NL Publicatieblad van de Europese Unie L 30/1

VERORDENING (EG) Nr. 71/2008 VAN DE RAAD

van 20 december 2007

betreffende de oprichting van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky

(Voor de EER relevante tekst)

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op de artikelen 171 en 172,

Gezien het voorstel van de Commissie,

Gezien het advies van het Europees Parlement,

Gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité,

Overwegende hetgeen volgt:

(1) Besluit nr. 1982/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 betreffende het zevende kaderprogramma van de Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (1) (hierna het „zevende kaderprogramma” genoemd) voorziet in een communautaire bijdrage voor de oprichting van publiek-private partnerschappen op lange termijn in de vorm van gezamenlijke technologie-initiatieven (GTI’s) die zouden kunnen worden uitgevoerd via gemeenschappelijke ondernemingen in de zin van artikel 171 van het Verdrag. Deze GTI’s vloeien voort uit de werkzaamheden van Europese technologieplatforms, die reeds uit hoofde van het zesde kaderprogramma werden opgericht, en bestrijken geselecteerde aspecten van onderzoek op hun gebied. Zij moeten investeringen van de private sector en Europese publieke financiering, inclusief financiering uit het zevende kaderprogramma, combineren.

(2) In Beschikking 2006/971/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma „Samenwerking” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (2) (hierna het „specifiek programma Samenwerking” genoemd) wordt de noodzaak onderstreept van ambitieuze pan-Europese publiek-private partnerschappen voor het versnellen van de ontwikkeling van belangrijke technologieën door middel van grote onderzoeksacties op communautair niveau, inclusief met name GTI’s.

(3) In de Lissabonagenda voor groei en werkgelegenheid wordt de noodzaak onderstreept om gunstige voorwaarden voor investeringen in kennis en innovatie in Europa te ontwikkelen met het oog op het bevorderen van het concurrentievermogen, de groei en de werkgelegenheid in de Europese Unie.

(4) In zijn conclusies van 13 mei 2003, van 22 september 2003 en van 24 september 2004, heeft de Raad het belang op de voorgrond gesteld van het verder ontwikkelen van acties ingevolge de 3 %-actieplannen voor onderzoek- en innovatiebeleid met inbegrip van het ontwikkelen van nieuwe initiatieven voor het intensiveren van de samenwerking tussen de industrie en de publieke sector bij de financiering van onderzoek om transnationale publiek-private banden te versterken.

(5) In zijn conclusies van 4 december 2006 en van 19 februari 2007 heeft de Raad, en in zijn conclusies van 8 en 9 maart 2007 heeft de Europese Raad de Commissie verzocht voorstellen in te dienen voor het opzetten van GTI’s voor die initiatieven welke voldoende gereed waren.

(6) Het luchtvaarttechnologieplatform „ACARE” (Advisory Council for Aeronautics Research in Europe — Adviesraad voor luchtvaartonderzoek in Europa) heeft een strategische onderzoeksagenda opgesteld waarin de vermindering van de milieugevolgen van de luchtvaart als een van de belangrijkste doelen wordt aangeduid, en waarin werd geconcludeerd dat technologische sprongen nodig zijn om in 2020 de doelen te kunnen realiseren van een vermindering van de CO2-uitstoot met 50 %, van NOx met 80 % en van de waargenomen externe geluidshinder met 50 %, en om materiële vooruitgang te boeken bij de vermindering van de milieubelasting van de productie, het onderhoud en de verwijdering van vliegtuigen en aanverwante producten.

(7) De inspanning die vereist is om het hoofd te bieden aan de milieutechnische uitdagingen aan het luchtvervoersysteem als bepaald in de strategische onderzoeksagenda van ACARE rechtvaardigt de oprichting van een gemeenschappelijke onderneming als het passende instrument voor de coördinatie van de betreffende onderzoeksactiviteiten.

(8) Het gezamenlijke technologie-initiatief inzake Clean Sky moet de verschillende soorten marktfalen tegengaan die zorgen dat er te weinig particuliere investeringen worden gedaan in luchtvaartonderzoek in het algemeen en schone luchtvaarttechnologieën in het bijzonder. Het moet zorgen voor integratie en demonstratie op het hoogste systeemniveau en zo het risico verminderen voor particuliere investeerders bij het ontwikkelen van nieuwe milieuvriendelijke luchtvaartproducten. Het moet in de Europese Unie particuliere O&O-investeringen in milieuvriendelijke technologieën bevorderen en zo een antwoord zijn op de bestaande externe O&O- en milieukwesties.

(9) Het gezamenlijke technologie-initiatief inzake Clean Sky moet in de Europese Unie de ontwikkeling van schone luchtvaarttechnologieën versnellen, hetgeen zal bijdragen tot de realisering van Europa’s strategische milieutechnische en maatschappelijke prioriteiten, in combinatie met duurzame economische groei.

(10) Het gezamenlijke technologie-initiatief inzake Clean Sky moet een publiek-private partnerschap zijn waarbij de belangrijkste belanghebbenden betrokken zijn. Rekening houdend met de lange duur van dit partnerschap, de noodzakelijke bundeling en beschikbaarheid van financiële middelen, de grote vereiste wetenschappelijke en technische deskundigheid, inclusief het beheer van enorme hoeveelheden kennis, en geldende regels met betrekking tot intellectueel eigendom, is het van het grootste belang een juridische entiteit op te zetten die in staat is te zorgen voor gecoördineerd gebruik en efficiënt beheer van de aan het gezamenlijke technologie-initiatief inzake Clean Sky toegewezen fondsen. Vandaar de oprichting van een gemeenschappelijke onderneming volgens artikel 171 van het Verdrag, hierna de „gemeenschappelijke onderneming Clean Sky” genoemd.

(11) De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky is gericht op de implementatie van innovatieve milieuvriendelijke technologieën in alle segmenten van de burgerluchtvaart, inclusief grote commerciële vliegtuigen, regionale vliegtuigen en draaivleugelvliegtuigen en in alle gebruikte technologieën zoals motoren en systemen en tijdens de levenscyclus van materialen. Door een volledig geïntegreerde benadering en door de technologische voortgang en effecten te monitoren zal Clean Sky op elk gebied van onderzoeksactiviteit full-scale demonstratiemodellen opleveren, die in de lucht dan wel op de grond aan tests te onderwerpen zijn.

(12) De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky moet worden opgericht voor een periode tot en met 31 december 2017, om ervoor te zorgen dat onderzoeksactiviteiten die tijdens het zevende kaderprogramma zijn begonnen, maar niet zijn voltooid, adequaat worden beheerd en dat de leden van en de deelnemers aan de gemeenschappelijke onderneming „Clean Sky” de resultaten daarvan benutten. De benutting van de resultaten wordt evenwel niet gefinancierd door de gemeenschappelijke onderneming.

(13) De leden van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky moeten zijn: de Europese Gemeenschap, vertegenwoordigd door de Commissie, de leiders van demonstratiemodellen van geïntegreerde technologie (ITD’s) en de geassocieerde leden van de afzonderlijke ITD’s.

(14) De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky moet openstaan voor nieuwe leden.

(15) De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky moet een entiteit zijn die is opgezet door de Gemeenschappen; kwijting voor de uitvoering van de begroting moet worden gegeven door het Europees Parlement, op aanbeveling van de Raad, waarbij echter rekening wordt gehouden met de specifieke kenmerken van de gemeenschappelijke onderneming, resulterend uit de aard van de GTI’s als publiek-private partnerschappen en met name uit het feit dat de particuliere sector bijdraagt in de begroting.

(16) De leiders van ITD’s hebben een memorandum van overeenstemming getekend waarmee ze hun respectieve bedrijven hebben verplicht tot technische, bestuurlijke en financiële deelname in de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky gedurende de gehele looptijd ervan. Alle geassocieerde leden hebben zich verplicht tot een minimale financiële bijdrage gedurende de gehele looptijd van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky.

(17) De onderzoeksactiviteiten moeten worden gefinancierd door de Gemeenschap en ten minste in dezelfde mate uit middelen van de overige leden. In overeenstemming met bijlage III bij Beschikking 2006/971/EG kunnen andere financieringsbronnen worden benut, onder meer de Europese Investeringsbank (EIB), en met name via de risicodelende financieringsfaciliteit die samen met de EIB en de Commissie is ontwikkeld.

(18) De lopende kosten van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky moeten in gelijke mate worden gedragen door de Gemeenschap en de overige leden.

(19) De leiders van de ITD’s en de geassocieerde leden van de afzonderlijke ITD’s moeten door de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky ondersteund worden voor de uitvoering van hun onderzoeksactiviteiten.

(20) De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky moet in staat zijn in voorkomende gevallen vergelijkende uitnodigingen tot het indienen van voorstellen te organiseren voor het ondersteunen van de onderzoeksactiviteiten.

(21) Bij de uitvoering van onderzoeksactiviteiten in het kader van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky, moeten de binnen het zevende kaderprogramma vigerende fundamentele ethische beginselen worden gerespecteerd.

