RICHTLIJN 2005/38/EG VAN DE COMMISSIE

van 6 juni 2005

tot vaststelling van bemonsteringswijzen en analysemethoden voor de officiële controle op de gehalten aan Fusarium-toxinen in levensmiddelen

(Voor de EER relevante tekst)

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,

Gelet op Richtlijn 85/591/EEG van de Raad van 20 december 1985 betreffende de invoering van communautaire bemonsteringswijzen en analysemethoden voor de controle van voor menselijke voeding bestemde levensmiddelen (1), en met name op artikel 1, lid 1,

Overwegende hetgeen volgt:

Bij Verordening (EG) nr. 466/2001 van de Commissie van 8 maart 2001 tot vaststelling van maximumgehalten aan bepaalde verontreinigingen in levensmiddelen (2) zijn maximumgehalten voor bepaalde Fusarium-toxinen in bepaalde levensmiddelen vastgesteld.

Bij Richtlijn 89/397/EEG van de Raad van 14 juni 1989 inzake de officiële controle op levensmiddelen (3) zijn de algemene beginselen voor de uitoefening van de controle op levensmiddelen vastgesteld. Bij Richtlijn 93/99/EEG van de Raad van 29 oktober 1993 betreffende aanvullende maatregelen inzake de officiële controle op levensmiddelen (4) is een regeling ingesteld betreffende kwaliteitsnormen voor laboratoria die in opdracht van de lidstaten officiële controles op levensmiddelen verrichten.

Bemonstering is zeer belangrijk om het gehalte aan Fusarium-toxinen, die meestal zeer ongelijkmatig over de partij verdeeld zijn, op betrouwbare wijze te kunnen bepalen.

De in deze richtlijn vervatte maatregelen zijn in overeenstemming met het advies van het Permanent Comité voor de voedselketen en de diergezondheid,

HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:

Artikel 1

De lidstaten zien erop toe dat de bemonstering voor de officiële controle op de gehalten aan Fusarium-toxinen (deoxynivalenol, zearalenon, fumonisine B1 en B2 en T-2- en HT-2-toxine) in levensmiddelen wordt uitgevoerd overeenkomstig de methoden in bijlage I.

Artikel 2

De lidstaten zien erop toe dat de bereiding van de monsters en de analysemethoden voor de officiële controle op de gehalten aan Fusarium-toxinen (deoxynivalenol, zearalenon, fumonisine B1 en B2 en T-2- en HT-2-toxine) in levensmiddelen voldoen aan de criteria in bijlage II.

Artikel 3

1. De lidstaten doen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen in werking treden om uiterlijk op 1 juli 2006 aan deze richtlijn te voldoen. Zij delen de Commissie de tekst van die bepalingen onverwijld mee, alsmede een tabel ter weergave van het verband tussen die bepalingen en deze richtlijn.

Wanneer de lidstaten die bepalingen aannemen, wordt in die bepalingen zelf of bij de officiële bekendmaking daarvan naar deze richtlijn verwezen. De regels voor die verwijzing worden vastgesteld door de lidstaten.

2. De lidstaten delen de Commissie de tekst van de belangrijkste bepalingen van intern recht mee die zij op het onder deze richtlijn vallende gebied vaststellen.

Artikel 4

Deze richtlijn treedt in werking op de twintigste dag volgende op die van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie.

Artikel 5

Deze richtlijn is gericht tot de lidstaten.

(1) PB L 372 van 31.12.1985, blz. 50. Richtlijn gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 1882/2003 van het Europees Parlement en de Raad (PB L 284 van 31.10.2003, blz. 1).

(2) PB L 77 van 16.3.2001, blz. 1. Verordening laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 856/2005 (zie bladzijde 3 van dit Publicatieblad)

(3) PB L 186 van 30.6.1989, blz. 23.

(4) PB L 290 van 24.11.1993, blz. 14. Richtlijn gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 1882/2003.

BIJLAGE I

BEMONSTERINGSWIJZEN VOOR DE OFFICIËLE CONTROLE OP DE GEHALTEN AAN FUSARIUM-TOXINEN IN BEPAALDE LEVENSMIDDELEN

1. Doel en toepassingsgebied

De monsters voor de officiële controle op de gehalten aan Fusarium-toxinen in levensmiddelen worden genomen overeenkomstig de onderstaande methoden. De op die manier verkregen verzamelmonsters worden geacht representatief te zijn voor de partijen. Op basis van de gehalten die in de laboratoriummonsters worden geconstateerd, wordt bepaald of de partijen voldoen aan de in bijlage I van Verordening (EG) nr. 466/2001 vastgestelde maximumgehalten.

