BESCHIKKING VAN DE COMMISSIE van 14 november 1995 waarbij een concentratie verenigbaar wordt verklaard met de gemeenschappelijke markt en met de werking van de EER-Overeenkomst (Zaak nr. IV/M.603 - Crown Cork & Seal/CarnaudMetalbox) (Slechts de tekst in de Engelse taal is authentiek) (Voor de EER relevante tekst) (96/222/EG)

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,

Gelet op Verordening (EEG) nr. 4064/89 van de Raad van 21 december 1989 betreffende de controle op concentraties van ondernemingen (1), inzonderheid op artikel 8, lid 2,

Gelet op de EER-Overeenkomst, inzonderheid op artikel 57, lid 1,

Gezien het besluit van de Commissie van 25 juli 1995 om in deze zaak de procedure in te leiden,

Gezien het feit dat de betrokken ondernemingen in de gelegenheid zijn gesteld hun opmerkingen kenbaar te maken ten aanzien van de door de Commissie opgeworpen bezwaren,

Gezien het advies van het Adviescomité voor concentraties (2),

Overwegende hetgeen volgt:

Op 23 juni 1995 meldde Crown Cork & Seal Company, Inc. bij de Commissie een voorgenomen concentratie aan waarmee zij de volledige zeggenschap wenst te verwerven over Carnaud/Metalbox SA. Op 25 juli 1995 gaf de Commissie een beschikking overeenkomstig artikel 6, lid 1, onder c), van Verordening (EEG) nr. 4064/89.

I. DE PARTIJEN

(1) Crown Cork & Seal Company, Inc., hierna "Crown" genoemd, is een in de Verenigde Staten van Amerika gevestigde multinationale onderneming die zich bezighoudt met de vervaardiging van verpakkingsmiddelen van metaal en van kunststof, waaronder spuitbussen, drankblikjes, conservenblikken, flessen, kroonkurken en flessluitingen (van metaal en kunststof), alsmede vul-, verpakkings- en verwerkingsmachines.

(2) CarnaudMetalbox SA, hierna "CMB" genoemd, is een Franse onderneming en één van de grootste fabrikanten van verpakkingsmiddelen ter wereld. De activiteiten van deze groep zijn geconcentreerd rond verpakkingsmiddelen van metaal en van kunststof. De groep is de grootste fabrikant van conservenblikken in Europa.

II. OPERATIE

(3) Partijen bij de aangemelde overeenkomst zijn Crown en Compagnie Générale d'Industrie et de Participations, hierna "CGIP" genoemd, die een blokkerend minderheidsbelang van 32 % van de aandelen van CMB bezit. Aangezien aan een gedeelte van haar aandelen dubbele stemrechten verbonden zijn, beschikt CGIP momenteel over 45 % van het totaal aan stemrechten. In de overeenkomst verbindt Crown zich ertoe ten minste 51 % van de stemrechten in CMB te verwerven, terwijl CGIP zich ertoe verbindt haar blokkerende minderheidsbelang aan Crown te verkopen.

(4) Deze overeenkomst zal worden uitgevoerd als onderdeel van een openbaar bod tot omwisseling van aandelen in Frankrijk (Offre Publique d'Echange (OPE)), welk bod Crown voor het gehele aandelenkapitaal van CMB zal uitbrengen zodra dit redelijkerwijze doenbaar is.

(5) Het bod zal tegen dezelfde voorwaarden aan alle aandeelhouders van CMB worden gedaan. Behalve CGIP (dat onherroepelijk voor aandelen zal kiezen) zullen alle aandeelhouders de keuze hebben tussen contant geld of Crown-aandelen in ruil voor hun CMB-aandelen.

III. DE CONCENTRATIE

(6) CGIP heeft voortdurend over een meerderheid van de stemmen beschikt tijdens de jaarvergaderingen van CMB. Hoewel de dubbele stemrechten van CGIP niet overgaan op Crown, zal deze laatste niettemin een blokkerend minderheidsbelang verwerven. Zonder de dubbele stemrechten van CGIP, maar bij overigens gelijkblijvende omstandigheden, zou CGIP op de jaarvergadering van 1993 [ . . . ] (3) van de aandelen hebben vertegenwoordigd (mét de dubbele stemrechten was dit in werkelijkheid [ . . . ] (4)) en op de jaarvergadering van 1994 [ . . . ] (5) (mét de dubbele stemrechten in werkelijkheid [ . . . ] (6)). Door de overname van de participatie van CGIP in CMB verwerft Crown derhalve de volledige zeggenschap over CMB.

(7) De verwerving van de volledige zeggenschap over CMB door Crown vormt een concentratie in de zin van artikel 3, lid 1, onder b), van de concentratieverordening.

IV. COMMUNAUTAIRE/EER-DIMENSIE

(8) De betrokken ondernemingen hebben een gecombineerde geaggregeerde wereldwijde omzet van meer dan 5 000 miljoen ecu (Crown in 1994 3 743 miljoen ecu, CMB in 1994 3 781 miljoen ecu). De omzet in de Gemeenschap van elke partij afzonderlijk bedraagt meer dan 250 miljoen ecu (Crown 465 miljoen ecu, CMB 2 954 miljoen ecu) en geen van hen realiseert meer dan twee derde van zijn omzet in één enkele Lid-Staat. De aangemelde concentratie heeft derhalve een communautaire dimensie en is een samenwerkingsakkoord overeenkomstig de EER-Overeenkomst.

V. VERENIGBAARHEID MET DE GEMEENSCHAPPELIJKE MARKT

BETROKKEN MARKTEN

Relevante produktmarkten

(9) Beide ondernemingen zijn werkzaam in de verpakkingsindustrie. In haar geheel omvat de Europese verpakkingsindustrie de vervaardiging van verpakkingsmiddelen van metaal (blik en aluminium), van kunststof, van glas en van papier.

(10) De Commissie is van mening dat deze bedrijfstak niet één enkele markt vormt, maar moet worden verdeeld in verschillende markten. Reden voor deze conclusie is de verschillen tussen de betrokken soorten verpakkingsmaterialen en de uiteenlopende toepassingen waarvoor de verpakkingsmiddelen worden gebruikt. Voor de onderhavige beschikking behoeven slechts de produktmarkten waarop de aangemelde operatie betrekking heeft, in beschouwing te worden genomen: spuitbussen van blik, conservenblikken, deksels van drankblikjes en flessluitingen.

A. Spuitbussen van blik

(11) Spuitbussen worden gebruikt om tegemoet te komen aan gespecialiseerde verpakkingsbehoeften voor een breed gamma van produkten, waaronder toiletartikelen en schoonheidsprodukten, voedingsmiddelen (bij voorbeeld slagroom), schoonmaak- en huishoudprodukten en produkten van de farmaceutische en de automobielindustrie. Spuitbussen kunnen vervaardigd worden van blik of van aluminium.

In hun aanmelding hebben de partijen verklaard dat spuitbussen van blik en van aluminium op dezelfde markt met elkaar concurreren. Tevens stelden zij dat de markt voor spuitbusverpakkingen verschillende andere verpakkingsmiddelen dan spuitbussen kan omvatten.

Op basis van de resultaten van haar onderzoek concludeert de Commissie, om de hierna uiteengezette redenen, dat er sprake is van een afzonderlijke relevante markt voor spuitbussen van blik, en dat noch alternatieve verpakkingen noch spuitbussen van aluminium tot deze markt behoren.

1. Alternatieve verpakkingen maken geen deel uit van de markt voor metalen spuitbussen

(12) Ten aanzien van alternatieve verpakkingen hebben enkele afnemers (de vulbedrijven) die de Commissie in het kader van het onderzoek heeft geraadpleegd, verklaard dat de controverse over het gebruik van CFK's geleid heeft tot pogingen om alternatieve produkten zoals recipiënten met verstuivers ("pump and spray") en PET-spuitbussen op de markt te brengen. Aangezien het drijfgas freon in de meeste gevallen echter vervangen is door milieuvriendelijke drijfgassen, zijn deze pogingen in de meeste gevallen weer gestaakt. Er zijn nog enkele alternatieve verstuiverrecipiënten op de markt, maar geen ervan is werkelijk aangeslagen. In eerste instantie verworven deze een zeer klein marktaandeel, maar zelfs dit kleine aandeel is geleidelijk afgekalfd. Volgens de afnemers van spuitbussen zijn de belangrijkste redenen voor het niet aanslaan van deze systemen de technische tekortkomingen (geen fijne verstuiving, risico voor vlekvormende druppels, ontoereikend verstuivingspatroon) en de beperkte aanvaarding ervan door de eindgebruikers. Bovendien kan het alternatieve verstuiverrecipiënt niet in alle gevallen de spuitbus vervangen (bij voorbeeld voor slagroom). Geen van de afnemers of concurrenten was derhalve van mening dat die recipiënten met spuitbussen concurreren.

2. Er is een afzonderlijke markt voor spuitbussen van blik

(13) De overgrote meerderheid van de spuitbusafnemers die op het onderzoek van de Commissie reageerden, is van mening dat er twee afzonderlijke markten bestaan namelijk die voor spuitbussen van blik en die voor spuitbussen van aluminium. De Commissie deelt dit standpunt, zowel op grond van de resultaten van haar onderzoek als op basis van een analyse van de door partijen verstrekte feiten en gegevens:

- tot op heden weerhoudt een aantal structurele factoren afnemers van spuitbussen van blik ervan om over te schakelen op aluminium spuitbussen of dit zelfs maar te overwegen, ongeacht de respectieve prijzen van de twee produkten in het verleden;

- afnemers van spuitbussen van blik zouden niet overwegen om in de nabije toekomst over te schakelen op aluminium, zelfs indien de prijs van spuitbussen van blik aanzienlijk zou stijgen.

a) Verschillende structurele factoren weerhouden afnemers van spuitbussen van blik ervan over te schakelen op aluminium.

(14) Volgens de in het onderzoek vergaarde informatie is het in het verleden nog niet voorgekomen dat een afnemer van spuitbussen van blik overschakelde op aluminium. Dit is toe te schrijven aan verscheidene factoren, die hieronder worden toegelicht.

(15) Spuitbussen van blik zijn goedkoper dan die van aluminium. De prijsverschillen kunnen variëren van 5 tot 200 %, afhankelijk van het type produkt, het type opdruk, de lengte van de produktieserie en de grootte van de bus. Hoe groter de diameter, hoe duurder aluminium spuitbussen zijn in vergelijking met die van blik, uitgezonderd de kleine diameters (minder dan 45 mm), die om technische redenen alleen in aluminium verkijgbaar zijn. Het prijsverschil blijft echter aanzienlijk, zelfs voor kleinere afmetingen (45 tot 49 mm), in gevallen waarin zowel blik als aluminium kan worden gebruikt (één grote afnemer heeft verklaard dat het prijsverschil in dit segment ongeveer 25 % bedraagt).

Deze geschatte prijsverschillen komen overeen met de verklaringen van de meerderheid van de afnemers (in het bijzonder de grootste), die hebben verklaard dat het gemiddelde prijsverschil tussen de twee typen spuitbussen momenteel tussen 20 en 30 % ligt, en sinds enige jaren ongeveer 20 % bedraagt

(16) De prijsverschillen zijn slechts gedeeltelijk toe te schrijven aan het verschil van de grondstoffenkosten.

Producenten van aluminium spuitbussen hebben verklaard dat het verschil bij de grondstoffenkosten - voor spuitbussen van gelijke grootte - ongeveer 30 % bedraagt (waarbij blik 30 % goedkoper is), en dat de prijs van de grondstoffen ten minste 30 % van de totale kosten van een aluminium spuitbus met opdruk uitmaakt.

De produktie van aluminium spuitbussen is voorts kapitaalintensiever dan die van spuitbussen van blik, de produktieseries zijn langer, en er kunnen dus grotere schaalvoordelen worden verwezenlijkt. Vanwege de relatieve specialisatie in toiletartikelen hebben producenten van aluminium spuitbussen voorts te maken met een andere produktenmix dan producenten van spuitbussen van blik. Dit betekent dat producenten van aluminium spuitbussen over het algemeen te maken hebben met kleinere produktieseries voor een gegeven toepassing, een factor die het gemiddelde prijsverschil tussen de twee produkten nog verder opdrijft.

Tot slot zijn de kosten voor het recycleren van aluminium hoger dan voor blik. De vergoeding die bij voorbeeld in Duitsland voor het recycleren van blik wordt betaald, bedraagt slechts 60 % van die voor het recycleren van aluminium. Aangezien deze kosten in toenemende mate ten laste komen van de vulbedrijven, leidt ook deze factor tot vergroting van het prijsverschil tussen blik en aluminium.

(17) Aluminium spuitbussen zijn weliswaar duurder dan die van blik, maar worden door afnemers ook als geschikter beschouwd voor produkten in de hogere prijsklassen die in spuitbussen worden aangeboden. Aluminium spuitbussen wegen minder en het metalen oppervlak kan van een kwalitatief betere opdruk worden voorzien dan blik; bovendien bestaan zij slechts uit één enkel onderdeel. Aluminium spuitbussen hebben dus niet de zij- en bodemnaden van de driedelige blikken spuitbus waardoor microlekkage en eventuele corrosie kan optreden.

