Nr.L13/47 17.1.72 Publikatieblad vandeEuropeseGemeenschappen
BESCHIKKING VANDECOMMISSIE
van20december1971
inzakeeenprocedureopgrondvanartikel85vanhetE.E.G.-Verdrag
(IV/26.418—SOPELEM/Langen)
(SlechtsdétekstenindeFranseendeDuitsetaalzijnauthentiek)
(72/24/EEG)
DECOMMISSIE VANDEEUROPESE
GEMEENSCHAPPEN ,
GeletophetVerdragtotoprichtingvandeEuropese
EconomischeGemeenschap enmetnameopartikel85,
GeletopVerordeningnr.17van6februari1962(x)
enmetnameopdeartikelen6en8,
Geziendeaanmeldingdieop8februari1967conform
artikel4,lid1,vanVerordeningnr.17doorde„Société
d'Optique,Précision,Électronique etMécanique
(SOPELEM)"teParijsisverrichtaangaandetwee
overeenkomsten totwederzijdseleveringophetgebied
vanhydraulischeregelapparatuur welkezijop3en
9februari1965heeftgeslotenmetdevennootschap
„Langen&cCo"teDüsseldorf,
Geziendebekendmaking vanhetessentiëlegedeelte
vandeaanmeldingkrachtensartikel19,lid3,vanVer­
ordeningnr.17inhetPublikatieblad nr.C99van9ok­
tober1971,
GehoordhetAdviescomitévoormededingingsregelin ­
geneneconomischemachtsposities conformartikel10
vanVerordeningnr.17,op10november1971,—zelfgeennieuweapparatenteontwikkelendiewat
capaciteit,drukenookwatdetoepassingdaarvan
betreftmetdevoorafgaande kunnenconcurreren ;
ditverbodstrektzichechternietuittotinstallaties
ofcombinatieswaarindezeapparatenzullenwor­
denopgenomen ;
—dereclameteverzorgendienoodzakelijk isvoor
dedistributievandezeapparatenopzijngrond­
gebied;
—dewederpartijeendriemaandelijks rapportvan
dezeverkopenuittebrengenzowelwatdeafge­
wikkeldealsdevoorgenomen transactiesbetreft;
—debenoemingvandeandertotverkopervanzijn
produktenbekendtemakendoormiddelvanre­
clameendoorzulksaanzijnhuidigeklantenmede
tedelen;tevensdeanderepartijdelijstvanzijn
klanteninhetafgestanecontractsgebied tever­
schaffen;
—bijtedragentotdeopleidingvantechnicieningeni­
eursvandewederpartijdiebelastzullenzijnmet
deverkoopvandeapparaten,dieonderdeover­
eenkomstvallen,haarinbepaaldegevallen,indien
detoepassingmoeilijkheden oplevert,raadtegeven
enhaarallenodigetechnischeencommerciële
documentatievoordeverkoopendeklantenservice
teverstrekken ;
dat,voorzoverapparatenzijnuitgeslotenvandeno­
menclatuurdieindeovereenkomsten isopgenomen,
overeengekomen isdatelkvanpartijenookdepro­
duktenvandeandereopzijngrondgebiedzalmogen
verkopen,zonderechterdehierbovenvermeldever­
plichtingenopzichtenemen;
Overwegende datdeovereenkomst geenexclusieve
leveringsplicht bedingttengunstevanéénvanbeide
partijen;dathethierbijomzeergespecialiseerde appa­
ratengaatwaarbijdeinstallatie,demonstratie en
klantenservice eenspecialeopleidingvanhetdaarbij
betrokkenpersoneel,alsmedecontroledoordefabri­
kantvereisen;datdezeovereenkomst daarom,naar
deaanmelderszelfverklaren,infeiteeenwederzijdse
exclusieveleveringsplicht inhoudt;
Overwegendedatdeovereenkomst dietotenmet31
december1966wasgesloteneniederjaarstilzwijgend
hernieuwbaar was,totdusverreiederjaarisverlengd;I
1.Overwegendedatdetweeaangemeldecontracten
diedeonderhavigeovereenkomst vormen,regelappa­
ratuurbetreffendiedoorbeideondernemingen isont­
wikkeldofwordtgeproduceerd ;dathethiergaatom
onderdelenenapparateningebruikvoorautomatise­
ringmetgebruikmaking vandehydraulischetechniek
endieinalleindustrieën,dieberoepdoenopautoma­
tisering,toepassingvinden;datvooreendeelvandeze
apparatuurdieophettijdstipvanhetsluitenvande
overeenkomst doorpartijenwerdgefabriceerdenin
beideovereenkomsten wordtopgesomd,elkvanbeide
partnerszichmetnameheeftverbonden :
—inzijnlanddedoordeandergefabriceerdeappa­
ratuurteverkopen,dezedaarombijhemtekopen,
endaarvoordeverkoopendeklantenservice te
verzorgen ;
f1)PBnr.13van21.2.1962,blz.204/62.

