Speciaal verslag nr. 4/99

over de financiële hulp aan de landen en gebieden overzee in het kader van het zesde en zevende EOF vergezeld van de antwoorden van de Commissie

(krachtens artikel 248, lid 4, tweede alinea, EG)

(1999/C 276/01)

INHOUD

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

SAMENVATTING

De landen en gebieden overzee (LGO) van een aantal lidstaten die waren geassocieerd met de toenmalige Europese Economische Gemeenschap, ontvangen financiële en technische hulp uit het EOF overeenkomstig de bepalingen van de desbetreffende Raadsbesluiten.

Krachtens deze bepalingen wordt een totaalbedrag van 240 Mio ECU uit het zesde en zevende EOF beschikbaar gesteld. Van dit bedrag is 149,5 Mio ECU gereserveerd voor de programmeerbare hulp die aan elk van de 20 LGO wordt toegewezen door de lidstaten waarmee ze een band hebben. Daarnaast is een bedrag van 21,5 Mio ECU beschikbaar voor regionale samenwerking en een bedrag van 69 Mio ECU voor de zogenoemde niet-programmeerbare hulp (hoofdzakelijk risicodragend kapitaal, Stabex-middelen en rentesubsidies). De per hoofd van de bevolking aan de LGO toegewezen bedragen zijn veel groter dan die voor de ACS-landen, hoewel het nationaal inkomen per hoofd in de LGO in het algemeen aanzienlijk hoger ligt dan in de ACS-landen.

Anders dan bij de ACS-staten, waar de bedragen voor elke staat en de algemene doelstellingen van de programma's met de Commissie worden overeengekomen, wordt de financiering voor de LGO en bloc toegewezen aan de betrokken lidstaten, die verantwoordelijk zijn voor de toewijzing van het geld aan de verschillende gebieden. Deze laatste zijn verantwoordelijk voor de opstelling en toezending aan de Commissie van een indicatief programma dat overeenkomt met hun ontwikkelingsplannen en doelstellingen en dat een passend kader vormt voor de levering van de hulp waarop de LGO recht hebben. Voor het zevende EOF is bepaald dat de Commissie zal worden betrokken bij de goedkeuring van deze indicatieve programma's.

De uitvoering van bepaalde projecten had te lijden van gebreken in de beoordeling, de voorbereiding en het toezicht, alsook van vertragingen bij de inputs en outputs, die de doeltreffendheid ervan aanzienlijk hebben verminderd. Tot op zekere hoogte waren deze tekortkomingen te wijten aan de logge beheersstructuur van deze hulp.

Bovendien biedt het systeem van de Commissie voor informatie over het financieel beheer geen vlot toegankelijke informatie over de toewijzing van de programmeerbare middelen en over het gebruik van de regionale middelen.

Het beheer van een betrekkelijk klein steunbedrag betekent zowel voor de Commissiediensten als voor de plaatselijke instanties een zware administratieve last in termen van personele en materiële middelen.

Overwogen zou moeten worden de beheersstructuur voor hulp aan de LGO zodanig te wijzigen dat de hoofdverantwoordelijkheid voor uitvoering en toezicht bij de betrokken lidstaten komt te liggen, wellicht zoals dat bij sommige communautaire instrumenten het geval is. Ook zouden de doelstellingen van de hulp en de wijze waarop deze wordt geleverd moeten worden onderzocht, in het bijzonder met het oog op het grote verschil in nationaal inkomen per hoofd tussen de LGO en de ACS-staten.

INLEIDING

Algemeen

1. De financiële en technische hulp aan de landen en gebieden overzee (LGO) die met de Europese Economische Gemeenschap zijn geassocieerd, berust op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap (1957). De grondgedachte van de associatie, als neergelegd in het vierde deel van het Verdrag, was "het bevorderen van de economische en sociale ontwikkeling der landen en gebieden en de totstandbrenging van nauwe economische betrekkingen tussen hen en de Gemeenschap in haar geheel"(1). Toen geleidelijk meer en meer van de vroegere landen en gebieden overzee onafhankelijke staten werden, vormde de associatie de grondslag voor het ontwikkelingsbeleid van de Europese Unie als omschreven in de Overeenkomsten van Yaoundé en Lomé met de ACS-staten. Voor die landen en gebieden die om diverse redenen niet onafhankelijk werden, was het nodig een bepaald, uit het EOF gefinancierd niveau van communautaire steun in stand te houden door middel van dezelfde basismechanismen en -procedures als voor de ACS-staten.

2. De details en kenmerken van de associatie worden voor de LGO beschreven in de door de Raad vastgestelde besluiten(2) (hierna "Raadsbesluiten" te noemen)(3). In het algemeen hebben deze besluiten ten doel de economische, culturele en maatschappelijke ontwikkeling van de LGO te bevorderen en te versnellen alsmede de economische structuur ervan te versterken (nadere informatie over de doelstellingen is te vinden in bijlage 1).

3. Een bijzonder aspect van de samenwerkingsovereenkomsten tussen de Commissie, de EIB en de LGO is de betrokkenheid van de bewuste lidstaten van de EU (Denemarken, Frankrijk, Nederland en het Verenigd Koninkrijk) bij de toewijzing van de middelen aan de LGO en de ondertekening van financieringsovereenkomsten. In dit verband zij opgemerkt dat in de artikelen 234 tot en met 236 van het Raadsbesluit betreffende het zevende EOF ook een zogeheten "partnerschap" voor de uitvoering van de communautaire acties wordt ingevoerd. Dit partnerschap omvat de Commissie, de EU-lidstaat waarmee de LGO verbonden zijn en de bevoegde autoriteiten van de LGO en draagt zorg voor programmering, financiering, toezicht en beoordeling van de hulpacties die met communautaire middelen worden gefinancierd. Toch blijft de algehele verantwoordelijkheid voor het beheer van de aan de LGO toegewezen EOF-middelen bij de Commissie berusten.

4. Momenteel zijn er 20 LGO die kunnen worden ingedeeld in vier groepen: Britse LGO, Franse LGO, Nederlandse LGO en Groenland(4) (zie bijlage 2). De aan deze LGO toegewezen communautaire middelen beliepen in totaal 100 Mio ECU voor de looptijd van het zesde EOF en 140 Mio ECU voor het zevende EOF. De verdeling van deze bedragen over de verschillende instrumenten is weergegeven in tabel 1. Bijlage 3 bevat een overzicht van de per LGO vastgelegde en betaalde bedragen, onderscheiden naar programmeerbare en niet-programmeerbare hulp uit zowel het zesde als het zevende EOF (alleen door de Commissie beheerde middelen).

Tabel 1

Toewijzing van bedragen aan soorten EOF-interventie

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

Reikwijdte van de controle van de Kamer

5. De controle had betrekking op de regelmatigheid van het gebruik van de verstrekte middelen en op de kwaliteit van het financieel beheer van ontwikkelingsacties in de LGO die in het kader van het zesde en zevende EOF werden gefinancierd. Met dit doel onderzocht de Kamer een groot aantal hulpacties in acht LGO.

TOEWIJZING VAN MIDDELEN

Context van de hulp aan de LGO

6. De algemene context van de hulpacties voor de LGO verschilt van die voor de ACS-staten wegens een aantal specifieke omstandigheden.

7. In de eerste plaats ligt het niveau van de economische ontwikkeling, uitgedrukt in BNP per hoofd van de bevolking, vrij hoog (zie bijlage 4). In een aantal LGO ligt het zelfs hoger dan in sommige lidstaten van de EU. Sinds de sluiting van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap zijn de economische situatie en het ontwikkelingsniveau van deze LGO aanzienlijk verbeterd, mede als gevolg van de intensieve economische en sociale samenwerking met de EU-lidstaten waarmee de LGO een speciale band hebben.

8. Hoewel het BNP per inwoner in de grote meerderheid van de LGO groter is dan in de ACS-staten, beloopt de jaarlijkse hulp per inwoner 4,32 ECU voor de ACS-staten tegenover 37,76 ECU voor de LGO(5). Het BNP per inwoner en de hulp per inwoner bij de bezochte LGO en in een representatieve steekproef van ACS-staten zijn weergegeven in bijlage 4.

9. Al ligt het BNP per inwoner in een aantal LGO betrekkelijk hoog, bestaan er bij hun bevolking aanmerkelijke verschillen in inkomen en levensstandaard. In de indicatieve programma's (IP's)(6) werd echter niet uitdrukkelijk voorrang gegeven aan de minst begunstigde bevolkingsgroepen.

10. Terwijl de ACS-staten naast de EOF-hulp middelen ontvangen van een groot aantal bilaterale en multilaterale donoren (bijvoorbeeld de Wereldbank) en uit de communautaire begroting, krijgen de LGO in principe geen financiële hulp uit de communautaire begroting of van andere donoren dan de lidstaten waarmee zij een speciale band hebben en waarvan zij - niet alleen - omvangrijke ontwikkelingshulp ontvangen. Het totale steunbedrag dat door de lidstaten in recente vijfjarige perioden aan elk van de LGO werd betaald, is vermeld in bijlage 5.

De programmering van de hulp

11. De programmering van de hulp aan de afzonderlijke LGO verloopt in vier fasen:

Tabel 2

Toewijzing van programmeerbare middelen aan groepen LGO

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

a) vaststelling van het totale beschikbare bedrag voor hulp aan LGO, verdeeld over de financiële instrumenten(7);

b) toewijzing van de beschikbare middelen (alleen de voor programmeerbare hulp gereserveerde bedragen) aan de lidstaten bij besluit van de Raad(8);

c) toewijzing van de middelen aan de afzonderlijke LGO door de autoriteiten van de betrokken lidstaat, waarbij speciaal rekening moet worden gehouden met de behoeften van de minst ontwikkelde LGO(9);

d) opstelling van IP's door de autoriteiten van de LGO, vanaf het zevende EOF samen met de Commissie, volgens de in de Raadsbesluiten gegeven richtlijnen(10).

