BESCHIKKING VAN DE COMMISSIE van 1 december 1990 betreffende de steunmaatregelen en de parafiscale heffing ten gunste van het Comité national interprofessionnel de l'horticulture florale, ornementale et des pépinières ( CNIH ) - ontwerp-decreet tot instelling van een parafiscale heffing ten gunste van het CNIH ( Slechts de tekst in de Franse taal is authentiek ) ( 91/255/EEG)

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap, inzonderheid op artikel 93, lid 2, eerste alinea,

Gelet op Verordening ( EEG ) nr . 234/68 van de Raad van 27 februari 1968 houdende de totstandbrenging van een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector levende planten en produkten van de bloementeelt ( 1 ), laatstelijk gewijzigd bij Verordening ( EEG ) nr . 3991/87 ( 2 ),

Na de belanghebbenden overeenkomstig artikel 93, lid 2, eerste alinea, van het Verdrag te hebben aangemaand hun opmerkingen te maken ( 3 ) en gelet op deze opmerkingen,

Overwegende hetgeen volgt :

I

Bij schrijven van 13 maart 1990 heeft de Permanente Vertegenwoordiging van Frankrijk bij de Europese Gemeenschappen de Commissie overeenkomstig artikel 93, lid 3, van het Verdrag in kennis gesteld van het ontwerp-decreet houdende verlenging van de geldigheidsduur van de parafiscale heffing ten gunste van het Comité national interprofessionnel de l'horticulture florale, ornementale et des pépinières, hierna het "CNIH" genoemd, tot en met 31 december 1992 .

Bij telexbericht van 8 mei 1990 en bij schrijven nr . SG(90)D/25239 van 1 juni 1990 heeft de Commissie de Franse Regering in kennis gesteld van haar besluit om ten aanzien van het ontwerp-decreet de procedure van artikel 93, lid 2, van het Verdrag in te leiden .

Bij brieven van 9 juli en van 14 november 1990 heeft de Permanente Vertegenwoordiging van Frankrijk bij de Europese Gemeenschappen de opmerkingen van haar Regering over het standpunt van de Commissie medegedeeld .

De van de overige belanghebbenden ontvangen opmerkingen zijn de Franse autoriteiten medegedeeld bij schrijven nr . IV/D/19765 van 4 december 1990 .

II

1 . Bij het ontwerp-decreet wordt de geldigheidsduur van een parafiscale heffing op de verkoop van de in artikel 1 van decreet nr . 64-283 van 26 maart 1964 bedoelde produkten van sierteeltbedrijven en boomkwekerijen tot en met 31 december 1992 verlengd . De regeling bestaat sinds 1964 ( artikel 10 van genoemd decreet ) en is door de Franse autoriteiten aan de Commissie gemeld bij schrijven van 11 november 1987 in het kader van het onderzoek dat de Commissie met betrekking tot de uit de opbrengst van parafiscale heffingen gefinancierde steunmaatregelen bij alle Lid-Staten had ingesteld .

2 . De heffing wordt geheven :

a ) bij de eerste afzet van produkten op de markt door de producenten : over alle bedragen en waarden, exclusief belasting, van goederen en diensten die zijn ontvangen of geleverd, respectievelijk zullen worden ontvangen of geleverd, als tegenprestatie voor de levering van de produkten waarvoor de heffingsplicht geldt;

b ) bij invoer : over de waarde, exclusief belasting, af plaats van invoer in het in Europa gelegen deel van Frankrijk;

c ) bij verkoop door de handelaren : over de aankoopprijs, exclusief belasting.

Voor producenten wier inkomen uit de landbouw forfaitair wordt bepaald, wordt, bij ontstentenis van een aangifte met het totale bedrag van de verrichte verkopen, het bedrag van de aan de heffing onderworpen verkopen forfaitair bepaald .

De heffing wordt voor de eerste afzet op de markt en voor de invoer op 2,8 promille vastgesteld en op 1,4 promille voor de verkoop door handelaren .

Wanneer produkten die reeds op de markt zijn afgezet of die zijn ingevoerd, verder worden verkocht, worden de twee heffingen gecumuleerd .

