BESCHIKKING VAN DE COMMISSIE

van 28 oktober 1998

inzake staatssteun die Spanje voornemens is te verlenen aan AG Tubos Europa SA

(kennisgeving geschied onder nummer C(1998) 3438)

(Slechts de tekst in de Spaanse taal is authentiek)

(Voor de EER relevante tekst)

(1999/450/EG)

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, inzonderheid op artikel 93, lid 2, eerste alinea,

Gelet op de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, inzonderheid op artikel 62, lid 1, onder a),

Na de belanghebbenden overeenkomstig voornoemde bepalingen te hebben aangemaand hun opmerkingen te maken(1), en gezien die opmerkingen,

Overwegende hetgeen volgt:

I. PROCEDURE

Bij schrijven van 29 oktober 1997 heeft de permanente vertegenwoordiging van Spanje bij de Europese Unie het voornemen aangemeld om regionale investeringssteun te verlenen aan AG Tubos Europa SA, een nieuwe dochteronderneming van het Spaanse concern "Alfonso Gallardo" die zich in de regio Extremadura zou vestigen. Bij brief van 22 januari 1998 heeft de permanente vertegenwoordiging voor de Commissie aanvullende informatie verschaft.

Bij schrijven van 11 maart 1998 heeft de Commissie Spanje in kennis gesteld van haar besluit om de procedure van artikel 93, lid 2, van het EG-Verdrag in verband met voornoemde steun in te leiden.

Het besluit van de Commissie tot inleiding van de procedure werd bekendgemaakt in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen(2). Daarbij werden belanghebbenden uitgenodigd hun opmerkingen in te dienen.

De opmerkingen die van de "UK Steel Association" (Vereniging van de ijzer- en staalsector van het Verenigd Koninkrijk), de "Wirtschaftsvereinigung Stahlrohre" (de Duitse vereniging van producenten van stalen buizen) en het Duitse ministerie van Economische Zaken zijn ontvangen, werden aan de Spaanse regering overgemaakt, waarmee haar de gelegenheid werd geboden hierop te antwoorden. De eerste opmerkingen van Spanje werden bij brief van 9 april 1998 ontvangen en het antwoord op de opmerkingen van belanghebbenden bij brieven van, respectievelijk, 23 juli en 4 augustus 1998.

II. GEDETAILLEERDE BESCHRIJVING VAN DE STEUN

De steun bestaat in een regionale subsidie van 1,175 miljard ESP voor de financiering van een investering van 5,596 miljard ESP, zodat de steunintensiteit 21 % bedraagt. De nieuwe onderneming zal stalen buizen produceren, vooral grote en kleine gelaste secties. Haar jaarlijkse capaciteit zal een 225000 ton bedragen, maar in een eerste fase zal deze tot 100000 ton beperkt blijven. De productie van de onderneming zal bestaan uit ronde en andersvormige zowel grote (diameter meer dan 406,4 mm) als kleine buizen. Naar verwachting zal de productie van grote buizen ongeveer 25 % van de totale productie uitmaken. De onderneming zal aan 60 personen werk bieden.

Ingevolge punt 4, lid 1, onder a), van de communautaire kaderregeling voor bepaalde niet onder het EGKS-Verdrag vallende sectoren van de ijzer- en staalindustrie(3), hierna "de EG-kaderregeling voor de ijzer- en staalindustrie" genoemd, moeten de lidstaten de Commissie vooraf van alle steunvoornemens betreffende de deelsector grote gelaste buizen in kennis stellen, en kunnen zij die steun niet ten uitvoer leggen alvorens de Commissie haar goedkeuring heeft gegeven. Ofschoon de onderneming stalen buizen van verschillende grootte zal gaan produceren, geldt de aanmeldingsplicht slechts voor 25 % van die buizen. Desalniettemin dient de Commissie bij het onderzoek van de steun ervan uit te gaan dat alle door de onderneming vervaardigde producten grote gelaste stalen buizen zijn, aangezien het mogelijk is om, zonder dat hiervoor ook maar enige technische aanpassing nodig is, tijdens de productie de grootte van de buizen aan de vraag aan te passen.

Zoals reeds bij de inleiding van de procedure erop werd gewezen, houdt de Commissie bij haar beoordeling van steun aan ondernemingen die onder de werkingssfeer van de EG-kaderregeling voor de ijzer- en staalindustrie vallen, rekening met de marktsituatie in de deelsector waartoe de betrokken onderneming behoort, en met name of deze al dan niet een structurele overcapaciteit vertoont, alsmede met de mogelijke weerslag van de investeringen waarvoor steun wordt verleend, op de marktsituatie en op de mededinging. Bij haar beoordeling houdt de Commissie eveneens rekening met de regionale dimensie van de investeringen waarvoor steun wordt verleend. Wanneer de steunontvangende onderneming in een steungebied is gelegen, moeten de potentiële voordelen van de gesubsidieerde investering voor de ontwikkeling van de regio tegen de eventuele negatieve gevolgen voor de mededinging worden afgewogen. Tenslotte dient de Commissie te garanderen dat geen steun naar producten uit de EGKS-ijzer- en staalsector wordt overgeheveld, omdat subsidies voor niet-EGKS-activiteiten van dochterondernemingen van staalconcerns uiteindelijk aan de EGKS-activiteiten ten goede kunnen komen.

