NL Publicatieblad van de Europese Unie L 170/1

VERORDENING (EG) Nr. 718/2007 VAN DE COMMISSIE

van 12 juni 2007

houdende uitvoeringsbepalingen van Verordening (EG) nr. 1085/2006 van de Raad tot invoering van een instrument voor pretoetredingssteun (IPA)

INHOUD

Deel I Gemeenschappelijke bepalingen

Titel I Beginselen en algemeen steunkader

Hoofdstuk I Onderwerp en beginselen

Hoofdstuk II Algemeen uitvoeringskader

Titel II Gemeenschappelijke uitvoeringsvoorschriften

Hoofdstuk I Beginselen

Hoofdstuk II Beheer- en controlesystemen

Sectie 1 Gedecentraliseerd beheer

Sectie 2 Andere vormen van beheer

Hoofdstuk III Financiële bijdrage van de Europese Gemeenschap

Hoofdstuk IV Financieel beheer

Sectie 1 Begrotingsvastleggingen

Sectie 2 Regels voor gedecentraliseerd beheer

Sectie 3 Regels voor gecentraliseerd en gezamenlijk beheer

Hoofdstuk V Evaluatie en toezicht

Hoofdstuk VI Publiciteit en zichtbaarheid

Deel II Bijzondere bepalingen

Titel I Afdeling omschakeling en institutionele opbouw

Hoofdstuk I Voorwerp van de steun en subsidiabiliteit

Hoofdstuk II Programmering

Hoofdstuk III Uitvoering

Sectie 1 Uitvoeringskader en beginselen

Sectie 2 Financieel beheer

Sectie 3 Evaluatie en toezicht

Titel II Afdeling grensoverschrijdende samenwerking

Hoofdstuk I Voorwerp van de steun en subsidiabiliteit

Hoofdstuk II Programmering

Sectie 1 Programma's

Sectie 2 Activiteiten

Hoofdstuk III Uitvoering

Sectie 1 Algemene bepalingen

Sectie 2 Grensoverschrijdende programma's tussen begunstigde landen en lidstaten

Sectie 3 Grensoverschrijdende programma’s tussen begunstigde landen

Titel III Regionale ontwikkeling en ontwikkeling van het menselijk potentieel

Hoofdstuk I Voorwerp van de steun en subsidiabiliteit

Sectie 1 Afdeling regionale ontwikkeling

Sectie 2 Afdeling ontwikkeling van het menselijk potentieel

Hoofdstuk II Programmering

Hoofdstuk III Uitvoering

Sectie 1 Algemene beginselen

Sectie 2 Financieel beheer

Sectie 3 Evaluatie en toezicht

Titel IV Plattelandsontwikkeling

Hoofdstuk I Voorwerp van de steun en subsidiabiliteit

Sectie 1 Voorwerp van de steun

Sectie 2 Algemene bepalingen inzake de subsidiabiliteit en de omvang van de steun

Sectie 3 Subsidiabiliteit en specifieke criteria met betrekking tot steun voor zwaartepunt 1

Sectie 4 Subsidiabiliteit en specifieke criteria met betrekking tot steun voor zwaartepunt 2

Sectie 5 Subsidiabiliteit en specifieke criteria met betrekking tot steun voor zwaartepunt 3

Sectie 6 Technische bijstand

Hoofdstuk II Programmering

Hoofdstuk III Uitvoering

Sectie 1 Beginselen en financieel beheer

Sectie 2 Evaluatie en toezicht

Deel III Slotbepalingen

Bijlage Erkenningscriteria

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,

Gelet op Verordening (EG) nr. 1085/2006 van de Raad van 17 juli 2006 tot invoering van een instrument voor pretoetredingssteun (IPA) (1), en met name op artikel 3, lid 3,

Overwegende hetgeen volgt:

(1) Het doel van Verordening (EG) nr. 1085/2006 (hierna „IPA-verordening” genoemd) is het verstrekken van pretoetredingssteun aan begunstigde landen en het steunen van deze landen bij de omschakeling van bijlage II naar bijlage I bij die verordening, tot aan de toetreding tot de Europese Unie.

(2) Aangezien de IPA-verordening voor de periode 2007-2013 het enige pretoetredingsinstrument is, moeten de voorschriften voor de programmering en uitvoering van de steun in het kader van die verordening worden gestroomlijnd en bijeen worden gebracht in één uitvoeringsverordening die betrekking heeft op alle vijf in de IPA-verordening ingestelde afdelingen (hierna „IPA-afdelingen” of „afdelingen van het IPA” genoemd).

(3) Met het oog op coherentie, coördinatie en efficiëntie, met name in de context van het actieplan van de Commissie voor een geïntegreerd internecontrolekader dienen voor de vijf afdelingen gemeenschappelijke voorschriften voor de uitvoering van de steun uit hoofde van de IPA-verordening te worden vastgesteld. Daarbij moet echter wel rekening worden gehouden met de specifieke kenmerken van elke afzonderlijke afdeling.

(4) Ook moet rekening worden gehouden met verschillen in de sociaaleconomische, culturele en politieke context binnen een begunstigd land, omdat dergelijke verschillen een specifieke aanpak en gedifferentieerde steun noodzakelijk maken, afhankelijk van de status van het land (kandidaat-lidstaat of potentiële kandidaat-lidstaat), de politieke en economische context, de behoeften en de absorptie- en beheerscapaciteit.

(5) De uit hoofde van de IPA-verordening verleende steun moet in overeenstemming zijn met het beleid en het optreden van de Gemeenschap op het gebied van externe steun.

(6) De steun dient te vallen binnen het toepassingsgebied dat in artikel 2 van de IPA-verordening is vastgesteld. De steun moet gericht zijn op ondersteuning van een breed spectrum aan maatregelen voor institutionele opbouw in alle begunstigde landen. De steun moet bijdragen aan de versterking van de democratische instellingen en de rechtsstaat, de hervorming van overheidsdiensten, de uitvoering van economische hervormingen, de eerbiediging van de mensenrechten en de rechten van minderheden, de bevordering van gelijkheid van mannen en vrouwen en het bestrijden van discriminatie, de bevordering van de burgerrechten en de ontwikkeling van het maatschappelijk middenveld, de ondersteuning van vergaande regionale samenwerking, verzoening en wederopbouw, duurzame ontwikkeling en armoedebestrijding en een hoge mate van milieubescherming in de betrokken landen.

(7) De steun aan kandidaat-lidstaten moet daarnaast gericht zijn op overname en tenuitvoerlegging van het volledige acquis communautaire en naleving van de toetredingscriteria; de steun moet tevens de kandidaat-lidstaten helpen zich voor te bereiden op de programmering, het beheer en de tenuitvoerlegging van het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling, het Cohesiefonds, het Europees Sociaal Fonds en de steun voor plattelandsontwikkeling waartoe zij vanaf de toetreding toegang hebben.

(8) De steun aan potentiële kandidaat-lidstaten moet een zekere mate van aanpassing aan het acquis communautaire en de toetredingscriteria bevorderen en maatregelen stimuleren die vergelijkbaar zijn met de maatregelen die voor kandidaat-lidstaten beschikbaar zijn in het kader van de IPA-afdelingen voor regionale ontwikkeling, ontwikkeling van het menselijk potentieel en plattelandsontwikkeling.

(9) Om consistentie, complementariteit en concentratie van de steun te waarborgen, moet bij de meerjarenprogrammering als bedoeld in artikel 6 van de IPA-verordening worden gezorgd voor coherentie en coördinatie van de maatregelen die in het kader van de verschillende afdelingen van het IPA in een gegeven land worden uitgevoerd.

(10) De Commissie en de begunstigde landen dienen de beginselen van hun samenwerking uit hoofde van deze verordening vast te leggen in een kaderovereenkomst.

(11) Duidelijk moet worden gemaakt welke van de beheersmethoden van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 van de Raad van 25 juni 2002 houdende het Financieel Reglement van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen (2), van toepassing is op elk van de afdelingen van het IPA die bij de IPA-verordening zijn ingesteld.

(12) Aangezien de IPA-verordening voorziet in steun in het kader van het pretoetredingsproces, moet met name bij de tenuitvoerlegging daarvan waar mogelijk gedecentraliseerd beheer van middelen worden toegepast, teneinde de participatie van de begunstigde landen in het beheer van de steun te bevorderen. Gecentraliseerd beheer, gezamenlijk beheer en gedeeld beheer dienen echter, waar nodig, mogelijk te zijn.

(13) Indien gedecentraliseerd beheer wordt toegepast, dient duidelijk te worden gemaakt wat de respectieve taken van de Commissie en de begunstigde landen zijn en aan welke eisen de Commissie en de begunstigde landen moeten voldoen. De bepalingen inzake de begunstigde landen moeten in de kaderovereenkomsten, sectorale overeenkomsten en financieringsovereenkomsten worden opgenomen.

(14) Voor het financieel beheer van de middelen in het kader van de IPA-verordening moeten nadere bepalingen worden vastgesteld, afhankelijk van de beheersmethode die voor de uitvoering van de steun wordt toegepast. De verplichtingen van de begunstigde landen in dit verband moeten in de kaderovereenkomsten, sectorale overeenkomsten en financieringsovereenkomsten worden opgenomen.

(15) Naast de algemene evaluatie van de IPA-verordening, zoals voorgeschreven in artikel 22 van die verordening, moet worden voorzien in regelmatig toezicht en regelmatige evaluatie van de steun die uit hoofde van die verordening wordt verleend. Met name moeten de programma’s worden geëvalueerd door specifieke toezichtcomités en moet op de algemene uitvoering van de uit hoofde van de IPA-verordening verleende steun regelmatig worden toegezien.

(16) Zichtbaarheid van de IPA-steunprogramma’s en van hun gevolgen voor de burgers van de begunstigde landen is van wezenlijk belang voor de bekendheid van de EU-maatregelen bij het publiek en voor een consequent imago van de betrokken maatregelen in alle begunstigde landen, zulks overeenkomstig het actieplan „Europa overbrengen” van de Commissie, het witboek van de Commissie over een Europees communicatiebeleid en de communicatiestrategie van de Commissie voor de uitbreiding voor de periode 2005-2009.

(17) Aangezien de IPA-verordening van toepassing is met ingang van 1 januari 2007, dienen de uitvoeringsbepalingen van de Commissie eveneens met ingang van 1 januari 2007 van toepassing te zijn.

(18) De in deze verordening vastgestelde bepalingen zijn in overeenstemming met het advies van het IPA-comité,

HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:

DEEL I

GEMEENSCHAPPELIJKE BEPALINGEN

TITEL I

BEGINSELEN EN ALGEMEEN STEUNKADER

HOOFDSTUK I

Onderwerp en beginselen

Artikel 1

Onderwerp

Bij deze verordening worden de uitvoeringsbepalingen vastgesteld voor de verlening van pretoetredingssteun door de Gemeenschap zoals bedoeld in Verordening (EG) nr. 1085/2006 van de Raad tot invoering van een instrument voor pretoetredingssteun (IPA) (hierna de „IPA-verordening” genoemd).

Artikel 2

Definities

Voor de toepassing van deze verordening wordt verstaan onder:

1. „begunstigd land”: elk van de in bijlage I of bijlage II bij de IPA-verordening genoemde landen;

2. „uitbreidingspakket”: een verzameling documenten die elk jaar door de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement wordt voorgelegd en waarvan het strategische en politieke deel bestaat uit de eventueel noodzakelijke herzieningen van de toetredingspartnerschappen en Europese partnerschappen, de periodieke verslagen die voor elk land worden vastgesteld en het strategiedocument van de Commissie. Het pakket omvat voorts een indicatief financieel meerjarenkader;

3. „kaderovereenkomst”: een overeenkomst tussen de Commissie en een begunstigd land die betrekking heeft op alle afdelingen van het IPA en waarin de beginselen voor de samenwerking tussen het begunstigd land en de Commissie uit hoofde van deze verordening worden vastgelegd;

4. „sectorale overeenkomst”: een overeenkomst betreffende een specifieke afdeling van het IPA, die in voorkomend geval door de Commissie en een begunstigd land wordt opgesteld en waarin relevante bepalingen zijn opgenomen die niet voorkomen in de kaderovereenkomst of financieringsovereenkomsten met dat land;

5. „financieringsovereenkomst”: een overeenkomst tussen de Commissie en een begunstigd land met een looptijd van één of meer jaren die is gesloten naar aanleiding van een financieringsbesluit van de Commissie tot goedkeuring van de bijdrage van de Gemeenschap aan een programma of activiteit die onder deze verordening valt;

6. „onregelmatigheid”: elke inbreuk op een bepaling van de toepasselijke voorschriften en contracten als gevolg van een handeling of nalatigheid van een marktdeelnemer waarbij de algemene begroting van de Europese Unie door een onverschuldigde uitgave wordt of zou kunnen worden benadeeld;

7. „begrotingsjaar”: de periode van 1 januari tot en met 31 december;

8. „eindbegunstigde”: een instantie of onderneming uit de overheidssector of de particuliere sector die belast is met het initiatief nemen tot een activiteit, of met het initiatief nemen tot en het ten uitvoer leggen van een activiteit; In het kader van steunmaatregelen zijn eindbegunstigden overheidsbedrijven of particuliere bedrijven die een afzonderlijk project uitvoeren en staatssteun ontvangen;

9. „bijdrage van de Gemeenschap”: het gedeelte van de subsidiabele uitgaven dat door de Gemeenschap wordt gefinancierd;

10. „eurorekening”: een rentedragende bankrekening die door het nationaal fonds wordt geopend bij een financiële instelling of een instelling van het ministerie van Financiën, namens en onder verantwoordelijkheid van het begunstigde land, die bedoeld is voor de ontvangst van de betalingen van de Commissie;

11. „overheidsuitgave”: elke overheidsbijdrage aan de financiering van activiteiten die afkomstig is van de Europese Gemeenschap of uit de begroting van de overheid van het begunstigde land en elke bijdrage aan de financiering van activiteiten die afkomstig is uit de begroting van publiekrechtelijke instellingen of verenigingen van een of meer regionale of plaatselijke overheden of publiekrechtelijke instellingen;

12. „totale uitgaven”: overheidsuitgaven en particuliere bijdragen aan de financiering van activiteiten.

