SPECIAAL VERSLAG VAN DE REKENKAMER

inzake de gemeenschappelijke ordening van de olijfoliemarkt

(Advies ex artikel 206 bis, lid 4, EEG-Verdrag)

(85/C 134/01)

De Rekenkamer heeft het onderhavige verslag opgesteld naar aanleiding van een verzoek van de Voorzitter van het Europees Parlement op voorstel van zijn commissie voor begrotingscontrole.

Het verslag is overeenkomstig artikel 206 bis, lid 4, EEG-Verdrag door de Kamer vastgesteld te harer zitting van

25 april 1985.

Op 4 maart 1985 was het ontwerp-verslag toegezonden aan de Commissie, waarvan de antwoorden hierbij gaan.

INHOUD

HOOFDSTUK 1

INLEIDING

Paragraaf

.Totstandkoming van dit verslag .

1.1

De controle en de omvang ervan .

1.2 1.6

Achtergrondinformatie .

1.7 1.10

De gemeenschappelijke marktordening .

1.11 1.14

De basisverordening .

1.11 1.13

Het marktmechanisme .

1.14

HOOFDSTUK 2

OVERZICHT VAN DE OLIJFOLIEMARKT 1978/1979 1981/1982

Inleiding .

2.1 2.2

De communautaire produktie in verhouding tot de produktie in de wereld .

2.3

Analyse van produktie en consumptie in de Gemeenschap .

2.4 2.11

Produktie .

2.5 2.8

Consumptie .

2.9 2.11

Handel tussen de Gemeenschap en derde landen .

2.12 2.14

Intracommunautaire handel .

2.15

Prijzen .

2.16 2.18

HOOFDSTUK 3

BELOOP VAN DE BEGROTINGSMIDDELEN

Uitgavenbeloop .

3.1 3.3

Begrotingsnomenclatuur .

3.4

Uitgaven per Lid-Staat .

3.5

Nauwkeurigheid van de begrotingsramingen .

3.6

HOOFDSTUK 4

PRODUKTIESTEUN

Historische achtergronden .

4.1 4.7

Oorspronkelijke produktiesteun .

4.1 4.5

De herziening van 1978 .

4.6 4.7

Overzicht van het stelsel .

4.8 4.13

Vereisten inzake de basiscontroles van het stelsel .

4.13

Bepalingen betreffende de controle in de vigerende verordeningen .

4.14 4.30

Controletaken van producentengroeperingen .

4.17 4.21

Controles op niet georganiseerde producenten .

4.22

Controletaken van de nationale autoriteiten .

4.23 4.28

Verdeling van de controletaken .

4.29 4.30

Werking van de regeling in de Lid-Staten .

4.31 4.70

Italië .

4.31 4.52

Controlebevindingen .

4.35 4.52

Griekenland .

4.53 4.66

Controlebevindingen .

4.59 4.66

Frankrijk .

4.67 4.70

Door de Commissie uitgeoefend beheer controlebevindingen .

4.71 4.72

Conclusies betreffende de produktiesteun .

4.73 4.82

HOOFDSTUK 5

CONSUMPTIESTEUN

Beschrijving van de regeling .

5.1 5.12

Werking van de regeling in de Lid-Staten .

5.13 5.35

Italië .

5.13 5.24

Controlebevindingen .

5.24

Griekenland .

5.25 5.33

Controlebevindingen .

5.33

Frankrijk .

5.34 5.35

Controlebevindingen .

5.35

Door de Commissie gevoerde administratie .

5.36 5.43

Controlebevindingen .

5.37 5.43

Conclusies betreffende de consumptiesteun .

5.44 5.50

HOOFDSTUK 6

INTERVENTIEOPSLAG

Algemeen .

6.1 6.13

Werking van de regeling in de Lid-Staten .

6.14 6.48

Italië .

6.14 6.31

Controlebevindingen .

6.23 6.31

Griekenland .

6.32 6.48

Controlebevindingen .

6.41 6.48

Door de Commissie uitgeoefend beheer controlebevindingen .

