Notitie van de Commissie betreffende de regels inzake BTW en accijnzen die met ingang van 1 juli 1999 dienen te worden toegepast op goederen die aan boord van veerboten en vliegtuigen of in luchthavens worden verkocht van reizigers binnen de Europese Unie

(1999/C 99/08)

Goederen die voor of tijdens een intracommunautaire reis worden verkocht

De rechtsgrondslagen voor de toepassing van BTW en accijnzen op goederen die voor of tijdens een intracommunautaire reis worden verkocht en die niet voor onmiddelijk verbruik bestemd zijn, zijn vervat in de algemene bepalingen van Richtlijn 77/388/EEG van de Raad van 17 mei 1997(1) respectievelijk Richtlijn 92/12/EEG van de Raad van 12 februari 1992(2). Tot 30 juni 1999 kunnen de lidstaten, bij wijze van afwijking, ingevolge artikel 28 duodecies van Richtlijn 77/388/EEG en artikel 28 van Richtlijn 92/12/EEG, deze leveringen vrijstellen van BTW en accijnzen, mits aan bepaalde voorwaarden betreffende waarde en hoeveelheid wordt voldaan.

Het begrip "intracommunautaire reis"

Een intracommuntaire reis is de verplaatsing tussen twee havens of luchthavens zonder tussenstop in derde landen of gebieden buiten het fiscale grondgebied van de Gemeenschap (zie artikel 28 duodecies van Richtlijn 77/388/EEG en artikel 28 van Richtlijn 92/12/EEG, in samenhang met artikel 2 van Verordening (EEG) nr. 3925/91 van de Raad van 19 december 1991(3). Deze basisregel is eveneens van toepassing in gevallen waarin door internationale wateren of een internationaal luchtruim moet worden gereisd.

Indien een veerboot of een vliegtuig een tussenstop maakt in een derde land of in een grondgebied buiten het fiscale grondgebied van de Gemeenschap, om passagiers te laten instappen of uitstappen, zal dit worden beschouwd als een verplaatsing naar en uit een derde land. Goederen die aan boord van de veerboot of het vliegtuig worden gekocht en die niet voor onmiddellijk verbruik bestemd zijn, zullen als uit derde landen afkomstige goederen worden beschouwd, tenzij de goederen reeds aan communautaire BTW en accijnzen werden onderworpen. Bij de invoer kan de passagier genieten van de reizigersvrijstelling, waarvan de waarde en de hoeveelheid zijn vastgelegd in de artikelen 1 en 4 van Richtlijn 69/169/EEG van 28 mei 1969(4). Deze regel geldt echter niet wanneer het verblijf in het derde land louter van symbolische aard is en de passagiers de facto niet in de gelegenheid stelt in het land aankopen te doen. Wanneer passagiers vanuit een derde land het grondgebied van de Gemeenschap binnenkomen of opnieuw binnenkomen, moet een gepaste controle worden uitgevoerd voornamelijk met betrekking tot de fiscale status van de goederen die door de passagier worden meegebracht.

Verkoop van goederen aan boord van veerboten en vliegtuigen die niet voor onmiddellijk verbruik bestemt zijn

Overeenkomstig de bestaande communautaire BTW-wetgeving, zoals deze is vervat in artikel 8, lid 1, onder c), van Richtlijn 77/388/EEG, worden goederen die aan boord van veerboten en vliegtuigen tijdens een intracommunautaire reis worden geleverd en die niet voor onmiddelijk verbruik bestemd zijn, belast onder de voorwaarden en aan het BTW-tarief geldend in de lidstaat van vertrek. Deze bepaling is van toepassing ongeacht of de goederen in de territoriale wateren of het luchtruim van de lidstaat van vertrek of van de lidstaat van aankomst of in de internationale wateren of het internationale luchtruim worden verkocht. Zo moeten, bijvoorbeeld, exploitanten van veerboten of luchtvaartmaatschapijen tussen Duitsland en Denemarken zich in Duitsland voor BTW-doeleinden identificeren en Duitse BTW aanrekenen over de verkopen van goederen tijdens reizen van Duitsland naar Denemarken en zich in Denemarken voor BTW identificeren en Deense BTW aanrekenen over de verkopen tijdens de reizen van Denemarken naar Duitsland.

