9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 138/1 
I 
(Mededelingen) 
RAAD 
Gecodificeerde  versie  van  Verordening  (EEG)  nr. 1408/71  van  de Raad  van  14 juni  1971 
betreffende  de toepassing  van  de sociale  zekerheidsregelingen  op loontrekkenden  en hun 
gezinnen,  die zich  binnen  de Gemeenschap  verplaatsen 
I. INLEIDING 
In deze  uitgave  worden  de volgende  teksten  gerangschikt: 
— Verordening  (EEG)  nr. 1408/71  van  de Raad  van  14 juni  1971  betreffende  de toe-
passing  van  de sociale  zekerheidsregelingen  op loontrekkenden  en hun  gezinnen,  die 
zich binnen  de Gemeenschap  verplaatsen  [PB  nr. L 149  van  5. 7. 1971,  blz.  2; Deense 
tekst:  EFT,  Specialudgave,  1971  (II),  blz.  366;  Engelse  tekst:  OJ,  Special  edition, 
1971  (II),  blz.  416], 
— de wijzigingen  die voortvloeien  uit de sub  II genoemde  besluiten,  en 
— de rectificaties  als genoemd  sub  III. 
Deze  uitgave  heeft  geen  juridische  waarde.  Aanhalingen  en overwegingen  zijn  derhalve 
achterwege  gelaten. 
De tussen  haakjes  geplaatste  aanduidingen  die naast  een  aantal  bepalingen  worden  gege-
ven, komen  overeen  met  de onder  II en III aangegeven  nummering  en verwijzen  naar  de 
laatste  wijziging  van  Verordening  (EEG)  nr. 1408/71  of naar  de laatste  rectificatie  van 
de betrokken  verordening. 
II. WIJZIGINGEN 
1. Toetredingsakte  [PB  nr. L 73 van  27. 3. 1972,  blz.  14]  en besluit  van  de Raad  van  de 
Europese  Gemeenschappen  van  1 januari  1973  houdende  aanpassing  van  de documen-
ten betreffende  de toetreding  van  nieuwe  Lid-Staten  tot de Europese  Gemeenschap-
pen [PB  nr. L 2 van  1. 1. 1973,  blz.  1] 
2. Verordening  (EEG)  nr. 2864/72  van  de Raad  van  19 december  1972  tot wijziging  van 
Verordening  (EEG)  nr. 1408/71  betreffende  de toepassing  van  de sociale  zekerheids-
regelingen  op loontrekkenden  en hun  gezinnen,  die zich  binnen  de Gemeenschap  ver-
plaatsen  [PB  nr. L 306  van  31.  12.  1972,  blz.  1; Deense  tekst:  EFT,  Specialudgave, 
1972  (31  december),  blz.  12;  Engelse  tekst:  OJ,  Special  edition,  1972  (31  December), 
blz. 15] 
3. Verordening  (EEG)  nr. 1392/74  van  de Raad  van  4 juni  1974  tot wijziging  van  de 
Verordeningen  (EEG)  nr. 1408/71  en nr. 574/72  inzake  de toepassing  van  de sociale 
Nr. C 138/2 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
zekerheidsregelingen  op loontrekkenden  en hun  gezinnen,  die  zich  binnen  de Ge-. 
meenschap  verplaatsen  [PB  nr. L 152  van 8. 6. 1974,  blz.  1] 
4. Verordening  (EEG)  nr. 1209/76  van  de Raad  van  30 april  1976  tot wijziging  van de 
Verordeningen  (EEG)  nr. 1408/71  en nr. 574/72  inzake  de toepassing  van  de sociale 
zekerheidsregelingen  op loontrekkenden  en hun  gezinnen,  die  zich  binnen  de Ge-
meenschap  verplaatsen  [PB  nr. L 138  van 26. 5. 1976,  blz.  1] 
5. Verordening  (EEG)  nr. 2595/77  van  de Raad  van  21 november  1977  tot wijziging 
van de Verordeningen  (EEG)  nr. 1408/71  en nr. 574/72  inzake  de toepassing  van  de 
sociale  zekerheidsregelingen  op loontrekkenden  en hun  gezinnen,  die zich  binnen  de 
Gemeenschap  verplaatsen  [PB  nr. L 302  van 26. 11. 1977,  blz.  1] 
6. Verordening  (EEG)  nr. 1517/79  van  de Raad  van  16 juli 1979  tot wijziging  van  de 
Verordeningen  (EEG)  nr. 1408/71  en nr. 574/72  inzake  de toepassing  van  de sociale 
zekerheidsregelingen  op loontrekkenden  en hun  gezinnen,  die  zich  binnen  de Ge-
meenschap  verplaatsen  [PB  nr. L 185  van 21. 7. 1979,  blz.  1] 
III. RECTIFICATIES 
Tekst  in verscheidene  talen 
C 1 Rectificatie  van  Verordening  (EEG)  nr. 1408/71  (voor  wat  betreft  artikel  1, ali-
nea f), van de verordening) 
[Duitse,  Franse,  Italiaanse  en Nederlandse  tekst:  PB nr. L 128  van  15.  5. 1973, 
blz. 22; Deense  en Engelse  tekst:  PB nr. L 148  van 5. 6. 1974,  blz.  35] 
Deense  tekst 
C 10 Eerste  rectificatie  van Verordening  (EEG)  nr. 1408/71 
[Supplement  til EFT,  Specialudgave  1952-1972,  december  1973,  s. 39] 
C 11 Tweede  rectificatie  op Verordening  (EEG)  nr. 1408/71 
[EFT  nr. L 82 af 27. 3. 1980,  s. 1] 
C 12 Rectificatie  van de bepalingen  van  Verordening  (EEG)  nr. 1408/71  opgenomen  in 
de Toetredingsakte 
[EFT  nr. L 82 af 27. 3. 1980,  s. 49] 
C 13 Rectificatie  van Verordening  (EEG)  nr. 2864/72 
[EFT  nr. L 82 af 27. 3. 1980,  s. 46] 
C 14 Rectificatie  van Verordening  (EEG)  nr. 1392/74 
[EFT  nr. L 82 af 27. 3. 1980,  s. 64] 
Duitse  tekst 
C 20 Rectificatie  van Verordening  (EEG)  nr. 1408/71 
[AB1.  Nr. L 82 vom  27. 3. 1980,  S. 1] 
C 21 Rectificatie  van de bepalingen  van  Verordening  (EEG)  nr. 1408/71  opgenomen  in 
de Toetredingsakte 
[AB1.  Nr. L 82 vom  27. 3. 1980,  S. 9] 
C 22 Rectificatie  van Verordening  (EEG)  nr. 2864/72 
[AB1.  Nr. L 82 vom  27. 3. 1980,  S. 14] 
C 23 Rectificatie  van Verordening  (EEG)  nr. 2595/77 
[AB1.  Nr. L 82 vom  27. 3. 1980,  S. 16] 
Engelse  tekst 
C 40 Rectificatie  van Verordening  (EEG)  nr. 1408/71 
[OJ No L 82, 27. 3. 1980,  p. 1] 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 138/3 
C 41 Rectificatie  van de bepalingen  van Verordening  (EEG)  nr. 1408/71  opgenomen  in 
de Toetredingsakte 
[OJ No L 82, 27. 3. 1980,  p. 13] 
G 42 Rectificatie  van Verordening  (EEG)  nr. 2864/72 
[OJ No L 82, .27. 3. 1980,  p. 49] 
C 43 Rectificatie  van Verordening  (EEG)  nr. 1392/74 
[OJ No L 82, 27. 3. 1980,  p. 57] 
Franse  tekst 
C 60 Rectificatie  van Verordening  (EEG)  nr. 1408/71 
[JO n° L 82 du 27. 3. 1980,  p. 1] 
C 61 Rectificatie  van de bepalingen  van Verordening  (EEG)  nr. 1408/71  opgenomen  in 
de Toetredingsakte 
[JO n° L 82 du 27. 3. 1980,  p. 3] 
C 62 Rectificatie  van Verordening  (EEG)  nr. 2864/72 
[JO n° L 82 du 27. 3. 1980,  p. 6] 
Italiaanse  tekst 
C 70 Rectificatie  van Verordening  (EEG)  nr. 1408/71 
[GU n. L 82 del 27. 3. 1980,  pag.  1] 
C 71 Rectificatie  van de bepalingen  van Verordening  (EEG)  nr. 1408/71  opgenomen  in 
de Toetredingsakte 
[GU n. L 82 del 27. 3. 1980,  pag.  3] 
Nederlandse  tekst 
C 80 Rectificatie  van Verordening  (EEG)  nr. 1408/71 
[PB nr. L 82 van 27. 3. 1980,  blz. 1] 
C 81 Rectificatie  van de bepalingen  van Verordening  (EEG)  nr. 1408/71  opgenomen  in 
de Toetredingsakte 
[PB nr. L 82 van 27. 3. 1980,  blz. 6] 
C 82 Rectificatie  van Verordening  (EEG)  nr. 2864/72 
[PB nr. L 82 van 27. 3. 1980,  blz. 12] t 
C 83 Rectificatie  van Verordening  (EEG)  nr. 1209/76 
[PB nr. L 82 van 27. 3. 1980,  blz. 14] 
C 84 Rectificatie  van Verordening  (EEG)  nr. 2595/77 
[PB nr. L 82 van 27. 3. 1980,  blz. 15] 
Nr. C 138/4 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
Verordening  (EEG)  nr. 1408/71  van  de Raad  van  14 juni  1971  betreffende  de 
toepassing  van de sociale  zekerheidsregelingen  op loontrekkenden  en hun  gezinnen, 
die zich  binnen  de Gemeenschap  verplaatsen 
Bladzijde 
TITEL  I: ALGEMENE  BEPALINGEN  (Artikelen  1 t/m 12) 6 
TITEL  II: VASTSTELLING  VAN  DE  TOE  TE  PASSEN  WETGEVING  (Artikelen 
13 t/m 17) 10 
TITEL  III:  BIJZONDERE  BEPALINGEN  MET  BETREKKING  TOT  DE  VERSCHIL-
LENDE  SOORTEN  PRESTATIES 
Hoofdstuk  1: Ziekte  en moederschap 
Afdeling  1: Gemeenschappelijke  bepalingen  (Artikel  18) 13 
Afdeling  2: Werknemers  en hun  gezinsleden  (Artikelen  19 t/m 
24) 13 
Afdeling  3: Werklozen  en hun  gezinsleden  (Artikel  25) 15 
Afdeling  4: Aanvragers  van  een  pensioen  of rente,  en hun  ge-
zinsleden  (Artikel  26) 16 
Afdeling  5: Pensioen-  of rentetrekkers  en hun  gezinsleden  (Arti-
kelen  27 t/m  34) 16 
Afdeling  6: Diverse  bepalingen  (Artikel  35) 18 
Afdeling  7: Vergoedingen  tussen  organen  onderling  (Artikel  36) 18 
Hoofdstuk  2: Invaliditeit 
Afdeling  1: Werknemers  die  uitsluitend  onderworpen  zijn  aan 
wettelijke  regelingen  volgens  welke  het bedrag  der 
invaliditeitsuitkeringen  onafhankelijk  is van de duur 
der tijdvakken  van  verzekering  (Artikelen  37 t/m  . 
39) 19. 
Afdeling  2: Werknemers,  die onderworpen  zijn  hetzij  uitsluitend 
aan wettelijke  regelingen  volgens  welke  het bedrag 
der invaliditeitsuitkeringen  afhankelijk  is van  de 
duur  der tijdvakken  van  verzekering  of van  wonen, 
hetzij  aan wettelijke  regelingen  van  dit type  en van 
het in afdeling  1 bedoelde  type  (Artikel  40) 19 
Afdeling  3: Toeneming  van de invaliditeit  (Artikel  41) 20 
Afdeling  4: Hervatting  van  uitkeringen  na schorsing  of intrek-
king  Omzetting  van  invaliditeitsuitkeringen  in 
ouderdomsuitkeringen  (Artikelen  42 en 43) .........  21 
Hoofdstuk  3: Ouderdom  en overlijden  (Pensioenen)  (Artikelen  44 t/m 51) 21 
Hoofdstuk  4: Arbeidsongevallen  en beroepsziekten 
Afdeling  1: Recht  op prestaties  (Artikelen  52 t/m 59) 25 
Afdeling  2: Verergering  van een beroepsziekte  waarvoor  schade-
loosstelling  plaatsvindt  (Artikel  60) 27 
Afdeling  3: Diverse  bepalingen  (Artikelen  61 en 62) 27 
Afdeling  4: Vergoedingen  tussen  organen  onderling  (Artikel  63) 28 
Hoofdstuk  5: Uitkeringen  bij overlijden  (Artikelen  64 t/m  66) 28 
Hoofdstuk  6: Werkloosheid 
Afdeling  1: Gemeenschappelijke  bepalingen  (Artikelen  67 en 68) 29 
Afdeling  2: Werklozen  die zich  naar  het grondgebied  van  een 
andere  dan  de bevoegde  Lid-Staat  begeven  (Artike-
len 69 en 70) 30 
9.6.80  Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen  Nr.  C 138/5 
Afdeling  3: Werklozen  die tijdens  het verrichten  van  hun  laatste 
werkzaamheden  op het grondgebied  van  een  andere 
dan de bevoegde  Lid-Staat  woonden  (Artikel  71) ... 31 
Hoofdstuk  7: Gezins-  en kinderbijslagen  voor  werknemers  en werklozen 
Afdeling  1: Gemeenschappelijke  bepaling  (Artikel  72) 31 
Afdeling  2: Werknemers  en werklozen  wier  gezinsleden  op het 
grondgebied  van  een  andere  dan  de bevoegde  Lid-
Staat  wonen  (Artikelen  73 t/m 76) 31 
Hoofdstuk  8: Bijslagen  voor  kinderen  die ten laste  komen  van pensioen-  of ren-
tetrekkers  en voor  wezen  (Artikelen  77 t/m 79) 32 
TITEL  IV:  ADMINISTRATIEVE  COMMISSIE  VOOR  DE  SOCIALE  ZEKERHEID 
VAN  MIGRERENDE  WERKNEMERS  (Artikelen  80 en 81) 34 
TITEL  V: RAADGEVEND  COMITÉ  VOOR  DE  SOCIALE  ZEKERHEID  VAN  MI-
GRERENDE  WERKNEMERS  (Artikelen  82 en 83) 35 
TITEL  VI: DIVERSE  BEPALINGEN  (Artikelen  84 t/m 93) 36 
TITEL  VII:  OVERGANGS-  EN SLOTBEPALINGEN  (Artikelen  94 t/m  99) 38 
BIJLAGEN 
Bijlage  I: Bijzondere  uitkeringen  bij geboorte  welke  krachtens  artikel  1, sub u), zijn  uitgeslo-
ten van de werkingssfeer  van de verordening  40 
Bijlage  II: Bepalingen  van  verdragen  inzake  sociale  zekerheid  welke  van  toepassing  blijven 
ongeacht  het bepaalde  in artikel  6 van  de verordening  — Bepalingen  van  verdragen  inzake 
sociale  zekerheid  waarvan  de toepassing  niet  wordt  uitgebreid  tot allen  op wie  de verorde-
ning van toepassing  is 41 
Bijlage  III: Wettelijke  regelingen,  bedoeld  in artikel  37, lid 1, van  de verordening  volgens 
welke  het bedrag  van de invaliditeitsuitkeringen  onafhankelijk  is van de duur  der tijdvakken 
van verzekering  48 
Bijlage  IV:  Overeenstemming  tussen  de wettelijke  regelingen  van  de Lid-Staten  inzake  de 
voorwaarden  omtrent  de toestand  van invaliditeit  49 
Bijlage  V: Bijzonderheden  voor  de toepassing  van de wetgevingen  van bepaalde  Lid-Staten  . 53 
Nr. C 138/6 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
TITEL  I 
ALGEMENE  BEPALINGEN 
Artikel  1 (1)  (2) (C 1) 
(C 80) (C 81) 
Definities 
Voor  de toepassing  van deze  verordening: 
a) wordt  onder  „werknemer"  verstaan  ieder: 
i) die verplicht  of vrijwillig  voortgezet  verze-
kerd  is tegen  een  of meer  gebeurtenissen,  be-
horende  tot de takken  van  een  stelsel  van so-
ciale  zekerheid  dat  op loontrekkenden  van 
toepassing  is, met  uitzondering  van  de in bij-
lage V opgenomen  beperkingen, 
ii) die in het kader  van  een  stelsel  van  sociale 
zekerheid  dat  voor  alle  ingezetenen  of voor 
de gehele  beroepsbevolking  geldt,  verplicht 
verzekerd  is tegen  een of meer  gebeurtenissen 
behorende  tot de takken  van  sociale  zeker-
heid waarop  deze  verordening  van toepassing 
is, 
— wanneer  hij door  de wijze  van  beheer  of 
van financiering  van  dit stelsel  als loon-
trekkende  kan  worden  onderkend,  dan 
wel, 
— indien  dergelijke  criteria  niet  aanwezig 
zijn,  wanneer  hij in het  kader  van  een 
voor  loontrekkenden  ingesteld  stelsel 
verplicht  of vrijwillig  voortgezet  verze-
kerd  is tegen  een  andere  in bijlage  V om-
schreven  gebeurtenis, 
iii) die,  in het kader  van  een  stelsel  van  sociale 
zekerheid  van  een  Lid-Staat  ingesteld  voor 
loontrekkenden  of voor  alle  ingezetenen  of 
voor  bepaalde  categorieën  ingezetenen,  vrij-
willig  verzekerd  is tegen  een  of meer  gebeur-
tenissen  behorende  tot de takken  van  sociale 
zekerheid  waarop  deze  verordening  van  toe-
passing  is, indien  hij tevoren  in het kader  van 
een voor  loontrekkenden  ingesteld  stelsel  van 
dezelfde  Lid-Staat  verplicht  verzekerd  is ge-
weest  tegen  dezelfde  gebeurtenis; 
b) wordt  onder  „grensarbeider"  verstaan  iedere 
werknemer  die werkzaam  is op het grondgebied 
van een  Lid-Staat  en woont  op het grondgebied 
van een  andere  Lid-Staat,  waarheen  hij in begin-
sel dagelijks  of ten minste  eenmaal  per week  te-
rugkeert;  de grensarbeider  die door  de onderne-
ming  waaraan  hij normaal  is verbonden,  op het grondgebied  van  dezelfde  of een  andere  Lid-
Staat  wordt  gedetacheerd,  behoudt  echter  gedu-
rende  een  tijdvak  van  ten hoogste  vier  maanden 
de hoedanigheid  van  grensarbeider,  ook  al kan 
hij tijdens  deze  detachering  niet  dagelijks  of niet 
ten minste  eenmaal  per  week  terugkeren  naar 
zijn woonplaats; 
c) wordt  onder  „seizoenarbeider"  verstaan  de werk-
nemer  die zich  begeeft  naar  het grondgebied  van 
een andere  Lid-Staat  dan  die,  op het grondgebied 
waarvan  hij woont,  ten einde  aldaar  voor  reke-
ning  van  een  onderneming  of een  werkgever  uit 
deze  Staat  seizoenarbeid  te verrichten  voor  een 
tijdvak  dat in geen  geval  langer  dan  acht  maan-
den mag  duren,  en die  gedurende  zijn  werk-
zaamheden  op het.grondgebied  van  bedoelde 
Staat  verblijft;  onder  seizoenarbeid  wordt  ver-
staan  arbeid  die van het seizoen  afhankelijk  is en 
elk jaar  automatisch  terugkeert; 
d) heeft  de term  „vluchteling"  de betekenis  welke 
daaraan  wordt  toegekend  in artikel  1 van het op 
28 juli 1951  te Genève  ondertekende  Verdrag  be-
treffende  de status  van vluchtelingen; 
e) heeft  de term  „staatloze"  de betekenis  welke 
daaraan  wordt  toegekend  in artikel  1 van het op 
28 september  1954  te New-York  ondertekende 
Verdrag  betreffende  de status  van staatlozen; 
f) wordt  onder  „gezinslid"  verstaan  iedere  persoon 
die in de wetgeving  krachtens  welke  de prestaties 
worden  verleend  of, in de gevallen  bedoeld  in ar-
tikel 22, lid 1, sub a), en artikel  31, in de wetge-
ving van  de Lid-Staat  op het grondgebied  waar-
van hij woont,  als gezinslid  wordt  aangemerkt  of 
erkend,  of als huisgenoot  wordt  aangeduid;  in-
dien deze  wetgevingen  echter  uitsluitend  als ge-
zinslid  of huisgenoot  beschouwen  degene  die bij 
de werknemer  inwoont,  wordt  aan  deze  voor-
waarde  geacht  te zijn  voldaan,  wanneer  de be-
trokkene  in hoofdzaak  op kosten  van  bedoelde 
werknemer  wordt  onderhouden; 
g) wordt  onder  „nagelaten  betrekking"  verstaan 
iedere  persoon  die  in de wetgeving  krachtens 
welke  de prestaties  worden  verleend,  als nagela-
ten betrekking  wordt  aangemerkt  of erkend;  in-
dien deze  wetgeving  echter  uitsluitend  als nagela-
ten betrekking  beschouwt  degene  die bij de over-
leden  werknemer  inwoonde,  wordt  aan  deze 
voorwaarde  geacht  te zijn  voldaan  wanneer  de 
betrokkene  in hoofdzaak  op kosten  van  de over-
leden  werknemer  werd  onderhouden; 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 138/7 
h) wordt  onder  „woonplaats"  verstaan  de normale 
verblijfplaats; 
i) wordt  onder  „verblijfplaats"  verstaan  de tijdelijke 
verblijfplaats; 
j) worden  ten  aanzien  van  elke  Lid-Staat  onder 
„wetgeving"  of „wettelijke  regeling"  verstaan  de 
bestaande  of toekomstige  wetten,  regelingen,  sta-
tutaire  bepalingen  en alle  andere  uitvoeringsmaat-
regelen,  welke  betrekking  hebben  op de in arti-
kel 4, leden  1 en 2, bedoelde  takken  en stelsels 
van sociale  zekerheid. 
Onder  deze  term  vallen  niet  de bestaande  of toe-
komstige  contractuele  bepalingen,  ongeacht  of 
deze  al dan  niet  bij een  besluit  van  de overheid 
algemeen  verbindend  zijn  verklaard,  dan  wel  een 
ruimere  werkingssfeer  hebben  verkregen.  Ten 
aanzien  van contractuele  bepalingen 
i) welke  de verplichte  deelneming  aan  een  ver-
zekering  voortvloeiende  uit de in de vorige 
subalinea  bedoelde  wetten  of regelingen  be-
ogen,  of 
ii) waarbij  een stelsel  wordt  ingevoerd  dat wordt 
beheerd  door  hetzelfde  orgaan  als het orgaan 
dat het beheer  voert  over  de stelsels  die zijn 
ingevoerd  door  de in de vorige  subalinea  be-
doelde  wetten  of regelingen, 
kan deze  beperking  te allen  tijde  worden  opgehe-
ven door  een  verklaring  van  de betrokken  Lid-
Staat  waarin  dergelijke  regelingen  waarop  deze 
verordening  wel  van  toepassing  is, worden  ver-
meld.  Van  deze  verklaring  vindt  overeenkomstig 
artikel  96 kennisgeving  en bekendmaking  plaats. 
De bepalingen  van  de vorige  subalinea  mogen 
niet tot gevolg  hebben  dat de regelingen  waarop 
Verordening  nr.  3 van  toepassing  was,  aan  de 
werkingssfeer  van deze  verordening  worden  ont-
trokken; 
k) wordt  onder  „verdrag  inzake  sociale  zekerheid" 
verstaan  elke  bilaterale  of multilaterale  overeen-
komst  welke  op het gebied  van  de sociale  zeker-
heid,  voor  alle  in artikel  4, leden  1 en 2, bedoelde 
takken  en stelsels,  of een  deel  daarvan,  uitslui-
tend voor  twee  of meer  Lid-Staten  verbindend  is 
of zal zijn,  alsmede  elke  zodanige  multilaterale 
overeenkomst  welke  voor  ten  minste  twee  Lid-
Staten  en één  of meer  andere  Staten  verbindend 
is of zal zijn,  alsmede  akkoorden  van  elke  aard, 
welke  in het kader  van  bovenbedoelde  overeen-
komsten  zijn  of worden  gesloten; 
1) wordt  ten aanzien  van  elke  Lid-Staat  onder  „be-
voegde  autoriteit"  verstaan  de minister  of mi-
nisters,  dan  wel  een  andere  daarmede  vergelijk-
bare  autoriteit,  onder  wie  op het gehele  grondge-
bied van  de betrokken  Staat  of op een  deel  daar-
van, de regelingen  inzake  sociale  zekerheid  res-
sorteren; m) wordt  onder  „Administratieve  Commissie"  ver-
staan  de Commissie  bedoeld  in artikel  80; 
n) wordt  ten aanzien  van  elke  Lid-Staat  onder  „or-
gaan"  verstaan  het  lichaam  of de  autoriteit, 
welke  belast  is met  de uitvoering  van  de gehele 
wetgeving  of een  deel  daarvan; 
o) wordt  onder  „bevoegd  orgaan"  verstaan: 
i) het  orgaan  waarbij  de betrokkene  is aangeslo-
ten op het  tijdstip  waarop  hij om prestaties 
verzoekt,  of 
ii) het  orgaan  dat  aan  de betrokkene  prestaties 
verschuldigd  is of zou  zijn  indien  hij of ,één 
of meer  van  zijn  gezinsleden  woonden  op het 
grondgebied  van  de Lid-Staat,  waarop  zich 
dit orgaan  bevindt,  of 
iii) het  door  de bevoegde  autoriteit  van  de be-
trokken  Lid-Staat  aangewezen  orgaan,  of 
iv) indien  het een  regeling  betreft  inzake  de ver-
plichtingen  van  de werkgever  ten aanzien  van 
de in artikel  4, lid 1, bedoelde  prestaties,  de 
werkgever  of de in zijn  rechten  gesubro-
geerde  verzekeraar,  dan  wel  bij ontstentenis 
van dezen,  het lichaam  of de autoriteit  welke 
door  de bevoegde  autoriteit  van  de betrokken 
Lid-Staat  is aangewezen; 
p) worden  onder  „orgaan  van  de woonplaats"  en 
„orgaan  van  de verblijfplaats"  verstaan,  het  or-
gaan  dat  ter plaatse  waar  de betrokkene  woont, 
bevoegd  is de prestaties  te verlenen,  respectieve-
lijk het orgaan  dat  ter plaatse  waar  de betrok-
kene  verblijft,  bevoegd  is de prestaties  te verle-
nen, volgens  de wetgeving  welke  door  dit orgaan 
wordt  toegepast,  of, indien  een  zodanig  orgaan 
niet bestaat,  het door  de bevoegde  autoriteit  van 
de betrokken  Lid-Staat  aangewezen  orgaan; 
q) wordt  onder  „bevoegde  Staat"  verstaan  de Lid-
Staat  op het grondgebied  waarvan  het bevoegde 
orgaan  zich  bevindt; 
r) worden  onder  „tijdvakken  van  verzekering"  ver-
staan  de tijdvakken  van  premie-  of bijdragebeta-
ling of van  arbeid  welke  als zodanig  worden  om-
schreven  of aangemerkt  ingevolge  de wetgeving 
waaronder  zij zijn  vervuld,  of geacht  worden  te 
zijn vervuld,  alsmede  alle  met  deze  tijdvakken  ge-
lijkgestelde  tijdvakken,  voor  zover  zij als zodanig 
door  deze  wetgeving  zijn  erkend; 
s) worden  onder  „tijdvakken  van  arbeid"  verstaan 
de tijdvakken  welke  als  zodanig  worden  om-
schreven  of aangemerkt  ingevolge  de wetgeving 
waaronder  zij zijn  vervuld,  alsmede  alle  met  deze 
tijdvakken  gelijkgestelde  tijdvakken,  voor  zover 
zij als zodanig  door  deze  wetgeving  zijn  erkend; 
s bis)  worden  onder  „tijdvakken  van  wonen"  ver-
staan  de tijdvakken  welke  als zodanig  worden 
omschreven  of aangemerkt  ingevolge  de wet-
Nr. C 138/8 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
geving  waaronder  zij  zijn  vervuld,  of geacht 
worden  te zijn  vervuld; 
t) worden  onder  „prestaties",  „uitkeringen",  „ver-
strekkingen",  „pensioenen"  en „renten"  verstaan 
alle prestaties,  uitkeringen,  verstrekkingen,  pen-
sioenen  en renten,  met  inbegrip  van  alle  bedragen 
ten laste  van  de openbare  middelen,  verhogingen 
in verband  met  aanpassing  aan  het loon-  of prijs-
niveau  of aanvullende  uitkeringen,  zulks  behou-
dens  het  bepaalde  in titel  III,  alsmede  de als af-
koopsom  uitgekeerde  bedragen  welke  in de plaats 
kunnen  treden  van  de pensioenen  of renten,  en 
de terugstortingen  van  premies  of bijdragen; 
u) i)  worden  onder  „gezinsbijslagen"  verstaan,  alle 
verstrekkingen  of uitkeringen  ter bestrijding 
van de gezinslasten  in het  kader  van  een  in 
artikel  4, lid 1, sub h), bedoelde  wettelijke  re-
geling,  met  uitzondering  van  de in bijlage  I 
vermelde  bijzondere  uitkeringen  bij geboorte; 
ii) worden  onder  „kinderbijslag"  verstaan,  de 
periodieke  uitkeringen  welke  uitsluitend  op 
grond  van  het aantal  gezinsleden  en eventueel 
van hun  leeftijd  worden  toegekend; 
v) wordt  onder  „uitkering  bij overlijden"  verstaan 
elk bedrag  ineens  dat  in geval  van  overlijden 
wordt  uitgekeerd,  met  uitzondering  van  de sub  t) 
bedoelde  bedragen  welke  als afkoopsom  worden 
uitgekeerd. 
Artikel  2 
Personele  werkingssfeer 
1. Deze  verordening  is van  toepassing  op werkne-
mers  op wie  de wetgeving  van  een  of meer  Lid-Staten 
van toepassing  is of geweest  is, en die  onderdanen 
van een  der  Lid-Staten,  dan  wel  op het  grondgebied 
van een  der  Lid-Staten  wonende  staatlozen  of vluch-
telingen  zijn,  alsmede  op hun  gezinsleden  en op hun 
nagelaten  betrekkingen. 
2. Voorts  is deze  verordening  van  toepassing  op 
nagelaten  betrekkingen  van  werknemers  op wie  de 
wetgeving  van  één  of meer  Lid-Staten  van  toepassing 
is geweest,  ongeacht  de nationaliteit  van  deze  werk-
nemers,  wanneer  hun  nagelaten  betrekkingen  onder-
danen  van  een  der  Lid-Staten  dan  wel  op het grond-
gebied  van  een  der  Lid-Staten  wonende  staatlozen  of 
vluchtelingen  zijn. 
3. Deze  verordening  is van toepassing  op ambtena-
ren en op personeel  dat volgens  de toepasselijke  wet-
geving  met  hen  gelijkgesteld  is, voor  zover  zij onder-
worpen  zijn  of geweest  zijn  aan  de wettelijke  regelin-
gen van  een  Lid-Staat,  waarop  deze  verordening  van 
toepassing  is. 
Artikel  3 (C  80) 
Gelijkheid  van behandeling 
1. Personen  die  op het  grondgebied  van  een  der 
Lid-Staten  wonen  en op wie  de bepalingen  van  deze verordening  van  toepassing  zijn,  hebben  de rechten 
en verplichtingen  voortvloeiende  uit de wetgeving  van 
elke Lid-Staat  onder  dezelfde  voorwaarden  als de on-
derdanen  van  die  Staat,  behoudens  bijzondere  bepa-
lingen  van  deze  verordening. 
2. Het  voorgaande  lid  is van  toepassing  op het 
recht  om  leden  van  de organen  der  sociale  zeker-
heidsinstellingen  te kiezen  of deel  te hebben  in hun 
benoeming,  doch  doet  geen  afbreuk  aan  de bepalin-
gen van  de wetgeving  van  enige  Lid-Staat  betreffende 
de verkiesbaarheid  en de wijze  van  benoeming  van  de 
betrokkenen  in deze  organen. 
3. De  rechten,  voortvloeiende  uit bepalingen  van 
verdragen  inzake  sociale  zekerheid  welke  krachtens 
artikel  7, lid 2, sub  c), van  toepassing  blijven,  alsmede 
uit bepalingen  van  verdragen,  welke  krachtens  artikel 
8, lid 1, worden  gesloten,  worden  uitgebreid  tot allen 
op wie  deze  verordening  van  toepassing  is, tenzij  in 
bijlage  II anders  wordt  bepaald. 
Artikel  4 
Materiële  werkingssfeer 
1. Deze  verordening  is van  toepassing  op alle  wet-
telijke  regelingen  betreffende  de volgende  takken  van 
sociale  zekerheid: 
a) prestaties  bij ziekte  en moederschap; 
b) prestaties  bij invaliditeit,  met  inbegrip  van  die  tot 
instandhouding  of verbetering  van  de verdiencapa-
citeit; 
c) uitkeringen  bij ouderdom; 
d) uitkeringen  aan  nagelaten  betrekkingen; 
e) prestaties  bij arbeidsongevallen  en beroepsziekten; 
f) uitkeringen  bij overlijden; 
g) werkloosheidsuitkeringen; 
h) gezinsbijslagen. 
2. Deze  verordening  is van  toepassing  op de alge-
mene  en bijzondere  stelsels  van  sociale  zekerheid, 
welke  al of niet  op premie-  of bijdragebetaling  berus-
ten, alsmede  op de regelingen  betreffende  de verplich-
tingen  van  de werkgever  of de reder  met  betrekking 
tot de in lid 1 bedoelde  prestaties. 
3. Het  bepaalde  in titel  III laat  evenwel  onverlet  de 
bepalingen  in de wetgeving  van  elke  Lid-Staat  met  be-
trekking  tot de verplichtingen  van  de reder. 
4. Deze  verordening  is noch  op de sociale  en me-
dische  bijstand,  noch  op de regelingen  betreffende 
prestaties  aan  slachtoffers  van  oorlogshandelingen  of 
de gevolgen  daarvan,  noch  op de bijzondere  regelin-
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr.C  138/9 
gen voor  ambtenaren  of met  hen  gelijkgestelden  van 
toepassing. c) de in bijlage  II vermelde  bepalingen  van  verdragen 
inzake  sociale  zekerheid. 
Artikel  5 Artikel  8 
Verklaringen  van  de Lid-Staten  betreffende  de werkingssfeer 
van deze  verordening 
De Lid-Staten  vermelden  de in artikel  4, leden  1 en 2, 
bedoelde  wettelijke  regelingen  en stelsels,  de in artikel 
50 bedoelde  minimumuitkeringen,  alsmede  de in de 
artikelen  77 en 78 bedoelde  bijslagen  in verklaringen, 
waarvan  overeenkomstig  artikel  96 kennisgeving  en 
bekendmaking  plaatsvindt. 
Artikel  6 
Verdragen  inzake  sociale  zekerheid  waarvoor  deze  verorde-
ning  in de plaats  treedt 
Deze  verordening  treedt,  onder  voorbehoud  van  het 
bepaalde  in de artikelen  7, 8 en 46, lid 4, wat  de per-
sonele  zowel  als de materiële  werkingssfeer  betreft,  in 
de plaats  van  elk  verdrag  inzake  sociale  zekerheid 
dat: 
a) hetzij  uitsluitend  voor  twee  of meer  Lid-Staten 
verbindend  is; 
b) hetzij  voor  ten minste  twee  Lid-Staten  en een  of 
meer  andere  Staten  verbindend  is, voor  zover  het 
gevallen  betreft,  welke  geregeld  kunnen  worden 
zonder  tussenkomst  van  enig  orgaan  van  een  de-
zer laatstgenoemde  Staten. 
Artikel  7 
Internationale  bepalingen  welke  deze  verordening  onverlet 
laat 
1. Deze  verordening  laat  onverlet  de verplichtingen 
welke  voortvloeien  uit: 
a) enig  door  de  Internationale  Arbeidsconferentie 
aanvaard  verdrag,  dat  na bekrachtiging  door  een 
of meer  Lid-Staten  aldaar  in werking  is getreden; 
b) de Europese  interimovereenkomsten  van  11 de-
cember  1953  inzake  sociale  zekerheid,  gesloten 
tussen  de Staten  welke  lid zijn  van  de Raad  van 
Europa. 
2. Ongeacht  het  bepaalde  in artikel  6 blijven  van 
toepassing: 
a) het  Verdrag  van  27 juli  1950  betreffende  de so-
ciale  zekerheid  van  Rijnvarenden,  herzien  op 13 
februari  1961; 
b) het  Europese  Verdrag  van  9 juli 1956  betreffende 
de sociale  zekerheid  van  arbeiders  wferkzaam  bij 
het internationale  vervoer; Het sluiten  van overeenkomsten  tussen  Lid-Staten 
1. Twee  of meer  Lid-Staten  kunnen  onderling, 
voor  zover  daaraan  behoefte  bestaat,  overeenkomsten 
sluiten  welke  op de beginselen  en de geest  van  deze 
verordening  berusten. 
2. Door  iedere  Lid-Staat  wordt,  overeenkomstig 
artikel  96, lid 1, kennisgeving  gedaan  van  elke  over-
eenkomst  welke  op grond  van  lid 1 tussen  hem  en een 
andere  Lid-Staat  is gesloten. 
Artikel  9 (2)  (C 80) 
Toelating  tot de vrijwillige  of vrijwillig  voortgezette  verzeke-
ring 
1. De  bepalingen  van  de wetgeving  van  een  Lid-
Staat  welke  de toelating  tot de vrijwillige  of vrijwillig 
voortgezette  verzekering  afhankelijk  stellen  van  het 
wonen  op het  grondgebied  van  deze  Staat,  gelden 
niet voor  werknemers  op wie  deze  verordening  van 
toepassing  is en die  wonen  op het  grondgebied  van 
een andere  Lid-Staat,  mits  zij ooit  tevoren  aan  de 
wetgeving  van  eerstbedoelde  Staat  onderworpen  zijn 
geweest. 
