VERORDENING (EG) nr. 692/2008 VAN DE COMMISSIE

van 18 juli 2008

tot uitvoering en wijziging van Verordening (EG) nr. 715/2007 van het Europees Parlement en de Raad betreffende de typegoedkeuring van motorvoertuigen met betrekking tot emissies van lichte personen- en bedrijfsvoertuigen (Euro 5 en Euro 6) en de toegang tot reparatie- en onderhoudsinformatie

(Voor de EER relevante tekst)

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op artikel 95,

Gelet op Verordening (EG) nr. 715/2007 van het Europees Parlement en de Raad van 20 juni 2007 betreffende de typegoedkeuring van motorvoertuigen met betrekking tot emissies van lichte personen- en bedrijfsvoertuigen (Euro 5 en Euro 6) en de toegang tot reparatie- en onderhoudsinformatie (1), en met name op artikel 4, lid 4, artikel 5, lid 3, en artikel 8,

Overwegende hetgeen volgt:

Verordening (EG) nr. 715/2007 is een van de bijzondere regelgevingsbesluiten in het kader van de EG-typegoedkeuringsprocedure die is vastgesteld bij Richtlijn 70/156/EEG van 6 februari 1970 inzake de onderlinge aanpassing van de wetgevingen van de lidstaten betreffende de goedkeuring van motorvoertuigen en aanhangwagens daarvan (2) .

Na de vaststelling van de belangrijkste voorschriften voor typegoedkeuring in Verordening (EG) nr. 715/2007 moeten bestuursrechtelijke bepalingen voor EG-typegoedkeuring van lichte bedrijfsvoertuigen worden vastgesteld. Het gaat hierbij onder meer om bepalingen over de overeenstemming van de productie en de overeenstemming tijdens het gebruik teneinde te waarborgen dat de prestaties van productievoertuigen goed blijven.

Overeenkomstig Verordening (EG) nr. 715/2007 mogen de maatregelen die bij deze verordening worden ingesteld met betrekking tot de toegang tot reparatie- en onderhoudsinformatie, informatie voor diagnoseapparatuur en de compatibiliteit van vervangingsonderdelen met OBD-systemen in voertuigen, niet beperkt blijven tot emissiegerelateerde componenten of systemen, maar moeten zij betrekking hebben op alle aspecten van een voertuig dat binnen het toepassingsgebied van deze verordening aan typegoedkeuring moet worden onderworpen.

De in deze verordening vervatte maatregelen zijn in overeenstemming met het advies van het technisch comité motorvoertuigen dat is ingesteld bij artikel 40 van Richtlijn 2007/46/EG van het Europees Parlement en de Raad van 5 september 2007 tot vaststelling van een kader voor de goedkeuring van motorvoertuigen en aanhangwagens daarvan en van systemen, onderdelen en technische eenheden die voor dergelijke voertuigen zijn bestemd (Kaderrichtlijn) (3) .

Om eventuele problemen met de uitvoering van punt 2.2 van bijlage XIV te onderzoeken, dat betrekking heeft op de toegang tot informatie over de beveiligingskenmerken van het voertuig, moet een forum worden opgericht. De informatie-uitwisseling in het forum moet het risico van misbruik van de beveiligingsinformatie van voertuigen helpen beperken. Aangezien het gevoelige materie betreft, kan het nodig zijn de gesprekken en bevindingen van het forum vertrouwelijk te behandelen,

HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:

Artikel 1

Onderwerp

Deze verordening bevat maatregelen ter uitvoering van de artikelen 4, 5 en 8 van Verordening (EG) nr. 715/2007.

Artikel 2

Definities

Voor de toepassing van deze verordening wordt verstaan onder:

de gelijkwaardige traagheid, bepaald in verhouding tot de referentiemassa zoals voorgeschreven in punt 5.1 van bijlage 4 bij VN/ECE-Reglement nr. 83 (4) ;

„origineel vervangingssysteem voor verontreinigingsbeheersing”: een systeem voor verontreinigingsbeheersing of een samenstel van dergelijke systemen waarvan de verschillende typen in aanhangsel 4 van bijlage I bij deze verordening zijn aangegeven, maar die door de houder van de typegoedkeuring van het voertuig als technische eenheid in de handel worden gebracht;

„monofuelvoertuig”: voertuig dat ontworpen is om in de eerste plaats op één type brandstof rijden;

„monofuelvoertuig op gas”: monofuelvoertuig dat in de eerste plaats op LPG, aardgas/biomethaan of waterstof rijdt, maar dat ook een benzinetank mag hebben voor noodgevallen of alleen voor het starten van de motor, op voorwaarde dat de inhoud van deze tank niet meer dan 15 l bedraagt;

„in goede staat van onderhoud en gebruik”: betekent, in verband met een testvoertuig, dat het voertuig voldoet aan de criteria voor aanvaarding van een geselecteerd voertuig, zoals vastgesteld in punt 2 van aanhangsel 1 van bijlage II;

„systeem voor emissiebeheersing”: betekent, in verband met het OBD-systeem, het elektronische motormanagement en alle emissiegerelateerde onderdelen van het uitlaat- en het verdampingssysteem die ingangssignalen leveren aan of uitgangssignalen ontvangen van het motormanagement;

„storingsindicator (MI)”: optische of akoestische indicator die de bestuurder van het voertuig duidelijk op de hoogte brengt van een storing in een van de emissiegerelateerde onderdelen die op het OBD-systeem zijn aangesloten, of in het OBD-systeem zelf;

„storing”: een fout in een emissiegerelateerd onderdeel of systeem die ertoe kan leiden dat de emissies de grenswaarden van punt 3.3.2 van bijlage XI overschrijden of een situatie waarin het OBD-systeem niet aan de fundamentele bewakingsvoorschriften van bijlage XI kan voldoen;

„secundaire lucht”: lucht die door middel van een pomp, aanzuigklep of ander systeem in het uitlaatsysteem wordt gebracht en die de oxidatie van koolwaterstoffen en CO in de uitlaatgassen moet bevorderen;

„gebrek”: betekent, in verband met het OBD-systeem, dat een of twee afzonderlijke onderdelen of systemen die worden bewaakt, tijdelijke of permanente bedrijfskenmerken vertonen die afbreuk doen aan de voor het overige doelmatige OBD-bewaking van die onderdelen of systemen, of niet aan alle andere nader beschreven voorschriften voor OBD-systemen voldoen;

„verslechterd vervangingssysteem voor verontreinigingsbeheersing”: een systeem voor verontreinigingsbeheersing zoals gedefinieerd in artikel 3, lid 11, van Verordening (EG) nr. 715/2007, dat in zulke mate verouderd of kunstmatig verslechterd is dat het aan de voorschriften in punt 1 van aanhangsel 1 van bijlage XI bij VN/ECE-Reglement nr. 83 voldoet;

„massa van het voertuig in rijklare toestand”: de massa zoals beschreven in punt 2.6 van bijlage I bij Richtlijn 2007/46/EG;

„ontstekingsfout”: het niet ontbranden van het mengsel in de cilinder van een elektrische-ontstekingsmotor door het ontbreken van een vonk, gebrekkige brandstofdosering, slechte compressie of andere oorzaken;

„koudstartsysteem of -inrichting”: systeem dat het lucht-brandstofmengsel in de motor tijdelijk verrijkt om het starten te vergemakkelijken;

„krachtafneemoperatie of -inrichting”: een door de motor aangedreven voorziening waarmee in het voertuig gemonteerde hulpapparatuur van energie wordt voorzien;

Artikel 3

Typegoedkeuringsvoorschriften

1. Om EG-typegoedkeuring te verkrijgen wat emissies en reparatie- en onderhoudsinformatie betreft, toont de fabrikant aan dat de voertuigen aan de testprocedures van de bijlagen III tot en met VIII, X tot en met XII, XIV en XVI bij deze verordening voldoen. De fabrikant waarborgt ook de overeenstemming met de specificaties van referentiebrandstoffen in bijlage IX bij deze verordening.

2. Voertuigen worden onderworpen aan de tests in figuur I.2.4 van bijlage I.

3. Als alternatief voor de voorschriften van de bijlagen II, III, V tot en met XI en XVI kunnen kleine fabrikanten EG-typegoedkeuring aanvragen voor een voertuigtype dat door een instantie van een derde land werd goedgekeurd op basis van de wetgevingsbesluiten in punt 2.1 van bijlage I.

De emissietests met het oog op de technische controle van bijlage IV, de tests van het brandstofverbruik en de CO2-emissies van bijlage XII en de voorschriften voor de toegang tot OBD-informatie van het voertuig en tot reparatie- en onderhoudsinformatie van bijlage XIV blijven vereist om uit hoofde van dit punt EG-typegoedkeuring te verkrijgen wat emissies en reparatie- en onderhoudsinformatie betreft.

De goedkeuringsinstantie stelt de Commissie in kennis van de omstandigheden van elke typegoedkeuring die uit hoofde van dit punt is verleend.

4. In de punten 2.2 en 2.3 van bijlage I zijn specifieke voorschriften voor brandstoftankinlaten en elektronische systeembeveiliging opgenomen.

5. De fabrikant neemt technische maatregelen om ervoor te zorgen dat de uitlaat- en verdampingsemissies overeenkomstig deze verordening gedurende de normale levensduur van het voertuig en onder normale gebruiksomstandigheden effectief worden beperkt.

Deze maatregelen houden onder meer in dat de in de systemen voor emissiebeheersing gebruikte slangen, dichtingen en koppelstukken zodanig zijn ontworpen dat zij overeenstemmen met de doelstellingen van het originele ontwerp.

6. De fabrikant zorgt ervoor dat de resultaten van de emissietest aan de toepasselijke grenswaarde voldoen onder de in deze verordening gespecificeerde testomstandigheden.

7. Voor de in aanhangsel 1 van bijlage IV beschreven test van type 2, bij normaal stationair motortoerental, is het maximaal toelaatbare koolmonoxidegehalte van de uitlaatgassen zoals opgegeven door de voertuigfabrikant. Het mag echter niet meer dan 0,3 vol. % bedragen.

Bij hoog stationair motortoerental mag het koolmonoxidegehalte van de uitlaatgassen niet meer dan 0,2 vol. % bedragen, waarbij het toerental ten minste 2 000 min-1 bedraagt en Lambda gelijk is aan 1 ± 0,03 of in overeenstemming is met de fabrieksopgave.

