<(BLK0)LA ORG="CCF">NL</(BLK0)LA>SPECIAAL VERSLAG

over de gemeenschappelijke ordening der markten in de sector visserijprodukten

(Opmerkingen ex artikel 206 bis, lid 4, van het EEG-Verdrag)

(85/C 339/01)

Dit verslag is door de Rekenkamer te harer zitting van 28 november 1985 vastgesteld. Het ontwerp-verslag is op 18 september 1985 toegezonden aan de Commissie, waarvan de antwoorden hierbij gaan.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

1. INLEIDING

1.1. De begroting van de Gemeenschap bevat een titel 4, gewijd aan het gemeenschappelijk visserij- en zeebeleid. In 1984 beliepen de kredieten voor vastleggingen 154,1 Mio ECU. Deze zijn als volgt verdeeld :

- 17,9 Mio ECU voor de gemeenschappelijke marktordening voor visserijprodukten - verplichte uitgaven - (hoofdstuk 40),

- 118,5 Mio ECU voor acties ter verbetering van de visserijstructuur (hoofdstukken 45 en 46),

- 17,7 Mio ECU voor diverse specifieke acties van financiële en sociale aard op het gebied van de visserij (hoofdstukken 41 tot 44).

1.2. In 1984 heeft de Kamer een onderzoek ingesteld naar de tenuitvoerlegging van de gemeenschappelijke ordening van de visserijmarkten in de betrokken Lid-Staten teneinde zich ervan te vergewissen dat de interventiemechanismen, die voornamelijk ten doel hebben de producent een redelijk inkomen te waarborgen, met de ingevoerde systemen op bevredigende wijze kunnen worden toegepast. De structurele maatregelen die buiten het bestek van dit verslag vallen, ressorteren onder de "oriënterende" acties van het gemeenschappelijk visserijbeleid.

1.3. Ofschoon de uitgaven in verband met de steun aan de markten voor het betrokken jaar relatief laag zijn in vergelijking met de totale uitgaven, zij erop gewezen dat de stijging van deze uitgaven voornamelijk afhangt van het vangstvolume dat het mechanisme van het garantiesysteem in werking stelt : het uit de markt nemen van alle door de leden van producentenorganisaties aangeboden vis die niet kan worden verkocht tegen een prijs die tenminste gelijk is aan een bepaalde, tevoren voor iedere vissoort vastgestelde prijs die "ophoudprijs" wordt genoemd.

2. BESCHRIJVING VAN DE VOORNAAMSTEASPECTEN VAN DE GEMEENSCHAPPELIJKE ORDENING DER MARKTEN

Rechtsgrondslag

2.1. Volgens artikel 38 van het EEG-Verdrag worden visserijprodukten beschouwd als "landbouwprodukten" en als zodanig vallen zij onder de beginselen en de regels van het gemeenschappelijk landbouwbeleid.

2.2. Zo bestaat er sinds 1971 voor deze produkten een in 1970 (1) ingevoerde gemeenschappelijke marktordening, waarvoor sinds 1 januari 1983 de basisverordening (EEG) nr. 3796/81 van de Raad van 29 december 1981 (2) geldt. Hieronder vallen momenteel alle in tabel 1 genoemde produkten.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

De instrumenten ter regulering van de markten

2.3. De basisverordening voorziet in instrumenten voor marktregulering die in sommige gevallen gepaard gaan met ten laste van het EOGFL komende financiële maatregelen. Deze instrumenten zijn :

(a) gemeenschappelijke handelsnormen,

(b) een prijsregeling,

(c) een regeling inzake het handelsverkeer met derde landen.

2.4. Voor bepaalde visserijprodukten kunnen gemeenschappelijke handelsnormen (3) worden vastgesteld die betrekking kunnen hebben op de indeling naar kwaliteits-, grootte- of gewichtsklasse, de verpakking, de aanbiedingsvorm alsmede de etikettering : momenteel betreffen deze normen de verse produkten die onder de prijsregeling vallen, d.w.z. 14 soorten vis en één schaaldiersoort die volgens een indeling naar grootte zijn opgenomen in tabel 2.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

2.5. In de gevallen waarin deze handelsnormen van toepassing zijn, is de afzet voor menselijke consumptie van produkten die niet aan deze normen voldoen binnen de Gemeenschap verboden. De Lid-Staten zijn verantwoordelijk voor de controle op de naleving van de handelsnormen.

2.6. De twee basiselementen van de prijsregeling zijn de oriëntatieprijs die elk jaar vóór de aanvang van het visseizoen door de Raad wordt vastgesteld en de door de Commissie vastgestelde communautaire ophoudprijs die wordt afgeleid van de oriëntatieprijs. De communautaire ophoudprijs speelt een wezenlijke rol bij de tenuitvoerlegging van de meeste financiële maatregelen waarin de gemeenschappelijke ordening van de visserijmarkten voorziet.

2.7. De voornaamste elementen van de regeling inzake het handelsverkeer met derde landen zijn, wat de invoer betreft, de schorsing of vrijstelling van de douanerechten voor bepaalde produkten die in de verwerkende industrie van de Gemeenschap worden gebruikt en de controle op de invoer door middel van een referentieprijs die jaarlijks voor elke produktencategorie wordt vastgesteld op een niveau dat overeenkomt met dat van de communautaire ophoudprijs. Wat de uitvoer betreft kunnen er ter overbrugging van het verschil tussen de prijzen op de wereldmarkt en die op de communautaire markt restituties worden toegekend ingeval zulks uit economisch oogpunt noodzakelijk, dan wel wenselijk is. Deze restituties worden door de Commissie vastgesteld in het kader van de door de Raad uitgevaardigde algemene voorschriften.

De producentenorganisaties

2.8. In het kader van de communautaire regeling waarbij de gemeenschappelijke ordening van de visserijmarkten wordt ingevoerd, wordt onder producentenorganisatie verstaan elke organisatie die door de Lid-Staat waarin zij statutair is gevestigd, is erkend en die op initiatief van de producenten is opgericht met het doel maatregelen ten gunste van een rationele beoefening van de visserij en ter verbetering van de voorwaarden voor de verkoop van hun produkten te treffen.

2.9. Deze maatregelen dienen te omvatten :

(a) de tenuitvoerlegging van vangstprogramma's waarmee de produktiemiddelen en vangstmogelijkheden tijdens het visseizoen aan de vraag kunnen worden aangepast;

(b) de verplichting voor de aangeslotenen hun produktie door bemiddeling van de gemeenschappelijke organisatie of volgens de van te voren door de organisatie vastgestelde gemeenschappelijke regels af te zetten.

2.10. De voornaamste voorschriften die de op producentenorganisaties toepasselijke juridische regeling vormen, zijn te vinden in titel II (artikelen 5-8) van de basisverordening en in de daarop verschenen uitvoeringsbepalingen (4).

De ten laste van het EOGFL-Garantie komende financiële maatregelen

De geldende maatregelen

2.11. De basisverordening voorziet in een reeks ten laste van het EOGFL-Garantie komende financiële maatregelen, die ertoe dienen de tenuitvoerlegging van de gemeenschappelijke marktordening en de verwezenlijking van de doelstellingen ervan te vergemakkelijken. Thans zijn de volgende maatregelen van toepassing :

(a) interventies :

(i) financiële vergoeding,

(ii) uitstelpremie,

(iii) speciale uitstelpremie;

(b) exportrestituties.