Dit verschil in de verhouding prijs/kwaliteit van blik en aluminium verklaart waarom er voor elk produkt van oudsher een voorkeur bestaat voor specifieke toepassingen. Voor huishoudelijke en industriële produkten, waarbij de prijs een doorslaggevende rol speelt, worden overwegend spuitbussen van blik gebruikt (ongeveer 90 % van alle spuitbussen voor huishoudelijke of industriële produkten). Voor toiletartikelen, waarbij de presentatie van groot belang is, wordt overwegend gebruik gemaakt van aluminium spuitbussen (60 tot 70 %). Voor artikelen in de hogere prijsklassen (bij voorbeeld medicijnen en parfums) liggen deze percentages nog hoger (respectievelijke 85 en 95 %).

(18) Het is voor de afnemers van spuitbussen mogelijk om voor hun vulverrichtingen, behoudens enkele kleine aanpassingen aan de vullijnen, met dezelfde apparatuur van aluminium naar spuitbussen van blik over te schakelen.

(19) Sommige afnemers hebben echter verklaard dat het overschakelen van blik op aluminium, boven de directe overschakelingskosten (geschat op 2 à 3 %), een aantal aanpassingen vergt. Tevens is in een dergelijk geval reorganisatie van het vulprocédé noodzakelijk, alsmede van het verwerkings- en transportbandsysteem (voor blik kan met magnetische transportbanden worden gewerkt, hetgeen kostenbesparend is, terwijl aluminium een geheel andere transportband vergt). Een overschakeling zou één à twee jaar in beslag nemen. Een dergelijk besluit zou derhalve een belangrijke strategische middellange-termijnbeslissing zijn.

b) Geen substitutie van blik door aluminium

(20) Deze factoren verklaren waarom, aldus een fabrikant van aluminium spuitbussen, schommelingen van de prijs voor deze spuitbussen in het verleden (in tegenstelling tot blik geeft de aluminiumprijs regelmatig sterke prijsschommelingen te zien) niet ertoe hebben geleid dat afnemers van blik op aluminium zijn overgestapt.

Dit wijst op een lage kruiselasticiteit op lange termijn van de prijs van deze produkten, hetgeen wordt bevestigd door de resultaten van het door de Commissie verrichte onderzoek onder de afnemers, alsmede door een analyse van de gegevens die door de partijen werden verstrekt en van de reacties van de markt in het verleden.

(21) Nagenoeg alle spuitbusafnemers hebben verklaard in het verleden nimmer van blik op aluminium te zijn overgeschakeld (ongeacht de prijsschommelingen voor aluminium spuitbussen) en een dergelijke overschakeling in de nabije toekomst niet te overwegen tenzij de prijs van spuitbussen van blik zeer sterk zou stijgen (zie hieronder).

Voorts verklaarde een meerderheid van de afnemers dat zij om de onder a) genoemde redenen alleen aluminium gebruiken wanneer dit noodzakelijk is vanwege technische vereisten of vanwege een gebrek aan acceptatie van blik door de consument voor een bepaalde toepassing. Verschillende recente technische verbeteringen van de kwaliteit van blik (waardoor het beter bestand is tegen roest en de naden minder zichtbaar zijn) hebben onlangs tot substitutie geleid in één richting van aluminium door blik.

(22) Afnemers die momenteel blik gebruiken, hebben verklaard dat zij alleen zouden overwegen over te schakelen op aluminium indien het prijsverschil tussen aluminium spuitbussen en die van blik tot nul of zo goed als nul zou worden gereduceerd. Zelfs indien een aluminium spuitbus evenveel zou kosten als een blikken spuitbus, zou het gebruik van blik vanwege de lagere recycling-kosten in reële termen toch goedkoper uitkomen. Om deze reden antwoordden sommige afnemers de Commissie dat zij, gezien de recycling-kosten, alleen zouden overschakelen op (of terugkeren naar) aluminium spuitbussen indien de prijs ervan lager (één afnemer noemde een percentage van 15 %) zou zijn dan die van blik.

Afnemers die van oudsher spuitbussen van blik gebruiken zouden dan ook net als afnemers die onlangs van aluminium op blik zijn overgeschakeld, alleen in geval van een grote stijging van de prijs van spuitbussen van blik overwegen om over te schakelen op (of terug te keren naar) aluminium spuitbussen. Hiervoor zou de prijs van spuitbussen van blik - afhankelijk van de combinatie van spuitbusafmetingen die een afnemer gebruikt - met 15 % (het laagste percentage dat in het onderzoek werd genoemd) tot 100 % (het hoogste percentage dat in het onderzoek werd genoemd) moeten stijgen. Het gemiddelde van de genoemde percentages kwam uit op 43 %.

De resultaten van het onderzoek van de Commissie wijzen dan ook op een lage kruiselasticiteit op lange termijn van de prijs van aluminium spuitbussen en van die van blik.

(23) Ook uit de analyse van de door de partijen verstrekte gegevens komt een lage kruiselingse prijselasticiteit naar voren.

De partijen hebben cijfers verstrekt over de jaarlijkse afname van spuitbussen van aluminium en van blik sinds 1986, evenals over de jaarlijkse prijsontwikkelingen sinds 1987 voor de twee produkten in Italië. Uit deze cijfers blijkt dat er geen sprake is van parallelle prijsontwikkelingen voor beide produkten, noch van enige stijging (of daling) van betekenis van de vraag naar één van beide produkten als gevolg van prijsstijgingen (of dalingen) van het andere produkt. Hoewel deze gegevens alleen betrekking hebben op Italië, is er op basis van de door de partijen verstrekte informatie geen reden om aan te nemen dat de elasticiteiten in Italië zouden verschillen van die in de rest van Europa, aangezien de partijen en de Commissie beiden van mening zijn dat de markt Europees van omvang is.

(24) Ook een analyse van de reacties van de markt in het verleden wijst op een lage kruiselingse prijselasticiteit.

Uitsluitend op basis van de marktreacties in Italië voerden de partijen echter aan dat de produktmarkt zowel artikelen van blik als van aluminium omvat. Zij baseerden zich hiervoor op het feit dat een in 1988 opgetreden prijsstijging met 35 % voor aluminium spuitbussen in Italië tot een daling van de afzet van aluminium spuitbussen van 144,5 tot 62,3 miljoen ton (een daling met 82,2 miljoen ton) tussen 1987 en 1989 leidde. In de tussentijd nam de afzet van blik met slechts 5,5 miljoen ton (van 58,4 tot 63,9 miljoen ton) toe. De Commissie acht dit voorbeeld niet relevant, aangezien het in dit geval erom gaat òf, en onder welke voorwaarden, afnemers van aluminium spuitbussen op blik zouden zijn overgeschakeld. Bij de concentratie zijn echter slechts twee fabrikanten van spuitbussen van blik betrokken. Alleen een verandering in de vraag naar aluminium spuitbussen onder invloed van een stijging van de prijzen van die van blik zou een geldige indicator zijn geweest bij het definiëren van de markt in deze zaak. Zelfs indien het door partijen aangevoerde criterium wel enige relevantie had gehad, zou de conclusie toch hebben geluid dat de kruiselingse prijselasticiteit van blik en aluminium laag is. Uit de door de partijen verstrekte cijfers blijkt immers dat slechts een zeer klein aantal afnemers van aluminium spuitbussen die het gebruik ervan beëindigden (ongeveer 6 %), op blik zou zijn overgestapt (een zeer lage kruiselingse prijselasticiteit van 0,16).

c) Conclusie

(25) Op grond van het voorgaande kan worden gesteld dat er in het verleden geen substitutie van blik door aluminium heeft plaatsgevonden of naar verwachting in de toekomst zal plaatsvinden in geval van een kleine maar significante stijging van de prijs van blikken spuitbussen. Beide analyses van eerdere marktreacties alsmede de resultaten van het door de Commissie verrichte marktonderzoek wijzen erop dat alleen een veel grotere prijsstijging van de prijs van blikken spuitbussen (zie boven) voor afnemers aanleiding zou kunnen zijn om op aluminium over te schakelen.

(26) Gezien het bovenstaande kan de Commissie niet instemmen met het argument van partijen dat er sprake is van slechts één markt voor spuitbussen, die zowel die van blik als die van aluminium omvat. Factoren aan zowel de vraag- als de aanbodzijde wijzen erop dat er geen sprake is van rechtstreekse concurrentie tussen blik en aluminium. Derhalve komt de Commissie tot de conclusie dat de markt voor spuitbussen van blik een afzonderlijke relevante produktmarkt is.

B. Conservenblikken

(27) De Commissie is het eens met de door de partijen verstrekte definitie van de relevante produktmarkt voor metalen conservenblikken.

(28) Ten aanzien van de substitutie van conservenblikken door recipiënten van kunststof en van glas verwachten partijen noch derden dat conservenblikken in enige omvang van betekenis door andere verpakkingsmaterialen zullen worden vervangen. Dit wordt bevestigd door het feit dat er bij de eindgebruikers verschillende nationale voorkeuren bestaan, hetgeen ertoe heeft geleid dat bepaalde produkten in bepaalde Lid-Staten nagenoeg uitsluitend in één bepaald verpakkingsmateriaal worden aangeboden.

(29) Conservenblikken kunnen drie- of tweedelig zijn. Het overgrote deel wordt van blik vervaardigd. Aluminium blikken vormen slechts een "niche" in de conservenmarkt. Driedelige conservenblikken (open aan de bovenkant) worden gemaakt van blik dat aan de zijkant aan elkaar wordt gelast en aan de onderkant van een aparte bodem wordt voorzien. Tweedelige blikken waarbij de bodem integraal deel uitmaakt van het blik worden van blik of van aluminium gemaakt. Voor beide typen blikken wordt het deksel geleverd door de fabrikant en aangebracht door het vulbedrijf. De enige overlapping tussen de partijen op het gebied van conservenblikken zijn de driedelige conservenblikken.

(30) Drie- en tweedelige conservenblikken concurreren met elkaar op één enkele markt om de volgende redenen:

- Er is sprake van een significante substitueerbaarheid aan de vraagzijde tussen driedelige en tweedelige blikken, aangezien deze voor de meeste toepassingen verwisselbaar zijn. Een vulbedrijf hoeft slechts enkele kleine eenmalige aanpassingen aan de vullijnen door te voeren om van het ene op het andere type over te schakelen. Uitzonderingen zijn bepaalde fruitsoorten die niet in tweedelige blikken kunnen worden verpakt en sommige visprodukten die alléén in tweedelige blikken kunnen worden verpakt. Voorts kunnen tweedelige blikken alleen worden geproduceerd tot een afmeting van 500 ml.

- De kruiselingse prijselasticiteit lijkt hoog te zijn. Nagenoeg alle fabrikanten van conservenblikken en bijna alle afnemers hebben verklaard dat een zeer kleine prijsstijging voor één produkt afnemers kan doen besluiten van drie- op tweedelige blikken over te schakelen en omgekeerd.

C. Deksels van drankblikjes

(31) Deksels van drankblikjes zijn de bovengedeelten van de blikjes. Hoewel het blikje zelf van blik of van aluminium kan zijn, is het deksel in het algemeen van aluminium. De meeste deksels (90 %) worden vervaardigd en verkocht in combinatie met het blikje zelf door de fabrikanten ervan, niet als een afzonderlijk onderdeel. Volgens zowel de partijen als derden zijn er geen substituten aan de vraagzijde en kunnen dekselmachines niet voor iets anders worden ingezet. Derhalve kan worden gesteld dat er voor deze deksels een afzonderlijke produktmarkt bestaat.

D. Flessluitingen

(32) Beide partijen zijn werkzaam in de produktie van de volgende drie typen flessluitingen: 1. metalen kroonkurken; 2. kunststof schroefdoppen; 3. aluminium doppen. Aan de vraagzijde is het flesontwerp bepalend voor het type sluiting dat wordt gebruikt. De keuze voor een andere sluiting zou zowel wijziging van het flesontwerp als van de vullijn impliceren, hetgeen resulteert in een lage kruiselingse prijselasticiteit op de korte termijn. Aan de aanbodzijde vereist de produktie van de verschillende typen flessluitingen verschillende produktietechnologieën en machines. Derhalve is het onmogelijk om zonder verdere investeringen snel van het ene op het andere produkt over te schakelen.

1. Metalen kroonkurken

(33) Metalen kroonkurken zijn de traditionele metalen flessedopjes met rondom inknijpingen, over het algemeen vervaardigd uit onvertind staal (hoewel in sommige toepassingen wel vertind staal wordt gebruikt), aan de binnenzijde voorzien van een laagje kunststof of kurk. Deze flessluitingen worden overwegend gebruikt voor bierflesjes (ongeveer 90 % van de toepassingen) en verder ook op flessen met koolzuurhoudende dranken. Kroonkurken worden alleen gebruikt op glazen flessen met een speciale gladde flessehals.

Een groot gedeelte van deze glazen flessen is retourneerbaar en vulbedrijven dienen voor hun produktiecyclus dan ook aanzienlijke voorraden aan te houden. Een verandering van de sluiting zou derhalve niet alleen een investering in een nieuw flesontwerp impliceren, maar ook de kosten voor het verlies van de verouderde flessenvoorraad. Voor koolzuurhoudende frisdranken die worden verpakt in glazen flessen met gladde hals zijn er nagenoeg geen alternatieven voor metalen kroonkurken. Deze factoren hebben een lage kruiselasticiteit van de prijs tot gevolg. Derhalve bestaat voor metalen kroonkurken een afzonderlijke relevante produktmarkt.

