++++

BESCHIKKING VAN DE RAAD

van 18 december 1978

tot vaststelling van het jaarverslag over de economische situatie van de Gemeenschap en van de richtsnoeren voor de economische politiek in 1979

( 79/19/EEG )

DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN ,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap ,

Gelet op Beschikking 74/120/EEG van de Raad van 18 februari 1974 betreffende de verwezenlijking van een hoge mate van convergentie van de economische politiek van de Lid-Staten der Europese Economische Gemeenschap ( 1 ) , zoals gewijzigd bij Beschikking 75/787/EEG ( 2 ) , inzonderheid op artikel 4 ,

Gezien het voorstel van de Commissie ,

Gezien het advies van het Europese Parlement ( 3 ) ,

Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité ( 4 ) ,

Overwegende dat de Raad , bij Beschikking 78/658/EEG ( 5 ) , zijn goedkeuring heeft gehecht aan de analyse van de economische toestand vervat in de mededeling van de Commissie van 24 juli 1978 betreffende onder meer de voorbereiding van de overheidsbegrotingen voor 1979 ; dat de Lid-Staten volgens de voornoemde beschikking een economisch beleid dienen te voeren dat in overeenstemming is met de in de bijlage van beschikking 78/658/EEG omschreven richtsnoeren , inzake de voorbereiding van de overheidsbegrotingen voor 1979 ,

HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING VASTGESTELD :

Artikel 1

De Raad stelt het jaarverslag over de economische situatie van de Gemeenschap , zoals opgenomen in de afdelingen 1 tot en met 4 van de bijlage , alsmede de richtsnoeren die iedere Lid-Staat bij zijn economische politiek voor 1979 dient te volgen , zoals omschreven in afdeling 5 van de bijlage , vast .

Artikel 2

Deze beschikking is gericht tot de Lid-Staten .

Gedaan te Brussel , 18 december 1978 .

Voor de Raad

De Voorzitter

H . MATTHOEFER

( 1 ) PB nr . L 63 van 5 . 3 . 1974 , blz . 16 .

( 2 ) PB nr . L 330 van 24 . 12 . 1975 , blz . 52 .

( 3 ) PB nr . C 296 van 11 . 12 . 1978 , blz . 63 .

( 4 ) Advies uitgebracht op 29/30 november 1978 ( nog niet bekendgemaakt in het Publikatieblad ) .

( 5 ) PB nr . L 220 van 11 . 8 . 1978 , blz . 27 .

BIJLAGE

JAARVERSLAG

OVER DE ECONOMISCHE SITUATIE VAN DE GEMEENSCHAP EN RICHTSNOEREN VOOR DE ECONOMISCHE POLITIEK IN 1979

1 . Doelstellingen van de Gemeenschap

De kern van dit verslag wordt gevormd door de opvatting dat , nu de economische ontwikkelingen in de Gemeenschap in verschillende opzichten een verbetering te zien geven , de tijd is gekomen voor een krachtiger ontwikkeling van de centrale economische mechanismen en procedures van de Gemeenschap . Het doel daarvan is de Gemeenschap in staat te stellen in de komende periode nog betere economische resultaten te bereiken . Beoogd wordt zowel op economisch als monetair gebied een meer doelmatig gemeenschappelijk kader te scheppen voor de nationale acties welke gericht zijn op de doelstellingen die door alle Lid-Staten worden nagestreefd , te weten een hoog niveau van werkgelegenheid , een hoog levenspeil en monetaire stabiliteit . Met andere woorden , beoogd wordt de ondermijning van de doeltreffendheid van het zuiver nationale economische beleid , welke een gevolg is van de toegenomen integratie van de economie van de Lid-Staten in de Europese en internationale economie , door middel van een actie op communautair niveau tegen te gaan .

De Gemeenschap streeft niet alleen naar opbouw van haar economisch en monetair stelsel van binnen uit maar tracht tevens de grondslag voor haar samenwerking met derde landen te versterken . Dit blijkt ondermeer uit de positieve samenwerking die in de zomer van 1978 tot stand kwam tussen de Gemeenschap en de andere deelnemers aan de Westerse economische top van Bonn en uit het voornemen van de Gemeenschap het Europese Monetaire Stelsel open te stellen voor geassocieerde deelneming door niet-Lid-Staten welke bijzonder nauwe economische banden hebben met de Gemeenschap . Bovendien is een van de voornaamste doeleinden van de versterking van het economisch en monetair beleidssysteem van de Gemeenschap om via een gezondere basis voor interne groei de voorwaarden te herstellen voor een snelle groei van een open wereldhandelssysteem en aldus voor een voortdurende ontwikkeling van de economische structuren . Dit aanpassingsproces moet gericht zijn op een doeltreffende arbeidsverdeling tussen industriële landen en op de volledige benutting van de groeimogelijkheden van de ontwikkelingslanden . Aldus moet een versterkt economisch en monetair beleid de positieve aanpassingsdoelstellingen van het beleid van de Gemeenschap op het gebied van handel en industrie ondersteunen .

