NL Publicatieblad van de Europese Unie L 91/22

UITVOERINGSBESLUIT (EU) 2016/542 VAN DE RAAD

van 15 februari 2016

tot verlening van financiële bijstand van de Unie op korte termijn aan Griekenland (2015/1181) (1)

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

Gezien Verordening (EU) nr. 407/2010 van de Raad van 11 mei 2010 houdende instelling van een Europees financieel stabilisatiemechanisme (2), en met name artikel 3, lid 2,

Gezien het voorstel van de Europese Commissie,

Overwegende hetgeen volgt:

(1) Griekenland heeft om nieuwe financiële bijstand van het Europees stabiliteitsmechanisme („ESM”) verzocht en er is een beginselakkoord om de verlangde bijstand te verlenen.

(2) Totdat deze bijstand ten uitvoer kan worden gelegd, heeft Griekenland echter overbruggingsfinanciering nodig om de integriteit van de eurozone en de financiële stabiliteit te vrijwaren en om te vermijden dat Griekenland verder in gebreke blijft wat zijn terugbetalingsverplichtingen betreft. In het licht van de ernstige economische en financiële verstoringen als gevolg van buitengewone omstandigheden die de overheid niet kan beheersen, heeft Griekenland op 15 juli 2015 officieel om enige dringende financiële bijstand van de Unie verzocht ter vrijwaring van de financiële stabiliteit in Griekenland, de eurozone en de Unie. De door het ESM aan Griekenland te verlenen bijstand zal worden gebruikt voor de terugbetaling van de lening die Griekenland in het kader van het Europees financieel stabilisatiemechanisme („EFSM”) heeft ontvangen.

(3) Met het ontwerp van economisch en financieel aanpassingsprogramma („het programma”) dat Griekenland bij de Commissie en de Raad heeft ingediend, wordt beoogd de goedkeuring te garanderen van een reeks hervormingen die vereist zijn om de houdbaarheid van de overheidsfinanciën en het regelgevingsklimaat te verbeteren.

(4) De Commissie is in overleg met de Europese Centrale Bank („ECB”) tot de slotsom gekomen dat Griekenland in de maand juli 2015 behoefte heeft aan een totaal financieringsbedrag ter waarde van 7 160 miljoen EUR. De nadere financiële voorwaarden moeten in een leningsovereenkomst worden vastgelegd.

(5) De financiële bijstand van de Unie moet door de Commissie worden beheerd.

(6) Griekenland heeft bij de Commissie en de Raad het programma ingediend waarmee wordt beoogd de goedkeuring te garanderen van een reeks hervormingen die vereist zijn om de houdbaarheid van de overheidsfinanciën en het regelgevingsklimaat te verbeteren. Op 15 juli 2015 is tussen de regering en de Commissie op het niveau van de diensten overeenstemming bereikt over het programma, dat in een memorandum van overeenstemming betreffende specifieke economische beleidsvoorwaarden (het „memorandum van overeenstemming”) dient te worden vastgelegd.

(7) De Commissie moet op gezette tijden door middel van bezoeken ter plaatse en regelmatige verslaggeving door de Griekse autoriteiten nagaan of wordt voldaan aan de economische beleidsvoorwaarden die aan de bijstand verbonden zijn.

(8) De bijstand moet worden verleend met het oog op de ondersteuning van een succesvolle tenuitvoerlegging van het programma.

(9) De lidstaten van de eurozone hebben toegezegd om gezamenlijk en onverwijld via een specifieke regeling elke niet tot de eurozone behorende lidstaat te vergoeden voor het bedrag dat die niet tot de eurozone behorende lidstaat heeft betaald bij wijze van eigen middelen en dat overeenkomt met het gebruik van de algemene begroting van de Unie in geval van verliezen die voortvloeien uit financiële bijstand van de Unie aan een lidstaat van de eurozone uit hoofde van Verordening (EU) nr. 407/2010. Ook zullen passende regelingen worden getroffen om te garanderen dat er geen sprake is van overcompensatie van niet tot de eurozone behorende lidstaten, wanneer instrumenten ter bescherming van de algemene begroting van de Unie, inclusief de invordering van schuld, zo nodig door verrekening van te ontvangen bedragen en betalingen in de tijd, worden geactiveerd.

