Beschikking van de Commissie

van 15 oktober 2003

betreffende de steun die de regio Sicilië voornemens is toe te kennen aan de citrussector

(kennisgeving geschied onder nummer C(2003) 3550)

(Slechts de tekst in de Italiaanse taal is authentiek)

(2003/884/EG)

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op artikel 88, lid 2, eerste alinea,

Na de belanghebbenden overeenkomstig het bovengenoemde artikel te hebben aangemaand hun opmerkingen te maken,

Overwegende hetgeen volgt:

I. PROCEDURE

(1) Bij brief van 15 december 1999, geregistreerd op 20 december 1999, heeft de Permanente Vertegenwoordiging van Italië bij de Europese Unie de regionale wet nr. 22/1999 van Sicilië houdende noodmaatregelen in de landbouwsector (hierna "wet 22/1999" te noemen) overeenkomstig artikel 88, lid 3, van het Verdrag bij de Commissie aangemeld. De aanmelding is geregistreerd onder nr. N 795/99.

(2) Bij brieven van 6 oktober 2000, 1 februari 2001 en 30 juli 2001, respectievelijk geregistreerd op 9 oktober 2000, 5 februari 2001 en 1 augustus 2001, heeft de Permanente Vertegenwoordiging van Italië bij de Europese Unie de Commissie de aanvullende gegevens met betrekking tot wet 22/1999 verstrekt, waarom de Italiaanse autoriteiten was verzocht bij brieven van 23 februari 2000, 20 november 2000 en 27 maart 2001.

(3) Bij brief van 25 september 2001(1) heeft de Commissie Italië in kennis gesteld van haar besluit om de procedure van artikel 88, lid 2, van het Verdrag in te leiden ten aanzien van de in de artikelen 1 tot en met 6 van wet 22/1999 bedoelde steun. De procedure is geregistreerd onder nummer C 65/2001.

(4) Het besluit van de Commissie tot inleiding van de procedure is bekendgemaakt in het Publicatieblad van de Europese Unie(2). De Commissie heeft de belanghebbenden verzocht hun opmerkingen over de betrokken steunmaatregelen kenbaar te maken.

(5) De Commissie heeft van de belanghebbenden geen opmerkingen terzake ontvangen.

(6) Bij brief van 28 mei 2003, geregistreerd op 4 juni 2003, heeft de Permanente Vertegenwoordiging van Italië bij de Europese Unie een nota van de Italiaanse autoriteiten doen toekomen waarin deze laatsten verzoeken om over de steunmaatregelen van artikel 5 van wet 22/1999 een afzonderlijk besluit te nemen omdat ze een aanvulling vormen op de steunmaatregelen in het kader van een reeds door de Commissie goedgekeurde nationale steunregeling(3).

(7) In antwoord op dit verzoek heeft de Commissie besloten dossier C 65/2001 te splitsen in twee delen: een deel A met betrekking tot de in artikel 5 van wet 22/1999 bedoelde steunmaatregelen, en een deel B met betrekking tot de in de artikelen 1, 2, 3, 4 en 6 van diezelfde wet bedoelde steunmaatregelen.

(8) De onderhavige beschikking heeft uitsluitend betrekking op deel A van dossier C 65/2001, dat wil zeggen de in artikel 5 van wet 22/1999 bedoelde steunmaatregelen. Zij loopt niet vooruit op de beschikking die later zal worden gegeven met betrekking tot deel B van het dossier.

II. BESCHRIJVING VAN DE IN ARTIKEL 5 VAN WET 22/1999 BEDOELDE MAATREGELEN

(9) Bij artikel 5 van wet 22/1999 is de "Assessore regionale" voor land- en bosbouw gemachtigd om voor een bedrag van 10 miljard ITL (5164569 EUR) bij te dragen in de acties en de maatregelen in het kader van het nationaal plan voor de citrusteelt. Deze steun komt bovenop de steun die het gewest Sicilië reeds ontvangt in het kader van het nationaal plan voor de citrusteelt.

