BESCHIKKING VAN DE COMMISSIE van 3 juni 1998 betreffende de artikelen 51, 114, 117 en 119 van wet nr. 25/93 van de regio Sicilië houdende buitengewone maatregelen ten behoeve van de werkgelegenheid in Sicilië (kennisgeving geschied onder nummer C(1998) 1713) (Slechts de tekst in de Italiaanse taal is authentiek) (Voor de EER relevante tekst) (1999/99/EG)

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, inzonderheid op artikel 93, lid 2, eerste alinea,

Na de belanghebbenden overeenkomstig genoemd artikel te hebben aangemaand hun opmerkingen te maken,

Overwegende hetgeen volgt:

I

(1) Bij brief nr. 3416 van 2 mei 1997 (1) heeft de Commissie de Italiaanse regering in kennis gesteld van haar besluit de procedure van artikel 93, lid 2, van het Verdrag in te leiden met betrekking tot steunmaatregelen uit hoofde van de artikelen 51, 114, 117 en 119 van wet nr. 25/93 van de regio Sicilië. In deze brief verzocht de Commissie de Italiaanse regering en de andere belanghebbenden binnen één maand na de kennisgeving van de brief respectievelijk de bekendmaking ervan haar hun opmerkingen kenbaar te maken.

II

(2) De Italiaanse regering heeft haar opmerkingen ingediend bij brieven van de permanente vertegenwoordiging nr. 4319 van 30 juni 1997, nr. 6799 van 10 oktober 1997, nr. 7072 van 22 oktober 1997 en van 6 mei 1998.

De Commissie heeft noch van de overige lidstaten noch van andere belanghebbenden opmerkingen ontvangen.

III

(3) De in de brief van 2 mei 1997 bedoelde steunmaatregelen worden hieronder opgesomd.

(4) Bij artikel 51 van wet nr. 25/93 van de regio Sicilië wordt de in de regionale wet nr. 36/91 vastgestelde steunregeling ten gunste van coöperaties voor een bedrag van 24 miljard ITL (12,7 miljoen ECU) gefinancierd. In deze regeling is de volgende steun vastgelegd:

a) in artikel 8, eerste alinea, subsidies ten gunste van coöperatieve ondernemingen ten belope van 50 % van de in aanmerking komende investeringskosten, met een maximum van 150 miljoen ITL (ca. 78 000 ECU);

b) in artikel 8, tweede alinea, leningen tegen een rente van 4 % ten gunste van coöperatieve ondernemingen voor het bedrag van de investeringsuitgaven dat niet door de in artikel 8, eerste alinea, vastgestelde subsidies wordt gedekt.

Deze steun kan worden verleend voor investeringen in de bouw, de modernisering, de uitbreiding en de ontwikkeling van productie-initiatieven, voor het behoud en de schepping van arbeidsplaatsen. In aanmerking komen uitgaven betreffende werktuigen en machines. De maximum steunintensiteit mag niet hoger zijn dan de maximumintensiteit die is vastgesteld voor de regio Sicilië (2) op basis van de grootte en de ligging van de onderneming.

c) in artikel 14, eerste alinea, leningen tegen een rente van 4 % met een looptijd van maximaal 24 maanden, voor de financiering van werkkapitaal;

d) in artikel 14, tweede alinea, leningen tegen een rente van 4 % (looptijd 15 jaar waaronder een aflossingsvrije periode van twee jaar) en leasing tegen een rente van 7,5 %. In aanmerking komen dezelfde soort investeringen en uitgaven als die van artikel 8, eerste en tweede alinea.

(5) Bij artikel 114 van de regionale wet nr. 25/93 wordt het IRCAC (Istituto regionale per il credito alle cooperative) gemachtigd aan coöperaties in de sectoren hoteltoerisme en plattelandstoerisme de in artikel 14, tweede alinea, van de regionale wet nr. 36/91 vastgestelde leningen met rentesubsidie te verstrekken, teneinde deze in staat te stellen aan hun regelmatige geldelijke verplichtingen te voldoen jegens zowel nationale en regionale overheidsinstellingen als kredietinstellingen. Deze maatregel is beperkt tot vóór 30 juni 1993 aangegane schulden.

