*****

AANBEVELING VAN DE COMMISSIE

van 14 februari 1990

inzake de transparantie van de bankvoorwaarden die van toepassing zijn op grensoverschrijdende financiële transacties

(90/109/EEG)

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE

GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap, inzonderheid op artikel 155,

Overwegende dat de opheffing van economische belemmeringen in de Gemeenschap en de vorderingen op het gebied van monetaire samenwerking en samenwerking op het gebied van het bankwezen, die mede te danken zijn aan de in het kader van de Europese Akte vastgestelde richtlijnen, logischerwijs moeten leiden tot een toename van de aankopen van goederen en diensten in andere Lid-Staten en een grotere mobiliteit van de burgers, inzonderheid van werknemers, toeristen en gepensioneerden;

Overwegende dat door dit vrije verkeer van burgers en produkten het aantal grensoverschrijdende financiële transacties en het aantal personen dat hiervan gebruik maakt, zal worden verveelvoudigd;

Overwegende dat de internationale systemen voor overmakingen veel ingewikkelder zijn dan de nationale systemen, aangezien bij internationale transacties een of meer bemiddelende instellingen betrokken zijn, verschillende clearingstelsels worden gebruikt in landen die niet dezelfde munteenheid hebben, en een omwisseling van de ene valuta in de andere moet plaatsvinden;

Overwegende dat de complexiteit de inzet van hoger geschoold personeel en de uitvoering van meer controles dan voor nationale overmakingen noodzakelijk maakt; dat daardoor de prijs en de duur van grensoverschrijdende financiële transacties aanzienlijk toenemen en dat het derhalve van belang is dat de gebruikers ervan hierover van tevoren duidelijk worden ingelicht;

Overwegende dat op gemeenschappelijke transparantieprincipes gebaseerde gedragsregels betreffende de te verstrekken inlichtingen en de inhoud van de afrekening van de grensoverschrijdende financiële transactie de instellingen die dergelijke transacties verrichten ertoe kunnen brengen hun kosten nauwkeuriger te ramen en hun overdrachtsmethoden zoveel mogelijk te rationaliseren;

Overwegende dat, aangezien de keuze van de middelen voor de voorlichting van de clientèle van het commerciële beleid van de bankinstellingen afhangt, het niet wenselijk is te deze uniforme en bindende regels vast te stellen;

Overwegende dat een maatstaf voor de snelheid waartegen een transactie wordt uitgevoerd, essentieel is om de voor grensoverschrijdende transacties gevraagde prijzen te kunnen beoordelen en om het vertrouwen van degenen die overmakingen of betalingen verrichten of ontvangen, te behouden;

Overwegende dat het wenselijk is bepaalde nationale diensten te specialiseren in de behandeling van klachten betreffende grensoverschrijdende financiële transacties die bijzondere aandacht verdienen omdat er in verscheidene Lid-Staten gevestigde instellingen bij zijn betrokken;

Overwegende dat, ook al bestaan er in verscheidene Lid-Staten dwingende wettelijke bepalingen inzake de transparantie van de bankvoorwaarden, het niet dienstig lijkt deze Lid-Staten te verzoeken hun wetgeving te wijzigen om er voorschriften in op te nemen die uitsluitend grensoverschrijdende transacties betreffen; dat dit in nog sterkere mate geldt voor de Lid-Staten die een transparantiewetgeving hebben welke van toepassing is op de gehele dienstensector en niet alleen op de bankdiensten;

Overwegende dat er ook Lid-Staten zijn die samenwerkingsprocedures wensen te behouden welke nuttig zijn gebleken om de betrekkingen tussen financiële instellingen en gebruikers te verbeteren; Overwegende dat een aanbeveling die de bevoegde autoriteiten in staat stelt de medewerking van de betrokken instellingen op vrijwillige basis te verkrijgen, een geschikt instrument is om te bereiken dat een gedragsverandering plaatsvindt en dat wordt gezocht naar nieuwe structuren om de kosten van grensoverschrijdende financiële transacties in een kader van vrije mededinging te verminderen,

BEVEELT AAN:

1. erop toe te zien dat de instellingen die grensoverschrijdende financiële transacties in de zin van deze aanbeveling verrichten, de in de bijlage opgenomen principes toepassen;

2. de Commissie uiterlijk op 30 september 1990 de benaming en het adres van de instanties die zijn bedoeld in punt 2 van het zesde in de bijlage genoemde principe, mee te delen.

Gedaan te Brussel, 14 februari 1990.

Voor de Commissie

Leon BRITTAN

Vice-Voorzitter

BIJLAGE

PRINCIPES BETREFFENDE DE TRANSPARANTIE VAN DE BANKVOORWAARDEN DIE VAN TOEPASSING ZIJN OP GRENSOVERSCHRIJDENDE FINANCIËLE TRANSACTIES

ALGEMEEN

De in de aanbeveling bedoelde principes moeten leiden tot meer duidelijkheid in de inlichtingen en de factureringsregels welke de betrokken instellingen verstrekken over, respectievelijk toepassen op grensoverschrijdende financiële transacties zoals hieronder gedefinieerd.