(22) De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky moet, overeenkomstig artikel 185, lid 1, van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 van de Raad (3) en behoudens voorafgaande toestemming van de Commissie, een specifiek financieel reglement vaststellen, dat gebaseerd is op de beginselen van de financiële kaderregeling en rekening houdt met de specifieke operationele behoeften van de gemeenschappelijke onderneming die met name voortkomen uit de noodzaak om communautaire en private financiering ter ondersteuning van onderzoeks- en ontwikkelingsactiviteiten op efficiënte en tijdige wijze te combineren. Om ervoor te zorgen dat de deelnemers aan de onderzoeksactiviteiten van de gemeenschappelijke onderneming en die van de acties onder contract van het zevende kaderprogramma op geharmoniseerde wijze worden behandeld, is het passend dat belasting over de toegevoegde waarde niet in aanmerking komt voor financiering door de Gemeenschap, overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1906/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 tot vaststelling van de regels voor de deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten aan acties op grond van het zevende kaderprogramma, en voor de verspreiding van onderzoeksresultaten (2007-2013) (4).

(23) Om stabiele arbeidsvoorwaarden en gelijke behandeling van personeel te garanderen en om gespecialiseerd wetenschappelijk en technisch personeel van het hoogste kaliber te kunnen aantrekken, moet het Statuut van de ambtenaren van de Europese Gemeenschappen en de regeling welke van toepassing is op de andere personeelsleden van deze Gemeenschappen, zoals opgenomen in Verordening (EG, Euratom, EGKS) nr. 259/68 van de Raad (5) („het Personeelsstatuut”) gelden voor al het door de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky gerekruteerde personeel.

(24) De regels voor de organisatie en werking van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky moeten, als bijlage bij deze verordening, in de statuten van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky worden vastgelegd.

(25) De Commissie dient binnen de gemeenschappelijke onderneming te worden belast met specifieke taken in verband met het toezicht op publieke financiële middelen en de verdediging van de belangen van de Gemeenschap.

(26) De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky moet regelmatig verslag uitbrengen aan het Europees Parlement en de Raad over de voortgang van de werkzaamheden.

(27) De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky moet een beroep doen op een aantal externe adviesorganen, waaronder nationale overheden en het Europees technologieplatform voor de luchtvaart ACARE, en moet met de nationale overheden regelmatig contacten onderhouden.

(28) Als een instelling met rechtspersoonlijkheid moet de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky verantwoordelijk zijn voor haar handelingen. In door de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky gesloten contracten kan worden bepaald dat het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen bevoegd is voor geschillen in contractuele aangelegenheden.

(29) Het door de gemeenschappelijke onderneming „Clean Sky” gevoerde beleid inzake intellectuele-eigendomsrechten dient de vermeerdering en het gebruik van kennis te stimuleren.

(30) Er moeten passende maatregelen worden genomen om onregelmatigheden en fraude tegen te gaan, en de nodige stappen moeten worden gezet om verloren gegane, ten onrechte betaalde of onjuist gebruikte middelen in te vorderen in overeenstemming met Verordening (EG, Euratom) nr. 2988/95 van de Raad van 18 december 1995 betreffende de bescherming van de financiële belangen van de Europese Gemeenschappen (6), Verordening (EG, Euratom) nr. 2185/96 van de Raad van 11 november 1996 betreffende de controles en verificaties ter plaatse die door de Commissie worden uitgevoerd ter bescherming van de financiële belangen van de Europese Gemeenschappen tegen fraudes en andere onregelmatigheden (7), en Verordening (EG) nr. 1073/1999 van het Europees Parlement en de Raad van 25 mei 1999 betreffende onderzoeken door het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF) (8).

(31) Om de oprichting van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky te vergemakkelijken, dient de Commissie verantwoordelijk te zijn voor het opzetten en de initiële operationaliteit van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky totdat deze voldoende operationele capaciteit heeft om haar eigen begroting uit te voeren.

(32) De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky moet gevestigd zijn in Brussel, België. Tussen de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky en België moet een gastheerschapsovereenkomst worden gesloten betreffende kantooraccommodatie, voorrechten en immuniteiten en andere door België aan de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky te verlenen ondersteuning.

(33) Aangezien de doelstelling van deze verordening, namelijk de oprichting van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky, niet op een afdoende manier kan worden bereikt door de lidstaten, gezien het grensoverschrijdende karakter van de vastgestelde grote onderzoeksuitdaging, waarvoor de bundeling nodig is van elkaar aanvullende kennisbronnen alsmede van financiële bronnen in verschillende sectoren en landen, en die doelstelling daarom beter op communautair niveau kan worden bereikt, kan de Gemeenschap, in overeenstemming met het subsidiariteitsbeginsel van artikel 5 van het Verdrag, maatregelen treffen. In overeenstemming met het in datzelfde artikel genoemde evenredigheidsbeginsel gaat deze verordening niet verder dan wat nodig is om deze doelstellingen te bereiken,

HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:

Artikel 1

Oprichting van een gemeenschappelijke onderneming

1. Voor de toepassing van het gezamenlijk technologie-initiatief (GTI) inzake „Clean Sky” in de zin van artikel 171 van het Verdrag (hierna de „gemeenschappelijke onderneming Clean Sky” genoemd), wordt voor een periode tot en met 31 december 2017 een gemeenschappelijke onderneming opgericht.

2. De zetel van de onderneming bevindt zich in Brussel, België.

Artikel 2

Doelstellingen van de gemeenschappelijke onderneming

1. De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky draagt bij tot de uitvoering van het zevende kaderprogramma en in het bijzonder van thema 7, Vervoer (waaronder de luchtvaart) van het specifiek programma Samenwerking.

2. De doelstellingen van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky zijn als volgt:

a) in de Europese Unie de ontwikkeling, validering en demonstratie van schone luchtvaarttechnologieën versnellen, zodat ze zo spoedig mogelijk kunnen worden ingevoerd;

b) het zorgen voor een coherente uitvoering van Europees onderzoek gericht op milieuverbeteringen op het gebied van luchtvervoer;

c) een radicaal innovatief luchtvervoersysteem creëren door geavanceerde technologieën te integreren en full-scale demonstratiemodellen te produceren, met als uiteindelijk doel de milieubelasting van het luchtvervoer te verminderen door op significante wijze de geluidshinder en de emissies te reduceren en het brandstofverbruik van vliegtuigen te verminderen;

d) de productie van nieuwe kennis en innovatie bespoedigen en sneller onderzoeksresultaten gebruiken om aan te tonen dat, in een volledig geïntegreerde systeem van systemen en in de juiste operationele omgeving, desbetreffende technieken werken, hetgeen tot een versterking van het industriële concurrentievermogen leidt.

Artikel 3

Rechtsvorm

De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky is een communautair orgaan en heeft rechtspersoonlijkheid. In alle lidstaten van de Gemeenschap bezit zij de ruimste handelingsbevoegdheid die door de wetgeving van de betrokken lidstaat aan rechtspersonen wordt verleend. Zij kan met name roerende en onroerende goederen verwerven of vervreemden en in rechte optreden.

Artikel 4

Statuten

De statuten van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky, die in bijlage I zijn opgenomen, maken integrerend deel uit van deze verordening en worden hierbij aangenomen.

Artikel 5

Communautaire bijdrage

1. De maximale communautaire bijdrage aan de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky ter dekking van de lopende kosten en onderzoeksactiviteiten bedraagt 800 000 000 EUR en komt ten laste van de begrotingskredieten die zijn toegewezen aan het thema „Vervoer” van het specifiek programma „Samenwerking”, overeenkomstig artikel 54, lid 2, onder b), van het Financieel Reglement.

2. Waar passend omvat de communautaire bijdrage aan de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky ter financiering van onderzoeksactiviteiten de financiering van voorstellen die zijn geselecteerd via open en vergelijkende uitnodigingen tot het indienen van voorstellen.

De beoordelings- en selectieprocedure staat er borg voor dat bij de toewijzing van publieke financiële middelen uit de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky voor vergelijkende uitnodigingen tot het indienen van voorstellen de beginselen van topkwaliteit en mededinging worden gevolgd; zij wordt uitgevoerd met de hulp van onafhankelijke deskundigen.

Iedere publieke of particuliere entiteit die is gevestigd in een lidstaat of in een met het zevende kaderprogramma geassocieerd land, komt in aanmerking voor dergelijke financiering.

3. De regelingen betreffende de communautaire financiële bijdrage worden vastgesteld bij algemene overeenkomst en jaarlijkse financiële uitvoeringsovereenkomsten, die moeten worden gesloten tussen de Commissie, namens de Gemeenschap, en de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky.

4. Andere leden van de gemeenschappelijke onderneming moeten een bijdrage in de middelen leveren die ten minste gelijk is aan die van de Gemeenschap, exclusief de middelen die zijn toegewezen om, in het kader van uitnodigingen tot het indienen van voorstellen, de onderzoeksactiviteiten van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky uit te voeren.