(6) Deze bepaling geldt ook voor de ondernemingen in de sectoren recreatie en sport die op grond van regionale wetten leningen hebben aangegaan en door de vermindering van het aantal toeristen in financiële moeilijkheden verkeren.

(7) Artikel 117 is een wijziging van een bij regionale wet nr. 46/67 ingestelde steunregeling, en voorziet in subsidies van 20 % van de gedragen kosten, ter bevordering van het vervoer van toeristen met chartervluchten, welke bestemd zijn voor toeroperators die vliegtuigen huren voor het vervoer van toeristen naar Sicilië.

(8) Tevens is ten gunste van Italiaanse en buitenlandse reisbureaus voorzien in subsidies van 20 % van de gedragen kosten voor het vervoer van toeristen volgens de formule van de pakketreizen, alsmede door middel van trein en schip.

(9) De toepassingsvoorwaarden zijn nader uiteengezet in de circulaire van de regio Sicilië nr. 15353 van 14 oktober 1993 en in het aanvraagformulier voor deze subsidies. Deze subsidies worden uitsluitend verleend wanneer de vervoerde toeristen ten minste zes nachten in Sicilië doorbrengen. De toeroperators en de reisbureaus moeten de overheidsdiensten de naam mededelen van het toeristische bedrijf waar de toerist verblijft. De bevoegde autoriteiten moeten in de overeenkomsten met de toeroperators garanties bedingen waardoor de aan toeristen aangerekende tarieven worden verminderd met een bedrag dat overeenstemt met de betaalde subsidie.

De toeroperators en de reisbureaus moeten de nodige bewijsstukken overleggen om de overheidsdiensten in staat te stellen voor het passagiersvervoer de eenheidsprijs te controleren (factuur voor de kosten van het gebruikte vervoermiddel, aantal vervoerde passagiers enz.). Tevens moeten zij de nodige bewijsstukken overleggen opdat de overheidsdiensten kunnen nagaan of de betaalde subsidies geleid hebben tot een dienovereenkomstige vermindering van de aan de toeristen aangerekende tarieven. De toeroperators en de reisbureaus dienen het initiatief van de regio Sicilië ook bekend te maken in hun reclamemateriaal, door de toeristen te informeren over de voordelen die zij kunnen krijgen.

(10) De voor deze regeling uitgetrokken middelen bedragen jaarlijks 15 miljard ITL (7,7 miljoen ECU).

(11) Artikel 119 voorziet in leningen tegen een rente van 4 % voor reisbureaus en andere bedrijven die op onregelmatige basis wegvervoersdiensten verrichten. De leningen zijn bestemd voor de financiering van het werkkapitaal en zijn beperkt tot 150 miljoen ITL. Tevens is voorzien in een aanvullende garantie van de regio.

De voor de jaren 1993, 1994 en 1995 uitgetrokken middelen bedragen 3 miljard ITL.

Bij brief nr. 4319 van 30 juni 1997 hebben de bevoegde autoriteiten de Commissie medegedeeld dat de in de betrokken bepaling neergelegde regeling bij wet nr. 33/96 van de regio Sicilië was afgeschaft en dat voordien geen enkele steun was toegekend. Derhalve is de met betrekking tot deze regeling ingeleide procedure zonder voorwerp geraakt.

IV

(12) De op basis van artikel 51 van de regionale wet nr. 25/93 geherfinancierde subsidies voor coöperatieve ondernemingen, zoals gewijzigd bij artikel 114 van dezelfde wet, vallen onder artikel 92, lid 1, van het EG-Verdrag.

(13) Deze steun wordt verleend aan ondernemingen die in bepaalde gebieden van Italië werkzaam zijn, waardoor zij worden bevoordeeld ten opzichte van elders gevestigde ondernemingen.

