BESLUIT VAN DE COMMISSIE

van 14 maart 2018

betreffende de faciliteit voor vluchtelingen in Turkije tot wijziging van Besluit C(2015) 9500 van de Commissie, wat betreft de bijdrage aan de faciliteit voor vluchtelingen in Turkije

(2018/C 106/05)

DE EUROPESE COMMISSIE,

Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 210, lid 2, en artikel 214, lid 6,

Overwegende hetgeen volgt:

Punt 6 van de Verklaring EU-Turkije van 18 maart 2016 stipuleerde dat de Unie tegen eind 2018 zou voorzien in extra financiering voor de faciliteit voor een bedrag van 3 miljard EUR, zodra het initieel aan de faciliteit voor vluchtelingen in Turkije vastgelegde bedrag van 3 miljard EUR bijna volledig zou zijn opgebruikt en mits aan de relevante voorwaarden zou zijn voldaan.

De vertegenwoordigers van de regeringen van de lidstaten bereikten op 3 februari 2016 een consensus op over een bestuurs- en voorwaardenkader voor de faciliteit voor vluchtelingen in Turkije tussen de EU-lidstaten en de Commissie.

De geleidelijke verstrekking van de steun is afhankelijk gesteld van de voortgezette uitvoering van de afspraken tussen de Europese Unie en de Republiek Turkije over de intensivering van de samenwerking ter ondersteuning van personen die onder een regeling voor tijdelijke bescherming vallen, en over migratiebeheer om de crisis gecoördineerd aan te pakken.

De individuele financiële bijdragen van de lidstaten moeten in de begroting van de Unie worden opgenomen als externe bestemmingsontvangsten overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder b), van Verordening (EU, Euratom) nr. 966/2012 van het Europees Parlement en de Raad (1) . Aangezien de Commissie krachtens artikel 317 van het Verdrag exclusief verantwoordelijk is voor de uitvoering van de begroting van de Unie, dient zij namens de Unie de bijdragecertificaten van de lidstaten te ontvangen. Elk bijdragecertificaat, uitgedrukt in EUR, stelt de Commissie in staat het relevante vastleggingskrediet na ontvangst van het certificaat beschikbaar te stellen, overeenkomstig artikel 7, lid 2, van Gedelegeerde Verordening (EU) nr. 1268/2012 van de Commissie (2) . De individuele bijdragecertificaten moeten worden gebaseerd op een enkel model, dat waar nodig aan specifieke behoeften kan worden aangepast.

HEEFT HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD:

Artikel 1

Besluit C(2015) 9500 van de Commissie wordt als volgt gewijzigd:

„Bij dit besluit wordt een coördinatiemechanisme ingesteld — de faciliteit voor vluchtelingen in Turkije (hierna „de faciliteit” genoemd) — om Turkije te helpen om te voldoen aan de behoeften inzake onmiddellijke humanitaire hulp en ontwikkeling van vluchtelingen en personen die in aanmerking komen voor subsidiaire bescherming, alsook van hun gastgemeenschappen en de nationale en lokale autoriteiten bij het beheer en de aanpak van de gevolgen van de instroom van vluchtelingen en van personen die in aanmerking komen voor subsidiaire bescherming.”.

„De specifieke doelstelling van de faciliteit is om de doeltreffendheid en de complementariteit te bevorderen van de steun voor vluchtelingen en personen die in aanmerking komen voor subsidiaire bescherming, alsook voor hun gastgemeenschappen en de nationale en lokale autoriteiten bij het beheer en de aanpak van de gevolgen van de instroom van vluchtelingen en van personen die in aanmerking komen voor subsidiaire bescherming.”.

Artikel 2

1. Dit besluit treedt in werking op de dag waarop het wordt vastgesteld.

2. Het wordt in het Publicatieblad van de Europese Unie bekendgemaakt.

(1) Verordening (EU, Euratom) nr. 966/2012 van het Europees Parlement en de Raad van 25 oktober 2012 tot vaststelling van de financiële regels van toepassing op de algemene begroting van de Unie en tot intrekking van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 (PB L 298 van 26.10.2012, blz. 1).

(2) PB L 362 van 31.12.2012, blz. 1.

(3) Verordening (EG) nr. 1257/96 van de Raad van 20 juni 1996 betreffende humanitaire hulp (PB L 163 van 2.7.1996, blz. 1).

(4) Gezamenlijke verklaring van de Raad en de vertegenwoordigers van de regeringen van de lidstaten, in het kader van de Raad bijeen, het Europees Parlement en de Commissie: „De Europese consensus betreffende humanitaire hulp” (PB C 25 van 30.1.2008, blz. 1).