6.49 6.54

Conclusies betreffende de interventieopslag .

6.55 6.65

HOOFDSTUK 7

OVERIGE ASPECTEN VAN HET VERZOEK VAN HET PARLEMENT

Inleiding .

7.1

Rapportering van fraudegevallen en onregelmatigheden .

7.2 7.5

Voorstellen tot verbetering .

7.6 7.16

Produktiesteun .

7.6 7.13

Consumptiesteun .

7.14 7.15

Interventieopslag .

7.16

HOOFDSTUK 8

ALGEMENE BEOORDELING

De huidige regeling .

8.1 8.17

Produktiesteun .

8.5 8.10

Consumptiesteun .

8.11 8.13

Interventieopslag .

8.14 8.17

Naar een meer betrouwbaar controlesysteem .

8.18 8.21

BIJLAGEN

I

Bestemming van olijven

II

Marktmechanisme olijfolie

II (a)

Marktmechanisme olijfolie lopende prijzen

III

Betrouwbaarheid van de statistieken

IV

Olijfoliedossier

V

De analyseresultaten van de in Italië genomen monsters

ANTWOORDEN VAN DE COMMISSIE

EWG:C134UMBH00.97

FF: UWHO; SETUP: 01; Hoehe: 762 mm; 156 Zeilen; 3928 Zeichen;

Bediener: MIKE Pr.: C;

Kunde: c134 holl s 1-3

BIJLAGE I BESTEMMING VAN OLIJVEN

>BEGIN VAN DE GRAFIEK>

>EIND VAN DE GRAFIEK>

BIJLAGE II MARKTMECHANISME OLIJFOLIE

>BEGIN VAN DE GRAFIEK>

>EIND VAN DE GRAFIEK>

BIJLAGE II (a) Marktmechanisme olijfolie: Lopende prijzen 1978/1979 1983/1984

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

BIJLAGE III BETROUWBAARHEID VAN DE STATISTIEKEN

Inleiding

1. Voor een goed marktbeheer en een rationele besluitvorming is een tijdig beschikbare en betrouwbare stroom van statistieken over de marktsituatie onontbeerlijk. In sommige gevallen kunnen deze statistieken ook als aanvulling op controlemaatregelen dienen, doordat zij ongewone trends signaleren of fungeren als een betrouwbaarheidstest op de boekhouding. De verschillende in dit verslag gesignaleerde systeemfouten zijn zo groot, dat zij de mogelijkheid van fraude of onregelmatigheden open laten. Hoewel het buiten het bestek van dit verslag valt om verder te gaan en aan de hand van een uitgebreide controle van een grote gegevensverzameling te laten zien of zulke onregelmatigheden zich in feite voordoen en, zo ja, in welke mate, bevat deze bijlage toch enkele kritische noten over de produktie- en consumptiestatistieken betreffende olijfolie, met name uit controleoogpunt.

2. Zoals vermeld in Hoofdstuk 5, wordt slechts voor een deel van de in totaal geconsumeerde olie consumptiesteun uitbetaald, terwijl produktiesteun in principe over iedere geproduceerde kilogram wordt uitbetaald. Er kan daarom geen verband bestaan tussen de hoeveelheden die voor de twee vormen van steun in aanmerking komen. Daarom is het dienstig de aandacht te concentreren op de produktie en met de consumptiestatistieken alleen rekening te houden voor zover zij enig licht werpen op de werkelijke omvang van de produktie. Het onderzoek is beperkt tot Italië en Griekenland.

ITALIË

Produktiestatistieken

3. Wat Italië betreft wordt het onderzoek van produktiestatistieken bemoeilijkt doordat er drie afzonderlijke en soms tegenstrijdige bronnen van statistische informatie bestaan.

