++++

AANBEVELING VAN DE COMMISSIE

van 22 december 1969

gericht tot de Franse Republiek inzake de wijziging van het nationale monopolie van commerciële aard betreffende lucifers

( Slechts de tekst in de Franse taal is authentiek )

( 70/120/EEG )

I

1 . De Franse Regering heeft bij schrijven van 14 februari 1959 de Commissie van de Europese Economische Gemeenschap medegedeeld dat lucifers in Frankrijk vallen onder een nationaal monopolie van commerciële aard in de zin van artikel 37 van het E.E.G.-Verdrag .

Krachtens dit voorschrift zijn de Lid-Staten verplicht hun nationale monopolies van commerciële aard geleidelijk in dier voege aan te passen dat aan het einde van de overgangsperiode elke discriminatie tussen de onderdanen van de Lid-Staten , wat de voorwaarden van de voorziening en afzet betreft , is uitgesloten .

2 . Het lucifersmonopolie is ingesteld bij de wet van 2 augustus 1872 waarbij aan de staat de aankoop , de vervaardiging en de verkoop van lucifers werd voorbehouden . Bij decreet van 30 december 1889 werd besloten dat de staat rechtstreeks van dit monopolie ging gebruik maken . Bij decreet-wet van 21 september 1935 werd de exploitatie van het monopolie vervolgens toevertrouwd aan de Caisse autonome d'amortissement . Sinds de ordonnance van 7 januari 1959 wordt het monopolie rechtstreeks geëxploiteerd door de Service d'exploitation industrielle des tabacs et allumettes ( S.E.I.T.A . ) die de exclusieve rechten op fabricage en invoer heeft .

Wat de invoer betreft mag de S.E.I.T.A . vergunningen verstrekken aan particulieren . Van de verkoop is zij verzekerd via de verkopers van tabak en alle handelaars die hierom een verzoek doen , en die bevoorraad worden door grossiers die door de S.E.I.T.A . zijn erkend .

De kleinhandelsprijzen en de kortingen die worden gegeven bij de verkoop van lucifers worden vastgesteld bij besluit van de minister van Financiën .

3 . Sinds enkele jaren worden de behoeften van de Franse markt uitsluitend gedekt door de eigen produktie . Door de S.E.I.T.A . wordt niets ingevoerd en deze instelling maakt evenmin gebruik van de mogelijkheid om aan particulieren speciale invoervergunningen te verstrekken .

De Commissie heeft gemeend dat deze toestand aanleiding gaf tot discriminaties wat de voorwaarden van de afzet betreft , ten nadele van leveranciers uit de andere Lid-Staten en deed op 11 april 1962 overeenkomstig artikel 37 , lid 6 , aan de Franse Republiek de volgende aanbeveling :

- de invoer en de afzet van lucifers uit de andere Lid-Staten toe te staan door ervoor zorg te dragen dat leveranciers uit deze Lid-Staten worden toegelaten tot de voorziening van het distributienet van de S.E.I.T.A . of met andere hiervoor passende middelen , binnen de grenzen van een hoeveelheid die voor het jaar 1962 gelijk is aan 5 % van de nationale produktie van 1960 , en om deze hoeveelheid jaarlijks te verhogen met ten minste 15 % ;

- de verkoopprijzen voor de verbruikers zo vast te stellen dat , afgezien van het douanerecht , een gelijke marge tussen de aankoopprijs en de verkoopprijs wordt toegepast op uit andere Lid-Staten ingevoerde goederen en op nationale produkten die tegen een zelfde prijs gekocht worden ;

- reclame ten behoeve van lucifers uit andere Lid-Staten toe te staan onder dezelfde voorwaarden als die welke gelden voor nationale produkten .

Door de Franse Regering is geen enkele maatregel getroffen waarbij aan deze aanbeveling gevolg werd gegeven . Bij schrijven van 12 maart 1963 had de Franse Regering zich bereid verklaard invoermogelijkheden te scheppen overeenkomstig de aanbeveling , op voorwaarde dat door middel van een voorlopige en afnemende bescherming de onvermijdelijke gevolgen van de dispariteit van de Franse en buitenlandse prijzen , welke dispariteit vooral te wijten is aan de sterke loonkosten en sociale lasten welke drukken op de kostprijs van de lucifers van de S.E.I.T.A . , over een bepaalde tijd worden verdeeld en op voorwaarde verder dat een studie wordt gemaakt over de toestand van de lucifersmarkt in de zes Lid-Staten ten einde vast te stellen of een wijziging van de nationale monopolies niet het gevaar inhoudt dat een particuliere machtspositie in het leven wordt geroepen op de gehele gemeenschappelijke markt .

