NL Publicatieblad van de Europese Unie L 273/5

VERORDENING (EU) Nr. 984/2013 VAN DE COMMISSIE

van 14 oktober 2013

tot vaststelling van een netcode met betrekking tot capaciteitstoewijzingsmechanismen in gastransmissiesystemen en tot aanvulling van Verordening (EG) nr. 715/2009 van het Europees Parlement en de Raad

(Voor de EER relevante tekst)

DE EUROPESE COMMISSIE,

Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

Gezien Verordening (EG) nr. 715/2009 van het Europees Parlement en de Raad van 13 juli 2009 betreffende de voorwaarden voor de toegang tot aardgastransmissienetten en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1775/2005 (1), en met name artikel 6, lid 11,

Overwegende hetgeen volgt:

(1) Bij Verordening (EG) nr. 715/2009 zijn niet-discriminerende regels vastgesteld voor de toegangsvoorwaarden voor aardgastransmissiesystemen met het oog op de goede werking van de interne markt voor gas.

(2) Duplicering van gastransmissiesystemen is in de meeste gevallen noch economisch noch efficiënt. Concurrentie op de aardgasmarkten vergt derhalve een transparante en niet-discriminerende toegang tot de aardgasinfrastructuur voor alle netwerkgebruikers. In grote delen van de Unie blijft het ontbreken van een gelijke en transparante toegang tot transmissiecapaciteit echter een grote hinderpaal voor het verwezenlijken van daadwerkelijke concurrentie op de groothandelsmarkt. Het feit dat nationale regels van lidstaat tot lidstaat verschillen bemoeilijkt bovendien de totstandbrenging van een goed werkende interne markt voor gas.

(3) Een onefficiënt gebruik van en de beperkte toegang tot de hogedrukgaspijpleidingen in de Unie resulteren in suboptimale marktomstandigheden. Een transparanter, efficiënter en niet-discriminerend systeem van toewijzing van de schaarse transmissiecapaciteit moet voor de hogedrukgasnetwerken in de Unie ten uitvoer worden gelegd zodat de grensoverschrijdende mededinging zich verder kan ontwikkelen en de marktintegratie vooruitgang kan vinden. De ontwikkeling van dergelijke regels is op een consistente wijze ondersteund door de diverse betrokken partijen.

(4) Om een effectieve concurrentie tussen leveranciers van binnen en buiten de Unie tot stand te brengen, moeten die ertoe in staat worden gesteld op een flexibele wijze de bestaande transmissiesystemen te gebruiken om hun gas overeenkomstig de prijssignalen te vervoeren. Alleen een goed functionerend netwerk van onderling gekoppelde transmissienetten, met gelijke toegangsvoorwaarden voor allen, maakt het mogelijk dat gas vrij stroomt door de Unie. Dat trekt op zijn beurt meer leveranciers aan, waardoor de liquiditeit in de handelshubs groter wordt en wat bijdraagt tot efficiënte prijszettingsmechanismen en bijgevolg tot billijke gasprijzen die gebaseerd zijn op vraag en aanbod.

(5) Deze verordening tot vaststelling van een netcode met betrekking tot capaciteitstoewijzingsmechanismen in gastransmissiesystemen heeft tot doel een afdoende harmonisatie in het geheel van Europa tot stand te brengen. De effectiviteit van de tenuitvoerlegging van deze verordening hangt bovendien af van de invoering van tariefsystemen die consistent zijn met de in de verordening voorgestelde capaciteitstoewijzingsmechanismen om er zo voor te zorgen dat de tenuitvoerlegging verloopt zonder negatieve effecten op de inkomsten en cashflowposities van de transmissiesysteembeheerders.

(6) Deze verordening is vastgesteld op de basis van Verordening (EG) nr. 715/2009 die zij aanvult en waarvan zij een integrerend onderdeel is. Verwijzingen naar Verordening (EG) nr. 715/2009 in andere wetsbesluiten worden begrepen als eveneens verwijzend naar deze verordening. Deze verordening is niet van toepassing op in lidstaten gelegen aardgastransmissiesystemen voor de duur van de ontheffing overeenkomstig artikel 49 van Richtlijn 2009/73/EG van het Europees Parlement en de Raad (2). Deze richtlijn is niet van toepassing op niet-ontheven capaciteit in grote nieuwe gasinfrastructuurprojecten waarvoor een ontheffing van het bepaalde in artikel 32 van Richtlijn 2009/73/EG of van het bepaalde in het voormalige artikel 18 van Richtlijn 2003/55/EG van het Europees Parlement en de Raad (3) is verleend, voor zover de toepassing van deze verordening een dergelijke ontheffing niet ondermijnt en er bij de bundeling rekening wordt gehouden met de specifieke aard van de interconnectoren.

(7) Deze verordening is vastgesteld overeenkomstig de procedure als uiteengezet in artikel 6 van Verordening (EG) nr. 715/2009. Hierbij worden verder de regels als neergelegd in artikel 16 van Verordening (EG) nr. 715/2009 geharmoniseerd en worden de beginselen van capaciteitstoewijzingsmechanismen en congestiebeheersprocedures voor de transmissiesysteembeheerders aangevuld als neergelegd in punt 2.1 van bijlage I bij Verordening (EG) nr. 715/2009.

(8) Deze verordening laat de toepassing van de nationale en EU-mededingingsregels onverlet, met name het verbod van beperkende overeenkomsten (artikel 101 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie) en van misbruik van een machtspositie op de interne markt (artikel 102 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie). De ingevoerde capaciteitstoewijzingsmechanismen moeten op zodanige wijze zijn ontworpen dat afscherming van downstream-leveranciersmarkten wordt voorkomen.

(9) Deze verordening laat de openbaredienstverplichtingen van een transmissiesysteembeheerder overeenkomstig artikel 3 van Richtlijn 2009/73/EG onverlet.

(10) De in deze verordening vervatte maatregelen zijn in overeenstemming met het advies van het bij artikel 51 van Richtlijn 2009/73/EG ingestelde comité.

(11) De nationale regulerende instanties en de transmissiesysteembeheerders moeten zich richten op de beste praktijken en zich inspannen om de processen voor de tenuitvoerlegging van deze verordening te harmoniseren. Handelend in overeenstemming met artikel 7 van Verordening (EG) nr. 713/2009 van het Europees Parlement en de Raad (4) moeten het Agentschap en de nationale regulerende instanties erover waken dat capaciteitstoewijzingsmechanismen zo efficiënt mogelijk ten uitvoer worden gelegd in de relevante interconnectiepunten in de Unie,

HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:

HOOFDSTUK I

ALGEMENE BEPALINGEN

Artikel 1

Onderwerp

Bij deze verordening wordt een netcode vastgesteld waarbij gestandaardiseerde capaciteitstoewijzingsmechanismen in gastransmissiesystemen wordt opgezet. Dit gestandaardiseerd capaciteitstoewijzingsmechanisme omvat een veilingsprocedure voor de relevante interconnectiepunten binnen de Unie, alsook de standaard grensoverschrijdende capaciteitsproducten die moeten worden aangeboden en toegewezen. Bij deze verordening wordt aangegeven hoe de beheerders van aangrenzende transmissiesystemen samenwerken om de verkoop van capaciteit te vergemakkelijken, rekening houdend met de algemene commerciële en ook technische regels met betrekking tot capaciteitstoewijzingsmechanismen.

Artikel 2

Toepassingsgebied

1. Deze verordening is van toepassing op interconnectiepunten. Zij kan ook van toepassing zijn op entrypunten van en exitpunten naar derde landen, dit naargelang van de beslissing van de desbetreffende nationale regulerende instantie. Deze verordening is niet van toepassing op exitpunten naar eindgebruikers en distributienetwerken, entrypunten vanuit LNG-terminals (LNG: liquefied natural gas) en productiefaciliteiten en entry-exitpunten van en naar opslagfaciliteiten.

2. Deze verordening is van toepassing op alle technische en afschakelbare capaciteit in interconnectiepunten, alsmede op aanvullende capaciteit in de zin van punt 2.2.1 van bijlage I bij Verordening (EG) nr. 715/2009. Deze verordening is niet van toepassing op interconnectiepunten tussen lidstaten waarbij aan één van deze lidstaten een ontheffing op grond van artikel 49 van Richtlijn 2009/73/EG is verleend.

3. Artikel 8, lid 1 tot en met 7, en de artikelen 11 tot en met 18, 19, lid 2, en 21 tot en met 27 zijn niet van toepassing op nieuwe technische capaciteit die moet worden toegewezen via open toewijzingsprocedures voor nieuwe technische capaciteit, zoals „open season”-procedures, afgezien van capaciteit die onverkocht blijft na oorspronkelijk via dergelijke procedures te zijn aangeboden.

4. Wanneer een implicieteveilingsmethode wordt gebruikt, mogen de nationale regulerende instanties beslissen de artikelen 8 tot en met 27 niet toe te passen.

5. Teneinde afscherming van downstream-leveranciersmarkten te voorkomen, kunnen de bevoegde nationale instanties, na raadpleging van de netwerkgebruikers, besluiten evenredige maatregelen te treffen om vroegtijdige biedingen voor capaciteit door één enkele netwerkgebruiker in interconnectiepunten binnen een lidstaat te beperken.

