GEMEENSCHAPPELIJK OPTREDEN 2007/753/GBVB VAN DE RAAD

van 19 november 2007

betreffende steun voor de activiteiten van de IAEA op het gebied van toezicht en verificatie in de Democratische Volksrepubliek Korea in het kader van de uitvoering van de strategie van de Europese Unie tegen de verspreiding van massavernietigingswapens

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag betreffende de Europese Unie, en met name op artikel 14,

Overwegende hetgeen volgt:

Op 12 december 2003 heeft de Europese Raad de strategie van de Europese Unie tegen de verspreiding van massavernietigingswapens aangenomen, met in hoofdstuk III een lijst van bestrijdingsmaatregelen die zowel in de Europese Unie als in derde landen moeten worden getroffen.

De Europese Unie geeft momenteel actief uitvoering aan deze strategie en aan de in hoofdstuk III ervan genoemde maatregelen, met name door de financiering van specifieke projecten die uitgevoerd worden door multilaterale instellingen zoals de Internationale Organisatie voor Atoomenergie (IAEA).

De Europese Unie heeft voortdurend steun verleend aan de inspanningen in het kader van het zespartijenoverleg om een diplomatieke oplossing te vinden voor de nucleaire crisis op het Koreaanse schiereiland, onder meer via politieke en financiële steun voor de Organisatie voor energieontwikkeling op het Koreaanse schiereiland (KEDO). In dezelfde geest heeft de Europese Unie de gezamenlijke verklaring van 19 september 2005 en de Eerste acties van 13 februari 2007 verwelkomd.

Op 9 juli 2007 heeft de Raad van beheer van de IAEA zijn directeur-generaal gemachtigd ad-hocregelingen voor het toezicht op en de verificatie van de sluiting van nucleaire installaties in de DVK uit te voeren, overeenkomstig de aanbevelingen in het verslag van de IAEA aan de Raad van beheer.

Overeenkomstig de Eerste acties van 13 februari 2007 heeft de DVK in juli 2007 de sluiting van de nucleaire installaties uitgevoerd en heeft zij de IAEA verzocht op de sluiting toe te zien. Vervolgens is deze sluiting door de IAEA bevestigd.

Aangezien de kosten die met de uitvoering van de ad-hocregelingen zijn gemoeid thans niet kunnen worden gedekt door de reguliere waarborgenbegroting van de IAEA, moeten er voldoende extra bijdragen aan de begroting worden gedaan om de uitvoering van de ad-hocregelingen mogelijk te maken zolang er geen voorziening is in de reguliere begroting van de IAEA,

HEEFT HET VOLGENDE GEMEENSCHAPPELIJK OPTREDEN VASTGESTELD:

Artikel 1

Om onverwijld praktische uitvoering te geven aan sommige elementen van de EU-strategie tegen de verspreiding van massavernietigingswapens steunt de Europese Unie de activiteiten van de IAEA op het gebied van toezicht en verificatie die worden uitgevoerd overeenkomstig bestaande toezicht- en verificatieregelingen, zoals overeengekomen tussen de IAEA en de DVK, ter bevordering van de volgende doelstellingen:

bijdragen aan het proces van vertrouwen scheppen dat gericht is op de opheffing van het nucleaire programma van de DVK door de voortzetting van het toezicht op en de verificatie van de sluiting van de nucleaire installaties in de DVK;

ervoor zorgen dat de IAEA over voldoende financiële middelen beschikt om toezicht- en verificatieactiviteiten uit te voeren die verband houden met de uitvoering van de Eerste acties van 13 februari 2007 die zijn overeengekomen in het kader van het zespartijenoverleg.

De bijdrage van de Europese Unie wordt gebruikt voor de financiering van personele middelen en reiskosten, uitrusting en vervoer, de huur van faciliteiten in de DVK en gerelateerde kosten, communicatie-uitgaven en de aankoop van informatietechnologie.

In de bijlage gaat een nadere omschrijving van bovenbedoelde activiteiten.

