciteitsvoorziening en de noodzaak om, ondanks de eerste schoonmaak van de terreinen, een nieuwe sanering en voorbereiding van de terreinen uit te voeren.

De leiding van Allied Signal aanvaardde de nadelen inzake de initiële kosten in verband met de vestiging en de exploitatie in Longwy, omdat zij geloofde dat de verwachte groei van de vraag van in Europa gevestigde bandenproducenten een aanwezigheid van de onderneming in Europa nodig maakte, en omdat de superieure technologische kwaliteit van haar produkt een bevredigend marktaandeel zou verzekeren.

Allied Signal verklaart dat de nieuwe installaties, waarvan de jaarlijkse produktiecapaciteit 19 000 ton bedraagt, in werking zijn gesteld op 19 september 1993, dat is zes weken vroeger dan voorzien. De onderneming verwacht dat, wanneer in 1996 de volledige produktiecapaciteit wordt benut, de verkoop van bandenkoord 67 % van de produktie zal vertegenwoordigen, de overige produkten 29 % en de uitvoer slechts 4 %. Voorts zou de investering Allied Signal in staat stellen om haar eigen uitvoer van polyestergaren met hoge sterktegraad naar Europa, thans ongeveer 6 000 ton per jaar, te verminderen.

Volgens Allied Signal wordt het huidige capaciteitstekort door haar nieuwe installaties verminderd maar niet opgeheven en indien die verwachting juist zou blijken zou zij een uitbreiding van de nieuwe vestiging kunnen overwegen. Indien de Westeuropese markt voor bandenkoord zich echter niet zoals verwacht verder zou ontwikkelen, zou de onderneming haar uitvoer naar de Verenigde Staten en Azië uitbreiden of de produktie van de fabriek richten naar één van de talrijke andere markten in de Gemeenschap voor polyestergarens met hoge sterktegraad, bij voorbeeld airbags of industriële toepassingen van rubber, waarvoor Allied Signal thans 2 800 ton garen naar Europa uitvoert.

Allied Signal voert aan dat, aangezien haar produkt innoverend is, goedkeuring van de versterkte steun in overeenstemming zou zijn met de beslissingen van de Commissie om steun toe te staan voor Filature du Hainaut (1) en Faserwerk Bottrop GmbH (2), die beide betrekking hadden op investeringen in nieuwe capaciteit voor de produktie van een innoverende synthetische vezel middels een innoverend fabricageproces. Allied Signal stelt dat op het ogenblik dat de Franse Regering de steun verleende, geen enkele communautaire producent van synthetische vezels polyestergaren met hoge sterktegraad leverde aan communautaire bandenproducenten om te worden gebruikt in radiaalbanden voor lichte vrachtwagens en personenwagens.

Aangezien dus geen enkele communautaire producent van synthetische vezels zou worden benadeeld als gevolg van de aan Allied Signal Fibers Europe SA toegekende steun, zou deze door de Commissie moeten worden toegestaan om dezelfde redenen als die op grond waarvan zij besliste om in te stemmen met het voornemen om steun te geven aan Filature du Hainaut. De onderneming merkt ook op dat de Commissie toestemming had gegeven voor steun aan een gelijkaardige investering in nieuwe capaciteit voor de produktie van een ander geavanceerd type polyestergaren met hoge sterktegraad door Hoechst Guben GmbH (3).

Voorts benadrukt Allied Signal de ecologische voordelen van polyester ten opzichte van rayon, zowel voor de regio als voor de werknemers in de nieuwe fabriek. Met name de produktieprocessen verschillen aanzienlijk, omdat bij de polyesterproduktie minder emissie optreedt en, waar de bijprodukten van rayon gevaarlijk zijn en een behandeling en grote insluitingsfaciliteiten vereisen, het bijprodukt van het computergestuurde en eenfasige fabricageproces van Allied Signal water is, dat gemakkelijk kan worden behandeld in een conventioneel biologisch systeem. Het gebruik van polyesterbandenkoord zou ook grote besparingen opleveren voor de bandenfabrikanten, aangezien het gebruikte materiaal minder duur is en er minder materiaal nodig is.