Artikel 3

Definities

Voor de toepassing van deze verordening gelden de definities van artikel 2 van Verordening (EG) nr. 715/2009 en artikel 2 van Richtlijn 2009/73/EG. Daar bovenop gelden de volgende definities:

1. „veiling bij opbod”: een veiling waarbij een netwerkgebruiker gevraagde hoeveelheden plaatst tegen bepaalde prijsstappen die sequentieel worden aangekondigd;

2. „veilingkalender”: een tabel met informatie met betrekking tot specifieke veilingen die in januari van elk kalenderjaar door ENTSOG wordt gepubliceerd voor veilingen die plaatsvinden in de periode van maart tot en met februari van het volgende kalenderjaar en die bestaat uit de hele relevante timing voor veilingen, inclusief begindatums en standaard capaciteitsproducten waarvoor zij gelden;

3. „biedronde”: de tijdsperiode waarin netwerkgebruikers biedingen kunnen doen, wijzigen of intrekken;

4. „gebundelde capaciteit”: een op vaste basis aangeboden standaard capaciteitsproduct met corresponderende entry- en exitcapaciteit aan beide zijden van elk interconnectiepunt;

5. „concurrerende capaciteiten”: capaciteiten waarvoor de beschikbare capaciteit in één van de betrokken veilingen niet kan worden toegewezen zonder de beschikbare capaciteit in de andere betrokken veiling geheel of gedeeltelijk te verminderen;

6. „eerste onderbieding”: een gebeurtenis waarbij de geaggregeerde vraag van alle netwerkgebruikers kleiner is dan de capaciteit die wordt aangeboden aan het einde van de tweede biedronde of een daaropvolgende biedronde;

7. „gasdag”: de periode van 5:00 tot 5:00 UTC de volgende dag voor de wintertijd en van 4:00 tot 4:00 UTC de volgende dag wanneer de zomertijd wordt gebruikt;

8. „impliciete-veilingsmethode”: een toewijzingsmethode waarbij, mogelijk bij middel van een veiling, tegelijkertijd zowel transmissiecapaciteit als een corresponderende hoeveelheid gas wordt toegewezen;

9. „interconnectieovereenkomst”: een overeenkomst die is aangegaan door aangrenzende transmissiesysteembeheerders waarvan de systemen onderling gekoppeld zijn in een specifiek interconnectiepunt, waarin de voorwaarden, operationele procedures en bepalingen met betrekking tot de levering en/of het onttrekken van gas in het interconnectiepunt nader worden bepaald met het doel een efficiënte interoperabiliteit van de onderling gekoppelde transmissienetten te vergemakkelijken;

10. „interconnectiepunt”: een fysiek of virtueel punt dat aangrenzende entry-exit-systemen met elkaar verbindt of dat entry-exit-systemen verbindt met een interconnector, voor zover voor deze punten boekingsprocedures voor netwerkgebruikers gelden;

11. „grote prijsstap”: een vast of variabel bedrag dat is vastgesteld per interconnectiepunt en standaard capaciteitsproduct;

12. „overnominatie”: het recht van netwerkgebruikers die voldoet aan minimumeisen voor het indienen van nominaties, om afschakelbare capaciteit op elk tijdstip binnen de dag aan te vragen door een nominatie in te dienen die het totaal van hun nominaties verhoogt tot een niveau dat hoger ligt dan de door hen gecontracteerde capaciteit;

13. „reserveringsprijs”: de in aanmerking komende bodemprijs in de veiling;

14. „kleine prijsstap”: een vast, dan wel een variabel bedrag dat is vastgesteld per interconnectiepunt en standaard capaciteitsproduct dat kleiner is dan de grote prijsstap;

15. „standaard capaciteitsproduct”: een zekere hoeveelheid transportcapaciteit binnen een gegeven tijdsperiode in een bepaald interconnectiepunt;

16. „uniforme-prijsveiling”: een veiling waarbij de netwerkgebruiker in één biedronde zowel een prijs als een capaciteit aanbiedt en alle netwerkgebruikers die met succes capaciteit hebben verkregen de prijs van de laagste succesvolle bieding betalen;

17. „virtueel interconnectiepunt”: twee of meer interconnectiepunten welke dezelfde twee aangrenzende entry-exit-systemen verbinden, die samen zijn geïntegreerd met het doel één enkele capaciteitsdienst te leveren;

18. „within-day-capaciteit”: de capaciteit die wordt aangeboden en toegewezen na sluiting van de veilingen van de day-ahead-capaciteit wat die dag betreft.

HOOFDSTUK II

SAMENWERKINGSBEGINSELEN

Artikel 4

Coördinatie van het onderhoud

Wanneer het onderhoud van een pijpleiding of een deel van een transmissienet een effect heeft op de hoeveelheid transmissiecapaciteit die in interconnectiepunten kan worden aangeboden, werken transmissiesysteembeheerders in verband met hun respectieve onderhoudsplannen nauw samen met hun aangrenzende transmissiesysteembeheerders teneinde het effect op de potentiële gasflows en de capaciteit in een interconnectiepunt te minimaliseren.

Artikel 5

Standaardisering van de communicatie

1. De transmissiesysteembeheerders coördineren de tenuitvoerlegging van gestandaardiseerde communicatieprocedures, gecoördineerde informatiesystemen en compatibele elektronische onlinecommunicatie, zoals gedeelde gegevensuitwisselingsformaten en protocollen, alsook overeengekomen beginselen voor de wijze van behandeling van die gegevens.

2. De gestandaardiseerde communicatieprocedures omvatten, met name, de procedures voor de toegang van netwerkgebruikers tot het veilingssysteem of een desbetreffend boekingsplatform van de transmissiesysteembeheerders en de evaluatie van de verstrekte veilingsinformatie. De timing en de inhoud van de uit te wisselen gegevens moeten in overeenstemming zijn met het bepaalde in hoofdstuk III.

3. De door de transmissiesysteembeheerders vastgestelde gestandaardiseerde communicatieprocedures omvatten een tenuitvoerleggingsplan en een omschrijving van de duur van de toepasselijkheid, die in lijn moeten zijn met de opzet van de boekingsplatform(s) als uiteengezet in artikel 27. De transmissiesysteembeheerders waarborgen de vertrouwelijkheid van commercieel gevoelige informatie.

Artikel 6

Capaciteitsberekening en maximalisering

1. De maximale technische capaciteit wordt beschikbaar gemaakt voor de netwerkgebruikers, rekening houdend met de systeemintegriteit, de veiligheid en de efficiëntie van de netwerkexploitatie.

a) Teneinde het aanbod van gebundelde capaciteit te maximaliseren door een optimalisering van de technische capaciteit nemen de transmissiesysteembeheerders de volgende maatregelen in interconnectiepunten, waarbij voorrang wordt gegeven aan die interconnectiepunten waar er contractuele congestie is overeenkomstig punt 2.2.3, onder 1, van bijlage I bij Verordening (EG) nr. 715/2009, 4 februari 2015, de betrokken transmissiesysteembeheerders stellen een gezamenlijke methode vast en passen die toe, waarbij de specifieke stappen worden vastgesteld die door de respectieve transmissiesysteembeheerders moeten worden genomen om de vereiste optimalisering te bereiken: 1) de gezamenlijke methode omvat een diepgaande analyse van de technische capaciteiten, met inbegrip van alle discrepanties daarin aan beide zijden van een interconnectiepunt, alsook een omschrijving van de specifieke acties en een gedetailleerd tijdschema — inclusief mogelijke implicaties en omvattende de wettelijke goedkeuringen vereist om de kosten terug te winnen en het reguleringsstelsel aan te passen — die vereist zijn om het aanbod van gebundelde capaciteit te maximaliseren. Dergelijke specifieke acties mogen niet nadelig zijn voor het aanbieden van capaciteit in andere relevante punten van de betrokken systemen en punten naar distributienetten die relevant zijn voor de voorzieningszekerheid van de eindgebruikers, zoals het aanbod aan opslagfaciliteiten, LNG-terminals en beschermde afnemers als omschreven in Verordening (EU) nr. 994/2010 van het Europees Parlement en de Raad (5). In deze diepgaande analyse moet rekening worden gehouden met de aannamen die zijn gemaakt in het Uniebrede tienjarige netwerkontwikkelingsplan overeenkomstig artikel 8 van Verordening (EG) nr. 715/2009, de nationale investeringsplannen, de relevante verplichtingen in het kader van de toepasselijke nationale wetgeving en de relevante contractuele verplichtingen; 2) de betrokken transmissiesysteembeheerders passen een dynamische aanpak toe om de technische capaciteit te herberekenen, waar passend in combinatie met de dynamische berekening toegepast voor additionele capaciteit op basis van punt 2.2.2, onder 2, van bijlage I bij Verordening (EG) nr. 715/2009, waarbij zij gezamenlijk de passende frequentie voor die herberekening per interconnectiepunt vastleggen en rekening houden met de bijzondere specificiteiten daarvan; 3) aangrenzende transmissiesysteembeheerders betrekken andere transmissiesysteembeheerders met een specifiek belang bij het interconnectiepunt bij de gezamenlijke methode; 4) wanneer zij de technische capaciteit herberekenen, houden de transmissiesysteembeheerders rekening met de informatie die netwerkgebruikers kunnen verstrekken met betrekking tot verwachte toekomstige flows;

b) de transmissiesysteembeheerders evalueren gezamenlijk minimaal de volgende parameters en passen die waar nodig aan: 1) de verbintenissen met betrekking tot de druk; 2) alle relevante vraag- en aanbodscenario’s, inclusief nadere gegevens over referentieklimaatcondities en netwerkconfiguraties in verband met extreme scenario’s; 3) de calorische waarde.

