Besluit van de Raad

van 22 juli 2002

tot vaststelling van een kaderprogramma betreffende politiële en justitiële samenwerking in strafzaken (AGIS)

(2002/630/JBZ)

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag betreffende de Europese Unie, met name artikel 30, lid 1, artikel 31 en artikel 34, lid 2, onder c),

Gezien het voorstel van de Commissie(1),

Gezien het advies van het Europees Parlement(2),

Overwegende hetgeen volgt:

(1) Uit hoofde van artikel 29 van het Verdrag betreffende de Europese Unie heeft de Unie tot doel burgers in een ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid een hoog niveau van zekerheid te verschaffen door de ontwikkeling van een gezamenlijk optreden van de lidstaten op het gebied van politiële en justitiële samenwerking in strafzaken en door voorkoming en bestrijding van racisme en vreemdelingenhaat.

(2) In de conclusies van de Europese Raad van Tampere van oktober 1999 wordt opgeroepen om de samenwerking ter voorkoming en bestrijding van criminaliteit te intensiveren, met inbegrip van criminaliteit waarbij gebruik wordt gemaakt van de nieuwe informatie- en communicatietechnologieën, teneinde een echte Europese ruimte van rechtvaardigheid tot stand te brengen. Het belang van samenwerking op dit gebied is opnieuw benadrukt in het actieplan "Voorkoming en bestrijding van georganiseerde criminaliteit: een Europese strategie voor het begin van het nieuwe millennium"(3).

(3) In artikel 12 van het Kaderbesluit 2001/220/JBZ van de Raad van 15 maart 2001 inzake de status van het slachtoffer in de strafprocedure(4) wordt aangedrongen op samenwerking tussen de lidstaten teneinde een doeltreffender bescherming van de belangen van het slachtoffer in de strafprocedure te vergemakkelijken.

(4) De Europese dimensie van de projecten moet worden uitgebreid tot drie lidstaten of twee lidstaten en een kandidaat-lidstaat teneinde de vorming van partnerschappen en de uitwisseling van informatie en nationale werkmethoden te bevorderen.

(5) De programma's Grotius II Strafrechtelijk(5), Stop II(6), Oisin II(7), Hippokrates(8) en Falcone(9) die door de Raad zijn vastgesteld, hebben bijgedragen tot de versterking van de samenwerking tussen de gerechtelijke en politiediensten van de lidstaten en tot de verbetering van het inzicht in de politiële, gerechtelijke, juridische en administratieve stelsels van de andere lidstaten.

(6) Naar aanleiding van de goedkeuring van het actieplan van de Europese Unie inzake drugsbestrijding (2000-2004) door de Europese Raad van Feira in juni 2000 zijn in dit kaderprogramma ook acties opgenomen ter bestrijding van de illegale drugshandel.

(7) De uitwerking van één enkel kaderprogramma, waarom het Europees Parlement en de Raad bij de goedkeuring van de vorige programma's uitdrukkelijk hadden verzocht, zal het mogelijk maken deze samenwerking te verbeteren door middel van een gecoördineerde en multidisciplinaire aanpak waarbij de verschillende personen die in de Europese Unie verantwoordelijk zijn voor preventie en bestrijding van criminaliteit zullen worden betrokken. Daarbij moet een evenwichtige aanpak worden gehandhaafd tussen de verschillende acties die gericht zijn op de totstandbrenging van een ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid.

(8) Het is wenselijk dat de continuïteit van de door het kaderprogramma ondersteunde acties wordt gegarandeerd door ze te coördineren binnen één enkel referentiekader, waardoor de rationalisering van de procedures, een beter beheer en meer schaalvoordelen mogelijk worden. Bovendien is het nodig dat de operationele voordelen van het programma ten volle worden benut, in het bijzonder ten behoeve van de wetshandhavingsinstanties, en dat de samenwerking tussen de wetshandhavingsinstanties van de verschillende lidstaten wordt bevorderd en dat die instanties een beter inzicht wordt gegeven in de werkmethoden en beperkingen van hun ambtgenoten in andere lidstaten.