Artikel 3

Beginselen van de steunverlening

De Commissie ziet erop toe dat bij de steunverlening uit hoofde van de IPA-verordening de volgende beginselen worden nageleefd:

— bij de steunverlening worden de beginselen van coherentie, complementariteit, coördinatie, partnerschap en concentratie in acht genomen;

— de steun is in overeenstemming met het EU-beleid en bevordert de aanpassing aan het acquis communautaire;

— de steun voldoet aan de begrotingsbeginselen zoals vastgelegd in Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002;

— de steun is in overeenstemming met de behoeften die in het kader van het uitbreidingsproces zijn vastgesteld en de absorptiecapaciteit van het begunstigde land. De steun houdt tevens rekening met de ervaringen die zijn opgedaan;

— de eigen inbreng van het begunstigde land bij de programmering en uitvoering van de steun wordt sterk aangemoedigd en er wordt toegezien op voldoende zichtbaarheid van het optreden van de EU;

— de activiteiten worden goed voorbereid en hebben duidelijke en verifieerbare doelstellingen, die vóór een bepaalde termijn moeten zijn bereikt;

— in alle fasen van de uitvoering van de steun mag niet worden gediscrimineerd op grond van geslacht, ras of etnische afstamming, godsdienst of levensovertuiging, handicap, leeftijd of seksuele geaardheid;

— de doelstellingen van de pretoetredingssteun worden nagestreefd in het kader van duurzame ontwikkeling en van de bevordering door de Gemeenschap van de doelstelling tot bescherming en verbetering van het milieu.

Artikel 4

Prioriteiten voor de steun

De steun aan een bepaald begunstigd land wordt gebaseerd op de prioriteiten die zijn vastgelegd in de volgende documenten, voor zover die bestaan:

— het Europees partnerschap;

— het partnerschap voor de toetreding;

— het nationale programma voor de overname van het acquis;

— de verslagen en het strategiedocument die deel uitmaken van het jaarlijkse uitbreidingspakket van de Commissie;

— de stabilisatie- en associatieovereenkomst;

— het onderhandelingenkader.

Ook wordt rekening gehouden met de prioriteiten die in de nationale strategieën zijn gesteld, mits deze verenigbaar zijn met de pretoetredingsdoelstellingen en het toepassingsgebied van de steun, zoals vastgesteld bij de IPA-verordening.

HOOFDSTUK II

Algemeen uitvoeringskader

Artikel 5

Indicatieve meerjarenplannen

1. Het indicatieve meerjarenplan waarborgt de noodzakelijke coherentie en de complementariteit van de afdelingen van het IPA in een begunstigd land. Met name is het in overeenstemming met de beginselen van artikel 9.

2. Overeenkomstig artikel 20, lid 3, van de IPA-verordening streeft de Commissie ernaar bij het overleg op grond van artikel 6, lid 1, van de IPA-verordening de belanghebbenden, waaronder de lidstaten, voldoende tijd te gunnen om commentaar op het indicatieve meerjarenplan te leveren.

3. De indicatieve meerjarenplannen bevatten voor elk betrokken land:

a) de algemene achtergrond, met inbegrip van een korte beschrijving van het overleg met het begunstigde land en binnen dat land;

b) een beschrijving van de samenwerkingsdoelstellingen van de Europese Unie in het betrokken land;

c) een geconsolideerde beoordeling van de uitdagingen, de behoeften en het relatieve belang van de steunprioriteiten;

d) een overzicht van de samenwerking met de Europese Unie in heden en verleden, waarin een analyse van de behoeften, de absorptiecapaciteit, de opgedane ervaring en de activiteiten van andere donoren is opgenomen, voor zover deze informatie beschikbaar is;

e) voor elke afdeling een beschrijving van de wijze waarop de onder c) genoemde geconsolideerde beoordeling wordt vertaald in strategische keuzes, en een beschrijving van de voornaamste gebieden die voor de steun aan het betrokken land zijn geselecteerd en de verwachte resultaten;

f) de indicatieve financiële toewijzing voor elk steungebied in het kader van elke afdeling van het IPA.

4. Voor regionale en horizontale programma’s kunnen afzonderlijke specifieke indicatieve meerjarenplannen voor meerdere begunstigden worden opgesteld.

Artikel 6

Meerjarenprogramma’s en jaarprogramma’s

1. De indicatieve meerjarenplannen worden, afhankelijke van de afdeling, uitgevoerd door middel van meerjarenprogramma’s of jaarprogramma’s, zoals vastgesteld in artikel 7 van de IPA-verordening.

2. De meerjarenprogramma’s en jaarprogramma’s zijn vervat in documenten die door het begunstigde land worden ingediend of die, wanneer het gaat om regionale of horizontale programma’s, door de Commissie worden opgesteld, en vervolgens door de Commissie worden goedgekeurd. De programma’s omvatten een samenhangend geheel van zwaartepunten, passende maatregelen of andere activiteiten en een beschrijving van de financiële bijdrage die vereist is voor de uitvoering van de strategieën die in de indicatieve meerjarenplanning zijn vastgesteld.

Programma’s zijn onderverdeeld in zwaartepunten, voor elk waarvan een globale doelstelling is vastgesteld en die, afhankelijk van de afdeling van het IPA, worden uitgevoerd door middel van maatregelen, die kunnen zijn onderverdeeld in activiteiten, of rechtstreeks door middel van activiteiten.

Activiteiten omvatten een project (of een groep projecten), uitgevoerd door de Commissie, of geïnitieerd, dan wel geïnitieerd en uitgevoerd, door een of meer eindbegunstigden, dat de verwezenlijking mogelijk maakt van de doelstellingen van de maatregel of het zwaartepunt waarmee het verband houdt.

3. Overeenkomstig artikel 20 van de IPA-verordening wordt bij het programmeringsproces overleg gepleegd met de belanghebbenden, waaronder de lidstaten, volgens de bepalingen van deel II. De Commissie streeft er hierbij naar de belanghebbenden voldoende tijd te gunnen om commentaar in te dienen.

Artikel 7

Kaderovereenkomsten en sectorale overeenkomsten

1. De Commissie sluit met het begunstigde land een kaderovereenkomst waarin de regels voor de samenwerking met betrekking tot de financiële steun aan het begunstigde land worden vastgesteld. Indien nodig kan deze kaderovereenkomst worden aangevuld met een of meer sectorale overeenkomsten die bepalingen voor een specifieke afdeling bevatten.

2. Steun uit hoofde van de IPA-verordening kan slechts aan het begunstigde land worden verleend wanneer de in lid bedoelde kaderovereenkomst is gesloten en in werking getreden.

Indien met het begunstigde land een sectorale overeenkomst is gesloten, kan de steun uit hoofde van de IPA-verordening in het kader van de afdeling van het IPA waarop de sectorale overeenkomst betrekking heeft slechts worden verleend na de inwerkingtreding van zowel de kaderovereenkomst als de sectorale overeenkomst.

In afwijking van de eerste alinea worden, wanneer geen kaderovereenkomst is gesloten of wanneer in de van kracht zijnde kaderovereenkomst die gesloten is uit hoofde van de Verordeningen (EEG) nr. 3906/89 (3), (EG) nr. 1267/1999 (4), (EG) nr. 1268/1999 (5), (EG) nr. 2500/2001 (6) of (EG) nr. 2666/2000 (7) van de Raad niet de in lid 3 opgesomde minimumbepalingen zijn vastgesteld, deze minimumbepalingen opgenomen in de financieringsovereenkomst.

3. In de kaderovereenkomst worden met name vastgesteld:

a) de algemene voorschriften voor de financiële steun van de Gemeenschap:

b) bepalingen inzake de totstandbrenging van de structuren en autoriteiten voor het beheer, genoemd in de artikelen 21, 32 en 33, en andere relevante specifieke instanties;

c) de gemeenschappelijke verantwoordelijkheden van bovengenoemde structuren, autoriteiten en instanties, overeenkomstig de beginselen van de artikelen 22, 23, 24, 25, 26, 28 en 29;

d) de controlevereisten en de voorwaarden voor: i) de erkenning en het toezicht op de erkenning van de nationale ordonnateur door de voor de erkenning bevoegde functionaris, overeenkomstig de beginselen van de artikelen 11, 12, en 15; ii) de erkenning en het toezicht op de erkenning van de operationele structuur door de nationale ordonnateur, overeenkomstig de beginselen van de artikelen 11, 13, en 16; iii) de toekenning van beheersbevoegdheden door de Commissie, overeenkomstig de beginselen van de artikelen 11, 14 en 17;

e) bepalingen inzake de opstelling van de jaarlijkse betrouwbaarheidsverklaring door de nationale ordonnateur, als bedoeld in artikel 27;

f) de voorschriften voor het plaatsen van opdrachten, overeenkomstig Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 en Verordening (EG, Euratom) nr. 2342/2002 van de Commissie (8) tot vaststelling van uitvoeringsvoorschriften van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002;

g) bepalingen inzake de afsluiting van programma’s, zoals vastgesteld in de artikelen 47 en 56;

h) de definitie van onregelmatigheid, overeenkomstig artikel 2, van fraude en van actieve en van passieve corruptie, overeenkomstig de definities die in de wetgeving van de Gemeenschap zijn opgenomen; de verplichting van het begunstigde land passende maatregelen ter voorkoming van actieve en passieve corruptie en maatregelen ter bestrijding van fraude te treffen en corrigerende actie te ondernemen; de voorschriften voor de terugvordering van middelen in geval van onregelmatigheid of fraude;

i) bepalingen inzake terugvordering en financiële correcties en aanpassingen, overeenkomstig de artikelen 49 en 50;

j) de voorschriften voor supervisie, controle en audit door de Commissie en de Europese Rekenkamer;

k) de voorschriften inzake belastingen, douanerechten en andere fiscale heffingen;

l) de vereisten inzake voorlichting en publiciteit.

4. Waar nuttig kan een sectorale overeenkomst inzake een specifieke afdeling van het IPA en ter aanvulling van de kaderovereenkomst worden gesloten. Onverminderd de in de kaderovereenkomst vastgelegde regelingen worden in de sectorale overeenkomst nadere specifieke bepalingen inzake het beheer, de evaluatie en de controle van de betrokken afdeling opgenomen.

5. In een gegeven begunstigd land is de kaderovereenkomst van toepassing op alle financieringsovereenkomsten, zoals bedoeld in artikel 8.

Indien een sectorale overeenkomst inzake een bepaalde afdeling is gesloten, is deze sectorale overeenkomst van toepassing op alle financieringsovereenkomsten die met betrekking tot die afdeling worden gesloten.

Artikel 8

Financieringsbesluiten en financieringsovereenkomsten

1. De besluiten van de Commissie tot goedkeuring van meerjarenprogramma’s of jaarprogramma’s voldoen aan de voorwaarden voor de vaststelling van financieringsbesluiten als bedoeld in artikel 75, lid 2, van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002.

2. Wanneer het financieringsbesluit zulks voorschrijft, sluiten de Commissie en het betrokken begunstigde land een financieringsovereenkomst. Financieringovereenkomsten kunnen worden gesloten voor één of meer jaren, overeenkomstig artikel 39.

