30.12.2006 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 400/271 
 Beschikking van de Raad 
van 19 december 2006 
betreffende het specifieke programma "Men sen" tot uitvoering van het zevende 
kaderprogramma van de Europese Gemeensc hap voor activiteiten op het gebied van 
onderzoek, technologische ontwi kkeling en demonstratie (2007-2013) 
(Voor de EER relevante tekst) 
(2006/973/EG) 
DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, 
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Euro pese Gemeenschap, en met name op artikel 166, 
lid 4, 
Gezien het voorstel van de Commissie, 
Gezien het advies van het Europees Parlement1, 
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité2, 
                                                 
1 Advies uitgebracht op 30 november 2006 (nog niet bekendgemaakt in het Publicatieblad). 
2 PB C 185 van 8.8.2006, blz. 10. 
L 400/272 NL Publicatieblad van de Europese Unie 30.12.2006 
 Overwegende hetgeen volgt: 
(1) Overeenkomstig artikel 166, lid 3, van het Verdrag moet Besluit nr. 967/2006/EG van het 
Europees Parlement en de Raad van 20 december 2006 betreffende het zevende 
kaderprogramma van de Europese Gemeen schap voor activiteiten op het gebied van 
onderzoek, technologische ontwikkeli ng en demonstratie (2007-2013)1 (hierna "het 
kaderprogramma") worden uitgevoerd bij specifieke programma's die de uitvoeringsvoorschriften ervan bepalen, de duur ervan vaststellen en in de noodzakelijk 
geachte middelen voorzien. 
(2) Het kaderprogramma is gest ructureerd volgens vier typen van activiteiten: transnationale 
samenwerking inzake beleidsged efinieerde thema's ("Samenwerking"), door onderzoekers 
aangestuurd onderzoek op basis van het initi atief van de onderzoekswereld ("Ideeën"), 
ondersteuning van opleiding en loopbaanontwikk eling van onderzoekers ("Mensen") en 
ondersteuning van onderzoekscapaciteiten ("Ca paciteiten"). De ac tiviteiten op grond van 
"Mensen" met betrekking tot de acties onder co ntract moeten bij dit specifieke programma 
worden uitgevoerd. 
(3) De voor het kaderprogramma  vastgestelde regels voor de deelname van ondernemingen, 
onderzoekscentra en universiteiten en voor de verspreiding van de onderzoeksresultaten 
(hierna "de regels voor deelname en verspreidi ng") zijn van toepassing op dit specifieke 
programma. 
                                                
 
1 PB L 391 van 30.12.2006, blz. 19. 
30.12.2006 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 400/273 
 (4) Het kaderprogramma complementeert de in de  lidstaten uitgevoerde activiteiten en andere 
communautaire acties die nodig zijn voor de al gemene strategische inspanning met het oog 
op de realisering van de Lissa bon-doelstellingen, alsmede met name de acties betreffende 
de Structuurfondsen, landbouw, onderwijs, ople iding, cultuur, concurrentievermogen en 
innovatie, industrie, gezondheid, consumente nbescherming, werkgelegenheid, energie, 
vervoer en milieu. 
(5) De op grond van dit kaderprogramma onders teunde innovatie- en  KMO-gerelateerde 
activiteiten moeten de ac tiviteiten aanvullen die worden ondernomen op grond van het 
kaderprogramma voor Concurrentievermogen en innovatie, hetgeen ertoe zal bijdragen dat 
de kloof tussen onderzoek en innovatie wordt gedicht, en alle vor men van innovatie zal 
bevorderen. 
(6) De uitvoering van het kaderprogramma ka n aanleiding geven tot aanvullende programma's 
waaraan slechts door bepaalde  lidstaten wordt deelgenomen, tot de deelname van de 
Gemeenschap aan door verschillende lidstaten opgezette programma's,  of tot het opzetten 
van gemeenschappelijke ondernemingen of a ndere structuren in de zin van de 
artikelen 168, 169 en 171 van het Verdrag. 
L 400/274 NL Publicatieblad van de Europese Unie 30.12.2006 
 (7) De internationale dimensie is een funda mentele component van human resources in onder-
zoek en ontwikkeling in Europa. Overeenkomst ig artikel 170 van het Verdrag staat dit 
specifieke programma open voor de deelname  van landen die met het oog hierop overeen-
komsten hebben gesloten en staat het, op basis van wederzijds voordeel, eveneens open 
voor deelname op projectniveau van entiteit en uit derde landen en internationale 
organisaties voor wetenschappe lijke samenwerking. Bovendien staan alle acties alsmede 
specifieke acties in dit specifieke program ma open voor deelname van individuele 
onderzoekers uit derde landen. 
(8) De onderzoekactiviteiten u it hoofde van dit programma moeten worden uitgevoerd met 
inachtneming van ethische grondbe ginselen, onder meer die we lke zijn neergelegd in het 
Handvest van de grondrechten van de Europese Unie. 
(9) De uitvoering van het kaderprogramma  draagt bij tot het bevorderen van duurzame 
ontwikkeling. 
(10) Een deugdelijk financieel beheer van het kaderprogramma en de uitvoering ervan op een 
zo effectief en gebruikersvriendelijk mogelijk e wijze, evenals de rechtszekerheid en de 
toegankelijkheid van het programma voor alle de elnemers, dienen te worden verzekerd met 
inachtneming van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 van de Raad van 25 juni 2002 houdende het Financieel Reglemen t van toepassing op de algemene begroting 
van de Europese Gemeenschappen
1 en Verordening (EG, Euratom) nr. 2342/2002 van de 
Commissie van 23 december 2002 tot vastste lling van uitvoeringsvoorschriften van het 
Financieel Reglement en alle toekomstige wijzigingen2. 
                                                 
1 PB L 248 van 16.9.2002, blz. 1. 
2 PB L 357 van 31.12.2002, blz. 1. Verordening gew ijzigd bij Verordening (EG, Euratom) 
nr. 1261/2005 van de Commissie (PB L 201 van 2.8.2005, blz. 3). 