Deze zijn:

(a) het door het Italiaanse bureau voor de statistiek (ISTAT) verschafte cijfermateriaal, dat gebaseerd is op de opgaven van zijn agenten in de provincies. Dit is de voornaamste bron (zie paragraaf 5 hieronder);

(b) produktiegegevens in de voorzieningsbalansen die door het ministerie van Land- en Bosbouw worden opgesteld en aan Eurostat worden gezonden. In de balansen worden de cijfers gecorrigeerd in het licht van andere factoren, zoals netto-invoer, mutaties in de voorraden en de consumptie, om aldus evenwicht te scheppen tussen herkomst en bestemming;

(c) de door de Internationale Olijfolieraad (IOOC) (1) gepubliceerde gegevens.

4. Tabel 1 geeft een vergelijkend overzicht van de drie reeksen, vanaf 1974/1975 tot heden.

Het feit dat de Internationale Olijfolieraad in drie van de acht jaren de produktie telkens ca. 200 000 ton lager heeft geraamd dan de officiële Italiaanse raming, is zacht gezegd alarmerend. Het totale verschil over de achtjarige periode was 770 100 ton (of 506 000 ton indien wordt uitgegaan van het lagere cijfer van ISTAT). Ter verklaring van deze afwijking hebben ambtenaren van de Commissie erop gewezen dat de aan de IOOC verstrekte cijfers vroege ramingen waren en dat deze instantie niet de gewoonte had, herziene cijfers te publiceren wanneer deze beschikbaar kwamen. Ook de verschillen tussen de ISTAT-raming en die van het ministerie (gemiddeld 30 000 ton) geven reden tot bezorgdheid. In een poging het voorafgaande toe te lichten, bevat de volgende paragraaf een analyse van de voornaamste gegevensbron, namelijk de door de ISTAT geraamde olijvenproduktie en de daaruit verkregen olie van eerste persing.

5. Tabel 2 bevat, voor een periode die lang genoeg is om significante trendafwijkingen te onderkennen, de officiële (ISTAT) produktiestatistieken betreffende olie van eerste persing in Italië, alsmede de daarmee verband houdende produktie-indicatoren, zoals teeltareaal, olijvenproduktie en olieopbrengsten. Een lichte inkrimping van het totale olijfbomenareaal blijkt te zijn gecompenseerd door een tendens om te schakelen van gemengde (1) op gespecialiseerde olijfboomgaarden. Als deze factor wordt meegeteld, vertonen alle indicatoren een hoge mate van interne samenhang. De enige uitzondering is de significante toeneming (ca. 8,5 %) van de uit een gegeven hoeveelheid olijven verkregen olieopbrengst, die in het midden van de jaren zestig plaatsvond toen de produktiesteun werd ingevoerd en die sindsdien lijkt te zijn gehandhaafd. Grotere rendementen kunnen worden toegeschreven aan verbeterde teelttechnieken zoals irrigatie, of een betere extractiemethode. Weliswaar heeft er een geleidelijke omschakeling van traditionele perstechnieken op centrifugetechnieken plaatsgevonden, maar deze factoren alleen kunnen geen volledige verklaring vormen voor de plotselinge toeneming van de produktie, die voor de subsidiabele olie neerkwam op gemiddeld 40 000 ton per jaar, noch voor het tijdstip van deze toeneming.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

Nr. C 134/3. 6. 85Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen

Nr. C 134/51

3. 6. 85

Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen

Produktie waarvoor steun werd toegekend

6. In tabel 3 worden de officiële statistieken vergeleken met die welke zijn afgeleid uit de aanvragen voor produktiesteun en uit de hoeveelheden waarvoor uiteindelijk steun is toegekend. Aangezien ook steun wordt betaald voor olie uit afvallen van olijven, voor een hoeveelheid gelijk aan 8 % (1) van de geproduceerde olie van eerste persing, dient de vergelijking vanaf kolom 2 te worden getrokken. Er is een klein verschil tussen de definitie van het produktiejaar voor statistische doeleinden en van het verkoopseizoen voor steundoeleinden. De Kamer meent echter dat dit verschil in de praktijk weinig uitmaakt voor het maken van een vergelijking en in elk geval is opgezet in de vergelijking van de totalen over de gehele periode.