3. Elk programma maakt integrerend deel uit van de financieringsovereenkomst.

4. In de financieringsovereenkomst worden vastgesteld:

a) bepalingen waarbij het begunstigde land de steun van de Gemeenschap aanvaardt en instemt met de regels en procedures voor de uitbetaling van die steun;

b) de voorwaarden voor het beheer van de steun, met inbegrip van de wijze van uitvoering en de verantwoordelijkheid voor de uitvoering van het jaarprogramma of meerjarenprogramma en/of de activiteiten;

c) bepalingen betreffende het door het begunstigde land opstellen en regelmatig bijhouden van een routekaart met indicatieve ijkpunten en termijnen voor de overeenkomstig de artikelen 14 en 18 te verwezenlijken decentralisatie zonder controle vooraf door de Commissie.

TITEL II

GEMEENSCHAPPELIJKE UITVOERINGSVOORSCHRIFTEN

HOOFDSTUK I

Beginselen

Artikel 9

Samenhang van de uitvoering van de steun

1. De steun uit hoofde van de IPA-verordening dient samenhangend te zijn en onderworpen te worden aan coördinatie tussen de IPA-afdelingen en binnen die afdelingen, zowel wat planning als wat programmering betreft.

2. Acties die onder verschillende afdelingen vallen, dienen elkaar zo weinig mogelijk te overlappen. Uitgaven worden niet gefinancierd uit hoofde van meer dan een activiteit.

Artikel 10

Algemene beginselen voor de uitvoering van de steun

1. Tenzij in de leden 2, 3 of 4 anders bepaald, wordt de steun uit hoofde van de IPA-verordening gedecentraliseerd beheerd, dat wil zeggen dat de Commissie het beheer van bepaalde acties aan het begunstigde land overdraagt, terwijl zij de algemene eindverantwoordelijkheid voor de uitvoering van de algemene begroting blijft dragen, zulks overeenkomstig artikel 53 quater van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 en de desbetreffende bepalingen van de EG-verdragen.

In het kader van de steun uit hoofde van de IPA-verordening is het gedecentraliseerde beheer in ieder geval van toepassing op aanbestedingen, contracten en betalingen.

Wanneer gedecentraliseerd beheer wordt toegepast, worden de activiteiten uitgevoerd overeenkomstig artikel 53 quater van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002.

2. Van gecentraliseerd beheer, zoals omschreven in artikel 53 bis van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002, mag worden gebruikgemaakt in het kader van de afdeling omschakeling en institutionele opbouw, met name voor regionale en horizontale programma’s, en in het kader van de afdeling grensoverschrijdende samenwerking. Gecentraliseerd beheer mag ook worden toegepast voor technische bijstand in het kader van alle afdelingen van het IPA.

Wanneer gecentraliseerd beheer wordt toegepast, worden de activiteiten uitgevoerd overeenkomstig artikel 53, onder a), en de artikelen 53 bis, 54, 55, 56 en 57 van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002.

3. Van gezamenlijk beheer, zoals omschreven in artikel 53 quinquies van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002, mag worden gebruikgemaakt in het kader van de afdeling omschakeling en institutionele opbouw, met name voor regionale en horizontale programma’s, wanneer bij die programma’s internationale organisaties zijn betrokken.

Wanneer gezamenlijk beheer met internationale organisaties wordt toegepast, worden de activiteiten uitgevoerd overeenkomstig artikel 53, onder c), en artikel 53 quinquies van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002.

4. Van gedeeld beheer, zoals omschreven in artikel 53 ter van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002, mag worden gebruikgemaakt in het kader van de afdeling grensoverschrijdende samenwerking voor grensoverschrijdende programma’s waarbij lidstaten zijn betrokken.

Wanneer gedeeld beheer met een lidstaat wordt toegepast, worden de activiteiten uitgevoerd overeenkomstig artikel 53, onder b), artikel 53 ter en titel II van deel II van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002.

HOOFDSTUK II

Beheer- en controlesystemen

Sectie 1

Gedecentraliseerd beheer

Subsectie 1

Erkenning en toekenning van beheersbevoegdheden

Artikel 11

Gemeenschappelijke vereisten

1. Alvorens de Commissie besluit beheersbevoegdheden met betrekking tot een afdeling, een programma of een maatregel aan het begunstigde land toe te kennen, vergewist zij zich ervan dat het betrokken land aan de voorwaarden van artikel 56, lid 2, van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 voldoet, met name wat betreft de beheer- en controlesystemen die zijn opgezet, en dat de erkenningen bedoeld in de artikelen 12 en 13 zijn verricht.

2. De in het begunstigde land opgezette beheer- en controlesystemen voorzien daartoe in effectieve controles op in ieder geval de in de bijlage genoemde gebieden. In sectorale overeenkomsten of financieringsovereenkomsten opgenomen bepalingen inzake andere gebieden zijn van toepassing ter aanvulling op deze verordening.

3. Wanneer aan specifieke personen verantwoordelijkheid is toegekend voor werkzaamheden op het gebied van het beheer, de tenuitvoerlegging en de controle van programma’s, stelt het begunstigde land die personen in staat de taken die met die verantwoordelijkheid samenhangen te verrichten, ook in die gevallen dat er tussen die personen en de instanties die aan die werkzaamheden deelnemen geen hiërarchische verhouding bestaat. Het begunstigde land verleent die personen met name de bevoegdheid om door middel van formele werkafspraken met de betrokken instanties:

a) een passend systeem voor uitwisseling van informatie in te stellen, met inbegrip van de bevoegdheid gegevens op te vragen en het recht ter plaatse inzage in documenten en toegang tot het personeel te krijgen, indien dat noodzakelijk is;

b) de normen waaraan moet worden voldaan vast te stellen;

c) de te volgen procedures vast te stellen.

4. In sectorale overeenkomsten of financieringsovereenkomsten opgenomen vereisten die specifiek zijn voor een bepaalde component zijn van toepassing ter aanvulling op deze verordening.

Artikel 12

Erkenning van de nationale ordonnateur en het nationaal fonds

1. De in artikel 24 bedoelde voor de erkenning bevoegde functionaris is verantwoordelijk voor de erkenning van de nationale ordonnateur als bedoeld in artikel 25, zowel wat betreft diens verantwoordelijkheden als hoofd van het nationaal fonds overeenkomstig artikel 25, lid 2, onder a), als wat betreft diens verantwoordelijkheden overeenkomstig artikel 25, lid 2, onder b). De erkenning van de nationale ordonnateur heeft tevens betrekking op het nationaal fonds, bedoeld in artikel 26.

2. Alvorens de nationale ordonnateur te erkennen, vergewist de voor de erkenning bevoegde functionaris zich ervan dat aan de toepasselijke vereisten van artikel 11 is voldaan; hij baseert zich hiervoor op een accountantsverklaring die is afgegeven door een externe controleur die functioneel onafhankelijk is van alle betrokkenen bij de beheer- en controlesystemen. De accountantsverklaring wordt opgesteld op basis van onderzoek dat is uitgevoerd overeenkomstig de internationaal aanvaarde normen voor accountantsonderzoek.

3. Uiterlijk op het tijdstip van de kennisgeving van de erkenning van de eerste operationele structuur, als bedoeld in artikel 13, lid 3, stelt de voor de erkenning bevoegde functionaris de Commissie in kennis van de erkenning van de nationale ordonnateur. De voor de erkenning bevoegde functionaris verstrekt alle ondersteunende informatie waar de Commissie om vraagt.

4. De voor de erkenning bevoegde functionaris stelt de Commissie onmiddellijk in kennis van elke wijziging met betrekking tot de nationale ordonnateur of het nationaal fonds. Heeft een dergelijke wijziging betrekking op de nationale ordonnateur of het nationaal fonds waar het gaat omde vereisten als vastgesteld in artikel 11, dan doet de voor de erkenning bevoegde functionaris de Commissie een beoordeling toekomen van de gevolgen van die wijziging voor de geldigheid van de erkenning. Indien een dergelijke wijziging van betekenis is, stelt de voor de erkenning bevoegde functionaris de Commissie tevens in kennis van zijn besluit met betrekking tot de erkenning.

Artikel 13

Erkenning van de operationele structuur

1. De nationale ordonnateur is verantwoordelijk voor de erkenning van de operationele structuren als bedoeld in artikel 28.

2. Alvorens een operationele structuur te erkennen, vergewist de nationale ordonnateur zich ervan dat de betrokken operationele structuur aan de vereisten van artikel 11 voldoet. Voor zijn oordeel baseert de nationale ordonnateur zich op een accountantsverklaring die is afgegeven door een externe controleur die functioneel onafhankelijk is van alle betrokkenen bij de beheer- en controlesystemen. De accountantsverklaring wordt opgesteld op basis van onderzoek dat is uitgevoerd overeenkomstig de internationaal aanvaarde normen voor accountantsonderzoek.

3. De nationale ordonnateur stelt de Commissie in kennis van de erkenning van de operationele structuren en verstrekt alle ondersteunende informatie waar de Commissie om vraagt, waaronder een beschrijving van de beheer- en controlesystemen.

Artikel 14

Toekenning van beheersbevoegdheden door de Commissie

1. Alvorens zij beheersbevoegdheden toekent, beoordeelt de Commissie de in de artikelen 12 en 13 bedoelde erkenningen en onderzoekt zij de procedures en structuren van alle betrokken instanties of autoriteiten in het begunstigde land. Hiertoe kunnen inspecties ter plaatse worden uitgevoerd door de diensten van de Commissie of door een accountantskantoor waaraan de Commissie deze taken heeft uitbesteed.

2. De Commissie kan in haar besluit houdende toekenning van beheersbevoegdheden nadere voorwaarden stellen om te waarborgen dat aan de vereisten van artikel 11 wordt voldaan. De toekenning van beheersbevoegdheden blijft slechts van kracht indien die nadere voorwaarden zijn vervuld binnen een door de Commissie vast te stellen vaste termijn.

3. In het besluit van de Commissie houdende toekenning van beheersbevoegdheden stelt zij vast welke voorafgaande controles de Commissie dient te verrichten met betrekking tot de aanbesteding van opdrachten, het uitschrijven van oproepen tot het indienen van voorstellen, de gunning van opdrachten en de toekenning van subsidies. De lijst van deze controles is afhankelijk van de afdeling of het programma. De voorafgaande controles worden afhankelijk van de afdeling of het programma toegepast totdat de Commissie gedecentraliseerd beheer zonder voorafgaande controles mogelijk maakt, zoals bedoeld in artikel 18.

4. In het besluit van de Commissie kunnen bepalingen worden opgenomen inzake opschorting of intrekking van de toekenning van beheersbevoegdheden voor specifieke instanties of autoriteiten.

Artikel 15

Intrekking of opschorting van de erkenning van de nationale ordonnateur en het nationaal fonds

1. Wanneer de Commissie beheersbevoegdheden heeft toegekend, dient de voor de erkenning bevoegde functionaris erop te blijven toezien dat aan alle vereisten voor de handhaving van de erkenning wordt voldaan; hij stelt de Commissie in kennis van elke wijziging van betekenis in dit verband.

2. Indien aan een of meer van de vereisten van artikel 11 niet of niet langer wordt voldaan, schort de voor de erkenning bevoegde functionaris de erkenning van de nationale ordonnateur op of trekt hij de erkenning in en deelt hij dit besluit en de redenen daarvan onmiddellijk aan de Commissie mee. Alvorens de erkenning weer van kracht te verklaren, vergewist de voor de erkenning bevoegde functionaris zich ervan dat aan die vereisten opnieuw wordt voldaan. Daarbij baseert hij zich op een accountantsverklaring als bedoeld in artikel 12, lid 2.

3. Wanneer de erkenning van de nationale ordonnateur door de voor de erkenning bevoegde functionaris is ingetrokken of opgeschort, zijn de bepalingen van dit lid van toepassing.

De Commissie stopt de overdracht van middelen aan het begunstigde land zolang de erkenning niet van kracht is.

Gedurende de periode dat de erkenning niet van kracht is, worden alle eurorekeningen of de eurorekeningen voor de betrokken afdelingen geblokkeerd en komen betalingen van het nationaal fonds van deze geblokkeerde eurorekingen niet in aanmerking voor financiering door de Gemeenschap.

Onverminderd de mogelijkheid tot toepassing van andere financiële correcties, kan de Commissie ten aanzien van het begunstigde land de financiële correcties bedoeld in artikel 49 toepassen wegens niet-naleving van de vereisten voor de toekenning van beheersbevoegdheden in het verleden.

Artikel 16

Intrekking of opschorting van de erkenning van de operationele structuren

1. Wanneer de Commissie beheersbevoegdheden heeft toegekend, dient de nationale ordonnateur erop te blijven toezien dat aan alle vereisten voor de handhaving van de erkenning wordt voldaan; hij stelt de Commissie in kennis van elke wijziging van betekenis in dit verband.

2. Indien aan een of meer van de vereisten van artikel 11 niet of niet langer wordt voldaan, schort de nationale ordonnateur de erkenning van de betrokken operationele structuur op of trekt hij de erkenning in en deelt hij dit besluit en de redenen daarvan onmiddellijk aan de Commissie en de voor de erkenning bevoegde functionaris mee.

