NL Publicatieblad van de Europese Unie L 146/1

RICHTLIJN 2009/43/EG VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

van 6 mei 2009

betreffende de vereenvoudiging van de voorwaarden voor de overdracht van defensiegerelateerde producten binnen de Gemeenschap

(Voor de EER relevante tekst)

HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op artikel 95,

Gezien het voorstel van de Commissie,

Gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité (1),

Handelend volgens de procedure van artikel 251 van het Verdrag (2),

Overwegende hetgeen volgt:

(1) Het Verdrag schrijft de oprichting van een interne markt voor, alsmede de verwijdering tussen de lidstaten van hinderpalen voor het vrije verkeer van goederen en diensten, en de invoering van een stelsel dat ervoor zorgt dat de mededinging binnen de interne markt niet wordt vervalst.

(2) De verdragsbepalingen tot oprichting van de interne markt zijn van toepassing op alle goederen en diensten die tegen vergoeding worden geleverd, met inbegrip van defensiegerelateerde producten, maar sluiten onder bepaalde omstandigheden niet uit dat lidstaten andere maatregelen nemen in individuele gevallen waarin zij dat noodzakelijk achten om hun wezenlijke veiligheidsbelangen te beschermen.

(3) De wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen van de lidstaten inzake de overdracht van defensiegerelateerde producten binnen de Gemeenschap vertonen verschillen die het verkeer van deze producten binnen de Gemeenschap kunnen belemmeren en die de mededinging binnen de interne markt kunnen verstoren, wat een belemmering vormt voor innovatie, industriële samenwerking en het concurrentievermogen van de defensie-industrie in de Europese Unie.

(4) De doelstellingen van de wet- en regelgeving van de lidstaten omvatten doorgaans de bescherming van de mensenrechten, vrede, veiligheid en stabiliteit door middel van strikte controlesystemen en beperking van de uitvoer en de proliferatie van defensiegerelateerde producten naar derde landen en naar andere lidstaten.

(5) Dergelijke beperkingen op het verkeer van defensiegerelateerde producten binnen de Gemeenschap kunnen in het algemeen niet worden weggenomen door een rechtstreekse toepassing van de in het Verdrag vastgelegde beginselen van vrij verkeer van goederen en diensten, aangezien die beperkingen van geval tot geval kunnen worden gerechtvaardigd overeenkomstig de artikelen 30 of 296 van het Verdrag, die de lidstaten kunnen blijven toepassen indien aan de voorwaarden ervan is voldaan.

(6) De betrokken wet- en regelgevingen van lidstaten moeten daarom zodanig worden geharmoniseerd dat zij de intracommunautaire overdracht van defensiegerelateerde producten vereenvoudigen om de behoorlijke werking van de interne markt te waarborgen. Deze richtlijn heeft enkel betrekking op regels en procedures voor defensiegerelateerde producten en laat bijgevolg het beleid van de lidstaten betreffende de overdracht van defensiegerelateerde producten onverlet.

(7) De harmonisatie van de betrokken wet- en regelgevingen van lidstaten zou geen afbreuk mogen doen aan de internationale verplichtingen en verbintenissen van lidstaten, noch aan hun beoordelingsbevoegdheid inzake hun uitvoerbeleid van defensiegerelateerde producten.

(8) De lidstaten moeten het recht behouden om de intergouvernementele samenwerking voort te zetten en verder te ontwikkelen, met inachtneming van de bepalingen van deze richtlijn.

(9) Deze richtlijn mag niet van toepassing zijn op defensiegerelateerde producten die slechts worden doorgevoerd over het grondgebied van de Gemeenschap; dit zijn producten die geen andere douanebestemming dan de regeling extern douanevervoer hebben of die enkel in een vrije zone of in een vrij entrepot worden opgeslagen, waar geen goedgekeurde voorraadadministratie daarvoor hoeft te worden gehouden.

(10) Deze richtlijn moet alle defensiegerelateerde producten dekken die zijn opgenomen in de gemeenschappelijke EU-lijst van militaire goederen (3), met inbegrip van hun onderdelen en technologie.

(11) Deze richtlijn mag geen afbreuk doen aan de uitvoering van Gemeenschappelijk Optreden 97/817/GBVB van 28 november 1997 door de Raad aangenomen op basis van artikel J.3 van het Verdrag betreffende de Europese Unie, inzake antipersoneelmijnen (4), noch aan de ratificatie en uitvoering door de lidstaten van het Verdrag inzake clustermunitie dat op 3 december 2008 in Oslo werd gesloten.

(12) De doelstellingen van bescherming van de mensenrechten, vrede, veiligheid en stabiliteit die in het algemeen worden nagestreefd door de wet- en regelgevingen van lidstaten die de overdracht van defensiegerelateerde producten beperken, brengen met zich dat de overdracht van die producten binnen de Gemeenschap blijft onderworpen aan de toestemming van de lidstaten van oorsprong en aan garanties in de ontvangende lidstaat.

(13) Gezien de in deze richtlijn gegeven vrijwaringen ter bescherming van die doelstellingen, zouden de lidstaten niet langer andere beperkingen voor het bereiken van die doelstellingen hoeven in te voeren of te handhaven, behoudens de artikelen 30 en 296 van het Verdrag.

(14) Deze richtlijn mag geen afbreuk doen aan de toepassing van bepalingen die noodzakelijk zijn om redenen van openbare orde of de openbare veiligheid. Gezien de aard en de kenmerken van defensiegerelateerde producten, zijn redenen van openbare orde, zoals veilig vervoer, veilige opslag, het gevaar voor sabotage en misdaadpreventie bijzonder relevant met het oog op de toepassing van deze richtlijn.