Deze principes gelden voor alle categorieën cliënten van de betrokken instellingen, maar sluiten niet uit dat een instelling voor bepaalde cliënten gunstigere voorwaarden toepast, wegens bij voorbeeld de omvang van de door hen verrichte transactie, respectievelijk transacties.

De betrokken instellingen, hierna »instellingen" genoemd, zijn alle rechtspersonen, en met name de kredietinstellingen en postdiensten, die aanbieden grensoverschrijdende overmakingen te verrichten of te vergemakkelijken. Voor de doeleinden van deze aanbeveling worden bijkantoren van instellingen beschouwd als »instellingen".

Onder grensoverschrijdende financiële transacties worden verstaan: overmakingen, zoals hieronder gedefinieerd, wanneer de instelling van de opdrachtgever en de instelling van de begunstigde in verschillende Lid-Staten zijn gevestigd.

Onder overmaking wordt verstaan: de volledige overdracht van in ecu of in een valuta die in een van de Lid-Staten wettig betaalmiddel is luidende gelden van de opdrachtgever aan een begunstigde die al dan niet houder is van een rekening bij een in een andere Lid-Staat gevestigde instelling.

Onder transferopdracht wordt verstaan: de schriftelijke, mondelinge of elektronische aanwijzing waarbij een instelling opdracht wordt gegeven een rekening te crediteren, een geldbedrag ter beschikking van een bepaalde persoon te houden, of een opdracht door een andere instelling te doen uitvoeren.

Onder opdrachtgever wordt verstaan: de gever van de initiële transferopdracht.

Onder begunstigde wordt verstaan: de persoon voor wie de gelden zijn bestemd en die deze moet ontvangen in een andere Lid-Staat dan die waar de initiële transferopdracht werd gegeven, door creditering van zijn rekening of door toezending van een kennisgeving waarmee hij uitkering van de gelden kan verkrijgen.

EERSTE PRINCIPE

Elke instelling zou haar clientèle gemakkelijk verstaanbare en gemakkelijk toegankelijke informatie over grensoverschrijdende financiële transacties moeten verschaffen.

Een van de methoden van toepassing van dit principe zou kunnen zijn:

- affichering of een andere permanente wijze van informatie waarmee de aandacht wordt gevestigd op de kosten en termijnen van alle grensoverschrijdende financiële transacties en waarmee de clientèle wordt aangespoord inlichtingen in te winnen;

- standaardinformatie (in de vorm van een affiche, een brochure, een folder of enig ander geschikt middel) waarin het bedrag of in voorkomend geval het percentage wordt vermeld van de provisies en kosten van de instelling zelf voor elk van de verrichtingen die in rekening kunnen worden gebracht aan de opdrachtgever of aan de begunstigde bij de uitvoering van een grensoverschrijdende financiële transactie, evenals bepalingen inzake valuteringsdata, indien noodzakelijk;

- voorts zou aan de opdrachtgever desgevraagd meer specifieke informatie (in de vorm van een brochure, een folder of een ander geschikt middel) over de voorwaarden waartegen de instelling zijn opdrachten wil uitvoeren, en ook een raming van de kosten en de termijnen die in verband met deze verschillende voorwaarden bij de bemiddelende banken zijn te verwachten, moeten worden verstrekt.

TWEEDE PRINCIPE

In de afrekening van een grensoverschrijdende financiële transactie zou de instelling ten behoeve van haar cliënt een specificatie van de door haar gefactureerde provisies en kosten alsmede de toegepaste wisselkoers moeten vermelden.

Een van de methoden van toepassing van dit principe zou kunnen zijn:

De instelling specificeert in een afrekening of enig ander aan haar cliënt toegezonden of overhandigd document, ongeacht of deze cliënt de opdrachtgever of de begunstigde is, duidelijk:

- de wisselkoers die is toegepast om het in de opdracht vermelde bedrag in buitenlandse valuta om te zetten,

- het bedrag van de door de instelling geïnde of gefactureerde provisie(s),

- de lijst en het bedrag van de op de transactie geheven belastingen,

- het bedrag en de aard van de ten laste van de cliënt komende kosten,

- het bedrag en de aard van elke verdere facturering. DERDE PRINCIPE

1. Onverminderd de mogelijkheid voor de opdrachtgever om voor een andere verdeling van provisies en kosten te kiezen, zou de instelling van de opdrachtgever haar cliënt, wanneer deze zijn opdracht geeft, ervan in kennis moeten stellen:

- dat de door haar geïnde provisies en kosten voor het doorgeven van deze opdracht ten laste van de opdrachtgever kunnen blijven, dan wel de begunstigde kunnen worden aangerekend;

- dat de provisies en kosten, die eventueel door de instelling van de begunstigde in rekening worden gebracht aan haar cliënt wanneer zij de gelden ter beschikking stelt, ten laste van de laatstgenoemde kunnen blijven dan wel de opdrachtgever kunnen worden aangerekend.