Artikel 2

1. Het voorzitterschap draagt, bijgestaan door de secretaris-generaal van de Raad/hoge vertegenwoordiger voor het GBVB (SG/HV), de verantwoordelijkheid voor de uitvoering van dit gemeenschappelijk optreden. De Commissie wordt hier ten volle bij betrokken.

2. De technische uitvoering van de in artikel 1 genoemde activiteiten berust bij de IAEA. Zij voert haar taak uit onder toezicht van de SG/HV, die het voorzitterschap bijstaat. Daartoe treft de SG/HV de nodige regelingen met de IAEA.

3. Conform hun respectieve bevoegdheden houden het voorzitterschap, de SG/HV en de Commissie elkaar regelmatig op de hoogte omtrent de uitvoering van dit gemeenschappelijk optreden.

Artikel 3

1. Het financieel referentiebedrag voor de uitvoering van de in artikel 1 bedoelde activiteiten beloopt 1 780 000 EUR, te financieren uit de algemene begroting van de Europese Unie.

2. Voor het beheer van de in lid 1 bedoelde uitgaven gelden de communautaire procedures en voorschriften die van toepassing zijn op de algemene begroting van de Europese Unie.

3. De Commissie ziet toe op het correcte beheer van de in lid 2 bedoelde uitgaven, die als schenking worden verstrekt. Hiertoe sluit zij een financieringsovereenkomst met de IAEA. In de financieringsovereenkomst wordt bepaald dat de IAEA er zorg voor moet dragen dat de EU-bijdrage zichtbaar is in een mate die overeenstemt met haar omvang.

4. De Commissie stelt alles in het werk om de in lid 3 bedoelde financieringsovereenkomst binnen drie maanden na de inwerkingtreding van dit gemeenschappelijk optreden te sluiten. Zij stelt de Raad in kennis van eventuele moeilijkheden en van de datum van sluiting van de financieringsovereenkomst.

Artikel 4

Het voorzitterschap brengt, bijgestaan door de SG/HV, aan de Raad verslag uit over de uitvoering van dit gemeenschappelijk optreden, op basis van de door het IAEA-secretariaat ten behoeve van de Raad van beheer van de IAEA opgestelde verslagen die aan het voorzitterschap, bijgestaan door de SG/HV, worden voorgelegd. De Commissie wordt hier ten volle bij betrokken. Zij brengt verslag uit over de financiële aspecten van de uitvoering van dit gemeenschappelijk optreden.

Artikel 5

Dit gemeenschappelijk optreden treedt in werking op de dag waarop het wordt aangenomen.

Het verstrijkt 18 maanden na de aanneming.

Artikel 6

Dit gemeenschappelijk optreden wordt bekendgemaakt in het Publicatieblad van de Europese Unie.

BIJLAGE

EU-steun voor de toezicht- en verificatieactiviteiten van de IAEA in de Democratische Volksrepubliek Korea (DVK) in het kader van de uitvoering van de strategie van de Europese Unie tegen de verspreiding van massavernietigingswapens

1. Omschrijving van de toezicht- en verificatieactiviteiten van de IAEA in de DVK

In maart 2007 heeft de directeur-generaal van de IAEA zijn Raad van beheer meegedeeld dat de partijen bij het zespartijenoverleg in Beijing (China) op 13 februari 2007 Eerste acties zijn overeengekomen ter uitvoering van de door hen op 19 september 2005 afgelegde gezamenlijke verklaring. Tevens stelde hij de Raad van beheer ervan in kennis dat hij op 23 februari 2007 een uitnodiging had ontvangen van de DVK om het land te bezoeken teneinde „de betrekkingen tussen de DVK en de IAEA te ontwikkelen, en problemen van wederzijds belang te bespreken”. In de Eerste acties kwamen de partijen onder meer overeen dat de DVK „de nucleaire installatie van Yongbyon, met inbegrip van de opwerkingsfaciliteit, zal sluiten en verzegelen, met het oog op de uiteindelijke ontmanteling, en IAEA-medewerkers zal verzoeken naar het land terug te keren om alle nodige toezicht- en verificatieactiviteiten te verrichten zoals tussen de IAEA en de DVK is overeengekomen”. De Raad van beheer was ingenomen met de overeenstemming over de Eerste acties en was van oordeel dat een op succesvolle onderhandelingen gebaseerde regeling van dit langlopende geschil, met handhaving van de essentiële verificatierol van de IAEA, een belangrijk resultaat voor de internationale vrede en veiligheid zou inhouden. In dit verband verwelkomde de Raad van beheer de uitnodiging van de DVK aan de directeur-generaal om het land te bezoeken.