7. De tabel laat zien dat de hoeveelheid waarvoor steun werd aangevraagd (kolom 3) de geschatte oogst (ko-

lom 2) gewoonlijk met gemiddeld 20 000 ton per jaar overschreed. Over de hele periode bezien en gelet op de normale afwijkingen in de statistieken, geeft de tabel echter geen reden te veronderstellen dat de hoeveelheden waarvoor steun werd toegekend (kolom 4) aanzienlijk groter waren dan de statistisch geraamde totalen. In feite schijnt het tegendeel het geval te zijn.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

Nr. C 134/3. 6. 85Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen

Nr. C 134/52

3. 6. 85

Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen

8. De hiervoor getrokken vergelijking gaat alleen maar op voor zover de twee reeksen gegevens onafhankelijk van elkaar zijn. In Italië worden de officiële statistieken van de olijfolieproduktie afgeleid uit ramingen van de olijvenoogst. Deze ramingen worden door de provinciale agentschappen in elk van de duizenden homogene produktiezones ter plaatse, in opeenvolgende stadia van het teeltseizoen, gemaakt en aangevuld met bij geselecteerde oliefabrieken getrokken monsters van de olieopbrengsten. Het feit dat de provinciale diensten die met

het toezicht op deze operatie zijn belast in sommige gevallen ook betrokken zijn bij de controle op de steunaanvragen, veroorzaakt een bepaalde statistische vertekening in de vergelijking, die jammer genoeg niet kan worden gemeten. Een statistische vertekening van deze aard roept geen twijfels op over de integriteit van de betrokken diensten, maar schept gewoonweg onzekerheid over de waarde van de vergelijkingen.

9. Het "effect'' van de controle, dat wil zeggen de verschillen tussen de hoeveelheden waarvoor steun is aangevraagd en die waarvoor steun is toegewezen kolommen 5 en 6 liepen gedurende de verslagperiode sterk uiteen.

Consumptiestatistieken

10. Een gangbare methode bij de opstelling van consumptiestatistieken is, uit te gaan van de goederenstroom. Daarbij wordt eerst de produktie gemeten en vervolgens worden de invoer opgeteld en de uitvoer afgetrokken (welke beide met redelijke zekerheid bekend zijn) en de voorraadmutaties doorberekend (behalve voor de interventievoorraden zijn deze niet zo makkelijk vast te stellen), waarna de consumptie wordt berekend als een resultante. Dit is de in Italië toegepaste methode. Ten aanzien van de menselijke consumptie wordt deze methode aangevuld met betrouwbaarheidstests, gebaseerd op de elk jaar gehouden budgetonderzoeken op een deelverzameling van 36 000 huishoudingen. De aldus opgestelde balansen zijn weergegeven in tabel 4.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

11. Een opvallend verschijnsel in de tabel is de omvang van de voorraadmutaties in bepaalde jaren. In 1967/1968 blijken de voorraden met 217 000 ton (1) te zijn gestegen. Van deze toegenomen hoeveelheid werden slechts 13 000 ton ter interventie aangeboden. Deze duidelijke toeneming van de particuliere handelsvoorraden, die kort na de invoering van de communautaire steun en ondanks de invoering van openbare interventieopslag plaatsvond en gemiddeld 140 000 ton meer bedroeg dan voordien, is zo groot, dat hierdoor vragen rijzen over de juistheid van de boekingen inzake de produktie en de consumptie in de balansen.

12. De Commissie heeft een uitgebreid onderzoek ingesteld naar de Italiaanse produktie- en consumptiestatistieken over de periode 1966/1967 1970/1971, hetwelk is uitgemond in een verslag aan de Raad van

29 september 1972 (2). De conclusie van de studie was dat het uit de aanvragen om produktiesteun afgeleide niveau van de olijfolieconsumptie niet door de beschikbare economische indicatoren kon worden verklaard. Ten gevolge hiervan heeft de Commissie (DG VI) sindsdien geen officiële produktie- of consumptieramingen meer voorgelegd, noch aan de Raad die over het prijsbeleid dient te beslissen, noch in de jaarverslagen over de "situatie op de landbouwmarkten''. Vreemd genoeg werd de Kamer medegedeeld dat Eurostat, het eigen statistische orgaan van de Commissie, de Italiaanse statistieken klakkeloos heeft aanvaard en bijkbaar niet op de hoogte was van de bedenkingen van DG VI.