Nr.L13/48 Publikatieblad vandeEuropeseGemeenschappen 17.1.72
2.Overwegendedatdeverderetijdenshetonderzoek
vandezaakvoorhaarbeoordelingverzameldegege­
vensdevolgendezijn:
Desectorvanhydraulischeregelapparatuur wordtzo­
welindegehelegemeenschappelijke marktenmet
nameinDuitslandenFrankrijk,alsmedeindeoverige
landenvanEuropainhetalgemeengekenmerktdoor
deaanwezigheidvaneengrootaantalfabrikantenen
vaneengrootaantalverkopersvanmerkprodukten ,
waarondertalrijkefilialenvaninternationale groepe­
ringen.
InFrankrijkfabricereneenveertigtalvennootschappen
uitsluitendditmateriaal,ofhebbenéénvanhunafde­
lingendaaringespecialiseerd ,deafdelingvoorhydrau­
lischetechniekvanSOPELEM,diemeeropdepro­
duktievanhydraulischeapparatenvoorhogedrukis
georiënteerd ,kanonderhenalsdevijfdefabrikant
wordenbeschouwd .
InDuitslandwordendezeapparatendooreenhonderd­
talondernemingen geproduceerd ,dieopditgebied
gespecialiseerd zijnofeengediversifieerde produktie
hebbenenwaarvaneentientaleenhogeromzetcijfer
danLangenbereikt;Langenisinhydraulischeen
voorallagedruk-regelapparatuur gespecialiseerd .
Indeoverigelandenvandegemeenschappelijke markt
bevindenzichenkeletientallenfabrikanten ,evenals
inGroot-Brittannië enZweden,dienaDuitslanden
Frankrijkdegrootsteproduktielanden vanWest­
Europazijn.Hetiseenbedrijfstakwaarineenleven­
digeconcurrentieheerstenwaarineenaanzienlijk
handelsverkeer tussendeE.E.G.-landenonderling
enmetderdelandenplaatsvindt .SOPELEMenLan­
genzelf,zijneerstnahetsluitenvanhunovereenkomst
eninhetkaderdaarvanbegonneninaanzienlijke
matenaareikaarslandenuittevoeren;eengeregelde
jaarlijksestijgingvanhettotalevolumevandezeuit­
voerissedertdienvasttestellen;
3.OverwegendedatbijdeCommissienaaraanleiding
vandebekendmaking vanhetessentiëlegedeeltevan
deaanmeldinggeenopmerkingen vanderdenzijn
binnengekomen ;elkinhetalgemeenhydraulischeapparatentever­
vaardigenhentotpotentiëleconcurrentenmaakt;dat
hetduseenovereenkomst tussenconcurrerende fa­
brikantenbetreft;
Overwegende datdebetrokkenovereenkomst ten
doelheeftdemededingingbinnendegemeenschappe­
lijkemarkttebeperken,alsgevolgvandeexclusiviteit
diedepartijenelkanderinfeitetoekennenenvande
bepalingenbetreffendedespecialisatie :
a)iedervanpartijenlevertzijnproduktenwelkein
deovereenkomst opgesomdzijnvoordeverkoop
ophetgrondgebiedvandeanderuitsluitendaan
laatstgenoemde ;alstegenprestatiekooptdezedie
produktenuitsluitendbijdeeerstgenoemde ;als
gevolgvandezeexclusiviteitzijndekopersver­
plichtzichnaargelanghetgevaluitsluitendbij
LangenofSOPELEMofhunverkoopnettebevoor­
raden,omdatdezendeenigeaanbiedersvandeze
produktenmethetmerkvandezetweeonderne­
mingenzijn,enzienzijzichinhunkeuze-enonder­
handelingsmogelijkheden bijdieaankoopbeperkt;
b)elkvanpartijenzietervanaf,gedurendedeloop­
tijdvandeovereenkomstapparatenteontwikkelen
endustefabricerendieonderdecategorieënwelker
produktieaandeanderisvoorbehouden vallen;
elkvanhenistechnischgezienzeerwelinstaat
allesoortgelijkeapparatenteontwerpen,teont­
wikkelenenteverkopen;
Overwegendedatuithetvoorafgaande ,enmetname
uitderespectievelijke positiesvandebeidedeel­
nemendeondernemingen ophunnationalemarkt
enuithetiederjaargroeiendevolumevanhunglobale
