Beschikking van de Commissie

van 13 maart 2001

waarbij een concentratie verenigbaar wordt verklaard met de gemeenschappelijke markt en de werking van de EER-overeenkomst

(Zaak COMP/M.1915 - The Post Office/TPG/SPPL)

(Kennisgeving geschied onder nummer C(2001) 721)

(Slechts de tekst in de Engelse taal is authentiek)

(Voor de EER relevante tekst)

(2004/236/EG)

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,

Gelet op de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, en met name op artikel 57, lid 2, onder a),

Gelet op Verordening (EEG) nr. 4064/89 van de Raad van 21 december 1989 betreffende de controle op concentraties van ondernemingen(1), laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 1310/97(2), en met name op artikel 8, lid 2,

Gezien de beschikking van de Commissie van 15 november 2000 om in deze zaak de procedure in te leiden,

Na de betrokken ondernemingen in de gelegenheid te hebben gesteld hun opmerkingen betreffende de bezwaren van de Commissie kenbaar te maken,

Gezien het advies van het Adviescomité voor concentraties(3),

Overwegende hetgeen volgt:

(1) Op 24 juli 2000 ontving de Commissie, krachtens artikel 4 van Verordening (EEG) nr. 4064/89, een aanmelding van een concentratievoornemen. De aanmelding werd vervolledigd op 10 oktober 2000.

(2) Via de aangemelde transactie zullen de ondernemingen The Post Office ("TPO") uit het Verenigd Koninkrijk, TNT Post Group NV ("TPG") uit Nederland en Singapore Post Private Limited ("SPPL") uit Singapore in de zin van artikel 3, lid 1, onder b), van Verordening (EEG) nr. 4064/89 gezamenlijk zeggenschap verwerven over twee nieuw opgerichte gemeenschappelijke ondernemingen ("Delta" en "NewCo").

(3) Bij beschikking van 15 november 2000 concludeerde de Commissie dat er ernstige twijfel bestond over de verenigbaarheid van de aangemelde operatie met de gemeenschappelijke markt en leidde de procedure in overeenkomstig artikel 6, lid 1, onder c), van Verordening (EEG) nr. 4064/89 en artikel 57, lid 2, onder a), van de EER-overeenkomst.

I. DE ACTIVITEITEN VAN DE PARTIJEN

(4) TPO is het nationale postbedrijf in het Verenigd Koninkrijk. Het verstrekt het volledige gamma postdiensten, inclusief binnenlandse en uitgaande grensoverschrijdende pakketpost. TPO oefent eveneens commerciële activiteiten uit, inclusief uitgaande grensoverschrijdende postdiensten, in vele andere landen, onder meer in Duitsland, Frankrijk, Nederland en de Verenigde Staten.

(5) TPG is het nationale postbedrijf in Nederland. Het kwam tot stand na de splitsing van de voormalige Koninklijke PTT NV ("KPN") in KPN (telecom) en TPG. TPG omvat de logistieke activiteiten, de exprespostdiensten en de postactiviteiten van het voormalige KPN-concern. TPG is de moederonderneming van Koninklijke PTT Post BV ("PTT Post"). TPG levert uitgaande grensoverschrijdende postdiensten via PTT Post in Nederland en via TNT International Mail in meer dan 45 landen, inclusief Nederland.

(6) SPPL is het nationale postbedrijf van Singapore. Momenteel oefent het zeer beperkte activiteiten uit in de EER.

II. DE OPERATIE

(7) De operatie behelst de oprichting van twee gemeenschappelijke ondernemingen tussen TPG, TPO en SPPL die uitgaande grensoverschrijdende postdiensten zullen verrichten en in beperkte mate uitgaande grensoverschrijdende pakketpostdiensten. Zij zullen geen exprespostdiensten verrichten.

(8) De gemeenschappelijke onderneming "Delta" zal wereldwijd actief zijn op het gebied van de voornoemde diensten, uitgezonderd in de regio Azië/Stille Oceaan. De gemeenschappelijke onderneming "NewCo" zal die diensten verrichten in de regio Azië/Stille Oceaan.

(9) TPG zal zijn divisie TNT International Mail inbrengen in de gemeenschappelijke ondernemingen: de activiteiten van TNT International Mail buiten de regio Azië/Stille Oceaan, inclusief de activiteiten in Nederland, zullen worden toegewezen aan Delta, terwijl de activiteiten in de regio Azië/Stille Oceaan aan NewCo zullen worden toegewezen. De divisie TNT International Mail verricht uitgaande grensoverschrijdende postactiviteiten en in beperkte mate uitgaande grensoverschrijdende pakketpostdiensten (Easy Parcel Product). TPG behoudt onder meer de uitgaande grensoverschrijdende postactiviteiten van PTT Post in Nederland en de binnenlandse en grensoverschrijdende pakketbezorgingsdiensten. Tevens behoudt het TNT Express.

(10) TPO brengt zijn divisie International Mail in Delta in. De divisie verricht uitgaande grensoverschrijdende postdiensten buiten het Verenigd Koninkrijk. Alle activiteiten ervan worden verricht buiten de regio Azië/Stille Oceaan. Bovendien brengt TPO Royal Mail US Inc. in, dat actief is op het gebied van de uitgaande grensoverschrijdende postdiensten in de Verenigde Staten. TPO behoudt onder meer zijn binnenlandse en uitgaande grensoverschrijdende postactiviteiten in het Verenigd Koninkrijk alsook zijn binnenlandse en grensoverschrijdende pakketpostactiviteiten. Voorts behoudt TPO zijn European Domestic Division die de Red Mail Group (Frankrijk) omvat die in handen is van TPO en CityMail Sweden AB waarin TPO een belang heeft van 67 %. Hoewel zij sommige uitgaande grensoverschrijdende postdiensten verrichtten in hun respectieve landen, zijn die diensten niet hun voornaamste activiteiten.

(11) SPPL is wettelijk niet in staat zijn uitgaande grensoverschrijdende postactiviteiten in te brengen in NewCo. Daarom zal SPPL zijn uitgaande grensoverschrijdende postactiviteiten inbrengen via een overeenkomst met NewCo krachtens welke NewCo de uitgaande grensoverschrijdende postactiviteiten van SPPL zal verrichten als toeleverancier van SPPL. SPPL behoudt onder meer zijn binnenlandse postactiviteiten, de inkomende grensoverschrijdende post en de lokale en grensoverschrijdende pakketpost.

(12) Gedurende een overgangsperiode van drie jaar zal Delta namens TPO diensten inzake uitgaande grensoverschrijdende post uit andere landen met een bestemming in het Verenigd Koninkrijk verkopen op grond van een agentschapsregeling inzake verkoop en marketing. Voor dezelfde overgangsperiode wordt Delta aangewezen als agent van Koninklijke PTT Post BV voor de verkoop en de marketing van zijn postdiensten ten aanzien van buitenlandse klanten ten behoeve van hun post naar of via Nederland. De agentschapsovereenkomsten verstrijken aan het einde van die periode en de betreffende activiteiten zullen worden toegewezen aan Delta.

III. DE CONCENTRATIE

1. GEZAMENLIJKE ZEGGENSCHAP

(13) TPO, TPG en SPPL zullen gezamenlijk zeggenschap uitoefenen over de gemeenschappelijke ondernemingen.

(14) Het aandelenkapitaal van Delta zal als volgt verdeeld zijn over de moederondernemingen: TPG 51 % en TPO en SPPL elk 24,5 %. De overeenkomst houdende oprichting van de gemeenschappelijke onderneming geeft elke moederonderneming een vetorecht met betrekking tot strategische beslissingen zoals de inhoud van het bedrijfsplan, de bedrijfsstrategie en de begroting.

(15) Delta en SPPL zullen gezamenlijk elk de helft van het aandelenkapitaal van NewCo in handen hebben. Derhalve oefenen Delta en SPPL gezamenlijk de zeggenschap uit over NewCo. Aangezien Delta op haar beurt onder de gezamenlijke zeggenschap van TPO, TPG en SPPL valt, controleren de drie laatstgenoemde ondernemingen uiteindelijk gezamenlijk NewCo.

2. VOLWAARDIGHEID

(16) De gemeenschappelijke ondernemingen zullen duurzaam alle functies van een zelfstandige economische eenheid vervullen.

(17) Delta zal alle functies vervullen die noodzakelijk zijn voor het verrichten van uitgaande grensoverschrijdende postdiensten. Delta zal optreden als een tussenpersoon die de diensten die het zelf verricht of die door toeleveranciers worden verricht, samenbrengt teneinde uitgaande grensoverschrijdende postdiensten te verrichten ten behoeve van bedrijven. Tussenpersonen brengen uitgaande grensoverschrijdende post voor een bepaalde bestemming samen en bedingen vervolgens een speciaal tarief bij de openbare postexploitanten of bij lokale bezorgingsbedrijven met het oog op de bestelling van de "samengebrachte" post in het land van bestemming. Volgens de partijen besteden de tussenpersonen ongeveer 80 % van hun exploitatiekosten uit. Delta zal niet ertoe verplicht worden diensten uit te besteden bij de moederondernemingen. Delta zal evenwel overeenkomsten sluiten met de moederondernemingen waarin wordt gestipuleerd dat de moederondernemingen bezorgingsdiensten verrichten ten behoeve van Delta in de thuislanden van de moederondernemingen. Bovendien is in de overeenkomsten gestipuleerd dat de moederondernemingen uitgaande grensoverschrijdende post van Delta aanvaarden met het oog op bezorging aan de eindontvanger in het land van bestemming. Ingevolge de overdracht van de activiteiten van TPO en TPG aan Delta zal Delta over de middelen beschikken om actief te zijn op de markt van de uitgaande grensoverschrijdende post, waarbij de onderneming de functies zal uitoefenen die doorgaans worden vervuld door ondernemingen die actief zijn op dezelfde markt.

(18) NewCo zal eveneens de functies vervullen die in het algemeen worden vervuld door concurrenten die uitgaande grensoverschrijdende postdiensten verrichten. Evenals Delta zal het als tussenpersoon optreden. Hoewel SPPL zijn uitgaande grensoverschrijdende postactiviteiten niet inbrengt in NewCo, zal de gemeenschappelijke onderneming over voldoende middelen beschikken om te concurreren via de door TPG ingebrachte activiteiten.

IV. COMMUNAUTAIRE DIMENSIE

(19) De ondernemingen TPG, TPO en SPPL hebben samen een totale omzet over de gehele wereld van meer dan 5 miljard EUR(4) (TPG: 8458 miljoen EUR; TPO: 11839 miljoen EUR en SPPL: 176 miljoen EUR. Twee van die ondernemingen hebben elk afzonderlijk een totale omzet in de Gemeenschap van meer dan 250 miljoen EUR (TPG: [...]*(5) EUR; en TPO: [...]* EUR), maar zij behalen niet meer dan twee derde van haar totale omzet binnen de Gemeenschap in een en dezelfde lidstaat. Derhalve is de aangemelde operatie van communautaire dimensie. Het betreft geen samenwerkingszaak in de zin van artikel 57 van de EER-overeenkomst.

V. VERENIGBAARHEID MET DE GEMEENSCHAPPELIJKE MARKT

A. ACHTERGROND

(20) Deze transactie moet worden bekeken in het licht van de aan de gang zijnde en toekomstige liberalisering van de postsector.

1. REGELGEVING

(21) Krachtens de vigerende Richtlijn 97/67/EG van het Europees Parlement en de Raad van 15 december 1997 betreffende gemeenschappelijke regels voor de ontwikkeling van de interne markt voor postdiensten in de Gemeenschap en de verbetering van de kwaliteit van de dienst(6) kan aan openbare postexploitanten (OPE's) een wettelijk monopolie worden toegewezen voor het verrichten van bepaalde diensten voor zover dit noodzakelijk is om het behoud van een universele dienstverlening veilig te stellen. Die diensten behelzen de bezorging van binnenlandse en grensoverschrijdende post met een gewicht van minder dan 350 g en een prijs van minder dan vijfmaal het standaardtarief. Boven die prijs- en gewichtsmaxima (het niet-voorbehouden gebied) heeft de liberalisering reeds plaatsgevonden. Onder die limieten laat de richtlijn van de Raad de lidstaten de mogelijkheid om de postsector verder te liberaliseren.

(22) Hoewel in de richtlijn van de Raad geen onderscheid wordt gemaakt tussen inkomende en uitgaande grensoverschrijdende post, wordt dat onderscheid in de postsector wel gemaakt. Inkomende grensoverschrijdende post kan worden gedefinieerd als de internationale post die in een bepaald land binnenkomt, terwijl uitgaande grensoverschrijdende post de internationale post betreft die vanuit een bepaald land wordt verstuurd. Uitgaande grensoverschrijdende post, die minder dan 5 % van de totale post en 3 % van de totale inkomsten die de OPE's uit de universele dienst halen, vertegenwoordigt, is volgens de aanmelding, de facto geliberaliseerd in tien lidstaten, met uitzondering van Portugal, Spanje, Italië, Griekenland en Oostenrijk. Denemarken, Nederland, Zweden en Finland zijn de enige lidstaten waar de uitgaande grensoverschrijdende post eveneens de jure geliberaliseerd is. In het Verenigd Koninkrijk zal de uitgaande grensoverschrijdende post de jure geliberaliseerd worden in maart 2001 wanneer de Postal Services Act 2000 in werking zal treden.