12. Van de totale bedragen die beschikbaar zijn voor hulp aan de LGO worden de bedragen vastgesteld voor de diverse vormen van niet-programmeerbare hulp afgetrokken. Het restant vormt programmeerbare hulp, die voor het zesde EOF 63,5 Mio ECU en voor het zevende EOF 86 Mio ECU beloopt (zie tabel 1).

Toewijzing aan groepen LGO

13. De toewijzingen uit het zesde en zevende EOF waartoe de Raad besloot, verschillen van de oorspronkelijke voorstellen van de Commissie (zie tabel 2).

14. Voor het zesde EOF besloot de Commissie(11) overeenkomstig artikel 154 van het Raadsbesluit voor het zevende EOF (zie voetnoot (2)) de aanvankelijk voor nood- en vluchtelingenhulp bestemde maar niet-aangewende middelen te voegen bij de programmeerbare middelen voor de Franse (1,4 Mio ECU), Nederlandse (1,4 Mio ECU) en Britse LGO (0,615 Mio ECU). De hoofdordonnateur van het EOF moest samen met de bevoegde instanties van de desbetreffende landen en gebieden de programmeringsprocedures gelijktijdig met en in aansluiting op die voor het zevende EOF afwikkelen. Deze bedragen werden voor alle LGO echter opgenomen in de IP's van het zevende EOF, hoewel ze onder het zesde EOF werden geboekt, behalve wat betreft de Britse LGO.

15. Evenzo namen de Nederlandse LGO in de IP's van het zesde EOF ten onrechte een bedrag van 1,1 Mio ECU op, bestaande uit niet-aangewende Stabex-bedragen van het vijfde EOF die opnieuw waren toegewezen als programmeerbare middelen van het vijfde EOF(12).

16. De toewijzing voor Saint-Pierre en Miquelon uit het zesde EOF werd bij besluit van de Commissie (de hoofdordonnateur) verhoogd met 427000 ECU. Krachtens artikel 147, lid 4, van het Raadsbesluit voor het zesde EOF had een dergelijk besluit moeten worden genomen door de Raad. De IP's werden niet aangepast om deze bedragen te verdisconteren.

Toewijzing van de middelen aan de afzonderlijke LGO

17. De toewijzing van de middelen aan de LGO afzonderlijk valt onder de verantwoordelijkheid van de lidstaten, waarbij speciaal rekening moet worden gehouden met de behoeften van de minst ontwikkelde LGO (zie paragraaf 11, onder c). Hoewel de lidstaten krachtens het Raadsbesluit voor het zevende EOF de Commissie een duidelijke aanwijzing moeten geven over de programmeer bare financiële middelen die in totaal aan elk der LGO zullen worden toegewezen, wordt in dat besluit niet bepaald dat er aan de Commissie informatie moest worden verstrekt inzake de parameters die door de lidstaten worden toegepast bij de toewijzing. De Commissie had toch zeker voor het zevende EOF de partnerschapsregeling moeten benutten om deze informatie te verkrijgen zodat zij zich ervan kon overtuigen dat bijzondere aandacht was besteed aan de minst ontwikkelde LGO.

18. Op verzoek van de Kamer verklaarden de Britse autoriteiten dat er voor de verdeling van de EOF-middelen onder hun LGO werd uitgegaan van de ontwikkelingsbehoeften van de betrokken gebieden en voldoende aandacht werd besteed aan de noodzaak speciale zorg te besteden aan de minst ontwikkelde LGO. De Franse autoriteiten deelden mee dat voor de verdeling van de middelen werd gewerkt met twee criteria (aantal inwoners en inkomen per inwoner) die worden getoetst aan overwegingen in verband met de door elk van de LGO gekozen ontwikkelingsstrategieën en -prioriteiten. In het geval van de Nederlandse LGO werden de middelen toegewezen op basis van de bevolking van de twee LGO, hetgeen werd uitgedrukt in een rekenkundige formule: 75 % van de beschikbare middelen voor de Nederlandse Antillen en 25 % voor Aruba.

19. In bijlage 6 wordt een overzicht gegeven van de toewijzingen van programmeerbare middelen aan de afzonderlijke LGO zoals die door de betrokken lidstaten werden verricht en in de boekhouding van het EOF opgenomen. Zoals uit die bijlage blijkt, zijn er door de in de paragrafen 14 en 15 beschreven factoren verschillen tussen de toewijzingen aan de afzonderlijke LGO volgens de IP's en volgens de EOF-boekhouding. Voorts werd in het IP van het zesde EOF voor de Turks- en Caicoseilanden waarschijnlijk door onachtzaamheid een bedrag van 1,8 Mio ECU in plaats van 1,6 Mio ECU vermeld. Deze verschillen leidden in sommige gevallen tot moeilijkheden bij de toetsing van de IP's aan de EOF-boekhouding, hetgeen de doorzichtigheid van de beheersinformatie inzake de beschikbaarheid en het gebruik van deze middelen ongunstig beïnvloedt.

UITVOERING VAN DE HULPVERLENING

De indicatieve programma's

20. De uitvoering van de IP's alsook van de niet-programmeerbare middelen voor de onderzochte LGO is samengevat in bijlage 3. Zowel bij het zesde als bij het zevende EOF verliep de tenuitvoerlegging van de IP's traag en soms omslachtig, met name wat betreft de in de bewuste Raadsbesluiten genoemde termijn(13).

21. Hoewel de vastlegging van programmeerbare middelen in het geval van het zesde EOF tamelijk bevredigend was en de vastleggingsgraad eind 1992100 % beliep(14), was de gemiddelde bestedingsgraad op dat tijdstip, zesenhalf jaar na de inwerkingtreding in 1986 van het desbetreffende Raadsbesluit, slechts 65 % (eind 1997 was dat 90 %).

22. Voor het zevende EOF hadden, zes jaar na de inwerkingtreding van het desbetreffende Raadsbesluit, slechts vijf LGO(15) de programmeerbare middelen volledig vastgelegd. Bij de andere varieerde de vastleggingsgraad van 11 tot 93 % van de programmeerbare middelen (gemiddeld 49 %). De gemiddelde bestedingsgraad voor alle LGO beliep 38 % van de IP's(16).

23. Dit is bijzonder traag, vooral wat het zevende EOF betreft, gelet op de invoering van het "partnerschap" dat moest zorgen voor een veelomvattende dialoog tussen de Commissie, de lidstaten en de regionale autoriteiten, met het doel de ontwikkelingssamenwerking doeltreffender te maken.

24. Deze trage tenuitvoerlegging had de volgende redenen:

a) voor de Nederlandse Antillen, Aruba en de Britse Maagdeneilanden werden de IP's van het zevende EOF meer dan één jaar (de in het Raadsbesluit gestelde termijn(17)) na de inwerkingtreding van het Raadsbesluit vastgesteld;

b) de ingewikkelde structuur van de Nederlandse Antillen, zowel geografisch als wat betreft de verdeling van bevoegdheden tussen de voornaamste deelnemers aan het besluitvormingsproces, alsook het ontbreken van een algeheel ontwikkelingsplan voor de verschillende eilanden, leidden tot talrijke projecten die zowel financieel als geografisch versnipperd waren;

c) door tekortkomingen in de voorbereiding van de projecten en een gebrek aan deskundigheid van de plaatselijke autoriteiten was het soms noodzakelijk de belangrijkste componenten van een project te wijzigen (Britse Maagdeneilanden en Turks- en Caicoseilanden);

d) het administratief beheer van de projecten was log en ingewikkeld: twee en soms drie contracten inzake technische bijstand en tevens een moeizame communicatie met delegaties die zich op grote afstand van de LGO bevonden (Anguilla, Britse Maagdeneilanden en Turks- en Caicoseilanden);

Tabel 3

Toewijzing van regionale middelen en vastgelegde en betaalde bedragen

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

e) de administratieve EOF-procedures waren log en de Commissie reageerde soms traag op projectbeoordelingen en financieringsvoorstellen; vertragingen werden verergerd door de omslachtige procedures die de Commissie met haar adviseur voor de betrokken LGO, de delegatie en de centrale diensten volgde.

De regionale middelen

25. Het Raadsbesluit voor het zevende EOF beklemtoont het bijzondere belang en de hoge prioriteit van regionale samenwerkingsacties en wijst op de verplichting in de IP's voorstellen voor regionale programma's en projecten op te nemen(18).

26. De middelen voor regionale samenwerking vormen programmeerbare hulp die door de Commissie wordt toegewezen aan de drie groepen LGO. In sommige gevallen zijn de regionale toewijzingen vermeld in de IP's, in andere gevallen niet.

27. De voor deze doelstellingen beschikbare middelen stegen van 10 Mio ECU bij het zesde EOF tot 11,5 Mio ECU bij het zevende EOF; de toewijzing, vastlegging en besteding ervan zijn weergegeven in tabel 3.

28. De bedoelingen en verwachtingen van de Commissie en de Raad in verband met de regionale samenwerking werden nooit voldoende duidelijk gemaakt. De middelen werden toegewezen zonder dat een der betrokken partijen een duidelijk beeld had van de specifieke doelstellingen die zouden worden nagestreefd of van de manier waarop de middelen zouden worden gebruikt.