30.12.2006 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 400/275 
 (11) Er dienen passende maatregelen - evenredi g aan de financiële be langen van de Europese 
Gemeenschappen - te worden genomen om de effectiviteit van zowel de verleende 
financiële steun als van de benutting van d eze middelen te controleren, teneinde onregel-
matigheden en fraude tegen te gaan, en de  nodige stappen moeten worden gezet om 
verloren gegane, ten onrechte betaalde of onjuist gebruikte middele n te recupereren in 
overeenstemming met Verordening (EG, Euratom) nr. 2988/95 van de Raad van 18 december 1995 betreffende de bescherming van de financiële belangen van de Europese 
Gemeenschappen
1, Verordening (Euratom, EG) nr. 2185/96 van de Raad van 
11 november 1996 betreffende de controles en  verificaties ter pl aatse die door de 
Commissie worden uitgevoerd ter bescherm ing van de financiële belangen van de 
Europese Gemeenschappen tegen fraudes en andere onregelmatigheden2 en Verordening 
(EG) nr. 1073/1999 van het Europees Parlemen t en de Raad van 25 mei 1999 betreffende 
onderzoeken door het Europees Bure au voor fraudebe strijding (OLAF)3. 
(12) De voor de uitvoering van deze beschikki ng noodzakelijke maatregelen zijn hoofdzakelijk 
beheersmaatregelen en moeten derhalve aange nomen worden volgens de beheersprocedure 
van artikel 4 van Besluit 1999/468/EG van de R aad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de 
voorwaarden voor de uitoefening van de aan de Commissie verlee nde uitvoeringsbevoegd-
heden4. Anderzijds geeft het onderzoek waarbij menselijke embryo's en stamcellen van het 
menselijke embryo worden gebruikt aanleiding tot specifieke ethische kwesties als omschreven in artikel 4; maatregelen voor de  financiering van dergelijke projecten moeten 
derhalve aangenomen worden volgens de rege lgevingsprocedure van artikel 5 van Besluit 
1999/468/EG van de Raad. 
                                                
 
1 PB L 312 van 23.12.1995, blz. 1. 
2 PB L 292 van 15.11.1996, blz. 2. 
3 PB L 136 van 31.5.1999, blz. 1. 
4 PB L 184 van 17.7.1999, blz. 23. Besluit gewijz igd bij Besluit 2006/512/EG (PB L 200 van 
22.7.2006, blz. 11). 
L 400/276 NL Publicatieblad van de Europese Unie 30.12.2006 
 (13) Bij de uitvoering van dit programma wo rdt de nodige aandacht besteed aan gender 
mainstreaming alsmede aan onder meer de arbeidsvoorwaarden, de transparantie van het rekruteringsproces en de l oopbaanontwikkeling betreffende de onderzoekers die worden 
gerekruteerd voor projecten en  programma's welke gefinancierd worden uit hoofde van de 
acties van dit programma, waarvoor de Aanbe veling van de Commissie van 11 maart 2005 
betreffende het Europese Ha ndvest voor Onderzoekers en betreffende een Gedragscode 
voor de Rekrutering van Onderz oekers een referentiekader biedt, met inachtneming van het 
vrijwillige karakter ervan. 
(14) Dit programma is gericht op de ontwikkeli ng van een echte Europese arbeidsmarkt voor 
onderzoekers in het kader van de verdere ontwi kkeling en uitvoering van de geïntegreerde 
strategie inzake menselijk potentieel in onderz oek en ontwikkeling in Europa op basis van 
de Mededelingen "Een mob iliteitsstrategie voor de EOR"
1 en "Onderzoekers in de 
Europese onderzoekruimte: ee n beroep, meerdere loopbanen"2, en houdt rekening met de 
conclusies van de Raad inzake mensel ijk potentieel in O&O van 18 april 2005. 
(15) Met het programma "Mensen" wordt een kw alitatieve en kwantitat ieve verhoging van het 
menselijke O&O-potentieel in Europa beoogd, onder andere door het "beroep" van onder-
zoeker te erkennen, teneinde de excellentie in het basis onderzoek en de organische 
ontwikkeling van technologisch onderzoek te handhaven en de mobiliteit van Europese 
onderzoekers van, naar en binnen Europa te bevorderen. Voorts he lpt het de juiste 
voorwaarden te scheppen voor het aantrekken van de beste buitenlandse onderzoekers voor 
het verrichten van onderzoek in Europa, 
HEEFT DE VOLGENDE BESC HIKKING VASTGESTELD: 
                                                 
1 Mededeling van de Commissie "Een mob iliteitsstrategie voor de Europese onderzoek-
ruimte" - COM(2001) 331 van 20.6.2001 en Resolutie 2001/C367/01 van de Raad. 
2 Mededeling van de Commissie "Onderzoekers in  de Europese onderzoekruimte: een beroep, 
meerdere loopbanen", COM (2003) 436 van 18.7.2003 en de Resolutie van de Raad van 
10.11.2003 (PB C 282 van 25.11.2003). 
30.12.2006 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 400/277 
 Artikel 1 
Voor de periode van 1 januari 2007 tot en met 31 december 2013 wordt het specifieke programma 
"Mensen" voor communautaire activiteiten op het gebied van onderzoek en technologische 
ontwikkeling, inclusief demonstrat ie, hierna te noemen het "speci fieke programma", vastgesteld. 
Artikel 2 
Het specifieke programma ondersteunt de activitei ten voor "Mensen", teneinde mensen aan te 
moedigen het beroep van onderzoeker te kiezen en, zowel kwantitatief als kwalitatief, het menselijk 
potentieel, waaronder het vrouwelij k potentieel, in onderzoek en technologie in Europa te 
versterken. De "Marie Curie-acties" genoemde ac tiviteiten ter ondersteuni ng van de opleiding en 
loopbaanontwikkeling van onderzoekers zijn gerich t op sleutelaspecten van vaardigheden en 
loopbaanontwikkeling en versterkte koppelingen met nationale systemen. 