(23) Op 30 mei 2000 diende de Commissie een voorstel in voor een verdere liberalisering van de postsector(7). Volgens het voorstel moeten de gewichts- en prijsmaxima voor binnenlandse en inkomende grensoverschrijdende post waarvoor de gevestigde OPE's een wettelijk monopolie hebben, tegen 2003 worden verlaagd tot een gewicht van 50 g en een kostprijs van minder dan 21/2-maal het standaardtarief. Bovendien wordt in het voorstel een volledige liberalisering van de uitgaande grensoverschrijdende post tegen 2003 in overweging genomen voor alle lidstaten. Het Europees Parlement keurde een advies tot wijziging van de ontwerprichtlijn goed waarin de liberalisering van de uitgaande grensoverschrijdende post niet werd toegestaan. De Raad stemde niet in met een op 22 december 2000 voorgelegd compromisvoorstel. Thans bestaat er geen duidelijkheid over het tijdschema en het bereik van de toekomstige liberalisering van de postsector.

2. UITGAANDE GRENSOVERSCHRIJDENDE POST

(24) Met de liberalisering van de uitgaande grensoverschrijdende post hebben de gevestigde OPE's op dit gebied concurrentie ondervonden van OPE's en tussenpersonen uit derde landen.

(25) De OPE's gebruiken hun postinfrastructuur om uitgaande grensoverschrijdende post te vervoeren en te bezorgen op de eindbestemming. Als WPU-leden(8) maken zij gebruik van de hen geboden mogelijkheid om zogenaamde uitwisselingskantoren (UK's) te exploiteren via welke zij de poststukken als internationale post inbrengen in de OPE van het land van bestemming. In die UK's worden de poststukken volgens de WPU-vereisten gemerkt en worden de noodzakelijke WPU-formulieren ingevuld die de verzendende OPE in staat stellen de poststukken als internationale post in te voeren in de OPE van bestemming. De ontvangende OPE wordt vervolgens verzocht die post in zijn eigen land te bezorgen zonder evenwel zijn binnenlandse postvereisten te kunnen opleggen die, in tegenstelling tot de uniforme WPU-vereisten, kunnen verschillen per land. De betaling wordt gedekt door de WPU-regels behoudens andersluidende overeenkomst. De tarieven die worden betaald voor post binnen de Europese Unie, zijn bepaald in de Reims II-overeenkomst(9) die van toepassing is op alle OPE's in de Gemeenschap met uitzondering van TPG(10).

(26) De UK's worden geëxploiteerd vanuit het thuisland van de OPE hoewel zij ook kunnen worden geëxploiteerd buiten het thuisland waardoor de betrokken OPE baat kan vinden bij betere vervoerfaciliteiten in het gastland. In het laatste geval kunnen poststukken die een OPE van een derde land in het gastland of in een ander land ingezameld heeft, via het UK in het WPU-systeem ingebracht worden alsof die stukken afkomstig zijn uit het thuisland van de OPE.

(27) Bij wijze van alternatief kunnen de OPE's ervoor kiezen om de uitgaande grensoverschrijdende post die hen door hun klanten is toevertrouwd (hetzij in hun respectieve thuislanden of in landen waarin zij een dochteronderneming hebben al dan niet met een UK), als binnenlandse post rechtstreeks in te brengen in het postsysteem van de OPE van het land van bestemming. Met betrekking tot bedrijfspost die gericht is aan ontvangers in grote stedelijke centra, kunnen particuliere bezorgingsnetwerken die de post bezorgen vaak ook een alternatief bieden voor de traditionele postroutes.

(28) De tussenpersonen zijn geen OPE's. Zij zijn particuliere bedrijven die post van hun zakelijke klanten verzamelen en bijeenbrengen waardoor zij hogere volumegebonden kortingen krijgen van de OPE's dan de zakelijke klanten afzonderlijk zouden kunnen bedingen. De OPE's die op hun beurt handelen met tussenpersonen hebben het voordeel om met een beperkt aantal grote klanten te handelen in plaats van met talloze kleine zakelijke klanten.

(29) Aangezien de tussenpersonen geen OPE's zijn, komen zij niet in aanmerking om hun eigen UK's te exploiteren op grond van de WPU-regels. Daardoor zijn zij afhankelijk van de OPE's wat de toegang tot de distributie van hun uitgaande grensoverschrijdende post op grond van het WPU-systeem betreft. Derhalve kunnen zij de poststukken die zij hebben ingezameld, afgeven aan het gevestigde postkantoor in hun land of aan een OPE die in dat land is gevestigd. Deze OPE van een derde land kan die post verwerken via het UK dat hij exploiteert in dat land, of via een UK in zijn eigen thuisland. Bij wijze van alternatief kan de post ten behoeve van de tussenpersonen worden gedistribueerd door een OPE die niet gevestigd is in het land van vestiging van de tussenpersoon (hoewel dat eerder een uitzondering blijkt te zijn).

(30) Buiten het WPU-systeem kunnen tussenpersonen - zoals hierboven beschreven met betrekking tot de OPE's - hun poststukken rechtstreeks als binnenlandse post inbrengen in het postsysteem van het land van bestemming. Evenzo kunnen zij gebruikmaken van alternatieve particuliere bezorgingsnetwerken in regio's waar dergelijke netwerken bestaan.

(31) Het aantal alternatieven voor de distributie van post via de onderscheiden operatoren dat hier is samengevat, is weergegeven in een bij deze beschikking gevoegd diagram (bijlage I). Deze beschrijving vertegenwoordigt abstracte alternatieven voor de onderscheiden exploitanten. De vraag of en in welke mate zij gebruik (kunnen) maken van die onderscheiden alternatieven, is in grote mate afhankelijk van de economische levensvatbaarheid ervan voor de individuele exploitant. De exploitant, hetzij de gevestigde OPE, een OPE uit een derde land of een tussenpersoon, moet besluiten welke route voor zijn post economisch levensvatbaar is en ondersteund wordt door de prijzen die de uiteindelijke klanten bereid zijn te betalen. Dit besluitvormingsproces maakt deel uit van de industriële knowhow van de individuele exploitant. Het besluit wordt niet alleen bepaald door parameters zoals de door de klant gevraagde dienst (snelheid, betrouwbaarheid, kostprijs) maar ook door de omvang van de exploitant, de volumes die hij kan genereren en de voornaamste bestemmingen welke worden bediend.

(32) Wanneer de onderscheiden partijen op de markt worden bekeken, blijkt dat de gevestigde OPE's, naast de OPE's uit derde landen, alsook de tussenpersonen elkaar beconcurreren met betrekking tot de zakelijke eindklant, met andere woorden de verzender van de post. Tegelijkertijd zijn de tussenpersonen klanten van diezelfde OPE's wat de distributie van hun post via het WPU-systeem betreft. Zij zullen tevens de klanten zijn van die OPE's die ervoor gekozen hebben niet te concurreren op de markt van de uiteindelijke klanten maar zich toespitsen op de distributie van de post van de tussenpersonen via hun toegang tot het WPU-systeem.

B. DE RELEVANTE PRODUCTMARKTEN

1. UITGAANDE GRENSOVERSCHRIJDENDE POST

(33) De definitie van de relevante markt in de sector van de uitgaande grensoverschrijdende post is door de Commissie beoordeeld op grond van de verschillende productmarktdefinities welke door de partijen zijn voorgesteld alsook op grond van de resultaten van het marktonderzoek.

a) De markt van de uitgaande grensoverschrijdende post

(34) De partijen betoogden in de aanmelding dat er een relevante productmarkt is voor uitgaande grensoverschrijdende post. Uitgaande grensoverschrijdende postdiensten omvatten het inzamelen van de post van klanten, het sorteren van de post en de wereldwijde distributie ervan in de landen van bestemming. De partijen namen in deze marktdefinitie persoonlijke correspondentiestukken alsook bedrijfspost op. Bedrijfspost omvat brieven, direct mail, drukwerk/publicaties en kleine pakketten van zakelijke klanten (van B[edrijf]*-tot-B[edrijf]* en van B[edrijf]*-tot-V[erbruiker]*).

b) De markt voor uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost

(35) Uit het marktonderzoek is evenwel gebleken dat de relevante productmarkt niet de markt van alle uitgaande grensoverschrijdende post omvat, maar beperkt is tot een markt voor uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost. Zakelijke klanten eisen en krijgen andere diensten dan particuliere klanten. Deze laatsten moeten tegen een vast tarief een postzegel kopen in een postkantoor en hun brieven posten via brievenbussen of postkantoren. Zakelijke klanten onderhandelen op grond van speciale overeenkomsten met postexploitanten en/of tussenpersonen kortingen en krijgen bijkomende diensten zoals het ophalen van de post ter plekke, frankering enz. Het niveau van het door de zakelijke klant reeds verrichte werk zal in de prijs worden weergegeven.

(36) Particuliere klanten zijn aangewezen op de standaardtarieven en -diensten van het lokale postkantoor terwijl de meeste zakelijke klanten hun post kunnen verzenden tegen het openbare standaardtarief dan wel via bijzondere overeenkomsten met postexploitanten en/of tussenpersonen. De kleine bedrijven die door de aanschaf van postzegels betalen om hun post naar het buitenland te versturen, zullen waarschijnlijk geen toegang hebben tot alternatieve dienstverleners wegens hun geringe volumes en uitgaven op het gebied van uitgaande grensoverschrijdende postdiensten.

(37) Om die redenen heeft de Commissie in haar mededeling van punten van bezwaar een productmarktdefinitie voor uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost vastgesteld waarvan particuliere klanten en de postzegeluitgaven van bedrijven zijn uitgesloten.

(38) In hun antwoord op de mededeling van de punten van bezwaar hebben de partijen de marktdefinitie van de Commissie betwist. Zij stelden een nieuwe productmarktdefinitie voor waarbij een specifieke markt werd onderkend voor op grond van een contract verrichte uitgaande grensoverschrijdende postdiensten. Die markt zou alleen grensoverschrijdende postdiensten omvatten welke worden verricht op grond van een contract en derhalve niet alleen de uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost die tegen het openbare standaardtarief wordt verzonden, uitsluiten maar ook grensoverschrijdende bedrijfspost waarvoor een frankeermachine wordt gebruikt.

(39) De partijen hebben gegevens verstrekt over de marktaandelen voor op grond van een contract verrichte uitgaande grensoverschrijdende postdiensten in het Verenigd Koninkrijk en Nederland. Aangezien alle post die wordt verzonden tegen openbare tarieven en via frankeermachines, activiteiten van de gevestigde OPE vertegenwoordigt, heeft dit voornamelijk tot gevolg dat het marktaandeel van de partijen in hun respectieve thuislanden wordt verminderd ten aanzien van hun concurrenten.

(40) De Commissie handhaaft om de volgende redenen haar hierboven uiteengezette definitie van de productmarkt voor uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost.

(41) Voor de berekening van het marktaandeel van TPO en TPG op hun respectieve thuismarkten, stellen de partijen voor alleen de post die voldoet aan de drempels om als zakelijke klanten een korting te krijgen, te beschouwen als op grond van een contract behandelde post. Die drempels zijn unilateraal vastgesteld door de twee gevestigde exploitanten op hun thuismarkten en de aanvaarding van een dergelijke definitie zou derhalve inhouden dat de productmarkt wordt gedefinieerd door een uitsluitende verwijzing naar criteria aan de aanbodzijde.

(42) Er zij tevens op gewezen dat de drempels om als zakelijke klanten een korting te krijgen, zeer verschillend zijn per land. In de onderhavige zaak bedraagt de jaarlijkse drempel die door TPG in Nederland is vastgesteld, 25000 NLG (ongeveer 10000 EUR), terwijl de door de TPO in het Verenigd Koninkrijk vastgestelde jaarlijkse drempel 2500 GBP (ongeveer 4000 EUR) bedraagt. Dientengevolge wordt een zakelijke klant die in Nederland op zoek is naar een contract dat hem een korting biedt, geconfronteerd met een drempel die 2,5 keer hoger is dan in het Verenigd Koninkrijk. Met de voorgestelde nieuwe definitie van de productmarkt waarbij rekening wordt gehouden met die verschillende drempels, bakenen de partijen op kunstmatige wijze hun marktaandelen af waarbij zakelijke klanten die hun post op grond van een contract laten verwerken, worden beschouwd als de enige die aan hun drempels voldoen.

