1    30.4.2004 NL                  Publicatieblad va n de Europese Unie                L 160/55 
              
 
BESCHIKKING VAN DE COMMISSIE 
van 29 april 2004 
betreffende richtsnoeren inzake een voorlopige referentiemethode voor de 
monsterneming en meting van PM 2.5 
(Kennisgeving geschied onder nummer C(2004) 1713) 
 
(Voor de EER relevante tekst) 
 
(2004/470/EG) 
DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN, 
Gelet op het Verdrag tot oprichti ng van de Europese Gemeenschap, 
Gelet op Richtlijn 1999/30/EG van de Raad van 22 april 1999 betreffende grenswaarden voor 
zwaveldioxide, stikstofdioxide en stikstofoxiden, zwevende d eeltjes en lood in de lucht1, en 
met name op artikel 7, lid 5, derde alinea, en deel V van bijlage IX, 
Na het uit hoofde van artikel 12, lid 2, van Richtlijn 96/62/EG 2 ingestelde comité te hebben 
geraadpleegd, 
Overwegende hetgeen volgt: (1) In afwachting van de vaststelling door het Europees Comité voor Normalisatie (CEN) 
van een referentiemethode voor de monsterneming en meting van PM
2.5, dienen er 
richtsnoeren gegeven te worden inzake een voorlopige referentiemethode voor 
dergelijke monsterneming en meting; 
(2) Commissie Beschikking 2003/37/EG van 16 ja nuari 2003 geeft ri chtsnoeren inzake 
een dergelijke voorlopige referentiemethode3; 
(3) Beschikking 2003/37/EG dient te worden gewi jzigd vanwege een leemte in de bijlage 
inzake de bemonsteringsapparaten die gebruikt worden bij campagnes voor 
veldvalidering; tegelijkertijd dient andere informatie in die bijlage met betrekking tot 
                                                 
1 PB L 163 van 29.6.1999, blz. 41. Richtlijn gewijzigd bij Beschikking 2001/744/EG van de Commissie 
(PB L 278 van 23.10.2001, blz. 35). 
2 PB L 296 van 21.11.1996, blz. 55. Richtlijn gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 1882/2003 van het 
Europees Parlement en de Raad (PB L 284 van 31.10.2003, blz. 1). 
3 PB L 12 van 17.1.2003, blz. 31. 
 2    meetmethoden en de stand van het valid eringswerk te worden bijgewerkt ter 
verduidelijking en om technische vooruitgang erin te verwerken; 
(4) Beschikking 2003/37/EG dient te worden ve rvangen om redenen van duidelijkheid, 
 
HEEFT DE VOLGENDE BE SCHIKKING GEGEVEN:  
Artikel 1 
In de bijlage worden richtsnoeren gegeven in zake een voorlopige referentiemethode voor de 
monsterneming en meting van PM 2.5. 
Artikel 2  
Beschikking 2003/37/EG wordt hierbij ingetrokken. 
Artikel 3  
Deze beschikking is gericht tot de lidstaten. 
 Gedaan te Brussel, 29 april 2004. 
 Voor de Commissie 
 Margot WALLSTRÖM 
 Lid van de Commissie 
__________ 
 
