*****

BESCHIKKING VAN DE COMMISSIE

van 9 maart 1983

inzake een door de Italiaanse Regering aan de Siciliaanse vissers toegekende brandstofsubsidie

(Slechts de tekst in de Italiaanse taal is authentiek)

(83/246/EEG)

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE

GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap, en met name op artikel 93, lid 2, eerste alinea,

Gelet op Verordening (EEG) nr. 100/76 van de Raad van 19 januari 1976 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector visserijprodukten (1), laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EEG) nr. 3443/80 (2), inzonderheid op artikel 26, en op Verordening (EEG) nr. 3796/81 van de Raad van 29 december 1981 (3) die, met ingang van 1 juni 1982, in de plaats is gekomen van Verordening (EEG) nr. 100/76, inzonderheid op artikel 28,

Na overeenkomstig het bepaalde in artikel 93, lid 2, eerste alinea, alle belanghebbenden te hebben aangemaand hun opmerkingen te maken en gelet op deze opmerkingen,

I

Overwegende dat het gewest Sicilië sinds 1973 een brandstofsubsidie verleent voor de visserij; dat de Commissie pas in december 1977, bij de verlenging van de betrokken maatregel voor 1978, van deze steun in kennis is gesteld; dat de Commissie, naar aanleiding van de buitengewone prijsstijgingen voor energieprodukten aan het einde van 1973 en in het begin van 1974, de Lid-Staten had gemachtigd in 1974 en 1975 dergelijke steun te verlenen;

Overwegende dat de Commissie voor 1978 toestemming heeft gegeven voor deze Siciliaanse steunmaatregel; dat namelijk gezien de situatie op de Siciliaanse markt voor visserijprodukten de toekenning van deze steun geen nadelige invloed leek te kunnen hebben op het handelsverkeer tussen de Lid-Staten;

Overwegende dat begin 1979 de Italiaanse Regering de Commissie in kennis heeft gesteld van twee Siciliaanse wetsontwerpen, het ene tot verlenging van de brandstofsubsidie voor het jaar 1979, het andere tot vaststelling van structuurmaatregelen voor de rationalisatie van de visserij in Sicilië; dat, gezien dit laatste ontwerp, de Commissie in juni 1979 toestemming heeft gegeven de brandstofsubsidie ook in 1979 toe te kennen, maar tevens heeft verzocht deze steun in de nabije toekomst af te schaffen;

Overwegende dat de Commissie in januari 1980 toestemming heeft gegeven om, zoals door de Siciliaanse autoriteiten werd overwogen, de brandstofsubsidie te verlengen tot en met 30 juni 1980; dat de Commissie evenwel heeft gepreciseerd dat, gezien de vaststelling van de structuurmaatregelen aan het begin van 1980 en de ontwikkeling wat de concurrentiepositie betreft, verlenging van deze steun voor de periode na 30 juni haar niet opportuun leek;

Overwegende dat de Italiaanse Regering bij schrijven van haar Permanente Vertegenwoordiging bij de Europese Gemeenschappen van 26 augustus, respectievelijk 10 december 1980 de Commissie, overeenkomstig artikel 93, lid 3, van het Verdrag, in kennis heeft gesteld van het voornemen van het gewest Sicilië de brandstofsubsidie voor de visserij die gold tot en met 30 juni 1980 ook toe te kennen voor het tweede halfjaar van 1980;

Overwegende dat de steun 100 lire/kg brandstof bedroeg en dat voor deze steun een bedrag van 5 miljard lire was uitgetrokken;

Overwegende dat de Italiaanse Regering bij schrijven van haar Permanente Vertegenwoordiging bij de Europese Gemeenschappen van 6 april 1981 de Commissie, overeenkomstig artikel 93, lid 3, van het Verdrag, in kennis heeft gesteld van haar voornemen de brandstofsubsidie te verlengen voor 1981;