(9) De uitgaven van het kaderprogramma moeten verenigbaar zijn met het huidige maximum uit hoofde van rubriek 3 van de financiële vooruitzichten.

(10) Over de jaarlijkse kredieten van het kaderprogramma moet door de begrotingsautoriteit in de loop van de begrotingsprocedure een besluit worden genomen.

(11) Het kaderprogramma moet worden opengesteld voor de kandidaat-lidstaten, als partners en deelnemers aan de in het kader van het programma ondersteunde projecten. Wanneer zulks passend is, kan ook de deelname van andere landen aan de programma's in overweging worden genomen.

(12) De voor de tenuitvoerlegging van dit besluit noodzakelijke maatregelen moeten worden goedgekeurd volgens de erin vastgestelde procedures en met de hulp van een comité.

(13) Teneinde de meerwaarde van de in het kader van dit besluit uitgevoerde projecten te vergroten, dienen deze projecten en de andere communautaire maatregelen de nodige samenhang te vertonen en elkaar aan te vullen.

(14) Een regelmatige follow-up en evaluatie van dit kaderprogramma is noodzakelijk om de doeltreffendheid van de uitgevoerde projecten te beoordelen in het licht van de doelstellingen en om de prioriteiten eventueel bij te stellen.

(15) In dit besluit wordt een financieel referentiebedrag in de zin van punt 34 van het Interinstitutioneel Akkoord van 6 mei 1999 tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie over de begrotingsdiscipline en de verbetering van de begrotingsprocedure(10) opgenomen voor de gehele duur van het kaderprogramma, zonder dat daarmee afbreuk wordt gedaan aan de in het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap vastgestelde bevoegdheden van de begrotingsautoriteit,

BESLUIT:

Artikel 1

Vaststelling van het kaderprogramma

1. Bij dit besluit wordt een kaderprogramma vastgesteld dat betrekking heeft op de politiële en justitiële samenwerking in strafzaken in het kader van de ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid, hierna "programma" genoemd.

2. Het programma wordt vastgesteld voor een periode die loopt van 1 januari 2003 tot en met 31 december 2007; het kan worden verlengd.

Artikel 2

Doelstellingen van het programma

1. Het programma draagt bij tot de algemene doelstelling de burgers in een ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid een hoog niveau van zekerheid te verschaffen. In dit kader is het programma gericht op:

a) de ontwikkeling, tenuitvoerlegging en evaluatie van het Europees beleid op dit gebied;

b) het aanmoedigen en bevorderen van netwerkvorming, wederzijdse samenwerking in het kader van algemene thema's die van gemeenschappelijk belang zijn voor de lidstaten, uitwisseling en verspreiding van informatie, ervaringen en beste praktijken, plaatselijke en regionale samenwerking, verbetering en aanpassing van de opleidingen en het wetenschappelijk en technisch onderzoek;

c) het stimuleren van een intensievere samenwerking van de lidstaten met de kandidaat-lidstaten, andere derde landen en de bevoegde internationale en regionale organisaties.

2. Het programma ondersteunt projecten op de volgende gebieden in verband met titel VI van het Verdrag betreffende de Europese Unie:

a) algemene en strafrechtelijke justitiële samenwerking, met inbegrip van opleiding;

b) samenwerking tussen de wetshandhavingsdiensten;

c) samenwerking tussen wetshandhavingsdiensten of andere particuliere of overheidsorganen in de lidstaten die betrokken zijn bij de preventie en bestrijding van al dan niet georganiseerde criminaliteit;

d) samenwerking tussen de lidstaten om tot doeltreffende bescherming van de belangen van het slachtoffer in de strafprocedure te komen.

Artikel 3

Toegang tot het programma

1. Het programma draagt bij aan de financiering van projecten ten behoeve van de in lid 3 vermelde doelgroepen die een looptijd hebben van ten hoogste twee jaar en die worden voorgedragen door particuliere of overheidsinstanties en -organen, met inbegrip van beroepsorganisaties, niet-gouvernementele organisaties, verenigingen, organisaties die het bedrijfsleven vertegenwoordigen, onderzoeksinstellingen en instellingen voor initiële en voortgezette opleiding.