 3    BIJLAGE 
 
  
RICHTSNOEREN VOOR DE METING VAN PM
2,5 OVEREENKOMSTIG 
RICHTLIJN 1999/30/EG 
In dit document worden degenen die belast zijn met het beheer van de luchtkwaliteit en met 
het beheer van netwerken aanbevelingen gedaan  voor de keuze van meetinstrumenten voor 
PM2,5 krachtens richtlijn 1999/30/EG inzake fijn e deeltjes Deze aanbevelingen gelden niet 
voor andere mogelijke toepassi ngen, waarbij de metingen voor andere doeleinden dienen, 
bijvoorbeeld in geval van onderzoekac tiviteiten of indi catieve metingen. 
Achtergrond en normalisatie door het CEN 
In artikel 5 van Richtlijn 1999/30/EG is het volg ende bepaald: "De lidstaten dragen zorg voor 
de installatie en werking van m eetstations die gegevens over PM 2,5-concentratie verstrekken. 
Aantal en ligging van de stations waar de PM 2,5 wordt gemeten, worden door de lidstaten 
zodanig gekozen dat die stations  representatief zijn voor de PM 2,5-concentraties in die lidstaat. 
Waar mogelijk dienen de monsternemingspunten met die voor PM 10 samen te vallen." Voorts 
is in artikel 7 het volgende bepaald: "De voorlopige ontwerp-referentiemethode voor de 
monsterneming en de meting van PM 2,5 staat in bijlage IX, deel V. " Tenslotte is in bijlage IX 
bepaald dat de Europese Commi ssie in overleg met het in artikel 12 van Richtlijn 96/62/EG 
bedoelde comité richtsnoeren opstelt. 
Het DG Milieu heeft het CEN opdracht gegeven om een Europese 
standaardreferentiemethode voor PM 2,5 te ontwikkelen. Deze methode is gebaseerd op 
bemonstering van de omgevingslucht en  gravimetrische bepaling van de PM 2,5-fractie van de 
zwevende deeltjes. CEN TC 264/WG 15 is in 2000 met zijn werkzaamheden begonnen. Er  
zijn validatieproeven uitgevoe rd in acht Europese landen, met name Spanje, Duitsland, 
Nederland, Oostenrijk, Italië, Zweden, het Verenigd Koninkrijk en Griekenland, die in de 
zomer van 2003 werden gefinaliseerd. De defin itieve standaardmethode van het CEN zal dan 
ook niet vóór 2004 beschikbaar zijn. 
CEN WG 15 test momenteel verschillende kand idaat-instrumenten van Europese fabrikanten 
en de US Federal Reference sampler. D eze zijn gebaseerd op de gravimetrische 
bepalingsmethode en zijn uitgerus t met verschillende inlaattypes: 
– MINI-WRAC, bemonstering met enkel filt er, van het Fraunhof er Institut für 
Toxikologie und Aerosolforschung (FhG-ITA), Duitsland 
– US-Federal Reference Method, bemonstering met enkel filter: 
 RAAS 2.5-1, van Thermo Andersen, VS  Partisol FRM Model 2000, van Rupprecht and Patashnick, VS 
– Partisol plus 2025-SCC, sequentiële be monstering, van Rupprecht and Patashnick, 
VS 
– LVS-3D, bemonstering met enkel filter, van Derenda, Duitsland 
– SEQ 47/50, sequentiële bemonste ring, van Leckel, Duitsland 
 4    – HVS-DHA 80, sequentiële bemonste ring, van Digitel, Zwitserland 
Bovendien test het CEN ook een aantal automatis che meetinstrumenten die zijn gebaseerd op 
verzwakking van bèta-straling en op de TEOM (Tapered Element Oscillating Microbalance) om te onderzoeken of deze gelijkwaardig zijn  aan de gravimetrische referentiemethode: 
– ADAM, verzwakking bèta-straling, se quentieel, van OPSIS, Zweden 
– FH 62 I-R, verzwakking bèta-straling, filtertape, van ESM Andersen, Duitsland 
– BAM 1020, verzwakking bèta-straling, filtertape, van Met One, VS 
– TEOM SES, cycloon met scherpe grensw aarde (SCC, sharp cut cyclone), van 
Rupprecht and Patashnick, VS 
Problemen met de meting van de massaconcentratie van PM
2,5 
Bij de bepaling van PM 2,5-massaconcentraties moet rekening worden gehouden met 
verschillende problemen, die gedeeltelijk al  bekend zijn uit eerdere ervaringen met PM 10-
metingen. Uit voorlopige onderlinge  vergelijkingen in een aanta l lidstaten van de EU is 
gebleken dat de resultaten van manuele PM 2,5-bemonsteraars significante verschillen 
vertonen, oplopend tot ±30%. De redenen voor d eze verschillen tussen de bemonsteraars zijn 
complex en omvatten: 
– artefacten op het filter, b.v. verdampingsverliezen tijdens de bemonstering of de 
conditionering van het filter; 
– artefacten in de fractionere nde inlaatopening, b.v. slecht  ontwerp, veranderingen in 