2. Indien  de wetgeving  van  een  Lid-Staat  de toela-
ting tot de vrijwillige  of vrijwillig  voortgezette  verze-
kering  afhankelijk  stelt  van  de vervulling  van  tijdvak-
ken van  verzekering,  worden,  voor  zover  nodig,  de 
tijdvakken  van  verzekering  of van  wonen  welke 
krachtens  de wetgeving  van  een  andere  Lid-Staat  ver-
vuld zijn,  in aanmerking  genomen  alsof  het  tijdvak-
ken van  verzekering  betrof  welke  krachtens  de wetge-
ving  van eerstbedoelde  Staat  vervuld  waren. 
Artikel  10 (C  80) 
Opheffing  van  de bepalingen  inzake  de woonplaats  — In-
vloed  van  de verplichte  verzekering  op de terugbetaling  van 
bijdragen  of premies 
1. Tenzij  in deze  verordening  anders  is bepaald, 
kunnen  de uitkeringen  bij invaliditeit,  ouderdom  of 
de uitkeringen  aan  nagelaten  betrekkingen,  de renten 
bij arbeidsongevallen  of beroepsziekten  en de uitke-
ringen  bij overlijden,  verkregen  op grond  van  een 
wettelijke  regeling  van  een  of meer  Lid-Staten,  op 
generlei  wijze  worden  verminderd,  gewijzigd,  ge-
schorst,  ingetrokken  of verbeurd  verklaard  op grond 
Van het feit  dat de rechthebbende  op het grondgebied 
van een  andere  Lid-Staat  woont  dan  die,  op het 
Nr.C  138/10 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 /"• 
grondgebied  waarvan  zich  het  orgaan  bevindt  dat 
deze  uitkering  verschuldigd  is. 
De voorgaande  alinea  is eveneens  van  toepassing  op 
de afkoopsommen  welke  bij hertrouwen  worden  toe-
gekend  aan  een  weduwe  of weduwnaar,  die recht  had 
op een weduwen-  of weduwnaarspensioen  of -rente. 
2. Wanneer  de wetgeving  van  een  Lid-Staat  de te-
rugbetaling  van  bijdragen  of premies  afhankelijk  stelt 
van de voorwaarde  dat de betrokkene  niet  meer  ver-
plicht  verzekerd  is, wordt  deze  voorwaarde  geacht 
niet te zijn  vervuld  zolang  hij als werknemer  verplicht 
verzekerd  is ingevolge  de wetgeving  van  een  andere 
Lid-Staat. 
Artikel  11 (C  80) 
Aanpassing  van  de uitkeringen  aan het loon-  of prijsniveau 
De in de wetgeving  van een  Lid-Staat  opgenomen  be-
palingen  inzake  aanpassing  van  de uitkeringen  aan 
het loon-  of prijsniveau  zijn  eveneens  van  toepassing 
op de uitkeringen  welke  op grond  van  bedoelde  wet-
geving  met  inachtneming  van  het  bepaalde  in deze 
verordening  verschuldigd  zijn. 
Artikel  12 
Non-cumulatie  van  uitkeringen 
1. Krachtens  deze  verordening  kan  geen  recht 
worden  verkregen  of gehandhaafd  op verscheidene 
uitkeringen  van  dezelfde  aard  welke  betrekking  heb-
ben op een  zelfde  tijdvak  van  verplichte  verzekering. 
Deze  bepaling  is evenwel  niet  van  toepassing  op uit-
keringen  bij invaliditeit,  ouderdom,  overlijden  (pen-sioenen)  en bij beroepsziekten,  welke  door  de orga-
nen van  twee  of meer  Lid-Staten  overeenkomstig  arti-
kel 41, artikel  43, leden  2 en 3, de artikelen  46, 50 en 
51 of artikel  60, lid 1, sub b), worden  vastgesteld. 
2. De  bepalingen  inzake  vermindering,  schorsing 
of intrekking  waarin  de wetgeving  van  een  Lid-Staat 
voorziet  ingeval  van samenloop  van  een  uitkering  met 
andere  uitkeringen  van  sociale  zekerheid  of met  an-
dere inkomsten,  zijn  op de rechthebbende  van  toepas-
sing,  zelfs  indien  het  gaat  om  uitkeringen  welke  op 
grond  van  de wetgeving  van een andere  Lid-Staat  zijn 
verkregen  of om inkomsten  welke  op het grondgebied 
van een  andere  Lid-Staat  zijn  verworven.  Deze  regel 
is evenwel  niet  van  toepassing  indien  de betrokkene 
gelijksoortige  uitkeringen  bij invaliditeit,  ouderdom, 
overlijden  (pensioenen)  of  beroepsziekte  geniet, 
welke  door  de organen  van  twee  of meer  Lid-Staten 
overeenkomstig  de artikelen  46,  50, 51 of 60,  lid 1, 
sub b), worden  vastgesteld. 
3. Ingeval  de rechthebbende  op uitkeringen  bij in-
validiteit  of vervroegde  uitkeringen  bij ouderdom  be-
roepswerkzaamheden  uitoefent,  zijn  op hem  de bepa-
lingen  inzake  vermindering,  schorsing  of intrekking 
waarin  de wetgeving  van  een  Lid-Staat  voorziet,  van 
toepassing,  zelfs  indien  hij zijn  werkzaamheden  op 
het grondgebied  van  een  andere  Lid-Staat  uitoefent. 
4. Het  invaliditeitspensioen  dat  op grond  van  de 
Nederlandse  wettelijke  regeling  verschuldigd  is, 
wordt,  ingeval  het Nederlandse  orgaan  overeenkom-
stig artikel  57, lid 3, sub  c), of artikel  60, lid 2, sub 
b), verplicht  is eveneens  bij te dragen  in de kosten  van 
een op grond  van  de wettelijke  regeling  van  een  an-
dere Lid-Staat  verleende  uitkering  bij beroepsziekte, 
verminderd  met  het bedrag  dat aan  het orgaan  van  de 
andere  Lid-Staat,  dat met  het verlenen  van  de uitke-
ring bij beroepsziekte  is belast,  verschuldigd  is. 
TITEL  II 
VASTSTELLING  VAN  DE  TOE  TE PASSEN  WETGEVING 
Artikel  13 (6)  (C 80) 
Algemene  regels 
1. De  werknemer  op wie  deze  verordening  van 
toepassing  is, is slechts  aan  de wetgeving  van  een  en-
kele Lid-Staat  onderworpen.  De toe te passen  wetge-
ving wordt  overeenkomstig  de bepalingen  van  deze  ti-
tel vastgesteld. 
2. Onder  voorbehoud  van  het bepaalde  in de arti-
kelen  14 tot en met  17, a) is op de werknemer  die  werkzaam  is op het 
grondgebied  van  een  Lid-Staat,  de wetgeving  van 
die Staat  van  toepassing  zelfs  indien  hij op het 
grondgebied  van  een  andere  Lid-Staat  woont  of 
indien  de zetel  van  de onderneming  of het domici-
lie van de werkgever  waarbij  hij werkzaam  is, zich 
bevindt  op het  grondgebied  van  een  andere  Lid-
Staat; 
b) is op de werknemer  die  werkzaam  is aan  boord 
van een  zeeschip  dat onder  de vlag  van  een  Lid-
Staat  vaart,  de wetgeving  van die Staat  van toepas-
sing; 
9.6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr.C  138/11 
c) is op ambtenaren  en met  hen  gelijkgestelden,  de 
wetgeving  van  toepassing  van  de Lid-Staat  waar-
onder  de dienst  waarbij  zij werkzaam  zijn,  ressor-
teert; 
d) behoudt  de werknemer  die wordt  opgeroepen  of 
opnieuw  wordt  opgeroepen  voor  militaire  dienst  of 
vervangende  burgerdienst  van  een  Lid-Staat  de 
hoedanigheid  van  werknemer  en is op hem  de 
wetgeving  van  die  Staat  van  toepassing.  Indien 
toepassing  van  deze  wetgeving  afhankelijk  is van 
het vervullen  van  tijdvakken  van verzekering  vóór 
de opkomst  in of na het verlaten  van  de militaire 
dienst  of de vervangende  burgerdienst,  worden  de 
tijdvakken  van  verzekering  welke  krachtens  de 
wetgeving  van  een  andere  Lid-Staat  vervuld  zijn, 
voor  zover  nodig,  in aanmerking  genomen  alsof 
het tijdvakken  van  verzekering  betrof,  vervuld 
krachtens  de wetgeving  van eerstbedoelde  Staat. 
Artikel  14 (5)  (C 80) 
Bijzondere  regels 
1. Ten  aanzien  van  de in artikel  13, lid 2, sub a), 
neergelegde  regel  gelden  de volgende  uitzonderingen 
of bijzonderheden: 
a) i) op de werknemer  die op het grondgebied  van 
een Lid-Staat  tewerkgesteld  is door  een onder-
neming  waaraan  hij normaal  verbonden  is, en 
door  deze  onderneming  gedetacheerd  wordt  op 
het grondgebied  van  een  andere  Lid-Staat  ten 
einde  aldaar  voor  haar  rekening  arbeid  te ver-
richten,  blijft  de wetgeving  van  eerstbedoelde 
Staat  van  toepassing,  mits  de te verwachten 
duur  van  die  arbeid  niet  meer  dan  twaalf 
maanden  bedraagt  en hij niet  wordt  uitgezon-
den ter vervanging  van een  andere  werknemer 
wiens  detachering  beëindigd  is; 
ii) indien  de te verrichten  arbeid  door  onvoor-
ziene  omstandigheden  de oorspronkelijk  voor-
ziene  tijdsduur  overschrijdt  en meer  dan  twaalf 
maanden  duurt,  blijft  de wetgeving  van eerstbe-
doelde  Staat  van toepassing  tot aan de beëindi-
ging van die arbeid,  mits  de bevoegde  autoriteit 
van de Staat  op het grondgebied  waarvan  hij 
tewerkgesteld  is, of het  door  deze  autoriteit 
aangewezen  lichaam,  hiervoor  toestemming 
verleent;  deze  toestemming  moet  vóór  het 
einde  van  het  oorspronkelijke  tijdvak  van 
twaalf  maanden  worden  aangevraagd.  Deze 
toestemming  mag  echter  niet  voor  een  langer 
tijdvak  dan twaalf  maanden  worden  verleend; 
b) op de werknemer  bij het internationale  vervoer 
die op het grondgebied  van twee  of meer  Lid-Sta-
ten werkzaam  is en tot het rijdend,  varend  of vlie-
gend  personeel  behoort  in dienst  van  een  onder-
neming  welke  voor  rekening  van anderen  of voor 
eigen  rekening  personen  of goederen  per spoor, over de weg,  door  de lucht  of over  de binnenwa-
teren  vervoert  en op het grondgebied  van een Lid-
Staat  haar  zetel  heeft,  is de wetgeving  van laatst-
bedoelde  Staat  van toepassing.  Niettemin: 
i) is op de werknemer  die werkzaam  is bij een fi-
liaal of vaste  vertegenwoordiging  welke  de on-
derneming  heeft  op het grondgebied  van  een 
andere  Lid-Staat  dan  die,  op het grondgebied 
waarvan  zij haar  zetel  heeft,  de wetgeving  van 
de Lid-Staat  op het grondgebied  waarvan  zich 
dit filiaal  of die vaste  vertegenwoordiging  be-
vindt,  van toepassing; 
ii) is op de werknemer  die in hoofdzaak  werk-
zaam  is op het grondgebied  van  de Lid-Staat 
waar  hij woont,  de wetgeving  van die Staat  van 
toepassing,  zelfs  indien  de onderneming  waar-
bij hij werkzaam  is, noch  haar  zetel,  noch  een 
filiaal,  noch  een  vaste  vertegenwoordiging  op 
dit grondgebied  heeft; 
c) op de werknemer,  die niet  bij het internationale 
vervoer  werkzaam  is, en die zijn  werkzaamheden 
op het grondgebied  van  twee  of meer  Lid-Staten 
pleegt  uit te oefenen,  is van toepassing: 
i) de wetgeving  van de Lid-Staat  op het grondge-
bied waarvan  hij woont,  indien  hij een deel  van 
zijn werkzaamheden  op dit grondgebied  uit-
oefent  of indien  hij verbonden  is aan meer  dan 
een onderneming  of meer  dan  een  werkgever 
die hun  zetel  of domicilie  op het grondgebied 
van verschillende  Lid-Staten  hebben; 
ii) de wetgeving  van de Lid-Staat  op het grondge-
bied waarvan  de zetel  van  de onderneming  of 
het domicilie  van  de werkgever  waarbij  hij 
werkzaam  is, zich  bevindt,  indien  hij  niet 
woont  op het grondgebied  van  een  der Staten 
waar  hij zijn  werkzaamheden  uitoefent; 
d) op de werknemer  die op het grondgebied  van een 
Lid-Staat  werkzaam  is bij een onderneming  waar-
van de zetel  op het grondgebied  van  een  andere 
Lid-Staat  gevestigd  is, terwijl  de gemeenschappe-
lijke grens  van  die Staten  door  die onderneming 
loopt,  is de wetgeving  van  de Lid-Staat  op het 
grondgebied  waarvan  deze  onderneming  haar  ze-
tel heeft,  van toepassing. 
2. Ten  aanzien  van  de in artikel  13, lid 2, sub b), 
neergelegde  regel  gelden  de volgende  uitzonderingen 
of bijzonderheden: 
a) op de werknemer  die werkzaam  is bij een onder-
neming  waaraan  hij normaal  verbonden  is, hetzij 
op het grondgebied  van  een  Lid-Staat,  hetzij  aan 
boord  van  een zeeschip  dat onder  de vlag  van een 
Lid-Staat  vaart,  en die  door  deze  onderneming 
wordt  gedetacheerd  om voor  haar  rekening  arbeid 
te verrichten  aan  boord  van  een  zeeschip  dat on-
der de vlag  van  een  andere  Lid-Staat  vaart,  blijft 
de wetgeving  van eerstbedoelde  Staat  van  toepas-
Nr.C  138/12 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
sing,  onder  de in lid 1, sub  a), gestelde  voorwaar-
den; 
b) op de werknemer  die,  ofschoon  niet  gewoonlijk 
op zee  werkzaam  in de territoriale  wateren  of in 
een haven  van  een  Lid-Staat  op een  zeeschip  dat 
onder  de vlag  van  een  andere  Lid-Staat  vaart, 
werkzaam  is, zonder  tot  de bemanning  van  dat 
schip  te behoren,  is de wetgeving  van  eerstbe-
doelde  Staat  van  toepassing; 
c) op de werknemer  die werkzaam  is aan  boord  van 
een zeeschip  dat  onder  de vlag  van  een  Lid-Staat 
vaart  en voor  die  werkzaamheden  wordt  beloond 
door  een  onderneming  of een  persoon  die haar  ze-
tel of zijn  domicilie  op het  grondgebied  van  een 
andere  Lid-Staat  heeft,  is de wetgeving  van  laatst-
bedoelde  Staat  van  toepassing  indien  hij  zijn 
woonplaats  op  het  grondgebied  van  die  Staat 
heeft;  de onderneming  of de persoon  die het loon 
betaalt,  wordt  voor  de toepassing  van  genoemde 
wetgeving  als werkgever  beschouwd. 
3. Indien  de wetgeving  van  een  Lid-Staat  bepaalt 
dat de pensioen-  of rentetrekker,  ook  al verricht  hij 
beroepswerkzaamheden,  niet  verplicht  verzekerd  is 
uit hoofde  van  deze  werkzaamheden,  dan  is deze  be-
paling  eveneens  van  toepassing  op de pensioen-  of 
rentetrekker,  die zijn  pensioen  of rente  heeft  verwor-
ven op grond  van  de wetgeving  van  een  andere  Lid-
Staat,  tenzij  de belanghebbende  bij de door  de be-
voegde  autoriteit  van  de eerste  Lid-Staat  aangewezen 
instelling,  vermeld  in bijlage  10 bij de toepassingsver-
ordening,  uitdrukkelijk  verzoekt  tot de verplichte  ver-
zekering  te worden  toegelaten. 
Artikel  15 (1)  (3) 
Regels  betreffende  de vrijwillige  of vrijwillig  voortgezette 
verzekering 
1. De  artikelen  13 en 14 zijn  niet  van  toepassing 
met betrekking  tot  de  vrijwillige  of de  vrijwillig 
voortgezette  verzekering,  tenzij  voor  een  van  de in 
artikel  4 bedoelde  takken  van  sociale  zekerheid  in een 
Lid-Staat  slechts  een  Stelsel  van vrijwillige  verzekering 
bestaat. 
2. Ingeval  de toepassing  van  de wetgevingen  van 
twee  of meer  Lid-Staten  leidt  tot gelijktijdige  aanslui-
ting: 
— bij een stelsel  van  verplichte  verzekering  en bij één 
of meer  stelsels  van  vrijwillige  of vrijwillig  voort-
gezette  verzekering,  is op de betrokkene  uitslui-
tend  het stelsel  van  verplichte  verzekering  van  toe-
passing; 
— bij twee  of meer  stelsels  van  vrijwillige  of vrijwillig 
voortgezette  verzekering,  kan  de  betrokkene slechts  worden  toegelaten  tot het  stelsel  van  vrij-
willige  of vrijwillig  voortgezette  verzekering  waar-
voor  hij heeft  gekozen. 
3. Wat  invaliditeit,  ouderdom  en overlijden  (pen-
sioenen)  betreft  kan  de betrokkene  evenwel  worden 
toegelaten  tot de vrijwillige  of de vrijwillig  voortge-
zette  verzekering  van  een  Lid-Staat,  zelfs  indien  hij 
verplicht  verzekerd  is krachtens  de wetgeving  van  een 
andere  Lid-Staat,  voor  zover  deze  gelijktijdige  aan-
sluiting  in de eerste  Lid-Staat  uitdrukkelijk  of stil-
zwijgend  wordt  toegelaten. 
[Tweede  alinea:  geschrapt] 
Artikel  16 
Bijzondere  regels  inzake  het bedienende  personeel  van  diplo-
matieke  zendingen  en consulaire  posten  alsmede  de hulp-
functionarissen  van de Europese  Gemeenschappen 
1. Artikel  13, lid 2, sub  a), is van  toepassing  op le-
den van  het  bedienende  personeel  van  diplomatieke 
zendingen  of consulaire  posten  en op de particuliere 
bedienden  in dienst  van  ambtenaren  van  deze  zendin-
gen of posten. 
2. Niettemin  mogen  de in lid 1 bedoelde  werkne-
mers  die  onderdaan  zijn  van  de  Lid-Staat  welke 
zendstaat  is, kiezen  voor  de toepassing  van  de wetge-
ving  van  die  Staat.  Dit  keuzerecht  kan  aan  het  einde 
van ieder  kalenderjaar  opnieuw  worden  uitgeoefend 
en heeft  geen  terugwerkende  kracht. 
3. De  hulpfunctionarissen  van  de Europese  Ge-
meenschappen  mogen  met  betrekking  tot andere  be-
palingen  dan  die  betreffende  de kinderbijslag,  waar-
voor  een  bijzondere  regeling  geldt,  kiezen  tussen  toe-
passing  van  de wetgeving  van  de Lid-Staat  op het 
grondgebied  waarvan  zij werkzaam  zijn,  en toepas-
sing van  de wetgeving  van  de Lid-Staat  waaraan  zij 
het laatst  onderworpen  waren  of van  de Lid-Staat 
waarvan  zij  onderdaan  zijn.  Dit  keuzerecht,  dat 
slechts  eenmaal  mag  worden  uitgeoefend,  wordt  op 
de dag  van  hun  indiensttreding  van  kracht. 
Artikel  17 (6) 
Uitzonderingen  op de artikelen  13 tot en met  16 
Twee  of meer  Lid-Staten,  de bevoegde  autoriteiten 
van deze  Staten  of de door  deze  autoriteiten  aange-
wezen  instellingen  kunnen  in onderlinge  overeen-
stemming,  in het belang  van  bepaalde  werknemers  of 
bepaalde  groepen  werknemers,  uitzonderingen  op de 
artikelen  13 tot en met  16 vaststellen. 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr.C  138/13 
TITEL  III 
BIJZONDERE  BEPALINGEN  MET  BETREKKING  TOT  DE  VERSCHILLENDE 
SOORTEN  PRESTATIES 
HOOFDSTUK  1 
ZIEKTE  EN MOEDERSCHAP 
Afdeling  1 
Gemeenschappelijke  bepalingen 
Artikel  18 (2) 
Samenstellen  van  tijdvakken  van  verzekering,  arbeid  of 
wonen 
1. Het  bevoegde  orgaan  van een Lid-Staat  waarvan 
de wettelijke  regeling  het verkrijgen,  het behoud  of 
het herstel  van het recht  op prestaties  afhankelijk  stelt 
van de vervulling  van tijdvakken  van  verzekering,  ar-
beid of wonen,  houdt,  voor  zover  nodig,  rekening 
met de krachtens  de wettelijke  regeling  van  elke  an-
dere Lid-Staat  vervulde  tijdvakken  van  verzekering, 
arbeid  of wonen,  alsof  deze  tijdvakken  krachtens  de 
door  dat orgaan  toegepaste  wettelijke  regeling  waren 
vervuld. 
2. Lid  1 is van  toepassing  op seizoenarbeiders, 
zelfs  indien  het tijdvakken  betreft  welke  zijn  vervuld 
vóór  een  onderbreking  van  de verzekering,  en deze 
onderbreking  langer  heeft  geduurd  dan  in de wette-
lijke regeling  van  de bevoegde  Staat  is toegestaan, 
mits de betrokken  werknemers  evenwel  ten hoogste 
vier maanden  niet  verzekerd  zijn  geweest. a) verstrekkingen,  welke  voor  rekening  van  het  be-
voegde  orgaan  door  het orgaan  van de woonplaats 
worden  verleend,  volgens  de door  dit orgaan  toe-
gepaste  wettelijke  regeling,  alsof  hij bij laatstbe-
doeld  orgaan  was  aangesloten; 
b) uitkeringen  welke  door  het bevoegde  orgaan  wor-
den verleend  volgens  de door  dit orgaan  toege-
paste  wettelijke  regeling.  Na overeenstemming  tus-
sen het  bevoegde  orgaan  en het  orgaan  van  de 
woonplaats  kunnen  deze  uitkeringen  evenwel  door 
laatstbedoeld  orgaan  voor  rekening  van  het eerst-
bedoelde  worden  verleend  volgens  de wettelijke 
regeling  van de bevoegde  Staat. 
2. Lid  1 is van  overeenkomstige  toepassing  op de 
gezinsleden  die op het grondgebied  van  een  andere 
dan de bevoegde  Lid-Staat  wonen,  voor  zover  zij 
krachtens  de wettelijke  regeling  van  de Staat,  op het 
grondgebied  waarvan  zij wonen,  geen  recht  op deze 
prestaties  hebben. 
Ingeval  de gezinsleden  wonen  op het  grondgebied 
van een Lid-Staat  waarvan  de wettelijke  regeling  voor 
het recht  op verstrekkingen  geen  voorwaarden  stelt 
inzake  de verzekering  of de arbeid,  worden  de hun 
verleende  verstrekkingen  geacht  te zijn  verleend  voor 
rekening  van  het  orgaan  waarbij  de werknemer  is 
aangesloten,  behalve  wanneer  de echtgeno(o)t(e)  of 
degene  die het toezicht  over  de kinderen  heeft,  be-
roepswerkzaamheden  verricht  op het  grondgebied 
van deze  Lid-Staat. 
Afdeling  2 
Werknemers  en hun  gezinsleden 
Artikel  19 (1)  (2) (C 80) 
(C81) 
Woonplaats  op het  grondgebied  van  een  andere  dan  de 
bevoegde  Lid-Staat  — Algemene  regels 
1. De  werknemer  die op het grondgebied  van  een 
andere  Lid-Staat  dan  de bevoegde  Staat  woont  en 
aan de in de wettelijke  regeling  van  de bevoegde 
Staat  gestelde  voorwaarden  voor  het recht  op presta-
ties voldoet,  eventueel  met  inachtneming  van  artikel 
18, heeft  in de Staat  op het grondgebied  waarvan  hij 
woont,  recht  op Artikel  20 {1) 
Grensarbeiders  en hun  gezinsleden  — Bijzondere  regels 
De grensarbeider  kan  de prestaties  op het grondge-
bied van de bevoegde  Staat  eveneens  verkrijgen.  Deze 
prestaties  worden  verleend  door  het bevoegde  orgaan, 
volgens  de wettelijke  regeling  van deze  Staat,  alsof  de 
grensarbeider  op het  grondgebied  daarvan  woonde. 
Zijn gezinsleden  kunnen  op dezelfde  wijze  de presta-
ties genieten;  zij  komen  hiervoor,  behoudens  in 
spoedgevallen,  evenwel  slechts  in aanmerking  wan-
neer tussen  de betrokken  Lid-Staten  of tilssen  de be-
voegde  autoriteiten  van  die Lid-Staten  t^r zake  een 
overeenkomst  bestaat,  of, bij het ontbreken  van  een 
zodanige  overeenkomst,  na voorafgaande  toestem-
ming  van het bevoegde  orgaan. 
Nr.C  138/14 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
Artikel  21 (5) 
Verblijf  in of overbrenging  van  de woonplaats  naar  het 
grondgebied  van  de bevoegde  Staat 
1. De  in artikel  19, lid 1, bedoelde  werknemer  die 
op het  grondgebied  van  de bevoegde  Staat  verblijft, 
heeft  recht  op prestaties  volgens  de wettelijke  regeling 
van deze  Staat,  alsof  hij op het  grondgebied  ervan 
woonde,  zelfs  indien  hij vóór  zijn  verblijf  voor  het-
zelfde  geval  van  ziekte  of moederschap  reeds  presta-
ties heeft  genoten. 
2. Lid  1 is van  overeenkomstige  toepassing  op de 
in artikel  19, lid 2, bedoelde  gezinsleden. 
Indien  deze  evenwel  op het grondgebied  van  een  an-
dere  Lid-Staat  wonen  dan  de Lid-Staat  op het grond-
gebied  waarvan  de werknemer  woont,  worden  de ver-
strekkingen  verleend  door  het orgaan  van  de verblijf-
plaats  voor  rekening  van  het  orgaan  van  de woon-
plaats  van de belanghebbenden. 
3. De  leden  1 en 2 zijn  niet  van  toepassing  op 
grensarbeiders  en hun  gezinsleden. 
4. De  in artikel  19 bedoelde  werknemer  en zijn  ge-
zinsleden  die  hun  woonplaats  overbrengen  naar  het 
grondgebied  van  de bevoegde  Staat,  hebben  recht  op 
prestaties  volgens  de wettelijke  regeling  van  deze 
Staat,  zelfs  indien  zij vóór  de overbrenging  van  hun 
woonplaats  voor  hetzelfde  geval  van  ziekte  of 
moederschap  reeds  prestaties  hebben  genoten. 
Artikel  22 (1)  (5) (C 80) 
Verblijf  buiten  het  grondgebied  van  de bevoegde  Staat  — 
Terugkeer  of overbrenging  van  de woonplaats  naar  het 
grondgebied  van  een  andere  Lid-Staat  tijdens  ziekte  of 
moederschap  — Noodzaak  om  zich  voor  behandeling  naar 
het grondgebied  van  een andere  Lid-Staat  te begeven 
1. De  werknemer  die aan  de door  de wettelijke  re-
geling  van  de bevoegde  Staat  gestelde  voorwaarden 
voor  het recht  op prestaties  voldoet,  eventueel  met  in-
achtneming  van artikel  18, en 
a) wiens  toestand  het  nodig  maakt  dat  onmiddellijk 
prestaties  worden  verleend  gedurende  het  verblijf 
op het grondgebied  van  een  andere  Lid-Staat,  of 
b) die,  nadat  hij voor  rekening  van  het bevoegde  or-
gaan  in het genot  van  prestaties  is gesteld,  van  dit 
orgaan  toestemming  heeft  ontvangen  om terug  te 
keren  naar  het  grondgebied  van  de Lid-Staat, 
waarop  hij woont,  dan  wel  om  zijn  woonplaats 
naar  het  grondgebied  van  een  andere  Lid-Staat 
over  te brengen,  of ! 
c) die  van  het  bevoegde  orgaan  toestemming  heeft 
ontvangen  om zich  naar  het grondgebied  van  een 
andere  Lid-Staat  te begeven  ten einde  aldaar  een voor  zijn  gezondheidstoestand  passende  behande-
ling te ondergaan, 
heeft  recht  op: 
i) verstrekkingen,  welke  voor  rekening  van  het  be-
voegde  orgaan  door  het orgaan  van  de woon-  of 
verblijfplaats  worden  verleend,  volgens  de door  dit 
orgaan  toegepaste  wettelijke  regeling,  alsof  deze 
werknemer  bij laatstbedoeld  orgaan  was  aangeslo-
ten; het tijdvak  gedurende  hetwelk  de verstrekkin-
gen worden  verleend,  wordt  evenwel  bepaald  door 
de wettelijke  regeling  van de bevoegde  Staat; 
(ii) uitkeringen,  welke  door  het bevoegde  orgaan  wor-
den verleend  volgens  de door  dit orgaan  toege-
paste  wettelijke  regeling.  Na overeenstemming  tus-
sen het  bevoegde  orgaan  en het  orgaan  van  de 
woon-  of verblijfplaats  kunnen  deze  uitkeringen 
evenwel  door  laatstbedoeld  orgaan  voor  rekening 
van het eerstbedoelde  worden  verleend  volgens  de 
wettelijke  regeling  van de bevoegde  Staat. 
2. De  op grond  van  lid 1, sub b), vereiste  toestem-
ming  mag  slechts  worden  geweigerd  wanneer  is vast-
gesteld,  dat de verplaatsing  van de betrokkene  nadelig 
is voor  zijn  gezondheidstoestand  of voor  het onder-
gaan  van  de geneeskundige  behandeling. 
De op grond  van  lid 1, sub  c), vereiste  toestemming 
mag niet  worden  geweigerd  wanneer  de desbetref-
fende  behandeling  niet  op het  grondgebied  van  de 
Lid-Staat,  waarop  hij woont,  aan  de betrokkene  kan 
worden  gegeven. 
3. De  bepalingen  van  de leden  1 en 2 zijn  van 
overeenkomstige  toepassing  op de gezinsleden  van 
een werknemer. 
Voor  de toepassing  van  lid 1, sub a), i) en sub  c), i), 
op de in artikel  19,  lid 2, bedoelde  gezinsleden  die 
wonen  op het grondgebied  van  een  andere  Lid-Staat 
dan de Lid-Staat  op het  grondgebied  waarvan  de 
werknemer  woont: 
a) worden  evenwel  de verstrekkingen  voor  rekening 
van het orgaan  van  de Lid-Staat  op het grondge-
bied waarvan  de  gezinsleden  wonen,  verleend 
door  het  orgaan  van  de verblijfplaats  volgens  de 
door  dit  orgaan  toegepaste  wettelijke  regeling, 
alsof  de werknemer  bij laatstbedoeld  orgaan  was 
aangesloten.  Het  tijdvak  gedurende  hetwelk  .de 
verstrekkingen  worden  verleend,  wordt  evenwel 
bepaald  door  de wettelijke  regeling  van  de Lid-
Staat  op het grondgebied  waarvan  de gezinsleden 
wonen; 
b) wordt  evenwel  de op grond  van  lid 1, sub c), ver-
eiste  toestemming  verleend  door  het orgaan  van  de 
Lid-Staat  op het grondgebied  waarvan  de gezins-
leden  wonen. 
4. Wanneer  lid 1 op de werknemer  wordt  toege-
past,  heeft  dit geen  invloed  op het recht  op prestaties 
van zijn  gezinsleden. 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr.C  138/15 
Artikel  23 
Berekening  van  de uitkeringen 
1. Het  bevoegde  orgaan  van  een Lid-Staat  waarvan 
de wettelijke  regeling  bepaalt  dat voor  de berekening 
van de uitkeringen  een  gemiddeld  loon  als grondslag 
wordt  genomen,  stelt  dit gemiddelde  loon  uitsluitend 
vast op basis  van de lonen  welke  zijn  uitbetaald  gedu-
rende  de krachtens  bedoelde  wettelijke  regeling  ver-
vulde  tijdvakken. 
2. Het  bevoegde  orgaan  van  een  Lid-Staat  waarvan 
de wettelijke  regeling  bepaalt  dat voor  de berekening 
van de uitkeringen  wordt  uitgegaan  van  een  in een 
vast bedrag  uitgedrukt  loon,  houdt  uitsluitend  reke-
ning  met  dit vaste  bedrag  of, eventueel,  met  het ge-
middelde  van  deze  vaste  bedragen  voor  de krachtens 
bedoelde  wettelijke  regeling  vervulde  tijdvakken. 
3. Het  bevoegde  orgaan  van een  Lid-Staat  waarvan 
de wettelijke  regeling  bepaalt  dat het bedrag  der  uit-
keringen  wisselt  naar  gelang  van  het aantal  gezinsle-
den, houdt  eveneens  rekening  met  de gezinsleden  van 
de betrokkene  die op het grondgebied  van  een  andere 
Lid-Staat  wonen,  alsof  zij op het grondgebied  van  de 
bevoegde  Staat  woonden. 
Artikel  24 
Belangrijke  verstrekkingen 
1. De  werknemer  wiens  recht  op een  prothese,  op 
hulpmiddelen  van  grotere  omvang  of op andere  be-
langrijke  verstrekkingen  ten behoeve  van  zichzelf  of 
van een  van  zijn  gezinsleden  door  het orgaan  van  een 
Lid-Staat  is erkend  vóór  zijn  aansluiting  bij het or-
gaan  van  een  andere  Lid-Staat,  krijgt  deze  verstrek-
kingen  voor  rekening  van  eerstbedoeld  orgaan,  zelfs 
indien  zij eerst  worden  toegekend  wanneer  bedoelde 
werknemer  reeds  bij het tweede  orgaan  is aangeslo-
ten. 
2. De  Administratieve  Commissie  stelt  de lijst  op 
van verstrekkingen  waarop  lid 1 van toepassing  is. 
Afdeling  3 
Werklozen  en hun  gezinsleden 
Artikel  25 (1)  (C 80) (C 81) 
1. Een  werkloze  werknemer  op wie  artikel  69, 
lid 1, of artikel  71, lid 1, sub  b), ii), tweede  volzin, 
van toepassing  is, en die,  eventueel  met  inachtneming 
van artikel  18, voldoet  aan de door  de wettelijke  rege-
ling van  de bevoegde  Lid-Staat  gestelde  voorwaarden voor  het  recht  op  verstrekkingen  en uitkeringen, 
heeft,  gedurende  het  in artikel  69, lid 1, sub  c), ge-
noemde  tijdvak,  recht  op: 
a) verstrekkingen  welke  hem  voor  rekening  van  het 
bevoegde  orgaan  worden  verleend  door  het  or-
gaan  van  de Lid-Staat  op het  grondgebied  waar-
van hij werk  zoekt,  volgens  de door  dit laatste  or-
gaan  toegepaste  wettelijke  regeling,  alsof  hij daar-
bij was  aangesloten; 
b) uitkeringen  welke  hem  door  het bevoegde  orgaan 
volgens  de door  dit orgaan  toegepaste  wettelijke 
regeling  worden  verleend.  Na  overeenstemming 
tussen  het bevoegde  orgaan  en het orgaan  van  de 
Lid-Staat  op het  grondgebied  waarvan  de werk-
loze werk  zoekt,  kunnen  de uitkeringen  door 
laatstbedoeld  orgaan  voor  rekening  van  het eerst-
bedoelde  worden  verleend  volgens  de wettelijke 
regeling  van  de bevoegde  Staat.  De in artikel  69, 
lid 1, bedoelde  werkloosheidsuitkeringen  worden 
niet verleend  gedurende  het tijdvak  waarover  uit-
keringen  worden  ontvangen. 
2. Een  volledig  werkloze  werknemer  op wie  artikel 
71, lid 1, sub  a), ii), of sub  b), ii), eerste  volzin,  van 
toepassing  is, heeft  recht  op verstrekkingen  en uitke-
ringen  volgens  de wettelijke  regeling  van  de Lid-Staat 
op het grondgebied  waarvan  hij woont,  alsof  hij ge-
durende  zijn  laatste  dienstbetrekking  aan  deze  wette-
lijke  regeling  onderworpen  was,  eventueel  met  inacht-
neming  van  artikel  18; deze  prestaties  komen  voor  re-
kening  van  het  orgaan  van  het  land  van  de woon-
plaats. 
3. Wanneer  een  werkloze,  ^ventueel  met  inachtne-
ming  van  artikel  18,  voldoet  aan  de voorwaarden 
voor  het recht  op verstrekkingen  van  de wettelijke  re-
geling  van  de Lid-Staat  ten  laste  waarvan  de werk-
loosheidsuitkeringen  komen,  hebben  zijn  gezinsleden 
recht  op prestaties  bij ziekte  en moederschap,  on-
geacht  op het  grondgebied  van  welke  Lid-Staat  zij 
wonen  of verblijven.  Deze  prestaties  worden  ver-
leend: 
i) wat  de verstrekkingen  betreft,  door  het  orgaan 
van de woon-  of verblijfplaats  volgens  de door  dit 
orgaan  toegepaste  wettelijke  regeling,  voor  reke-
ning  van  het  bevoegde  orgaan  van  de Lid-Staat 
ten laste  waarvan  de werkloosheidsuitkeringen  ko-
men; 
ii) wat  de uitkeringen  betreft,  door  het bevoegde  or-
gaan  van  de Lid-Staat  ten laste  waarvan  de werk-
loosheidsuitkeringen  komen,  volgens  de door  dit 
orgaan  toegepaste  wettelijke  regeling. 
4. Onverminderd  de bepalingen  van  <fle wettelijke 
regeling  van  een  Lid-Staat  op grond  waarvan  gedu-
rende  een  langer  tijdvak  prestaties  wegens  ziekte  kun-
nen worden  verleend,  kan  het in lid 1 bedoelde  tijd-
vak in gevallen  van  overmacht  door  het bevoegde  or-
gaan  worden  verlengd  tot ten hoogste  het tijdvak  dat 
Nr.C  138/16 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
in de door  dit orgaan  toegepaste  wettelijke  regeling  is 
vastgesteld. 