De doelstellingen en de grote lijnen van d eze activiteiten zijn opge nomen in de bijlage. 
Artikel 3 
Het bedrag dat voor de uitvoering van het sp ecifieke programma noodzakelijk wordt geacht 
bedraagt 4 750 miljoen EUR, waarvan minder dan 6 % bestemd is voor de administratieve uitgaven 
van de Commissie. 
L 400/278 NL Publicatieblad van de Europese Unie 30.12.2006 
 Artikel 4 
1. Alle onderzoeksactiviteiten uit hoofde van he t specifieke programma worden uitgevoerd 
met inachtneming van fundamentele ethische beginselen. 
2. De volgende onderzoeksgebieden worden niet gefinancierd uit hoofde van dit programma: 
– onderzoeksactiviteiten die gericht zijn op het klonen van mensen voor voort-
plantingsdoeleinden, 
– onderzoek dat gericht is op het modificer en van menselijk genetisch materiaal 
waardoor dergelijke verande ringen erfelijk kunnen worden1, 
– onderzoeksactiviteiten die gericht zijn op het aanmaken van menselijke embryo's, 
uitsluitend voor onderzoeksdoeleinden of om  stamcellen te verkrijgen, inclusief door 
overbrenging van somatische celkernen. 
3. Onderzoek op menselijke, zowel volwasse n als embryonale, stamcellen kan worden 
gefinancierd afhankelijk van zowel de inhoud van het wetenschappelijke voorstel als het 
regelgevingskader van de betr okken lidstaat of lidstaten. 
In een financieringsaanvraag voor onderzoek op menselijke embryonale stamcellen 
worden, voor zover nodig, nadere bijzonderheden  verstrekt over maatregelen op het gebied 
van vergunningen en toezicht die door de be voegde instanties van de lidstaten zullen 
worden genomen, alsmede nadere bijzonderheden  betreffende de ethische goedkeuring(en) 
die zullen worden voorzien. 
                                                 
1 Onderzoek in verband met de behande ling van kanker van de gonaden kan worden 
gefinancierd. 
30.12.2006 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 400/279 
 De instellingen, organisaties en onderzoekers die onderzoek wensen te doen op het gebied 
van de winning van menselijke embryonale stamcellen zijn onderworpen aan strenge 
regels betreffende vergunningen en toezich t in overeenstemming met het regelgevings-
kader van de betrokken lidstaat of lidstaten. 
4. Voor de tweede fase van dit programma ( 2010-2013) vindt een herz iening plaats van 
de bovengenoemde onderzoeksgebieden, in het licht van de wetenschappelijke ontwikkelingen. 
Artikel 5 
1. Het specifieke programma wordt uitgevoerd door middel van de in bijlage III bij het kader-
programma vastgestelde financieringssystemen. 
2. De regels voor deelname en verspreiding zi jn van toepassing op dit specifieke programma. 
Artikel 6 
1. De Commissie stelt een werkprogramma op voor de ui tvoering van het specifieke 
programma, waarin de in de bijlage opge nomen doelstellingen en activiteiten, het 
financieringssysteem dat moet worden gebr uikt voor de acties waarvoor voorstellen 
worden ingewacht en het tijdschema voor de uitvoering verder zijn uitgewerkt. 
L 400/280 NL Publicatieblad van de Europese Unie 30.12.2006 
 2. In het werkprogramma wordt rekening gehouden met relevante onderzoeksactiviteiten, 
onderzoeksopleiding en loopbaanontwikkeling die door de lidstaten, geassocieerde landen 
en Europese en internationale organisaties worden uitgevoerd, alsmede met het realiseren 
van Europese meerwaarde, het effect op he t industriële concurre ntievermogen en het 
belang voor andere beleidsterreinen van de  Gemeenschap. Het werkprogramma wordt, 
waar nodig, geactualiseerd. 
3. Voorstellen voor werkzaamheden onder contract  in het kader van de financieringssystemen 
worden geëvalueerd en projecten worden geselecteerd op basis van de criteria van 
artikel 15, lid 1 ter, van de regels  voor deelname en verspreiding. 
4. Het werkprogramma kan aanwijzen: 
a) organisaties die steun ontvange n in de vorm van een contributie; 
b) ondersteuningsacties voor  de activiteiten van specifi eke juridische entiteiten. 
Artikel 7 
1. De Commissie is verantwoordelijk voor de uitvoering van het specifieke programma. 
2. De beheersprocedure van arti kel 8, lid 2, geldt voor de aa nneming van de volgende maat-
regelen: 
a) het in artikel 6 bedoeld e werkprogramma, inclusief de  toepasselijke financiering-
systemen, de inhoud van de uitnodigingen voor het indienen van voorstellen en de 
toe te passen evaluatie- en selectiecriteria; 
30.12.2006 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 400/281 
 b) de goedkeuring van de financiering van de  in artikel 2 bedoelde activiteiten, indien 
het geraamde bedrag van de bijdrage van de Gemeenschap uit hoofde van dit 
programma gelijk is aan of hoger ligt dan 0,6 miljoen euro; 
c) de opstelling van het mandaat voor de evaluaties waarin is voorzien in artikel 7, lid 2, 
en artikel 7, lid 3, van het Kaderprogramma. 
3. De in artikel 8, lid 3, bedoelde regelgevi ngsprocedure is van toepassing voor de goed-
keuring van de financiering van activiteiten waarbij menselijke embryo's en menselijke embryonale stamcellen worden gebruikt. 
Artikel 8 
1. De Commissie wordt bijgestaan door een comité. 
2. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, zijn de artikelen 4 en 7 va n Besluit 1999/468/EG van 
toepassing. 
De in artikel 4, lid 3, van Besluit 1999/468/ EG bedoelde termijn wordt vastgesteld op 
twee maanden. 
3. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, zijn de artikelen 5 en 7 va n Besluit 1999/468/EG van 
toepassing. 
De in artikel 5, lid 6, van Besluit 1999/468/ EG bedoelde termijn wordt vastgesteld op 
twee maanden. 