2. Aluminium doppen en kunststof schroefdoppen

(34) Kunststof flessluitingen worden gebruikt voor koolzuur- en niet-koolzuurhoudende dranken in glazen en kunststof (PET-) flessen. Op deze flessluitingen bestaat een aantal varianten - eendelig en tweedelig - afhankelijk van het soort fles dat wordt gebruikt en de inhoud van de fles. Welke dop wordt gebruikt, wordt hoofdzakelijk bepaald door de fleskeuze van de afnemer. De dop wordt vervolgens aangepast aan de fles.

De machines voor de vervaardiging van kunststof flessluitingen kunnen worden gebruikt voor het maken van verschillende typen kunststof schroefdoppen, maar niet voor andere typen, zoals aluminium doppen.

(35) Aluminium flessluitingen zijn doppen met schroefdraad die worden gebruikt voor het afsluiten van glazen en kunststof flessen met alcoholhoudende dranken of frisdranken. Hoewel verschillende afmetingen en typen aluminium flessluitingen enkele kleine verschillen in de produktiemachines met zich brengen, is de basisuitrusting voor de vervaardiging van alle aluminium sluitingen hetzelfde. Het procédé begint met het lakken en bedrukken van aluminium bladmetaal dat vervolgens in een snijmachine wordt versneden tot formaten die tot doppen kunnen worden geperst.

(36) Howel aluminium doppen en kunststof schroefdoppen aan dezelfde sluitingsvereisten voldoen, wijzen verscheidene factoren erop dat de produkten behoren tot afzonderlijke relevante produktmarkten: a) de machines en de technologie verschillen; b) ondanks het prijsvoordeel van aluminium ten opzichte van kunststof (aluminium is ongeveer 10 % goedkoper), geven de afnemers (de vulbedrijven) de voorkeur aan kunststof en zijn zij bereid het prijsverschil te betalen om klachten van consumenten over verwondingen aan de scherpe aluminium randen te voorkomen; c) om historische en marketing-technische redenen is er ten minste één drankensegment - alcoholhoudende dranken - waarin overwegend aluminium flessluitingen worden gebruikt.

Aangezien de operatie, zelfs indien twee afzonderlijke markten voor kunststof en aluminium worden onderscheiden, niet tot de vorming of de versterking van een machtspositie leidt, behoeft niet te worden vastgesteld of deze twee typen flessluitingen wel of niet één markt vormen.

Relevante geografische markten

A. Spuitbussen van blik

(37) De partijen voeren in hun aanmelding aan dat de relevante geografische markt voor de beoordeling van deze concentratie "ten minste de Gemeenschap in haar geheel" is. Om onderstaande redenen is de Commissie van mening dat de EER in zijn geheel als de relevante geografische markt moet worden beschouwd.

(38) Geen van de ondervraagde partijen, concurrenten of afnemers heeft verklaard produkten in enige omvang van betekenis uit landen buiten de EER in te voeren. Slechts één afnemer deelde mee kleine hoeveelheden uit Tsjechië in te voeren. Eén van de grote afnemers maakte gewag van mislukte pogingen om produkten uit Oost-Europa te betrekken, maar kreeg te maken met logistieke problemen, verlies aan flexibiliteit bij het plaatsen en ontvangen van orders, gebrekkige kwaliteit en moeilijkheden bij het voldoen aan de technische specificaties. Voorts verklaarden de concurrenten die ingingen op de informatieverzoeken van de Commissie, nauwelijks blikken spuitbussen naar landen buiten de EER uit te voeren, in tegenstelling tot aluminium spuitbussen, die in de kleine maten in aanzienlijke hoeveelheden en op regelmatige basis naar landen buiten de EER worden uitgevoerd.

(39) Verscheidene afnemers waren van mening dat de nabijheid van het toeleveringsbedrijf een belangrijk concurrentievoordeel is vanwege, onder andere, de transportkosten, de produktietijd, het technische toezicht op het bedrukken door de afnemers, frequente en tijdige levering en andere logistieke aspecten. Ondanks het belang van deze factoren vond een meerderheid van zowel concurrenten als afnemers dit niet voldoende om kleinere geografische markten te definiëren. Zij beschouwen de markt dan ook als Paneuropees. Een analyse van de daadwerkelijke leveringen van zowel partijen als concurrenten wijst voorts uit dat alle ondernemingen hun produkten naar verscheidene Lid-Staten (in sommige gevallen tot tien Lid-Staten vanuit één fabriek) leveren. Volgens de partijen zou een prijsstijging van 5 % de gemiddelde vervoerafstand tot 1 000 km vergroten. Voorts verklaarden partijen dat de produktielijnen gemakkelijk en zonder veel kosten van de ene naar de andere produktievestiging kunnen worden verplaatst.

(40) Gezien de voorgaande analyse komt de Commissie tot de conclusie dat, voor het doel van de beoordeling van de effecten van de onderhavige concentratie, als relevante geografische markt de markt voor spuitbussen van blik in de gehele EER in aanmerking moet worden genomen.

B. Conservenblikken

(41) Partijen hebben in hun aanmelding gesteld dat de relevante geografische markt voor conservenblikken de gehele Gemeenschap is. Dit oordeel is in strijd met het standpunkt van het merendeel der concurrenten, die van mening zijn dat de markten voor conservenblikken nationaal van aard zijn. De afnemers waren hierover verdeeld: hoewel een aantal van hen vond dat de markt voor conservenblikken Europees van aard was, stelde een groot aantal van hen dat deze markten nationaal van aard zijn of dat de concurrentie zich op lokaal niveau afspeelt. Zoals hieronder uiteengezet, is het op grond van de gegevens en de feiten met betrekking tot aankoopgedrag en vervoer beter om over nationale en grensoverschrijdende regionale markten te spreken.

Op basis van de resultaten van haar onderzoek is de Commissie van mening dat de relevante geografische markt geen Europese markt is. Dit oordeel is gebaseerd op een analyse van alle verstrekte informatie, met inbegrip van overwegingen in verband met de hoge kosten voor het vervoer van conservenblikken, aanzienlijke prijsverschillen tussen de verschillende Lid-Staten, het bestaan van uiteenlopende normen voor conservenblikken en het belang van nabijheid ten opzichte van de afnemer. Deze factoren te zamen wijzen op het bestaan van nationale of, in bepaalde gevallen, van grensoverschrijdende regionale markten, zoals hieronder nader wordt besproken.

1. Vervoerkosten

(42) Conservenblikken nemen meer plaats in dan spuitbussen en de vervoerkosten maken derhalve een hoger percentage van de totale waarde uit. Conservenblikken kunnen dan ook over minder grote afstanden worden vervoerd dan spuitbussen. Partijen waren van mening dat de huidige economisch haalbare afstand momenteel minder dan 500 km bedraagt. De meeste concurrenten stellen dit op 300 km. Sommige conservenblikproducenten in Zuid-Europa, in landen waar de munteenheid is gedevalueerd, vervoeren hun produkten over grotere afstanden, tot maximaal 800 km. In het hypothetische geval van een prijsstijging van 5 % zou de maximale afstand - op basis van de vervoerkosten alleen - toenemen van 700 km (voor het merendeel van de blikafmetingen) tot 1 000 km (alleen voor kleine blikjes).

2. Belang van nabijheid

(43) Het is voor producenten van zeer groot belang om zich dichtbij de afnemers te bevinden. De goederen die in conservenblikken worden verpakt, zijn aan bederf onderhevig en dienen vaak onmiddellijk na de oogst te worden ingeblikt. Voor de afnemers zijn tijdige leveringen en absolute betrouwbaarheid daarom van groot belang.

Deze noodzaak wordt verder vergroot door de invoering van just-in-time-produktie in de voedingsmiddelenindustrie, waardoor de conservenblikken om logistieke redenen verscheidene malen per dag met specifieke tussenpozen moeten worden geleverd. Sommige afnemers waren dan ook van mening dat een leverancier niet als betrouwbaar kon worden beschouwd indien deze niet in de nabijheid van hun vulinstallaties was gevestigd (de genoemde afstanden gaan van 50 km voor grote tot 300 km voor kleine blikken).

De afnemers verlangen voorts van hun leveranciers dat bij technische problemen snelle en tijdige service verlenen. In het hoogseizoen kan het gedurende slechts enkele uren stilvallen van de produktie al uiterst kostbaar zijn vanwege het risico op verlies van aan bederf onderhevige produkten. Een leverancier van conservenblikken moet dan ook in staat zijn binnn enkele uren technische problemen te verhelpen.

Vanwege het grote volume van de op dagelijkse basis afgenomen conservenblikken zouden leveranciers aanvullende opslagruimte en service-faciliteiten moeten inrichten indien zij zich niet in de nabijheid van de afnemer bevinden. De kosten hiervoor moeten bij de vervoerkosten worden geteld. Het zou voor een leverancier van conservenblikken alleen maar dan rendabel zijn om zijn produkten in ver van zijn fabrieken gelegen gebieden te verkopen, indien hij met de afnemer vergaande lange-termijnafspraken zou kunnen maken die het inrichten van deze service-faciliteiten zouden rechtvaardigen.

Het belang van nabijheid komt tot uitdrukking in de huidige locaties van de fabrieken, die over de gehele EER verspreid zijn. Er zijn meer dan 40 fabrieken van conservenblikken in de EER, en de meeste Lid-Staten tellen meer dan één fabriek.

3. Verschillende normen

(44) Een verdere belemmering voor de Europeanisering van de markt is het verschil in gestandaardiseerde normen voor de afmetingen van conservenblikken in verscheidene landen, hetgeen grensoverschrijdende verkopen belet. Deze obstakels zouden echter kunnen worden overwonnen, aangezien grote afnemers producenten in een aangrenzend land ertoe zouden kunnen bewegen hun produktielijn aan de normen van de afnemer aan te passen.

4. Grote prijsverschillen tussen de Lid-Staten

(45) Een ander aspect dat in tegenspraak is met de stelling dat de markt Europees van omvang is, is het bestaan van grote en aanhoudende prijsverschillen tussen de verschillende Lid-Staten. Conservenblikken zijn het goedkoopst in Spanje en in Italië, terwijl de prijs voor een vergelijkbaar blik in Duitsland en in Oostenrijk tot 30 % hoger ligt.

5. Conclusie

(46) Gelet op bovengenoemde factoren kan de Commissie niet instemmen met het standpunt van de partijen dat de relevante geografische markt voor conservenblikken, voor het doel van de beoordeling van deze transacties, Europees van aard is. Er zijn belangrijke tekenen die erop wijzen dat de markten over het algemeen nationale of grensoverschrijdende regionale markten zijn. Op basis van de analyse van de huidige vervoerafstanden, alsmede van de door de Commissie ontvangen antwoorden, kunnen de volgende grensoverschrijdende regionale markten over de grenzen van de afzonderlijke Lid-Staten heen worden onderscheiden: Spanje en Portugal; het Verenigd Koninkrijk en Ierland; België, Nederland en Luxemburg.

(47) In Spanje en in Portugal bevinden zich meer dan 15 fabrieken van conservenblikken, alle binnen elkaars concurrentiebereik. Vervoerafstanden en fabriekslocaties geven aan dat de Spaanse producenten hun produkten op de Portugese markt afzetten en omgekeerd. De invoer uit andere gebieden is op deze markt verwaarloosbaar.

(48) In de regio Verenigd Koninkrijk/Ierland bezit Crown de enige fabriek van conservenblikken in Ierland en heeft CMB zes fabrieken in het Verenigd Koninkrijk. Er worden echter uit Ierland op regelmatige basis conservenblikken naar het Verenigd Koninkrijk geleverd en de grote Britse concurrenten hebben verklaard dat zij de twee Lid-Staten als één markt beschouwen. Meer dan 90 % van de op deze markt afgenomen conservenblikken wordt aldaar geproduceerd. Uit het onderzoek van de Commissie is naar voren gekomen dat het onwaarschijnlijk is dat in geval van een kleine maar significante prijsstijging in deze situatie verandering zal optreden.

(49) België, Nederland en Luxemburg vormen eveneens één geografische markt, met onderling regelmatige grensoverschrijdende leveringen. De partijen hebben gesteld dat bij een op de Benelux gerichte regionale geografische markt, rekening zou moeten worden gehouden met concurrenten in Duitsland en Frankrijk.

De resultaten van het onderzoek van de Commissie wijzen uit dat ondernemingen met fabrieken in het noorden van Frankrijk en het westen van Duitsland momenteel op regelmatige basis produkten naar het Benelux-gebied leveren. In mindere mate leveren Benelux-producenten hun produkten ook naar aangrenzende gebieden in Duitsland, terwijl verzending naar Frankrijk zeldzaam is; 93 % van de in Frankrijk gebruikte conservenblikken worden in Frankrijk zelf geproduceerd. Aangezien de operatie, zelfs indien de kleinste geografische markt (Benelux) als criterium wordt gebruikt, niet tot de vorming of de versterking van een machtspositie leidt, is het niet nodig om te bepalen of de relevante geografische markt het noorden van Frankrijk en het westen van Duitsland omvat.