Op een totaalbedrag aan uitgaven van 14,746 Mio ECU maakte de financiële vergoeding in 1984 ongeveer 94 % uit van het bedrag van de interventies, terwijl de uitstelpremie en de speciale uitstelpremie goed waren voor respectievelijk 0,5 % en 5,5 % van dit totaalbedrag. Ten aanzien van de restituties zij opgemerkt dat het bedrag ervan sinds 1 november 1983 op nul (5) is vastgesteld wegens de geringe prijsverschillen die op de wereldmarkt werden geconstateerd.

2.12. De ten laste van het EOGFL-Garantie komende uitgaven uit hoofde van de gemeenschappelijke ordening van de visserijmarkten in de jaren 1982-1984 worden, naar Lid-Staat, vermeld in tabel 3.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

De financiële vergoeding

2.13. Het stelsel van de financiële vergoeding wordt beschreven in artikel 13 van de basisverordening alsmede in diverse uitvoeringsbepalingen (6). De vergoeding wordt uitbetaald aan de producentenorganisaties die tijdens een openbare visafslag de produkten uit de markt nemen die niet kunnen worden verkocht tegen een prijs die tenminste gelijk is aan de communautaire ophoudprijs. Deze maatregel kent beperkingen zowel ten aanzien van de hoeveelheden die ervoor in aanmerking kunnen komen als van het bedrag dat op degressieve wijze wordt berekend. De vergoeding wordt namelijk betaald tot een maximum van 20 % van de hoeveelheden van het betrokken produkt die de producentenorganisatie jaarlijks te koop aanbiedt. Deze 20 % worden verdeeld in vier tranches van elk 5 %. De financiële vergoeding voor de eerste, tweede, derde en vierde tranche bedraagt respectievelijk 85 %, 70 %, 55 % en 40 % van de ophoudprijs. De financiële vergoeding wordt aan het eind van het visseizoen door de Lid-Staat op haar verzoek aan de producentenorganisatie uitbetaald. De producentenorganisaties kunnen echter op aanvraag maandelijkse voorschotten krijgen op voorwaarde dat zij een waarborg stellen die gelijk is aan 105 % van het bedrag van het voorschot.

2.14. De organisaties betalen hunnerzijds de aangesloten producenten vergoedingen uit die niet hoger mogen zijn dan de ophoudprijs doch die tenminste 2,5 punten hoger moeten zijn dan het percentage van de ophoudprijs dat voor de berekening van de financiële vergoeding in aanmerking wordt genomen. De aangeslotenen worden aldus gedwongen tot een financiële solidariteit die bedoeld is als het sluitstuk binnen de organisatie zelf van de maatregelen ter vermindering en beperking van de overschotten die ter interventie moeten worden aangeboden.

2.15. Voor de betaling van de financiële vergoeding gelden een aantal voorwaarden, waarvan de voornaamste hier volgen :

(a) de toekenning van de financiële vergoeding vindt slechts plaats op voorwaarde dat de producentenorganisatie de communautaire ophoudprijs tijdens het gehele visseizoen als minimumprijs hanteert (7); anders wordt haar de financiële vergoeding geheel geweigerd;

(b) de uit de markt genomen produkten moeten :

(i) zijn gevangen door een lid van de producentenorganisatie;

(ii) voordat zij te koop worden aangeboden, worden ingedeeld overeenkomstig de gemeenschappelijke handelsnormen en op het moment dat ze uit de markt worden genomen aan deze indeling voldoen;

(iii) op een voor alle betrokken handelaren toegankelijke wijze te koop zijn aangeboden zonder dat zij konden worden afgezet tegen een prijs die tenminste gelijk was aan de ophoudprijs;

(iv) onmiddellijk nadat zij uit de markt zijn genomen ongeschikt zijn gemaakt voor menselijke consumptie en zijn afgezet voor andere doeleinden dan menselijke consumptie; wel bestaat de mogelijkheid de uit de markt genomen produkten gratis uit te reiken aan liefdadigheidsinstellingen of, bij gebreke van enige goedgekeurde afzetmogelijkheid, in zee terug te werpen.

2.16. In tabel 4 zijn, naar Lid-Staat, de totale tijdens de jaren 1982-1984 uit de markt genomen hoeveelheden aangegeven.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

De uitstelpremie

2.17. De uitstelpremie is een nieuwe, bij Verordening (EEG) nr. 3796/81 ingevoerde maatregel om "destructie van uit de markt genomen vis met een hoge commerciële waarde zoveel mogelijk te voorkomen" (18de overweging). Deze premie wordt uitbetaald aan de producentenorganisaties die overgaan tot verwerking van bepaalde uit de markt genomen produkten om ze na een vastgestelde opslagperiode weer op de markt te brengen.

2.18. De regeling van de uitstelpremie is neergelegd in artikel 14 van de basisverordening en in twee uitvoeringsverordeningen (8) waarin de soorten en categorieën produkten waarvoor een uitstelpremie kan worden aangevraagd, zijn omschreven (zie tabel 5). Het bedrag van de premie, dat niet hoger mag zijn dan de kosten van technische aard voor verwerking en opslag of dan 50 % van de communautaire ophoudprijs voor het verse produkt, wordt vóór de aanvang van elk visseizoen door de Commissie vastgesteld volgens de beheerscomité-procedure.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

2.19. Voor de uitstelpremie is tevens een kwantitatieve limiet vastgesteld : de premie wordt namelijk alleen verleend voor hoeveelheden die niet groter zijn dan 15 % van de hoeveelheid van het betrokken produkt die jaarlijks door de producentenorganisatie te koop wordt aangeboden. Voor de premie kunnen alleen de hoeveelheden in aanmerking komen die na uit de markt te zijn genomen zo zijn geconserveerd dat de kwaliteit van de produkten behouden blijft en uiterlijk de volgende dag één of meer verwerkingen ondergaan : invriezen, zouten of drogen gevolgd door een opslag waarvan de duur kan variëren naar gelang van de aard van verwerking. De aldus verwerkte produkten moeten uiteindelijk weer op de markt worden gebracht.

2.20. De producentenorganisaties die voor de uitstelpremie in aanmerking willen komen moeten een voorraadboekhouding bijhouden op de wijze als aangegeven in artikel 5 van Verordening (EEG) nr. 3321/82 (9). Indien een producentenorganisatie een verwerkend bedrijf belast met de verwerking van de produkten, moet in het tussen de beide partijen gesloten contract de verplichting zijn opgenomen dat het verwerkend bedrijf een voorraadboekhouding bijhoudt.

2.21. De premie wordt aan het eind van elk visseizoen door de Lid-Staat uitbetaald. Er kunnen echter maandelijkse voorschotten worden verstrekt op voorwaarde dat de producentenorganisatie een waarborg stelt die gelijk is aan 105 % van het aangevraagde bedrag.