29. Dit had tot gevolg dat de beoogde prioriteit voor de regionale samenwerking zeer moeilijk realiseerbaar was:

a) zowel de vastleggingsgraad als de bestedingsgraad van het zesde en zevende EOF waren zeer gering;

b) er kwamen geen voorstellen voor concentratiesectoren en regionale samenwerking in het kader van het zevende EOF (Frans-Polynesië en Nieuw-Caledonië);

c) er werden geen regionale projecten uitgevoerd waarbij de Britse en Nederlandse LGO samenwerkten met naburige ACS-landen in het Caribisch gebied of Mayotte met de ACS-landen in de Indische Oceaan;

d) hoewel de IP's voor de Nederlandse Antillen, Aruba, Anguilla, de Britse Maagdeneilanden en de Turks- en Caicoseilanden een koers uitzetten voor subregionale en regionale samenwerking, werd er geen regionale dimensie voor het gebruik van de middelen, noch een regionaal beleid of strategie ontwikkeld. Dit leidde ertoe dat het grootste deel van de middelen werd besteed aan handelsbevordering en activiteiten inzake toerisme, hoofdzakelijk in de vorm van aanwezigheid/optreden op handelsbeurzen en seminars. Soortgelijke activiteiten werden ook gefinancierd uit IP-middelen, hoewel er nog regionale middelen beschikbaar waren.

30. Specifieke oorzaken van de trage tenuitvoerlegging van de regionale samenwerking zijn ontoereikende kennis en gebrek aan inzet op het niveau van de territoriale autoriteiten, evenals de veelal ingewikkelde beheersstructuur van regionale projecten (te veel deelnemers die vaak geografisch gescheiden zijn). Meer bepaald is er een kennelijke onwil van de twee belangrijkste LGO in de Stille Oceaan om een gemeenschappelijke regionale ordonnateur en een gemeenschappelijke regionale coördinator aan te stellen. Er is ook geen geschikt forum ter bespreking van de regionale samenwerking tussen de Caribische LGO.

31. In het huidige financieel systeem is de informatie over het gebruik van de regionale middelen niet gemakkelijk te vinden: de middelen worden toegewezen op het niveau van de drie lidstaten, maar de vastlegging van de middelen wordt geboekt op het niveau van de afzonderlijke LGO of op een algemeen niveau, dan wel op het niveau van een ACS-staat indien de middelen samen met regionale ACS-middelen worden gebruikt voor een regionaal project dat door de delegatie in die ACS-staat wordt beheerd of als activiteiten voor de LGO in die staat worden georganiseerd (bijvoorbeeld seminars).

Niet-programmeerbare middelen

32. In aanvulling op de (nationale en regionale) programmeerbare middelen kunnen aan de LGO extra middelen worden toegewezen bij wege van niet-programmeerbare middelen die uitsluitend door de Commissie worden beheerd. De belangrijkste zijn risicodragend kapitaal en rentesubsidies(19), Stabex-middelen en noodhulp. Voor Stabex en noodhulp gelden dezelfde procedures als voor de ACS-landen: ingeval er zich bepaalde gebeurtenissen voordoen (daling van de exportopbrengsten of een noodsituatie) komen de landen onder bepaalde voorwaarden voor steun in aanmerking, zodat een steunaanvraag kan worden ingediend. Zoals in de paragrafen 42 en 52 wordt aangegeven, werden de Stabex-middelen traag benut.

Uitvoering van afzonderlijke projecten en acties

33. De omschrijving, voorbereiding, beoordeling, uitvoering en bewaking van de projecten en acties alsook de bijdrage ervan aan de door de LGO gekozen ontwikkelingsdoelstellingen werden uitvoerig onderzocht.

34. De controle bracht geen belangrijke onregelmatigheden aan het licht op het vlak van de betalingen voor constructies, leveringen en diensten voor de projecten. Bij de meeste projecten werd een efficiënte en doeltreffende uitvoering echter gehinderd door tekortkomingen in de beoordeling, voorbereiding en bewaking van de hulpacties. De belangrijkste tekortkomingen waren:

a) het gebruik van onvolledige of onbetrouwbare gegevens in de projectdocumentatie;

b) het ontbreken van economische, sociale en financiële indicatoren ter beoordeling van de resultaten van een project en van de mate waarin de doelstellingen werden gerealiseerd;

c) onvoldoende toezicht op de projectuitvoering;

d) het ontbreken van beoordelingen achteraf.

35. Deze tekortkomingen hebben de doeltreffendheid van de financiële hulp aan de LGO sterk verminderd en er onder meer toe geleid dat projectinputs en -outputs werden vertraagd en dat de doelstellingen niet of slechts ten dele werden gerealiseerd. Sommige projecten werden opgegeven of ingrijpend gewijzigd. Onderstaande voorbeelden dienen ter illustratie van de ondervonden problemen.

36. In Nieuw-Caledonië was de uitvoering van de projecten in het algemeen bevredigend: ze pasten binnen de concentratiesectoren van de IP's, ze droegen bij aan de economische en sociale ontwikkeling van het gebied en de levensvatbaarheid ervan stond vast.

37. Maar een project in dit gebied ten belope van 2,6 Mio ECU (20 % van het IP) om de start van economisch levensvatbare activiteiten door jonge landbouwproducenten hoofdzakelijk in de vorm van leningen te financieren, was mislukt: vijf jaar na het financieringsbesluit was nog slechts 50000 ECU besteed. Dit was hoofdzakelijk te wijten aan een onrealistisch projectontwerp.

38. Voor een project van 8 Mio ECU (61 % van het IP) in Frans-Polynesië, dat werd omschreven als "l'assainissement de la zone d'Outumaoro" (sanering van de Outumaoro-zone), kon het financieringsvoorstel pas eind 1997 worden opgesteld omdat een aantal kwesties in verband met tarieven, landeigendom, waterzuivering en de beheersstructuur van het project niet geregeld werden, hoewel deze problemen volgens de plannen reeds in de tweede helft van 1992 hadden moeten zijn opgelost(20). De vertraging was ten dele te wijten aan de slepende discussies tussen de Commissie en de autoriteiten van Frans-Polynesië.

39. Vijf jaar na de goedkeuring van een project ten belope van 7 Mio ECU in Frans-Polynesië voor het bouwen van vijf vissersschepen, waaraan het EOF 3,16 Mio ECU bijdroeg (24 % van het IP), waren slechts twee schepen opgeleverd. Dit was het gevolg van het gebrek aan ervaring van de scheepsbouwer, aan wie het contract was gegund ondanks twijfels(21) over zijn technische en financiële capaciteiten.

40. Bij hetzelfde project moesten de territoriale autoriteiten volgens de financiële bepalingen, neergelegd in de financieringsovereenkomst, zorgen voor aanvullende financiering; de aanvankelijk voorziene lening, op te nemen door de begunstigden van het project, werd vervangen door een leasecontract tussen de begunstigden en een investeringsmaatschappij, hetgeen leidde tot een wijziging van de eigendom van de schepen, hetgeen in strijd was met de bepalingen van de financieringsovereenkomst.

41. De voornaamste doelstelling van een onderzoeksproject betreffende parels in Frans-Polynesië met een EOF-subsidie van 1,15 Mio ECU (8 % van het IP), was de kwaliteit van de parels te verbeteren. In de financieringsovereenkomst ontbrak echter een geschikte indicator voor kwaliteitsverbetering. De plaatselijke autoriteiten konden niet aangeven welke invloed het project had op de productie van kwaliteitsparels. Bovendien bleef de geplande verspreiding van verbeterde kweektechnieken uiterst beperkt ten gevolge van logistieke problemen die ernstig waren onderschat.

42. Eveneens in Frans-Polynesië betrof een deel van de niet-programmeerbare hulp de overdracht van 4,85 Mio ECU aan Stabex-middelen ter compensatie van de zwakte van de kopramarkt. Van dit bedrag is 900000 ECU beschikbaar gesteld in 1995 maar dit werd pas gebruikt nadat een "Convention d'Obligations Mutuelles" (overeenkomst betreffende wederzijdse verplichtingen), die door de territoriale autoriteiten in 1993 aan de Commissie was voorgesteld, in maart 1998 was ondertekend.

43. In Mayotte, één der minst ontwikkelde LGO, zijn de middelen van het zesde en zevende EOF met succes gebruikt (vastleggings- en bestedingsgraad van de middelen respectievelijk meer dan 95 en 80 %) ter verbetering van de infrastructuur in de sectoren water en elektriciteit, die van vitaal belang zijn voor de ontwikkeling van het land.

44. In de Nederlandse Antillen is het gebruik van de middelen geografisch en financieel versnipperd over meer dan 100 contracten waarvan de voorwaarden en verplichtingen enorme verschillen vertonen, hetgeen het financieel beheer moeilijk maakt. Er is een neiging de contracten te verlengen zolang er middelen beschikbaar zijn, zonder dat deze verlengingen behoeven te worden onderworpen aan een kritische beoordeling door de territoriale autoriteiten en de diensten van de Commissie.

45. Eveneens in de Nederlandse Antillen werden de contractuele bepalingen inzake voortgangsverslagen, uit te brengen accountantsverslagen en verplichtingen op het gebied van het administratief en financieel beheer in het algemeen niet door de contractanten nageleefd en er werd door de delegatie geen toezicht op gehouden.

46. Eind 1997 was door de Nederlandse Antillen slechts 10 % van de uit het zevende EOF beschikbare middelen vastgelegd in de concentratiesectoren, terwijl was verwacht dat hieraan ten minste 70 % van de middelen zou opgaan. Dit was te wijten aan het feit dat de Commissie één groot gecofinancierd project(22) na vijf jaar onderhandelen moest opgeven omdat Nederland en de Commissie het niet eens konden worden over het ontwerp van het project.

47. Op Sint-Eustatius droeg het EOF 2 Mio ECU (10 % van het IP) bij voor de verlenging van de landingsbaan van de luchthaven. Het besluit de landingsbaan te verlengen berustte op onbetrouwbare en onrealistische voorspellingen van de plaatselijke autoriteiten. Bovendien werd het werk, vooral dat aan de terminal, slecht uitgevoerd, hetgeen door de delegatie van de Commissie niet werd opgemerkt zodat hiertegen niets werd ondernomen.