In de sector stalen buizen bestaat sinds het midden van de jaren tachtig een overcapaciteit. In 1997 bedroeg de benuttingsgraad van de capaciteit in de Gemeenschap voor de deelsector grote gelaste buizen in het algemeen, waarbinnen de onderneming werkzaam zal zijn, slechts 49 %.

Na een eerste onderzoek besloot de Commissie dat a priori niet kon worden uitgesloten dat de gesteunde investering negatieve gevolgen voor de mededinging zou hebben, die groter zouden kunnen zijn dan de potentiële voordelen die de regio van de gesubsidieerde investering zou genieten. Het was evenmin volledig uit te sluiten dat de steun aan AG Tubos Europa SA naar producten uit de EGKS-ijzer- en staalsector zou worden overgeheveld. Om voornoemde redenen besloot de Commissie om met betrekking tot de bedoelde steun de procedure van artikel 93, lid 2, van het EG-Verdrag in te leiden.

III. OPMERKINGEN VAN BELANGHEBBENDEN

Alle belanghebbenden die opmerkingen hebben ingediend hebben op de bestaande overcapaciteit in de sector stalen buizen, en met name in de deelsector van de grote gelaste buizen, gewezen. Derhalve zijn zij van mening dat de Commissie zich dient te verzetten tegen de voorgenomen steun die de situatie zou verslechteren en bovendien de toekomst van de bestaande zich eveneens in gebieden met afnemende economische activiteit bevindende ondernemingen, in gevaar zou brengen.

De UK Steel Association stelt voorts dat de betrokken investering niet kan worden gerechtvaardigd met het argument als zou er op Europese schaal onvoldoende aanbod zijn van het type holle buizen dat AG Tubos Europa SA voornemens is op de markt te brengen. Volgens haar kan eraan worden getwijfeld of de markt, gelet op de beperkte vraag naar dit type buizen, in staat is om nieuwe capaciteit, die in een eerste periode een 100000 ton zal belopen, te absorberen.

IV. OPMERKINGEN VAN SPANJE

Spanje heeft opgemerkt dat er geen enkele mogelijkheid bestaat voor overheveling van de steun naar de EGKS-activiteiten van het concern dat over AG Tubos Europa SA zeggenschap uitoefent. De nieuwe onderneming zal een juridisch volledig onafhankelijke dochter zijn en zal haar grondstoffen niet van de concernondernemingen betrekken. Winst en verlies zullen niet worden overgeheveld naar de verschillende dochterondernemingen van het concern en Spanje zal erop toezien dat van de steun correct gebruik wordt gemaakt.

Wat het punt van de overcapaciteit op de markt betreft, is Spanje van oordeel dat de onderneming een nieuw product zal vervaardigen dat geen concurrentie vormt voor de productie van grote gelaste buizen in de Gemeenschap, gezien de technische kenmerken ervan en het gebruik waartoe het is bestemd. Het gaat hier om een relatief nieuw product, de holle structuren, dat meer en meer bij de constructie van niet-residentiële gebouwen wordt gebruikt. Spanje verwacht een stijging van de vraag naar dit product wegens de voordelen die het ten opzicht van traditionele bouwmaterialen biedt. Bijgevolg is er in de sector in Europa geen sprake van overcapaciteit, maar gaat het integendeel om een markt in expansie. Bovendien verschilt het productieproces van het procédé dat traditioneel voor de fabricage van stalen buizen wordt gebruikt, zodat AG Tubo Europa SA omvangrijke investeringen zal moeten doen om die stalen buizen te kunnen produceren.

V. BEOORDELING VAN DE STEUN

In de eerste plaats moet nauwkeurig het marktsegment worden vastgesteld waarin AG Tubos Europa SA voornemens is werkzaam te zijn. Op die wijze kan worden bepaald of de nieuwe onderneming door haar productie de bestaande overcapaciteit in de sector holle gelaste stalen buizen zal doen toenemen, zoals door de Commissie werd gevreesd na een voorlopig onderzoek op grond waarvan de procedure formeel werd ingeleid.

Volgens de door Spanje verschafte inlichtingen, waaronder de technische specificaties van de nieuwe installaties, die zullen worden aangeschaft, zal AG Tubos Europa SA de holle-structuursecties uitsluitend door middel van een koud vormgevingsprocédé vervaardigen; de secties zullen een diameter hebben van 600 mm en meer.