(14) De steun vervalst de mededinging voorzover de financiële positie en de actiemogelijkheid van de begunstigde ondernemingen worden versterkt ten opzichte van hun concurrenten die geen steun ontvangen. Voorts beïnvloedt de steun het intracommunautaire handelsverkeer ongunstig, telkens wanneer dergelijke gevolgen zich binnen het kader ervan voordoen.

Met name vervalst deze steun de mededinging en beïnvloedt hij het handelsverkeer tussen de lidstaten ongunstig, wanneer de begunstigde ondernemingen een deel van hun productie uitvoeren naar andere lidstaten; zelfs wanneer deze ondernemingen niet uitvoeren, wordt de nationale productie bevoordeeld daar in andere lidstaten gevestigde ondernemingen minder kans krijgen hun eigen producten naar de Italiaanse markt uit te voeren (3).

(15) Voorts wordt het handelsverkeer beïnvloed, doordat de steun ook gevolgen heeft voor de beslissingen over de vestiging van de begunstigde ondernemingen. Doordat de steun de ondernemingen ertoe aanzet zich in regio's te vestigen waarvoor subsidies gelden of van de ene lidstaat naar een andere te verhuizen, wijzigen de productie op de nieuwe vestigingsplaats en het feit dat vandaaruit goederen naar elders worden geleverd de handelsstromen tussen de lidstaten.

(16) Uit het voorafgaande volgt, dat de krachtens de regeling van regionale wet nr. 36/91 toegekende steun, die werd geherfinancierd op basis van artikel 51 van wet nr. 25/93 en gewijzigd bij artikel 114 van wet nr. 25/93, binnen de werkingssfeer van artikel 92, lid l, valt. Derhalve is deze steun onverenigbaar met de gemeenschappelijke markt, tenzij hij in aanmerking komt voor een van de in het Verdrag voorziene uitzonderingen. Bovendien is hij onwettig daar hij ondanks de opschortende werking van artikel 93, lid 3, door de Italiaanse regering ten uitvoer is gelegd alvorens de Commissie zich hierover heeft kunnen uitspreken.

(17) Wat betreft de in artikel 51 van wet nr. 25/93 neergelegde herfinanciering, van de bij regionale wet nr. 36/91 ingevoerde regeling alsmede de in artikel 114 van wet nr. 25/93 neergelegde wijziging van één van de maatregelen van die regeling werd de inleiding van de procedure in hoofdzaak gerechtvaardigd wegens het gebrek aan gegevens over de basisregeling. Uit de door de bevoegde autoriteiten verstrekte aanvullende inlichtingen kon worden afgeleid dat de bij wet nr. 36/91 ingevoerde regeling in april 1991 bij de Commissie was aangemeld en door haar was goedgekeurd (4). Uit de inlichtingen waarover de Commissie thans beschikt kunnen de volgende conclusies worden getrokken.

(18) Wat betreft de herfinanciering van de steun voor productieve investeringen, bedoeld in artikel 8, eerste en tweede alinea, en artikel 14, tweede alinea, van wet nr. 36/91, bevestigt de Commissie haar goedkeuring uit 1991. Aangezien Sicilië ten opzichte van de rest van de Gemeenschap met bijzonder ernstige problemen kampt, komt het in aanmerking voor de uitzondering van artikel 92, lid 3, onder a) (5). De uitvoeringsbepalingen van deze steun zijn in overeenstemming met de communautaire voorschriften inzake toegestane investeringen en uitgaven en toepasselijke maximumintensiteit. Derhalve kan voor de betrokken steun de uitzondering worden toegepast van artikel 92, lid 3, onder a), daar het gaat om een steunmaatregel ter bevordering van de economische ontwikkeling van een streek waarin de levensstandaard abnormaal laag is en waarin een ernstig gebrek aan werkgelegenheid heerst.

