Memorandum van het Raadgevend Comité van de EGKS inzake de toekomst van het EGKS-Verdrag

(90/C 302/03)

(met 49 stemmen tegen 1 en 11 onthoudingen aangenomen tijdens de 287e zitting van 12 november 1990)

I

1. Tijdens de 287e zitting van 12 november 1990 moest het Raadgevend Comité van de EGKS zich uitspreken over het werkdocument van de Commissie inzake de toekomst van het EGKS-Verdrag. In dit document worden de onderstaande drie mogelijkheden in overweging genomen:

- handhaving, na 2002, van specifieke bepalingen voor de kolen- en ijzer- en staalsector, ongeacht de juridische vorm van deze verlenging;

-vroegtijdige opheffing van het EGKS-Verdrag vóór 2002, met de mogelijkheid om een aantal bepalingen van dit Verdrag in het toekomstige EEG-Verdrag over te nemen;

-voortzetting van het EGKS-Verdrag tot 2002, met de mogelijkheid zekere bepalingen aan te passen aan de gewijzigde politieke en economische context.

Deze drie mogelijkheden zijn door de vertegenwoordigers van de Commissie toegelicht en vervolgens door het Comité aan een grondig onderzoek onderworpen.

2. Het Raadgevend Comité dringt met klem aan op handhaving van de essentiële kenmerken van het EGKS-Verdrag en baseert zich daarbij op de volgende overwegingen:

-het EGKS-Verdrag heeft een belangrijke rol gespeeld bij de Europese eenwording. Het dient tot voorbeeld, met name wat betreft de voltooiing van de interne markt, de transparantie van de industriële activiteit en de betrokkenheid van ondernemingen, sociale partners en beroepsverenigingen bij de politieke besluitvorming inzake de industrie. Voorts verleent dit Verdrag de Europese Commissie bijzondere bevoegdheden die haar in staat stellen een effectieve bijdrage te leveren tot de Europese eenwording;

-de ijzer- en staalindustrie en de kolenindustrie vertonen specifieke kenmerken; hun ontwikkeling heeft altijd in nauw verband gestaan met het regionaal en sociaal beleid. Voorts hebben zij nog steeds te kampen met grote problemen, die te maken hebben met bepaalde specifieke kenmerken. Dit geldt met name voor de problemen waarmee de kolenindustrie wordt geconfronteerd en die het gevolg zijn van de sterk uiteenlopende produktiekosten, de uitbreiding van de markt naar Oost-Europa en de integratie van de kolenindustrie in het energiebeleid. Het is dus noodzakelijk en juist om een passend kader te handhaven waarin met deze economische en sociale problemen rekening kan worden gehouden. De bepalingen van het EEG-Verdrag zijn in hun huidige vorm niet toereikend om de problemen op te lossen.

II

1. Het valt echter niet te ontkennen dat de politieke en economische context van de ijzer- en staalindustrie en de kolenindustrie sinds de ondertekening van het EGKS-Verdrag is gewijzigd. De soepelheid van dit Verdrag en de bevoegdheden die de Commissie in een reeks bepalingen worden verleend, maken het mogelijk deze bepalingen met inachtneming van de nieuwe context toe te passen.

2. Dit betekent niet dat de EGKS-begroting moet worden opgeheven. Deze is immers van groot belang voor:

-het sociale beleid, volgens de bepalingen van artikel 55 betreffende het sociale onderzoek en artikel 56 betreffende de omschakeling en sociale mobiliteit,

-de leningen voor investeringen: de verstrekking van deze leningen dient op niet-discriminerende wijze te worden voortgezet, met name ten behoeve van de milieubescherming, het technologisch onderzoek, de energieprogramma's, de bevordering van het staalverbruik en de continuïteit van de grondstoffenvoorziening,

-het stelsel voor steunverlening ten behoeve van onderzoek en ontwikkeling.

3. Eén van de belangrijkste bepalingen die aangepast moeten worden, houdt verband met de heffing. Dit probleem dient duidelijk te worden gescheiden van het voortbestaan van de EGKS-begroting. Aangezien het huidige niveau van de heffing niet meer kan worden gerechtvaardigd, dient de heffing geleidelijk te worden verminderd. Het bestaan van aanzienlijke EGKS-reserves die de ijzer- en staalindustrie en de kolenindustrie, alsmede hun werknemers, ten goede dienen te komen, rechtvaardigt deze vermindering. Er dient voor te worden gezorgd dat, indien het EGKS-Verdrag inderdaad in 2002 afloopt, alle bestaande reserves volledig ten goede zijn gekomen aan de ijzer- en staalindustrie en de kolenindustrie, alsmede aan hun werknemers. 4. Bepalingen op het gebied van prijzen

Enerzijds dient op dit gebied zowel voor de producenten als voor de consumenten voldoende transparantie en duidelijkheid te bestaan, anderzijds moeten de geldende bepalingen worden aangepast met het oog op de verbetering van de flexibiliteit en de beperking van bureaucratische procedures.