2. Wanneer de optimalisering van de technische capaciteit kosten meebrengt voor de transmissiesysteembeheerders, met name kosten die ongelijk zijn verdeeld over de transmissiesysteembeheerders aan beide zijden van het interconnectiepunt, mogen de transmissiesysteembeheerders dergelijke op efficiënte wijze gemaakte kosten recupereren via het reguleringskader dat is vastgesteld door de relevante regulerende instanties overeenkomstig artikel 13 van Verordening (EG) nr. 715/2009 of artikel 42 van Richtlijn 2009/73/EG. Artikel 8, lid 1, van Verordening (EG) nr. 713/2009 is van toepassing.

3. Waar passend raadplegen de nationale regulerende instanties de netwerkgebruikers over de gehanteerde berekeningsmethode en gezamenlijke aanpak.

4. Wijzigingen in de hoeveelheid in interconnectiepunten aangeboden gebundelde capaciteit als resultaat van het proces overeenkomstig lid 1 worden vermeld in het rapport van het Agentschap, gepubliceerd overeenkomstig punt 2.2.1, onder 2, van bijlage I bij Verordening (EG) nr. 715/2009.

Artikel 7

Uitwisseling van informatie tussen aangrenzende transmissiesysteembeheerders

1. Aangrenzende transmissiesysteembeheerders wisselen in de relevante interconnectiepunten op gezette tijden informatie uit over (her)nominatie, matching en bevestiging.

2. Aangrenzende transmissiesysteembeheerders wisselen informatie uit over het onderhoud van hun afzonderlijke transmissienetwerken teneinde op die manier bij te dragen tot het besluitvormingsproces in verband met het technisch gebruik van interconnectiepunten. De procedures voor de uitwisseling van informatie tussen transmissiesysteembeheerders worden geïntegreerd in hun respectieve interconnectieovereenkomsten.

HOOFDSTUK III

TOEWIJZING VAN VASTE CAPACITEIT

Artikel 8

Toewijzingsmethodologie

1. Voor de toewijzing van capaciteit in interconnectiepunten worden veilingen gebruikt.

2. Voor alle interconnectiepunten wordt dezelfde veilingsopzet toegepast. Het desbetreffende veilingsproces start simultaan voor alle betrokken interconnectiepunten. In elk veilingsproces, met betrekking tot één standaard capaciteitsproduct, wordt capaciteit toegewezen onafhankelijk van elk ander veilingsproces behalve wanneer, afhankelijk van het akkoord van de direct betrokken transmissiesysteembeheerders en de goedkeuring van de relevante nationale regulerende instanties, concurrerende capaciteit wordt toegewezen.

3. Veilingen voor standaard capaciteitsproducten volgen een logische volgorde waarin producten die betrekking hebben op jaarlijkse capaciteit het eerst worden aangeboden, gevolgd door het product met de volgende kortste capaciteitsduur voor gebruik gedurende dezelfde periode. De in de artikelen 11 tot en met 15 uiteengezette timing van de veilingen is consistent met dit beginsel.

4. De regels betreffende standaard capaciteitsproducten, als uiteengezet in artikel 9, en betreffende veilingen, als uiteengezet in de artikelen 11 tot en met 15, zijn van toepassing op gebundelde capaciteit en ongebundelde capaciteit in een interconnectiepunt.

5. Voor een bepaalde veiling wordt de beschikbaarheid van de relevante standaard capaciteitsproducten medegedeeld overeenkomstig de artikelen 11 tot en met 15 en overeenkomstig de veilingkalender.

6. Een hoeveelheid van minimaal 20 % van de technische capaciteit in elk interconnectiepunt wordt opzij gezet en wordt overeenkomstig lid 7 aangeboden op voorwaarde dat de beschikbare capaciteit op het tijdstip dat deze verordening in werking treedt gelijk is aan of groter is dan het opzij te zetten deel van de technische capaciteit. Als de beschikbare capaciteit op het tijdstip dat deze verordening in werking is getreden, kleiner is dan het opzij te zetten deel van de technische capaciteit, wordt het geheel van alle technische capaciteit opzij gezet. Deze capaciteit wordt aangeboden overeenkomstig lid 7, onder b), terwijl alle resterende opzij gezette capaciteit wordt aangeboden overeenkomstig lid 7, onder a).

7. Alle capaciteit die overeenkomstig lid 6 opzij is gezet, wordt aangeboden met inachtneming van de volgende bepalingen:

a) een hoeveelheid van minimaal 10 % van de technische capaciteit in elk interconnectiepunt wordt niet vroeger aangeboden dan op de jaarlijkse jaarcapaciteitsveiling, als bedoeld in artikel 11, die overeenkomstig de veilingkalender wordt gehouden gedurende het vijfde gasjaar voorafgaand aan de start van het relevante gasjaar, en

b) een verdere hoeveelheid van minimaal 10 % van de technische capaciteit in elk interconnectiepunt wordt als eerste aangeboden niet eerder dan op de jaarlijkse jaarcapaciteitsveiling, als bedoeld in artikel 12, die overeenkomstig de veilingkalender wordt gehouden gedurende het gasjaar voorafgaand aan de start van het relevante gasjaar.

8. In het geval van nieuwe capaciteit wordt een hoeveelheid van minimaal 10 % van de technische capaciteit in elk interconnectiepunt opzij gezet en niet vroeger aangeboden dan op de jaarlijkse kwartaalcapaciteitsveiling, als bedoeld in artikel 12, die overeenkomstig de veilingkalender wordt gehouden gedurende het gasjaar voorafgaand aan de start van het relevante gasjaar.

9. Het exacte aandeel van de overeenkomstig de leden 6 en 8 opzij gezette capaciteit wordt bepaald na raadpleging van de belanghebbenden, overeenstemming tussen de transmissiesysteembeheerders en goedkeuring door de nationale regulerende instanties voor elk interconnectiepunt. De nationale regulerende instanties overwegen met name om een hoger aandeel van de capaciteit voor een kortere duur opzij te zetten teneinde afscherming van downstream-leveranciersmarkten te voorkomen.

Artikel 9

Standaard capaciteitsproducten

1. De transmissiesysteembeheerders bieden standaard capaciteitsproducten aan op jaar-, kwartaal-, maand-, dag- en within-day-basis.

2. Met standaard jaarcapaciteitsproducten wordt bedoeld, de capaciteit die door een netwerkgebruiker kan worden aangevraagd, in een bepaalde hoeveelheid, voor alle gasdagen in een bepaald gasjaar (beginnend op 1 oktober).

3. Met standaard kwartaalcapaciteitsproducten wordt bedoeld, de capaciteit die door een netwerkgebruiker kan worden aangevraagd, in een bepaalde hoeveelheid, voor alle gasdagen in een bepaald kwartaal (beginnend op respectievelijk 1 oktober, 1 januari, 1 april of 1 juli).

4. Met standaard maandcapaciteitsproducten wordt bedoeld, de capaciteit die door een netwerkgebruiker kan worden aangevraagd, in een bepaalde hoeveelheid, voor alle gasdagen in een bepaalde kalendermaand (beginnend op de eerste dag van elke maand).

5. Met standaard dagcapaciteitsproducten wordt bedoeld, de capaciteit die door een netwerkgebruiker kan worden aangevraagd, in een bepaalde hoeveelheid, voor één enkele gasdag.

6. Met standaard within-day-capaciteitsproducten wordt bedoeld, de capaciteit die door een netwerkgebruiker kan worden aangevraagd, in een bepaalde hoeveelheid, beginnend bij een starttijd binnen een bepaalde gasdag en eindigend op het einde van diezelfde gasdag.

Artikel 10

Gebruikte capaciteitseenheid

De aangeboden capaciteit wordt uitgedrukt in energie-eenheden per eenheid van tijd. De volgende eenheden worden gebruikt: kWh/h of kWh/d. In het geval van kWh/d wordt een constante gasstroom over de gasdag verondersteld.

Artikel 11

Jaarlijkse jaarcapaciteitsveilingen

1. De jaarlijkse jaarcapaciteitsveilingen vinden eens per jaar plaats.

2. Capaciteit voor elk standaard jaarcapaciteitsproduct wordt geveild op de jaarlijkse jaarcapaciteitsveiling met gebruikmaking van een „veiling bij opbod’-algoritme overeenkomstig artikel 17.