Artikel 6

Financieel reglement

1. De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky neemt een afzonderlijk financieel reglement aan, overeenkomst artikel 185, lid 1, van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002. Dit kan afwijken van de regelingen opgenomen in Verordening (EG, Euratom) nr. 2343/2002 van de Commissie van 23 december 2002 houdende de financiële kaderregeling van de organen, bedoeld in artikel 185 van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 van de Raad houdende het Financieel Reglement van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen (9), voor zover de specifieke operationele behoeften van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky dat noodzakelijk maken en na voorafgaande toestemming van de Commissie.

2. De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky krijgt een eigen intern controleorgaan.

Artikel 7

Personeel

1. Het Statuut en de regels die gezamenlijk zijn vastgesteld door de instellingen van de Gemeenschappen met het doel dit statuut en deze regeling toe te passen, gelden voor het personeel van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky en de uitvoerend directeur daarvan.

2. Onverminderd artikel lid 3 van dit artikel en artikel 7, lid 3 van het Statuut, oefent de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky, wat haar personeel betreft, de bevoegdheden uit die haar door de benoemende autoriteit zijn verleend op grond van het Statuut van de ambtenaren van de Europese Gemeenschappen en op grond van de bevoegdheid contracten te sluiten overeenkomstig de regeling die van toepassing is op de andere personeelsleden van deze Gemeenschappen.

3. De raad van bestuur stelt in overeenstemming met de Commissie de nodige uitvoeringsmaatregelen vast, bedoeld in artikel 110 van het Statuut.

4. De personeelsmiddelen worden vastgesteld in de personeelsformatie van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky die in haar jaarlijkse begroting wordt opgenomen.

5. Het personeel van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky bestaat uit tijdelijke en contractuele functionarissen die zijn aangesteld voor een bepaalde termijn die slechts één keer met een bepaalde termijn kan worden verlengd. De totale aanstellingsperiode bedraagt maximaal zeven jaar en duurt in geen geval langer dan de looptijd van de gemeenschappelijke onderneming.

6. Alle personeelskosten komen ten laste van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky.

Artikel 8

Voorrechten en immuniteiten

Het Protocol inzake voorrechten en immuniteiten van de Europese Gemeenschappen is van toepassing op de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky en haar personeel.

Artikel 9

Aansprakelijkheid

1. De contractuele aansprakelijkheid van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky wordt geregeld door de relevante contractuele bepalingen en door de wetgeving die van toepassing is op de overeenkomst of het contract in kwestie.

2. In geval van niet-contractuele aansprakelijkheid vergoedt de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky, overeenkomstig de algemene beginselen die de wetgevingen van de lidstaten gemeen hebben, alle schade die door haar personeel bij de uitoefening van hun taken is veroorzaakt.

3. Alle betalingen door de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky in verband met de aansprakelijkheid, bedoeld in de leden 1 en 2, en de daarmee verband houdende kosten en uitgaven worden beschouwd als uitgaven van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky en worden gedekt door de middelen van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky.

4. Alleen de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky kan op haar verplichtingen worden aangesproken.

Artikel 10

Bevoegdheid van het Hof van Justitie en toepasselijke wetgeving

1. Het Hof van Justitie is bevoegd om uitspraak te doen:

a) in elk geschil tussen de leden dat verband houdt met de inhoud van deze verordening en de in artikel 4 bedoelde statuten;

b) ingevolge alle arbitragebedingen in door de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky gesloten overeenkomsten en contracten;

c) in gevallen waarin overeenkomstig de artikelen 230 en 232 van het Verdrag beroep is ingesteld tegen de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky, met inbegrip van besluiten van haar organen;

d) in geschillen over vergoeding van schade die door het personeel van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky veroorzaakt wordt bij de uitoefening van zijn taken.

2. Op alle aangelegenheden die niet bij deze verordening of andere besluiten van het Gemeenschapsrecht zijn geregeld, is het recht van toepassing van de staat waar de zetel van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky zich bevindt.

Artikel 11

Rapportage, evaluatie en kwijting

1. De Commissie dient jaarlijks bij het Europees Parlement en de Raad een verslag in over de voortgang die de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky heeft gemaakt. Dit verslag bevat nadere details over de uitvoering, waaronder het aantal ingediende voorstellen, het aantal voor financiering geselecteerde voorstellen, het type deelnemers, waaronder mkb-ondernemingen en landenstatistieken. In voorkomend geval bevat dit jaarlijks verslag met name beoordelingsresultaten van de technology evaluator als bedoeld in artikel 8, lid 1, van de statuten.

2. Uiterlijk drie jaar na de aanneming van deze verordening (maar in ieder geval niet later dan 31 december 2010) alsmede uiterlijk op 31 december 2013, voert de Commissie met de hulp van onafhankelijke deskundigen een evaluatie uit op basis van een taakomschrijving die na raadpleging van de gemeenschappelijke onderneming is opgesteld. Deze evaluatie heeft betrekking op de kwaliteit en efficiëntie van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky en de voortgang in het realiseren van de doelstellingen. De Commissie deelt de Raad haar conclusies ter zake mee, vergezelt die van haar opmerkingen en in voorkomend geval van voorstellen tot wijziging van deze verordening, en brengt de Raad van een eventuele vroegtijdige beëindiging van de gemeenschappelijke onderneming op de hoogte.

3. Uiterlijk zes maanden na de beëindiging van de gemeenschappelijke onderneming maakt de Commissie met hulp van onafhankelijke deskundigen een eindevaluatie van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky. De resultaten van de eindevaluatie worden ingediend bij het Europees Parlement en de Raad.

4. Kwijting voor de uitvoering van de begroting van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky wordt door het Europees Parlement verleend op aanbeveling van de Raad, overeenkomstig een procedure waarin het financieel reglement van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky voorziet.

Artikel 12

Bescherming van de financiële belangen van de leden en fraudebestrijdingsmaatregelen

1. De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky waakt erover, door het uitvoeren of laten uitvoeren van de nodige interne en externe controles, dat de financiële belangen van haar leden op adequate wijze worden beschermd.

2. In het geval de leden onregelmatigheden ontdekken, behouden zij zich het recht voor alle latere bijdragen aan de gemeenschappelijke onderneming te verlagen of op te schorten of ten onrechte uitgegeven bedragen in te vorderen.

3. Ten aanzien van de bestrijding van fraude, corruptie en andere onwettige handelingen is Verordening (EG) nr. 1073/1999 van toepassing.

4. De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky voert ter plaatse controles en financiële verificaties uit bij diegenen die publieke middelen uit de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky ontvangen.

5. De Commissie en/of de Rekenkamer kunnen zo nodig controles ter plaatse uitvoeren bij de begunstigden van financiële middelen van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky alsook bij de personen die verantwoordelijk zijn voor de toekenning van deze middelen. Daartoe zal de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky erop toezien dat subsidie-overeenkomsten en contracten voorzien in het recht van de Commissie en/of de Rekenkamer om de nodige controles uit te voeren en, indien onregelmatigheden aan het licht komen, afschrikkende en evenredige boetes op te leggen.

6. Het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF) (10) krijgt dezelfde bevoegdheden voor de gemeenschappelijke onderneming en het personeel daarvan als het heeft voor de Commissiediensten. Zodra de gemeenschappelijke onderneming is opgericht, treedt zij toe tot het Interinstitutioneel akkoord van 25 mei 1999 tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie betreffende de interne onderzoeken verricht door het OLAF. De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky neemt de nodige maatregelen aan om interne onderzoeken door OLAF te vergemakkelijken.

Artikel 13

Vertrouwelijkheid

Onverminderd artikel 14 beschermt de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky de gevoelige informatie waarvan openbaarmaking de belangen van haar leden of die van deelnemers aan de werkzaamheden van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky zou kunnen schaden.

Artikel 14

Transparantie

1. Verordening (EG) nr. 1049/2001 van het Europees Parlement en de Raad van 30 mei 2001 inzake de toegang van het publiek tot documenten van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie (11) is van toepassing op de documenten in bezit van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky.

2. De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky stelt uiterlijk op 7 augustus 2008 de praktische regelingen voor de uitvoering van Verordening (EG) nr. 1049/2001 vast.

3. Tegen besluiten van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky uit hoofde van artikel 8 van Verordening (EG) nr. 1049/2001 kan een klacht bij de ombudsman worden ingediend of een beroep bij het Hof van Justitie worden ingesteld, op grond van respectievelijk artikel 195 en artikel 230 van het Verdrag.

4. De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky stelt de praktische regelingen voor de uitvoering van Verordening (EG) nr. 1367/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 6 september 2006 betreffende de toepassing van de bepalingen van het Verdrag van Aarhus betreffende toegang tot informatie, inspraak bij besluitvorming en toegang tot de rechter inzake milieuaangelegenheden op de communautaire instellingen en organen (12), uiterlijk op 7 augustus 2008 vast.

