GEDRAGSCODE VOOR DE LEDEN VAN HET EUROPEES COMITÉ VAN DE REGIO’S

Goedgekeurd door de Voltallige Vergadering op 5 December 2019

Gezien het Verdrag betreffende de Europese Unie, en met name de artikelen 2 en 3,

Gezien het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie,

Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (hierna: VWEU), en met name de artikelen 300, 305, 306 en 307,

Gezien het reglement van orde van het Europees Comité van de Regio’s (hierna: het Comité),

Overwegende dat de leden van het Comité vertegenwoordigers van regionale en lokale organen zijn die in een regionaal of lokaal lichaam zijn gekozen of politiek verantwoording schuldig zijn aan een gekozen vergadering,

Overwegende dat het lidmaatschap van het Comité voortvloeit uit een actief lokaal of regionaal mandaat en geen betaalde arbeid vormt, en de leden alleen forfaitaire reis- en vergadervergoedingen en reiskostenvergoedingen ontvangen,

Overwegende dat de leden van het Comité hun ambt volkomen onafhankelijk uitoefenen in het algemeen belang van de Europese Unie en de Europese burgers,

Overwegende dat, onverminderd de geldende bepalingen van het reglement van orde, het wenselijk is om in een gedragscode een aantal verplichtingen vast te leggen die uit deze bepalingen voortvloeien,

Heeft het Comité onderstaande gedragscode voor zijn leden goedgekeurd, die zij bij aanvang van hun mandaat ondertekenen:

De leden oefenen de hun toevertrouwde taken volkomen onafhankelijk uit in het algemeen belang van de Unie en zijn niet gebonden door enig imperatief mandaat, in overeenstemming met artikel 300, lid 4, VWEU.

3. Wanneer een lid vindt dat hij of zij in een belangenconflict verkeert, dan neemt hij of zij onmiddellijk de nodige maatregelen om dit te verhelpen, overeenkomstig de beginselen en bepalingen van deze gedragscode. Wanneer het lid het belangenconflict niet weet op te lossen, dan laat hij of zij dit de voorzitter en de secretaris-generaal schriftelijk weten.

2. De leden vermijden alle situaties die aanleiding kunnen geven tot belangenconflicten. Van een belangenconflict is sprake wanneer een lid een persoonlijk belang heeft dat een ongewenste invloed kan hebben op de uitoefening van zijn of haar taken als lid. Van een belangenconflict is geen sprake wanneer een lid voordeel geniet door het enkele feit dat hij of zij tot de bevolking als geheel of tot een grote categorie van mensen behoort. Er is evenmin sprake van een belangenconflict wanneer een lid een activiteit uitoefent, bijvoorbeeld de deelname aan de besluitvormingsorganen van ondernemingen, in het kader van de uitoefening van zijn of haar openbare functie.

1. De leden oefenen de hun toevertrouwde taken in het algemeen belang en onpartijdig uit, zonder direct of indirect voordelen of beloningen te verkrijgen of te willen verkrijgen.

4. De leden onthouden zich bij de uitoefening van hun taken als leden van het Comité van aanvaarding van geschenken of soortgelijke voordelen, met uitzondering van geschenken en soortgelijke voordelen met een approximatieve waarde van minder dan 100 EUR die hun uit hoffelijkheid worden aangeboden. De leden mogen geschenken met een approximatieve waarde van meer dan 100 EUR die hun uit hoffelijkheid worden aangeboden, aanvaarden mits zij deze tijdens de eerstvolgende vergadering van het Comité die zij na de ontvangst ervan bijwonen aan het secretariaat-generaal overhandigen. De voorzitter besluit of dergelijke geschenken, alsmede geschenken van dezelfde waarde die direct aan hem of haar zijn gegeven, eigendom van het Comité worden of aan een geschikte liefdadigheidsorganisatie worden gedoneerd. Het secretariaat-generaal houdt een register van dergelijke geschenken bij. In alle gevallen moeten de leden zich houden aan de nationale, regionale en lokale regels voor het aannemen van geschenken die op hen van toepassing zijn, met inbegrip van de regels die een maximale waarde van geschenken vaststellen.