(10) De EFSM-lening wordt gewaarborgd door de algemene begroting van de Unie. In geval van wanbetaling met betrekking tot deze lening kan de Commissie extra middelen opvragen die de activa overschrijden, rekening houdend met eventuele kasoverschotten, om de schuld van de Unie af te lossen. Verordening (EU, Euratom) nr. 966/2012 van het Europees Parlement en de Raad (3) („het Financieel Reglement”) van toepassing op de algemene begroting van de Unie en de gedetailleerde regels ervan voorzien in instrumenten ter bescherming van de begroting van de Unie, waaronder invordering van schuld, zo nodig door verrekening van te ontvangen bedragen en betalingen in de tijd. De Commissie zal van deze instrumenten gebruikmaken,

HEEFT HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD:

Artikel 1

1. De Unie stelt Griekenland een lening van maximaal 7 160 miljoen EUR met een maximale looptijd van drie maanden ter beschikking.

2. De financiële bijstand van de Unie uit hoofde van dit besluit wordt niet beschikbaar gesteld tenzij aan die lidstaten die de euro niet als munt hebben, liquide zekerheden ten belope van hun blootstelling verstrekt zijn krachtens juridisch bindende regelingen van dien aard dat deze onmiddellijk aan hen betaalbaar zijn voor zover nodig is ter dekking van verplichtingen die zij oplopen als gevolg van het niet-terugbetalen door Griekenland van de financiële bijstand overeenkomstig de daaraan verbonden voorwaarden.

3. De financiële bijstand wordt onmiddellijk na de inwerkingtreding van dit besluit beschikbaar gesteld.

4. De Commissie stelt de financiële bijstand van de Unie in maximaal twee tranches beschikbaar aan Griekenland.

5. De vrijgave van de tranches hangt af van de inwerkingtreding van de leningsovereenkomst en het memorandum van overeenstemming, en de naleving door Griekenland van de desbetreffende beleidsvoorwaarden, overeenkomstig artikel 3.

6. Griekenland betaalt de financieringskosten van de Unie, met een toeslag van tien basispunten.

7. De in artikel 7 van Verordening (EU) nr. 407/2010 bedoelde kosten komen voor rekening van Griekenland.

8. Teneinde de lening tijdig te kunnen financieren, is het de Commissie toegestaan om, indien nodig, krediet op te nemen via een onderhandse plaatsing van notes, dan wel via enigerlei andere passende financiële methode om op zeer korte termijn middelen op te nemen.

Artikel 2

1. De Commissie beheert de bijstand op een wijze die aansluit bij de verbintenissen van Griekenland.

2. De Commissie komt, in overleg met de ECB, met de Griekse autoriteiten de concrete economische beleidsvoorwaarden overeen die overeenkomstig artikel 3 aan de financiële bijstand worden verbonden. Die voorwaarden worden vastgelegd in het memorandum van overeenstemming dat door de Commissie en de Griekse autoriteiten wordt ondertekend in overeenstemming met de verbintenissen bedoeld in lid 1 van dit artikel. De nadere financiële voorwaarden worden vastgelegd in een met de Commissie te sluiten leningsovereenkomst.

3. De Commissie gaat op gezette tijden na of wordt voldaan aan de economische beleidsvoorwaarden die aan de bijstand zijn verbonden, en brengt verslag uit aan het Economisch en Financieel Comité. Hiertoe werken de Griekse autoriteiten volledig met de Commissie en de ECB samen en stellen zij hun alle noodzakelijke informatie ter beschikking. De Commissie houdt het Economisch en Financieel Comité op de hoogte van alle relevante ontwikkelingen.

Artikel 3

1. Het door de Griekse autoriteiten opgestelde economische en financiële aanpassingsprogramma („het programma”) wordt goedgekeurd.

2. De bijstand wordt uitgekeerd op voorwaarde dat Griekenland:

i) de maatregelen neemt die worden vermeld in het programma dat uiterlijk op 15 juli 2015 moet worden goedgekeurd;

ii) ondubbelzinnige stappen onderneemt ter voorbereiding van de uitvoering van de overige beleidsvoorwaarden die in het programma zijn genoemd, en

iii) overeenkomstig artikel 13, lid 2, van het Verdrag tot instelling van het Europees Stabiliteitsmechanisme van de ESM-leden verkrijgt dat zij er, in beginsel, mee instemmen financiële bijstand aan Griekenland toe te kennen.