Artikel 15

Intellectuele eigendom

De Gemeenschappelijke Onderneming Clean Sky neemt, op basis van de beginselen van Verordening (EG) nr. 1906/2006, afzonderlijke regels als bedoeld in artikel 23 van de statuten aan die gelden voor de bescherming, het gebruik en de verspreiding van onderzoeksresultaten die verzekeren dat, voor zover nodig, bij onderzoeksactiviteiten op grond van deze verordening gegenereerde intellectuele eigendom wordt beschermd en dat onderzoeksresultaten worden gebruikt en verspreid.

Artikel 16

Voorbereidende activiteiten

1. De Commissie is verantwoordelijk voor het opzetten en de initiële operationaliteit van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky, totdat de gemeenschappelijke onderneming voldoende operationele capaciteit heeft om haar eigen begroting uit te voeren. Overeenkomstig de Gemeenschapswetgeving voert zij alle nodige maatregelen uit in samenwerking met andere oprichtende leden en met inschakeling van de raad van bestuur.

2. Te dien einde mag de Commissie, totdat de uitvoerend directeur na zijn benoeming door de raad van bestuur overeenkomstig artikel 7, lid 3, onder a), van de statuten zijn taken opneemt, een beperkt aantal van haar ambtenaren tijdelijk ter beschikking stellen, waaronder een voor de functie van uitvoerend directeur.

3. De tijdelijk uitvoerend directeur kan alle betalingen binnen de kredieten van de begroting van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky goedkeuren wanneer ze zijn goedgekeurd door de raad van bestuur, en kan contracten inclusief personeelscontracten sluiten wanneer de personeelsformatie van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky is aangenomen. De ordonnateur van de Commissie kan alle betalingen binnen de kredieten van de begroting van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky goedkeuren.

Artikel 17

Ondersteuning door het gastland

Tussen de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky en België wordt een gastheerschapsovereenkomst gesloten betreffende kantoorruimte, voorrechten en immuniteiten en andere ondersteunende maatregelen die door België aan de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky worden verstrekt.

Artikel 18

Inwerkingtreding

Deze verordening treedt in werking op de derde dag volgende op die van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie.

Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat. Gedaan te Brussel, 20 december 2007. Voor de Raad De voorzitter F. NUNES CORREIA

(1) PB L 412 van 30.12.2006, blz. 1.

(2) PB L 400 van 30.12.2006, blz. 86; gerectificeerd in PB L 54 van 22.2.2007, blz. 30.

(3) PB L 248 van 16.9.2002, blz. 1. Verordening gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 1995/2006 (PB L 390 van 30.12.2006, blz. 1).

(4) PB L 391 van 30.12.2006, blz. 1.

(5) PB L 56 van 4.3.1968, blz. 1. Verordening laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG, Euratom) nr. 337/2007 (PB L 90 van 30.3.2007, blz. 1).

(6) PB L 312 van 23.12.1995, blz. 1.

(7) PB L 292 van 15.11.1996, blz. 2.

(8) PB L 136 van 31.5.1999, blz. 1.

(9) PB L 357 van 31.12.2002, blz. 72.

(10) Besluit 1999/352/EG, EGKS, Euratom van de Commissie van 28 april 1999 tot oprichting van een Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF) (PB L 136 van 31.5.1999, blz. 20).

(11) PB L 145 van 31.5.2001, blz. 43.

(12) PB L 264 van 25.9.2006, blz. 13.