48. Voor het programma ter ontwikkeling van het toerisme in de Nederlandse Antillen (19,15 Mio ECU, waarvan 13,35 Mio ECU ofwel 64 % van het IP uit het zesde EOF) en het bijbehorende Business Development Scheme (BDS) (5,5 Mio ECU ofwel 26 % van het IP) viel niet uit te maken in welke mate de algemene doelstellingen van de financieringsovereenkomst waren gerealiseerd, omdat geen van de belanghebbenden de nodige informatie had verzameld om het effect van de projecten te kunnen meten. In de gevallen waarin bij het toerismeproject inkomsten werden verwacht, was de bestemming daarvan niet in het contract geregeld. Voorts stond de financiële levensvatbaarheid van het BDS niet vast omdat het geplande financiële mechanisme (renouvellerend fonds) in werkelijkheid niet operationeel was. Ook werden bij het BDS middelen gebruikt ter betaling van algemene kosten die krachtens de financieringsovereenkomst niet-subsidiabel waren. Deze middelen moeten worden teruggevorderd.

49. Op Aruba was de steun uit het zesde en zevende EOF vooral gericht op de uitbreiding van de luchthaven (9,35 Mio ECU ofwel 90 % van het IP voor het zesde EOF en 39 % van het IP voor het zevende EOF). De aanvraag voor dit project was ingediend in 1990, maar de uitvoering ervan begon pas in 1994. Toen het eenmaal op gang was gekomen, werd het project met succes uitgevoerd en goed onder toezicht gehouden.

50. De levering van de EOF-hulp op Anguilla, de Britse Maagdeneilanden en de Turks- en Caicoseilanden leed onder tekortkomingen zoals een onduidelijke omschrijving van de projectdoelstellingen, tot onnauwkeurigheden in de projectdocumentatie, vertragingen bij de uitvoering en het ontbreken van evaluaties.

51. Op de Britse Maagdeneilanden is een project van 2,5 Mio ECU (100 % van het IP) ter financiering van de bouw van een leermiddelencentrum bij het bestaande Community College ernstig vertraagd omdat de door de plaatselijke autoriteiten aangeworven en betaalde adviseur slecht werk heeft geleverd wat betreft de opzet en de inschrijvingsdocumentatie voor het project. Daarenboven was er geen behoorlijk overleg met de Commissie.

52. In de jaren 1993 - 1996 ontvingen de Falklandeilanden, die geen programmeerbare middelen uit het zevende EOF ontvingen, een toewijzing van 5 Mio ECU aan Stabex-middelen ter compensatie van de lage opbrengst van de wolverkoop. Van dit bedrag werd slechts 1,5 Mio ECU beschikbaar gesteld voor gebruik in het gebied en werd minder dan 1 Mio ECU besteed. Het feit dat zowel de regering van de Falklandeilanden als de Commissie niet konden zorgen dat de beschikbare middelen snel werden gebruikt, schijnt erop te duiden dat deze middelen niet dringend noodzakelijk waren(23).

53. 300000 ECU uit het zesde en zevende EOF werd toegewezen aan Frans Antarctica voor ornithologisch onderzoek op een onbewoond eiland (St-Paul). Omdat deze hulp geen ontwikkelingsdoel had, is zij inmiddels stopgezet.

54. In artikel 234 van het Raadsbesluit voor het zevende EOF werd het begrip "partnerschap" tussen de Commissie, de voor een land of gebied verantwoordelijke lidstaat en de bevoegde lokale autoriteiten ingevoerd. Artikel 235 bepaalt: "Het partnerschap bestrijkt de programmering, de voorbereiding, de financiering, het volgen en het beoordelen van de door de Gemeenschap in het kader van het onderhavige besluit gevoerde acties en voorts elk vraagstuk dat zich in de betrekkingen tussen de LGO en de Gemeenschap voordoet".

55. Afgezien van twee vergaderingen betreffende de programmering van de hulpacties in bepaalde Franse LGO, waren de (vier) vergaderingen die na de vaststelling van de IP's werden gehouden echter gericht op een uitbreiding van het bereik van de financiële, technische en commerciële hulp aan de LGO en op een tussentijdse herziening van de associatieovereenkomst. Ondanks de klaarblijkelijke problemen bij de uitvoering van de territoriale en regionale indicatieve programma's, werd in de vergaderingen geen aandacht besteed aan het volgen en evalueren van de hulpacties.

Toezicht en evaluatie

56. Hoewel de betrokken lidstaten verantwoordelijk zijn voor de toewijzing van de programmeerbare EOF-middelen (zie paragraaf 3), blijft de uitvoering van de programma's een gezamenlijke verantwoordelijkheid van de Commissie en de LGO. Doordat de lidstaten dus niet belast waren met de verantwoordelijkheid voor de realisatie van de afzonderlijke door het EOF gesteunde projecten, stond hun slechts zeer beperkte informatie ter beschikking over de inhoud en uitvoering ervan.

57. In deze situatie wordt de Commissie verantwoordelijk voor het toezicht op de projecten. Die verantwoordelijkheid berust in de eerste plaats bij haar vertegenwoordigers in de LGO (gewoonlijk een adviseur voor de betrokken LGO met een administratief assistent), die werken onder het gezag van een lid van de Commissiedelegatie.

58. In de meeste bezochte LGO waren er tekortkomingen in het toezicht van de Commissie. Dit kan echter goeddeels worden verklaard door het feit dat in de meeste gevallen één enkele Commissieambtenaar met enige administratieve steun verantwoordelijk is voor de uitvoering van projecten en acties voor een aantal LGO in een soms uitgestrekt geografisch gebied.

59. De centrale diensten hebben geen actieve rol gespeeld. De in de dossiers van de Commissie beschikbare informatie betreffende de projecten was beperkt en de Kamer vond weinig bewijzen dat deze diensten iets hadden ondernomen om de problemen in verband met de uitvoering van de hulpacties te verhelpen.

60. De plaatselijke instanties, die niet gewend zijn aan de EOF-ambiance, hoeven de EOF-regels, die zij ingewikkeld vinden (bijvoorbeeld inschrijvingsprocedures) slechts zo nu en dan toe te passen. In verband met de cofinanciering moeten de plaatselijke en de EOF-regels gelijktijdig worden toegepast. De communicatie tussen de plaatselijke instantie en de Commissie verloopt moeizaam wanneer er ter plaatse (terecht) geen delegatie of agentschap is om die instantie te helpen.

61. De huidige structuur, die is gebaseerd op de Overeenkomsten van Lomé en de Raadsbesluiten betreffende de LGO, leidt klaarblijkelijk tot een dilemma: voor een behoorlijk toezicht zou de Commissie meer middelen moeten inzetten, maar dit zou niet rendabel zijn aangezien het gaat om betrekkelijk kleine steunbedragen. Dit kan worden vergeleken met het beheer van de EOF-hulp in (bepaalde) ACS-staten, waar veel grotere bedragen moeten worden beheerd met proportioneel geringere middelen. Dit probleem valt alleen op te lossen via een fundamentele wijziging van de beheersstructuur waarbij de betrokken lidstaten meer bevoegdheden voor de uitvoering van en het toezicht op de acties krijgen toegewezen.

62. De besluiten(24) voor het zesde en zevende EOF bepalen beide dat er met betrekking tot de ontwikkelingsoperaties in de LGO door de autoriteiten van de LGO en de Gemeenschap gezamenlijk een beoordeling wordt verricht teneinde de doeltreffendheid van de lopende en toekomstige ontwikkelingsoperaties te verbeteren. De desbetreffende werkzaamheden schijnen nog niet te zijn verricht.

CONCLUSIE

63. De meeste LGO hebben een hoog niveau van economische ontwikkeling, vergelijkbaar met dat van sommige lidstaten van de Europese Unie en veel hoger dan dat van de ACS-staten (zie de paragrafen 7 en 8).

64. Het niveau van de bestedingen van programmeerbare middelen die beschikbaar werden gesteld krachtens het zesde (63,5 Mio ECU) en zevende (86 Mio ECU) EOF was in de meeste bezochte LGO laag indien wordt bedacht dat de interventiesectoren en verschillende projecten op het niveau van de IP's reeds genoegzaam waren omschreven. De invoering van het "partnerschap" binnen het zevende EOF bracht geen significante verbetering (zie de paragrafen 20 tot en met 24).

65. De Commissie zou een duidelijke rol moeten krijgen in de toewijzing van programmeerbare middelen aan de afzonderlijke LGO.

66. Het systeem voor financiële informatie met betrekking tot de bedragen van de programmeerbare hulp die ter beschikking van de LGO werd gesteld en met betrekking tot de regionale projecten is niet doorzichtig en vertoont tegenstrijdigheden tussen de EOF-rekeningen en de IP's (zie de paragrafen 14 tot en met 16 alsmede 31).

67. Voor regionale samenwerking werden middelen toegewezen zonder dat de Raad, de Commissie en de betrokken autoriteiten een duidelijk idee hadden over de na te streven specifieke doeleinden of over de wijze waarop de middelen zouden worden gebruikt. Bijgevolg waren er ernstige problemen om de prioritaire doelstellingen van de regionale samenwerking te realiseren. Ten aanzien van de Nederlandse en Britse LGO werd het grootste deel van de beperkte hoeveelheid uitgegeven regionale middelen gebruikt voor de financiering van de deelneming van afzonderlijke LGO aan handels- en toerismebeurzen (zie de paragrafen 29 en 30).