Overwegende dat het beginsel inzake de steunverlening niet was gewijzigd, maar dat de steun was verhoogd tot 150 lire/kg brandstof en dat voor 1981 een bedrag van 14 miljard lire voor deze steun was uitgetrokken;

Overwegende dat de Italiaanse Regering bij schrijven van haar Permanente Vertegenwoordiging bij de Europese Gemeenschappen van 21 januari 1982 de Commissie overeenkomstig artikel 93, lid 3, in kennis heeft gesteld van het voornemen van de Siciliaanse autoriteiten de in 1981 toegekende regionale brandstofsubsidie voor de visserij voor 1982 te handhaven en te

Overwegende dat de subsidie zou worden opgetrokken van 150 tot 250 lire/kg en dat daarvoor een bedrag van 25 miljard lire zou worden uitgetrokken;

Overwegende dat, na een eerste onderzoek, de Commissie heeft geoordeeld dat het hier om steun bij de bedrijfsvoering gaat die wordt toegekend zonder reële tegenprestatie van de begunstigden; dat deze steun een belangrijke rechtstreekse invloed had op de concurrentie en het handelsverkeer tussen de Lid-Staten en derhalve in de zin van artikel 92 van het Verdrag onverenigbaar was met de gemeenschappelijke markt; dat de Commissie derhalve heeft besloten ten aanzien van deze maatregel de in artikel 93, lid 2, van het Verdrag bedoelde procedure in te leiden en dat zij daartoe de Italiaanse Regering bij schrijven van 9 februari 1981, 12 juni 1981 en 22 maart 1982 heeft aangemaand haar opmerkingen in te dienen;

II

Overwegende dat de Italiaanse Regering in haar antwoorden aan de Commissie van 6 april 1981, 21 januari 1982 en 2 april 1982 de verlenging van de subsidie voor de periode na 30 juni 1980 heeft gemotiveerd met verwijzing naar de crisissituatie in deze sector, die met name te wijten was aan het ontbreken van visserij-overeenkomsten met aangrenzende landen wat resulteerde in een aanzienlijke daling van de visbestanden, aan de stijging van de produktiekosten, aan het voortdurende zoeken naar nieuwe visgronden en de daarmee samenhangende langere reisduur, en aan de noodzakelijkerwijze langzame totstandkoming van structuurmaatregelen waartoe in 1980 is besloten; dat de Italiaanse Regering er met nadruk op heeft gewezen dat het ondanks de verlenging van de maatregel, overigens slechts met periodes van 6 of maximaal 12 maanden, om een buitengewone maatregel gaat; dat zij heeft onderstreept dat het groeiende Italiaanse handelsdeficit voor visserijprodukten duidelijk wijst op de toeneming van de moeilijkheden van de Italiaanse visserijsector en iedere hypothese ontkracht omtrent concurrentie die vissers in de rest van de Gemeenschap van de Italiaanse vissers zouden ondervinden; dat zij in haar antwoord van 2 april 1982 heeft medegedeeld dat de voor 1982 overwogen subsidie uiteindelijk niet zou worden gewijzigd en 150 lire/kg brandstof zou blijven bedragen; dat zij tenslotte van oordeel was dat de redenen waarom de Commissie tot en met het eerste halfjaar van 1980 haar goedkeuring aan de Siciliaanse brandstofsubsidie heeft gehecht ook nu nog volledig opgaan;

Overwegende dat een aantal Lid-Staten en een aantal andere belanghebbenden dan de Lid-Staten de Commissie hun opmerkingen hebben doen toekomen; dat sommige Lid-Staten en beroepsorganisaties het standpunt van de Commissie delen maar dat andere Lid-Staten van oordeel zijn dat het ontbreken van een gemeenschappelijk visserijbeleid ertoe kan leiden dat de Lid-Staten steunmaatregelen treffen waardoor verslechtering van de huidige situatie wordt voorkomen; dat een aantal beroepsorganisaties de wens uiten dat de toekenning van steunmaatregelen ten gunste van de visserij op communautair niveau wordt geharmoniseerd;