(19) Wat betreft de herfinanciering van de in artikel 14, eerste alinea, van wet nr. 36/91 bedoelde steun voor de financiering van werkkapitaal, heeft de Italiaanse regering de bezwaren van de Commissie bij de inleiding van de procedure, niet betwist. Destijds had de Commissie opgemerkt dat deze steun exploitatiesteun was en niet voldeed aan de voorwaarden van de mededeling van de Commissie van 1988 (6) inzake de wijze van toepassing van artikel 92, lid 3, onder a) en c), op regionale steunmaatregelen, omdat hij niet in de tijd beperkt en degressief was en niet beoogde structurele handicaps weg te nemen. Deze feiten werden niet ontkend.

(20) Dezelfde overwegingen gelden voor de in artikel 114 van wet nr. 25/93 neergelegde toekenning van de in artikel 14, tweede alinea, van wet nr. 36/91 bedoelde leningen aan ondernemingen uit de sectoren hoteltoerisme en plattelandstoerisme, om deze in staat te stellen hun schulden aan nationale en regionale overheidsinstellingen en aan de kredietinstellingen te voldoen. De bevoegde autoriteiten hebben niet betwist, dat deze maatregel het karakter van exploitatiesteun had en dat hij niet degressief was. Aangezien deze steun voorts betrekking had op reeds gedane uitgaven, zette hij niet aan tot bijkomende investeringen.

(21) In haar mededeling betreffende de de-minimis-steun (7) heeft de Commissie bepaald dat het plafond van 100 000 ECU over een periode van drie jaar een drempel vormde waarbeneden artikel 92, lid 1, van het Verdrag niet behoefde te worden toegepast, zodat steunmaatregelen die hieraan voldoen niet langer overeenkomstig artikel 93, lid 3, vooraf moeten worden aangemeld.

De Commissie heeft echter voorwaarden vastgesteld voor de toepassing van deze regel, met name om te verzekeren dat wanneer aan eenzelfde begunstigde steun wordt verleend krachtens verschillende maatregelen waarop de de-minimisregel van toepassing is, het totale steunbedrag niet de vastgestelde drempel overschrijdt en dat wanneer steun in een andere vorm dan een subsidie wordt verleend, deze wordt omgezet in een subsidie-equivalent. De de-minimisregel is voornamelijk van belang voor KMO's, maar is van toepassing ongeacht de omvang van de begunstigde onderneming.

(22) Bijgevolg is de steun van artikel 14, eerste alinea, van wet nr. 36/91 alsmede de steun verleend op grond van de bij artikel 114 van wet nr. 25/93 vastgestelde wijziging van artikel 14, tweede alinea, van wet nr. 36/91 niet in overeenstemming met de communautaire voorschriften betreffende exploitatiesteun. Deze steun komt niet in aanmerking voor één van de vastgestelde uitzonderingen en is derhalve onverenigbaar met het Verdrag voor het gedeelte dat niet onder de toepassing van de de-minimisregel valt.

V

(23) Met betrekking tot de in artikel 117 van wet nr. 25/93 vastgestelde maatregel, hebben de Italiaanse autoriteiten de Commissie de volgende opmerkingen doen toekomen.

(24) In de eerste plaats stellen zij dat de maatregel niet discrimineert op basis van nationaliteit of wat betreft de gebruikte vervoerswijze. Zowel Italiaanse als buitenlandse reisbureaus en toeroperators kunnen immers steun ontvangen en dit voor alle wijzen van vervoer. Derhalve zijn de Italiaanse autoriteiten van mening dat er op die punten geen gevolgen voor de mededinging kunnen zijn.

(25) In de tweede plaats stellen zij dat de rechtstreekse begunstigden van de subsidies de consumenten zijn, dat wil zeggen de toeristen zelf, aangezien de wet de toeroperators en reisbureaus verplicht de tarieven die zij voor het vervoer aanrekenen te verminderen met een bedrag dat gelijk is aan de door de regio betaalde subsidie, zodat hun subsidies volledig aan hun klanten worden doorgegeven. De toeroperators en reisbureaus handelen dus louter als tussenpersonen daar zij geen enkel deel van de door hen van de regio ontvangen subsidie voor zichzelf kunnen houden.