2. Om voor medefinanciering in aanmerking te komen moeten bij de projecten partners in ten minste drie lidstaten of twee lidstaten en een kandidaat-lidstaat worden betrokken en moeten de projecten de in artikel 2 genoemde doelstellingen nastreven. De kandidaat-lidstaten kunnen aan de projecten deelnemen om zich vertrouwd te maken met het acquis op dat gebied en zich op hun toetreding voor te bereiden. Ook andere derde landen kunnen hieraan deelnemen wanneer dit in het belang van de projecten is.

3. Het programma is gericht op de volgende doelgroepen:

a) beoefenaars van juridische beroepen: rechters, officieren van justitie, advocaten, ambtenaren bij ministeries, ambtenaren van de gerechtelijke politie, gerechtsdeurwaarders, deskundigen, gerechtstolken en andere beroepsbeoefenaars op justitieel terrein;

b) ambtenaren en andere personeelsleden van de wetshandhavingsinstanties: overheidsorganen die in de lidstaten overeenkomstig de nationale wetgeving bevoegd zijn op het gebied van preventie, opsporing en bestrijding van criminaliteit;

c) ambtenaren bij andere openbare instanties en vertegenwoordigers van verenigingen, beroepsorganisaties, de onderzoekssector en het bedrijfsleven, die betrokken zijn bij de preventie en de bestrijding van al dan niet georganiseerde criminaliteit;

d) vertegenwoordigers van de diensten die belast zijn met slachtofferhulp, met inbegrip van de overheidsdiensten die verantwoordelijk zijn op het gebied van immigratie en sociale diensten.

4. In het kader van de in artikel 2 vastgestelde doelstellingen kan het programma ook worden gebruikt voor de medefinanciering van:

a) specifieke projecten die zijn voorgedragen overeenkomstig lid 1 en die van bijzonder belang zijn ten aanzien van de prioriteiten van het programma of de samenwerking met de kandidaat-lidstaten;

b) aanvullende maatregelen zoals studiebijeenkomsten, vergaderingen van deskundigen of andere acties voor de verspreiding van de in het kader van het programma verkregen resultaten.

5. In het kader van de in artikel 2 genoemde doelstellingen kan het programma ook worden gebruikt voor rechtstreekse financiële steun voor activiteiten die zijn vermeld in de jaarlijkse activiteitenprogramma's van niet-gouvernementele organisaties die aan de volgende criteria voldoen:

a) zij mogen geen winstoogmerk hebben;

b) zij moeten zijn opgericht conform de nationale wetgeving van een lidstaat;

c) zij moeten activiteiten met een Europese dimensie verrichten, in die zin dat, bij wijze van algemene regel, ten minste de helft van de lidstaten bij die activiteiten is betrokken;

d) zij moeten één of meer van de in artikel 2 vermelde doelstellingen als doel van hun activiteiten hebben.

Artikel 4

Activiteiten in het kader van het programma

Het programma omvat de volgende soorten activiteiten:

a) opleiding;

b) het opzetten en opstarten van uitwisselingsprogramma's en stages;

c) studies en onderzoeken;

d) verspreiding van de in het kader van het programma verkregen resultaten;

e) bevordering van samenwerking tussen de gerechtelijke, de wetshandhavingsinstanties en andere particuliere of overheidsinstanties in de lidstaten die betrokken zijn bij de preventie en bestrijding van criminaliteit, bijvoorbeeld door het ondersteunen van netwerkvorming;

f) conferenties en studiebijeenkomsten.

Artikel 5

Financiering van het programma

1. Het financieel referentiebedrag voor de uitvoering van dit programma over de periode 2003 tot en met 2007 bedraagt 65 miljoen EUR.

De jaarlijkse kredieten worden door de begrotingsautoriteit toegestaan binnen de grenzen van de financiële vooruitzichten.