68. De uitvoering van afzonderlijke projecten werd gehinderd door gebreken in de beoordeling, voorbereiding en bewaking, alsook door procedures die meer gericht waren op formaliteiten dan op resultaten. Daarbij werden ook aanzienlijke verschillen tussen de LGO zichtbaar, die een afspiegeling vormen van de verschillende mate van engagement van de territoriale autoriteiten bij de tenuitvoerlegging van de IP's. Doordat economische, sociale en financiële indicatoren en beoordelingen achteraf ontbreken, valt de doeltreffendheid van de hulpacties moeilijk te meten. In een aantal gevallen was de bijdrage van de actie aan de ontwikkeling van het gebied gering (zie de paragrafen 34 tot en met 53).

69. Het toezicht en het optreden van de Commissie in de LGO en op centraal niveau waren ontoereikend om te komen tot een meer efficiënte en doeltreffende tenuitvoerlegging van de hulpacties (zie de paragrafen 58, 59 en 62).

70. De administratieve last voor de plaatselijke instanties is zwaar: voor betrekkelijk kleine bedragen moeten procedures worden toegepast die in bepaalde gevallen (bijvoorbeeld inschrijvingsprocedures in de context van de LGO) ingewikkeld en omslachtig lijken voor instanties die met deze procedures geen ervaring hebben omdat ze slechts af en toe moeten worden toegepast. In vele gevallen maken de EOF-projecten bovendien deel uit van een groter programma dat wordt gecofinancierd door die lidstaten waarmee de verschillende LGO een speciale band hebben, zodat er gelijktijdig verschillende procedures lopen (zie paragraaf 60).

71. Overwogen zou moeten worden, de beheersstructuur voor de hulp aan de LGO zodanig te wijzigen, dat de hoofdverantwoordelijkheid voor uitvoering en toezicht bij de betrokken lidstaat komt te liggen, wellicht zoals dat bij sommige communautaire instrumenten het geval is. In elk geval moeten de hoofddoelstellingen van de hulp en de wijze waarop deze wordt beheerd en geleverd, opnieuw worden bezien.

Dit verslag werd door de Rekenkamer te Luxemburg vastgesteld te harer zitting van 15 juli 1999.

Voor de Rekenkamer

In afwezigheid van Jan O. KARLSSON

President van de Kamer

Patrick EVERARD

Lid van de Kamer

(1) Artikel 131 van het EG-Verdrag.

(2) Voor Lomé III en IV zijn dat respectievelijk Besluit 86/283/EEG van de Raad van 30 juni 1986 betreffende de associatie van de landen en gebieden overzee met de EEG (PB L 175 van 1.7.1986) en Besluit 91/482/EEG van de Raad van 25 juli 1991 betreffende de associatie van de landen en gebieden overzee met de EEG (PB L 263 van 19.9.1991).

(3) Overeenkomsten noch besluiten geven afzonderlijke definities van "landen" en "gebieden"; deze categorieën worden niet verschillend behandeld.

(4) Groenland heeft nooit een toewijzing ontvangen.

(5) Door de Commissie in document 057545 van 15 november 1996 verstrekte cijfers, afgeleid uit de globale gegevens over de hulp uit het achtste EOF.

(6) Bij het zesde EOF moesten de IP's worden opgesteld door de autoriteiten van de LGO, terwijl bij het zevende EOF de LGO en de Commissie samen verantwoordelijk waren voor de voorbereiding van deze IP's.

(7) Zie artikel 2, lid 1, onder b, van het Intern Akkoord (IA) voor het zesde EOF (PB L 86 van 31.3.1986) en artikel 2, lid 1, onder b, van het IA voor het zevende EOF (PB L 229 van 17.8.1991).

(8) Zie artikel 128 van het Raadsbesluit voor het zesde EOF en artikel 154, lid 2, van het Raadsbesluit voor het zevende EOF.

(9) Zie artikel 130, lid 11, van het Raadsbesluit voor het zesde EOF en artikel 5 en artikel 187, lid 2, van het Raadsbesluit voor het zevende EOF.

(10) Zie artikel 147 van het Raadsbesluit voor het zesde EOF en de artikelen 187 tot en met 190 van het Raadsbesluit voor het zevende EOF.

(11) Besluit 91/404/EEG van de Commissie (PB L 222 van 10.8.1991).

(12) Besluit 86/285/EEG van de Raad (PB L 175 van 1.7.1986).

(13) Artikel 127 van het Raadsbesluit voor het zesde EOF en artikel 154, lid 1, van het Raadsbesluit voor het zevende EOF: "over een periode van vijf jaar".

(14) Uitzonderingen zijn Frans-Polynesië en Aruba met een vastleggingsgraad van respectievelijk 63 % en 8 %. In het geval van Aruba was dit te wijten aan het feit dat bijna alle middelen van het zesde EOF zouden worden gebruikt voor een enkel project waartoe pas in 1993 werd besloten.

(15) Mayotte, Saint-Pierre en Miquelon, Aruba, de Turks-en Caicoseilanden en de Britse Maagdeneilanden.

(16) De gemiddelde bestedinsgraad van niet-programmeerbare hulp was 82 % voor het zesde EOF en 54 % voor het zevende EOF.

(17) Artikel 189 van het Raadsbesluit voor het zevende EOF.

(18) Zie artikel 4 en artikel 188, lid 2, onder e).

(19) Het onderzoek van de Kamer betreffende de verrichtingen met risicodragend kapitaal die door de Europese Investeringsbank worden beheerd, was toegespitst op de verrichtingen in Nieuw-Caledonië. De desbetreffende controlebevindingen zijn weergegeven in het speciaal verslag van de Kamer over verrichtingen met risicodragend kapitaal (PB C 389 van 14.12.1998, blz. 44).

(20) Zie het indicatieve tijdschema bij het IP van het zevende EOF.

(21) Deze werden onder meer geuit door het comité voor de evaluatie van de inschrijvingen, dat een scheepswerf had voorgesteld die in een vroegere fase van het programma vissersschepen had gebouwd.

(22) Af en toe is er sprake van cofinanciering door het EOF met andere donoren. Bij veruit de meeste door het EOF gefinancierde projecten is er geen andere donor in het spel.

(23) Zie ook het verslag van het Britse National Audit Office over de "Dependent Territories" van 30 mei 1997, blz. 65.

(24) Artikel 154 van het Raadsbesluit voor het zesde EOF en de artikelen 226 en 227 van het Raadsbesluit voor het zevende EOF.

Bijlage 1

DOELSTELLINGEN VOOR DE LGO KRACHTENS DE RAADSBESLUITEN

Artikel 1 van het Raadsbesluit voor het zesde EOF bepaalt:

"Dit besluit heeft ten doel de economische, culturele en sociale ontwikkeling en de versteviging van de economische structuren van de in bijlage I genoemde landen en gebieden te vergemakkelijken, in het bijzonder door de ontwikkeling van het handelsverkeer, van de economische betrekkingen en van de samenwerking op landbouw- en op industrieel gebied tussen de Gemeenschap en de landen en gebieden, bij te dragen tot het waarborgen van de belangen van die landen en gebieden, waarvan de economie in aanzienlijke mate van de uitvoer van grondstoffen afhankelijk is, en financiële steunmaatregelen alsmede acties op het gebied van de technische samenwerking ten uitvoer te leggen.".

In de artikelen 1 tot en met 6 van het Raadsbesluit voor het zevende EOF worden de voornaamste doelstellingen als volgt omschreven:

"Artikel 1

Dit besluit heeft ten doel de economische, culturele en maatschappelijke ontwikkeling van de in bijlage I genoemde LGO te bevorderen en te versnellen alsmede de economische structuur ervan te versterken.

Artikel 2

De Gemeenschap ondersteunt de inspanningen van de LGO die op een alomvattende, op hun sociaal-culturele waarden, hun menselijke capaciteiten, hun natuurlijke hulpbronnen en hun economische potentieel berustende ontwikkeling zijn gericht, teneinde de sociale, culturele en economische vooruitgang van de LGO en het welzijn van hun bevolking te bevorderen, door bevrediging van hun fundamentele behoeften, erkenning van de rol van de vrouw en ontplooiing van de menselijke capaciteiten waarbij hun waardigheid wordt geëerbiedigd.

Deze ontwikkeling berust op een duurzaam evenwicht tussen de economische doelstellingen, het rationele beheer van het milieu en het beter benutten van de natuurlijke hulpbronnen en van het menselijke potentieel.

Artikel 3

De samenwerking heeft een ontwikkeling ten doel waarin de mens, als stuwende kracht en voornaamste begunstigde ervan, centraal staat en waarbij wordt uitgegaan van de eerbiediging en de bevordering van al diens rechten. De samenwerkingsactiviteiten passen in dit positieve perspectief, waarin de eerbiediging van de rechten van de mens als een fundamentele factor voor een werkelijke ontwikkeling wordt erkend en waarin de samenwerking zelf als een bijdrage tot de bevordering van deze rechten wordt beschouwd.

De rol van de individuen en van groepen en het daarin besloten liggende potentieel aan initiatieven worden erkend en bevorderd om concreet een werkelijke deelneming van de onderscheiden bevolkingen aan de ontwikkelingsinspanningen te waarborgen.

Artikel 4

De Gemeenschap en de LGO hechten bijzonder belang aan samenwerking en regionale integratie en kennen daaraan een hoge prioriteit toe. Binnen dat raam biedt de Gemeenschap op doeltreffende wijze steun aan de inspanningen van de LGO om zich regionaal te organiseren en hun samenwerking op regionaal en interregionaal niveau te intensiveren, teneinde een rechtvaardigere en evenwichtigere internationale economische orde te bevorderen.

Artikel 5

De Gemeenschap erkent de noodzaak om de minst ontwikkelde LGO een bijzondere behandeling te verlenen en om rekening te houden met de specifieke moeilijkheden waaraan zij het hoofd moeten bieden. Zij schenkt bijzondere aandacht aan verbetering van de levensomstandigheden van de minst begunstigde bevolkingsgroepen.