C. Deksels voor drankblikjes en flessluitingen

(50) Vanwege hun hoge verpakkingsdichtheid is de verhouding tussen de vervoerkosten en de waarde voor deksels voor drankblikjes, kunststof schroefdoppen en aluminium flessluitingen laag en is het rendabel om deze door de gehele EER te vervoeren. Zo levert Crown blikdeksels in de gehele Gemeenschap vanuit één locatie in Ierland. Concurrenten verzenden eveneens deksels in de gehele Europese Unie, evenals naar Oost-Europa, Turkije en Noord-Afrika. Op de markt voor kroonkurken worden produkten door de gehele Europese Unie vervoerd; Crown levert van Spanje naar Nederland en van haar fabrieken in de Gemeenschap naar het Midden-Oosten. Ook kunststof schroefdoppen en aluminium doppen worden overal in de Gemeenschap afgeleverd.

Zowel partijen als concurrenten hebben verklaard dat de relevante geografische markt voor elk van deze produkten geheel Europa omvat. Gezien de hiervoor beschreven vervoerpatronen en de beoordelingen van de ondernemingen in de bedrijfstak zelf, kan worden gesteld dat bovengenoemde markt de gehele EER omvat.

Beoordeling op de gevolgen voor de mededinging

A. Spuitbussen van blik

(51) Een meerderheid van de afnemers die gevolg gaven aan het verzoek om inlichtingen van de Commissie gaf uiting aan hun bezorgdheid dat de concentratie en de hieruit voortvloeiende grote marktaandelen van de nieuwe onderneming de mededinging op de markt voor spuitbussen van blik zou belemmeren.

(52) Ook de meeste producenten van blikken spuitbussen toonden zich bezorgd omtrent de mogelijke concurrentiebeperkende effecten van de voorgenomen transactie op de markt. Zij wezen met name erop dat de concentratie de nieuw gevormde onderneming in staat zou stellen gebruik te maken van een aantal concurrentievoordelen van kwalitatieve aard die, gecombineerd met een groot marktaandeel, haar de macht zou kunnen geven om, zoals een concurrent het uitdrukte, "de concurrentie uit te schakelen".

(53) De Commissie kwam tot de conclusie dat om onderstaande redenen de operatie een machtspositie op de markt voor spuitbussen van blik in het leven zou roepen:

1. De concentratie zal op de markt voor spuitbussen van blik tot belangrijke structuurwijzigingen leiden

a) Marktaandelen

(54) Volgens de Europese Federatie van Aerosolverenigingen (FEA) beliep in 1994 de gemeenschappelijke markt voor alle spuitbussen - zowel die van blik als die van aluminium - in haar geheel genomen ongeveer 3,3 miljard stuks. Dit totaal komt overeen met ramingen van de partijen (3,45 miljard stuks in de EER).

Volgens ramingen van de twee voornaamste producenten van spuitbussen van aluminium, Boxal en Cebal, bedraagt het aantal aluminium spuitbussen 1,2 à 1,3 miljard. Deze raming van de markt strookt met de door deze twee ondernemingen, die te zamen ongeveer 1,1 miljard stuks in de EER voor hun rekening nemen, verstrekte werkelijke verkoopcijfers.

Uitgaande van de bovenstaande gegevens heeft de EER-markt voor spuitbussen van blik een totale omvang van 2,1 à 2,25 miljard stuks.

(55) Op basis van het hoogste van deze cijfers in 1994 bedroeg het marktaandeel van CMB en Crown [35-45 %] (7) respectievelijk [20-30 %] (8) van de afzet van spuitbussen van blik in de EER. CMB en Crown verkochten dat jaar respectievelijk [ . . . ] (9) miljoen stuks in de EER. Daarenboven leverde Crown aan [ . . . ] (10) miljoen stuks in het kader van een [langlopende] (11) leveringsovereenkomst. (Crown bouwde een fabriek op maat voor de vervaardiging van spuitbussen van blik speciaal voor de produktie-eenheid van [ . . . ] (12)). Derhalve zouden de partijen met een totale afzet van ongeveer [ . . . ] (13) miljoen stuks na de concentratie een gecombineerd aandeel van [60-70 %] (14) van de EER-markt voor spuitbussen van blik hebben.

(56) Hun sterkste concurrent is Schmalbach, een dochteronderneming van het Viag-concern, met een afzet van ongeveer 400 miljoen stuks, wat neerkomt op een marktaandeel van 18 %. De (bij benadering) overige 20 % van de markt is in handen van kleine lokale concurrenten, die elk een marktaandeel hebben van minder dan 5 %. Daartoe behoort Staehle, de op twee na grootste producent in de EER, met een marktaandeel van ongeveer 4 à 5 %. Het marktaandeel van alle overige concurrenten (met name May Verpackung in Duitsland, Linpac in het Verenigd Koninkrijk, Colep in Portugal en Grumetal in Spanje) zou minder dan 3 % bedragen.

(57) Uit de onderstaande analyse van de marktaandelen voor spuitbussen van blik vóór en na de verwerking blijkt dat er een zeer sterk ingrijpende verandering zou komen in de marktpositie van de nieuw gevormde onderneming, alsook in de marktstructuur in haar geheel genomen.

(58) Terwijl vóór de verwerving CMB veruit de grootste onderneming op de markt is (reeds tweemaal zo groot als elk van haar sterkste twee concurrenten), zijn er toch twee marktdeelnemers - Crown en Schmalbach - die ongeveer even groot zijn.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

(59) Na de verwerving zou Crown/CMB echter een gecombineerd marktaandeel hebben dat ruim driemaal groter is dan dat van haar sterkste concurrent, die zelf meer dan driemaal groter zou zijn dan de volgende sterkste concurrent op de EER-markt voor spuitbussen van blik. Zoals de onderstaande tabel te zien geeft, zou deze operatie niet alleen een van de slechts twee ondernemingen met een significante marktpositie doen verdwijnen, maar ook de enige andere onderneming elimineren die volgens de afnemers de marktleider een belangrijke concurrentieprikkel geeft.

Na de verwerving zouden de marktaandelen er uitzien als volgt:

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

b) Overcapaciteit

(60) De partijen menen dat er op de markt een aanzienlijke overcapaciteit bestaat. (Zij ramen de gemiddelde bezettingsgraad van de produktiecapaciteit op de markt op [60-70 %] (15)). Deze overcapaciteit zou zich echter grotendeels voordoen bij de nieuw gevormde onderneming zelf. De partijen hebben samen een "realistische capaciteit" (die volgens de definitie van Crown wordt berekend op basis van drie ploegen, met gebruikmaking van de huidige produktmix en produktielijnconfiguraties, en waarbij een factor 75 % op dat totaal wordt toegepast om rekening te houden met overschakelingen op andere produkten) die voldoende is om in de totale behoeften van de markt te voorzien.

In tegenstelling hiermee zou de enige concurrent met een marktaandeel van meer dan 5 % (Schmalbach) een maximale realistische overcapaciteit (op dezelfde wijze berekend als voor de partijen) hebben waarmee zij aan [veel minder dan 5 %] (16) van de markt kan voldoen.

c) Concentratie van know-how, O bO en technologie van de twee marktleiders

(61) Behalve de sterke toename van het marktaandeel en de produktiecapaciteit, alsook het overweldigende marktaandeel van de nieuw gevormde onderneming, zou de operatie ook een concentratie van de twee marktleiders op het gebied van "know-how", O bO en technologie ten gevolge hebben. Alhoewel een dergelijke concentratie in beginsel in termen van rationalisering een positieve uitwerking op de concurrentie zou kunnen hebben, zal deze, gezien de horden die er bestaan voor het betreden van de markt, om de navolgende redenen een negatieve uitwerking hebben.

In tegenstelling tot conservenblikken zijn spuitbussen geen gestandaardiseerd produkt ("commodity product") en "know-how" wordt door een ruime meerderheid van aanbieders en concurrenten geacht een belangrijke factor te zijn in het concurrentievermogen op deze markt. Dit is vooral het geval bij sommige aspecten van het produktieproces, zoals de samenstelling van de beschermende laag aan de binnenzijde (die de chemische verenigbaarheid met een bepaalde vulling waarborgt) en de ontwikkeling van efficiënte afgiftesystemen (die de chemische zuiverheid van de vulling beschermen). Deze "know-how" is van essentiële betekenis bij het voorzien in de behoeften van de afnemers, zowel ten aanzien van nieuwe vullingen met een bijzondere chemische samenstelling die afnemers misschien op de markt willen brengen, als van de mededinging op het gebied van bestaande vullingen.

"Know-how" en technologische ontwikkeling werden ook door een aantal afnemers, met name de grootste, genoemd als reden waarom grotere afnemers van oordeel zijn dat zij produkten van grote internationale ondernemingen met omvangrijke technische hulpmiddelen moeten betrekken. CMB wordt door de grootste afnemers als een innovatieve aanbieder van kwaliteitsprodukten beschouwd, terwijl Crown pogingen onderneemt om hetzelfde kwaliteitspeil te bereiken. Deze twee ondernemingen worden als de innovatieve krachten op de markt beschouwd. Afnemers wezen tevens erop dat zich momenteel op de markt een snelle en kostbare ontwikkeling op het gebied van technologie en "know-how" voordoet en dat het bezitten van de recentste "know-how" en het "up to date" houden ervan een belangrijke factor is bij de mededinging. Dit werd door de partijen bevestigd in een memorandum dat op 18 juli 1995 bij de Commissie is ingediend. In diezelfde zin verklaarde een afnemer het volgende:

"CMB is de technologisch meest gevorderde onderneming in de bedrijfstak . . . Daarom zien de overige concurrenten zich steeds gedwongen CMB te volgen en zich op dezelfde manier te ontwikkelen. Crown bracht steeds als eerste nieuwe ontwikkelingen in toepassing, hetgeen tot een gezonde concurrentie tussen die twee gelijkwaardige aanbieders leidde. Indien deze twee ondernemingen fuseren, zullen er belangrijke prijsverhogingen optreden omdat de bestaande concurrentie (vooral op het gebied van nieuwe ontwikkelingen) zal verdwijnen en de nieuw gevormde onderneming uiteindelijk een onbeperkte vrijheid zal hebben om de prijzen te verhogen. Volgens deze onderneming is geen enkele aanbieder op het ogenblik financieel voldoende sterk om naast Crown en CMB nieuwe technologie te ontwikkelen, zodat de eindgebruiker/-verbruiker hiervan het slachtoffer zal zijn.".

d) Eliminering van één van de twee concurrenten inzake spuitbussen, waarvan de fabrieken over geheel Europa verspreid zijn

(62) Met de operatie zal één van de twee, het gehele geografische gebied bestrijkende aanbieders verdwijnen. Dit vermogen is van belang voor afnemers die een aanbieder kiezen op grond van de levertijd, de service, dagelijkse leveringen van kleine hoeveelheden (in vergelijking met grote leveringen in bulk, waarvoor een grote en kostbare opslagcapaciteit nodig is) en de continuïteit van de leveringen.

(63) Zoals reeds vermeld, hebben zowel grote als kleine afnemers verklaard dat de vestiging van de aanbieder in de nabijheid van de afnemer een concurrentievoordeel is, ook al wordt over de leveringen op Europees niveau onderhandeld. Voor kleinere afnemers is dit vooral belangrijk bij levering van kleine hoeveelheden. Grotere afnemers zijn sterk afhankelijk van grote aanbieders ten aanzien van technische flexibiliteit, kwaliteitseisen, technologische innovatie en "know-how" (zie hieronder "tegenmacht van de afnemers"). Ook zij verkiezen dichtbij gevestigde aanbieders, in het bijzonder met het oog op de technische bijstandsverlening, de continuïteit van de leveringen, het toezicht op het bedrukken, de korte levertijd en de ontwikkeling die in de bedrijfstak plaatsgrijpt in de richting van dagelijkse leveringen van kleine hoeveelheden.

De partijen bij de concentratie zijn reeds vóór de operatie de enige op de markt die over deze flexibiliteit beschikken: Crown exploiteert fabrieken in het Verenigd Koninkrijk, Spanje, Italië, België en Nederland, terwijl CMB bedrijven heeft in het Verenigd Koninkrijk Spanje, Duitsland en Frankrijk. Zoals hierboven is opgemerkt, moet dit worden vergeleken met de overige concurrenten in de bedrijfstak: Schmalbach, de enige andere producent met verscheidene fabrieken, exploiteert slechts twee fabrieken (in Duitsland, respectievelijk in Nederland gelegen) en geen enkele andere concurrent heeft meer dan één produktiebedrijf.

e) Produktieflexibiliteit

(64) Met de operatie zal ook één van de twee leidende aanbieders in termen van produktieflexibiliteit verdwijnen. Hierdoor zal de kloof die volgens afnemers reeds bestond ten opzichte van de daarop volgende sterkste concurrent nog vergroten.

(65) Wat de produktieflexibiliteit betreft, zal de nieuw gevormde onderneming ook de enige zijn met in totaal meer dan [ . . . ] (17) produktielijnen voor spuitbussen van blik ([ . . . ] (18) van Crown en [ . . . ] (19) van Carnaud) en ten minste [ . . . ] (20) produktielijnen in ieder hoofdgebied van Europa ([ . . . ] (21)).