Alvorens de erkenning weer van kracht te verklaren, vergewist de nationale ordonnateur zich ervan dat aan die vereisten opnieuw wordt voldaan. Daarbij baseert hij zich op een accountantsverklaring als bedoeld in artikel 13, lid 2.

3. Wanneer de erkenning van een operationele structuur door de nationale ordonnateur is ingetrokken of opgeschort, zijn de bepalingen van dit lid van toepassing.

De Commissie verricht geen overdracht van middelen aan het begunstigde land met betrekking tot programma’s of activiteiten die door de betrokken operationele structuur worden uitgevoerd zolang de erkenning daarvan is opgeschort of ingetrokken.

Onverminderd de mogelijkheid tot toepassing van andere financiële correcties, kan de Commissie ten aanzien van het begunstigde land de financiële correcties bedoeld in artikel 49 toepassen wegens niet-naleving van de vereisten en voorwaarden voor de toekenning van beheersbevoegdheden in het verleden.

Nieuwe juridische verbintenissen met betrekking tot de betrokken operationele structuur die het begunstigde land aangaat gedurende de periode dat de erkenning niet van kracht is, komen niet in aanmerking voor financiering door de Gemeenschap.

De nationale ordonnateur is verantwoordelijk voor het nemen van alle passende vrijwaringsmaatregelen met betrekking tot door de betrokken operationele structuur verrichte betalingen of ondertekende contracten.

Artikel 17

Intrekking of opschorting van de toekenning van beheersbevoegdheden

1. De Commissie ziet toe op de naleving van vereisten van artikel 11.

2. Ongeacht het besluit van de voor de erkenning bevoegde functionaris tot handhaving, opschorting of intrekking van de erkenning van de nationale ordonnateur, en ongeacht het besluit van de nationale ordonnateur tot handhaving, opschorting of intrekking van de erkenning van de operationele structuur, kan de Commissie de toekenning van beheersbevoegdheden te allen tijde intrekken of opschorten, met name indien aan een of meer van de vereisten van artikel 11 niet of niet langer wordt voldaan.

3. Wanneer de toekenning van beheersbevoegdheden door de Commissie is ingetrokken of opgeschort, zijn de bepalingen van dit lid van toepassing.

De Commissie stopt de overdracht van middelen aan het begunstigde land.

Onverminderd de mogelijkheid tot toepassing van andere financiële correcties, kan de Commissie ten aanzien van het begunstigde land de in artikel 49 bedoelde financiële correcties toepassen wegens niet-naleving van de vereisten voor de toekenning van beheersbevoegdheden in het verleden.

De Commissie kan in een specifiek besluit andere gevolgen van de opschorting of intrekking vaststellen.

Artikel 18

Decentralisatie zonder controle vooraf door de Commissie

1. Decentralisatie zonder controle vooraf door de Commissie is de doelstelling voor de tenuitvoerlegging van alle afdelingen van het IPA waarbij de steun overeenkomstig artikel 10 gedecentraliseerd wordt uitgevoerd. De termijn voor het bereiken van deze doelstelling kan per afdeling van het IPA verschillen.

2. Alvorens de bij het Commissiebesluit tot toekenning van beheersbevoegdheden vastgestelde controles vooraf af te schaffen, vergewist de Commissie zich ervan dat het betrokken beheer- en controlesysteem naar behoren functioneert overeenkomstig de desbetreffende communautaire en nationale voorschriften.

3. Met name houdt de Commissie toezicht op de tenuitvoerlegging door het begunstigde land van de routekaart die deel uitmaakt van de financieringsovereenkomst, als bedoeld in artikel 8, lid 4, onder c), die in gefaseerde afschaffing van verschillende soorten controle vooraf kan voorzien.

4. De Commissie houdt rekening met de resultaten die het begunstigde land in dit verband heeft bereikt, met name wat betreft de verlening van steun en het onderhandelingsproces.

Artikel 19

Maatregelen ter bestrijding van fraude

1. De begunstigde landen zorgen voor onderzoek en effectieve aanpak van vermoede gevallen van fraude of onregelmatigheden en zien toe op het functioneren van een controle- en verslagorgaan dat gelijkwaardig is met het mechanisme als bedoeld in Verordening (EG) nr. 1828/2006 van de Commissie (9) is voorzien. Bij een vermoeden van fraude of onregelmatigheid wordt de Commissie onverwijld op de hoogte gesteld.

2. Voorts nemen de begunstigde landen passende maatregelen om in ieder stadium van de aanbestedingsprocedure of de procedure voor subsidieverlening, of tijdens de tenuitvoerlegging van de overeenkomstige contracten actieve of passieve corruptiepraktijken te voorkomen of te bestrijden.

Artikel 20

Controlespoor

De nationale ordonnateur ziet erop toe dat alle relevante informatie beschikbaar is, zodat te allen tijde een voldoende gedetailleerd controlespoor aanwezig is. Deze informatie omvat bewijsstukken inzake de goedkeuring van betalingsaanvragen, de boeking en uitbetaling van dergelijke verzoeken en de afhandeling van voorschotten, garanties en schulden.

Subsectie 2

Structuren en autoriteiten

Artikel 21

Aanwijzing

1. Het begunstigde land wijst de volgende verschillende instanties en autoriteiten aan:

a) een nationale IPA-coördinator;

b) een strategische coördinator voor de afdelingen regionale ontwikkeling en ontwikkeling van het menselijk potentieel;

c) een voor de erkenning bevoegde functionaris;

d) een nationale ordonnateur;

e) een nationaal fonds;

f) een operationele structuur per IPA-afdeling of programma;

g) een auditautoriteit.

2. Het begunstigde land ziet toe op een passende scheiding van taken met betrekking tot de instanties en autoriteiten genoemd in lid 1, onder a) tot en met g), overeenkomstig artikel 56, lid 2, van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002.

3. Pas nadat de in lid 1 genoemde instanties en autoriteiten zijn aangewezen en in functie zijn, kent de Commissie overeenkomstig artikel 14 van deze verordening de beheersbevoegdheden toe aan het begunstigde land.

Artikel 22

Taken en verantwoordelijkheden van de nationale IPA-coördinator

1. Het begunstigde land benoemt een nationale IPA-coördinator. Deze is een hoge ambtenaar van de regering of de nationale overheid van het begunstigde land, die toeziet op de algemene coördinatie van de steun uit hoofde van de IPA-verordening.

2. De nationale IPA-coördinator heeft in het bijzonder de volgende taken:

a) hij ziet erop toe dat tussen de Commissie en het begunstigde land een partnerschap bestaat en dat er een nauwe band is tussen het algemene toetredingsproces en het gebruik van de steun uit hoofde van de IPA-verordening;

b) hij draagt de algemene verantwoordelijkheid voor: — de coherentie en de coördinatie van de programma’s die krachtens deze verordening worden ingesteld; — de jaarlijkse programmering van de afdeling omschakeling en institutionele opbouw op nationaal niveau; — de coördinatie van de deelname van het begunstigde land aan de relevante programma’s voor grensoverschrijdende samenwerking met zowel lidstaten als andere begunstigde landen en de transnationale, interregionale en zeebekkenprogramma’s in het kader van andere communautaire instrumenten. De nationale IPA-coördinator kan deze coördinatietaken delegeren aan een coördinator voor grensoverschrijdende samenwerking;

c) hij stelt de in artikel 61, lid 3, bedoelde IPA-jaarverslagen en -eindverslagen inzake de uitvoering van de steun op en dient die, nadat zij door het IPA-comité van toezicht zijn beoordeeld, in bij de Commissie, met kopie aan de nationale ordonnateur.

Artikel 23

Taken en verantwoordelijkheden van de strategische coördinator

1. Het begunstigde land benoemt een strategische coördinator voor de coördinatie van de afdelingen regionale ontwikkeling en ontwikkeling van het menselijk potentieel, onder verantwoordelijkheid van de nationale IPA-coördinator. De strategische coördinator fungeert als een entiteit binnen de nationale overheid van het begunstigde land en is niet rechtstreeks betrokken bij de tenuitvoerlegging van de desbetreffende afdelingen.

2. De strategische coördinator heeft met name de volgende taken:

a) hij coördineert de steun die wordt verleend in het kader van de afdelingen regionale ontwikkeling en ontwikkeling van het menselijk potentieel;

b) hij stelt het in artikel 154 bedoelde strategisch coherentiekader op;

c) hij verzorgt de coördinatie tussen sectorstrategieën en sectorprogramma’s.

Artikel 24

Verantwoordelijkheden van de voor de erkenning bevoegde functionaris

1. Het begunstigde land benoemt een voor de erkenning bevoegde functionaris. Deze is een hoge ambtenaar van de regering of de nationale overheid van het begunstigde land.

2. De voor de erkenning bevoegde functionaris is verantwoordelijk voor de erkenning en voor het toezicht op en de opschorting of intrekking van de erkenning van de nationale ordonnateur en het nationaal fonds overeenkomstig de artikelen 12 en 15.

Artikel 25

Taken en verantwoordelijkheden van de nationale ordonnateur

1. Het begunstigde land benoemt een nationale ordonnateur. Deze is een hoge ambtenaar van de regering of de nationale overheid van het begunstigde land.

2. De nationale ordonnateur heeft de volgende taken:

a) als hoofd van het nationaal fonds draagt hij de algemene verantwoordelijkheid voor het financieel beheer van de EU-middelen in het begunstigde land; hij is verantwoordelijk voor de wettigheid en regelmatigheid van de onderliggende transacties;

b) hij is verantwoordelijk voor de efficiënte werking van de beheer- en controlesystemen in het kader van de IPA-verordening.

3. Voor de toepassing van lid 2, onder a), verricht de nationale ordonnateur met name de volgende werkzaamheden:

a) hij stelt de betrouwbaarheidsverklaring op betreffende de wettigheid en regelmatigheid van de onderliggende transacties;

b) hij stelt gecertificeerde uitgavenstaten en betalingsaanvragen op en dient deze bij de Commissie in; hij draagt de algemene verantwoordelijkheid voor de nauwkeurigheid van de betalingsaanvraag en voor de overdracht van middelen aan de operationele structuren en/of eindbegunstigden;

c) hij gaat na of er sprake is van medefinanciering en of die correct is uitgevoerd;

d) hij zorgt ervoor dat elke onregelmatigheid wordt opgespoord en onmiddellijk wordt gemeld;

e) hij verricht financiële aanpassingen die vereist zijn in verband met opgespoorde onregelmatigheden, zoals bedoeld in artikel 50;

f) hij is het contactpunt voor financiële informatie die door de Commissie en het begunstigde land wordt uitgewisseld.

4. Voor de toepassing van lid 2, onder b), verricht de nationale ordonnateur met name de volgende werkzaamheden:

a) hij is verantwoordelijk voor de erkenning en voor het toezicht op en de opschorting of intrekking van de erkenning van de operationele structuren;

b) hij zorgt voor de instelling en de efficiënte werking van de systemen voor het beheer van de steun die uit hoofde van de IPA-verordening wordt verleend;

c) hij ziet erop toe dat het systeem voor interne controle van het beheer van middelen effectief en efficiënt werkt;

d) hij brengt verslag uit over de beheer- en controlesystemen;

e) hij ziet erop toe dat er een goed functionerend verslag- en informatiesysteem is;

f) hij geeft gevolg aan de bevindingen van de controleverslagen van de auditautoriteit overeenkomstig artikel 30, lid 1;

g) hij stelt de Commissie onmiddellijk op de hoogte van elke betekenisvolle wijziging met betrekking tot de beheer- en controlesystemen en doet de voor de erkenning bevoegde functionaris een afschrift van die kennisgeving toekomen.

5. Met betrekking tot de taken die de nationale ordonnateur in lid 2, onder a) en b), zijn opgedragen, stelt hij jaarlijks een betrouwbaarheidsverklaring op, zoals bedoeld in artikel 27.

Artikel 26

Het nationaal fonds

Het nationaal fonds wordt ondergebracht bij een van de nationale ministeries met budgettaire bevoegdheden van het begunstigde land. Het nationaal fonds treedt op als centrale thesaurie en wordt belast met werkzaamheden inzake het financiële beheer van de steun uit hoofde van de IPA-verordening onder verantwoordelijkheid van de nationale ordonnateur.

Het wordt met name belast met het beheren van de bankrekeningen, het richten van verzoeken om middelen aan de Commissie, het verlenen van machtiging voor de overdracht van middelen van de Commissie aan de operationele structuren of de eindbegunstigden en het uitbrengen van financieel verslag aan de Commissie.