8. Voor de in bijlage V beschreven test van type 3 zorgt de fabrikant ervoor dat het ventilatiesysteem van de motor geen cartergassen in de atmosfeer laat ontsnappen.

9. De in bijlage VIII beschreven test van type 6 om emissies bij lage temperatuur te meten, is niet van toepassing op dieselvoertuigen.

Bij de aanvraag voor typegoedkeuring verstrekken de fabrikanten de goedkeuringsinstantie echter informatie waaruit blijkt dat het NOx-nabehandelingssysteem binnen 400 seconden na een koude start bij –7 °C een voldoende hoge temperatuur bereikt om efficiënt te werken, zoals beschreven in de test van type 6.

De fabrikant verstrekt de goedkeuringsinstantie bovendien informatie over de werkingsstrategie van het uitlaatgasrecirculatiesysteem (EGR), inclusief de werking bij lage temperatuur.

Deze informatie moet een beschrijving van de eventuele effecten op de emissies bevatten.

De goedkeuringsinstantie verleent geen typegoedkeuring als uit de informatie onvoldoende blijkt dat het nabehandelingssysteem binnen de vooropgestelde tijd inderdaad een voldoende hoge temperatuur bereikt om efficiënt te werken.

Op verzoek van de Commissie verstrekt de goedkeuringsinstantie informatie over de prestaties van NOx-nabehandelingssystemen en het EGR-systeem bij lage temperatuur.

Artikel 4

Voorschriften voor typegoedkeuring wat het OBD-systeem betreft

1. De fabrikant zorgt ervoor dat alle voertuigen met een OBD-systeem zijn uitgerust.

2. Het OBD-systeem is zo ontworpen, geconstrueerd en in het voertuig geïnstalleerd dat het tijdens de hele levensduur van het voertuig typen van verslechteringen of storingen kan identificeren.

3. Het OBD-systeem voldoet onder normale gebruiksomstandigheden aan de voorschriften van deze verordening.

4. Wanneer het overeenkomstig aanhangsel 1 van bijlage XI met een defect onderdeel wordt getest, wordt de storingsindicator van het OBD-systeem geactiveerd.

De storingsindicator van het OBD-systeem kan tijdens deze test ook actief worden bij emissieniveaus onder de in bijlage XI bepaalde OBD-drempelwaarden.

5. De fabrikant zorgt ervoor dat het OBD-systeem onder alle redelijkerwijs te verwachten rijomstandigheden aan de prestatievoorschriften tijdens het gebruik in punt 3 van aanhangsel 1 van bijlage XI bij deze verordening voldoet.

6. Gegevens over de prestaties tijdens het gebruik die overeenkomstig punt 3.6 van aanhangsel 1 van bijlage XI door een OBD-systeem van het voertuig moeten worden opgeslagen en gerapporteerd, worden door de fabrikant ongecodeerd ter beschikking gesteld van nationale autoriteiten en onafhankelijke marktdeelnemers.

7. Typegoedkeuring wat Euro 6-emissienormen betreft kan pas worden verleend wanneer OBD-drempelwaarden zijn vastgesteld, met uitzondering van dieselvoertuigen die de OBD-grenswaarden in punt 2.3.2 van bijlage XI gebruiken.

Artikel 5

Aanvraag voor EG-typegoedkeuring van een voertuig wat emissies en de toegang tot reparatie- en onderhoudsinformatie betreft

1. De fabrikant dient bij de goedkeuringsinstantie een aanvraag in voor EG-typegoedkeuring van een voertuig wat emissies en de toegang tot reparatie- en onderhoudsinformatie betreft.

2. De in lid 1 bedoelde aanvraag wordt opgesteld overeenkomstig het model van het inlichtingenformulier in aanhangsel 3 van bijlage I.

3. De fabrikant verstrekt bovendien de volgende informatie:

in het geval van voertuigen met elektrische-ontstekingsmotor, een verklaring van de fabrikant betreffende het minimumpercentage ontstekingsfouten op het totale aantal ontstekingspogingen waardoor de emissies de grenswaarden van punt 2.3 van bijlage XI zouden overschrijden indien dat percentage vanaf de start van een test van type 1 zoals beschreven in bijlage III bij deze verordening, aanwezig was geweest, of dat tot oververhitting van de katalysator of katalysatoren zou kunnen leiden met onherstelbare schade tot gevolg;

4. Voor de toepassing van lid 3, onder d), gebruikt de fabrikant het model van een certificaat van overeenstemming met de OBD-prestatievoorschriften tijdens het gebruik in aanhangsel 7 van bijlage I.

5. Voor de toepassing van lid 3, onder e), stelt de goedkeuringsinstantie die de goedkeuring verleent, de in dat punt genoemde informatie op verzoek ter beschikking van de goedkeuringsinstanties of de Commissie.

6. Voor de toepassing van lid 3, onder d) en e), keuren goedkeuringsinstanties een voertuig niet goed als de door de fabrikant verstrekte informatie niet aan de voorschriften van punt 3 van aanhangsel 1 van bijlage XI voldoet.

De punten 3.2, 3.3 en 3.7 van aanhangsel 1 van bijlage XI zijn van toepassing onder alle redelijkerwijs te verwachten rijomstandigheden.

Bij de beoordeling van de uitvoering van de voorschriften in de eerste en de tweede alinea houden de goedkeuringsinstanties rekening met de stand van de technologie.

7. Voor de toepassing van lid 3, onder f), omvatten de maatregelen die zijn genomen om het manipuleren of modificeren van de emissiebeheersingscomputer te voorkomen, een inrichting voor updating met behulp van een door de fabrikant goedgekeurd programma of een door hem goedgekeurde kalibratie.

8. Voor de tests in figuur I.2.4 van bijlage I stelt de fabrikant een voor het goed te keuren type representatief voertuig ter beschikking van de technische dienst die verantwoordelijk is voor de typegoedkeuringstests.

9. De aanvraag voor typegoedkeuring van monofuel-, bifuel- en flexfuelvoertuigen moet voldoen aan de extra voorschriften in de punten 1.1 en 1.2 van bijlage I.

10. Wijzigingen van het merk van een systeem, onderdeel of technische eenheid na typegoedkeuring, maken de typegoedkeuring niet automatisch ongeldig, tenzij de oorspronkelijke kenmerken of technische parameters ervan zodanig worden gewijzigd dat de functionaliteit van de motor of het systeem voor verontreinigingsbeheersing wordt beïnvloed.

Artikel 6

Bestuursrechtelijke bepalingen voor EG-typegoedkeuring van een voertuig wat emissies en de toegang tot reparatie- en onderhoudsinformatie betreft

1. Wanneer aan de relevante voorschriften is voldaan, verleent de goedkeuringsinstantie EG-typegoedkeuring en kent zij een typegoedkeuringsnummer toe volgens het in bijlage VII bij Richtlijn 2007/46/EG beschreven nummeringssysteem.

Onverminderd de bepalingen van bijlage VII bij Richtlijn 2007/46/EG wordt het derde deel van het typegoedkeuringsnummer opgesteld overeenkomstig aanhangsel 6 van bijlage I bij deze verordening.

Een goedkeuringsinstantie mag hetzelfde nummer niet aan een ander voertuigtype toekennen.

2. Bij wijze van afwijking van lid 1 kan een voertuig met een OBD-systeem op verzoek van de fabrikant typegoedkeuring krijgen wat emissies en reparatie- en onderhoudsinformatie betreft, ook al vertoont het systeem een of meer gebreken, zodat niet ten volle aan de specifieke voorschriften van bijlage XI is voldaan, op voorwaarde dat aan de specifieke bestuursrechtelijke bepalingen van punt 3 van die bijlage is voldaan.

De goedkeuringsinstantie stelt alle goedkeuringsinstanties in de andere lidstaten overeenkomstig artikel 8 van Richtlijn 2007/46/EG in kennis van de beslissing om een dergelijke typegoedkeuring te verlenen.

3. Wanneer de goedkeuringsinstantie EG-typegoedkeuring verleent krachtens lid 1, stelt zij een EG-typegoedkeuringscertificaat op overeenkomstig het model in aanhangsel 4 van bijlage I.

Artikel 7

Wijzigingen van typegoedkeuringen

De artikelen 13, 14 en 16 van Richtlijn 2007/46/EG zijn van toepassing op alle wijzigingen van typegoedkeuringen.

Op verzoek van de fabrikant zijn de bepalingen van punt 3 van bijlage I zonder bijkomende tests alleen van toepassing op voertuigen van hetzelfde type.

Artikel 8

Overeenstemming van de productie

1. Maatregelen om de overeenstemming van de productie te garanderen, worden genomen overeenkomstig artikel 12 van Richtlijn 2007/46/EG.

2. De overeenstemming van de productie wordt gecontroleerd op basis van de beschrijving in het typegoedkeuringscertificaat in aanhangsel 4 van bijlage I bij deze verordening.

3. De specifieke bepalingen betreffende de overeenstemming van de productie zijn vastgesteld in punt 4 van bijlage I bij deze verordening en de relevante statistische methoden in de aanhangsels 1 en 2 van die bijlage.

Artikel 9

Overeenstemming tijdens het gebruik

1. De bepalingen betreffende de overeenstemming tijdens het gebruik zijn vastgesteld in bijlage II bij deze verordening en, voor voertuigen waarvoor typegoedkeuring is verleend krachtens Richtlijn 70/220/EEG van de Raad (5), in bijlage XV bij deze verordening.

2. Maatregelen om de overeenstemming tijdens het gebruik te garanderen van voertuigen waarvoor typegoedkeuring is verleend krachtens deze verordening of krachtens Richtlijn 70/220/EEG, worden genomen overeenkomstig artikel 12 van Richtlijn 2007/46/EG.

3. Met de maatregelen om de overeenstemming tijdens het gebruik te garanderen, kan de functionaliteit van de systemen voor verontreinigingsbeheersing tijdens de normale levensduur van de voertuigen onder normale gebruiksomstandigheden worden bevestigd overeenkomstig bijlage II bij deze verordening.

4. De maatregelen met het oog op de overeenstemming tijdens het gebruik worden gecontroleerd totdat het voertuig vijf jaar oud is of, indien dat eerder het geval is, 100 000 km heeft afgelegd.

5. De fabrikant is niet verplicht een verificatie van de overeenstemming tijdens het gebruik uit te voeren indien gezien het aantal verkochte voertuigen onvoldoende testexemplaren kunnen worden verkregen. Daarom is geen verificatie vereist indien van dat voertuigtype in de Gemeenschap minder dan 5 000 exemplaren per jaar worden verkocht.