Wegens hun groot aantal produktielijnen kunnen Crown en CMB produktielijnen open houden voor bijzondere grote afnemers in het kader van specifieke leveringsovereenkomsten waarbij verplichtingen tot wekelijkse leveringen worden aangegaan. Volgens het onderzoek van de Commissie zou het grote aantal produktielijnen waarover de nieuw gevormde onderneming zal beschikken tot een nog grotere flexibiliteit op dit gebied leiden, terwijl geen van haar concurrenten dit soort dienst kan verlenen. Het vermogen om deze klantgerichte dienst te verlenen, is duidelijk een belangrijke hinderpaal voor de overige concurrenten, aangezien het één van de factoren (naast het innoverend vermogen) blijkt te zijn geweest bij het besluit van [ . . . ] (22) om CMB en Crown als enige leveranciers te kiezen toen zij de beslissing nam om voor bepaalde produkten van spuitbussen van aluminium op die van blik over te schakelen. Een andere zeer grote afnemer verklaarde dat CMB en Crown beide "in geheel Europa op korte termijn kunnen leveren, van valutabewegingen kunnen profiteren omdat zij in een aantal Europese landen produceren en flexibiliteit aanbieden (dagelijkse leveringen) . . . Geen enkele andere producent van spuitbussen van blik in Europa is tegenwoordig in staat deze dienst te verlenen.".

2. De overige concurrenten zullen geen tegenwicht kunnen vormen tegen de machtspositie van de nieuw gevormde onderneming op de markt voor spuitbussen van blik

(66) Een aantal grote afnemers sprak de mening uit dat kleinere concurrenten geen levensvatbaar alternatief zijn of zouden zijn om in hun behoeften te voorzien, omdat zij gewoonlijk belangrijke hoeveelheden spuitbussen van verschillende grootten aanschaffen, die in lange produktieperioden worden vervaardigd. Dit zou voor kleinere concurrenten die een beperkt aantal produktielijnen op één vestigingsplaats exploiteren, economisch niet haalbaar zijn te meer daar sommige grote afnemers reeds op Europees niveau met grote aanbieders, die een aantal produktielijnen in geheel Europa exploiteren, over hun aanschaffingen onderhandelen. Alle grote afnemers spraken hun bezorgdheid erover uit dat zij na de opertie bij het kiezen van hun "voornaamste" leverancier geen alternatief meer zouden hebben. Één van de grootste afnemers klaagde met name erover dat de concentratie tot een quasi-monopolistische situatie zou leiden die uit een oogpunt van concurrentie nadelig zou zijn voor afnemers in het algemeen, waaronder grote afnemers zoals deze afnemer zelf.

(67) De enige andere grote concurrent met verscheidene fabrieken, Schmalbach (Viag), beschikt niet over de geëigende overcapaciteit, noch over de geografische flexibiliteit die nodig zijn om effectief op de gehele markt tegen de partijen te concurreren. Met slechts twee fabrieken in Noord-Europa is deze onderneming vrijwel afwezig in Spanje en in Italië en concentreert zij haar verkoopactiviteiten in de Benelux, in Duitsland, in de Noordse landen en in mindere mate in het Verenigd Koninkrijk. Daarenboven zou Schmalbach, gezien haar vestigingen met een tamelijk plaatselijk karakter, het aantal produktielijnen dat zij exploiteert, en haar beperkte vrije capaciteit, evenmin over dezelfde technische flexibiliteit beschikken.

Tenslotte werd Schmalbach, in tegenstelling tot de partijen, niet als een "technologisch marktleider" genoemd.

(68) Derhalve zal Schmalbach eventuele concurrentiebeperkende gedragingen van de nieuw gevormde onderneming moeilijk kunnen inperken. Dit wordt nog bevestigd door verklaringen van verscheidene van de grootste afnemers van spuitbussen. Eén afnemer verklaarde met name dat ". . . Schmalbach in het bijzonder deze flexibiliteit niet kan aanbieden, al haar fabrieken in hetzelfde gebied zijn gelegen en geen innovatieve onderneming is. Om al die redenen zou Schmalbach [bij onze onderneming] onder de huidige omstandigheden niet in aanmerking komen als hoofdleverancier. Om een aannemelijk alternatief als hoofdleverancier te zijn, zou zij veel geld moeten investeren, terwijl de boodschap van het Viag-management luidt dat het Viag-concern geen prioriteit geeft aan verpakkingen". Een andere grote afnemer verklaart dat "Schmalbach, noch de overige concurrenten, die familiebedrijven met een marktaandeel van minder dan 5 % in Europa zijn, een alternatief als hoofdleverancier vormen".

(69) Ofschoon de overige kleine concurrenten samen over een aanzienlijke overcapaciteit beschikken, is deze capaciteit onder hen verspreid, zodat zij niet als een bruikbaar alternatief ter voorziening in de behoeften van de grotere afnemers zouden worden beschouwd. Deze kleine ondernemingen zouden in een nog ongunstiger situatie dan Schmalbach verkeren wat de kwalitatieve concurrentiefactoren betreft. Deze kleinere concurrenten zullen de gedragingen van de nieuw gevormde onderneming dan ook niet in belangrijke mate kunnen inperken, zoals naar voren komt uit de volgende verklaring van een grote afnemer:

"Feitelijk bevinden kleine concurrenten zich op een "andere planeet" ten aanzien van de kwaliteit, flexibiliteit, ontoereikende capaciteit, innovatie, snelheid en kwaliteit van het bedrukken. Deze kleine ondernemingen concurreren vooral om orders van derde vulbedrijven te krijgen.".

3. De tegenmacht van de afnemers zou ontoereikend zijn om eventuele concurrentiebeperkende gedragingen van de partijen in te perken

(70) Partijen verklaarden in hun aanmelding dat grotere afnemers tegenmacht zouden bezitten aangezien zij zich gemakkelijk tot andere aanbieders zouden kunnen wenden of langlopende leveringsovereenkomsten zouden kunnen sluiten of zich zelfs verticaal hoger in de bedrijfskolom zouden kunnen integreren.

(71) De grootste afnemers verklaarden dat zij niet op kleinere concurrenten zouden kunnen terugvallen. Zoals hierboven reeds in bijzonderheden is aangegeven, zijn deze afnemers zeer afhankelijk van technologische innovatie en "know-how", terwijl de partijen de sterkste (en vrijwel de enige betrouwbare) marktpositie zouden innemen. De partijen beklemtoonden dienaangaande dat innovatie vaak wordt ontwikkeld langs de weg van partnerships met afnemers en/of aanbieders. Een belangrijke verschuiving van de voorziening in hun behoeften naar kleinere aanbieders zou derhalve waarschijnlijk een ongunstige invloed hebben op deze partnerships.

Daarenboven zouden die afnemers verscheidene leveringsovereenkomsten voor betrekkelijk kleine hoeveelheden met een groot aantal deelnemers moeten afsluiten in vergelijking met de soorten overeenkomsten voor de levering van een grote hoeveelheid die zij met Crown en/of CMB afsluiten. Dit zou een ongunstige invloed hebben op de continuïteit van de voorziening en moeilijk en niet economisch te beheren zijn.

Tenslotte verklaarden grote afnemers tevens dat slechts grote internationale aanbieders de mogelijkheid tot voor geheel Europa geldende onderhandelingen bieden en aan hun kwaliteits- en technische eisen kunnen voldoen (zie hierboven).

De grootste afnemers op de markt stelden dan ook dat zij niet van mening zijn dat er alternatieven voor het nieuwe concern zouden zijn indien de concentratie wordt toegestaan.

(72) Dezelfde bezwaren op het gebied van de mededinging gelden ten aanzien van omstandigheden in verband met langlopende overeenkomsten met afnemers en/of met op de afnemerspecificaties afgestemde fabrieken of produktielijnen. Een concurrent verklaarde dat de omvang van de overcapaciteit bij de nieuw gevormde onderneming in combinatie met de technische flexibiliteit ervan de onderneming voor deze soorten projecten een duidelijk voordeel zou opleveren. Tevens werd verklaard dat de machtspositie van de nieuw gevormde onderneming inzake "know-how", O & O en technologie te zamen met de financiële investeringsmogelijkheden van het nieuwe concern ten gevolge zou hebben dat de nieuw gevormde onderneming een partner bij uitstek voor ieder nieuw project van die aard van een grote afnemer zou zijn. Een en ander komt tot uiting in de onderstaande verklaring van een grote afnemer van spuitbussen:

"In de ogen van [onze onderneming] zou het niet verstandig zijn langlopende overeenkomsten met kleine aanbieders te sluiten. Het beleid van [onze onderneming] zou veeleer erin bestaan een langlopende overeenkomst met het nieuwe concern aan te gaan om van de innovatie en andere bovengenoemde voordelen te profiteren en de prijsontwikkeling voor spuitbussen in de hand te houden. Daarenboven zouden kleinere producenten, zoals Colep in Portugal waaraan [onze onderneming] recentelijk een bezoek bracht, ook geen serieus alternatief zijn voor een grote koper als [onze onderneming].".

(73) Tenslotte, wat de mogelijkheid tot verticale integratie hoger in de bedrijfskolom van grote afnemers betreft, verklaarde geen van hen zulks te overwegen. Integendeel alle afnemers, waaronder enkele die meedeelden dat zij deze mogelijkheid voorheen op een of ander tijdstip ernstig hadden overwogen, beklemtoonden dat een aantal hinderpalen voor toetreding (hierna in bijzonderheden aangegeven onder "potentiële toetreding"), met name de eisen op het gebied van "know-how", hen hiervan zouden weerhouden. Bovendien wezen sommige afnemers erop dat het aantal verschillende veranderingen in de spuitbusproduktie - ten aanzien van de grootte van de spuitbus, de veelkleurenbedrukking en de verenigbaarheid van de inhoud en de geschikte beschermende laag aan de binnenzijde - een onrendabel aantal produktielijnen zou vergen, die daarenboven uiteindelijk onderbezet zouden zijn (een afnemers wees erop dat ter voldoening aan de eisen van zijn onderneming ruim 700 veranderingen nodig zijn).

(74) Gezien het bovenstaande zullen zelfs de grootste afnemers de gedragingen van de nieuw gevormde onderneming niet kunnen inperken.

4. Er is geen toereikende potentiële mededinging om eventuele concurrentiebeperkende gedragingen van de nieuw gevormde onderneming in te perken

a) Potentiële toetreding tot de markt voor driedelige spuitbussen van blik

(75) De partijen verklaren dat de kosten van toetreding tot de markt, wat de aanschaf van het benodigde produktiematerieel aangaat, niet zeer hoog zijn omdat spuitbussen van blik met dezelfde technologie als driedelige conservenblikken worden geproduceerd.

In sommige gevallen zou het veranderen van een assemblagelijn voor driedelige conservenblikken in een produktielijn voor spuitbussen niet kostbaar, noch buitengewoon moeilijk zijn. Wel zouden daarvoor een belangrijke vernieuwing van het materieel, alsook bijzondere werktuigen voor de bolle deksels die bij spuitbussen (maar niet bij conservenblikken) worden gebruikt, nodig zijn. Daarenboven zijn niet alle assemblagelijnen voor conservenblikken op een rendabele wijze te veranderen; slechts produktielijnen met hoge prestaties voor de vervaardiging van blikken met een geringe diameter komen in aanmerking. De partijen verklaren dat de kosten van verandering van een bestaande assemblagelijn met hoge prestaties voor conservenblikken in een produktielijn voor spuitbussen van slechts één formaat 1 à 2 miljoen ecu zouden bedragen (zonder verplaatsing van de assemblagelijn). Dit cijfer is echter niet noodzakelijk bruikbaar voor het bepalen van realistische kosten van verandering omdat de lijn waarschijnlijk moet worden verplaatst van de produktieplek voor conservenblikken naar die van spuitbussen.

De partijen schatten de installatiekosten voor nieuwe produktie-inrichtingen op ongeveer 10,7 miljoen ecu voor twee produktielijnen met drukmachines. Concurrenten zijn van oordeel dat voor een significante toetreding ten minste drie produktielijnen nodig zijn (tegenover de [ . . . ] (23) produktielijnen in handen van de partijen), hetgeen rond 12,5 miljoen ecu zou kosten (de produktie van bodems en van bolle deksels inbegrepen, maar zonder het bedrukken, wat een zeer technische verrichting is en zeer veel kost).

(76) Geen van de afnemers of concurrenten bevestigen dit standpunt. In feite verklaart een overweldigende meerderheid ervan dat het in de voorzienbare toekomst onwaarschijnlijk is dat nieuwe ondernemingen tot de markt toetreden, behalve door overneming van een bestaande concurrent.

Daarenboven blijkt uit het onderzoek van de Commissie dat - naast de installatie van het produktiematerieel - "know-how" op de markt een belangrijke rol speelt en door afnemers die een integratie hoger in de bedrijfskolom in overweging hebben genomen, als een grote hinderpaal voor toetreding wordt beschouwd (zie hierboven "tegenmacht van de afnemers"). Deze behoefte aan "know-how" zou eveneens bestaan bij producenten van conservenblikken die tot de markt voor spuitbussen willen toetreden, maar vormt in mindere mate een hinderpaal dan het geval is voor afnemers van spuitbussen die langs de weg van verticale integratie hun eerste toetreding tot de markt overwegen.