In 1989 heeft de heffing 41 miljoen Ffr . ( 5,6 miljoen ecu ) opgebracht .

Volgens de Franse autoriteiten bedroeg in 1988 de invoer van sierteeltprodukten 3 612 miljoen Ffr . ( 524 miljoen ecu ) en de uitvoer 664 miljoen Ffr . ( 96 miljoen ecu ).

Van de invoer komt 94,9 % uit de andere Lid-Staten, waarvan 66,3 % uit Nederland .

Volgens diezelfde autoriteiten heeft 25 % van de opbrengst van de heffing betrekking op ingevoerde produkten .

3 . De met de parafiscale heffing gefinancierde steun wordt door het CNIH besteed aan onderzoek, beroepsopleiding, reclame, deelneming aan jaar - en vakbeurzen, tentoonstellingen, enz .

Volgens de Franse autoriteiten voert het CNIH acties uit die op verbetering van de kwaliteit van de produkten en ontwikkeling van nieuwe produktietechnieken zijn gericht. Voor het onderzoek op het gebied van selectie, instandhoudings - en teelttechnieken alsmede op dat van mechanisatie, werkt dit lichaam samen met instituten of met universiteiten in tal van andere landen van de Gemeenschap, met name in het kader van communautaire onderzoekprogramma's ( Eclair ).

Deze samenwerking betreft ook de verbreiding van gegevens op technisch-economisch gebied .

Voorts speelt het CNIH een zeer belangrijke rol op het gebied van de beroepsopleiding, waarbij het de bedoeling is het tuinbouwberoep als vak meer aanzien te geven en de activiteiten van de producenten te diversifiëren .

Uit de opbrengst van de parafiscale heffing worden ook verkoopbevorderings - en informatiecampagnes gefinancierd : verspreiding van publikaties, deelneming aan nationale en internationale tuinbouwbeurzen, "opendeurdagen", enz . Deze campagnes moeten de afzet van de produkten verbeteren . Het is ook de bedoeling te zorgen voor een permanente voorlichting van de Franse producenten en handelaren over de ontwikkeling van de communautaire wetgeving voor de tuinbouw . De Franse autoriteiten hebben bevestigd dat de reclamecampagnes inhoudelijk altijd aan de criteria hebben beantwoord die door de Commissie in haar kadervoorschriften voor nationale steunmaatregelen voor reclame voor landbouwprodukten en bepaalde produkten die niet onder bijlage II van het EEG-Verdrag vallen, met uitzondering van visserijprodukten ( 4 ) zijn aangegeven .

4 . Hoewel de Commissie van oordeel was dat de uit de parafiscale heffing gefinancierde steun op zich zelf de ontwikkeling van de betrokken sector kon vergemakkelijken zonder de voorwaarden waaronder het handelsverkeer plaatsvindt zodanig te veranderen dat het gemeenschappelijk belang in de zin van artikel 92, lid 3, onder c ), van het Verdrag wordt geschaad, heeft zij op grond van de wijze van financiering van de steun met betrekking tot het ontwerp-decreet toch de procedure ingeleid .

III

Bij brieven van 9 juli en van 14 november 1990 hebben de Franse autoriteiten de Commissie hun opmerkingen over haar standpunt doen toekomen .

Volgens de Franse autoriteiten, zo stellen zij in hun schrijven van 9 juli 1990, wordt het systeem van financiering van het CNIH zonder enig onderscheid toegepast op Franse en op ingevoerde produkten, en wordt het intracommunautaire handelsverkeer daardoor niet beïnvloed .

De parafiscale heffing die door het CNIH wordt toegepast, wordt niet gebruikt om steun voor bepaalde producenten of bepaalde ondernemingen te financieren, maar stelt de betrokken instantie in staat de taken uit te voeren die haar door de overheid waaronder zij ressorteert, zijn opgedragen, dus essentieel taken op het gebied van onderzoek, proefondervindelijk onderzoek en martkverkenning . Het uitvoeren van de wetenschappelijke en administratieve taken van het CNIH kan niet tot gevolg hebben dat de Franse produkten binnen de Gemeenschap in een gunstigere concurrentiepositie worden geplaatst .