De onderneming verklaart dat de investering en derhalve de steun niet enkel betrekking had op de produktie van vezels. De investering, waarvan de totale kostprijs op 1 093 000 000 Ffr. wordt geraamd, bevatte drie elementen:

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

Tenslotte stelt de onderneming dat aangezien polymerisatie pas in 1992 onder het toepassingsgebied van de kaderregeling voor synthetische vezels werd gebracht, de Commissie in haar beoordeling geen rekening zou mogen houden met de steun aan de investeringen in uitrusting en techniek in verband met polymerisatie en daarmee verband houdende chemische procédés. De onderneming betwijfelt ook of de beoordeling dient te gaan over de steun aan investeringen voor uitrusting, faciliteiten en techniek in verband met de gebouwen, voorzieningen, grond en infrastructuur.

Op verzoek van de Commissie heeft de Franse Regering per telefax van 20 april 1994 bijkomende informatie verschaft, waaronder een bijgewerkte raming van de totale kostprijs van de investering, een verklaring in verband met het gedeelte van de totale kostprijs dat werd geacht in aanmerking te komen voor de steun, en een uitsplitsing van de kosten waarvoor steun werd verleend, waaruit blijkt welke kosten betrekking hebben op polymerisatie en daarmee verband houdende chemische procédés en welke kosten op de produktie van synthetische vezels slaan. Met andere woorden, de uitgaven met betrekking tot bijkomende uitrusting, die in de inlichtingen van de onderneming als geheel werden genomen (445 miljoen Ffr.), werden uitgesplitst in activiteiten voor de produktie van vezels en activiteiten voor de produktie van andere materialen. Een aantal van die activiteiten kwam niet in aanmerking voor steun.

Volgens de Franse Regering bedroegen de voor steun in aanmerking komende kosten in totaal 842 miljoen Ffr., wat niet veel verschilt van het geraamde cijfer van 840 miljoen Ffr.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

De kosten van het project waarvoor geen steun werd verleend, omvatten de kosten in verband met de grond en daarmee verband houdende kosten, dat wil zeggen de inrichting van het terrein, de brandbescherming, wegenaanleg, straatverlichting en waterdistributie, de kosten van het hoofdgebouw en van het administratief gebouw.

III

In opmerkingen die werden ingediend in het kader van de procedure van artikel 93, lid 2, wordt door twee bandenproducenten gepleit voor goedkeuring van de steun omdat de in de Gemeenschap gevestigde bandenproducenten voor de versterking van banden zullen moeten overschakelen naar polyester, indien zij op internationaal vlak willen blijven concurreren en gelet op de internationale tendens om geen rayonbandenkoord meer te gebruiken. Polyesterbandenkoord is thans of wel niet voldoende beschikbaar of wel tegen prijzen die niet concurrentieel zijn ten opzichte van de prijzen van leveranciers van buiten de Gemeenschap.

De Regering van het Verenigd Koninkrijk en "Apparel, Knitwear & Textiles Alliances" daarentegen kanten zich tegen de steun omdat Allied Signal Fibers Europe SA hierdoor een oneerlijk concurrentievoordeel zou verwerven, op een ogenblik dat andere producenten van synthetische vezels zich aan de veranderende marktvoorwaarden aanpassen zonder daarvoor altijd te kunnen rekenen op door de Commissie goedgekeurde steun. Gelet op de voortdurende daling van de verkoop van nieuwe wagens in de Europese auto-industrie en dus van de verkoop van eerste uitrusting, waaronder banden, zou de produktie van de nieuwe installatie of wel de bestaande onderbezetting van de bandenproduktiecapaciteit in de Gemeenschap nog versterken, of wel naar andere markten voor polyestergaren met hoge sterktegraad worden afgeleid, waar er evenmin tekenen zijn van groei, zodat de huidige leveranciers zouden worden vervangen. Het "International Rayond & Synthetic Fibres Committee" heeft de inleiding van de procedure verwelkomd en ondersteunt het voornemen van de Commissie om in de sector synthetische vezels een coherent beleid te voeren.

De uit hoofde van de procedure ingediende opmerkingen werden aan de Franse Regering gezonden.

IV

De procedure van artikel 93, lid 2, van het EG-Verdrag werd ingeleid met betrekking tot twee types van steun aan Allied Signal Fibres Europe SA.