De speciale uitstelpremie

2.22. De speciale uitstelpremie voor sardines en ansjovis uit het Middellandse Zeegebied vormt een nieuwe maatregel, voorzien in artikel 14, lid 3, van de basisverordening en uitgewerkt bij twee uitvoeringsverordeningen (10). Het bij Verordening (EEG) nr. 2204/82 (11) vastgestelde bedrag van de premie, kan door de Commissie volgens de beheerscomité-procedure worden herzien op grond van met name :

(a) de ontwikkeling van het verschil tussen de kosten van bevoorrading van de communautaire industrie en diezelfde kosten in de derde landen die leveranciers van de Gemeenschap zijn,

(b) de ontwikkeling van de kosten van verwerking in de Gemeenschap.

2.23. Deze premie is ingesteld voor een periode van vier jaar met ingang van 1 januari 1983, op welke datum de uitvoeringsverordening van de Raad (12) van kracht werd, en wel "gezien de bijzondere moeilijkheden in de sector ansjovis en sardienen en gezien de geringe ontwikkeling van de producentenorganisaties in de mediterrane zones" (basisverordening, 18e overweging).

2.24. De speciale uitstelpremie vertoont enige overeenkomsten met de uitstelpremie : beide beogen de verwerking van produkten die in verse vorm moeilijk zijn af te zetten, te bevorderen. Doch anders dan de uitstelpremie heeft deze premie geen betrekking op uit de markt genomen produkten, is zij niet onderworpen aan een kwantitatieve limiet en wordt zij niet uitsluitend aan producentenorganisaties uitbetaald.

2.25. De speciale uitstelpremie wordt toegekend aan de producentenorganisaties die de betrokken produkten een of meer verwerkingen in de zin van de communautaire voorschriften laten ondergaan (invriezen, zouten, drogen, vervaardiging van conserven van sardines en ansjovis van post 16.04 van het gemeenschappelijk douanetarief) dan wel aan verwerkende bedrijven die met de producentenorganisaties een koopcontract hebben gesloten waarin een koopprijs is vastgesteld die tenminste gelijk is aan 105 % van de communautaire ophoudprijs. Er geldt echter een uitzondering voor Griekenland, waar de premie tot eind 1985 kan worden toegekend aan verwerkende bedrijven die koopcontracten sluiten met producenten die geen lid zijn van een producentenorganisatie en aan niet-aangesloten producenten die hun produkten zelf verwerken.

2.26. De koopcontracten moeten een looptijd hebben van ten minste twee maanden en gegevens bevatten over de te leveren hoeveelheden en soorten produkten, alsmede over het tijdschema van de leveringen.

2.27. De verwerkende bedrijven dienen een voorraadboekhouding bij te houden op de wijze als aangegeven in artikel 6 van Verordening (EEG) nr. 3138/82 (13).

2.28. Nadat het verwerkingsproces is afgesloten, kunnen de belanghebbenden hun aanvraag tot storting van de speciale uitstelpremie indienen bij de bevoegde instanties van de betrokken Lid-Staat. Indien de verwerking op basis van een koopcontract geschiedt, wordt de premieaanvraag ingediend nadat alle gekochte hoeveelheden zijn verwerkt en uiterlijk drie maanden na afsluiting van het verwerkingsproces. Voorschotten kunnen worden toegekend wanneer een waarborg wordt gesteld die gelijk is aan 105 % van het aangevraagde voorschot.

Relatie met het beleid inzake het beheer der visbestanden

2.29. De instandhouding van de visbestanden vormt het belangrijkste onderdeel van het gemeenschappelijk visserijbeleid. De communautaire regeling voor de instandhouding en het beheer van de visbestanden is ingevoerd bij Verordening (EEG) nr. 170/83 van de Raad van 25 januari 1983 (14). Deze regeling omvat met name instandhoudingsmaatregelen, voorschriften voor het gebruik en de verdeling van de bestanden, bijzondere bepalingen voor de kustvisserij en controlemaatregelen.

2.30. De instandhoudingsmaatregelen kunnen voor elke soort of groep soorten met name bestaan in :

(a) de vaststelling van zones waar de visserij is verboden of is beperkt tot bepaalde periodes, vaar- en vistuigen of gebruiksdoeleinden;

(b) de vaststelling van normen inzake vistuig;

(c) de vaststelling van een minimummaat of minimumgewicht per soort;

(d) de beperking van de visserijactiviteiten, met name door vangstbeperking.

2.31. Indien het noodzakelijk blijkt het vangstvolume te beperken, wordt elk jaar overgegaan tot de vaststelling van :

(a) het totale quotum dat per bestand of groep bestanden mag worden gevangen (TAC),

(b) het gedeelte daarvan dat voor de Gemeenschap beschikbaar is,

(c) het totaal van de vangsten die aan derde landen zijn toegekend,

(d) de bijzondere voorwaarden die daarbij in acht moeten worden genomen.

2.32. Het voor de Gemeenschap beschikbare gedeelte wordt zo over de Lid-Staten verdeeld (quotaregeling) dat elke Lid-Staat een relatieve stabiliteit wordt gewaarborgd in de visserijactiviteiten met betrekking tot elk van de betrokken bestanden. In tabel 6 is de verdeling ervan voor 1984 en 1985 voor de belangrijkste vissoorten aangegeven.

2.33. In de basisverordening wordt formeel verband gelegd tussen de door het EOGFL-Garantie gefinancierde interventies en de in het kader van het beleid inzake het beheer der visbestanden vastgestelde vangstlimieten. Artikel 26, lid 2, van de verordening luidt : "Interventiemaatregelen voor produkten uit een bestand of een groep bestanden mogen slechts ... worden gefinancierd binnen de grens van de hoeveelheden die eventueel aan de betrokken Lid-Staat zijn toegewezen op basis van het totale vangstvolume dat voor dat bestand of die groep bestanden is toegestaan".

2.34. De verplichting voor de producentenorganisaties een vangstprogramma op te stellen, lijkt een belangrijke bijdrage te kunnen leveren aan de controle op de inachtneming van de diverse aan de Lid-Staten toegekende quota.

2.35. De inachtneming van de quota moet volgens de communautaire verordeningen permanent worden gecontroleerd door communautaire inspecteurs; deze zijn echter met zoveel vertraging aangesteld en geïnstalleerd dat het momenteel niet mogelijk is de resultaten van deze maatregelen te beoordelen.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

3. CONTROLES VAN DE KAMER IN DE LID-STATEN

Inleiding

3.1. In de loop van 1984 heeft de Kamer controles ter plaatse verricht in verscheidene havens van alle Lid-Staten met maritieme bedrijvigheid. Hoofddoel was, de mate van betrouwbaarheid en doeltreffendheid van de in elk der Lid-Staten ingevoerde systemen te verifiëren, teneinde zich ervan te vergewissen dat de nogal ingewikkelde communautaire regeling correct wordt toegepast. Deze controles waren temeer noodzakelijk, daar de Commissie tot op het tijdstip van het onderzoek door de Kamer nog niet zulke controlebezoeken aan de bevoegde nationale bestuursinstanties had afgelegd. In de navolgende opmerkingen is het resultaat van de verrichte onderzoeken neergelegd; zij hebben betrekking op de voornaamste punten die in het voorgaande hoofdstuk aan de orde kwamen.