De fabrikant van dergelijke kleine series verstrekt de goedkeuringsinstantie wel een verslag van eventuele emissiegerelateerde garantie- en reparatieclaims en OBD-fouten zoals beschreven in punt 2.3 van bijlage II bij deze verordening. De typegoedkeuringsinstantie kan bovendien eisen dat dergelijke voertuigtypen worden getest overeenkomstig aanhangsel 1 van bijlage II bij deze verordening.

6. Wanneer de goedkeuringsinstantie, wat voertuigen betreft die krachtens deze verordening zijn goedgekeurd, niet tevreden is met de resultaten van de tests overeenkomstig de in aanhangsel 2 van bijlage II gedefinieerde criteria, worden de in artikel 30, lid 1, en in bijlage X bij Richtlijn 2007/46/EG bedoelde corrigerende maatregelen ook toegepast op in gebruik zijnde voertuigen die tot hetzelfde voertuigtype behoren en waarschijnlijk dezelfde defecten vertonen, overeenkomstig punt 6 van aanhangsel 1 van bijlage II.

Het plan van corrigerende maatregelen dat de fabrikant overeenkomstig punt 6.1 van aanhangsel 1 van bijlage II bij deze verordening voorlegt, moet door de goedkeuringsinstantie worden goedgekeurd. De fabrikant is verantwoordelijk voor de uitvoering van het goedgekeurde plan van corrigerende maatregelen.

De goedkeuringsinstantie stelt alle lidstaten binnen 30 dagen in kennis van haar besluit. De lidstaten kunnen eisen dat hetzelfde plan van corrigerende maatregelen wordt toegepast op alle op hun grondgebied geregistreerde voertuigen van hetzelfde type.

7. Indien een goedkeuringsinstantie heeft vastgesteld dat een voertuigtype niet voldoet aan de toepasselijke voorschriften van aanhangsel 1, stelt zij de lidstaat die de oorspronkelijke typegoedkeuring heeft verleend daarvan onverwijld in kennis overeenkomstig de voorschriften van artikel 30, lid 3, van Richtlijn 2007/46/EG.

Na die kennisgeving en behoudens het bepaalde in artikel 30, lid 6, van Richtlijn 2007/46/EG deelt de goedkeuringsinstantie die de oorspronkelijke typegoedkeuring heeft verleend, de fabrikant mee dat een voertuigtype niet aan de voorschriften van deze bepaling voldoet en dat van de fabrikant bepaalde maatregelen worden verwacht. De fabrikant legt de betrokken instantie binnen twee maanden na deze mededeling een plan voor met maatregelen ter opheffing van de defecten, dat inhoudelijk voldoet aan de voorschriften van de punten 6.1 tot en met 6.8 van aanhangsel 1. De goedkeuringsinstantie die de oorspronkelijke typegoedkeuring heeft verleend, raadpleegt vervolgens binnen twee maanden de fabrikant om tot overeenstemming te komen over een plan van maatregelen en de uitvoering daarvan. Stelt de goedkeuringsinstantie die de oorspronkelijke typegoedkeuring heeft verleend, vast dat geen overeenstemming kan worden bereikt, dan wordt de procedure van artikel 30, leden 3 en 4, van Richtlijn 2007/46/EG ingeleid.

Artikel 10

Systemen voor verontreinigingsbeheersing

1. De fabrikant zorgt ervoor dat vervangingssystemen voor verontreinigingsbeheersing die bestemd zijn om te worden gemonteerd op voertuigen met EG-typegoedkeuring die binnen het toepassingsgebied van Verordening (EG) nr. 715/2007 vallen, EG-typegoedkeuring krijgen als technisch eenheid in de zin van artikel 10, lid 2, van Richtlijn 2007/46/EG, overeenkomstig artikel 12, artikel 13 en bijlage XIII bij deze verordening.

Katalysatoren en roetfilters worden voor de toepassing van deze verordening als systemen voor verontreinigingsbeheersing beschouwd.

2. Originele vervangingssystemen voor verontreinigingsbeheersing van het type dat onder punt 2.3 van het addendum bij aanhangsel 4 van bijlage I valt en bestemd voor montage op een voertuig waarnaar in het desbetreffende typegoedkeuringsdocument wordt verwezen, hoeven niet in overeenstemming te zijn met bijlage XIII, op voorwaarde dat zij aan de voorschriften van de punten 2.1 en 2.2 van die bijlage voldoen.

3. De fabrikant zorgt ervoor dat op het originele systeem voor verontreinigingsbeheersing identificatiemerktekens zijn aangebracht.

4. De in lid 3 bedoelde identificatiemerktekens omvatten het volgende:

de naam of het handelsmerk van de voertuig- of motorfabrikant;

het merk en het identificatienummer van het originele systeem voor verontreinigingsbeheersing, zoals aangegeven in de in punt 3.2.12.2 van aanhangsel 3 van bijlage I bedoelde informatie.

Artikel 11

Aanvraag voor EG-typegoedkeuring van een type vervangingssysteem voor verontreinigingsbeheersing als technische eenheid

1. De fabrikant dient bij de goedkeuringsinstantie een aanvraag in voor EG-typegoedkeuring van een type vervangingssysteem voor verontreinigingsbeheersing als technische eenheid.

De aanvraag wordt opgesteld overeenkomstig het model van het inlichtingenformulier in aanhangsel 1 van bijlage XIII.

2. Naast de voorschriften in lid 1 stelt de fabrikant het volgende ter beschikking van de technische dienst die verantwoordelijk is voor de typegoedkeuringstest:

een of meer voertuigen van een type dat overeenkomstig deze verordening is goedgekeurd en met een nieuw origineel systeem voor verontreinigingsbeheersing is uitgerust;

in het geval van een vervangingssysteem voor verontreinigingsbeheersing dat bestemd is voor montage op een voertuig met een OBD-systeem, een extra monster van dit type vervangingssysteem voor verontreinigingsbeheersing.

3. Voor de toepassing van lid 2, onder a), worden de testvoertuigen door de aanvrager geselecteerd met instemming van de technische dienst.

De testvoertuigen voldoen aan de voorschriften van punt 3.1 van bijlage 4 bij VN/ECE-Reglement nr. 83.

De testvoertuigen voldoen aan de volgende voorschriften:

elk origineel onderdeel dat van invloed is op de emissie en dat te versleten is of slecht functioneert, moet worden hersteld of vervangen;

4. Voor de toepassing van lid 2, onder b) en c), worden de handelsnaam of het handelsmerk van de aanvrager en de handelsbenaming goed leesbaar en onuitwisbaar op het monster aangebracht.

5. Voor de toepassing van lid 2, onder c), moet het monster zijn verslechterd zoals beschreven in punt 25 van artikel 2.

Artikel 12

Bestuursrechtelijke bepalingen voor de EG-typegoedkeuring van een vervangingssysteem voor verontreinigingsbeheersing als technische eenheid

1. Wanneer aan alle relevante voorschriften is voldaan, verleent de goedkeuringsinstantie EG-typegoedkeuring voor een vervangingssysteem voor verontreinigingsbeheersing als technische eenheid en kent zij een typegoedkeuringsnummer toe volgens het in bijlage VII bij Richtlijn 2007/46/EG beschreven nummeringssysteem.

Een goedkeuringsinstantie mag hetzelfde nummer niet aan een ander type vervangingssysteem voor verontreinigingsbeheersing toekennen.

Het goedgekeurde type vervangingssysteem voor verontreinigingsbeheersing mag wel onder hetzelfde typegoedkeuringsnummer op een aantal verschillende voertuigtypen worden gebruikt.

2. Voor de toepassing van lid 1 verleent de goedkeuringsinstantie een EG-typegoedkeuringscertificaat, opgesteld overeenkomstig het model in aanhangsel 2 van bijlage XIII.

3. Indien de aanvrager van de typegoedkeuring aan de goedkeuringsinstantie of de technische dienst kan aantonen dat het vervangingssysteem voor verontreinigingsbeheersing van een type is dat in punt 2.3 van het addendum bij aanhangsel 4 van bijlage I is aangegeven, hoeft voor het verlenen van een typegoedkeuring de naleving van de voorschriften van punt 4 van bijlage XIII niet te worden gecontroleerd.

Artikel 13

Toegang tot OBD-informatie van het voertuig en tot reparatie- en onderhoudsinformatie

1. Fabrikanten brengen de nodige regelingen en procedures tot stand overeenkomstig de artikelen 6 en 7 van Verordening (EG) nr. 715/2007 en bijlage XIV bij deze verordening om de toegankelijkheid van OBD-informatie van het voertuig en van reparatie- en onderhoudsinformatie te waarborgen.

2. Goedkeuringsinstanties verlenen alleen typegoedkeuring als ze van de fabrikant een Certificaat betreffende de toegang tot OBD-informatie van het voertuig en tot reparatie- en onderhoudsinformatie hebben ontvangen.

3. Het Certificaat betreffende de toegang tot OBD-informatie van het voertuig en tot reparatie- en onderhoudsinformatie dient als bewijs dat artikel 6, lid 7, van Verordening (EG) nr. 715/2007 is nageleefd.

4. Het Certificaat betreffende de toegang tot OBD-informatie van het voertuig en tot reparatie- en onderhoudsinformatie wordt opgesteld overeenkomstig het model in aanhangsel 1 van bijlage XIV.

5. Indien de OBD-informatie van het voertuig en de reparatie- en onderhoudsinformatie op het moment van de aanvraag voor typegoedkeuring niet beschikbaar is of niet in overeenstemming is met de artikelen 6 en 7 van Verordening (EG) nr. 715/2007 en bijlage XIV bij deze verordening, verstrekt de fabrikant deze informatie binnen zes maanden vanaf de datum die in artikel 10, lid 2, van Verordening (EG) nr. 715/2007 is vastgesteld of, indien dit later is, binnen zes maanden na de datum van typegoedkeuring.

6. De verplichting om binnen de in lid 5 genoemde termijn informatie te verstrekken, geldt alleen als het voertuig na typegoedkeuring in de handel wordt gebracht.

Wanneer het voertuig meer dan zes maanden na de typegoedkeuring in de handel wordt gebracht, wordt de informatie verstrekt op de datum waarop het voertuig in de handel wordt gebracht.