(43) De omstandigheid dat tussenpersonen grensoverschrijdende postdiensten aanbieden aan alle zakelijke klanten ongeacht hun jaarlijkse uitgaven voor postdiensten, bewijst dat die drempels niet moeten worden gebruikt voor de afbakening van de markt. Mercurey International en Belgian Mailhouse, twee tussenpersonen die actief zijn in het Verenigd Koninkrijk en in Nederland, hebben op de hoorzitting bevestigd dat zij post van elke soort zakelijke klant zullen aanvaarden. TNT heeft op de hoorzitting zelf betoogd dat het als tussenpersoon alle zakelijke klanten als potentiële klanten zou beschouwen zonder daarbij een specifieke van tevoren vastgestelde drempel te hanteren.

(44) In het voorstel van de partijen inzake een "contractmarkt" wordt aangenomen dat geen enkele gebruiker van frankeermachines een keuzemogelijkheid heeft terwijl de Commissie van mening is dat sommige zakelijke klanten die onder de door de partijen vastgestelde drempels vallen en frankeermachines gebruiken, zouden kunnen overschakelen op andere verrichters van uitgaande grensoverschrijdende postdiensten.

(45) Dergelijke zakelijke klanten kunnen frankeermachines gebruiken hoewel zij niet in aanmerking zouden komen om hun activiteiten over te dragen naar tussenpersonen of OPE's uit derde landen omdat zij voldoende omzet en volume uitgaande grensoverschrijdende post genereren. In de loop van het onderzoek heeft de Commissie niet kunnen vaststellen hoeveel activiteiten van zakelijke klanten die frankeermachines gebruiken, daadwerkelijk zouden kunnen worden verricht door concurrenten van TPO of TPG. Om die reden wordt het nuttig geacht om bij de definitie van de markt voor uitgaande grensoverschrijdende post een maximum en een minimum vast te stellen. Het maximum omvat alle uitgaven op grond van een contract plus de uitgaven via frankeermachines. Het minimum omvat alle uitgaven op grond van een contract maar sluit de uitgaven via frankeermachines uit.

c) Conclusie inzake de productmarkt

(46) In het licht van het bovenstaande definieert de Commissie de productmarkt als de markt voor uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost. Deze definitie van de productmarkt heeft een maximum (inclusief frankeermachines) en een minimum (exclusief frankeermachines). Voor de doelstellingen van deze beschikking hoeft het verdere bereik niet te worden afgebakend omdat de beoordeling niet wezenlijk zou worden beïnvloed door de vraag of de juiste afbakening van de markt tegen het maximum dan wel tegen het minimum of ergens tussenin ligt.

2. UITGAANDE GRENSOVERSCHRIJDENDE PAKKETTEN

(47) TPG zal zijn Easy Parcel Product inbrengen via zijn TNT International Post-activiteiten. Easy Parcel is een dienst die hoort bij de uitgaande grensoverschrijdende postdiensten welke TNT levert aan zijn klanten. De dienst is gericht op zakelijke klanten en behelst een ophaalservice ter plekke, een snellere bezorging en is dus niet beschikbaar in postkantoren maar wordt aan zakelijke klanten geleverd. De dienst biedt geen tijdsgarantie.

(48) De partijen betogen dat de relevante productmarkt voor dit product de markt van de uitgaande grensoverschrijdende spoedpakketten (expedited parcels) is. De partijen betogen dat, hoewel hun product geen expresdienst is aangezien hij geen tijdsgarantie biedt, hij toch moet worden onderscheiden van de standaardpakketdiensten. In tegenstelling tot standaardpakketten worden spoedpakketten opgehaald in de kantoren van de zakelijke klanten en zijn niet beschikbaar via de loketten van de postkantoren.

(49) In haar vorige beschikkingen heeft de Commissie geen afzonderlijke markten voor spoedpakketten en standaardpakketten vastgesteld. Voor de doelstellingen van deze beschikking hoeven de relevante productmarkten evenmin nader afgebakend te worden omdat bij geen enkele in overweging genomen marktdefinitie de daadwerkelijke mededinging aanzienlijk zou worden belemmerd in de EER of een wezenlijk deel ervan.

C. DE RELEVANTE GEOGRAFISCHE MARKTEN

1. UITGAANDE GRENSOVERSCHRIJDENDE BEDRIJFSPOST

(50) De partijen betogen in hun aanmelding dat de relevante geografische markten nationaal zijn. Dit standpunt is in het marktonderzoek bevestigd.

(51) De Commissie heeft eerder geoordeeld dat de relevante geografische markten voor uitgaande grensoverschrijdende post nationaal zijn(11). De Commissie heeft echter eveneens geoordeeld dat kon worden aangenomen dat de nationale dimensie van de geografische markt zou wijzigen ingevolge een potentiële vraag naar globale rekeningen vanwege de klanten.

(52) Uit het marktonderzoek is gebleken dat de kenmerken die wijzen op het bestaan van nationale markten, nog steeds gelden, hoewel sommige leveranciers globale rekeningen kunnen hebben voor de levering van de verschillende bezorgingsdiensten: de uitgaande grensoverschrijdende postdiensten worden door de klanten beschouwd als een nationale dienst, de distributienetwerken zijn nationaal, uit de door de partijen verstrekte tarieflijsten blijkt dat de prijsstelling nationaal is en dat de prijsniveaus per land verschillen, de marketing geschiedt voornamelijk op nationaal niveau en er zijn aanzienlijke verschillen in de uitsplitsing van de marktaandelen van de belangrijkste leveranciers in de onderscheiden lidstaten. Bovendien is het bestaan van verschillende selectiecriteria in de onderscheiden landen om in aanmerking te worden genomen voor een contract (zie hierboven) een bijkomend argument dat pleit voor het bestaan van nationale markten.

(53) In hun gezamenlijk antwoord op de mededeling van punten van bezwaar betogen de partijen voor het eerst dat de geografische markt dient te worden omschreven als Europees of internationaal. Bij hun voorstel voor een nieuwe definitie van de geografische markt verwijzen de partijen naar een aantal multinationale ondernemingen die volgens hen in toenemende mate offertes vragen bij in verschillende landen gevestigde partijen teneinde de beste combinatie prijs/dienstverlening te verkrijgen.

(54) Indien de Commissie een ruimere definitie van de geografische markt zou afwijzen, zijn de partijen van oordeel dat er één geografische markt bestaat die minstens Nederland en België omvat. De partijen baseren zich daarvoor op het feit dat drie spelers op de Nederlandse markt - TNT, Belgian Mailhouse en De Post/La Poste - hun activiteiten vanuit Brussel en niet vanuit Nederland beheren. Voorts hebben de partijen erop gewezen dat in België gevestigde klanten voor bulkpost, hun bedrijfspost naar Nederland brengen.

(55) Na onderzoek van de argumenten die door de partijen zijn aangedragen ter rechtvaardiging van een bredere definitie van de geografische markt dan die welke zij aanvankelijk hadden voorgesteld, heeft de Commissie besloten de geografische markt te definiëren als nationaal. De onderstaande redenen zijn in deze context relevant.

(56) Ten aanzien van het bestaan van een bredere geografische markt die Nederland en België omvat, is uit het marktonderzoek gebleken dat de klanten van de verschillende partijen die actief zijn op de Nederlandse markt, voornamelijk in Nederland gevestigde zakelijke klanten zijn. De partijen waren inzonderheid niet in staat te bewijzen dat hun Nederlandse activiteiten aanzienlijke activiteiten van buiten Nederland afleiden.

(57) Het bestaan van een bredere geografische markt die België en Nederland omvat, kan evenmin worden gerechtvaardigd op grond van het feit dat de productiefaciliteiten van sommige partijen die actief zijn op de Nederlandse markt, in België gevestigd zijn. Voor zover die spelers hun marketing en verkoopactiviteiten in Nederland verrichten, heeft het feit dat zij de post verwerken in faciliteiten in België geen gevolgen voor de definitie van de geografische markt.

(58) Het marktonderzoek ondersteunt evenmin de bewering van de partijen dat grote multinationale ondernemingen hun uitgaande grensoverschrijdende postdiensten op Europese of internationale basis betrekken. Het marktonderzoek heeft uitgewezen dat één enkele onderneming dit misschien wel doet, maar dat de algemene inkooptrend voor uitgaande grensoverschrijdende postdiensten nationaal blijft zelfs bij grote multinationale ondernemingen.

(59) In het licht van het bovenstaande is de Commissie van mening dat de markt van nationale dimensie is.

2. UITGAANDE GRENSOVERSCHRIJDENDE PAKKETPOST

(60) De partijen zijn van mening dat de geografische dimensie voor internationale pakketpost nationaal is. Dit is in overeenstemming met eerdere beschikkingen van de Commissie. Het marktonderzoek heeft geen aanwijzingen opgeleverd voor een andere definitie van de geografische markt.

(61) De relevante geografische markten hoeven niet nader te worden afgebakend omdat de daadwerkelijke mededinging in de EER of een wezenlijk deel ervan niet op significante wijze wordt belemmerd bij de onderzochte alternatieve definities van de geografische markt.

D. DE GEVOLGEN VAN DE CONCENTRATIE

1. UITGAANDE GRENSOVERSCHRIJDENDE BEDRIJFSPOST

(62) Het gecombineerde marktaandeel van de partijen voor uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost is (in vele landen aanzienlijk) lager dan 15 %, uitgezonderd in de thuislanden van TPO en TPG, meer bepaald het Verenigd Koninkrijk en Nederland. Derhalve zijn er alleen op die twee markten voldoende redenen voor een grondiger beoordeling.

a) Concurrentie binnen het concern

(63) De gevolgen van de concentratie zijn onderzocht op grond van de samenvoeging van de marktaandelen van TPO en TPG in het Verenigd Koninkrijk en Nederland. In beide landen blijft één van de moederondernemingen van de gemeenschappelijke onderneming actief op dezelfde markt waarop de gemeenschappelijke onderneming werkzaam zal zijn. Zelfs indien de gemeenschappelijke onderneming en de respectieve moederonderneming elkaar zouden beconcurreren in die landen, zou dit, in het licht van de hierna uiteengezette economische argumenten, moeten worden beschouwd als concurrentie binnen de groep en niet als concurrentie op de markt.

(64) In hun aanmelding betogen de partijen dat de Commissie in haar beoordeling rekening dient te houden met de concurrentie tussen de moeder- en de dochterondernemingen en dat er in werkelijkheid geen structurele wijziging zal plaatsvinden op de markten van de moederondernemingen aangezien de gemeenschappelijke onderneming, Delta, de moederondernemingen zal blijven beconcurreren. De partijen erkennen dat de prikkels voor een dergelijke concurrentie kunnen worden beperkt wanneer het om een volle dochteronderneming gaat. Zij betogen evenwel dat Delta eigenlijk tot concurreren zal worden aangezet ingevolge de wijziging van het belang van TPG (van 100 % naar 51 %), aangezien TPG slechts 51 % van de activiteiten die het aan Delta verliest, zal ontvangen in plaats van de 100 % die het zou ontvangen indien de post via TPG werd gezonden.

(65) De Commissie is evenwel van mening dat deze argumenten terzijde worden geschoven door het feit dat TPG zeggenschap (al zij het een gezamenlijke zeggenschap) behoudt over TNT. De vraag of en in welke mate ondernemingen uit hetzelfde concern elkaar daadwerkelijk beconcurreren is uiteindelijk afhankelijk van het bedrijfsbeleid en niet van de markt. Bovendien zijn er geen elementen die erop wijzen dat uitzonderlijke omstandigheden zouden gelden op grond waarvan de concurrentie binnen het concern in deze zaak kan worden beschouwd als gelijkwaardig aan de concurrentie op de markt. Het loutere feit dat klanten van het ene bedrijf op het andere overschakelen binnen het concern kan niet als een dergelijke factor worden beschouwd.

b) Het Verenigd Koninkrijk

aa) Marktpositie

1. Marktaandelen

(66) In tabel 1a worden de marktaandelen voor uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost weergegeven. Kolom 1 betreft de gegevens inclusief frankeermachines(12), kolom 2 exclusief frankeermachines.

Tabel 1a

De in waarde uitgedrukte markt van de uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost in het Verenigd Koninkrijk in 1999

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

(67) Inclusief de klanten die frankeermachines gebruiken, zouden de partijen een gecombineerd marktaandeel van [60-70]* % hebben en de toename die uit de concentratie zou voortvloeien, bedraagt [5-10]* %. Twee andere spelers hebben een marktaandeel van ongeveer [5-10]* %, meer bepaald Deutsche Post en Mercury, terwijl een aantal andere spelers (La Poste, Pharos en Swiss Post) marktaandelen hebben van hoogstens [1-10]* %.

(68) Indien de klanten die frankeermachines gebruiken buiten beschouwing worden gelaten, is het meest significante verschil dat het aanvankelijke marktaandeel van TPO kleiner is geworden [40-50]* %. De toename die het gevolg zou zijn van de concentratie zou [5-10]* % bedragen, derhalve zou het gecombineerde marktaandeel [40-50]* % bedragen. Het aandeel van TPO is kleiner wanneer de gebruikers van frankeermachines worden uitgesloten omdat alle inkomsten van de via frankeermachines verzonden post, aan TPO toekomen.