(15) Deze richtlijn doet geen afbreuk aan de toepassing van Richtlijn 91/477/EEG van de Raad van 18 juni 1991 inzake de controle op de verwerving en het voorhanden hebben van wapens (5), met name de formaliteiten voor het vrije verkeer van wapens in de Gemeenschap. Deze richtlijn doet evenmin afbreuk aan de toepassing van Richtlijn 93/15/EEG van de Raad van 5 april 1993 betreffende de harmonisatie van de bepalingen inzake het in de handel brengen van en de controle op explosieven voor civiel gebruik (6), met name de bepalingen betreffende de overbrenging van munitie.

(16) Een overdracht van defensiegerelateerde producten binnen de Gemeenschap is slechts toegestaan na voorafgaande toestemming in de vorm van een algemene, globale of individuele overdrachtvergunning die wordt verleend of gepubliceerd door de lidstaat vanaf wiens grondgebied de leverancier de defensiegerelateerde producten wil overdragen. De lidstaten moeten in specifieke gevallen die in deze richtlijn zijn genoemd, de overdracht van defensiegerelateerde producten kunnen vrijstellen van de verplichte voorafgaande toestemming.

(17) De lidstaten moeten vrij kunnen beslissen of ze voorafgaande toestemming weigeren of verlenen. In overeenstemming met de beginselen van de interne markt is de toestemming geldig in de hele Gemeenschap en is geen andere toestemming voor de doorvoer door andere lidstaten of voor de toegang tot het grondgebied van andere lidstaten vereist.

(18) De lidstaten moeten kiezen voor elk type overdracht welke overdrachtsvergunning voor de defensiegerelateerde producten of categorieën van defensiegerelateerde producten het geschikte type is en welke voorwaarden aan elke overdrachtsvergunning moeten worden gehecht, rekening houdend met de gevoeligheid van de overdracht.

(19) Wat de onderdelen betreft, moeten lidstaten zoveel mogelijk afzien van het opleggen van uitvoerbeperkingen en derhalve een verklaring over het gebruik van de afnemer aanvaarden, rekening houdend met de mate waarin deze onderdelen in de eigen producten van de afnemer zijn geïntegreerd.

(20) De lidstaten dienen de afnemers van overdrachtvergunningen op niet-discriminerende wijze te bepalen, tenzij de bescherming van hun wezenlijke veiligheidsbelangen anders voorschrijft.

(21) Om de overdracht van defensiegerelateerde producten te vergemakkelijken, moeten de algemene overdrachtsvergunningen worden gepubliceerd door de lidstaten, waarmee aan elke onderneming die aan voorwaarden van een algemene overdrachtsvergunning voldoet, toestemming wordt verleend voor de overdracht van defensiegerelateerde producten.

(22) Een algemene overdrachtsvergunning moet worden gepubliceerd voor overdrachten van defensiegerelateerde producten aan strijdkrachten om de aanvoerzekerheid te vergroten voor alle lidstaten die dergelijke producten binnen de Gemeenschap betrekken.

(23) Een algemene overdrachtsvergunning moet worden gepubliceerd voor overdrachten van onderdelen aan gecertificeerde Europese defensieondernemingen teneinde de samenwerking tussen die ondernemingen en integratie ervan te ondersteunen, met name door de toeleveringsketens te optimaliseren en schaalvoordelen te bevorderen.

(24) Lidstaten die deelnemen aan een intergouvernementeel samenwerkingsprogramma moeten een algemene overdrachtsvergunning kunnen publiceren voor overdrachten van dergelijke defensiegerelateerde producten naar afnemers in andere lidstaten die aan dat programma deelnemen, mits dit voor de uitvoering van dat programma noodzakelijk is. Dat zou de voorwaarden voor deelname aan intergouvernementeel samenwerkingsprogramma’s door ondernemingen in de deelnemende lidstaten verbeteren.

(25) De lidstaten moeten ook algemene overdrachtsvergunningen kunnen publiceren voor de gevallen waarin het risico voor het behoud van de mensenrechten, vrede, veiligheid en stabiliteit zeer gering is, gezien de aard van de producten en de afnemers.

(26) In gevallen waarin de algemene overdrachtsvergunning niet kan worden gepubliceerd, moeten de lidstaten op verzoek globale overdrachtsvergunningen verlenen aan individuele ondernemingen, behalve in gevallen die in deze richtlijn zijn vastgesteld. De lidstaten moeten verlengbare globale overdrachtsvergunningen kunnen verlenen.

(27) Ondernemingen moeten de bevoegde autoriteiten op de hoogte stellen van het gebruik van algemene overdrachtsvergunningen met het oog op het behoud van mensenrechten, vrede, veiligheid en stabiliteit en om transparante verslaglegging van overdrachten van defensiegerelateerde producten mogelijk te maken met het oog op democratische controle.

(28) De lidstaten moeten bij de vaststelling van de voorwaarden voor algemene, globale en individuele overdrachtsvergunningen zoveel speelruimte hebben dat zij hun samenwerking in het reeds bestaande kader voor uitvoercontrole kunnen voortzetten. Aangezien elke lidstaat de bevoegdheid heeft en moet behouden om een uitvoer al dan niet toe te staan, moet deze samenwerking uitsluitend worden gebaseerd op de vrijwillige coördinatie van exportbeleid.