5. Afspraken en concentraties

Het Raadgevend Comité hecht uiteraard grote waarde aan het gezag van de Commissie op het gebied van afspraken en concentraties, maar beveelt tegelijkertijd de toepassing aan van duidelijke, coherente en transparante regels en procedures, zowel voor de ijzer- en staalprodukten (EGKS en niet-EGKS), als voor steenkool en cokes.

6. Handelspolitiek

De Commissie moet ook verder actief blijven op het gebied van de internationale handel in kolen en staal, op voorwaarde dat zij de instrumenten van de GATT, met name de anti-dumping- en anti-subsidiebesluiten, op doeltreffende en strikte wijze toepast, ten einde oneerlijke handelspraktijken te verhinderen. Met het oog op een eerlijke concurrentie in de staalhandel dient voorts een internationale, multilaterale overeenkomst te worden gesloten.

Wat de kolen betreft, dient het huidige stelsel te worden gehandhaafd, in afwachting van een communautaire energiepolitiek, zoals die door het Raadgevend Comité wordt gewenst.

III

Andere bepalingen in het EGKS-Verdrag dienen ongewijzigd te blijven.

1. Verbod van hulp

Het verbod van hulp, als bedoeld in artikel 4, onder c), dient te worden gehandhaafd. Dit verbod kan op de ijzer- en staalindustrie worden toegepast in samenhang met de code voor steunverlening die overigens dient te worden verlengd.

Ook voor kolen zijn in de toekomst specifieke steunmaatregelen op hun plaats, ten einde rekening te houden met de behoeften op lange termijn op het gebied van de continuïteit van de energievoorziening, alsmede met de sociale en regionale behoeften.

2.Informatiesysteem (artikelen 46, 47 en 48)

- toezicht: voor de voortdurende studie van de marktontwikkeling, zoals de Commissie die geacht wordt te maken in samenwerking met de producenten en de verenigingen, als bedoeld in artikel 46, dienen op korte termijn statistische gegevens te worden verzameld, met name op het gebied van produktie en afzet. De Commissie beschikt over een dergelijk statistisch instrument. Dit dient te worden gehandhaaft.

-programma's vooruitzichten: de huidige procedure voor de publikatie van de programma's vooruitzichten vormt voor alle belanghebbenden een belangrijk instrument voor de oriëntatie van hun activiteiten en stelt hen in staat zich onmiddellijk aan te passen aan een eventuele wijziging van de marktomstandigheden.

De voortdurende studie van de marktontwikkeling en de publikatie van de programma's zijn twee in het Verdrag nauw met elkaar verbonden begrippen.

Aangezien de ontwikkeling van de verschillende produkten onderling sterk kan verschillen, bij voorbeeld ten aanzien van vraag, prijs en invoer en uitvoer, geven de programma's vooruitzichten die uitsluitend gebaseerd zijn op ruwstaal, geen goed beeld van de situatie. Voorts zou de Commissie, door haar activiteiten tot een dergelijk programma te beperken, haar uit het Verdrag voortvloeiende verplichting niet nakomen, namelijk om richting te geven aan het eigen beleid van alle belanghebbenden.

3.Informatie over investeringsprojecten

Duidelijke informatie over nieuwe investeringen, met name het jaarverslag van de Commissie over de "EGKS-investeringen", stelt bedrijven in staat weloverwogen investeringsbesluiten te nemen en overcapaciteit te vermijden. Dit instrument is tevens van groot nut bij het lokaliseren en voorkomen van nieuwe overheidssteun voor investeringen. Het Raadgevend Comité verheugt zich over de erkenning door de Commissie van de belangrijke rol die het Comité in de verschillende ontwikkelingsstadia van de EGKS heeft gespeeld en hoopt dat de Commissie het Comité ook in de toekomst nauw zal betrekken bij het kolen- en ijzer- en staalbeleid van de Gemeenschap, alsmede bij de besprekingen over de toekomst van het Verdrag.

CONCLUSIES

Het Raadgevend Comité is van mening:

1. dat het EGKS-Verdrag, gesloten voor een tijdsduur van vijftig jaren (artikel 97 van het EGKS-Verdrag), tot 2002 als afzonderlijk juridisch instrument dient te worden gehandhaafd;

2.dat kan worden overwogen om een aantal bepalingen van het EGKS-Verdrag, overeenkomstig de bij artikel 95 van het EGKS-Verdrag vastgestelde procedure, aan de huidige politieke en economische context aan te passen;

3.dat het van groot belang is die bepalingen van het EGKS-Verdrag (zie hierboven) te handhaven die voor de ijzer- en staalindustrie en de kolenindustrie, alsmede voor hun werknemers, hun nut en doeltreffendheid hebben bewezen;

4.dat de EGKS-begroting dient te worden gehandhaafd, waarbij de middelen in toenemende mate afkomstig dienen te zijn uit de EGKS-reserves en de EGKS-heffing geleidelijk dient te worden verminderd.