De inachtneming van de gemeenschappelijke handelsnormen

3.2. Er zijn lacunes geconstateerd bij de toepassing van de gemeenschappelijke handelsnormen op sardines, ansjovis, haring en makreel, en wel in de volgende landen :

(a) In Italië kon tijdens een bezoek aan vier vismarkten worden geconstateerd dat de te koop aangeboden sardines en ansjovis systematisch werden geacht van dezelfde grootte- en versheidsklasse te zijn ("E 3"), ondanks het feit dat er in de communautaire regeling voor sardines en ansjovis naast de drie versheidsklassen vier grootteklassen bestaan. Nadat de vis op het schip wordt gesorteerd, wordt hij gelost in kistjes die ten aanzien van de kwaliteit en de kwantiteit worden geacht, alle dezelfde inhoud te hebben; overigens zijn de te koop aangeboden partijen niet conform de communautaire bepalingen van etiketten voorzien.

(b) In Griekenland worden de gemeenschappelijke handelsnormen in het algemeen geheel niet toegepast op sardines en ansjovis.

(c) Langs de Middellandse Zeekust in Frankrijk worden sardines en ansjovis in het algemeen los verkocht nadat er een steekproefsgewijze beoordeling van de kwaliteit en de kwantiteit van de vangsten heeft plaatsgevonden (de zogenaamde "agréage"-methode). In Ierland en Denemarken is voor haring en makreel een soortgelijk systeem van losse verkoop aangetroffen : de vis wordt aldaar verkocht vóór de lossing op basis van steekproeven in de scheepsruimen.

3.3. Deze verkoopmethoden, die soms overeenkomen met traditionele methoden van voor de totstandkoming van de gemeenschappelijke marktordening, zijn in strijd met de formele vereisten van de communautaire regeling. Het ontbreken van een strikte indeling werkt door in de bepaling van de hoeveelheid en de kwaliteit van het uit de markt genomen produkt en van de toepasselijke ophoudprijs, zodat bij deze bepaling het voorbehoud moet worden gemaakt dat de gehanteerde methoden van approximatieve aard zijn.

De producentenorganisaties

3.4. De rol die de producentenorganisaties werkelijk spelen in het kader van de gemeenschappelijke ordening der markten in de visserijsector loopt per Lid-Staat sterk uiteen. De twee voornaamste taken van de producentenorganisaties zijn de opstelling van vangstprogramma's waarmee het aanbod in de loop van het visseizoen kan worden aangepast aan de vraag alsmede de concentratie van het aanbod en de regularisering van de prijzen. Geconstateerd werd echter dat deze beide taken nergens geheel volgens de doelstellingen der verordeningen worden uitgevoerd.

3.5. De onvoorspelbaarheid van de vangsten en de snelle ontwikkeling van de marktsituatie, die onder meer wordt beïnvloed door externe factoren zoals het aanmeren van vaartuigen uit derde landen brengen de producentenorganisaties er vaak toe vangstprogramma's op te stellen waarin alleen prognoses worden gemaakt op basis van het aantal in bedrijf zijnde schepen en de resultaten van voorgaande jaren. In de grote zeevisserij kunnen sommige organisaties de vangsten van hun leden in zekere mate "leiden" door middel van instructies die dagelijks per radio aan de in bedrijf zijnde schepen worden doorgegeven. Dit systeem dat zeker bijdraagt tot de rationalisering van de visserij heeft echter meer weg van een soepel ad hoc-beleid dan van de uitvoering van een programma. De Commissie zou op dit punt tegenover de producentenorganisaties de inhoud van het begrip vangstprogramma, dat een essentieel instrument is van de marktregularisering aan de bron, uitdrukkelijk moeten formuleren.

3.6. Wat de concentratie van het aanbod en de regularisering van de prijzen betreft, is de rol van de producentenorganisaties beperkt doordat de vis in de meeste gevallen wordt verkocht op de openbare afslag waar voor alle producenten dezelfde verkoopvoorwaarden gelden, ongeacht of zij al dan niet bij een organisatie zijn aangesloten. Zodoende wordt het optreden van de producentenorganisatie ontkracht, zoals in bepaalde situaties kon worden geconstateerd, en blijft het in de praktijk beperkt tot het garanderen van de toepassing van de communautaire ophoudprijs. Omgekeerd kunnen niet bij een organisatie aangesloten producenten gebruik maken van dezelfde aan de algemene ondersteuning van de prijzen verbonden economische voordelen.

3.7. Overigens verplichten de communautaire voorschriften inzake de producentenorganisaties in de visserijsector de vissers niet, zich hierbij aan te sluiten. Volgens de in een aantal Lid-Staten verzamelde gegevens, zijn er thans dan ook nog steeds vele producenten die hun beroep zelfstandig uitoefenen. De gegevens in tabel 7 bevestigen dit. Deze producenten blijven dus buiten de werkingssfeer van het gemeenschappelijk beleid inzake de marktregulering, hetgeen - afhankelijk van de situatie in de diverse landen - de doeltreffendheid van het gemeenschappelijk marktbeleid in gevaar kan brengen.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

3.8. Geconstateerd werd dat de producenten de erkende organisatie soms niet als een groepering voor onderling afgestemde gemeenschappelijke acties beschouwen, maar vooral als een middel om in aanmerking te komen voor de door het EOGFL gefinancierde interventiemaatregelen. Deze situatie werd aangetroffen in Denemarken, in een aantal Schotse havens en op een aantal plaatsen aan de Adriatische kust van Italië :

(a) In Denemarken, waar de visserij van groot belang is, bestond in 1984 slechts één producentenorganisatie, die ongeveer 86 % van de Deense vissersvaartuigen en 90 % van de aangevoerde tonnage vertegenwoordigde. Het feit dat er slechts één erkende organisatie van zeer grote omvang bestaat, wil echter niet zeggen dat de Deense vissers zich uit overtuiging hebben aangesloten bij het door de communautaire regeling voorgestane organisatiemodel. Tijdens het controlebezoek ter plaatse kon worden geconstateerd dat de Deense producentenorganisatie noch bij de organisatie van de visserij, noch bij de afzet een actieve rol speelt. Zij biedt voornamelijk een financieel-administratieve structuur, belast met het onderzoek van de aanvragen ter verkrijging van de financiële vergoeding en de afwikkeling daarvan.

(b) In een aantal havens in Schotland en aan de Adriatische kust in Italië hadden de producenten zich voor het beheer van hun gemeenschappelijke belangen reeds bij cooeperaties of verenigingen aangesloten. De bestaande organisaties hebben echter niet om erkenning verzocht, doch zagen liever naast zich een louter formele structuur ontstaan. De erkende organisatie beschikt praktisch niet over personeel of eigen middelen en haar voornaamste activiteit bestaat, zoals in Denemarken, in het administratief beheer van de door het EOGFL gefinancierde interventiemaatregelen.

