Resolutie van de Raad

van 27 november 2003

inzake het belang van het gezin bij de voorkoming van drugsgebruik door jongeren

(2004/C 97/02)

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

overwegende hetgeen volgt:

(1) De Europese Raad, die op 10 en 11 december 1999 te Helsinki bijeenkwam, heeft zijn goedkeuring gehecht aan de drugsstrategie van de Europese Unie voor het tijdvak 2000-2004. Die strategie heeft betrekking op alle activiteiten van de Europese Unie in verband met drugs en geeft de voornaamste streefdoelen ervan aan, waaronder het aanzienlijk terugdringen, in vijf jaar tijd, van drugsgerelateerde schade aan de gezondheid en het aantal drugsgerelateerde sterfgevallen.

(2) De Europese Raad heeft in juni 2000 te Feira het actieplan van de Europese Unie inzake drugs 2000-2004 aangenomen als een essentieel instrument voor de omzetting van de EU-drugsstrategie 2000-2004 in een honderdtal concrete maatregelen die een doeltreffend, geïntegreerd en multidisciplinair antwoord op het drugsprobleem vormen.

(3) De bovengenoemde strategie komt overeen met die welke is uiteengezet in de politieke verklaring die in juni 1998 tijdens de speciale zitting over drugs van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties (SAVVN) is aangenomen.

(4) De Commissie betitelt, in haar mededeling aan het Europees Parlement en de Raad betreffende een actieplan van de Europese Unie inzake drugsbestrijding 2000-2004, een alomvattende aanpak van alle aspecten van de preventie van drugsmisbruik, van aanvankelijk gebruik tot vermindering van de negatieve gezondheids- en sociale gevolgen, als de beste strategie.

(5) In het kader van het communautair actieprogramma inzake de preventie van drugsverslaving binnen het actiekader op het gebied van de volksgezondheid is steun verleend aan projecten voor preventie en vermindering van de risico's van drugsverslaving, onder meer door het aanmoedigen van samenwerking tussen de lidstaten, het ondersteunen van hun nationale acties en het bevorderen van coördinatie tussen hun beleid en programma's. Het programma heeft bijgedragen tot betere voorlichting, opvoeding en opleiding ten behoeve van de preventie van drugsverslaving en de daarmee samenhangende risico's, met name voor jongeren en bijzonder kwetsbare groepen.

(6) Het besluit van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van een actieprogramma op het gebied van de volksgezondheid 2003-2008 voorziet ook in de ontwikkeling van strategieën en maatregelen betreffende drugsverslaving, die als een van de belangrijkste leefstijlgebonden gezondheidsdeterminanten wordt beschouwd.

(7) Aangezien uit onderzoek gebleken is dat de ziekte- en sterftecijfers in verband met drugsverslaving een aanzienlijk aantal Europese burgers betreffen, vormt de gezondheidsschade die verband houdt met drugsverslaving een belangrijk probleem voor de volksgezondheid en voor de maatschappij als zodanig.

(8) De Europese Unie kan het streven van de lidstaten naar preventie en beperking van de risico's die samenhangen met drugsverslaving kracht bijzetten door ervoor te zorgen dat kennis over doeltreffende strategieën gemakkelijker beschikbaar wordt.

(9) Nationaal bezien komen uit de resultaten van de tussentijdse evaluatie van het EU-actieplan inzake drugs 2000-2004 de volgende hoofdpunten naar voren:

- alle lidstaten achten het van belang dat er coördinatie van het drugsbeleid plaatsvindt tussen de verschillende overheidsinstanties, en, in het verlengde daarvan, tussen de initiatieven van de gemeenschap, de programma's van de sociale diensten en de preventieactiviteiten van school en gezin;

- de wijzen van benadering lopen uiteen, afhankelijk van de verschillende doelstellingen en de relatieve prioriteit die in de afzonderlijke lidstaten aan het drugsprobleem wordt gegeven, de structuur van het land en de administratieve organisatie;

- de meeste lidstaten hebben een nationaal plan en/of een nationale strategie inzake drugs goedgekeurd;

- vele nationale actieplannen zijn uitgewerkt overeenkomstig de beginselen van het EU-actieplan.

(10) De resultaten van de tussentijdse evaluatie van het EU-actieplan inzake drugs 2000-2004 hebben duidelijk gemaakt dat op EU-niveau verdere vooruitgang nodig is, zoals de ontwikkeling van een strategie ter versterking van de samenwerking met de civiele maatschappij op drugsgebied.

(11) Het gezin speelt een belangrijke rol bij het volledig informeren van adolescenten en bij het op passende wijze aanleren van een correcte levensstijl.