7. De goedkeuringsinstantie mag aannemen dat de fabrikant wat de toegang tot OBD-informatie van het voertuig en tot reparatie- en onderhoudsinformatie betreft, op basis van een ingevuld Certificaat betreffende de toegang tot OBD-informatie van het voertuig en tot reparatie- en onderhoudsinformatie afdoende regelingen en procedures tot stand heeft gebracht, op voorwaarde dat er geen klachten waren, en dat de fabrikant deze informatie binnen de in lid 5 genoemde termijn verstrekt.

8. Naast de in punt 4 van bijlage XI genoemde voorschriften voor de toegang tot OBD-informatie verstrekt de fabrikant de belanghebbende partijen de volgende informatie:

Voor de toepassing van lid 8, onder a), mag de ontwikkeling van vervangingsonderdelen niet worden beperkt door: de onbeschikbaarheid van relevante informatie; technische voorschriften met betrekking tot storingsindicatiestrategieën als de OBD-drempelwaarden worden overschreden of als het OBD-systeem niet meer aan de fundamentele bewakingsvoorschriften van deze verordening kan voldoen; specifieke wijzigingen om de OBD-informatie met betrekking tot het gebruik van het voertuig op benzine of op gas afzonderlijk te kunnen verwerken; en de typegoedkeuring van voertuigen op gas die een beperkt aantal minder belangrijke gebreken vertonen.

Voor de toepassing van lid 8, onder b), moeten, wanneer fabrikanten diagnose- en testapparatuur overeenkomstig ISO 22900 — Modular Vehicle Communication Interface (MVCI) en ISO 22901 — Open Diagnostic Data Exchange (ODX) gebruiken in hun franchisenetwerken, de ODX-bestanden via de website van de fabrikant toegankelijk zijn voor onafhankelijke marktdeelnemers.

9. Het forum Toegang tot voertuiginformatie (hierna „het forum”) wordt hierbij ingesteld.

Het forum onderzoekt of toegang tot informatie invloed heeft op de vorderingen die op het gebied van diefstalbeveiliging zijn gemaakt en doet aanbevelingen om de voorschriften over de toegang tot informatie te verbeteren. Het forum verstrekt de Commissie advies over de invoering van een accreditatieprocedure die onafhankelijke marktdeelnemers toegang geeft tot informatie over de beveiligingskenmerken van het voertuig.

De Commissie kan beslissen de gesprekken en bevindingen van het forum vertrouwelijk te behandelen.

Artikel 14

Naleving van de verplichtingen in verband met de toegang tot OBD-informatie van het voertuig en tot reparatie- en onderhoudsinformatie

1. Een goedkeuringsinstantie kan op elk moment, hetzij op eigen initiatief na een klacht, hetzij op basis van een beoordeling door een technische dienst, controleren of de bepalingen van Verordening (EG) nr. 715/2007, deze verordening en de voorwaarden van het Certificaat betreffende de toegang tot OBD-informatie van het voertuig en tot reparatie- en onderhoudsinformatie door de fabrikant worden nageleefd.

2. Wanneer een goedkeuringsinstantie vaststelt dat de fabrikant zijn verplichtingen in verband met de toegang tot OBD-informatie van het voertuig en tot reparatie- en onderhoudsinformatie niet is nagekomen, neemt de goedkeuringsinstantie die de desbetreffende typegoedkeuring heeft verleend, de nodige maatregelen om de situatie te verhelpen.

3. Het kan gaan om de intrekking of schorsing van de typegoedkeuring, boetes of andere sancties overeenkomstig artikel 13 van Verordening (EG) nr. 715/2007.

4. De goedkeuringsinstantie verifieert of een fabrikant zijn verplichtingen in verband met de toegang tot OBD-informatie van het voertuig en tot reparatie- en onderhoudsinformatie is nagekomen, als een onafhankelijke marktdeelnemer of een beroepsvereniging die onafhankelijke marktdeelnemers vertegenwoordigt, bij de goedkeuringsinstantie een klacht indient.

5. Bij de uitvoering van deze verificatie kan de goedkeuringsinstantie een technische dienst of een andere onafhankelijke deskundige vragen een beoordeling uit te voeren om te bepalen of aan deze verplichtingen is voldaan.

Artikel 15

Bijzondere voorschriften betreffende typegoedkeuringsinformatie

1. In afwijking van bijlage I bij Richtlijn 70/156/EEG van de Raad (6) en tot 29 april 2009 zijn ook de aanvullende voorschriften van bijlage XVIII bij deze verordening van toepassing.

2. In afwijking van bijlage III bij Richtlijn 70/156/EEG van de Raad en tot 29 april 2009 zijn ook de aanvullende voorschriften van bijlage XIX bij deze verordening van toepassing.

Artikel 16

Wijziging van Verordening (EG) nr. 715/2007

Verordening (EG) nr. 715/2007 wordt gewijzigd overeenkomstig bijlage XVII bij deze verordening.

Artikel 17

Inwerkingtreding

Deze verordening treedt in werking op de derde dag volgende op die van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie.

De verplichtingen in artikel 4, leden 5 en 6, en artikel 5, lid 3, onder d) en e), zijn echter van toepassing vanaf 1 september 2011 voor de typegoedkeuring van nieuwe voertuigtypen en vanaf 1 januari 2014 voor alle nieuwe voertuigen die in de Gemeenschap worden verkocht, geregistreerd of in de handel gebracht.

Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat.

(1) PB L 171 van 29.6.2007, blz. 1.

(2) PB L 42 van 23.2.1970, blz. 1. Richtlijn laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 715/2007.

(3) PB L 263 van 9.10.2007, blz. 1.

(4) PB L 375 van 27.12.2006, blz. 223.

(5) PB L 76 van 6.4.1970, blz. 1.

(6) PB L 42 van 23.2.1970, blz. 1. Richtlijn laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 2007/37/EG van de Commissie.

LIJST VAN BIJLAGEN

BIJLAGE I Administratieve bepalingen voor EG-typegoedkeuring Aanhangsel 1 Controle van de overeenstemming van de productie (eerste statistische methode) Aanhangsel 2 Controle van de overeenstemming van de productie (tweede statistische methode) Aanhangsel 3 Model — Inlichtingenformulier Aanhangsel 4 Model van het EG-typegoedkeuringscertificaat Aanhangsel 5 OBD-informatie van het voertuig Aanhangsel 6 Nummeringssysteem EG-typegoedkeuringscertificaten Aanhangsel 7 Certificaat van de fabrikant — naleving van de prestatievoorschriften voor OBD-systemen tijdens het gebruik BIJLAGE II Overeenstemming tijdens het gebruik Aanhangsel 1 Controle van de overeenstemming tijdens het gebruik Aanhangsel 2 Statistische procedure voor tests van de overeenstemming tijdens het gebruik Aanhangsel 3 Verantwoordelijkheid voor de overeenstemming tijdens het gebruik BIJLAGE III Controle van de gemiddelde uitlaatemissies bij omgevingsomstandigheden (test van type 1) BIJLAGE IV Emissiegegevens die bij de typegoedkeuring vereist zijn in verband met de technische controle van voertuigen Aanhangsel 1 Meten van de koolmonoxide-emissie bij stationair draaien (test van type 2) Aanhangsel 2 Meting van de rookopaciteit BIJLAGE V Controle van de cartergasemissies (test van type 3) BIJLAGE VI Bepaling van de verdampingsemissies (test van type 4) BIJLAGE VII Controle van de duurzaamheid van systemen voor verontreinigingsbeheersing (test van type 5) Aanhangsel 1 Gewone testbankcyclus (Standard Bench Cycle, SBC) Aanhangsel 2 Gewone testbankcyclus voor diesel (Standard Diesel Bench Cycle, SDBC) Aanhangsel 3 Gewone wegcyclus (Standard Road Cycle, SRC) BIJLAGE VIII Controle van de gemiddelde uitlaatemissies bij lage omgevingstemperaturen (test van type 6) BIJLAGE IX Specificaties van referentiebrandstoffen BIJLAGE X Procedure voor de emissietests van hybride elektrische voertuigen (HEV) BIJLAGE XI Boorddiagnosesystemen (OBD-systemen) voor motorvoertuigen Aanhangsel 1 Functionele aspecten van OBD-systemen Aanhangsel 2 Essentiële kenmerken van de voertuigfamilie BIJLAGE XII Bepaling van de CO2-emissies en het brandstofverbruik BIJLAGE XIII EG-typegoedkeuring van vervangingssystemen voor verontreinigingsbeheersing als technische eenheid Aanhangsel 1 Model — Inlichtingenformulier Aanhangsel 2 Model van het EG-typegoedkeuringscertificaat Aanhangsel 3 Voorbeeld van het EG-typegoedkeuringsmerk BIJLAGE XIV Toegang tot OBD-informatie van het voertuig en tot reparatie- en onderhoudsinformatie Aanhangsel 1 Certificaat van de fabrikant BIJLAGE XV Overeenstemming tijdens het gebruik van voertuigen waarvoor typegoedkeuring is verleend krachtens Richtlijn 70/220/EEG Aanhangsel 1 Controle van de overeenstemming tijdens het gebruik Aanhangsel 2 Statistische procedure voor tests van de overeenstemming tijdens het gebruik BIJLAGE XVI Voorschriften voor voertuigen met een uitlaatgasnabehandelingssysteem op basis van een reagens BIJLAGE XVII Wijzigingen van Verordening (EG) nr. 715/2007 BIJLAGE XVIII Bijzondere bepalingen betreffende bijlage I bij Richtlijn 70/156/EEG van de Raad BIJLAGE XIX Bijzondere bepalingen betreffende bijlage III bij Richtlijn 70/156/EEG van de Raad