De financiële vergoeding

De denaturering van uit de markt genomen produkten

3.9. Volgens één van de voorschriften betreffende het uit de markt nemen van produkten moeten deze, na te zijn gelost, ingedeeld, te koop aangeboden en uit de markt genomen onmiddellijk daarna ongeschikt worden gemaakt voor menselijke consumptie (artikel 2, lid 2, van Verordening (EEG) nr. 1501/83 (15)) om te voorkomen dat ze opnieuw in het gebruikelijke handelscircuit worden gebracht. Om de uit de markt genomen vis ongeschikt te maken voor menselijke consumptie wordt in de regel de methode van denaturering door middel van een kleurstof toegepast.

3.10. Het volgende werd geconstateerd :

(a) in een Franse haven aan de Middellandse Zee werden de uit de markt genomen produkten, met name sardines, niet eens aan land gebracht, maar zonder enige denatureringsbehandeling in zee teruggeworpen. Deze operatie wordt dus noch door de bevoegde producentenorganisatie, noch door de plaatselijke overheid gecontroleerd en voor de controle was geen enkel document in verband met deze actie voorhanden;

(b) in Italië en Denemarken bestaan nog steeds problemen en er is geen enkele formele voorziening getroffen om er voor te zorgen dat aan het vereiste, de uit de markt genomen vis ongeschikt te maken voor menselijke consumptie, systematisch wordt voldaan;

(c) in Ierland worden in een bezochte haven de uit de markt genomen hoeveelheden ofwel zonder voorafgaande denaturering voor verwerking naar de vismeelfabriek gebracht ofwel, eveneens zonder denaturering, opgeslagen in de koelruimte van de trawlers alvorens in open zee te worden teruggeworpen;

(d) in Nederland is voor het uit de markt nemen van grote hoeveelheden in de nationale regeling een afwijking op de communautaire regeling ingevoerd (16). Dit is een gevolg van het feit dat de denaturering niet onmiddellijk op de verkooppunten, doch eerst in de koelbedrijven plaatsvindt.

3.11. De in de genoemde Lid-Staten geconstateerde situatie vormt niet alleen een formele inbreuk op de verplichting, de uit de markt genomen produkten onmiddellijk daarna ongeschikt te maken voor menselijke consumptie, maar leidt ook tot de uitschakeling van in de communautaire wetgeving getroffen wezenlijke voorzorgsmaatregelen om de mogelijkheid van fraude te voorkomen. Indien deze bepalingen niet strikter worden nageleefd, zou de Commissie moeten overwegen werkelijke controles op de verrichtingen van het uit de markt nemen van produkten in te voeren.

Inachtneming van de communautaire ophoudprijs

3.12. Naar aanleiding van het onderzoek ter plaatse van de documenten betreffende verkopen door de producentenorganisaties op de bezochte vismarkten in Italië kon worden geconstateerd dat sardines en ansjovis soms onder de communautaire ophoudprijs werden verkocht, terwijl ze volgens de voorschriften uit de markt hadden moeten worden genomen.

3.13. Wanneer de communautaire voorschriften niet worden nageleefd, moet het onmogelijk zijn voor het betrokken visseizoen ook maar voor enige financiële vergoeding in aanmerking te komen. De Kamer is van mening dat deze handelwijze, waarbij één der fundamentele voorwaarden voor de toekenning van de financiële vergoeding niet in acht genomen wordt, indruist tegen het streven naar behoud van het inkomstenniveau der producenten door middel van marktregulering.

Financiële solidariteit tussen de leden van de producentenorganisaties

3.14. De vier bezochte producentenorganisaties in Italië beperken zich ertoe hun leden, wier produkten uit de markt zijn genomen, de op grond van de financiële vergoeding verkregen bedragen uit te betalen zonder enige eigen bijdrage. Het principe van de financiële solidariteit van de organisatie als geheel (zie paragraaf 2.14) wordt dus niet geëerbiedigd.

De uitstelpremie

3.15. De producentenorganisaties die een beroep doen op deze premie, moeten gebruik kunnen maken van installaties voor verwerking en opslag, hetzij in eigen beheer, hetzij door middel van uitbesteding, en het verwerkte produkt kunnen afzetten op een markt die vaak verschillend is van die van het verse produkt. De uitstelpremie schijnt alle potentieel belanghebbende producentenorganisaties niet genoeg ertoe te kunnen aanzetten om - voor hen vaak nieuwe - werkzaamheden op het gebied van verwerking en afzet aan te vatten.

3.16. Alleen de BR Duitsland heeft van deze premie gebruik gemaakt en dan nog op beperkte schaal wegens de kleine hoeveelheden vis die in dit land uit de markt werden genomen. In de andere Lid-Staten is de regeling niet toegepast. De Kamer constateert dan ook dat het in de communautaire voorschriften ten deze gestelde doel, namelijk "de destructie van vis met een hoge commerciële waarde te voorkomen" slechts zeer ten dele is bereikt.

De speciale uitstelpremie

Het bijhouden van de voorraadboekhouding

3.17. De ambachtelijke bedrijven in Griekenland zijn nauwelijks in staat zich te houden aan de eis van de voorraadboekhouding. Uit de boekhouding van sommige ondernemingen in Frankrijk is gebleken dat de partijen, na de verwerking van de vis, niet nauwkeurig werden geïdentificeerd. De partijen worden vanaf de aankomst van de verse of ingevroren sardines tot aan de opslag in de vorm van conserven niet contractsgewijs gecontroleerd. De Kamer is van mening dat de bepalingen inzake de voorraadboekhouding beter moeten worden nageleefd, zodat de produkten waarvoor een premie is toegekend, gemakkelijk kunnen worden gecontroleerd en onderscheiden van de produkten waarvoor geen speciale uitstelpremie is verleend.

Door de Lid-Staten in te voeren controle

3.18. Artikel 4 van Verordening (EEG) nr. 2204/82 bepaalt dat de betrokken Lid-Staten een controleregeling moeten invoeren om na te gaan of de produkten waarvoor de speciale uitstelpremie wordt gevraagd voor toekenning daarvan in aanmerking komen.

3.19. Tijdens het controlebezoek in Griekenland werd geconstateerd dat de met deze controles belaste gewestelijke diensten niet in staat waren de resultaten van een dergelijke controle over te leggen. Dit zou voor toekenning van de speciale uitstelpremie echter essentieel moeten worden geacht.

De rol van de tussenpersonen

3.20. Tijdens het controlebezoek bij de verwerkende industrieën in Frankrijk werd geconstateerd dat de tussenpersonen tussen verwerkende bedrijven en producentenorganisaties enerzijds de aan de verwerkende bedrijven geleverde vis in rekening brachten en anderzijds de van de producentenorganisaties gekochte vis betaalden. Deze tussenpersonen schermen beide partijen tegen elkaar af. Hierdoor is het niet mogelijk de herkomst van de vis, de naleving van de contracten en de aan de producentenorganisaties betaalde prijs, die minimaal 105 % van de ophoudprijs moet bedragen, te controleren. Voorts heeft een als tussenpersoon optredende onderneming speciale uitstelpremies aangevraagd en verkregen voor rekening van enkele verwerkende bedrijven die hiertoe geen uitdrukkelijke opdracht hadden gegeven. Dit schaadt uiteindelijk de belangen van de producenten, maar staat ook nog in de weg aan de fundamentele rol die de producentenorganisaties in het kader van het gemeenschappelijk visserijbeleid moeten spelen.