2 . Vooruitzichten voor de economische ontwikkeling

Aan de hand van de volgende gegevens kan men een algemeen inzicht krijgen in de eisen die de aanpassing van de economie van de Gemeenschap stelt aan de moeilijke economische omstandigheden die heersen sedert de aardoliecrisis van 1973 - ofschoon de ontwikkelingen van land tot land uiteraard sterk verschillen . De cijfers voor 1978 zijn ten dele door de Commissie geschat en geraamd ; voor 1979 zijn de ramingen van de Commissie gebaseerd op het in dit verslag omschreven beleid .

De economie van de Gemeenschap 1973-1979

* BBP reële stijging % * stijging consumptieprijzen % * lopende rekening betalingsbalans miljard ERE * financieringstekort centrale overheid % BBP * groei liquiditeitenmassa % * werklozen in % van de beroepsbevolking % *

1973 * 5,7 * 8,3 * 1,6 * - 0,9 * 16,5 * 2,5 *

1974 * 1,7 * 12,8 * - 9,2 * - 1,7 * 12,8 * 2,9 *

1975 * - 1,7 * 12,8 * 1,2 * - 5,2 * 12,7 * 4,4 *

1976 * 4,9 * 10,0 * - 6,3 * - 3,7 * 11,1 * 5,0 *

1977 * 2,3 * 9,1 * 1,7 * - 3,2 * 12,5 * 5,5 *

1978 * ( 2,6 ) * ( 6,9 ) * 8,3 * ( - 4,1 ) * ... * ( 5,7 ) *

1979 * ( 3 1/2 ) * ( 7,0 ) * ( 8 1/2 ) * ( - 4 1/2 ) * ... * ( 5,6 ) *

Tijdens de eerste jaren na 1973 werd de communautaire economie ten dele gekenmerkt door een onregelmatige afwisseling van stimulerende en afremmende maatregelen , hetgeen in de toekomst moet worden vermeden . De komende periode kan worden gezien als een van economische opleving , die echter eerder geleidelijk dan spectaculair zal zijn . De economische groei gaat nu omhoog en belangrijke verbeteringen werden bereikt met betrekking tot de prijsontwikkeling en de betalingsbalanssituaties . De verschillen in inflatie verminderen , evenals het gemiddelde inflatiepercentage . De lopende rekeningen waren aanzienlijk beter in evenwicht ( de tekorten van Frankrijk , Italië en het Verenigd Koninkrijk werden verminderd of sloegen om in een overschot ; België en Nederland kwamen tot evenwicht of vertoonden een klein tekort ; het overschot in de Bondsrepubliek Duitsland is echter niet gedaald ) . De werkloosheid lijkt in de Gemeenschap als geheel een top te hebben bereikt en in enkele Lid-Staten begint het terugdringen van de werkloosheid resultaten af te werpen .

3 . Gezamenlijke actie

De betere economische vooruitzichten voor 1979 , welke een reële groei inhouden van bijna 3 1/2 % , moeten mede worden toegeschreven aan de " gezamenlijke actie " waartoe op 24 juli 1978 door de Raad werd besloten ( 1 ) , ingevolge de conclusies van de Europese Raad die op 6 en 7 juli 1978 te Bremen bijeenkwam en van de Westerse economische topconferentie in Bonn op 16 en 17 juli , waar de Gemeenschap was vertegenwoordigd door de voorzitter van de Raad en de voorzitter van de Commissie .

Op de vergaderingen van Bremen en Bonn werden politieke beslissingen genomen die verder strekken dan begrotings - en monetaire maatregelen . In Bremen werd besloten tot maatregelen , gericht op het bevorderen van de werkgelegenheid , het versterken van de positie van de Gemeenschap met betrekking tot het energievraagstuk , het bevorderen van structurele veranderingen in de industrie en in het Middellandse Zeegebied , het versterken van een open wereldhandelssysteem en het verbeteren van de hulp aan ontwikkelingslanden . De vergadering in Bonn bereikte verdere overeenstemming op breder internationaal niveau met betrekking tot vrijwel dezelfde politieke vraagstukken .