De directeur-generaal heeft de DVK op 13 en 14 maart 2007 bezocht en in juni 2007 verslag aan de Raad van beheer uitgebracht over de resultaten van zijn bezoek. De Raad van beheer benadrukte het belang van een volgehouden dialoog voor het bereiken van een vreedzame, alomvattende oplossing van de nucleaire crisis in de DVK en een spoedige denuclearisatie van het Koreaanse schiereiland, en was ingenomen met het bezoek van de directeur-generaal aan de DVK en zijn besprekingen met functionarissen van de DVK, die zich hadden toegespitst op het herstel van de betrekkingen tussen de DVK en de IAEA.

Op 16 juni 2007 ontving de directeur-generaal een uitnodiging van de DVK om een team van de IAEA te zenden teneinde de procedurele aangelegenheden te bespreken in verband met de toezicht- en verificatieregeling betreffende de sluiting van de nucleaire installatie in Yongbyon. Deze brief en het antwoord daarop van de directeur-generaal, gedateerd op 18 juni 2007, zijn naar de Raad van beheer gezonden.

Van 26 tot en met 29 juni 2007 heeft een team van de IAEA, aangevoerd door de plaatsvervangend directeur-generaal afdeling waarborgen, de DVK bezocht. Het team bezocht de productie-installatie voor kernbrandstof, de experimentele 5 MW(e)-kerncentrale, het radiochemisch laboratorium (opwerkingsfabriek) en de 50 MW(e)-kerninstallatie (in aanbouw), die alle in Yongbyon zijn gelegen. De DVK deelde het team mee dat deze installaties, en de 200 MW(e)-kerninstallatie (in aanbouw), die in Taechon is gevestigd, ingevolge de Eerste acties zullen worden gesloten en verzegeld.

Tijdens het bezoek van het IAEA-team aan de DVK werd overeenstemming bereikt over de volgende regeling:

a) De IAEA ontvangt van de DVK een lijst van installaties die zijn gesloten en/of verzegeld, en wordt daarna van hun status op de hoogte gehouden met het oog op het toezicht op en de verificatie van de sluiting en/of verzegeling van de desbetreffende installatie.

b) Met het oog op haar toezicht- en verificatieactiviteiten krijgt de IAEA toegang tot alle installaties en apparatuur die zijn gesloten en/of verzegeld.

c) De IAEA installeert passende insluitings- en bewakingsinstrumenten en andere instrumenten met het oog op het toezicht op en de verificatie van de status van de gesloten en/of verzegelde installaties en apparatuur. Indien de insluitings- en bewakingsmaatregelen om praktische redenen niet kunnen worden toegepast, komen de IAEA en de DVK de uitvoering van andere passende verificatiemaatregelen overeen.

d) De IAEA onderzoekt en verifieert de informatie over het ontwerp van de gesloten en/of verzegelde installaties, en legt de status van deze installaties op foto’s of in video’s vast. Periodiek vindt er een nieuwe verificatie van die informatie plaats.

e) De IAEA wordt van tevoren geïnformeerd indien de DVK voornemens is het ontwerp en/of de status van installaties en apparatuur te wijzigen, zodat met de DVK overleg kan plaatsvinden over de gevolgen die dergelijke wijzigingen kunnen hebben voor de toezicht- en verificatiewerkzaamheden van de IAEA.

f) De IAEA wordt van tevoren geïnformeerd indien de DVK voornemens is met nucleaire installaties verband houdende apparatuur of andere essentiële apparatuur of componenten uit de gesloten nucleaire installaties te transporteren of te verwijderen of enige van deze installaties uit bedrijf te nemen. De IAEA krijgt passende toegang om dergelijke apparatuur, componenten en/of activiteiten te verifiëren.