2. Definities

In deze bijlage wordt verstaan onder:

2.1. Partij: een identificeerbare, in één keer geleverde hoeveelheid van een bepaald levensmiddel waarvan de ambtenaar gemeenschappelijke kenmerken, zoals oorsprong, soort, verpakkingstype, verpakker, verzender of merktekens, heeft geconstateerd.

2.2. Subpartij: deel van een grote partij dat voor bemonsteringsdoeleinden van die partij is afgescheiden. Elke subpartij moet fysiek van de hoofdpartij gescheiden zijn en moet kunnen worden geïdentificeerd.

2.3. Basismonster: hoeveelheid materiaal die op één plaats uit de partij of de subpartij is genomen.

2.4. Verzamelmonster: het totaal van alle uit de partij of de subpartij genomen basismonsters.

3. Algemene bepalingen

3.1. Personeel

De monsters worden genomen door een door de lidstaat aangewezen gemachtigde.

3.2. Te bemonsteren materiaal

Elke partij die moet worden geanalyseerd, wordt afzonderlijk bemonsterd. Overeenkomstig punt 4.3. worden grote partijen verdeeld in subpartijen, die afzonderlijk worden bemonsterd.

3.3. Voorzorgsmaatregelen

Bij de bemonstering en de bereiding van de monsters wordt voorkomen dat zich veranderingen voordoen waardoor het gehalte aan Fusarium-toxinen kan veranderen of de analyses of de representativiteit van het verzamelmonster kunnen worden beïnvloed.

3.4. Basismonsters

De basismonsters worden zoveel mogelijk op verschillende plaatsen uit de partij of de subpartij genomen. Als hiervan wordt afgeweken, wordt dit in het verslag vermeld.

3.5. Bereiding van het verzamelmonster

Het verzamelmonster wordt verkregen door de basismonsters door elkaar te mengen.

3.6. Bereiding van identieke monsters

Van het gehomogeniseerde verzamelmonster worden identieke monsters voor controle-, verhaal- en arbitragedoeleinden genomen, mits deze procedure met de regelgeving van de lidstaat in overeenstemming is.

3.7. Verpakking en verzending van de monsters

Elk monster wordt in een schone recipiënt van inert materiaal geplaatst die voldoende bescherming biedt tegen verontreiniging en beschadiging tijdens het vervoer. Voorts worden de nodige voorzorgsmaatregelen genomen om verandering in de samenstelling van het monster tijdens vervoer of opslag te voorkomen.

3.8. Verzegeling en etikettering van de monsters

Elk officieel monster wordt op de plaats van bemonstering verzegeld en geïdentificeerd volgens de in de lidstaat geldende voorschriften.

Van elke bemonstering wordt een bemonsteringsverslag opgesteld aan de hand waarvan de bemonsterde partij ondubbelzinnig kan worden geïdentificeerd; hierin worden bemonsteringsdatum en -plaats en alle andere voor de analist nuttige gegevens vermeld.

4. Specifieke bepalingen

4.1. Verschillende soorten partijen

Levensmiddelen kunnen in de handel worden gebracht in bulk, in containers of in afzonderlijke verpakkingen, bijvoorbeeld balen, zakken, detailverpakkingen enz. Levensmiddelen mogen in ongeacht welke verpakkingsvorm worden bemonsterd.

Onverminderd de specifieke bepalingen in de punten 4.3, 4.4 en 4.5 mag voor de bemonstering van partijen die in afzonderlijke verpakkingen (balen, zakken, detailverpakkingen, enz.) worden verkocht, de onderstaande formule worden gehanteerd:

— waarbij het gewicht in kg wordt uitgedrukt;

— waarbij de bemonsteringsfrequentie (BF) elke n-de afzonderlijke verpakking aangeeft waaruit een basismonster moet worden genomen (cijfers achter de komma worden afgerond tot op het dichtstbijgelegen gehele getal).

4.2. Gewicht van het basismonster

Het basismonster weegt ongeveer 100 g, tenzij anders bepaald in deze bijlage. Bij partijen in detailverpakkingen hangt het gewicht van het basismonster af van het gewicht van de detailverpakking.