4 . Het is de Commissie bekend dat de problemen , waarop door de Franse Regering werd gewezen , inderdaad bestaan . Zij wijst er evenwel op dat het doel van de overgangsperiode juist was de Lid-Staten de mogelijkheid te geven de nodige aanpassing tot stand te brengen met het oog op de werking van een echte gemeenschappelijke markt . Om deze reden zijn aan het einde van de overgangsperiode de vrijwaringsmaatregelen als bijvoorbeeld bedoeld in artikel 226 niet meer van toepassing . De Commissie blijft natuurlijk bereid op verzoek van de Franse Regering de mogelijkheid na te gaan bepaalde maatregelen te treffen die slechts voor een beperkte tijd gelden en degressief zijn en die met name kunnen worden getroffen op grond van de artikelen 92 en 93 om de rationalisatie of omschakeling van de betrokken sector te vergemakkelijken .

De Commissie wijst er voorts op dat , voor zover voor Frankrijk een probleem zou kunnen ontstaan indien geen wijziging wordt aangebracht in het lucifersmonopolie in de Bondsrepubliek Duitsland ( welke wijziging niet geschied is op grond van artikel 37 , lid 5 , krachtens welk voorschrift de verplichtingen van de Lid-Staten slechts gelden voor zover zij verenigbaar zijn met bestaande internationale akkoorden ) , zij bereid is over deze kwestie te spreken met de Franse instanties . Zij vermeldt in dit verband dat op grond van artikel 37 , lid 3 , tweede alinea , - ingeval een produkt slechts in één enkele of verscheidene Lid-Staten aan een nationaal monopolie van commerciële aard is onderworpen - zij de overige Lid-Staten kan machtigen zolang vrijwaringsmaatregelen toe te passen als de in lid 1 genoemde aanpassing niet is geschied ; de Commissie stelt dan de voorwaarden en de wijze van toepassing van deze vrijwaringsmaatregelen vast .

De naleving van de verplichting tot wijziging , zoals voorgeschreven in artikel 37 , mag echter niet afhankelijk worden gesteld van de oplossing van de hier genoemde vraagstukken . Aangezien de overgangsperiode binnenkort eindigt , moeten thans maatregelen worden getroffen waardoor iedere discriminatie ten aanzien van de voorwaarden van de voorziening en de afzet tussen de onderdanen van de Lid-Staten wordt uitgesloten .

Artikel 37 maakt deel uit van de titel betreffende het vrije verkeer van goederen , en met name van het hoofdstuk dat handelt over de afschaffing van de kwantitatieve beperkingen tussen de Lid-Staten ; dit artikel wil tegen het einde van de overgangsperiode en voor produkten die zijn onderworpen aan een nationaal monopolie van commerciële aard ( of soortgelijke regeling ) hetzelfde resultaat bereiken als voor andere produkten is bereikt door de toepassing van de artikelen 30 tot en met 34 , met andere woorden het vrije verkeer van goederen .

Een andere procedure is echter aangewezen om dit resultaat te bereiken in sectoren die vallen onder nationale monopolies . Deze moeten geleidelijk worden verwijderd , enerzijds om de omstandigheid in aanmerking te nemen dat volgens de betrokken Lid-Staten de onder monopolie vervaardigde produkten bijzondere problemen opwerpen , anderzijds om te voorkomen dat de afschaffing van de kwantitatieve beperkingen en maatregelen van gelijke werking in deze sectoren voor de praktijk zonder gevolgen blijft . Gevreesd moest namelijk worden dat liberalisatie van het handelsverkeer voor aan een monopolie onderworpen produkten niet tot stand komt indien de monopolies vanwege hun exclusieve rechten op invoer , uitvoer en handel met betrekking tot bepaalde produkten vrij bleven te beslissen in welke mate en onder welke voorwaarden de uit andere Lid-Staten afkomstige produkten op de eigen markt kunnen worden toegelaten ( of , omgekeerd in welke mate de nationale produkten naar andere Lid-Staten mogen worden uitgevoerd ) .

Om deze reden is in artikel 37 bepaald dat aan het einde van de overgangsperiode elke discriminatie tussen de onderdanen van de Lid-Staten , wat de voorwaarden van de voorziening en de afzet betreft , is uitgesloten .

Vermelding verdient dat artikel 37 niet alleen afschaffing eist van discriminaties die rechtstreeks voortvloei - en uit voorschriften die van toepassing zijn op onder monopolie vervaardigde produkten : dit doel zou , indien er geen artikel bestond over nationale monopolies , bereikt kunnen worden door andere voorschriften van het Verdrag , met name die welke heffingen van gelijke werking als douanerechten en maatregelen van gelijke werking als kwantitatieve beperkingen verbieden . Uit het voorgaande volgt , in verband met de kenmerken van nationale monopolies en de beperkingen waartoe zij aanleiding kunnen geven , dat het doel van de wijziging - dat wil zeggen " uitsluiting van iedere discriminatie " - is , uit te sluiten dat aan het einde van de overgangsperiode nog discriminaties kunnen voorkomen als gevolg van bepaalde bijzondere bevoegdheden waarover de monopolies beschikken ten aanzien van invoer en afzet op hun markt of de uitvoer van bepaalde produkten .