3. In het veilingsproces wordt capaciteit aangeboden voor maximaal de volgende 15 jaar.

4. De jaarlijkse jaarcapaciteitsveilingen gaan elk jaar van start op de eerste maandag van maart tenzij anderszins bepaald in de veilingkalender.

5. Tijdens de jaarlijkse jaarcapaciteitsveiling kunnen de netwerkgebruikers deelnemen aan één of meer samenvallende veilingen in verband met elk interconnectiepunt waarop zij kunnen bieden voor standaard capaciteitsproducten.

6. De tijdens de jaarlijkse jaarcapaciteitsveiling aan te bieden capaciteit is gelijk aan:

waarin:

A : de technische capaciteit van de transmissiesysteembeheerder voor elk van de standaard capaciteitsproducten; B : voor jaarlijkse jaarveilingen waarbij capaciteit voor de komende vijf jaar wordt aangeboden, de hoeveelheid technische capaciteit (A) die opzij is gezet overeenkomstig artikel 8, lid 7, onder b); voor jaarlijkse jaarveilingen waarbij capaciteit wordt aangeboden voor een periode na de eerste vijf jaar, de hoeveelheid technische capaciteit (A) die opzij is gezet overeenkomstig artikel 8, lid 7; C : de voordien reeds verkochte technische capaciteit, aangepast met de capaciteit die opnieuw is aangeboden in overeenstemming met de geldende congestiebeheersprocedures; D : in voorkomend geval, aanvullende capaciteit voor het jaar in kwestie.

7. De aan te bieden capaciteit mag hetzij gebundelde capaciteit zijn hetzij ongebundelde capaciteit overeenkomstig artikel 19. Dit geldt ook voor alle andere veilingen als bedoeld in de artikelen 12 tot en met 15.

8. Eén maand voor de veiling van start gaat, stellen de transmissiesysteembeheerders de netwerkgebruikers in kennis van de hoeveelheid voor elk jaar op de komende jaarlijkse jaarcapaciteitsveiling aan te bieden technische capaciteit. Voorts stellen de transmissiesysteembeheerders de netwerkgebruikers in kennis van het feit of al dan niet aanvullende capaciteit beschikbaar wordt gesteld.

9. De biedrondes van elke veiling vinden plaats op alle relevante gasdagen tussen 08:00 UTC en 17:00 UTC (wintertijd) of tussen 07:00 UTC en 16:00 UTC (zomertijd). Biedrondes worden geopend en gesloten binnen elke gasdag als gespecificeerd in artikel 17, lid 2.

10. De toewijzingsresultaten van de veiling worden bekendgemaakt zodra dat redelijkerwijs mogelijk is, niet later dan de volgende handelsdag na de sluiting van de biedronde, gelijktijdig voor alle afzonderlijke netwerkgebruikers die hebben deelgenomen aan de veiling in kwestie.

11. De geaggregeerde informatie inzake veilingsresultaten wordt bekendgemaakt op de markt.

Artikel 12

Jaarlijkse kwartaalcapaciteitsveilingen

1. De jaarlijkse kwartaalcapaciteitsveilingen vinden eens per jaar plaats.

2. Capaciteit voor elk standaard kwartaalcapaciteitsproduct wordt geveild op de jaarlijkse jaarcapaciteitsveiling met gebruikmaking van een „veiling bij opbod”-algoritme overeenkomstig artikel 17.

3. Elk gasjaar wordt capaciteit voor elk kwartaal, van het eerste kwartaal (oktober-december) van het komende gasjaar tot het laatste kwartaal (juli-september) van het komende gasjaar (inclusief), geveild op de jaarlijkse kwartaalcapaciteitsveiling.

4. Tijdens de jaarlijkse kwartaalcapaciteitsveiling kunnen de netwerkgebruikers deelnemen aan één tot vier samenvallende veilingen in verband met elk interconnectiepunt waarop zij kunnen bieden voor standaard kwartaalcapaciteitsproducten.

5. De jaarlijkse kwartaalcapaciteitsveilingen gaan elk jaar van start op de eerste maandag van juni tenzij anderszins bepaald in de veilingkalender.

6. De tijdens de jaarlijkse kwartaalcapaciteitsveiling aan te bieden capaciteit is gelijk aan:

waarin:

A : de technische capaciteit van de transmissiesysteembeheerder voor elk van de standaard capaciteitsproducten; C : de voordien reeds verkochte technische capaciteit, aangepast met de capaciteit die opnieuw is aangeboden in overeenstemming met de geldende congestiebeheersprocedures; D : in voorkomend geval, aanvullende capaciteit voor het kwartaal in kwestie.

7. Twee weken voor de veiling van start gaat, stellen de transmissiesysteembeheerders de netwerkgebruikers in kennis van de hoeveelheid voor elk kwartaal op de komende jaarlijkse kwartaalcapaciteitsveiling aan te bieden capaciteit. Voorts stellen de transmissiesysteembeheerders de netwerkgebruikers in kennis van het feit of al dan niet aanvullende capaciteit beschikbaar wordt gesteld.

8. De biedrondes van elke veiling vinden plaats op alle relevante gasdagen tussen 08:00 UTC en 17:00 UTC (wintertijd) of tussen 07:00 UTC en 16:00 UTC (zomertijd). Biedrondes worden geopend en gesloten binnen elke gasdag als bepaald in artikel 17, lid 2.

9. De toewijzingsresultaten van de veiling worden bekendgemaakt zodra dat redelijkerwijs mogelijk is, niet later dan de volgende handelsdag na de sluiting van de biedronde, gelijktijdig voor alle afzonderlijke netwerkgebruikers die hebben deelgenomen aan de veiling in kwestie.

10. De geaggregeerde informatie inzake veilingsresultaten wordt bekendgemaakt op de markt.

Artikel 13

Voortrollende veilingen van maandcapaciteit

1. De voortrollende veilingen van maandcapaciteit vinden eens per maand plaats.

2. Capaciteit voor elk standaard maandcapaciteitsproduct wordt geveild op de voortrollende veilingen van maandcapaciteit met gebruikmaking van een „veiling bij opbod”-algoritme overeenkomstig artikel 17. Elke maand wordt het standaard maandcapaciteitsproduct voor de volgende kalendermaand geveild.

3. Tijdens de veilingen van maandcapaciteit kunnen de netwerkgebruikers bieden voor één standaard maandcapaciteitsproduct.

4. De voortrollende veilingen van maandcapaciteit gaan van start op de derde maandag van elke maand voor het volgende standaard maandcapaciteitsproduct, tenzij anderszins bepaald in de veilingkalender.

5. De tijdens de voortrollende veilingen van maandcapaciteit aan te bieden capaciteit is iedere maand gelijk aan:

waarin:

A : de technische capaciteit van de transmissiesysteembeheerder voor elk van de standaard capaciteitsproducten; C : de voordien reeds verkochte technische capaciteit, aangepast met de capaciteit die opnieuw is aangeboden in overeenstemming met de geldende congestiebeheersprocedures; D : in voorkomend geval, aanvullende capaciteit voor de maand in kwestie.

6. Eén week voor de veiling van start gaat, stellen de transmissiesysteembeheerders de netwerkgebruikers in kennis van de hoeveelheid voor elk kwartaal op de komende maandcapaciteitsveiling aan te bieden capaciteit. Voorts stellen de transmissiesysteembeheerders de netwerkgebruikers in kennis van het feit of al dan niet aanvullende capaciteit beschikbaar wordt gesteld.

7. De biedrondes van elke veiling vinden plaats op alle relevante gasdagen tussen 08:00 UTC en 17:00 UTC (wintertijd) of tussen 07:00 UTC en 16:00 UTC (zomertijd). Biedrondes worden geopend en gesloten binnen elke gasdag als bepaald in artikel 17, lid 2.

8. De toewijzingsresultaten van de veiling worden bekendgemaakt zodra dat redelijkerwijs mogelijk is, niet later dan de volgende handelsdag na de sluiting van de biedronde, gelijktijdig voor alle afzonderlijke netwerkgebruikers die hebben deelgenomen aan de veiling in kwestie.

9. De geaggregeerde informatie inzake veilingsresultaten wordt bekendgemaakt op de markt.

Artikel 14

Voortrollende veilingen van day-ahead-capaciteit

1. De voortrollende veilingen van day-ahead-capaciteit vinden eens per dag plaats.

2. Elke dag wordt een standaard capaciteitsproduct voor de volgende gasdag geveild via een voortrollende veiling van day-ahead-capaciteit.

3. Capaciteit voor elk standaard dagcapaciteitsproduct wordt geveild op de voortrollende veiling van day-ahead-capaciteit met gebruikmaking van een uniforme-prijsveilingsalgoritme overeenkomstig artikel 18. Elke dag wordt het standaard dagcapaciteitsproduct voor de volgende gasdag geveild.

4. Tijdens de voortrollende veilingen van day-ahead-capaciteit kunnen de netwerkgebruikers capaciteit voor één standaard dagcapaciteitsproduct aanvragen.

5. De biedronde gaat elke dag van start om 15:30 UTC (wintertijd) of om 14:30 UTC (zomertijd).

6. Een capaciteitsbod voor het standaard dagcapaciteitsproduct voor de voortrollende veilingen van day-ahead-capaciteit wordt als volgt afgehandeld: indiening, intrekking of wijziging van 15:30 UTC tot 16:00 UTC (wintertijd) of van 14:30 UTC tot 15:00 UTC (zomertijd).