verkopenvancontractsprodukten blijkt,datdeover­
eenkomstdemededingingophetgebiedvandepro­
duktieendeverdelingderproduktenmerkbaarbe­
perkt;
2.Overwegende datdeovereenkomst defabricage
endeverkoopbetreftvanproduktenvantweeonder­
nemingenuitverschillendeLid-Staten;datdeverde­
lingtussenhenvanhetfabricageprogramma voorde
verschillendeproduktenwijzigingkanbrengeninde
handelsstroom vandezeproduktentussenLid-Staten;
datdewederzijdsverleendeexclusiviteitelkvande
partijenverhindertzelfhaarprodukteninhetland
vandewederpartijaftezetten;datdeovereenkomst
devrijehandeltussenLid-Statenderhalveingevaar
kanbrengenopeenwijzedienadeligkanzijnvoorde
verwerkelijking vandedoelstellingen vanéénenkele
markttussendezestaten;
Overwegende datdebetrokkenovereenkomst dus
valtonderartikel85,lid1,vanhetVerdrag;II
Overwegendedatartikel85,lid1,vanhetVerdrag
bepaaltdatonverenigbaar metdegemeenschappelijke
marktenverbodenzijnalleovereenkomsten tussen
ondernemingen enalleonderlingafgestemdefeite­
lijkegedragingenwelkedehandeltussendeLid-Staten
ongunstigkunnenbeïnvloedenenertoestrekkenof
tengevolgehebbendatdemededingingbinnendege­
meenschappelijke marktwordtverhinderd,beperkt
ofvervalst;
1.Overwegendedattentijdevanhetsluitenvande
overeenkomst iedervandepartijennietalleapparaten
dieindetweecontractenzijnopgesomdfabriceerde
daarhunproduktieinhetalgemeencomplementair
was;dateendeelvanhunrespectievelijke produktie­
assortimenten echterconcurreerdeendatiniederge­
val,hunervaringopditgebiedenhetvermogenvanIII
Overwegendedatvolgensartikel85,lid3,hetbepaalde
inheteerstelidvanartikel85buitentoepassingkan
wordenverklaardvoorelkeovereenkomst tussenon­
dernemingenenelkeonderlingafgestemdefeitelijke
gedragingdiebijdragentotverbeteringvandeproduk­
tieofvandeverdelingderproduktenoftotverbete­

17.1.72 Publikatieblad vandeEuropeseGemeenschappen Nr.L13/49
hierbovenuiteengezetteverbeteringentebereiken;dat
metnamehetindepraktijkgeblekenexclusievekarak­
tervandewederzijdseleveringenvanpartijenelkvan
hendeverkoopvanzijnprodukteninhetlandvande
wederpartijonderdebestevoorwaardenwaarborgt,
metnamebijdeplaatsing,dedemonstratieendeklan­
tenservicevoordezezeergespecialiseerde apparaten;
dathetfeitdatelkafzietvandefabricagevanappara­
tenwaarvandeproduktiedoordeanderwordtver­
zekerduitdespecialisatievoortvloeit ,welkezelfvoor­
waardeisvoordeproduktiviteitsbevordering ;
5.Overwegende dateropdegemeenschappelijke
markt,metnameinDuitslandenFrankrijk,talvan
fabrikantenofimporteurszijndieSOPELEMen
Langeneffectiefconcurrentieaandoen;datlaatstge­
noemdetezamengenomenslechtseengeringgedeelte
vandemarktvoordebetrokkenprodukteninFrank­
rijkenDuitslandbezitten;datzijtrouwensopdemark­
tenvandeandereLid-Statenconcurrentenblijven;dat
zijderhalvenietdemogelijkheidhebbenvooreenwe­
zenlijkdeelvandebetrokkenproduktendemededin­
ginguitteschakelen;
6.Overwegendedataanallevoorwaardenvooreen
beschikkinguithoofdevanartikel85,lid3,isvoldaan;
IVringvandetechnischeofeconomischevooruitgang ,
'mitseenbillijkaandeelindedaaruitvoortvloeiende
voordelendegebruikerstengoedekomt,zondernoch­
tansaandebetrokkenondernemingen
a)beperkingenopteleggenwelkevoorhetbereiken
vandezedoelstellingennietonmisbaarzijn,