13. In documenten ten behoeve van recente besprekingen van de Raad over de gevolgen van de uitbreiding en vooral over het voorstel om een verhouding van 2 : 1 aan te houden tussen de prijs van olijfolie en die van consumptieolie uit zaden, heeft DG VI zijn eigen balansramingen gepresenteerd. Deze registreerden een consumptiepatroon dat sterk afweek van dat van de officiële balansen, namelijk jaarlijks gemiddeld circa 11 000 ton minder bedroeg. De ramingen van de Commissie zijn echter ook verdacht, vooral omdat zij helemaal voorbijgaan aan de mutaties in particuliere voorraden. Om een vergelijking mogelijk te maken zijn de consumptiecijfers van de Commissie in kolom 10 van tabel 4 opgenomen. Deze dienen te worden vergeleken met die van kolom 6.

14. De controleurs van de Kamer hebben Eurostat opmerkzaam gemaakt op een "verlies" van 60 000 ton in de balans over 1980/1981 (kolom 7 van tabel 4). Daar Eurostat hierover geen opheldering kon verschaffen, schreef het de Italiaanse statistische instanties aan. Daarop verwijderden de Italiaanse autoriteiten het "verlies" uit de cijfers door een aantal balansposten over 1979/1980, 1980/1981 en 1981/1982 te corrigeren. De voornaamste veranderingen waren, dat de binnenlandse consumptie in 1979/1980 met 41 000 ton werd verhoogd en de definitieve voorraden navenant werden verlaagd. De 60 000 ton van 1980/1981 werden vervolgens omgezet van een kennelijk verlies in een toeneming van de voorraden. Voor de herziene cijfers werd geen verklaring gegeven.

GRIEKENLAND

15. Evenals voor Italië kunnen ook hier drie bronnen van produktiestatistieken worden geraadpleegd. Deze zijn in tabel 5 weergegeven.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

3. 6. 85

Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen

Hoewel de reeksen uiteenlopen, laten zij alle een belangrijke produktietoename zien voor het verkoopseizoen 1980/1981, toen de produktiesteun werd ingevoerd. Op de desbetreffende vraag van de Rekenkamer antwoordden de Griekse autoriteiten dat de redenen hiervoor de volgende konden zijn:

(a) in het tijdvak 1960 1975 waren 26,5 miljoen olijfbomen geplant en

(b) sinds de toetreding tot de Gemeenschap hadden de producenten de produktie opgevoerd.

16. Hieronder volgt een vergelijking tussen de produktiestatistieken en de hoeveelheden waarvoor steun werd aangevraagd:

(1 000 ton)

1980/1981

1981/1982

Raming van het ministerie van Landbouw

371

259

Raming van het Griekse bureau voor de statistiek van olie van eerste persing plus 8 % voor olie uit afvallen van olijven

407

n.b. (1)

Door de Griekse autoriteiten aan de Kamer gezonden cijfers

330

230

Door de Griekse autoriteiten aan de Commissie voor begrotingscontrole van het Europese Parlement gezonden cijfers

337

242

Hoeveelheden waarvoor produktiesteun werd aangevraagd

338

200

Hoeveelheid waarvoor steun werd betaald

337

212

17. Op 11 april 1984 maakte de Commissie de Griekse autoriteiten onder meer opmerkzaam op de klaarblijkelijk buitensporig hoge betaling voor 1981/1982 en verzocht zij om een bevriezing van verdere betalingen hangende een onderzoek ter plaatse.