2. In geval de opdrachtgever zijn instelling uitdrukkelijk heeft gevraagd de begunstigde met exact het in de transferopdracht vermelde bedrag te crediteren, wordt de instellingen aanbevolen een overdrachtmethode te gebruiken waarmee dit resultaat kan worden bereikt, en vóór het begin van de overdracht de opdrachtgever te informeren over het extra bedrag dat hem zal worden gefactureerd, met dien verstande, dat dit slechts een niet bindende raming is, behalve in gevallen waarin de betrokken instelling een forfaitaire vergoeding verlangt.

Een van de methoden van toepassing van dit principe zou kunnen zijn:

Verstrekking aan de opdrachtgever die wenst dat de begunstigde met een exact bedrag wordt gecrediteerd, van voorafgaande informatie die is gebaseerd hetzij op een forfaitaire berekening, hetzij op een raming, waarbij zou kunnen worden uitgegaan van het gemiddelde van de door de instellingen van het land van de begunstigde ingehouden provisies en kosten wanneer gegevens die een meer nauwkeurige beoordeling mogelijk maken niet beschikbaar zijn. In geval het geraamde bedrag lager zou blijken te zijn dan het bedrag van de werkelijk verschuldigde provisies en kosten, zou het verschil tussen deze beide bedragen alleen in rekening kunnen worden gebracht aan de opdrachtgever.

VIERDE PRINCIPE

1. Behoudens andersluidende aanwijzingen betreffende deze termijn en afgezien van gevallen van overmacht, zou elke bemiddelende instelling de transferopdrachten binnen twee werkdagen na ontvangst van de bij de opdracht gevoegde gelden moeten behandelen, dan wel, indien zij dit weigert of een vertraging verwacht, de instelling waarvan de opdracht afkomstig is en, indien dit niet dezelfde is, de instelling van de opdrachtgever hiervan in kennis moeten stellen.

2. De opdrachtgever zou de terugbetaling van een deel van de overdrachtskosten moeten kunnen verkrijgen wanneer zijn opdracht met vertraging wordt uitgevoerd.

Een van de methoden van toepassing van dit principe zou kunnen zijn:

Na het verstrijken van een termijn van twee werkdagen zou de instelling van de opdrachtgever aan de instelling van de begunstigde of aan een bemiddelende instelling het bedrag van de transferopdracht moeten betalen, tenzij de instelling van de begunstigde, of een bemiddelende instelling, binnen twee werkdagen na ontvangst van de transferopdracht kennis geeft van haar weigering de ontvangen opdracht uit te voeren.

Indien de ontvangende instelling niet de instelling van de begunstigde is en indien zij geen kennis heeft gegeven van haar weigering, zou zij binnen een zelfde termijn van twee werkdagen na de ontvangst van de bij de transferopdracht gevoegde gelden, ter intentie van de instelling van de begunstigde of van een bemiddelende instelling, een nieuwe transferopdracht moeten geven met de nodige aanwijzingen om op passende wijze gevolg te geven aan de overmaking.

VIJFDE PRINCIPE

1. De instelling van de begunstigde zou uiterlijk op de werkdag volgende op de ontvangst van de bij een overmakingsopdracht gevoegde gelden moeten voldoen aan de uit die opdracht voortvloeiende verplichtingen, tenzij in die opdracht een latere uitvoeringsdatum is vermeld.

2. Indien de instelling van de begunstigde niet in staat is de ontvangen opdracht binnen de in punt 1 gestelde termijn uit te voeren, zou zij de instelling waarvan de opdracht afkomstig is alsmede de instelling van de opdrachtgever indien dit niet dezelfde is, zo spoedig mogelijk in kennis moeten stellen van haar redenen voor niet-uitvoering of vertraagde uitvoering.

ZESDE PRINCIPE

1. Elke instelling die aan een grensoverschrijdende financiële transactie deelneemt, zou in staat moeten zijn klachten van de opdrachtgever of de begunstigde over de uitvoering of de afrekening van de transactie snel te behandelen.

2. Indien de instelling weigert aan een klacht gevolg te geven of indien binnen een termijn van drie maanden geen antwoord is gegeven, kunnen de klagers een beroep doen op een van de instanties van de Lid-Staten waar gebruikers klachten kunnen indienen. Een lijst en de adressen van de nationale instanties zouden op verzoek beschikbaar moeten zijn bij alle instellingen die grensoverschrijdende financiële transacties uitvoeren. Een van de methoden van toepassing van dit principe zou kunnen zijn:

De behandeling van klachten wordt opgedragen aan instanties die onafhankelijk zijn van de betrokken partijen en die deel uitmaken van:

- de overheidssector (een ministerieel departement),

- de centrale bank,

- een gespecialiseerde instantie zoals de ombudsman,

- een contactcommissie bestaande uit vertegenwoordigers van de banken en van de gebruikers.