GEMEENSCHAPPELIJK STANDPUNT van 2 juni 1997 over preventie en oplossing van conflicten in Afrika door de Raad bepaald op grond van artikel J.2 van het Verdrag betreffende de Europese Unie (97/356/GBVB)

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, inzonderheid op artikel J.2,

Gelet op de conclusies van de Europese Raden van Essen en Madrid,

Gelet op het Handvest van de Verenigde Naties,

Overwegende dat de preventie en oplossing van conflicten in Afrika voor de Europese Unie prioriteiten zijn;

Overwegende dat de eerste verantwoordelijkheid voor de preventie en oplossing van conflicten op het Afrikaanse continent bij de Afrikanen zelf ligt;

Overwegende dat de preventie en oplossing van conflicten onderwerp zijn geweest van de dialoog met de Organisatie van Afrikaanse Eenheid (OAE);

Overwegende dat de Secretaris-generaal van de VN ook voorstellen heeft gedaan om de bereidheid tot preventie van conflicten en tot vredeshandhaving in Afrika te vergroten;

Overwegende dat er reeds een aantal andere concrete voorstellen is gedaan ter versterking van het Afrikaanse vermogen tot vredeshandhaving,

HEEFT HET VOLGENDE GEMEENSCHAPPELIJK STANDPUNT VASTGESTELD:

Artikel 1

1. Overeenkomstig de doelstellingen van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid als omschreven in artikel J.1 van het Verdrag verleent de Europese Unie actief steun aan inspanningen gericht op de preventie en oplossing van conflicten in Afrika.

2. De Unie voert haar beleidsmaatregelen en acties, waar nodig, uit binnen het passende politieke en juridische kader (Verenigde Naties, OAE, subregionale organisaties) en in nauwe samenwerking met de betrokken instanties.

3. Het beleid van de Unie is erop gericht de Afrikaanse vermogens en actiemiddelen op het gebied van de preventie en oplossing van conflicten te versterken, met name door steun aan de OAE alsmede aan subregionale organisaties en initiatieven.

4. De Unie ontwikkelt een proactieve, alomvattende, geïntegreerde aanpak, die tevens dient als een gemeenschappelijk kader voor acties van individuele lidstaten.

Artikel 2

Hoewel de Unie de noodzaak erkent om aan bestaande crises het hoofd te bieden, is haar beleid er tevens op gericht om, reeds in een vroeg stadium, te voorkomen dat gewelddadige conflicten uitbreken of weer de kop op steken, en om na een conflict vrede te stichten.

Artikel 3

Teneinde een betere bijdrage te leveren aan het voorkomen en oplossen van conflicten in Afrika streeft de Unie ernaar om:

- de samenhang tussen haar inspanningen (beleidsmaatregelen en acties) en die van de Afrikanen te verbeteren; en

- de verschillende beschikbare instrumenten op coherente wijze te gebruiken ter bevordering van een doeltreffende preventie en oplossing van conflicten.

De Raad neemt er nota van dat er overeenkomstig de relevante procedures stappen zullen worden ondernomen om de inspanningen van de Europese Gemeenschap en die van de lidstaten op dit gebied te coördineren, mede met betrekking tot ontwikkelingssamenwerking en steun voor mensenrechten, democratie, de rechtsstaat en behoorlijk bestuur.

Artikel 4

Erkennende dat de beschikbaarheid van wapens in hoeveelheden die de behoeften aan zelfverdediging overschrijden, een factor kan zijn die instabiele situaties in de hand werkt:

- bevestigen de lidstaten hun verbintenis om blijvend hun verantwoordelijkheid te aanvaarden met betrekking tot de uitvoer van wapens, zulks met volledige inachtneming van de acht criteria terzake die door de Europese Raad zijn vastgesteld (1);

- voeren zij hun inspanningen op om illegale wapenhandel te voorkomen en te bestrijden;

- moedigen zij de Afrikaanse staten aan jaarlijks verslag uit te brengen aan het VN-Register van Conventionele Wapens om de doorzichtigheid te bevorderen en vertrouwen te wekken.

Artikel 5

Wanneer een initiatief van de Unie ter verwezenlijking van de in artikel 1 omschreven doelstellingen gevolgen heeft op defensiegebied, verzoekt de Unie de West-Europese Unie dat initiatief uit de werken en ten uitvoer te leggen met betrekking tot die gevolgen op defensiegebied, en met name het gebruik van militaire middelen, zulks overeenkomstig artikel J.4, lid 2, van het Verdrag.

Artikel 6

Dit gemeenschappelijk standpunt zal samen met de Raadsconclusies van dezelfde datum na een jaar op basis van een verslag van het voorzitterschap in overleg met de Commissie opnieuw besproken worden.

Artikel 7

1. De Unie is bereid om op basis van concrete projectvoorstellen, met name via de OAE en Afrikaanse subregionale organisaties, mee te helpen aan de opbouw van het vermogen tot preventie en oplossing van conflicten in Afrika.

2. De Raad zal op basis van een evaluatie van een onderzoeksmissie van de Unie een besluit nemen over het beginsel, de praktische aspecten en de financiering van dergelijke projecten.

3. De Raad neemt nota van de bilaterale bijdragen van de lidstaten alsmede van het voornemen van de Commissie om communautaire actie voor te stellen ter ondersteuning van de doelstellingen van dit gemeenschappelijk standpunt.

Artikel 8

Dit gemeenschappelijk standpunt wordt van kracht op de dag van zijn aanneming.

Artikel 9

Dit gemeenschappelijk standpunt wordt in het Publikatieblad bekendgemaakt.

Gedaan te Luxemburg, 2 juni 1997.

Voor de Raad

De Voorzitter

H. VAN MIERLO

(1) De Europese Raad van Luxemburg (juni 1991) en de Europese Raad van Lissabon (juni 1992).