(26) Derhalve stellen de Italiaanse autoriteiten dat, ofschoon de maatregel ongetwijfeld ernaar streeft toeristen naar Sicilië te lokken, de betrokken subsidies enkel onrechtstreekse gevolgen hebben die gespreid zijn over de gehele toeristische sector en de algemene economie van het eiland. Dergelijke voordelen, die op zich onrechtstreeks, verspreid en niet kwantificeerbaar zijn, vallen volgens de Italiaanse autoriteiten niet onder artikel 92, lid 1, van het Verdrag.

(27) De Italiaanse autoriteiten hebben ook de volgende inlichtingen verschaft over de toeristische sector in Sicilië, die huns inziens behoefte aan dergelijke maatregelen heeft om de ontwikkeling van de sector te ondersteunen:

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

(28) Voorts beschikt de Commissie ook over de volgende bijkomende gegevens betreffende de regio Sicilië.

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

(29) In 1996 bedroeg de productiviteit in de Mezzogiorno (waartoe Sicilië behoort) 76,6 % van die in Midden- en Noord-Italië. De benutting van de infrastructuur in Sicilië bedroeg in 1995 69,3 % van de nationale index (Italië = 100). Het werkloosheidscijfer was 24 % in 1996, met een jeugdwerkloosheid van 60,1 %. Inzake opleiding maken de in de Mezzogiorno georganiseerde opleidingscursussen slechts 22 % uit van het nationale totaal.

(30) Wat betreft de aard van de steun merkt de Commissie in de eerste plaats op dat

a) de maatregel kan worden beschouwd als niet-discriminerend, in de door de Italiaanse autoriteiten aangevoerde zin, daar er geen gevolgen zullen zijn voor de mededinging, noch voor de reisbureaus, noch inzake de gebruikte vervoerswijze;

b) gelet op de inrichting van de regeling, de rechtstreekse gevolgen van de steun in de vorm van financiële voordelen daadwerkelijk door de reisbureaus en toeroperators aan de consumenten worden doorgegeven, wat betekent dat deze marktdeelnemers geen rechtstreeks financieel voordeel uit de steun verkrijgen.

Onverminderd de opmerkingen onder a) en b) heeft de maatregel echter tot doel en ten gevolge dat toeristen worden aangemoedigd Sicilië te bezoeken. De toeroperators hebben derhalve een onrechtstreeks voordeel, doordat de betrokken subsidies een stijging van de vraag mogelijk maken.

(31) De Commissie deelt de opvatting van de Italiaanse regering dat de gevolgen van het verkregen voordeel onrechtstreeks, verspreid en niet-kwantificeerbaar zijn, doch zij meent dat dit binnen het toepassingsgebied van artikel 92, lid 1, valt. De steun komt immers enkel ten goede aan ondernemingen die in bepaalde gebieden werkzaam zijn, zodat deze zich in een voordelige situatie bevinden omdat de steun niet wordt toegekend voor het vervoer van toeristen buiten die gebieden.

(32) Daar de steun invloed heeft op de keuze die toeristen zullen maken, wordt ook het handelsverkeer ongunstig beïnvloed. Voorzover de betrokken subsidies de toeristen ertoe aanzetten te kiezen voor een verblijf in de begunstigde gebieden, worden de communautaire toerismestromen gewijzigd. Bijgevolg vervalst de steun de mededinging en versterkt hij de financiële positie en de mogelijkheden van de begunstigde ondernemingen ten opzichte van concurrenten die de steun niet ontvangen. Telkens wanneer zulks gebeurt in het kader van het intracommunautaire handelsverkeer, voelen de concurrenten de gevolgen van de betrokken maatregelen.

(33) Gelet op het voorgaande is de Commissie van oordeel dat de betrokken steun binnen de werkingssfeer van artikel 92, lid 1, valt. Derhalve is de steun niet verenigbaar met de gemeenschappelijke markt tenzij hij in aanmerking komt voor één van de in het Verdrag voorziene uitzonderingen. De steun is ook onwettig, daar hij ondanks de opschortende werking van artikel 93, lid 3, in Italië ten uitvoer is gelegd alvorens de Commissie zich hierover heeft uitgesproken.