Artikel 27

Opstellen van de betrouwbaarheidsverklaring door de nationale ordonnateur

1. Overeenkomstig artikel 25, lid 5, stelt de nationale ordonnateur jaarlijks uiterlijk op 28 februari een beheersverklaring op, waarin hij de betrouwbaarheid van de rekeningen bevestigt. Een kopie van de betrouwbaarheidsverklaring doet hij toekomen aan de voor de erkenning bevoegde functionaris.

2. Voor het opstellen van de betrouwbaarheidsverklaring baseert de nationale ordonnateur zich op de supervisie op de beheer- en controlesystemen die hij gedurende het begrotingsjaar heeft uitgeoefend.

3. De betrouwbaarheidsverklaring wordt opgesteld zoals in de kaderovereenkomst aangegeven en omvat:

a) een bevestiging dat de beheer- en controlesystemen doeltreffend functioneren;

b) een bevestiging van de wettigheid en regelmatigheid van de onderliggende transacties;

c) informatie betreffende eventuele wijzigingen van de systemen en de controles en ondersteunende boekhoudkundige informatie.

4. Indien de bevestigingen bedoeld in lid 3, onder a) en b), niet kunnen worden afgegeven, stelt de nationale ordonnateur de Commissie in kennis van de redenen en potentiële gevolgen daarvan en van de maatregelen die worden genomen om de situatie te verhelpen en de belangen van de Gemeenschap te beschermen. Een kopie van deze informatie doet hij toekomen aan de voor de erkenning bevoegde functionaris.

Artikel 28

Taken en verantwoordelijkheden van de operationele structuur

1. Voor elke afdeling en elk programma van het IPA wordt een operationele structuur opgericht die zich bezighoudt met het beheer en de uitvoering van de steun uit hoofde van de IPA-verordening.

De operationele structuur bestaat uit een instantie of een groep instanties binnen de overheid van het begunstigde land.

2. De operationele structuur is ervoor verantwoordelijk dat het betrokken programma of de betrokken programma’s overeenkomstig het beginsel van goed financieel beheer worden beheerd en uitgevoerd. De operationele structuur voert daartoe een aantal taken uit, waaronder:

a) het opstellen van de jaarprogramma’s of meerjarenprogramma’s;

b) het houden van toezicht op de uitvoering van de programma’s en het geven van sturing aan de werkzaamheden van het sectoraal comité van toezicht als bedoeld in artikel 59, met name door het verstrekken van de documenten die nodig zijn om op de kwaliteit van de uitvoering van de programma’s toezicht te kunnen houden;

c) het opstellen van de in artikel 61, lid 1, bedoelde jaar- en eindverslagen over de tenuitvoerlegging per sector en het indienen daarvan, nadat zij door het sectoraal comité van toezicht zijn beoordeeld, bij de Commissie, de nationale IPA-coördinator en de nationale ordonnateur;

d) erop toezien dat de activiteiten voor financiering worden geselecteerd en goedgekeurd met inachtneming van de voor de programma’s geldende criteria en mechanismen en dat zij in overeenstemming zijn met de geldende communautaire en nationale voorschriften;

e) het instellen van procedures om te garanderen dat alle documenten die nodig zijn om voor een toereikend controlespoor te zorgen, worden bijgehouden overeenkomstig artikel 20;

f) het opzetten van procedures voor aanbesteding, toekenning van subsidies, het opstellen van contracten en het verrichten van betalingen aan en invorderingen bij de eindbegunstigde;

g) erop toezien dat alle bij de uitvoering van de activiteiten betrokken instanties met een afzonderlijk boekhoudsysteem of een afzonderlijke boekhoudkundige codering werken;

h) erop toezien dat het nationaal fonds en de nationale ordonnateur alle nodige informatie ontvangen over de in verband met de uitgaven gevolgde procedures en verificaties;

i) het opzetten, bijhouden en bijwerken van het rapportage- en informatiesysteem;

j) het uitvoeren van verificaties dat de opgegeven uitgaven inderdaad zijn gedaan, overeenkomstig de toepasselijke voorschriften, dat de producten of diensten overeenkomstig het goedkeuringsbesluit zijn geleverd of uitgevoerd en dat de betalingsverzoeken van de eindbegunstigde correct zijn. Deze verificaties hebben betrekking op de administratieve, financiële, technische en fysieke aspecten van de activiteiten;

k) het verrichten van de interne controle van de verschillende instanties waaruit de operationele structuur bestaat;

l) het uitbrengen van verslag over onregelmatigheden;

m) het toezien op de naleving van de vereisten inzake informatie en publiciteit.

3. De personen die leiding geven aan de instanties waaruit de operationele structuur bestaat worden op duidelijke wijze aangewezen en zijn verantwoordelijk voor de taken die aan de desbetreffende instanties zijn toegewezen, zulks overeenkomstig artikel 11, lid 3.

Artikel 29

Taken en verantwoordelijkheden van de auditautoriteit

1. Het begunstigde land wijst een auditautoriteit aan die functioneel onafhankelijk is van alle betrokkenen bij de beheer- en controlesystemen en die haar werkzaamheden uitvoert volgens internationaal aanvaarde controlenormen. De auditautoriteit is verantwoordelijk voor het verifiëren van de goede werking van de beheer- en controlesystemen.

2. De auditautoriteit heeft onder verantwoordelijkheid van het hoofd ervan met name tot taak:

a) ieder jaar een jaarlijks controlewerkplan op te zetten en uit te voeren, dat controles omvat van: — de doeltreffende werking van de beheer- en controlesystemen, — de betrouwbaarheid van de controle-informatie die aan de Commissie wordt verstrekt. De controlewerkzaamheden omvatten de controle van een passende steekproef van de activiteiten en een onderzoek van de procedures. Het jaarlijkse controlewerkplan wordt vóór het begin van het desbetreffende jaar aan de nationale ordonnateur en de Commissie voorgelegd.

b) de volgende documenten in te dienen: — een jaarverslag over de controlewerkzaamheden, volgens het model in de kaderovereenkomst, waarin wordt opgegeven welke middelen de auditautoriteit heeft gebruikt en een samenvatting wordt gegeven van alle eventuele zwakke punten die zijn aangetroffen in de beheer- en controlesystemen of de bevindingen inzake transacties in het kader van de controles die tijdens de voorgaande periode van 12 maanden, eindigende op 30 september van het betrokken jaar, volgens het jaarlijkse controlewerkplan zijn uitgevoerd. Het jaarlijkse activiteitenverslag over de controle wordt ieder jaar uiterlijk op 31 december ingediend bij de Commissie, de nationale ordonnateur en de voor de erkenning bevoegde functionaris. Het eerste verslag heeft betrekking op de periode van de inwerkingtreding van deze verordening tot en met 30 november 2007, — een jaarlijkse verklaring, volgens het model in de kaderovereenkomst, over de effectieve werking van de beheer- en controlesystemen en de naleving van de vereisten van deze verordening en/of andere overeenkomsten tussen de Commissie en het begunstigde land. Deze verklaring wordt gericht tot de Commissie, de nationale ordonnateur en de voor de erkenning bevoegde functionaris. De verklaring heeft betrekking op dezelfde periode en dient binnen dezelfde termijn te worden afgegeven als het jaarverslag over de controleactiviteiten, — een verklaring over elke door de nationale ordonnateur bij de Commissie ingediende definitieve uitgavenstaat betreffende de afsluiting van een programma of een onderdeel daarvan. Waar van toepassing omvat de definitieve uitgavenstaat betalingsaanvragen in de vorm van jaarlijks opgegeven rekeningen. De verklaring inzake een definitieve uitgavenstaat wordt opgesteld volgens het model in de bijlage bij de kaderovereenkomst. Zij heeft betrekking op de geldigheid van de definitieve betalingsaanvraag en de nauwkeurigheid van de financiële informatie en wordt waar van toepassing ondersteund door een eindverslag inzake de controleactiviteiten. De verklaring wordt bij de Commissie en de voor de erkenning bevoegde functionaris ingediend samen met de desbetreffende definitieve uitgavenstaat die door de nationale ordonnateur wordt ingediend, of uiterlijk drie maanden na de indiening van die definitieve uitgavenstaat.

Nadere vereisten voor het jaarlijkse controlewerkplan en/of de onder b) genoemde verslagen en verklaringen kunnen in de sectorale overeenkomst of financieringsovereenkomst worden opgenomen.

Wat de bij het uitvoeren van de controlewerkzaamheden en het opstellen van de verslagen en accountantsverklaringen te volgen methoden betreft, dient de auditautoriteit te voldoen aan de internationale controlenormen, met name ten aanzien van risicobeoordeling, de materialiteit van de controle en de steekproeven. Deze methoden kunnen worden aangevuld met nadere richtsnoeren en definities van de Commissie, met name in verband met een passende algemene aanpak inzake steekproeven, betrouwbaarheidsniveaus en materialiteit.

Artikel 30

Follow-up van de verslagen van de auditautoriteit

1. Na ontvangst van de in artikel 29, lid 2, onder b), eerste en tweede streepje, bedoelde verslagen en verklaringen doet de nationale ordonnateur het volgende:

a) hij beslist of de beheer- en controlesystemen moeten worden verbeterd, hij legt alle besluiten in dat verband vast en zorgt voor een tijdige uitvoering van die verbeteringen;

b) hij verricht alle noodzakelijke aanpassingen van de betalingsaanvragen aan de Commissie.

2. De Commissie kan beslissen zelf actie te ondernemen naar aanleiding van de ontvangen verslagen en verklaringen, bijvoorbeeld door een procedure voor financiële correctie in te leiden, of eisen dat het begunstigde land maatregelen neemt; de Commissie stelt de nationale ordonnateur en de voor de erkenning bevoegde functionaris van haar beslissing op de hoogte.

Artikel 31

Specifieke instanties

Binnen het algemene kader dat gevormd wordt door de structuren en autoriteiten genoemd in artikel 21, kunnen de in artikel 28 beschreven functies worden gegroepeerd en toegewezen aan specifieke instanties binnen of buiten de oorspronkelijk aangewezen operationele structuren. Bij deze groepering en aanwijzing wordt de door Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 voorgeschreven scheiding van functies in acht genomen en erop toegezien dat de eindverantwoordelijkheid voor de in het genoemde artikel beschreven functies bij de oorspronkelijk aangewezen operationele structuur blijft liggen. Een dergelijke herstructurering wordt vastgelegd in een schriftelijke overeenkomst en moet worden erkend door de nationale ordonnateur; de beheersbevoegdheden moeten door de Commissie worden toegekend.

Sectie 2

Andere vormen van beheer

Artikel 32

Structuren en autoriteiten voor gecentraliseerd of gezamenlijk beheer

1. Bij gecentraliseerd of gezamenlijk beheer wijst het begunstigde land een nationale IPA-coördinator aan, die het begunstigde land bij de Commissie vertegenwoordigt. De nationale IPA-coördinator ziet erop toe dat de Commissie en het begunstigde land nauwe contacten onderhouden met betrekking tot zowel het algemene toetredingsproces als de pretoetredingssteun van de EU uit hoofde van de IPA-verordening.

De nationale IPA-coördinator is ook verantwoordelijk voor de coördinatie van de deelname van het begunstigde land aan de relevante programma’s voor grensoverschrijdende samenwerking met zowel lidstaten als andere begunstigde landen en de transnationale, interregionale en zeebekkenprogramma’s in het kader van andere communautaire instrumenten. De nationale IPA-coördinator kan deze coördinatietaken delegeren aan een coördinator voor grensoverschrijdende samenwerking.

2. Wat de afdeling grensoverschrijdende samenwerking betreft, worden de operationele structuren aangewezen en ingesteld door het begunstigde land overeenkomstig artikel 139.

Artikel 33

Structuren en autoriteiten voor gedeeld beheer

Bij grensoverschrijdende programma’s die in gedeeld beheer met een lidstaat worden uitgevoerd, worden in de lidstaten die aan het grensoverschrijdende programma deelnemen de volgende structuren ingesteld overeenkomstig artikel 102:

— één beheersautoriteit,

— één certificeringsautoriteit,

— één auditautoriteit.

HOOFDSTUK III

Financiële bijdrage van de Europese Gemeenschap

Artikel 34

Subsidiabiliteit van de uitgaven

1. In het geval van gedecentraliseerd beheer komen, ook indien de voor de erkenning bevoegde functionaris en de nationale ordonnateur hun erkenning hebben uitgesproken, ondertekende contracten en aanvullingen daarop, verrichte uitgaven en verrichte betalingen door de nationale autoriteiten niet in aanmerking voor financiering uit hoofde van de IPA-verordening totdat de Commissie de beheersbevoegdheden heeft toegekend aan de betrokken structuren en autoriteiten, tenzij in lid 2 anders bepaald.

De einddatum voor de subsidiabiliteit van de uitgaven wordt vastgesteld in deel II of in de financieringsovereenkomsten, indien nodig.

2. Technische bijstand ter ondersteuning van het opzetten van de beheer- en controlesystemen kan, voor uitgaven die zijn verricht na 1 januari 2007, voor financiering in aanmerking komen ook voordat de beheersbevoegdheden zijn toegekend.