4.3. Algemeen overzicht van de bemonsteringsprocedure voor granen en graanproducten

Tabel 1

Verdeling van partijen in subpartijen naar gelang van het product en het gewicht van de partij

Product Gewicht van de partij (in t) Gewicht van de subpartijen of aantal subpartijen Aantal basismonsters Gewicht van het verzamelmonster (in kg) Granen en graanproducten ≥ 1 500 500 t 100 10 > 300 en < 1 500 3 subpartijen 100 10 ≥ 50 en ≤ 300 100 t 100 10 < 50 — 3-100 (1) 1-10

4.4. Bemonsteringsprocedure voor granen en graanproducten bij partijen ≥ 50 t

— Als de subpartijen fysiek van elkaar kunnen worden gescheiden, wordt elke partij in subpartijen verdeeld overeenkomstig tabel 1. Aangezien de partijen niet altijd een gewicht hebben dat een exact veelvoud is van het gewicht van de subpartijen, mag het gewicht van de subpartijen het aangegeven gewicht met ten hoogste 20 % overschrijden.

— Elke subpartij wordt afzonderlijk bemonsterd.

— Aantal basismonsters: 100. Gewicht van het verzamelmonster = 10 kg.

— Als de in dit punt beschreven bemonsteringswijze niet kan worden toegepast zonder aanzienlijke economische schade toe te brengen aan de partij (bijvoorbeeld wegens de vorm van de verpakking of de aard van de vervoermiddelen), mag een alternatieve bemonstering worden toegepast mits die zo representatief mogelijk is, nauwkeurig wordt beschreven en grondig wordt gedocumenteerd.

4.5. Bemonsteringsprocedure voor granen en graanproducten bij partijen < 50 t

Van partijen granen en graanproducten van minder dan 50 t worden, afhankelijk van het gewicht van de partij, 10 à 100 basismonsters genomen, waarmee een verzamelmonster van 1 à 10 kg wordt samengesteld. Van zeer kleine partijen (≤ 0,5 t) mag een kleiner aantal basismonsters worden genomen, maar ook in dat geval moeten alle basismonsters samen een verzamelmonster van ten minste 1 kg vormen.

Aan de hand van tabel 2 kan worden bepaald hoeveel basismonsters moeten worden genomen.

Tabel 2

Aantal basismonsters naar gelang van het gewicht van de partij granen of graanproducten

Gewicht van de partij (in t) Aantal basismonsters ≤ 0,05 3 > 0,05-≤ 0,5 5 > 0,5-≤ 1 10 > 1-≤ 3 20 > 3-≤ 10 40 > 10-≤ 20 60 > 20-≤ 50 100

4.6. Bemonsteringsprocedure voor levensmiddelen voor zuigelingen en peuters

— De bemonsteringsprocedure voor granen en graanproducten zoals vermeld in punt 4.5 is van toepassing op levensmiddelen voor zuigelingen en peuters. Dat betekent dat het minimumaantal basismonsters dat van de partij moet worden genomen, afhangt van het gewicht van de partij, met een minimum van 10 en een maximum van 100, overeenkomstig tabel 2 in punt 4.5. Van zeer kleine partijen (≤ 0,5 t) mag een kleiner aantal basismonsters worden genomen, maar ook in dat geval moeten alle basismonsters samen een verzamelmonster van ten minste 1 kg vormen.

— Het basismonster weegt ongeveer 100 g. Bij partijen in detailverpakking hangt het gewicht van het basismonster af van het gewicht van de detailverpakking; bij zeer kleine partijen (≤ 0,5 t) heeft het basismonster een dusdanig gewicht dat alle basismonsters samen een verzamelmonster van ten minste 1 kg vormen.

— Gewicht van het verzamelmonster = 1 à 10 kg, voldoende gemengd.

4.7. Bemonstering in de detailhandel

De bemonstering in de detailhandel wordt zo mogelijk verricht overeenkomstig de bemonsteringsvoorschriften in de punten 4.4 en 4.5. Als dit niet mogelijk is, mogen andere effectieve bemonsteringsprocedures in de detailhandel worden toegepast, mits deze een voldoende representativiteit voor de bemonsterde partij garanderen.

5. Aanvaarding van een partij of een subpartij

— Aanvaarding als het monster het maximumgehalte niet overschrijdt, met inachtneming van de meetonzekerheid en de correctie voor terugvinding.

— Weigering als het monster het maximumgehalte buiten redelijke twijfel overschrijdt, met inachtneming van de meetonzekerheid en de correctie voor terugvinding.

(1) Afhankelijk van het gewicht van de partij — zie tabel 2.