2. Andere concurrenten

(69) Het aantal spelers op de markt wordt niet beïnvloed door de keuze van de marktdefinitie. Het is duidelijk dat er momenteel een aantal spelers zijn op beide markten. Sommige spelers zijn tussenpersonen, zoals Mercury International en Pharos. Er zijn minstens vijf OPE's uit tot de EER behorende derde landen actief(13), alsook een aantal niet-Europese OPE's (bijvoorbeeld Philippine Post, Hong Kong Post en SPPL). Twee overblijvende concurrenten hebben hogere marktaandelen dan TPG, dat momenteel slechts de vierde speler is op de markt.

(70) Voor de doelstellingen van de verbruiker lijkt het niet relevant te zijn of de dienstverlener als tussenpersoon dan wel als OPE wordt aangemerkt zolang hij een postdienst levert die een constante kwaliteit biedt en tegen een competitieve prijs beschikbaar is. Niettemin biedt de aanwezigheid van OPE's uit derde landen het bijkomende voordeel dat het de tussenpersonen alternatieve toegangen verstrekt tot het WPU-systeem (zie hieronder).

3. De marktdynamiek

(71) TNT (later door TPG overgenomen) betrad de markt van het Verenigd Koninkrijk in 1986. Bovendien betogen de partijen dat het groeiritme van TNT één van de traagste is op de markt van het Verenigd Koninkrijk aangezien deze onderneming de markt eerder betrad en een lager marktaandeel heeft veroverd dan een aantal andere spelers.

(72) De hiernagenoemde OPE's uit derde landen hebben alle ongeveer in de laatste vijf jaar de markt van het Verenigd Koninkrijk betreden. Deutsche Post opende een verkoopkantoor in de Midlands eind 1998, maar bood sinds een jaar vóór die opening zijn diensten aan vanop afstand. In 2000 verwierf Deutsche Post de tussenpersoon Herald uit het Verenigd Koninkrijk en kende dientengevolge een snelle groei. La Poste is eveneens sinds ongeveer vier à vijf jaar actief in het Verenigd Koninkrijk. Swiss Post is sinds drie jaar actief in het Verenigd Koninkrijk. Belgian Mailhouse, het voormalige Nordic Mail, een gemeenschappelijke onderneming van de Deense en de Zweedse OPE's, is sinds ongeveer drie à vier jaar actief in het Verenigd Koninkrijk en Philippines Post heeft de laatste zes maanden activiteiten in het Verenigd Koninkrijk opgestart.

(73) Bovendien bleek uit het marktonderzoek dat de verschillende OPE's die momenteel actief zijn in het Verenigd Koninkrijk, voornemens waren hun activiteit in het Verenigd Koninkrijk uit te breiden in de komende drie jaar. Andere wezen erop dat zij voornemens waren die markt te betreden in deze periode.

bb) Belemmeringen voor de intrede

(74) Uit de informatie waarover de Commissie beschikt blijkt dat de drempels voor het betreden van de markt in het Verenigd Koninkrijk relatief laag zijn.

1. De rol van de tussenpersonen

(75) De markt in het Verenigd Koninkrijk is gekenmerkt door een groot aantal tussenpersonen. Tussenpersonen zijn sinds 25 jaar actief in het Verenigd Koninkrijk en hun bestaan is te wijten aan het besluit van TPO om de opkomst van dergelijke tussenpersonen te bevorderen door hen aanzienlijke kwantumkortingen aan te bieden. Het grote aantal tussenpersonen heeft een tweevoudig effect op de markt.

(76) Tussenpersonen beconcurreren de OPE's met betrekking tot de eindklanten waardoor die laatste kunnen kiezen uit een groter aantal dienstverrichters. Dit blijkt uit de marktaandelen van de tussenpersonen zoals hierboven aangegeven.

(77) Een tweede gevolg is dat de aanwezigheid van tussenpersonen de intrede van potentiële nieuwkomers vergemakkelijkt omdat de toegang tot een tussenpersoon toegang verleent tot de post van veel zakelijke klanten. De recente verwerving van Herald International (een van de vijf belangrijkste tussenpersonen in het Verenigd Koninkrijk) door Deutsche Post bewijst dat onafhankelijke tussenpersonen in het Verenigd Koninkrijk OPE's uit derde landen een relatief gemakkelijke toegang tot de markt verlenen via acquisitie. Derhalve verlaagt het bestaan van veel tussenpersonen op de markt van het Verenigd Koninkrijk aanzienlijk de belemmeringen voor het betreden van die markt die door OPE's uit derde landen zouden moeten worden overwonnen.

(78) Tussenpersonen in het Verenigd Koninkrijk hebben uitdrukking gegeven aan hun bezorgdheid over de gevolgen van de transactie. Het marktonderzoek heeft aan het licht gebracht dat een belangrijke bron van bezorgdheid de ontwikkeling van de faciliteit van TPO te Langley betreft. Langley is een verwerkings-/distributiecentrum dat in 2002 in bedrijf zou worden genomen. Aangezien de faciliteiten te Langley niet zullen worden ingebracht in de gemeenschappelijke onderneming houdt deze ontwikkeling geen verband met de huidige transactie en is zij derhalve niet relevant voor de beoordeling van de gemeenschappelijke ondernemingen. Andere bezorgdheden van de tussenpersonen worden in de onderstaande beoordeling behandeld.

2. London Heathrow

(79) Het Verenigd Koninkrijk is een aantrekkelijke markt voor een OPE uit een derde land. De Londense luchthaven Heathrow is één van de belangrijkste Europese luchthavens en biedt zeer goede verbindingen met Europese steden en andere bestemmingen in de hele wereld. Een Europese OPE kan vanuit Heathrow per vliegtuig gemakkelijk post uit het Verenigd Koninkrijk rechtstreeks vervoeren naar zijn uitwisselingskantoor "UK" in zijn thuisland waar de post vervolgens wordt gesorteerd voor binnenlandse bezorging in het thuisland van de OPE of voor samenvoeging met poststukken uit het thuisland die bestemd zijn voor uitgaande grensoverschrijdende bezorging.

(80) Bovendien kan een OPE uit een derde land de doelmatigheid waarmee hij uitgaande grensoverschrijdende post uit het Verenigd Koninkrijk behandelt, verbeteren door een UK op te richten bij Heathrow, op voorwaarde dat voldoende volume kan worden gehaald. Dergelijke verbeteringen van de doelmatigheid kunnen bijgevolg het concurrentievermogen van een dergelijke OPE verbeteren. In het Verenigd Koninkrijk hebben een aantal aldaar actieve Europese en niet-Europese OPE's eveneens een uitwisselingskantoor ("UK") geopend bij Heathrow waar zij uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost behandelen en verwerken overeenkomstig de WPU-voorschriften.

(81) Uit het marktonderzoek is eveneens gebleken dat sommige postexploitanten die momenteel nog geen UK in het Verenigd Koninkrijk hebben, voornemens zijn een dergelijk kantoor op te richten in de komende drie jaar.

(82) Ten slotte is [een groot deel]* van de uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost van het Verenigd Koninkrijk afkomstig uit Londen, dat een van de belangrijkste zakencentra in Europa is. Dientengevolge is het voor een OPE uit een derde land nog gemakkelijker om de markt van het Verenigd Koninkrijk te betreden. In feite kunnen OPE's uit derde landen gemakkelijk voldoende volume ontwikkelen om een UK bij Heathrow te openen zonder een nationaal verkoopapparaat te moeten ontwikkelen.

3. De Engelse taal

(83) Het wereldwijde belang van de Engelse taal genereert een aanzienlijke vraag naar grensoverschrijdende postdiensten van in het Verenigd Koninkrijk gevestigde uitgevers. Dit is een bijkomende factor die nieuwkomers aantrekt in het Verenigd Koninkrijk.

cc) Verticale relatie

(84) De Commissie heeft aantijgingen ontvangen volgens welke TPO in staat zou zijn Delta betere voorwaarden te bieden dan die welke beschikbaar zijn voor de andere spelers op de markt. Volgens de informatie waarover de Commissie beschikt, is het onwaarschijnlijk dat de gevestigde OPE, TPO, in staat zal zijn Delta te bevoordelen ten nadele van andere concurrenten.

1. De mogelijkheid tot discriminatie

(85) TPO heeft momenteel een sterke positie als toegang tot het WPU-systeem zoals blijkt uit het feit dat tussenpersonen in het Verenigd Koninkrijk TPO gebruiken als distributeur voor ongeveer [een groot deel]* van hun post. De rest [een klein deel]* van de post die door de tussenpersonen wordt geplaatst, wordt in het systeem gebracht via OPE's uit derde landen in het Verenigd Koninkrijk of elders, via alternatieve distributienetwerken of via een directe inbreng in de lokale OPE van het land van de ontvangers.

(86) Het hoge aandeel van de uitgaande grensoverschrijdende post die via TPO passeert, is een van de voornaamste bezorgdheden die in het marktonderzoek aan het licht is gekomen. Dit inbrengpunt wordt gezien als een flessenhals en controle daarover zou TPO in staat stellen controle uit te oefenen over een belangrijk bestanddeel van de kosten van de tussenpersonen en derhalve over hun mogelijkheid om als concurrenten op te treden. De tussenpersonen zijn inzonderheid erover bezorgd dat deze concentratie direct tot gevolg zal hebben dat TPO ertoe zal worden aangezet zichzelf (inclusief Delta) betere voorwaarden te bieden dan die welke worden geboden aan de tussenpersonen.

(87) Zoals hierboven is uiteengezet, kan de uitgaande grensoverschrijdende post verschillende routes volgen tussen de verzender en de ontvanger ervan en lopen de meeste van die routes via de WPU/Reims-netwerken. Uit het marktonderzoek is gebleken dat tussenpersonen over levensvatbare alternatieven beschikken ter vervanging van TPO om hun post uit het Verenigd Koninkrijk te versturen. Een aantal tussenpersonen in het Verenigd Koninkrijk doet voor een aanzienlijk deel van hun samengevoegde uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost nu reeds een beroep op OPE's uit derde landen om hun post in het WPU-systeem in te brengen.

(88) In hun gezamenlijk antwoord op de mededeling van punten van bezwaar hebben de partijen via een verwijzing naar een "UK international consolidator survey" van februari-mei(14) aangetoond dat tussenpersonen in het Verenigd Koninkrijk naast TPO gebruikmaken van een scala OPE's uit derde landen zoals Deutsche Post, La Poste, Swiss Post, USPS, Mail Africa, Italian Post, Spanish Post, La Poste/De Post (België), Post Denmark, Hong Kong Post en Indian Post. In het onderzoek wordt tevens gesuggereerd dat de diensten die door OPE's uit derde landen in het Verenigd Koninkrijk worden aangeboden, in een aantal opzichten door de tussenpersonen en de derde postbedrijven worden beschouwd als beter, flexibeler en goedkoper dan de diensten die door TPO worden aangeboden.

(89) Bovendien heeft het marktonderzoek bevestigd dat tussenpersonen 5 à 10 % van hun activiteiten in een tijdsspanne van enkele weken op alternatieve OPE's zouden kunnen overschakelen indien dit noodzakelijk zou zijn. Derhalve is de Commissie van mening dat tussenpersonen een toereikend deel van hun post bij TPO kunnen weghalen om dit bedrijf daadwerkelijk ervan te weerhouden de tussenpersonen te discrimineren.

(90) De tussenpersonen zijn niet alleen in staat te reageren maar die reactiemogelijkheid wordt ook versterkt door het feit dat de markt waarop de tussenpersonen actief zijn in het Verenigd Koninkrijk, gekenmerkt wordt door een hoge doorzichtigheid. De prijzen die de tussenpersonen aan TPO betalen zijn in de "Duet"-overeenkomst vastgelegd op een bepaald niveau dat afhankelijk is van de mate waarin de tussenpersoon kwantumkortingen haalt (minimum 6 %, maximum 10,5 %). Indien TPO één van de tussenpersonen zou bevoordelen ten nadele van een ander zou dit snel duidelijk worden voor de overige marktdeelnemers.

(91) De partijen hebben uitdrukkelijk gesteld dat Delta tegen de in de "Duet"-overeenkomst vastgelegde voorwaarden en de standaardtarieflijst toegang zal hebben tot TPO. Er komt geen afzonderlijke overeenkomst tussen Delta en TPO.

(92) Uit het marktonderzoek is voorts gebleken dat het op de markt bekend is welke leverancier een overschakelende klant heeft binnengehaald.

2. De rol van het Londense uitwisselingskantoor van SPPL

(93) Ontwikkelingslanden (zoals gedefinieerd in de WPU-overeenkomst) hebben krachtens de WPU-regels toegang tot lagere eindtarieven dan de industrielanden. SPPL - Singapore wordt krachtens de WPU-overeenkomsten beschouwd als een postexploitant uit een ontwikkelingsland - heeft een UK in het Verenigd Koninkrijk en kan Delta derhalve tegen een lage kostprijs een route aanbieden.

(94) [Beschrijving van het gebruik dat SPPL maakt van zijn Londens UK]*. [Beschrijving van het zakelijk doel van SPPL in Londen]*.