Aangezien deze doelstellingen zijn aangegeven in artikel 37 moet Frankrijk het lucifersmonopolie wijzigen voor het einde van de overgangsperiode zodat deze doelstellingen bereikt worden . De Commissie anderzijds moet , afgezien van haar algemene verplichting om te waken over de toepassing van het Verdrag , overeenkomstig artikel 37 , lid 6 , aanbevelingen doen ten aanzien van de wijze waarop de in dit artikel bedoelde aanpassing moet geschieden .

5 . Zoals hierboven in punt 3 uiteengezet is , vormt het reserveren van de Franse markt voor de eigen produktie een discriminatie ten nadele van de leveranciers uit de andere Lid-Staten . In dit verband verdient vermelding dat de invoering op de Franse markt van een bepaalde hoeveelheid lucifers uit de andere Lid-Staten en de geleidelijke verhoging van deze hoeveelheid niet voldoende zou zijn ter verwezenlijking van de doelstelling van artikel 37 zolang de S.E.I.T.A . , die als enige gemachtigd is lucifers in te voeren , vrij is te beslissen in welke mate en voor welke kwaliteiten de behoeften van de Franse markt kunnen worden gedekt door middel van leveranciers uit de andere Lid-Staten .

Om deze redenen is de Commissie van mening dat de beste oplossing om het in artikel 37 gestelde doel te bereiken , omdat het thans reeds vaststaat dat deze oplossing doeltreffend is , gelegen is in de afschaffing van het uitsluitende recht waarover de S.E.I.T.A . beschikt om lucifers in te voeren voor zover dit recht de handel tussen de Lid-Staten betreft .

6 . Overeenkomstig artikel 90 , lid 2 , vallen de ondernemingen die het karakter dragen van een fiscaal monopolie onder de regels van het Verdrag voor zover de toepassing daarvan de vervulling van de hun toevertrouwde bijzondere taak niet verhindert . Voorts wordt de eis gesteld dat de ontwikkeling van het handelsverkeer niet wordt beïnvloed in een mate die strijdig is met het belang van de Gemeenschap .

Lucifers zijn in Frankrijk onderworpen aan een speciale belasting die geïnd wordt door het directoraatgeneraal Belastingen volgens de bepalingen die gelden inzake indirecte belastingen . De S.E.I.T.A . oefent een fiscale taak uit , gezien de bevoorrechte en forfaitaire heffing op de verkoopprijs van lucifers en de aanvullende uitkering van het saldo van de netto-opbrengst van het aan de S.E.I.T.A . opgedragen beheer . Er bestaat evenwel geen noodzakelijk en rechtstreeks verband tussen het opleggen van de belasting en het uitsluitende recht van de S.E.I.T.A . om lucifers in te voeren . De Commissie is dus van mening dat de toepassing van bovengenoemde maatregelen inzake de liberalisatie van de invoer en de handel in lucifers de belastingheffing niet in gevaar kan brengen .

II

Om deze redenen beveelt de Commissie van de Europese Gemeenschappen de Franse Republiek aan om overeenkomstig artikel 37 van het E.E.G.-Verdrag de volgende maatregelen te nemen :

1 . Zonder enige beperking iedere invoer toe te staan van lucifers uit andere Lid-Staten . Hiertoe moeten alle nodige formaliteiten met het oog op de invoering van deze produkten op de Franse markt rechtstreeks kunnen worden verricht door de kopers of de door dezen aangewezen personen , zonder bemiddeling van de S.E.I.T.A . , zodat zij hierover onmiddellijk kunnen beschikken .

2 . Toe te staan dat op de Franse markt vrijelijk alle nodige transacties kunnen worden verrichte met het oog op de handel in lucifers uit andere Lid-Staten . Hiertoe moet met name :

- de leveranciers uit de andere Lid-Staten worden toegestaan in Frankrijk hun eigen groothandelsnet te vestigen en aldaar voorraden aan te houden ;

- worden toegestaan dat de prijzen van de produkten uit de andere Lid-Staten tussen koper en verkoper vrij kunnen worden overeengekomen in de verschillende handelsfasen ;

- de leveranciers uit de andere Lid-Staten worden toegestaan vrijelijk reclame te maken voor hun produkten .

Brussel , 22 december 1969 .

Voor de Commissie

De Voorzitter

Jean REY