3. Griekenland neemt tijdig de hierna vermelde maatregelen:

btw-stelsel — aannemen tegen 15 juli 2015 van wetgeving om het btw-stelsel te hervormen. De hervorming is erop gericht door middel van wijzigingen in de parameters een nettotoename van de opbrengsten met 1 % van het bbp op jaarbasis te realiseren. In het kader van het nieuwe btw-stelsel: i) worden de tarieven gelijkgetrokken op een normaal tarief van 23 %, dat onder meer ook betrekking dient te hebben op restaurants en catering, op een verlaagd tarief van 13 % voor basisvoedsel, energie, hotels en water (exclusief afvalwater), en op een superverlaagd tarief van 6 % voor geneesmiddelen, boeken en theater; ii) worden de vrijstellingen gestroomlijnd om de belastinggrondslag te verbreden en de belasting op verzekeringen te verhogen, en iii) worden belastingkortingen op eilanden afgeschaft, te beginnen met eilanden met hogere inkomens en eilanden die het meest in trek zijn bij toeristen, met uitzondering van de meest afgelegen eilanden. De hervorming is uiterlijk eind 2016 voltooid met de vaststelling van passende en doelgerichte budgettair neutrale maatregelen ter compensatie van de meest behoeftige bewoners. De nieuwe btw-tarieven voor hotels en eilanden worden met ingang van 1 oktober 2015 toegepast;

pensioenen — aannemen van wetgeving om de maxima van de maandelijks gegarandeerde, op premiebetaling berustende pensioenen in nominale termen tot en met 2021 te bevriezen; — aannemen van wetgeving om personen die na de inwerkingtreding van de desbetreffende Griekse wetgeving op pensioen gaan, de basispensioenen, de gegarandeerde, op premiebetaling berustende pensioenen en de inkomensafhankelijke pensioenen pas toe te kennen bij het bereiken van de normale wettelijke pensioenleeftijd, die momenteel 67 jaar bedraagt; — aannemen van wetgeving om de gezondheidszorgbijdragen voor gepensioneerden te verhogen van 4 % tot gemiddeld 6 % en uit te breiden tot aanvullende pensioenen; — aannemen van het passende rechtsinstrument om alle pensioenfondsen de instructie te geven wet 3863/2010 volledig toe te passen op vanaf 1 januari 2015 ingediende nieuwe pensioenaanvragen;

statistische governance — aannemen van wetgeving om de governance van het Griekse bureau voor statistiek („ELSTAT”) te versterken. De wetgeving heeft betrekking op het volgende: i) de rol en structuur van de adviesorganen van het nationale statistische stelsel (Hellenic Statistical System — ELSS), met inbegrip van de omvorming van de raad van het ELSS tot een adviescomité van het ELSS, en de rol van het GPAC (Good Practice Advisory Committee); ii) de aanwervingsprocedure voor de voorzitter van ELSTAT, teneinde ervoor te zorgen dat een voorzitter met de hoogste professionele kwalificaties in dienst wordt genomen op basis van transparante procedures en selectiecriteria; iii) het waar nodig betrekken van ELSTAT bij elk wetgevend of ander juridisch voorstel dat met een statistische aangelegenheid verband houdt; iv) andere kwesties die van invloed zijn op de onafhankelijkheid van ELSTAT, zoals onder meer financiële autonomie, de machtiging van ELSTAT om bestaande vaste ambten te herschikken, personeel in dienst te nemen waar zulks noodzakelijk is en gespecialiseerd wetenschappelijk personeel aan te werven, alsook de classificatie van de instelling als een budgettair beleidsorgaan in de recente wet 4270/2014; de rol en bevoegdheden van de Bank van Griekenland bij statistische aangelegenheden conform de Uniewetgeving;

tenuitvoerlegging van het Verdrag inzake stabiliteit, coördinatie en bestuur (VSCB) in de EMU — tenuitvoerleggen van de desbetreffende bepalingen van het VSCB tegen 15 juli 2015.

Artikel 4

Griekenland opent een speciale rekening bij de Bank van Griekenland voor het beheer van de financiële bijstand van de Unie.

Artikel 5

Dit besluit wordt van kracht bij kennisgeving.

Artikel 6

Dit besluit is gericht tot de Helleense Republiek.

Artikel 7

Dit besluit wordt bekendgemaakt in het Publicatieblad van de Europese Unie.

Gedaan te Brussel, 15 februari 2016. Voor de Raad De voorzitter M.H.P. VAN DAM

(1) Deze handeling is oorspronkelijk alleen in het Engels vastgesteld en is bekendgemaakt in PB L 192 van 18.7.2015, blz. 15.

(2) PB L 118 van 12.5.2010, blz. 1.

(3) Verordening (EU, Euratom) nr. 966/2012 van het Europees Parlement en de Raad van 25 oktober 2012 tot vaststelling van de financiële regels van toepassing op de algemene begroting van de Unie en tot intrekking van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 (PB L 298 van 26.10.2012, blz. 1).