Balansen

18. De aan Eurostat opgegeven balansen betreffende Griekenland (zie tabel 6) vertoonden een aanzienlijke toeneming van 170 000 tot 283 000 ton qua menselijke consumptie van olijfolie in 1980/1981. Toen dit door de Kamer onder de aandacht van de Griekse autoriteiten werd gebracht, verklaarden deze, dat dit aan een vergissing was te wijten. Kort daarop meldden zij bij Eurostat een vermindering van het consumptiecijfer met 60 000 ton en een verdere toeneming van de voorraden met een zelfde hoeveelheid. Zo liep de toeneming van de voorraden van 63 000 ton een in verhouding tot vorige jaren al hoog niveau op tot 123 000 ton, waarvan ongeveer 74 000 ton kunnen worden verklaard door nettoverkoop aan de openbare interventievoorraden (en het opruimen van in de Toetredingsakte bedoelde "abnormale overdrachtshoeveelheden''). Het uitvloeisel van de correctie, namelijk een toeneming van de particuliere handelsvoorraden met ca. 50 000 ton, behoeft een verklaring.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

3. 6. 85

Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen

Opmerkingen

19. In de huidige stand kunnen de produktie- en consumptiestatistieken betreffende olijfolie in Italië en Griekenland geen betrouwbare grondslag vormen voor een gedegen analytisch onderzoek. Het bestaan van verschillende statistische reeksen die onderling sterk uiteenlopen, is een hoogst onbevredigend verschijnsel. De bij de controle geconstateerde fout in de Griekse consumptiecijfers, de wijzigingen in de Italiaanse cijfers om het "verlies'' over 1980/1981 weg te werken en de duidelijk grillige bewegingen in de voorraadcijfers betreffende beide landen geven nog meer aanleiding tot twijfel. Ondanks dit voorbehoud blijken de statistieken echter een merkbare knik in de lijn aan te geven op of omstreeks het tijdstip waarop in beide landen het communautaire systeem werd ingevoerd, welke knik niet volledig te verklaren valt met de bekende factoren.

20. Ten aanzien van het beleid op het gebied van de statistieken, blijken de afdeling marktbeheer van de Commissie en haar Bureau voor de Statistiek niet op elkaar afgestemde methodes te volgen. Het gebrek aan cooerdinatie tussen de beide diensten heeft ertoe geleid, dat fouten niet zijn ontdekt en ongewone verschijnselen niet zijn onderzocht. Ernstiger is, dat hierdoor de impuls ontbreekt om tot een hervorming van de statistische methodes te komen, zodat het wetgevende orgaan van de Gemeenschap een belangrijk element voor het beleidsvormingsproces werd ontnomen.

(1) De IOOC vertegenwoordigt de meeste producerende landen van de wereld, inclusief de Gemeenschap.

(1) Waar olijven tezamen met andere gewassen worden geteeld.

(1) Vroeger 9 % en nog eerder 10 %.

(1) Van 168 000 tot 385 000 ton.

(2) Kenmerk 2022/72 (AGRI J 98/FIN J 42).

(1) n.b. = niet beschikbaar.

BIJLAGE IV OLIJFOLIEDOSSIER

De plannen

1. Na de verwerping van haar voorstellen in het begin van de jaren '70 ontwikkelde de Commissie het plan, in elke olijfolieproducerende Lid-Staat een olijfoliedossier in te voeren ten einde nauwkeurige informatie over de potentiële produktie van olijven en olijfolie te verschaffen en de werking van de steunregeling te verbeteren. Door de Raad werd in januari 1975 een kaderverordening (1) vastgesteld, waarbij de twee bestaande olijfolieproducerende Lid-Staten werden verplicht, een olijfoliedossier samen te stellen, waaruit voor elke olijfboomgaard kon worden afgelezen:

(a) binnen twee jaar na inwerkingtreding van de verordening (dus vóór 24 januari 1977): de totale met olijfbomen beplante oppervlakte, met de kadastrale nummers van de percelen waaruit zij bestaat, en het totale aantal olijfbomen;

(b) binnen een daaropvolgende termijn van vier jaar (dus vóór 24 januari 1981): meer gespecificeerde informatie, zoals de namen van de eigenaars der percelen, het ras van de olijfbomen en de exacte teeltomstandigheden.

Het olijfoliedossier zou op gezette tijden moeten worden bijgewerkt. De kosten zouden ten laste komen van de communautaire begroting (EOGFL-Garantie), maar ter compensatie daarvan werd de door de Gemeenschap vastgestelde produktiesteun verminderd met naar gelang van het verkoopseizoen wisselende percentages.