(29) Ter compensatie van de stapsgewijze vervanging van individuele controle vooraf door algemene controle achteraf in de lidstaat van oorsprong van de defensiegerelateerde producten, moeten er voorwaarden voor wederzijds vertrouwen worden geschapen in de vorm van garanties dat er geen defensiegerelateerde producten in strijd met uitvoerbeperkingen naar derde landen worden uitgevoerd. Dit beginsel moet ook in acht genomen worden in gevallen dat defensiegerelateerde producten meerdere malen tussen verschillende lidstaten overgedragen worden voordat ze naar een derde land worden uitgevoerd.

(30) De lidstaten werken samen in het kader van Gemeenschappelijk Standpunt 2008/944/GBVB van de Raad van 8 december 2008 tot vaststelling van gemeenschappelijke voorschriften voor de controle op de uitvoer van militaire goederen en technologie (7), door middel van toepassing van gemeenschappelijke criteria alsook de melding van weigeringen en overlegmechanismen, om de toepassing van hun uitvoerbeleid voor defensiegerelateerde producten naar derde landen meer op elkaar af te stemmen. Deze richtlijn mag geen belemmering vormen voor de mogelijkheid waarover de lidstaten beschikken om de voorwaarden van de overdrachtsvergunningen van defensiegerelateerde producten vast te stellen, met inbegrip van mogelijke uitvoerbeperkingen, met name wanneer dit noodzakelijk is voor samenwerking in het kader van dat gemeenschappelijk standpunt.

(31) De leveranciers moeten de afnemers op de hoogte brengen van eventuele aan een overdrachtsvergunning verbonden beperkingen om wederzijds vertrouwen te scheppen in het vermogen van de afnemers om deze beperkingen, en dit na de overdracht na te komen, met name bij een aanvraag voor uitvoer naar derde landen.

(32) Het moet aan de ondernemingen zijn om te beslissen of de voordelen van het afnemen van defensiegerelateerde producten in het kader van een algemene overdrachtsvergunning voldoende zijn om het verzoek om certificering te rechtvaardigen. Overdrachten binnen een groep van ondernemingen moeten mogelijk zijn met een algemene overdrachtsvergunning wanneer de leden van de groep in hun respectieve lidstaten van vestiging zijn gecertificeerd.

(33) Voor de certificering zijn gemeenschappelijke criteria noodzakelijk om wederzijds vertrouwen op te bouwen, met name in het vermogen van de afnemers om zich te kunnen houden aan uitvoerbeperkingen van defensiegerelateerde producten die in het kader van een overdrachtsvergunning uit een andere lidstaat zijn ontvangen.

(34) Om het wederzijdse vertrouwen te vergroten, mogen de afnemers van overgedragen defensiegerelateerde producten deze niet uitvoeren wanneer de overdrachtsvergunning uitvoerbeperkingen bevat.

(35) Ondernemingen moeten de bevoegde autoriteiten bij de aanvraag van een uitvoervergunning voor derde landen meedelen of zij zich hebben gehouden aan eventuele uitvoerbeperkingen die op de overdracht van het defensiegerelateerde product van toepassing zijn en die zijn vastgelegd door de lidstaat die de overdrachtsvergunning heeft afgegeven. In dit verband wordt eraan herinnerd dat het overlegmechanisme tussen de lidstaten, waarin Gemeenschappelijk Standpunt 2008/944/GBVB voorziet, uitermate relevant blijft.

(36) Wanneer een defensiegerelateerd product dat in het kader van een overdrachtsvergunning is ontvangen, naar een derde land wordt uitgevoerd, moet een onderneming aan de gemeenschappelijke buitengrens van de Gemeenschap ten overstaan van de bevoegde douaneautoriteit aantonen dat zij een uitvoervergunning heeft.

(37) De lijst van defensiegerelateerde producten in de bijlage moet nauwkeurig worden bijgewerkt overeenkomstig de gemeenschappelijke EU-lijst van militaire goederen.

(38) Voor een geleidelijke opbouw van wederzijds vertrouwen moeten de lidstaten doeltreffende maatregelen ter uitvoering van de bepalingen van deze richtlijn nemen, met inbegrip van sancties, en met name van de bepalingen dat ondernemingen de gemeenschappelijke certificeringscriteria en beperkingen van verder gebruik van defensiegerelateerde producten na een overdracht moeten nakomen.

(39) Indien een lidstaat van oorsprong gegronde twijfel heeft of een gecertificeerde afnemer zich aan alle voorwaarden in verband met zijn algemene overdrachtsvergunning zal houden, of indien een vergunningverlenende lidstaat van oordeel is dat de openbare orde, de openbare veiligheid of zijn wezenlijke veiligheidsbelangen in het gedrang kunnen komen, moet de lidstaat hierover niet alleen de andere lidstaten en de Commissie informeren, maar ook — gezien zijn verantwoordelijkheid voor het behoud van mensenrechten, vrede, veiligheid en stabiliteit — de werking van de overdrachtsvergunningen met betrekking tot die afnemer tijdelijk kunnen schorsen.

(40) Om het wederzijds vertrouwen te bevorderen, moet de toepassing van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen die zijn vastgesteld om de naleving van deze richtlijn te verzekeren, worden uitgesteld. Hierdoor kan vóór de toepassing van die bepalingen de geboekte vooruitgang worden beoordeeld aan de hand van een verslag dat door de Commissie is opgesteld op basis van de door de lidstaten ingediende informatie over de genomen maatregelen.

(41) De Commissie moet regelmatig een verslag publiceren over de uitvoering van deze richtlijn, in voorkomend geval gecombineerd met een wetsvoorstel.