1. De leden oefenen de hun toevertrouwde taken in het algemeen belang en integer uit, zonder direct of indirect voordelen of beloningen te verlangen, te aanvaarden of te ontvangen in ruil voor specifiek gedrag in het kader van hun werkzaamheden, en gaan zorgvuldig elke situatie uit de weg die de schijn van omkoping, corruptie of ongepaste beïnvloeding zou kunnen wekken.

6. Indien de voorzitter informatie ontvangt die hem of haar doet vermoeden dat de door een lid overeenkomstig lid 2 of 3 voorgelegde verklaring grotendeels onjuist of niet langer actueel is, kan hij of zij het lid verzoeken de verklaring te corrigeren en het bureau in kennis stellen van het resultaat.

3. Indien voorlegging van een openbare verklaring van financiële belangen niet is vereist op grond van nationale of subnationale wet- of regelgeving, zijn de leden er persoonlijk verantwoordelijk voor om met gebruikmaking van het formulier in de bijlage bij deze gedragscode aan de voorzitter een verklaring te doen toekomen. In deze verklaring wordt elke entiteit vermeld waarin het lid rechtstreekse financiële belangen heeft die redelijkerwijs kunnen worden geacht aanleiding te kunnen geven tot een belangenconflict als het lid een besluit of standpunt van het Comité zou moeten behandelen waarbij die entiteit betrokken is. Leden worden verondersteld rechtstreekse financiële belangen in een entiteit te hebben wanneer zij een specifieke financiële deelneming in haar kapitaal hebben en die deelneming hun aanzienlijke invloed op haar beheer geeft.

2. Indien voorlegging van een openbare verklaring van financiële belangen is vereist op grond van nationale of subnationale wet- of regelgeving, zijn de leden van het Comité er persoonlijk verantwoordelijk voor om binnen 60 dagen na hun ambtsaanvaarding aan de voorzitter mee te delen dat zij, conform de desbetreffende toepasselijke nationale of subnationale wet- of regelgeving, aan de bevoegde autoriteit van hun lidstaat een openbare verklaring van financiële belangen hebben voorgelegd in verband met het mandaat of de functie waarvoor zij politieke verantwoording verschuldigd zijn en op basis waarvan zij als lid zijn benoemd. Tegelijkertijd verschaffen zij de voorzitter een internetlink naar deze openbare verklaring. De leden zijn persoonlijk verantwoordelijk voor de juistheid van deze link. Zij stellen de voorzitter in kennis van elke wijziging in deze link vóór het einde van de maand die volgt op de desbetreffende wijziging.

Onder “seksuele intimidatie' wordt de situatie verstaan waarin zich enige vorm van ongewenst gedrag van seksuele aard voordoet, met als doel of resultaat een persoon in zijn waardigheid aan te tasten of een intimiderende, vijandige, agressieve of verstorende sfeer te creëren. Seksuele intimidatie wordt beschouwd als discriminatie op grond van geslacht.

Onder “psychisch geweld' wordt iedere vorm van opzettelijk onbehoorlijk gedrag verstaan dat zich gedurende lange tijd herhaaldelijk of systematisch voordoet in de vorm van gedragingen, woorden, handelingen, gebaren of geschriften die de persoonlijkheid, de waardigheid of de fysieke of de psychische integriteit van de betrokkene kunnen aantasten.