2. De medefinanciering van een project in het kader van het programma is niet verenigbaar met enige andere financiering door een ander programma dat door de begroting van de Europese Unie wordt gefinancierd.

3. De financieringsbesluiten leiden tot de opstelling van financieringsovereenkomsten tussen de Commissie en de organisatoren. Deze besluiten en overeenkomsten worden onderworpen aan de financiële controle van de Commissie en aan de controle van de Rekenkamer.

4. De financiële steun uit de algemene begroting van de Europese Unie bedraagt niet meer dan 70 % van de totale kosten van het project.

5. De in artikel 3, lid 4, bedoelde specifieke projecten en aanvullende maatregelen en de in artikel 3, lid 5, bedoelde activiteiten kunnen evenwel voor 100 % worden gefinancierd, binnen de grens van 10 % van de jaarlijkse kredieten die voor het programma worden toegekend voor specifieke projecten uit hoofde van artikel 3, lid 4, onder a), en van 5 % voor aanvullende maatregelen uit hoofde van artikel 3, lid 4, onder b).

Artikel 6

Uitvoering van het programma

1. De Commissie is verantwoordelijk voor het beheer en de uitvoering van het programma, zulks in samenwerking met de lidstaten.

2. Het programma wordt door de Commissie beheerd overeenkomstig het Financieel Reglement van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen.

3. Voor de uitvoering van het programma zorgt de Commissie voor het volgende:

a) zij stelt een jaarlijks werkprogramma op met specifieke doelstellingen, thematische prioriteiten en zo nodig een lijst van specifieke projecten en aanvullende maatregelen; het programma vormt een evenwicht tussen de in artikel 2, lid 2, aangegeven gebieden, waarbij ten minste 15 % van de jaarlijkse middelen wordt toegewezen aan elk van de onder a) tot en met c) van dat lid aangegeven gebieden;

b) zij evalueert en selecteert de voorgedragen projecten en is belast met het beheer van die projecten.

4. De voorgedragen projecten worden onderzocht overeenkomstig de in artikel 8 omschreven raadplegingsprocedure. Het onderzoek van het werkprogramma, de in artikel 3, lid 4, bedoelde specifieke projecten en aanvullende maatregelen en de in artikel 3, lid 5, bedoelde activiteiten verloopt overeenkomstig de in artikel 9 omschreven beheersprocedure.

5. Voorzover zij verenigbaar zijn met het desbetreffende beleid evalueert en selecteert de Commissie de projecten die door de organisatoren zijn voorgedragen op basis van de volgende criteria:

a) de overeenstemming met doelstellingen van het programma;

b) de Europese dimensie van het project en de openstelling voor de kandidaat-lidstaten;

c) de verenigbaarheid met de lopende of voorgenomen werkzaamheden in het kader van de beleidsprioriteiten van de Europese Unie op het gebied van justitiële samenwerking in het algemeen en op strafrechtelijk gebied;

d) de complementariteit met andere samenwerkingsprojecten die reeds zijn uitgevoerd, aan de gang zijn of op stapel staan;

e) de capaciteit van de organisator om het project uit te voeren;

f) de eigen kwaliteit van het project voor wat betreft opzet, organisatie, presentatie en verwachte resultaten;

g) het uit hoofde van het programma gevraagde subsidiebedrag, ook in verhouding tot de verwachte resultaten;

h) het effect van de verwachte resultaten op de doelstellingen van het programma.

Artikel 7

Comité

1. De Commissie wordt bijgestaan door een comité, bestaande uit vertegenwoordigers van de lidstaten en voorgezeten door de vertegenwoordiger van de Commissie, hierna het "comité" genoemd.

2. Het comité stelt zijn reglement van orde vast op voorstel van zijn voorzitter en op basis van een standaardreglement van orde dat in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen is gepubliceerd.

3. De Commissie kan de vertegenwoordigers van de kandidaat-lidstaten uitnodigen op informatievergaderingen na de vergaderingen van het comité.