BIJLAGE I STATUTEN VAN DE GEMEENSCHAPPELIJKE ONDERNEMING CLEAN SKY Artikel 1 Definities Voor de toepassing van deze statuten gelden de volgende definities: a) „geassocieerde onderneming”: één juridische entiteit die geselecteerd is na een oproep tot lidmaatschap en die zich voor de volledige duur van de gemeenschappelijke onderneming verbindt en een vast minimumaandeel van de ITD-begroting levert; b) „uitnodigingen tot het indienen van voorstellen”: open uitnodigingen voor specifieke taken, die leiden tot de selectie van partners op basis van vergelijking; c) „aanbesteding”: uitbesteding van specifieke taken door de leiders of geassocieerde leden van ITD’s; d) „demonstratiemodel van geïntegreerde technologie (ITD)”: een van de zes technologiegebieden die onder de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky vallen; e) „ITD-leider”: medeleider van één van de zes ITD’s; f) „nationale staten”: lidstaten en met het zevende kaderprogramma geassocieerde landen; g) „partner”: een juridische entiteit die tijdens het GTI geselecteerd is om specifieke taken uit te voeren en die zich niet noodzakelijk voor de volledige duur van het gemeenschappelijke onderneming verbindt; h) „onderaannemer”: een juridische entiteit die taken uitvoert op basis van een contract met de leider of een geassocieerd lid van de ITD; i) „technology evaluator (TE)”: de overeenkomstig artikel 8, lid 1, vastgestelde centrale activiteit. Artikel 2 Taken en activiteiten Teneinde de doelstellingen van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky te verwezenlijken, heeft de onderneming onderstaande hoofdtaken en -werkzaamheden: a) het bijeenbrengen van een spectrum aan ITD’s (demonstratiemodellen van geïntegreerde technologie), met de nadruk op innovatieve technologieën en de ontwikkeling van full-scale demonstratiemodellen; b) de werkzaamheden in het kader van de demonstratiemodellen van geïntegreerde technologie concentreren op cruciale resultaten die kunnen bijdragen tot het bereiken van de doelen van Europa op milieu- en concurrentiegebied; c) het versterken van het technologische verificatieproces zodat zaken die toekomstige marktpenetratie belemmeren, kunnen worden geïdentificeerd en weggenomen; d) het bundelen van gebruikerseisen zodat richting kan worden gegeven aan investeringen in onderzoek en ontwikkeling van werkbare en commercieel interessante oplossingen; e) het uitvoeren van de benodigde onderzoeks- en ontwikkelingsactiviteiten, waar passend door subsidies toe te kennen naar aanleiding van uitnodigingen tot het indienen van voorstellen. f) subsidies toekennen ter ondersteuning van onderzoek door haar leden en andere entiteiten die zijn geselecteerd na uitnodigingen tot het indienen van voorstellen, overeenkomstig de door de raad van bestuur goedgekeurde open criteria; g) het publiceren van informatie over de projecten, met inbegrip van de naam van de begunstigden en de hoogte van de financiële bijdrage van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky per begunstigde; h) waar nodig, zorgen voor de aanwezigheid van dienstverlenings- en leveringscontracten, door middel van openbare aanbestedingen; i) het mobiliseren van de benodigde publieke en particuliere fondsen; j) als schakel fungeren tussen nationale en internationale activiteiten in het technische domein van de gemeenschappelijke onderneming, met name met de gemeenschappelijke onderneming SESAR (1); k) het informeren van de Groep vertegenwoordigers van de nationale staten door middel van periodieke vergaderingen en daarbij ACARE betrekken; l) juridische entiteiten die een subsidieovereenkomst hebben gesloten met de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky op de hoogte brengen van de mogelijkheden te lenen van de Europese Investeringsbank, met name van de in het kader van het zevende kaderprogramma opgezette risicodelende financieringsfaciliteit; m) de betrokkenheid van mkb-ondernemingen bij haar activiteiten stimuleren, in overeenstemming met de doelstellingen van het zevende kaderprogramma voor onderzoek; de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky stelt ter zake toepasselijke kwantitatieve streefcijfers vast in overeenstemming met die welke in het zevende kaderprogramma zijn vastgesteld; n) nauwe samenwerking tot stand brengen en zorg dragen voor de coördinatie met aanverwante Europese (in het bijzonder met het kaderprogramma), nationale en internationale activiteiten. Artikel 3 Leden 1. De oprichtende leden van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky zijn: a) de Europese Gemeenschap, vertegenwoordigd door de Commissie; en b) na aanvaarding van de statuten van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky, twaalf ITD-leiders en de geassocieerde leden. De Commissie en de ITD-leiders hebben zicht op alle activiteiten van het GTI en zijn verantwoordelijk voor de algemene strategische beslissingen. De geassocieerde leden nemen deel in een of meer ITD’s, zijn mede betrokken bij de technische besluitvorming met betrekking tot deze ITD’s en leveren een billijk aandeel in het totale werkprogramma van deze ITD’s. De oprichtende ITD-leiders en de geassocieerde leden daarvan zijn vermeld in bijlage II, onder voorbehoud van de eerste alinea. 2. Iedere publieke of particuliere entiteit die is gevestigd in een lidstaat of in een met het zevende kaderprogramma geassocieerd land, komt in aanmerking om lid te worden van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky, indien zij: a) zich als ITD-leiders verplichten middelen bij te dragen evenredig aan en consistent met de totale GTI-activiteiten; b) als geassocieerde leden evenredig bijdragen aan de begroting van het ITD waarin zij deelnemen en in overeenstemming met de ITD-vereisten. 3. De oprichtende leden bedoeld in lid 1 en nieuwe leden als bedoeld in lid 2 worden hierna „leden” genoemd. Artikel 4 Toetreding en wijziging van het lidmaatschap Toetredingsregels Iedere publieke of particuliere juridische entiteit die is gevestigd in een lidstaat of in een met het zevende kaderprogramma geassocieerd land, komt in aanmerking om lid te worden van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky, onder de volgende voorwaarden: — juridische entiteiten die leider of geassocieerd lid willen worden van een ITD, dienen de statuten van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky te aanvaarden; — juridische entiteiten die leider willen worden van een ITD verplichten zich na afloop de resultaten te gaan gebruiken, naar evenredigheid met de totale begroting financieel bij te dragen aan de lopende kosten van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky en bijdragen te leveren aan het ITD dat ze leiden; — juridische entiteiten die geassocieerd lid willen worden, verplichten zich een financiële bijdrage te leveren aan één of meer van de ITD’s van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky die ten minste een vooraf, naar evenredigheid met de begroting van dat ITD bepaald drempelbedrag bedraagt, en financieel bij te dragen in de lopende kosten van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky. De oproep aan geassocieerde leden geschiedt op basis van de behoefte aan kernvermogens op het gebied van de verschillende ITD’s. Vacatures worden bekendgemaakt op de website van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky en worden meegedeeld via de Groep vertegenwoordigers van de nationale staten en, waar passend, via andere kanalen. Besluiten van de raad van bestuur Aanvragen voor lidmaatschap van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky worden gericht aan de raad van bestuur, die besluit over de goedkeuring volgens de in artikel 5 beschreven procedure, en worden en ter kennisgeving aan de Groep vertegenwoordigers van de nationale staten gezonden. Wanneer de raad van bestuur besluiten neemt over de toetreding van een juridische entiteit, houdt hij rekening met de relevantie en de potentiële meerwaarde van de aanvrager voor het bereiken van de doelstellingen van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky, en met zijn capaciteit om de ontwikkelde technologieën te benutten. Bij elke aanvraag voor lidmaatschap verstrekt de Commissie aan de Raad tijdig informatie over de beoordeling en, in voorkomend geval, over het besluit van de raad van bestuur. 3. Lidmaatschap van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky kan niet worden overgedragen op een derde partij, tenzij de raad van bestuur hier vooraf mee heeft ingestemd. In uitzonderlijke omstandigheden en na instemming van de raad van bestuur en de stuurgroep van de betrokken ITD’s, kan elk lid uit de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky terugtreden. Na terugtreding is het voormalige lid van elke verplichting vrijgesteld, behoudens die welke hij vóór zijn terugtreding overeenkomstig deze statuten door middel van overeenkomsten met de gemeenschappelijk onderneming Clean Sky en andere leden was aangegaan. Artikel 5 Organen van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky 1. De organen van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky zijn: — de raad van bestuur; — de uitvoerend directeur; — de stuurgroepen ITD’s; — de stuurgroep van de technology evaluator, en — het algemeen forum. Een Groep vertegenwoordigers van de nationale staten fungeert als extern adviesorgaan van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky. 2. Indien een bepaalde taak niet is toegewezen aan een van de organen, is de raad van bestuur het bevoegde orgaan. 