Aankoopprijs van sardines, betrokken van producentenorganisaties

3.21. De minimum aankoopprijs in Frankrijk bedroeg in 1983 1,97 FF per kilo en in 1984 2,10 FF per kilo (105 % van de ophoudprijs). Uit een onderzoek van een aantal contracten bleek dat de nettoprijs die aan de producentenorganisaties wordt betaald zelden in de contracten staat aangegeven, omdat in de aldaar vermelde prijzen tevens andere kostenfactoren zijn begrepen (tussenpersonen, transport, enz.).

3.22. De Kamer is van mening dat de Commissie de in de contracten op te nemen gegevens nauwkeuriger zou moeten omschrijven - artikel 3 van Verordening (EEG) nr. 3138/82 - zodat de door de producentenorganisaties ontvangen reële prijs duidelijk tot uiting komt; de gehele regeling heeft immers ten doel, een redelijk niveau van deze prijs te garanderen.

Het beheer van de visbestanden

3.23. Tijdens de controles ter plaatse in de betrokken landen werd het volgende geconstateerd:

(a) noch in Nederland, noch in Ierland was een doeltreffend systeem van toezicht op de inachtneming van de vangstquota ingevoerd, terwijl in de andere Lid-Staten hiertoe aanzienlijke inspanningen waren geleverd;

(b) in Frankrijk werd op het moment van het controlebezoek (juli 1984) nog geen enkel programma voor de verdeling van de nationale quota over de regio's toegepast, hetgeen ernstige moeilijkheden betreffende een strak beheer van de quota op plaatselijk niveau ten gevolge had.

3.24. Doordat het in de verschillende Lid-Staten ingevoerde systeem voor de controle op de inachtneming van de quota, met uitzondering van het Verenigd Koninkrijk, onvolledig is, kan niet worden verzekerd dat de boven het quotum gevangen hoeveelheden, overeenkomstig de communautaire bepalingen, niet voor interventies van het EOGFL in aanmerking komen.

4. CONCLUSIES

4.1. De voornaamste conclusie die uit de voorgaande uiteenzetting valt te trekken, is dat de gemeenschappelijke ordening van de visserijmarkt, zoals deze is ingevoerd bij de communautaire regeling, in feite niet in voldoende mate tot "gemeenschappelijke praktijken" heeft geleid, zodat deze regeling tot dusverre niet volledig effect heeft kunnen sorteren. De van oudsher door de producenten gevolgde praktijken, die per Lid-Staat soms sterk uiteenlopen, hadden immers moeten worden aangepast aan de fundamentele regels van de gemeenschappelijke ordening: dit geldt met name voor de gemeenschappelijke handelsnormen en de wijze van toepassing van de speciale uitstelpremie, waarbij de Kamer de grootste afwijkingen heeft geconstateerd. De Rekenkamer is van oordeel dat de Commissie niet zou mogen toelaten dat de producenten naar believen halve maatregelen treffen.

4.2. De gehele gemeenschappelijke marktordening berust, luidens de communautaire voorschriften, op een bewust gewilde beroepsorganisatie en dientengevolge op een optimaal functioneren van de producentenorganisaties. Op dit punt werd echter geconstateerd dat zeer veel organisaties - met name die welke nog niet lang bestaan - de door de Gemeenschap voorgestelde actiemogelijkheden niet volledig benutten. Bovendien worden de verwachte effecten van de spelregels die ingevolge de communautaire maatregelen voor de markten gelden, afgezwakt doordat in bepaalde situaties grote onafhankelijke producenten bestaan. Zij profiteren zijdelings van de ondersteuning van de prijzen door middel van de ophoudprijs, onder welke minimumprijs hun bij een producentenorganisatie aangesloten concurrenten zich verplichten niet tot verkoop over te gaan. Dit feit geeft op zichzelf reeds voldoende aan dat de markt onder deze omstandigheden niet volledig meer is geordend. Men kan zich dan ook afvragen wat de bestaansreden is van een minimum verkoopprijs die niet voor alle handelaren geldt en daardoor slechts een gedeelte van de markt bestrijkt.

Dit verslag is door de Kamer te harer zitting van 28 november 1985 vastgesteld.

Voor de Rekenkamer

Marcel MART

President

ANTWOORDEN VAN DE COMMISSIE

2. BESCHRIJVING VAN DE VOORNAAMSTEASPECTEN VAN DE GEMEENSCHAPPELIJKE ORDENING DER MARKTEN

Relatie met het beleid inzake het beheer der visbestanden

2.35. De communautaire inspecteurs zijn sinds november 1983 werkzaam; de maandelijkse vangstmeldingen worden sedert 1980 naar Brussel gestuurd.

De uitschakeling van de "grijze markt" in Nederland, de verbeteringen bij de registratie van de voor doorvoer bestemde aanvoer, de onderkenning van het probleem in verband met de "paper quotas", enz. geven, althans voorlopig, een indruk van de doeltreffendheid van een aantal communautaire maatregelen.

3. CONTROLES VAN DE KAMER IN DE LID-STATEN

Inleiding

3.1. De Commissie heeft reeds in het kader van de voorbereiding van de beschikkingen inzake de goedkeuring van de rekeningen een aantal controles verricht. Zo hebben de controleurs van het EOGFL zowel bij de tot uitbetaling gemachtigde organen als bij de producentenorganisaties controlebezoeken afgelegd (begrotingsjaren 1982 en 1983).

Bij deze controles zijn een aantal lacunes aan het licht gekomen waarop ook de Rekenkamer wijst. De opmerkingen zijn vervat in de interne verslagen van hetEOGFL; in verscheidene gevallen zijn naar aanleiding daarvan de Commissie financiële correcties voorgesteld.

Voorts heeft de Commissie in de loop van 1984 havens bezocht (en vooral de nationale overheidsinstanties) ten einde de toepassing van de communautaire regeling voor de instandhouding van de visbestanden te controleren.

De inachtneming van de gemeenschappelijke handelsnormen

3.2 en 3.3. De Commissie is het eens met de Rekenkamer dat de toepassing van de gemeenschappelijke handelsnormen voor bepaalde vissoorten lacunes vertoont, waarbij evenwel het volgende kan worden opgemerkt :

- in de eerste plaats valt de controle op de naleving van gemeenschappelijke handelsnormen volledig onder de verantwoordelijkheid van de Lid-Staten. Om deze reden heeft de Commissie reeds een aantal Lid-Staten op hun verplichtingen gewezen en is zij voornemens om, mocht deze situatie aanhouden, de nodige maatregelen tegen deze landen te nemen;

- in de tweede plaats wijst de Commissie erop dat zij bij de Raad onlangs een voorstel voor een verordening (1) heeft ingediend die onder bepaalde voorwaarden voorziet in de invoering van een indeling op basis van steekproeven voor bepaalde pelagische soorten. Dit voorstel beoogt tevens een striktere toepassing van de gemeenschappelijke handelsnormen.