(42) Deze richtlijn doet geen afbreuk aan het bestaan of de voltooiing van regionale unies tussen België en Luxemburg, en tussen België, Luxemburg en Nederland, zoals bepaald in artikel 306 van het Verdrag.

(43) Aangezien de doelstelling van deze richtlijn, namelijk de vereenvoudiging van de regels en procedures die van toepassing zijn op de intracommunautaire overdracht van defensiegerelateerde producten teneinde de behoorlijke werking van de interne markt te waarborgen, niet voldoende door de lidstaten kan worden verwezenlijkt in verband met de onderlinge verschillen in de bestaande vergunningsprocedures en het grensoverschrijdende karakter van de overdrachten, en derhalve beter door de Gemeenschap kan worden verwezenlijkt, kan de Gemeenschap overeenkomstig het in artikel 5 van het Verdrag neergelegde subsidiariteitsbeginsel maatregelen nemen. Overeenkomstig het in hetzelfde artikel neergelegde evenredigheidsbeginsel gaat deze richtlijn niet verder dan wat voor de verwezenlijking van deze doelstelling noodzakelijk is.

(44) De voor de uitvoering van deze richtlijn vereiste maatregelen moeten worden vastgesteld overeenkomstig Besluit 1999/468/EG van de Raad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de voorwaarden voor de uitoefening van de aan de Commissie verleende uitvoeringsbevoegdheden (8).

(45) In het bijzonder moet de Commissie de bevoegdheid worden gegeven om de bijlage te wijzigen. Aangezien het maatregelen van algemene strekking betreft tot wijziging van niet-essentiële onderdelen van deze richtlijn, moeten zij worden vastgesteld volgens de in artikel 5 bis van Besluit 1999/468/EG bepaalde regelgevingsprocedure met toetsing.

(46) Overeenkomstig punt 34 van het Interinstitutioneel akkoord „Beter wetgeven” (9), worden de lidstaten ertoe aangespoord voor zichzelf en in het belang van de Gemeenschap hun eigen tabellen op te stellen, die voor zover mogelijk het verband weergeven tussen deze richtlijn en de omzettingsmaatregelen, en deze openbaar te maken,

HEBBEN DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:

HOOFDSTUK I

ONDERWERP, TOEPASSINGSGEBIED EN DEFINITIES

Artikel 1

Onderwerp

1. Deze richtlijn heeft tot doel de regels en procedures te vereenvoudigen die van toepassing zijn op de intracommunautaire overdracht van defensiegerelateerde producten, ten einde de behoorlijke werking van de interne markt te waarborgen.

2. Deze richtlijn laat de beslissingsvrijheid van de lidstaten in het exportbeleid voor defensiegerelateerde producten onverlet.

3. De toepassing van deze richtlijn is onderworpen aan de artikelen 30 en 296 van het Verdrag.

4. Deze richtlijn doet geen afbreuk aan de mogelijkheid van de lidstaten om intergouvernementele samenwerking voort te zetten en verder te ontwikkelen, met inachtneming van de bepalingen van deze richtlijn.

Artikel 2

Toepassingsgebied

Deze richtlijn is van toepassing op de defensiegerelateerde producten die in de bijlage genoemd worden.

Artikel 3

Definities

Voor de toepassing van deze richtlijn wordt verstaan onder:

1. „defensiegerelateerd product”: elk product dat in de bijlage is opgenomen;

2. „overdracht”: elke overbrenging of verplaatsing van een defensiegerelateerd product van een leverancier naar een afnemer in een andere lidstaat;

3. „leverancier”: een in de Gemeenschap gevestigde rechtspersoon of natuurlijke persoon die juridisch aansprakelijk is voor een overdracht;

4. „afnemer”: een in de Gemeenschap gevestigde rechtspersoon of natuurlijke persoon die juridisch aansprakelijk is voor de ontvangst van een overdracht;

5. „overdrachtsvergunning”: toestemming van een nationale instantie van een lidstaat voor een leverancier om defensiegerelateerde producten over te dragen aan een afnemer in een andere lidstaat;

6. „uitvoervergunning”: toestemming om defensiegerelateerde producten te leveren aan een rechtspersoon of natuurlijke persoon in een derde land;

7. „doorvoer”: het vervoer van defensiegerelateerde producten door een of meer andere lidstaten dan de lidstaat van oorsprong en de ontvangende lidstaat.

HOOFDSTUK II

OVERDRACHTSVERGUNNINGEN

Artikel 4

Algemene bepalingen

1. De overdracht van defensiegerelateerde producten tussen lidstaten is slechts toegestaan na voorafgaande toestemming. Er mag geen andere toestemming worden vereist voor de doorvoer door lidstaten of voor de toegang tot het grondgebied van de lidstaat waar de afnemer is gevestigd, van defensiegerelateerde producten, onverminderd de toepassing van bepalingen die noodzakelijk zijn om redenen van openbare veiligheid of openbare orde, zoals onder meer veilig vervoer.

2. Zonder afbreuk te doen aan lid 1 kunnen de lidstaten in de volgende gevallen de overdracht van defensiegerelateerde producten vrijstellen van de in dat lid genoemde verplichte voorafgaande toestemming:

a) de leverancier of de afnemer is een overheidsorgaan of een onderdeel van de strijdkrachten;

b) de levering gebeurt door de Europese Unie, de NAVO, de IAEA of andere intergouvernementele organisaties in het kader van de uitvoering van hun taken;

c) de overdracht is noodzakelijk voor de uitvoering van een samenwerkingsprogramma inzake bewapening tussen lidstaten;

d) de overdracht is gekoppeld aan humanitaire hulp bij een ramp of maakt deel uit van een schenking in een noodgeval; of

e) de overdracht is noodzakelijk voor of na een herstelling, onderhoud, expositie of demonstratie.