Grote hollestructuursecties, alhoewel deze plegen te worden ingedeeld onder de benaming "grote gelaste stalen buizen" voor diverse gebruiksdoeleinden, worden vervaardigd met een procédé dat verschilt van dat voor de klassieke stalen buizen, zij worden voor andere toepassingen gebruikt en zij zijn onderworpen aan andere Europese normen. Zij kunnen worden beschouwd een deelsector te vormen binnen de algemene sector "stalen buizen". De productie-installaties ervan kunnen niet worden gebruikt om buizen te vervaardigen, tenzij zware bijkomende investeringen worden gedaan, en de markt van bestemming ervan is niet die van de woningbouw, waarop normale grote buizen die in het algemeen worden gebruikt voor gas- en vloeistoffentransport, niet worden afgezet. De holle-structuursecties en de grote gelaste stalen buizen kunnen dus noch vanuit het oogpunt van de productie, noch vanuit gebruikersoogpunt, als substitueerbare producten worden beschouwd.

De producten van AG Tubos Europa SA zullen geen concurrentie voor andere stalen buizen betekenen, maar wel voor bouwmaterialen zoals cement. Dit type product wordt immers in toenemende mate gebruikt in de sector van de bouw van niet-residentiële gebouwen. Zij worden steeds meer in de plaats van andere materialen toegepast en bovendien wordt verwacht dat de bouwsector in Europa de positieve tendens van de laatste jaren zal weten te handhaven. Derhalve kan worden geconcludeerd dat er in Europa een nieuwe markt bestaat voor de grote koudgevormde hollestructuursecties, welke een expansie kent.

AG Tubos Europa SA zal de eerste producent zijn van holle-structuursecties met een diameter groter dan 406,4 mm. Bijgevolg bestaat er voor dit product geen overcapaciteit. In feite zal de onderneming de eerste producent zijn voor koudgevormde, gelaste hollestructuursecties met een grotere diameter dan 200 mm en de eerste producent van (koud en warm afgewerkte) holle-structuursecties met een diameter van meer dan 406 mm. De bestaande Europese producenten van holle-structuursecties fabriceren buizen met een diameter van slechts maximaal 400 mm en de door hen gebruikte productiemethode is de warme vormgeving, terwijl AG Tubos Europa SA koude vormgeving zal toepassen. Haar productie in het gamma van producten die worden omschreven als grote gelaste buizen, zal geen invloed hebben op de productiecapaciteit van de Gemeenschap.

VI. CONCLUSIE

Bijgevolg concludeert de Commissie dat, anders dan zij aanvankelijk oordeelde en anders dan in de opmerkingen van belanghebbenden, de productie van de nieuwe onderneming, die uit grote gelaste stalen buizen (met een diameter van meer dan 406,4 mm) bestaat, niet ertoe leidt dat de overcapaciteit in de betrokken sector wordt verergerd. Het door AG Tubos Europa SA vervaardigde product heeft een specifieke, in expansie verkerende markt en de onderneming zal in Europa de eerste fabrikant zijn die dit type product vervaardigt.

Wat de mogelijkheid betreft dat de steun wordt overgeheveld naar de EGKS-activiteiten van het concern, dat over de onderneming zeggenschap uitoefent, erkent de Commissie dat, gelet op de door Spanje verstrekte inlichtingen en garanties, zijnde juridische onafhankelijkheid van de onderneming, geen overheveling van winsten en verliezen, controle op de correcte gebruikmaking van de steun, dit gevaar onbestaande is of tot een minimum beperkt.

Overigens zij erop gewezen dat de onderneming in een gebied wordt gevestigd dat onder de toepassing valt van artikel 92, lid 3, onder a), van het EG-Verdrag, waarvoor een maximumsteunintensiteit van 60 % geldt. De steun welke een intensiteit van 21 % heeft, blijft dus ruim beneden dit plafond en de investering waaraan steun wordt verleend, zal bijdragen tot de economische en sociale ontwikkeling van het gebied, doordat rechtstreeks 60 arbeidsplaatsen worden geschapen, en zal door de ontwikkeling van gelieerde activiteiten een gunstige weerslag hebben op de plaatselijke economie.

Gelet op het voorgaande komt de Commissie tot de gevolgtrekking, dat de steun die Spanje voornemens is aan AG Tubos Europa SA toe te kennen, voldoet aan de voorwaarden die in de wetgeving voor de EG-ijzer- en staalindustrie zijn vervat, en verenigbaar is met de gemeenschappelijke markt overeenkomstig artikel 92, lid 3, onder a), van het Verdrag,

HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING GEGEVEN:

Artikel 1

De door Spanje aangemelde steun ten belope van 1,175 miljard ESP, die het voornemens is aan AG Tubos Europa SA toe te kennen, is verenigbaar met de gemeenschappelijke markt overeenkomstig artikel 92, lid 3, onder a), van het Verdrag.

Bijgevolg wordt de toekenning van steun toegestaan voor een bedrag van 1,175 miljard ESP.

Artikel 2

Deze beschikking is gericht tot het Koninkrijk Spanje.

Gedaan te Brussel, 28 oktober 1998.

Voor de Commissie

Karel VAN MIERT

Lid van de Commissie

(1) PB C 156 van 21.5.1998, blz. 11.

(2) Zie voetnoot 1.

(3) PB C 320 van 13.12.1988, blz. 3.