Het uitschrijven van oproepen tot het indienen van voorstellen of aanbestedingen kan eveneens voor financiering in aanmerking komen voordat de beheersbevoegdheden zijn toegekend, doch na 1 januari 2007, indien de initiële toekenning van beheersbevoegdheden wordt verricht binnen de termijn die is vastgesteld in een voorbehoudsclausule die in de betrokken activiteiten, oproepen of aanbestedingsberichten is opgenomen en mits de betrokken documenten tevoren door de Commissie zijn goedgekeurd. De betrokken oproepen tot het indienen van voorstellen en aanbestedingen kunnen, afhankelijk van het besluit tot toekenning van beheersbevoegdheden, worden geannuleerd of gewijzigd.

3. De volgende uitgaven komen niet in aanmerking voor steun uit hoofde van de IPA-verordening:

a) belastingen, inclusief belasting over de toegevoegde waarde;

b) douanerechten en invoerrechten of andere heffingen;

c) de aankoop, huur of lease van grond en bestaande gebouwen;

d) boeten, financiële sancties en proceskosten;

e) exploitatiekosten;

f) de kosten van tweedehands materieel;

g) bankkosten, kosten van zekerheidstellingen en soortgelijke kosten;

h) conversiekosten, heffingen en wisselkoersverliezen die samenhangen met afdelingspecifieke eurorekeningen, alsmede andere zuiver financiële kosten;

i) bijdragen in natura.

4. Ten aanzien van uit hoofde van deze verordening gefinancierde uitgaven mag geen andere financiering uit de Gemeenschapsbegroting worden verstrekt.

Artikel 35

Behandeling van ontvangsten

1. Voor de toepassing van deze verordening zijn onder ontvangsten begrepen inkomsten die in het kader van een activiteit gedurende de medefinancieringsperiode worden verkregen uit verkoop, verhuur, diensten, inschrijvingsgelden of andere daarmee gelijkgestelde ontvangsten, met uitzondering van:

a) ontvangsten die tijdens de gehele economische levensduur van de medegefinancierde investeringen worden verkregen in het geval van investeringen in ondernemingen;

b) ontvangsten verkregen in het kader van de een financiële instrumenteringsmaatregel, waaronder risicokapitaal- en leningsfondsen, garantiefondsen en leasing;

c) waar van toepassing bijdragen die de particuliere sector bij wijze van medefinanciering van de activiteiten levert en die in de financiële tabellen van het programma naast de overheidsbijdragen worden vermeld.

2. De in lid 1 bedoelde ontvangsten vormen inkomsten die op de voor de betrokken activiteit subsidiabele uitgaven in mindering worden gebracht. Uiterlijk bij de afsluiting van het programma worden dergelijke ontvangsten volledig of verhoudingsgewijs, afhankelijk van het feit of zij volledig of slechts gedeeltelijk door de medegefinancierde activiteit zijn verkregen, in mindering gebracht op de subsidiabele uitgaven van de betrokken activiteit.

3. Dit artikel is niet van toepassing op:

— de afdeling plattelandsontwikkeling,

— inkomstengenererende infrastructuur als bedoeld in artikel 150.

Artikel 36

Eigendom van de rente

Alle rente die op afdelingsspecifieke eurorekeningen wordt ontvangen, blijft eigendom van het begunstigde land. De renteopbrengsten van de financiering van een programma door de Gemeenschap worden uitsluitend voor het betrokken programma bestemd, aangezien die renteopbrengsten worden beschouwd als onderdeel van de middelen van het begunstigde land in de vorm van een nationale overheidsbijdrage, en worden bij de Commissie gedeclareerd op het tijdstip van de definitieve afsluiting van het programma.

Artikel 37

Communautaire financiering

1. De financiële bijdrage van de Gemeenschap aan de uitgaven in het kader van jaarprogramma’s of meerjarenprogramma’s wordt vastgesteld in overeenstemming met de toewijzingen die zijn voorgesteld in het indicatieve financiële meerjarenkader bedoeld in artikel 5 van de IPA-verordening.

2. Voor alle activiteiten waarvoor in het kader van de diverse afdelingen van het IPA steun wordt ontvangen, dient een nationale en een communautaire bijdrage te worden geleverd.

Artikel 38

Steunintensiteit en percentage van de bijdrage van de Gemeenschap

1. De bijdrage van de Gemeenschap wordt berekend op basis van de subsidiabele kosten als in deel II voor elke afdeling van het IPA vastgesteld.

2. In de financieringsbesluiten tot vaststelling van de jaarprogramma’s of meerjarenprogramma’s voor elke IPA-afdeling worden het indicatieve maximumbedrag van de bijdrage van de Gemeenschap en het maximumpercentage voor elk zwaartepunt vastgesteld.

HOOFDSTUK IV

Financieel beheer

Sectie 1

Begrotingsvastleggingen

Artikel 39

Beginselen

1. Op basis van de financieringsbesluiten tot goedkeuring van jaarprogramma’s worden begrotingskredieten vastgelegd voor het bedrag van de juridische verbintenis, in de vorm van een financieringsovereenkomst met het begunstigde land.

2. Financieringsbesluiten tot goedkeuring van meerjarenprogramma’s kunnen voorzien in het aangaan van meerjarige juridische verbintenissen in de vorm van financieringsovereenkomsten met het begunstigde land.

De vastlegging die overeenstemt met het bedrag van de juridische verbintenis mag in dergelijke gevallen in jaartranches worden verdeeld, indien dat in het financieringsbesluit wordt vastgelegd en met inachtneming van het indicatieve financiële meerjarenkader. In het desbetreffende financieringsbesluit en de financieringsovereenkomst worden voor deze verdeling passende financiële tabellen opgenomen.

Sectie 2

Regels voor gedecentraliseerd beheer

Artikel 40

Betalingen

1. Betaling van de bijdrage van de Gemeenschap geschiedt door de Commissie binnen de grenzen van de beschikbare middelen. In het geval van meerjarenprogramma’s wordt elke betaling afgeboekt op de oudste openstaande vastleggingen van de betrokken IPA-afdeling.

2. De betalingen gebeuren in de vorm van een voorfinanciering, tussentijdse betalingen en een saldobetaling.

3. Ieder jaar zendt het begunstigde land de Commissie uiterlijk op 28 februari voor elke IPA-afdeling of programma een raming van zijn vermoedelijke betalingsaanvragen voor het betrokken begrotingsjaar en het daaropvolgende begrotingsjaar. De Commissie kan, wanneer zij dat nodig acht, verzoeken dat de raming wordt bijgewerkt.

4. Waar nodig geschiedt de uitwisseling van gegevens inzake financiële transacties tussen de Commissie en de in artikel 21 bedoelde autoriteiten en structuren op elektronische wijze, volgens procedures die de Commissie en het begunstigde land zijn overeengekomen.

5. Het totaal van voorfinanciering en tussentijdse betalingen mag niet meer dan 95 % van de bijdrage van de Gemeenschap omvatten, zoals beschreven in de financiële tabel van elk programma.

6. Ook nadat het in lid 5 bedoelde maximum is bereikt, blijft de nationale ordonnateur de Commissie in kennis stellen van alle gecertificeerde uitgavenstaten en van alle bedragen die zijn teruggevorderd.

7. De bedragen die voorkomen in de door het begunstigde land voorgelegde programma’s, in gecertificeerde uitgavenstaten, in betalingsaanvragen en in uitgaven als vermeld in de uitvoeringsverslagen, luiden in euro. De begunstigde landen rekenen de uitgaven die in de nationale munteenheid zijn verricht om in euro aan de hand van de maandelijkse boekhoudkundige koers voor de euro die door de Commissie is vastgesteld voor de maand waarin de uitgave in de rekeningen van de betrokken operationele structuur is opgenomen.

8. De betalingen van de Commissie aan het nationale fonds worden overgeboekt op de eurorekening, overeenkomstig het bepaalde in de artikelen 41 tot en met 45 en in de kaderovereenkomst, de sectorale overeenkomst of de financieringsovereenkomst. Voor elk van de betrokken IPA-programma’s of -afdelingen wordt één eurorekening geopend, die uitsluitend wordt gebruikt voor transacties in verband met dat programma of die afdeling.

9. De begunstigde landen zien erop toe dat de eindbegunstigden het gehele bedrag van de overheidsbijdrage tijdig ontvangen. Er mogen geen specifieke extra heffingen of andere heffingen met gelijke werking worden toegepast die het totale bedrag voor de eindbegunstigden verminderen.

10. De uitgaven mogen slechts door de Gemeenschap worden gefinancierd indien zij door de eindbegunstigde verschuldigd en betaald zijn. De door de eindbegunstigden betaalde uitgaven moeten worden verantwoord met geaccordeerde rekeningen of boekhoudkundige stukken met gelijkwaardige bewijskracht of met andere relevante documenten als het andere vormen van steun betreft. De uitgaven moeten zijn gecertificeerd door de nationale ordonnateur.

Artikel 41

Ontvankelijkheid van de betalingsaanvragen

Betalingsaanvragen kunnen slechts door de Commissie worden goedgekeurd indien aan de minimumvereisten van artikel 42, lid 1, artikel 43, lid 1, en artikel 45, lid 1, is voldaan.

Artikel 42

Voorfinanciering

1. Wanneer een betalingsaanvraag voor voorfinanciering wordt ingediend, zijn de in artikel 41 bedoelde minimumvereisten als volgt:

a) de nationale ordonnateur heeft de Commissie in kennis gesteld van de opening van de betrokken eurorekening;

b) de erkenning door de voor de erkenning bevoegde functionaris en de nationale ordonnateur is van kracht en de toekenning van beheersbevoegdheden door de Commissie is nog steeds geldig;

c) de desbetreffende financieringsovereenkomst is in werking getreden.

2. De voorfinanciering beslaat een bepaald percentage van de bijdrage van de Gemeenschap aan het betrokken programma, zoals vastgesteld in deel II van deze verordening. Bij meerjarenprogramma’s kan de voorfinanciering worden verdeeld over meer begrotingsjaren.

3. Het totale bedrag dat als voorfinanciering is uitgekeerd, wordt aan de Commissie terugbetaald indien niet binnen 15 maanden na de datum waarop de Commissie het eerste voorfinancieringsbedrag heeft uitbetaald, een betalingsaanvraag voor het betrokken programma is toegezonden. Deze terugbetaling is niet van invloed op de bijdrage van de Gemeenschap aan het betrokken programma.

4. Uiterlijk bij de afsluiting van het betrokken programma wordt het totale bedrag van de voorfinanciering vereffend. Tijdens de looptijd van het programma verricht de nationale ordonnateur voorfinancieringsbetalingen uitsluitend voor het uitbetalen van de bijdrage van de Gemeenschap aan uitgaven overeenkomstig deze verordening.

Artikel 43

Tussentijdse betalingen

1. Wanneer een betalingsaanvraag voor een tussentijdse betaling wordt ingediend, zijn de in artikel 41 bedoelde minimumvereisten als volgt:

a) de nationale ordonnateur heeft de Commissie een betalingsaanvraag en een uitgavenstaat met betrekking tot de betaling toegezonden; de uitgavenstaat is gecertificeerd door de nationale ordonnateur;

b) het maximum voor de steun van de Commissie in het kader van elk zwaartepunt, zoals bij het financieringsbesluit van de Commissie vastgesteld, is in acht genomen;

c) de operationele structuur heeft de jaarlijkse sectorale uitvoeringsverslagen, als bedoeld in artikel 61, lid 1, met inbegrip van het meest recente verslag, bij de Commissie ingediend;

d) de auditautoriteit heeft de Commissie, overeenkomstig artikel 29, lid 2, onder b), eerste en tweede streepje, het meest recente jaarverslag over haar controlewerkzaamheden en de verklaring over de conformiteit van de ingestelde beheer- en controlesystemen met de voorwaarden van deze verordening en/of van een overeenkomst tussen de Commissie en het begunstigde land toegezonden;

e) de erkenning door de voor de erkenning bevoegde functionaris en de nationale ordonnateur is van kracht en de toekenning van beheersbevoegdheden door de Commissie is nog steeds geldig.

Indien aan een of meer van de voorwaarden van dit lid niet is voldaan, neemt het begunstigde land op verzoek van de Commissie en binnen de door haar vastgestelde termijn maatregelen om het probleem te verhelpen.

2. Indien blijkt dat niet aan de toepasselijke voorschriften is voldaan of dat middelen van de Commissie oneigenlijk zijn gebruikt, kan de Commissie overeenkomstig artikel 46 de tussentijdse betalingen aan het begunstigde land verminderen of tijdelijk opschorten. Zij stelt het begunstigde land daarvan in kennis.