(34) Met het oog op de beoordeling van de verenigbaarheid van de steun moet de Commissie, zoals bij de inleiding van de procedure, er in de eerste plaats op wijzen dat de steun exploitatiesteun vormt. Toentertijd heeft de Commissie opgemerkt dat de maatregelen niet in overeenstemming waren met de communautaire voorschriften inzake exploitatiesteun, met name dat de steun beperkt in de tijd en degressief moet zijn en moet beogen structurele handicaps te verhelpen.

(35) De Commissie dient met de volgende bijkomende factoren rekening te houden. Gelet op de natuurlijke rijkdommen en het architecturale erfgoed van het eiland, kan de toeristische sector een belangrijke rol spelen bij de ontwikkeling van de economie van Sicilië, die één van de minder ontwikkelde streken van de Unie is in de zin van artikel 92, lid 3, onder a), van het Verdrag. Ingevolge een aantal structurele factoren, zoals de onderontwikkeling van de infrastructuur en het lage opleidingsniveau, is de toeristische sector in Sicilië nog niet ontwikkeld zoals dit zou moeten. Uit de cijfers die de Italiaanse autoriteiten hebben verschaft (zie tabel 2) blijkt dat in vergelijking met de vijf andere Italiaanse gebieden die door toeristen worden bezocht, Sicilië het minst ontwikkelde is in aantal bezoekers zowel per aantal inwoners (1,75 voor Sicilië en tussen 7,17 en 22,62 voor de andere gebieden) als per km2 (344 voor Sicilië en tussen 821 en 2 899 voor de overige regio's). Uit de cijfers blijkt ook, dat het aantal bezoekers sinds ten minste 1991 niet is gestegen en dat de toegevoegde waarde van de toeristische sector als onderdeel van de toegevoegde waarde van de economie als geheel in Sicilië veel lager is dan in Italië en in de overige toeristische gebieden van het land. Ten slotte is de gemiddelde verblijfsduur van toeristen in Sicilië (2,99 dagen) veel korter dan het gemiddelde voor het land als geheel (4,3 dagen).

(36) In het algemeen is de Commissie van mening dat ontwikkeling moet worden gebaseerd op een langetermijnpolitiek die in staat is om de infrastructuur die hiertoe nodig is te beïnvloeden. De betrokken maatregelen kunnen echter een nuttige aanvulling vormen op de structurele hervormingen. Enerzijds zijn de maatregelen enkel van toepassing indien de toerist ten minste zes nachten in Sicilië verblijft, zodat zij er in feite toe moeten leiden dat de verblijfsduur van toeristen wordt verlengd. Anderzijds, gelet op zowel de economische situatie van het eiland als de structurele tekortkomingen van de sector, is het nodig de inspanningen met het oog op de ontwikkeling van de toeristische mogelijkheden van de regio via de betrokken maatregelen tijdelijk te blijven ondersteunen. De ondersteuning van de vraag is een sleutelelement met het oog op de verbetering van de toeristische installaties, zodat de maatregelen een nuttige bijdrage kunnen leveren tot de verbetering van de infrastructuur en de ontwikkeling van de sector.

(37) Op basis van het voorafgaande is de Commissie van oordeel dat de betrokken steunmaatregelen, mits zij beperkt zijn in de tijd, verenigbaar zijn met de gemeenschappelijke markt, op grond van de uitzondering van artikel 92, lid 3, onder a). Wat de beperking in de tijd aangaat, is een periode van vijf jaar vanaf de datum waarop de procedure werd ingeleid passend. Derhalve wordt de datum waarop de regeling dient te worden beëindigd vastgesteld op 31 december 2002. Aangezien de regeling van kracht is sinds 1967 dient een eventuele verlenging of herfinanciering te worden uitgesloten,

HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING GEGEVEN:

Artikel 1

De herfinanciering en wijzigingen van de steunregeling voor coöperatieve ondernemingen, zoals neergelegd in de artikelen 51 en 114 van wet nr. 25/93 van de regio Sicilië, is onwettig voor het gedeelte dat niet onder de toepassing van de de-minimisregel valt, omdat zij ten uitvoer zijn gelegd alvorens de Commissie zich overeenkomstig artikel 93, lid 3, van het EG-Verdrag daarover heeft uitgesproken.