(77) De partijen beweren dat uit een technisch en commercieel oogpunt toetreding met slechts twee produktielijnen mogelijk is. Deze stelling lijkt echter te worden tegengesproken door grotere afnemers die verklaarden dat continuïteit van de voorziening, produktieflexibiliteit, geavanceerde technologie, O & O en "know-how" belangrijke factoren zijn in hun beslissing om bij een bepaalde aanbieder te kopen. Derhalve vormen deze elementen een belangrijke hinderpaal voor een significante toetreding tot de markt, die voldoende zou zijn om de gedragingen van de marktleider in te perken.

(78) Tevens stellen de partijen dat de markt een snelle groei te zien geeft (27 % tussen 1985 en 1994), hetgeen in beginsel toetreding tot de markt zou moeten vergemakkelijken. De partijen leveren echter geen bewijs ten aanzien van bussen van blik, maar verstrekken slechts totale ramingen voor de sector spuitbussen in zijn geheel genomen. De enige gedetailleerde cijfers inzake spuitbussen van blik waarover de Commissie beschikt, betreffen het Italiaanse verbruik. Uit deze cijfers blijkt dat de markt in Italië tussen 1986 en 1994 met 7 % is toegenomen.

(79) Ook al geeft de Europese markt voor spuitbussen van blik geen stagnatie te zien, is het onwaarschijnlijk dat er zich een significante toetreding zal voordoen. Vrijwel alle concurrenten sluiten de mogelijkheid uit dat zich in de voorzienbare toekomst een significante toetreding langs de weg van installatie van nieuwe capaciteit zal voordoen. Er bestaat reeds een belangrijke overcapaciteit op de markt waarvan een aanzienlijk deel bij de marktleider zelf. In feite zou de nieuw gevormde onderneming, zoals eerder vermeld, over voldoende capaciteit beschikken om in de behoeften van de gehele markt te voorzien. Dienaangaande wijzen de partijen in hun schriftelijk antwoord op de bezwaren van de Commissie erop dat bij het bepalen van de realistische capaciteit van Crown geen rekening is gehouden met de knelpunten die op het niveau van de machine voor het bedrukken zouden bestaan. Deze partijen vermelden echter in hun aanmelding dat op de markt reeds een aanzienlijke drukcapaciteit beschikbaar is, aangezien het bedrukken vaak wordt uitbesteed. Dientengevolge zou een eventuele beperking van de interne drukcapaciteit van de partijen op deze analyse geen invloed hebben.

De algemene elasticiteit van de vraag blijkt betrekkelijk laag te zijn (er is geen gelijkwaardig vervangmiddel voor spuitbussen van blik en vroegere prijsschommelingen voor het meest geschikte vervangmiddel (spuitbussen van aluminium) leidden niet tot enige belangrijke verandering in het evenwicht tussen de twee produkten). De marktleider zou dan ook de prijzen snel en scherp kunnen verminderen door extra hoeveelheden op de markt te brengen. Dit vermogen om "de prijs te drukken" zou iedere poging tot grootschalige toetreding tot de markt belemmeren, zelfs op een markt waar de toetredingskosten betrekkelijk laag zijn, omdat de nieuwe deelnemer zeer snel ertoe zou kunnen worden gedwongen zich uit de markt terug te trekken en zou aarzelen bij opnieuw stijgende prijzen weer toe te treden.

Bijgevolg zijn de meeste concurrenten van oordeel dat toetreding tot de markt voor driedelige spuitbussen van blik slechts mogelijk is door overneming van een bestaande concurrent.

b) Toekomstige concurrentie van producenten van aluminium bussen

(80) Zoals hierboven vermeld, zou, volgens de meeste afnemers, de prijs van aluminium bussen sterk moeten dalen wil voor een afnemer die bussen van blik gebruikt, aluminium een concurrerende andere mogelijkheid bieden. De door de afnemers genoemde cijfers komen gemiddeld neer op een vermindering van de prijs van aluminium bussen met ongeveer 43 %, terwijl de door de grote afnemers genoemde cijfers variëren van 20 tot 25 %. Volgens de meeste marktdeelnemers (aanbieders, concurrenten en afnemers van de partijen) is het zeer onwaarschijnlijk dat de prijzen van aluminium bussen op midellange termijn met meer dan 10 % zullen dalen. Derhalve mag niet ervan worden uitgegaan dat producenten van aluminium bussen in de voorzienbare toekomst concurrentiebeperkende gedragingen van producenten van bussen van blik in belangrijke mate zullen inperken.

(81) In een bij de Commissie ingediend memorandum beweerden de partijen echter dat een van de belangrijkste deelnemers op de markt voor aluminium bussen ([ . . . ] (24)) aan de ontwikkeling van een technologie werkt op het gebied van tweedelige spuitbussen van blik (tegenover de bestaande technologie voor driedelige spuitbussen).

(82) Er blijven echter een aantal technische problemen op te lossen (zoals de drukweerstand en de vermindering van de diameter van het bovendeel van de bus); terwijl er nog enige onzekerheid bestaat omtrent de mogelijkheid dat die problemen werkelijk kunnen worden opgelost. Deze ontwikkelingen zouden in ieder geval zeer grote investeringen met zich brengen en om deze tot concrete toepassing te brengen zal nog veel tijd vergen. Tenslotte zou de strategie van [ . . . ] (25) in de eerste plaats erop gericht zijn de bestaande omvang van de activiteiten te handhaven, terwijl haar afnemers snel overschakelen op blikken bussen. Bijgevolg zal [ . . . ] (26) in de voorzienbare toekomst zich waarschijnlijk toeleggen op handhaving van het bestaande afnemersbestand en geen agressieve concurrent zijn ten opzichte van afnemers die thans blik gebruiken.

Daarenboven verklaarden afnemers dat "zelfs indien de produktie op basis van deze nieuwe technologie technisch haalbaar was, er nog te bepalen valt of het in termen van produktiekosten economisch verantwoord zou zijn voor aan de eisen van de afnemers aangepaste produktieperioden. Dit zal eerst ten vroegste in 1998 vaststaan."

5. Conclusie betreffende spuitbussen van blik

(83) Uit de bovenstaande analyse blijkt dat de nieuw gevormde onderneming na de operatie in hoge mate onafhankelijk van haar concurrenten en afnemers op de markt voor spuitbussen van blik zou kunnen handelen. Derhalve zou de operatie een machtspositie op de markt voor spuitbussen van blik in het leven roepen.

B. Conservenblikken

1. Beoordeling op het bestaan van een machtspositie van één onderneming

a) Horizontaal effect van de concentratie

(84) De partijen verstrekten informatie over de omvang van de markten en de marktaandelen, met inbegrip van de eigen produktie van afnemers. Deze eigen produktie is echter noch op de vraag, noch op het aanbod van invloed. Wat het aanbod aangaat, verkopen afnemers met een eigen produktie (met uitzondering van één onderneming) hun produktie op het ogenblik niet aan externe afnemers. Ten aanzien van de vraag zullen deze afnemers steeds eerst hun eigen produktie gebruiken en zich pas nadien tot de markt wenden voor hun overige behoeften. Derhalve wordt alleen voor die overige behoeften door producenten van conservenblikken geconcurreerd. Bij het bepalen van de omvang van de markt dient de eigen produktie dan ook buiten beschouwing te worden gelaten (behalve de hoeveelheden die aan externe afnemers worden verkocht). Hiervan uitgaande, worden in Europa 26 miljard stuks per jaar verkocht. [35-45 %] (27) hiervan wordt door CMB verkocht en [minder dan 5 %] (28) door Crown. De daarop volgende sterkste concurrenten zijn Pechiney met [10 à 15 %] (29) en Schmalbach-Lubeca met [5 à 10 %] (30). De overige concurrenten zijn Ferembal [ongeveer 5 %] (31), Lawson Mardon en Massilly [minder dan 3 % elk] (32).

(85) Op de nationale markten is CMB in een aantal Lid-Staten marktleider. In feite is CMB de enige producent van conservenblikken die in vrijwel alle EER-landen een belangrijke positie inneemt. Volgens de door CMB verstrekte informatie betreffende haar huidige afzet en haar ramingen van de omvang van de markt zou CMB in het Verenigd Koninkrijk een marktaandeel hebben van [55 à 65 %] (33). Deze raming strookt met de door de concurrenten gemaakte schattingen van het marktaandeel van CMB in het Verenigd Koninkrijk, die gemiddeld uitkomen op 61 %. Blijkens de huidige gegevens over de afzet van CMB op de Italiaanse markt heeft de onderneming daar een marktaandeel van [50 à 60 %] (34). Ook in Frankrijk heeft CMB een marktaandeel van meer van 40 %.

(86) Overlapping tussen de partijen zou zich slechts in Frankrijk, de Benelux, Duitsland, Spanje/Portugal en in het Verenigd Koninkrijk/Ierland voordoen. Op al die markten - behalve in de Benelux - zou de toename gering zijn. Volgens ramingen van de partijen heeft Crown de volgende marktaandelen: [minder dan 2 %] (35) in het Verenigd Koninkrijk en in Spanje/Portugal [minder dan 1 %] (36) in Frankrijk en [minder dan 1 %] (37) in Duitsland.

Behalve deze geringe toename van de marktaandelen, zou er geen verlies aan potentiële concurrentie zijn. Hoewel zij reeds verscheidene jaren in Europa aanwezig is, heeft Crown nimmer getracht haar activiteiten op het gebied van conservenblikken in aanzienlijke mate uit te breiden. Crown heeft zelfs haar bestaande capaciteit verminderd door haar conservenblikbedrijf in Frankrijk, alsook bestaande produktielijnen voor conservenblikken in haar Britse spuitbussenfabriek te sluiten. Derhalve was Crown geen waarschijnlijke toetreder tot een geografische markt waarop zij thans niet aanwezig is, terwijl zij evenmin het potentieel bezat om haar afzet op de markten waarop zij opereerde, aanzienlijk te vergroten. De concentratie zal daarom in Frankrijk, Duitsland, Spanje/Portugal en in het Verenigd Koninkrijk/Ierland geen merkbaar horizontaal effect hebben.

(87) In de Benelux zal er een horizontaal effect zijn omdat Crown aldaar een belangrijk marktaandeel van [15-25 %] (38) heeft. De mededingingssituatie op die markt wijst echter erop dat de concentratie geen machtspositie van één onderneming ten gevolge zal hebben. De nieuw gevormde onderneming zal na de concentratie een marktaandeel van minder dan 40 % hebben en het hoofd moeten bieden aan een sterke concurrent, Schmalbach, met een marktaandeel van 30 à 35 %. Bovendien exporteert een aantal concurrenten, waaronder Pechiney, naar deze markt vanuit andere geografische markten. De nieuw gevormde onderneming zal dan ook geen exclusieve machtspositie op de Benelux-markt innemen.

b) Gevolgen van de fusie voor de markt van het basisprodukt blik voor verpakkingsdoeleinden

(88) Bijna alle Europese blikleveranciers en concurrenten van de partijen, alsmede veel van de afnemers van de partijen, hebben hun bezorgdheid uitgesproken over de mogelijke macht als afnemer die de fusie-onderneming door de concentratie op de markt van vertind en niet-vertind plaatstaal (hierna blikprodukten genoemd) zou verwerven.

(89) De nieuwe verpakkingsgroep zal aan weerszijden van de Atlantische Oceaan grote hoeveelheden afnemen, waarbij de eisen van CMB, de grootste Europese afnemer, met die van Crown, de grootste afnemer in de Verenigde Staten van Amerika, kunnen worden gebundeld. Hieronder is, uitgedrukt in procenten, aangegeven hoeveel elk van de partijen afneemt:

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

De op één na grootste afnemer in Europa (Schmalbach) neemt minder dan de helft af van hetgeen CMB thans betrekt.

(90) Na een diepgaand onderzoek is de Commissie tot de slotsom gekomen dat de operatie de onderhandelingspositie van de nieuwe onderneming waarschijnlijk zal versterken. Deze conclusie stemt overeen met de verklaring van de voorzitter van Crown dat de fusie in kostenbesparingen in de orde van 100 miljoen US-dollar zou moeten opleveren, vooral bij de aankoop van blikprodukten. De Commissie is evenwel niet tot de conclusie gekomen dat de fusie-onderneming als afnemer macht op de onderscheiden markten voor blikprodukten in Europa zal verwerven.

(91) Reeds vóór de fusie betaalde CMB de laagste prijzen voor blikprodukten in Europa, maar dat heeft haar evenwel geen aanzienlijke kostenvoordelen opgeleverd bij de aankoop van blikprodukten in vergelijking tot haar naaste concurrenten in elk der Lid-Staten. De marktprijzen in Europa zijn sedert 1992 met een 15 % gedaald, en de gemiddelde prijzen alsmede de prijzen voor grote afnemers (met inbegrip van CMB) zijn parallel daaraan gedaald.