7. De tijdens de voortrollende veiling van day-ahead-capaciteit aan te bieden capaciteit is iedere dag gelijk aan:

waarin:

A : de technische capaciteit van de transmissiesysteembeheerder voor elk van de standaard capaciteitsproducten; C : de voordien reeds verkochte technische capaciteit, aangepast met de capaciteit die opnieuw is aangeboden in overeenstemming met de geldende congestiebeheersprocedures; D : in voorkomend geval, aanvullende capaciteit voor de dag in kwestie.

8. Op het tijdstip dat de biedronde van start gaat stellen de transmissiesysteembeheerders de netwerkgebruikers in kennis van de hoeveelheid capaciteit die wordt aangeboden op de volgende veiling van day-ahead-capaciteit. Voorts stellen de transmissiesysteembeheerders de netwerkgebruikers in kennis van het feit of al dan niet aanvullende capaciteit beschikbaar wordt gesteld.

9. De toewijzingsresultaten van de veiling worden bekendgemaakt niet later dan 30 minuten na de sluiting van de biedronde, gelijktijdig voor alle afzonderlijke netwerkgebruikers die hebben deelgenomen aan de veiling in kwestie.

10. De geaggregeerde informatie inzake veilingsresultaten wordt bekendgemaakt op de markt.

Artikel 15

Veilingen van within-day-capaciteit

1. Afhankelijk van de beschikbaar gestelde capaciteit wordt elk uur gedurende een relevante gasdag een veiling van within-day-capaciteit gehouden met gebruikmaking van een uniforme-prijsveilingsalgoritme overeenkomstig artikel 18.

2. De eerste biedronde gaat van start direct op het uur volgende op de publicatie van de resultaten van de laatste day-ahead-veiling (inclusief afschakelbare capaciteit indien aangeboden) overeenkomstig artikel 14. De eerste biedronde wordt gesloten om 01:30 UTC (wintertijd) of om 00:30 UTC (zomertijd) vóór de gasdag. De toewijzing van succesvolle biedingen wordt effectief vanaf 05:00 UTC (wintertijd) of vanaf 04:00 UTC (zomertijd) op de relevante gasdag.

3. De laatste biedronde wordt op de gasdag in kwestie gesloten om 00:30 UTC (wintertijd) of om 23:30 UTC (zomertijd).

4. Netwerkgebruikers hebben het recht biedingen uit te brengen, in te trekken of te wijzigen vanaf de opening van elke biedronde tot de sluiting van die biedronde.

5. Elk uur van de relevante gasdag wordt capaciteit die effectief is vanaf het uur + 4 geveild als within-day-capaciteit.

6. Elke biedronde opent bij het begin van elk uur op de relevante gasdag.

7. Elke biedronde duurt 30 minuten vanaf de opening van de biedronde.

8. De tijdens de within-day-capaciteitsveiling aan te bieden capaciteit is iedere uur gelijk aan:

waarin:

A : de technische capaciteit van de transmissiesysteembeheerder voor elk van de standaard capaciteitsproducten; C : de voordien reeds verkochte technische capaciteit, aangepast met de capaciteit die opnieuw is aangeboden in overeenstemming met de geldende congestiebeheersprocedures; D : in voorkomend geval, de aanvullende capaciteit.

9. De transmissiesysteembeheerders maken de hoeveelheid aangeboden vaste within-day-capaciteit bekend na de sluiting van de laatste day-ahead-veiling en in overeenstemming met artikel 21, lid 9.

10. De transmissiesysteembeheerders maken het netwerkgebruikers die bieden tijdens de day-ahead-veilingen mogelijk om geldige, maar niet-toegewezen biedingen automatisch in te brengen in de volgende within-day-veiling.

11. De capaciteit wordt toegewezen binnen 30 minuten na de sluiting van de biedronde op voorwaarde dat de biedingen worden aanvaard en de transmissiesysteembeheerder het toewijzingsproces beheert.

12. De resultaten van de veiling worden gelijktijdig bekendgemaakt aan alle afzonderlijke netwerkgebruikers.

13. De geaggregeerde informatie inzake veilingsresultaten wordt bekendgemaakt op de markt.

Artikel 16

Veilingsalgoritmen

1. Wanneer tijdens een veiling verschillende standaard capaciteitsproducten worden aangeboden, wordt het desbetreffende toewijzingsalgoritme afzonderlijk gehanteerd voor elk standaard capaciteitsproduct wanneer het wordt toegewezen. Biedingen voor de verschillende standaard capaciteitsproducten worden bij de toepassing van het veilingsalgoritme als onafhankelijk van elkaar beschouwd.

2. Voor jaarlijkse jaar-, jaarlijkse kwartaal- en voortrollende maandcapaciteitsveilingen wordt een „veiling bij opbod”-algoritme met meerdere biedrondes, als bedoeld in artikel 17, gebruikt.

3. Voor voortrollende day-ahead-capaciteitsveilingen en voor within-day-capaciteitsveilingen word een uniforme-prijsalgoritme met één biedronde, als bedoeld in artikel 18, gebruikt.

Artikel 17

Het „veiling bij opbod”-algoritme

1. Bij veilingen bij opbod kunnen netwerkgebruikers volumebiedingen plaatsen tegen oplopende prijzen die worden aangekondigd in opeenvolgende biedrondes, startend bij de reserveringsprijs P0.

2. De eerste biedronde, waarbij een prijs geldt die gelijk is aan de reserveringsprijs P0, heeft een duur van 3 uur. Daaropvolgende biedrondes hebben een duur van 1 uur. Biedrondes volgen elkaar op met een tussentijd van 1 uur.

3. In een bod wordt gespecificeerd:

a) de identiteit van de netwerkgebruiker die het bod doet;

b) het betrokken interconnectiepunt en de richting van de flow;

c) het standaard capaciteitsproduct waarvoor capaciteit wordt aangevraagd;

d) per prijsstap de hoeveelheid capaciteit voor de respectieve standaard capaciteit;

e) het product waarvoor het bod geldt.

4. Een bod wordt als geldig beschouwd wanneer het door een netwerkgebruiker wordt uitgebracht en voldoet aan alle bepalingen van dit artikel.

5. Om deel te nemen aan een veiling, is het voor netwerkgebruikers verplicht een volumebod uit te brengen in de eerste biedronde.

6. De transmissiesysteembeheerders bieden netwerkgebruikers de optie om automatisch biedingen uit te brengen voor elke prijsstap.

7. Zodra de biedronde in kwestie gesloten is, wordt geen wijziging, intrekking of variatie van geldige biedingen aanvaard. Alle geldige biedingen worden bindende verbintenissen van een netwerkgebruiker om capaciteit te boeken voor de hoeveelheid die gevraagd is per aangekondigde prijs, op voorwaarde dat de clearingprijs van de veiling de prijs is die is aangekondigd in de biedronde in kwestie.

8. Het volumebod per netwerkgebruiker in een biedronde is maximaal gelijk aan de capaciteit die tijdens een specifieke veiling is aangeboden. Het volumebod per netwerkgebruiker tegen een specifieke prijs is maximaal gelijk aan het volumebod dat door deze netwerkgebruiker in de vorige ronde is uitgebracht, tenzij lid 16 van toepassing is.

9. Tijdens een biedronde mogen biedingen vrij worden uitgebracht, gewijzigd en ingetrokken, op voorwaarde dat alle biedingen voldoen aan het bepaalde in lid 8. Geldige biedingen blijven geldig tot zij worden gewijzigd of ingetrokken.

10. Voorafgaand aan een veiling wordt voor die veiling per interconnectiepunt en per standaard capaciteitsproduct een grote prijsstap en een kleine prijsstap gedefinieerd. De kleine prijsstap wordt zo vastgesteld dat een verhoging met een geheel aantal kleine prijsstappen gelijk is aan een verhoging met een grote prijsstap.

11. Bij de bepaling van de grote prijsstap wordt ernaar gestreefd om voor zover redelijkerwijs mogelijk de duur van het veilingsproces te minimaliseren. Bij de bepaling van de kleine prijsstap wordt ernaar gestreefd om voor zover redelijkerwijs mogelijk het volume van onverkochte capaciteit, waarbij de veiling sluit tegen een prijs die hoger ligt dan de reserveringsprijs, te minimaliseren.

12. Wanneer de geaggregeerde vraag van alle netwerkgebruikers samen kleiner is dan of gelijk is aan de capaciteit die op het einde van de eerste biedronde wordt aangeboden, wordt de veiling gesloten.

13. Wanneer de geaggregeerde vraag van alle netwerkgebruikers samen groter is dan de capaciteit die op het einde van de eerste biedronde of een daaropvolgende biedronde wordt aangeboden, wordt een nieuwe biedronde geopend met een prijs die gelijk is aan de prijs van de vorige biedronde, vermeerderd met de grote prijsstap.