Het doel van de op communautair niveau onderling afgestemde macro-economische actie is door een doeltreffender aanwending van de economische beleidsinstrumenten tot betere economische resultaten te komen dan anders mogelijk zou zijn .

Meer in het bijzonder zijn de economische overwegingen die ten grondslag liggen aan de gezamenlijke actie :

- een zuiver nationale actie zal in economieën met een belangrijke buitenlandse handel in hoge mate aan kracht verliezen door het wegvloeien van de vraag naar het buitenland , waardoor het multiplicatoreffect van stimulerende maatregelen voor de binnenlandse economie geringer zal zijn dan in een minder open economie ;

- dit maakt het minder aantrekkelijk om van de eventuele bewegingsruimte gebruik te maken voor een vraagreguleringsbeleid , aangezien b.v . het terugvloeien van begrotingsuitgaven in de vorm van hogere belastingsopbrengsten in omvang geringer is en het noodzakelijke vertrouwen van consumenten en investeerders verzwakt ;

- deze overweging wordt nog versterkt doordat in financiële en industriële kringen wordt betwijfeld of expansieve maatregelen wel de gewenste effecten op de reële economie zullen hebben dan wel juist een negatief effect ten aanzien van de inflatie en de verwachtingen aangaande de valutamarkt ; bovendien ontstond in vele Lid-Staten bezorgdheid over een excessieve groei van de openbare financiën in verhouding tot het BNP ;

- de oplossing van deze problemen moet , althans voor een deel , worden gezocht in het samenbrengen van nationale initiatieven in een ruimere en samenhangende communautaire actie , waardoor weer gerekend kan worden op gunstige multiplicatoreffecten , een snellere terugvloeiing in de vorm van belastingopbrengsten van uitgaven in het kader van vraagstimulerende maatregelen , en waardoor het waarschijnlijker wordt dat een reële positieve reactie bij de particuliere sector wordt teweeggebracht , veeleer dan een grotere monetaire instabiliteit .

De huidige communautaire actie gaat echter verder dan deze algemene beginselen , en is in verschillende opzichten ambitieuzer en concreter .

De Lid-Staten waar de noodzaak tot monetaire stabilisatie en ontwikkeling het grootst is vormen een bijzonder geval . Een doelbewuste gezamenlijke actie ter stimulering van de vraag in de overige delen van de communautaire economie , leidt in deze landen tot verbetering van de voorwaarden voor binnenlandse stabilisatiemaatregelen . In alle stabilisatieprogramma's komt het erop aan de monetaire situatie en de openbare financiën te verbeteren zonder een recessie teweeg te brengen . Door deze stabilisatieprogramma's te zamen met een gecoordineerd herstelprogramma voor de meeste Lid-Staten van de Gemeenschap op te stellen worden de kansen op succes groter en worden de gevaren die inherent zijn aan het stabilisatiebeleid geringer . Ierland en Italië verkeren beide in de bedoelde situatie . Om deze reden wordt in de strategie van de Gemeenschap , zoals reeds werd bepaald in de beschikking van 24 juli , bij de toekenning van financiële steun voor investeringen prioriteit verleend aan Ierland en Italië .

Voorts moeten de meest positieve aspecten die bij de uitvoering van de gezamenlijke actie van 1978 naar voren zijn gekomen , voor de toekomst systematisch opgezet en uitgevoerd worden , en dient nauwkeurig te worden nagegaan hoe de mogelijkheden ervan kunnen worden vergroot . Het coordinatieproces dient gebaseerd te worden op een meer expliciet geheel van einddoelstellingen voor de economische en financiële politiek en op het nauwkeurig toezien op de economisch-financiële ontwikkelingen . Het geheel van einddoelstellingen moet op technisch niveau grondiger worden uitgewerkt door middel van een gezamenlijke analyse van prognoses en intermediaire doelstellingen . In sommige landen moet de synchronisatie van de nationale begrotings - en monetaire maatregelen verder worden verbeterd . In het besluitvormingsproces is het verband tussen het technische en het politieke niveau in de loop van de werkzaamheden die hebben geleid tot de beschikking inzake een gezamenlijke actie in 1978 op communautair niveau verbeterd ; deze verbetering dient in de toekomst te worden voortgezet . Bovendien vergroot het Europese Monetaire Stelsel de noodzaak van een verdere harmonisatie van de financiële overheidspolitiek en van de monetaire politiek .