TOELICHTING

Vaststelling van het besluit van de Commissie betreffende de faciliteit voor vluchtelingen in Turkije tot wijziging van Besluit C(2015) 9500, wat betreft de bijdrage aan de faciliteit voor vluchtelingen in Turkije

De faciliteit voor vluchtelingen in Turkije werd in 2015 opgezet als een duidelijk bewijs van de verbintenis van de EU om de vluchtelingen in Turkije te helpen. De faciliteit combineerde zowel humanitaire als niet-humanitaire hulp om Turkije bij te staan in zijn inspanningen om vluchtelingen op te vangen. De eerste tranche van financiering in het kader van de faciliteit beliep 3 miljard EUR voor 2016 en 2017.

De besteding van de eerste tranche van de faciliteit voor vluchtelingen in Turkije is een succes geweest. De operationele enveloppe van 3 miljard EUR is volledig geprogrammeerd, vastgelegd en aanbesteed in een bestek van 21 maanden sinds de Verklaring EU-Turkije van maart 2016. Het tweede jaarverslag inzake de faciliteit (1) biedt gedetailleerde informatie over de verwezenlijkingen en de tenuitvoerlegging van in totaal 72 projecten. Het verslag bevestigt dat er tastbare resultaten zijn geboekt. Dit omvat maandelijkse inkomenssteun aan bijna 1,2 miljoen van de meest kwetsbare vluchtelingen door maandelijkse financiering via het sociale vangnet voor noodgevallen; Turkse taallessen voor 312 000 vluchtelingenkinderen en lesmateriaal voor 500 000 studenten; en consulten in eerstelijnsgezondheidszorg voor welhaast 764 000 vluchtelingen en vaccinatie van meer dan 217 000 vluchtelingenkinderen. Het beheer van de faciliteit maakte ook een partnerschapsaanpak mogelijk tussen de EU en de lidstaten, en gezamenlijk beheer zou niet mogelijk zijn met financiering uitsluitend uit de EU-begroting.

De EU heeft er ten zeerste belang bij voort te zetten wat klaarblijkelijk goed heeft gewerkt. Dit besluit van de Commissie is daarom zo opgevat dat het waardevolle werk van de faciliteit kan worden voortgezet, zoals in de Verklaring EU-Turkije is bepaald.

De Verklaring EU-Turkije bevestigde dat de EU tegen eind 2018 3 miljard EUR extra voor de faciliteit zou vrijmaken indien aan de relevante voorwaarden zou zijn voldaan. Met het oog op de continuïteit van de projecten van de faciliteit en van een ononderbroken steunverlening aan de vluchtelingen moet daarom een besluit betreffende aanvullende financiering worden vastgesteld. De Commissie stelt daarom een besluit vast betreffende een tweede vastlegging van 3 miljard EUR ten behoeve van de faciliteit voor vluchtelingen in Turkije. De financiering die in 2016 en 2017 in het kader van de faciliteit is vrijgemaakt, bestond uit 1 miljard EUR uit de EU-begroting en 2 miljard EUR uit bijdragen van de lidstaten als externe bestemmingsontvangsten. Er wordt voorgesteld om deze regeling voor 2018 en 2019 voort te zetten. Deze verdeling garandeert dat er voldoende marge overblijft in de EU-begroting om het hoofd te bieden aan noodgevallen en onverwachte crises tot het eind van het lopende meerjaarlijkse financiële kader, met name op het punt van migratie.

De beschikbaarstelling van de bijdragen van de lidstaten aan de faciliteit in 2016 en 2017 volgde op een consensus tussen de Commissie en de vertegenwoordigers van de regeringen van de 28 lidstaten over een bestuurs- en voorwaardenkader voor de faciliteit voor vluchtelingen in Turkije (2). De beheersstructuur van de faciliteit, die bestaat uit een comité waarin alle lidstaten stemrecht hebben en Turkije de status heeft van adviseur, is zeer doeltreffend gebleken. Indien alleen de EU-begroting zou instaan voor de tweede tranche, dan zouden de gewone EU-regels erop van toepassing zijn en zouden de lidstaten uitgesloten worden van het beheer van de faciliteit. De Commissie pleit er bij de lidstaten voor een vergelijkbare regeling op te zetten voor de jaren 2018 en 2019, met individuele financiële bijdragen van de lidstaten die in de begroting van de Unie moeten worden opgenomen als externe bestemmingsontvangsten zoals het geval was voor de eerste tranche.

(1) Mededeling COM(2018) 91 van de Commissie van 13.3.2018.

(2) Consensus over een bestuurs- en voorwaardenkader voor de faciliteit voor vluchtelingen in Turkije tussen de Commissie en de vertegenwoordigers van de regeringen van de 28 lidstaten van 5 februari 2016.