- In de eerste plaats, de steun ten belope van 160 miljoen Ffr. die was toegekend in het kader van de regionale regeling inzake de ruimtelijke-ordeningspremie. De toekenning van steun door de overheid aan een onderneming, waarmee een investering in een bepaalde vestiging geheel of gedeeltelijk wordt betaald, vormt steun aan die onderneming in de zin van artikel 92, lid 1, van het EG-Verdrag en artikel 61, lid 1, van de EER-Overeenkomst. Om te beoordelen of een dergelijke steun verenigbaar is met de gemeenschappelijke markt is het van geen belang of de investering in een andere vestiging minder zou hebben gekost en ook de vraag of de betrokken steun slechts het verschil omvat tussen de kostprijs van de investering op de twee plaatsen is irrelevant. Dit is in overeenstemming met het vaste beleid van de Commissie inzake steunverlening aan ondernemingen die bijkomende kosten aanvaarden door te investeren in minder begunstigde regio's of die bijkomende investeringskosten dragen om bestaande installaties om ecologische redenen aan te passen. Bijgevolg vormt de steun ten belope van 160 miljoen Ffr. een steunmaatregel ten gunste van Allied Signal Fibers Europe SA in de zin van artikel 92, lid 1, van het EG-Verdrag en artikel 61, lid 1, van de EER-Overeenkomst, aangezien de onderneming hierdoor in staat werd gesteld om de investering uit te voeren zonder alle kosten ervan te moeten dragen.

- In de tweede plaats, de steun die stilzwijgend werd verleend door de financiering van de sanering van het terrein, geraamd op 40 miljoen Ffr. Uit de inlichtingen van de Franse Regering blijkt duidelijk dat de beslissing om overheidsmiddelen ter beschikking te stellen voor het schoonmaken van het industrieterrein, werd genomen voordat het terrein werd verkocht aan Allied Signal en dat de sanering had moeten worden uitgevoerd, ongeacht de activiteiten en de identiteit van de nieuwe gebruiker. Bovendien heeft Allied Signal 50 Ffr. per vierkante meter betaald, de eenheidsprijs die gold bij de verkoop van alle overige terreinen en die beantwoordt aan de marktwaarde voor niet-vervuilde industriegronden. Bijgevolg kan niet worden gesteld dat Allied Signal Fibers Europe SA door de financiering werd begunstigd in de zin van artikel 92, lid 1, van het EG-Verdrag of artikel 61, lid 1, van de EER-Overeenkomst, zodat die financiering geen steun oplevert.

Derhalve zal de beoordeling inzake de verenigbaarheid met de gemeenschappelijke markt enkel betrekking hebben op de steun die aan Allied Signal Fibers Europe SA werd toegekend in het kader van de regionale regeling inzake de ruimtelijke-ordeningspremie.

Er bestaat een aanzienlijke handel in polyestergaren met hoge sterktegraad tussen de Lid-Staten en binnen de EER en er is bijgevolg een belangrijke mededinging tussen de Europese producenten en tussen hun produkten.

Handel in polyestergaren met hoge sterktegraad

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

Produktiecapaciteit en daadwerkelijke produktie van polyestergaren met hoge sterktegraad

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

In deze cijfers wordt geen rekening gehouden met de nieuwe capaciteit voor de ondersteunde investering, waardoor de bezettingsgraad zal worden beperkt tot ongeveer 65 % en de prijzen zullen worden verlaagd ten nadele van andere producenten van synthetische vezels, niet alleen die van polyestergaren met hoge sterktegraad maar ook die van polyamidegaren en rayongaren met hoge sterktegraad, waarmee Allied Signal zal concurreren op de markt voor banden en op andere markten zoals voor airbags, naaigaren, transportbanden, weefsels, tenten, drijfriemen, riemen, slangen, touwen en zeilbenodigdheden.

Bijgevolg heeft de betrokken steun, door Allied Signal Fibers Europe SA te begunstigen, haar positie versterkt ten opzichte van de overige producenten die zich aan de veranderende marktvoorwaarden moeten aanpassen zonder daarvoor altijd te kunnen rekenen op door de Commissie goedgekeurde steun, ongeacht of de verwachtingen van de onderneming inzake de stijging van de bandenproduktie en van de vraag naar polyesterbandenkoord en andere produkten die garens met hoge sterktegraad bevatten, juist zijn of niet. Derhalve verstoort de steun de mededinging en wordt de handel er ongunstig door beïnvloed in de zin van artikel 92, lid 1, van het EG-Verdrag en artikel 61 van de EER-Overeenkomst.