3. Op verzoek van een lidstaat of op eigen initiatief kan de Commissie lid 2 wijzigen om de volgende gevallen op te nemen:

a) de overdracht vindt plaats onder voorwaarden die de openbare orde of de openbare veiligheid niet in het gedrang brengen;

b) de verplichte voorafgaande toestemming is niet langer verenigbaar met internationale verplichtingen van de lidstaten aangegaan na de aanneming van deze richtlijn; of

c) wanneer deze noodzakelijk is voor intergouvernementele samenwerking als bedoeld in artikel 1, lid 4.

Deze maatregelen, die niet-essentiële onderdelen van deze richtlijn beogen te wijzigen door haar aan te vullen, worden vastgesteld volgens de in artikel 14, lid 2, bedoelde regelgevingsprocedure met toetsing.

4. De lidstaten zorgen ervoor dat leveranciers die vanaf hun grondgebied defensiegerelateerde producten willen overdragen, algemene overdrachtvergunningen kunnen gebruiken of kunnen verzoeken om globale of individuele overdrachtvergunningen overeenkomstig de artikelen 5, 6 en 7.

5. De lidstaten stellen het type overdrachtsvergunning vast voor de betrokken defensiegerelateerde producten of categorieën van defensiegerelateerde producten overeenkomstig de bepalingen van dit artikel en de artikelen 5, 6 en 7.

6. De lidstaten stellen alle voorwaarden van de overdrachtsvergunningen vast, met inbegrip van eventuele beperkingen van de uitvoer van defensiegerelateerde producten aan natuurlijke of rechtspersonen in derde landen, gezien onder meer de risico’s die de overdracht met zich meebrengt voor het behoud van mensenrechten, vrede, veiligheid en stabiliteit. De lidstaten kunnen, met inachtneming van het Gemeenschapsrecht, gebruikmaken van de mogelijkheid waarborgen voor het eindgebruik te vragen, met inbegrip van eindgebruikercertificaten.

7. De lidstaten bepalen de voorwaarden van de overdrachtsvergunningen voor onderdelen op basis van een beoordeling van de gevoeligheid van de overdracht volgens onder meer de volgende criteria:

a) de aard van de onderdelen in relatie tot de producten waarin zij worden opgenomen en in relatie tot eventueel eindgebruik van de eindproducten dat aanleiding tot bezorgdheid geeft;

b) de betekenis van de onderdelen in relatie tot de producten waarin zij worden opgenomen.

8. Tenzij de lidstaten de overdracht van die onderdelen als gevoelig aanmerken, leggen zij geen uitvoerbeperkingen van dergelijke onderdelen op indien de afnemer door middel van een verklaring over het gebruik verklaart dat de in de overdrachtsvergunning bedoelde onderdelen worden of zullen worden geïntegreerd in zijn eigen product en, behalve voor onderhoud of herstelling, niet als zodanig kunnen worden overgedragen of uitgevoerd in een later stadium.

9. De lidstaten kunnen een door henzelf afgegeven overdrachtsvergunning op elk moment intrekken, schorsen of het gebruik ervan beperken ter bescherming van hun wezenlijke veiligheidsbelangen, of om redenen van openbare orde of openbare veiligheid, of omdat de bepalingen en voorwaarden van de overdrachtsvergunning niet in acht genomen worden.

Artikel 5

Algemene overdrachtsvergunningen

1. De lidstaten publiceren algemene overdrachtsvergunningen die rechtstreeks toestemming verlenen aan op hun grondgebied gevestigde leveranciers die aan de met de overdrachtsvergunning verbonden voorwaarden voldoen, voor het verrichten van overdrachten van in de overdrachtsvergunning te specificeren defensiegerelateerde producten, aan een of meer categorieën van in een andere lidstaat gevestigde afnemers.

2. Zonder afbreuk te doen aan artikel 4, lid 2, worden algemene overdrachtsvergunningen op zijn minst openbaar gemaakt, indien:

a) de afnemer deel uitmaakt van de strijdkrachten van een lidstaat of is een aanbestedende dienst op het gebied van defensie, die voor het exclusieve gebruik door de strijdkrachten van een lidstaat aankoopt;

b) de afnemer een gecertificeerde onderneming is in de zin van artikel 9;

c) de overdracht gebeurd is met het oog op demonstratie, evaluatie en expositie;

d) de overdracht gebeurd is met het oog op onderhoud en herstelling, indien de afnemer de oorspronkelijke leverancier van defensiegerelateerde producten is.

3. Lidstaten die deelnemen aan een intergouvernementeel samenwerkingsprogramma tussen lidstaten voor de ontwikkeling, de productie en het gebruik van één of meer defensiegerelateerde producten, mogen een algemene overdrachtsvergunning publiceren voor overdrachten aan andere lidstaten die aan dat programma deelnemen en die voor de uitvoering van dat programma noodzakelijk zijn.

4. De lidstaten kunnen, onverminderd de overige bepalingen van deze richtlijn, de registratievoorwaarden vóór eerste gebruikmaking van een algemene overdrachtsvergunning vastleggen.

Artikel 6

Globale overdrachtsvergunningen

1. De lidstaten besluiten individuele leveranciers op hun verzoek globale overdrachtsvergunningen te verlenen die de overdracht van defensiegerelateerde producten toestaan aan afnemers in een of meer andere lidstaten.