2. Er volgde een periode van bijna vijf jaar voordat de regeling van de grond kwam. Dat dit zo lang duurde werd door de Commissie toegeschreven aan de haalbaarheidstests en de experimenten die onder supervisie van de Gemeenschap werden verricht. Eerst bij de vaststelling van Verordening (EEG) nr. 2276/79 van de Commissie (2) werden meer concrete details uitgewerkt. Ondanks de gigantische opgave en de enorme eraan verbonden problemen werd de luchtfotografie gekozen als methode ter verkrijging van de basisgegevens in Italië, zoals de grootte en ligging van de percelen en het aantal bomen. Voor Frankrijk en, waar mogelijk, voor bepaalde zones in Italië zouden deze gegevens moeten worden verkregen door telling van de bomen vanaf de grond en door onderzoek aan de hand van kadasterkaarten. In beide gevallen zouden aanvullende gegevens betreffende de eigendom en de teeltomstandigheden moeten worden ingewonnen bij de telers of door onderzoek ter plaatse. Voor het luchtfotogrammetrieproject werden concrete fasen (acht in totaal) vastgesteld, waaronder de voorbereidende werkzaamheden voor het in kaart brengen van de boomgaarden en het bijeenbrengen en harmoniseren van kadasterkaarten, alsook luchtkartering en het maken van orthofoto's, met aanbrenging daarop van de kadastrale grenzen. Ook omvatte de methode de interpretatie van de foto's om de juiste oppervlakte van elk perceel en het aantal daarop geplante bomen vast te stellen, de controle van de verkregen resultaten en de verwerking daarvan in tabellen.

3. Bij Verordening (EEG) nr. 3453/80 (3) werd Griekenland onder de werkingssfeer van de verordening van 1975 gebracht en werd verder bepaald dat de termijnen van twee en zes jaar op 1 november 1982 zouden ingaan. Het is nog niet duidelijk of de luchtfotografie verplicht wordt gesteld.

Uitvoering

4. In de Lid-Staten bevinden de werkzaamheden zich in verschillende uitvoeringsfasen. Frankrijk is klaar met de voorbereidende fase, maar het is thans nog te vroeg om te beoordelen wanneer het olijfoliedossier aldaar operationeel zal zijn.

5. In juni 1981 tekende Italië een contract met een consortium van vier gespecialiseerde ondernemingen voor de uitvoering en afwerking van het project. Dit werk zou zes jaar in beslag nemen. Voor het verzamelen van de gegevens werd ook een beroep gedaan op de vier unies van producentengroeperingen. De Kamer werd medegedeeld dat er uitgaande van de contractbepalingen bevredigende vooruitgang werd geboekt en dat werd verwacht dat het project binnen de overeengekomen termijn zou zijn voltooid. Uitgaande van het officiële schema, zelfs indien daarbij een aanloopperiode van vijf jaar wordt geteld, is de voltooiing van de eerste fase reeds meer dan drie jaar over tijd. In feite voorziet het contract niet in de twee fasen, genoemd in de communautaire bepalingen. Daarom valt er niets redelijks te zeggen over het tijdstip waarop het olijfoliedossier in Italië volledig operationeel zou kunnen worden.

6. Griekenland heeft geen openbaar register van grondpercelen en kadasterkaarten bestaan er niet. Daarom beschouwen de Griekse autoriteiten het olijfoliedossier als een lange-termijnproject waarmee op zijn minst 10 jaar is gemoeid. Enige tijd geleden werden bij de Commissie de eerste voorstellen voor een experimenteel onderzoek ingediend, maar er werd nog geen definitieve beslissing genomen.

Financiele aspecten

7. De op de produktiesteun in te houden percentages ter financiering van het olijfoliedossier zijn in tabel 1 weergegeven.