V

In artikel 92, lid 1, van het EG-verdrag wordt het principe vastgelegd dat, behoudens de afwijkingen waarin dit Verdrag voorziet, steunmaatregelen die de mededinging door begunstiging van bepaalde ondernemingen of bepaalde produkties vervalsen of dreigen te vervalsen, onverenigbaar zijn met de gemeenschappelijke markt, voor zover deze steun het handelsverkeer tussen de Lid-Staten ongunstig beïnvloedt. De omstandigheden waarin die steun geoorloofd is of kan worden toegestaan worden omschreven in artikel 92, lid 2 en lid 3, van het EG-Verdrag.

Artikel 92, lid 2, van het EG-Verdrag specificeert bepaalde soorten steun die verenigbaar zijn met de gemeenschappelijke markt. Geen daarvan is echter van toepassing wegens de aard, de plaats en de doelstelling van de betrokken steun.

In artikel 92, lid 3, van het EG-Verdrag wordt bepaald welke steun verenigbaar kan worden verklaard met de gemeenschappelijke markt. De verenigbaarheid moet worden beoordeeld in het kader van de Gemeenschap en niet van één enkele Lid-Staat. Teneinde de goede werking van de gemeenschappelijke markt te verzekeren en gelet op de principes van artikel 3, onder g), van het EG-Verdrag, moeten de in artikel 92, lid 3, uiteengezette uitzonderingen op artikel 92, lid 1, beperkend worden geïnterpreteerd bij de beoordeling van een steunregeling of een indivudiele steunmaatregel.

Met name kunnen die uitzonderingen enkel worden toegepast indien de Commissie zich ervan heeft vergewist dat zonder de steun de vrije werking van de markt onvoldoende zou zijn om de begunstigde van de steun ertoe aan te zetten een bijdrage te leveren tot de verwezenlijking van een van de voornoemde doelstellingen.

De toepassing van de uitzonderingen op gevallen die geen bijdrage leveren tot de verwezenlijking van één van die doelstellingen of waarbij de steun hiertoe niet noodzakelijk is, zou erop neerkomen dat een oneerlijk voordeel wordt gegeven aan sectoren of ondernemingen van bepaalde Lid-Staten, waarvan de financiële positie zou worden verbeterd zodat de handelsvoorwaarden tussen de Lid-Staten onderling ongunstig zouden worden beïnvloed en de mededinging zou worden verstoord.

De uitzondering van artikel 92, lid 3, onder a), van het EG-Verdrag heeft betrekking op steun ter bevordering van de economische ontwikkeling van bepaalde streken. Aangezien de levensstandaard in Longwy niet abnormaal laag is en er evenmin een ernstig gebrek aan werkgelegenheid is in de zin van artikel 92, lid 3, onder a), van het EG-Verdrag, is die bepaling niet van toepassing in deze zaak.

De uitzondering van artikel 92, lid 3, onder b), van het EG-Verdrag heeft betrekking op steun om de verwezenlijking van een belangrijk project van gemeenschappelijk economisch belang te bevorderen of een ernstige verstoring in de economie van een Lid-Staat op te heffen. Het is duidelijk dat deze bepaling niet van toepassing is op de betrokken steun.

De uitzondering van artikel 92, lid 3, onder c), van het EG-Verdrag heeft betrekking op steunmaatregelen om de ontwikkeling van bepaalde vormen van economische bedrijvigheid te vergemakkelijken, mits de voorwaarden waaronder het handelsverkeer plaatsvindt daardoor niet zodanig worden veranderd dat het gemeenschappelijk belang erdoor wordt geschaad.

De ondersteunde investering van Allied Signal Fibers Europe SA heeft de ontwikkeling van Longwy vergemakkelijkt door 280 arbeidsplaatsen te creëren in een gebied dat door de teloorgang van de staalindustrie vele arbeidsplaatsen heeft verloren en dat is ingedeeld als een regio die in aanmerking komt voor regionale steun uit hoofde van artikel 92, lid 3, onder c), van het EG-Vedrag en die ook één van de regio's is die in aanmerking komen voor steun krachtens doelstelling 2 van de Structuurfondsen. Ook voor de minst ontwikkelde regio's van de Gemeenschap - waartoe Longwy niet behoort - dient echter toezicht te worden gehouden op de sectoriële gevolgen van regionale steun aan de sector synthetische vezels en de betrokken steun moet derhalve worden onderzocht in het licht van het communautaire belang. Sinds 1977 zijn de voorwaarden waaronder steun kan worden toegekend aan de sector synthetische vezels, vastgelegd in een kaderregeling waarvan de voorwaarden en de werkingssfeer periodiek werden herzien, het meest recent nog in 1992 (1).