BIJLAGE I ADMINISTRATIEVE BEPALINGEN VOOR EG-TYPEGOEDKEURING 1. EXTRA VOORSCHRIFTEN VOOR HET VERLENEN VAN EG-GOEDKEURING 1.1. Extra voorschriften voor mono- en bifuelvoertuigen op gas Voor de toepassing van punt 1.1 wordt verstaan onder: 1.1.1.1. „familie”: een groep voertuigtypen op LPG of aardgas/biomethaan, geïdentificeerd door een basisvoertuig; 1.1.1.2. „basisvoertuig”: een voertuig dat is geselecteerd om te fungeren als het voertuig waarbij het automatische aanpassingsvermogen van een brandstofsysteem wordt aangetoond en dat als referentie geldt voor de leden van een familie. Een familie kan meer dan een basisvoertuig omvatten; 1.1.1.3. „lid van de familie”: een voertuig dat de volgende essentiële kenmerken gemeen heeft met het basisvoertuig: a) het is door dezelfde voertuigfabrikant geproduceerd; b) het is aan dezelfde emissiegrenswaarden onderworpen; c) indien het gastoevoersysteem een centrale dosering voor de hele motor heeft, heeft het een gecertificeerd vermogen dat 0,7 tot 1,15 maal dat van de motor van het basisvoertuig bedraagt; d) indien het gastoevoersysteem een dosering per cilinder heeft, heeft het een gecertificeerd vermogen per cilinder dat 0,7 tot 1,15 maal dat van de motor van het basisvoertuig bedraagt; e) indien het van een katalysatorsysteem is voorzien, heeft het hetzelfde type katalysator, d.w.z. drieweg, oxidatie, deNOx; f) het heeft een gastoevoersysteem (met inbegrip van de drukregelaar) van dezelfde systeemfabrikant en van hetzelfde type: inductie, dampinspuiting (monopoint, multipoint), vloeistofinspuiting (monopoint, multipoint); g) dit gastoevoersysteem wordt geregeld door een ECU van hetzelfde type met dezelfde technische specificaties en met dezelfde softwarebeginselen en regelstrategie. Het voertuig kan in vergelijking met het basisvoertuig een tweede ECU hebben, op voorwaarde dat de ECU uitsluitend wordt gebruikt om de injectoren, extra afsluitkleppen en de gegevensverzameling door extra sensoren te regelen. Wat de onder c) en d) bedoelde voorschriften betreft: indien wordt aangetoond dat twee voertuigen op gas leden van dezelfde familie kunnen zijn, met uitzondering van hun gecertificeerd vermogen, respectievelijk P1 en P2 (P1 < P2), en beide worden getest alsof zij basisvoertuigen zijn, wordt de familierelatie aanvaard voor elk voertuig met een gecertificeerd vermogen dat tussen 0,7 × P1 en 1,15 × P2 ligt. In het geval van voertuigen op LPG of aardgas/biomethaan wordt EG-typegoedkeuring verleend aan de hand van de volgende voorschriften. 1.1.2.1. Voor typegoedkeuring van een basisvoertuig moet worden aangetoond dat het basisvoertuig zich aan alle in de handel voorkomende brandstofsamenstellingen kan aanpassen. Bij LPG zijn er variaties in de samenstelling C3/C4. Bij aardgas zijn er over het algemeen twee typen brandstof: brandstof met een hoge verbrandingswaarde (H-gas) en brandstof met een lage verbrandingswaarde (L-gas), maar met aanzienlijke variaties binnen beide groepen; hun Wobbe-index verschilt sterk. In de referentiebrandstoffen is rekening gehouden met die variaties. 1.1.2.2. Het basisvoertuig wordt aan de test van type 1 onderworpen met de twee uiterste referentiebrandstoffen van bijlage IX. In het geval van aardgas/biomethaan geldt dat, indien de overschakeling van het ene gas naar het andere in de praktijk geschiedt met behulp van een schakelaar, deze schakelaar tijdens de typegoedkeuring niet mag worden gebruikt. 1.1.2.3. Het voertuig wordt geacht in overeenstemming te zijn indien het met beide referentiebrandstoffen aan de emissiegrenswaarden voldoet. 1.1.2.4. De verhouding van de emissieresultaten „r” wordt voor elke verontreinigende stof als volgt bepaald: Brandstoftype Referentiebrandstoffen Berekening van „r” LPG brandstof A brandstof B aardgas/biomethaan brandstof G20 brandstof G25 1.1.3. Voor typegoedkeuring van een monofuelvoertuig op gas en bifuelvoertuigen op gas die in de gasstand werken als lid van de familie, wordt een test van type 1 uitgevoerd met één gasreferentiebrandstof. Dat mag eender welke van de gasreferentiebrandstoffen zijn. Het voertuig wordt geacht te voldoen indien aan de volgende voorschriften is voldaan: a) het voertuig beantwoordt aan de definitie van „lid van de familie” in punt 1.1.1.3; b) indien de testbrandstof referentiebrandstof A is voor LPG of G20 voor aardgas/biomethaan, wordt het emissieresultaat voor elke verontreinigende stof vermenigvuldigd met de in punt 1.1.2.4 berekende desbetreffende factor „r” indien r > 1; een correctie is niet nodig indien r < 1; c) indien de testbrandstof referentiebrandstof B is voor LPG of G25 voor aardgas/biomethaan, wordt het emissieresultaat voor elke verontreinigende stof gedeeld door de in punt 1.1.2.4 berekende desbetreffende factor „r” indien r < 1; een correctie is niet nodig indien r > 1; d) op verzoek van de fabrikant mag de test van type 1 worden uitgevoerd met beide referentiebrandstoffen, zodat er geen correctie nodig is; e) het voertuig moet zowel voor de gemeten als voor de berekende emissies voldoen aan de emissiegrenswaarden die voor de desbetreffende categorie gelden; f) indien verscheidene tests worden uitgevoerd op dezelfde motor, wordt eerst het gemiddelde berekend van de resultaten met referentiebrandstof G20, of A, en die met referentiebrandstof G25, of B; op basis van die gemiddelde resultaten wordt vervolgens de „r”-factor berekend; g) tijdens de test van type 1 mag het voertuig gedurende maximaal 60 seconden benzine gebruiken wanneer het in de gasstand staat. 1.2. Extra voorschriften voor flexfuelvoertuigen 1.2.1. Voor typegoedkeuring van een flexfuelvoertuig op ethanol of biodiesel moet de voertuigfabrikant beschrijven hoe het voertuig zich aan alle in de handel voorkomende mengsels van benzine en ethanol (met maximaal 85 % ethanol) of diesel en biodiesel kan aanpassen. 1.2.2. In het geval van flexfuelvoertuigen mag bij de overgang van de ene referentiebrandstof naar de andere tussen de tests geen manuele bijstelling van de motorinstellingen plaatsvinden. 2. EXTRA TECHNISCHE VOORSCHRIFTEN EN TESTS 2.1. Kleine fabrikanten 2.1.1. Lijst van wetgevingsbesluiten zoals bedoeld in artikel 3, lid 3: Wetgevingsbesluit Voorschriften The California Code of Regulations, titel 13, punten 1961(a) en 1961(b)(1)(C)(1), van toepassing op voertuigen van modeljaar 2001 en later, 1968,1, 1968,2, 1968,5, 1976 en 1975, uitgegeven door Barclay’s Publishing. Typegoedkeuring moet worden verleend krachtens de California Code of Regulations van toepassing op het recentste modeljaar van het lichte bedrijfsvoertuig. 2.2. Brandstoftankinlaten 2.2.1. De vulopening van de benzine- of ethanoltank is zodanig ontworpen dat de tank niet kan worden gevuld met een slang met een mondstuk met een buitendiameter van 23,6 mm of meer. 2.2.2. Punt 2.2.1 is niet van toepassing op voertuigen die aan beide volgende voorwaarden voldoen: a) het voertuig is zodanig ontworpen en geconstrueerd dat geen enkel systeem ter beperking van de emissie van verontreinigende gassen door loodhoudende benzine kan worden aangetast en b) het voertuig is op opvallende, leesbare en onuitwisbare wijze voorzien van het symbool voor loodvrije benzine, zoals omschreven in ISO-norm 2575:2004, op een plaats die onmiddellijk zichtbaar is voor een persoon die de brandstoftank vult. Extra merktekens zijn toegestaan. 2.2.3. Er worden maatregelen getroffen ter voorkoming van overmatige verdampingsemissies en brandstofverspilling als gevolg van een ontbrekende brandstoftankdop. Dit kan worden gerealiseerd door middel van: a) een vast gemonteerde tankdop die automatisch open- en dichtgaat; b) een specifiek ontwerp ter voorkoming van overmatige verdampingsemissies bij een ontbrekende tankdop; c) een andere voorziening met hetzelfde resultaat. Enkele enuntiatieve voorbeelden zijn: een vastgemaakte tankdop, een tankdop aan een kettinkje of een tankdop met dezelfde sleutel als voor het contactslot van het voertuig. In dit laatste geval mag de sleutel alleen uit het slot van de tankdop kunnen worden genomen wanneer de tankdop op slot is. 2.3. Bepalingen inzake elektronische systeembeveiliging 2.3.1. Voertuigen met computergestuurde emissiebeheersing moeten zijn uitgerust met voorzieningen om niet door de fabrikant toegestane wijzigingen van het systeem te verhinderen. De fabrikant moet wijzigingen toestaan wanneer deze noodzakelijk zijn voor diagnose, onderhoud, keuring, latere aanpassing of reparatie van het voertuig. Herprogrammeerbare computercodes of bedrijfsparameters moeten bestand zijn tegen manipulatie en gebaseerd zijn op de bepalingen in ISO 15031-7 van 15 maart 2001 (SAE J2186 van oktober 1996), op voorwaarde dat de beveiligingsuitwisseling geschiedt met behulp van de protocollen en de diagnoseconnector zoals voorgeschreven in aanhangsel 1 van bijlage XI. Verwisselbare geheugenchips met kalibratiegegevens zijn ingekapseld, in een verzegelde behuizing ondergebracht of met elektronische algoritmen beveiligd en mogen alleen met behulp van speciale gereedschappen en procedures kunnen worden vervangen. Alleen eigenschappen die rechtstreeks met de kalibratie van emissies of met diefstalbeveiliging te maken hebben, mogen op deze manier worden beveiligd. 2.3.2. Computergecodeerde bedrijfsparameters van de motor mogen alleen kunnen worden veranderd met behulp van speciale gereedschappen en procedures (bv. gesoldeerde of ingekapselde computeronderdelen of verzegelde dan wel dichtgesoldeerde computerbehuizingen). 