(92) Dit komt vooral omdat CMB tegenover een leverancier niet de dreiging geloofwaardig kan maken om veel minder van hem te betrekken, aangezien CMB niet zeker ervan kan zijn om voldoende tegen een aanvaardbare prijs van andere betrouwbare leveranciers te kunnen betrekken, indien zij haar order in een even grote omvang bij een van haar oorspronkelijke leveranciers zou annuleren. Gezien de huidige bezettingsgraad van de Europese blikindustrie (gemiddeld rond 75 %) en het feit dat de produktie van conservenblikjes, drankblikjes en kroonkurken (die meer dan 65 % van de blikverkoop uitmaken) sterk seizoensgebonden is, kunnen verpakkingsfabrikanten niet gemakkelijk grote bestellingen bij een andere blikleverancier plaatsen.

(93) De voorgenomen fusie zal weliswaar een zekere verandering teweegbrengen in de hierboven beschreven blikvoorziening in Europa, maar blijkens de informatie van de Commissie zal deze om een aantal redenen niet grondig veranderen. Ten eerste blijkt uit een economische studie die in opdracht van de Commissie is uitgevoerd, dat er voor de nieuwe groep geen economische stimulans bestaat om aanzienlijke hoeveelheden blikprodukten over de Atlantische Oceaan te verschepen, hoewel de prijzen voor Amerikaanse blikprodukten gemiddeld lager zijn dan de gemiddelde prijzen in Europa (39).

(94) Ten tweede blijkt uit de huidige vraag- en aanbodpatronen voor blikprodukten in de Verenigde Staten van Amerika dat de Amerikaanse blikfabrieken nog minder reservecapaciteit hebben dan de Europese en dat zij met hetzelfde probleem als dat van de Europese fabrieken, dat van het "piekseizoen" kampen.

Daarentegen blijkt uit de studie van de Commissie dat er kleine hoeveelheden Amerikaanse blikprodukten tegen aantrekkelijke prijzen zouden kunnen worden ingevoerd aangezien de Amerikaanse fabrieken geïnteresseerd zijn in kleine orders die gemakkelijk in hun produktieprogramma's kunnen worden ingepast buiten - of soms zelfs in - het piekseizoen. Die mogelijkheid zou echter zowel voor de concurrenten van de nieuwe groep als voor de partijen zelf bestaan en bovendien zouden de hoeveelheden waarom het gaat, niet groot genoeg zijn om de markt te destabiliseren.

(95) Uit het bovenstaande blijkt dat de fusie waarschijnlijk de efficiëntie dusdanig zal verbeteren, aldus de persverklaring van de partijen, dat er een besparing op de kosten van grondstoffen kan worden verkregen van ten minste 1 % van de totale omzet van de nieuwe groep. Gezien de huidige marktsituatie in de Verenigde Staten van Amerika, zowel wat prijzen als wat capaciteit betreft, kunnen de partijen de lagere Amerikaanse prijzen niet als extra drukmiddel ten opzichte van de Europese leveranciers gebruiken. De fusie zal derhalve geen noemenswaardig verticaal effect hebben.

c) Conglomererend effect van de fusie

(96) Er is geen aanmerkelijk verschil tussen het totale produktiepakket van beide partijen. Bovendien zijn de afnemers van conservenblikken hoofdzakelijk voedselverwerkende bedrijven die geen andere produkten van de partijen nodig hebben (zoals spuitbussen of flessluitingen). De concentratie zou derhalve geen conglomererend effect hebben.

d) Conclusie betreffende het bestaan van een machtspositie van één onderneming

(97) Om de hierboven uiteengezette redenen zal de fusie geen horizontaal, verticaal of conglomererend effect op de conservenblikmarkt hebben in die zin dat een machtspositie op enige geografische markt in het leven wordt geroepen of versterkt.

2. Beoordeling op het bestaan van een oligopolide machtspositie

(98) De enige geografische markt waarop de concentratie een oligopolide machtspositie zou kunnen creëren, is de Benelux-markt. De conservenblikmarkt is een rijpe markt, die gekenmerkt wordt door geringe groei. Het innovatiepeil is laag, waardoor conservenblikken een gestandaardiseerd massaprodukt worden en de concurrentie zich tot het prijsaspect beperkt. Na de concentratie zullen er in de Benelux slechts twee grote leveranciers actief zijn, Crown/CMB en Schmalbach, elk met een marktaandeel van meer dan [ . . . ] (40), en samen meer dan 70 % van de markt. Daarmee veranderen de concurrentieverhoudingen op de markt en kan er een stimulans bestaan om de prijsstelling te coördineren om meer winst te maken. Sommige afnemers verklaarden dat zij vóór de concentratie altijd van concurrerende prijzen verzekerd konden zijn door de derde grote leverancier om een prijsopgave te vragen.

(99) De prijsstelling op de conservenmarkt is voldoende doorzichtig om concurrentiebeperkend parallel gedrag mogelijk te maken, zelfs wanneer er geen prijslijsten bestaan, aangezien het in een geconcentreerde markt mogelijk is af te leiden welk prijsbeleid een concurrent voert, door de contracten te analyseren die deze afsluit. De betreffende transacties zijn niet bijzonder complex aangezien het slechts om een beperkt aantal produkten gaat en voor een afnemer bij de keuze tussen de voornaamste leveranciers andere factoren dan de prijs niet doorslaggevend zijn.

(100) Bovendien heeft de fabriek van Crown in Antwerpen een bezettingsgraad van [ . . . ] (41) en de bezettingsgraad van CMB wordt geschat op [ . . . ] (42). Bij Schmalbach ligt de bezettingsgraad van diens fabrieken in de Benelux lager en beloopt in totaal ongeveer [ . . . ] (43). Deze cijfers, die op een lage bezettingsgraad duiden, zijn evenwel gebaseerd op de veronderstelling dat er met drie ploegen wordt gewerkt, hetgeen in deze bedrijfstak niet gebruikelijk is. Bovendien brengt deze overcapaciteit niet veel kosten mee. Bij de huidige prijzen kan Crown de vaste kosten van zijn fabriek in Antwerpen dekken bij een bezettingsgraad van [minder dan 40 %] (44). Daaruit blijkt dat er bij een lage prijs geen sterke stimulans is om de capaciteit volledig te benutten teneinde parallel gedrag tegen te gaan.

(101) De invoer uit Frankrijk en uit Duitsland in de Benelux is aanzienlijk en beloopt meer dan 30 % van het binnenlandse verbruik. Hoewel CMB in Frankrijk marktleider is (marktaandeel: [40-50 %] (45) en Schmalbach en CMB de grootste ondernemingen in Duitsland zijn (gezamenlijk marktaandeel 70-80 %), kunnen concurrenten als Ferembal, die weliswaar buiten de Benelux is gevestigd maar voldoende nabij om goedkoop vervoer naar dit grondgebied mogelijk te maken, snel en doeltreffend reageren op eventuele prijsverhogingen van de toonaangevende ondernemingen.

Om die reden mag worden uitgesloten dat de fusie tot een oligopolide machtspositie op de Benelux-markt voor conservenblikken zal leiden.

C. Deksels van drankblikjes

(102) De partijen schatten hun aandeel op de communautaire markt van drankblikdeksels op ongeveer [15-25 %] (46) respectievelijk [minder dan 5 %] (47) voor CMB, respectievelijk Crown. Deze schattingen van het marktaandeel komen grotendeels overeen met de uit bronnen van derden stammende gegevens.

(103) Er zijn in Europa ten minste twee andere grote producenten van dit produkt: Nacanco, dat tot de Pechiney-groep behoort, en Continental Can (Europe), een dochteronderneming van Schmalbach. Elk van deze concurrenten heeft een marktaandeel dat ongeveer gelijk is aan dat van beide partijen samen.

(104) De overgrote meerderheid van de drankblikproducenten, met inbegrip van CMB, maken ook blikdeksels en verkopen beide delen als één geheel aan hun afnemers. De meeste blikfabrikanten voorzien door eigen produktie in hun behoeften aan blikdeksels. Sommige betrekken deze echter voor een deel van externe fabrikanten, zoals Crown. Wat dit aangaat, verkeert Crown in een uitzonderlijke positie, aangezien zij alleen blikdeksels, geen blikrompen, in Europa produceert en verkoopt. Daarmee fungeert Crown als een externe leverancier voor Europese drankblikfabrikanten die bij haar blikdeksels betrekken als aanvulling op hun eigen produktie. Tot de grootste klanten van Crown behoren Nacanco, CMB en Continental Can (Europe).

(105) De verkoop door Crown van blikdeksels lijkt evenwel geen aanleiding te geven tot bezorgdheid over de verticale concurrentie vanwege de druk die haar klanten op deze markt kunnen uitoefenen. De afnemers van Crown zijn in feite machtige blikfabrikanten die alleen van externe leveranties gebruik maken om hun eigen produktie van drankblikjes (zowel romp als deksel) te kunnen optimaliseren. Deze ondernemingen zouden hun capaciteit te allen tijde kunnen uitbreiden wanneer zij zulks wenselijk achten. Daarmee is het onwaarschijnlijk dat de fusie een noemenswaardige kans op verticale afscherming schept. Evenzo lijkt deze vergroting van het marktaandeel (met ongeveer [minder dan 5 %] (48)), bovenop het marktaandeel van CMB van [15-25 %] (49) in de gehele EER, op zich niet het gevaar mee te brengen dat op de markt voor drankblikdeksels een machtspositie in het leven wordt geroepen.

D. Metalen kroonkurken

(106) De partijen schatten dat voor metalen kroonkurken beide ondernemingen samen in 1994 een marktaandeel van ongeveer [35-45 %] (50) hadden (Crown [35-45 %] (51) en CMB [minder dan 5 %] (52)). Aangezien CMB onlangs echter haar kroonkurkproduktie in Spanje van de hand heeft gedaan en alleen nog kroonkurkactiviteiten in Finland heeft, zou de huidige overlapping van de produktie van beide partijen geringer zijn dan in 1994. De schattingen van de partijen van het aandeel van andere ondernemingen op deze markt betreffen Tapon ([10-20 %] (53)), Pelliconi ([10-20 %] (54)) en Brüninghaus ([15-25 %] (55)).

(107) Andere ondernemingen in deze bedrijfstak bevestigen over het algemeen deze schattingen (alhoewel het marktaandeel van Crown over het algemeen enigszins hoger wordt geschat dan door de partijen zelf). Voorts zijn zij het eens met de verklaring van de partijen dat er in dit marktsegment een overcapaciteit bestaat, hoewel andere schattingen van de bezettingsgraad ook hier hoger liggen dan die van de partijen (die het op ongeveer 50 % schatten). Tenslotte bevestigen zij dat er sprake is van een structurele daling van de vraag, die zich naar verwachting zal voortzetten als gevolg van het gebruik van alternatieve verpakkingen (blikjes en retourneerbare plastic (PET)-flessen) waarvoor geen kroonkurken worden gebruikt. Dit feit heeft een neerwaartse druk op de prijzen uitgeoefend, terwijl als gevolg van een stijging van de blikprijzen de kosten zijn toegenomen.

(108) Afgezien van het feit dat het marktaandeel van CMB klein is, heeft Crown zelf de afgelopen vijf jaar ongeveer [5-15 %] (56) van haar marktaandeel verloren, dat thans [35-45 %] (57) bedraagt tegen [45-55 %] (58) vijf jaar geleden. Gezien de bovenbeschreven bijzondere kenmerken van deze markt en de positie van beide ondernemingen samen is het niet waarschijnlijk dat de fusie tot een machtspositie op de markt voor kroonkurken leidt.

E. Plastic schroefdoppen

(109) Volgens de schattingen van de partijen zou het marktaandeel van de belangrijkste concurrenten het volgende beeld bieden: Crown met [25-35 %] (59), CMB met [5-10 %] (60), Novembal met [10-20 %] (61), Berg met [10-20 %] (62) en MCG Closures met [5-15 %] (63). Deze cijfers zijn ongeveer in overeenstemming met andere schattingen die zijn binnengekomen, alsmede met de uitkomsten van het onderzoek van de Commissie.

De overname van CMB door Crown, waarbij haar marktaandeel stijgt van [25-35 %] (64) tot [30-40 %] (65), heeft waarschijnlijk geen noemenswaardige invloed op haar positie ten opzichte van haar drie naaste concurrenten (Novembal, Berg en MCG). De markt voor plastic schroefdoppen is een vrij nieuwe markt die gekenmerkt wordt door groei: het marktvolume is de afgelopen vier jaar verdubbeld, evenals de verkopen en het marktaandeel van deze drie ondernemingen. Daarentegen lag de groei van Crown op deze markt onder het peil van de bedrijfstak, waardoor haar aandeel in de verkoop tijdens deze zelfde vier jaar terugliep van [30-40 %] (66) tot [25-35 %] (67).

(110) Hoewel de meeste soorten plastic doppen thans geoctrooieerd zijn - en de partijen zijn houder van enkele belangrijke octrooien, in het bijzonder voor tweedelige sluitingen - schijnen octrooien de toegang tot de markt niet aanzienlijk te hebben bemoeilijkt. Licenties zijn gemakkelijk verkrijgbaar en de licentievergoedingen zijn veelal niet erg hoog (over het algemeen 2 tot 4 % van de verkoop, met inbegrip van de vergoedingen voor Crown).

Crown is houder van octrooien onder de handelsbenamingen Obrist en PolyVent en produceert niet alleen op basis van deze octrooien maar geeft deze ook aan concurrenten (met inbegrip van CMB) in licentie. CMB is een licentienemer van Owens-Illinois, hierna "OI" genoemd, een andere belangrijke octrooihouder van plastic doppen, maar produceert evenwel om technische redenen geen doppen op basis van deze licentie.