De samenwerking omvat met name een bijzondere behandeling bij de vaststelling van de omvang van de financiële middelen en van de voorwaarden waaronder deze worden verstrekt, teneinde de minst ontwikkelde LGO de mogelijkheid te bieden de structurele en andere hinderpalen voor hun ontwikkeling te overwinnen.

Artikel 6

In het kader van hun respectieve bevoegdheden onderwerpen de autoriteiten die aan de in artikel 10 bedoelde partnerschapsprocedure deelnemen, op gezette tijden de resultaten van de toepassing ervan aan een onderzoek en geven de voor de verwezenlijking van de doelstellingen van dit besluit benodigde adviezen en impulsen.

Iedere aangelegenheid die de doeltreffende verwezenlijking van de doelstellingen van dit besluit rechtstreeks mocht belemmeren, kan in het kader van die procedure aan de orde worden gesteld.".

BIJLAGE 2

DE TWINTIG LGO

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

BIJLAGE 3

OVERZICHT VAN DE VASTLEGGINGEN EN BETALINGEN VOOR ELK DER LGO IN MIO ECU EN ALS PERCENTAGE VAN HET IP

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

BIJLAGE 4

OVERZICHT VAN HET BNP PER INWONER EN DE EOF-HULP AAN LGO EN EEN AANTAL ACS-STATEN

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

BIJLAGE 5

STEUNBEDRAGEN VAN DE LIDSTATEN AAN DE LGO

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

BIJLAGE 6

Overzicht van de toewijzingen van programmeerbare middelen

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

ANTWOORDEN VAN DE COMMISSIE

SAMENVATTING

De financiële hulp aan de landen en gebieden overzee (LGO) in het kader van het zesde en het zevende EOF is geregeld in de met algemene stemmen door de Raad aangenomen besluiten van 30 juni 1986 (PB L 175 van 1.7.1986) en 25 juli 1991 (PB L 263 van 19.9.1991) betreffende de associatie van de LGO met de Europese Gemeenschap (Associatiebesluit).

Met deze besluiten heeft de Raad de LGO in verband met hun economische ontwikkeling het voordeel willen geven van dezelfde instrumenten als die welke ter beschikking staan van de landen van Afrika, het Caribische gebied en de Stille Oceaan (ACS), met respect voor de bijzondere banden die zij onderhouden met de lidstaten onder wier bescherming zij staan.

Zo ontvangen de Franse, de Britse en de Nederlandse LGO, met uitzondering van Groenland (Deens LGO), financiële hulp van de Unie, welke moet worden bekeken in het licht van de volgende overwegingen:

- - het Associatiebesluit, waarin de wijze van toekenning van de ontwikkelingshulp is aangegeven, moet met algemene stemmen door de Raad worden goedgekeurd;

- - de status van de LGO ten opzichte van hun voogdijland verschilt naargelang het gaat om Frankrijk, Nederland of het Verenigd Koninkrijk;

- - de politieke betrekkingen tussen de LGO en hun voogdijland zijn uiterst uiteenlopend;

- - het voogdijland verleent de LGO bilaterale hulp die belangrijker is dan de communautaire, welke als een aanvulling wordt beschouwd; dit verklaart vaak de keuze van bepaalde projecten in de indicatieve programma's;

- - de LGO zijn geen soevereine eenheden, maar sommige genieten toch een bepaalde autonomie;

- - er bestaat een reële diversiteit en specificiteit tussen de LGO, vooral wat betreft hun ontwikkelingsstadium.

De Raad stelt met algemene stemmen de bedragen van de steun aan de LGO vast. Wegens hun status en bijzondere betrekkingen met de Europese Unie is deze steun belangrijker dan die aan de ACS-staten. In dit verband stelt de Commissie om neutraliteitsredenen de toewijzing van de middelen aan de voogdijlidstaten voor. Deze laatste bespreken de verdeling per groep LGO (Franse, Britse en Nederlandse). De verdeling per LGO wordt vervolgens door de voogdijlidstaat uitgevoerd.

Bovendien ziet de Commissie toe op de strikte toepassing van de eisen van het EOF inzake programmering en voorbereiding van de projecten of programma's. Deze eisen leiden vaak tot extra termijnen. Bovendien omvatten de programmeringsregels van het zevende EOF bepalingen waardoor de Commissie rechtstreeks bij de opstelling van de indicatieve programma's kan worden betrokken. Bepaald is ook dat alle lidstaten partij zijn bij het besluitvormingsproces na ondertekening van het indicatieve programma. De Commissie beheert evenwel zo goed mogelijk de steun aan de LGO, gelet op haar beperkte middelen en het insulaire en afgelegen karakter van de LGO.

De Commissie meent dat het informatiesysteem voor haar financieel beheer de nodige gegevens levert. De boekingsmethode van de regionale middelen voor de LGO in het kader van het zesde en het zevende EOF is dezelfde als die voor de andere regionale middelen in het kader van deze EOF's.

Een vergelijking tussen de LGO en de ACS is niet gepast en ook niet gewenst, noch door de Commissie, noch door de LGO zelf. De achtereenvolgende Associatiebesluiten verschillen immers sterk van de Overeenkomsten van Lomé. Het criterium inkomen per inwoner is zeker niet het enige waarmee rekening moet worden gehouden.

Bovendien is de Commissie met de LGO en de lidstaten aan een beraad begonnen dat kan leiden tot wijziging van de beheersmethoden "LGO 2000"(1). De hoofdverantwoordelijkheid voor beheer en uitvoering zou steeds meer bij de plaatselijke actoren kunnen worden gelegd.

INLEIDING

Algemeen

3. Op een meer algemeen vlak zijn de 15 lidstaten van de Unie ten volle betrokken bij de programmering van de LGO-middelen en de besluiten betreffende de projecten via het EOF-comité, dat elk financieringsvoorstel onderzoekt en er zijn advies over geeft.

TOEWIJZING VAN DE MIDDELEN

Context van de hulp aan de LGO

6, 7, 8. De status van de LGO wat betreft de samenwerking en andere terreinen van hun associatie met de EU is niet vergelijkbaar met die van de ACS-landen. Dit komt tot uiting in de achtereenvolgende Associatiebesluiten die de Raad heeft vastgesteld. De LGO zelf maken ook politiek aanspraak op een verschillende behandeling.

9. De bedragen van de indicatieve programma's worden in een ruimer kader vastgesteld dan alleen op basis van het BNP. Overeenkomstig het besluit van de Raad zijn zij bestemd voor de economische, culturele en sociale ontwikkeling van deze gebieden.

De programmering van de hulp

Toewijzing aan groepen LGO

13. Het door de Kamer opgemerkte verschil tussen de besluiten van de Raad in het kader van het EOF en de voorstellen van de Commissie is het gevolg van de bijzondere procedure die wordt gevolgd bij de verdeling van de middelen onder de LGO. De Raad beslist over het totale bedrag. Nadat onderscheid is gemaakt tussen programmeerbare en niet-programmeerbare hulp, stelt de Commissie een verdeling per groep LGO voor op basis van verschillende parameters die met de drie betrokken lidstaten zijn overeengekomen. Deze laatste passen eventueel de voorstellen aan per groep LGO. Het definitieve besluit wordt door de Raad genomen. Ten slotte verdeelt elk van de betrokken lidstaten het vooraf vastgestelde bedrag onder zijn LGO volgens zijn eigen criteria en prioriteiten.

14. Het besluit van de Commissie 3,415 miljoen ECU aan niet-gebruikte middelen van het zesde EOF naar de LGO over te dragen, is terug te vinden in de rekeningen. In de indicatieve programma's voor de programmering van het zevende EOF wordt naar deze bedragen verwezen. De bedragen zijn echter nooit van het zesde naar het zevende EOF in de rekeningen overgeboekt, want er was geen besluit van de Raad terzake.

15. Het besluit van de Raad van juni 1986 voorzag in hertoewijzing van het restbedrag vijfde EOF/Stabex aan het vijfde EOF (Besluit 86/285/EEG). 1,1 miljoen ECU was bestemd voor de Nederlandse LGO. Dit extra bedrag werd toegevoegd aan dat van het indicatieve programma van het zesde EOF voor de Nederlandse Antillen en Aruba.

16. Het besluit de toewijzing voor Saint-Pierre en Miquelon te verhogen, werd genomen om deze territoriale eenheid het ernstige economische probleem van het conflict met Canada over de visserijzones te helpen oplossen. In verband met de instorting van de plaatselijke economie en op verzoek van de Franse Republiek heeft de Commissie alles in het werk gesteld om de niet-gebruikte restbedragen van de vorige EOF's te mobiliseren. De hoogdringendheid en de ernst van de situatie dwongen tot bijzondere procedures om snel en efficiënt een geteisterde economie te hulp te komen.

Toewijzing van de middelen aan de afzonderlijke LGO

17. De Commissie stelt de drie betrokken lidstaten een verdeling van de totale toewijzing in drie delen voor volgens verschillende objectieve criteria. De drie lidstaten onderhandelen met elkaar en de Raad neemt het definitieve besluit. Vervolgens verdeelt elke lidstaat zijn middelen naar eigen criteria. De voodijlidstaten delen de Commissie hun besluit over de verdeling van de middelen tussen de LGO mede en hoeven dit niet te motiveren. De Commissie heeft geen greep op dit proces. Tot dusver heeft het partnerschap vooral gediend om over gemeenschappelijke problemen van algemeen belang te beraadslagen.

19. In tegenstelling tot de Kamer is de Commissie van oordeel dat de boekhouding doorzichtig is wat het gebruik van de middelen betreft. Zij meent dat geen enkele afstemming tussen de EOF-boekhouding en de indicatieve programma's nodig is. Een indicatief programma is immers geen rekening, maar een document met een algemene beschrijving van de wijze waarop de EOF-middelen zullen worden gebruikt.