de cut-off als gevolg van sl echte regeling van de volumestroom en depositie van 
deeltjes op de impactplaat; 
– artefacten als gevolg van de opstelling va n het bemonsteringssysteem; b.v. depositie 
van deeltjes in de bemonsteringsbuis (m et name in lange of gebogen buizen). 
Hierbij moet worden opgemerkt dat de chemische samenstelling van PM 2,5 significant 
verschilt van die van PM 10. Met name bevat de fijne PM 2,5-fractie meer halfvluchtige deeltjes 
(b.v. ammoniumnitraat, organische verbindinge n). De deeltjes met afmetingen tussen PM 10 en 
PM 2,5 bestaan hoofdzakelijk uit inerte verbindi ngen zoals siliciumoxide, metaaloxiden, enz. 
Bijgevolg kunnen de problemen met verliezen van halfvluchtige deeltjes, die zich ook al 
voordeden bij PM 10-bemonstering, bij PM 2,5-metingen nog groter zijn. 
De verliezen zullen vooral afha nkelijk zijn van de samenstel ling van de aërosolen en de 
aanwezigheid van vluchtige zwevende deel tjes en van het verschil tussen de 
omgevingstemperatuur en de bemonsteringstemp eratuur. De verliezen kunnen dan ook grote 
seizoenschommelingen en geografische verschillen laten zien. Zo werden bijvoorbeeld in de 
lente in Scandinavië verliezen van bijna 0% ge vonden (aërosolen van he t strooien van zand), 
terwijl in Midden-Europa in de  winter verliezen tot 70% werd en gevonden (aërosolen met een 
hoog ammoniumnitraatgehalte). 
Bijgevolg mag worden verwacht dat bij elke  verhitting van het bemonsteringssysteem 
significant lagere PM 2,5-massaconcentraties worden gemeten dan in een systeem dat bij 
omgevingstemperatuur werkt. 
 5    Aanbevelingen voor PM 2,5-monitoring 
In afwachting van de conclusies van de normalisatieactiviteiten van het CEN kunnen de 
volgende aanbevelingen voor PM 2,5 worden gedaan: 
Ten aanzien van de meetmethode  
In de opdracht van de Commissie aan het CE N is vermeld dat de te standaardiseren 
meetmethode gebaseerd is op de gr avimetrische bepaling van de PM 2,5-massafractie van 
deeltjes die onder omgevingsomst andigheden op een filter zijn  verzameld. Andere methodes 
zoals de verzwakking van bèta-straling en de TEOM (Tapared element Oscillating Microbalance) worden mome nteel door CEN WG15 onderzocht  op hun gelijkwaardigheid 
met de gravimetrische methode. 
Ten aanzien van de specifieke inlaat voor PM
2,5 
Momenteel zijn er twee soorte n inlaten beschikbaar die worden  gebruikt voor monitoring en 
onderzoek: inlaten van het impactortype en inla ten van het sharpcut-cyc lone type. Momenteel 
worden bijvoorbeeld in het kader van CEN WG15 verschille nde inlaten van beide types 
getest. De fractionneringsefficiëntie  van de inlaat dient te garanderen dat 50% van de deeltjes 
met een aërodynamische diameter van 2,5 µm op het filter worden verzameld. 
Ten aanzien van de instrumenten  
Op grond van theoretische overw egingen en eerdere ervari ngen met de validering van 
PM 10-metingen verdient het aanbeveling om he t gebruik van instrumenten waarbij de 
bemonsteringssonde en/of het filter tijdens de bemonstering worden verwarmd, te vermijden voor de PM
2,5-metingen. Om verliezen aan vluchtige deeltjes zoveel mogelijk te beperken, 
moet voor PM 2,5 de voorkeur worden gegeven aan instru menten die zo dicht mogelijk bij de 
omgevingstemperatuur bemonsteren. 
Gezien het onvolledige karakter van en het ont breken van samenhang tussen de resultaten die 
tot dusverre uit de verschillende studies zijn verkregen, is het op dit ogenblik niet mogelijk 
om kandidaat-instrumenten voor PM 2,5-monitoring te selecteren. Bij de selectie van een 
bepaald meetinstrument is uiterste zorgvuldi gheid geboden. De voorkeur dient te worden 
gegeven aan een benadering die geen grote inve steringen vergt en die de mogelijkheid biedt 
om de meeteisen aan toekomstige ontwikke lingen aan te passen (b.v. de toekomstige 
Europese standaardmethode voor PM 2,5-metingen, technische ontwikkelingen van de 
fabrikanten van instrumenten, de kome nde verordening inzake zware metalen). 
Het is van essentieel belang dat in verslagen over PM 2,5-gegevens een volledige beschrijving 
wordt gegeven van de meetmethode waar mee de gegevens zijn verkregen. 
 
________________