2. Wat de toepassing van deze gedragscode betreft, is de definitie van intimidatie die welke is vastgesteld in artikel 12 bis van het Statuut, zoals uitgelegd in de jurisprudentie van het Hof van Justitie van de Europese Unie (hierna: het Hof van Justitie):

streven er, voor zover hun verantwoordelijkheid binnen het Comité dat toelaat, met passende discretie naar dat onenigheid of conflicten die zich voordoen in het Comité of bij een van zijn evenementen snel, eerlijk en doeltreffend worden aangepakt, onder meer door snel te reageren op beschuldigingen van intimidatie (psychisch geweld of seksuele intimidatie).

onthouden zich ervan om met hun woorden of daden personeelsleden of andere leden van het Comité ertoe aan te zetten of aan te moedigen de in deze gedragscode of andere toepasselijke wet- of regelgeving neergelegde beginselen te schenden, te omzeilen of te negeren, of dergelijk gedrag te tolereren;

behandelen iedereen in het Comité of bij een van zijn evenementen met waardigheid, beleefdheid en respect en zonder vooroordelen of discriminatie;

6. Het betrokken lid kan binnen twee weken na kennisgeving van het in lid 2 bedoelde met redenen omkleed besluit bij het bureau intern beroep instellen. Een dergelijk beroep schorst de toepassing van de bij het met redenen omkleed besluit opgelegde sanctie op. Uiterlijk vier maanden nadat het beroep is ingesteld, neemt het bureau met meerderheid van zijn leden een met redenen omkleed besluit tot nietigverklaring, bekrachtiging of wijziging van het met redenen omkleed besluit van de voorzitter. Als het bureau het besluit van de voorzitter bekrachtigt, kan het zijn besluit omkleden met de door de voorzitter gegeven redenen. Als het bureau het besluit van de voorzitter echter nietig verklaart of wijzigt, omkleedt het zijn besluit met eigen redenen. Het bureau stelt het betrokken lid van het met redenen omkleed besluit in kennis.

3. Ingeval de voorzitter het lid is dat deze gedragscode mogelijk heeft overtreden, dan vervult de eerste vicevoorzitter de taken die de voorzitter in lid 2 worden toegekend en vervult een vicevoorzitter die tot een andere fractie en een andere nationale delegatie dan de eerste vicevoorzitter behoort, de taken die de eerste vicevoorzitter in lid 2 worden toegekend.

2. Indien de voorzitter meent dat een lid deze gedragscode mogelijk heeft overtreden, kan hij of zij, bijgestaan door de secretaris-generaal, de omstandigheden rond de vermoedelijke overtreding onderzoeken. Als de voorzitter, na het betrokken lid te hebben gehoord en hem of haar te hebben uitgenodigd schriftelijke opmerkingen in te dienen, concludeert dat het lid in kwestie de gedragscode heeft overtreden, legt hij of zij, na de eerste vicevoorzitter, de voorzitter van de commissie Administratieve en Financiële Aangelegenheden, de voorzitter van de nationale delegatie van het betrokken lid en de voorzitter van de fractie van het betrokken lid te hebben geraadpleegd, bij een met redenen omkleed besluit een sanctie op en stelt het betrokken lid daarvan in kennis.

Artikel 9

Handhaving van de gedragscode in geval van vermeende intimidatie ten aanzien van een personeelslid door een lid van het Comité

1. In afwijking van artikel 8 is onderhavig artikel van toepassing op gevallen van vermeende intimidatie ten aanzien van een personeelslid door een lid van het Comité. “Personeelslid' wil zeggen een ambtenaar, een tijdelijk functionaris, een arbeidscontractant, een uitzendkracht, een gedetacheerde nationale deskundige of een stagiair.