b)demogelijkheidtegeven,vooreenwezenlijkdeel
vandebetrokkenproduktendemededinginguit
teschakelen;
1.Overwegendedatindeonderhavigeaangelegen­
heiddeverplichtingvanwederzijdseleveringenaan­
koopelkvandepartijenhetmiddelverschaftdever­
koopvanzijneigenprodukteninhetlandvandewe­
derpartijtevergroten,inhetbijzonderwegensdeer­
varingdielaatstgenoemde heeftendebekendheiddie
hijgenietopzijnmarkt;dathetassortimentapparaten
datiederopzijneigenmarktaanbiedtfeitelijkgroter
gewordenis,omdathijookoverdeproduktievan
zijnwederpartijbeschikt;hetgeenheminstaatstelt
aaneengrotergedeeltevandevraagtevoldoen;dat
deovereenkomst derhalvebijdraagttotverbetering
vandeverdeling;datdespecialiseringiedervanhen
instaatgesteldheeftzijnproduktiviteit enderentabi­
liteitvanzijnproduktieteverhogenalsgevolgvaneen
concentratievanzijnproduktieactiviteit openkele
typenhydraulischeapparaten,waaraanzijntechnische
installatieenzijnervaringhetbestwarenaangepast;
datdeovereenkomstaldustotverbeteringvandepro­
duktiebijdraagt;
2.Overwegende datdeverdelingtussendetwee
ondernemingen vandeontwikkeling enfabricage
vandeverschillendecategorieënapparatenelkvan
heneveneensdemogelijkheidheeftgegevenzijnwerk­
zaamhedenophetgebiedvanspeurwerkenontwikke­
lingteconcentreren ,metnamedoorbepaaldewerk­
zaamhedendieaandebevoegdheidvandeanderwor­
denovergelatenoptegeven;datdeovereenkomst
dustotbevorderingvandetechnischevooruitgang
bijdraagt;
3.Overwegende datdelevendigeconcurrentievan
talrijkeondernemingen diedezelfdesoortapparaten
indegemeenschappelijke marktvervaardigenende
drukdieimportuitderdelandenuitoefent,hetvoor
LangenenSOPELEMonmogelijkmakenomdekosten­
besparingendievanhunovereenkomst hetgevolgzijn
uitsluitendteeigenbateaantewenden;datdezebe­
sparingenaandekoperswordendoorgegeven ;datde
overeenkomst sinds1966eenalgemenetoenemingvan
deverkopenvanLangeninFrankrijkenvanSOPELEM
inDuitslandtengevolgeheeftgehadalsmedeeenver­
beteringvandekwaliteitderprodukten,vandeaande
gebruikersgebodenservice,envandevoorwaarden
waaropdezehunterbeschikkingwordtgesteld;dat
menduskanconcluderendatdegebruikerseenbillijk
aandeelontvangenindeuitdeovereenkomstvoort­
vloeiendevoordelen;
4.Overwegendedatinditgevaldeovereenkomst geen
beperkingeninhoudtdienietonmisbaarzijnomdeOverwegendedatdebeschikkingconformartikel85,
lid3,krachtensartikel6,lid1,vanVerordeningnr.17
inwerkingtredenkanopdedagvandeaanmelding :
Overwegendedatdegeldigheidsduur vandebeschik­
king,diemoetwordenvastgesteldaandehandvan
artikel8,lid1,vanVerordeningnr.17,voldoende
moetzijnomdeovereenkomsttoetelatenzichvolledig
uittewerken,
HEEFTDEVOLGENDE BESCHIKKING GEGEVEN :
Artikel1
Debepalingenvanartikel85,lid1,vanhetVerdragtot
oprichtingvandeEuropeseEconomische Gemeen­
schapwordenconformartikel85,lid3,buitentoe­
passingverklaardvoordeovereenkomst welkeuitde
tweecontractenvoortvloeitdieop3en9februari
1965tussendeondernemingen „SOPELEM"teParijs
en„Langen&Co"teDüsseldorfzijngesloten.
Artikel2
Dezebeschikkingtreedtinwerkingop8februari1967
engeldttotenmet8februari1977.
Zijisgerichttotdeondernemingen „SOPELEM"te
Parijsen„Langen&Co"teDüsseldorf .
GedaanteBrussel,20december1971.
VoordeCommissie
DeVoorzitter
FrancoM.MALFATTI