Afdeling  4 
Aanvragers  van een pensioen  of rente,  en hun  gezins-
leden 
Artikel  26 
Recht  op verstrekkingen  ingeval  van  beëindiging  van  het 
recht  op verstrekkingen  van  het laatstelijk  bevoegde  orgaan 
1. De  werknemer,  zijn  gezinsleden  of zijn  nagela-
ten betrekkingen  wier  recht  op verstrekkingen  krach-
tens de wettelijke  regeling  van de laatstelijk  bevoegde 
Lid-Staat  eindigt  tijdens  de behandeling  van  een 
aanvraag  om  pensioen  of rente,  hebben  niettemin 
recht  op verstrekkingen  onder  de volgende  voorwaar-
den: de verstrekkingen  worden  verleend  volgens  de 
wettelijke  regeling  van de Lid-Staat  op het grondge-
bied waarvan  de betrokkene(n)  woont  (wonen),  zulks 
voor  zover  zij krachtens  deze  wettelijke  regeling 
daarop  recht  hebben  of krachtens  de wettelijke  rege-
ling van  een  andere  Lid-Staat  daarop  recht  zouden 
hebben,  indien  zij op het grondgebied  van  die Staat 
woonden,  eventueel  met  inachtneming  van artikel  18. 
2. De  aanvrager  van  een  pensioen  of rente  wiens 
recht  op verstrekkingen  voortvloeit  uit de wettelijke 
regeling  van een  Lid-Staat,  waarin  is bepaald  dat de 
betrokkene  zelf  de ziekteverzekeringspremies  of -bij-
dragen  dient  te betalen  gedurende  de behandeling  van 
zijn pensioensaanvraag,  heeft  na afloop  van  de 
tweede  maand  waarover  hij de verschuldigde  premies 
of bijdragen  niet  heeft  betaald,  niet  langer  recht  op 
verstrekkingen. 
3. De  krachtens  lid 1 verleende  verstrekkingen  ko-
men voor  rekening  van  het orgaan  dat,  met  toepas-
sing van lid 2, de premies  of bijdragen  heeft  ontvan-
gen; ingeval  er niet  overeenkomstig  lid $ premie-  of 
bijdragebetaling  dient  plaats  te vinden,  betaalt  het or-
gaan  voor  rekening  waarvan  de verstrekkingen  krach-
tens artikel  28 na vaststelling  van het pensioen  of de 
rente  komen,  het bedrag  der verleende  verstrekkingen 
terug  aan het orgaan  van de woonplaats. 
Afdeling  5 
Pensioen-  of rentetrekkers  en hun  gezinsleden 
Artikel  27 (2)  (C 82) 
Pensioenen  of renten,  verschuldigd  op grond  van  de wette-
lijke  regelingen  van  verscheidene  Lid-Staten,  terwijl  in het 
land  van de woonplaats  recht  op prestaties  bestaat 
De rechthebbende  op pensioenen  of renten,  verschul-
digd krachtens  de wettelijke  regelingen  van  twee  of 
meer  Lid-Staten,  waaronder  de Lid-Staat  op het grondgebied  waarvan  hij woonachtig  is, die  recht 
heeft  op prestaties  op grond  van  de wettelijke  rege-
ling van  laatstbedoelde  Lid-Staat,  eventueel  met  in-
achtneming  van  artikel  18 en van  bijlage  V, krijgt, 
evenals  zijn  gezinsleden,  prestaties  van het orgaan  van 
de woonplaats  en voor  rekening  van dit orgaan,  alsof 
de betrokkene  uitsluitend  recht  had  op een  pensioen 
of rente,  verschuldigd  krachtens  de wettelijke  regeling 
van deze  Lid-Staat. 
Artikel  28 (1) (2) 
Pensioenen  of renten,  verschuldigd  op grond  van  de wette-
lijke  regelingen  van  een  of meer  Lio-Staten,  terwijl  in het 
land  van  de woonplaats  geen  recht  op prestaties  bestaat 
1. De  rechthebbende  op een pensioen  of rente  ver-
schuldigd  krachtens  de wettelijke  regeling  van  een 
Lid-Staat,  of op pensioenen  of renten  verschuldigd 
krachtens  de wettelijke  regelingen  van  twee  of meer 
Lid-Staten,  die  geen  recht  op prestaties  heeft  op 
grond  van  de wettelijke  regeling  van de Lid-Staat  op 
het grondgebied  waarvan  hij woont,  heeft  niettemin 
zelf, evenals  zijn  gezinsleden,  recht  op deze  presta-
ties, voor  zover  hij op grond  van  de wettelijke  rege-
ling van  de voor  de pensioenverzekering  bevoegde 
Lid-Staat,  of van  ten minste  een  van  de voor  deze 
verzekering  bevoegde  Lid-Staten,  eventueel  met  in-
achtneming  van artikel  18 en van bijlage  V, recht  op 
prestaties  zou  hebben,  indien  hij op het grondgebied 
van de betrokken  Staat  woonde.  De prestaties  worden 
verleend  op de volgende  voorwaarden: 
a) de verstrekkingen  worden  voor  rekening  van  het 
in lid 2 bedoelde  orgaan  verleend  door  het orgaan 
van de woonplaats,  alsof  de betrokkene  recht  had 
op een pensioen  of een  rente  krachtens  de wette-
lijke regeling  van  de Staat  op het  grondgebied 
waarvan  hij woont,  en hij recht  op verstrekkingen 
had; 
b) de uitkeringen  worden  in voorkomend  geval  ver-
leend  door  het overeenkomstig  lid 2 bepaalde  be-
voegde  orgaan  volgens  de wettelijke  regeling 
welke  door  dit orgaan  wordt  toegepast.  Deze  uit-
keringen  kunnen  evenwel,  in overleg  tussen  het 
bevoegde  orgaan  en het orgaan  van de woonplaats 
door  dit laatste  orgaan  voor  rekening  van het eer-
ste worden  verleend  volgens  de wettelijke  regeling 
van de bevoegde  Staat. 
2. In  de in lid 1 bedoelde  gevallen  komen  de ver-
strekkingen  voor  rekening  van het overeenkomstig  de 
volgende  regels  vastgestelde  orgaan: 
a) indien  de rechthebbende  krachtens  de wettelijke 
regeling  van één Lid-Staat  recht  op bedoelde  ver-
strekkingen  heeft,  komen  deze  voor  rekening  van 
het bevoegde  orgaan  van deze  Staat; 
b) indien  de rechthebbende  krachtens  de wettelijke 
regelingen  van  twee  of meer  Lid-Staten  recht  op 
bedoelde  verstrekkingen  heeft,  komen  deze  voor 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 138/17 
rekening  van  het  bevoegde  orgaan  van  de Lid-
Staat  aan de wettelijke  regeling  waarvan  de recht-
hebbende  het langst  onderworpen  is geweest;  in-
geval  de toepassing  van deze  regel  ertoe  leidt  dat 
de verstrekkingen  voor  rekening  van meer  dan een 
orgaan  komen,  komen  zij voor  rekening  van  het 
orgaan  van de laatstbedoelde,  dat de wettelijke  re-
geling  toepast  waaraan  de rechthebbende  het laatst 
onderworpen  is geweest. 
Artikel  28  bis (2) 
Pensioenen  of renten,  verschuldigd  op grond  van  de wette-
lijke regeling  van een of meer  andere  Lid-Staten  dan  het land 
van de woonplaats,  terwijl  in het laatstbedoelde  land  recht  op 
verstrekkingen  bestaat 
Indien  de rechthebbende  op een  pensioen  of rente, 
verschuldigd  krachtens  de wettelijke  regeling  van een 
Lid-Staat,  of op pensioenen  of renten,  verschuldigd 
krachtens  de wettelijke  regelingen  van  twee  of meer 
Lid-Staten,  woont  op het grondgebied  van  een  Lid-
Staat  waarvan  de wettelijke  regeling  voor  het recht  op 
verstrekkingen  geen  voorwaarden  stelt  inzake  de ver-
zekering  of de arbeid  en krachtens  de wettelijke  rege-
ling waarvan  geen  pensioen  of rente  verschuldigd  is, 
komen  de aan hem  en aan zijn  gezinsleden  verleende 
verstrekkingen  voor  rekening  van het overeenkomstig 
artikel  28, lid 2, bepaalde  orgaan  van  een  van de ter 
zake  van pensioenen  bevoegde  Lid-Staten,  voor  zover 
de betrokken  rechthebbende  en zijn  gezinsleden  recht 
zouden  hebben  op deze  verstrekkingen  krachtens  de 
wettelijke  regeling  die wordt  toegepast  door  het be-
doelde  orgaan  indien  zij woonden  op het grondge-
bied van de Lid-Staat  waar  dit orgaan  is gevestigd. 
Artikel  29  (1) 
Woonplaats  van  de gezinsleden  op het grondgebied  van  een 
andere  Lid-Staat  dan  de rechthebbende  — Overbrenging  van 
de woonplaats  naar  het  grondgebied  van  de Lid-Staat, 
waarop  de rechthebbende  woont 
1. De  gezinsleden  van  de rechthebbende  op een 
pensioen  of een rente,  verschuldigd  krachtens  de wet-
telijke  regeling  van  een  Lid-Staat,  of op pensioenen 
of renten,  verschuldigd  krachtens  de wettelijke  rege-
lingen  van twee  of meer  Lid-Staten,  die op het grond-
gebied  van een andere  Lid-Staat  wonen  dan  de recht-
hebbende,  hebben  recht  op prestaties  alsof  de recht-
hebbende  op hetzelfde  grondgebied  als zij woonde, 
voor  zover  hij op grond  van  de wettelijke  regeling 
van een  Lid-Staat  recht  op bedoelde  prestaties  heeft. 
De prestaties  worden  verleend  op de volgende  voor-
waarden  : 
a) de verstrekkingen  worden  door  het orgaan  van  de 
woonplaats  van  de gezinsleden  verleend  volgens 
de door  dit orgaan  toegepaste  wettelijke  regeling, 
en komen  voor  rekening  van  het orgaan  van  de 
woonplaats  van de rechthebbende; b) de uitkeringen  worden  in voorkomend  geval  ver-
leend  door  het overeenkomstig  artikel  27 of artikel 
28, lid 2, bepaalde  bevoegde  orgaan  volgens  de 
wettelijke  regeling  welke  door  dit orgaan  wordt 
toegepast.  Deze  uitkeringen  kunnen  evenwel,  in 
overleg  tussen  het bevoegde  orgaan  en het orgaan 
van de woonplaats  van  de gezinsleden,  door  dit 
laatste  orgaan  worden  verleend  voor  rekening  van 
het eerste  volgens  de wettelijke  regeling  van de be-
voegde  Staat. 
2. De  in lid 1 bedoelde  gezinsleden  die hun  woon-
plaats  overbrengen  naar  het grondgebied  van  de Lid-
Staat,  waarop  de rechthebbende  woont,  hebben  recht 
op: 
a) de verstrekkingen  volgens  de wettelijke  regeling 
van deze  Staat,  zelfs  indien  zij reeds  verstrekkin-
gen hebben  genoten  voor  hetzelfde  geval  van 
ziekte  of van  moederschap  vóór  de overbrenging 
van hun  woonplaats; 
b) de uitkeringen  welke  in voorkomend  geval  worden 
verleend  door  het overeenkomstig  artikel  27 of ar-
tikel 28, lid 2, bepaalde  bevoegde  orgaan,  volgens 
de wettelijke  regeling  welke  door  dit orgaan  wordt 
toegepast.  Deze  uitkeringen  kunnen  evenwel,  in 
overleg  tussen  het bevoegde  orgaan  en het orgaan 
van de woonplaats  van de rechthebbende,  door  dit 
laatste  orgaan  voor  rekening  van  het eerste  wor-
den verleend  volgens  de wettelijke  regeling  van de 
bevoegde  Staat. 
Artikel  30 
Belangrijke  verstrekkingen 
Artikel  24 is van overeenkomstige  toepassing  op pen-
sioen-  of rentetrekkers. 
Artikel  31  (1)  (2) 
Verblijf  van  de rechthebbende  en/of  van  zijn  gezinsleden  op 
het grondgebied  van  een  andere  Lid-Staat  dan  die,  op het 
grondgebied  waarvan  zij wonen 
De rechthebbende  op een pensioen  of rente,  verschul-
digd krachtens  de wettelijke  regeling  van  een  Lid-
Staat,  of op  pensioenen  of renten,  verschuldigd 
krachtens  de wettelijke  regelingen  van  twee  of meer 
Lid-Staten,  die recht  heeft  op verstrekkingen  krach-
tens de wettelijke  regeling  van een  dezer  Lid-Staten, 
alsmede  zijn  gezinsleden  hebben,  bij verblijf  op het 
grondgebied  van een andere  Lid-Staat  dan  die op het 
grondgebied  waarvan  zij wonen,  recht  op: 
a) de verstrekkingen  die door  het orgaan  van de ver-
blijfplaats  volgens  de wettelijke  regeling  welke 
door  dit orgaan  wordt  toegepast  worden  verleend 
voor  rekening  van  het orgaan  van  de woonplaats 
van de rechthebbende; 
b) de uitkeringen  welke  in voorkomend  geval  worden 
verleend  door  het overeenkomstig  artikel  27 of ar-
tikel 28, lid 2, bepaalde  bevoegde  orgaan  volgens 
Nr.C  138/18 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
de wettelijke  regeling  welke  door  dit orgaan  wordt 
toegepast.  Deze  uitkeringen  kunnen  evenwel,  in 
overleg  tussen  het bevoegde  Orgaan  en het orgaan 
van de verblijfplaats,  door  dit laatste  orgaan  voor 
rekening  van  het  eerste  worden  verleend  volgens 
de wettelijke  regeling  van de bevoegde  Staat. 
Artikel  32 
Bijzondere  bepalingen  betreffende  de kosten  van  verstrekkin-
gen, verleend  aan  voormalige  grensarbeiders,  gezinsleden  of 
nagelaten  betrekkingen 
De kosten  van  de verstrekkingen  welke  krachtens  ar-
tikel  27 of artikel  31 worden  verleend  aan  de in arti-
kel 27 bedoelde  rechthebbende  — voormalig  grensar-
beider  of nagelaten  betrekking  van  een  grensarbeider 
— of aan  zijn  gezinsleden,  worden  gelijkelijk  ver-
deeld  tussen  het  orgaan  van  de woonplaats  van  de 
rechthebbende  en het  orgaan  waarbij  hij het  laatst 
was aangesloten,  voor  zover  hij de hoedanigheid  van 
grensarbeider  heeft  bezeten  gedurende  drie  maanden, 
onmiddellijk  voorafgaande  aan  de datum  waarop  het 
pensioen  of de rente  is ingegaan  of waarop  hij is over-
leden. 
Artikel  33 (2) 
Bijdragen  of premies  voor  rekening  van  pensioen-  of rente-
trekkers 
Het orgaan  van  een  Lid-Staat  dat  een  pensioen  of 
rente  verschuldigd  is en dat  een  wettelijke  regeling 
toepast  waarin  is bepaald,  dat voor  rekening  van  een 
pensioen-  of rentetrekker  bijdragen  of premies  wor-
den ingehouden  om  de kosten  van  de prestaties  bij 
ziekte  en moederschap  te dekken,  is gemachtigd  deze 
bedragen,  berekend  overeenkomstig  de  betrokken 
wettelijke  regeling,  in te houden  op het  pensioen  of 
de rente  welke  dit orgaan  verschuldigd  is, voor  zover 
de prestaties  krachtens  de artikelen  27, 28, 28 bis,  29, 
31 en 32 voor  rekening  van  een  orgaan  van  bedoelde 
Lid-Staat  komen. 
Artikel  34 (1) 
Algemene  bepaling 
De artikelen  27 tot en met  33 zijn  niet  van  toepassing 
op de pensioen-  of rentetrekker  en zijn  gezinsleden, 
die op grond  van  de wettelijke  regeling  van  een  Lid-
Staat  wegens  het verrichten  van  beroepswerkzaamhe-
den recht  op prestaties  hebben.  In dat geval  wordt  de 
betrokkene  voor  de toepassing  van  dit hoofdstuk  als 
werknemer  of als gezinslid  van  een  werknemer  be-
schouwd. 
Afdeling  6 
Diverse  bepalingen 
Artikel  35 
Toe te passen  stelsel  als er in het land  van  de woon-  of ver-
blijfplaats  meer  dan  één  stelsel  bestaat  — Vroeger  bestaande 
aandoening  — Maximale  duur  voor  het verlenen  van  presta-
ties 1. Indien  de wettelijke  regeling  van het land  van  de 
woon-  of verblijfplaats  meer  dan  een  verzekeringsstel-
sel voor  ziekte  of moederschap  kent,  worden  voor  de 
toepassing  van  de artikelen  19,  21, lid 1, 22, 25, 26, 
28, lid 1, 29, lid 1, of 31, de bepalingen  van  het stel-
sel, dat  voor  de handarbeiders  in de staalindustrie 
geldt,  gevolgd.  Indien  die wettelijke  regeling  evenwel 
een bijzonder  stelsel  voor  werknemers  in de mijnen 
en daarmede  gelijkgestelde  bedrijven  kent,  dan  is dit 
stelsel  op deze  categorie  werknemers  en hun  gezins-
leden  van  toepassing,  wanneer  het  orgaan  van  de 
woon-  of verblijfplaats  waartoe  zij zich  wenden,  tot 
toepassing  van dit stelsel  bevoegd  is. 
2. Indien  de wettelijke  regeling  van  een  Lid-Staat 
de toekenning  van  prestaties  afhankelijk  stelt  van  een 
voorwaarde  met  betrekking  tot het land  waar  en het 
tijdstip  waarop  de aandoening  is ontstaan,  mag  deze 
voorwaarde  niet  gesteld  worden  aan  de werknemers 
of hun  gezinsleden  op wie  deze  verordening  van  toe-
passing  is, ongeacht  op het  grondgebied  van  welke 
Lid-Staat  zij wonen. 
3. Indien  in de wettelijke  regeling  van  een  Lid-
Staat  een  maximale  duur  voor  het  verlenen  van 
prestaties  is vastgesteld,  mag  het orgaan  dat deze  wet-
telijke  regeling  toepast,  eventueel  rekening  houden 
met het  tijdvak  waarover  voor  hetzelfde  geval  van 
ziekte  of moederschap  door  het  orgaan  van  een  an-
dere Lid-Staat  reeds  prestaties  werden  verleend. 
Afdeling  7 
Vergoedingen  tussen  organen  onderling 
Artikel  36 
1. De  krachtens  dit hoofdstuk  door  het orgaan  van 
een Lid-Staat  voor  rekening  van  het  orgaan  van  een 
andere  Lid-Staat  verleende  verstrekkingen  worden 
onderling  volledig  vergoed,  onverminderd  het  be-
paalde  in artikel  32. 
2. De  in lid 1 bedoelde  vergoedingen  worden  vast-
gesteld  en vinden  plaats  op de wijze  welke  is geregeld 
in de in artikel  97 bedoelde  toepassingsverordening, 
hetzij  door  het aantonen  van  de werkelijke  uitgaven, 
hetzij  op grond  van  vaste  bedragen. 
In het laatste  geval  dienen  deze  vaste  bedragen  zoda-
nig te worden  vastgesteld,  dat  de vergoeding  de 
werkelijke  uitgaven  zoveel  mogelijk  benadert. 
3. Twee  of meer  Lid-Staten  of de bevoegde  autori-
teiten  van  deze  Staten  kunnen  andere  wijzen  van  ver-
goeding  vaststellen  of afzien  van  iedere  vergoeding 
tussen  de onder  hun  bevoegdheid  vallende  organen. 
9.6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr.C  138/19 
HOOFDSTUK  2 
INVALIDITEIT 
Afdeling  1 
Werknemers  die uitsluitend  onderworpen  zijn  aan wet-
telijke  regelingen  volgens  welke  het bedrag  der invali-
diteitsuitkeringen  onafhankelijk  is van  de duur  der 
tijdvakken  van verzekering  (2) 
Artikel37  (2)  (C 82) 
Algemene  bepalingen 
1. De  werknemer  die achtereenvolgens  of afwisse-
lend aan  de wettelijke  regelingen  van  twee  of meer 
Lid-Staten  onderworpen  is geweest  en die uitsluitend 
tijdvakken  van  verzekering  heeft  vervuld  krachtens 
wettelijke  regelingen  volgens  welke  het bedrag  van  de 
invaliditeitsuitkeringen  onafhankelijk  is van  de duur 
der tijdvakken  van  verzekering,  heeft  recht  op uitke-
ringen  overeenkomstig  artikel  39.  Dit  artikel  heeft 
geen  betrekking  op pensioenverhogingen  of aanvul-
lingen  van  pensioenen  voor  kinderen,  welke  overeen-
komstig  hoofdstuk  8 worden  toegekend. 
2. Bijlage  III vermeldt  voor  elke  betrokken  Lid-
Staat  de op zijn  grondgebied  van  kracht  zijnde  wette-
lijke  regelingen  van het in lid 1 bedoelde  type. 
Artikel  38 (2) 
Samentellen  van  tijdvakken  van verzekering 
1. Het  bevoegde  orgaan  van  een  Lid-Staat  waarvan 
de wettelijke  regeling  het  verkrijgen,  het behoud  of 
het herstel  van het recht  op prestaties  afhankelijk  stelt 
van de vervulling  van  tijdvakken  van  verzekering, 
houdt,  voor  zóver  nodig,  rekening  met  de krachtens 
de wettelijke  regeling  van  elke  andere  Lid-Staat  ver-
vulde  tijdvakken,  alsof  deze  tijdvakken  krachtens  de 
door  dat orgaan  toegepaste  wettelijke  regeling  waren 
vervuld. 
2. Indien  de wettelijke  regeling  van  een  Lid-Staat 
de toekenning  van  bepaalde  prestaties  afhankelijk 
stelt van  de voorwaarde  dat de tijdvakken  van  verze-
kering  in een  aan  een  bijzonder  stelsel  onderworpen 
beroep  of eventueel  met  het verrichten  van  bepaalde 
werkzaamheden  zijn  vervuld,  wordt  voor  de toeken-
ning  van  deze  prestaties  slechts  rekening  gehouden 
met de tijdvakken  welke  krachtens  de wettelijke  rege-
ling van  andere  Lid-Staten  zijn  vervuld,  indien  deze 
tijdvakken  krachtens  een  overeenkomstig  stelsel  of, 
bij afwezigheid  daarvan,  in hetzelfde  beroep  of even-
tueel  met  het verrichten  van  dezelfde  werkzaamheden 
zijn vervuld.  Indien  de betrokkene,  met  inachtneming 
van de aldus  vervulde  tijdvakken,  niet  voldoet  aan  de voor  het recht  op genoemde  prestaties  gestelde  voor-
waarden,  dan  wordt  met  deze  tijdvakken  rekening 
gehouden  voor  de toekenning  van  prestaties  volgens 
het algemene  stelsel  of, bij afwezigheid  daarvan,  vol-
gens  het  stelsel  dat  van  toepassing  is op arbeiders, 
respectievelijk  bedienden. 
Artikel  39 (C 80) 
Vaststelling  van  uitkeringen 
1. Het  orgaan  van  de Lid-Staat  waarvan  de wette-
lijke  regeling  van  toepassing  was  op  het  tijdstip 
waarop  de arbeidsongeschiktheid  met  daaropvolgende 
invaliditeit  is ontstaan,  stelt  overeenkomstig  deze  wet-
telijke  regeling  vast,  of de betrokkene  voldoet  aan  de 
gestelde  voorwaarden  voor  het recht  op uitkeringen, 
eventueel  met  inachtneming  van artikel  38. 
2. De  betrokkene  die voldoet  aan  de in lid 1 be-
doelde  voorwaarden,  ontvangt  de uitkeringen  uitslui-
tend  van  bedoeld  orgaan,  volgens  de door  dit orgaan 
toegepaste  wettelijke  regeling. 
3. De  betrokkene  die niet  aan  de in lid 1 bedoelde 
voorwaarden  voldoet,  wordt  in het genot  gesteld  van 
de uitkeringen  waarop  hij krachtens  de wettelijke  re-
geling  van  een  andere  Lid-Staat  nog  recht  heeft, 
eventueel  met  inachtneming  van artikel  38. 
4. Indien  de wettelijke  regeling  welke  overeenkom-
stig lid 2 of lid 3 moet  worden  toegepast,  bepaalt  dat 
bij het vaststellen  van  de hoogte  der uitkeringen  reke-
ning  moet  worden  gehouden  met  het bestaan  van  an-
dere  gezinsleden  dan  kinderen,  houdt  het  bevoegde 
orgaan  eveneens  rekening  met  zodanige  gezinsleden 
van de betrokkene  die  op het  grondgebied  van  een 
andere  Lid-Staat  wonen,  alsof  zij op het grondgebied 
van de bevoegde  Staat  woonden. 
Afdeling  2 
Werknemers,  die onderworpen  zijn  hetzij  uitsluitend 
aan wettelijke  regelingen  volgens  welke  het bedrag  der 
invaliditeitsuitkeringen  afhankelijk  is van  de duur  der 
tijdvakken  van  verzekering  of van  wonen,  hetzij  aan 
wettelijke  regelingen  van  dit type  en van  het in afde-
ling 1 bedoelde  type  (1)  (C 81) 
Artikel  40 (5)  (C 84) 
Algemene  bepalingen 
1. De  werknemer,  die achtereenvolgens  of afwisse-
lend onderworpen  is geweest  aan  de wettelijke  rege-
lingen  van  twee  of meer  Lid-Staten,  waarvan  er ten 
minste  één  niet  tot het in artikel  37, lid 1, bedoelde 
type behoort,  heeft  recht  op uitkeringen  overeenkom-
Nr. C 138/20 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
stig de bepalingen  van  hoofdstuk  3, welke  van  over-
eenkomstige  toepassing  zijn,  met  inachtneming  van 
lid 4. 
2. De  betrokkene  echter  die  door  arbeidsonge-
schiktheid  met  daaropvolgende  invaliditeit  wordt  ge-
troffen,  terwijl  op hem  een  in bijlage  III vermelde 
wettelijke  regeling  van  toepassing  is, heeft  recht  op 
uitkeringen  overeenkomstig  artikel  37, lid 1, mits  aan 
de beide  volgende  voorwaarden  is voldaan: 
— hij  moet  voldoen  aan  de door  deze  wettelijke  re-
geling  of andere  wettelijke  regelingen  van  het-
zelfde  type  gestelde  voorwaarden,  eventueel  met 
inachtneming  van  artikel  . 38, zonder  dat  echter 
een beroep  moet  worden  gedaan  op tijdvakken 
van verzekering  welke  onder  niet  in bijlage  III 
vermelde  wettelijke  regelingen  zijn  vervuld; 
— hij mag  niet  voldoen  aan  de voorwaarden  welke 
door  een  niet  in bijlage  III vermelde  wettelijke  re-
geling  voor  het recht  op uitkeringen  zijn  gesteld. 
3. a) Voor  de vaststelling  van  het  recht  op uitkerin-
gen krachtens  de in bijlage  III vermelde  wette-
lijke  regeling  van  een  Lid-Staat  waarbij  de toe-
kenning  van  een  invaliditeitsuitkering  afhanke-
lijk wordt  gesteld  van  de voorwaarde  dat de be-
trokkene  gedurende  een  bepaald  tijdvak  uitke-
ringen  wegens  ziekte  heeft  ontvangen  of ar-
beidsongeschikt  is geweest,  wordt,  wanneer  een 
werknemer  op wie  deze  wettelijke  régeling  van 
toepassing  is geweest  wordt  getroffen  door  ar-
beidsongeschiktheid  met  daaropvolgende  invali-
diteit  terwijl  de wettelijke  regeling  van  een  an-
dere  Lid-Staat  op hem  van  toepassing  is, onver-
minderd  het  bepaalde  in artikel  37, lid 1, reke-
ning  gehouden  met: 
i) elk  tijdvak  waarover  hij op grond  van  de 
wettelijke  regeling  van  de tweede  Lid-Staat 
voor  deze  arbeidsongeschiktheid  uitkeringen 
wegens  ziekte  of,  in plaats  daarvan,  zijn 
loon  heeft  genoten, 
ii) elk  tijdvak  waarover  hij op grond  van  de 
wettelijke  regeling  van  de tweede  Lid-Staat 
voor  de invaliditeit  volgende  op deze  ar-
beidsongeschiktheid,  invaliditeitsuitkeringen 
heeft  ontvangen, 
alsof  het  een  tijdvak  betrof  waarover  hem  uit-
keringen  wegens  ziekte  waren  verleend  krach-
tens de wettelijke  regeling  van  de eerste  Lid-
Staat  of tijdens  hetwelk  hij arbeidsongeschikt 
was in de zin van  deze  wettelijke  regeling. 
b) Het  recht  op invaliditeitsuitkeringen  gaat  ten 
aanzien  van  de wettelijke  regeling  van  de eerste 
Lid-Staat  in na afloop  van  het  bij deze  wette-
lijke  regeling  vastgestelde  voorafgaande  tijdvak 
waarover  uitkeringen  wegens  ziekte  worden verleend,  of na afloop  van  het  bij deze  wette-
lijke  regeling  vastgestelde  voorafgaande  tijdvak 
van arbeidsongeschiktheid,  doch  niet  eerder 
dan: 
i) op de datum  waarop  het  redht  op invalidi-
teitsuitkeringen  op grond  van  de wettelijke 
regeling  van  de tweede  Lid-Staat  ingaat,  of 
ii) op de  dag  volgende  op  de  laatste  dag 
waarop  de betrokkene  op grond  van  de wet-
telijke  regeling  van  de  tweede  Lid-Staat 
recht  op uitkeringen  wegens  ziekte  heeft. 
4. De  door  het orgaan  van  een  Lid-Staat  genomen 
beslissing  omtrent  de toestand  van  invaliditeit  van  de 
aanvrager  is bindend  voor  het  orgaan  van  iedere  an-
dere  betrokken  Lid-Staat,  mits  in bijlage  IV is ver-
meld  dat de voorwaarden  van  de wettelijke  regelingen 
van deze  Lid-Staten  met  betrekking  tot de toestand 
van invaliditeit  met  elkaar  overeenstemmen. 
Afdeling  3 
Toeneming  van  de invaliditeit 
Artikel  41 
1. Ingeval  de invaliditeit  van  een  werknemer,  die 
uitkeringen  op grond  van  de wettelijke  regeling  van 
een enkele  Lid-Staat  geniet,  toeneemt,  zijn  de vol-
gende  bepalingen  van  toepassing  : 
a) indien  de betrokkene,  sedert  hij uitkeringen  ge-
niet,  niet  aan  de wettelijke  regeling  van  een  andere 
Lid-Staat  onderworpen  is geweest,  is het bevoegde 
orgaan  van  eerstbedoelde  Staat  verplicht  uitkerin-
gen toe te kennen  overeenkomstig  de door  dit or-
gaan  toegepaste  wettelijke  regeling,  daarbij  reke-
ning  houdende  met  de toeneming  van  de invalidi-
teit; 
b) indien  de betrokkene  sedert  hij uitkeringen  geniet, 
aan de wettelijke  regeling  van  een  of meer  andere 
Lid-Staten  onderworpen  is geweest,  worden  hem 
uitkeringen  toegekend  overeenkomstig  de in arti-
kel 37, lid 1, of artikel  40, lid 1, respectievelijk  lid 
2, bedoelde  bepalingen,  daarbij  rekening  hou-
dende  met  de toeneming  van  de invaliditeit; 
c) indien  het  totale  bedrag  der  ingevolge  sub  b) 
verschuldigde  uitkering  of  uitkeringen  minder 
bedraagt  dan  het  bedrag  der  uitkering  welke  de 
betrokkene  voor  rekening  van  het  orgaan  dat  de 
uitkeringen  voordien  verschuldigd  was,  genoot,  is 
bedoeld  orgaan  verplicht  hem  een  aanvulling 
welke  gelijk  is aan  het verschil  tussen  bedoelde  be-
dragen,  te verlenen; 
d) indien  in het  sub  b) bedoelde  geval  het  ter zake 
van de oorspronkelijke  arbeidsongeschiktheid  be-
voegde  orgaan  een  Nederlands  orgaan  is en in-
dien: 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. G 138/21 
i) de aandoening  welke  de toeneming  van  de in-
validiteit  heeft  veroorzaakt,  dezelfde  is als die 
welke  aanleiding  heeft  gegeven  tot het  verle-
nen van  uitkeringen  krachtens  de Nederlandse 
wettelijke  regeling, 
ii) deze  aandoening  een beroepsziekte  is in de zin 
van de wettelijke  regeling  van  de Lid-Staat, 
waaraan  de betrokkene  laatstelijk  onderwor-
pen was,  en recht  geeft  op de in artikel  60, 
lid 1, sub b), bedoelde  aanvulling,  en 
iii) de wettelijke  regeling  of de wettelijke  regelin-
gen waaraan  de betrokkene,  sedert  hij uitke-
ringen  geniet,  onderworpen  is geweest,  een 
wettelijke  regeling  is of wettelijke  regelingen 
zijn,  welke  in bijlage  III bedoeld  is of zijn, 
zet het Nederlandse  orgaan  na de toeneming  van 
de invaliditeit  het verlenen  van  de oorspronkelijke 
uitkering  voort  en wordt  de uitkering,  welke  ver-
schuldigd  is krachtens  de wettelijke  regeling  van 
de laatste  Lid-Staat,  waaraan  de betrokkene  on-
derworpen  was,  verminderd  met  het bedrag  van de 
Nederlandse  uitkering; 
e) indien  de betrokkene  in het sub  b) bedoelde  geval 
geen  recht  op uitkeringen  voor  rekening  van  het 
orgaan  van  een  andere  Lid-Staat  heeft,  is het be-
voegde  orgaan  van  de eerste  Staat  verplicht  uitke-
ringen  toe te kennen  volgens  de wettelijke  regeling 
van deze  Staat,  daarbij  rekening  houdende  met  de 
toeneming  van  de invaliditeit  en eventueel  met  in-
achtneming  van artikel  38. 
2. Ingeval  de invaliditeit  van  een  werknemer  die 
uitkeringen  geniet  krachtens  de wettelijke  regelingen 
van twee  of meer  Lid-Staten,  toeneemt,  worden  hem 
uitkeringen  toegekend  overeenkomstig  artikel  40, 
lid 1, daarbij  rekening  houdende  met  de toeneming 
van de invaliditeit. 
Afdeling  4 
Hervatting  van  uitkeringen  na schorsing  of intrekking 
— Omzetting  van  invaliditeitsuitkeringen  in ouder-
domsuitkeringen 
Artikel  42 
Vaststelling  van  het orgaan  dat de uitkeringen  verschuldigd  is 
bij het hervatten  van de betaling  van invaliditeitsuitkeringen 
1. Indien  de betaling  van  uitkeringen  na schorsing 
moet  worden  hervat,  geschiedt  dit door  het orgaan  of 
door  de organen  welke  de uitkeringen  verschuldigd 
was of waren  op het tijdstip  waarop  zij worden  ge-
schorst,  onverminderd  het bepaalde  in artikel  43. 
2. Indien  na intrekking  van  de uitkeringen  de toe-
stand  van  de betrokkene  hernieuwde  toekenning  van uitkeringen  rechtvaardigt,  worden  deze  overeenkom-
stig artikel  37, lid 1, of artikel  40, lid 1, respectieve-
lijk lid 2, toegekend. 
Artikel  43 
Omzetting  van  invaliditeitsuitkeringen  in ouderdomsuitkerin-
gen 
1. De  invaliditeitsuitkeringen  worden  eventueel  in 
ouderdomsuitkeringen  omgezet  op de voorwaarden 
gesteld  door  de wettelijke  regeling  of de wettelijke 
regelingen  krachtens  welke  zij zijn  toegekend,  en 
overeenkomstig  het bepaalde  in hoofdstuk  3. 
2. Ieder  orgaan  van  een  Lid-Staat  dat invaliditeits-
uitkeringen  verschuldigd  is, blijft  aan  degene  die  in 
het genot  is van invaliditeitsuitkeringen  en die krach-
tens de wettelijke  regelingen  van  andere  Lid-Staten 
overeenkomstig  artikel  49 aanspraak  kan  maken  op 
ouderdomsuitkeringen,  ook  verder  de invaliditeitsuit-
keringen  verlenen  waarop  de betrokkene  krachtens  de 
door  dat  orgaan  toegepaste  wettelijke  regeling  recht 
heeft,  en wel  tot het  tijdstip  waarop  lid 1 door  dit 
orgaan  kan  worden  toegepast. 
3. Indien  echter  in het in lid 2 bedoelde  geval  de 
invaliditeitsuitkeringen  overeenkomstig  artikel  39 zijn 
toegekend,  kan  het orgaan  dat deze  uitkeringen  ver-
schuldigd  blijft,  artikel  49,  lid 1, sub  a), toepassen, 
alsof  degene,  die  bedoelde  uitkeringen  geniet,  vol-
deed  aan  de door  de wettelijke  regeling  van  de be-
trokken  Lid-Staat  gestelde  voorwaarden  voor  het 
recht  op ouderdomsuitkeringen;  daarbij  wordt  het in 
artikel  46, lid 2, sub  a), bedoelde  theoretische  bedrag 
vervangen  door  het bedrag  van  de door  genoemd  or-
gaan  verschuldigde  invaliditeitsuitkeringen. 
HOOFDSTUK  3 
OUDERDOM  EN  OVERLIJDEN  (PENSIOENEN) 
Artikel  44 (5)  (C 80) 
Algemene  bepalingen  inzake  de vaststelling  van  uitkeringen 
wanneer  de werknemer  aan  de wettelijke  regelingen  van  twee 
of meer  Lid-Staten  onderworpen  is geweest 
1. Het  recht  op uitkeringen  van  een  werknemer  of 
van diens  nagelaten  betrekkingen  wordt,  zo deze 
werknemer  onderworpen  is geweest  aan  de wettelijke 
regelingen  van  twee  of meer  Lid-Staten,  overeenkom-
stig dit hoofdstuk  vastgesteld. 
2. Onder  voorbehoud  van  het  bepaalde  in artikel 
49 moet  ten  aanzien  van  alle  wettelijke  regelingen 
waaraan  de werknemer  onderworpen  is geweest,  wor-
den overgegaan  tot vaststelling  van de uitkeringen  zo-
Nr.C  138/22 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
dra door  de betrokkene  een  daartoe  strekkend  ver-
zoek  is gedaan.  Van  deze  regel  wordt  slechts  afgewe-
ken, indien  de betrokkene  uitdrukkelijk  verzoekt  de 
vaststelling  van  de ouderdomsuitkeringen,  welke  op 
grond  van  de wettelijke  regelingen  van  een  of meer 
Lid-Staten  zouden  zijn  verkregen,  uit te stellen. 