2.3.3. In het geval van mechanische brandstofinspuitpompen die op compressieontstekingsmotoren zijn gemonteerd, nemen de fabrikanten de nodige maatregelen om te voorkomen dat de maximumdosering van de brandstof gemanipuleerd kan worden terwijl het voertuig in gebruik is. 2.3.4. Fabrikanten mogen bij de goedkeuringsinstantie een vrijstelling van een van de bepalingen van punt 2.3 aanvragen voor voertuigen waarbij beveiliging overbodig wordt geacht. De criteria die de goedkeuringsinstantie bij de beoordeling van een dergelijke aanvraag hanteert, zijn onder meer de beschikbaarheid van prestatiechips, de hoge prestatiemogelijkheden van het voertuig en de verwachte verkoopcijfers voor het voertuig. 2.3.5. Fabrikanten die gebruikmaken van programmeerbare computerbouwstenen (bv. Electrically Erasable Programmable Read-Only Memory, EEPROM), moeten ongeoorloofde herprogrammering tegengaan. Fabrikanten passen verbeterde manipulatiebestrijdingsstrategieën en schrijfbeveiliging toe waarbij elektronische toegang tot een elders geplaatste computer van de fabrikant noodzakelijk is, waartoe onafhankelijke marktdeelnemers ook toegang hebben overeenkomstig punt 2.3.1 en punt 2.2 van bijlage XIV. Methoden die een afdoende mate van manipulatiebeveiliging bieden, worden door de instantie goedgekeurd. 2.4. Toepassing van tests 2.4.1. Figuur I.2.4 geeft een overzicht van de tests voor typegoedkeuring van een voertuig. De specifieke testprocedures worden beschreven in de bijlagen II, III, IV, V, VI, VII, VIII, X, XI, XII en XVI (1). Figuur I.2.4 Testvoorschriften voor typegoedkeuring en uitbreidingen Voertuigcategorie Voertuigen met elektrischeontstekingsmotor, inclusief hybriden Voertuigen met compressieontstekingsmotor, inclusief hybriden Monofuel Bifuel (2) Flexfuel (2) Flexfuel Monofuel Referentiebrandstof Benzine (E5) Lpg Aardgas/biomethaan Waterstof Benzine (E5) Benzine (E5) Benzine (E5) Benzine (E5) Diesel (B5) Diesel (B5) Lpg Aardgas/biomethaan Waterstof Ethanol (E85) Biodiesel Verontreinigende gassen (test van type 1) Ja Ja Ja Ja (beide brandstoffen) Ja (beide brandstoffen) Ja (beide brandstoffen) Ja Deeltjes (test van type 1) Ja (directe inspuiting) — — Ja (directe inspuiting) (benzine) Ja (directe inspuiting) (benzine) Ja (directe inspuiting) (beide brandstoffen) Ja Emissies bij stationair draaien (test van type 2) Ja Ja Ja Ja (beide brandstoffen) Ja (beide brandstoffen) Ja (beide brandstoffen) — Carteremissies (test van type 3) Ja Ja Ja Ja (benzine) Ja (benzine) Ja (benzine) — Verdampingsemissies (test van type 4) Ja — — Ja (benzine) Ja (benzine) Ja (benzine) — Duurzaamheid (test van type 5) Ja Ja Ja Ja (benzine) Ja (benzine) Ja (benzine) Ja Emissies bij lage temperaturen (test van type 6) Ja — — Ja (benzine) Ja (benzine) Ja (3) (beide brandstoffen) Overeenstemming tijdens het gebruik Ja Ja Ja Ja (beide brandstoffen) Ja (beide brandstoffen) Ja (beide brandstoffen) Ja OBD Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja CO2-emissies en brandstofverbruik Ja Ja Ja Ja (beide brandstoffen) Ja (beide brandstoffen) Ja (beide brandstoffen) Ja Rookopaciteit — — — — — — Ja 3. UITBREIDING VAN TYPEGOEDKEURINGEN 3.1. Uitbreiding in verband met de uitlaatemissies (tests van type 1, type 2 en type 6) Voertuigen met een verschillende referentiemassa 3.1.1.1. De typegoedkeuring wordt alleen uitgebreid tot voertuigen met een referentiemassa waarop de twee onmiddellijk hogere traagheidsequivalenten of een lager traagheidsequivalent moeten worden toegepast. 3.1.1.2. Bij voertuigen van categorie N wordt de goedkeuring alleen uitgebreid tot voertuigen met een lagere referentiemassa als de emissies van het reeds goedgekeurde voertuig binnen de grenswaarden liggen die voorgeschreven zijn voor het voertuig waarvoor om uitbreiding van de goedkeuring wordt verzocht. Voertuigen met verschillende totale overbrengingsverhoudingen 3.1.2.1. De typegoedkeuring wordt alleen onder bepaalde voorwaarden uitgebreid tot voertuigen met verschillende overbrengingsverhoudingen. 3.1.2.2. Om te bepalen of de typegoedkeuring kan worden uitgebreid, wordt voor elk van de bij de tests van type 1 en type 6 gebruikte overbrengingsverhoudingen, de verhouding bepaald, waarin bij een motortoerental van 1 000 min-1, V1 de snelheid van het goedgekeurde voertuigtype is en V2 de snelheid van het voertuigtype waarvoor om uitbreiding van de goedkeuring wordt verzocht. 3.1.2.3. Indien bij elke overbrengingsverhouding E ≤ 8 % is, wordt de uitbreiding toegestaan zonder dat de tests van type 1 en type 6 worden herhaald. 3.1.2.4. Indien bij ten minste één overbrengingsverhouding E > 8 % is en indien bij elke overbrengingsverhouding E ≤ 13 % is, moeten de tests van type 1 en type 6 worden herhaald. De tests kunnen met toestemming van de technische dienst worden verricht in een door de fabrikant gekozen laboratorium. Het testrapport wordt aan de met de typegoedkeuringstests belaste technische dienst toegezonden. 3.1.3. Voertuigen met verschillende referentiemassa’s en verschillende totale overbrengingsverhoudingen De typegoedkeuring wordt uitgebreid tot voertuigen met verschillende referentiemassa’s en verschillende overbrengingsverhoudingen op voorwaarde dat aan alle voorwaarden van de punten 3.1.1 en 3.1.2 is voldaan. Voertuigen met een periodiek regenererend systeem De typegoedkeuring van een voertuigtype met een periodiek regenererend systeem wordt uitgebreid tot andere voertuigen met een periodiek regenererend systeem waarvan de onderstaande parameters identiek zijn of binnen de vastgestelde toleranties liggen. De uitbreiding heeft alleen betrekking op metingen die specifiek zijn voor het gedefinieerde periodiek regenererende systeem. 3.1.4.1. Identieke parameters voor uitbreiding van de goedkeuring: (1) motor, (2) verbrandingsproces, (3) periodiek regenererend systeem (d.w.z. katalysator, deeltjesvanger), (4) constructie (d.w.z. type omhulsel, type edelmetaal, type substraat, celdichtheid), (5) type en werkingsbeginsel, (6) dosering en additiefsysteem, (7) volume ±10 %, (8) locatie (temperatuur ±50 °C bij 120 km/h of 5 % afwijking van maximumtemperatuur/-druk). 3.1.4.2. Gebruik van Ki-factoren voor voertuigen met verschillende referentiemassa’s De Ki-factoren die aan de hand van de procedures in punt 3 van bijlage 13 van VN/ECE-Reglement nr. 83 zijn ontwikkeld voor typegoedkeuring van een voertuigtype met een periodiek regenererend systeem, kunnen worden gebruikt door andere voertuigen die aan de in punt 3.1.4.1 bedoelde criteria voldoen en een referentiemassa hebben die binnen de twee onmiddellijk hogere traagheidsequivalentklassen of een lagere traagheidsequivalentklasse valt. 3.1.5. Uitbreiding tot andere voertuigen Wanneer een uitbreiding is toegestaan overeenkomstig de punten 3.1.1 tot en met 3.1.4 mag een dergelijke typegoedkeuring niet nog eens tot andere voertuigen worden uitgebreid. 3.2. Uitbreiding in verband met de verdampingsemissies (test van type 4) De typegoedkeuring wordt uitgebreid tot voertuigen met een systeem ter beheersing van de verdampingsemissies die aan de volgende voorwaarden voldoen: 3.2.1.1. het basisprincipe van de dosering van het brandstof/luchtmengsel (bv. monopointinspuiting) is gelijk; 3.2.1.2. de vorm van de brandstoftank en het materiaal van de brandstoftank en de brandstofslangen is identiek; 3.2.1.3. het meest ongunstige voertuig met betrekking tot de dwarsdoorsnede en de approximatieve lengte van de slangen wordt getest. De technische dienst die met de typegoedkeuringstests is belast, beslist of niet-identieke damp/vloeistofscheiders worden geaccepteerd; 3.2.1.4. de inhoud van de brandstoftank mag ten hoogste ±10 % variëren; 3.2.1.5. de afstelling van de tankontlastklep is identiek; 3.2.1.6. de opslagmethode voor de brandstofdamp is identiek, d.w.z. vorm en inhoud van het opvangapparaat, opslagmedium, luchtfilter (voor zover dit wordt gebruikt ter beheersing van de verdampingsemissie) enz.; 3.2.1.7. de methode voor het afzuigen van de opgeslagen damp is identiek (bv. luchtstroom, beginpunt of afzuigvolume gedurende de voorconditioneringscyclus); 3.2.1.8. de methode voor het dichten en ontluchten van het brandstofdoseersysteem is identiek. De typegoedkeuring wordt uitgebreid tot voertuigen met: 3.2.2.1. een verschillende cilinderinhoud; 3.2.2.2. een verschillend vermogen; 3.2.2.3. automatische en handgeschakelde versnellingsbakken; 3.2.2.4. twee- en vierwielaandrijving; 3.2.2.5. een verschillende carrosserievorm; en 3.2.2.6. verschillende maten van wielen en banden. 3.3. Uitbreiding in verband met de duurzaamheid van systemen voor verontreinigingsbeheersing (test van type 5) De typegoedkeuring wordt tot verschillende voertuigtypen uitgebreid, op voorwaarde dat het voertuig, de motor of de parameters van het systeem voor verontreinigingsbeheersing identiek zijn of binnen de vastgestelde toleranties liggen. 3.3.1.1. Voertuig Traagheidsklasse: de twee onmiddellijk hogere klassen of een lagere klasse van traagheidsequivalent. Totale rijweerstand op de weg bij 80 km/h: +5 % naar boven en elke waarde naar beneden. 3.3.1.2. Motor a) cilinderinhoud (±15 %), b) aantal kleppen en klepregeling, c) brandstofsysteem, d) type koelsysteem, e) verbrandingsproces. 