De producentenorganisaties

3.4. De Lid-Staten zijn volgens de communautaire regeling verplicht om permanent toe te zien op de werking van de producentenorganisaties. De autoriteiten van de Lid-Staten op wiens grondgebied de producentenorganisaties hun statutaire zetel hebben beschikken namelijk over meer middelen dan de Commissie om toe te zien op de naleving door de producentenorganisaties van de communautaire regeling (Verordening (EEG) nr. 105/76).

3.5. Aan de inhoud van het begrip vangstprogramma is reeds de nodige aandacht besteed in Verordening (EEG) nr. 1995/84. In artikel 5, lid 1, van deze verordening wordt namelijk bepaald dat dit programma dient te worden opgesteld op basis van een raming van de produktie per vissoort en met respect van de eventuele aan de Lid-Staat toegewezen hoeveelheden en op basis van een analyse van de verwachte marktbehoeften. Het programma omvat maatregelen om de produktiemiddelen en de vangsten tijdens het visseizoen aan te passen aan de vraag. Binnen dit kader hebben de producentenorganisaties de vrije keuze bij het vaststellen van de door hen aan te wenden technische middelen.

Het vangstprogramma is derhalve een economisch instrument dat een aanpassing van het aanbod aan de concrete situatie op de markt beoogt. In het kader van dit programma vormt het beheer van de vangsten op korte termijn, al naargelang de schommelingen van de dagprijzen, één van de doelstellingen van de gemeenschappelijke marktordening.

3.6. Op het algemeen probleem van de plaats en de rol van de producentenorganisaties wordt ingegaan in het antwoord op punt 4.2.

3.7. De Commissie wijst erop dat de producentenorganisaties, om redenen die met name verband houden met het publiek recht in bepaalde Lid-Staten en ook om rekening te houden met de bijzondere produktieomstandigheden in deze sector, steeds zijn opgericht op basis van niet-verbindende regels.

Ten einde de ongunstige gevolgen, die het bestaan van niet bij producentenorganisaties aangesloten producenten op de stabilisatie van de markt kunnen hebben, te beperken, stelt artikel 7 van de basisverordening (2) de Lid-Staten in de gelegenheid om onder bepaalde voorwaarden de afzetregels van een producentenorganisatie verbindend te verklaren (uitbreiding van de regels).

3.8. De Commissie heeft kennis genomen van de opmerkingen van de Rekenkamer over een aantal geconstateerde specifieke gevallen. Zij zal de betrokken Lid-Staten verzoeken ervoor zorg te dragen dat de betrokken producentenorganisaties de communautaire regels in acht nemen of bij gebreke daarvan hun erkenning in te trekken.

De Commissie wijst er eveneens op dat in Denemarken inmiddels een tweede producentenorganisatie is opgericht.

De financiële vergoeding

3.9 - 3.14. De Commissie is het eens met de Rekenkamer dat de toepassing van de communautaire regeling inzake de denaturering van de uit de markt genomen vis, de inachtneming van de communautaire ophoudprijs en de financiële solidariteit lacunes vertoont.

- Ten aanzien van de denaturering van de produkten, heeft de Commissie de betrokken Lid-Staten reeds verzocht alle nodige maatregelen te treffen met het oog op een strikte toepassing van de communautaire regeling ter zake.

- Ten aanzien van het niet in acht nemen door de producentenorganisaties in Italië van de communautaire regeling betreffende de ophoudprijs, heeft de Commissie naar aanleiding van een onderzoek ter plaatse reeds gevraagd om intrekking van de erkenning van een producentenorganisatie.

De Commissie heeft de Italiaanse autoriteiten tevens verzocht haar alle gegevens over het lopende gerechtelijke onderzoek in verband met een producentenorganisatie te doen toekomen. Alle betalingen uit het EOGFL aan deze twee producentenorganisaties zijn geschorst.

De uitstelpremie

3.15. De Commissie wijst erop dat de producentenorganisaties niet verplicht zijn een beroep op de uitstelpremie te doen. Zij kunnen in het kader van hun specifieke marktbeleid besluiten al dan niet daarvan gebruik te maken. Het gebruik van deze premie hangt namelijk af van diverse factoren en met name van de mogelijkheid om de verwerkte produkten later op de markt te kunnen afzetten.

De stimulerende kracht van de premie wordt bepaald door het bedrag daarvan. Bij de vaststelling van dat bedrag dient evenwel rekening te worden gehouden met twee essentiële en moeilijk te verenigen elementen : zo moet de premie enerzijds voor de producentenorganisaties een voldoende stimulans zijn voor verwerking en opslag, terwijl anderzijds de premie geen afbreuk mag doen aan het evenwicht tussen de markt van verse produkten en de markt van verwerkte produkten.

Ten einde de producentenorganisaties ertoe te brengen vaker een beroep te doen op de uitstelpremie, heeft de Commissie de Lid-Staten onlangs een verklarende nota doen toekomen aan de hand waarvan de door de regeling in kwestie geboden mogelijkheden beter kunnen worden beoordeeld.

De speciale uitstelpremie

Door de Lid-Staten in te voeren controle

3.19. De Commissie ontvangt de bij communautaire Verordening (EEG) nr. 3138/82, artikel 13, punt 2, verplicht gestelde mededelingen niet van de hier door de Rekenkamer gecontroleerde diensten doch van de Griekse beheersinstanties.

De rol van de tussenpersonen

3.20. Naar aanleiding van de opmerkingen van de Rekenkamer, zal de Commissie contact opnemen met de betrokken nationale autoriteiten.

Aankoopprijs van sardines, betrokken van producentenorganisaties

3.21. De Commissie wijst erop dat het verplicht is om in het contract de aankoopprijs te vermelden. In de communautaire verordening (artikel 3, lid 1, en artikel 4, lid 1, van Verordening (EEG) nr. 3138/82) wordt dit duidelijk als voorwaarde voor de geldigheid van het contract gesteld.

Andere kostenfactoren mogen in het contract worden vermeld zolang duidelijk wordt gespecifieerd wat de aan de verkoper betaalde nettoprijs is en deze prijs gelijk is aan de ophoudprijs vermeerderd met 5 %. De in de contracten vermelde gegevens worden gecontroleerd door de daartoe door de Lid-Staat aangewezen instantie.

De diensten van de Commissie hebben overigens reeds herhaaldelijk met de aangewezen instanties van de Lid-Staten nagegaan hoe de naleving van de ophoudprijs duidelijker kan worden vastgesteld. De Commissie zal aan de hand van de resultaten van deze besprekingen genoopt kunnen zijn de nodige maatregelen te treffen.

Het beheer van de visbestanden

3.23. De Commissie heeft kunnen verifiëren dat alle Lid-Staten systemen voor het registreren en controleren van de vangst hebben ingevoerd, die de naleving van de quota moeten garanderen. Deze systemen zijn al naar gelang van de Lid-Staten min of meer ontwikkeld; de doeltreffendheid ervan verbetert geleidelijk in de gehele Gemeenschap. In dit verband dient met name te worden gewezen op Nederland dat zich met het oog op de naleving van de quota door de vissers enorm veel moeite heeft getroost en dit in een moeilijke situatie, gezien de omvang van de vloot ten opzichte van de beschikbare visbestanden.