3. Dit  hoofdstuk  heeft  geen  betrekking  op pen-
sioenverhogingen  of aanvullingen  van  pensioenen 
voor  kinderen,  noch  op  wezenpensioenen,  welke 
overeenkomstig  hoofdstuk  8 worden  toegekend. 
Artikel  45 (1)  (2) 
In aanmerking  nemen  van  tijdvakken  van  verzekering  of van 
wonen  vervuld  krachtens  de wettelijke  regelingen  welke  op 
de werknemer  van  toepassing  zijn  geweest,  met  het  oog  op 
het verkrijgen,  het behoud  of het  herstel  van  het  recht  op 
uitkeringen 
1. Het  orgaan  van  een Lid-Staat  waarvan  de wette-
lijke  regeling  het verkrijgen,  het behoud  of het herstel 
van het recht  op uitkeringen  afhankelijk  stelt  van  de 
vervulling  van  tijdvakken  van  verzekering  of van  wo-
nen, houdt,  voor  zover  nodig,  rekening  met  de krach-
tens de wettelijke  regeling  van  elke  andere  Lid-Staat 
vervulde  tijdvakken  van  verzekering  of wonen,  alsof 
deze  tijdvakken  krachtens  de door  dat orgaan  toege-
paste  wettelijke  regeling  waren  vervuld. 
2. Indien  de wettelijke  regeling  van  een  Lid-Staat 
de toekenning  van  bepaalde  uitkeringen  afhankelijk 
stelt van  de voorwaarde  dat de tijdvakken  van  verze-
kering  in een  aan  een  bijzonder  stelsel  onderworpen 
beroep  of eventueel  met  het verrichten  van  bepaalde 
werkzaamheden  zijn  vervuld,  wordt  voor  de toeken-
ning  van  deze  uitkeringen  slechts  rekening  gehouden 
met de tijdvakken  welke  krachtens  de wettelijke  rege-
lingen  van  andere  Lid-Staten  zijn  vervuld,  indien  deze 
tijdvakken  krachtens  een  overeenkomstig  stelsel  of, 
bij afwezigheid  daarvan,  in hetzelfde  beroep  of even-
tueel  met  het verrichten  van  dezelfde  werkzaamheden 
zijn vervuld.  Indien  de betrokkene,  met  inachtneming 
van de aldus  vervulde  tijdvakken,  niet  voldoet  aan  de 
voor  het  recht  op genoemde  uitkeringen  gestelde 
voorwaarden,  dan  wordt  met  deze  tijdvakken  reke-
ning  gehouden  voor  de toekenning  van  de uitkerin-
gen volgens  het algemene  stelsel  of, bij afwezigheid 
daarvan,  volgens  het stelsel  dat van  toepassing  is op 
arbeiders,  respectievelijk  bedienden. 
3. Indien  in de wettelijke  regeling  van  een  Lid-
Staat  welke  de toekenning  van  uitkeringen  afhanke-
lijk stelt  van  de voorwaarde,  dat  de werknemer  aan 
deze  wettelijke  regeling  is onderworpen  op het  tijd-
stip waarop  de verzekerde  gebeurtenis  zich  voordoet, 
noch  voor  het  verkrijgen  van  het  recht  op uitkerin-
gen, noch  voor  de berekening  daarvan  eisen  zijn  ge-
steld  betreffende  de duur  van  de verzekering,  wordt 
iedere  werknemer  die niet  meer  aan  deze  wettelijke^ 
regeling  onderworpen  is, voor  de toepassing  van  dit hoofdstuk  geacht  dit nog  steeds  te zijn  op het tijdstip 
waarop  de verzekerde  gebeurtenis  zich  voordoet,  zo 
hij op dat tijdstip  aan  de wettelijke  regeling  van  een 
andere  Lid-Staat  onderworpen  is of, als dit niet  het 
geval  is, ingevolge  de wettelijke  regeling  van  een  an-
dere  Lid-Staat  recht  op uitkeringen  kan  doen  gelden. 
Laatstgenoemde  voorwaarde  wordt  echter  geacht  te 
zijn vervuld  in het in artikel  48, lid 1, bedoelde  geval. 
[4.: geschrapt] 
Artikel  46 (1)  (2) (5) (C 84) 
Vaststelling  van  de uitkeringen 
1. Het  bevoegde  orgaan  van  elk der Lid-Staten  aan 
de wettelijke  regeling  waarvan  de werknemer  onder-
worpen  is geweest,  bepaalt,  indien  is voldaan  aan  de 
door  deze  wettelijke  regeling  gestelde  voorwaarden 
voor  het recht  op uitkering  zonder  dat daarbij  artikel 
45 behoeft  te worden  toegepast,  volgens  de door  dit 
orgaan  toegepaste  wettelijke  regeling,  het uitkerings-
bedrag  in overeenstemming  met  de totale  duur  van  de 
tijdvakken  van  verzekering  of van  wonen  welke 
krachtens  deze  wettelijke  regeling  in aanmerking 
moeten  worden  genomen. 
Dit orgaan  moet  evenwel  ook  het  uitkeringsbedrag 
berekenen,  dat  zou  worden  verkregen  bij toepassing 
van de in lid 2, sub  ia) en b), vastgestelde  regels.  Al-
leen het  hoogste  uitkeringsbedrag  wordt  aangehou-
den. 
2. Het  bevoegde  orgaan  van  elk der Lid-Staten  aan 
de wettelijke  regeling  waarvan  de werknemer  onder-
worpen  is geweest,  past  de onderstaande  regels  toe, 
indien  de voor  het recht  óp uitkeringen  gestelde  voor-
waarden  slechts  met  inachtneming  vart  artikel  45 
en/of  artikel  40, lid 3, zijn  vervuld: 
a) Het  orgaan  berekent  het theoretische  bedrag  van 
de uitkering  waarop  de betrokkene  aanspraak  zou 
kunnen  maken  indien  alle  tijdvakken  van  verzeke-
ring en van  wonen  welke  zijn  vervuld  krachtens  de 
wettelijke  regelingen  van  de Lid-Staten  waaraan 
de werknemer  onderworpen  is geweest,  in de be-
trokken  Lid-Staat  en krachtens  de op de datum 
van vaststelling  van  de uitkering  door  dit orgaan 
toegepaste  wettelijke  regeling  zouden  zijn  vervuld. 
Indien  het  bedrag  van  de uitkering  volgens  deze 
wettelijke  regeling  onafhankelijk  is van  de duur 
der tijdvakken  die zijn  vervuld,  wordt  dit bedrag 
beschouwd  als het in deze  alinea  bedoelde  theore-
tische  bedrag; 
b) op basis  van het in de vorige  alinea  bedoelde  theo-
retische  bedrag  stelt  het  orgaan  vervolgens  het 
werkelijke  uitkeringsbedrag  vast  naar  verhouding 
van de duur  van  de tijdvakken  van  verzekering  of 
van wonen  welke  vóór  het intreden  van  de verze-
kerde  gebeurtenis  krachtens  de door  dit orgaan 
toegepaste  wettelijke  regeling  zijn  vervuld,  tot de 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 138/23 
totale  duur  van  de tijdvakken  van  verzekering  en 
van wonen,  welke  vóór  het intreden  van  de verze-
kerde  gebeurtenis  krachtens  de wettelijke  regelin-
gen van  alle  betrokken  Lid-Staten  zijn  vervuld; 
c) indien  de totale  duur  van  de tijdvakken  van  verze-
kering  en van  wonen  welke  vóór  het  intreden  van 
de verzekerde  gebeurtenis  krachtens  de wettelijke 
regelingen  van  alle  betrokken  Lid-Staten  zijn  ver-
vuld,  langer  is dan  de maximumduur,  welke  de 
wettelijke  regeling  van  een  der  Staten  voor  het 
recht  op volledige  uitkering  vereist,  houdt  het  be-
voegde  orgaan  van  deze  Staat  voor  de toepassing 
van dit  lid rekening  met  deze  maximumduur  in 
plaats  van  met  de totale  duur  van  de genoemde 
tijdvakken;  deze  wijze  van  berekening  mag  niet 
tot gevolg  hebben  dat  dit  orgaan  een  uitkering 
verschuldigd  is welke  hoger  is dan  de volledige 
uitkering  volgens  de door  dit orgaan  toegepaste 
wettelijke  regeling; 
d) de wijze  waarop  voor  het  toepassen  van  de in dit 
lid aangegeven  methode  van  berekening  tijdvak-
ken worden  medegerekend,  welke  geheel  of ge-
deeltelijk  samenvallen,  wordt  in de in artikel  97 
bedoelde  toepassingsverordening  geregeld. 
3. De  betrokkene  heeft  recht  op de som  van  de uit-
keringen  welke  overeenkomstig  de leden  1 en 2 zijn 
berekend  tot maximaal  het hoogste  van  de volgens  lid 
2, sub  a), berekende  theoretische  uitkeringsbedragen. 
Voor  zover  het  in de vorige  alinea  bedoelde  bedrag 
wordt  overschreden,  corrigeert  ieder  orgaan  dat  lid 1 
toepast,  zijn  uitkering  met  een  bedrag  dat  overeen-
komt  met  de verhouding  tussen  het bedrag  van  de be-
trokken  uitkering  en de som  van  de overeenkomstig 
lid 1 vastgestelde  uitkeringen. 
4. Wanneer  ter zake  van  invaliditeits-,  ouderdoms-
of overlevingspensioenen  of -renten  de som  van  de 
uitkeringen  welke  door  twee  of meer  Lid-Staten 
krachtens  een  in artikel  6, sub  b), bedoeld  multilate-
raal verdrag  inzake  sociale  zekerheid  verschuldigd  is, 
lager  is dan  het  bedrag  dat  deze  Lid-Staten  bij toe-
passing  van  de leden  1,2  en 3 verschuldigd  zouden 
zijn,  wordt  op betrokkene  het bepaalde  in dit hoofd-
stuk toegepast. 
Artikel  47 (1)  (C 80) 
Aanvullende  bepalingen  ter berekening  van de uitkeringen 
1. De  berekening  van  het  in artikel  46,  lid  2, 
sub a), bedoelde  theoretische  bedrag  vindt  als volgt 
plaats: 
a) het  bevoegde  orgaan  van  een  Lid-Staat  waarvan 
de wettelijke  regeling  bepaalt  dat voor  de bereke-
ning  van  de uitkeringen  wordt  uitgegaan  van  een 
gemiddeld  loon,  van  een  gemiddeld^  premie  of 
bijdrage,  van  een  gemiddelde  verhogiftg  of van  de 
verhouding  welke  gedurende  de tijdvakken  van verzekering  tussen  het  brutoloon  van  de betrok-
kene  en het  gemiddelde  brutoloon  van  alle  verze-
kerden  met  uitzondering  van  de leerlingen  heeft 
bestaan,  stelt  deze  gemiddelden  of verhoudingsge-
tallen  uitsluitend  vast  op grond  van  jde krachtens 
de wettelijke  regeling  van  genoemde  Staat  ver-
vulde  tijdvakken  van  verzekering  of van  het  door 
de betrokkene  gedurende  die  tijdvakken  genoten 
brutoloon; 
b) het  bevoegde  orgaan  van  een  Lid-Staat  waarvan 
de wettelijke  regeling  bepaalt  dat voor  de bereke-
ning  van  de uitkeringen  wordt  uitgegaan  van  het 
bedrag  der  lonen,  der  premies  of bijdragen  of der 
verhogingen,  stelt  de lonen,  de premies  of bijdra-
gen, of de verhogingen  waarmede  op grond  van 
de krachtens  de wettelijke  regelingen  van  andere 
Lid-Staten  vervulde  tijdvakken  van  verzekering  of 
van wonen  rekening  moet  worden  gehouden,  vast 
op grond  van  het  gemiddelde  der  lonen,  der  pre-
mies  of bijdragen,  of der  verhogingen  dat  is ge-
constateerd  over  de tijdvakken  van  verzekering, 
welke  krachtens  de door  dat  orgaan  toegepaste 
wettelijke  regeling  zijn  vervuld; 
c) het  bevoegde  orgaan  van  een  Lid-Staat  waarvan 
de wettelijke  regeling  bepaalt  dat  voor  de bereke-
ning  van  de uitkeringen  wordt  uitgegaan  van  een 
vast loon  of een  vast  bedrag,  beschouwt  het  loon 
of het  bedrag  waarmede  op grond  van  de krach-
tens de wettelijke  regelingen  van  andere  Lid-Sta-
ten vervulde  tijdvakken  van  verzekering  of van 
wonen  rekening  moet  worden  gehouden,  als 
zijnde  gelijk  aan het vaste  loon  of het vaste  bedrag 
of eventueel  aan  het gemiddelde  der vaste  lonen  of 
der vaste  bedragen  welke  betrekking  hebben  op de 
tijdvakken  van  verzekering,  vervuld  krachtens  de 
door  dat orgaan  toegepaste  wettelijke  regeling; 
d) het  bevoegde  orgaan  van  een  Lid-Staat  waarvan 
de wettelijke  regeling  bepaalt  dat bij de berekening 
van de  uitkeringen  voor  bepaalde  tijdvakken 
wordt  uitgegaan  van  het bedrag  der  lonen  en voor 
andere  tijdvakken  van  een  vast  loon  of een  vast 
bedrag,  houdt  voor  de krachtens  de wettelijke  re-
gelingen  van  andere  Lid-Staten  vervulde  tijdvak-
ken van  verzekering  of van  wonen  rekening  met 
de overeenkomstig  dit lid,  sub  b) of c), vastge-
stelde  lonen  of bedragen,  of,  eventueel,  met  het 
gemiddelde  van  deze  lonen  of bedragen;  indien  bij 
de berekening  van  de uitkeringen  voor  alle  tijd-
vakken  welke  krachtens  de door  dat orgaan  toege-
paste  wettelijke  regeling  zijn  vervuld,  wordt  uitge-
gaan  van  een  vast  loon  of een  vast  bedrag,  be-
schouwt  het  orgaan  het  loon  waarmede  op grond 
van de krachtens  de wettelijke  regelingen  van  an-
dere  Lid-Staten  vervulde  tijdvakken  van  verzeke-
ring of van  wonen  rekening  moet  worden  gehou-
den,  als zijnde  gelijk  aan  het fictieve  loon  dat  met 
dit vaste  loon  of dit vaste  bedrag  overeenkomt. 
2. De  voorschriften  van  de wettelijke  regeling  van 
een Lid-Staat  inzake  de aanpassing  van  de voor  de 
Nr. C 138/24 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
berekening  der  uitkeringen  in aanmerking  genomen 
bestanddelen  aan  het  loon-  of prijsniveau  zijn,  in 
voorkomend  geval,  van  toepassing  op de bestandde-
len waarmede  het bevoegde  orgaan  van  die Staat  op 
grond  van  de krachtens  de wettelijke  regelingen  van 
andere  Lid-Staten  vervulde  tijdvakken  van  verzeke-
ring of van  wonen  overeenkomstig  lid 1 rekening 
heeft  gehouden. 
3. Indien  krachtens  de wettelijke  regeling  van  een 
Lid-Staat  bij de vaststelling  van het bedrag  van de uit-
keringen  rekening  wordt  gehouden  met  het  bestaan 
van andere  gezinsleden  dan  kinderen,  moet  het  be-
voegde  orgaan  van  die Staat  eveneens  rekening  hou-
den met  zodanige  gezinsleden  van  de betrokkene,  die 
op het grondgebied  van  een  andere  Lid-Staat  wonen, 
alsof  zij op het  grondgebied  van  de bevoegde  Staat 
woonden. 
Artikel  48 (1) 
Tijdvakken  van  verzekering  of van  wonen  van  minder  dan 
één jaar 
1. Indien  de totale  duur  der krachtens  de wettelijke 
regeling  van  een  Lid-Staat  vervulde  tijdvakken  van 
verzekering  of van  wonen  minder  dan  een  jaar  be-
draagt  en indien,  uitsluitend  rekening  houdende  met 
deze  tijdvakken,  geen  enkel  recht  op  uitkeringen 
krachtens  die wettelijke  regeling  bestaat,  is het orgaan 
van die Staat,  ongeacht  het bepaalde  in artikel  46, lid 
2, niet  verplicht  op grond  van  bedoelde  tijdvakken 
uitkeringen  toe te kennen. 
2. Voor  de toepassing  van artikel  46, lid 2, met  uit-
zondering  van  het  bepaalde  sub  b), houdt  het  be-
voegde  orgaan  van  elk der andere  betrokken  Lid-Sta-
ten wel  rekening  met  de in lid 1 bedoelde  tijdvakken. 
3. Ingeval  toepassing  van  lid 1 tot gevolg  zou  heb-
ben, dat  alle  organen  van  de betrokken  Staten  van 
hun verplichtingen  worden  ontheven,  worden  de uit-
keringen  uitsluitend  toegekend  op grond  van  de wet-
telijke  regeling  van  de laatste  van  die  Staten  aan  de 
voorwaarden  waarvan  wordt  voldaan,  alsof  alle  ver-
vulde  tijdvakken  van verzekering  en van  wonen  waar-
mede  overeenkomstig  artikel  45, leden  1 en 2, reke-
ning wordt  gehouden,  krachtens  de wettelijke  rege-
ling van deze  Staat  waren  vervuld. 
Artikel  49 (1)  (C 81) 
Berekening  van  de uitkeringen  indien  de betrokkene  niet  ge-
lijktijdig  voldoet  aan  alle voorwaarden,  gesteld  door  alle  wet-
telijke  regelingen  krachtens  welke  tijdvakken  van  verzeke-
ring of van  wonen  zijn  vervuld 
1. Indien  de betrokkene,  eventueel  met  inachtne-
ming  van  artikel  45, op een  bepaald  tijdstip  niet  ten 
volle  voldoet  aan  de voorwaarden  welke  door  de wet-
telijke  regelingen  van  alle  Lid-Staten  waaraan  hij on-
derworpen  is geweest,  voor  het recht  op uitkeringen 
worden  gesteld,  doch  uitsluitend  voldoet  aan  de voor-
waarden  van  een  of meer  van  deze  wettelijke  regelin-
gen, zijn  de volgende  bepalingen  van  toepassing: a) elk  der bevoegde  organen  welke  een  wettelijke  re-
geling  toepassen  aan  de voorwaarden  waarvan  is 
voldaan,  berekent  het bedrag  van  de verschuldigde 
uitkering  overeenkomstig  artikel  46; 
b) evenwel, 
i) indien  de betrokkene  voldoet  aan  de voorwaar-
den van  ten  minste  twee  wettelijke  regelingen 
zonder  dat  een  beroep  behoeft  te worden  ge-
daan  op de tijdvakken  van  verzekering  of van 
wonen  welke  vervuld  zijn  krachtens  de wette-
lijke  regelingen  aan  de voorwaarden  waarvan 
niet is voldaan,  wordt  voor  de toepassing  van 
artikel  46, lid 2, met  deze  tijdvakken  geen  re-
kening  gehouden; 
ii) indien  de betrokkene  voldoet  aan  de voorwaar-
den van  één  enkele  wettelijke  regeling  zonder 
dat een  beroep  behoeft  te worden  gedaan  op 
de tijdvakken  van  verzekering  of van  wonen 
welke  vervuld  zijn  krachtens  de wettelijke  rege-
lingen  aan  de voorwaarden  waarvan  niét  is vol-
daan,  wordt  het  bedrag  van  de verschuldigde 
uitkering  uitsluitend  berekend  overeenkomstig 
de wettelijke  regeling  aan  de  voorwaarden 
waarvan  is voldaan,  en uitsluitend  rekening 
houdend  met  de tijdvakken  welke  krachtens 
deze  wettelijke  regeling  zijn'vervuld. 
2. De  uitkering  of uitkeringen  welke  in het in lid 1 
bedoelde  geval  krachtens  een  of meer  der  betrokken 
wettelijke  regelingen  worden  toegekend,  worden 
overeenkomstig  artikel  46 ambtshalve  opnieuw  bere-
kend,  naarmate  aan  de voorwaarden  van  een  of meer 
der andere  wettelijke  regelingen  waaraan  de werkne-
mer onderworpen  is geweest,  wordt  voldaan,  even-
tueel  met  inachtneming  van artikel  45. 
3. Onverminderd  het bepaalde  in artikel  40, lid 2, 
wordt  ambtshalve  een  nieuwe  berekening  overeen-
komstig  lid 1 uitgevoerd,  wanneer  aan  de door  een  of 
meer  van  deze  wettelijke  regelingen  gestelde  voor-
waarden  niet  meer  wordt  voldaan. 
Artikel  50 (1)  j 
Toekenning  van  een  aanvulling  wanneer  het bedrag  van  de 
uitkeringen,  verschuldigd  krachtens  de wettelijke  regelingen 
van de verschillende  Lid-Staten,  minder  is dan  het minimum 
dat is vastgesteld  in de wettelijke  regeling  van  de Lid-Staat 
op het grondgebied  waarvan  de rechthebbende  woont 
Degene  die uitkering  geniet  en waarop  dit hoofdstuk 
is toegepast,  kan  in de Staat  op het  grondgebied 
waarvan  hij woont  en krachtens  de wettelijk  regeling 
waarvan  hem  een  uitkering  verschuldigd  is, geen  la-
gere uitkering  ontvangen  dan  de minimumuitkering 
welke  door  deze  wettelijke  regeling  is vastgesteld 
voor  een  tijdvak  van  verzekering  of van  wonen,  dat 
gelijk  is aan  de gezamenlijke  tijdvakken  welke  over-
eenkomstig  de voorgaande  artikelen  voor  de vaststel-
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 138/25 
ling van  zijn  uitkering  in aanmerking  zijn  genomen. 
Het bevoegde  orgaan  van  deze  Staat  betaalt  hem  in 
voorkomend  geval,  gedurende  de gehele  tijd  dat  hij 
op het  grondgebied  van  deze  Staat  woont,  een  aan-
vullend  bedrag  uit,  dat gelijk  is aan  het verschil  tussen 
de som  van  de krachtens  dit hoofdstuk  verschuldigde 
uitkeringen  en het bedrag  van  de minimumuitkering. 
Artikel  51 
Aanpassing  en herberekening  van de uitkeringen 
1. Indien  de uitkeringen  van  de betrokken  Staten 
door  stijging  van  de kosten  van  levensonderhoud, 
schommelingen  van  het  loonpeil  of andere  oorzaken 
van aanpassing,  met  een  bepaald  percentage  of be-
drag  worden  gewijzigd,  moet  dit percentage  of be-
drag  rechtstreeks  in de overeenkomstig  artikel  46 
vastgestelde  uitkeringen  worden  verwerkt,  zonder  dat 
er een  herberekening  overeenkomstig  genoemd  artikel 
behoeft  plaats  te vinden. 
2. Indien  echter  de wijze  van  vaststelling  of de re-
gels voor  de berekening  van  de uitkeringen  wijzigin-
gen ondergaan,  vindt  wel  een  herberekening  plaats 
overeenkomstig  artikel  46. 
HOOFDSTUK  4 
ARBEIDSONGEVALLEN  EN BEROEPSZIEKTEN 
Afdeling  1 
Recht  op prestaties 
Artikel  52 
Woonplaats  op het grondgebied  van  een  andere  dan  de be-
voegde  Lid-Staat  — Algemene  regels 
De werknemer  die  op het  grondgebied  van  een  an-
dere  dan  de bevoegde  Lid-Staat  woont  en door  een 
arbeidsongeval  of een  beroepsziekte  wordt  getroffen, 
heeft  in de Staat  op het  grondgebied  waarvan  hij 
woont,  recht  op: 
a) verstrekkingen  welke  voor  rekening  van  het  be-
voegde  orgaan  door  het orgaan  van  de woonplaats 
worden  verleend  volgens  de door  laatstbedoeld  or-
gaan  toegepaste  wettelijke  regeling,  alsof  hij  bij 
dat orgaan  was  aangesloten; 
b) uitkeringen  welke  door  het bevoegde  orgaan  wor-
den verleend  volgens  de door  dit orgaan  toegepas-
te wettelijke  regeling.  Na overeenstemming  tussen 
het bevoegde  orgaan  en het orgaan  van  de woon-
plaats  kunnen  deze  uitkeringen  evenwel  door 
laatstbedoeld  orgaan,  voor  rekening  van  eerstbe-
doeld  orgaan,  volgens  de wettelijke  regeling  van 
de bevoegde  Staat  worden  verleend. 
Artikel  53 
Grensarbeiders  — Bijzondere  regel 
De grensarbeider  kan  de prestaties  eveneens  op het 
grondgebied  van  de bevoegde  Staat  verkrijgen.  Zij worden  verleend  door  het  bevoegde  orgaan  volgens 
de wettelijke  regeling  van  die Staat,  alsof  de grensar-
beider  op het grondgebied  van  die Staat  woonde. 
Artikel  54 
Verblijf  op of overbrenging  van  de woonplaats  naar  het 
grondgebied  van de bevoegde  Staat 
1. Dein  artikel  52 bedoelde  werknemer  die op het 
grondgebied  van  de bevoegde  Staat  verblijft,  heeft 
recht  op prestaties  volgens  de wettelijke  regeling  van 
deze  Staat,  zelfs  indien  hij  vóór  zijn  verblijf  reeds 
prestaties  heeft  genoten.  Deze  bepaling  is evenwel 
niet op grensarbeiders  van  toepassing. 
2. De  in artikel  52 bedoelde  werknemer  die  zijn 
woonplaats  naar  het  grondgebied  van  de bevoegde 
Staat  overbrengt  heeft  recht  op prestaties  volgens  de 
wettelijke  regeling  van  die Staat,  zelfs  indien  hij vóór 
de overbrenging  van  zijn  woonplaats  reeds  prestaties 
heeft  genoten. 
Artikel  55 
Verblijf  buiten  het grondgebied  van  de bevoegde  Lid-Staat 
— Terugkeer  of overbrenging  van  de woonplaats  naar  het 
grondgebied  van  een  andere  Lid-Staat  na arbeidsongeval  of 
beroepsziekte  — Noodzaak  om zich  voor  behandeling  naar 
het grondgebied  van een andere  Lid-Staat  te begeven 
1. De  werknemer  die  door  een  arbeidsongeval  of 
een beroepsziekte  getroffen  is en 
a) die  op het grondgebied  van  een  andere  dan  de be-
voegde  Lid-Staat  verblijft,  of 
b) die,  nadat  hij voor  rekening  van  het  bevoegde  or-
gaan  in het genot  van  prestaties  is gesteld,  van  dat 
orgaan  toestemming  heeft  gekregen  om  terug  te 
keren  naar  het  grondgebied  van  de  Lid-Staat 
waarop  hij woont,  dan  wel  om  zijn  woonplaats 
over  te brengen  naar  het grondgebied  van  een  an-
dere  Lid-Staat,  of 
c) die  van  het  bevoegde  orgaan  toestemming  heeft 
gekregen  zich  naar  het  grondgebied  van  een  an-
dere  Lid-Staat  te begeven  ten  einde  aldaar  een 
voor  zijn  gezondheidstoestand  passende  behande-
ling te ondergaan, 
heeft  recht  op: 
i) verstrekkingen  welke  voor  rekening  van  het  be-
voegde  orgaan  door  het  orgaan  van  de woon-  of 
verblijfplaats  worden  verleend  volgens  de door 
laatstbedoeld  orgaan  toegepaste  wettelijke  rege-
ling,  alsof  hij bij dat orgaan  was  aangesloten;  het 
tijdvak  gedurende  hetwelk  de prestaties  worden 
verleend,  wordt  evenwel  bepaald  door  de wette-
lijke  regeling  van  de bevoegde  Staat; 
ii) uitkeringen  welke  door  het bevoegde  orgaan  wor-
den verleend  volgens  de door  dit orgaan  toegepas-
te wettelijke  regeling.  Na overeenstemming  tussen 
het bevoegde  orgaan  en het orgaan  van  de woon-
Nr. C 138/26 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
of verblijfplaats  kunnen  deze  uitkeringen  evenwel 
door  laatstbedoeld  orgaan,  voor  rekening  van het 
eerstbedoelde,  volgens  de wettelijke  regeling  van 
de bevoegde  Staat  worden  verleend. 
2. De  op grond  van lid 1, sub b), vereiste  toestem-
ming  mag  slechts  worden  geweigerd  wanneer  is vast-
gesteld,  dat verplaatsing  van de betrokkene  nadelig  is 
voor  zijn  gezondheidstoestand  of voor  het ondergaan 
van de geneeskundige  behandeling. 
De op grond  van  lid 1, sub c), vereiste  toestemming 
mag niet  worden  geweigerd  wanneer  de desbetref-
fende  behandeling  niet  op het grondgebied  van  de 
Lid-Staat  waarop  hij woont,  aan  de betrokkene  kan 
worden  gegeven. 
Artikel  56 
Ongevallen  op weg  van of naar  het werk 
Het ongeval  op weg  van of naar  het werk  dat op het 
grondgebied  van  een  andere  dan  de bevoegde  Lid-
Staat  heeft  plaatsgevonden,  wordt  geacht  op het 
grondgebied  van de bevoegde  Staat  te hebben  plaats-
gevonden. 
Artikel  57 (1)  (C 81) 
Uitkeringen  wegens  beroepsziekte  als betrokkene  op het 
grondgebied  van  verschillende  Lid-Staten  aan  hetzelfde  ge-
vaar was blootgesteld 
1. Wanneer  iemand  die door  een beroepsziekte  ge-
troffen  is, onder  de wettelijke  regeling  van  twee  of 
meer  Lid-Staten  werkzaamheden  heeft  verricht  waar-
door  deze  ziekte  kan zijn  ontstaan,  worden  de uitke-
ringen  waarop  de getroffene  of zijn  nagelaten  betrek-
kingen  aanspraak  kunnen  maken,  uitsluitend  toege-
kend  op grond  van  de in de laatste  van deze  Staten 
bestaande  wettelijke  regeling  waarvan  de voorwaar-
den vervuld  zijn,  eventueel  met  inachtneming  van de 
leden  2 en 3. 
2. Indien  de toekenning  van  uitkeringen  wegens 
beroepsziekte  op grond  van de wettelijke  regeling  van 
een Lid-Staat  afhankelijk  is van de voorwaarde  dat de 
desbetreffende  ziekte  het eerst  op het grondgebied 
van die Staat  medisch  vastgesteld  is, wordt  deze  voor-
waarde  geacht  te zijn  vervuld  wanneer  genoemde 
ziekte  het eerst  op het grondgebied  vaii  een andere 
Lid-Staat  is vastgesteld. 
3. In  geval  van sclerogene  pneumoconiosis  zijn  de 
volgende  bepalingen  van toepassing: 
a) indien  toekenning  van  uitkeringen  wegens  be-
roepsziekte  op grond  van  de wettelijke  regeling 
van een  Lid-Staat  afhankelijk  is van  de voor-
waarde  dat de desbetreffende  ziekte  is vastgesteld 
binnen  een bepaalde  termijn  na beëindiging  van de 
laatste  werkzaamheden  waardoor  een  dergelijke 
ziekte  kon  ontstaan,  houdt  het bevoegde  orgaan 
van die Staat,  wanneer  het nagaat  op welk  tijdstip 
die laatste  werkzaamheden  werden  verricht,  voor 
zover  nodig  rekening  met  gelijksoortige  werk-
zaamheden  welke  onder  de wettelijke  regeling  van 
iedere  andere  Lid-Staat  zijn  verricht,  alsof  zij on-der de wettelijke  regeling  van eerstbedoelde  Staat 
waren  verricht; 
b) indien  toekenning  van  uitkeringen  wegens  be-
roepsziekte  op grond  van  de wettelijke  regeling 
van een  Lid-Staat  afhankelijk  is van  de voor-
waarde  dat  gedurende  een  bepaalde  tijd  werk-
zaamheden  waardoor  de desbetreffende  ziekte 
kon ontstaan,  werden  verricht,  houdt  het  be-
voegde  orgaan  van  die Staat  voor  zover  nodig 
rekening  met  de tijdvakken  waarin  dergelijke 
werkzaamheden  onder  de wettelijke  regeling  van 
iedere  andere  Lid-Staat  werden  verricht,  alsof  zij 
onder  de wettelijke  regeling  van  eerstgenoemde 
Staat  waren  verricht; 
c) de lasten  van de uitkeringen,  met  inbegrip  van de 
renten,  worden  omgeslagen  over  de bevoegde  or-
ganen  van  de Lid-Staten  op het  grondgebied 
waarvan  de getroffene  werkzaamheden  heeft  ver-
richt  waardoor  deze  ziekte  kon  ontstaan.  De om-
slag van deze  kosten  vindt  plaats  naar  verhouding 
van de duur  van de tijdvakken  van ouderdomsver-
zekering  of van  de in artikel  45, lid 1, bedoelde 
tijdvakken  van wonen,  welke  krachtens  de wette-
lijke regelingen  van  elk van  die Staten  zijn  ver-
vuld,  tot de totale  duur  van  de tijdvakken  van 
ouderdomsverzekering  of van wonen,  welke  op de 
datum  van ingang  van deze  uitkeringen  krachtens 
de wettelijke  regelingen  van  al deze  Staten  zijn 
vervuld. 
4. De  Raad  wijst,  op voorstel"  van de Commissie, 
met eenparigheid  van stemmen  de beroepsziekten  aan 
waarvoor  het bepaalde  in lid 3 eveneens  geldt. 
Artikel  58 
Berekening  van de uitkeringen 
1. Het  bevoegde  orgaan  van een Lid-Staat  waarvan 
de wettelijke  regeling  bepaalt  dat voor  de berekening 
van de uitkeringen  wordt  uitgegaan  van  een  gemid-
deld loon,  stelt  dit gemiddelde  loon  uitsluitend  vast 
op basis  van de lonen  welke  gedurende  de krachtens 
bedoelde  wettelijke  regeling  vervulde  tijdvakken,  zijn 
uitbetaald. 
2. Het  bevoegde  orgaan  van een Lid-Staat  waarvan 
de wettelijke  regeling  bepaalt  dat voor  de berekening 
van de uitkeringen  wordt  uitgegaan  van  een  vast 
loon,  houdt  uitsluitend  rekening  met  dit vaste  loon  of 
eventueel  met  het  gemiddelde  van  de vaste  lonen 
welke  betrekking  hebben  op de krachtens  bedoelde 
wettelijke  regeling  vervulde  tijdvakken. 
3. Het  bevoegde  orgaan  van een Lid-Staat  waarvan 
de wettelijke  regeling  bepaalt  dat het bedrag  der uit-
keringen  wisselt  naar  gelang  van het aantal  gezinsle-
den, houdt  eveneens  rekening  met de gezinsleden  van 
de betrokkene  die op het grondgebied  van een andere 
Lid-Staat  wonen,  alsof  zij op het grondgebied  van de 
bevoegde  Staat  woonden. 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr.C  138/27 
Artikel  59 
Kosten  voor  het vervoer  van de getroffene 
1. Het  bevoegde  orgaan  van  een  Lid-Staat  waarvan 
de wettelijke  regeling  voorziet  in het dragen  van  de 
kosten  van  vervoer  van  de getroffene  naar  zijn  wo-
ning  of naar  het ziekenhuis,  neemt  de kosten  van  ver-
voer  van  de getroffene  naar  een  overeenkomstige 
plaats  op het grondgebied  van  een  andere  Lid-Staat, 
waarop  de getroffene  woont,  voor  zijn  rekening,  mits 
het orgaan  vooraf  toestemming  tot dat  vervoer  heeft 
verleend,  waarbij  het  naar  behoren  rekening  houdt 
met de daarvoor  geldende  redenen.  Ten  aanzien  van 
een grensarbeider  is deze  toestemming  niet  vereist. 
2. Het  bevoegde  orgaan  van  een  Lid-Staat  waarvan 
de wettelijke  regeling  voorziet  in het dragen  van  de 
kosten  van  vervoer  van  het stoffelijk  overschot  van  de 
getroffene  naar  de begraafplaats,  neemt  de kosten  van 
vervoer  naar  de begraafplaats  op het grondgebied  van 
een andere  Lid-Staat,  waarop  de getroffene  op het 
tijdstip  van  het  ongeval  woonde,  voor  zijn  rekening, 
volgens  de door  dit orgaan  toegepaste  wettelijke  rege-
ling. 
Afdeling  2 
Verergering  van  een  beroepsziekte  waaryoor  schade-
loosstelling  plaatsvindt 
Artikel  60 (C  80) 
1. Ingeval  een beroepsziekte  waarvoor  een werkne-
mer op grond  van  de wettelijke  regeling  van  een 
Lid-Staat  schadeloosstelling  geniet  of genoten  heeft, 
verergert,  zijn  de volgende  bepalingen  van toepassing: 
a) indien  de werknemer,  sedert  hij uitkeringen  ge-
niet,  onder  de wettelijke  regeling  van  een  andere 
Lid-Staat  geen  werkzaamheden  heeft  uitgeoefend, 
welke  de  desbetreffende  beroepsziekte  kunnen 
veroorzaken  of verergeren,  dient  het bevoegde  or-
gaan  van  de eerste  Staat  de uitkeringen  voor  zijn 
rekening  te nemen  volgens  de door  dit orgaan  toe-
gepaste  wettelijke  regeling,  waarbij  rekening 
wordt  gehouden  met  de verergering; 
b) indien  de werknemer,  sedert  hij uitkeringen  ge-
niet,  onder  de wettelijke  regeling  van  een  andere 
Lid-Staat  wel  zodanige  werkzaamheden  heeft  uit-
geoefend,  dient  het bevoegde  orgaan  van  de eerste 
Staat  de uitkeringen  voor  zijn  rekening  te nemen 
volgens  de door  dit orgaan  toegepaste  wettelijke 
regeling,  waarbij  het geen  rekening  houdt  met  de 
verergering.  Het  bevoegde  orgaan  van  de tweede 
Staat  kent  de werknemer  een  aanvulling  toe,  ter 
hoogte  van  het  verschil  tussen  het  bedrag  van  de 
uitkeringen  welke  na de verergering  verschuldigd 
zijn en het bedrag  van  de uitkeringen  welke  vóór 
de verergering  overeenkomstig  de door  dit orgaan 
toegepaste  wettelijke  regeling  verschuldigd  zouden 
zijn geweest,  indien  de desbetreffende  beroeps-ziekte  zich  onder  de wettelijke  regeling  van  de 
Staat  had  voorgedaan; 
c) indien  in het sub b) bedoelde  geval  een werknemer 
die lijdt  aan sclerogene  pneumoconiosis  of aan  een 
op grond  van  artikel  57, lid 4, aangewezen  ziekte, 
geen  recht  heeft  op uitkeringen  krachtens  de wet-
telijke  regeling  van  de tweede  Staat,  dient  het be-
voegde  orgaan  van  de eerste  Staat  de uitkeringen 
te verlenen  volgens  de door  dit orgaan  toegepaste 
wettelijke  regeling,  waarbij  het  rekening  houdt 
met de verergering.  Voor  rekening  van  het  be-
voegde  orgaan  van  de tweede  Staat  komt  evenwel 
het verschil  tussen  het bedrag  van  de uitkeringen, 
met inbegrip  van  de renten,  welke  door  het  be-
voegde  orgaan  van  de eerste  Staat,  rekening  hou-
dende  met  de verergering,  verschuldigd  zijn,  en 
het bedrag  van  de overeenkomstige  uitkeringen 
welke  vóór  de verergering  verschuldigd  waren. 