4. De Commissie licht het comité regelmatig in over het algemene verloop van de uitvoering 
van het specifieke programma, en verstrekt het tijdig informatie over alle op grond van dit 
programma voorgestelde of gefinancierde OT O-acties als gespecificeerd in bijlage II. 
L 400/282 NL Publicatieblad van de Europese Unie 30.12.2006 
 5. Het comité stelt zijn reglement van orde vast. 
Artikel 9 
De Commissie zorgt ervoor dat de  in artikel 7 van het besluit betreffende het kaderprogramma 
bedoelde onafhankelijke voortgangscontrole en eval uatie plaatsvinden met betrekking tot de 
activiteiten die worden uitgevoe rd op de onder het specifieke  programma vallende gebieden. 
Artikel 10 
Deze beschikking treedt in werking op de derde da g volgende op die van de bekendmaking ervan in 
het Publicatieblad van de Europese Unie. 
Deze beschikking is gericht tot de lidstaten. 
Gedaan te Brussel, 19 december 2006. 
 Voor de Raad 
 De voorzitter  J. KORKEAOJA  
 
30.12.2006 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 400/283 
 BIJLAGE I 
WETENSCHAPPELIJKE EN TECHNOLOGISCHE DOELSTELLINGEN, 
GROTE LIJNEN VAN DE THEM A'S EN DE ACTIVITEITEN 
Inleiding 
Een van de concurrentievoordelen in wetenschap en  technologie is de kwantiteit en kwaliteit van 
menselijk potentieel. Aangezien de beschikbaarheid daarvan een eerste vereiste is om de capaciteit 
en de prestaties van Europa op het gebied van onderzoek en technol ogische ontwikkeling te 
verhogen en de Europese onderzoeksruimte te cons olideren en verder te ontwikkelen, bestaat de 
strategische opzet van dit progra mma erin Europa aantrekkelijker te maken voor onderzoekers. Dit 
doel moet worden bereikt door in heel Europa te streven naar sterke stru cturerende effecten op 
organisatie, prestatie en kwaliteit van de onderzoeksopleidin g, de actieve loopbaanontwikkeling van 
onderzoekers, kennisdeling door onderzoekers va n verschillende sectoren en onderzoeks-
instellingen, een steeds intensiever partnerschap tussen de industrie en de academische wereld en 
een sterke deelname van vrouwen en beginne nde onderzoekers aan onde rzoek en ontwikkeling. 
L 400/284 NL Publicatieblad van de Europese Unie 30.12.2006 
 Het programma wordt uitgevoerd door middel van systematische investeringen in mensen, met 
name in de vorm van een coherent pakket "Marie  Curie-acties", waarbij met name rekening wordt 
gehouden met de Europese meerwaarde in de vorm van de structurerende effecten ervan op de 
Europese Onderzoeksruimte. Voortbouwend op de er varingen met de "Marie Curie-acties" in het 
kader van vroegere kaderprogramma's, zijn deze acties toegesneden op de ontwikkeling van 
vaardigheden en bekwaamheden van onderzoekers in alle stadia van hun loopbaan, van initiële 
specifiek op jongeren gerichte onderzoeksopleiding tot loopb aanontwikkeling en permanente 
opleiding in de publieke en particul iere sector. Transnationale en in tersectorale mobiliteit zijn voor 
dit programma van essentieel belang. De vergroting van de mobiliteit van onderzoekers en de verhoging van de middelen voor in stellingen die internationaal onderzoekers aantrekken, zal het 
ontstaan van excellentiecentra over al in de Europese Unie in de  hand werken. Daarnaast lopen de 
erkenning van in andere sectoren en landen opgedane  ervaring en adequate arbeidsvoorwaarden als 
een rode draad door de "Marie Cu rie-acties" heen. Er zullen speci ale maatregelen worden ingevoerd 
om beginnende onderzoekers te stimuleren en te steunen in de beginfasen van hun wetenschappe-
lijke carrière, evenals maatregelen om de "braindrain" tegen te gaan, zoals reïntegratiesubsidies. 
De "Marie Curie-acties" kunnen worden uitgevoe rd op alle OTO-gebieden die in het Verdrag 
vermeld zijn. De aanvragers kunnen de onderzoeksge bieden zelf kiezen. Daarbij wordt de moge-
lijkheid opengehouden om in het kader van het pr ogramma speciale aandacht te besteden aan 
bepaalde activiteiten, zoals spec ifieke wetenschappelijke disc iplines en technologiegebieden, 
deelnemende regio's, soorten onderzoeksinstel lingen en onderzoekspopulatie, zodat kan worden 
ingespeeld op de veranderende eisen die op he t gebied van onderzoeksopleiding, mobiliteit, 
loopbaanontwikkeling en kennisdeling aan Europa  worden gesteld. Teneinde op de nieuwe 
onderzoeks- en technologiegebieden opleiding en m obiliteit te garanderen, zal  worden gezorgd voor 
passende coördinatie met andere delen van het ka derprogramma, met inbegr ip van de mogelijkheid 
van gezamenlijke uitnodigingen.  
30.12.2006 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 400/285 
 Een sterke deelname van bedrijven, inclusief MK -bedrijven, wordt als een wezenlijke toegevoegde 
waarde voor dit programma beschouwd. Met de "Mar ie Curie-acties" moeten  het bedrijfsleven en 
de academische wereld worden aangezet tot meer  samenwerking op het gebied van onderzoeks-
opleiding, loopbaanontwikkeling en kennisdeling, met inachtnemi ng van de bescherming van 
intellectuele-eigendomsrechten. Voor samenwerki ngstrajecten en partnerschappen tussen de 
industrie en de academische wereld is een spec ifieke actie opgezet, met bijzondere aandacht voor 
het MKB. 
Met het oog op de interna tionale dimensie - een van de bepa lende factoren voor het menselijk 
potentieel in de Europese OTO-s ector - wordt zonder enige discri minatie aandacht besteed aan de 
mogelijkheden voor loopbaanontwikkeling, de verste rking en verrijking van de internationale 
samenwerking tussen onderzoekers en het aantrekken van getalenteer de onderzoekers naar Europa. 