2. De lidstaten bepalen in elke globale overdrachtsvergunning de defensiegerelateerde producten of productencategorieën die onder de globale overdrachtsvergunning vallen, en de toegestane afnemers of categorie van afnemers.

Een globale overdrachtsvergunning wordt voor drie jaar verleend en kan door de lidstaten worden verlengd.

Artikel 7

Individuele overdrachtsvergunningen

De lidstaten besluiten individuele leveranciers op hun verzoek een individuele overdrachtsvergunning te verlenen die één overdracht van een welbepaalde hoeveelheid gespecificeerde defensiegerelateerde producten toestaan die zullen worden overgebracht in een of meer verzendingen aan één afnemer wanneer:

a) de aanvraag voor een overdrachtsvergunning beperkt is tot één overdracht;

b) het noodzakelijk is voor de bescherming van hun wezenlijke veiligheidsbelangen, of om redenen van openbare orde;

c) het noodzakelijk is om te voldoen aan internationale verplichtingen en verbintenissen van de lidstaten; of

d) een lidstaat gegronde redenen heeft om aan te nemen dat de leverancier niet zal kunnen voldoen aan alle voorwaarden die nodig zijn om hem een globale overdrachtsvergunning te kunnen verlenen.

HOOFDSTUK III

INFORMATIE, CERTIFICERING EN UITVOER NA OVERDRACHT

Artikel 8

Informatie door leveranciers

1. De lidstaten zorgen ervoor dat de leveranciers van defensiegerelateerde producten de afnemers in kennis stellen van de voorwaarden van de overdrachtsvergunning, met inbegrip van de beperkingen, betreffende het eindgebruik of de uitvoer van defensiegerelateerde producten.

2. De lidstaten zorgen ervoor dat de leveranciers de bevoegde autoriteiten van de lidstaat vanwaar zij de defensiegerelateerde producten willen overdragen, binnen een redelijke termijn in kennis stellen van hun voornemen om voor het eerst gebruik te maken van een algemene overdrachtsvergunning. De lidstaten kunnen de aanvullende gegevens vaststellen die kunnen worden geëist over defensiegerelateerde producten die met een overdrachtsvergunning worden overgedragen.

3. De lidstaten zorgen ervoor dat en controleren op gezette tijden of de leveranciers volgens de in de betrokken lidstaat gebruikelijke regelgeving een gedetailleerd en volledig overzicht van hun overdrachten bijhouden, en stellen de rapporteringseisen vast voor het gebruik van een algemene, globale of individuele overdrachtvergunning. Deze overzichten omvatten handelsbescheiden met de volgende informatie:

a) de beschrijving van het defensiegerelateerde product en de referentie krachtens de bijlage;

b) de hoeveelheid en waarde van het defensiegerelateerde product;

c) de data van de overdracht;

d) naam en adres van de leverancier en van de afnemer;

e) indien bekend, het eindgebruik en de eindgebruiker van het defensiegerelateerde product; en

f) het bewijs dat de informatie over een aan een overdrachtsvergunning verbonden uitvoerbeperking is meegedeeld aan de afnemer van deze defensiegerelateerde producten.

4. De lidstaten zorgen ervoor dat de leveranciers de in lid 3 bedoelde overzichten ten minste gedurende eenzelfde periode bewaren als is bepaald in relevante nationale regelgeving betreffende de eisen voor het bijhouden van gegevens door economische actoren die van kracht is in de respectieve lidstaat, en in ieder geval niet minder dan drie jaar na het einde van het kalenderjaar waarin de overdracht heeft plaatsgehad. Zij worden voorgelegd op verzoek van de bevoegde autoriteiten van de lidstaat vanwaar de leverancier de defensiegerelateerde producten heeft overdragen.

Artikel 9

Certificering

1. De lidstaten wijzen de autoriteiten aan die bevoegd zijn voor de certificering van de op hun grondgebied gevestigde afnemers van defensiegerelateerde producten die onder overdrachtsvergunningen vallen die door andere lidstaten zijn gepubliceerd overeenkomstig artikel 5, lid 2, onder b).

2. Met de certificering wordt verklaard dat het afnemende bedrijf betrouwbaar is, met name dat het in staat is uitvoerbeperkingen na te komen van defensiegerelateerde producten die het in het kader van een overdrachtsvergunning uit een andere lidstaat afneemt. De betrouwbaarheid wordt aan de hand van de volgende criteria beoordeeld:

a) bewezen ervaring in defensieactiviteiten, waarbij met name rekening wordt gehouden met het door het bedrijf nakomen van uitvoerbeperkingen, gerechtelijke veroordelingen ter zake, de toestemming om defensiegerelateerde producten te vervaardigen of in de handel te brengen en de aanwezigheid van ervaren leidinggevend personeel;

b) relevante industriële activiteit in defensiegerelateerde producten binnen de Gemeenschap, met name het vermogen om systemen en subsystemen te integreren;

c) de benoeming van een directielid dat persoonlijk verantwoordelijk is voor overdrachten en uitvoer;

d) een door het in onder c) bedoelde directielid ondertekende schriftelijke verklaring van de onderneming dat deze alle noodzakelijke maatregelen zal nemen om te voldoen aan alle specifieke voorwaarden in verband met het eindgebruik en de uitvoer van elk afgenomen specifiek onderdeel of product;