g) De DVK bewaart alle stukken die voor de toezicht- en verificatieactiviteiten van de IAEA van belang zijn.

h) De IAEA ontvangt de benodigde visa voor IAEA-personeel, en geniet dezelfde voorrechten en immuniteiten als die welke vermeld zijn in de desbetreffende bepalingen van de Overeenkomst betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Internationale Organisatie voor Atoomenergie (INFCIRC/9/Rev.2) voor eigendommen, middelen en activa van de IAEA, haar personeel en andere functionarissen die hun taken krachtens deze regeling uitoefenen.

i) De IAEA ontvangt alle informatie over de gezondheids- en veiligheidsprocedures in de desbetreffende installaties.

j) De IAEA en de DVK voeren overleg over aangelegenheden die met de kosten van de uitvoering verband houden.

k) De bovengenoemde maatregelen worden periodiek door de DVK en de IAEA geëvalueerd.

De IAEA is overeenkomstig artikel III.A.5 van haar statuut gemachtigd „… op verzoek der partijen betreffende elke bilaterale of multilaterale regeling, of, op verzoek van een staat, op alle werkzaamheden van die staat op het gebied der atoomenergie, waarborgen toe te passen”. Voor deze machtiging is het niet nodig dat de staat IAEA-lid is, en is er geen specifieke vorm of inhoud voor de waarborgregelingen voorgeschreven. Het toezicht en de verificatie in de DVK stroken derhalve met het statuut. In dit stadium zal toezicht en verificatie plaatsvinden overeenkomstig de in overweging 5 van het gemeenschappelijk optreden bedoelde ad-hocregelingen.

De toezicht- en verificatieactiviteiten in de DVK waren niet gepland en in de huidige IAEA-begroting of in de voorgestelde begrotingen voor de periode van twee jaar (2008-2009) is er derhalve geen rekening gehouden met het verrichten van toezicht en verificatie. Op grond van de huidige regelingen inzake toezicht en verificatie tussen de DVK en de IAEA belopen de geraamde uitgaven voor deze activiteiten zowel in 2007 als in 2008 telkens 2,2 miljoen EUR. Gezien de vooruitgang die is geboekt in het zespartijenoverleg en de mogelijke uitbreiding van de rol van de IAEA in het toezicht en de verificatie van gemaakte afspraken kan het zijn dat in de toekomst aanvullende middelen nodig zijn.

2. Doelstellingen

Toezicht en verificatie door de IAEA blijft een onmisbaar instrument om het vertrouwen tussen staten met betrekking tot maatregelen op het gebied van nucleaire non-proliferatie te doen toenemen en om het vreedzaam gebruik van kernmateriaal te bevorderen.

Algemene doelstelling en oogmerk van het project:

— bijdragen tot de uitvoering van toezicht- en verificatieactiviteiten in de DVK, overeenkomstig de Eerste acties van 13 februari 2007, zoals afgesproken in het kader van het zespartijenoverleg.

Projectresultaten:

— voortzetting van het toezicht op en de verificatie door de IAEA van de sluiting van bovengenoemde nucleaire installaties in de DVK.

3. Duur

De totale duur van de uitvoering van het gemeenschappelijk optreden wordt op achttien maanden geraamd.

4. Begunstigden

De begunstigde van dit gemeenschappelijk optreden is de IAEA.

5. Uitvoeringsorgaan

De IAEA wordt belast met de uitvoering van het project. Het wordt rechtstreeks door de IAEA, meer bepaald door het personeel van de afdeling waarborgen, uitgevoerd. In het geval van contractanten moet de levering van goederen, werken of diensten door de IAEA in het kader van dit gemeenschappelijk optreden geschieden volgens de desbetreffende regels en procedures van de IAEA, als omschreven in de bijdrageovereenkomst tussen de Europese Gemeenschap en de IAEA.

Het uitvoeringsorgaan rapporteert op basis van door de Raad van beheer van de IAEA verstrekte informatie. De verslagen worden ingediend bij het voorzitterschap, dat wordt bijgestaan door de SG/HV voor het GBVB.

6. Deelnemende derde partijen

Er zijn geen deelnemende derde partijen.