(95) Zoals door de partijen is uiteengezet in het gezamenlijke antwoord op de mededeling van punten van bezwaar, bevat het WPU-verdrag bovendien beschermingsmechanismen om mogelijk misbruik van het eindkostenstelsel te beperken (artikelen 43 en 48 tot en met 51 van het WPU-verdrag). In het WPU-verdrag is een maximum ingevoerd voor het gemiddelde aantal poststukken die door ontwikkelingslanden worden gestuurd, en voor het jaarlijkse gewicht van de post die uit ontwikkelingslanden wordt ontvangen. Indien een OPE van een ontwikkelingsland één van die drempels overschrijdt, kan de OPE van het ontvangende industrieland het tarief van de eindkosten verhogen. Derhalve zal dit stelsel met twee maxima Delta verhinderen van deze mogelijkheid gebruik te maken.

(96) Ten slotte zijn er ook andere niet-Europese OPE's (bijvoorbeeld Philippines Post) die een UK hebben in het Verenigd Koninkrijk waar zij uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost behandelen en verwerken volgens de WPU-regels. Die UK's zullen de concurrenten van Delta toegang bieden tot de lagere eindkosten waardoor de mogelijkheid wordt uitgeschakeld dat Delta via zijn geprivilegieerde toegang tot het UK van SPPL in het Verenigd Koninkrijk een marginaal kostenvoordeel kan halen dat zijn uit de transactie voortvloeiende concurrentievoordeel verder zou vergroten.

3. De rol van de toezichthouder

(97) In het licht van de toekomstige toezichtregeling in het Verenigd Koninkrijk voert de toezichthouder, Postcomm, momenteel een breed overleg over een groot aantal kwesties, inclusief de wijze waarop Postcomm zijn rol ter bevordering van de concurrentie op het gebied van de postdiensten moet vervullen. De voorwaarden van de vergunning op grond waarvan TPO (waarvan de nieuwe naam Consignia Ltd zal zijn) actief zal zijn, worden momenteel eveneens besproken. De ontwerpvergunning is momenteel nog niet afgerond. Zij bevat evenwel een clausule die daadwerkelijk erin voorziet dat de vergunninghouder niet onrechtmatig mag discrimineren tussen personen die toegang hebben tot zijn postfaciliteiten, of een ongepaste voorkeur vertonen voor een dergelijke persoon.

(98) Hoewel het bestaan van een dergelijke sectorale regulering op zich geen reden is om een concentratie die de machtspositie van de gevestigde operator zou versterken, toe te staan, biedt zij een bijkomende garantie tegen de mogelijkheid dat TPO zich in de toekomst discriminerend zou gedragen.

dd) Verenigd Koninkrijk - Samenvatting

(99) Bovenstaande argumenten wijzen erop dat de concentratie niet zal leiden tot de totstandkoming of versterking van een machtspositie die waarschijnlijk een significante belemmering zou vormen van de daadwerkelijke mededinging op de markt voor uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost in het Verenigd Koninkrijk.

c) Nederland

(100) TPG is dominant op de markt van de uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost in Nederland. Deze transactie zou die machtspositie versterken. De onderstaande overwegingen zijn in deze context relevant:

aa) Marktpositie

(101) In tabel 1b wordt de marktstructuur voor uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost in Nederland weergegeven. Kolom 1 betreft de gegevens inclusief frankeermachines, kolom 2 exclusief frankeermachines. Bij de berekening van de marktaandelen zijn de door de partijen verstrekte gegevens aangepast teneinde rekening te houden met de van Deutsche Post verkregen informatie.

Tabel 1b

De in waarde uitgedrukte markt voor de uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost in Nederland in 1999

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

Aangepast om de door de partijen geraamde omzet van Deutsche Post met betrekking tot een contract uit te schakelen die onterecht was aangemerkt als uitgaande grensoverschrijdende post uit Nederland.

(102) Indien rekening wordt gehouden met klanten die een frankeermachine gebruiken, had TPG in 1999 in Nederland een marktaandeel van [70-80]* %, waarvan [5-10]* % voor rekening kwam van TNT. De toevoeging van TPO's marktaandeel van [10-20]* % zou na de concentratie resulteren in een marktaandeel van [80-90]* %.

(103) Indien de klanten die frankeermachines gebruiken worden uitgesloten, had TPG in 1999 in Nederland een marktaandeel van [50-60]* %, waarvan [10-20]* % voor rekening van TNT kwam. De toevoeging van TPO's marktaandeel van [20-30]* % zou na de concentratie resulteren in een marktaandeel van [70-80]* %.

(104) Deutsche Post, Belgian Mailhouse, La Poste (Frankrijk) en Swiss Post zijn alle actief in Nederland. De andere marktpartijen zoals Overseas Courier Service, Mercury en Dumaco zijn tussenpersonen. Met betrekking tot die andere spelers blijkt uit tabel 1b duidelijk dat zij alle relatief klein zijn en geen significante marktaandelen hebben kunnen opbouwen, ongeacht of er al dan niet rekening wordt gehouden met de klanten die een frankeermachine gebruiken.

(105) Het is eveneens duidelijk dat geen van de andere OPE's, behalve Deutsche Post, marktaandelen van meer dan [1-5]* % hebben opgebouwd. De door die andere spelers gecreëerde concurrentiedruk is derhalve relatief beperkt. De overige Europese OPE's hebben geen relevante buitenlandse activiteiten en blijken niet voornemens te zijn de Nederlandse markt te betreden in de komende drie jaar.

(106) Met betrekking tot Deutsche Post betogen de partijen dat de activiteiten ervan in Nederland vergelijkbaar zijn met die van TPO en dat Deutsche Post bijzonder goed geplaatst is om zich te richten naar klanten in de segmenten direct mail en drukwerk die grote volumes naar Duitsland moeten versturen. In het licht van de bestaande dispariteit tussen hun marktposities lijkt het evenwel onwaarschijnlijk dat de aanwezigheid van Deutsche Post een significante remmende invloed zal uitoefenen op de samengevoegde eenheid TPG/TPO.

(107) De concentratie zou derhalve in Nederland voornamelijk tot gevolg hebben dat de concurrentie tussen de dominante speler, TPG, en de meest succesvolle nieuwkomer op de Nederlandse markt wordt uitgeschakeld.

bb) De marktpositie van TPO in Nederland

(108) Zoals blijkt uit de tabel wordt het marktaandeel van TPO op [10-20]* % geraamd, indien rekening wordt gehouden met klanten die een frankeermachine gebruiken. Dit marktaandeel stijgt tot hoogstens [20-30]* % indien de gebruikers van frankeermachines worden uitgesloten. Derhalve was TPO de meest succesvolle nieuwkomer op de Nederlandse markt.

(109) De partijen hebben betoogd dat TPO een beperktere rol speelt op de Nederlandse markt dan door haar marktaandelen wordt gesuggereerd, omdat [een groot deel]* van de post die TPO uit Nederland aanneemt, bestemd is voor het Verenigd Koninkrijk. Derhalve betogen de partijen dat TPO in Nederland eerder als nichespeler concurreert dan als leverancier van uitgaande postdiensten ongeacht de bestemming van de post.

(110) Voor de doelstellingen van deze beschikking is de bestemming van de post geen relevante factor om de sterkte van de concurrentie die wordt ondervonden van TPO of een andere operator te bepalen. Het feit dat bijna [een klein deel]* van de door TPO behandelde post niet voor het Verenigd Koninkrijk is bestemd, wijst er duidelijk op dat TPO een bredere dienst verstrekt en een algemenere concurrentiedruk uitoefent.

(111) In de tweede plaats betekent het grote volume post dat via TPO tussen Nederland en het Verenigd Koninkrijk passeert (ongeveer [een groot deel]* van de door TPO behandelde uit Nederland afkomstige post gaat naar of via het Verenigd Koninkrijk), dat TPO op de route schaalvoordelen zou kunnen halen waardoor de kosten voor ABB- en ABC-verzending via het Verenigd Koninkrijk, dit wil zeggen de post die TPO naar het Verenigd Koninkrijk brengt en vervolgens naar andere landen verzendt, aanzienlijk zouden verlagen. Delta zou eveneens baat kunnen vinden bij die lagere kosten en een concurrentievoordeel verkrijgen dat niet beschikbaar is voor de overige tussenpersonen en OPE's uit derde landen.

(112) TPO, de belangrijkste actieve concurrent van TPG, de gevestigde OPE, zou ingevolge de concentratie als concurrent worden uitgeschakeld. Dientengevolge zouden Delta (TPG/TPO) en Deutsche Post de enige twee spelers zijn die beschikken over het noodzakelijke netwerk en de middelen om te concurreren op de Nederlandse markt voor uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost. In het licht van de bestaande dispariteit tussen hun marktposities lijkt het echter onwaarschijnlijk dat de aanwezigheid van Deutsche Post een wezenlijke remmende invloed zal uitoefenen op de combinatie TPG/TPO.

cc) Belemmeringen voor de intrede

(113) De belemmeringen voor de toegang tot de Nederlandse markt zijn relatief hoog. Hoewel het betreden van de markt geen aanzienlijke voorafgaande investeringen vereist, moet een nieuwkomer onmiddellijk toegang hebben tot voldoende volume om levensvatbaar te zijn.

(114) Volume is een belangrijke factor voor de exploitatie van een uitgaande grensoverschrijdende postdienst. De rendabiliteit van een postnetwerk, hetzij nationaal of Europees, is grotendeels afhankelijk van de volumes die een exploitant kan genereren. Dit geldt voor elke fase van het proces, de verzameling, het vervoer en de bezorging. Zodra het netwerk bestaat, doet elk bijkomend stuk dat via het netwerk passeert de inkomsten meer stijgen dan de kosten. Zodra de investeringen in het netwerk zijn gedaan, verschillen de marginale kosten voor de behandeling van 100000 of 200000 poststukken immers weinig.

(115) Klanten en de erbij horende volumes moeten worden ingekocht door een betere prijs/dienstverlening of door de acquisitie van bestaande marktdeelnemers. Om dit te doen moet een nieuwkomer toegang hebben tot middelen en een gevestigd distributienetwerk, die hem in staat stellen klanten aan te trekken door een gunstiger aanbod. Bij wijze van alternatief moeten nieuwkomers marktaandelen inkopen door de acquisitie van bestaande operatoren.

(116) Het beperkte aantal tussenpersonen en hun kleine marktaandelen vergemakkelijken de intrede van potentiële operatoren op de Nederlandse markt niet. Gezien dit gebrek aan tussenpersonen op de Nederlandse markt kan de markt slechts worden betreden via de verwerving van klanten op aangroeibasis. Dit vertraagt de intrede aanzienlijk hetgeen op zijn beurt een nefast gevolg heeft voor de levensvatbaarheid van de intrede wegens een gebrek aan volume. Bovendien betekent de relatief zwakke positie van de tussenpersonen dat het voor zakelijke klanten moeilijker is om van TPG over te schakelen op andere leveranciers van uitgaande grensoverschrijdende postdiensten.

dd) De omvang van de Nederlandse markt

(117) Hoewel de Nederlandse markt in Europa de vijfde plaats inneemt, is hij niettemin relatief klein. Ongeacht de precieze afbakening van de relevante productmarkt vertegenwoordigt de Nederlandse markt ongeveer een vierde van de omvang van de markt van het Verenigd Koninkrijk. Bovendien heeft die markt niet de geografische voordelen van een goedgelegen luchthaven met directe verbindingen naar de meeste delen van de wereld die vergelijkbaar zijn met de hierboven beschreven voordelen van London Heathrow.

(118) Derhalve zijn er voor potentiële nieuwkomers weinig prikkels om een inspanning te doen teneinde in Nederland een positie op te bouwen die hen in staat stelt te concurreren op een toekomstige geliberaliseerde markt die een veel groter geografisch bereik zou hebben dan thans het geval is. Derhalve is het onwaarschijnlijk dat de versterking van de positie van TPG welke het gevolg zou zijn van de onderhavige transactie in Nederland, in de toekomst zou worden gewijzigd door de inherente dynamiek van de markt.

ee) Discriminatie van andere partijen ten gunste van Delta en NewCo

(119) [Karakterisering van de contractuele bijzonderheden in de contracten van TPG met TNT en tussenpersonen]*.

(120) Op grond van de beschikbare informatie kon de Commissie niet uitmaken of de voorwaarden voor TNT volledig kunnen worden gerechtvaardigd op grond van de kosten. Het is evenwel duidelijk dat, in tegenstelling tot het Verenigd Koninkrijk, de voorwaarden die door TPG aan de tussenpersonen in Nederland zijn opgelegd, niet zijn neergelegd in een overeenkomst die even open is als de "Duet"-overeenkomst. Derhalve is de markt in Nederland niet even doorzichtig als in het Verenigd Koninkrijk. Om die reden is het moeilijker om bewijzen van discriminatie te vinden en zijn de prikkels om zich van discriminatie te onthouden op evenredige wijze lager.