Veel nieuwe deelnemers op de markt voor flessluitingen zijn begonnen met het verwerven van een licentie op een van de beschikbare technologieën teneinde onmiddellijk sluitingen te kunnen produceren. Vervolgens hebben sommige zelf nieuwe geoctrooieerde produkten ontwikkeld. Deze weg hebben ten minste vier concurrenten gevolgd (Berg, Betts, Bormioli en OI). Berg had oorspronkelijk een licentie genomen op het PolyVent-octrooi van Crown, Betts was een licentienemer van Obrist, Bormioli had een licentie op de Plastivit-sluitingen van VEM, en OI was (en is nog steeds) een licentienemer van Alcoa. Elk van deze ondernemingen heeft vervolgens haar eigen sluitingen ontwikkeld. Er zijn een aantal andere concurrenten die zowel hun eigen sluitingen verkopen als aan andere ondernemingen licenties verlenen.

Voorts hebben producenten van plastic doppen te maken met een, aan de vraagzijde, vrij geconcentreerde marktstructuur en bijzonder veeleisende, prijsbewuste afnemers. Deze afnemers zijn grote en machtige drankenconcerns (met inbegrip van Coca Cola, Pepsico, Perrier en Pernod-Ricard) die veelal de strategie volgen om zich bij verschillende leveranciers te bevoorraden ("multi-sourcing") teneinde meer greep te hebben op hun bevoorradingskeuzemogelijkheden en opties. Een dergelijke aanpak leidt veeleer tot het behoud van concurrenten als alternatieve leveranciers.

Gezien de marktstructuur en de omvang van de nieuw gevormde onderneming op deze markt, zijn er geen aanwijzingen dat de fusie een machtspositie op de markt voor plastic schroefdoppen in het leven zal roepen of zal versterken.

F. Aluminium schroefdoppen

(111) De partijen schatten hun marktvolume voor 1994 op 26 miljard stuks, waarmee zij een gezamenlijk marktaandeel in de EER van ongeveer [30-40 %] (68) hebben (Crown [23-35 %] (69), CMB [minder dan 5 %] (70).

(112) Uit de gegevens die tijdens het onderzoek aan de Commissie zijn voorgelegd, blijkt evenwel dat de partijen de omvang van de verkoop door hun concurrenten enigszins hebben overschat. Na bestudering van de feitelijke verkoopcijfers die waren ingediend door de, door de partijen genoemde concurrenten, is de Commissie tot de slotsom gekomen dat de marktomvang zich in de orde van grootte van 18 miljard stuks beweegt. Deze schatting is gelijk aan die van twee grote concurrenten (terwijl een derde het markttotaal veel lager schat, namelijk op 14 miljard stuks). Een marktomvang van ongeveer 18 miljard stuks stemt overeen met de feitelijke verkoopcijfers die door de verschillende marktdeelnemers zijn opgegeven.

Uitgaande van een marktomvang van 18 miljard stuks zouden de partijen te zamen een marktaandeel van [45-55 % (71)] hebben. Het marktaandeel van de grootste concurrenten zou dienovereenkomstig als volgt zijn: Alcoa [25-30 % (72) ]; Cebal, onderdeel van de Penchiney-groep [minder dan 10 % (73) ]; en MCG Closures [minder dan 10 % (74) ].

(113) Uitgaande van de informatie van zowel de partijen als van andere ondernemingen in deze bedrijfstak zou deze sector te kampen hebben met een dalende vraag naar aluminium schroefdoppen alsmede met een aanzienlijke overcapaciteit als gevolg van het feit dat vulbedrijven van glazen op plastic flessen overstappen en bijgevolg ook op plastic doppen. Retourneerbare PET-flessen hebben de afgelopen twee jaar een flink marktaandeel op glazen flessen veroverd en de PET-flessen voor eenmalig gebruik die sedert de jaren zeventig in de handel zijn, hadden eerst aluminium maar later Obrist-doppen zodra deze op de markt beschikbaar kwamen.

(114) Laatstgenoemde structurele kenmerken alsmede de aanwezigheid van een sterke concurrent die ook plastic doppen produceert (Alcoa), lijken voldoende te zijn om de dreiging van marktoverheersing door de nieuwe gevormde onderneming in te perken.

VI. DOOR CROWN CORK & SEAL VOORGESTELDE VERBINTENISSEN

(115) Crown Cork & Seal heeft voorgesteld het oorspronkelijk aangemelde concentratieplan te wijzigen door de volgende verbintenissen aan te gaan:

(. . .)

"Crown verklaart hierbij bereid te zijn het effect van de bij de Commissie op 23 juni 1995 aangemelde operatie te wijzigen door de volgende verbintenissen aan te gaan:

3. Teneinde te voldoen aan de eisen van de Commissie om toetreding tot de EER-markt voor spuitbussen door een serieuze over voldoende middelen beschikkende concurrent te vergemakkelijken en/of de capaciteit van een bestaande concurrent te vergroten, zodat een dergelijke concurrent in beide gevallen met succes op de EER-markt voor spuitbussen met Crown zou kunnen concurreren, verbindt Crown zich ertoe na de succesvolle afronding van haar bod tot omwisseling van aandelen onherroepelijk het spuitbusbedrijf als een actief bedrijf te koop aan te bieden (dat wil zeggen de aandelen van één of meer rechtspersonen, omvattend: fabrieksfaciliteiten (uitgezonderd het genoemde in punt 5 hierna), uitrusting, machines en roerende goederen, grondstoffen, afgewerkte produkten, voorraden en in bewerking zijnde goederen, werknemers, handelsovereenkomsten en alle rechten op overeenkomsten die in het kader van de gewone bedrijfsuitoefening met afnemers zijn gesloten, alsmede alle andere activa in verband met de produktie, de distributie en de verkoop van spuitbussen, de rechten op alle handelsmerken, octrooien, uitvindingen, bedrijfsgeheimen, technologie, "know-how" en ontwerpen in verband met spuitbussen van Crown en Carnaud/Metalbox SA ("CMB"), zoals beschreven in de aan de Commissie verstrekte bescheiden met betrekking tot spuitbussenfabrieken) van de volgende vestigingen (de "af te stoten bedrijfsonderdelen"):

de spuitbussenfabriek van Crown te Southall en Tredegar, Verenigd Koninkrijk;

de spuitbussenfabriek van Crown te Voghera, Italië;

de spuitbussenfabriek van CMB te Reus, Spanje;

de spuitbussenfabriek van CMB te Laon, Frankrijk;

de spuitbussenfabriek van CMB te Schwedt, Duitsland.

4. Ten aanzien van de huidige activiteiten van Crown te Southall zal Crown onmiddellijk na de succesvolle voltooiing van het bod tot omwisseling van aandelen en, indien de tijd dit toelaat, voorafgaand aan de verkoop van de af te stoten bedrijfsonderdelen aan de koper van deze bedrijfsonderdelen (de "koper"), de onderdelen voor de produktie van metalen kroonkurken van deze locatie verwijderen, zodat de activiteit aldaar een op zichzelf staand en actief spuitbusbedrijf wordt. Deze verwijdering dient op zodanige wijze te geschieden dat de spuitbusfabricage zoals deze thans geschiedt, daarvan geen nadelen ondervindt.

5. Ten aanzien van de huidige activiteiten van Crown te Voghera zal Crown, indien de koper dit wenst, haar spuitbusbedrijf als een actief spuitbusbedrijf onderbrengen bij een andere vestiging, op zich zelf staand of geïntegreerd in andere activiteiten van de koper. Crown treft bij dit elders onderbrengen van het spuitbusbedrijf de nodige maatregelen om de produktie zo min mogelijk te verstoren, bij voorbeeld door produktielijnen één voor één te verplaatsen. [ . . . ] (75)

6. Crown gaat er tevens mee akkoord de koper te voorzien van licenties, "know-how" en technische bijstand in verband met de produktie van gecompartimenteerde spuitbussen (dat wil zeggen de zogenaamde "bag in can"-technologie onder het handelsmerk "bi-can" en piston-spuitbussen) voor zover dit wordt toegelaten door bestaande contractuele overeenkomsten in verband met de piston-spuitbussen waaraan Crown is gebonden. Crown mag voor dergelijke licenties, "know-how" of technische bijstand de koper een vergoeding tegen marktvoorwaarden in rekening brengen. De vergoeding tegen marktvoorwaarden is die welke normaal op de markt tot stand zou zijn gekomen op het tijdstip dat de licentie, de "know-how" of de technische bijstand wordt verstrekt. De verplichting om technische bijstand te verlenen geldt voor een periode van één jaar na de verkoop van de af te stoten bedrijfsonderdelen. Voorts zal Crown, voor een vergoeding tegen marktvoorwaarden, op verzoek van de koper technische bijstand verlenen voor een verdere periode van maximaal één jaar, op voorwaarde dat uiterlijk één maand vóór het verstrijken van de eerste periode van één jaar het verzoek hiertoe wordt gedaan.

7. Crown verbindt zich ertoe, gedurende een periode van [ . . . ] (76) na de sluiting van de overeenkomst voor de verkoop van de af te stoten bedrijfsonderdelen, niet te concurreren met de koper op het gebied van de verkoop van spuitbussen aan afnemers op de specifieke afnemerslocaties die door de afgestoten bedrijfsonderdelen werden bevoorraad, behalve voor zover deze afnemers op deze specifieke afnemerslocaties reeds spuitbussen van de niet-afgestoten CMB- of Crown-vestigingen afnamen, en behalve in gevallen waarin de potentiële klant te goeder trouw weigert zaken te doen met de koper van de af te stoten bedrijfsonderdelen, in welk geval goedkeuring van de Commissie is vereist.

8. Crown erkent de tweeledige doelstelling van de Commissie de levensvatbaarheid, de verkoopbaarheid en het concurrentievermogen van de af te stoten bedrijfsonderdelen te behouden en hiertoe in adequate management-diensten en -functies te voorzien. Met het oog hierop verbindt Crown zich ertoe:

a) erop toe te zien dat de af te stoten bedrijfsonderdelen juridisch gescheiden blijven en als afzonderlijke en verkoopbare ondernemingen worden gehandhaafd, alsmede erop toe te zien dat de produktie- en de verkoopcapaciteit overeenkomstig goede handelspraktijken op hun huidige peil gehandhaafd blijven, en dat alle overeenkomsten die noodzakelijk zijn voor het in stand houden van de ondernemingen worden aangegaan of voortgezet in overeenstemming met hun voorwaarden, conform met de in het verleden gangbare praktijk en de gewone bedrijfsuitoefening. Dit omvat in het bijzonder alle contracten en overeenkomsten met betrekking tot alle aspecten van het spuitbusbedrijf zoals genoemd in punt 3 hiervoor.

b) alle administratieve en management-functies met betrekking tot de af te stoten bedrijfsonderdelen die werden uitgeoefend op alle daartoe geëigende niveaus van de hoofdkantoren van Crown en/of CMB te handhaven teneinde de levensvatbaarheid, de verkoopbaarheid en het concurrentievermogen van de af te stoten bedrijfsonderdelen te behouden tot het tijdstip waarop de afstoting is voltooid of waarop de "trustee" Crown ervan in kennis stelt dat deze functies niet langer noodzakelijk zijn, al naar gelang hetgeen zich het eerst voordoet.

c) zo spoedig als mogelijk nadat de Commissie ten aanzien van Crown een gunstige beschikking overeenkomstig Verordening (EEG) nr. 4064/89 heeft gegeven, en in geen geval later dan tien dagen nadat Crown de zeggenschap over CMB heeft verworven, een "trustee" (de "trustee") te benoemen, zoals een investeringsbank, die door de Commissie moet worden goedgekeurd (welke goedkeuring niet zonder een goede reden mag worden geweigerd). Onder voorbehoud van goedkeuring door de Commissie (welke niet zonder een goede reden mag worden geweigerd): a) indien Crown op enig tijdstip na de benoeming van de "trustee" vaststelt dat deze zijn verplichtingen niet naar behoren vervult, beëindigt Crown de overeenkomst met de "trustee" en b) vervangt Crown de "trustee" door een andere "trustee";

d) de door de "trustee" gekozen management-structuur zoals beschreven onder punt 9 hieronder in te richten en te ondersteunen.

9. De "trustee":

a) bepaalt in overleg met het geëigende personeel van Crown en CMB welke management-structuur zich het best leent voor het behoud van de levensvatbaarheid, de verkoopbaarheid en het concurrentievermogen van de af te stoten bedrijfsonderdelen en van elke af te stoten rechtspersoon, [ . . . ] (77). De "trustee" draagt in het bijzonder ervoor zorg dat enige herstructurering van enige af te stoten fabriek zodanig wordt doorgevoerd dat de levensvatbaarheid, de verkoopbaarheid en het concurrentievermogen van een dergelijke fabriek daarvan geen nadeel ondervindt;

b) houdt toezicht op de exploitatie en het beheer van de af te stoten bedrijfsonderdelen teneinde de duurzame levensvatbaarheid, de verkoopbaarheid en het concurrentievermogen te waarborgen. Voor het doel van dit toezicht, en voor zover noodzakelijk, krijgt de "trustee" toegang tot het pers