Wat de aan accijnzen onderworpen goederen betreft die tijdens intracommunautaire reizen aan passagiers worden verkocht en niet voor onmiddelijk verbruik bestemd zijn, kunnen veerbootexploitanten en luchtvaartmaatschappijen deze goederen niet langer in een niet-belaste staat vervoeren, aangezien zij niet meer voor vrijstelling in aanmerking komen. Overeenkomstig de bepalingen van Richtlijnn 92/12/EEG worden deze goederen geacht aan de schorsingsregeling te zijn onttrokken wanneer zij aan boord worden genomen en het niet mogelijk is aan boord van veerboten of vliegtuigen belastingentrepots te plaatsen. Derhalve zullen de goederen aan accijns onderworpen zijn tegen het in de lidstaat waar de goederen worden ingeladen geldende tarief, op voorwaarde dat deze lidstaat door de veerbootdienst of de luchtverbinding wordt bediend. De goederen kunnen worden verkocht tegen het accijnstarief van de lidstaat waar zij zijn ingeladen tot op het tijdstip waarop het vervoermiddel het nationale grondgebied van de lidstaat van bestemming bereikt. Deze basisregel is van toepassing, ongeacht of de reis door het belastinggebied van andere lidstaten gaat, mits er geen onderbreking of tussenlanding is waarbij de passagiers de mogelijkheid hebben van boord te gaan. Alleen uit het feit dat de nationale wateren of het nationale luchtruim van andere lidstaten wordt doorkruist mag niet worden geconcludeerd dat accijnzen verschuldigd zouden worden.

Overeenkomstig de bepalingen van artikel 7, leden 1 en 2, moet over de goederen die op het grondgebied van de lidstaat van bestemming worden verkocht opnieuw belasting worden geheven. Indien de veerbootexploitanten of luchtvaartmaatschappijen de belastingheffing in de tweede lidstaat willen vermijden, kunnen zij verklaren dat zij niet voornemens zijn de goederen op het grondgebied van deze lidstaat te verkopen. In dit geval is artikel 7, leden 1 en 2, niet van toepassing en kunnen de goederen aan boord blijven zonder dat deze opnieuw worden belast. Niettemin zijn in dit soort gevallen de bepalingen van artikel 7, leden 7 en 8, betreffende controle van de documenten en de vereisten inzake voorafgaande notificatie van toepassing, hoewel de lidstaten, overeenkomstig artikel 7, lid 9, bilaterale overeenkomsten kunnen sluiten om een vereenvoudigde procedure mogelijk te maken. De economische operatoren kunnen tevens beslissen goederen die in de ene lidstaat zijn ingeladen als reeds belaste goederen op het grondgebied van andere lidstaten te blijven verkopen. In dit geval is artikel 7, leden 1 en 2, van toepassing en worden de accijnzen van de volgende lidstaten verschuldigd. Economische operatoren kunnen om teruggaaf verzoeken van de reeds voldane accijnzen in de lidstaat waar de goederen zijn ingeladen, overeenkomstig artikel 22, lid 3. Op welke wijze accijnzen moeten worden geheven en terugbetaald, met inbegrip van de mogelijkheid van vereenvoudigde boekingsmethoden, moet door de belastingautoriteiten van elke lidstaat afzonderlijk worden bepaald.

Wat multilaterale reizen met tussenlandingen in één of meer lidstaten betreft, geldt als basisregel dat ieder onderdeel van een reis als een aparte reis wordt beschouwd. Indien een veerbootexploitant in lidstaat A goederen aan boord neemt en deze dan aan boord wil verkopen terwijl de boot door internationale wateren tussen lidstaat B en C vaart, is er geen rechtsgrondslag voor de heffing van accijnzen op deze verkopen tegen het in lidstaat A geldende tarief. Aangezien de goederen niet bestemd zijn om mee terug te worden genomen naar de lidstaat van vertrek moeten hierover in lidstaat B en vervolgens in lidstaat C, accijnzen worden geheven overeenkomstig artikel 7, leden 1 en 2.

Goederen die aan boord van veerboten en vliegtuigen worden verkocht voor onmiddellijk verbruik

De BTW- en de accijnsregeling die van toepassing zijn op de goederen die aan boord van veerboten en vliegtuigen voor onmiddellijk verbruik aan passagiers worden verkocht, zullen na 1 juli 1999 ongewijzigd blijven. Om onder de toepassing van de ontheffing te vallen, kunnen de lidstaten gebruik blijven maken van de optie bepaald in artikel 23, lid 5, van Richtlijn 92/12/EEG om de leveringen van goederen verkocht aan boord van veerboten en vliegtuigen voor onmiddelijk van goederen verkocht aan boord van veerboten en vliegtuigen voor onmiddelijk verbruik vrij te stellen. Voor zover de nationale wetgeving, in overeenstemming met de Gemeenschapswetgeving, voorziet in de vrijstelling van goederen die voor onmiddellijk verbruik aan boord worden verkocht of verschaft, behouden, veerbootexploitanten en luchtvaartmaatschappijen de mogelijkheid om dranken of tabaksproducten belastingvrij te vervoeren. De vrijstelling geldt niet wanneer de producten aan passagiers worden verkocht om te worden meegenomen, zelfs indien deze producten aan boord van de veerboot of het vliegtuig worden of mogen worden verbruikt.