3. Bij de opschorting of vermindering van de tussentijdse betalingen wordt het evenredigheidsbeginsel in acht genomen en wordt geen afbreuk gedaan aan de besluiten inzake conformiteit, besluiten tot goedkeuring van de rekeningen en financiële correcties.

Artikel 44

Berekening van de betalingen

De betalingen worden berekend op basis van de bijdrage van de Gemeenschap aan de financiering van de desbetreffende activiteiten, met als maximum het bedrag dat verkregen wordt door het voor elk zwaartepunt in het financieringsbesluit vastgestelde medefinancieringspercentage toe te passen op de subsidiabele uitgaven, met inachtneming van de maximale bijdrage van de Gemeenschap die voor elk zwaartepunt is vastgesteld.

Artikel 45

Betaling van het eindsaldo

1. Bij de betaling van het eindsaldo is de in artikel 166 van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 vastgestelde termijn van toepassing en zijn de in artikel 41 bedoelde minimumvereisten als volgt:

a) de nationale ordonnateur heeft de Commissie een definitieve betalingsaanvraag en een definitieve uitgavenstaat toegezonden; de definitieve uitgavenstaat is gecertificeerd door de nationale ordonnateur;

b) de operationele structuur heeft de sectorale eindverslagen voor het betrokken programma, als bedoeld in artikel 61, lid 1, bij de Commissie ingediend;

c) de auditautoriteit heeft de Commissie, overeenkomstig artikel 29, lid 2, onder b), derde streepje, een verklaring over elke definitieve uitgavenstaat toegezonden, gestaafd door een eindverslag betreffende de activiteiten;

d) de erkenning door de voor de erkenning bevoegde functionaris en de nationale ordonnateur is van kracht en de toekenning van beheersbevoegdheden door de Commissie is nog steeds geldig.

2. Het gedeelte van de vastleggingen dat betrekking heeft op meerjarenprogramma’s die op 31 december 2017 nog niet zijn afgesloten en waarvoor de in lid 1 bedoelde documenten op 31 december 2018 nog niet bij de Commissie zijn ingediend, wordt ambtshalve doorgehaald.

Artikel 46

Opschorting van betalingen

1. De Commissie kan betalingen geheel of gedeeltelijk opschorten indien:

a) de beheer- en controlesystemen van het programma ernstige tekortkomingen vertonen die afbreuk doen aan de betrouwbaarheid van de procedure voor de certificering van de betalingen, en er in dat verband geen corrigerende maatregelen zijn genomen; of

b) uitgaven in een gecertificeerde uitgavenstaat verband houden met een ernstige onregelmatigheid ten aanzien waarvan geen corrigerende maatregelen zijn genomen; of

c) er meer duidelijkheid nodig is over de gegevens in de uitgavenstaat.

2. Alvorens de Commissie besluit tot opschorting van de betalingen overeenkomstig lid 1, wordt het begunstigde land gedurende twee maanden in de gelegenheid gesteld opmerkingen in te dienen.

3. De opschorting wordt door de Commissie beëindigd zodra het begunstigde land maatregelen heeft genomen die een einde maken aan de tekortkoming, de onregelmatigheid of het gebrek aan duidelijkheid als bedoeld in lid 1.

Indien het begunstigde land niet de vereiste maatregelen neemt, kan de Commissie besluiten de bijdrage van de Gemeenschap aan het programma geheel of gedeeltelijk in te trekken overeenkomstig artikel 51.

Artikel 47

Afsluiting van een programma

1. Nadat de Commissie een aanvraag tot definitieve betaling heeft ontvangen, wordt een programma als afgesloten beschouwd zodra een van de volgende gebeurtenissen zich heeft voorgedaan:

— betaling van het verschuldigde eindsaldo door de Commissie;

— afgifte van een opdracht tot invordering door de Commissie;

— doorhaling van kredieten door de Commissie.

2. De afsluiting van een programma doet geen afbreuk aan het recht van de Commissie om in een later stadium een financiële correctie uit te voeren.

3. De afsluiting van een programma doet geen afbreuk aan de verplichting van het begunstigde land tot bewaring van relevante documenten overeenkomstig artikel 48.

Artikel 48

Bewaren van documenten

Alle documenten die op een bepaald programma betrekking hebben, worden door het begunstigde land tot ten minste drie jaar na de afsluiting van het programma bewaard. In geval van gerechtelijke procedures of op een met redenen omkleed verzoek van de Commissie wordt deze termijn geschorst.

Artikel 49

Financiële correcties

1. Om zich ervan te vergewissen dat de middelen overeenkomstig de toepasselijke voorschriften worden besteed, past de Commissie procedures voor de goedkeuring van de rekeningen of financiële correctiemechanismen toe overeenkomstig artikel 53 ter, lid 4, en artikel 53 quater, lid 2, van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 en de kaderovereenkomst en eventuele sectorale overeenkomst.

2. Een financiële correctie kan worden toegepast wanneer:

a) een specifieke onregelmatigheid of fraude is vastgesteld, of

b) een zwak punt of tekortkoming in de beheer- en controlesystemen van het begunstigde land is vastgesteld.

3. Indien de Commissie vaststelt dat de uitgaven in het kader van de programma’s waarop deze verordening van toepassing is, zijn gedaan op een wijze die in strijd is met de toepasselijke voorschriften, beslist zij welke bedragen van financiering door de Gemeenschap worden uitgesloten.

4. De Commissie gaat bij de berekening en de vaststelling van dergelijke correcties en bij de daarmee samenhangende invordering te werk volgens de criteria en de procedures van de artikelen 51, 52 en 53. Andere in sectorale overeenkomsten of financieringsovereenkomsten opgenomen bepalingen inzake financiële correcties zijn van toepassing ter aanvulling op deze verordening.

Artikel 50

Financiële aanpassingen

1. De nationale ordonnateur, van wie het in eerste instantie de taak is onregelmatigheden te onderzoeken, verricht de financiële aanpassingen die vereist zijn in verband met opgespoorde onregelmatigheden in activiteiten of operationele programma’s, door de bijdrage van de Gemeenschap aan de betrokken activiteiten of operationele programma’s geheel of gedeeltelijk te schrappen. De nationale ordonnateur houdt rekening met de aard en de ernst van de onregelmatigheden en met het financiële verlies voor de Gemeenschap.

2. In geval van onregelmatigheden vordert de nationale ordonnateur de aan de begunstigde uitbetaalde bijdrage van de Gemeenschap in overeenkomstig de nationale invorderingsprocedures.

Artikel 51

Criteria voor financiële correcties

1. De Commissie kan financiële correcties toepassen door de bijdrage van de Gemeenschap aan een programma geheel of gedeeltelijk in te trekken in de situaties bedoeld in artikel 49, lid 2.

2. Wanneer afzonderlijke onregelmatigheden worden geconstateerd, houdt de Commissie rekening met de systematische aard van de onregelmatigheid om te bepalen of een forfaitaire of geëxtrapoleerde financiële correctie moet worden toegepast.

3. De Commissie houdt bij de vaststelling van het bedrag van een correctie rekening met de aard en de ernst van de onregelmatigheid, en met de omvang en de financiële consequenties van de zwakke punten of tekortkomingen die in het beheer- en controlesysteem voor het betrokken programma zijn geconstateerd.

Artikel 52

Procedure voor financiële correcties

1. Voordat de Commissie tot een financiële correctie besluit, stelt zij de nationale ordonnateur in kennis van haar voorlopige conclusies en verzoekt zij hem binnen twee maanden zijn opmerkingen in te dienen.

Als de Commissie een geëxtrapoleerde of forfaitaire financiële correctie voorstelt, wordt het begunstigde land in de gelegenheid gesteld de werkelijke omvang van de onregelmatigheid vast te stellen door onderzoek van de betrokken documentatie. In overleg met de Commissie mag het begunstigde land dit onderzoek beperken tot een passend deel of een passende steekproef van de betrokken documentatie. Behalve in naar behoren gemotiveerde gevallen mag dit onderzoek niet langer duren dan twee maanden na de in de eerste alinea genoemde termijn van twee maanden.

2. De Commissie houdt rekening met alle door het begunstigde land binnen de in lid 1 genoemde termijn aangevoerde bewijsstukken.

3. De Commissie streeft ernaar een besluit te nemen inzake de financiële correctie binnen zes maanden na het inleiden van de in lid 1 bedoeld procedure.

Artikel 53

Terugbetaling

1. Terugbetalingen aan de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen geschieden vóór de vervaldag die is vermeld in de invorderingsopdracht die is opgesteld overeenkomstig artikel 72 van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002. Deze vervaldatum is de laatste dag van de tweede maand die volgt op de maand waarin de invorderingsopdracht is gegeven.

2. Elke vertraging van de terugbetaling geeft aanleiding tot rente wegens te late betaling, te rekenen vanaf de vervaldatum tot en met de datum van de daadwerkelijke betaling. De toe te passen rentevoet is anderhalf procentpunt hoger dan die welke de Europese Centrale Bank toepast bij haar voornaamste herfinancieringstransacties op de eerste werkdag van de maand waarin de vervaldatum valt.

Artikel 54

Hergebruik van de bijdrage van de Gemeenschap

1. Het bedrag van een bijdrage van de Gemeenschap die overeenkomstig artikel 49 wordt geannuleerd, wordt terugbetaald aan de algemene begroting van de Europese Unie, met inbegrip van de rente op dat bedrag.

2. Een overeenkomstig artikel 50 ingetrokken of ingevorderde bijdrage mag niet opnieuw worden gebruikt voor de activiteit(en) waarop de invordering of de aanpassing is toegepast, noch, als het gaat om een invordering of aanpassing voor een systematische onregelmatigheid, voor bestaande activiteiten binnen het zwaartepunt of het gedeelte daarvan waar de systematische fout is geconstateerd.

Sectie 3

Regels voor gecentraliseerd en gezamenlijk beheer

Artikel 55

Betalingen

1. Betaling van de bijdrage van de Gemeenschap geschiedt door de Commissie binnen de grenzen van de beschikbare middelen.

2. Overeenkomstig artikel 81 van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 wordt een betaling slechts uitgevoerd indien is aangetoond dat de activiteit overeenkomstig de IPA-verordening, deze verordening, het contract of et subsidiebesluit is.

3. De kredieten die benodigd zijn ter dekking van de uitgaven als aangegeven in de jaarprogramma’s worden beschikbaar gesteld op een of meer van de volgende wijzen: betaling van het volledige verschuldigde bedrag; voorfinanciering; een of meer tussentijdse betalingen; betaling van het saldo van de verschuldigde bedragen.

4. De Commissie verricht betalingen waar mogelijk in euro op een eurorekening.

Artikel 56

Afsluiting van een programma

1. Een programma is afgesloten wanneer alle in het kader van dat programma gefinancierde contracten en subsidies zijn afgesloten.

2. Nadat een definitieve betalingsaanvraag is ontvangen, wordt een contract of subsidie als afgesloten beschouwd zodra een van de in artikel 47, lid 1, genoemde gebeurtenissen zich heeft voorgedaan.

3. De afsluiting van een contract of subsidie doet geen afbreuk aan het recht van de Commissie om in een later stadium een financiële correctie uit te voeren.

HOOFDSTUK V

Evaluatie en toezicht

Artikel 57

Evaluatie

1. De evaluaties hebben tot doel de kwaliteit, de doeltreffendheid en de samenhang van de steunverlening uit de middelen van de Gemeenschap en de uitvoering van de programma’s te verbeteren.

2. De in artikel 5 bedoelde indicatieve meerjarenplannen worden regelmatig door de Commissie vooraf geëvalueerd.

3. De Commissie kan ook strategische evaluaties verrichten.

4. Voor alle programma’s worden evaluaties vooraf, tussentijds en waar nodig achteraf uitgevoerd overeenkomstig de specifieke bepalingen voor elke afdeling van het IPA in deel II van deze verordening en artikel 21 van Verordening (EG, Euratom) nr. 2342/2002.

5. In de loop van de uitvoeringsperiode van een programma wordt ten minste één tussentijdse evaluatie verricht, en wel wanneer het toezicht op het programma uitwijst dat er een aanzienlijke afwijking van de oorspronkelijk gestelde doelen is opgetreden.

6. Evaluaties achteraf van de uitvoering van de steun behoren tot de verantwoordelijkheid van de Commissie. Evaluaties achteraf moeten aanwijsbare resultaten specifiek voor bepaalde IPA-afdelingen omvatten. Bij gezamenlijk beheer kan de evaluatie achteraf samen met andere donors worden uitgevoerd.

7. De resultaten van de evaluatie achteraf en de tussentijdse evaluatie worden bij de programmerings- en uitvoeringscyclus in aanmerking genomen.

8. De Commissie ontwikkelt evaluatiemethoden, die kwaliteitsnormen omvatten en van objectieve en meetbare indicatoren gebruikmaken.