8. Het plan van het olijfoliedossier werd aangevat zonder dat de kosten of baten ervan realistisch en gedetailleerd werden beoordeeld. In de toelichting van de Commissie bij het voorstel voor Verordening (EEG)

nr. 154/75 werd gesuggereerd dat de kosten voor Italië en Frankrijk tezamen slechts 12 Mio ECU behoefden te bedragen met de mogelijkheid dat zij dit bedrag zouden overschrijden. Meer recente aanwijzingen duiden erop, dat de kosten een veelvoud van dit bedrag zullen belopen. Zelfs bij de opstelling van dit verslag is de Commissie nog niet in staat, harde cijfers over de definitieve kosten te verstrekken. Het totaal aan uitgaven ten laste van de communautaire begroting bedroeg eind 1983 26,63 Mio ECU en het totaal aan inhoudingen aan het eind van het verkoopseizoen 1982/1983 kwam op 27,45 Mio ECU.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

(1) Verordening (EEG) nr. 154/75 van de Raad (PB L 19 van 24. 1. 1975, blz. 1).

(2) PB L 262 van 18. 10. 1979, blz. 11.

(3) PB L 360 van 31. 12. 1980, blz. 15.

BIJLAGE V DE ANALYSERESULTATEN VAN DE IN ITALIË GENOMEN MONSTERS

1. Eén van de acht in het centrum van Bari getrokken monsters, dat onder "fijn'' was ingedeeld, vertoonde zodanige organoleptische eigenschappen dat het slechts onder "olie voor verlichting'' kon worden ingedeeld. De vraag rijst of deze eigenschappen bij de inslag aan de controle zijn ontsnapt of dat zij het gevolg zijn van gebrekkige opslagcondities. Van de zeven andere kon slechts één monster de formele indeling behouden.

2. De analyseresultaten van de 15 in het centrum te Lecce genomen monsters van onder "fijn'' ingedeelde olie, namelijk 13 maal middelmatige "halffijne olie'' en 2 maal slechte "olie voor verlichting'', wekken de indruk dat de in dit centrum opgeslagen olie stelselmatig buiten de zes maanden eerder uitgevoerde herindelingsoperatie zijn gebleven.

3. De analyseresultaten van de 10 in het centrum te Reggio Calabria genomen monsters waren zodanig dat, afgezien van een probleem betreffende de omvang van de analyse met spectrofotometer, ernstig moet worden getwijfeld aan het niveau van de aan de opgeslagen olie bestede zorg, met name ten aanzien van het onderhoud en de reiniging van de opslaginstallaties. De uitslag was als volgt:

(a) bij twee van de vijf monsters van "olie voor verlichting'' viel de waarde van de extinctiecoëfficiënt in de eindfase van de analyse, dus na neutralisatie en ontkleuring, buiten het bereik van de definitie van "olie voor verlichting''. Bij gebreke van een deugdelijke analyse bij de inslag is dit verschijnsel niet te verklaren;

(b) drie van dezelfde monsters "olie voor verlichting'' hadden een B-sitosterolgehalte dat ver onder de voorgeschreven minimumgrens van 93 % lag. Gesteld dat dit kenmerk (dat bij elke analyse wordt bepaald) bij de inslag wel aan het criterium voldeed, moet de reden voor deze verslechtering worden gezocht op het niveau van de opslagomstandigheden, bij voorbeeld:

(i)

aantasting door resten olie uit afvallen of oude olie voor verlichting, die op de bodem van de vaten zijn opgehoopt,

(ii)

contact met cement van beschadigde wanden,

(iii)

in elk geval gebrek aan technische verzorging;

(c) twee van de vijf monsters olie uit afvallen van olijven hadden een veel te hoog gehalte aan water en onzuiverheden (het gehalte aan water alleen al overschreed de limiet van 2 % voor het geheel, en het geheel varieerde van 2,9 tot 4,0 %). De meest waarschijnlijke verklaring hiervoor is de ophoping van water en onzuiverheden op de bodem van de vaten als gevolg van onvoldoende reiniging; dit werkt verzuring en dus een versnelde verslechtering van de olie in de hand en heeft dus rechtstreeks gevolgen voor de verkoopprijs.