2. Ingeval  een beroepsziekte  welke  aanleiding  heeft 
gegeven  tot toepassing  van  artikel  57,  lid 3, sub  c), 
verergert,  zijn  de volgende  bepalingen  van toepassing: 
a) het  bevoegde  orgaan  dat  uitkeringen  krachtens 
artikel  57,  lid 1, heeft  toegekend,  dient  de uit-
keringen  te verlenen  volgens  de door  dit orgaan 
toegepaste  wettelijke  regeling,  daarbij  rekening 
houdende  met  de verergering; 
b) de lasten  van  de uitkeringen,  met  inbegrip  van  de 
renten,  blijven  verdeeld  over  de organen  welke 
ook de lasten  van  vroegere  uitkeringen  deelden, 
overeenkomstig  artikel  57, lid 3, sub  c). Indien  de 
getroffene  evenwel  opnieuw  werkzaamheden  heeft 
uitgeoefend  welke  de desbetreffende  ziekte  kun-
nen veroorzaken  of verergeren,  en hij deze  werk-
zaamheden  heeft  uitgeoefend  hetzij  onder  de wet-
telijke  regeling  van  een  van  de Lid-Staten  op het 
grondgebied  waarvan  hij reeds  eerder  gelijksoor-
tige werkzaamheden  had  verricht,  hetzij  onder  de 
wettelijke  regeling  van  een  andere  Lid-Staat,  komt 
voor  rekening  van  het  bevoegde  orgaan  van  deze 
Staat  het verschil  tussen  het bedrag  van  de uitke-
ringen,  welke,  rekening  houdende  met  de vererge-
ring,  verschuldigd  zijn,  en het bedrag  van  de uit-
keringen  welke  vóór  de verergering  verschuldigd 
waren. 
Afdeling  3 
Diverse  bepalingen 
Artikel  61 
Regels  welke  dienen  om  met  bijzonderheden  van  bepaalde 
wettelijke  regelingen  rekening  te houden 
1. Indien  op het  grondgebied  van  de Lid-Staat, 
waarop  de werknemer  zich  bevindt,  geen  verzekering 
Nr. C 138/28 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
tegen  arbeidsongevallen  of beroepsziekten  bestaat,  of 
indien  een  dergelijke  verzekering  wel  bestaat  doch 
niet voorziet  in een  orgaan  dat  verantwoordelijk  is 
voor  het  verlenen  van  verstrekkingen,  worden  deze 
verstrekkingen  verleend  door  het  orgaan  van  de 
woon-  of verblijfplaats  dat voor  het verlenen  van  ver-
strekkingen  in geval  van  ziekte  verantwoordelijk  is. 
2. Indien  de wettelijke  regeling  van  de bevoegde 
Staat  het  geheel  kosteloos  verlenen  van  verstrekkin-
gen afhankelijk  stelt  van  gebruikmaking  van  de door 
de werkgever  opgerichte  medische  dienst,  worden  de 
verstrekkingen  welke  in de in artikel  52 en in artikel 
55, lid 1, bedoelde  gevallen  worden  verleend,  geacht 
door  een  dergelijke  medische  dienst  te zijn  verleend. 
3. Indien  de wettelijke  regeling  van  de bevoegde 
Staat  een  regeling  kent  betreffende  de verplichtingen 
van de werkgever,  worden  de verstrekkingen  welke  in 
de in artikel  52 en in artikel  55,  lid 1, bedoelde  ge-
vallen  worden  verleend,  geacht  op verzoek  van  het 
bevoegde  orgaan  te zijn  verleend. 
4. Indien  de in de bevoegde  Staat  geldende  rege-
ling inzake  schadeloosstelling  bij  arbeidsongevallen 
niet het karakter  van  een  verplichte  verzekering  heeft, 
worden  de verstrekkingen  rechtstreeks  verleend  door 
de werkgever  of door  de verzekeraar  die  in diens 
plaats  treedt. 
5. Indien  volgens  de wettelijke  regeling  van  een 
Lid-Staat  bij de vaststelling  van  de mate  van  onge-
schiktheid  uitdrukkelijk  of  stilzwijgend  rekening 
wordt  gehouden  met  vroeger  voorgekomen  arbeids-
ongevallen  of beroepsziekten,  houdt  het bevoegde  or-
gaan  van  die Staat  eveneens  rekening  met  vroeger  on-
der de wettelijke  regeling  van  een  andere  Lid-Staat 
voorgekomen  arbeidsongevallen  en  beroepsziekten, 
alsof  zij onder  de door  het  bevoegde  orgaan  toege-
paste  wettelijke  regeling  waren  voorgekomen. 
Artikel  62 
Toe te passen  stelsel  als er in het land  van  de woon-  of ver-
blijfplaats  meer  dan  één  stelsel  bestaat  — Maximale  duur 
voor  het verlenen  van prestaties 
1. Indien  de wettelijke  regeling  van  het land  van  de 
woon-  of verblijfplaats  meer  dan  één  verzekeringsstel-
sel kent,  worden  voor  de toepassing  van  artikel  52 of 
artikel  55,  lid 1, de bepalingen  van  het  stelsel,  dat 
voor  de  handarbeiders  in de  staalindustrie  geldt, 
gevolgd.  Indien  die  wettelijke  regeling  evenwel  een 
bijzonder  stelsel  voor  werknemers  in de mijnen  en 
daarmede  gelijkgestelde  bedrijven  kent,  dan  is dit 
stelsel  op deze  categorie  werknemers  van  toepassing, 
wanneer  het  orgaan  van  de woon-  of verblijfplaats 
waartoe  zij zich  wenden,  voor  de toepassing  van  dit 
stelsel  bevoegd  is. 2. Indien  in de wettelijke  regeling  van  een  Lid-
Staat  een  maximale  duur  voor  het  verlenen  van 
prestaties  is vastgesteld,  mag  het orgaan  dat deze  wet-
telijke  regeling  toepast  rekening  houden  met  het tijd-
vak waarover  door  het  orgaan  van  een  andere  Lid-
Staat  reeds  prestaties  werden  verleend. 
Afdeling  4 
Vergoedingen  tussen  organen  onderling 
Artikel  63 
1. Het  bevoegde  orgaan  is verplicht  het bedrag  van 
de ingevolge  artikel  52 en artikel  55,  lid 1, voor  zijn 
rekening  verleende  verstrekkingen  te vergoeden. 
2. De  in lid 1 bedoelde  vergoedingen  yorden  vast-
gesteld  en vinden  plaats  op de wijze  welke  is geregeld 
in de in artikel  97 bedoelde  toepassingsverordening, 
door  het aantonen  van  de werkelijke  uitgaven. 
3. Twee  of meer  Lid-Staten  of de bevoegde  autori-
teiten  van  deze  Staten  kunnen  andere  wijzen  van  ver-
goeding  vaststellen  of van  iedere  vergoeding  tussen  de 
onder  hun  bevoegdheid  vallende  organen  afzien. 
HOOFDSTUK  5 
UITKERINGEN  BIJ  OVERLIJDEN 
Artikel  64 (2) 
Samentellen  van tijdvakken  van verzekering  of van  wonen 
Het bevoegde  orgaan  van  een  Lid-Staat  waarvan  de 
wettelijke  regeling  het  verkrijgen,  het behoud  of het 
herstel  van  het  recht  op uitkeringen  bij overlijden  af-
hankelijk  stelt  van  de vervulling  van  tijdvakken  van 
verzekering  of van  wonen,  houdt,  voor  zover  nodig, 
rekening  met  de krachtens  de wettelijke  regeling  van 
elke andere  Lid-Staat  vervulde  tijdvakken  van  verze-
kering  of van  wonen,  alsof  deze  tijdvakken  krachtens 
de door  dat orgaan  toegepaste  wettelijke  regeling  wa-
ren vervuld. 
Artikel  65 
Recht  op uitkeringen  ingeval  het overlijden  op het grondge-
bied van  een  andere  dan  de bevoegde  Lid-Staat  plaatsvindt, 
of ingeval  de rechthebbende  op het grondgebied  van  een an-
dere dan  de bevoegde  Lid-Staat  woont 
1. Wanneer  een  werknemer,  een  pensioen-  of ren-
tetrekker,  of degene  die  een  pensioen  of rente  heeft 
aangevraagd,  dan  wel  een  gezinslid  van  een  van  deze 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 'Nr.C  138/29 
personen  op het  grondgebied  van  een  andere  Lid-
Staat  dan  van  de bevoegde  Staat  overlijdt,  wordt  het 
overlijden  geacht  te hebben  plaatsgevonden  op het 
grondgebied  van  laatstbedoelde  Staat. 
2. Het  bevoegde  orgaan  dient  de uitkeringen  bij 
overlijden  welke  krachtens  de door  dit orgaan  toege-
paste  wettelijke  regeling  verschuldigd  zijn,  toe te ken-
nen zelfs  indien  de rechthebbende  op het grondgebied 
van een  andere  dan  de bevoegde  Lid-Staat  woont. 
3. De  leden  1 en 2 zijn  eveneens  van  toepassing 
wanneer  het overlijden  het gevolg  is van  een  arbeids-
ongeval  of een  beroepsziekte. 
Artikel  66 
Het verlenen  van uitkeringen  bij overlijden  van een pensioen-
of rentetrekker  die op het grondgebied  van  een andere  Lid-
Staat  woonde  dan  die op het grondgebied  waarvan  zich  het 
orgaan  bevindt  voor  rekening  waarvan  de verstrekkingen 
kwamen 
Bij overlijden  van  een  rechthebbende  op pensioen  of 
rente,  hem  verschuldigd  krachtens  de wettelijke  rege-
ling van  een  Lid-Staat  of op pensioenen  of renten, 
hem verschuldigd  krachtens  de wettelijke  regelingen 
van twee  of meer  Lid-Staten,  terwijl  hij op het grond-
gebied  van  een  andere  Lid-Staat  woonde  dan  die  op 
het grondgebied  waarvan  zich  het  orgaan  bevindt 
voor  rekening  waarvan  de aan  bedoelde  rechtheb-
bende  verleende  verstrekkingen  op grond  van  artikel 
28 kwamen,  worden  de uitkeringen  bij  overlijden 
welke  krachtens  de door  dit orgaan  toegepaste  wette-
lijke  regeling  verschuldigd  zijn,  door  en voor  reke-
ning  van  bedoeld  orgaan  verleend  alsof  de rechtheb-
bende  op het tijdstip  van zijn  overlijden  op het grond-
gebied  van  de Lid-Staat  woonde,  waarop  dit orgaan 
zich bevindt. 
De vorige  alinea  is van  overeenkomstige  toepassing 
op de gezinsleden  van  de pensioen-  of rentetrekker. 
HOOFDSTUK  6 
WERKLOOSHEID 
Afdeling  1 
Gemeenschappelijke  bepalingen 
Artikel  67 
Samentellen  van tijdvakken  van verzekering  of van  arbeid 
1. Het  bevoegde  orgaan  van  een  Lid-Staat  waarvan 
de wettelijke  regeling  het  verkrijgen,  het  behoud  of 
het herstel  van  het recht  op uitkering  afhankelijk  stelt 
van de vervulling  van  tijdvakken  van  verzekering, 
houdt,  voor  zover  nodig,  rekening  met  de krachtens 
de wettelijke  regeling  van  elke  andere  Lid-Staat  ver-
vulde  tijdvakken  van  verzekering  of van  arbeid  alsof 
het tijdvakken  van  verzekering  waren  welke  krach-tens de door  dit orgaan  toegepaste  wettelijke  regeling 
waren  vervuld  mits  evenwel  de tijdvakken  van  arbeid 
als tijdvakken  van  verzekering  zouden  zijn  be-
schouwd  indien  zij krachtens  bedoelde  wettelijke  re-
geling  waren  vervuld. 
2. Het  bevoegde  orgaan  van  de Lid-Staat  waarvan 
de wettelijke  regeling  het  verkrijgen,  het  behoud  of 
•het herstel  van  het  recht  op uitkeringen  afhankelijk 
stelt van  de vervulling  van  tijdvakken  van  arbeid, 
houdt,  voor  zover  nodig,  rekening  met  de krachtens 
de wettelijke  regeling  van  elke  andere  Lid-Staat  ver-
vulde  tijdvakken  van  verzekering  of van  arbeid,  alsof 
het tijdvakken  van  arbeid  waren  welke  krachtens  de 
door  dit orgaan  toegepaste  wettelijke  regeling  waren 
vervuld. 
3. Met  uitzondering  van  de in artikel  71, lid 1, sub 
a), ii) en sub  b), ii), bedoelde  gevallen,  wordt  toepas-
sing van  de leden  1 en 2 afhankelijk  gesteld  van  de 
voorwaarde  dat de betrokkene  laatstelijk 
— in het geval  van  lid 1, tijdvakken  van  verzekering 
— in het geval  van  lid 2, tijdvakken  van  arbeid 
heeft  vervuld  krachtens  de wettelijke  regeling  op 
grond  waarvan  de uitkeringen  worden  aangevraagd. 
4. Wanneer  de duur  waarover  uitkeringen  worden 
verleend  afhankelijk  is van  de duur  der  tijdvakken 
van verzekering  of van  arbeid,  is lid 1 respectievelijk 
lid 2, van  toepassing. 
Artikel  68 
Berekening  van de uitkering 
1. Het  bevoegde  orgaan  van  een  Lid-Staat  waarvan 
de wettelijke  regeling  bepaalt  dat voor  de berekening 
van de uitkering  wordt  uitgegaan  van  het  bedrag  van 
het vroegere  loon,  houdt  uitsluitend  rekening  met  het 
loon  dat  betrokkene  voor  de laatste  werkzaamheden 
welke  hij op het grondgebied  van  die Staat  heeft  uit-
geoefend,  heeft  genoten.  Indien  de betrokkene  even-
wel laatstelijk  niet  ten minste  vier  weken  werkzaam-
heden  op dat  grondgebied  heeft  uitgeoefend,  wordt 
de uitkering  berekend  op basis  van  het  loon  dat  ter 
plaatse  waar  de werkloze  woont  of verblijft  met  ge-
lijkwaardige  of soortgelijke  werkzaamheden  als  die 
welke  hij het laatst  op het  grondgebied  van  een  an-
dere  Lid-Staat  heeft  uitgeoefend,  gewoonlijk  wordt 
verdiend. 
2. Het  bevoegde  orgaan  van  een  Lid-Staat  waarvan 
de wettelijke  regeling  bepaalt  dat  het  bedrag  van  de 
uitkering  wisselt  naar  gelang  van  het  aantal  gezinsle-
den,  houdt  eveneens  rekening  met  de gezinsleden  van 
de betrokkene  die op het grondgebied  van  een  andere 
Lid-Staat  wonen,  alsof  zij op het grondgebied  van  de 
bevoegde  Staat  woonden.  Deze  bepaling  is niet  van 
toepassing  indien  in het  land  waarin  de gezinsleden 
Nr. C 138/30 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
wonen,  een  andere  persoon  recht  heeft  op werkloos-
heidsuitkering,  voor  zover  de gezinsleden  bij de be-
rekening  van  deze  uitkering  mede  in aanmerking 
worden  genomen. 
Afdeling  2 
Werklozen  die zich  naar  het grondgebied  van  een  an-
dere  dan  de bevoegde  Lid-Staat  begeven 
Artikel  69 bovendien  nog  beperkt  tot de verdere  duur  van  het 
seizoen  waarvoor  hij is aangeworven. 
2. Indien  de betrokkene  vóór  het  verstrijken  van 
het tijdvak  waarover  hij krachtens  lid 1, sub  c), recht 
op uitkering  heeft,  naar  het  grondgebied  van  de 
bevoegde  Staat  terugkeert,  behoudt  hij recht  op uit-
kering  overeenkomstig  de  wettelijke  regeling  van 
deze  Staat;  hij verliest  elk recht  op uitkering  krach-
tens de wettelijke  regeling  van  de bevoegde  Staat  in-
dien  hij niet  vóór  het  verstrijken  van  dit tijdvak  naar 
het grondgebied  van  deze  Staat  terugkeert.  In buiten-
gewone  gevallen  kunnen  de bevoegde  diensten  of or-
ganen  deze  termijn  verlengen. 
Voorwaarden  en beperkingen  voor  de handhaving  van  het 
recht  op uitkering 
1. De  volledig  werkloze  werknemer  die  voldoet 
aan de in de wettelijke  regeling  van  een  Lid-Staat  ge-
stelde  voorwaarden  voor  het  recht  op uitkering,  en 
die zich  naar  het grondgebied  van  een  of meer  andere 
Lid-Staten  begeeft  om  aldaar  werk  te zoeken,  be-
houdt  het recht  op deze  uitkering  onder  de hieronder 
aangegeven  voorwaarden  en beperkingen: 
a) vóór  zijn  vertrek  dient  hij gedurende  ten  minste 
vier weken  na de aanvang  van  zijn  werkloosheid 
als werkzoekende  ingeschreven  te zijn  geweest  en 
ter beschikking  van  de diensten  voor  arbeidsbe-
middeling  van  de bevoegde  Staat  te zijn  gebleven. 
De bevoegde  diensten  of organen  kunnen  hem 
evenwel  toestemming  geven  vóór  het  verstrijken 
van deze  termijn  te vertrekken; 
b) hij dient  zich  als werkzoekende  in te laten  schrij-
ven bij de diensten  voor  arbeidsbemiddeling  van 
iedere  Lid-Staat  naar  het grondgebied  waarvan  hij 
zich begeeft  en zich  aan  het  aldaar  uitgeoefende 
toezicht  te onderwerpen.  Voor  het aan  de inschrij-
ving  voorafgaande  tijdvak  wordt  deze  voorwaarde 
geacht  te zijn  vervuld  indien  deze  inschrijving 
plaatsvindt  binnen  een  termijn  van  zeven  dagen  se-
dert de datum  waarop  de betrokkene  niet  meer  ter 
beschikking  stond  van  de diensten  voor  arbeidsbe-
middeling  van  de Staat  waarvan  hij het grondge-
bied heeft  verlaten.  In buitengewone  gevallen  kun-
nen de bevoegde  diensten  of organen  deze  termijn 
verlengen; 
c) het  recht  op uitkering  wordt  gehandhaafd  gedu-
rende  een  tijdvak  van  ten  hoogste  drie  maanden, 
sedert  de datum  waarop  de betrokkene  niet  langer 
ter beschikking  stond  van  de diensten  voor  ar-
beidsbemiddeling  van  de Staat  waarvan  hij  het 
grondgebied  heeft  verlaten,  zonder  dat  de totale 
duur  waarover  uitkering  wordt  verleend,  de duur 
mag overschrijden,  waarover  hij krachtens  de wet-
telijke  regeling  van  bedoelde  Staat  recht  op uitke-
ring heeft.  Deze  duur  wordt  voor  seizoenarbeiders 3. Tussen  twee  tijdvakken  van  arbeid  kan  op het 
bepaalde  in lid 1 slechts  eenmaal  een  beroep  worden 
gedaan. 
4. Indien  België  de bevoegde  Staat  is, krijgt  de 
werkloze  die  na afloop  van  de in lid 1, sub  c), be-
doelde  termijn  van  drie  maanden  naar  dit land  terug-
keert,  eerst  dan  opnieuw  recht  op uitkering  van  dit 
land,  nadat  hij  aldaar  gedurende  ten  minste  drie 
maanden  werkzaamheden  heeft  uitgeoefend. 
Artikel  70 
Verlening  van uitkering  en vergoedingen 
1. In  de in artikel  69,  lid 1, bedoelde  gevallen 
wordt  de uitkering  verleend  door  het  orgaan  van  elk 
van de Staten  op het  grondgebied  waarvan  de werk-
loze werk  gaat  zoeken. 
Het bevoegde  orgaan  van  de Lid-Staat  aan  de wette-
lijke  regeling  waarvan  de werknemer  tijdens  het ver-
richten  van  zijn  laatste  werkzaamheden  onderworpen 
is geweest,  is verplicht  het bedrag  van  deze  uitkering 
te vergoeden. 
2. De  in lid 1 bedoelde  vergoedingen  worden  vast-
gesteld  en vinden  plaats  op de wijze  welke  is geregeld 
in de in artikel  97 bedoelde  toepassingsverordening, 
hetzij  door  het  aantonen  van  de werkelijke  uitgaven, 
hetzij  op grond  van  vaste  bedragen. 
3, Twee  of meer  Lid-Staten  of de bevoegde  autori-
teiten  van  deze  Staten  kunnen  andere  wijzen  van  ver-
goeding  of betaling  vaststellen,  dan  wel  van  iedere 
vergoeding  tussen  de onder  hun  bevoegdheid  vallende 
organen  afzien. 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr.C  138/31 
Afdeling  3 
Werklozen  die tijdens  het verrichten  van  hun  laatste 
werkzaamheden  op het  grondgebied  van  een  andere 
dan de bevoegde  Lid-Staat  woonden 
Artikel  71 
1. De  werkloze  die tijdens  het verrichten  van  zijn 
laatste  werkzaamheden  op het  grondgebied  van  een 
andere  dan  de bevoegde  Lid-Staat  woonde,  heeft 
recht  op uitkering  overeenkomstig  de volgende  bepa-
lingen  : 
a) i) de grensarbeider  die in de onderneming  waarin 
hij werkzaam  is, gedeeltelijk  of door  onvoor-
ziene  omstandigheden  werkloos  is, heeft  recht 
op uitkering  volgens  de wettelijke  regeling  van 
de bevoegde  Staat,  alsof  hij op het grondgebied 
van die  Staat  woonde;  deze  uitkering  wordt 
door  het bevoegde  orgaan  verleend; 
ii) de volledig  werkloze  grensarbeider  heeft  recht 
op uitkering  volgens  de wettelijke  regeling  van 
de Lid-Staat  op het  grondgebied  waarvan  hij 
woont,  alsof  die wettelijke  regelirig  tijdens  het 
verrichten  van  zijn  laatste  werkzaamheden  op 
hem van  toepassing  was  geweest;  deze  uitke-
ring wordt  door  en voor  rekening  van  het or-
gaan  van  de woonplaats  verleend; 
b) i) een  werknemer  die geen  grensarbeider  is en ge-
deeltelijk  of door  onvoorziene  omstandigheden 
of volledig  werkloos  is, doch  ter beschikking 
blijft  van  zijn  werkgever  of van  de diensten 
voor  arbeidsbemiddeling  op het  grondgebied 
van de bevoegde  Staat,  heeft  recht  op uitkering 
volgens  de wettelijke  regeling  van  die  Staat, 
alsof  hij  op het  grondgebied  van  die  Staat 
woonde;  deze  uitkering  wordt  door  het  be-
voegde  orgaan  verleend; 
ii) een  werknemer  die geen  grensarbeider  is, volle-
dig werkloos  is en zich  ter beschikking  stelt  van 
de diensten  voor  arbeidsbemiddeling  op het 
grondgebied  van  de  Lid-Staat  waarop  hij 
woont  of die naar  dit grondgebied  terugkeert, 
heeft  recht  op uitkering  volgens  de wettelijke 
regeling  van  deze  Staat,  alsof  hij zijn  laatste 
werkzaamheden  op het  grondgebied  daarvan 
had uitgeoefend;  deze  uitkering  wordt  door  en 
voor  rekening  van  het  orgaan  van  de woon-
plaats  verleend.  Indien  deze  werknemer  even-
wel in het  genot  van  uitkering  werd  gesteld 
voor  rekening  van  het bevoegde  orgaan  van  de 
Lid-Staat  aan  de wettelijke  regeling  waarvan 
hij het laatst  onderworpen  was,  heeft  hij recht 
op uitkering  overeenkomstig  artikel  69. De uit-
kering  volgens  de wettelijke  regeling  van  de 
Staat  op het  grondgebied  waarvan  hij woont, 
wordt  geschorst  gedurende  het  tijdvak  waarin 
de werkloze  op grond  van  artikel  69 aanspraak kan maken  op uitkering  krachtens  de wettelijke 
regeling  waaraan  hij  het  laatst  onderworpen 
was. 
2. Zolang  een  werkloze  krachtens  lid 1, sub a), i), 
of sub  b), i), recht  op uitkering  heeft,  kan  hij geen 
aanspraak  op uitkering  maken  krachtens  de wettelijke 
regeling  van  de Lid-Staat  op het grondgebied  waar-
van hij woont. 
HOOFDSTUK  7 
GEZINS-  EN  KINDERBIJSLAGEN  VOOR  WERK-
NEMERS  EN WERKLOZEN 
Afdeling  1 
Gemeenschappelijke  bepaling 
Artikel  72 (1) 
Samentellen  van  tijdvakken  van verzekering  of van  arbeid 
Het bevoegde  orgaan  van  een  Lid-Staat  waarvan  de 
wettelijke  regeling  het verkrijgen  van het recht  op bij-
slagen  afhankelijk  stelt  van  de vervulling  van  tijdvak-
ken van  verzekering  of van  arbeid,  houdt  daartoe, 
voor  zover  nodig,  rekening  met  de op het  grondge-
bied van  elke  andere  Lid-Staat  vervulde  tijdvakken 
van verzekering  of van  arbeid,  alsof  deze  tijdvakken 
waren  vervuld  krachtens  de door  dat  orgaan  toege-
paste  wettelijke  regeling. 
Afdeling  2 
Werknemers  en werklozen  wier  gezinsleden  op het 
grondgebied  van  een  andere  dan  de bevoegde  Lid-
Staat  wonen 
Artikel  73 (C  80) 
Werknemers 
1. De  werknemer  op wie  de wettelijke  regeling  van 
een andere  Lid-Staat  dan  Frankrijk  van  toepassing  is, 
heeft  voor  zijn  gezinsleden  die  op het  grondgebied 
van een  andere  Lid-Staat  wonen,  recht  op de gezins-
bijslagen  waarin  de wettelijke  regeling  van  de eerste 
Staat  voorziet,  alsof  die gezinsleden  op het grondge-
bied van  deze  Staat  woonden. 
2. De  werknemer  op wie  de Franse  wettelijke  rege-
ling van  toepassing  is, heeft  voor  zijn  gezinsleden  die 
op het  grondgebied  van  een  andere  Lid-Staat  dan 
Frankrijk  wonen,  recht  op de kinderbijslagen  waarin 
voorzien  is door  de wettelijke  regeling  van  de Staat 
op het  grondgebied  waarvan  deze  gezinsleden  wo-
nen;  <le werknemer  moet  voldoen  aan  de voorwaar-
den inzake  het  verrichten  van  arbeid  waarvan  de 
Franse  wettelijke  regeling  het  recht  op bijslagen  af-
hankelijk  stelt. 
Nr. C 138/32 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
3. De  werknemer  op wie  de Franse  wettelijke  rege-
ling krachtens  artikel  14, lid 1, sub  a), van  toepassing 
is, heeft  echter  voor  zijn  gezinsleden  die hem  naar  het 
grondgebied  van  de Lid-Staat  waarop  hij is gedeta-
cheerd  vergezellen,  recht  op de gezinsbijslagen  welke 
in de Franse  wettelijke  regeling  zijn  voorzien  en in 
bijlage  V zijn  omschreven. 
Artikel  74 
Werklozen 
1. De  werkloze  die  krachtens  de wettelijke  rege-
ling van  een  andere  Lid-Staat  dan  Frankrijk  werk-
loosheidsuitkering  geniet,  heeft  voor  zijn  gezinsleden 
die op het grondgebied  van  een  andere  Lid-Staat  wo-
nen, recht  op de gezinsbijslagen  waarin  de wettelijke 
regeling  van  de eerste  Staat  voorziet,  alsof  zij op het 
grondgebied  van  deze  Staat  woonden. 
2. De  werkloze  die krachtens  de Franse  wettelijke 
regeling  werkloosheidsuitkering  geniet,  heeft  voor 
zijn gezinsleden  die op het  grondgebied  van  een  an-
dere  Lid-Staat  dan  Frankrijk  wonen,  recht  op de kin-
derbijslagen  waarin  de  wettelijke  regeling  van  de 
Staat  op het  grondgebied  waarvan  deze  gezinsleden 
wonen,  voorziet. 
Artikel  75 
Verlenen  van bijslagen  en vergoedingen 
1. a) Gezinsbijslagen  worden  in de in artikel  73,  le-
den 1 en 3, bedoelde  gevallen,  verleend  door 
het bevoegde  orgaan  van  de Staat  aan  de wet-
geving  waarvan  de werknemer  onderworpen  is 
en in het  in artikel  74,  lid 1, bedoelde  geval 
door  het  bevoegde  orgaan  van  de Staat  krach-
tens de wettelijke  regeling  waarvan  de werkloze 
werkloosheidsuitkering  geniet.  Zij  worden 
overeenkomstig  de door  deze  organen  toege-
paste  bepalingen  verleend,  onafhankelijk  van 
het feit  of de natuurlijke  of de rechtspersoon 
aan wie  deze  bijslagen  moeten  worden  uitbe-
taald,  op  het  grondgebied  van  de bevoegde 
Staat  of op dat van  een  andere  Lid-Staat  woont 
of verblijft; 
b) indien  degene  aan  wie  de gezinsbijslagen  moe-
ten worden  verleend,  deze  niet  voor  het onder-
houd  van  de gezinsleden  besteedt,  betaalt  het 
bevoegde  orgaan,  op verzoek  en door  tussen-
komst  van  het  orgaan  van  hun  woonplaats  dan 
wel van  het orgaan  of de instelling  welke  daar-
toe door  de bevoegde  autoriteit  van  het  land, 
waar  zij wonen,  aangewezen  is, deze  bijslagen 
uit aan  de natuurlijke  persoon  of de rechtsper-
soon  te wiens  laste  de gezinsleden  in feite  ko-
men,  hetgeen  volledige  kwijting  van  het  be-
voegde  orgaan  inhoudt; c) twee  of meer  Lid-Staten  kunnen  ingevolge  arti-
kel 8 overeenkomen  dat  het  bevoegde  orgaan 
de gezinsbijslagen  welke  krachtens  de wettelijke 
regeling  van  deze  Staten  of van  één  van  deze 
Staten  verschuldigd  zijn,  aan  de  natuurlijke 
persoon  of de rechtspersoon  uitbetaalt  te wiens 
laste  de  gezinsleden  in feite  komen,  hetzij 
rechtstreeks  hetzij  door  tussenkomst  van  het 
orgaan  van  hun  woonplaats. 
2. a) In de in artikel  73,  lid 2, en artikel  74,  lid 2, 
bedoelde  gevallen  worden  de kinderbijslagen 
door  het  orgaan  van  de woonplaats  van  de ge-
zinsleden  volgens  de door  dit  orgaan  toege-
paste  wettelijke  regeling  verleend; 
b) wanneer  de bijslagen  echter  volgens  deze  wette-
lijke  regeling  aan  de werknemer  moeten  wor-
den verleend,  keert  het sub  a) bedoelde  orgaan 
deze  bijslagen  uit aan  de natuurlijke  persoon  of 
de rechtspersoon  te wiens  laste  de gezinsleden 
ter plaatse  waar  zij wonen,  in feite  komen,  of 
eventueel  rechtstreeks  aan  deze  gezinsleden; 
c) het  bevoegde  orgaan  vergoedt  het  volle  bedrag 
van de overeenkomstig  het  bepaalde  sub  a) en 
b) verleende  bijslagen.  De vergoedingen  wor-
den vastgesteld  en vinden  plaats  op de wijze 
welke  in de in artikel  97 bedoelde  toepassings-
verordening  is geregeld. 
Artikel  76 
Prioriteitsregels  bij samenloop  van  rechten  op gezins-  of kin-
derbijslagen  krachtens  artikel  73 of artikel  74 en op grond 
van verrichte  beroepswerkzaamheden  in het land  waar  de ge-
zinsleden  wonen 
Het recht  op krachtens  artikel  73 of artikel  74 ver-
schuldigde  gezins-  of kinderbijslagen  wordt  geschorst 
indien  krachtens  de wettelijke  regeling  van  de Lid-
Staat  op het  grondgebied  waarvan  de gezinsleden 
wonen,  op grond  van  verrichte  beroepswerkzaamhe-
den eveneens  gezins-  of kinderbijslagen  verschuldigd 
zijn. 
HOOFDSTUK  8 
BIJSLAGEN  VOOR  KINDEREN  DIE  TEN  LASTE 
KOMEN  VAN  PENSIOEN-  OF  RENTETREKKERS 
EN VOOR  WEZEN 
Artikel  77  (2)  (C 80) 
Kinderen  ten laste  van pensioen-  of rentetrekkers 
1. Voor  de toepassing  van  dit artikel  worden  onder 
„bijslagen"  verstaan  zowel  kinderbijslag  voor  recht-
hebbenden  op pensioen  of rente  wegens  ouderdom, 
invaliditeit,  arbeidsongeval  of beroepsziekte,  als ver-
hogingen  of aanvullingen  van  deze  pensioenen  of ren-
ten voor  kinderen  van  deze  rechthebbenden,  met  uit-
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 138/33 
zondering  evenwel  van  de aanvullingen  welke  inge-
volge  de verzekering  tegen  arbeidsongevallen  en be-
roepsziekten  worden  toegekend. 
2. Ongeacht  op het grondgebied  van  welke  Lid-
Staat  de rechthebbende  op een pensioen  of rente  dan 
wel de kinderen  wonen,  worden  de bijslagen  toege-
kend  volgens  onderstaande  regels: 
a) aan  de rechthebbende  op pensioen  pf rente,  ver-
schuldigd  krachtens  de wettelijke  regeling  van een 
enkele  Lid-Staat,  overeenkomstig  de wettelijke  re-
geling  van de Lid-Staat  welke  inzake  het pensioen 
of de rente  bevoegd  is; 
b) aan  de rechthebbende  op pensioenen  of renten 
verschuldigd  krachtens  de wettelijke  regelingen 
van meer  dan een Lid-Staat: 
i) overeenkomstig  de wettelijke  regeling  van  die 
van deze  Staten,  op het grondgebied  waarvan 
hij woont,  indien  het recht  op een  van  de in 
lid 1 bedoelde  bijslagen  aldaar  wordt  ontleend 
aan de wettelijke  regeling  van deze  Staat,  even-
tueel  met  inachtneming  van  artikel  79, lid 1, 
sub a), of 
ii) in de overige  gevallen,  overeenkomstig  de wet-
telijke  regeling  van  die  van  deze  Lid-Staten 
waaraan  de betrokkene  het langst  onderworpen 
is geweest,  indien  het recht  op een der in lid 1 
bedoelde  bijslagen  wordt  ontleend  aan  de wet-
telijke  regeling  van  deze  Lid-Staat,  eventueel 
met inachtneming  van artikel  79, lid 1, sub a); 
indien  aan  genoemde  wettelijke  regeling  geen 
enkel  recht  wordt  ontleend,  wordt  het recht  op 
bijslagen  achtereenvolgens  aan  de in de wette-
lijke regelingen  der overige  betrokken  Lid-Sta-
ten gestelde  voorwaarden  getoetst  en wel in af-
dalende  volgorde  naar  de duur  van  de krach-
tens de wettelijke  regelingen  van deze  Lid-Sta-
ten vervulde  tijdvakken  van verzekering  of van 
wonen. 
Artikel  78 (2)  (C 80) 
Wezen 
1. Voor  de toepassing  van dit artikel  worden  onder 
„bijslagen"  verstaan  kinderbijslagen,  en eventueel 
aanvullende  of bijzondere  bijslagen  voor  wezen, 
alsmede  wezenpensioenen  of wezenrenten,  met  uit-
zondering  van  wezenrenten  welke  ingevolge  de ver-
zekering  tegen  arbeidsongevallen  en beroepsziekten 
worden  toegekend. 
2. Ongeacht  op het grondgebied  van  welke  Lid-
Staat  de wees  of de natuurlijke  persoon  of rechtsper-
soon  te wiens  laste  deze  wees  in feite  komt,  woont, 
worden  de bijslagen  voor  wezen  toegekend  volgens 
onderstaande  regels: 
a) voor  de wees  van  een  overleden  werknemer  die 
aan de wettelijke  regeling  van één enkele  Lid-Staat onderworpen  was,  overeenkomstig  de wettelijke 
regeling  van die Staat; 
b) voor  de wees  van  een  overleden  wèrknemer  die 
aan wettelijke  regelingen  van  meer  dan  één  Lid-
Staat  onderworpen  was: 
i) overeenkomstig  de wettelijke  regeling  van  die 
van deze  Staten,  op het grondgebied  waarvan 
de wees  woont,  indien  het recht  op één van de 
in lid 1 bedoelde  bijslagen  aldaar  wordt  ont-
leend  aan  de wettelijke  regeling  van  die Staat, 
eventueel  met  inachtneming  van  artikel  79, 
lid 1, sub a), of 
ii) in de overige  gevallen,  overeenkomstig  de wet-
telijke  regeling  van  die  van  deze  Lid-Staten 
waaraan  de overleden  werknemer  het  langst 
onderworpen  is geweest,  indien  het  recht  op 
een van  de in lid 1 bedoelde  bijslagen  wordt 
ontleend  aan  de wettelijke  regelingen  van  die 
Lid-Staat,  eventueel  met  inachtneming  van arti-
kel 79, lid 1, sub a); indien  aan genoemde  wet-
telijke  regeling  geen  enkel  recht  wordt  ont-
leend,  wordt  het recht  op bijslagen  achtereen-
volgens  aan  de in de wettelijke  regelingen  van 
de overige  betrokken  Lid-Staten  gestelde  voor-
waarden  getoetst  en wel in afdalende  volgorde 
naar de duur  van de krachtens  de wettelijke  re-
gelingen  van  deze  Lid-Staten  vervulde  tijdvak-
ken van verzekering  of van wonen. 