14. Wanneer de geaggregeerde vraag van alle netwerkgebruikers samen gelijk is aan de capaciteit die op het einde van de tweede biedronde of een daaropvolgende biedronde wordt aangeboden, wordt de veiling gesloten.

15. Als een eerste onderbieding wordt gedaan, vindt een prijsvermindering plaats en wordt een volgende biedronde geopend. In die volgende biedronde geldt een prijs die gelijk is aan de prijs die gold in de voorafgaande biedronde, vermeerderd met de kleine prijsstap. Vervolgend worden verdere biedrondes met prijsverhogingen met de kleine prijsstap geopend totdat de geaggregeerde vraag kleiner is dan of gelijk is aan de aangeboden capaciteit, waarop de veiling wordt gesloten.

16. Het volumebod per netwerkgebruiker in de eerste biedronde waarin kleine prijsstappen worden gebruikt, is maximaal gelijk aan het volumebod dat door deze netwerkgebruiker is geplaatst in de biedronde die voorafging aan de eerste onderbieding. Het volumebod per netwerkgebruiker in alle biedrondes waarin kleine prijsstappen werden gehanteerd is gelijk aan of groter dan het volumebod dat door deze netwerkgebruiker is geplaatst gedurende de biedronde waarin de eerste onderbieding plaatsvond.

17. Wanneer de geaggregeerde vraag van alle netwerkgebruikers samen groter is dan de capaciteit die in de biedronde is aangeboden tegen een prijs die gelijk is aan die welke heeft geresulteerd in de eerste onderbieding, verminderd met één kleine prijsstap, wordt de veiling gesloten. De clearingprijs is dan de prijs die heeft geleid tot de eerste onderbieding en de succesvolle biedingen zijn dan die welke zijn uitgebracht gedurende de oorspronkelijke biedronde waarin de eerste onderbieding heeft plaatsgehad.

18. Na elke biedronde wordt de vraag van alle netwerkgebruikers in een specifieke veiling zo snel als redelijkerwijs mogelijk gepubliceerd in geaggregeerde vorm.

19. De prijs die is aangekondigd in de laatste biedronde waarin de veiling werd gesloten, wordt beschouwd als de clearingprijs van die specifieke veiling, behalve in de gevallen waarin lid 17 van toepassing is.

20. Alle netwerkgebruikers die geldige volumebiedingen hebben geplaatst tegen de clearingprijs krijgen de capaciteit toegewezen overeenkomstig hun volumebiedingen tegen de clearingprijs. Succesvolle netwerkgebruikers betalen de clearingprijs van de specifieke veiling, die een vaste dan wel een variabele prijs kan zijn overeenkomstig artikel 26, lid 2, alsmede alle andere mogelijke heffingen die van toepassing zijn op het tijdstip dat de aan hen toegewezen capaciteit kan worden gebruikt.

21. Na elke gesloten veiling wordt het uiteindelijke veilingsresultaat, met inbegrip van de samenvoeging van de toegewezen capaciteiten en de clearingprijs, gepubliceerd. Succesvolle netwerkgebruikers worden geïnformeerd over de hoeveelheid capaciteit die hen is toegewezen; individuele informatie wordt uitsluitend aan de betrokken partijen medegedeeld.

22. Wanneer een veiling bij opbod niet is geëindigd bij het geplande startpunt (overeenkomstig de veilingkalender) van de volgende veiling voor capaciteit met betrekking tot dezelfde periode, wordt de eerste veiling gesloten en wordt geen capaciteit toegewezen. De desbetreffende capaciteit wordt aangeboden in de volgende relevante veiling.

Artikel 18

Het uniforme prijsveilingsalgoritme

1. In een uniforme prijsveiling is er één biedronde waarin de netwerkgebruikers zowel op prijs als op hoeveelheid bieden.

2. Gedurende de biedronde van een gegeven veiling kunnen de netwerkgebruikers tot 10 biedingen uitbrengen. Elk bod wordt onafhankelijk van andere biedingen behandeld. Na de sluiting van de biedronde mogen de resterende biedingen niet worden gewijzigd of ingetrokken.

3. In een bod wordt gespecificeerd:

a) de identiteit van de netwerkgebruiker die het bod doet;

b) het betrokken interconnectiepunt en de richting van de flow;

c) het standaard capaciteitsproduct waarvoor capaciteit wordt aangevraagd;

d) de hoeveelheid capaciteit voor het respectieve standaard capaciteitsproduct waarvoor het bod geldt;

e) de minimale hoeveelheid capaciteit voor het respectieve standaard capaciteitsproduct dat de netwerkgebruiker overeenkomstig het relevante algoritme wil toegewezen krijgen in het geval de netwerkgebruiker niet de hoeveelheid aangevraagde capaciteit overeenkomstig punt d) heeft toegewezen gekregen;

f) de biedprijzen, die niet lager mogen liggen dan de reserveringsprijs die geldt voor het desbetreffende standaard capaciteitsproduct die de netwerkgebruiker bereid is te betalen voor de door hem aangevraagde capaciteit. Biedingen waarvan de biedprijs lager ligt dan de reserveringsprijs worden niet aanvaard.

4. De transmissiesysteembeheerder rangschikt alle biedingen met betrekking tot een bepaald standaard capaciteitsproduct overeenkomstig hun biedprijs, met de hoogste prijs bovenaan.

5. Alle biedingen die overblijven na sluitingstijd van een biedronde worden beschouwd als bindend voor die netwerkgebruikers die ten minste de minimale hoeveelheid gevraagde capaciteit overeenkomstig punt e) van lid 3 toegewezen hebben gekregen.

6. Na de rangschikking van de biedingen overeenkomstig lid 4 en behoudens het bepaalde in de leden 7 tot en met 10 wordt capaciteit toegewezen aan biedingen naargelang van hun prijsrangschikking. Alle biedingen waarvoor capaciteit is toegewezen worden als succesvol beschouwd. Na de toewijzing van capaciteit wordt de resterende niet-toegewezen capaciteit verminderd met een dergelijke hoeveelheid.

7. Na de toepassing van lid 6 en behoudens het bepaalde in lid 9 wordt aan een netwerkgebruiker, wanneer de hoeveelheid capaciteit waarvoor die netwerkgebruiker een bod heeft uitgebracht de resterende niet-toegewezen capaciteit overschrijdt (nadat capaciteit is toegewezen aan netwerkgebruikers die een hoger bod hebben uitgebracht), capaciteit toegewezen die gelijk is aan de resterende niet-toegewezen capaciteit.

8. Na de toepassing van lid 7 en behoudens het bepaalde in lid 9 wordt, wanneer in elk van twee of meer biedingen dezelfde biedprijs is gespecificeerd en de hoeveelheid resterende relevante capaciteit die gezamenlijk overeenkomstig die biedingen wordt aangevraagd de resterende niet-toegewezen capaciteit overschrijdt, de resterende niet-toegewezen hoeveelheid toegewezen pro rata de hoeveelheden die in elk van die biedingen zijn aangevraagd.

9. Wanneer de toe te wijzen hoeveelheid met betrekking tot een bod overeenkomstig de leden 6, 7 of 8 lager ligt dan de minimale hoeveelheid capaciteit overeenkomstig lid 3, onder e), wordt het bod genegeerd en wordt het nietig, en wordt de hoeveelheid in kwestie herverdeeld onder de overige biedingen met gelijke biedprijs overeenkomstig lid 8 of (naargelang van het geval) toegewezen aan het bod met de volgende prijs, overeenkomstig lid 6.

10. Wanneer de resterende toe te wijzen hoeveelheid met betrekking tot elk bod overeenkomstig lid 6, 7, 8 of 9 gelijk is aan nul, wordt geen verdere capaciteit toegewezen aan de volgende biedingen. Die laatste biedingen worden dan als onsuccesvol beschouwd.

11. Als de vraag het aanbod tegen de reserveringsprijs overschrijdt, wordt de clearingprijs gedefinieerd als de prijs van het laagste succesvolle bod. In alle andere gevallen is de clearingprijs gelijk aan de reserveringsprijs. Succesvolle netwerkgebruikers betalen de clearingprijs van de specifieke veiling, die een vaste dan wel variabele prijs kan zijn overeenkomstig artikel 26, lid 2, alsmede alle andere mogelijke heffingen die van toepassing zijn op het tijdstip dat de aan hen toegewezen capaciteit kan worden gebruikt.

