Advies van de Raad

van 28 februari 2000

over het geactualiseerde stabiliteitsprogramma van Duitsland voor de periode 1999-2003

(2000/C 98/01)

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,

Gelet op Verordening (EG) nr. 1466/97 van de Raad van 7 juli 1997 over versterking van het toezicht op begrotingssituaties en het toezicht op en de coördinatie van het economisch beleid(1), en met name op artikel 5, lid 3,

Gelet op de aanbeveling van de Commissie,

Na raadpleging van het Economisch en Financieel Comité,

BRENGT HET VOLGENDE ADVIES UIT:

Op 28 februari 2000 heeft de Raad het geactualiseerde stabiliteitsprogramma van Duitsland voor de periode 1999-2003 besproken. De Raad stelt met voldoening vast dat de tekorten van 1998 en van 1999 duidelijk kleiner zijn dan in het oorspronkelijke programma was verwacht. Dit resultaat, dat bereikt is tegen de achtergrond van een lager dan verwachte economische groei heeft de verwezenlijking op middellange termijn van een begroting die nagenoeg in evenwicht is of een overschot vertoont, overeenkomstig het stabiliteits- en groeipact, aanzienlijk dichterbij gebracht. De Raad merkt evenwel op dat de betere resultaten van 1998 vrijwel uitsluitend te danken waren aan de moeilijk te voorspellen financiën van de regionale en plaatselijke overheden. Deze ontwikkelingen onderstrepen dan ook het belang van een doelmatige samenwerking inzake openbare financiën op nationaal niveau, teneinde de planning van en het toezicht op het budgettaire consolidatieproces te vergemakkelijken.

De Raad merkt op dat de informatie die in het geactualiseerde stabiliteitsprogramma verstrekt wordt evenals die van het eerste programma niet in alle opzichten voldoet aan de gedragscode voor inhoud en formaat van de stabiliteits- en convergentieprogramma's. Met name ontbreekt het aan gedetailleerde informatie over de bestanddelen van de overheidsinkomsten en -uitgaven en de factoren die de schuldquote bepalen. De Raad herhaalt dan ook zijn verzoek aan de Duitse overheid uit zijn advies over het vorig stabiliteitsprogramma(2), om deze bijkomende informatie ten laatste in de volgende bijwerking van het stabiliteitsprogramma te verstrekken.

Het macro-economische scenario van het geactualiseerde programma(3) gaat uit van een gemiddelde groei van ongeveer 2,5 % per jaar in de programmaperiode. De Raad acht dit scenario realistisch, mits de loonmatiging en de structurele hervormingen op de producten- en de arbeidsmarkt worden voortgezet.

Het geactualiseerde programma voorziet een afname van het tekort van de algemene overheid tot 0,5 % van het BBP in 2003 en een daling van de brutoschuldquote tot 58,5 % van het BBP in dezelfde periode. De Raad acht het gewenst dat de in het programma geplande begrotingsconsolidatie wordt bereikt door een verlaging van de uitgavenratio welke slechts gedeeltelijk wordt gecompenseerd door een afname van de inkomstenratio. De Raad is in het bijzonder ingenomen met de geplande aanpak om de overheidsuitgaven in de hand te houden door de nominale stijging ervan te beperken tot minder dan de verwachte nominale groei van het BBP. De Raad erkent dat de geplande bezuinigingen ruimte zullen scheppen voor belastingverlichting in het kader van de hervormingen van de inkomsten- en vennootschapsbelasting, die zeer welkom zijn omdat zij zullen leiden tot de gewenste verlichting van de hoge belastingdruk in Duitsland. De Raad beveelt evenwel aan om bij de hervormingen uiterst omzichtig te werk te gaan en zodoende het risico van een blijvende verslechtering van het structurele begrotingstekort te minimaliseren.

De Raad is van oordeel dat het middellangetermijnstreefcijfer van een tekort van 0,5 % van het BBP in 2003 in overeenstemming is met het stabiliteits- en groeipact, evenals het streefcijfer voor 2002. Bovendien zal het begrotingssaldo van Duitsland dicht bij de minimumreferentiewaarde blijven, zodat de automatische stabilisatoren reeds vanaf 1999 kunnen functioneren zonder gevaar voor overschrijding van het referentietekort van 3 % van het BBP. De Raad beveelt echter aan om, ingeval de economische groei hoger uitvalt, de begrotingsmeevallers te gebruiken om het tekort beneden het geplande peil te brengen, om aldus een grotere veiligheidsmarge te creëren alsook bijkomende ruimte te scheppen voor de gewenste verdere belastingverlichting in latere jaren. Bovendien moeten de beschikbare privatiseringsmogelijkheden op alle overheidsniveaus worden aangegrepen om te zorgen dat de schuldquote gestaag afneemt.

De Raad merkt op dat de federale overheid, ondanks de intenties in het programma om de begroting te herstructureren ten voordele van overheidsinvesteringen, de investeringsuitgaven nominaal wil verminderen tegenover het huidige niveau. De Raad herhaalt zijn aanbeveling aan de Duitse regering om de investeringsprogramma's te herzien, zonder daarbij echter de budgettaire doelstellingen van het programma in gevaar te brengen.

De Raad is verheugd over de hervormingsmaatregelen die in het programma worden aangekondigd, met name op het gebied van pensioenen, gezondheidszorg en overheidsdiensten, die van essentieel belang zijn voor houdbare openbare financiën en groei van de werkgelegenheid. Een krachtige tenuitvoerlegging van de hervormingen in combinatie met maatregelen ter verbetering van de flexibiliteit van de producten- en de arbeidsmarkt, als aanbevolen in de globale richtsnoeren voor het economisch beleid en gepland in het Duitse structurele voortgangsverslag voor het Cardiffproces, zou bevorderlijk zijn voor de verwezenlijking van de doelstellingen van het stabiliteitsprogramma.

(1) PB L 209 van 2.8.1997, blz. 1.

(2) PB C 124 van 5.5.1999, blz. 3.

(3) In de herziene versie van 1 februari 2000, dus met inbegrip van het addendum bij het geactualiseerde stabiliteitsprogramma.