Maatregelen ter bevordering van de internationale  dimensie worden ondergebracht in alle "Marie 
Curie-acties" en daarnaast ook in  op zichzelf staande acties. 
Er zal terdege rekening worden gehouden met de be ginselen van duurzame ontwikkeling en gelijke 
kansen voor mannen en vrouwen. Het doel is het begi nsel van gelijke kansen in het hele programma 
te integreren en te bevorderen in alle "Marie Curie-acties" en daarbij de deelname van mannen en 
vrouwen als benchmark te gebruike n (streefcijfer voor de deelname  van vrouwen: ten minste 40 %). 
Bovendien worden de acties zo opgezet dat de o nderzoekers hulp krijgen bij het totstandbrengen 
van een stabieler loopbaan traject en zij, rekening houdend me t hun gezinssituatie, een goed even-
wicht tussen werk en privé-leven kunnen bereik en en na een onderbreking hun onderzoekscarrière 
kunnen hervatten. Verder zal in dit specifieke progr amma aandacht worden besteed aan de ethische, 
sociale, juridische en bredere culturele aspecten va n het onderzoek en de potentiële toepassingen 
ervan, en aan de sociaal-economische effecten  van wetenschappelijke en technologische 
ontwikkeling en prognose. 
L 400/286 NL Publicatieblad van de Europese Unie 30.12.2006 
 Met het oog op de optimale benutting van de mogeli jkheden om Europa aantrekkelijker te maken 
voor onderzoekers, wordt in het kader van de "Marie  Curie-acties" gestreefd naar concrete syner-
gieën met andere acties van het gemeenschappe lijk onderzoeksbeleid en met ander EU-beleid, 
bijvoorbeeld op het gebied van onderwijs, cohe sie en werkgelegenheid. Ook met acties op 
regionaal, nationaal en interna tionaal niveau wordt synergie nagestreefd. Acties voor het koppelen 
van wetenschapsonderwijs aan loopbanen, en onderzo eks- en coördinatieactie s betreffende nieuwe 
methoden in het wetenschapsonderwijs zijn gepland in het kader van het deel Wetenschap in de 
maatschappij van het specifie ke programma "Capaciteiten"1. 
Ethische aspecten 
Tijdens de uitvoering van dit spec ifieke programma en in de d aaruit voortvloeiende onderzoeks-
activiteiten moeten ethische gr ondbeginselen in acht worden genomen. Deze omvatten onder meer 
de volgende beginselen die zijn neergelegd in het Handvest van de  grondrechten van de Europese 
Unie: de bescherming van de menselijke waardigheid en het menselijk leven, de bescherming van persoonsgegevens en de persoonlijke levenssfeer en de bescherming van dieren en het milieu 
overeenkomstig het Gemeenschapsrecht en de mees t recente versie van de desbetreffende inter-
nationale overeenkomsten, richtsnoe ren en gedragscodes, zoals de Verklaring van Helsinki, het op 
4 april 1997 in Oviedo ondert ekende Verdrag inzake de rechten van de mens en de biogeneeskunde 
van de Raad van Europa en de aanvullende prot ocollen, het VN-verdrag inzake de rechten van het 
kind, de universele verklaring inzake het menselijk genoom en de mensenrechten van de UNESCO, het Verdrag inzake biologische en toxinewapens  (BTWC), het Internationaal Verdrag inzake 
plantgenetische hulpbronnen voor voeding en landbouw  en de toepasselijke resoluties van de 
Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). 
                                                
 
1 Ter vergemakkelijking van de uitvoering van het programma zal de Commissie voor iedere 
vergadering van het programmacomité die in de  agenda is opgenomen, overeenkomstig haar 
geldende richtsnoeren de kosten vergoeden van één vertegenwoordiger per lidstaat, alsmede 
van één deskundige/adviseur per lidstaat, voor die agendapunten waarvoor een lidstaat 
specifieke deskundigheid nodig heeft. 
30.12.2006 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 400/287 
 Verder wordt rekening gehouden met de adviezen van de Europese groep van adviseurs op het 
gebied van de ethische implicaties van de biot echnologie (1991-1997) en met de adviezen van de 
Europese groep op het gebied van de ethiek in de wetenschap en nieuwe technologieën 
(sinds 1998). 
Gezien het subsidiariteitsbeginsel  en de diverse benaderingen in Europa moeten deelnemers aan 
onderzoeksprojecten zich houden aan de wetgevi ng, voorschriften en ethische normen van de 
landen waar het onderzoek wordt uitg evoerd. In ieder geval gelden de nationale bepalingen, en de 
Gemeenschap zal de uitvoering van onderzoek dat in een bepaalde lidstaat of in een ander land 
verboden is, in die lidstaat of dat land niet financieel ondersteunen. 
In voorkomend geval moeten degenen die de onde rzoeksprojecten uitvoeren, toestemming vragen 
aan de bevoegde nationale of plaatselijke ethische  comités, voordat zij met de OTO-activiteiten van 
start gaan. De Commissie zal systematisch een et hische toetsing uitvoeren wanneer sprake is van 
voorstellen waarin ethisch gevoelige thema's aan de  orde zijn of de ethi sche aspecten onvoldoende 
in aanmerking zijn genomen. In bepaalde gevallen  kan tijdens de uitvoering van een project een 
ethische toetsing worden verricht. 
Er wordt geen steun ter beschi kking gesteld voor onderz oeksactiviteiten die in alle lidstaten 
verboden zijn. 