III. INLEIDING VAN DE PROCEDURE VAN ARTIKEL 88, LID 2, VAN HET VERDRAG

(10) De Commissie heeft de onderzoeksprocedure van artikel 88, lid 2, van het Verdrag ingeleid om onderstaande redenen:

a) in de brief die de Permanente Vertegenwoordiging van Italië op 30 juli 2001 heeft toegezonden, verklaren de Italiaanse autoriteiten, in antwoord op het verzoek om nadere gegevens dat de Commissie hen op 27 maart 2001 had doen toekomen, reeds alle voor het onderzoek van de steunmaatregelen in het kader van wet 22/1999 noodzakelijke gegevens te hebben verstrekt, en geen verdere gegevens te verstrekken te hebben; zij hebben de Commissie dan ook verzocht binnen twee maanden een beschikking te geven betreffende vorengenoemde maatregelen overeenkomstig artikel 4, lid 5, van Verordening (EG) nr. 659/1999 van de Raad van 22 maart 1999 tot vaststelling van nadere bepalingen voor de toepassing van artikel 93 van het EG-Verdrag(4);

b) op het ogenblik dat de Commissie bovengenoemde brief ontving, was het onderzoek van de maatregelen in het kader van het nationaal plan voor de citrusteelt nog niet afgerond; zij kon zich dus nog niet uitspreken over de verenigbaarheid van de betrokken maatregelen met de gemeenschappelijke markt;

c) gelet op deze onzekerheid omtrent de verenigbaarheid van de genoemde maatregelen met de gemeenschappelijke markt, kon de Commissie alleen maar twijfels uiten ten aanzien van de verenigbaarheid van de steunmaatregelen die zouden worden gefinancierd uit de krachtens artikel 5 van wet 22/1999 toegewezen middelen, die bedoeld waren als aanvulling op de nationale financiering van de maatregelen in het kader van het nationaal plan voor de citrusteelt.

IV. OPMERKINGEN VAN DE ITALIAANSE AUTORITEITEN

(11) In de door de Permanente Vertegenwoordiging van Italië toegezonden brief van 29 april 2002 herhalen de Italiaanse autoriteiten, in antwoord op het bericht van inleiding van de procedure van artikel 88, lid 2, van het Verdrag, dat zij geen nadere gegevens kunnen verstrekken over de voorwaarden voor het gebruik van de krachtens artikel 5 van wet 22/1999 aan de citrussector toegewezen middelen, aangezien die voorwaarden moesten worden vastgesteld op basis van het resultaat van het onderzoek van het nationaal plan voor de citrusteelt door de diensten van de Commissie. Ze hebben er zich evenwel toe verbonden de betrokken middelen niet te besteden voordat de Commissie het nationaal plan voor de citrusteelt heeft goedgekeurd.

(12) In de brief van de Permanente Vertegenwoordiging van Italië van 28 mei 2003 verzoeken de Italiaanse autoriteiten om voor de in artikel 5 van wet 22/1999 bedoelde steun een specifiek besluit vast te stellen en wijzen ze erop dat bij het gebruik van de middelen waarin dat artikel voorziet, de bij Beschikking C(2003) 369 def. van de Commissie van 5 februari 2003 (hierna "Beschikking C(2003) 369 def.") goedgekeurde voorwaarden voor de toekenning van de steun in acht zouden worden genomen.

(13) Bij brief van 10 juli 2003, geregistreerd op 11 juli 2003, heeft de Permanente Vertegenwoordiging van Italië de Commissie een brief van de Italiaanse autoriteiten doen toekomen waarin deze laatsten preciseren dat de in artikel 5 van wet 22/1999 vastgestelde middelen nog niet zijn gebruikt en dit pas zal gebeuren nadat de Commissie de voorwaarden voor het gebruik ervan heeft goedgekeurd.

(14) Bij brief van 13 augustus 2003, geregistreerd op 18 augustus, heeft de Permanente Vertegenwoordiging van Italië nog een brief van de Italiaanse autoriteiten doen toekomen waarin wordt verzekerd dat cumulatie van de steunmaatregelen in het kader van het nationaal plan voor de citrusteelt met de steunmaatregelen die worden gefinancierd uit de middelen uit hoofde van artikel 5 van wet 22/1999 slechts mogelijk is binnen de grenzen van de steunpercentages zoals vastgesteld in de programmeringsdocumenten voor het gewest Sicilië, die overeenkomen met de bij Beschikking C(2003) 369 def. toegestane maxima. In diezelfde brief is aangegeven dat de controle op de diverse steunmaatregelen in de citrussector is toevertrouwd aan één enkele beheerder, die moet nagaan of de toegestane steunpercentages in het geval van cumulatie niet worden overschreden.