2. Elke nieuwe vijfjarige mandaatsperiode van het Comité wordt een uit zes leden bestaand raadgevend comité inzake intimidatie (hierna: het raadgevend comité) opgericht. Het bureau stelt de voorzitter en twee andere leden uit de leden van de commissie Administratieve en Financiële Aangelegenheden voor. De secretaris-generaal stelt uit de personeelsleden twee leden voor. Het personeelscomité stelt één lid voor. De voorzitter van het Comité benoemt de voorzitter en de leden, met inachtneming van een genderevenwicht. Indien een lid van het raadgevend comité zijn of haar hoedanigheid van lid van het Comité of personeelslid verliest, wordt zo snel mogelijk een nieuw lid voorgesteld en benoemd. Indien een lid van het raadgevend comité een van de betrokkenen bij een zaak is, wordt hij of zij voor de duur van de procedure geschorst en wordt zo snel mogelijk een nieuw tijdelijk lid voorgesteld en benoemd. Het raadgevend comité neemt besluiten met gewone meerderheid van stemmen, in aanwezigheid van ten minste vijf van zijn leden; bij staking van de stemmen geeft de stem van de voorzitter de doorslag. Het raadgevend comité verricht zijn werkzaamheden volstrekt autonoom, onafhankelijk en in strikte vertrouwelijkheid en zijn beraadslagingen zijn geheim. Het raadgevend comité wordt in zijn werkzaamheden bijgestaan door het secretariaat-generaal van het Comité, dat daarbij volledige vertrouwelijkheid betracht. Elke schending van deze vertrouwelijkheid wordt door de voorzitter onderzocht en kan voor de betrokkene passende consequenties hebben.

3. Personeelsleden die zichzelf beschouwen als slachtoffer van intimidatie door een lid van het Comité in de zin van artikel 12 bis van het Statuut, kunnen een verzoek om bijstand indienen uit hoofde van artikel 24 van het Statuut of naar analogie daarvan de artikelen 11 (eerste alinea) of 81 van de Regeling welke van toepassing is op de andere personeelsleden. Uitzendkrachten, gedetacheerde nationale deskundigen en stagiairs kunnen een verzoek om bijstand indienen op basis van artikel 31 van het Handvest van de Grondrechten van de Europese Unie. Voordat het personeelslid in kwestie het verzoek indient, mag hij of zij informeel contact opnemen met zijn of haar tot aanstelling bevoegde gezag, leden van het raadgevend comité of het secretariaat-generaal van het Comité.

4. Na ontvangst van het in lid 3 bedoelde verzoek licht het tot aanstelling bevoegde gezag het raadgevend comité in en geeft het de bevoegde dienst van het secretariaat-generaal opdracht een voorstudie uit te voeren naar de vermeende feiten om te bepalen of er voorlopig bewijsmateriaal voor intimidatie beschikbaar is. Binnen 30 dagen na ontvangst van het verzoek dient de bevoegde dienst bij het raadgevend comité en het tot aanstelling bevoegde gezag een voorstudie in die is gebaseerd op het verzoek en, in voorkomend geval, schriftelijke verklaringen van de voorgestelde getuigen, en informatie van de betrokken diensten van het secretariaat-generaal. Indien er volgens de voorstudie onvoldoende voorlopig bewijsmateriaal voor intimidatie beschikbaar is, raadpleegt het tot aanstelling bevoegde gezag, in overleg met het raadgevend comité, de eenheid Juridische Zaken en biedt dit gezag het personeelslid in kwestie de mogelijkheid om te worden gehoord alvorens een besluit te nemen op grond van artikel 24 van het Statuut. Indien er volgens de voorstudie voldoende voorlopig bewijsmateriaal voor intimidatie beschikbaar is, wordt de zaak aan het raadgevend comité voorgelegd.

5. Het raadgevend comité verricht een gedetailleerd onderzoek naar elke zaak die aan hem wordt voorgelegd. Het raadgevend comité stuurt het betrokken lid van het Comité een samenvatting van de tegen hem of haar gerichte beschuldigingen. Het betrokken lid van het Comité wordt een redelijke termijn geboden, die niet minder dan 15 werkdagen mag bedragen, om zijn of haar opmerkingen kenbaar te maken. Na deze termijn ontvangt het personeelslid in kwestie een samenvatting van de opmerkingen van het betrokken lid van het Comité. Het raadgevend comité beoordeelt of er getuigen of derden moeten worden gehoord en of er aanvullend onderzoek nodig is. Het personeelslid in kwestie en het betrokken lid van het Comité ontvangen een samenvatting van de getuigenverklaringen en worden door het raadgevend comité afzonderlijk gehoord voordat het in lid 6 bedoelde verslag wordt goedgekeurd.