In deze zaak dient de Commissie opnieuw een beslissing te nemen in een geval van steun die op 21 juni 1989 werd toegekend en waarover zij reeds in 1990 een uitspraak had gedaan. Bijgevolg dient de steun te worden beoordeeld op grond van de toen van kracht zijnde kaderregeling voor de periode 1987-1989, zoals in de vorige, nietigverklaarde beschikking (2).

Allied Signal twijfelt eraan of de Commissie bij haar beoordeling alle elementen moet onderzoeken van de investeringssteun die werd toegekend in het kadert van de regionale regeling inzake de ruimtelijke-ordeningspremie.

De Commissie erkent dat polymerisatie pas bij de invoering van de huidige kaderregeling in december 1992 onder de werkingssfeer van de kaderregeling werd gebracht. Bovendien was geen enkele versie van die kaderregeling ooit van toepassing op de chemische procédés in verband met de produktie van snippers kunsthars met hoge viscositeit, waarop de ondersteunde investering gedeeltelijk betrekking heeft. Bijgevolg was de kaderregeling 1987-1989 niet van toepassing op polymerisatie en op de overige chemische procédés en dient de steun die aan de onderneming werd verleend voor de uitrusting, de installaties en de techniek in verband met die activiteiten niet door de Commissie te worden onderzocht. Uit hoofde van artikel 92, lid 3, onder c), van het EG-Verdrag is die steun derhalve verenigbaar met de gemeenschappelijke markt in zoverre hij is toegekend overeenkomstig de goedgekeurde regionale steunregeling. Dienovereenkomstig is die steun ook verenigbaar met de EER-Overeenkomst. Luidens de voorwaarden waaronder de Commissie haar goedkeuring hechtte aan de steun voor investeringen in de Europese ontwikkelingskern, is een netto-subsidie-equivalent van 30 % toegestaan, zodat die activiteiten mogen worden ondersteund tot een bedrag van 133 718 000 Ffr. Dit bedrag werd verkregen door de investering die geen verband hield met synthetische vezels (386 miljoen Ffr.) te vermenigvuldigen met 30 %, waarna dit resultaat werd gedeeld door 0,866 (de omzettingsfactor om een nettosteun om te zetten in brutosteun).

Derhalve dient de Commissie enkel na te gaan of de aan de onderneming toegekende steun voor de produktie van synthetische vezels al dan niet in overeenstemming is met de kaderregeling 1987-1989 en verenigbaar is met de gemeenschappelijke markt.

In haar brief van 7 juli 1987, waarin het controlesysteem inzake de steun werd verlengd voor een nieuwe periode die op 19 juli 1989 eindigde, heeft de Commissie de Lid-Staten ervan in kennis gesteld dat zij zoals voorheen a priori een ongunstig advies zou geven ten aanzien van voorgenomen secctoriële, regionale of algemene steun die zou leiden tot een stijging van de nettoproduktiecapaciteit van de ondernemingen in de sector synthetische vezels (vezels en garen uit acryl, polyester, polypropyleen en polyamide en het textureren van dat garen). Zij heeft de Lid-Staten er ook aan herinnerd dat zij een gunstig vooroordeel zou blijven voorbehouden aan de steunvoornemens die beogen ernstige sociale of regionale problemen op te lossen door een versnelling of bevordering van het reconversieproces van de sector synthetische vezels naar andere activiteiten of een herstructurering die leidt tot capaciteitsvermindering. De betrokken steun heeft het reconversieproces van de sector synthetische vezels naar andere activiteiten of een herstructurering die leidt tot capaciteitsvermindering noch versneld, noch vergemakkelijkt. Integendeel, hij heeft de produktiecapaciteit voor polyestergaren met hoge sterktegraad vergroot, hij heeft Allied Signal in staat gesteld haar kosten te verminderen en hij heeft de positie van de overige producenten verzwakt. Bijgevolg voldoet de steun niet aan de voorwaarden die werden vastgesteld in de kaderregeling.