(121) Om die reden is de Commissie van oordeel dat de concentratie TPG niet alleen ertoe zal aanzetten de door zijn eigen tussenpersoon, TNT, verrichte activiteiten te bevoordelen maar ook in staat zal stellen die gunstige behandeling uit te breiden tot Delta door het gebrek aan doorzichtigheid op de markt. Dit zou de concurrentiesituatie voor de andere spelers op de Nederlandse markt verder verslechteren.

ff) Nederland - Samenvatting

(122) De bovenstaande argumenten wijzen erop dat de concentratie zal leiden tot een versterking van een machtspositie, die de daadwerkelijke concurrentie op de markt voor uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost in Nederland op significante wijze zal belemmeren.

2. UITGAANDE GRENSOVERSCHRIJDENDE PAKKETPOST

(123) Op grond van de productmarktdefinitie van de partijen, meer bepaald een markt voor spoedpakketten, zou de transactie niet leiden tot een machtspositie.

(124) Met een aandeel van [10-20]* % hebben de partijen in Oostenrijk het hoogste gecombineerde marktaandeel voor spoedpakketten. Op hun respectieve thuismarkten, Nederland en het Verenigd Koninkrijk, bedragen de gecombineerde marktaandelen van de partijen [5-10]* % en [1-5]* %.

(125) Op basis van een bredere marktdefinitie voor alle pakketpost, die spoed- en standaardpakketten zou omvatten, zou de transactie evenmin leiden tot een machtspositie. De partijen verrichten geen standaardpakketdiensten, behalve in hun respectieve thuislanden. Op een markt die standaard- en spoedpakketdiensten omvat, bedraagt het gecombineerde marktaandeel van de partijen in Nederland [20-30]* % en in het Verenigd Koninkrijk iets meer dan [1-5]* %.

VI. DOOR DE PARTIJEN OVERGELEGDE VERBINTENISSEN

(126) Op 27 februari 2001 hebben de partijen bepaalde verbintenissen aangeboden om de mededingingsbezwaren die de Commissie in haar mededeling van punten van bezwaar had vermeld en die zij in deze beschikking in verband met Nederland heeft gehandhaafd, weg te nemen. De integrale tekst van de definitieve verbintenissen is opgenomen in bijlage II, die een integrerend deel vormt van deze beschikking.

A. SAMENVATTING VAN DE VERBINTENISSEN

(127) De door de partijen aangeboden verbintenissen betreffen de afstoting van het bedrijfsonderdeel van TNT International Mail in Nederland.

1. HET BEDRIJFSONDERDEEL

(128) Het af te stoten bedrijfsonderdeel is datgene dat momenteel door TNT International Mail in Nederland ("TNT IM Netherlands") wordt geëxploiteerd. Het betreft de activiteit van TPG in Nederland die oorspronkelijk bedoeld was om in de gemeenschappelijke onderneming, Delta, te worden ingebracht. De partijen omschrijven het af te stoten bedrijfsonderdeel als de materiële en immateriële activa (exclusief het merk) van TNT IM Netherlands met betrekking tot uitgaande grensoverschrijdende postdiensten in Nederland. Behalve alle activa en faciliteiten die bij de activiteit worden gebruikt, omvat het bedrijfsonderdeel de goodwill, in het bijzonder het klantenbestand, de knowhow en het personeel dat bij de activiteit betrokken is.

2. MAATREGELEN OM DE OVERDRACHT VAN HET BEDRIJFSONDERDEEL TE GARANDEREN

a) Toegang tot het netwerk

(129) De activiteit die wordt afgestoten is het verrichten van uitgaande grensoverschrijdende postdiensten vanuit Nederland. Om deze diensten te verlenen beschikt TNT IM Netherlands over een netwerk van overeenkomsten en dit zowel upstream (hoofdzakelijk met TPG voor het verzamelen van de post) als downstream, voor het vervoer (met vervoerbedrijven en luchtvaartmaatschappijen) en voor het bezorgen (met ontvangende OPE's of alternatieve postbestellingsbedrijven) van de post. Volgens de partijen wordt meer dan [een groot deel]* van de kosten van dit bedrijfsonderdeel uitbesteed. Voor een koper van dit bedrijfsonderdeel die niet over een soortgelijk netwerk beschikt om op doeltreffende wijze met TPG te kunnen concurreren vanaf de dag dat het bedrijfsonderdeel is verkocht, is het van het grootste belang dat TPG hem de mogelijkheid geeft gedurende een overgangsperiode gebruik te blijven maken van zijn netwerk van overeenkomsten en dat de koper kan aantonen dat zijn eigen netwerk na de overgangsperiode vergelijkbaar zal zijn met dat van TPG, of dat kan worden.

(130) Teneinde de koper die mogelijkheid te verschaffen, verbinden de partijen zich ertoe het netwerk waartoe TNT IM Netherlands momenteel toegang heeft gedurende een periode van twee jaar na de datum van verkoop tegen dezelfde voorwaarden ter beschikking te stellen van het afgestoten bedrijfsonderdeel. Het gaat daarbij om de diensten die momenteel zowel door TPG zelf aan TNT IM Netherlands worden verleend als om die welke door derden aan dit bedrijf worden verleend tegen voorwaarden die na onderhandelingen met het bredere TPG-concern zijn overeengekomen.

b) Toegang tot de knowhow

(131) Daarnaast steunt het bedrijfsonderdeel op knowhow. Met name de technische aspecten van deze knowhow zijn samengevat in een matrix met de onderscheiden alternatieve routes waarover TNT IM Netherlands beschikt. Opdat een koper vanaf de datum van aankoop met TPG zou kunnen concurreren, is het ook hier van het grootste belang dat hem gedurende een overgangsperiode onder vergelijkbare voorwaarden als die welke momenteel voor TNT IM Netherlands gelden, ononderbroken toegang tot deze routematrix wordt gegeven. De partijen hebben zich ertoe verbonden het afgestoten bedrijfsonderdeel gedurende een periode van twee jaar na de datum van verkoop toegang tot deze routematrix te geven.

c) Personeel

(132) Teneinde te garanderen dat het bedrijfsonderdeel met het nodige personeel wordt overgedragen, omvat de verbintenis een niet-wervingsclausule. Deze clausule bevat een verbintenis dat alle redelijke maatregelen zullen worden genomen om te garanderen dat de huidige personeelsleden met het afgestoten bedrijfsonderdeel worden overgedragen en dat zij, indien zij bij TPG blijven, gedurende een bepaalde periode na de verkoop niet in het kader van concurrerende activiteiten zullen worden tewerkgesteld.

d) Concurrentieverbod

(133) De partijen hebben zich ertoe verbonden niet te concurreren om de bestaande klanten van het afgestoten bedrijfsonderdeel voor zich te winnen. Er is echter in twee uitzonderingen voorzien:

i) TPG moet kunnen inspelen op verzoeken van klanten in het kader van de verplichting tot universele dienstverlening waaraan hij als de Nederlandse postexploitant overeenkomstig de Nederlandse wetgeving is onderworpen, en

ii) TPO, of de gemeenschappelijke onderneming, moeten de klanten die zij momenteel bedienen maar die ook diensten van het af te stoten bedrijfsonderdeel kopen, diensten kunnen blijven verlenen. De waarde van de door TPO en de gemeenschappelijke onderneming verleende diensten mag echter [...]* niet overschrijden.

e) De naam "TNT"

(134) Het afgestoten bedrijfsonderdeel mag naar zichzelf verwijzen als zijnde het vroegere bedrijfsonderdeel van TNT IM Netherlands en TPG zal gedurende dezelfde periode aan geen enkele derde partij, inclusief de gemeenschappelijke onderneming, de toestemming geven de naam of het logo TNT te gebruiken voor het verrichten van uitgaande grensoverschrijdende postdiensten in Nederland.

3. VERKOOPVOORWAARDEN

a) Vooraf aangeduide koper ("Up-front buyer")

(135) Teneinde de overdracht van het bedrijfsonderdeel aan de koper te garanderen, hebben de partijen gekozen voor de oplossing van de zogenoemde "vooraf aangeduide koper". De partijen verbinden zich ertoe de uitvoering van de aangemelde transactie op te schorten en de aangemelde concentratie niet af te ronden tot een bindende koop- en verkoopovereenkomst is gesloten met een koper die door de Commissie is goedgekeurd. In de verbintenis is een vrij korte termijn aangegeven waarbinnen dit moet worden gerealiseerd.

b) Afwijkingsclausule ("Speaking clause")

(136) De partijen hebben in hun verbintenissen een "speaking clause" opgenomen, die de Commissie de mogelijkheid verschaft de verbintenissen op verzoek van de partijen die aantonen dat daarvoor voldoende redenen zijn, opnieuw te bekijken. Deze bepaling is bedoeld om de overdrachtsperiode te verlengen, van een of meer van de voorwaarden en verplichtingen in het kader van de verbintenissen af te wijken en het de Commissie mogelijk te maken in te stemmen met een overdracht die niet alle delen van het over te dragen bedrijfsonderdeel omvat.

4. VOORLOPIGE INSTANDHOUDING VAN HET AF TE STOTEN BEDRIJFSONDERDEEL

(137) TPG heeft zich ertoe verbonden de economische levensvatbaarheid, de verkoopbaarheid en de concurrentiekracht van het af te stoten bedrijfsonderdeel gedurende de overdrachtsperiode volledig in stand te houden. Dit houdt evenwel niet de verbintenis in om het bedrijfsonderdeel gescheiden te houden van de bedrijfsonderdelen die door TPG worden behouden en evenmin een verbintenis ervoor te zorgen dat dit bedrijfsonderdeel als een afzonderlijke en verkoopbare activiteit wordt beheerd, zoals is aangegeven in de mededeling van de Commissie betreffende corrigerende maatregelen(15). De gebruikelijke voorschriften die het een gevolmachtigde mogelijk maken erop toe te zien dat de verbintenissen worden nageleefd, zijn voorgesteld.

B. BEOORDELING VAN DE VERBINTENISSEN

1. DE ACTIVITEITEN VAN TPO IN NEDERLAND

(138) Door de transactie zullen TPG's activiteiten worden gecombineerd met die van TPO in Nederland. Op het eerste gezicht zou een afstoting van TPO's activiteiten in Nederland de overlapping volledig wegwerken en de vóór de concentratie bestaande situatie herstellen. Het marktaandeel van de activiteiten van TPO geeft echter geen juist beeld van de marktpositie van TPO en hoewel het bedrijfsonderdeel van TPO een groter marktaandeel heeft dan TNT IM Netherlands, vormt het geen uitvoerbare afstotingsoptie.

(139) De activiteiten van TPO in Nederland vormen geen autonoom en levensvatbaar bedrijfsonderdeel, aangezien zij vrijwel volledig steunen op de infrastructuur, de marktpositie en de reputatie van TPO in het Verenigd Koninkrijk en het merk van dit bedrijf "Royal Mail". In dit verband zijn vijf factoren relevant.

(140) In de eerste plaats is [een groot deel]* (in waarde uitgedrukt) en [een groot deel]* (in volume uitgedrukt) van de activiteit van TPO in Nederland bestemd voor het Verenigd Koninkrijk. Aangezien de distributie van deze post in het Verenigd Koninkrijk valt onder het postmonopolie waarover TPO daar beschikt, fungeert zijn Nederlands filiaal louter als aanvoerkanaal voor TPO's Royal Mail.

(141) In de tweede plaats steunen de activiteiten van TPO in Nederland momenteel grotendeels op de infrastructuur van de moedermaatschappij TPO in het Verenigd Koninkrijk. In Nederland beschikt TPO over vrijwel geen infrastructuur. Het kleinere gedeelte van de Nederlandse post van TPO dat niet uiteindelijk voor het Verenigd Koninkrijk bestemd is, wordt vrijwel volledig via TPO in het Verenigd Koninkrijk bezorgd en als onderdeel van een mailing die hoofdzakelijk voor het Verenigd Koninkrijk bestemde post omvat.

(142) Ten derde kunnen de klanten door de aanwezigheid van TPO in Nederland hun uitgaande grensoverschrijdende postdiensten rechtstreeks bij de eindverdeler aankopen.

(143) In de vierde plaats is het merk Royal Mail belangrijk. Vele van de klanten van TPO in Nederland kopen hun diensten bij TPO, omdat zij willen dat hun post met bestemming het Verenigd Koninkrijk een frankeerstempel van het Verenigd Koninkrijk draagt en zij daardoor een plaatselijke onderneming lijken.

(144) Ten vijfde is het marktaandeel van TPO in Nederland gebaseerd op een weinig stabiel klantenbestand. [Een aanzienlijk deel]* van de omzet wordt verwezenlijkt met een enkele zeer grote klant, die terzelfdertijd voor zijn behoeften aan uitgaande grensoverschrijdende post een beroep doet op andere concurrenten. Mocht deze klant zich van TPO Nederland afkeren, dan zou zijn marktaandeel [aanzienlijk afnemen]*. Het is bijgevolg zeer onzeker dat deze klant, die verkoos rechtstreeks een contract met Royal Mail te sluiten, klant zou blijven bij een afgestoten TPO Nederland. TPO Nederland heeft een klantenbestand van in totaal minder dan [...]*.