HOOFDSTUK IV

BUNDELING VAN GRENSOVERSCHRIJDENDE CAPACITEIT

Artikel 19

Gebundelde-capaciteitsproducten

Aangrenzende transmissiesysteembeheerders bieden gezamenlijk gebundelde capaciteitsproducten, aan overeenkomstig de volgende beginselen:

1. aan beide zijden van een interconnectiepunt wordt alle vaste capaciteit aangeboden als gebundelde capaciteit, voor zover er aan beide zijden van een interconnectiepunt vaste capaciteit beschikbaar is;

2. de transmissiesysteembeheerders bieden capaciteit aan voor het relevante standaard capaciteitsproduct op een boekingsplatform, overeenkomstig artikel 27 en in overeenstemming met de toepasselijke toewijzingsprocedure als uiteengezet in hoofdstuk III;

3. de door de betrokken transmissiesysteembeheerders in een interconnectiepunt aan te bieden gebundelde capaciteit wordt gecontracteerd via een eenvoudige toewijzingsprocedure;

4. de netwerkgebruikers moeten vanaf het tijdstip dat de transportcapaciteit gecontracteerd is, voldoen aan de toepasselijke voorwaarden van het/de transportcontract(en) van de betrokken transmissiesysteembeheerders;

5. wanneer er voor enige periode in kwestie meer beschikbare capaciteit is aan één zijde van een interconnectiepunt dan aan de andere zijde, kan de transmissiesysteembeheerder met de meeste beschikbare vaste capaciteit dergelijke extra capaciteit overeenkomstig de veilingkalender en de volgende regels aan de netwerkgebruikers aanbieden als een ongebundeld product: a) wanneer er een bestaand contract voor ongebundelde capaciteit bestaat aan de andere zijde van het interconnectiepunt, kan op een ongebundelde basis capaciteit worden aangeboden die de hoeveelheid en de tijdsduur van het bestaande transportcontract aan de andere zijde niet overschrijdt; b) wanneer dergelijke extra capaciteit niet valt onder lid 5, punt a), mag ze worden aangeboden voor een maximumperiode van één jaar;

6. alle overeenkomstig lid 5 toegewezen ongebundelde capaciteit mag als zodanig worden gebruikt en genomineerd. Die capaciteit mag ook worden verhandeld op de secundaire markt;

7. aangrenzende transmissiesysteembeheerders stellen een gezamenlijke nominatieprocedure vast voor gebundelde capaciteit, waardoor netwerkgebruikers de middelen krijgen om de flows van hun gebundelde capaciteit te nomineren via één enkele nominatie;

8. de verplichtingen om gebundelde capaciteit aan te bieden gelden ook, in de mate dat zij relevant zijn, voor de secundaire capaciteitsmarkten. Onverlet het bepaalde in lid 1 kan capaciteit die oorspronkelijk is toegewezen als gebundelde capaciteit uitsluitend als gebundelde capaciteit op de secundaire markt worden herverkocht;

9. wanneer twee of meer interconnectiepunten dezelfde twee aangrenzende entry-exit-systemen verbinden, bieden de betrokken aangrenzende transmissiesysteembeheerders de in de interconnectiepunten beschikbare capaciteiten aan in één virtueel interconnectiepunt. Wanneer meer dan twee transmissiesysteembeheerders betrokken zijn omdat capaciteit in één of in beide entry-exit-systemen wordt verhandeld door meer dan één transmissiesysteembeheerder, omvat het virtueel interconnectiepunt al deze transmissiesysteembeheerders, voor zover dat mogelijk is. In alle gevallen wordt een virtueel interconnectiepunt uitsluitend opgezet wanneer aan de volgende voorwaarden is voldaan: a) de totale technische capaciteit in de virtuele interconnectiepunten is gelijk aan of is hoger dan de som van de technische capaciteiten in elk van de interconnectiepunten die bijdragen tot de virtuele interconnectiepunten; b) het vergemakkelijkt het economisch en efficiënt gebruik van het systeem, inclusief, onder meer, wat de regels betreft die zijn uiteengezet in artikel 16 van Verordening (EG) nr. 715/2009.

Aangrenzende transmissiesysteembeheerders starten de vereiste analyse op en richten functionele virtuele interconnectiepunten op uiterlijk 5 jaar na de inwerkingtreding van deze verordening.

Artikel 20

Bundeling in het geval van bestaande transportcontracten

1. De netwerkgebruikers die op het tijdstip van inwerkingtreding van deze verordening partij zijn bij bestaande transportcontracten in hun respectieve interconnectiepunten, streven ernaar om een overeenkomst te bereiken over de bundeling van de capaciteit via contractuele regelingen („bundelingsregeling”) met inachtneming van het bepaalde in artikel 19 van deze verordening. Deze netwerkgebruikers en de desbetreffende transmissiesysteembeheerders rapporteren aan de desbetreffende nationale regulerende instanties over alle bundelingsregelingen die zijn bereikt tussen alle partijen bij bestaande transportcontracten. Op die basis zendt de nationale regulerende instantie het Agentschap een rapport toe over de jaarlijkse voortgang qua capaciteitsbundeling in de betrokken lidstaat. Twee jaar na de inwerkingtreding van deze verordening publiceert het Agentschap een verslag over de vooruitgang die is geboekt bij de bundeling van capaciteiten.

2. De transmissiesysteembeheerders die partij zijn bij de bestaande transportcontracten mogen op elk moment deelnemen aan het overleg betreffende de bundelingsregeling, op uitnodiging van de netwerkgebruikers die partij zijn bij de bestaande transportcontracten.

3. Wanneer de respectieve netwerkgebruikers overeenstemming hebben bereikt over een bundelingsregeling, worden de transmissiesysteembeheerders die in het interconnectiepunt betrokken zijn, door de partijen onverwijld op de hoogte gesteld van een dergelijke geplande bundelingsregeling en wordt de overdracht van de desbetreffende capaciteit ten uitvoer gelegd. In ieder geval wordt de bundelingsregeling ten uitvoer gelegd overeenkomstig de toepasselijke voorwaarden van bestaande verwante transportcontracten. Zodra de bundelingsregeling ten uitvoer is gelegd, wordt de desbetreffende capaciteit behandeld als gebundelde capaciteit.

4. In ieder geval is de looptijd van bundelingsregelingen met betrekking tot capaciteitsbundeling in het kader van een wijziging van bestaande contracten niet langer dan de looptijd van de oorspronkelijke transportcontracten.

5. Alle capaciteit wordt bij de eerste gelegenheid gebundeld. Bestaande transportcontracten voor ongebundelde capaciteit kunnen na hun beëindigingsdatum niet worden vernieuwd, verlengd of overgedragen. Dergelijke capaciteit wordt vanaf de beëindigingsdatum van de transportcontracten behandeld als beschikbare capaciteit.

HOOFDSTUK V

AFSCHAKELBARE CAPACITEIT

Artikel 21

Toewijzing van afschakelbare diensten

1. De transmissiesysteembeheerders bieden een dagcapaciteitsproduct voor afschakelbare capaciteit in beide richtingen aan in interconnectiepunten waarin vaste capaciteit werd aangeboden, maar day-ahead was uitverkocht. In unidirectionele interconnectiepunten waar technische capaciteit uitsluitend in één richting wordt aangeboden, bieden de transmissiesysteembeheerders een dagproduct voor afschakelbare capaciteit in de andere richting aan. De transmissiesysteembeheerders mogen ook afschakelbare-capaciteitsproducten van langere duur aanbieden.

2. Wanneer afschakelbare capaciteit wordt aangeboden, mag dit niet ten nadele zijn van de hoeveelheid aangeboden vaste capaciteit. De transmissiesysteembeheerders zetten geen capaciteit opzij die als vaste capaciteit kan worden aangeboden om die capaciteit aan te beiden als afschakelbare capaciteit.

3. Voor zover afschakelbare-capaciteitsproducten, andere dan dagproducten, worden aangeboden, worden dezelfde standaard capaciteitsproducten voor vaste capaciteit ook gebruikt voor afschakelbare capaciteit, wat de looptijd van de producten betreft.

4. Voor zover afschakelbare capaciteit wordt aangeboden, wordt die via een veilingsproces toegewezen, met uitzondering van afschakelbare within-day-capaciteit.

5. Afschakelbare within-day-capaciteit wordt toegewezen via een overnominatieprocedure.

6. Afschakelbare within-day-capaciteit wordt uitsluitend toegewezen wanneer vaste capaciteit, hetzij technische capaciteit hetzij aanvullende capaciteit, is uitverkocht.

7. Wanneer er veilingen worden gehouden voor afschakelbare producten die langer lopen dan within-day-contracten, publiceren de transmissiesysteembeheerders de hoeveelheden aangeboden afschakelbare capaciteit, wanneer bekend, voordat het veilingsproces van start gaat.

8. Wanneer aangeboden, wordt afschakelbare capaciteit toegewezen bij middel van een afzonderlijke veiling nadat vaste capaciteit met eenzelfde looptijd is toegewezen, maar voordat de veiling van vaste capaciteit met een kortere looptijd van start gaat, met uitzondering van afschakelbare within-day-capaciteit.

9. Wanneer dergelijke capaciteit wordt aangeboden, worden veilingen voor afschakelbare capaciteit uitgevoerd overeenkomstig dezelfde ontwerpbeginselen en tijdschalen als gebruikt voor vaste capaciteit. De exacte tijdschalen die worden gebruikt in veilingen voor afschakelbare capaciteit worden nader omschreven in de veilingkalender met uitzondering van afschakelbare within-day-capaciteit.

Artikel 22

Minimale aanlooptijd tot afschakeling

1. Afschakelbare capaciteit heeft een minimale aanlooptijd tot afschakeling waarover gezamenlijk wordt beslist door de aangrenzende transmissiesysteembeheerders.