III

Overwegende dat de subsidie van 100 lire/kg brandstof voor het tweede halfjaar van 1980 en de subsidie van 150 lire/kg brandstof voor de jaren 1981 en 1982 van rechtstreekse invloed zijn op de produktiekosten van de begunstigden en hun een voordeel hebben verschaft ten opzichte van de andere vissers uit de Gemeenschap;

Overwegende dat het feit dat deze subsidie sinds 1973 wordt toegekend, impliceert dat het niet langer een buitengewone steunmaatregel betreft; dat de Commissie de Italiaanse Regering duidelijk te kennen heeft gegeven dat verlenging van de brandstofsubsidie na 30 juni 1980 haar niet opportuun leek;

Overwegende dat de specifieke oorzaken van de crisis in de Siciliaanse visserij beter kunnen worden weggenomen via structuurmaatregelen, met name die welke zijn vastgesteld in de Wet inzake maatregelen tot rationalisatie van de visserij in Sicilië, die door de Commissie is goedgekeurd;

Overwegende dat het feit dat de Italiaanse invoer van visserijprodukten toeneemt niets afdoet aan het effect van de steunmaatregel op het intracommunautaire handelsverkeer en op de concurrentie; dat de sterke toeneming van de Siciliaanse uitvoer naar de andere Lid-Staten daarentegen wijst op een groeiend effect van de steun op de concurrentie;

Overwegende dat de betrokken subsidie in juli 1980 40 %, in juli 1981 52 % en in juli 1982 40 % van de brandstofprijs bedroeg;

Overwegende dat het intracommunautaire handelsverkeer in de visserijprodukten voor menselijke consumptie van belangrijke betekenis is en ongeveer 30 % bedraagt van de totale aanvoer voor menselijke consumptie in de Gemeenschap; dat de Italiaanse markt, kwantitatief gezien, voor ongeveer 60 % wordt bevoorraad via aanvoer door de eigen vissers, voor ongeveer 30 % via invoer uit derde landen en voor ongeveer 10 % via invoer uit de overige Lid-Staten; dat Italië ongeveer 20 % van de produktie uitvoert, waarvan ongeveer de helft naar de overige Lid-Staten;

Overwegende voorts dat de communautaire vissers sinds een aantal jaren worden geconfronteerd met een zeer sterke prijsstijging voor brandstoffen en dat op de communautaire markt voor visserijprodukten een sterke concurrentie bestaat;

IV

Overwegende dat uit het voorgaande blijkt dat de door de Italiaanse Regering ingevoerde steunmaatregel het handelsverkeer tussen de Lid-Staten ongunstig beïnvloedt en de concurrentie vervalst of dreigt te vervalsen, in de zin van artikel 92, lid 1, van het Verdrag;

Overwegende dat in artikel 92, lid 1, van het Verdrag is bepaald dat steunmaatregelen die aan in dat artikel bepaalde criteria beantwoorden in beginsel onverenigbaar zijn met de gemeenschappelijke markt; dat ten aanzien van de toepassing van de in lid 3 van dat artikel genoemde afwijkingen op deze onverenigbaarheid, de enige die in dit specifieke geval voor toepassing in aanmerking komen, is gepreciseerd welke doeleinden in dat geval in het belang van de Gemeenschap en niet alleen in dat van bepaalde sectoren van een nationale economie moeten worden nagestreefd; dat deze afwijkingsbepalingen bij de beoordeling van elk steunprogramma dat beperkt is tot een bepaald gebied of een bepaalde sector en van elk afzonderlijk geval waarin algemene steunregelingen worden toegepast, stricto sensu moeten worden geïnterpreteerd; dat afwijkingen alleen mogen worden toegestaan in gevallen waarin de Commissie kan constateren dat de steun noodzakelijk is om één van de in de afwijkingsbepalingen genoemde doeleinden te bereiken;