Goederen verkocht in winkels die zich bevinden op luchthavens en in de terminals van de Kanaaltunnel

Overeenkomstig de Gemeenschapswetgeving inzake BTW en accijnzen (artikel 8, lid 1, onder b), van Richtlijn 77/388/EEG en artikel 6 van Richtlijn 92/12/EEG), moeten goederen die in deze winkels worden verschaft, worden belast onder de voorwaarden en tegen de BTW- en accijnstarieven die gelden in de lidstaat waar de goederen zich bevinden wanneer de levering plaatsvindt. Zoals voor andere detailhandelsverkopen geldt, betekent dit dat de verkopen aan de BTW- en accijnstarieven worden onderworpen die van toepassing zijn op de plaats waar de winkel zich bevindt.

(1) PB L 145 van 13.6.1977, blz. 1. De richtlijn werd laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 98/80/EG.

(2) PB L 76 van 23.3.1992, blz. 1. De richtlijn werd laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 96/99/EG.

(3) PB L 374 van 31.12.1991, blz. 4.

(4) PB L 133 van 4.6.1969, blz. 6. De richtlijn werd laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 94/4/EG.

BIJLAGE

VOORBEELD 1

Een veerbootexploitant die een dienst tussen het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk onderhoudt, zal aan accijns onderworpen goederen zoals alcoholhoudende dranken en tabaksprodukten kunnen verkopen, waarbij op het traject tussen Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk de Franse accijnstarieven worden toegepast totdat het belastinggebied van het VK is bereikt. Vanaf dat ogenblik kan hij hetzij de verkoop van aan accijns onderworpen goederen onderbreken om te voorkomen dat een ander belastingstelsel in werking treedt, hetzij de verkoop van deze goederen voortzetten en de in het VK geldende accijnzen toepassen. Besluit hij de verkoop voort te zetten, dan betekent dit niet automatisch dat een dubbele prijsaanduiding is vereist. De veerbootexploitant kan één enkele prijs berekenen naar gelang van de verwachte winstmarge of in de beide gedeelten van ieder traject verschillende prijzen hanteren. Op de terugreis van het Verenigd Koninkrijk naar Frankrijk kan de exploitant een begin maken met de verkoop van de goederen met Franse accijnstarieven zodra de boot het Britse belastinggebied heeft verlaten.

VOORBEELD 2

In het geval van een veerboot die tussen Duitsland, Denemarken en Zweden reist en in elk van deze lidstaten een haven aandoet, moet ieder onderdeel van de reis als afzonderlijk deel worden beschouwd. Vanaf het vertrek uit Duitsland kunnen de goederen tegen Duitse tarieven worden verkocht totdat de boot het belastinggebied van Denemarken binnenkomt. Goederen die binnen het Deense belastinggebied worden verkocht moeten volgens de Deense accijnstarieven worden belast. Tijdens de reis tussen Denemarken en Zweden zal het niet mogelijk zijn om de Duitse tarieven toe te passen, zelfs niet wanneer door internationale wateren moet worden gevaren. Indien de veerbootexploitant in de Zweedse wateren de verkoop wil voortzetten, zullen de in Zweden geldende tarieven van toepassing zijn.

VOORBEELD 3

Een vliegtuig gaat van Madrid naar Kopenhagen zonder tussenlandingen en doorkruist daarbij het luchtruim van Frankrijk en Duitsland. Indit geval kunnen de aan accijns onderworpen goederen die in Spanje zijn geladen en aldaar zijn belast, aan boord worden verkocht zonder dat de belasting in Frankrijk of Duitsland hoeft te worden aangepast. Tijdens de vlucht zullen de Franse of Duitse accijnstarieven niet gelden, ook al moet het luchtruim van deze landen worden doorkruist.

VOORBEELD 4

Een veerboot legt het trajct van Stockholm naar Tallinn (in Estland) af, waar hij een tussenstop maakt, en vaart vervolgens door van Tallinn naar Helsinki. Bij aankomst in Finland zullen de bepalingen betreffende invoer uit derde landen en douanecontrole van toepassing zijn. Met name de kwantitatieve beperkingen gebaseerd op de derde landen reizigersvrijstelling zal van toepassing zijn op alle aan boord gekochte goederen.