In Frankrijk worden de belangrijkste voorraden (bijvoorbeeld koolvis, haring) in de praktijk tussen de producentenorganisaties verdeeld. De tenuitvoerlegging van een regionaal verdelingsprogramma is uitsluitend taak van de nationale autoriteiten.

3.24. Het door de Rekenkamer aangestipt probleem moet worden opgelost in het algemene kader van de verbetering van de controle van de communautaire activiteiten.

4. CONCLUSIES

4.1. De Commissie blijft haar inspanningen op dit gebied voortzetten, daarbij rekening houdende met de door de Rekenkamer uitgesproken bezorgdheid; zij deelt, wat de door de Rekenkamer geconstateerde nalatigheden aangaat, mede dat zij de Lid-Staten heeft verzocht alle nodige maatregelen te treffen om tot een striktere toepassing van de communautaire bepalingen te komen. Overigens zijn onlangs maatregelen in die richting getroffen zoals het intrekken van de erkenning van producentenorganisaties en het strenger maken van de nationale toepassingsbepalingen.

Ook is op 24 september 1985 (3) bij de Raad een voorstel ingediend voor een verordening die onder meer een striktere toepassing van de handelsnormen moet garanderen.

4.2. Het vrijwillig en autonoom beheer van de markt door de producentenorganisaties vormt een van de belangrijkste uitgangspunten voor de gemeenschappelijke ordening van de markten en gaat gepaard met het recht om al dan niet een producentenorganisatie op te richten en al dan niet daar lid van te worden. Evenzo kan een beroepsorganisatie bij marktinterventie kiezen tussen een stelsel van communautaire prijzen en een stelsel van autonome prijzen.

Deze grondbeginselen zijn door de Raad vastgesteld aan de hand van de praktische behoeften van de sector, die gekenmerkt wordt door enorme verschillen tussen de verschillende regio's, terwijl tevens rekening is gehouden met het in bepaalde Lid-Staten geldende staatsrecht.

Een interessant feit is dat meer dan 70 % van de produktie van de Gemeenschap van de produkten die worden vermeld in bijlage I bij de basisverordening wordt afgezet door producentenorganisaties, die daarbij vrijwel uitsluitend de communautaire ophoudprijs toepassen. Dit vormt een bewijs van het relatieve belang van de producentenorganisaties op de markt in zijn geheel.

(1) Verordening (EEG) nr. 2142/70 van de Raad van 20 oktober 1970 (PB L 236 van 27. 10. 1970, blz. 5), nadien vervangen door Verordening (EEG) nr. 100/76 van de Raad van 19 januari 1976 (PB L 20 van 28. 1. 1976, blz. 1).

(2) PB L 379 van 31. 12. 1981, blz. 1.

(3) Verordening (EEG) nr. 103/76 van de Raad van 19 januari 1976 (PB L 20 van 28. 1. 1976, blz. 29), gewijzigd bij Verordening (EEG) nr. 3166/82 van de Raad van 22 november 1982 (PB L 332 van 27. 11. 1982, blz. 4). Voor één schaaldiersoort Verordening (EEG) nr. 104/76 van de Raad van 19 januari 1976 (PB L 20 van 28. 1. 1976, blz. 35), laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EEG) nr. 3118/85 van 4 november 1985 (PB L 297 van 9. 11. 1985, blz. 3).

(4) Zie de Verordeningen (EEG) :

(a) nr. 105/76 van de Raad van 19 januari 1976 (PB L 20 van 28. 1. 1976, blz. 39) betreffende de erkenning van de producentenorganisaties in de visserijsector,

(b) nr. 2062/80 van de Commissie van 31 juli 1980 (PB L 200 van 1. 8. 1980, blz. 82) inzake de voorwaarden en de procedure voor de erkenning en de intrekking van de erkenning van producentenorganisaties en verenigingen van producentenorganisaties in de visserijsector, recentelijk gewijzigd bij Verordening (EEG) nr. 1995/84 van de Commissie van 12 juli 1984 (PB L 186 van 13. 7. 1984, blz. 23).

(5) Verordening (EEG) nr. 3090/83 van de Commissie van 31 oktober 1983 (PB L 301 van 1. 11. 1983, blz. 65).

(6) Zie de Verordeningen (EEG) :

(a) nr. 2202/82 van de Raad van 28 juli 1982 (PB L 235 van 10. 8. 1982, blz. 1) tot vaststelling van de algemene voorschriften voor de toekenning van een financiële vergoeding voor bepaalde visserijprodukten,

(b) nr. 3137/82 van de Commissie van 19 november 1982 (PB L 335 van 29. 11. 1982, blz. 1) tot vaststelling van de uitvoeringsbepalingen voor de toekenning van de financiële vergoeding voor bepaalde visserijprodukten, en

(c) nr. 1501/83 van de Commissie van 9 juni 1983 (PB L 152 van 10. 6. 1983, blz. 22) betreffende de afzet van bepaalde visserijprodukten waarvoor maatregelen tot regulering van de markt zijn getroffen.

(7) Volgens het bepaalde in artikel 2, lid 1, van Verordening (EEG) nr. 2202/82 van de Raad van 28 juli 1982 (PB L 235 van 10. 8. 1982, blz. 2).

(8) Zie de Verordeningen (EEG) nr. 2203/82 van de Raad van 28 juli 1982 (PB L 235 van 10. 8. 1982, blz. 4) tot vaststelling van de algemene voorschriften voor de toekenning van een uitstelpremie voor bepaalde visserijprodukten en nr. 3321/82 van de Commissie van 9 december 1982 (PB L 351 van 11. 12. 1982, blz. 20) tot vaststelling van de uitvoeringsbepalingen voor de toekenning van een uitstelpremie voor bepaalde visserijprodukten.

(9) Zie de Verordeningen (EEG) :

(a) nr. 2204/82 van de Raad van 28 juli 1982 (PB L 235 van 10. 8. 1982, blz. 7) houdende algemene voorschriften met betrekking tot de toekenning van een speciale uitstelpremie voor sardines en ansjovis uit het MiddelÍlandse-Zeegebied en

(b) nr. 3138/82 van de Commissie van 19 november 1982 (PB L 335 van 29. 11. 1982, blz. 9) tot vaststelling van de uitvoeringsbepalingen inzake de toekenning van een speciale uitstelpremie voor sardines en ansjovis uit het Middellandse-Zeegebied, gewijzigd bij Verordening (EEG) nr. 3646/84 van de Commissie van 21 december 1984 (PB L 335 van 21. 12. 1984, blz. 57).

(10) PB L 24 van 27. 1. 1983, blz. 1.

(11) Zie artikel 8, lid 2, van de Nederlandse verordening van 1973 inzake de denaturering van EEG-basisvissoorten. Zie tevens de briefwisseling tussen het Produktschap voor vis en visprodukten en het ministerie van Landbouw van 15 februari 1984.

(1) COM(85) 513 def. van 24. 9. 1985.

(2) Verordening (EEG) nr. 3796/81.

(3) COM(85) 513 def.