Mededeling van de Commissie betreffende de betrokkenheid van de Lid-Staten bij acties ter bevordering van de verkoop van landbouw- en visserijprodukten(86/C 272/03)

Op 18 februari 1985 heeft de Directeur-generaal Landbouw aan de Permanente Vertegenwoordigers van de Lid-Staten van de Gemeenschap een schrijven gericht waarin de aandacht wordt gevestigd op een aantal aspecten inzake de betrokkenheid van de Lid-Staten bij acties ter bevordering van de verkoop van landbouwprodukten, met name het feit dat het Hof van Justitie in zaak 222/82 (,,Apple and Pear Development Council'') heeft verklaard dat dergelijke campagnes in bepaalde omstandigheden een inbreuk kunnen vormen op artikel 30. De Regeringen van de Lid-Staten werden verzocht nadere inlichtingen te verstrekken omtrent hun betrokkenheid bij die verkoopbevorderende campagnes, en aan dat verzoek werd gevolg gegeven. Van de tien Lid-Staten die van de diensten van de Commissie een verzoek om nadere inlichtingen hadden ontvangen, hebben er negen toegegeven dat overheidsinstanties van hun land betrokken waren bij de verkoopbevordering van landbouwprodukten op de binnenlandse markt en zij beweerden allemaal dat de daarmee verband houdende campagnes geen overtreding vormden van de door het Hof van Justitie in zaak 222/82 aangegeven grenzen. Sedert de ontvangst van de antwoorden van de Lid-Staten heeft de Commissie een aantal voorbeelden van het desbetreffende reclamemateriaal onderzocht. Zij heeft daarbij geconstateerd dat in vele gevallen de nadruk wordt gelegd op de binnenlandse oorsprong van het desbetreffende produkt, met name door middel van de naam van de Lid-Staat, de nationale vlag of een ander nationaal embleem. De Commissie heeft eveneens geconstateerd dat in sommige Lid-Staten voor visserijprodukten dezelfde campagnes worden gevoerd als voor landbouwprodukten. Hoewel de Commissie het ermee eens is dat de betrokkenheid van de Lid-Staten bij de verkoopbevordering van landbouw- en visserijprodukten een aantal voordelen kan hebben met betrekking tot de tenuitvoerlegging van het gemeenschappelijk beleid in die sectoren, vreest zij toch dat sommige campagnes die momenteel op de binnenlandse markt van de Lid-Staten worden gevoerd, de door het Hof van Justitie aangegeven grenzen overschrijden. De Commissie heeft het derhalve passend geoordeeld de als bijlage bij dit schrijven gevoegde richtsnoeren voor de Lid-Staten op te stellen. Zij is van oordeel dat, wanneer deze richtsnoeren met betrekking tot campagnes ter bevordering van de verkoop van landbouw- en visserijprodukten in acht worden genomen, er geen gevaar bestaat voor overtreding van artikel 30 van het EEG-Verdrag. De Commissie behoudt zich het recht voor in de toekomst verdere richtsnoeren op te stellen indien zulks nodig mocht blijken en de procedure van artikel 169 in te leiden indien inbreuken op artikel 30 worden geconstateerd. Deze mededeling doet geen afbreuk aan het standpunt van de Commissie ten aanzien van andere aspecten van de communautaire wetgeving ter zake, met name de bepalingen in het EEG-Verdrag met betrekking tot de steunmaatregelen van de Lid-Staten. BIJLAGE RICHTSNOEREN VOOR DE LID-STATEN OP HET GEBIED VAN DE VERKOOPBEVORDERING VOOR LANDBOUW- EN VISSERIJPRODUKTEN - SITUATIE TEN AANZIEN VAN ARTIKEL 30 1. Inleiding Uit de Jurisprudentie van het Hof van Justitie, met name in de zaken 249/81 (,,Koop Iers'') en 222/82 (Apple and Pear Development Council) blijkt duidelijk dat, wanneer Lid-Staten rechtstreeks of onrechtstreeks betrokken zijn bij campagnes op het gebied van verkoopbevordering van landbouwprodukten op de nationale markt, zulks een inbreuk vormt op artikel 30 van het EEG-Verdrag, tenzij een aantal criteria in acht wordt genomen. De Commissie is er zich van bewust dat er momenteel in de Gemeenschap verschillende soortgelijke campagnes bestaan en acht het dan ook passend de volgende richtsnoeren ten behoeve van de Lid-Staten mede te delen. Bij de interpretatie van deze richtsnoeren moet de bedoeling of verborgen bedoeling van het voor verkoopbevordering bestemde materiaal worden beoordeeld aan de hand van de boodschap die via dat materiaal wordt overgebracht, zowel met behulp van woorden als van beelden. 2. Richtsnoeren 2. 