4 . Europees Monetair Stelsel

Monetaire stabiliteit is op zichzelf een prioritaire doelstelling , maar is tevens voorwaarde voor het herstel van de doeltreffendheid van de instrumenten van het macro-economische beleid . Niets is schadelijker voor de groei en voor de doelmatigheid van een vraagreguleringsbeleid dan te moeten werken in een verstoorde context van interne of externe monetaire instabiliteit .

Lid-Staten waarvan de valuta's revalueren en devalueren hebben allen in de afgelopen jaren de ervaring opgedaan ( met name indien de wisselkoersen " doorschoten " ) dat in de huidige omstandigheden van interne en/of externe monetaire instabiliteit geen bevredigend resultaat kan worden bereikt met een vraagreguleringsbeleid . Landen waarvan de valuta's revalueren hebben vastgesteld dat de bedrijfsinvesteringen niet reageren op expansieve beleidsmaatregelen , als de internationale verhoudingen en de vooruitzichten van de buitenlandse vraag voor de ondernemingen te onzeker zijn . Landen waarvan de valuta's devalueren hebben vastgesteld hoe sterk en snel een wisselkoersdaling de binnenlandse inflatie kan versterken en aldus een klimaat van onzekerheid en instabiliteit kan teweegbrengen dat schadelijk is voor het doen ontstaan van een krachtige stroom nieuwe investeringen die het concurrentievermogen versterken .

Dit zijn de economische redenen die de Gemeenschap ertoe brengen vanaf 1 januari 1979 een Europees Monetair Stelsel in te voeren .

De implicaties van het beoogde Europese Monetaire Stelsel voor het economisch beleid kunnen in algemene trekken worden aangegeven .

Het stelsel zal een duidelijker referentiekader vormen voor een binnenlands monetair stabilisatiebeleid , ofschoon de keuze van de instrumenten van het stabilisatiebeleid ongetwijfeld nog van land tot land zal verschillen . Ondanks de moeilijkheden die dit zal meebrengen , moet het stelsel echter in elk geval een coordinatie van het monetaire beleid in het communautaire kader omvatten , waarbij niet alleen met de rechtstreekse gevolgen op de financiële markten , maar ook met de invloed op het algemene macro-economische beleid van de afzonderlijke landen rekening wordt gehouden .

Het beschikbaar zijn van grote kredietbedragen impliceert dat binnen de Gemeenschap een ruimere toepassing zal worden gegeven aan collectieve onderhandelingen over de voorwaarden inzake het economische beleid die bij het verlenen van kredieten met een relatief lange looptijd zullen worden gesteld .

Een succesvol functioneren van het stelsel vereist tevens dat de Gemeenschap als geheel het juiste evenwicht vindt tussen stabilisatiebeleid en groeibeleid , dat wil zeggen streeft naar convergentie bij een laag inflatietempo en een krachtige groei . Hiertoe moeten alle Lid-Staten verplichtingen tot het dienovereenkomstig voeren van hun economisch beleid aanvaarden .

In dit opzicht zal de werking van het Europese Monetaire Stelsel nauw samen moeten gaan met de verdere ontwikkeling van de " gezamenlijke actie " op het gebied van het economisch beleid in de Gemeenschap .

Bovenal zal het stelsel slechts geloofwaardig en duurzaam zijn als verdere vorderingen worden gemaakt met het verlagen van het gemiddelde inflatiepercentage en het verkleinen van de inflatieverschillen tussen Lid-Staten . De vorderingen die zijn gemaakt met betrekking tot de betalingsbalanssituaties dienen te worden geconsolideerd . Vereist is een aanhoudende expansie van de reële vraag en produktie , waarvoor de best geplaatste Lid-Staten bijzondere verantwoordelijkheden op zich moeten nemen .

5 . Richtsnoeren voor 1979

De onderstaande richtsnoeren zijn een voortzetting en een uitbreiding van de beschikking inzake de " gezamenlijke actie " van 24 juli . Thans bevindt het economisch beleid zich dus in een belangrijke fase , niet alleen wegens de voorbereiding van het Europese Monetaire Stelsel , maar ook omdat in het huidige tijdvak de beschikking van juli wordt uitgevoerd .