L 400/288 NL Publicatieblad van de Europese Unie 30.12.2006 
 Krachtens het Protocol betreffende  de bescherming en het welzijn van dieren, dat aan het Verdrag 
tot oprichting van de Europese Gemeenschap is gehecht, moet de Gemeenschap bij het formuleren en uitvoeren van het beleid op het gebied va n onderzoek ten volle rekening houden met hetgeen 
vereist is voor het welzijn van dieren. Krachtens Richtlijn 86/609/EEG  van de Raad betreffende de 
bescherming van dieren die voor experimentele en andere wetenschappelijke doeleinden worden 
gebruikt, moet er bovendien op worden toegezien dat alle proeven zodanig worden opgezet dat de 
proefdieren ongemak, onnodige pijn en onnodig lijden  wordt bespaard, dat gebruik wordt gemaakt 
van een zo gering mogelijk aantal dieren, dat dier en met de laagste graad van neurofysiologische 
gevoeligheid worden ingezet, en dat hun zo min m ogelijk pijn, lijden, ongemak of blijvend letsel 
wordt berokkend. Het veranderen van dierlijk gene tisch materiaal en het klonen van dieren mag 
alleen in overweging worden genomen, als het ee n ethisch gerechtvaardig d doel dient en de voor-
waarden zodanig zijn dat het welzijn  van de dieren is gewaarborgd en de biodiversiteitsbeginselen 
in acht worden genomen. 
Tijdens de uitvoering van dit pr ogramma zal de Commissie regelmatig de wetenschappelijke 
vooruitgang en de nationale en internationale bepalingen volg en, zodat rekening kan worden 
gehouden met relevante ontwikkelingen. 
In het onderdeel "Wetenschap in de maatschappij"  van het specifieke programma "Capaciteiten" zal 
onderzoek worden gedaan naar de ethische as pecten van wetenschappelijke en technologische 
ontwikkelingen. 
30.12.2006 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 400/289 
 Activiteiten 
Er wordt steun ter beschikking gesteld voor  de volgende "Marie Curie-acties". 
– Initiële opleiding van onderzoekers 
Steun in het kader van deze actie is bestemd voor de initiële opleiding van onderzoekers, over het 
algemeen voor de eerste vier j aar (of voltijdsequivalenten daar van) van hun loopbaan plus één 
aanvullend jaar, indien dat nodig is voor het afmake n van de initiële opleiding. Door middel van een 
transnationaal netwerkmechanisme moet een subs tantieel deel van de kwalitatief hoogstaande 
capaciteit op het gebied van ini tiële onderzoeksopleiding die in de  openbare en de particuliere 
sector in de lidstaten en de geassocieerde landen voorhanden is, wo rden gestructureerd met als doel 
de carrièreperspectieven van onderzoekers in beid e sectoren te vergroten, waardoor een onderzoeks-
loopbaan meteen ook aantrekkelijker wordt voor jongeren. 
L 400/290 NL Publicatieblad van de Europese Unie 30.12.2006 
 De uitvoering van de actie gebeurt door midde l van steun voor in competitie geselecteerde net-
werken van elkaar aanvullende orga nisaties uit verschillende lande n, die actief zijn op het gebied 
van onderzoeksopleiding. In dit kader wordt er vo orzien in steun voor de beste beginnende onder-
zoekers om zich bij gevestigde onderzoeksteams aan  te sluiten. Voor het opzetten van de netwerken 
wordt gebruik gemaakt van een gemeenschappel ijk programma inzake onderzoeksopleiding dat 
aansluit op duidelijk omschreven op leidingsbehoeften in afgebakende  gebieden van wetenschap of 
technologie, met vermelding van de nodige referenties naar in terdisciplinaire  en opkomende 
discipline-overschrijdende gebieden. In deze opleidingsprogramma’s gaat de aandacht vooral uit naar de ontwikkeling en verbreding van de onderzoeksbekwaamheden van beginnende onder-
zoekers. De opleiding is primair gericht op het verwerven van wete nschappelijke en technologische 
kennis via onderzoek in het ka der van individuele projecten, aangevuld met opleidingsmodules 
waarin andere relevante vaardigh eden en bekwaamheden centraal st aan, zoals beheer en financie-
ring van onderzoeksprojecten en –programma’s, intellectuele eige ndomsrechten en andere instru-
menten voor het gebruik van onderzoeksresultate n, ondernemerschap, ethische aspecten, commu-
nicatie en interactie  tussen onderzoekers en het brede publiek. 
Het gemeenschappelijk programma inzake onderzoe ksopleiding moet qua kwaliteitsnormen een 
coherent geheel vormen en de nodige regelingen in zake supervisie en mentoraat bevatten. Doel van 
het programma is optimaal voordeel te halen u it de elkaar aanvullende bekwaamheden van de 
deelnemers aan het netwerk (waaronder bedrijven ) en uit andere synergieën. Om dit doel te 
bereiken, moet de kwaliteit van de opleiding e n, indien mogelijk, van de  diploma’s en getuig-
schriften wederzijds worden erkend. Er zal bijzon dere aandacht worden besteed aan de problemen 
in verband met de werkgelegenheid  op lange termijn van onderzoekers. 
30.12.2006 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 400/291 
 De directe of indirecte betrokkenh eid van organisaties uit versch illende sectoren wordt als een 
essentieel onderdeel van deze ac tie beschouwd en kan inhouden dat op relevante gebieden actieve 
privé-bedrijven aan de actie deelnemen (en leiding geven). In het kader van deze actie wordt steun 
verleend aan apart of in een partnerschap we rkende onderzoeksinstelli ngen, wanneer duidelijk 
wordt aangetoond dat voor de vereiste onderdelen  van het onderzoeksopleidingsprogramma daad-
werkelijk wordt samengewerkt met een ruimere groe p van partners, zonder dat die formeel deel 
uitmaken van het netwerk. 
De Gemeenschap verleent in het kader van deze actie steun voor, onder meer: 
• de aanwerving van beginnende onderzoe kers die moeten worden opgeleid; 
• de oprichting van leerstoelen in  instellingen voor hoger onderwijs of  gelijkwaardige posten in 
andere onderzoeksorganisaties en bedrijven voor ervaren onderzoekers, met het oog op de 
overdracht van nieuwe kennis en de versterki ng van de supervisie van de beginnende onder-
zoekers die in een netwerk worden opgeleid; 
• de opbouw van netwerken en de organisatie va n korte opleidingseven ementen (conferenties, 
zomercursussen en gespecialiseerde opleidingscu rsussen) voor stagiairs die deel uitmaken van 
het netwerk en voor onderzoek ers van buiten het netwerk. 