V. BEOORDELING

(15) Op grond van artikel 87, lid 1, van het Verdrag zijn steunmaatregelen van de staten of in welke vorm ook met staatsmiddelen bekostigd, die de mededinging door begunstiging van bepaalde ondernemingen of bepaalde producties vervalsen of dreigen te vervalsen, onverenigbaar met de gemeenschappelijke markt, voorzover deze steun het handelsverkeer tussen de lidstaten ongunstig beïnvloedt. De betrokken steunmaatregelen beantwoorden aan deze definitie voorzover ze de productie van bepaalde soorten fruit (citrusvruchten) begunstigen en het handelsverkeer ongunstig kunnen beïnvloeden, gezien de positie die Italië inneemt in de communautaire productie van de betrokken soorten fruit (in 2000 was 31 % van de citrusproductie in de Gemeenschap afkomstig uit Italië).

(16) In de gevallen waarin artikel 87, leden 2 en 3, van het Verdrag voorziet, kunnen bepaalde maatregelen, bij wijze van uitzondering, evenwel als verenigbaar met de gemeenschappelijke markt worden beschouwd.

(17) In het onderhavige geval is, gelet op de aard van de betrokken maatregelen, de enige mogelijke uitzondering die van artikel 87, lid 3, onder c), van het Verdrag, op grond waarvan steunmaatregelen om de ontwikkeling van bepaalde vormen van economische bedrijvigheid of van bepaalde regionale economieën te vergemakkelijken, mits de voorwaarden waaronder het handelsverkeer plaatsvindt niet zodanig worden veranderd dat het gemeenschappelijk belang wordt geschaad, als verenigbaar met de gemeenschappelijke markt kunnen worden beschouwd.

(18) De financiële middelen uit hoofde van artikel 5 van wet 22/1999 vormen een aanvulling op de door de staat vastgestelde steun voor de uitvoering van het nationaal plan voor de citrusteelt, dat zes gewesten in de Mezzogiorno bestrijkt: Campanië, Apulië, Basilicata, Calabrië, Sicilië en Sardinië.

(19) Het nationaal plan voor de citrusteelt omvat zeven maatregelen. Zes daarvan (respectievelijk "marktverkenning", "citrusteeltregister", "onderzoek en ontwikkeling", "communicatie en verkoopbevordering", "steun voor consortia en verenigingen van producenten van kwaliteitsproducten" en "technische bijstand en monitoring") zijn goedgekeurd in het kader van dossier N 560/99. De zevende maatregel, "ondersteuning en cofinanciering van geïntegreerde plannen voor steun ten behoeve van commerciële valorisatie en versterking van de producentenverenigingen", is door de Commissie in het kader van dossier N 313/01 goedgekeurd.

(20) Hieronder worden de voor Sicilië in het kader van dossier N 313/01 geplande steunmaatregelen met de desbetreffende toekenningsvoorwaarden vermeld:

a) voor investeringen in verband met de omschakeling op andere variëteiten: steun ten belope van 40 % van de subsidiabele uitgaven voor investeringen in landbouwbedrijven in niet-probleemgebieden (50 % voor investeringen in probleemgebieden); voor jonge landbouwers die binnen vijf jaar na hun vestiging investeringen verrichten, kunnen deze percentages met 5 % worden verhoogd (de subsidiabele uitgaven zijn die welke zijn vastgesteld in het - door de Commissie goedgekeurde - regionaal operationeel programma (ROP) 2000-2006 voor Sicilië en in het desbetreffende programmacomplement);

b) voor het "plan voor diensten op het gebied van afzet en communicatie":

i) steun voor technische en organisatorische bijstand die niet meer mag bedragen dan 100000 EUR per begunstigde en per periode van drie jaar, of 50 % van de subsidiabele uitgaven voor het MKB;

ii) steun voor de aankoop van informaticatechnologieën (hardware en software) ten belope van 50 % van de subsidiabele uitgaven, uit hoofde van punt 4.2 van de communautaire richtsnoeren voor staatssteun in de landbouwsector(5), voor bedrijven voor de verwerking en de afzet van landbouwproducten en ten belope van 50 % voor landbouwbedrijven in probleemgebieden (40 % in niet-probleemgebieden);

iii) met betrekking tot de kwalitatieve valorisatie van de producten:

- steun voor investeringen in kwaliteitsborgingssystemen (40 % voor bedrijven in niet-probleemgebieden en 50 % voor bedrijven in probleemgebieden; voor jonge landbouwers die binnen vijf jaar na hun vestiging investeringen verrichten, kunnen deze percentages met 5 % worden verhoogd); voor collectieve investeringen buiten de bedrijven bedraagt het steunpercentage 50 % (Sicilië valt onder doelstelling 1) en is de in de plannen vastgestelde verhoging met 5 % voor jonge landbouwers niet van toepassing;

- steun ten belope van 100 % van de subsidiabele uitgaven, met een maximum van 100000 EUR per begunstigde en per periode van drie jaar, of, voor het MKB, 50 % van de subsidiabele uitgaven, voor bijstand bij de invoering van kwaliteitsborgingsnormen, de voorbereiding van registratieaanvragen voor een BOB (beschermde oorsprongsbenaming), een BGA (beschermde geografische aanduiding) en een specificiteitscertificering, de invoering van vrijwillige kwaliteitsnormen en van HACCP-systemen en de opleiding van personeel voor de toepassing van de kwaliteitsborgingsnormen;

- tijdelijke en degressieve steun gedurende de eerste zes jaren na de invoering van een controlesysteem ter waarborging van de authenticiteit van de BOB's, BGA's en specificiteitscertificeringen (in de loop van de jaren toegepaste percentages: 100 %, 85 %, 70 %, 55 %, 40 %, 25 %, 0 %);

- tijdelijke en degressieve steun gedurende zes jaar en in elk geval tot en met 2006 (in de loop van de jaren toegepaste percentages: 100 %, 85 %, 70 %, 55 %, 40 %, 25 %, 0 %), voor toezicht op het gebruik van kwaliteitsmerken in het kader van kwaliteitsborgingssystemen;

iv) met betrekking tot de uitvoering van activiteiten op het gebied van communicatie en verkoopbevordering:

- steun ten belope van 100 % van de subsidiabele uitgaven, met een maximum van 100000 EUR per begunstigde en per periode van drie jaar, of, voor het MKB, 50 % van de subsidiabele uitgaven, voor verkoopbevorderingsactiviteiten zoals de organisatie van wedstrijden, beurzen en tentoonstellingen, en voor de uitvoering van studies;

- steun ten belope van 50 % van de subsidiabele uitgaven voor reclameactiviteiten, waarbij het resterende deel van de uitgaven ten laste van de landbouwbedrijven valt via een rechtstreekse bijdrage, parafiscale heffingen of andere verplichte bijdragen;

c) voor het "plan voor de herstructurering en de modernisering van de productiestructuren":

i) wat betreft de reorganisatie van de structuren voor eerste verwerking, verpakking en verwerking van producten en de technologische aanpassing van de installaties voor verwerking en afzet op landbouwbedrijven, met inachtneming van de limiet voor het totale investeringsbedrag als bedoeld in artikel 7 van Verordening (EG) nr. 1257/1999 van de Raad(6): steun voor maximaal 50 % van de subsidiabele uitgaven in probleemgebieden en 40 % in niet-probleemgebieden; voor jonge landbouwers die binnen vijf jaar na hun vestiging investeringen verrichten, kunnen deze percentages met 5 % worden verhoogd tot respectievelijk 55 en 45 %, en vermeerderd met respectievelijk 25 en 20 % wanneer de investeringen worden verricht om te voldoen aan eisen die verder gaan dan de bestaande communautaire minimumeisen op het gebied van milieu, of om te voldoen aan pas ingevoerde normen (met inachtneming van de voorwaarden van artikel 1, lid 2, van Verordening (EG) nr. 445/2002 van de Commissie(7)), zonder verhoging van de productiecapaciteit;

ii) wat betreft de reorganisatie van de structuren voor eerste verwerking, verpakking en verwerking van producten en de technologische aanpassing van de installaties voor verwerking en afzet bij andere begunstigden dan landbouwers (bijvoorbeeld producentenverenigingen): steun ten belope van maximaal 50 % van de subsidiabele uitgaven;