De door de Kamer ontdekte fout van 0,2 miljoen ECU (Turks- en Caicoseilanden) had geen financiële gevolgen voor de Unie.

UITVOERING VAN DE HULPVERLENING

De indicatieve programma's

20 tot en met 23. De uitvoeringsregels moeten worden gerespecteerd. Zij zijn trouwens opgenomen in de Associatiebesluiten (deel 2, titel III, hoofdstuk IV, voor het zesde EOF en deel 3, titel III, hoofdstuk V, voor het zevende EOF). De Commissie moet er zich aan houden. Omdat zij zich bewust was van bepaalde vertragingen, heeft de Commissie reeds aanpassingen uitgevoerd: de tijdstippen van begin en einde van de projecten bijvoorbeeld zijn thans in de financieringsovereenkomst opgenomen. Bovendien is het vastleggingspercentage afhankelijk van de absorptiecapaciteit van de begunstigde. Rekening moet dus worden gehouden met verschillen tussen de LGO en de groepen LGO.

24. Wat de trage tenuitvoerlegging van bepaalde procedures betreft - waarbij de Kamer spreekt van vijf - wil de Commissie het volgende opmerken:

a) de Commissie behandelt de programmering op stringente en ernstige wijze. Dit verklaart de duur van de onderhandelingen met de LGO;

b) dit gebrek aan een algemene en strategische visie is al vaak door de Commissie betreurd. Zij moet echter rekening houden met plaatselijke beperkende omstandigheden;

c) de eisen van het Associatiebesluit inzake voorbereiding en documentatie leveren vaak moeilijkheden op voor de partner, hetgeen dus leidt tot vertragingen. De Commissie erkent dat de procedures lang en ingewikkeld zijn, maar zij tracht ze te vereenvoudigen;

d) wegens de geringe hoogte van de beschikbare EOF-bedragen is in bepaalde gevallen medefinanciering nodig (met de begunstigde of de voogdijlidstaten), hetgeen het grote aantal partijen verklaart;

e) er kunnen zich vertragingen voordoen als gevolg van de structuur zelf van de delegaties of kantoren. De Commissie worden vaak beperkingen opgelegd wat betreft menselijke middelen, huishoudelijke uitgaven van de delegaties of bureaus en dienstreizen. Een voorbeeld in dit verband is de huidige structuur van de delegaties en bureaus in het Caribische gebied, waar onlangs nog beperkingen zijn opgelegd. Alles wordt echter in het werk gesteld opdat de potentiële begunstigden ten volle gebruik kunnen maken van de voorgestelde steunregelingen.

De regionale middelen

25. De Commissie ziet erop toe dat een synergie ontstaat tussen de territoriale en regionale programma's, hoewel deze voorwerp zijn van afzonderlijke onderhandelingen. De programmering van de territoriale middelen is een prioriteit voor de LGO. De regionale middelen komen op de tweede plaats.

28. Over het algemeen is de regionale samenwerking slechts uiting van de wil tot samenwerking van de deelnemers. Zij is uiterst moeilijk tot stand te brengen. Het insulaire karakter van de gebieden is niet bevorderlijk voor de samenwerking, maar er zijn nog andere redenen: de geografische afstand, taal- en cultuurverschillen en soms ook externe en zelfs interne terughoudendheid.

Ondanks deze moeilijkheden tracht de Commissie een dialoog tot stand te brengen en de samenwerking tussen LGO, DOM en ACS te bevorderen. De projecten zijn slechts een van de middelen daartoe.

29. De Commissie wil het volgende opmerken:

a) de regionale samenwerking is uiterst moeilijk tot stand te brengen om de onder punt 28 genoemde redenen;

b) de regionale samenwerking wordt over het algemeen bemoeilijkt door de verschillen in status en ontwikkelingsdoelstellingen van de LGO van dezelfde regio, ongeacht of zij tot dezelfde groep behoren.

In het gebied van de Stille Oceaan bijvoorbeeld maakt de zeer grote afstand van de twee Franse gebiedsdelen het gevoel tot een zelfde regionale eenheid te behoren, zeer relatief. Dit kan verder gaan dan het communautaire kader en zich zelfs uitstrekken tot regionale organisaties zoals het Forum van de Stille Oceaan en de Gemeenschap van het zuiden van de Stille Oceaan;

c) de Commissie stelt alles in het werk om de regionale samenwerking tussen de ACS en de LGO te ontwikkelen. Het vergt echter tijd om de aan de LGO eigen terughoudendheid te overwinnen, alsook het gebrek aan begrip en de taal- en cultuurverschillen. De LGO zijn geen soevereine staten, terwijl de ACS derde landen zijn. Voor de LGO is alleen het voogdijland gemachtigd tot een dergelijke samenwerking;

d) om een strategie te ontwikkelen moet er een gedeelde algemene visie bestaan tussen de Commissie en de LGO. De Commissie kan moeilijk haar visie opleggen. Een verenigend element schijnt de bevordering van het toerisme op regionaal niveau te zijn.

30. De Commissie is van oordeel dat de regionale samenwerking vorderingen heeft gemaakt. Het gaat echter om een groot project dat op lange termijn moet worden beoordeeld en waarbij moet worden gelet op de uitgangssituatie.

31. De boekhoudmethode voor de regionale middelen voor de LGO uit het zesde en het zevende EOF is dezelfde als voor de andere regionale middelen van deze EOF's.

De totale toewijzing voor regionale projecten in de LGO wordt inderdaad als geheel geboekt (niveau 2, klasse 1). Er worden echter extra-comptabele rekeningen op niveau 0, klassen 3 en 4, gebruikt om de verdeling van de totale regionale middelen per regio te registreren.

De vastlegging voor een regionaal project wordt geregistreerd zoals iedere andere primaire vastlegging (niveau 2, klasse 2). De verbinding van het project met een individuele LGO of een regio is afhankelijk van de aard van het project. In het geval van een regionaal LGO-project creëert het boekhoudsysteem automatisch bijkomende posten op niveau 0, klassen 4 en 3, voor het opnemen van de kredietlijnen die op regionale grondslag beschikbaar zijn gesteld. De gegevens over het gebruik van de regionale middelen zijn dus gemakkelijk te verkrijgen.

Niet-programmeerbare middelen

32. De middelen van Stabex zijn inderdaad vrij traag gebruikt. Dit houdt verband met het streven naar goed beheer en efficiëntie, of met moeilijkheden wegens de geografische ligging van de begunstigde LGO (zie punten 42 en 52).

Uitvoering van afzonderlijke projecten en acties

34. De Commissie is ingenomen met het positieve oordeel van de Kamer over het ontbreken van onregelmatigheden bij het beheer van de communautaire middelen voor de LGO. Wat de vier specifieke opmerkingen betreft moet rekening worden gehouden met de volgende beperkingen:

a) het gebrek aan middelen ter plaatse (plaatselijke of andere), het gebrek aan gegevens bij andere instellingen (IMF, Wereldbank,...) en de bijzondere band tussen de LGO en de voogdijlidstaat. De Commissie gebruikt de beschikbare gegevens, die over het algemeen door de begunstigden worden verstrekt;

b) in sommige gevallen is de communautaire financiering beperkt omdat het om medefinanciering gaat;

c) en d) overmaat aan werk, tekort aan personeel en ontoereikende middelen kunnen de projecten nadelig beïnvloeden.

36 en 37. De Commissie erkent zoals de Kamer het nut en de doelmatigheid van de projecten in Nieuw-Caledonië, ook al was bij een ervan (1/5 van het indicatieve programma) sprake van een onrealistisch projectontwerp.

38. De vertraging bij de voorbereiding van het project "Outoumaoro/Frans-Polynesië" is te wijten aan de plaatselijke instanties, die veel tijd nodig hadden om te voldoen aan de voorwaarden en de kwaliteitseisen van de Commissie. Momenteel wordt de laatste hand gelegd aan dit financieringsvoorstel.

39. Er moge aan worden herinnerd dat de Commissie bij de gunning van opdrachten erop heeft aangedrongen dat de algemene regels streng worden nageleefd. De plaatselijke aanbestedingscommissie had het contract aan een Polynesische scheepswerf willen toekennen op basis van criteria die niet in de offerteaanvraag waren genoemd.

De scheepswerf van Fiji werd strikt volgens de EOF-procedures geselecteerd. De laatste twee schepen zullen in mei en juni 1999 worden opgeleverd.

40. De Kamer merkt terecht op dat Frans-Polynesië zich niet heeft gehouden aan zijn verplichtingen wat betreft de aanvullende financiering als bepaald in de financieringsovereenkomst.

41. Doel van het project in Frans-Polynesië was de kwaliteit van de parels te verbeteren. Het is echter moeilijk in de financieringsovereenkomst indicatoren voor kwaliteitsverbetering in het kader van dit onderzoeksproject op te nemen. Er is een evaluatie achteraf van de effecten en resultaten gepland.

42. De in 1993 ingediende overeenkomst betreffende wederzijdse verplichtingen werd eerst in maart 1998 ondertekend. Het grote tijdsverschil tussen de indiening van het document en de ondertekening ervan is toe te schrijven aan een verzoek van de overheid van Frans-Polynesië, die een audit van de vroegere interventies wenste vooraleer de laatste hand te leggen aan de bepalingen van de overeenkomst. De audit werd eerst in november 1997 beëindigd.