6. Op basis van de door de bevoegde dienst van het secretariaat-generaal uitgevoerde voorstudie en zijn eigen gedetailleerde onderzoek keurt het raadgevend comité een verslag goed en stuurt dat aan de voorzitter van het Comité, het personeelslid in kwestie en het betrokken lid van het Comité. Het verslag bestaat uit: (i) een samenvatting van de beschuldigingen die zijn geuit door het personeelslid in kwestie; (ii) een samenvatting van het onderzoek, waaronder de opmerkingen van het betrokken lid van het Comité en van de gehoorde getuigen; (iii) een beoordeling van de feiten en van het bewijs, waaronder de getuigenverklaringen; (iv) de conclusies of er al dan niet sprake was van intimidatie, en (v), in voorkomend geval, een aanbeveling over de op te leggen sanctie, andere follow-upmaatregelen of beide. In voorkomend geval worden in het verslag ook minderheidsstandpunten verwoord.

7. In het licht van het verslag van het raadgevend comité en na het betrokken lid van het Comité te hebben gehoord neemt de voorzitter van het Comité, na de eerste vicevoorzitter, de voorzitter van de commissie Administratieve en Financiële Aangelegenheden, de voorzitter van de nationale delegatie van het betrokken lid en de voorzitter van de fractie van het betrokken lid te hebben geraadpleegd, een met redenen omkleed besluit over de vraag of er al dan niet intimidatie heeft plaatsgevonden, waarbij een sanctie kan worden opgelegd conform artikel 8, lid 4. Als het besluit de conclusies uit het verslag van het raadgevend comité onderschrijft, kan het worden omkleed met de in dit verslag gegeven redenen. Als het besluit afwijkt van de conclusies uit het verslag van het raadgevend comité, wordt het met eigen redenen omkleed. De voorzitter stelt het personeelslid in kwestie en het betrokken lid van het Comité van het met redenen omkleed besluit in kennis en informeert het raadgevend comité en het tot aanstelling bevoegde gezag daarover.

8. Het betrokken lid kan binnen twee maanden na kennisgeving van het met redenen omkleed besluit van de voorzitter beroep tot nietigverklaring bij het Hof van Justitie instellen, overeenkomstig artikel 263 VWEU.

9. In het licht van het met redenen omkleed besluit van de voorzitter en na raadpleging van de eenheid Juridische Zaken neemt het tot aanstelling bevoegde gezag een definitief besluit over het verzoek om bijstand. Als de voorzitter in zijn besluit concludeert dat er intimidatie heeft plaatsgevonden, beslist het tot aanstelling bevoegde gezag over de maatregelen die moeten worden genomen om het slachtoffer van de intimidatie te ondersteunen. Als de voorzitter in zijn besluit concludeert dat er geen intimidatie heeft plaatsgevonden en het tot aanstelling bevoegde gezag van plan is het verzoek om bijstand af te wijzen, biedt dit gezag het personeelslid in kwestie de mogelijkheid om voor die tijd te worden gehoord. Een opzettelijk onterecht of misleidend verzoek om bijstand kan leiden tot een tuchtprocedure tegen het personeelslid in kwestie.

10. Ingeval de voorzitter het lid is dat van intimidatie wordt beschuldigd, dan vervult de eerste vicevoorzitter de taken die de voorzitter in de leden 2, 7 en 9 worden toegekend en vervult een vicevoorzitter die tot een andere fractie en een andere nationale delegatie dan de eerste vicevoorzitter behoort, de taken die de eerste vicevoorzitter in lid 7 worden toegekend.