e) een door het in onder c) bedoelde directielid ondertekende schriftelijke verklaring van de onderneming dat deze de bevoegde autoriteiten bij verzoeken en onderzoeken met de benodigde zorgvuldigheid gedetailleerde informatie zal geven over de eindgebruikers of het eindgebruik van alle producten die deze onderneming in het kader van een algemene overdrachtvergunning van een andere lidstaat heeft uitgevoerd, overgedragen of afgenomen; en

f) een door het in onder c) bedoelde directielid medeondertekende beschrijving van het interne programma tot naleving van de overdracht- en uitvoercontroleprocedure of het uitvoerbeheerssysteem van de onderneming. Deze beschrijving bevat details over de organisatorische, menselijke en technische hulpbronnen voor het beheer van overdrachten en uitvoer, de hiërarchieke verantwoordelijkheidsstructuur, interne auditprocedures, bewustmakings- en scholingmaatregelen voor het personeel, fysieke en technische veiligheidsmaatregelen, registratie en traceerbaarheid van overdrachten en uitvoer.

3. De certificaten omvatten de volgende informatie:

a) de bevoegde autoriteit die het certificaat afgeeft;

b) de naam en het adres van de afnemer;

c) een verklaring dat de afnemer aan de in lid 2 genoemde criteria voldoet; en

d) de afgiftedatum en de geldigheidsperiode van het certificaat.

De onder d) bedoelde geldigheidsperiode van het certificaat mag in geen geval meer dan vijf jaar bedragen.

4. De certificaten mogen nadere voorwaarden bevatten betreffende het volgende:

a) de verschaffing van de noodzakelijke informatie om te controleren of aan de in lid 2 bedoelde criteria wordt voldaan;

b) de schorsing of intrekking van het certificaat.

5. De bevoegde autoriteiten controleren minstens om de drie jaar of de afnemer voldoet aan de in lid 2 bedoelde criteria en aan de eventuele aan de certificaten verbonden voorwaarden als bedoeld in lid 4.

6. De lidstaten erkennen elk certificaat dat overeenkomstig deze richtlijn in een andere lidstaat is afgegeven.

7. Indien een bevoegde autoriteit van oordeel is dat de houder van een certificaat, die op het grondgebied van de desbetreffende lidstaat is gevestigd, niet meer aan de in lid 2 bedoelde criteria of een in lid 4 bedoelde voorwaarde voldoet, neemt zij passende maatregelen. Een van die maatregelen kan intrekking van het certificaat zijn. De bevoegde autoriteit stelt de Commissie en de andere lidstaten in kennis van haar beslissing.

8. De lidstaten publiceren een lijst van gecertificeerde afnemers, werken deze regelmatig bij en stellen de Commissie, het Europees Parlement en de andere lidstaten daarvan in kennis.

De Commissie maakt op haar website een centraal register van afnemers bekend die door de lidstaten gecertificeerd zijn.

Artikel 10

Uitvoerbeperkingen

De lidstaten zorgen ervoor dat afnemers van defensiegerelateerde producten bij het aanvragen van een uitvoervergunning, indien deze producten die in het kader van een overdrachtsvergunning uit een andere lidstaat zijn ontvangen aan uitvoerbeperkingen zijn verbonden, ten overstaan van hun bevoegde autoriteiten verklaren dat zij aan de voorwaarden van deze beperkingen hebben voldaan, eventueel met inbegrip van het feit dat zij van de lidstaat van oorsprong de vereiste toestemming hebben gekregen.

HOOFDSTUK IV

DOUANEPROCEDURES EN ADMINISTRATIEVE SAMENWERKING

Artikel 11

Douaneprocedures

1. De lidstaten zorgen dat de uitvoerder tijdens het vervullen van de formaliteiten voor de uitvoer van defensiegerelateerde producten, bij het voor de behandeling voor de uitvoeraangifte bevoegde douanekantoor het bewijs levert dat de vereiste uitvoervergunning is verleend.

2. Onverminderd Verordening (EEG) nr. 2913/92 van de Raad van 12 oktober 1992 tot vaststelling van het communautair douanewetboek (10) mag een lidstaat tevens voor een periode van maximaal 30 werkdagen, de uitvoer vanaf zijn grondgebied van defensiegerelateerde producten die met een overdrachtvergunning uit een andere lidstaat zijn afgenomen en die in een ander defensiegerelateerd product zijn geïntegreerd, opschorten of, indien nodig, met andere middelen verhinderen dat zulke producten de Gemeenschap via zijn grondgebied verlaten, indien hij van oordeel is dat:

a) bij de verlening van de uitvoervergunning geen rekening is gehouden met bepaalde relevante informatie; of

b) sedert de verlening van de uitvoervergunning de omstandigheden wezenlijk zijn veranderd.

3. De lidstaten mogen bepalen dat douaneformaliteiten voor de uitvoer van defensiegerelateerde producten slechts bij bepaalde douanekantoren mogen worden vervuld.

4. Wanneer zij gebruikmaken van de in lid 3 geboden mogelijkheid, stellen de lidstaten de Commissie in kennis van de desbetreffende douanekantoren. De Commissie maakt deze informatie bekend in de C-serie van het Publicatieblad van de Europese Unie.

Artikel 12

Uitwisseling van informatie

In verbinding met de Commissie treffen de lidstaten alle dienstige maatregelen om een rechtstreekse samenwerking en uitwisseling van informatie tussen hun bevoegde nationale autoriteiten te bewerkstelligen.