Overwegende dat het toestaan van afwijkingen voor steunmaatregelen die een dergelijk resultaat niet hebben, zou betekenen dat belemmeringen van het handelsverkeer tussen de Lid-Staten en uit communautair oogpunt niet te verantwoorden concurrentiedistorsies, en dus ook ongewettigde voordelen, voor bepaalde Lid-Staten zouden worden toegestaan;

Overwegende dat in dit geval een dergelijk resultaat niet kon worden geconstateerd en dat de Italiaanse Regering geen enkel afdoend bewijs heeft kunnen leveren dat de betrokken steunmaatregel voldoet aan de voorwaarden om in aanmerking te komen voor één van de in artikel 92, lid 3, van het Verdrag bedoelde afwijkingen en dat ook de Commissie een dergelijk bewijs niet heeft kunnen vinden;

Overwegende dat het duidelijk niet gaat om een steunmaatregel om de ontwikkeling van bepaalde gebieden te stimuleren of te vergemakkelijken; dat de bepalingen in artikel 92, lid 3, sub a) en c), van het Verdrag die betrekking hebben op maatregelen met regionaal effect derhalve niet van toepassing zijn;

Overwegende dat deze steun geen belangrijk project van gemeenschappelijk Europees belang is en evenmin een maatregel om een ernstige verstoring in de Italiaanse economie op te heffen; dat derhalve artikel 92, lid 3, sub b), van het Verdrag niet van toepassing is;

Overwegende dat een brandstofsubsidie als steun tot kostenverlaging van bepaalde produktiefactoren, steunverlening voor de bedrijfsvoering is die geen duurzaam effect heeft op de economische positie van de begunstigden; dat de Commissie zich in het algemeen steeds heeft verzet tegen dergelijke steunmaatregelen, aangezien deze gewoonlijk op zich niet beantwoorden aan de criteria voor toepassing van de afwijkingen waarin is voorzien in artikel 92, lid 3, sub c), omdat dergelijke steun de ontwikkeling van bepaalde aktiviteiten bedoeld in die bepalingen, niet vergemakkelijkt;

Overwegende dat de Commissie in haar mededeling aan de Raad van 25 mei 1978 inzake het beleid ten aanzien van sectoriële steunregelingen duidelijk heeft aangegeven dat tijdelijke steunregelingen om de sociale gevolgen van een crisis op te vangen, gekoppeld moeten worden aan doelstellingen inzake herstructurering van de betrokken sector en afhankelijk moeten worden gesteld van maatregelen van de begunstigden zelf om aanpassingen te vergemakkelijken; dat dit bij deze steunmaatregel niet het geval is;

Overwegende dat, gelet op het voorgaande, de betrokken steunmaatregel niet voldoet aan de voorwaarden voor toepassing van één van de afwijkingen waarin is voorzien in artikel 92, lid 3, van het Verdrag,

HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING GEGEVEN:

Artikel 1

De brandstofsubsidie voor de Siciliaanse vissers die door de Italiaanse Regering is vastgesteld voor het tweede halfjaar van 1980, voor 1981 en voor 1982 is op grond van artikel 92 van het Verdrag onverenigbaar met de gemeenschappelijke markt. Dergelijke steun mag derhalve in de toekomst niet meer worden toegekend.

Artikel 2

De Italiaanse Republiek deelt de Commissie binnen een maand na kennisgeving van deze beschikking de maatregelen mede die zij heeft genomen om aan deze beschikking gevolg te geven.

Artikel 3

Deze beschikking is gericht tot de Italiaanse Republiek.

Gedaan te Brussel, 9 maart 1983.

Voor de Commissie

Giorgios CONTOGEORGIS

Lid van de Commissie

(1) PB nr. L 20 van 28. 1. 1976, blz. 1.

(2) PB nr. L 359 van 31. 12. 1980, blz. 13.

(3) PB nr. L 379 van 31. 12. 1981, blz. 1.