Artikel 8

Raadplegingsprocedure

1. Wanneer naar dit artikel wordt verwezen, legt de vertegenwoordiger van de Commissie het comité een ontwerp voor van de te nemen maatregelen. Het comité brengt, binnen een termijn die de voorzitter naar gelang van de urgentie van de materie kan vaststellen, advies uit over dit ontwerp, zo nodig door middel van een stemming.

2. Het advies wordt in de notulen opgenomen; voorts heeft iedere lidstaat het recht te verzoeken dat zijn standpunt in de notulen wordt opgenomen.

3. De Commissie houdt zoveel mogelijk rekening met het door het comité uitgebrachte advies. Zij stelt het comité op de hoogte van de wijze waarop zij met dit advies rekening heeft gehouden.

Artikel 9

Beheersprocedure

1. Wanneer naar dit artikel wordt verwezen legt de vertegenwoordiger van de Commissie het comité een ontwerp van de te nemen maatregelen voor. Het comité brengt, binnen een termijn die de voorzitter naar gelang van de urgentie van de materie kan vaststellen, advies over dit ontwerp uit. Het comité spreekt zich uit met de meerderheid van stemmen die in artikel 205, lid 2, van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap is voorgeschreven voor de goedkeuring van de besluiten die de Raad op voorstel van de Commissie moet aannemen. De stemmen van de vertegenwoordigers van de lidstaten in het comité worden gewogen overeenkomstig genoemd artikel. De voorzitter neemt niet aan de stemming deel.

2. De Commissie stelt maatregelen vast die onmiddellijk van toepassing zijn. Indien de vastgestelde maatregelen echter niet in overeenstemming zijn met het advies van het comité, worden zij onverwijld door de Commissie ter kennis van de Raad gebracht. In laatstgenoemd geval kan de Commissie de toepassing van de maatregelen waartoe zij heeft besloten uitstellen voor een termijn van drie maanden te rekenen vanaf de datum van de kennisgeving.

3. De Raad kan binnen de in lid 2 genoemde termijn met gekwalificeerde meerderheid van stemmen een andersluidend besluit nemen.

Artikel 10

Samenhang en complementariteit

De Commissie waarborgt, in samenwerking met de lidstaten, de samenhang en complementariteit van de projecten met andere communautaire beleidslijnen.

Artikel 11

Follow-up en evaluatie

De Commissie zorgt voor een regelmatige follow-up van dit programma. Zij informeert het Europees Parlement over het vastgestelde werkprogramma en de lijst van projecten die medefinanciering hebben ontvangen en dient bij het Europees Parlement en de Raad:

a) een jaarverslag in over de uitvoering van het programma. Het eerste verslag wordt uiterlijk op 30 juni 2004 voorgelegd,

b) uiterlijk op 30 juni 2005 een tussentijds evaluatieverslag in over de uitvoering van het programma,

c) uiterlijk op 30 september 2006 een mededeling in over de voortzetting van het huidige programma, eventueel vergezeld van een voorstel terzake,

d) uiterlijk op 30 juni 2008 een definitief evaluatieverslag in over het gehele programma.

Artikel 12

Inwerkingtreding

Dit besluit treedt in werking op de dag van de bekendmaking ervan in het Publicatieblad.

Gedaan te Brussel, 22 juli 2002.

Voor de Raad

De voorzitter

P. S. Møller

(1) PB C 51 E van 26.2.2002, blz. 345.

(2) Advies uitgebracht op 9 april 2002 (nog niet verschenen in het Publicatieblad).

(3) PB C 124 van 3.5.2000, blz. 1.

(4) PB L 82 van 22.3.2001, blz. 1.

(5) PB L 186 van 7.7.2001, blz. 1 (Grotius II Strafrechtelijk).

(6) PB L 186 van 7.7.2001, blz. 7 (Stop II).

(7) PB L 186 van 7.7.2001, blz. 4 (Oisin II).

(8) PB L 186 van 7.7.2001, blz. 11.

(9) PB L 99 van 31.3.1998, blz. 8.

(10) PB C 172 van 18.6.1999, blz. 1.