43. De Commissie is ingenomen met het positieve oordeel van de Kamer over het beheer van de middelen in Mayotte.

44. De Commissie tracht de hulp te concentreren op maximaal twee sectoren in de Nederlandse Antillen. Ook tracht zij de LGO te overtuigen de hulp geografisch te concentreren, maar de geografische spreiding van de eilanden van de Nederlandse Antillen heeft belangrijke gevolgen. De hoogte van de bilaterale hulp kan ook een factor zijn waarmee rekening moet worden gehouden. Wat de verlenging van de contracten betreft zal de Commissie erop toezien dat een strenger onderzoek plaatsvindt vooraleer een verlenging of uitbreiding wordt toegestaan.

46. De Kamer spreekt van het opgeven van de bouw van een technische school op Sint-Maarten (8 miljoen ECU). Dit project werd op initiatief van de Commissie, tot grote ontevredenheid van de autoriteiten van het eiland en de federale overheid, opgegeven omdat de betrokken LGO, na ruim vijf jaar van talloze demarches en herinneringen van de Commissie, er niet in was geslaagd het minimum aan elementen te verschaffen om het project te starten (bereidheid van de plaatselijke autoriteiten, keuze van onderwijstaal, sectorale studies, enz.). Bovendien kwam het de Commissie steeds meer voor dat de basisgegevens voor de uitvoering van dit project veranderd waren (met name wijziging van de demografische gegevens).

47. Voor de verlenging van de landingsbaan van de luchthaven van Sint-Eustatius waren onjuiste berekeningen geleverd; de opstelling ervan was moeilijk gebleken. De Commissie erkent dat zij in dit geval te optimistisch is geweest.

Wat het luchthavengebouw betreft was inderdaad sprake van een slechte uitvoering van het project (in regie uitgevoerd door de Antiliaanse autoriteiten).

De vertegenwoordigers van de Commissie hebben de plaatselijke autoriteiten inmiddels op deze tekortkomingen gewezen. Aan oplossingen wordt gewerkt.

48. De financieringsovereenkomst was op bepaalde punten niet precies wat betreft het project "Business Development Scheme" (BDS). Tijdens de uitvoering van het project heeft de Commissie een aanvullende onderzoeksopdracht doen uitvoeren. Op basis hiervan werden aanbevelingen gedaan aan de partijen, die besloten dat bepaalde werkingskosten door het project moesten worden betaald.

Derhalve is de Commissie van oordeel dat er geen aanleiding is om de kosten terug te vorderen.

49. De Commissie apprecieert de positieve opmerkingen van de Kamer over dit project op Aruba.

51. De moeilijkheden met de plaatselijke adviseur zijn de typische problemen die de Commissie ondervindt bij de tenuitvoerlegging van de hulpverlening met inachtneming van de bepalingen van het Associatiebesluit over het gebruik van de plaatselijke middelen.

52. Er is behoefte aan compensatie voor de lage verkoopprijzen van de op de Falklandeilanden geproduceerde wol. De plaatselijke autoriteiten hebben sterk op deze hulp aangedrongen. De geografische en sociaal-economische achtergrond maakt de verwezenlijking van dit project moeilijk. Het gaat immers om een project dat moet worden uitgevoerd met inachtneming van de EOF-voorschriften, samen met plaatselijke autoriteiten die over beperkte middelen beschikken, waarbij zich communicatieproblemen voordoen door de afstand en waarbij het gaat om een relatief weinig actieve plaatselijke markt.

53. De Franse overheid had in het kader van haar prerogatieven inzake verdeling van de EOF-middelen 300000 ECU toegekend aan de Zuidpoolgewesten en Frans-Antarctica. Wegens de problemen die dit voor het EOF-comité opleverde, heeft de Commissie de Franse overheid verzocht deze LGO geen EOF-middelen meer toe te kennen bij de verdeling van het achtste EOF.

54 en 55. Tot dusver hebben de partnerschapsvergaderingen vooral gediend om gemeenschappelijke problemen van algemeen belang te bespreken (bv. handel, uitvoering van de programma's in het algemeen). Wat de programmering betreft is alleen het protocollaire gedeelte uitgevoerd (ondertekening van het territoriale indicatieve programma).

Via de delegaties of bureaus onderhoudt de Commissie bilaterale contacten met de LGO. De problemen van de bilaterale samenwerking worden alleen in dit verband besproken en dus niet op multilateraal niveau.

Toezicht en evaluatie

56 tot en met 59. De hoofdverantwoordelijkheid, ook voor het gebruik van de communautaire hulp, ligt bij de begunstigde. Dit is een basisbeginsel van de overeenkomsten met de LGO. Het is juist dat de Commissie wegens beperkte personele middelen de hulpmaatregelen moeilijk kon controleren en aanpassen. Het is echter niet juist te concluderen dat zij dat niet heeft gedaan. Integendeel, de diensten van de Commissie hebben aanzienlijke inspanningen geleverd om de uitvoering te vergemakkelijken en te verbeteren.

61. De Commissie streeft naar nog meer responsabilisering en subsidiariteit. Zij wil echter meer de klemtoon leggen op de verantwoordelijkheid van de LGO zelf, en dus niet van de voogdijlidstaat. Tijden de bespreking van het discussiedocument van de Commissie over het volgende Associatiebesluit, meestal "LGO 2000" genoemd, zullen onderwerpen aan de orde komen zoals de overdracht van verantwoordelijkheid aan de begunstigde LGO. De door de Commissie gewenste aanpak gaat ongetwijfeld in de richting van meer decentralisatie en subsidiariteit.

62. Zoals de Kamer opmerkt, zijn de Commissie en de LGO gezamenlijk verantwoordelijk voor de evaluatie. Door de druk van de uiteenlopende prioriteiten op de menselijke middelen heeft de Commissie de in de besluiten van de Raad voorgeschreven systematische evaluatie niet kunnen uitvoeren.

CONCLUSIE

63. De status van de LGO is niet vergelijkbaar met die van de ACS-landen wat betreft samenwerking en steunregelingen van de EU. Dit verschil komt tot uiting in de door de Raad vastgestelde Associatiebesluiten.

64. Het gebruik van de kredieten is ongetwijfeld gering, maar dit houdt nauw verband met de absorptiecapaciteit van de begunstigde landen en de bilaterale hulp die de voogdijlidstaat levert. De Commissie stelt echter alles in het werk opdat de begunstigden ten volle gebruik kunnen maken van de voorgestelde steunregelingen, rekening houdend met de beperkingen van het Associatiebesluit en de beschikbare menselijke middelen.

65. Of de Commissie, zoals de Kamer opmerkt, een nieuwe rol moet krijgen bij de verdeling van de middelen, moet worden bekeken in het licht van de volgende elementen: het subsidiariteitsbeginsel, de complementariteit van de communautaire hulp en de medefinanciering van de projecten voor meer coherentie van de interventies. De Commissie is voornemens om voor de toekomst, in overleg met de begunstigden en de betrokken lidstaten, een reeks criteria voor een meer objectieve verdeling van de middelen tussen de LGO voor te stellen. Deze voorstellen zijn behandeld in het discussiedocument van de Commissie "LGO 2000".

66. De Commissie is van oordeel dat haar informatiesysteem voor financieel beheer de nodige gegevens kan verschaffen. De boeking van de regionale middelen van de LGO uit het zesde en het zevende EOF geschiedt op dezelfde wijze als voor de andere regionale middelen van dezelfde EOF's. Wat de veronderstelde verschillen tussen de EOF-rekeningen en het indicatieve programma (IP) betreft, meent de Commissie dat er geen behoefte bestaat aan enige afstemming, want het IP is geen rekening maar een document met een algemene beschrijving van de wijze waarop het EOF zal worden gebruikt.

67. De regionale samenwerking is moeilijk ten uitvoer te leggen (zie punten 25 tot en met 30), maar de Commissie tracht synergieën te bereiken tussen de verschillende acties die zij in de betrokken regio's uitvoert. Zo werd het regionale programma LGO-Caraïben gecoördineerd met het regionale programma Caraïben-ACS. De regionale samenwerking tussen de Nederlandse LGO (Antillen en Aruba) heeft trouwens geleid tot een project in de sector toerisme dat een zeker succes heeft.

68. De Commissie stelt eisen inzake kwaliteit en nauwkeurigheid bij de voorbereiding van de projecten, en aan het einde van een project vindt over het algemeen een evaluatie plaats. De vastleggingspercentages zijn sterk afhankelijk van de absorptiecapaciteit van de begunstigde, welke verschilt naar gelang van het betrokken gebied.

De bijdrage van een project aan de ontwikkeling van een gebied of een land is tot op zekere hoogte afhankelijk van de ontwikkelingsgraad van de begunstigde.

69. Zoals de Kamer zelf erkent, zijn de behoeften aan menselijke middelen voor het controleren van de projecten en acties in een vaak uitgestrekt geografisch gebied, door personeel van de Commissie ter plaatse of vanuit het centrum, aanzienlijk. Bij het door de Commissie begonnen beraad (zie punt 71) is hiermee rekening gehouden om een aanpak voor te stellen op basis van de principes partnerschap en eigendomsrecht. Dit soort decentralisatie kan worden bereikt door eerst een algemene overeenkomst over de ontwikkeling van de LGO vast te stellen, daarna te zorgen voor het dagelijks projectbeheer ter plaatse en ten slotte een evaluatie achteraf uit te voeren.

70. De Commissie erkent dat bepaalde procedures een zware administratieve last zijn voor de plaatselijke autoriteiten. In haar discussiedocument LGO 2000 tracht zij dit te verhelpen.

71. De Commissie, de voogdijlidstaten en de LGO zijn begonnen aan een algemeen beraad (LGO 2000), met name over de samenwerking tussen deze drie partners. De Commissie zal een mededeling uitbrengen over de mogelijkheden voor de toekomst. Aan de hand daarvan zullen de principes worden vastgesteld op basis waarvan de Commissie in de komende maanden een voorstel zal formuleren.

(1) De status van de geassocieerde LGO en keuzemogelijkheden voor "LGO 2000" [COM(1999) 163 def.].