3. De gemeenschappelijke onderneming kan naar wens een adviescomité instellen dat de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky advies geeft over en aanbevelingen doet op het gebied van bestuurlijke, financiële en technische onderwerpen. Artikel 6 Raad van bestuur 1. De raad van bestuur is het bestuurslichaam van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky. Samenstelling: de raad van bestuur bestaat uit door de volgende partijen benoemde vertegenwoordigers: a) de Europese Gemeenschap, vertegenwoordigd door de Commissie; b) de leiders van het ITD; c) één geassocieerd lid per ITD, zoals omschreven in artikel 8, lid 4, onder f), van dit statuut. Besluitvorming Ieder individueel lid van de raad van bestuur heeft één gelijkwaardige stem. De raad van bestuur besluit bij tweederde meerderheid van alle geldige stemmen. Onder geldige stemmen worden ook de stemmen van niet op de vergadering aanwezige leden verstaan. Voor een aanpassing van de begrotingstoewijzing aan en binnen demonstratiemodellen van geïntegreerde technologie, is de instemming vereist van alle betrokken leiders van ITD’s. Voorzitterschap a) De raad van bestuur benoemt uit zijn vertegenwoordigers een voorzitter en een vicevoorzitter. De vertegenwoordiger van de Commissie komt voor geen van beide functies in aanmerking. b) De voorzitter en de vicevoorzitter van de raad van bestuur worden gekozen voor een periode van één jaar en kunnen voor nog eens een jaar worden herkozen. Vergaderingen De raad van bestuur komt ten minste tweemaal per jaar bijeen. Buitengewone vergaderingen worden bijeengeroepen op verzoek van de voorzitter van de raad van bestuur of van de Commissie of van de uitvoerend directeur. De vergaderingen vinden normaal gesproken plaats waar de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky haar zetel heeft. Tenzij anders wordt besloten, neemt de uitvoerend directeur deel aan de vergaderingen. De voorzitter van de Groep vertegenwoordigers van de nationale staten kan de vergaderingen van de raad van bestuur als waarnemer bijwonen. Rol en taken De raad van bestuur is met name verantwoordelijk voor: a) vaststelling of verandering van strategische richting; b) het sluiten, vrijgeven en/of wijzigen van contracten; c) aanneming van het financieel reglement van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky, overeenkomstig artikel 6 van deze verordening; d) vaststelling van de begroting en de jaarrekening van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky; e) vaststelling van wijzigingen in de aan een ITD toegekende begrotingen; f) vaststelling van de jaarlijkse ITD-werkprogramma’s; g) goedkeuring van de jaarlijkse verslagen van ITD-leiders en de uitvoerend directeur, en evaluatie van de voortgang van het onderzoek; h) zaken tegen leiders en geassocieerde leden van een ITD die in gebreke blijven en/of het treffen van een vergelijk in geschillen tussen de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky en haar leden; i) geschillenbeslechting in derde aanleg binnen een ITD; j) geschillenbeslechting in tweede aanleg tussen ITD’s; k) toelating van nieuwe leiders en geassocieerde leden van een ITD en de vaststelling van het minimumaandeel waartoe zij zich verbinden; l) selectieprocedures via uitnodigingen tot het indienen van voorstellen/openbare aanbestedingen; m) overdracht van lidmaatschap; n) het herzien in tweede aanleg en heropenen van aangevochten selectiebesluiten van partners; o) vaststelling van wijzigingen in de belangrijkste resultaten; p) aanstelling, mandaatuitbreiding en ontslag van de uitvoerend directeur; q) goedkeuring van de voorstellen van de uitvoerend directeur voor veranderingen in het personeelsbestand van het directoraat; r) nadere uitwerking van de in artikel 7, lid 4 genoemde taken en verantwoordelijkheden van de uitvoerend directeur; s) goedkeuring van de communicatie- en verspreidingsstrategie van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky; t) goedkeuring van uitgangspunten met betrekking tot openbare raadpleging en openbare dialoog; u) bevordering van een personeelsbeleid gericht op diversiteit en gelijkheid van vrouwen en mannen; v) ontwikkeling van een externerelatiestrategie in internationaal perspectief; w) regels voor het beoordelen van bijdragen in natura; x) vaststelling van de praktische regelingen voor de uitvoering van Verordening (EG) nr. 1049/2001 als bedoeld in artikel 14, lid 2, van deze verordening. 7. De Gemeenschap beschikt over vetorecht voor alle besluiten in verband met het gebruik van haar financiële bijdrage, de liquidatie en de ontbinding van de gemeenschappelijke onderneming, de aanneming van aanzienlijke wijzigingen in de toewijzing van begrotingsmiddelen aan en binnen ITD’s, en besluiten in verband met de punten a), b), c), h), k), l), m), n), o), p), w) en x). Van een „aanzienlijke” budgettaire verandering is sprake wanneer circa 10 % van het budget van een ITD (of van de technology evaluator) wordt beïnvloed. Reglement De raad van bestuur stelt zijn gedetailleerde reglement van orde vast. Artikel 7 Uitvoerend directeur 1. De uitvoerend directeur is belast met het dagelijks beheer van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky en is de wettige vertegenwoordiger ervan. Hij is verantwoording verschuldigd aan de raad van bestuur. De uitvoerend directeur voert zijn taken volledig onafhankelijk uit. De uitvoerend directeur oefent met betrekking tot het personeel de in artikel 7, lid 2, van deze verordening vermelde bevoegdheden uit. 2. De uitvoerend directeur wordt in de uitoefening van zijn functie bijgestaan door de medewerkers van het directoraat. Deze medewerkers voeren alle nodige ondersteunende werkzaamheden uit. De medewerkers van het directoraat worden door de uitvoerend directeur van de gemeenschappelijke onderneming geselecteerd en aangenomen. Benoeming van de uitvoerend directeur a) De uitvoerend directeur wordt door de raad van bestuur benoemd voor een periode van drie jaar, op basis van een in het Publicatieblad van de Europese Unie en in andere tijdschriften of op internetsites gepubliceerde oproep tot het indienen van blijken van belangstelling. Na een evaluatie van de prestatie van de uitvoerend directeur kan de raad van bestuur de ambtstermijn eenmaal voor niet langer dan vier jaar verlengen. b) De uitvoerend directeur kan door de raad van bestuur van zijn functie worden ontheven. Rol en taken van de uitvoerend directeur De uitvoerend directeur zal met name: a) verslag uitbrengen aan de raad van bestuur; b) de coördinatie en follow-up verzorgen van de activiteiten van de ITD’s (middels ITD-coördinatiebijeenkomsten), en technische en financiële verslagen opstellen; c) toezicht houden op integratie- en interfaceactiviteiten en, wanneer nodig, vergaderingen beleggen en voorzitten; d) vergaderingen van de stuurgroep van de technology evaluator voorzitten, en als actieve waarnemer deelnemen aan vergaderingen van de stuurgroepen van de overige ITD’s; e) toezien op de vorderingen van de ITD’s bij het verwezenlijken van de milieudoelstellingen, op basis van de beoordelingen van de technology evalutator; f) de participatie van mkb-ondernemingen monitoren om ervoor te zorgen dat aan de participatiedoelstellingen wordt voldaan; g) uitnodigingen tot het indienen van voorstellen organiseren en aanbestedingsprocedures uitvoeren op basis van door de betreffende stuurgroepen van ITD’s aangeleverde informatie; h) uitvoeren van herzieningsprocedures in eerste aanleg in verband met aangevochten selectiebesluiten van partners; i) geschillenbeslechting in tweede aanleg binnen een ITD; j) geschillenbeslechting in eerste aanleg tussen ITD’s; k) de financiële bijdragen van leiders en geassocieerde leden van demonstratie ITD’s controleren, de uitgaven vergelijken met de plannen en jaarlijks evaluaties doorvoeren van de financiële bijdragen; l) de jaarlijkse begrotingen opstellen en uitvoeren, en de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky vertegenwoordigen tijdens de jaarlijkse kwijtingsprocedure; m) de raad van bestuur en de Commissie voorzien van de technische en financiële verslagen; n) samen met de voorzitter van de raad van bestuur de agenda van de vergaderingen van de raad van bestuur opstellen; o) naast de Commissie vergaderingen van de Groep van vertegenwoordigers van de nationale staten en van ACARE bijwonen, en verslag uitbrengen omtrent de status van de werkzaamheden van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky, inclusief kwesties betreffende kleine en middelgrote ondernemingen; p) de communicatie- en PR-aspecten van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky leiden, met inbegrip van de organisatie van gelegenheden waarop resultaten worden gepresenteerd en informatie verspreid; q) de dialoog organiseren met gebruikers en relevante belangengroepen; r) toezien op de beoordelings- en selectieprocedure van de oproepen tot het indienen van voorstellen; s) verslag uitbrengen over de resultaten van de oproepen tot het indienen van voorstellen en aanbestedingen. Artikel 8 Stuurgroepen ITD’s Oprichting De raad van bestuur stelt voor elk van de zes ITD’s een stuurgroep in. De volgende ITD’s worden vastgesteld: a) Smart-vliegtuig met vaste vleugels b) Groen regiovliegtuig c) Groen draaivleugelvliegtuig d) Systemen voor groen luchtverkeer e) Duurzame en groene motoren f) Eco-design Voor de gehele duur van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky wordt een onafhankelijke technology evaluator ingesteld. De taken van de technology evaluator zijn: a) milieu-effectenbeoordeling van de technologische resultaten van individuele ITD’s; b) aanbevelingen doen aan ITD’s om de milieuprestaties van de activiteiten in het kader van Clean Sky te optimaliseren; c) de Commissie en de Groep van vertegenwoordigers van de nationale staten via de uitvoerend directeur regelmatig informeren over de milieu-effecten van de technologische resultaten van de ITD’s. De raad van bestuur beslist over de samenstelling en de instelling van de Stuurgroep technology evaluator. Samenstelling Iedere stuurgroep ITD bestaat uit: a) de voorzitter — een hoge vertegenwoordiger van de leider(s) van het ITD; b) vertegenwoordigers van elk van de geassocieerde leden van het betreffende ITD, en overige participerende leiders van een ITD; c) de uitvoerend directeur en de verantwoordelijk beambte voor demonstratiemodellen van geïntegreerde technologie; d) een Commissievertegenwoordiger, zo nodig, dan wel op verzoek van de uitvoerend directeur van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky, als waarnemer; e) andere leiders van een ITD met belangstelling voor de resultaten van het ITD, op uitnodiging. Vergaderingen Iedere stuurgroep ITD komt ten minste eens per drie maanden bijeen. Buitengewone vergaderingen worden bijeengeroepen op verzoek van de voorzitter van de betreffende stuurgroep ITD of van de uitvoerend directeur. Verantwoordelijkheid Iiedere stuurgroep ITD is verantwoordelijk voor: a) sturing van en toezicht op de technische functies van het eigen ITD en het nemen van beslissingen namens de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky omtrent alle technische zaken die specifiek zijn voor dit ITD; b) het opstellen van de uitgewerkte jaarlijkse werkprogramma’s voor het ITD; c) vaststelling van de inhoud van uitnodigingen tot het indienen van voorstellen; d) selectie van de externe partner met de hulp van onafhankelijke deskundigen; e) vaststelling van de inhoud van openbare aanbestedingen in samenwerking met het betreffende lid; f) vaststelling van de toerbeurt voor de vertegenwoordiging van de geassocieerde leden in de raad van bestuur; de beslissing hierover kan alleen door de geassocieerde leden worden genomen; ITD-leiders hebben in dezen geen stemrecht; g) geschillenbeslechting binnen een ITD; h) veranderingen in begrotingstoewijzingen binnen het desbetreffende ITD, onder voorbehoud van artikel 6, lid 3. Stemming Iedere stuurgroep ITD besluit bij gewone meerderheid, waarbij de stemmen worden gewogen volgens de financiële bijdrage aan het ITD van de leden van de stuurgroep. De leiders van een ITD beschikken over vetorecht met betrekking tot alle besluiten van de stuurgroep ITD waarvan zij de leider zijn. Reglement Iedere stuurgroep ITD stelt zijn reglement van orde vast, uitgaande