Allied Signal vermeldt de beslissingen van de Commissie om steun toe te staan ten gunste van Filature du Hainaut en Faserwerk Bottrop GmbH, die beide werden genomen op basis van de kaderregeling 1987-1989 er die allebei relevant worden geacht voor de beoordeling door de Commissie van de betrokken steun. Zij stelt ook vast dat aan Hoechst Guben GmbH steun was toegekend voor de produktie van geavanceerd filamentgaren met hoge sterktegraad. Met betrekking tot die beslissingen kan de Commissie zich ertoe beperken te verwijzen naar het beginsel dat door het Hof van Justitie is vastgelegd in zaak C-313/90, volgens hetwelk een kaderregeling met algemene strekking niet kan worden gewijzigd door beslissingen van de Commissie in individuele gevallen.

Noch de kaderregeling 1987-1989 noch de overige versies ervan, maken het mogelijk om voor steun aan de produktie van vezels die onder de toepassing vallen van de regeling af te wijken van dit kader, louter omdat de toekomstige vraag naar verwachting waarschijnlijk het huidige aanbod zal overtreffen. Bijgevolg dient de Commissie niet de juistheid na te gaan van de voorspellingen van Allied Signal in verband met de grootte en de duur van de stijging van de vraag door in de Gemeenschap gevestigde bandenproducenten naar polyesterfilamentgaren met hoge sterktegraad, dat wordt gebruikt voor de versterking van banden, en dient zij zich evenmin af te vragen in hoeverre een dergelijke evolutie van de vraag slechts een bijzonder gevolg zou zijn van het nieuwe aanbod vanuit de nieuwe installaties te Longwy. Er moet echter worden opgemerkt dat, zoals blijkt uit het door Allied Signal aangehaalde deskundigenverslag, nieuwe verbeteringen van de eigenschappen van rayon (inzonderheid de sterktegraad ervan) de groeiende uitdagingen die van de nieuwe generatie synthetische vezels uitgaan, zouden kunnen helpen verzachten.

In dezelfde zin is het voor de Commissie niet nodig om zich uit te spreken over de standpunten van de onderneming betreffende de redenen waarom de Europese bandenfabrikanten de voorkeur blijven geven aan rayon in plaats van polyester. Zij stelt enkel vast dat, zoals wordt verduidelijkt in het door Allied Signal aangehaalde deskundigenverslag, de keuze van het materiaal voor de versterking van banden steeds wordt bepaald door de prestaties die van de banden worden vereist en die om verschillende, onder meer historische, redenen verschillend zijn in de Verenigde Staten en in West-Europa. Zo zijn bij voorbeeld de rijomstandigheden in West-Europa verschillend (hogere maximumsnelheden en bochtigere wegen) en vereisen zij banden met een hoge moduleversterking die het mogelijk maken om tegen hoge snelheid veilig te rijden; de Europese autofabrikanten zijn niet gesteld op de tijdelingse inspringing die kan voortvloeien uit versterking door polyester.

Tenslotte is het voor de beoordeling van de betrokken steun van weinig belang of het produkt van Allied Signal en het fabricageproces ervan ecologisch bezien meer of minder schadelijk zijn dan de concurrerende produkten en hun fabricageproces. Het is immers duidelijk dat voor de toekenning van de aan Allied Signal verleende steun of voor de grootte van die steun geen rekening werd gehouden met de gevolgen voor het milieu van het betrokken produkt en zijn fabricageproces.

Doordat de steun aan de produktie van synthetische vezels Allied Signal Fibers Europe SA heeft bevoordeeld, in de zin dat haar marktpositie niet langer wordt bepaald door haar eigen efficiëntie, verdiensten en kracht, en omdat hierdoor de moeilijkheden werden verzwaard van andere producenten van synthetische vezels die zich aan de veranderende omstandigheden moeten aanpassen zonder daarvoor altijd te kunnen rekenen op door de Commissie goedgekeurde steun, kan niet worden aanvaard dat die steun een ontwikkeling heeft bevorderd die vanuit communautair oogpunt voldoende is om op te wegen tegen de verstoring van het handelsverkeer die hij heeft veroorzaakt.