Voorts hebben de Franse autoriteiten ervoor zorg gedragen te voorkomen dat tussen de kosten die voor de importeurs aan de regeling verbonden zijn en het voordeel dat zij uit de werkzaamheden van het CNIH kunnen halen, een gebrek aan evenwicht ontstaat . De werkzaamheden op het gebied van marktonderzoek en -ontwikkeling komen niet alleen de Franse tuinders ten goede; binnen de Gemeenschap wordt aan de resultaten ervan bekendheid gegeven, ten einde met name een informatiestroom tussen de onderzoekers in de diverse producerende landen op gang te brengen .

Ter aanvulling van deze eerste opmerkingen zijn de Franse autoriteiten in hun brief van 14 november 1990 de verbintenis aangegaan om zich per 1 januari 1992 naar het standpunt van de Commissie inzake de heffing op uit andere Lid-Staten ingevoerde tuinbouwprodukten te voegen, indien de Commissie niet met een langere termijn kon instemmen .

Dit uitstel vonden zij nodig want, om aan het standpunt van de Commissie te kunnen voldoen, moet het CNIH zowel structureel als wat zijn taken betreft volledig worden gereorganiseerd, hetgeen zeer waarschijnlijk een wijziging van de heffingsregeling voor de Franse produkten zal vergen. Bijgevolg zal een nieuw ontwerp-decreet moeten worden uitgewerkt, dat overeenkomstig de communautaire voorschriften inzake steunmaatregelen aan de Commissie zal worden gemeld .

Deze hervorming vergt een overgangsperiode om de continuïteit te waarborgen van de maatregelen die, zowel wat de vorm als wat de nagestreefde doelstellingen ervan betreft, als met het Gemeenschapsrecht verenigbaar zijn aangemerkt .

Daarom was aanvankelijk in een termijn van twee jaar voorzien . De Franse Regering verzoekt de Commissie om een uitstel van ten minste één jaar, dus tot 31 december 1991, voor de invoering van het decreet, waarvan het ontwerp thans nog in behandeling is .

Opdat de Commissie deze aanpassingsperiode zo spoedig mogelijk kan toestaan, delen de Franse autoriteiten haar mede dat zij zich ertoe verbinden zich per 1 januari 1992 naar het standpunt van de Commissie inzake de heffing op uit andere Lid-Staten ingevoerde tuinbouwprodukten te zullen voegen, indien de Commissie geen langere termijn kan accepteren .

IV

1 . De door het CNIH gefinancierde steunmaatregelen kunnen door de begunstiging van de betrokken sector het handelsverkeer tussen de Lid-Staten beïnvloeden en de concurrentie vervalsen in de zin van artikel 92, lid 1, van het Verdrag . Doordat deze steunmaatregelen de ontwikkeling van de sector kunnen bevorderen zonder de voorwaarden voor het handelsverkeer te veranderen in een mate die met het gemeenschappelijk belang onverenigbaar is, zouden zij evenwel voor de in artikel 92, lid 3, onder c ), van het Verdrag vermelde uitzondering in aanmerking kunnen komen .

2 . In het onderhavige geval zou deze gevolgtrekking evenwel onjuist zijn omdat de steun wordt gefinancierd met de opbrengst van heffingen die ook op uit andere Lid-Staten ingevoerde produkten worden toegepast .

Volgens de rechtspraak van het Hof van Justitie vormt namelijk de financiering van een steunmaatregel van de Staten uit een verplichte bestemmingsheffing een essentieel element van deze steun en dient bij de beoordeling van dergelijke steunmaatregelen zowel de steun op zich zelf als de wijze van financiering ervan aan het Gemeenschapsrecht te worden getoetst .

In dit opzicht gaat van deze steunmaatregelen, hoewel zij zowel wat de vorm als wat de doelstellingen ervan betreft met het Gemeenschapsrecht verenigbaar zijn, volgens de rechtspraak van het Hof van Justitie, een beschermend effect uit dat verder reikt dan de eigenlijke steun, doordat zij worden gefinancierd uit parafiscale heffingen die ook op ingevoerde communautaire produkten worden toegepast .