Zo zijn de begrotingsmaatregelen waartoe de Bondsrepubliek Duitsland op 28 juli heeft besloten , thans door het Parlement behandeld . Frankrijk heeft thans een ruimer begrotingstekort voor 1978 goedgekeurd en de expansieve begroting van het Verenigd Koninkrijk voor 1978-1979 is thans in uitvoering . België en Nederland hebben belangrijke nieuwe programma's voor het begrotingsbeleid aangenomen , waarin de toekomstige groei van de overheidsuitgaven strenger wordt beperkt , maar waarin niettemin plaats is voor een positieve beleidsstimulans op korte termijn in het kader van het gezamenlijke actieprogramma . Luxemburg voert stimulerende maatregelen uit . Denemarken zet zijn voorzichtig expansief beleid voort maar heeft maatregelen genomen met het oog op een verdere verbetering van de situatie der openbare financiën en op de versterking van zijn stabilisatiebeleid . Ierland en Italië bereiden thans belangrijke veranderingen in het begrotingsbeleid voor , in aansluiting op de " Green Papers " , die eerder dit jaar in Ierland werden gepubliceerd , en op het " Pandolfi-Plan " in Italië . In beide gevallen wordt gestreefd naar een beperking of terugdringing van de lopende overheidsuitgaven , een reallocatie van de middelen naar investeringsuitgaven die op ontwikkeling zijn gericht , en een vermindering van het overheidstekort ten opzichte van het BBP .

Al met al betekent dit geheel van beleidsaanpassingen een aanzienlijke netto-stimulans voor de economie van de Gemeenschap . De verschillen in de maatregelen tussen de Lid-Staten zijn doelbewust gericht op het bereiken van een meer convergerende en stabiele structuur van de betalingsbalanssituaties . Zij geven tevens de behoefte weer aan een correctie van de ontwikkelingstendens van de openbare financiën in een aantal landen , waar de groei van de overheidsuitgaven te krachtig is geworden of onevenwichtig voor wat betreft de relatieve omvang van lopende en investeringsuitgaven .

Met betrekking tot het monetair beleid wordt de huidige strategie in alle Lid-Staten gekenmerkt door het nastreven van specifieke kwantitatieve doelstellingen : normen voor de geldhoeveelheid of voor de kredietverlening in het geval van de vier grote economieën en/of gedragsregels voor een vaste wisselkoersverhouding in het geval van de andere vijf Lid-Staten . Deze doelstellingen zijn in de eerste plaats gericht op het handhaven of verbeteren van de monetaire stabiliteit ; tegelijkertijd moet de economie van de Gemeenschap echter door de uitvoering van het monetaire beleid in staat worden gesteld om haar ontwikkelingsmogelijkheden geleidelijk opnieuw te realiseren .

Nog steeds zijn in verschillende Lid-Staten krachtige inspanningen vereist om de ontwikkeling van kosten en prijzen binnen een marge die verenigbaar is met een duurzame werking van een Europees Monetair Stelsel terug te brengen .

De normale gelegenheid voor een aanpassing van de onderstaande richtsnoeren zou zich voordoen in het kader van het eerste onderzoek van de economische situatie van de Gemeenschap in 1979 , met name in het eerste kwartaal van dat jaar ( 2 ) . Dit onderzoek zal meer dan gewoonlijk van belang zijn omdat bij de jaarwisseling enerzijds de economische vooruitzichten in het licht van de jongste onderling afgestemde actie duidelijker zullen zijn en anderzijds het Europese Monetaire Stelsel zal zijn ingevoerd .

De groeivooruitzichten van Denemarken voor 1979 zijn nog bescheiden , omdat de betalingsbalansbeperkingen die aan het economische beleid zijn gesteld slechts weinig bewegingsvrijheid laten . De Deense Regering heeft zich ertoe beperkt , in het kader van de gezamenlijke actie , enkele tijdelijke verlagingen van de inkomstenbelasting in te voeren . Op 31 augustus 1978 stelde zij tevens maatregelen voor waarbij het stelsel van de indexering van inkomstenbelastingtarieven met ingang van 1979 wordt gewijzigd en verhoogde zij het BTW-tarief per 1 oktober 1978 van 18 % tot 20 1/4 % . Tevens werden begrotingsherzieningen ingevoerd , ten dele bestaande uit het uitstellen van bepaalde openbare infrastructuurwerken . Deze maatregelen houden een vermindering van het spontane tekort van de centrale overheid over 1979 in , zodat het totale overheidstekort in 1979 ten opzichte van 1978 slechts zal toenemen met 1/2 % van het BBP . De binnenlandse kosten worden voor 6 maanden , tot eind februari 1979 , streng gereglementeerd en uitsluitend loonsverhogingen op grond van bestaande loonakkoorden mogen worden doorberekend in de prijzen . Om deze stabilisatiemaatregelen ook na deze periode effect te doen hebben dienen de autoriteiten ervoor te zorgen dat het inkomensbeleid strikt wordt toegepast , zodat de verwachte resultaten van de begrotingsmaatregelen niet in gevaar worden gebracht , en zodat er vooruitgang wordt gemaakt naar een beter intern en extern evenwicht .

