ADVIES VAN DE RAAD

van 31 januari 2000

over het geactualiseerde stabiliteitsprogramma van Nederland voor de periode 1999-2002

(2000/C 60/01)

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,

Gelet op Verordening (EG) nr. 1466/97 van de Raad van 7 juli 1997 over versterking van het toezicht op begrotingssituaties en het toezicht op en de coördinatie van het economisch beleid(1), met name op artikel 5, lid 3,

Gelet op de aanbeveling van de Commissie,

Na raadpleging van het Economisch en Financieel Comité,

BRENGT HET VOLGENDE ADVIES UIT:

Op 31 januari 2000 heeft de Raad het geactualiseerde stabiliteitsprogramma van 1999 van Nederland voor de periode 1999-2002 besproken. De Raad neemt er met voldoening nota van dat het tekort van de totale overheid voor 1998 en het geraamde tekort voor 1999 lager zijn dan in het oorspronkelijke stabiliteitsprogramma van 1998 was voorzien; voor 1999 wordt zelfs een klein overschot op de begroting verwacht in plaats van een tekort van 1,3 % van het BBP. De schuldquote van de totale overheid was eveneens lager dan zowel in 1998 als in 1999 was voorzien. Ook de economische groei in 1999 overtrof de prognose van het oorspronkelijke programma. De Raad is van mening dat het geactualiseerde programma strookt met de globale richtsnoeren van het economisch beleid.

In de geactualiseerde versie van het programma van 1999 wordt de benadering van het oorspronkelijke stabiliteitsprogramma van 1998 gehandhaafd in die zin dat er drie marco-economische scenario's worden vastgesteld als basis voor de begrotingsvooruitzichten tot 2002; de geactualiseerde tekst is gebaseerd op de feitelijke verwachtingen voor 2000 en gebruikt het voorzichtige scenario als basisveronderstelling voor het begrotingsbeleid van 2001 en 2002. Volgens dit scenario zou de jaarlijkse groei in 2001-2002 2,0 % bedragen en zou het tekort van de totale overheid in 2002 1,1 % van het BBP belopen. Er wordt ook rekening gehouden met de belastinghervorming die in 2001 ten uitvoer zal worden gelegd en waarvan de kosten voor de begroting worden geraamd op circa 0,6 % van het BBP.

Evenals in zijn advies inzake het oorspronkelijke progamma(2) erkent de Raad dat om redenen van voorzichtigheid werd gekozen voor een behoedzaam macro-economisch scenario als basis voor het begrotingsbeleid van de regering. De Raad merkt echter op dat de gemiddelde BBP-groei waarop de begrotingsvooruitzichten van het voorzichtige scenario zijn gebaseerd, door de recente economische ontwikkelingen onwaarschijnlijk zijn geworden. Bovendien wijzen de recente economische vooruitzichten inzake de BBP-groei van Nederland, waaronder de vooruitzichten van de Commissie van najaar 1999, op een aanzienlijk krachtigere groei van het reële BBP in 2001 dan in het behoedzame scenario was aangenomen.

De Raad is van mening dat de Nederlandse methode van voorzichtige groeiverwachtingen, gekoppeld aan een gericht en gecontroleerd uitgavenbeleid, een belangrijke factor is geweest bij het bereiken van de tot dusver positieve resultaten. Door deze methode wordt het echter ook moeilijker te beoordelen of het middellangetermijnresultaat van het tekort vereningbaar is met de eisen van het stabiliteits- en groeipact. Op basis van de thans beschikbare informatie meent de Raad dat de macro-economische hypothesen van het gematigd optimistische en het optimistische scenario plausibeler zijn en derhalve een relevanter kader vormen voor de beoordeling van de in het geactualiseerde stabiliteitsprogramma vervatte projecties inzake de overheidsfinanciën dan het voorzichtige scenario. De onderliggende begrotingssituatie van de totale overheid levert in 2002 een ruimschoots toereikende veiligheidsmarge om te voorkomen dat het tekort onder normale omstandigheden boven de drempel van 3 % van het BBP uitkomt, en aldus aan de vereisten van het stabiliteits- en groeipact te voldoen.

De Raad neemt er nota van dat belastingverlagingen in afgelopen jaren hebben bijgedragen tot loonmatiging en verbetering van de werkgelegenheid; in dit verband juicht de Raad de belastinghervorming toe die in 2001 zal worden toegepast en die bedoeld is om de belastingsdruk op inkomen uit arbeid te verlichten. Gezien het reeds in 1999 bereikte overschot, de huidige krachtige economische groei en mogelijke inflatiedruk, beveelt de Raad de Nederlandse autoriteiten aan om de verwachte begrotingssituatie in 2000 en de daaropvolgende jaren te verbeteren, tenzij zich een aanzienlijke vertraging van de activiteit zou voordoen. Een dergelijke verbetering van de begrotingssituatie zou volledig stroken met de aanbevelingen van de globale richtsnoeren voor het economisch beleid. De Raad is ingenomen met het voornemen van de Nederlandse regering om in de toekomst spoedig na de presentatie van haar jaarbegroting actualiseringen van haar stabiliteitsprogramma in te dienen waarin de meest recente economische verwachtingen zijn opgenomen.

(1) PB L 209 van 2.8.1997, blz. 1.

(2) PB C 3 van 6.1.1999, blz. 2.