Artikel 2

De in artikel 51 van wet nr. 25/93 neergelegde herfinanciering van de steunmaatregelen van artikel 8, eerste en tweede alinea, en artikel 14, tweede alinea, van wet nr. 36/91 van de regio Sicilië, is op grond van de uitzondering van artikel 92, lid 3, onder a), van het EG-Verdrag verenigbaar met de gemeenschappelijke markt.

Artikel 3

De in artikel 51 van wet nr. 25/93 neergelegde herfinanciering van de steunmaatregelen van artikel 14, eerste alinea, van wet nr. 36/91 van de regio Sicilië, en de in artikel 114 van wet nr. 25/93 neergelegde wijziging van de steun van artikel 14, tweede alinea, zijn onverenigbaar met de gemeenschappelijke markt voor het gedeelte dat hoger is dan het in de de-minimisregel vastgelegde plafond van 100 000 ECU over een periode van drie jaar, aangezien de steunmaatregelen niet voor één van de uitzonderingen van artikel 92, leden 2 en 3, van het EG-Verdrag en artikel 61, leden 2 en 3, van de EER-overeenkomst in aanmerking komen.

Artikel 4

Italië neemt passende maatregelen om de in artikel 3 genoemde steun onverwijld te beëindigen wanneer het totale steunbedrag hoger is dan het plafond van de in dat artikel genoemde de-minimisregel.

Italië neemt ook maatregelen om de in de zin van artikel 3 onwettig betaalde steun terug te vorderen. Die terugbetaling geschiedt overeenkomstig de procedures en bepalingen van het nationale recht, met rente vanaf de steunverlening tot de terugbetaling, tegen een rentevoet gelijk aan de referentievoet die voor de berekening van het nettosubsidie-equivalent van regionale steun in Italië wordt gehanteerd.

Artikel 5

De in artikel 117 van wet nr. 25/93 van de regio Sicilië neergelegde steunregeling is onwettig omdat zij ten uitvoer is gelegd alvorens de Commissie zich overeenkomstig artikel 93, lid 3, van het EG-Verdrag daarover heeft uitgesproken.

De in de voorgaande alinea vermelde steunregeling is op grond van de uitzondering van artikel 92, lid 3, onder a), van het EG-Verdrag, verenigbaar met de gemeenschappelijke markt voor een periode van vijf jaar vanaf de datum waarop de procedure werd ingeleid. Deze periode loopt af op 31 december 2002. De regeling kan niet worden verlengd of geherfinancierd.

Artikel 6

Italië neemt passende maatregelen om vanaf 31 december 2002 een einde te maken aan de in artikel 5 bedoelde steun.

Artikel 7

Italië stelt de Commissie binnen twee maanden na de kennisgeving van deze beschikking in kennis van de maatregelen die zijn genomen om hieraan te voldoen.

Artikel 8

Deze beschikking is gericht tot de Italiaanse Republiek.

Gedaan te Brussel, 3 juni 1998.

Voor de Commissie

Karel VAN MIERT

Lid van de Commissie

(1) PB C 204 van 4. 7. 1997, blz. 10.

(2) Het betreft de maxima die zijn vastgesteld in de beschikking van de Commissie van 1 maart 1995 betreffende het stelsel van regionale steunmaatregelen in Italië (steunmaatregel N 40/95), PB C 184 van 18.7.1995, blz. 4.

(3) Arrest van 13 juli 1988, zaak 102/87 (SEB), Jurispr. 1988, blz. 4067.

(4) Steunmaatregel N 582/90, PB C 192 van 23.7.1991, blz. 2.

(5) Beschikking van de Commissie van 1 maart 1995 (steunmaatregel N 40/95).

(6) PB C 212 van 12. 8. 1988, blz. 2.

(7) PB C 68 van 6. 3. 1996, blz. 9.