2. De standaard minimale aanlooptijd tot afschakeling voor een bepaald gasuur is vijfenveertig minuten na de start van de hernominatiecyclus voor dat gasuur. Wanneer twee transmissiesysteembeheerders de aanlooptijd tot afschakeling wensen in te korten, is elke daarmee verband houdende tussen de transmissiesysteembeheerders gesloten overeenkomst onderworpen aan de goedkeuring van de bevoegde nationale regulerende instantie.

Artikel 23

Coördinatie van het afschakelingsproces

De transmissiesysteembeheerder die de afschakeling initieert, stelt de desbetreffende aangrenzende transmissiesysteembeheerder daarvan in kennis. De aangrenzende transmissiesysteembeheerders brengen hun respectieve getroffen netwerkgebruikers daarvan zo snel mogelijk op de hoogte, daarbij lettend op de betrouwbaarheid van de informatie

Artikel 24

Vastgestelde afschakelingsvolgorde

1. De volgorde waarin afschakeling wordt uitgevoerd, indien het geheel van de nominaties de hoeveelheid gas overschrijdt die in een bepaald interconnectiepunt kan doorstromen, wordt bepaald op basis van de in het contract vastgelegde tijdstempel van de respectieve transportcontracten op afschakelbare basis. In het geval van afschakeling, hebben transportcontracten die eerder in werking treden voorrang op transportcontracten die later in werking treden.

2. Wanneer na toepassing van de in lid 1 beschreven procedure twee of meer nominaties in de afschakelingsvolgorde op dezelfde plaats zijn gerangschikt, en de transmissiesysteembeheerder die niet allemaal afschakelt, wordt een vermindering pro rata van deze specifieke nominaties toegepast.

3. Om rekening te houden met de verschillen tussen de diverse afschakelbare-capaciteitsdiensten binnen de Unie, leggen de aangrenzende transmissiesysteembeheerders de gezamenlijke procedures als bedoeld in dit artikel in een interconnectiepunt ten uitvoer op interconnectiepuntbasis en coördineren zij die procedures.

Artikel 25

Redenen voor afschakeling

De transmissiesysteembeheerders nemen de redenen voor eventuele afschakeling op, hetzij rechtstreeks in hun transportcontracten voor afschakelbare capaciteit, hetzij in de algemene voorwaarden die gelden voor dergelijke contracten. De redenen voor afschakeling kunnen onder meer kwesties van gaskwaliteit, druk, temperatuur, flowpatronen, gebruik van vaste contracten, onderhoud, up- of downstreambeperkingen, openbaredienstverplichtingen en capaciteitsbeheer in het kader van congestiebeheersprocedures zijn.

HOOFDSTUK VI

TARIEVEN EN CAPACITEITSBOEKINGSPLATFORMS

Artikel 26

Tarieven

1. Het tarief, als berekend met gebruikmaking van de methodologie die is vastgesteld en/of goedgekeurd door de nationale regulerende instantie, of het tarief als vastgesteld en/of goedgekeurd door de nationale regulerende instantie, wordt in alle veilingen voor alle standaard capaciteitsproducten voor vaste en afschakelbare capaciteit gebruikt als de reserveringsprijs.

2. De tijdens een capaciteitsveiling bepaalde te betalen prijs kan hetzij een vaste hetzij een variabele prijs zijn, of kan onderworpen zijn aan een andere regeling overeenkomstig het toepasselijke regelgevingsstelsel. De vaste prijs bestaat uit het toepasselijke tarief dat geldt op het tijdstip van de veiling, vermeerderd met een veilingspremie. De variabele prijs bestaat uit het toepasselijke tarief dat geldt op het tijdstip dat de capaciteit kan worden gebruikt, vermeerderd met een veilingspremie. De regelingen kunnen verschillen voor de capaciteiten in een gebundeld product aan weerszijde van een interconnectiepunt.

3. De passende tariefregelingen voor de tenuitvoerlegging van deze verordening worden te gepaste tijde vastgesteld op Unie- en/of nationaal niveau. Deze regelingen maken een goede toepassing van de bij deze verordening vastgestelde capaciteitstoewijzingsmechanismen mogelijk, zonder dat dit negatieve effecten heeft op de inkomsten en cashflowposities van de transmissiesysteembeheerders ten gevolge van de tenuitvoerlegging van deze verordening, met name van de bepalingen in verband met het opzij zetten van een deel van de capaciteit, inclusief nieuwe capaciteit, overeenkomstig artikel 2, lid 3, artikel 8, leden 7 en 8, en artikel 19, lid 5, onder b).

4. De veilingsinkomsten met betrekking tot gebundelde capaciteit moeten worden verdeeld tussen de transmissiesysteembeheerders die capaciteit voor die gebundelde capaciteit leveren. De reserveringsprijs van de gebundelde capaciteit is de som van de reserveringsprijzen van de capaciteiten in de gebundelde capaciteit. Alle inkomsten uit de verkoop van gebundelde capaciteit worden na elke capaciteitstransactie toegewezen aan de bijdragende transmissiesysteembeheerders.

5. De inkomsten met betrekking tot de reserveringsprijs van gebundelde capaciteit worden aan de transmissiesysteembeheerders toegewezen in verhouding tot de reserveringsprijzen van hun capaciteiten in de gebundelde capaciteit. De inkomsten van de bovenop de reserveringsprijs komende veilingspremie met betrekking tot gebundelde capaciteit wordt verdeeld overeenkomstig de overeenkomst tussen de transmissiesysteembeheerders, als voorafgaand aan de veiling goedgekeurd door de relevante nationale regulerende instantie wanneer passend. Wanneer vóór de veiling geen overeenkomst is gesloten, worden de inkomsten van de veilingspremies voor gebundelde capaciteit in gelijke verhoudingen toegewezen aan de transmissiesysteembeheerders.

6. De nationale regulerende instanties stellen de mechanismen vast waarmee over- en onderinkomsten kunnen worden verrekend. Wanneer een regeling met maximumprijzen wordt toegepast, hecht de nationale regulerende instantie haar goedkeuring aan het gebruik van inkomsten uit capaciteitsprijzen die het respectieve tarief overstijgen.

Artikel 27

Capaciteitsboekingsplatforms

1. De transmissiesysteembeheerders passen deze verordening toe door capaciteit aan te bieden via één of een beperkt aantal gezamenlijke web-gebaseerde boekingsplatforms. De transmissiesysteembeheerders kunnen deze platforms zelf beheren, dan wel via een overeengekomen derde die, waar nodig, namens die beheerders handelt ten opzichte van de netwerkgebruikers.

2. Er worden gezamenlijke boekingsplatforms opgericht overeenkomstig de volgende regels:

a) de regels en procedures voor het aanbieden en toewijzen van alle capaciteit overeenkomstig het bepaalde in hoofdstuk III zijn van kracht;

b) de vaststelling van een procedure om vaste gebundelde capaciteit aan te bieden in overeenstemming met hoofdstuk IV heeft prioriteit;

c) er worden functionaliteiten voor netwerkgebruikers geboden om secundaire capaciteit aan te bieden en te verkrijgen;

d) om de diensten van de boekingsplatforms te kunnen gebruiken, treden de netwerkgebruikers toe tot alle toepasselijke wettelijke en contractuele regelingen en nemen zij de desbetreffende eisen in acht, die het hen mogelijk maken in het kader van een transportcontract capaciteit te boeken en te gebruiken op het relevante netwerk van de transmissiesysteembeheerder;

e) capaciteit in één interconnectiepunt of virtueel interconnectiepunt wordt uitsluitend in één enkel boekingsplatform aangeboden.

3. De oprichting van één of een beperkt aantal gezamenlijke boekingsplatforms zal capaciteitsboeking in interconnectiepunten in de gehele Unie vergemakkelijken in het voordeel van de netwerkgebruikers. Te dien einde zal ENTSOG binnen zes maanden na de inwerkingtreding van deze verordening een openbare raadpleging uitvoeren om de marktbehoeften te peilen. Het raadplegingsproces mag maximaal zes maanden in beslag nemen, inclusief de publicatie door ENTSOG van een verslag met de resultaten van de raadpleging. In het verslag worden de opties uiteengezet om een antwoord te bieden op de aangegeven marktbehoeften, rekening houdend met de kosten en de beschikbare tijd, om zo de meest geschikte optie ten uitvoer te leggen door de transmissiesysteembeheerders of de door hen gemandateerde derde partijen. Waar passend zullen ENTSOG en het Agentschap dit proces vergemakkelijken.

HOOFDSTUK VII

SLOTBEPALINGEN

Artikel 28

Inwerkingtreding

Deze verordening treedt in werking op de twintigste dag na die van de bekendmaking ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie.

Onverlet het bepaalde in artikel 6, lid 1, onder a), wordt deze verordening van kracht met ingang van 1 november 2015.

Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat. Gedaan te Brussel, 14 oktober 2013. Voor de Commissie De voorzitter José Manuel BARROSO

(1) PB L 211 van 14.8.2009, blz. 36.

(2) PB L 211 van 14.8.2009, blz. 94.

(3) PB L 176 van 15.7.2003, blz. 57.

(4) PB L 211 van 14.8.2009, blz. 1.

(5) PB L 295 van 12.11.2010, blz. 1.