van een algemeen basisreglement voor alle ITD’s waaraan gedetailleerde bepalingen worden toegevoegd met betrekking tot de rechten en plichten van de leiders van een stuurgroep ITD, waaronder vetorechten. Artikel 9 Algemeen forum 1. Het algemeen forum is een overlegorgaan bij de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky. Het algemeen forum bestaat uit één vertegenwoordiger van: a) elk lid van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky; b) elke partner. Vergaderingen Het algemeen forum komt ten minste eenmaal per jaar bijeen. Buitengewone vergaderingen worden bijeengeroepen op verzoek van ten minste 30 % van de leden van het algemeen forum. De vergaderingen worden normaal gesproken in Brussel gehouden. Rollen Het algemeen forum: a) wordt geïnformeerd omtrent de stand van zaken van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky; b) wordt geïnformeerd omtrent de jaarbegroting en ontvangt de jaarverslagen en jaarrekeningen; c) doet inzake technische, bestuurlijke en financiële zaken, door middel van stemming bij twee derde meerderheid, aanbevelingen en brengt kwesties ter sprake bij de raad van bestuur en de uitvoerend directeur. Reglement Het algemeen forum stelt zijn reglement van orde vast. Artikel 10 Groep vertegenwoordigers van nationale staten Samenstelling De Groep vertegenwoordigers van nationale staten is samengesteld uit één vertegenwoordiger uit elke lidstaat en één uit elk met het zevende kaderprogramma geassocieerd land. De groep kiest een voorzitter onder haar leden. Rol en taken De Groep vertegenwoordigers van nationale staten heeft een adviserende rol ten aanzien van de gemeenschappelijke onderneming. Zij beoordeelt met name informatie en brengt advies uit over de volgende onderwerpen: a) de vorderingen in het programma van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky; b) het bereiken en in acht nemen van streefcijfers; c) actualiseren van de strategische oriëntatie; d) het verband met het kaderprogramma voor samenwerking op onderzoeksgebied; e) oproepen tot het indienen van voorstellen alsmede resultaat en planning van aanbestedingen; f) betrokkenheid van mkb-ondernemingen; g) nieuwe aanvragen voor toetreding, toetredingen en wijziging van het lidmaatschap. Tevens levert de groep aan de gemeenschappelijke onderneming een bijdrage over de volgende onderwerpen: a) stand van zaken in en interface tussen de activiteiten van de gemeenschappelijke onderneming en de toepasselijke nationale onderzoeksprogramma’s, en vaststelling van mogelijke samenwerkingsgebieden; b) specifieke nationale maatregelen betreffende evenementen waarop informatie wordt verspreid, gerichte technische workshops en activiteiten op het gebied van communicatie. De Groep vertegenwoordigers van nationale staten kan op eigen initiatief de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky aanbevelingen doen op het gebied van technische, bestuurlijke en financiële onderwerpen, met name wanneer er nationale belangen in het geding zijn. De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky informeert de Groep vertegenwoordigers van nationale staten over de follow-up die aan die aanbevelingen is gegeven. 3. De Groep vertegenwoordigers van nationale staten komt minstens twee maal per jaar bijeen op uitnodiging van de gemeenschappelijke onderneming. Voor specifieke aangelegenheden die voor de werkzaamheden van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky van groot belang zijn, kunnen buitengewone vergaderingen worden bijeengeroepen. Die vergaderingen worden bijeengeroepen door de gemeenschappelijke onderneming, hetzij op haar initiatief, hetzij op verzoek van de Groep vertegenwoordigers van nationale staten. De uitvoerend directeur en de voorzitter van de raad van bestuur en/of hun vertegenwoordigers, wonen de vergaderingen bij. De Groep vertegenwoordigers van nationale staten stelt haar reglement van orde vast. Artikel 11 Interneauditfunctie De taken die uit hoofde van artikel 185, lid 3, van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 opgedragen zijn aan de interne controleur van de Commissie worden uitgevoerd onder verantwoordelijkheid van de raad van bestuur, die hiervoor een passende regeling treft en daarbij rekening houdt met de omvang en de werkingssfeer van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky. Artikel 12 Financieringsbronnen 1. Alle middelen van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky worden besteed aan de doelstellingen van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky. 2. De middelen van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky bestaan uit bijdragen van haar leden en bij hen aangesloten deelnemende ondernemingen. Onder een aangesloten deelnemende onderneming wordt een juridische entiteit verstaan die: a) direct of indirect in het bezit is van of wordt gecontroleerd door, dan wel eigenaar is van of zeggenschap heeft over, dan wel in het bezit is van of wordt gecontroleerd door dezelfde entiteit als de betreffende ITD-leider of het betreffende geassocieerde lid; b) vennootschappelijk is gevestigd in en onderworpen is aan het recht van een lidstaat van de Gemeenschap, dan wel aan dat van een met het zevende kaderprogramma van de Commissie geassocieerd land, en c) een bijdrage levert aan de activiteiten van de relevante ITD-leider of het betreffende geassocieerde lid van het Clean Sky-werkprogramma. 3. De lopende kosten van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky worden gelijkelijk verdeeld over de Gemeenschap, die 50 % van de totale kosten draagt, en de overige leden, die de resterende 50 % in contanten op zich nemen. De lopende kosten van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky mogen niet hoger zijn dan 3 % van de totale inbreng in geld en in natura van de in artikel 13 bedoelde leden en partners. Indien een deel van de communautaire bijdrage niet wordt gebruikt, mag dat voor de in artikel 13 genoemde onderzoeksactiviteiten ter beschikking worden gesteld. 4. Alle middelen worden in de jaarlijkse begroting opgenomen. 5. De jaarlijkse financiële bijdrage van de Gemeenschap aan de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky is onderworpen aan de controle van de door de overige leden verrichte activiteiten. 6. Waneer een lid van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky of een aangesloten deelnemende onderneming zijn verplichtingen betreffende de overeengekomen bijdragen niet nakomt, dan besluit de raad van bestuur: — in het geval van een in gebreke blijvend lid, of de overige leden het lidmaatschap van het desbetreffende lid moeten intrekken, dan wel of er andere maatregelen moeten worden genomen tot het lid zijn verplichtingen wel nakomt, of — in het geval van een in gebreke blijvende aangesloten deelnemende onderneming, of de overige leden het lidmaatschap van de desbetreffende aangesloten deelnemende onderneming moeten intrekken, dan wel of andere maatregelen moeten worden genomen tot zij haar verplichtingen wel nakomt. 7. De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky bezit alle materiële activa die zij heeft voortgebracht of die aan haar worden overgedragen. Demonstratiemodellen en andere materiële en immateriële producten van het onderzoeks- en ontwikkelingsprogramma van Clean Sky zijn het eigendom van de leden en/of de partners die ze hebben voortgebracht. Artikel 13 Bijdragen aan de activiteiten uitgevoerd in de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky 1. Ter ondersteuning van de in de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky te ontwikkelen activiteiten, verschaffen de overige leden van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky middelen die gelijk zijn aan de communautaire bijdrage. Dit omvat tevens hun bijdrage in de lopende kosten van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky. 2. De communautaire bijdrage wordt als volgt verdeeld: a) een bedrag van maximaal 400 miljoen EUR wordt toegekend aan de ITD-leiders en een bedrag van maximaal 200 miljoen EUR aan geassocieerde leden van ITD’s (2). Leiders en geassocieerde leden van ITD’s dragen middelen bij ter hoogte van ten minste de communautaire bijdrage; b) een bedrag van ten minste 200 miljoen EUR wordt toegekend aan partners die met behulp van vergelijkende uitnodigingen tot het indienen van voorstellen zijn geselecteerd. Er wordt in het bijzonder gelet op een adequate deelname van mkb-ondernemingen. De communautaire financiële bijdrage is in overeenstemming met de financieringsplafonds van de totale in aanmerking komende kosten, zoals vastgesteld bij de regels voor deelneming aan het zevende kaderprogramma. Indien een oproep tot het indienen van voorstellen onbeantwoord blijft of geen middelen krijgt toegewezen, voeren de leden de desbetreffende taken zelf uit. Om in aanmerking te komen voor financiering door de Gemeenschap, dienen de bij de uitvoering van onderzoeksactiviteiten gemaakte kosten te zijn vrijgesteld van belasting over de toegevoegde waarde. 3. Een voorlopige verdeling van de communautaire bijdrage over de verschillende onderzoeksactiviteiten is als volgt (3): a) 24 % voor het ITD Smart-vliegtuig met vaste vleugels, b) 11 % voor het ITD Groen regiovliegtuig, c) 10 % voor het ITD Groen draaivleugelvliegtuig, d) 27 % voor het ITD Duurzame en groene machines, e) 19 % voor het ITD Systemen voor groen luchtverkeer, f) 7 % voor het ITD Eco-design, g) 2 % voor de technology evaluator. Er wordt een gedetailleerde uitsplitsing vastgesteld van de over de diverse werkpakketten en over de leden van de gemeenschappelijke onderneming te verdelen middelen. De gedetailleerde uitsplitsing wordt formeel aangenomen door de raad van bestuur. De Commissie houdt toezicht op dit proces, rekening houdend met het beginsel van gelijke behandeling van de leden. 4. Ter uitvoering van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky, kan deze onderneming subsidies voor onderzoeksactiviteiten verstrekken aan haar leden en deelnemers en, overeenkomstig door de raad van bestuur goedgekeurde open criteria, aan partners en andere entiteiten. 5. Met uitzondering van de lopende kosten van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky, kunnen bijdragen in natura worden geleverd. Deze worden dan geëvalueerd om hun waarde te beoordelen en hun relevantie met betrekking tot de activiteiten van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky; vervolgens moet de raad van bestuur goedkeuring verlenen. De procedure voor het waarderen van bijdragen in natura wordt nader gespecificeerd en wordt aangenomen door de raad van bestuur. De procedure zal zijn gebaseerd op de volgende uitgangspunten: a) de algemene aanpak is gebaseerd op de beginselen van het zevende kaderprogramma, hetgeen betekent dat bijdragen in natura aan projecten worden beoordeeld op het niveau van projectevaluaties; b) het financiële reglement van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky is van toepassing; c) verificatie wordt door een externe accountant gedaan. 