De wettelijke  regeling  van  de Lid-Staat  welke  van 
toepassing  is voor  het verlenen  van  de in artikel  77 
bedoelde  bijslagen  ten behoeve  van kinderen  van  een 
rechthebbende  op pensioen  of rente,  blijft  evenwel  na 
het overlijden  van genoemde  rechthebbende  van  toe-
passing  voor  het verlenen  van  bijslagen  aan zijn  we-
zen. 
Artikel  79 (1)  (2) 
Gemeenschappelijke  bepalingen  inzake  bijslagen  voor  kinde-
ren ten laste  van pensioen-  of rentetrekkers  en voor  wezen 
1. De  bijslagen  in de zin van de artikelen  77 en 78 
worden,  volgens  de overeenkomstig  deze  artikelen 
bepaalde  wettelijke  regeling,  door  en voor  rekening 
van het met  de uitvoering  van die wettelijke  regeling 
belaste  orgaan  verleend,  alsof  de pensioen-  of rente-
trekker,  of de overleden  werknemer  uitsluitend  aan 
de wettelijke  regeling  van  de bevoegde  Staat  onder-
worpen  was  geweest. 
Echter: 
a) indien  deze  wettelijke  regeling  bepaalt  dat het ver-
krijgen,  het behoud  of het herstel  van het recht  op 
bijslagen  afhankelijk  is van de duur  der tijdvakken 
van verzekering,  van arbeid  of van  wonen,  wordt 
deze  tijdsduur,  eventueel  met  inachtneming  van 
artikel  45, respectievelijk  72, vastgesteld; 
b) indien  deze  wettelijke  regeling  bepaalt,  dat het be-
drag  der bijslagen  wordt  berekend  op grond  van 
Nr. C 138/34 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
het pensioenbedrag,  of afhankelijk  is van de duur 
der tijdvakken  van verzekering,  dan  wordt  het be-
drag dezer  bijslagen  berekend  op grond  van  het 
overeenkomstig  artikel  46, lid 2, vastgestelde  theo-
retische  bedrag. 
2. Ingeval  de toepassing  van de in artikel  77, lid 2, 
sub b), ii), en artikel  78, lid 2, sub b), ii), neergelegde 
regel  er, bij gelijke  duur  van de tijdvakken,  toe leidt, 
dat meer  dan  een  Lid-Staat  bevoegd  is, worden  de 
bijslagen  in de zin van artikel  77 respectievelijk  artikel 
78, toegekend  overeenkomstig  de wettelijke  regelin-gen van die van deze  Lid-Staten  waaraan  de werkne-
mer het laatst  onderworpen  was. 
3. De  aanspraken  op de bijslagen,  verschuldigd 
krachtens  lid 2 en krachtens  de artikelen  77 en 78, 
worden  geschorst,  indien  voor  de kinderen  krachtens 
de wettelijke  regeling  van een Lid-Staat  op grond  van 
"verrichte  beroepswerkzaamheden  recht  op gezins-  of 
kinderbijslagen  bestaat.  In dat geval  worden  de be-
trokkenen  als gezinsleden  van  een  werknemer  be-
schouwd. 
[4.: geschrapt] 
TITEL  IV 
ADMINISTRATIEVE  COMMISSIE  VOOR  DE SOCIALE  ZEKERHEID 
VAN  MIGRERENDE  WERKNEMERS 
Artikel  80 
Samenstelling  en werkwijze 
1. De  Administratieve  Commissie  voor  de sociale 
zekerheid  van  migrerende  werknemers,  hierna  „Ad-
ministratieve  Commissie"  genoemd,  welke  bij  de 
Commissie  van de Europese  Gemeenschappen  is inge-
steld,  is samengesteld  uit een regeringsvertegenwoor-
diger  van elk der Lid-Staten,  die eventueel  door  tech-
nische  adviseurs  wórdt  bijgestaan.  Een  vertegenwoor-
diger  van  de Commissie  van  de Europese  Gemeen-
schappen  neemt  met  raadgevende  stem  deel  aan  de 
vergaderingen  van de Administratieve  Commissie. 
2. De  Administratieve  Commissie  ontvangt  techni-
sche bijstand  van het Internationaal  Arbeidsbureau  in 
het kader  van  de te dien  einde  tussen  de Europese 
Economische  Gemeenschap  en de Internationale  Ar-
beidsorganisatie  gesloten  overeenkomsten. 
3. De  statuten  van  de Administratieve  Commissie 
worden  door  haar  leden  in onderlinge  overeenstem-
ming  opgesteld. 
De besluiten  inzake  de in artikel  81, sub a), bedoelde 
vraagstukken  van  interpretatieve  aard  kunnen  slechts 
met algemene  stemmen  worden  genomen.  Aan  deze 
besluiten  wordt  de nodige  bekendheid  gegeven. 
4. Het  Secretariaat  van  de Administratieve  Com-
missie  wordt  waargenomen  door  de diensten  van  de 
Commissie  van de Europese  Gemeenschappen. 
Artikel  81 (C 80) 
Taken  van  de Administratieve  Commissie 
De Administratieve  Commissie  heeft  tot taak: 
a) alle  vraagstukken  van  administratieve  of interpre-
tatieve  aard,  voortvloeiende  uit de bepalingen  van 
deze  verordening  en van  latere  verordeningen  of 
van enige  overeenkomst  of regeling  welke  in het 
kader  daarvan  tot stand  zal komen,  te behandelen, onverminderd  het  récht  der  betrokken  autoritei-
ten, organen  en personen  om  gebruik  te maken 
van de rechtsmiddelen,  en zich  te wefiden  tot de 
rechterlijke  instanties,  bedoeld  bij de wetgevingen 
van de Lid-Staten,  bij deze  verordening  en bij het 
Verdrag; 
b) op verzoek  van de bevoegde  autoriteiten,  organen 
en rechterlijke  instanties  van  de Lid-Staten,  alle 
stukken  te doen  vertalen  welke  betrekking  hebben 
op de uitvoering  van  deze  verordening,  en met 
name  de vertaling  van  verzoekschriften  ingediend 
door  personen  op wie  deze  verordening  van  toe-
passing  kan zijn; 
c) de samenwerking  tussen  de Lid-Staten  op het ge-
bied van de sociale  zekerheid  te bevorderen  en tot 
verdere  ontwikkeling  te brengen,  in het bijzonder 
door  het nemen  van het gemeenschappelijk  belang 
dienende  maatregelen  op het terrein  van  de ge-
zondheidszorg  en op sociaal  terrein; 
d) de samenwerking  tussen  de Lid-Staten  te bevorde-
ren en tot verdere  ontwikkeling  te brengen  ten 
einde,  gezien  de technische  ontwikkelingen  op ad-
ministratief  gebied,  de toekenning  van uitkeringen 
welke  bij  invaliditeit,  ouderdom  en overlijden 
(pensioenen)  ter uitvoering  van  deze  verordening 
verschuldigd  zijn,  te bespoedigen; 
e) gegevens  te verzamelen  waarmede  rekening  dient 
te worden  gehouden  bij het opmaken  van de reke-
ningen  betreffende  de lasten  welke  de organen  van 
de Lid-Staten  krachtens  deze  verordening  moeten 
dragen  en de jaarlijkse  afrekening  tussen  deze  or-
ganen  op te stellen; 
f) alle  overige  werkzaamheden  te verrichten  welke 
tot haar  bevoegdheid  behoren  krachtens  deze  ver-
ordening  en latere  verordeningen  of krachtens 
enige  overeenkomst  of regeling  welke  in het kader 
daarvan  tot stand  zal komen: 
g) aan  de Commissie  van de Europese  Gemeenschap-
pen voorstellen  te doen  voor  de uitwerking  van la-
tere verordeningen  en voor  een  herziening  van 
deze  verordening  en latere  verordeningen. 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 138/35 
TITEL  V 
RAADGEVEND  COMITÉ  VOOR  DE SOCIALE  ZEKERHEID  VAN 
MIGRERENDE  WERKNEMERS 
Artikel  82 (1) 
Instelling,  samenstelling  en werkwijze 
1. Er  wordt  een  Raadgevend  Comité  voor  de so-
ciale  zekerheid  van  migrerende  werknemers,  hierna 
„Raadgevend  Comité"  genoemd,  ingesteld  dat is sa-
mengesteld  uit vierenvijftig  gewone  leden,  die  per 
Lid-Staat  als volgt  zijn  verdeeld: 
a) twee  vertegenwoordigers  van  de Regering,  waar-
van ten minste  één  lid moet  zijn  van  de Admini-
stratieve  Commissie, 
b) twee  vertegenwoordigers  van de werknemersorga-
nisaties, 
c) twee  vertegenwoordigers  van  de werkgeversorga-
nisaties. 
Voor  elk der  in de eerste  alinea  genoemde  catego-
rieën  wordt  één  plaatsvervangend  lid per  Lid-Staat 
benoemd. 
2. De  gewone  leden  en de plaatsvervangende  leden 
van het  Raadgevend  Comité  worden  benoemd  door 
de Raad,  welke  ten aanzien  van  de vertegenwoordi-
gers der  werknemers-  en  werkgeversorganisaties 
tracht  in de samenstelling  van het Comité  een  billijke 
vertegenwoordiging  van  de verschillende  belangheb-
bende  sectoren  tot stand  te brengen. 
De lijst  van de gewone  leden  en de plaatsvervangende 
leden  wordt  door  de Raad  in het Publikatieblad  van 
de Europese  Gemeenschappen  bekendgemaakt. 
3. Het  mandaat  van de gewone  leden  en de plaats-
vervangende  leden  duurt  twee  jaar  en kan  worden 
verlengd.  Na afloop  van hun  mandaat  blijven  de ge-
wone  leden  en de plaatsvervangende  leden  in functie, 
totdat  voorzien  is in hun  vervanging  of in de verlen-
ging van hun  mandaat. 
4. Het  Raadgevend  Comité  wordt  voorgezeten 
door  een  lid van de Commissie  of zijn  vertegenwoor-
diger.  De voorzitter  neemt  niet  deel  aan de stemming. 
5. Het  Raadgevend  Comité  komt  ten minste  een-
maal  per  jaar  bijeen.  Het  wordt  door  de voorzitter bijeengeroepen,  hetzij  op diens  initiatief,  hetzij  op een 
schriftelijk  door  ten minste  één  derde  van  de leden 
aan de voorzitter  gericht  verzoek.  Dit  verzoek  dient 
concrete  voorstellen  inzake  de samenstelling  van  de 
agenda  te bevatten. 
6. Op  voorstel  van  zijn  voorzitter  kan  het Raadge-
vend  Comité,  bij wijze  van uitzondering,  besluiten  tot 
het horen  van  iedere  persoon  of vertegenwoordiger 
van een  organisatie,  die een  uitgebreide  ervaring  op 
het gebied  van de sociale  zekerheid  heeft.  Voorts  ont-
vangt  het  Comité,  op dezelfde  voorwaarden  als de 
Administratieve  Commissie,  technische  bijstand  van 
het Internationaal  Arbeidsbureau  in het kader  van  de 
tussen  de Europese  Economische  Gemeenschap  en de 
internationale  Arbeidsorganisatie  gesloten  overeen-
komsten. 
7. De  adviezen  en voorstellen  van  het Raadgevend 
Comité  moeten  met  redenen  omkleed  zijn.  Zij wor-
den bij volstrekte  meerderheid  der geldig  uitgebrachte 
stemmen  genomen. 
Het Comité  stelt  bij meerderheid  van  zijn  leden  zijn 
Reglement  van  Orde  vast,  dat door  de Raad  op ad-
vies van de Commissie  wordt  goedgekeurd. 
8. Het  secretariaat  van  het  Raadgevend  Comité 
wordt  gevoerd  door  de diensten  van  de Commissie 
van de Europese  Gemeenschappen. 
Artikel  83 
Taken  van het Raadgevend  Comité 
Het Raadgevend  Comité  is gemachtigd  om  op ver-
zoek  van  de Commissie  van  de Europese  Gemeen-
schappen,  van  de Administratieve  Commissie  of uit 
eigen  beweging: 
a) vraagstukken  van  algemene  of principiële  aard  en 
problemen  welke  bij het toepassen  van  de in het 
kader  van  artikel  51 van  het Verdrag  vastgestelde 
verordeningen  rijzen,  te onderzoeken; 
b) ten behoeve  van de Administratieve  Commissie  ter 
zake  adviezen  uit te brengen,  alsmede  voorstellen 
te doen  met  het oog  op een  eventuele  herziening 
van de verordeningen. 
Nr. C 138/36 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9.6. 80 
TITEL  VI 
DIVERSE  BEPALINGEN 
Artikel  84 
Samenwerking  tussen  de bevoegde  autoriteiten 
1. De  bevoegde  autoriteiten  van  de Lid-Staten  ver-
strekken  elkaar  alle  inlichtingen  met  betrekking  tot: 
a) de ter uitvoering  van  deze  verordening  getroffen 
maatregelen; 
b) de wijzigingen  in hun  wetgeving  welke  van 
invloed  kunnen  zijn  op de uitvoering  van  deze 
verordening. 
2. Bij  de toepassing  van  deze  verordening  zijn  de 
autoriteiten  en de organen  van  de Lid-Staten  elkaar 
behulpzaam  als  betrof  het  de toepassing  van  hun 
eigen  wetgeving.  De wederzijdse  administratieve  hulp 
van genoemde  autoriteiten  en organen  is in beginsel 
kosteloos.  De bevoegde  autoriteiten  van  de Lid-Sta-
ten kunnen  evenwel  overeenkomen  bepaalde  kosten 
te vergoeden. 
3. Voor  de toepassing  van  deze  verordening  kun-
nen de autoriteiten  en de organen  van  de Lid-Staten 
zich rechtstreeks  met  elkaar  en met  de belangheb-
bende  personen  of hun  gemachtigden  in verbinding 
stellen. 
4. De  autoriteiten,  organen  en rechterlijke  instan-
ties van  een  Lid-Staat  mogen  verzoekschriften  of an-
dere  documenten  welke  hun  toegezonden  worden, 
niet afwijzen  op grond  van  het feit  dat zij in een  offi-
ciële  taal  van  een  andere  Lid-Staat  zijn  opgesteld.  Zo 
nodig  doen  zij een beroep  op artikel  81, sub  b). 
Artikel  85 
Vrijstelling  of verlaging  van rechten  — Vrijstelling  van legali-
satie 
1. De  vrijstelling  of verlaging  van  rechten,  zegel-
rechten,  griffie-  of registratierechten  waarin  bij  de 
wetgeving  van  een  Lid-Staat  is voorzien  voor  beschei-
den of documenten  welke  ter uitvoering  van  de wet-
geving  van  deze  Staat  dienen  te worden  overgelegd, 
geldt  eveneens  voor  overeenkomstige  bescheiden  of 
documenten  welke  ter uitvoering  van  de wetgeving 
van een  andere  Lid-Staat  of van  deze  verordening 
dienen  te worden  overgelegd. 
2. Alle  akten,  documenten  of bescheiden  van  welke 
aard  dan  ook  welke  voor  de toepassing  van  deze  ver-ordening  dienen  te worden  overgelegd,  zijn  vrijge-
steld  van  legalisatie  door  diplomatieke  of consulaire 
autoriteiten. 
Artikel  86 
Aanvragen,  verklaringen  of beroepschriften,  ingediend  bij 
een autoriteit,  orgaan  of rechterlijke  instantie  van een andere 
dan de bevoegde  Lid-Staat 
Aanvragen,  verklaringen  of beroepschriften  welke  ter 
uitvoering  van  de wetgeving  van  een  Lid-Staat  binnen 
een bepaalde  termijn  moeten  worden  ingediend  bij 
een autoriteit,  een  orgaan  of een  rechterlijke  instantie 
van die  Staat,  zijn  ontvankelijk  indien  zij  binnen 
dezelfde  termijn  bij een  overeenkomstige  autoriteit, 
orgaan  of rechterlijke  instantie  van  een  andere  Lid-
Staat  worden  ingediend.  In dat geval  zal de autoriteit, 
het orgaan  of de rechterlijke  instantie  waarop  aldus 
een beroep  wordt  gedaan,  deze  aanvragen,  verklarin-
gen of beroepschriften  onverwijld  doen  toekomen  aan 
de bevoegde  autoriteit,  het bevoegde  orgaan  of de be-
voegde  rechterlijke  instantie  van  eerstbedoelde  Staat, 
hetzij  rechtstreeks,  hetzij  door  bemiddeling  van  de 
bevoegde  autoriteiten  van  de betrokken  Lid-Staten. 
De datum  waarop  die aanvragen,  verklaringen  of be-
roepschriften  bij een  autoriteit,  een  orgaan  of een 
rechterlijke  instantie  van  de andere  Staat  zijn  inge-
diend,  wordt  beschouwd  als de datum  waarop  deze 
zijn ingediend  bij  de autoriteit,  het  orgaan  of de 
rechterlijke  instantie  welke  bevoegd  is hiervan  kennis 
te nemen. 
Artikel  87 
Geneeskundig  onderzoek 
1. Het  bij  de wetgeving  van  een  Lid-Staat  voor-
ziene  geneeskundige  onderzoek  kan  op verzoek  van 
het bevoegde  orgaan  op het grondgebied  van  een  an-
dere  Lid-Staat  worden  verricht  door  het  orgaan  van 
de woon-  of verblijfplaats  van  de rechthebbende  op 
prestaties,  op de wijze  als bepaald  bij de in artikel  97 
bedoelde  toepassingsverordening  of,  indien  hierom-
trent  niets  bepaald  is, op een  tussen  de bevoegde 
autoriteiten  van  de betrokken  Lid-Staten  overeenge-
komen  wijze. 
2. Het  geneeskundig  onderzoek  dat  op de in lid 1 
genoemde  wijze  is verricht,  wordt  geacht  te zijn  ver-
richt  op het grondgebied  van  de bevoegde  Staat. 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 138/37 
Artikel  88 
Overmaken  van  op grond  van  deze  verordening  verschul-
digde  bedragen  van de ene Lid-Staat  naar  de andere 
Onverminderd  het  bepaalde  in artikel  106  van  het 
Verdrag  geschiedt  het uit de toepassing  van  deze  ver-
ordening  voortvloeiende  overmaken  van  bedragen 
krachtens  de overeenkomsten  welke  op het  tijdstip 
van overmaking  tussen  de betrokken  Lid-Staten  ter 
zake  van  kracht  zijn.  Ingeval  tussen  twee  Lid-Staten 
zodanige  overeenkomsten  niet  van  kracht  zijn,  treffen 
de bevoegde  autoriteiten  van  die Staten  of de autori-
teiten  die ter zake  van  het internationale  betalingsver-
keer  bevoegd  zijn,  in onderling  overleg  de voor  het 
overmaken  noodzakelijke  maatregelen. 
Artikel  89 
Bijzonderheden  inzake  toepassing  van bepaalde  wetgevingen 
In bijlage  V worden  de bijzonderheden  inzake  de 
toepassing  van  de wetgevingen  van  bepaalde  Lid-Sta-
ten vermeld. 
Artikel  90 
Huisvestingstoelagen  en gezinsbijslagen  waarvoor  na de in-
werkingtreding  van deze  verordening  een regeling  van  kracht 
is geworden 
De huisvestingstoelagen  en,  wat  Luxemburg  betreft, 
de gezinsbijslagen  waarvoor  na de inwerkingtreding 
van deze  verordening  om bevolkingspolitieke  redenen 
een regeling  van  kracht  is geworden,  worden  niet  toe-
gekend  aan  de betrokkenen  die  op het  grondgebied 
van een  andere  dan  de bevoegde  Lid-Staat  wonen. 
Artikel  91 
Premies  of bijdragen  voor  rekening  van  niet  op het grond-
gebied  van  de bevoegde  Staat  gevestigde  werkgevers  of 
ondernemingen 
De werkgever  kan  niet  worden  verplicht  tot het beta-
len van  verhoogde  premies  of bijdragen,  omdat  hijzelf 
of zijn  onderneming  op het  grondgebied  van  een 
andere  dan  de bevoegde  Lid-Staat  is gevestigd. 
Artikel  92 
Inning  van premies  of bijdragen 
1. Premies  of bijdragen  welke  aan  een  orgaan  van 
een Lid-Staat  verschuldigd  zijn,  kunnen  op  het grondgebied  van  een  andere  Lid-Staat  worden  geïnd 
volgens  de administratieve  procedure  en met  de waar-
borgen  en voorrechten  welke  van  toepassing  zijn  op 
de inning  van  premies  of bijdragen  welke  aan  het 
overeenkomstige  orgaan  van  laatstbedoelde  Staat  ver-
schuldigd  zijn. 
2. De  wijze  van  toepassing  van  lid 1 wordt,  voor 
zover  nodig,  nader  geregeld  bij de in artikel  97 be-
doelde  toepassingsverordening  of door  middel  van 
overeenkomsten  tussen  Lid-Staten.  Deze  wijze  van 
toepassing  kan  eveneens  betrekking  hebben  op de in-
ning  met  dwangmiddelen. 
Artikel  93 
Rechten  van  de organen  welke  prestaties  verschuldigd  zijn 
ten opzichte  van aansprakelijke  derden 
1. Indien  prestaties  worden  genoten  krachtens  de 
wetgeving  van  een  Lid-Staat  naar  aanleiding  van 
schade  welke  voortvloeit  uit een  op het  grondgebied 
van een  andere  Lid-Staat  voorgevallen  gebeurtenis, 
worden  de eventuele  rechten  welke  het  orgaan,  dat 
de prestaties  verschuldigd  is, heeft  ten  opzichte  van 
een derde  die verplicht  is de schade  te vergoeden,  als 
volgt  geregeld: 
a) wanneer  het  orgaan  dat  de prestaties  verschuldigd 
is, krachtens  de door  dit orgaan  toegepaste  wetge-
ving  in de rechten  treedt  welke  de rechthebbende 
ten opzichte  van  die derde  heeft,  erkent  elke  Lid-
Staat  die subrogatie; 
b) wanneer  het orgaan  dat  de prestaties  verschuldigd 
is een  onmiddellijk  recht  ten  opzichte  van  die 
derde  heeft,  erkent  elke  Lid-Staat  dat récht. 
2. Indien  prestaties  worden  genoten  krachtens  de 
wetgeving  van  een  Lid-Staat  naar  aanleiding  van 
schade  welke  voortvloeit  uit een  op het  grondgebied 
van een  andere  Lid-Staat  voorgevallen  gebeurtenis, 
gelden  de in genoemde  wetgeving  voorkomende  be-
palingen  inhoudende  in welke  gevallen  de werkgevers 
of de bij hen  in dienst  zijnde  werknemers  van  de aan-
sprakelijkheid  naar  burgerlijk  recht  ten  opzichte  van 
de rechthebbende  op prestaties  of ten  opzichte  van 
het bevoegde  orgaan  zijn  ontheven. 
Lid 1 is eveneens  van  toepassing  op de eventuele  rech-
ten welke  het orgaan  dat de prestaties  verschuldigd  is, 
heeft  ten opzichte  van  een  werkgever  of de bij deze 
werkgever  in dienst  zijnde  werknemers,  in de gevallen 
waarin  zij niet  van  hun  aansprakelijkheid  zijn  onthe-
ven. 
Nr. C 138/38 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
TITEL  VII 
OVERGANGS-  EN SLOTBEPALINGEN 
Artikel  94 (1)  (C 81) 
Diverse  bepalingen 
1. Aan  deze  verordening  kan  geen  enkel  recht 
worden  ontleend  voor  een  tijdvak  dat aan  haar  in-
werkingtreding  of aan  de datum  van  haar  toepassing 
op het grondgebied  van de betrokken  Lid-Staat  voor-
afgaat. 
2. Voor  de vaststelling  van  de aan  deze  verorde-
ning te ontlenen  rechten  wordt  rekening  gehouden 
met elk tijdvak  van  verzekering,  alsmede  eventueel 
met elk tijdvak  van arbeid  of wonen,  dat krachtens  de 
wetgeving  van  een  Lid-Staat  vóór  de datum  van 
inwerkingtreding  van  deze  verordening,  of vóór  de 
datum  van  haar  toepassing  op het grondgebied  van 
deze  Lid-Staat,  is vervuld. 
3. Onverminderd  het  bepaalde  in lid 1 ontstaat 
krachtens  deze  verordening  zelfs  dan een recht,  wan-
neer dit recht  in verband  staat  met  een  gebeurtenis 
welke  vóór  de datum  van  inwerkingtreding  van  deze 
verordening  of vóór  de datum  van haar  toepassing  op 
het grondgebied  van  de betrokken  Lid-Staat  heeft 
plaatsgevonden. 
4. Elke  uitkering  welke  in verband  met  de nationa-
liteit van  de betrokkene  dan  wel  met  diens  woon-
plaats  niet  is vastgesteld  dan  wel  is geschorst,  wordt 
op verzoek  van  de betrokkene  vastgesteld  of hervat 
met ingang  van  de datum  van  inwerkingtreding  van 
deze  verordening  of van  de datum  van  haar  toepas-
sing op het grondgebied  van de betrokken  Lid-Staat, 
mits de vroeger  vastgestelde  rechten  niet  in de vorm 
van een afkoopsom  zijn vereffend. 
5. De  rechten  van de betrokkenen  wier  pensioen  of 
rente  vóór  de inwerkingtreding  van deze  verordening, 
of vóór  de datum  van  haar  toepassing  op het grond-
gebied  van  de betrokken  Lid-Staat,  werd  vastgesteld, 
kunnen  op hun  verzoek,  met  inachtneming  van  deze 
verordening,  worden  herzien.  Deze  bepaling  is even-
eens van  toepassing  op de overige  in artikel  78 be-
doelde  uitkeringen. 
6. Indien  het in lid 4 of lid 5 bedoelde  verzoek  bin-
nen twee  jaar  na de datum  van inwerkingtreding  van 
deze  verordening  of na de datum  van haar  toepassing 
op het grondgebied  van de betrokken  Lid-Staat  wordt 
ingediend,  worden  de aan deze  verordening  te ontle-
nen rechten  met  ingang  van  die  datum  verkregen, 
zonder  dat de bepalingen  van de wetgeving  van enige Lid-Staat  met  betrekking  tot het verval  of de verja-
ring van  rechten  op de betrokkenen  kunnen  worden 
toegepast. 
7. Indien  het in lid 4 of lid 5 bedoelde  verzoek  na 
afloop  van de termijn  van twee  jaar  na de inwerking-
treding  van  deze  verordening  of na de datum  van 
haar toepassing  op het grondgebied  van de betrokken 
Lid-Staat  wordt  ingediend,  worden  de niet  vervallen 
of verjaarde  rechten  met  ingang  van  de datum 
waarop  het  verzoek  is ingediend,  verkregen,  tenzij 
gunstigere  bepalingen  van  de wetgeving  van  enige 
Lid-Staat  van toepassing  zijn. 
8. In  geval  van  sclerogene  pneumoconiosis  is arti-
kel 57, lid 3, sub c), van toepassing  op uitkeringen  op 
grond  van een beroepsziekte,  waarvan  de lasten,  door 
het ontbreken  van  een  overeenkomst  tussen  de 
betrokken  organen,  vóór  de datum  van  inwerking-
treding  van deze  verordening  niet  over  deze  organen 
konden  worden  omgeslagen. 
9. De  toepassing  van artikel  73, lid 2, mag  er niet 
toe leiden,  dat de rechten  welke  de betrokkenen  op 
de datum  van inwerkingtreding  van deze  verordening 
of op de datum  van haar  toepassing  op het grondge-
bied van  de betrokken  Lid-Staat  genieten,  worden 
verminderd.  Voor  de personen  die  krachtens  met 
Frankrijk  gesloten  bilaterale  overeenkomsten  op die 
datum  in het genot  zijn  van hogere  uitkeringen,  blij-
ven deze  overeenkomsten,  voor  wat  hen  betreft,  gel-
den zolang  de Franse  wetgeving  op hen  van  toepas-
sing is. Er wordt  geen  rekening  gehouden  met  onder-
brekingen  van minder  dan een maand  en evenmin  met 
tijdvakken  waarover  uitkeringen  wegens  ziekte  of 
werkloosheid  werden  ontvangen.  De wijze  van  toe-
passing  van deze  bepalingen  wordt  in de bij artikel  97 
bedoelde  toepassingsverordening  geregeld. 
Artikel  95 (6) 
(geschrapt) 
Artikel  96 (C 80) 
Kennisgevingen  betreffende  sommige  bepalingen 
1. De  in artikel  1, sub  j), artikel  5 en artikel  8, 
lid 2, bedoelde  kennisgevingen  worden  aan  de Voor-
zitter  van  de Raad  der  Europese  Gemeenschappen 
gericht.  In deze  kennisgevingen  wordt  de datum  van 
inwerkingtreding  van  de desbetreffende  wetten  en 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 138/39 
stelsels  vermeld  of, wanneer  het de in artikel  1, sub j), 
bedoelde  kennisgevingen  betreft,  de datum  met  in-
gang  waarvan  deze  verordening  van  toepassing  zal 
zijn op de stelsels  welke  in de verklaringen  van  de 
Lid-Staten  worden  genoemd. 
2. De  overeenkomstig  lid 1 ontvangen  kennisgevin-
gen worden  bekendgemaakt  in het Publikatieblad  van-
de Europese  Gemeenschappen. 
Artikel  97 
T oepassingsverordening 
De wijze  van  toepassing  van  deze  verordening  wordt 
bij een latere  verordening  vastgesteld. 
Artikel  98 
Nieuwe  bestudering  van  het probleem  der uitbetaling  van  de 
gezinsbijslagen 
Vóór  1 januari  1973  beziet  de Raad  op voorstel  van 
de Commissie  het gehele  vraagstuk  van  de uitbetaling 
der gezinsbijslagen  aan de gezinsleden  die niet  op het 
grondgebied  van  de bevoegde  Staat  wonen  opnieuw om te komen  tot een  voor  alle  Lid-Staten  geldende 
eenvormige  oplossing. 
(C80) 
Inwerkingtreding 
Deze  verordening  treedt  in werking  op de eerste  dag 
van de zevende  maand  volgende  op de bekendmaking 
in het Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 
van de in artikel  97 bedoelde  toepassingsverordening. 
Deze  verordeningen  treden  in de plaats  van  de vol-
gende  verordeningen: 
— Verordening  nr. 3 van  de Raad  inzake  de sociale 
zekerheid  van  migrerende  werknemers, 
— Verordening  nr. 4 van  de Raad  strekkende  tot 
uitvoering  en aanvulling  van  de bepalingen  van 
Verordening  nr. 3 ('), 
— Verordening  nr.  36/63/EEG  van  de Raad  van 
2 april  1963  inzake  de sociale  zekerheid  van 
grensarbeiders  (2). 
Het bepaalde  in de artikelen  82 en 83 betreffende  de 
instelling  van  een  Raadgevend  Comité  is evenwel  van 
toepassing  vanaf  de dag  van  bekendmaking  van  de in 
artikel  97 bedoelde  toepassingsverordening. 
Deze  verordening  is verbindend  in al haar  onderdelen  en is rechtstreeks  toepasselijk  in 
elke Lid-Staat. 
Gedaan  te Luxemburg,  14 juni  1971. 
Voor  de Raad 
De Voorzitter 
M. COINTAT 
O PB  nr. 30 van  16. 12. 1958,  blz.  597/58. 
O PB  nr. 62 van  20. 4. 1963,  blz.  1314/63. 
Nr. C 138/40 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen I 
9. 6. 80 
BIJLAGE  I (1)  (4) 
(Artikel  1, sub u), van  de verordening) 
Bijzondere  uitkeringen  bij geboorte  welke  krachtens  artikel  1, sub u), zijn  uitgesloten  van 
de werkingssfeer  van de verordening 
A. BELGIË 
De uitkering  bij geboorte 
B. DENEMARKEN 
Geen 
C. DUITSLAND 
Geen 
D. FRANKRIJK 
a) De zwangerschapsuitkeringen 
b) De  uitkeringen  bij bevalling 
E. IERLAND 
Geen 
F. ITALIË 
Geen 
G. LUXEMBURG 
De uitkeringen  bij geboorte 
H. NEDERLAND 
Geen 
I. VERENIGD  KONINKRIJK 
Geen 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 138/41 
BIJLAGE  II (1)  (3) (4) (5) 
(Artikel  7, lid 2, sub c) en artikel  3, lid 3, van de verordening) 
Bepalingen  van  verdragen  inzake  sociale  zekerheid  welke  van  toepassing  blijven  ongeacht 
het bepaalde  in artikel  6 van  de verordening  — Bepalingen  van  verdragen  inzake  sociale 
zekerheid  waarvan  de toepassing  niet  wordt  uitgebreid  tot allen  op wie  de verordening 
van toepassing  is 
ALGEMENE  OPMERKINGEN 
1. Voor  zover  de in deze  bijlage  vermelde  bepalingen  naar  andere  verdragsbepalingen 
verwijzen,  worden  deze  verwijzingen  vervangen  door  verwijzingen  naar  dé overeen-
komstige  bepalingen  van  de verordening,  in zoverre  de betrokken  verdragsbepalingen 
niet zelf  in deze  bijlage  worden  vermeld. 
2. De  opzeggingsclausule  van  een  verdrag  inzake  sociale  zekerheid,  waarvan  bepalingen 
in deze  bijlage  zijn  opgenomen,  blijft  met  betrekking  tot deze  bepalingen  gehand-
haafd. 