L 400/292 NL Publicatieblad van de Europese Unie 30.12.2006 
 – Permanente opleiding en loopbaanontwikkeling 
Deze actie is gericht op ervaren onderzoekers in verschillende fasen van hun loopbaan en heeft tot 
doel de diversificatie van de bekwaamheden van deze onderzoekers te stimuleren door hun de 
mogelijkheid te bieden multi- of interdisciplinai re vaardigheden te verwerven of intersectorale 
ervaring op te doen. Het doel is onderzoekers te ondersteunen om een le idende, onafhankelijke 
positie (bijvoorbeeld als hoof donderzoeker, hoogleraar of een andere  senior-functie in de onderwijs- 
of de bedrijfswereld) te bereiken en/of te vers terken. Deze actie wordt tevens gebruikt om onder-
zoekers te helpen na een onderbreking hun onderz oekscarrière te hervatte n of om hen na een 
mobiliteitservaring te (her)integreren in een onderz oekscarrière in lidstaten of geassocieerde landen, 
met inbegrip van hun land van herkomst. 
Om in aanmerking te komen voor steun op grond van deze actie, moet de onderzoeker ten minste 
vier jaar voltijdse of gelijkw aardige onderzoekservaring of een doctorstitel hebben; aangezien de 
actie gericht is op permanente opleiding en l oopbaanontwikkeling, wordt er evenwel van uitgegaan 
dat de onderzoekers normaliter een staat van dienst met meer ervaring zullen kunnen voorleggen. 
Deze actie wordt ten uitvoer gelegd door middel van: i) steun voor individuele, transn ationale, intra-Europese beur zen die op Gemeenschapsniveau 
rechtstreeks aan de beste of de  meest veelbelovende onderzoekers  uit lidstaten en geassoci-
eerde landen worden toegekend op basis van een aanvraag die de onderzoeker samen met 
de gastorganisatie moet indienen; 
30.12.2006 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 400/293 
 ii) medefinanciering van regionale, nationale en internationale programma's inzake onder-
zoeksopleiding en loopbaanontwikkeling, voor zo ver die voldoen aan de criteria van 
Europese meerwaarde, transparantie en openhe id, toegespitst op in competitie geselec-
teerde bestaande of nieuwe regionale, nationale  en internationale fi nancieringsprogramma's 
die gericht zijn op de doelstel lingen die voor deze actie zijn vastgesteld en zijn gebaseerd 
op individueel aangestuurde mobiliteit. Door deze programma's wordt een open selectie-procedure voor de aanvragende onderzoekers toegepast, waarbij de kwaliteit van de 
inschrijvingen op basis van internationale  peer review wordt beoordeeld, zonder 
beperkingen inzake herkomst en/of bestemming. De programma's moeten de uiteindelijke 
begunstigden adequate arbeidsomstandigheden bieden. 
Aanvragers van medefinanciering zu llen doorgaans een sleutelrol spelen in de capaciteitsopbouw 
van het op hun gebied actieve onderzoekspersoneel . Meestal zal het organi saties uit een van de 
volgende categorieën betreffen: 
• publieke instanties die bevoegd zi jn voor de financiering en het beheer van beurzenprogramma's, 
zoals ministeries, nationale commissies voor  onderzoek, onderzoeksacademies en onderzoeks-
instanties; 
• andere publieke of particuliere instanties, met inbegrip van grote onderzoeksorganisaties, die uit 
hoofde van een officiële opdracht of een erke nning door de overheid, beurzenprogramma's 
financieren en beheren, zoals privaatrechtelijk e instellingen met een publieke taak, liefdadig-
heidsorganisaties, enz.; 
• organen op internationaal niveau die als de el van hun takenpakket s oortgelijke regelingen op 
Europees niveau ten uitvoer leggen 
L 400/294 NL Publicatieblad van de Europese Unie 30.12.2006 
 Wat de medefinanciering betreft, zal de Gem eenschap vooral bijdragen in de financiering van 
beurzen die voldoen aan de voorschriften en doe lstellingen van deze ac tie, met name inzake 
transnationale mobiliteit. Internationale concurrentie tussen onderzoekers zal centraal blijven staan, teneinde in het kader van deze activiteit onderzoek van de hoogs te kwaliteit te garanderen.  
Beide vormen van financiering word en vanaf het begin parallel uitgevoerd, waarbij de mede-
financieringsvorm aanvankelijk op gecontroleerde scha al zal worden toegepast om de nodige 
ervaring te kunnen opdoen. In de loop van het kade rprogramma zal een effectbeoordeling van beide 
regelingen bepalen op welke basis de financieri ngsregels voor het verd ere programma worden 
vastgesteld. 
– Trajecten en partnerschappen tussen de  industrie en de academische wereld 
Deze actie is gericht op het openen en stimuler en van dynamische trajecten tussen openbare onder-
zoeksinstellingen en particuliere commerciële ondernemingen, met inbegrip van het MKB, en 
traditionele productiebedrijven. De activiteiten zullen gebaseerd zijn op programma’s voor samen-
werking op langere termijn, teneinde  intersectorale mobiliteit en ke nnisoverdracht en -deling (onder 
meer projectbeheer, beheer van intellectuele  eigendomsrechten en productontwikkeling) te 
vergroten en ter bevordering van het wederzijds be grip voor de verschillen qua cultuur en vereisten 
inzake vaardigheden die tussen deze twee sectoren bestaan. 
30.12.2006 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 400/295 
 De actie wordt op een flexibele manier uitgevoerd, onder meer op basis van goede praktijken inzake 
partnerschappen tussen de industrie en de academis che wereld in de gehele EU, via samenwerkings-
programma’s tussen organisaties van beide sectoren uit ten minste twee lidst aten of geassocieerde 
landen, waarbij binnen dat kader steun voor intera ctie tussen menselijk potentieel wordt verleend. 