Na een zwakke ontwikkeling in het tweede kwartaal is de economische bedrijvigheid in de Bondsrepubliek Duitsland in de afgelopen maanden weer opgeleefd . Verdere stimulansen zullen na 1 januari 1979 uitgaan van de door de Bondsregering als deel van de communautaire gezamenlijke actie genomen maatregelen . In het bijzonder werden maatregelen getroffen om de belastingen voor lage en middelgrote inkomens te verlagen , om de overheidsuitgaven uit te breiden , om de investeringen te stimuleren en om het beschikbaar inkomen door middel van gezinstoelagen te vergroten . Ten einde de begrotingslasten die uit deze maatregelen voortvloeien te verlichten zal het BTW-tarief op 1 juli 1979 worden verhoogd . In overeenstemming met de beschikking van de Raad van 24 juli 1978 zal met deze maatregelen een nettobedrag gemoeid zijn van ongeveer 1 % van het BBP ; aldus zal het tekort van de overheid als geheel ongeveer 4 1/2 % van het BBP bedragen . De maatregelen dienen in het bijzonder tot versterking van het particulier verbruik ; zij zullen de algehele situatie op korte termijn verbeteren . Aldus moet in 1979 voor de groei een jaargemiddelde van ongeveer 4 % mogelijk worden , tegen 3 % in 1978 . De stimulerende uitwerking van het programma zal ook na 1979 gevoeid worden , in het bijzonder ten aanzien van de bedrijfsinvesteringen . Met het oog op de invoering van een nieuw Europees Monetair Stelsel in 1979 is het van het grootste belang dat de Duitse economie een krachtige en evenwichtige groei blijft doormaken . Op het gebied van het monetair beleid zou het wenselijk zijn dat de Bundesbank bij de bepaling van haar monetaire doelstellingen voor 1979 rekening houdt met de noodzaak de groei - en stabilisatiepolitiek te ondersteunen .

In Frankrijk hebben de autoriteiten een aantal maatregelen getroffen welke , met name via een snellere toeneming van de investeringen , moeten leiden tot een zekere versnelling van de groei in 1979 . Daarbij zal een belangrijke verdere toename van de werkloosheid kunnen worden voorkomen , zonder het herstel van het evenwicht op de lopende rekening , dat dient te worden geconsolideerd , te belemmeren . Niettemin zal de afremming van de inflatie het hoofddoel blijven , onder meer als bijdrage tot de invoering en het goed functioneren van het voorgestelde Europese Monetaire Stelsel . De ontwerp-begroting van de centrale overheid omvat , in overeenstemming met de richtsnoeren welke de Raad heeft neergelegd in zijn beschikking van 24 juli 1978 , een voortzetting van de in 1977 ingevoerde en in 1978 uitgebreide maatregelen ter ondersteuning van de nationale economische expansie in het bijzonder door maatregelen op het gebied van de sociale overdrachten . Tevens werden maatregelen getroffen om een stabiele werkgelegenheid te bevorderen in bedrijfstakken met goede toekomstmogelijkheden . De financiële positie van de grote genationaliseerde ondernemingen dient verder te worden versterkt . Het financieringstekort van de totale overheid zal aldus evenals in 1978 2 % van het bruto binnenlands produkt bedragen . In het kader van de inflatiebestrijding moet het tekort op de begroting van de centrale overheid voornamelijk worden gefinancierd met niet-monetaire middelen . Het monetair beleid moet gericht zijn op een kleine vermindering van de liquiditeit van de economie . Tenslotte dient het streven , gericht op het voorkomen van een excessieve groei van lonen en salarissen , te worden voortgezet en versterkt .