A 
Bepalingen  van  verdragen  inzake  sociale  zekerheid  welke  ongeacht  het bepaalde  in artikel 
6 van  de verordening  van  toepassing  blijven 
(Artikel  7, lid 2, sub  c), van  de verordening) 
1. BELGIË  — DENEMARKEN 
Niet  van  toepassing 
2. BELGIË  — DUITSLAND 
a) De  artikelen  3 en 4 van  het  Slotprotocol  van  7 december  1957  bij het Algemeen 
Verdrag  van  dezelfde  datum,  zoals  gewijzigd  bij het  Aanvullend  Protocol  van 
10 november  1960 
b) Het  derde  Aanvullend  Akkoord  van  7 december  1957  bij het Algemeen  Verdrag 
van dezelfde  datum,  zoals  gewijzigd  bij het Aanvullend  Protocol  van  10 november 
1960  (betaling  van  pensioenen  en renten  verschuldigd  over  tijdvakken,  gelegen 
vóór  de inwerkingtreding  van  het Verdrag) 
3. BELGIË  — FRANKRIJK 
a) De  artikelen  13, 16 en 23 van  de Aanvullende  Overeenkomst  van  17 januari  1948 
bij het Algemeen  Verdrag  van  dezelfde  datum  (arbeiders  in de mijnen  en daar-
mede  gelijkgestelde  bedrijven) 
b) De  briefwisseling  van  27 februari  1953  (toepassing  van  artikel  4, lid 2, van  het 
Algemeen  Verdrag  van  17 januari  1948) 
c) De  briefwisseling  van  29 juli  1953  betreffende  de uitkering  aan  bejaarde  werk-
nemers 
4. BELGIË  — IERLAND 
Niet  van  toepassing 
5. BELGIË  — ITALIË 
Artikel  29 van  het Verdrag  van  30 april  1948 
Nr. C 138/42 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
6. BELGIË  — LUXEMBURG 
De artikelen  3, 4, 5, 6 en 7 van het Verdrag  van  16 november  1959,  zoals  gewijzigd 
bij het Verdrag  van  12 februari  1964  (grensarbeiders) 
7. BELGIË  — NEDERLAND 
Geen 
8. BELGIË  — VERENIGD  KONINKRIJK 
Geen 
9. DENEMARKEN  — DUITSLAND 
a) Punt  15 van  het  Slotprotocol  bij het Verdrag  inzake  sociale  verzekeringen  van 
14 augustus  1953 
b) De Aanvullende  Overeenkomst  van 14 augustus  1953  bij genoemd  Verdrag 
10. DENEMARKEN  — FRANKRIJK 
Geen 
11. DENEMARKEN  — IERLAND 
Niet  van toepassing 
12. DENEMARKEN  — ITALIË 
Niet  van toepassing 
13. DENEMARKEN  — LUXEMBURG 
Niet  van toepassing 
14. DENEMARKEN  — NEDERLAND 
Niet  van toepassing 
15. DENEMARKEN  — VERENIGD  KONINKRIJK 
Geen 
16. DUITSLAND  — FRANKRIJK 
a) Artikel  11, lid 1, artikel  16, tweede  alinea,  en artikel  19 van  het Algemeen  Ver-
drag  van 10 juli 1950 
b) Artikel  9 van  het  eerste  Aanvullend  Akkoord  van  10 juli 1950  bij het Algemeen 
Verdrag  van  dezelfde  datum  (arbeiders  in de mijnen  en daarmede  gelijkgestelde 
ondernemingen) 
c) Het  vierde  Aanvullend  Akkoord  van  10 juli 1950  bij het Algemeen  Verdrag  van 
dezelfde  datum,  zoals  gewijzigd  bij Avenant  nr. 2 van 18 juni  1955 
d) De  delen  I en III van Avenant  nr. 2 van 18 juni  1955 
e) De punten  6, 7 en 8 van het Algemeen  Protocol  van  10 juli 1950  bij het Algemeen 
Verdrag  van dezelfde  datum 
f) De delen  II, III en IV van  het Akkoord  van  20 december  1963  (sociale  zekerheid 
met betrekking  tot het Saarland) 
I 
17. DUITSLAND  — IERLAND 
Niet  van toepassing 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 138/43 
18. DUITSLAND  — ITALIË 
a) Artikel  3, lid 2, artikel  23, lid 2, de artikelen  26 en 36, lid 3, van het Verdrag  van 
5 mei  1953  (sociale  verzekering) 
b) Het  Aanvullend  Akkoord  van  12 mei  1953  bij het Verdrag  van  5 mei  1953  (beta-
ling van  pensioenen  en renten,  verschuldigd  over  tijdvakken  gelegen  vóór  de in-
werkingtreding  van het Verdrag) 
19. DUITSLAND  — LUXEMBURG 
De artikelen  4, 5, 6 en 7 van het Verdrag  van  11 juli 1959 
20. DUITSLAND  — NEDERLAND 
a) Artikel  3, lid 2, van het Verdrag  van  29 maart  1951 
b) De artikelen  2 en 3 van  de vierde  Aanvullende  Overeenkomst  van  21 december 
1956  bij het Verdrag  van  29 maart  1951  (regeling  van  aanspraken,  die  door 
Nederlandse  werknemers  tussen  13 mei  1940  en 1 september  1945  op grond  van 
de Duitse  sociale  verzekering  zijn  verkregen) 
21. DUITSLAND  — VERENIGD  KONINKRIJK 
a) Artikel  3, de leden  1 en 6, en artikel  7, de leden  2 tot en met  6, van  het Verdrag 
betreffende  de sociale  zekerheid  van  20 april  1960 
b) De  artikelen  2 tot en met  7 van  het Slotprotocol  bij het Verdrag  inzake  sociale 
zekerheid  van  20 april  1960 
c) Artikel  2, lid 5, en artikel  5, leden  2 tot en met  6, van  het Verdrag  inzake  werk-
loosheidsverzekering  van 20 april  1960 
22. FRANKRIJK  — IERLAND 
Niet  van  toepassing 
23. FRANKRIJK  — ITALIË 
a) De artikelen  20 en 24, van het Algemeen  Verdrag  van  31 maart  1948 
b) De briefwisseling  van 3 maart  1956  (prestaties  bij ziekte  aan  seizoenarbeiders  in 
agrarische  beroepen) 
24. FRANKRIJK  — LUXEMBURG 
De artikelen  11 en 14 van  het  Aanvullend  Akkoord  van  12 november  1949  bij het 
Algemeen  Verdrag  van  dezelfde  datum  (arbeiders  in de mijnen  en daarmede  gelijk-
gestelde  ondernemingen) 
25. FRANKRIJK  — NEDERLAND 
Artikel  11 van de Aanvullende  Overeenkomst  van  1 juni  1954  bij het Algemeen  Ver-
drag  van  7 januari  1950  (arbeiders  in de mijnen  en daarmede  gelijkgestelde  onderne-
mingen) 
26. FRANKRIJK  — VERENIGD  KONINKRIJK 
De uitwisseling  van  nota's  van  27 en 30 juli 1970  betreffende  de situatie  ten aanzien 
van de sociale  zekerheid  van  leraren  uit het Verenigd  Koninkrijk  die tijdelijk  in het 
kader  van het culturele  Verdrag  van  2 maart  1948  in Frankrijk  werkzaam  zijn 
27. IERLAND  — ITALIË 
Niet  van toepassing 
Nr. C 138/44 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
28. IERLAND  — LUXEMBURG 
Niet  van toepassing 
29. IERLAND  — NEDERLAND 
Niet  van toepassing 
30. IERLAND  — VERENIGD  KONINKRIJK 
Artikel  8 van het Akkoord  van  14 september  1971  betreffende  de sociale  zekerheid 
31. ITALIË  — LUXEMBURG 
Artikel  18, lid 2, en artikel  24 van het Algemeen  Verdrag  van  29 mei  1951 
32. ITALIË  — NEDERLAND 
Artikel  21, lid 2, van het Algemeen  Verdrag  van  28 oktober  1952 
33. ITALIË  — VERENIGD  KONINKRIJK 
Geen 
34. LUXEMBURG  — NEDERLAND 
Geen 
35. LUXEMBURG  — VERENIGD  KONINKRIJK 
Geen 
36. NEDERLAND  — VERENIGD  KONINKRIJK 
Geen 
B 
Bepalingen  van  verdragen,  waarvan  de toepassing  niet  wordt  uitgebreid  tot allen  op wie 
de verordening  van  toepassing  is 
(Artikel  3, lid 3, van de verordening) 
1. BELGIË  — DENEMARKEN 
Niet  van toepassing 
2. BELGIË  — DUITSLAND 
a) De artikelen  3 en 4 van  het  Slotprotocol  van  7 december  1957  bij het Algemeen 
Verdrag  van  dezelfde  datum,  zoals  gewijzigd  bij het  Aanvullend  Protocol  van 
10 november  1960 
b) Het  derde  Aanvullend  Akkoord  van  7 december  1957  bij het Algemeen  Verdrag 
van dezelfde  datum,  zoals  gewijzigd  bij het Aanvullend  Protocol  van  10 november 
1960  (betaling  van  pensioenen  en renten  verschuldigd  over  tijdvakken  gelegen 
vóór  de inwerkingtreding  van  het Algemeen  Verdrag) 
3. BELGIË  — FRANKRIJK 
a) De briefwisseling  van  29 juli  1953  betreffende  de uitkering  aan  bejaarde  werk-
nemers 
b) De briefwisseling  van  27 februari  1953  (toepassing  van  artikel  4, lid 2, van  het 
Algemeen  Verdrag  van  17 januari  1948) 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 138/45 
4. BELGIË  — IERLAND 
Niet  van toepassing 
5. BELGIË  — ITALIË 
Geen 
6. BELGIË  — LUXEMBURG 
Geen 
7. BELGIË  — NEDERLAND 
Geen 
8. BELGIË  — VERENIGD  KONINKRIJK 
Geen 
9. DENEMARKEN  — DUITSLAND 
a) Punt  15 van  het  Slotprotocol  bij het Verdrag  inzake  sociale  verzekeringen  van 
14 augustus  1953 
b) De Aanvullende  Overeenkomst  van 14 augustus  1953  bij genoemd  Verdrag 
10. DENEMARKEN  —FRANKRIJK 
Geen 
11. DENEMARKEN  —IERLAND 
Niet  van  toepassing 
12. DENEMARKEN  — ITALIË 
Niet  van  toepassing 
13. DENEMARKEN  — LUXEMBURG 
Niet  van  toepassing 
14. DENEMARKEN  — NEDERLAND 
Niet  van toepassing 
15. DENEMARKEN  — VERENIGD  KONINKRIJK 
Geen 
16. DUITSLAND  — FRANKRIJK 
a) Artikel  16,  tweede  alinea,  en artikel  19 van  het  Algemeen  Verdrag  van  10 juli 
1950 
b) Het  vierde  Aanvullend  Akkoord  van  10 juli 1950  bij het Algemeen  Verdrag  van 
dezelfde  datum,  zoals  gewijzigd  bij Avenant  nr. 2 van 18 juni  1955 
c) De delen  I en III van  Avenant  nr. 2 van 18 juni  1955 
d) De  punten  6, 7 en 8 van het Algemeen  Protocol  van  10 juli 1950  bij het Algemeen 
Verdrag  van dezelfde  datum 
e) De delen  II, III en IV van  het Akkoord  van  20 december  1963  (sociale  zekerheid 
met betrekking  tot het Saarland) 
Nr.C  138/46 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
17. DUITSLAND  — IERLAND 
Niet  van toepassing 
18. DUITSLAND  — ITALIË 
a) Artikel  3, lid 2, en artikel  26 van  het Verdrag  van  5 mei  1953  (sociale  verzeke-
ring) 
b) Het  Aanvullend  Akkoord  van  12 mei  1953  bij het Verdrag  van  5 mei  1953  (beta-
ling van  pensioenen  en renten,  verschuldigd  over  tijdvakken  gelegen  vóór  de in-
werkingtreding  van het Verdrag) 
19. DUITSLAND  — LUXEMBURG 
De artikelen  4, 5, 6 en 7 van het Verdrag  van  11 juli 1959  (Ausgleichsvertrag) 
20. DUITSLAND  — NEDERLAND 
a) Artikel  3, lid 2, van het Verdrag  van  29 maart  1951 
b) De artikelen  2 en 3 van  de vierde  Aanvullende  Overeenkomst  van  21 december 
1956  bij het  Verdrag  van  29 maart  1951  (regeling  van  aanspraken,  die  door 
Nederlandse  werknemers  tussen  13 mei  1940  en 1 september  1945  op grond  van 
de Duitse  sociale  verzekering  zijn  verkregen) 
21. DUITSLAND  — VERENIGD  KONINKRIJK 
a) Artikel  3, de leden  1 en 6, en artikel  7, de leden  2 tot en met  6, van  het Verdrag 
betreffende  de sociale  zekerheid  van  20 april  1960 
b) Artikel  2, lid 5, en artikel  5, leden  2 tot en met  6, van-  het Verdrag  inzake  werk-
loosheidsverzekering  van 20 april  1960 
22. FRANKRIJK  — IERLAND 
Niet  van toepassing 
23. FRANKRIJK  — ITALIË 
De artikelen  20 en 24 van het Algemeen  Verdrag  van  31 maart  1948 
24. FRANKRIJK  — LUXEMBURG 
Geen 
25. FRANKRIJK  — NEDERLAND 
Geen 
26. FRANKRIJK  — VERENIGD  KONINKRIJK 
De uitwisseling  van  nota's  van  27 en 30 juli 1970  betreffende  de situatie  ten aanzien 
van de sociale  zekerheid  van  leraren  uit het Verenigd  Koninkrijk  die tijdelijk  in het 
kader  van het cultureel  Verdrag  van  2 maart  1948  in Frankrijk  werkzaam  zijn 
27. IERLAND  — ITALIË 
Niet  van toepassing 
28. IERLAND  — LUXEMBURG 
Niet  van toepassing 
9.6.80  Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen  Nr.  Cl 38/47 
29. IERLAND  — NEDERLAND 
Niet  van  toepassing 
30. IERLAND  — VERENIGD  KONINKRIJK 
Geen 
31. ITALIË  — LUXEMBURG 
Geen 
32. ITALIË  — NEDERLAND 
Geen 
33. ITALIË  — VERENIGD  KONINKRIJK 
Geen 
34. LUXEMBURG  — NEDERLAND 
Geen 
35. LUXEMBURG  — VERENIGD  KONINKRIJK 
Geen 
36. NEDERLAND  — VERENIGD  KONINKRIJK 
Geen 
Nr. C 138/48 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9.6. 80 
BIJLAGE  III (1)  (2) (5) (6) 
(Artikel  37, lid 2, van  de verordening) 
Wettelijke  regelingen,  bedoeld  in artikel  37, lid 1, van  de verordening  volgens  welke  het 
bedrag  van  de invaliditeitsuitkeringen  onafhankelijk  is van  de duur  der  tijdvakken  van 
verzekering 
A. BELGIË 
De wettelijke  regelingen  met  betrekking  tot de algemene  invaliditeitsregeling,  de bij-
zondere  invaliditeitsregeling  voor  arbeiders  in de mijnen  en de bijzondere  regeling 
voor  zeelieden  ter koopvaardij 
B. DENEMARKEN 
Geen 
C. DUITSLAND 
Geen 
D. FRANKRIJK 
Alle wettelijke  regelingen  betreffende  de invaliditeitsverzekering  met  uitzondering  van 
de wettelijke  regeling  inzake  de invaliditeitsverzekering  van  het stelsel  van  sociale  ze-
kerheid  voor  de mijnbouw 
E. IERLAND 
Afdeling  6 van de wet  op de sociale  zekerheid  en de sociale  diensten  (Social  Welfare 
Act) van  29 juli 1970 
F. ITALIË 
Geen 
G. LUXEMBURG 
Geen 
H. NEDERLAND 
a) De wet  van  18 februari  1966  op de arbeidsongeschiktheidsverzekering 
b) De wet  van  11 december  1975  op de algemene  arbeidsongeschiktheidsverzekering 
I. VERENIGD  KONINKRIJK 
a) Groot-Brittannië 
Afdeling  15 van de wet  betreffende  de sociale  zekerheid  1975  [Social  Security  Act 
1975] 
Afdelingen  14 tot en met  16 van  de wet  betreffende  de sociale-zekerheidspen-
sioenen  1975  [Social  Security  Pensions  Act 1975] 
b) Noord-Ierland 
Afdeling  15 van  de wet  betreffende  de sociale  zekerheid  (Noord-Ierland)  1975 
[Social  Security  (Northern  Ireland)  Act  1975] 
Artikelen  16 tot en met  18 van  de Regeling  betreffende  de sociale-zekerheidspen-
sioenen  (Noord-Ierland)  1975  [Social  Security  Pensions  (Northern  Ireland)  Order 
1975] 
9.6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 138/49 
BIJLAGE  IV (3)  (4) 
(Artikel  40, lid 3, van de verordening) 
Overeenstemming  tussen  de wettelijke  regelingen  van  de Lid-Staten  inzake  de voorwaarden 
omtrent  de toestand  van invaliditeit 
BELGIË 
Lid-Regelingen,  toegepast  door  de organen 
der Lid-Staten  die de beslissing 
ter erkenning  van  de toestand 
van invaliditeit  hebben  genomen Regelingen,  toegepast  door  de Belgische  organen  waarvoor  de beslissing  bij overeenstemming  bindend  is 
Lid-Regelingen,  toegepast  door  de organen 
der Lid-Staten  die de beslissing 
ter erkenning  van  de toestand 
van invaliditeit  hebben  genomen Algemene  regeling Regeling  voor  mijnwerkers 
Regeling  voor  zeelieden Lid-Regelingen,  toegepast  door  de organen 
der Lid-Staten  die de beslissing 
ter erkenning  van  de toestand 
van invaliditeit  hebben  genomen Algemene  regeling 
Algemene  invaliditeit Beroepsinvaliditeit Regeling  voor  zeelieden FRANKRIJK 1. Algemene  regeling 
- groep  III 
(hulpbehoevendheid) 
- groep  II 
- groep  I 
2. Regeling  voor  de landbouw 
— algehele  algemene 
invaliditeit 
— twee  derde  algemene 
invaliditeit 
- hulpbehoevendheid 
3. Regeling  voor  mijnwerkers 
— gedeeltelijke  algemene 
invaliditeit 
— hulpbehoevendheid 
— beroepsinvaliditeit 
4. Regeling  voor  zeelieden 
- algemene  invaliditeit 
— hulpbehoevendheid 
- beroepsinvaliditeit . overeen-
stemming 
overeen-
stemming 
1 1 overeen-
j stemming 
geen  overeen-
stemming 
> overeen-
J stemming 
geen  overeen-
stemming . overeen-
stemming 
overeen-
stemming 
I overeen-
j stemming 
geen  overeen-
stemming 
> overeen-
] stemming 
geen  overeen-
stemming , overeen-
stemming 
overeen-
stemming 
1 overeen-
1 stemming 
overeen-
stemming 
> overeen-
1 stemming 
geen  overeen-
stemming overeen-
stemming 
overeen-
stemming 
overeen-
stemming 
geen  overeen-
stemming 
overeen-
stemming 
geen  overeen-
stemming ITALIË 1. Algemene  regeling 
— invaliditeit  van arbeiders 
— invaliditeit  van bedienden 
2. Zeelieden 
Ongeschiktheid  voor  de 
scheepvaart 1 overeen-
j stemming 
geen  overeen-
stemming 1 overeen-
I stemming 
geen  overeen-
stemming I overeen-
j stemming 
geen  overeen-
stemming 1 overeen-
1 stemming 
geen  overeen-
stemming LUXEM-
BURG Invaliditeit  van arbeiders 
Invaliditeit  van bedienden 1 overeen-
1 stemming J overeen-
1 stemming j overeen-
1 stemming overeen-
stemming 
C 138/50 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
II 
til ii 
lil 5 ö C -a 
>ü u 60 O % bJD O to 
II! i!f i!i 
§3 
III 
S E i til li! I! 
lil ilf II S E 
II lil 
p II li Éï 
I lil ili 
I! w 
II II 
I! II §! 
So S m > «• 
O "3 g II g! i bJD O c/5 i! 
III li 60 O w 60 O o5 
II II 
II ill 
I W 11 
II -O c 
* lil 
ai I IM c4 "3 
C 
310139 3I1V1I omawsxm 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 138/51 
ITALIË 
Lid-Regelingen,  toegepast  door  de 
organen  der Lid-Staten  die de 
beslissing  ter erkenning  van de 
toestand  van invaliditeit  hebben 
genomen Regelingen,  toegepast  door  de Italiaanse  organen  waarvoor  de beslissing  bij overeenstemming  bindend  is 
Lid-Regelingen,  toegepast  door  de 
organen  der Lid-Staten  die de 
beslissing  ter erkenning  van de 
toestand  van invaliditeit  hebben 
genomen Algemene  regeling 
Zeelieden 
Ongeschiktheid  voor  de 
scheepvaart Lid-Regelingen,  toegepast  door  de 
organen  der Lid-Staten  die de 
beslissing  ter erkenning  van de 
toestand  van invaliditeit  hebben 
genomen 
Arbeiders Bedienden Zeelieden 
Ongeschiktheid  voor  de 
scheepvaart BELGIË 1. Algemene  regeling 
2. Regeling  voor  mijnwerkers 
- gedeeltelijke  algemene 
invaliditeit 
- beroepsinvaliditeit 
3. Regeling  voor  zeelieden overeenstemming 
overeenstemming 
geen  overeenstemming 
geen  overeenstemming overeenstemming 
overeenstemming 
geen  overeenstemming 
geen  overeenstemming geen  overeenstemming 
geen  overeenstemming 
geen  overeenstemming 
geen  overeenstemming FRANKRIJK 1. Algemene  regeling 
- Groep  III (hulpbe-
hoevendheid) 
- Groep  II 
- Groep  I 
2. Regeling  voor  de landbouw 
- algehele  algemene 
invaliditeit 
- gedeeltelijke  alge-
mene  invaliditeit 
- hulpbehoevendheid 
3. Regeling  voor  mijnwerkers 
- gedeeltelijke  alge-
mene  invaliditeit 
- hulpbehoevendheid 
- beroepsinvaliditeit 
4. Regeling  voor  zeelieden 
- gedeeltelijke  alge-
mene  invaliditeit 
- hulpbehoevendheid 
- beroepsinvaliditeit |> overeenstemming 
, overeenstemming 
1 i- overeenstemming 
geen  overeenstemming 
| geen  overeenstemming |> overeenstemming 
. overeenstemming 
j> overeenstemming 
geen  overeenstemming 
' geen  overeenstemming j- geen  overeenstemming 
, geen  overeenstemming 
j* geen  overeenstemming 
geen  overeenstemming 
| geen  overeenstemming LUXEM-
BURG Invaliditeit  van arbeiders 
Invaliditeit  van bedienden overeenstemming 
geen  overeenstemming overeenstemming 
geen  overeenstemming geen  overeenstemming 
geen  overeenstemming 
Nr.C  138/52 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
LUXEMBURG 
Lid-
staten Regelingen,  toegepast  door  de organen  der Lid-Staten  die 
de beslissing  ter erkenning  van de toestand  van invaliditeit 
hebben  genomen Regelingen,  toegepast  door  de Luxemburgse  organen  waarvoor  de 
beslissing  bij overeenstemming  bindend  is Lid-
staten Regelingen,  toegepast  door  de organen  der Lid-Staten  die 
de beslissing  ter erkenning  van de toestand  van invaliditeit 
hebben  genomen 
Invaliditeit  van arbeiders Invaliditeit  van bedienden BELGIË 1. Algemene  regeling 
2. Regeling  voor  mijnwerkers 
- gedeeltelijke  algemene  invaliditeit 
— hulpbehoevendheid 
3. Regeling  voor  zeelieden overeenstemming 
geen  overeenstemming 
geen  overeenstemming 
overeenstemming  (*) overeenstemming 
geen  overeenstemming 
geen  overeenstemming 
overeenstemming  (x) FRANKRIJK 1. Algemene  regeling 
— groep  III (hulpbehoevendheid) 
— groep  II 
— groep  I 
2. Regeling  voor  de landbouw 
— algehele  algemene  invaliditeit 
— twee  derde  algemene  invaliditeit 
— hulpbehoevendheid 
3. Regeling  voor  mijnwerkers 
— twee  derde  algemene  invaliditeit 
— hulpbehoevendheid 
— beroepsinvaliditeit 
4. Regeling  voor  zeelieden 
— gedeeltelijke  algemene  invaliditeit 
— hulpbehoevendheid 
— beroepsinvaliditeit • overeenstemming 
• overeenstemming 
| overeenstemming 
geen  overeenstemming 
| overeenstemming 
geen  overeenstemming • overeenstemming 
• overeenstemming 
| overeenstemming 
geen  overeenstemming 
j overeenstemming 
geen  overeenstemming ITALIË 1. Algemene  regeling 
— invaliditeit  van arbeiders 
— invaliditeit  van bedienden 
2. Regeling  voor  zeelieden 
— ongeschikt  voor  de scheepvaart overeenstemming 
geen  overeenstemming | overeenstemming 
(') Voor  zover  de door  het Belgische  orgaan  erkende  invaliditeit  algemeen  is. 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr.C  138/53 
BIJLAGE  V (1)  (2) (3) (4) (5) (6) (C 80) (C 81) 
(C 83) (C 84) 
(Artikel  89 van  de verordening) 
Bijzonderheden  voor  de toepassing  van de wetgevingen  van bepaalde  Lid-Staten 
A. BELGIË 
1. Artikel  1, sub a), i), van  de verordening  is niet  van  toepassing  op onafhankelijke 
werknemers  en andere  personen  die gezondheidszorg  ontvangen  krachtens  de wet 
van 9 augustus  1963  tot instelling  en organisatie  van  een  stelsel  van  verplichte 
ziekte-  en invaliditeitsverzekering,  zolang  zij ten aanzien  van  deze  zorg  niet  de-
zelfde  bescherming  genieten  als de loontrekkenden. 
2. Voor  de toepassing  van  de hoofdstukken  7 en 8 van titel  III van  de verordening 
door  het bevoegde  Belgische  orgaan,  wordt  het kind  geacht  te worden  opgevoed 
op het grondgebied  van de Lid-Staat  waarop  het woont. 
3. Voor  de toepassing  van  artikel  46, lid 2, van  de verordening  worden  als verzeke-
ringstijdvakken  welke  krachtens  de Belgische  wettelijke  regeling  inzake  de alge-
mene  invaliditeitsverzekering  en de verzekering  voor  zeelieden  zijn  vervuld,  ook 
beschouwd  de tijdvakken  van de ouderdomsverzekering  welke  vóór  1 januari  1945 
onder  de Belgische  wetgeving  zijn  vervuld. 
4. Voor  de toepassing  van artikel  40, lid 3, sub a), ii), wordt  alleen  rekening  gehou-
den met  de tijdvakken  gedurende  welke  de werknemer  arbeidsongeschikt  was  in 
de zin van de Belgische  wettelijke  regeling. 
B. DENEMARKEN 
1. Als werknemer  in de zin van  artikel  1, sub  a), ii), van  de verordening  wordt 
aangemerkt  degene  die uit hoofde  van  de uitoefening  van  werkzaamheden  in 
loondienst,  valt  onder  de wetgeving  inzake  arbeidsongevallen  en beroepsziekten. 
2. De in artikel  1, sub  a), iii),  van  de verordening  gestelde  voorwaarde  dat  men 
tevoren  in het kader  van  een  voor  loontrekkenden  ingesteld  stelsel  van  dezelfde 
Lid-Staat,  verplicht  verzekerd  is geweest  tegen  dezelfde  gebeurtenis,  geldt  niet 
voor  degenen  die zijn  aangesloten  bij een erkend  fonds  voor  werkloosheidsverze-
kering. 
3. De tijdvakken  van  verzekering  of van  arbeid  welke  in een  andere  Lid-Staat  dan 
Denemarken  zijn  vervuld,  worden  voor  de toelating  als gewoon  lid van  een  er-
kend  fonds  voor  werkloosheidsverzekering  in aanmerking  genomen,  alsof  het 
tijdvakken  van arbeid  waren  die in Denemarken  zijn  vervuld. 
4. De in de artikelen  19, 22, lid 1 en 3, 25, lid 1 en 3, 26, lid 1, 28 bis, 29 en 31 van 
de verordening  bedoelde  werknemers,  aanvragers  van  een  pensioen  of rente  en 
pensioen-  of rentetrekkers,  alsmede  hun  gezinsleden  hebben,  indien  zij in Dene-
marken  wonen  of verblijven,  recht  op verstrekkingen  onder  dezelfde  voorwaar-
den als die welke  in de Deense  wetgeving  worden  gesteld  voor  personen  wier 
inkomen  het in artikel  3 van wet  nr. 311  van 9 juni  1971  op de volksgezondheids-
dienst  vermelde  niveau  niet  te boven  gaat,  wanneer  deze  verstrekkingen  voor  re-
kening  komen  van het orgaan  van een andere  Lid-Staat  dan  Denemarken. 
5. Artikel  1 (1) nr. 2 van de wet  op de ouderdomspensioenen,  artikel  1 (1) nr. 2 van 
de wet  op de invaliditeitspensioenen  en artikel  2 (1) nr. 2 van de wet  op de wedu-
Nr.C  138/54 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
wenpensioenen  en -uitkeringen  zijn  niet  van  toepassing  op de werknemers  of hun 
nagelaten  betrekkingen  die wonen  op het grondgebied  van  een  andere  Lid-Staat 
dan Denemarken. 
6. De  bepalingen  van  de Deense  wetgeving  inzake  weduwen-  en ouderdomspensioe-
nen zijn  van  toepassing  op de weduwe  van  een  werknemer  die  onderworpen  is 
geweest  aan  de Deense  wetgeving,  ook  al heeft  deze  weduwe  niet  in Denemarken 
gewoond. 
7. De bepalingen  van  de verordening  doen  geen  afbreuk  aan  de overgangsbepalin-
gen van  de Deense  wetten  van  7 juni  1972  betreffende  het pensioenrecht  van 
Deense  onderdanen  die gedurende  een  zekere  tijd  onmiddellijk  voorafgaande  aan 
het tijdstip  van  de aanvraag  daadwerkelijk  in Denemarken  hebben  gewoond.  Het 
pensioen  wordt  evenwel,  onder  dezelfde  voorwaarden  als aan  Deense  onderda-
nen,  toegekend  aan  onderdanen  van  de andere  Lid-Staten,  die gedurende  het jaar 
onmiddellijk  voorafgaande  aan  het  tijdstip  van  de aanvraag  daadwerkelijk  in 
Denemarken  hebben  gewoond. 
8. De tijdvakken  waarin  een  grens-  of seizoenarbeider,  die woont  op het grondge-
bied van  een  andere  Lid-Staat  dan  Denemarken,  op Deens  grondgebied  heeft 
gewerkt,  moeten  voor  de Deense  wetgeving  worden  beschouwd  als tijdvakken 
van wonen.  Dit  geldt  ook  voor  de tijdvakken  waarin  een  dergelijke  werknemer 
op het grondgebied  van  een  andere  Lid-Staat  dan  Denemarken  is gedetacheerd. 
9. Om  vast  te stellen  of er is voldaan  aan  de voorwaarden  voor  het  recht  op de 
moederschapsuitkeringen,  als bedoeld  in hoofdstuk  12 van  de wet  op daguitkerin-
gen bij ziekte  of moederschap,  wanneer  de betrokkene  gedurende  de gehele  in 
artikel  34 (1) of (2) van  de genoemde  wet  vastgestelde  referentieperiode  niet  on-
derworpen  is geweest  aan  de Deense  wetgeving: 
a) wordt  er rekening  gehouden  met  de tijdvakken  van  verzekering  welke  de be-
trokkene,  in de genoemde  referentieperiode  waarin  hij niet  onderworpen  is 
geweest  aan  de Deense  wetgeving,  eventueel  heeft  vervuld  onder  dé wetgeving 
van een  andere  Lid-Staat  dan  Denemarken,  alsof  het hier  tijdvakken  betrof  die 
zijn vervuld  onder  de Deense  wetgeving,  en 
b) wordt  de betrokkene  geacht  tijdens  de aldus  in aanmerking  genomen  tijdvak-
ken een  gemiddeld  loon  te hebben  ontvangen  dat gelijk  is aan  het gemiddelde 
van de lonen  die zijn  geconstateerd  tijdens  de gedurende  de genpemde  refe-
rentieperiode  onder  de Deense  wetgeving  vervulde  tijdvakken.  ! 
10. Ten  einde  het  recht  vast  te stellen  op verstrekkingen  op grond  van  artikel  22, 
lid 1, sub  a), en van  artikel  31 van  de verordening,  wordt  met  de uitdrukking 
„gezinslid"  bedoeld  iedere  persoon  die  door  de wet  op de volksgezondheids-
dienst  als gezinslid  wordt  aangemerkt. 
11. Voor  de toepassing  van  artikel  12, lid 2, van  de verordening  op de Deense  wetge-
ving,  worden  de invaliditeits-,  ouderdoms-  en weduwenpensioenen  aangemerkt 
als gelijksoortige  uitkeringen. 
C. DUITSLAND 
1. a) Voor  zover  dat niet  reeds  in de Duitse  wettelijke  regeling  inzake  de verplichte 
ongevallenverzekering  is voorgeschreven,  verlenen  de Duitse  organen  overeen-
komstig  deze  wettelijke  regeling  eveneens  een  schadeloosstelling  aan  de in 
Elzas-Lotharingen  vóór  1 januari  1919  door  arbeidsongevallen  (en  beroeps-
ziekten)  getroffenen  of hun  nagelaten  betrekkingen,  zolang  zij op het grond-
gebied  van  een  Lid-Staat  wonen,  wanneer  deze  schadeloosstelling  niet  over-
eenkomstig  het besluit  van  de Raad  van  de Volkenbond  van  21 juni  1921  door 
de Franse  verzekeringsorganen  is overgenomen  (Reichsgesetzblatt,  blz.  1289). 
b) Artikel  10 van  de verordening  laat  onverlet  de bepalingen  krachtens  welke  de 
buiten  het grondgebied  van  de Bondsrepubliek  Duitsland  voorgekomen  onge-
vallen  (en  beroepsziekten),  alsmede  de buiten  dit grondgebied  vervulde  tijd-
vakken  niet  of slechts  onder  bepaalde  voorwaarden  aanleiding  geven  tot het 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr.C  138/55 
verlenen  van  prestaties  wanneer  de rechthebbenden  buiten  het  grondgebied 
van de Bondsrepubliek  Duitsland  wonen. 
2. a) Om  vast  te stellen  of tijdvakken  welke  krachtens  de Duitse  wetgeving  moeten 
worden  beschouwd  als premievrije  tijdvakken  (Ausfallzeiten)  of aanvullende 
tijdvakken  (Zurechnungszeiten),  als zodanig  in aanmerking  moeten  worden 
genomen,  worden  de krachtens  de wetgeving  van  een  andere  Lid-Staat  ver-
plicht  betaalde  premies  of bijdragen  en de aansluiting  bij de verzekering  van 
een andere  Lid-Staat  gelijkgesteld  met  de krachtens  de Duitse  wetgeving  ver-
plicht  betaalde  premies  of bijdragen  en de aansluiting  bij een Duitse  pensioen-
verzekering. 
Bij de berekening  van  het  aantal  kalendermaanden  tussen  het tijdstip  van  de 
aansluiting  bij de verzekering  en het tijdstip  waarop  de verzekerde  gebeurtenis 
heeft  plaatsgevonden  wordt  geen  rekening  gehouden  met  de krachtens  de wet-
geving  van  een  andere  Lid-Staat  gelijkgestelde  tijdvakken  welke  tussen  de ge-
noemde  tijdstippen  zijn  gelegen  en met  de tijdvakken  waarin  de betrokkene 
een pensioen  of rente  heeft  genoten. 
b) Het  bepaalde  sub  a) is niet  van  toepassing  op het  vaste  premievrije  tijdvak 
(pauschale  Ausfallzeit).  Dit wordt  uitsluitend  vastgesteld  op basis  van  de tijd-
vakken  van  verzekering  welke  in Duitsland  zijn  vervuld. 
c) Voor  het in aanmerking  nemen  van  een  aanvullend  tijdvak  (Zurechnungszeit) 
krachtens  de Duitse  wettelijke  regeling  inzake  de pensioenverzekering  voor 
mijnwerkers,  geldt  bovendien  als voorwaarde  dat de laatste  premie  of bijdrage 
die krachtens  de Duitse  wetgeving  is betaald,  aan  de pensioenverzekering  voor 
mijnwerkers  moet  zijn  betaald. 
d) Voor  het in aanmerking  nemen  van  de Duitse  vervangende  tijdvakken  (Ersatz  -
zeiten)  is alleen  de nationale  Duitse  wetgeving  van toepassing.  j 
e) In afwijking  van het bepaalde  sub  d) is de hierna  vermelde  regeling  van  toe-
passing  op degenen  die zijn  aangesloten  bij de Duitse  pensioenverzekering  en 
die in het tijdvak  van 1 januari  1948  tot en met  31 juli 1963  in de toen  onder 
Nederlands  beheer  staande  Duitse  gebieden  hebben  gewoond:  voor  het  in 
aanmerking  nemen  van  de Duitse  vervangende  tijdvakken  (Ersatzzeiten)  in de 
zin van  artikel  1251,  lid 2, van  de Duitse  wet  op de sociale  verzekering 
(RVO)  of van  overeenkomstige  bepalingen,  wordt  de storting  van  de premies 
of bijdragen  aan  de Nederlandse  verzekering  gedurende  dit tijdvak  gelijkge-
steld  met  het uitoefenen  van  een  verzekeringsplichtig  beroep  of het verrichten 
van verzekeringsplichtige  werkzaamheden  in de zin van  de Duitse  wet. 
3. De verplichting  tot betaling  der in artikel  26, lid 2, van  de verordening  bedoelde 
premies  of bijdragen  wordt,  wat  de betalingen  aan  de Duitse  ziekenfondsen  be-
treft,  geschorst  tot op de pensioenaanvraag  een beslissing  is genomen. 
4. Ten  einde  vast  te stellen  of er een  kind  is dat recht  heeft  op een  wezenpensioen, 
wordt  het feit  dat een  der in artikel  78 genoemde  bijslagen  of een  andere  gezins-
bijslag  die krachtens  de Franse  wetgeving  wordt  toegekend  voor  een  minderjarig 
kind  dat  in Frankrijk  woont,  wordt  genoten,  gelijkgesteld  met  het  feit  dat een 
wezenpensioen  krachtens  de Duitse  wetgeving  wordt  genoten. 
5. Indien  de toepassing  van  de verordening  of van  latere  verordeningen  op het ge-
bied van  de sociale  zekerheid  voor  bepaalde  organen  van  de ziekteverzekering 
buitengewone  lasten  veroorzaakt,  kunnen  deze  lasten  geheel  of gedeeltelijk  wor-
den gecompenseerd.  Het  federale  verbond  van  plaatselijke  ziekenfondsen  beslist 
als verbindingsorgaan  (ziekteverzekering)  in overleg  met  de andere  toporganisa-
ties van  de ziekenfondsen  over  de compensatie,  De voor  de compensatie  beno-
digde  middelen  worden  verkregen  door  heffingen  welke  aan  alle  organen  voor 
ziekteverzekering  worden  opgelegd  in verhouding  tot  het  gemiddelde  aantal 
leden  in het voorafgaande  jaar,  met  inbegrip  van de gepensioneerden. 
6. Wanneer  een  Duits  orgaan  bevoegd  is voor  de toekenning  van  gezinsbijslagen 
overeenkomstig  hoofdstuk  7 van  titel  III van  de verordening,  wordt  als werkne-
mer (artikel  1, sub a), van de verordening)  beschouwd  degene  die verplicht  verze-
Nr.C  138/56 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
kerd is tegen  werkloosheid,  of degene  die,  aansluitend  op deze  verzekering,  uit-
keringen  van de ziekteverzekering  of soortgelijke  uitkeringen  verkrijgt. 
7. Voor  de toepassing  van de verordening  wordt  het vaste  bedrag  dat krachtens  de 
Duitse  wettelijke  regeling  aan  vrouwelijke  verzekerden  en aan  gezinsleden  van 
verzekerden  wordt  verleend  voor  geneeskundige  behandeling  bij bevalling,  als 
een verstrekking  beschouwd. 
8. Artikel  1233  van de wet  inzake  sociale  verzekering  (RVO)  en artikel  10 van de 
wet op de bediendenverzekering  (AVG),  gewijzigd  bij de wet  van  16 oktober 
1972  tot herziening  van het pensioenstelsel,  waarbij  de vrijwillige  verzekering  is 
geregeld  in het kader  van  de Duitse  pensioenverzekeringsstelsels,  zijn  onder  de 
volgende  voorwaarden  van  toepassing  op de onderdanen  van  andere  Lid-Staten 
alsmede  op staatlozen  en vluchtelingen  die op het grondgebied  van  andere  Lid-
Staten  wonen: 
Indien  aan de algemene  eisen  is voldaan,  kunnen  vrijwillige  premies  of bijdragen 
worden  betaald  aan de Duitse  pensioenverzekering: 
a) wanneer  de belanghebbende  zijn  domicilie  of zijn  woonplaats  heeft  op het 
grondgebied  van de Bondsrepubliek  Duitsland; 
b) wanneer  de belanghebbende  zijn  domicilie  of zijn  woonplaats  heeft  op het 
grondgebied  van een andere  Lid-Staat  en hij vroeger  op enigerlei  tijdstip  ver-
plicht  of vrijwillig  aangesloten  is geweest  bij de Duitse  pensioenverzekering; 
c) wanneer  de belanghebbende,  onderdaan  van een andere  Lid-Staat,  zijn  domi-
cilie of zijn  woonplaats  heeft  op het grondgebied  van  een  derde  Staat,  hij 
gedurende  ten minste  zestig  maanden  premies  of bijdragen  heeft  betaald  aan 
de Duitse  pensioenverzekering  of kon  worden  toegelaten  tot de vrijwillige  ver-
zekering  krachtens  de voorheen  geldende  overgangsbepalingen  en hij niet 
verplicht  of vrijwillig  verzekerd  is krachtens  de wetgeving  van een andere  Lid-
Staat. 
9. De verordening  maakt  geen  inbreuk  op artikel  51 a), lid 2, van de wet tot herzie-
ning van het pensioenstelsel  voor  arbeiders  (ArVNG)  noch  op artikel  49 a), lid 2, 
van de wet  tot herziening  van  het  pensioenstelsel  voor  bedienden  (AnVNG), 
beide  gewijzigd  bij de wet van 16 oktober  1972  tot herziening  van het pensioen-
stelsel.  Zij die zich  krachtens  punt  8, sub b) en c), mogen  aansluiten  bij de vrijwil-
lige verzekering,  kunnen  slechts  premies  of bijdragen  betalen  voor  de tijdvakken 
waarvoor  zij niet  reeds  premies  of bijdragen  hebben  betaald  op grond  van  de 
wetgeving  van een andere  Lid-Staat. 