Artikel 58

Toezicht bij gedecentraliseerd beheer

1. Bij gedecentraliseerd beheer stelt het begunstigde land binnen zes maanden na inwerkingtreding van deze verordening in overleg met de nationale IPA-coördinator en de Commissie een IPA-comité van toezicht in, teneinde samenhang en coördinatie bij de uitvoering van de afdelingen van het IPA te waarborgen.

2. Het IPA-comité van toezicht vergewist zich van de algemene doeltreffendheid, kwaliteit en samenhang van de uitvoering van alle programma’s en activiteiten, waarbij het let op de verwezenlijking van de doelstellingen die in de financieringsovereenkomsten en de indicatieve meerjarenplannen zijn vastgelegd. Het IPA-comité van toezicht gaat daarbij uit van de gegevens die door de sectorale comités van toezicht overeenkomstig artikel 59, lid 3, zijn verstrekt.

3. Het IPA-comité van toezicht kan voorstellen doen aan de Commissie, de nationale IPA-coördinator en de nationale ordonnateur voor maatregelen ter verbetering van de samenhang en de coördinatie van de programma’s en activiteiten in het kader van de verschillende afdelingen, alsmede voor op meerdere afdelingen betrekking hebbende corrigerende maatregelen om de verwezenlijking van de algemene doelstellingen van de steun te bevorderen en de algemene doeltreffendheid ervan te versterken. Het IPA-comité van toezicht kan ook voorstellen doen aan sectorale comités van toezicht voor besluiten inzake corrigerende maatregelen om de verwezenlijking van de doelstellingen van een programma te bevorderen en de doeltreffendheid te versterken van in het kader van de betrokken programma’s of IPA-afdelingen verleende steun.

4. Het IPA-comité van toezicht stelt zijn reglement van orde op overeenkomstig het door de Commissie vastgestelde mandaat en binnen het institutionele, juridische en financiële kader van het begunstigde land.

5. Tenzij in het mandaat van de Commissie voor comités van toezicht iets anders wordt bepaald, zijn de bepalingen van dit lid van toepassing.

Tot de leden van het IPA-comité van toezicht behoren vertegenwoordigers van de Commissie, de nationale IPA-coördinator, de nationale ordonnateur, vertegenwoordigers van de operationele structuren en de strategische coördinator.

Het voorzitterschap van de vergaderingen van het IPA-comité van toezicht wordt gezamenlijk bekleed door een vertegenwoordiger van de Commissie en de nationale IPA-coördinator.

Het IPA-comité van toezicht komt vergadert ten minste eenmaal per jaar. Ook kunnen over bepaalde onderwerpen tussentijdse vergaderingen worden gehouden.

Artikel 59

Sectorale comités van toezicht bij gedecentraliseerd beheer

1. Het IPA-comité van toezicht wordt bijgestaan door sectorale comités van toezicht die overeenkomstig de specifieke bepalingen van deel II binnen zes maanden na de inwerkingtreding van deze verordening in het kader van de afdelingen van het IPA worden ingesteld. De sectorale comités van toezicht zijn verbonden aan programma’s of afdelingen. Waar nuttig kunnen vertegenwoordigers van het maatschappelijk middenveld erin zitting hebben.

2. Elk sectoraal comité van toezicht vergewist zich van de doeltreffendheid en de kwaliteit van de uitvoering van de betrokken programma’s en activiteiten, zulks overeenkomstig de specifieke bepalingen die voor elke afdeling in deel II zijn vastgesteld en de specifieke bepalingen voor de daarmee samenhangende sectorale overeenkomsten en/of financieringsovereenkomsten. Het kan voorstellen doen aan de Commissie en de nationale IPA-coördinator, met afschrift aan de nationale ordonnateur, voor besluiten inzake corrigerende maatregelen om de verwezenlijking van de doelstellingen van een programma te bevorderen en de doeltreffendheid van de verleende steun te versterken.

3. De sectorale comités van toezicht brengen verslag uit aan het IPA-comité van toezicht. Zij verstrekken het IPA-comité van toezicht met name gegevens over:

a) de voortgang van de uitvoering van de programma’s, gespecificeerd per zwaartepunt en waar van toepassing per maatregel of activiteit; daarbij worden bereikte resultaten, financiële uitvoeringsindicatoren en andere factoren aangegeven, met als doel de tenuitvoerlegging van de programma’s te verbeteren;

b) aspecten van de werking van de beheer- en controlesystemen die door de auditautoriteit, de nationale ordonnateur of de voor de erkenning bevoegde functionaris onder de aandacht worden gebracht.

Artikel 60

Toezicht bij gecentraliseerd en gezamenlijk beheer

Bij gecentraliseerd beheer en gezamenlijk beheer kan de Commissie elke maatregel nemen die zij met het oog op het toezicht op de betrokken programma’s nodig acht. Bij gezamenlijk beheer kunnen deze maatregelen samen met de betrokken internationale organisatie of organisaties worden uitgevoerd.

Artikel 61

Jaarverslag en eindverslag over de uitvoering

1. De operationele structuren stellen over de tenuitvoerlegging van de programma’s waarvoor zij verantwoordelijk zijn een sectoraal jaarverslag en een sectoraal eindverslag op overeenkomstig de procedures die in deel II voor elke afdeling van het IPA zijn vastgesteld.

De sectorale jaarverslagen over de tenuitvoerlegging beslaan één begrotingsjaar. De sectorale eindverslagen beslaan de hele periode van tenuitvoerlegging en kunnen het laatste sectorale jaarverslag omvatten.

2. De in lid 1 bedoelde verslagen worden verzonden aan de nationale IPA-coördinator, de nationale ordonnateur en de Commissie, na te zijn gecontroleerd door de sectorale comités van toezicht.

3. Aan de hand van de in lid 1 bedoelde verslagen stelt de nationale IPA-coördinator over de tenuitvoerlegging van de steun uit hoofde van de IPA-verordening jaarverslagen en eindverslagen op, die hij na controle door het IPA-comité van toezicht doet toekomen aan de Commissie en de nationale ordonnateur.

4. Het in lid 3 bedoelde jaarverslag over de tenuitvoerlegging wordt ieder jaar, en voor de eerste maal in 2008, uiterlijk op 31 augustus ingediend en geeft een samenvatting van de sectorale jaarverslagen die over de verschillende afdelingen zijn opgesteld. Het bevat gegevens over:

a) de voortgang van de tenuitvoerlegging van de steun van de Gemeenschap met betrekking tot de prioriteiten die in de indicatieve meerjarenplannen en de verschillende programma’s zijn vastgesteld;

b) de financiële tenuitvoerlegging van de steun van de Gemeenschap.

5. Het in lid 3 bedoelde eindverslag beslaat de hele periode van tenuitvoerlegging en kan het laatste jaarverslag als bedoeld in lid 4 omvatten.

HOOFDSTUK VI

Publiciteit en zichtbaarheid

Artikel 62

Informatie en publiciteit

1. Bij gecentraliseerd of gezamenlijk beheer wordt informatie over programma’s en activiteiten verstrekt door de Commissie, waar nodig bijgestaan door de nationale IPA-coördinator. Bij gedecentraliseerd beheer en bij (delen van) programma's in het kader van de afdeling grensoverschrijdende samenwerking die niet via gedeeld beheer worden uitgevoerd, zorgen het begunstigde land en de nationale IPA-coördinator voor de informatieverstrekking en publiciteit over de programma’s en activiteiten. Bij gedeeld beheer zorgen de lidstaten, de begunstigde landen en de in artikel 103 bedoelde beheersautoriteit voor de informatie en publiciteit over de programma’s en activiteiten. De informatie is gericht op de burgers en de begunstigden en heeft tot doel de rol van de Gemeenschap onder de aandacht te brengen en transparantie te verzekeren.

2. Bij gedecentraliseerd beheer zijn de operationele structuren verantwoordelijk voor het organiseren van de publicatie van de lijst van eindbegunstigden, de aanduiding van de activiteiten en het voor iedere activiteit toegewezen bedrag aan financiering van de Gemeenschap. De operationele structuren zien erop toe dat de eindbegunstigden wordt medegedeeld dat aanvaarding van de financiering inhoudt dat zij ermee akkoord gaan dat hun naam op de lijst van begunstigden wordt opgenomen. Persoonsgegevens op deze lijst worden behandeld overeenkomstig Verordening (EG) nr. 45/2001 van het Europees Parlement en de Raad (10).

3. Overeenkomstig artikel 90 van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 publiceert de Commissie relevante informatie over de afgesloten contracten. De Commissie maakt de resultaten van de aanbestedingsprocedure bekend in het Publicatieblad van de Europese Unie, op de website van EuropeAid en in elk ander passend medium, overeenkomstig de toepasselijke procedures voor opdrachten voor externe actie van de Gemeenschap.

Artikel 63

Zichtbaarheid

1. De Commissie en de betrokken nationale, regionale of plaatselijke autoriteiten van het begunstigde land komen een samenhangend geheel van maatregelen overeen om in de begunstigde landen informatie over de steun uit hoofde van de IPA-verordening beschikbaar te stellen en openbaar te maken.

De procedures voor de uitvoering van dergelijke maatregelen worden in de sectorale overeenkomst of de financieringsovereenkomst opgenomen.

2. De uitvoering van de in lid 1 bedoelde maatregelen is de verantwoordelijkheid van de eindbegunstigden en wordt gefinancierd uit het bedrag dat voor de betrokken programma’s of activiteiten is toegewezen.

DEEL II

BIJZONDERE BEPALINGEN

TITEL I

AFDELING OMSCHAKELING EN INSTITUTIONELE OPBOUW

HOOFDSTUK I

Voorwerp van de steun en subsidiabiliteit

Artikel 64

Gebieden waarop steun wordt verleend

1. Steun uit hoofde van deze afdeling kan op de volgende gebieden aan de begunstigde landen worden toegekend:

a) versterking van democratische instellingen en de rechtsstaat;

b) bevordering en bescherming van de fundamentele rechten en vrijheden volgens het EU-Handvest van de grondrechten;

c) hervorming van het openbaar bestuur;

d) hervorming van justitie en binnenlandse zaken, zoals de hervorming van het rechtssysteem, de politie, de gerechtelijke vervolging, de rechtbanken, de strafinrichtingen, het douane- en grenscontrolesysteem, met bijzondere aandacht voor een versterking van de strijd tegen corruptie, georganiseerde misdaad, terrorisme en illegale migratie, en de oprichting van informatiesystemen in verband met deze kwesties;

e) modernisering van het regelgevende kader, waaronder steun voor investeringen in de uitrusting van cruciale instellingen waarvan de infrastructuur of de capaciteit tot het controleren van de uitvoering van wetgeving en tot handhaving van wetgeving moet worden vergroot;

f) opzetten of versterken van systemen voor financiële controle;

g) versterking van de markteconomie, met name door de deelnemers aan de economie te helpen zichzelf te organiseren en rechtstreeks steun te verlenen aan economische activiteiten, onder meer door steun aan de particuliere sector en bedrijfsherstructureringen, de diversifiëring van de economie, de modernisering van sleutelsectoren en de verbetering op specifieke gebieden;

h) ontwikkeling van het maatschappelijk middenveld en dialoog tussen de regering en niet-gouvernementele organen ter bevordering van de democratie, de rechtsstaat, de mensenrechten, het respect voor en de bescherming van minderheden, alsook de dialoog met maatschappelijke organisaties;

i) aangaan van een sociale dialoog als onderdeel van goed bestuur en om rechtvaardige en correcte arbeidvoorwaarden te bevorderen;

j) bevordering van de integratie van minderheden, verzoening en vertrouwenwekkende maatregelen op alle maatschappelijke niveaus;

k) milieubeleid, gebaseerd op een hoge graad van bescherming, bevordering van het beginsel „de vervuiler betaalt”, duurzaam gebruik van natuurlijk hulpbronnen, energie-efficiëntie, hernieuwbare energiebronnen en de geleidelijke toepassing van het communautaire beleid op alle terreinen waarop klimaatverandering een rol speelt;

l) betere toegang tot financiële voorzieningen voor kleine en middelgrote ondernemingen en overheden;

m) institutionele opbouw op het gebied van nucleaire veiligheid, beheer van radioactief afval en stralingsbescherming, overeenkomstig de communautaire verworvenheden en de optimale werkwijzen binnen de EU;

n) deelname aan communautaire programma's, met name programma's ter vergroting van het bewustzijn ten aanzien van het Europese burgerschap, en voorbereiding tot deelname aan de communautaire agentschappen;

2. Naast de in punt 1 opgesomde gebieden kan steun uit hoofde van deze afdeling ook worden verleend aan de begunstigde landen die zijn opgesomd in bijlage II bij de IPA-verordening, op de volgende gebieden:

a) overeenkomstig artikel 2, lid 3, onder b), van de IPA-verordening, sociale, economische en territoriale ontwikkeling met onder m