(145) Gezien het bovenstaande en gezien het gebrek aan langlopende contracten in het kader van dit bedrijfsonderdeel, zou een afstoting die de voordelen van de rechtstreekse band tussen TPO in het Verenigd Koninkrijk en zijn Nederlands filiaal zou doen verdwijnen, het klantenbestand derhalve uithollen. Een marktaandeel dat vergelijkbaar is met het huidige, zou bijgevolg niet kunnen worden gehandhaafd. Deze situatie zou worden verslechterd door het feit dat de beide moedermaatschappijen van de gemeenschappelijke onderneming de leidende gevestigde postexploitanten zijn, die respectievelijk de markt van de uitgaande en de ingaande post domineren.

2. INVLOED VAN DE VOORGENOMEN AFSTOTING OP DE MARKTPOSITIE

(146) In de tabel hierna wordt de verdeling van de marktaandelen na de concentratie, rekening houdend met de invloed van de voorgenomen afstoting van TNT IM Netherlands, weergegeven. Kolom 1 betreft de gegevens inclusief frankeermachines, kolom 2 exclusief frankeermachines.

Tabel 2

De in waarde uitgedrukte markt van de uitgaande grensoverschrijdende bedrijfspost in Nederland in 1999

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

Marktaandelen, rekening houdende met het effect van de toezeggingen, gebaseerd op het antwoord van de partijen op de mededeling van punten van bezwaar en aangepast om de door de partijen geraamde omzet van Deutsche Post met betrekking tot een contract uit te schakelen dat onterecht was aangemerkt als uitgaande grensoverschrijdende post uit Nederland.

(147) Indien rekening wordt gehouden met klanten die een frankeermachine gebruiken, had TPG in 1999 in Nederland een marktaandeel van [70-80]* %, waarvan [5-10]* % voor rekening van TNT IM Netherlands kwam. De toevoeging van het marktaandeel van TPO van [10-20]* % zou na de concentratie resulteren in een marktaandeel van [80-90]* %. Door de voorgenomen afstoting zal dit aandeel met [5-10]* % verminderen tot [80-90]* %.

(148) Indien de klanten die frankeermachines gebruiken worden uitgesloten, had TPG in 1999 in Nederland een marktaandeel van [50-60]* %, waarvan [10-20]* % voor rekening van TNT IM Netherlands kwam. De toevoeging van het marktaandeel van TPO van [20-30]* % zou na de concentratie resulteren in een marktaandeel van [70-80]* %. Door de voorgenomen afstoting zal dit aandeel [met 10-20]* % verminderen tot [70-80]* %.

(149) Hoewel de transactie nog steeds als gevolg zou hebben dat TPO als de grootste concurrent van TPG wordt uitgeschakeld, hangt de marktpositie van TPO nauw samen met zijn moedermaatschappij TPO. De uitschakeling van TPO als de grootste concurrent van TPG zal een geringere impact hebben door het feit dat TPG zich ertoe verbindt TNT IM Netherlands af te stoten. Dit bedrijfsonderdeel zou, zoals hiervoor is uiteengezet, in de gemeenschappelijke onderneming worden ingebracht en is nu, overeenkomstig de toezegging van de partijen, de af te stoten activiteit.

(150) In tegenstelling tot het Nederlandse bedrijfsonderdeel van TPO is TNT IM Netherlands wereldwijd georiënteerd en steunt dit bedrijf voor het bezorgen van de post niet uitsluitend op zijn moedermaatschappij. TNT IM Netherlands heeft een heterogeen klantenbestand met meer dan [...]* klanten. Geen enkele van de klanten bevindt zich in een positie die het hem mogelijk maakt de marktpositie van TNT IM Netherlands aanzienlijk te wijzigen indien hij zijn activiteit zou verleggen.

(151) De uiteindelijke koper zal een bedrijfsonderdeel met een aanzienlijk marktaandeel ([5-10]* % tot [10-20]* %) op beide markten (inclusief en exclusief frankeermachines) verwerven, dat overeenkomt met dat van Deutsche Post. TNT IM Netherlands zal bijgevolg, indien het wordt geëxploiteerd door een geschikte koper die toegang heeft tot volumes en een gevestigd netwerk die vergelijkbaar zijn met die waarover TNT momenteel beschikt, een levensvatbare concurrent zijn voor de partijen in Nederland, waar alle resterende concurrenten, met uitzondering van Deutsche Post, een marginaal marktaandeel zullen hebben.

(152) Geconcludeerd kan worden dat de sterkte van het afgestoten bedrijfsonderdeel TNT IM Netherlands de aan TPO toe te schrijven stijging van het marktaandeel van de gemeenschappelijke onderneming op zijn minst compenseert. De huidige positie van TPG in Nederland zal bijgevolg door de transactie in haar gewijzigde vorm niet worden versterkt.

3. VERBINTENISSEN VAN DE PARTIJEN OM TE GARANDEREN DAT DE AFSTOTING PLAATSHEEFT

a) Toegang tot het netwerk en tot de knowhow

(153) De verbintenissen voorzien in toegang tot het netwerk en de knowhow, die belangrijke elementen vormen van het bedrijfsonderdeel, gedurende een periode van twee jaar na de afstoting. Deze periode zal de uiteindelijke koper de tijd geven om nieuwe samenwerkingsovereenkomsten te sluiten met verschillende dienstverleners, zoals luchtvaartmaatschappijen, openbare en onafhankelijke postexploitanten, en de vereiste knowhow op te bouwen die inherent is aan de routematrix.

(154) Teneinde in staat te zijn het afgestoten bedrijfsonderdeel na de overgangsperiode als een onafhankelijke levensvatbare concurrent te exploiteren, zou een koper aan een aantal criteria moeten voldoen. Zo zou hij in staat moeten zijn zijn eigen netwerk op te zetten voor de upstream- en downstreamdiensten die tijdelijk door of via TPG aan het afgestoten bedrijfsonderdeel worden verleend tijdens de overgangsperiode. Voorts zou hij in staat moeten zijn het vereiste volume post te genereren dat het hem mogelijk zou maken netwerkdiensten te kopen, die het hem op hun beurt mogelijk zouden maken zijn diensten tegen concurrerende prijzen te verkopen. Deze volumes zouden toereikend moeten zijn om het het afgestoten bedrijfsonderdeel mogelijk te maken zijn uitgaande grensoverschrijdende postdiensten te verkopen tegen prijzen die kunnen concurreren met die welke TNT IM Netherlands momenteel kan aanbieden. Dit impliceert voorts dat de koper in staat zou moeten zijn wereldwijd, en niet alleen op bepaalde routes waarop hij mogelijk bijzonder competitief is, post tegen concurrerende prijzen te bezorgen, zoals TNT IM Netherlands momenteel kan. Het afgestoten bedrijfsonderdeel zou zijn klantenbestand, en daarmee zijn levensvatbaarheid, verliezen zodra het niet langer in staat is zijn klanten de prijzen en diensten aan te bieden, die TNT IM Netherlands momenteel kan aanbieden. Aangezien de contracten geen langlopende en evenmin exclusieve contracten zijn, kunnen en zullen de klanten overschakelen naar de dienstverleners die het dienstenpakket met de beste prijsverhouding aanbieden.

(155) Het welslagen van de corrigerende maatregel hangt in ruime mate af van de kenmerken van de koper. Het huidige voorstel volstaat om ervoor te zorgen dat een levensvatbare koper zich in een positie bevindt die het hem mogelijk maakt de activiteiten op korte termijn voort te zetten en deze op lange termijn te ontwikkelen.

b) Personeel

(156) De niet-wervingsclausule heeft in het bijzonder ten doel de bij het personeel van het afgestoten bedrijfsonderdeel aanwezige goodwill en knowhow te beschermen. Het afgestoten bedrijfsonderdeel verleent uitgaande grensoverschrijdende postdiensten aan zijn klanten. Het gaat bijgevolg om een dienstverlenend bedrijf. Materiële activa vormen niet de kern van de activiteit, zoals in de be- en verwerkende industrie het geval kan zijn. Het bedrijfsonderdeel steunt veeleer op zijn goodwill en knowhow, die grotendeels berusten bij het personeel van de onderneming. Zoals hiervoor is aangegeven, zijn de banden met de klanten weinig stabiel. Ervaring en gevestigde klantencontacten zijn in die omstandigheden derhalve van essentieel belang. Daarvoor wordt gezorgd door middel van de voorgenomen afstoting. Het belang van het personeel zoals dit uit het bovenstaande blijkt, vormt echter ook een belangrijk aspect van het kader waarin de Commissie zou moeten oordelen over een uiteindelijk verzoek van de partijen en de voorgestelde koper om een afstoting zonder overdracht van het personeel te aanvaarden (zie hierna).

c) Concurrentieverbod

(157) De verbintenis om gedurende de overeengekomen periode niet naar de gunsten van de bestaande klanten van het bedrijfsonderdeel te dingen, heeft ten doel de bestaande goodwill van het afgestoten bedrijfsonderdeel te beschermen.

(158) Ingevolge de met betrekking tot de verplichting tot universele dienstverlening geldende uitzondering is het TPG mogelijk via haar nationale postexploitant, PTT Post, te voldoen aan de wettelijke voorschriften met betrekking tot deze verplichting. De Nederlandse wetgeving geeft PTT Post de mogelijkheid aan de verplichting tot universele dienstverlening te voldoen door aan zijn klanten contracten waarover individueel is onderhandeld aan te bieden, in plaats van standaardtarieven en -kortingen. PTT Post mag daarbij niet discrimineren. Dit kan voor PTT Post leiden tot de verplichting dergelijke contracten te sluiten met klanten die daarom verzoeken, indien reeds soortgelijke contracten bestaan. Overeenkomstig de verbintenissen beschikt de gevolmachtigde over de nodige bevoegdheden, in het bijzonder controlebevoegdheden en de bevoegdheid maatregelen op te leggen, om te garanderen dat deze verplichting wordt nageleefd en in het bijzonder om te voorkomen dat deze wordt omzeild. Hierdoor zal worden gewaarborgd dat deze uitzondering TPG niet de mogelijkheid geeft het niet-concurrentiebeding te omzeilen.

(159) Zoals hiervoor is aangegeven, bestaat er een andere uitzondering die betrekking heeft op de klanten die momenteel zakendoen met zowel TNT IM Netherlands als TPO Nederland. Deze uitzonderingsregeling beperkt de omzet van TPO en de gemeenschappelijke onderneming met elk van deze klanten tot [...]*. Deze uitzondering is derhalve duidelijk afgebakend, waardoor met betrekking tot deze klanten de status-quo zal worden bewaard en het bijgevolg onwaarschijnlijk is dat zij een gevaar zal vormen voor de goodwill die zal worden afgestoten.

d) De naam "TNT"

(160) Ingevolge het recht om naar het afgestoten bedrijfsonderdeel te verwijzen als zijnde het vroegere bedrijfsonderdeel van TNT International Mail en omdat de partijen zich anderzijds niet meer als TNT mogen presenteren, zal de overgang tussen deze diensten die worden verleend door TNT IM Netherlands en door de uiteindelijke koper worden vergemakkelijkt. De koper zou bijgevolg in staat moeten zijn zich als een geloofwaardige concurrent op de Nederlandse markt voor uitgaande grensoverschijdende bedrijfspost te vestigen.

4. VERKOOPVOORWAARDEN

a) Vooraf aangeduide koper ("Up-front buyer")

(161) Door de door de partijen voorgestelde oplossing (een vooraf aangeduide koper gecombineerd met een korte afstotingstermijn) zal het aan de afstoting verbonden risico en daarmee de goedkeuring van de transactie volledig bij de partijen berusten. Ingeval zij geen koper vinden die aan de verschillende, hiervoor omschreven voorwaarden voldoet en de goedkeuring van de Commissie niet binnen het korte tijdsbestek is gegeven, is deze voorwaardelijke goedkeuringsbeschikking niet langer van kracht.

b) Afwijkingsclausule ("Speaking clause")

(162) De hiervoor omschreven afwijkingsclausule is door de partijen bedoeld om de Commissie in staat te stellen een koopovereenkomst goed te keuren waarbij niet alle delen van het hiervoor omschreven bedrijfsonderdeel worden verkocht. De partijen zijn van mening dat er potentiële kopers zijn die niet het volledige bedrijfsonderdeel wensen te verwerven, omdat zij reeds over het nodige personeel en de vereiste infrastructuur beschikken. Bij de beoordeling van een verzoek van de partijen om de afwijkingsclausule toe te passen, zal de Commissie zeer zorgvuldig moeten overwegen of de verkoop neerkomt op een afstoting van het bedrijfsonderdeel en of een dergelijk bedrijfsonderdeel levensvatbaar is. In deze context zal de positie van de potentiële koper op de markt, in het bijzonder zijn toegang tot volumes, netwerken en deskundig personeel in Nederland, van essentieel belang zijn.