1. Verkoopbevorderende maatregelen waartegen duidelijk geen bezwaar bestaat krachtens artikel 30 2. 1. 1Campagnes ter bevordering van de export die rechtstreeks of onrechtstreeks door een Lid-Staat worden gevoerd op de markt van een andere Lid-Staat. 2. 1. 2. Verkoopbevorderende campagnes op de binnenlandse markt van een Lid-Staat waarbij het produkt zeer algemeen wordt genoemd zonder enige verwijzing naar de nationale oorsprong ervan. 2. 1. 3. Campagnes op de binnenlandse markt waarbij specifieke kwaliteiten of variëteiten van produkten worden aangeprezen, ook al zijn die kwaliteiten of variëteiten typisch voor de nationale produktie. (Bij deze campagnes wordt slechts naar de binnenlandse oorsprong van het produkt verwezen via de betrokken kwaliteiten of variëteiten of via de normale omschrijving van het produkt. ) 2. 2. Verkoopbevorderende maatregelen die duidelijk een inbreuk vormen op artikel 30 2. 2. 1. Campagnes waarbij de consumenten wordt aangeraden binnenlandse produkten te kopen uitsluitend omdat zij van binnenlandse oorsprong zijn. 2. 2. 2. Campagnes die ten doel hebben de aankoop van produkten uit andere Lid-Staten te ontraden of die produkten aan de consument als minder waardevol voor te stellen (negatieve reclame) . Positieve verklaringen over een produkt uit een Lid-Staat mogen niet zo worden geformuleerd dat daaruit kan worden afgeleid dat produkten uit een andere Lid-Staat noodzakelijkerwijze minderwaardig zijn. 2. 3. Verkoopbevorderende campagnes op de binnenlandse markt van een Lid-Staat die, omdat wordt verwezen naar de binnenlandse oorsprong van de produkten, strijdig kunnen zijn met artikel 30, tenzij een aantal beperkingen in acht wordt genomen 2. 3. 1. Campagnes waarbij de aandacht wordt gevestigd op variëteiten of kwaliteiten van produkten die in een Lid-Staat worden geproduceerd, zijn in de praktijk niet beperkt tot nationale of regionale specialiteiten en vestigen vaak de aandacht op de bijzondere kwaliteiten van de produkten die in een bepaalde Lid-Staat worden voortgebracht en op de binnenlandse oorsprong van die produkten, ook al hebben die produkten dezelfde kwaliteiten als overeenkomstige produkten uit andere Lid-Staten. Indien bij dergelijke campagnes te veel nadruk wordt gelegd op de binnenlandse oorsprong van de produkten, kan er sprake zijn van een inbreuk op artikel 30. De Commissie verzoekt de Lid-Staten dan ook met aandrang de volgende aanbeveling strikt in acht te nemen. Het producerende land mag via een woord of een symbool worden aangegeven, op voorwaarde dat er een redelijk evenwicht bestaat tussen enerzijds de verwijzing naar de kwaliteiten en variëteiten van het produkt en anderzijds de binnenlandse oorsprong ervan. Verwijzingen naar de binnenlandse oorsprong moeten ondergeschikt zijn aan de belangrijkste boodschap die via de campagne aan de consument wordt overgebracht, en mag niet als het belangrijkste verkoopargument worden aangewend. 2. 3. 2. De kwaliteiten van het produkt die mogen worden vermeld zijn met name smaak, aroma, versheid, rijpheid, verhouding prijs/kwaliteit, voedingswaarde, beschikbare variëteiten, bruikbaarheid (recepten, enz. ) . Verboden zijn superlatieven als ,,de beste'', ,,de smakelijkste'', ,,de fijnste'' en uitdrukkingen als ,,dit is het einde'', of campagnes die, doordat wordt verwezen naar de binnenlandse oorsprong van het produkt, tot gevolg hebben dat het betrokken produkt wordt vergeleken met produkten uit andere Lid-Staten. Verwijzing naar een kwaliteitscontrole is alleen toegestaan wanneer het produkt ook werkelijk grondig en objectief op zijn kwaliteiten wordt gecontroleerd. 2. 3. 3. Bepaalde campagnes waarbij naar de binnenlandse oorsprong van produkten wordt verwezen, kunnen, hoewel bovenstaande criteria in acht worden genomen, toch een inbreuk vormen op artikel 30 van het EEG-Verdrag, indien het duidelijk is dat een Lid-Staat die campagne heeft opgezet om ervoor te zorgen dat voortaan binnenlandse produkten worden gekocht in plaats van produkten die uit andere Lid-Staten worden ingevoerd (zie zaak 249/81, Commissie/Ierland (1982) , jurisprudentie bladzijde 4005, en met name overweging nr. 23 op bladzijde 4022) . Een dergelijke bedoeling kan bijvoorbeeld worden afgeleid uit de omvang van een bepaalde campagne.