Zelfs al stelt het CNIH de resultaten van onderzoek en proefondervindelijk onderzoek en het voorlichtingsmateriaal eventuele belangstellenden in andere Lid-Staten ter beschikking, dan nog heeft dit niet noodzakelijk tot gevolg dat de desbetreffende voordelen effectief in gelijke mate aan iedereen ten goede komen, want zelfs al is er sprake van een uit juridisch oogpunt gelijke behandeling, in de praktijk kan het niet anders zijn dan dat de Franse economische subjecten in een gunstiger situatie verkeren, aangezien bij de werkzaamheden van nationale specialisaties, behoeften en leemten wordt uitgegaan . Bovendien moet hieraan worden toegevoegd dat de economische subjecten van de overige Lid-Staten vaak, hetzij rechtstreeks hetzij door een financiële bijdrage voor soortgelijke nationale onderzoekcentra, gelijksoortige werkzaamheden helpen bekostigen en dus aan de resultaten van het werk van het CNIH geen behoefte hebben .

Dezelfde gevolgtrekkingen dienen te gelden voor de maatregelen inzake de ontwikkeling van het verbruik en de beroepsopleiding .

Bovendien is het wenselijk de werkingssfeer van het beginsel dat de heffing niet op ingevoerde produkten wordt toegepast, uit te breiden tot de verkoop door de handelaren, ten einde te voorkomen dat vrijstelling aan de grens eenvoudigweg betekent dat de betaling van de heffing op ingevoerde produkten naar de volgende stadia wordt verlegd .

3 . Op grond van het vorenstaande kan de in punt 3 van hoofdstuk III beschreven en door het CNIH gefinancierde steun vanwege de wijze van financiering ervan niet worden beschouwd als verenigbaar met de gemeenschappelijke markt, en dient deze steun derhalve te worden afgeschaft .

4 . Wel moet rekening worden gehouden met het standpunt van de Franse autoriteiten dat in de antwoorden aan de Commissie is uiteengezet . Volgens hen gaat het om een bestaande maatregel in het kader waarvan talrijke werkzaamheden inzake onderzoek, voorlichting en verkoopbevordering op grond van contracten met particuliere instanties worden verricht en die derhalve niet onmiddellijk kunnen worden stopgezet . Ook dient rekening te worden gehouden met het feit dat het financieringssysteem grondig moet worden gewijzigd en dat een nieuw ontwerp-decreet moet worden opgesteld .

Gezien deze feitelijke elementen en de verbintenis van de autoriteiten om zich per 1 januari 1992 naar het standpunt van de Commissie te voegen, dient te worden verlangd dat de betrokken steunmaatregelen met ingang van 1 januari 1992 worden afgeschaft,

HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING GEGEVEN : Artikel 1

De steun die door de Franse Regering in de sector sierteeltprodukten wordt verleend en die met de opbrengst van de parafiscale heffing wordt gefinancierd in het kader van het ontwerp-decreet waarvan mededeling is gedaan bij schrijven nr . 433 van 13 maart 1990 van de Permanente Vertegenwoordiging van Frankrijk bij de Europese Gemeenschappen, is onverenigbaar met de gemeenschappelijke markt in de zin van artikel 92 van het Verdrag en dient met ingang van 1 januari 1992 te worden afgeschaft, voor zover de heffing ook van toepassing is op uit andere Lid-Staten ingevoerde produkten, hetzij in het stadium van invoer hetzij bij de verkoop door handelaren . Artikel 2

De Franse Regering deelt de Commissie binnen twee maanden na de kennisgeving van deze beschikking mede welke maatregelen zij heeft genomen om aan deze beschikking gevolg te geven . Artikel 3

Deze beschikking is gericht tot de Franse Republiek . Gedaan te Brussel, 1 december 1990 . Voor de Commissie

Ray MAC SHARRY

Lid van de Commissie ( 1 ) PB nr . L 55 van 2 . 3 . 1968, blz . 1 . ( 2 ) PB nr . L 377 van 23 . 12 . 1987, blz . 19 . ( 3 ) PB nr . C 170 van 12 . 7 . 1990, blz . 7 . ( 4 ) PB nr . C 302 van 12 . 11 . 1987, blz . 6 .