10. Wanneer  de kosten  voor  verstrekkingen  die Duitse  organen  van  de woonplaats 
verlenen  aan  pensioentrekkers  of hun  gezinsleden  die bij bevoegde  organen  van 
andere  Lid-Staten  verzekerd  zijn,  op grond  van maandelijkse  forfaitaire  bedragen 
moeten  worden  verrekend,  gelden  deze  kosten  voor  de financiële  verevening  tus-
sen de organen  van de Duitse  ziekteverzekering  voor  pensioentrekkers  als kosten 
voor  verstrekkingen  van  de Duitse  ziekteverzekering  voor  pensioentrekkers.  De 
forfaitaire  bedragen  die door  de bevoegde  organen  van andere  Lid-Staten  aan de 
Duitse  organen  van de woonplaats  worden  vergoed,  gelden  als inkomsten  waar-
mede  bij genoemde  financiële  verevening  rekening  moet  worden  gehouden. 
D. FRANKRIJK 
1. a) De uitkering  voor  bejaarde  werknemers  wordt  overeenkomstig  de in de Franse 
wetgeving  voor  Franse  werknemers  geldende  voorwaarden  toegekend  aan alle 
werknemers  die  onderdaan  van  andere  Lid-Staten  zijn  en op het  tijdstip 
waarop  zij hun aanvraag  indienen  op Frans  grondgebied  wonen. 
b) Dit  geldt  eveneens  voor  vluchtelingen  en staatlozen. 
c) De bepalingen  van de verordening  laten  onverlet  de bepalingen  van de Franse 
wetgeving  krachtens  welke  voor  het recht  op de uitkering  voor  bejaarde  werk-
i 
9.6.80  Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen  Nr.  C 138/57 
nemers  uitsluitend  rekening  wordt  gehouden  met  de tijdvakken  van arbeid  in 
loondienst  of daarmede  gelijkgestelde  arbeid  welke  op het in Europa  gelegen 
grondgebied  of in de overzeese  departementen  (Guadeloupe,  Guyana,  Marti-
nique  en Réunion)  van de Franse  Republiek  zijn  vervuld. 
2. De bijzondere  uitkering  en de voor  cumulatie  vatbare  uitkering  waarin  bij de 
bijzondere  wetgeving  inzake  de sociale  zekerheid  in de mijnen  is voorzien  wor-
den alleen  verleend  aan de werknemers  die in de Franse  mijnen  werken. 
3. De wet  nr. 65-555  van 10 juli 1965  waarbij  aan de Fransen  die in het buitenland 
een beroep  uitoefenen  of uitgeoefend  hebben,  de bevoegdheid  wordt  verleend  tot 
de vrijwillige  ouderdomsverzekering  toe te treden,  wordt  op de volgende  voor-
waarden  op de onderdanen  van de andere  Lid-Staten  toegepast: 
— de uitoefening  van de beroepswerkzaamheden  op grond  waarvan  toetreding 
tot de Franse  vrijwillige  verzekering  mogelijk  is mag  niet  op Frans  grondge-
bied of op het grondgebied  van  de Lid-Staat  waarvan  de werknemer  onder-
daan  is, plaatshebben  of gehad  hebben; 
— de werknemer  moet  op het tijdstip  waarop  hij verzoekt  van  de bij de wet 
toegekende  bevoegdheid  gebruik  te mogen  maken,  aantonen  dat hij ofwel 
gedurende  ten minste  tien  jaren,  al dan  niet  onafgebroken,  in Frankrijk  heeft 
gewoond,  of wel gedurende  hetzelfde  tijdvak  verplicht  of vrijwillig  voortgezet 
aan de Franse  wettelijke  regeling  onderworpen  is geweest. 
4. In de zin van artikel  73, lid 3, van de verordening  houdt  de term  „gezinsbijsla-
gen"  in: 
a) de zwangerschapsuitkeringen,  bedoeld  in artikel  L 516  van het Wetboek  van 
sociale  zekerheid; 
b) de kinderbijslagen,  bedoeld  in de artikelen  L 524 en L 531  van het Wetboek 
van sociale  zekerheid; 
c) de vergoeding  voor  de kohierbelasting  (impót  cédulaire)  bedoeld  in artikel 
L 532 van het Wetboek  van sociale  zekerheid. 
Deze  vergoeding  kan  evenwel  slechts  worden  uitgekeerd,  indien  het bij deta-
chering  verkregen  loon  in Frankrijk  onder  de inkomstenbelasting  valt; 
d) de in artikel  L 533  van het Wetboek  van  sociale  zekerheid  bedoelde  toelage 
die wordt  uitgekeerd,  wanneer  slechts  één loon  wordt  genoten  (allocation  de 
salaire  unique). 
E. IERLAND 
1. Als werknemer  in de zin van artikel  1, sub a), ii), van de verordening,  wordt  aan-
gemerkt  ieder  die verplicht  of vrijwillig  verzekerd  is overeenkomstig  de bepalingen 
van afdeling  4 van de wet van 1952  op de sociale  zekerheid  en de sociale  diensten 
(Social  Welfare  Act 1952). 
2. De in artikel  1, sub a, iii),  van  de verordening  gestelde  voorwaarde  dat men  te-
voren  in het kader  van een voor  loontrekkenden  ingesteld  stelsel  van dezelfde  Lid-
Staat  verplicht  verzekerd  is geweest  tegen  dezelfde  gebeurtenis,  geldt  niet  voor 
degenen  die vrijwillig  zijn  aangesloten  bij de stelsels  voor  verzekering  van ouder-
doms-  en weduwenpensioen  alsmede  bij het stelsel  van uitkeringen  bij overlijden. 
3. Indien  zij hun  woon-  of verblijfplaats  in Ierland  hebben,  ontvangen  de werkne-
mers,  de werklozen,  de aanvragers  van en rechthebbenden  op pensioen  of rente, 
alsmede  hun  gezinsleden,  bedoeld  in artikel  19, lid 1, artikel  22, leden  1 en 3, 
artikel  25, leden  1 en 3, artikel  26, lid 1, en de artikelen  28 bis, 29 en 31 van de 
Nr. C 138/58 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
verordening,  gratis  alle  medische  verzorging  waarin  de Ierse  wettelijke  regeling 
voorziet  wanneer  de kosten  van deze  verstrekkingen  voor  rekening  van het orgaan 
van een andere  Lid-Staat  dan Ierland  komen. 
3 bis.  De gezinsleden  van  een  aan  de wettelijke  regeling  van  een  andere  Lid-Staat 
dan Ierland  onderworpen  werknemer,  die voldoet  aan  de voorwaarden  welke 
door  deze  wettelijke  regeling  voor  het recht  op verstrekkingen  worden  gesteld, 
zo nodig  mede  gelet  op artikel  18 van de verordening,  ontvangen,  wanneer  zij 
in Ierland  wonen,  gratis  alle  medische  verzorging  waarin  de Ierse  wettelijke 
regeling  voorziet. 
De aldus  verleende  verstrekkingen  komen  voor  rekening  van het orgaan  waar-
bij de werknemer  is aangesloten. 
Wanneer  echter  de echtgenoot  van  de werknemer  of de persoon  die het toe-
zicht  over  de kinderen  heeft,  in Ierland  beroepswerkzaamheden  verricht,  blij-
ven de aan  de gezinsleden  verleende  verstrekkingen  voor  rekening  van  het 
Ierse  orgaan  voor  zover  het recht  op genoemde  verstrekkingen  alleen  op grond 
van de Ierse  wettelijke  regeling  bestaat. 
4. Wanneer  een  aan  de Ierse  wetgeving  onderworpen  werknemer  door  een  ongeval 
wordt  getroffen  nadat  hij het grondgebied  van  een  Lid-Staat  heeft  verlaten  om, 
gedurende  zijn  dienstbetrekking,  naar  het grondgebied  van een andere  Lid-Staat  te 
gaan,  maar  aldaar  nog  niet  is aangekomen,  wordt  zijn  recht  op prestaties  uit 
hoofde  van dit ongeval  als volgt  vastgesteld: 
a) alsof  dit ongeval  zich  heeft  voorgedaan  op het Ierse  grondgebied,  en 
b) zonder  bij het bepalen  of hij uit hoofde  van zijn  arbeid  onder  deze  wetgeving 
verzekerd  was,  rekening  te houden  met  zijn  afwezigheid  van het Ierse  grondge-
bied. 
5. Ten  einde  het recht  vast  te stellen  op verstrekkingen  op grond  van artikel  22, lid 1, 
sub a), en artikel  31 van  de verordening,  wordt  met  de uitdrukking  „gezinslid" 
bedoeld  iedere  persoon  die voor  de toepassing  van de wetten  op de volksgezond-
heid 1947-1970  (Health  Acts  1947-1970)  wordt  aangemerkt  ten laste  van de werk-
nemer  te zijn. 
6. Voor  de toepassing  van artikel  12, lid 2, van de verordening  op de Ierse  wetgeving, 
worden  de invaliditeits-,  ouderdoms-  en weduwenpensioenen  aangemerkt  als ge-
lijksoortige  uitkeringen. 
7. Voor  de berekening  van het loon  met  het oog  op de toekenning  van  de aan  het 
loon gerelateerde,  variabele  uitkering,  zoals  deze  in de Ierse  wetgeving  bij toeken-
ning van  uitkeringen  wegens  ziekte,  moederschap  en werkloosheid  is voorzien, 
wordt,  in afwijking  van artikel  23, lid 1, en artikel  68, lid 1, van de verordening, 
aan de werknemer  voor  iedere  werkweek  waarin  hij, gedurende  het fiscale  referen-
tiedienstjaar  (inkomstenbelasting),  in de hoedanigheid  van  werknemer  onder  de 
wettelijke  regeling  van  een  andere  Lid-Staat  heeft  gewerkt,  een  bedrag  toegere-
kend  dat  gelijk  is aan  het  gemiddelde  weekloon  dat  mannelijke  respectievelijk 
vrouwelijke  werknemers  gedurende  dat dienstjaar  hebben  genoten. 
8. Voor  de toepassing  van artikel  40, lid 3, sub a), ii), wordt  alleen  rekening  gehou-
den met  de tijdvakken  gedurende  welke  de werknemer  arbeidsongeschikt  was  in de 
zin van de Ierse  wettelijke  regeling. 
9. Voor  de toepassing  van artikel  44, lid 2, wordt  de werknemer  geacht  uitdrukkelijk 
te hebben  verzocht  om  uitstel  van  de vaststelling  van  het  ouderdomspensioen 
waarop  hij krachtens  de Ierse  wettelijke  regeling  recht  heeft  wanneer  hij niet  daad-
werkelijk  met pensioen  is gegaan  en dit als voorwaarde  voor  de verkrijging  van het 
ouderdomspensioen  wordt  gesteld. 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 138/59 
F. ITALIË 
Geen. 
G. LUXEMBURG 
1. In afwijking  van artikel  94, lid 2, van  de verordening,  worden  de tijdvakken  van 
verzekering  of daarmede  gelijkgestelde  tijdvakken  welke  vóór  1 januari  1946  zijn 
vervuld  krachtens  de Luxemburgse  wettelijke  regeling  inzake  de invaliditeits-, 
ouderdoms-  of overlijdensverzekering,  voor  de toepassing  van deze  wettelijke  rege-
ling slechts  in aanmerking  genomen  voor  zover  de in opbouw  zijnde  aanspraken 
op 1 januari  1959  gehandhaafd  werden  of later  hersteld  werden  uitsluitend  over-
eenkomstig  deze  wettelijke  regeling  of overeenkomstig  de van kracht  zijnde  of nog 
te sluiten  bilaterale  verdragen.  Ingeval  verscheidene  bilaterale  verdragen  van  toe-
passing  zijn,  zullen  de tijdvakken  van  verzekering  of de daarmede  gelijkgestelde 
tijdvakken  van de vroegste  datum  af in aanmerking  worden  genomen. 
2. Voor  de toekenning  van het vaste  deel  van de Luxemburgse  pensioenen,  worden  de 
tijdvakken  van  verzekering  welke  onder  de Luxemburgse  wettelijke  regeling  zijn 
vervuld  door  werknemers  die niet  op Luxemburgs  grondgebied  wonen,  met  ingang 
van 1 oktober  1972  gelijkgesteld  met  tijdvakken  van wonen. 
H. NEDERLAND 
1. Vrijwillige  ziekteverzekering 
a) Degene  die in het genot  is van  een  ouderdomspensioen  krachtens  de Neder-
landse  wettelijke  regeling  en van  een  pensioen  krachtens  de wettelijke  regeling 
van een  andere  Lid-Staat  wordt,  voor  de toepassing  van  artikel  %7 en/of  28, 
geacht  recht  te hebben  op verstrekkingen,  indien  hij,  eventueel  met  inachtne-
ming  van  artikel  9, voldoet  aan  de voorwaarden  voor  toelating  tot de in de 
Ziekenfondswet  geregelde  bejaardenverzekering  of vrijwillige  verzekering. 
Het vorenstaande  is eveneens  van  toepassing  ten  aanzien  van  de gehuwde 
vrouw  wier  echtgenoot  in het genot  is van een ouderdomspensioen  voor  gehuw-
den krachtens  de Nederlandse  wettelijke  regeling  en voldoet  aan  de voorwaar-
den voor  toelating  tot de in de Ziekenfondswet  geregelde  bejaardenverzekering 
of vrijwillige  verzekering. 
b) Degene  die in het genot  is van  een  ouderdomspensioen  krachtens  de Neder-
landse  wettelijke  regeling  en in een  van  de andere  Lid-Staten  woont  is, indien 
hij ingevolge  de in de Ziekenfondswet  geregelde  bejaardenverzekering  of vrij-
willige  verzekering  verzekerd  is, voor  zich  en zijn  eventuele  gezinsleden  een 
premie  verschuldigd  welke  als grondslag  heeft  de helft  van de kosten  welke  in 
Nederland  gemiddeld  worden  gemaakt  voor  de geneeskundige  verzorging  van 
een bejaarde  en zijn  gezinsleden.  Op deze  premie  wordt  ten laste  van  de in de 
Ziekenfondswet  geregelde  verplichte  verzekering  een  reductie  verleend  welke 
overeenkomt  met  het,  mede  ten laste  van  de in de Ziekenfondswet  geregelde 
verplichte  verzekering  komende  deel  van  de reductie  welke  wordt  verleend  aan 
de in Nederland  wonende  verzekerden  in de bejaardenverzekering,  voor  wie de 
premie  op dezelfde  grondslag  is vastgesteld. 
c) Degene  die  niet  in het  genot  is van  een  ouderdomspensioen  krachtens  de 
Nederlandse  wettelijke  regeling  en, indien  hij gehuwd  is, wiens  echtgenoot  of 
echtgenote  niet  in het  genot  is van  een  ouderdomspensioen  voor  gehuwden 
krachtens  de Nederlandse  wettelijke  regeling,  is, indien  hij in een van de andere 
Lid-Staten  woont  en verzekerd  is ingevolge  de in de Ziekenfondswet  geregelde 
vrijwillige  verzekering,  voor  zich  en zijn  eventuele  gezinsleden  die de leeftijd 
van zestien  jaar  hebben  bereikt  per  persoon  een  premie  verschuldigd,  welke 
Nr. C 138/60 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
overeenkomt  met  het gemiddelde  van  de premies  die door  de ziekenfondsen  in 
Nederland  voor  de in Nederland  wonende  vrijwillig  verzekerden  zijn  vastge-
steld.  De premie,  wordt  naar  boven  afgerond  op een veelvoud  van  een  gulden. 
2. Toepassing  van de Nederlandse  algemene  ouderdomswet 
a) Als  tijdvakken  van  verzekering,  vervuld  krachtens  de Nederlandse  algemene 
ouderdomswet,  worden  mede  aangemerkt  tijdvakken,  gelegen  vóór  1 januari 
1957  gedurende  welke  de rechthebbende  die niet  voldoet  aan  de voorwaarden 
op grond  waarvan  deze  tijdvakken  kunnen  worden  gelijkgesteld  met  tijdvakken 
van verzekering,  na het bereiken  van  de 15-jarige  leeftijd  op Nederlands  grond-
gebied  heeft  gewoond  of gedurende  welke  hij,  op het grondgebied  van  een  an-
dere Lid-Staat  wonende,  in Nederland  arbeid  heeft  verricht  in dienst  van  een  in 
Nederland  gevestigde  werkgever. 
b) De krachtens  het bepaalde  sub  a) in aanmerking  te nemen  tijdvakken,  welke 
samenvallen  met  tijdvakken  welke  in acht  worden  genomen  bij de berekening 
van het pensioen  dat krachtens  de wettelijke  regeling  inzake  ouderdomsverze-
kering  van  een  andere  Lid-Staat  verschuldigd  is, worden  buiten  beschouwing 
gelaten. 
c) Wat  de gehuwde  vrouw  betreft,  wier  echtgenoot  recht  heeft  op een  pensioen 
krachtens  de Nederlandse  algemene  ouderdomswet,  worden  ook  als tijdvakken 
van verzekering  in aanmerking  genomen  tijdvakken  van  dit huwelijk,  gelegen 
vóór  de datum  waarop  zij de 65-jarige  leeftijd  heeft  bereikt  en gedurende  welke 
zij op het grondgebied  van  een  of meer  Lid-Staten  heeft  gewoond,  voor  zover 
deze  tijdvakken  samenvallen  met  de door  haar  echtgenoot  krachtens  bedoelde 
wet vervulde  tijdvakken  van  verzekering  en met  de krachtens  het bepaalde  sub 
a) in aanmerking  te nemen  tijdvakken. 
d) De  ingevolge  het  bepaalde  sub  c) in aanmerking  te nemen  tijdvakken  welke 
samenvallen  met  tijdvakken,  welke  in acht  worden  genomen  bij de berekening 
van het haar  krachtens  de wettelijke  regeling  inzake  ouderdomsverzekering  van 
een andere  Lid-Staat  verschuldigde  pensioen  of met  tijdvakken,  gedurende 
welke  zij ingevolge  een  zodanige  wettelijke  regeling  ouderdomspensioen  heeft 
genoten,  worden  buiten  beschouwing  gelaten. 
e) Wat  de gehuwd  geweest  zijnde  vrouw  betreft,  wier  echtgenoot  onderworpen  is 
geweest  aan  de Nederlandse  algemene  ouderdomswet  of geacht  wordt  tijdvak-
ken krachtens  het bepaalde  sub a) te hebben  vervuld,  is het bepaalde  in de beide 
voorgaande  alinea's  mutatis  mutandis  van  toepassing.  ' 
f) De sub  a) en c) bedoelde  tijdvakken  worden  bij de berekening  van  het ouder-
domspensioen  slechts  in aanmerking  genomen,  indien  de belanghebbende  na het 
bereiken  van  de 59-jarige  leeftijd  gedurende  zes jaren  op het grondgebied  van 
een of meer  Lid-Staten  heeft  gewoond  en zolang  hij op het grondgebied  van 
een dezer  Lid-Staten  woont. 
3. Toepassing  van de Nederlandse  algemene  weduwen-  en wezenwet 
a) Als  tijdvakken  van  verzekering,  vervuld  krachtens  de Nederlandse  algemene 
weduwen-  en wezenwet,  worden  bij de toepassing  van  artikel  46, lid 2, van  de 
verordening  mede  aangemerkt  tijdvakken  gelegen  vóór  1 oktober  1959,  gedu-
rende  welke  de werknemer  na het bereiken  van  de 15-jarige  leeftijd  op Neder-
lands  grondgebied  heeft  gewoond  of gedurende  welke  hij,  op het grondgebied 
van een  andere  Lid-Staat  wonende,  in Nederland  arbeid  heeft  verricht  in dienst 
van een  in Nederland  gevestigde  werkgever. 
b) De krachtens  het  bepaalde  sub  a) in aanmerking  te nemen  tijdvakken  welke 
samenvallen  met  tijdvakken  van  verzekering,  vervuld  krachtens  de wettelijke  re-
geling  van  een  andere  Lid-Staat  inzake  pensioenen  of renten  voor  nagelaten 
betrekkingen  worden  buiten  beschouwing  gelaten. 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 138/61 
4. Toepassing  van de Nederlandse  Wet  op de Arbeidsongeschiktheidsverzekering 
a) Als  tijdvakken  van  verzekering,  vervuld  krachtens  de Nederlandse  Wet  op de 
Arbeidsongeschiktheidsverzekering  worden  bij  de toepassing  van  artikel  46, 
lid 2, van  de verordening  mede  aangemerkt  de vóór  1 juli 1967  in Nederland 
vervulde  tijdvakken  van  arbeid  in loondienst  en de daarmede  gelijkgestelde 
tijdvakken. 
b) De  krachtens  het bepaalde  sub  a) in aanmerking  te nemen  tijdvakken  worden 
beschouwd  als tijdvakken  van  verzekering,  vervuld  krachtens  een  wettelijke  re-
geling  van het in artikel  37, lid 1, van de verordening  bedoelde  type. 
5. Toepassing  van de Nederlandse  Algemene  Arbeidsongeschiktheidswet 
a) Als  tijdvakken  van  verzekering,  vervuld  krachtens  de Nederlandse  Algemene 
Arbeidsongeschiktheidswet  (AAW),  worden  bij de toepassing  van  artikel  46, 
lid 2, uitsluitend  in aanmerking  genomen  de onder  die wet  vervulde  tijdvakken 
van verzekering  welke  samenvallen  met  de tijdvakken  van  verzekering,  vervuld 
onder  de Nederlandse  Wet  op de Arbeidsongeschiktheidsverzekering  (WAO). 
b) Wanneer  de met  toepassing  van  artikel  46, lid 2, berekende  uitkering  krachtens 
de Wet  op de Arbeidsongeschiktheidsverzekering  (WAO)  hoger  is dan  de met 
toepassing  van  dezelfde  bepaling  te berekenen  uitkering  krachtens  de Algemene 
Arbeidsongeschiktheidswet  (AAW),  wordt  laatstgenoemde  uitkering  niet  uitbe-
taald. 
6. Toepassing  van enige  overgangsbepalingen 
Bij de beoordeling  van het recht  op uitkeringen  op grond  van  de overgangsbepalin-
gen van  de Algemene  Ouderdomswet  (artikel  46),  de Algemene  Weduwen-  en 
Wezenwet  en de Algemene  Arbeidsongeschiktheidswet  blijft  artikel  45, eerste  lid, 
buiten  toepassing. 
I. VERENIGD  KONINKRIJK 
1. Als  werknemer  in de zin  van  artikel  1, sub  a), ii), van  de verordening  wordt 
aangemerkt  ieder  die in de zin van  de wettelijke  regeling  van  Groot^Brittannië  of 
van Noord-Ierland  loontrekkende  (employed  eamer)  is en ieder  voor  wie  als loon-
trekkende  (employed  person)  in de zin  van  de wettelijke  regeling  van  Gibraltar 
bijdragen  moeten  worden  betaald. 
2. Wanneer  iemand  gewoonlijk  op het  grondgebied  van  Gibraltar  woont,  of sinds 
zijn laatste  aankomst  op dit grondgebied  onder  de wetgeving  van  Gibraltar  ver-
plicht  was  als loontrekkende  bijdragen  te storten  en hij,  wegens  arbeidsonge-
schiktheid,  moederschap  of werkloosheid  verzoekt  te worden  vrijgesteld  van  de 
betaling  van  bijdragen  voor  een  zekere  periode,  en voor  deze  periode  bijdragen 
op zijn  rekening  worden  gebracht,  wordt  ieder  tijdvak  gedurende  hetwelk  hij 
werkzaam  was  op het grondgebied  van  een  andere  Lid-Staat  dan  het  Verenigd 
Koninkrijk  met  het  oog  op dit verzoek,  aangemerkt  als een  tijdvak  gedurende 
hetwelk  hij op het  grondgebied  van  Gibraltar  werkzaam  was  en waarvoor  hij 
overeenkomstig  de wetgeving  van  Gibraltar  bijdragen  als loontrekkende  heeft  ge-
stort. 
3. Voor  de toepassing  van  de bepalingen  van  titel  III, hoofdstuk  3, van  de verorde-
ning  geldt  dat wanneer  een vrouw  overeenkomstig  de wetgeving  van het Verenigd 
Koninkrijk  ouderdomspensioen  aanvraagt 
a) uit hoofde  van de verzekering  van haar  echtgenoot,  of 
b) uit hoofde  van  haar  eigen  verzekering,  en haar  huwelijk  door  het overlijden 
van haar  echtgenoot  of anderszins  is beëindigd  en de bijdragen  van  laatstge-
Nr. C 138/62 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
noemde  in aanmerking  werden  genomen  voor  de bepaling  van  haar  pensioen-
rechten, 
• elke  verwijzing  naar  een door  haar  vervuld  tijdvak  van verzekering  voor  het bepa-
len van  het jaarlijks  gemiddelde  van  de door  haar  echtgenoot  betaalde  bijdragen 
of op zijn  rekening  gebrachte  bijdragen,  een verwijzing  inhoudt  naar  een  door  de 
echtgenoot  vervuld  tijdvak  van verzekering. 
4. a) Wanneer  op grond  van  artikel  71,  lid 1, sub  a), ii), of sub  b), ii), van  de 
verordening  een  persoon  een  werkloosheidsuitkering  krachtens  de wettelijke 
regeling  van  het Verenigd  Koninkrijk  ontvangt,  worden  voor  het voldoen  aan 
de door  de wettelijke  regeling  van  het Verenigd  Koninkrijk  met  betrekking  tot 
het recht  op uitkeringen  voor  kinderen  (cbild  benefit)  gestelde  voorwaarden 
inzake  een  tijdvak  van  aanwezigheid  in Groot-Brittannië  of, voor  zover  van 
toepassing,  in Noord-Ierland  de door  die persoon  krachtens  de wettelijke  re-
geling  van een  andere  Lid-Staat  vervulde  tijdvakken  van  verzekering  of arbeid 
beschouwd  als tijdvakken  van aanwezigheid  in Groot-Brittannië  of, voor  zover 
van toepassing,  in Noord-Ierland. 
b) Wanneer  de wettelijke  regeling  van  het  Verenigd  Koninkrijk  op grond  van 
titel II van de verordening  van toepassing  is op een werknemer  die niet  voldoet 
aan de door  de wettelijke  regeling  van  het  Verenigd  Koninkrijk  met  betrek-
king  tot het recht  op uitkeringen  voor  kinderen  (child  benefit)  vereiste  voor-
waarde  inzake: 
i) aanwezigheid  in Groot-Brittannië  of, voor  zover  van  toepassing,  in Noord-
Ierland,  zal hij voor  het voldoen  aan  deze  voorwaarde  worden  behandeld 
alsof  hij aldaar  aanwezig  was; 
ii) een  tijdvak  van  aanwezigheid  in Groot-Brittannië  of, voor  zover  van  toe-
passing,  in Noord-Ierland,  worden  voor  het voldoen  aan  dezé  voorwaarde 
de door  die  werknemer  krachtens  de wettelijke  regeling  vaiji-een  andere 
Lid-Staat  vervulde  tijdvakken  van verzekering  of arbeid  beschouwd  als tijd-
vak van  aanwezigheid  in Groot-Brittannië  of, voor  zover  van toepassing,  in 
Noord-Ierland. 
c) Ten  aanzien  van  aanspraken  op kinderbijslag  (family  allowances)  krachtens  de 
wettelijke  regeling  van  Gibraltar  zijn  de hierboven  sub  a) en sub  b) vermelde 
bepalingen  van  overeenkomstige  toepassing. 
5. Indien  overeenkomstig  de bepalingen  van  titel  II van de verordening  de wetgeving 
van het Verenigd  Koninkrijk  van toepassing  is op een  werknemer,  zal hij met  het 
oog op het recht  op verzorgingstoelage  (attendance  allowance)  worden  behandeld: 
a) alsof  zijn  geboorteplaats  gelegen  is op het  grondgebied  van  het  Verenigd 
Koninkrijk  wanneer  deze  plaats  ligt  op het  grondgebied  van  een  andere 
Lid-Staat,  en 
b) alsof  hij gewoonlijk  in het Verenigd  Koninkrijk  woonde  en aldaar  aanwezig  is 
geweest  gedurende  elk tijdvak  van  verzekering  of van  arbeid,  dat hij op het 
grondgebied  of onder  de wetgeving  van een  andere  Lid-Staat  heeft  vervuld. 
6. Wanneer  een  aan  de wetgeving  van  het Verenigd  Koninkrijk  onderworpen  werk-
nemer  door  een  ongeval  wordt  getroffen  nadat  hij het grondgebied  van  een  Lid-
Staat  heeft  verlaten  om,  gedurende  zijn  dienstbetrekking,  naar  het  grondgebied 
van een  andere  Lid-Staat  te gaan,  maar  aldaar  nog  niet  is aangekomen,  wordt 
zijn recht  op prestaties  uit hoofde  van dit ongeval  als volgt  vastgesteld: 
a) alsof  dit ongeval  zich  heeft  voorgedaan  op het grondgebied  van  het Verenigd 
Koninkrijk,  en 
b) zonder  bij het bepalen  of hij loontrekkende  (employed  earner)  in de zin van  de 
wettelijke  regeling  van  Groot-Brittannië  of van  de wettelijke  regeling  van 
Noord-Ierland  dan  wel  loontrekkende  (employed  person)  in de zin van  de wet-
telijke  regeling  van  Gibraltar  was,  rekening  te houden  met  zijn  afwezigheid 
van het grondgebied  van  die gebieden. 
9. 6. 80 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen Nr. C 138/63 
7. De verordening  is niet  van toepassing  op de bepalingen  van de wetgeving  van het 
Verenigd  Koninkrijk  die bestemd  zijn  om een overeenkomst  inzake  sociale  zeker-
heid tussen  het Verenigd  Koninkrijk  en een derde  Staat  uit te voeren. 
8. Telkens  wanneer  de wetgeving  van het Verenigd  Koninkrijk  zulks  voor  het recht 
op prestaties  vereist,  wordt  de onderdaan  van een Lid-Staat  die in een derde  Staat 
is geboren,  gelijkgesteld  met  een  onderdaan  van  het Verenigd  Koninkrijk  die in 
een derde  Staat  is geboren. 
9. Voor  de toepassing  van  titel  III, hoofdstuk  3, van  de verordening,  wordt  geen 
rekening  gehouden  met  de evenredige  premies  of bijdragen  die de verzekerde 
betaalt  onder  de wetgeving  van het Verenigd  Koninkrijk,  noch  met  de evenredige 
ouderdomsuitkeringen  welke  onder  deze  wetgeving  betaalbaar  zijn.  Het  bedrag 
van de evenredige  uitkeringen  wordt  gevoegd  bij het overeenkomstig  dit hoofd-
stuk vastgestelde  bedrag  van  de krachtens  de wetgeving  van  het  Verenigd 
Koninkrijk  verschuldigde  uitkering;  de som  van  beide  bedragen  vormt  de wer-
kelijk  aan de belanghebbende  verschuldigde  uitkering. 
10. Voor  de vaststelling  van  het recht  op verstrekkingen  op grond  van  artikel  22, 
lid 1, sub a), en artikel  31 van de verordening,  wordt  onder  „gezinslid"  verstaan: 
a) in de zin van de wettelijke  regelingen  van Groot-Brittannië  en van Noord-Ier-
land,  iedere  persoon  die als ten laste  komende  persoon  wordt  aangemerkt  in 
de zin van  de wet  betreffende  de sociale  zekerheid  1975  [Social  Security  Act 
1975]  of de wet betreffende  de sociale  zekerheid  (Noord-Ierland)  1975  [Social 
Security  (Northern  Ireland)  Act 1975]  en 
b) in de zin van  de wettelijke  regeling  van Gibraltar,  iedere  persoon  die als ten 
laste komende  persoon  wordt  aangemerkt  in de zin van  de Regeling  betref-
fende  het geneeskundig  stelsel  voor  groepspraktijken  1973  [Group  Practice 
Medical  Scheme  Ordinance  1973]. 
11. Voor  de toepassing  van artikel  12, lid 2, van de verordening  op de wetgeving  van 
het Verenigd  Koninkrijk,  worden  de invaliditeits-,  ouderdoms-  en weduwenpen-
sioenen  aangemerkt  als gelijksoortige  uitkeringen. 
12. Voor  de toepassing  van de regeling  betreffende  de prestaties  van de sociale  verze-
kering  waarvoor  geen  bijdrage  is betaald  en betreffende  de werkloosheidsverzeke-
ring (Gibraltar),  wordt  ieder  op wie de verordening  van toepassing  is, geacht  zijn 
domicilie  te hebben  in Gibraltar,  indien  hij in een Lid-Staat  woont. 
13. Voor  de toepassing  van  de artikelen  10,  27, 28, 28 bis,  29, 30 en 31 van  de 
verordening  wordt  de verzorgingstoelage  (attendance  allowance)  die krachtens  de 
wettelijke  regeling  van het Verenigd  Koninkrijk  aan een werknemer  wordt  toege-
kend,  als een invaliditeitsuitkering  beschouwd. 
14. Voor  de toepassing  van artikel  10, lid 1, van de verordening,  wordt  de rechtheb-
bende  op een krachtens  de wettelijke  regeling  van het Verenigd  Koninkrijk  ver-
schuldigde  uitkering,  die op het grondgebied  van  een  andere  Lid-Staat  verblijft, 
tijdens  de duur  van dit verblijf  beschouwd  alsof  hij op het grondgebied  van  deze 
andere  Lid-Staat  woonde. 
15. (1) Voor  de berekening  van een  loonfactor  (earnings  factor)  voor  het vaststellen 
van het recht  op uitkeringen  overeenkomstig  de wettelijke  regeling  van  het 
Verenigd  Koninkrijk  wordt,  met  inachtneming  van paragraaf  17, iedere  week 
gedurende  welke  een werknemer  aan  de wettelijke  regeling  van  een  andere 
Lid-Staat  onderworpen  is geweest  en die in de loop  van  het desbetreffende 
inkomstenbelastingjaar  in de zin van de wettelijke  regeling  van het Verenigd 
Koninkrijk  een aanvang  heeft  genomen,  op de volgende  wijze  toegerekend: 
a) voor  iedere  week  van verzekering,  arbeid  of wonen  als werknemer  wordt 
de betrokkene  geacht  bijdragen  of premies  te hebben  betaald  als loontrek-
kende  (employed  earner)  op basis  van een  beloning  gelijk  aan twee  derde 
van de voor  dat belastingjaar  geldende  maximumloongrens; 
Nr. C 138/64 Publikatieblad  van  de Europese  Gemeenschappen 9. 6. 80 
b) voor  iedere  volledige  week  gedurende  welke  hij een tijdvak  heeft  vervuld 
dat gelijkgesteld  is met een tijdvak  van verzekering,  arbeid  of wonen,  wor-
v den  de betrokkene  bijdragen  of premies  toegerekend,  die niet  hoger  mo-
gen zijn  dan  hetgeen  nodig  is om zijn  globale  loonfactor  voor  dat be-
lastingjaar  op te trekken  tot het niveau  dat nodig  is om van dat belasting-
jaar een  jaar  te maken  dat  in aanmerking  dient  te worden  genomen 
(reckonable  year)  in de zin van de wettelijke  regeling  van het Verenigd  Ko-
ninkrijk  betreffende  de toerekening  van bijdragen. 
(2) Voor  de omrekening  van een loonfactor  in tijdvakken  van verzekering,  wordt 
de loonfactor  verkregen  gedurende  het desbetreffende  inkomstenbelastingjaar 
in de zin van  de wettelijke  regeling  van  het Verenigd  Koninkrijk  gedeeld 
door  de voor  dat  belastingjaar  geldende  minimumloongrens.  De uitkomst 
wordt  in gehele  getallen  weergegeven  met  verwaarlozing  van  de decimalen. 
Het aldus  berekende  getal  wordt  geacht  het aantal  weken  van verzekering  die 
gedurende  dat belastingjaar  onder  de wettelijke  regeling  van  het Verenigd 
Koninkrijk  zijn vervuld,  te vertegenwoordigen.  Dit getal  kan evenwel  niet  ho-
ger zijn  dan het aantal  weken  gedurende  welke  de betrokkene  in de loop  van 
dat belastingjaar  aan deze  wettelijke  regeling  onderworpen  was. 
16. Voor  de toepassing  van artikel  40, lid 3, sub a), ii), wordt  alleen  rekening  gehou-
den met  de tijdvakken  gedurende  welke  de werknemer  arbeidsongeschikt  was  in 
de zin van de wettelijke  regeling  van het Verenigd  Koninkrijk. 
17. (1) Voor  de berekening  op grond  van artikel  46, lid 2, sub a), van de verordening 
van het theoretische  bedrag  van het pensioenbestanddeel,  dat uit een aanvul-
lend bestanddeel  krachtens  de wettelijke  regeling  van het Verenigd  Konink-
rijk bestaat: 
a) betekenen  de woorden  „lonen",  „premies  of bijdragen"  en „verhogingen" 
als genoemd  in artikel  47, lid 1, sub b), van de verordening  de overschot-
ten aan  loonfactoren  zoals  gedefinieerd  in de wet  betreffende  de sociale-
zekerheidspensioenen  1975  [Social  Security  Pensions  Act  1975]  of, voor 
zover  van  toepassing,  in de Regeling  betreffende  de sociale-zekerheids-
pensioenen  (Noord-Ierland)  1975  [Social  Security  Pensions  (Northern  Ire-
land)  Order  1975]; 
b) wordt  het gemiddelde  van de overschotten  aan  loonfactoren  overeenkom-
stig artikel  47, lid 1, sub b), van  de verordening,  uitgelegd  zoals  sub  a) 
hierboven,  berekend  door  de krachtens  de wettelijke  regeling  van  het 
Verenigd  Koninkrijk  geregistreerde  samengetelde  overschotten  te delen 
door  het aantal  inkomstenbelastingjaren  in de zin van  de wettelijke  rege-
ling van  het Verenigd  Koninkrijk  (met  inbegrip  van  delen  van  die be-
lastingjaren)  die vanaf  6 april  1978  onder  deze  wettelijke  regeling  zijn  ver-
vuld gedurende  het betrokken  tijdvak  van verzekering. 
(2) Voor  de berekening  van het bedrag  van het pensioenbestanddeel  dat uit een 
aanvullend  bestanddeel  krachtens  de wettelijke  regeling  van  het  Verenigd 
Koninkrijk  bestaat,  betekenen  de in artikel  46, lid 2, van  de verordening 
gebruikte  woorden  „tijdvakken  van  verzekering  en van  wonen"  de vanaf 
6 april  1978  vervulde  tijdvakken  van verzekering  en van wonen.