3.3.1.3. Parameters van het systeem voor verontreinigingsbeheersing a) Katalysatoren en roetfilters: aantal katalysatoren, filters en elementen, grootte van de katalysatoren en filters (monolietvolume ±10 %), soort katalytische werking (oxidatie, drieweg, lean NOx-filter, SCR, lean NOx-katalysator of andere), massa edelmetaal (gelijk of groter), type en verhouding edelmetaal (±15 %), substraat (structuur en materiaal), celdichtheid, temperatuurverschil van ten hoogste 50 K aan de inlaat van de katalysator of het filter. Dit temperatuurverschil wordt gecontroleerd onder stabiele omstandigheden bij een snelheid van 120 km/h en met de instelling van het door de bank opgenomen vermogen voor de test van type 1. b) Luchtinspuiting: met of zonder, type (pulse air, luchtpompen, andere). c) Uitlaatgasrecirculatie (EGR): met of zonder, type (gekoeld of niet gekoeld, actieve of passieve regeling, hoge of lage druk). 3.3.1.4. Voor de uitvoering van de duurzaamheidstest kan gebruik worden gemaakt van een voertuig waarvan de vorm van de carrosserie, de versnellingsbak (automatisch of handgeschakeld) en de maat van de wielen of banden verschillen van die van het voertuigtype waarvoor typegoedkeuring wordt aangevraagd. 3.4. Uitbreiding in verband met OBD 3.4.1. De typegoedkeuring wordt uitgebreid tot verschillende voertuigen met identieke motor en systemen voor emissiebeheersing zoals gedefinieerd in aanhangsel 2 van bijlage XI. De typegoedkeuring wordt uitgebreid ongeacht de volgende voertuigkenmerken: a) motortoebehoren, b) banden, c) traagheidsequivalent, d) koelsysteem, e) totale overbrengingsverhouding, f) type transmissie, en g) type carrosserie. 3.5. Uitbreiding in verband met CO2-emissies en brandstofverbruik Voertuigen met uitsluitend een verbrandingsmotor, met uitzondering van voertuigen met een periodiek regenererend systeem voor emissiebeheersing 3.5.1.1. De typegoedkeuring wordt uitgebreid tot voertuigen die wat de volgende kenmerken betreft van elkaar verschillen, indien de door de technische dienst gemeten CO2-emissies de typegoedkeuringswaarde met niet meer dan 4 % overschrijden voor voertuigen van categorie M en met niet meer dan 6 % voor voertuigen van categorie N: — referentiemassa, — technisch toelaatbare maximummassa in beladen toestand, — carrosserietype zoals gedefinieerd in deel C van bijlage II bij Richtlijn 2007/46/EG, — totale overbrengingsverhoudingen, — motoruitrusting en toebehoren. Van een periodiek regenererend systeem voor emissiebeheersing voorziene voertuigen met uitsluitend een verbrandingsmotor 3.5.2.1. Als de door de technische dienst gemeten CO2-emissies de typegoedkeuringswaarde met niet meer dan 4 % overschrijden voor voertuigen van categorie M en met niet meer dan 6 % voor voertuigen van categorie N en als dezelfde Ki-factor van toepassing is, wordt de typegoedkeuring uitgebreid tot voertuigen die verschillen met betrekking tot de kenmerken in punt 3.5.1.1, voor zover de in bijlage 10 van VN/ECE-Reglement nr. 101 (4) vermelde familiekenmerken niet worden overschreden. 3.5.2.2. De typegoedkeuring wordt uitgebreid tot voertuigen met een verschillende Ki-factor, indien de door de technische dienst gemeten CO2-emissies de typegoedkeuringswaarde met niet meer dan 4 % overschrijden voor voertuigen van categorie M en met niet meer dan 6 % voor voertuigen van categorie N. 3.5.3. Voertuigen met uitsluitend een elektrische aandrijflijn Uitbreidingen worden toegestaan op voorwaarde dat de voor de uitvoering van de tests verantwoordelijke technische dienst hiermee akkoord gaat. 3.5.4. Voertuigen met een hybride elektrische aandrijflijn De typegoedkeuring wordt uitgebreid tot voertuigen die wat de volgende kenmerken betreft van elkaar verschillen, indien de door de technische dienst gemeten CO2-emissies en het elektriciteitsverbruik de typegoedkeuringswaarde met niet meer dan 4 % overschrijden voor voertuigen van categorie M en met niet meer dan 6 % voor voertuigen van categorie N: — referentiemassa, — technisch toelaatbare maximummassa in beladen toestand, — carrosserietype zoals gedefinieerd in deel C van bijlage II bij Richtlijn 2007/46/EG, — met betrekking tot wijzigingen van andere kenmerken kan de typegoedkeuring worden uitgebreid op voorwaarde dat de voor de uitvoering van de tests verantwoordelijke technische dienst hiermee akkoord gaat. Uitbreiding van de typegoedkeuring van voertuigen van categorie N binnen hun familie 3.5.5.1. Voor voertuigen van categorie N die volgens de procedure van punt 3.6.2 zijn goedgekeurd als leden van een voertuigfamilie, wordt de typegoedkeuring slechts uitgebreid tot voertuigen van dezelfde familie, indien de technische dienst van oordeel is dat het brandstofverbruik van het nieuwe voertuig niet hoger is dan het brandstofverbruik van het voertuig waarop de vaststelling van het brandstofverbruik van de familie is gebaseerd. De typegoedkeuring kan ook worden uitgebreid tot voertuigen die: — ten hoogste 110 kg zwaarder zijn dan het geteste familielid, mits ze niet meer dan 220 kg zwaarder zijn dan het lichtste lid van de familie; — een lagere totale overbrengingsverhouding dan het geteste familielid hebben die uitsluitend wordt veroorzaakt door een verandering van de bandenmaat, en — in alle andere opzichten aan de familiekenmerken beantwoorden. 3.5.5.2. Voor voertuigen van categorie N die volgens de procedure van 3.6.3 zijn goedgekeurd als leden van een voertuigfamilie, kan de typegoedkeuring zonder verdere tests slechts worden uitgebreid tot voertuigen van dezelfde familie, indien de technische dienst van oordeel is dat het brandstofverbruik van het nieuwe voertuig tussen dat van het voertuig in de familie met het hoogste verbruik en dat van het voertuig in de familie met het laagste verbruik ligt. 3.6. Typegoedkeuring van voertuigen van categorie N binnen hun familie wat brandstofverbruik en CO2-emissies betreft Voertuigen van categorie N krijgen typegoedkeuring binnen een familie zoals omschreven in punt 3.6.1 volgens een van de twee in de punten 3.6.2 en 3.6.3 beschreven methoden. Voertuigen van categorie N kunnen ter wille van de meting van het brandstofverbruik en de CO2-emissies in een familie gegroepeerd worden, indien de volgende parameters gelijk zijn of binnen de aangegeven waarden liggen: 3.6.1.1. Identieke parameters: — fabrikant en type zoals omschreven in deel I van aanhangsel 4, — cilinderinhoud, — type systeem voor emissiebeheersing, — type brandstofsysteem zoals omschreven in punt 1.10.2 van aanhangsel 4. 3.6.1.2. De volgende parameters moeten binnen de aangegeven grenzen liggen: — totale overbrengingsverhoudingen (niet meer dan 8 % hoger dan de laagste) zoals omschreven in punt 1.13.3 van aanhangsel 4, — referentiemassa (ten hoogste 220 kg minder dan de zwaarste), — voorzijde (ten hoogste 15 % smaller dan de breedste), — motorvermogen (ten hoogste 10 % lager dan de hoogste waarde). 3.6.2. Een voertuigfamilie zoals omschreven in punt 3.6.1 kan worden goedgekeurd met waarden voor de CO2-emissies en het brandstofverbruik die voor alle leden van de familie dezelfde zijn. De technische dienst selecteert voor de tests het lid van de familie dat volgens de dienst de hoogste CO2-emissies heeft. De metingen worden uitgevoerd zoals beschreven in bijlage XII en de resultaten die volgens de in punt 5.5 van VN/ECE-Reglement nr. 101 beschreven methode zijn verkregen, gelden als de typegoedkeuringswaarden voor alle leden van de familie. 3.6.3. Voertuigen die gegroepeerd zijn in een familie zoals omschreven in punt 3.6.1 kunnen worden goedgekeurd met aparte waarden voor de CO2-emissies en het brandstofverbruik voor ieder familielid. De technische dienst selecteert voor de tests de twee voertuigen die volgens de dienst de hoogste en de laagste CO2-emissie hebben. De metingen worden uitgevoerd zoals beschreven in bijlage XII. Indien de gegevens van de fabrikant voor die twee voertuigen binnen de in punt 5.5 van VN/ECE-Reglement nr. 101 genoemde tolerantie vallen, kunnen de door de fabrikant voor alle leden van de voertuigfamilie opgegeven CO2-emissies gebruikt worden als typegoedkeuringswaarden. Indien de gegevens van de fabrikant niet binnen deze tolerantie vallen, worden de volgens de methode van punt 5.5 van VN/ECE-Reglement nr. 101 verkregen resultaten als typegoedkeuringswaarden gebruikt en moet de technische dienst een adequaat aantal andere familieleden voor verdere tests selecteren. 4. OVEREENSTEMMING VAN DE PRODUCTIE 4.1. Inleiding 4.1.1. Indien van toepassing worden de tests van type 1, 2, 3 en 4, de test voor OBD, de test voor CO2-emissies en brandstofverbruik en de test voor rookopaciteit uitgevoerd, zoals beschreven in punt 2.4. De specifieke procedures voor de overeenstemming van de productie zijn beschreven in de punten 4.2 tot en met 4.10. 4.2. Controle van de overeenstemming van het voertuig voor een test van type 1 4.2.1. De test van type 1 wordt uitgevoerd op een voertuig met dezelfde specificatie als beschreven in het typegoedkeuringscertificaat. Indien een test van type 1 moet worden uitgevoerd en de typegoedkeuring van een voertuig een of meer uitbreidingen omvat, worden de tests van type 1 uitgevoerd op het in het oorspronkelijke informatiepakket beschreven voertuig of op het voertuig dat is beschreven in het informatiepakket dat betrekking heeft op de desbetreffende uitbreiding. Na de selectie door de bevoegde goedkeuringsinstantie mag de fabrikant geen bijstellingen meer verrichten aan de geselecteerde voertuigen. 4.2.2.1. Drie voertuigen worden aselect uit de serie genomen en op de in bijlage III bij deze verordening beschreven wijze getest. De verslechteringsfactoren worden op dezelfde wijze toegepast. De grenswaarden zijn vastgesteld in de tabellen 1 en 2 van bijlage I bij Verordening (EG) nr. 715/2007. 