De vooruitzichten van Ierland voor 1979 zijn nog gunstig en het groeitempo van de economie zou hoger kunnen blijven dan het gemiddelde van de Gemeenschap . Om de grondslag te leggen voor een aanhoudende en evenwichtige groei op langere termijn dient het economisch beleid gericht te zijn op een vermindering van het financieringstekort van de centrale overheid . Met dit doel zijn de in het " Green Paper " beschreven plannen afgestemd op een vermindering van het financieringstekort van de centrale overheid in 1979 tot 10,5 % van het BBP , zulks door een beperking van de lopende uitgaven en een vermindering van de subsidies , gepaard gaande met een verzwaring van de belastingdruk . Terzelfdertijd zouden de economische ontwikkeling en de werkgelegenheid bevorderd kunnen worden door de overdracht van middelen van de Gemeenschap ter financiering van infrastructuur-investeringen . Met het inkomensbeleid moet gestreefd worden naar een matiging van de loonsverhogingen zodat de inflatoire druk vermindert . Dit impliceert dat het inkomensbeleid niet moet worden afgestemd op compensatie van het effect van de hogere belastingdruk ; tevens moet echter getracht worden de sterke toename van de incidentele loonsverhogingen zoals zich in 1978 voordeed , te voorkomen . De uitvoering van het monetaire beleid zal worden vergemakkelijkt door de verwachte vermindering van het financieringstekort van de centrale overheid . Zoals overigens reeds blijkt uit recente maatregelen , is evenwel een strengere beheersing van de kredietverlening aan particulieren wenselijk om aldus de totale binnenlandse kredietexpansie te beperken .

In 1978 heeft Italië belangrijke vooruitgang geboekt bij het beteugelen van de inflatie , het verbeteren van de betalingsbalanssituatie en de totstandbrenging van de voorwaarden voor een snellere groei . Het is daarom van belang dat met het economisch beleid in 1979 wordt getracht de reeds bereikte successen te consolideren , de bestrijding van de inflatie te intensiveren en de openbare financiën verder te stabiliseren . Tevens moet worden verzekerd dat de overdrachten van middelen tot stand komen die nodig zijn om de economische groei te steunen . Dit is de opzet van het " Pandolfi-Plan " dat nu in passende wettelijke voorschriften zou moeten worden omgezet . De uitvoering van dit beleid zal worden vergemakkelijkt door de communautaire actie die de Italiaanse autoriteiten tot steun zou zijn bij het verbeteren van de economische structuren . Met betrekking tot de openbare financiën zou het begrotingstekort van de overheid in ruime zin in 1978 ongeveer 15 1/2 % ( EG-definitie ) bedragen . Dit cijfer stelt een maximum voor en het is wenselijk in 1979 beneden dit niveau te komen . In ieder geval dient de structuur van de overheidsuitgaven in 1979 te worden verbeterd door beperking van de groei van de consumptieve uitgaven , ten dele gecompenseerd door hogere investeringsuitgaven . In de volgende twee jaren dient het begrotingstekort , uitgedrukt in percenten van het BBP , verder te worden teruggebracht .

De vermindering dient voornamelijk te worden bereikt door beperking van de stijging van de lopende uitgaven , zulks in het bijzonder door middel van maatregelen ter vermindering van de groei van de sociale uitkeringen en de uitgaven voor de gezondheidszorg . Een beter beheer van de overheidsondernemingen en van de ondernemingen waarin de staat deelneemt kan voorts leiden tot de vermindering van de staatssteun . Een krachtiger begrotingsbeheer zou de taak der monetaire autoriteiten vergemakkelijken en bijdragen tot een stabilisering of zelfs vermindering van de binnenlandse kredietexpansie in verhouding tot het BBP . Met behulp van het rentemechanisme moet het creëren van monetaire middelen streng worden gecontroleerd , ten einde destabiliserende kapitaalbewegingen te voorkomen . Het succes van dit beleid zal voor een groot deel worden bepaald door de mate van gestrengheid in de toepassing van het inkomensbeleid te zamen met de maatregelen gericht op de bevordering van de investeringen . In dit verband is het van essentieel belang kostenstijgingen te beteugelen door elke stijging van de reële uurlonen te voorkomen .

In Nederland zal de economische groei in 1979 krachtiger kunnen worden door de gunstige uitwerking van de gezamenlijke actie en in het bijzonder door de ondersteuning van de binnenlandse vraag . Ten einde de vooruitzichten voor de werkgelegenheid op middellange termijn te verbeteren dient het concurrentievermogen te worden vergroot door middel van een verdere verlaging van het inflatietempo en dienen verbeteringen tot stand te komen in de functionering van de arbeidsmarkt . Aldus kan het verlies aan arbeidsplaatsen dat thans het gevolg is van de hoge reële arbeidskosten worden tegengegaan en kunnen de investeringen worden bevorderd . De Nederlandse autoriteiten hebben zich derhalve in versterkte mate toegelegd op het matigen van de loonkostenstijging , voornamelijk door de stijging van de overheidsuitgaven af te remmen , met het doel het structurele financieringstekort van de overheid in de komende jaren tussen 4 en 5 % van het nationaal inkomen te houden . De vraagondersteuning zal niettemin het komende jaar in het kader van de onderling afgestemde stimuleringsmaatregelen moeten worden voortgezet . Een tijdelijke verhoging van het financieringstekort van 5 % in 1978 tot bijna 6 % in 1979 ( zoals voorzien in de ontwerp-Rijksbegroting voor 1979 ) is derhalve verenigbaar met de doelstellingen van het economisch beleid die door de Gemeenschap als geheel zijn bepaald . Tot op zekere hoogte zal monetaire financiering onontbeerlijk zijn om een dusdanig hoog begrotingstekort te dekken , maar zulks is verenigbaar met het handhaven van de liquiditeitsquota van de economie op het niveau van 1978 .