6. De bijdragen van de overige leden worden geregistreerd door de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky. Artikel 14 Financiële verbintenissen De financiële verbintenissen van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky mogen de tot haar beschikking staande middelen en de haar toegewezen begrotingsmiddelen niet overschrijden. Artikel 15 Financiële inkomsten Behalve bij liquidatie van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky, overeenkomstig artikel 25, geeft, wanneer de inkomsten de uitgaven overschrijden, dit geen aanleiding tot betalingen aan de leden van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky. Artikel 16 Begrotingsjaar Het begrotingsjaar valt samen met het kalenderjaar. Artikel 17 Financiële uitvoering De uitvoerend directeur voert de begroting van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky uit. Artikel 18 Financiële rapportage 1. Jaarlijks dient de uitvoerend directeur bij de raad van bestuur een voorontwerp van begroting in met een raming van de jaarlijkse uitgaven voor de komende twee jaar, met inbegrip van de personeelsformatie. Binnen deze raming worden de ramingen van inkomsten en uitgaven voor het eerste van deze twee jaren op een zo gedetailleerde wijze opgesteld als noodzakelijk is voor de interne begrotingsprocedure van elk lid, wat zijn financiële bijdragen aan de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky betreft. De uitvoerend directeur verstrekt aan de raad van bestuur alle aanvullende informatie die daartoe noodzakelijk is. 2. De leden van de raad van bestuur delen aan de uitvoerend directeur hun opmerkingen mee over het voorontwerp van begroting en met name over de ramingen van de middelen en uitgaven voor het volgende jaar. 3. Rekening houdend met de van de raad van bestuur ontvangen opmerkingen stelt de uitvoerend directeur de ontwerp-begroting voor het volgende jaar op en dient hij deze ter goedkeuring in bij de raad van bestuur. 4. De jaarlijkse begroting en het jaarlijkse uitvoeringsplan voor een bepaald jaar wordt door de raad van bestuur van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky uiterlijk aan het einde van het voorafgaande jaar aangenomen. 5. Binnen twee maanden na de afsluiting van elk begrotingsjaar worden de jaarrekening en de balans voor het vorige jaar door de uitvoerend directeur bij de raad van bestuur ter goedkeuring ingediend. De jaarrekening en de balans voor het vorige jaar worden bij de Rekenkamer en de Commissie ingediend. Artikel 19 Planning en rapportering 1. De vorderingen van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky en met name die in verband met het jaarlijks uitvoeringsplan van het betrokken jaar, worden elk kalenderjaar opgenomen in een jaarrapport. Het jaarrapport wordt samen met de jaarrekening en de balans door de uitvoerend directeur gepresenteerd. Het jaarrapport bevat een toelichting over de deelname van mkb-ondernemingen in de O&O-activiteiten van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky. 2. In het jaarlijks uitvoeringsplan wordt het plan gespecificeerd voor de uitvoering van alle activiteiten van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky voor een bepaald jaar, inclusief de geplande uitnodigingen tot het indienen van voorstellen en acties die via aanbestedingen moeten worden uitgevoerd. De uitvoerend directeur stelt het jaarlijks uitvoeringsplan samen met de jaarlijkse begroting voor aan de raad van bestuur. Na goedkeuring door de raad van bestuur wordt een publiceerbare versie van het jaarlijks uitvoeringsplan voor het publiek beschikbaar gesteld. 3. Het jaarlijks werkprogramma bevat een beschrijving van de werkingssfeer van en de begroting voor de uitnodigingen tot het indienen van voorstellen die moeten worden gelanceerd om de onderzoeksagenda voor een bepaald jaar uit te voeren. Artikel 20 Contracten voor diensten en leveringen De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky stelt alle passende procedures en mechanismen vast voor de uitvoering van, de supervisie over en het toezicht op de dienstverlenings- en leveringscontracten die noodzakelijk zijn voor de werkzaamheden van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky. Artikel 21 Aansprakelijkheid van de leden, verzekering 1. De leden zijn niet aansprakelijk voor de schulden van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky. 2. De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky sluit afdoende verzekeringen af en houdt deze aan. Artikel 22 Belangenconflicten De gemeenschappelijke onderneming Clean Sky vermijdt elk belangenconflict bij de uitvoering van haar activiteiten. Leden die betrokken zijn bij het omschrijven van werkzaamheden in het kader van een uitnodiging tot het indienen van voorstellen of een aanbesteding, mogen niet aan de uitvoering van genoemde werkzaamheden deelnemen. Artikel 23 Intellectuele-eigendomsbeleid 1. Het intellectuele-eigendomsbeleid van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky wordt geïncorporeerd in de door de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky gesloten subsidieovereenkomsten. 2. De doelstelling van het beleid is het voortbrengen en exploiteren van kennis te bevorderen, het tot stand brengen van een billijke verdeling van de desbetreffende rechten, het belonen van innovatie en het tot stand brengen van brede deelname van private en publieke entiteiten die ingaan op uitnodigingen tot het indienen van voorstellen, behoudens de ondertekening van een subsidieovereenkomst met de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky. 3. Het intellectuele-eigendomsbeleid gaat uit van het beginsel dat iedere juridische entiteit die met de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky een subsidieovereenkomst heeft gesloten, de eigenaar blijft van: a) de informatie die in het bezit is van de deelnemers vóór hun toetreding tot de subsidieovereenkomst alsmede auteursrechten of andere intellectuele-eigendomsrechten betreffende dergelijke informatie waarvoor een aanvraag is ingediend voor hun toetreding tot de subsidieovereenkomst, en die nodig is voor het uitvoeren van het project of voor het gebruiken van de foreground van het project (hierna „background” genoemd); b) de resultaten, inclusief informatie, al of niet beschermbaar, die worden gegenereerd door het betreffende project. Dergelijke resultaten omvatten aan het auteursrecht gerelateerde rechten, ontwerprechten, octrooirechten, of soortgelijke vormen van bescherming (hierna „foreground” genoemd). Gezamenlijk tot stand gebrachte foreground behoort toe aan alle deelnemers die eraan hebben bijgedragen, als hun afzonderlijke bijdragen niet kunnen worden vastgesteld. Tenzij anders overeengekomen, mag ieder van deze deelnemers dergelijke gezamenlijk ontwikkelde foreground kosteloos gebruiken in het eigen bedrijf en in later onderzoek. Voortbrengers van foreground dienen redelijke stappen te ondernemen om deze te beschermen, met name door octrooien aan te vragen. Indien dergelijke stappen niet worden ondernomen door de voortbrenger of andere deelnemers aan de ITD, kan de gemeenschappelijke onderneming zelf, met toestemming van de voortbrenger en via de betreffende ITD-stuurgroep, bescherming aanvragen. 4. De voorwaarden betreffende toegangsrechten en licenties tussen juridische entiteiten die een subsidieovereenkomst hebben gesloten met de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky worden bepaald in de subsidieovereenkomst: met betrekking tot background en foreground voor het voltooien van de projecten, met betrekking tot foreground voor gebruik in onderzoek en met betrekking tot benodigde background om foreground te kunnen gebruiken voor gebruik in onderzoek. 5. De juridische entiteiten die een subsidieovereenkomst hebben gesloten met de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky maken informatie openbaar die te maken heeft met foreground en verspreiden foreground onder in de subsidieovereenkomst gestelde voorwaarden en met inachtneming van de nodige vertrouwelijkheidswaarborgen. Artikel 24 Wijziging van de statuten 1. Elk lid van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky kan bij de raad van bestuur een initiatief tot wijziging van deze statuten indienen. 2. De in lid 1 bedoelde initiatieven worden na goedkeuring door de raad van bestuur als ontwerp-wijziging aan de Commissie voorgelegd, die ze, zo nodig, aanneemt. 3. Wijzigingen die de essentiële elementen van deze statuten betreffen, en met name wijzigingen in de artikelen 3, 4, 6, 7, 12, 13, 21, 24 en 25, worden evenwel aangenomen overeenkomstig artikel 172 van het Verdrag. Artikel 25 Liquidatie en ontbinding 1. Aan het einde van de in artikel 1, lid 1, van deze verordening bedoelde periode, of na wijziging van deze verordening overeenkomstig artikel 11, lid 2 van deze verordening, wordt de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky ontbonden. 2. Voor de uitvoering van de procedure tot ontbinding van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky, benoemt de raad van bestuur een of meer liquidateurs die handelen volgens de door de raad van bestuur verstrekte instructies. 3. Wanneer de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky wordt ontbonden, geeft zij alle praktische hulpmiddelen die haar overeenkomstig de gastheerschapsovereenkomst door het gastland ter beschikking waren gesteld, aan het gastland terug. 4. Wanneer alle praktische hulpmiddelen zijn behandeld op de wijze bedoeld in lid 3, worden alle verdere activa gebruikt ter dekking van de verplichtingen van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky en de ontbindingskosten. Elk overschot wordt verdeeld over de op het moment van de ontbinding bestaande leden in verhouding tot hun werkelijke bijdrage aan de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky. Elk overschot voor de Gemeenschap wordt overgedragen naar de begroting van de Commissie. 5. Overblijvende activa worden verdeeld over de op het moment van de ontbinding bestaande leden in verhouding tot hun werkelijke totale bijdragen aan de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky. 6. Er wordt een ad-hocprocedure ingesteld om het adequate beheer te verzekeren van elke subsidieovereenkomst en elk contract voor diensten en leveringen met een langere duur dan de duur van de gemeenschappelijke onderneming Clean Sky. (1) PB L 64 van 2.3.2007, blz. 1. (2) Deze kostenverdeling komt overeen met wat gebruikelijk is bij O&O-projecten in de luchtvaartindustrie, waar de grootste hoeveelheid werk en het grootste investeringsrisico worden gedragen door de grootste participanten. (3) Deze verdeling is verkregen door van onder af te werken („bottom-up”), waarbij de budgettaire vereisten van de afzonderlijke ITD’s en de technology evaluator zijn afgezet tegen hun technische doelstellingen.