iii) wat betreft de aanpassing van de veiligheid van de bedrijven en de invoering van "HACCP" op landbouwbedrijven, steun ten belope van maximaal 50 % van de subsidiabele uitgaven in probleemgebieden en 40 % in niet-probleemgebieden; voor jonge landbouwers die binnen vijf jaar na hun vestiging investeringen verrichten, kunnen deze percentages met 5 % worden verhoogd tot respectievelijk 55 en 45 %;

iv) wat betreft de aanpassing van de bedrijven en de invoering van "HACCP" bij andere begunstigden dan landbouwbedrijven (bijvoorbeeld producentenverenigingen): steun ten belope van maximaal 50 % van de subsidiabele uitgaven;

v) wat betreft de informatisering van de verwerkingsprocessen op landbouwbedrijven, met inachtneming van de limiet voor het totale investeringsbedrag als bedoeld in artikel 7 van Verordening (EG) nr. 1257/1999: steun ten belope van maximaal 50 % van de subsidiabele uitgaven in probleemgebieden en 40 % in niet-probleemgebieden; voor jonge landbouwers die binnen vijf jaar na hun vestiging investeringen verrichten, kunnen deze percentages met 5 % worden verhoogd tot respectievelijk 55 en 45 %;

vi) wat betreft de informatisering van de verwerkingsprocessen bij andere begunstigden dan landbouwers (bijvoorbeeld producentenverenigingen): steun ten belope van maximaal 50 % van de subsidiabele uitgaven.

(21) Bij Beschikking C(2003) 369 def. heeft de Commissie besloten geen bezwaar te maken tegen de in overweging 20 beschreven steunmaatregelen, aangezien uit de door de Italiaanse autoriteiten aangegane verbintenissen is gebleken dat de steun zou worden toegekend onder zodanige voorwaarden dat hij als verenigbaar met de gemeenschappelijke markt kan worden beschouwd.

VI. BESLUIT

(22) De middelen waarin wet 22/1999 voorziet, zijn bedoeld als aanvulling op de door de staat ingestelde steun voor de uitvoering van het nationaal plan voor de citrusteelt en zullen worden gebruikt onder dezelfde voorwaarden als die welke bij Beschikking C(2003) 369 def. zijn goedgekeurd. De cumulatie van de steun zal centraal worden gecontroleerd, zodat overschrijding van de toegestane steunpercentages kan worden voorkomen. De Commissie heeft derhalve niet langer reden om te betwijfelen dat de voorwaarden voor het gebruik van de steun verenigbaar zijn met de gemeenschappelijke markt, en concludeert dat de uit de genoemde middelen gefinancierde steunmaatregelen in aanmerking kunnen komen voor de uitzondering van artikel 87, lid 3, onder c), van het Verdrag als steunmaatregelen om de ontwikkeling van bepaalde vormen van economische bedrijvigheid of van bepaalde regionale economieën te vergemakkelijken, mits de voorwaarden waaronder het handelsverkeer plaatsvindt niet zodanig worden veranderd dat het gemeenschappelijk belang wordt geschaad,

HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING GEGEVEN:

Artikel 1

De steunmaatregel die het gewest Sicilië voornemens is ten uitvoer te leggen ten gunste van de citrussector, waarmee een bedrag is gemoeid van 10 miljard ITL (5164569 EUR), is verenigbaar met de gemeenschappelijke markt.

De uitvoering van deze steunmaatregel wordt derhalve toegestaan.

Artikel 2

Deze beschikking is gericht tot de Italiaanse Republiek.

Gedaan te Brussel, 15 oktober 2003.

Voor de Commissie

Franz Fischler

Lid van de Commissie

(1) Brief SG(2001) D/260216.

(2) PB C 315 van 9.11.2001, blz. 12.

(3) Nationaal plan voor de citrusteelt, door de Commissie goedgekeurd in het kader van de staatssteundossiers N 560/99 (brief SG(2000) D/103679 van 16.5.2000) en N 313/2001 (Beschikking C(2003) 369 def. van 5.2.2003, aan de Italiaanse autoriteiten toegezonden bij brief SG(2003) D/228423 van 7.2.2003).

(4) PB L 83 van 27.3.1999, blz. 1.

(5) PB C 28 van 1.2.2000, blz. 2. Gerectificeerd in PB C 232 van 12.8.2000, blz. 17.

(6) PB L 160 van 26.6.1999, blz. 80.

(7) PB L 74 van 15.3.2002, blz. 1.