De Gemeenschap kan steun verlenen voor: 
• de detachering van personeel van de ene naar de  andere sector van het partnerschap, met het oog 
op een versterking van de in tersectorale samenwerking; 
• een tijdelijk gastverblijf  in beide sectoren van ervaren onderz oekers van buiten het partnerschap; 
• de opbouw van netwerken en de organisatie van wo rkshops en conferenties ter versterking van 
de intersectorale uitwisseling van ervaring en kennis, met als doel meer personeelsleden van 
beide sectoren te bereiken; 
• een bijdrage aan klein materieel dat het MK B nodig heeft voor hun deelname aan de samen-
werking (speciale maatregel voor het MKB). 
– De internationale dimensie 
Met het oog op de interna tionale dimensie – een van de bepa lende factoren voor het menselijk 
potentieel in de Europese OT O-sector – wordt aandacht besteed aan de mogelijkheden voor 
loopbaanontwikkeling en de versterking van de in ternationale samenwerking tussen onderzoekers. 
L 400/296 NL Publicatieblad van de Europese Unie 30.12.2006 
 De loopbaanontwikkeling van onderz oekers uit lidstaten en g eassocieerde landen wordt onder-
steund door middel van: 
i) beurzen (met een verplichte terugkeerfase ) voor ervaren Europese wetenschappers die 
buiten Europa aan het werk gaan in het kade r van permanente opleidi ng en diversificatie 
van de bekwaamheden met als doel de verwer ving van nieuwe vaardigheden en kennis; 
ii) terugkeersubsidies en intern ationale herintegratiesubsidies voor ervaren o nderzoekers na 
een internationale mobiliteitservaring. In het kader van deze actie wordt ook steun verleend voor netwerkvorming van onderzoekers uit lidsta ten en geassocieerde landen tijdens hun 
werk buiten Europa, om ervoor te zorgen da t deze onderzoekers op de hoogte blijven van 
en betrokken worden bij de ontwikkeli ngen in de Europese onderzoeksruimte. 
Steun voor internationale samenwerking tussen onde rzoekers wordt verleend in de vorm van: 
i) beurzen om hooggekwalificeerde wetenschap pers uit derde landen naar lidstaten en 
geassocieerde landen aan te trekken met het oog op kennisvergroting ten behoeve van 
Europa en het leggen van contacten op hoog ni veau. Onderzoekers uit ontwikkelingslanden 
en landen met opkomende economieën komen  in aanmerking voor steun voor een 
terugkeerfase. Er wordt tevens steun ter be schikking gesteld voor netwerkvorming van 
onderzoekers uit derde landen in lidstaten en  geassocieerde landen, om ervoor te zorgen 
dat zij hun contacten met de regio van herkomst  verder kunnen structureren en uitbouwen. 
30.12.2006 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 400/297 
 ii) partnerschappen tussen verschillende onderzoe ksinstellingen in Europa en één of meer 
instellingen in: 
• landen die vallen onder het Eu ropees nabuurschapsbeleid; 
• landen waarmee de Gemeenschap een W&T-overeenkomst heeft. 
Op basis van gemeenschappelijke programma’s zal  de Gemeenschap steun verlenen voor korte 
uitwisselingen van beginnende en ervaren onde rzoekers, voor de organisatie van wederzijds 
voordelige conferenties en andere  evenementen en voor de ontwikkeling van een systematische 
uitwisseling van goede praktijken met een r echtstreekse impact op aangelegenheden die het 
menselijk potentieel in O&O betreffen. 
Deze acties worden uitgevoerd in overeenstemming me t de internationale ac tiviteiten in het kader 
van de programma's "Samenwerking" en "Capaciteiten. 
– Specifieke acties 
Ter ondersteuning van de totstandbrenging van een ech te Europese arbeidsmarkt voor onderzoekers 
moet een samenhangend geheel aan begeleidende  acties worden uitgevoerd om belemmeringen 
voor mobiliteit op te heffen en de carrièreperspectie ven van onderzoekers in Europa te verbeteren. 
Deze acties hebben vooral tot doel de belanghebbende n en het grote publiek, mede via de toeken-
ning van "Marie Curie"-prijzen, voor te lichten, de  acties op lidstaatniveau te ondersteunen en de 
acties van de Gemeenschap aan te vullen. De specifieke acties omvatten eveneens stimulerings-
maatregelen voor publieke instellingen die de m obiliteit, de kwaliteit en  het profiel van onder-
zoekers bevorderen, voor zover deze activiteiten vol doen aan de criteria van Europese toegevoegde 
waarde, openheid en transparantie. 
 
L 400/298 NL Publicatieblad van de Europese Unie 30.12.2006 
 BIJLAGE II 
Overeenkomstig artikel 8, lid 5, door de Commissie te verstrekken informatie 
1. Informatie over acties die het mogelijk maakt elk voorstel gedurende de volledige looptijd 
ervan te volgen, en die met name betrekking heeft op: 
– ingediende voorstellen; 
– evaluatieresultaten voor elk voorstel; 
– subsidieovereenkomsten; 
– afgeronde acties. 
2. Informatie over het resultaat van elke oproep en over de uitvoering van acties, met name 
over: 
– de resultaten van elke oproep; 
30.12.2006 NL Publicatieblad van de Europese Unie L 400/299 
 – het resultaat van onderhandelinge n over subsidieovereenkomsten; 
– de uitvoering van acties, w aaronder de betalingsgegevens en  het resultaat van acties. 
3. Informatie over de uitvoering van het progr amma, waaronder relevante informatie op het 
niveau van het kaderprogramma, het speci fieke programma en elke activiteit. 
Deze informatie (met name over voorstellen, de ev aluatie ervan en subsidieovereenkomsten) moet 
worden verstrekt in een uniform gestructureerd, elektronisch leesba ar en verwerkbaar formaat dat 
toegankelijk is via een IT-gebaseerd informa tie- en rapportagesysteem waarmee gemakkelijk 
gegevens kunnen worden geanalyseerd.