Bijgevolg heeft de betrokken steun, ofschoon hij de ontwikkeling heeft bevorderd van een regio in de zin van artikel 92, lid 3, onder c), van het EG-Verdrag, de handelsvoorwaarden ongunstig beïnvloed in een mate die strijdig is met het gemeenschappelijk belang en zijn de voorwaarden voor de toepassing van de uitzondering van artikel 92, lid 3, onder c), van het EG-Verdrag niet vervuld.

De uitzondering van artikel 92, lid 3, onder d), van het EG-Verdrag betreft steunmaatregelen om de cultuur en de instandhouding van het culturele erfgoed te bevorderen. Het is duidelijk dat die uitzondering in het onderhavige geval niet van toepassing is.

Gelet op het voorafgaande is de steun aan de produktie van synthetische vezels onwettig, aangezien de Franse Regering haar verplichtingen uit hoofde van artikel 93, lid 3, van het EG-Verdrag niet is nagekomen. Die steun is daarenboven onverenigbaar met de gemeenschappelijke markt aangezien hij niet voldoet aan de voorwaarden voor de toepassing van één van de uitzonderingen van artikel 92 van het EG-Verdrag. Mitsdien is hij ook onverenigbaar met de goede werking van de EER-Overeenkomst,

HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING GEGEVEN:

Artikel 1

De steun ten belope van 133 718 000 Ffr. die door de Franse Regering in het kader van de regionale regeling inzake de ruimtelijke-ordeningspremie werd verleend aan Allied Signal Fibers Europe SA voor de polymerisatie en de andere chemische procédés die worden aangewend in haar nieuwe vestiging te Longwy, Meurthe-et-Moselle, is verenigbaar met de gemeenschappelijke markt op basis van artikel 92, lid 3, onder c), van het EG-Verdrag en is derhalve verenigbaar met de goede werking van de EER-Overeenkomst.

Artikel 2

De overblijvende steun, ten belope van 26 282 000 Ffr., die door de Franse Regering in het kader van de regionale regeling inzake de ruimtelijke-ordeningspremie werd verleend aan Allied Signal Fibers Europe SA voor de produktie van synthetische vezels in haar nieuwe vestiging te Longwy, Meurthe-et-Moselle, is onverenigbaar met de gemeenschappelijke markt op grond van artikel 92, lid 1, van het EG-Verdrag en is derhalve onverenigbaar met de goede werking van de EER-Overeenkomst.

Artikel 3

De Franse Regening dient van Allied Signal Fibers Europe SA de terugbetaling te vorderen van een bedrag van 621 000 Ffr., zijnde het verschil tussen het in artikel 2 bedoelde steunbedrag en het bedrag van de steun die reeds aan de onderneming werd betaald, en zij dient op dit bedrag vanaf de dag van de betaling van de steun tevens interest aan te rekenen tegen de rentevoet die op die dag van toepassing was voor de berekening van het nettosubsidie-equivalent van de verschillende soorten steun in Frankrijk.

Artikel 4

De Franse Regering dient af te zien van de betaling van 25 661 000 Ffr. aan Allied Signal Fibers Europe SA, zijnde het nog niet aan de onderneming betaalde bedrag van de totale steun die door de Franse Regering in het kader van de regionale regeling inzake de ruimtelijke-ordeningspremie werd toegekend aan Allied Signal Fibers Europe SA voor haar nieuwe installaties te Longwy, Meurthe-et-Moselle.

Artikel 5

Frankrijk deelt de Commissie binnen twee maanden na de kennisgeving van deze beschiking mede welke maatregelen het heeft genomen om te voldoen aan deze beschikking.

Artikel 6

Deze beschikking is gericht tot de Franse Republiek.

Gedaan te Brussel, 17 januari 1995.

Voor de Commissie Karel VAN MIERT Lid van de Commissie

(1) (2) PB nr. L 11 van 12. 1. 1985, blz. 28.

(3) (4) PB nr. C 215 van 10. 8. 1993, blz. 7.

(1) (1) (2) (3) (1) PB nr. C 246 van 30. 12. 1992, blz. 2.

(2) PB nr. C 183 van 11. 7. 1987, blz. 4.

(1) PB nr. C 246 van 30. 12. 1992, blz. 2.

(2) PB nr. C 183 van 11. 7. 1987, blz. 4.