Ook in België kan de economische groei iets krachtiger worden daar de vooruitzichten voor de uitvoer , met name in het kader van de onderling afgestemde actie , gunstiger zijn geworden . De gevolgen van deze verbetering voor de arbeidsmarkt zullen versterkt worden door specifieke maatregelen zoals vervroegd pensioen , opleidingscursussen voor jongeren en tijdelijke arbeidsplaatsen in de overheidssector . In overeenstemming met de richtsnoeren van de Gemeenschap zal het financieringstekort van de lokale overheid kunnen stijgen van ongeveer 5 % van het BBP in 1978 tot iets meer dan 5,5 % in 1979 . Ofschoon het niet wenselijk lijkt dit percentage op korte termijn terug te dringen , daar zulks ongunstige gevolgen zou hebben voor de bedrijvigheid , zal het waarschijnlijk op langere termijn dienen te worden verminderd om een gunstiger evenwicht tussen nationale middelen en collectieve bestedingen tot stand te brengen . Met het oog hierop dient het streven naar matiging van de groei van de lopende uitgaven te worden voortgezet en versterkt . Het monetair beleid moet blijven bijdragen tot de beperking van de inflatie tot een matig tempo ; het Europese Monetaire Stelsel dat wordt voorbereid zal waarschijnlijk in belangrijke mate bijdragen tot de verwezenlijking van deze doelstellingen .

De begrotingsrichtsnoeren van de Raad voor Luxemburg betekenen een begrotingsimpuls van ruim 1 % van het BBP . In haar ontwerp-begroting voor 1979 heeft de Luxemburgse Regering dan ook een aantal maatregelen opgenomen die strekken tot het stimuleren van bedrijfsinvesteringen en uitvoer . De ontwerp-begroting is tevens gericht op een snelle toename van de overheidsinvesteringen en op een intensivering van het programma van specifieke individuele maatregelen ter verbetering van de werkgelegenheid en ter bevordering van de particuliere consumptie ( selectieve verlagingen van de directe belastingen ; verbetering van bepaalde sociale voorzieningen ) . Het financieringstekort van de lokale overheid zal aldus waarschijnlijk iets toenemen , maar in dit tekort zal kunnen worden voorzien met leningen en voor het resterende deel met een beroep op de begrotingsreserve die in de jaren van krachtige economische bedrijvigheid werd gevormd .

In het Verenigd Koninkrijk stelde de aanmerkelijke vermindering van de inflatie en de verbeterde betalingsbalanspositie de regering in staat om in het kader van het gezamenlijk actieprogramma een expansieve begroting voor te stellen voor het begrotingsjaar 1978/79 . Het beoogde niveau van het financieringstekort ( PSBR , Public Sector Borrowing Requirement ) werd verhoogd tot 8 1/2 miljard pond ( 5 1/4 % van het BBP ) , juist onder het niveau dat aan het Internationale Monetaire Fonds werd medegedeeld en bevestigd bij de verlenging van het stand-by krediet in mei 1978 . Het meest urgente doel van het beleid moet thans zijn het inflatietempo ruim onder 10 % te houden . Daartoe dient de stijging van lonen en salarissen , die in de periode augustus 1977-juli 1978 aanzienlijk hoger was dan de regeringsnorm van 10 % , in belangrijke mate te worden vertraagd . Voor het begrotingsjaar 1978/79 dient de groei van sterling M3 binnen de marge van 8-12 % te worden gehouden . Voor het begrotingsjaar 1979/80 dient de aanvaarding van een lagere streefmarge voor de monetaire groei in overweging te worden genomen . Voor het begrotingsbeleid moet een meer expansieve koers uitsluitend dan in overweging worden genomen als de groei van lonen en salarissen in belangrijke mate vertraagt , de binnenlandse vraag zwak is en de betalingsbalans sterk .

( 1 ) PB nr . L 220 van 11 . 8 . 1978 , blz . 27 .

( 2 ) Volgens artikel 2 van de beschikking van de Raad van 18 februari 1974 .