(12) REKENING HOUDEND met het gezin als bepalend element voor de beschermende factoren en de risicofactoren die van invloed kunnen zijn op het drugsgebruik van jongeren, zoals met name het gevoel tot het gezin te behoren, de betrokkenheid van de ouders bij het leven van hun kinderen en het niveau van genegenheid in de vroegste jeugd;

(13) INDACHTIG het feit dat het Europees Waarnemingscentrum voor drugs en drugsverslaving (EWDD) een speciaal onderzoek verricht om gegevens te verzamelen over preventie via betrokkenheid van het gezin en de gemeenschap, en over vroegtijdig ingrijpen, en ERKENNEND dat de programma's op dit gebied dringend geëvalueerd en de bestaande ervaringen met elkaar vergeleken moeten worden;

(14) REKENING HOUDEND met het groeiend aantal wetenschappelijke bewijzen waaruit blijkt dat het gezin bij preventieprogramma's betrokken moet worden door middel van opleidingsinterventies gericht op de verbetering van het relationele vermogen, het gedrag en de organisatie van het gezin;

(15) VREZEND dat een gebrek aan correcte informatie over drugs en vage ideeën omtrent de niet-giftigheid van psychotrope stoffen die voor recreatieve doeleinden worden gebruikt, ertoe kunnen leiden dat ouders te licht denken over de risico's die jongeren lopen als zij op jeugdige leeftijd met drugs gaan experimenteren,

WIJST EROP DAT HET VAN BELANG IS:

1) zich rekenschap te geven van het belang van risico-evaluatiemaatregelen voor het opsporen van risicogezinnen, beginnende vormen van onbehagen, en vroegtijdige-interventiestrategieën waarbij ouders - ook van kinderen die nog niet leerplichtig zijn - meedoen aan gerichte preventieprogramma's, om risicogedrag en drugsgebruik in de volgende jaren terug te dringen;

2) de plaatselijke organisaties en de scholen op te roepen om werk te maken van preventieprogramma's die gebaseerd zijn op de deelname van het gezin, inzonderheid het risicogezin, ter bevordering van de beschermingsfactoren in de kindertijd en de vroege adolescentie, van de betrokkenheid van ouders bij het leven van hun kinderen, van een adequate monitoring, van duidelijke gedragsregels binnen het gezin en van positieve oudermodellen;

3) speciale aandacht te schenken aan de gezinsomgeving, door de opleidingsprogramma's voor ouders te versterken, omdat gebrek aan steun van het gezin en incompetentie van de ouders in de hand kunnen werken dat zich stoornissen ontwikkelen die leiden tot drugsgebruik;

4) verschillende informatiestrategieën te bevorderen met behulp waarvan ouders snel kunnen uitmaken of er sprake is van risicogedrag en drugsgebruik op jonge leeftijd bij adolescenten;

5) de deelname van het gezin aan schoolactiviteiten en het leggen van stabiele contacten tussen gezin en maatschappelijk werk te bevorderen en aan te moedigen via gemeenschappelijke opleidingsprogramma's, met het oog op synergetische opvoedingsinitiatieven in verband met risicogedrag;

6) het onderzoek naar de lopende strategieën en programma's te analyseren en te intensiveren, en zich daarbij ook te richten op de ontwikkeling van nieuwe alomvattende programma's en strategieën om contact te leggen met de gezinnen en deze te laten participeren, teneinde aldus steun te bieden aan risicogezinnen waarin de ouders of de andere kinderen drugs gebruiken of kampen met psychische stoornissen en gedragsstoornissen;

7) de ontwikkeling te bevorderen van innovatieve strategieën

- om de ouders bij de activiteiten van de kinderen in het kader van onderwijs, recreatie, sport en spel te betrekken door hen meer participatiemogelijkheden te bieden bij gelegenheden die een sterk educatief karakter dragen en gekenmerkt worden door samenwerking tussen verenigingen, organisaties en het particulier initiatief op sociaal gebied;

- om door middel van huisbezoeken, methodes van zelfhulp en andere wijzen van preventieve, educatieve en therapeutische aanpak contact te leggen met de risicogezinnen of de ouders van minderjarigen die het risico lopen drugsverslaafd te raken;

- om steun te geven aan de in sociaal-economisch opzicht zwakkere gezinnen en een betere sociale integratie mogelijk te maken;

8) met het oog hierop vast te stellen wat de meest doeltreffende methoden en instrumenten zijn om de rol van het gezin bij de voorkoming van drugsgebruik door jongeren te bevorderen, en om, in samenwerking met het EWDD, de lidstaten te stimuleren hun beste praktijken uit te wisselen;

9) zich ervan te vergewissen dat de informatie, het advies en de opleidingen die de ouders worden aangeboden, afgestemd zijn op hun behoeften, culturele achtergrond en etnische herkomst, en dat er passende communicatiestrategieën worden gebruikt.