5. VOORLOPIGE INSTANDHOUDING VAN HET AF TE STOTEN BEDRIJFSONDERDEEL

(163) De partijen hebben aangevoerd dat een verbintenis om het af te stoten bedrijfsonderdeel als een afzonderlijk beheerde activiteit in stand te houden in de zin van de mededeling van de Commissie betreffende corrigerende maatregelen in het onderhavige geval niet nodig is, omdat hun andere verbintenissen, namelijk die om de volledige economische en concurrentiewaarde van het bedrijfsonderdeel in stand te houden en de gevolmachtigde deze verbintenissen te laten controleren, volstaan om te garanderen dat er geen behoefte is aan een dergelijke verbintenis.

(164) Maatregelen die erop zijn gericht een bedrijfsonderdeel als een afzonderlijk beheerde activiteit in stand te houden in de zin van de mededeling van de Commissie betreffende corrigerende maatregelen, hebben ten doel dit bedrijfsonderdeel te beschermen door te garanderen dat het over een bekwaam, onafhankelijk management beschikt en dat het risico van overdracht van vertrouwelijke zakelijke informatie naar de bedrijfsonderdelen die de partijen behouden, beperkt is. De Commissie is van mening dat deze belangen, in het kader van de huidige transactie, worden beschermd door de verbintenis de transactie niet af te ronden tot de Commissie een koper heeft goedgekeurd en deze binnen een zeer korte termijn te voltooien. Deze verbintenissen zouden moeten garanderen dat de risico's die door het in stand houden van het bedrijfsonderdeel als afzonderlijk beheerde activiteit moeten worden voorkomen, beperkt zijn.

6. CONCLUSIE

(165) In het licht van het bovenstaande concludeert de Commissie dat de door de partijen aangegane verbintenissen volstaan om de mededingingsbezwaren weg te nemen die door de Commissie tijdens haar onderzoek van de voorgenomen transactie werden vastgesteld, op voorwaarde dat de partijen de volgende verbintenissen, die overeenkomstig punt 12 van bijlage II door de Commissie kunnen worden gewijzigd, nakomen:

a) de verbintenis inzake de afstoting en de opschorting, vastgelegd in de punten 1 en 2 van bijlage II;

b) de verbintenis de levensvatbaarheid van het af te stoten bedrijfsonderdeel te handhaven, vastgelegd in punt 3 van bijlage II;

c) de verbintenis inzake de procedure voor de overdracht van het bestaande personeel, vastgelegd in de eerste twee zinnen van punt 5 van bijlage II;

d) de verbintenis inzake de toegang tot het netwerk, vastgelegd in punt 6, onder i) en ii), van bijlage II;

e) de verbintenis inzake de afronding van de afstotingsprocedure, vastgelegd in punt 7, eerste alinea, eerste zin, en tweede alinea, zinsdeel "provided that ... agreed by the Commission", van bijlage II;

f) de verbintenis inzake de aankoop van het afgestoten bedrijfsonderdeel door een koper die voldoet aan de criteria die zijn vastgelegd in punt 7, derde alinea, eerste twee zinnen van bijlage II; en

g) de verbintenis inzake de naleving van alle maatregelen die door de gevolmachtigde worden opgelegd om ervoor te zorgen dat de partijen hun verbintenis nakomen zoals aangegeven in punt 10, onder i), b), van bijlage II.

(166) Bovengenoemde aspecten van de verbintenis zijn voorwaarden, aangezien de structurele verandering op de relevante markt alleen kan worden verwezenlijkt door deze na te leven (behoudens eventuele wijzigingen overeenkomstig punt 12 van bijlage II).

(167) De overige aspecten van de verbintenis zijn verplichtingen (behoudens eventuele wijzigingen overeenkomstig punt 12 van bijlage II), aangezien zij betrekking hebben op de uitvoeringsmaatregelen die nodig zijn om de gewenste structurele verandering te verwezenlijken. Het betreft in het bijzonder:

a) het concurrentieverbod, vastgelegd in punt 4 van bijlage II;

b) de andere verbintenissen in verband met het personeel dan die welke zijn vastgelegd in de eerste twee zinnen van punt 5 van bijlage II;

c) de verbintenis inzake de technische, administratieve en operationele bijstand en de verwijzing naar de naam van het vroegere bedrijfsonderdeel zoals aangegeven in punt 6, iii), iv) en v), van bijlage II;

d) de verbintenis inzake de afstotingsprocedure die is omschreven in de punten 7 en 8 van bijlage II, met uitzondering van het gedeelte waarnaar wordt verwezen in overweging 165 van deze beschikking;

e) de bepalingen betreffende de gevolmachtigde (hoofdstuk D), met uitzondering van het gedeelte waarnaar wordt verwezen in overweging 165 van deze beschikking.

VII. CONCLUSIE

(168) In het licht van het bovenstaande, en mits de voorwaarden en verplichtingen worden nagekomen die zijn vermeld in de in bijlage II vastgelegde verbintenissen, wordt geconcludeerd dat de voorgenomen transactie niet leidt tot het ontstaan of de versterking van een machtspositie als gevolg waarvan de daadwerkelijke concurrentie in de EER of een wezenlijk deel daarvan aanzienlijk wordt belemmerd. De transactie wordt bijgevolg verenigbaar verklaard met de gemeenschappelijke markt en de werking van de EER-overeenkomst, overeenkomstig artikel 8, lid 2, van Verordening (EEG) nr. 4064/89,

HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING GEGEVEN:

Artikel 1

De aangemelde transactie waarbij de ondernemingen The Post Office uit het Verenigd Koninkrijk, TNT Post Group NV uit Nederland en Singapore Post Private Limited uit Singapore in de zin van artikel 3, lid 1, onder b), van Verordening (EEG) nr. 4064/89 gezamenlijk zeggenschap zullen verwerven over twee nieuw opgerichte gemeenschappelijke ondernemingen, "Delta" en "NewCo", is verenigbaar met de gemeenschappelijke markt en de werking van de EER-overeenkomst.

Artikel 2

Artikel 1 geldt voorzover is voldaan aan de volgende voorwaarden, die door de Commissie overeenkomstig punt 12 van bijlage II kunnen worden gewijzigd:

a) de verbintenis inzake de afstoting en de opschorting, vastgelegd in de punten 1 en 2 van bijlage II;

b) de verbintenis de levensvatbaarheid van het af te stoten bedrijfsonderdeel te handhaven, vastgelegd in punt 3 van bijlage II;

c) de verbintenis inzake de procedure voor de overdracht van het bestaande personeel, vastgelegd in de eerste twee zinnen van punt 5 van bijlage II;

d) de verbintenis inzake de toegang tot het netwerk, vastgelegd in punt 6 onder i) en ii), van bijlage II;

e) de verbintenis inzake de afronding van de afstotingsprocedure, vastgelegd in punt 7, eerste alinea, eerste zin, en tweede alinea, zinsdeel "provided that ... agreed by the Commission", van bijlage II;

f) de verbintenis inzake de aankoop van het afgestoten bedrijfsonderdeel door een koper die voldoet aan de criteria die zijn vastgelegd in punt 7, derde alinea, eerste twee zinnen, van bijlage II, en

g) de verbintenis inzake de naleving van alle maatregelen die door de gevolmachtigden worden opgelegd om ervoor te zorgen dat de partijen hun verbintenis nakomen zoals aangegeven in punt 10, onder i), b), van bijlage II.

Artikel 3

Artikel 1 geldt voorts voorzover is voldaan aan de volgende verplichtingen, die door de Commissie overeenkomstig punt 12 van bijlage II kunnen worden gewijzigd:

a) het concurrentieverbod, vastgelegd in punt 4 van bijlage II;

b) de andere verbintenissen in verband met het personeel dan die welke zijn vastgelegd in de eerste twee zinnen van punt 5 van bijlage II;

c) de verbintenis inzake de technische, administratieve en operationele bijstand en de verwijzing naar de naam van het vroegere bedrijfsonderdeel zoals aangegeven in punt 6, iii, iv) en v), van bijlage II;

d) de verbintenis inzake de afstotingsprocedure die is omschreven in de punten 7 en 8 van bijlage II, met uitzondering van het gedeelte waarnaar wordt verwezen in artikel 2 van deze beschikking;

e) de bepalingen betreffende de gevolmachtigde (hoofdstuk D), met uitzondering van het gedeelte waarnaar wordt verwezen in artikel 2 van deze beschikking.

Artikel 4

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

Gedaan te Brussel, 13 maart 2001.

Voor de Commissie,

Mario Monti

Lid van de Commissie

(1) PB L 395 van 30.12.1989, blz. 1. Verordening gerectificeerd in PB L 257 van 21.9.1990, blz. 13.

(2) PB L 180 van 9.7.1997, blz. 1.

(3) PB C 69 van 19.3.2004.

(4) Omzet berekend overeenkomstig artikel 5, lid 1, van Verordening (EEG) nr. 4064/89 en de mededeling van de Commissie betreffende de berekening van de omzet (PB C 66 van 2.3.1998, blz. 25). Voorzover die cijfers de omzet over de periode vóór 1 januari 1999 omvatten, zijn zij berekend op basis van de gemiddelde wisselkoersen van de ecu en omgezet in euro naar rato van 1 EUR voor 1 ECU.

(5) Om te waarborgen dat geen vertrouwelijke informatie openbaar wordt gemaakt, zijn gedeelten uit deze tekst weggelaten; deze gedeelten zijn aangeduid met vierkante haakies en een astersik.

(6) PB L 15 van 21.1.1998, blz. 14.

(7) Voorstel van 30 mei 2000 voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Richtlijn 97/67/EG met betrekking tot de verdere openstelling van de postmarkt in de Gemeenschap voor mededinging (PB C 337 E van 28.11.2000, blz. 290).

(8) Wereldpostunie, opgericht bij een verdrag op grond van het internationaal publiekrecht waarbij landen de ondertekende partijen zijn.

(9) Beschikking 1999/695/EG van de Commissie van 15 september 1999 inzake een procedure op grond van artikel 81 van het EG-Verdrag en artikel 53 van de EER-overeenkomst (zaak IV/36.748 - Reims II) (PB L 275 van 26.10.1999, blz. 17).

(10) De OPE's van de volgende landen hebben de Reims II-overeenkomst ondertekend: Oostenrijk, België, Denemarken, Finland, Frankrijk, Duitsland, Griekenland, IJsland, Ierland, Italië, Luxemburg, Noorwegen, Portugal, Spanje, Zweden, Zwitserland, het Verenigd Koninkrijk, d.w.z. alle landen van de EER behalve Nederland en Liechtenstein.

(11) Zie de volgende beschikkingen van de Commissie: IV/M.102 - TNT/GD Net; IV/M.787 - PTT Post/TNT-DG Net; IV/M.843 - PTT Post/TNT/GD Express Worldwide; IV/M.1168 - Deutsche Post/DHL; IV/M.1410 - Deutsche Post/Danzas.

(12) Die gegevens behelzen een bijwerking van de cijfers die de Commissie eerder had opgenomen in de mededeling van punten van bezwaar. Die cijfers werden herzien om de [...]* EUR die bedrijven uitgeven aan postzegels voor het verzenden van uitgaande grensoverschrijdende post, uit te schakelen. Het was de Commissie niet duidelijk dat die uitgaven in de marktaandelen waren opgenomen. Bovendien waren de eerder door de Commissie voor het Verenigd Koninkrijk verstrekte gegevens gebaseerd op de volgende constante wisselkoersen tussen het pond en de euro: TPO (1,722) en TPG (1,65). Alle in tabel 1a weergegeven gegevens zijn thans gebaseerd op de officiële gemiddelde wisselkoersen van de ECB voor respectievelijk 1998, 1999 en 2000. Niettemin is het verschil in de marktstructuur tussen de daaruit voortvloeiende marktaandelen niet groot wegens bepaalde bijkomende aanpassingen die de partijen eveneens hebben gemaakt voor de eerder verstrekte cijfers.

(13) TPG, Deutsche Post, Swiss Post, La Poste en Belgian Mailhouse, een gemeenschappelijke onderneming tussen Post Danmark en Posten Sverige AB.

(14) Een onderzoek dat is verricht door onafhankelijke consultants ten behoeve van TPO en dat gebaseerd is op 20 directe interviews met tussenpersonen/derde postbedrijven.

(15) Mededeling van de Commissie betreffende op grond van Verordening (EEG) nr. 4064/89 van de Raad en Verordening (EG) nr. 447/98 van de Commissie aanvaardbare corrigerende maatregelen (PB C 68 van 2.3.2001, blz. 3), punt 51.

ANEXO I

Verklarende grafiek is beschikbaar op de volgende website van de Commissie:

http://europa.eu.int/comm/ competition/index_en.html

ANEXO II

De volledige Engelse tekst met de voorwaarden waarnaar in de artikelen 2 en 3 wordt verwezen, is beschikbaar op de volgende website van de Commissie:

http://europa.eu.int/comm/ competition/index_en.html