HOOFDSTUK V

BIJWERKEN VAN DE LIJST VAN DEFENSIEGERELATEERDE PRODUCTEN

Artikel 13

Aanpassing van de bijlage

1. De Commissie werkt de lijst van defensiegerelateerde producten in de bijlage zodanig bij dat ze strikt overeenkomt met de gemeenschappelijke EU-lijst van militaire goederen.

2. Die maatregelen, die niet-essentiële onderdelen van deze richtlijn beogen te wijzigen, worden vastgesteld volgens de in artikel 14, lid 2, bedoelde regelgevingsprocedure met toetsing.

Artikel 14

Comité

1. De Commissie wordt bijgestaan door een comité.

2. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, zijn artikel 5 bis, leden 1 tot en met 4, en artikel 7 van Besluit 1999/468/EG van toepassing, met inachtneming van artikel 8 van dat besluit.

HOOFDSTUK VI

SLOTBEPALINGEN

Artikel 15

Vrijwaringsmaatregelen

1. Indien volgens een vergunningverlenende lidstaat een aanzienlijk risico bestaat dat een overeenkomstig artikel 9 gecertificeerde afnemer in een andere lidstaat niet zal voldoen aan een aan de algemene overdrachtsvergunning verbonden voorwaarde, of indien een vergunningverlenende lidstaat van oordeel is dat de openbare orde, de openbare veiligheid of zijn wezenlijke veiligheidsbelangen in het gedrang kunnen komen, stelt hij die andere lidstaat hiervan in kennis en verzoekt hij om het verifiëren van de situatie.

2. Indien de in lid 1 bedoelde twijfel blijft bestaan, mag de vergunningverlenende lidstaat de werking van zijn algemene overdrachtsvergunning ten aanzien die afnemers tijdelijk opschorten. De lidstaat stelt de andere lidstaten en de Commissie daarvan in kennis onder vermelding van de redenen voor die vrijwaringsmaatregel. De lidstaat die deze vrijwaringsmaatregel heeft genomen, mag besluiten de maatregel op te heffen indien hij die niet meer gerechtvaardigd acht.

Artikel 16

Sancties

De lidstaten stellen de sancties vast die van toepassing zijn op overtredingen van de ter uitvoering van deze richtlijn vastgestelde bepalingen, met name indien valse of onvolledige informatie, vereist uit hoofde van artikel 8, lid 1, of artikel 10, over de naleving van uitvoerbeperkingen van een overdrachtvergunning is verstrekt. De lidstaten treffen alle maatregelen die nodig zijn om ervoor te zorgen dat deze sancties worden uitgevoerd. De sancties zijn doeltreffend, evenredig en afschrikkend.

Artikel 17

Toetsing en verslaglegging

1. De Commissie brengt verslag uit over de door de lidstaten genomen maatregelen met het oog op de omzetting van deze richtlijn, en met name van de artikelen 9 tot en met 12 en artikel 15, uiterlijk 30 juni 2012.

2. Uiterlijk 30 juni 2016 toetst de Commissie de uitvoering van deze richtlijn en brengt zij hierover verslag uit bij het Europees Parlement en de Raad. Ze gaat vooral na of en in hoeverre de doelstellingen van de richtlijn verwezenlijkt zijn, onder meer wat de werking van de interne markt betreft. In haar verslag evalueert de Commissie de toepassing van de artikelen 9 tot en met 12 en artikel 15 van deze richtlijn, en onderzoekt zij de invloed ervan op de ontwikkeling van een Europese markt voor defensie-uitrusting en een Europese industriële en technologische defensiebasis, onder meer rekening houdend met de situatie van het midden- en kleinbedrijf. Indien nodig wordt bij het verslag een wetgevingsvoorstel gevoegd.

Artikel 18

Omzetting

1. Uiterlijk 30 juni 2011 nemen de lidstaten de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen aan om aan deze richtlijn te voldoen en maken die bepalingen bekend. Zij stellen de Commissie onverwijld in kennis van de tekst van deze bepalingen.

Zij passen deze bepalingen toe met ingang van 30 juni 2012.

Wanneer de lidstaten deze bepalingen aannemen, wordt in die bepalingen zelf of bij de officiële bekendmaking daarvan naar deze richtlijn verwezen. De regels voor deze verwijzing worden vastgesteld door de lidstaten.

2. De lidstaten delen de Commissie de tekst van de belangrijkste bepalingen van intern recht mede die zij op het onder deze richtlijn vallende gebied vaststellen.

Artikel 19

Inwerkingtreding

Deze richtlijn treedt in werking op de twintigste dag volgende op die van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie.

Artikel 20

Adressaten

Deze richtlijn is gericht tot de lidstaten.

Gedaan te Straatsburg, 6 mei 2009. Voor het Europees Parlement De voorzitter H.-G. PÖTTERING Voor de Raad De voorzitter J. KOHOUT

(1) Advies uitgebracht op 23 oktober 2008 (nog niet bekendgemaakt in het Publicatieblad).

(2) Advies van het Europees Parlement van op 16 december 2008 (nog niet bekendgemaakt in het Publicatieblad) en besluit van de Raad van 23 april 2009.

(3) PB L 88 van 29.3.2007, blz. 58.

(4) PB L 338 van 9.12.1997, blz. 1.

(5) PB L 256 van 13.9.1991, blz. 51.

(6) PB L 121 van 15.5.1993, blz. 20.

(7) PB L 335 van 13.12.2008, blz. 99.

(8) PB L 184 van 17.7.1999, blz. 23.

(9) PB C 321 van 31.12.2003, blz. 1.

(10) PB L 302 van 19.10.1992, blz. 1.