4.2.2.2. Indien de door de fabrikant overeenkomstig bijlage X bij Richtlijn 2007/46/EG opgegeven standaarddeviatie van de productie voor de goedkeuringsinstantie bevredigend is, worden de tests overeenkomstig aanhangsel 1 van deze bijlage uitgevoerd. Indien de door de fabrikant overeenkomstig bijlage X bij Richtlijn 2007/46/EG opgegeven standaarddeviatie van de productie voor de goedkeuringsinstantie niet bevredigend is, worden de tests overeenkomstig aanhangsel 2 van deze bijlage uitgevoerd. De productie van een serie wordt op basis van een steekproef van voertuigen geacht al dan niet in overeenstemming te zijn zodra voor alle verontreinigende stoffen een positief oordeel of voor één van de verontreinigende stoffen een negatief oordeel wordt geveld op basis van de testcriteria van het desbetreffende aanhangsel. Indien voor een verontreinigende stof een positief oordeel is bereikt, mag daarvan niet worden afgeweken op grond van aanvullende tests die worden uitgevoerd om tot een oordeel te komen over de andere verontreinigende stoffen. Indien geen positief oordeel voor alle verontreinigende stoffen en geen negatief oordeel voor één verontreinigende stof wordt geveld, wordt een test met een ander voertuig uitgevoerd (zie figuur I.4.2). Figuur I.4.2 Onverminderd de voorschriften van bijlage III worden de tests verricht met voertuigen waarmee nog niet is gereden. 4.2.3.1. Op verzoek van de fabrikant kunnen de tests evenwel worden verricht met voertuigen die reeds zijn ingereden: a) tot maximaal 3 000 km voor voertuigen met elektrische-ontstekingsmotor; b) tot maximaal 15 000 km voor voertuigen met compressieontstekingsmotor. De inrijprocedure wordt uitgevoerd door de fabrikant, die zich ertoe verbindt geen wijzigingen aan die voertuigen aan te brengen. 4.2.3.2. Indien de fabrikant de voertuigen wenst in te rijden (tot x km, waarbij x ≤ 3 000 km voor voertuigen met elektrische-ontstekingsmotor en x ≤ 15 000 km voor voertuigen met compressieontstekingsmotor), wordt onderstaande procedure gevolgd: a) de verontreinigende emissies (type 1) worden bij het eerste geteste voertuig gemeten na 0 km en na x km; b) de evolutiecoëfficiënt van de emissies tussen 0 en x km wordt voor elke verontreinigende stof als volgt berekend: Emissies na x km/Emissies na 0 km Deze coëfficiënt kan kleiner zijn dan 1; en c) de andere voertuigen worden niet ingereden, maar hun emissies na 0 km worden vermenigvuldigd met de evolutiecoëfficiënt. In dit geval worden de volgende waarden genomen: i) de waarden na x km voor het eerste voertuig; ii) de waarden na 0 km, vermenigvuldigd met de evolutiecoëfficiënt voor de volgende voertuigen. 4.2.3.3. Al deze tests worden uitgevoerd met commerciële brandstof. Op verzoek van de fabrikant mogen de in bijlage IX beschreven referentiebrandstoffen worden gebruikt. 4.3. Controle van de overeenstemming van het voertuig in verband met CO2-emissies 4.3.1. Als de typegoedkeuring van een voertuig een of meer keren is uitgebreid, worden de tests uitgevoerd op het (de) in het informatiepakket bij de eerste aanvraag voor typegoedkeuring beschreven voertuig(en), of op het voertuig dat is beschreven in het informatiepakket bij de desbetreffende uitbreiding. 4.3.2. Als de goedkeuringsinstantie de verificatieprocedure van de fabrikant ontoereikend acht, zijn de punten 3.3 en 3.4 van bijlage X bij Richtlijn 2007/46/EG van toepassing. 4.3.3. Voor de toepassing van dit punt en de aanhangsels 1 en 2 omvat de term „verontreinigende stof” ook de gereglementeerde verontreinigende stoffen (in de tabellen 1 en 2 van bijlage I bij Verordening (EG) nr. 715/2007) en de emissie van CO2. De overeenstemming van het voertuig in verband met CO2-emissies wordt vastgesteld overeenkomstig de procedure in punt 4.2.2 met de volgende uitzonderingen: 4.3.4.1. De bepalingen van punt 4.2.2.1 worden vervangen door: Drie voertuigen worden aselect uit de serie genomen en op de in bijlage XII beschreven wijze getest. 4.3.4.2. De bepalingen van punt 4.2.3.1 worden vervangen door: Op verzoek van de fabrikant kunnen de tests evenwel worden verricht met voertuigen die maximaal 15 000 km hebben afgelegd. In dat geval wordt de inrijprocedure uitgevoerd door de fabrikant, die zich ertoe verbindt geen wijzigingen aan die voertuigen aan te brengen. 4.3.4.3. De bepalingen van punt 4.2.3.2 worden vervangen door: Indien de fabrikant de voertuigen wenst in te rijden (tot x km, waarbij x ≤ 15 000 km), wordt onderstaande procedure gevolgd: a) de verontreinigende emissies worden bij het eerste geteste voertuig gemeten na 0 km en na x km; b) de evolutiecoëfficiënt van de emissies tussen 0 en x km wordt voor elke verontreinigende stof als volgt berekend: Emissies na x km/Emissies na 0 km Deze coëfficiënt kan kleiner zijn dan 1; en c) de andere voertuigen worden niet ingereden, maar hun emissies na 0 km worden vermenigvuldigd met de evolutiecoëfficiënt. In dit geval worden de volgende waarden genomen: i) de waarden na x km voor het eerste voertuig, ii) de waarden na 0 km, vermenigvuldigd met de evolutiecoëfficiënt voor de volgende voertuigen. 4.3.4.4. De bepalingen van punt 4.2.3.3 worden vervangen door: Voor de tests worden de in bijlage IX bij deze verordening beschreven referentiebrandstoffen gebruikt. 4.3.4.5. Wanneer de overeenstemming van een voertuig in verband met CO2-emissies wordt gecontroleerd, kan de voertuigfabrikant als alternatief voor de procedure in punt 4.3.4.3 een vaste evolutiecoëfficiënt (EC) van 0,92 toepassen en alle bij 0 km gemeten CO2-waarden daarmee vermenigvuldigen. 4.4. Voertuigen met uitsluitend een elektrische aandrijflijn De maatregelen ter garantie van de overeenstemming van de productie met betrekking tot het elektriciteitsverbruik worden gecontroleerd op basis van de beschrijving in het typegoedkeuringscertificaat volgens het model in aanhangsel 4 bij deze verordening. De houder van de goedkeuring moet met name: 4.4.1.1. garanderen dat er procedures voor de effectieve controle van de productiekwaliteit bestaan; 4.4.1.2. toegang hebben tot de apparatuur die nodig is om de overeenstemming met elk goedgekeurd type te controleren; 4.4.1.3. garanderen dat de gegevens betreffende de testresultaten worden geregistreerd en dat de bijgevoegde documenten beschikbaar zijn gedurende een periode die in overleg met de administratieve dienst moet worden vastgesteld; 4.4.1.4. de resultaten van elk type test analyseren om de consistentie van de productkenmerken, rekening houdend met de bij industriële productie toegestane variaties, te controleren en te garanderen; 4.4.1.5. erop toezien dat voor elk voertuigtype de in bijlage XII bij deze verordening voorgeschreven tests worden uitgevoerd; niettegenstaande de voorschriften van punt 2.3.1.6 van bijlage 7 van VN/ECE-Reglement nr. 101 worden de tests op verzoek van de fabrikant uitgevoerd op voertuigen die nog niet hebben gereden; 4.4.1.6. ervoor zorgen dat, als bij het desbetreffende type test meerdere monsters of testobjecten niet in overeenstemming blijken te zijn, opnieuw monsters worden genomen en opnieuw een test wordt uitgevoerd. Alle nodige maatregelen moeten worden genomen om de overeenstemming van de productie te herstellen. De goedkeuringsinstanties mogen op elk ogenblik de methoden controleren die in elke productie-eenheid worden toegepast. 4.4.2.1. Bij elke inspectie moeten de gegevens die tijdens de tests en productiecontroles zijn geregistreerd, aan de bezoekende inspecteur worden meegedeeld. 4.4.2.2. De inspecteur kan willekeurig kiezen welke monsters in het laboratorium van de fabrikant moeten worden getest. Het minimumaantal monsters wordt bepaald op basis van de resultaten van de controles die de fabrikant zelf heeft uitgevoerd. 4.4.2.3. Als de kwaliteit niet bevredigend lijkt of als het nodig lijkt de geldigheid van de overeenkomstig punt 4.4.2.2 uitgevoerde tests te controleren, verzamelt de inspecteur monsters die worden toegezonden aan de technische dienst die de goedkeuringstests heeft uitgevoerd. 4.4.2.4. De goedkeuringsinstanties mogen alle in deze verordening beschreven tests uitvoeren. 4.5. Voertuigen met een hybride elektrische aandrijflijn 4.5.1. De maatregelen ter garantie van de overeenstemming van de productie met betrekking tot CO2-emissies en het elektriciteitsverbruik van hybride elektrische voertuigen worden gecontroleerd op basis van de beschrijving in het typegoedkeuringscertificaat volgens het model in aanhangsel 4. 4.5.2. De controle van de overeenstemming van de productie is gebaseerd op een door de goedkeuringsinstantie gemaakte beoordeling van de verificatieprocedure die de fabrikant volgt om de overeenstemming van het voertuig, wat de CO2-emissie en het elektriciteitsverbruik betreft, met het goedgekeurde type te garanderen. 4.5.3. Als de goedkeuringsinstantie niet tevreden is over de kwaliteit van de verificatieprocedure van de fabrikant, eist zij dat verificatietests worden uitgevoerd op voertuigen in productie. 4.5.4. De overeenstemming in verband met CO2-emissies wordt gecontroleerd door middel van de statistische procedures die worden beschreven in punt 4.3 en de aanhangsels 1 en 2. De voertuigen worden getest overeenkomstig de procedure in bijlage XII. 4.6. Controle van de overeenstemming van het voertuig voor een test van type 3 4.6.1. Indien een test van type 3 nodig is, wordt deze verricht op alle voertuigen die geselecteerd zijn voor de in punt 4.2 beschreven overeenstemmingstest van type 1. De in bijlage V vastgestelde voorwaarden zijn van toepassing. 4.7. Controle van de overeenstemming van het voertuig voor een test van type 4 4.7.1. Indien een test van type 4 nodig is, wordt deze verricht overeenkomstig bijlage VI. 4.8. Controle van de overeenstemming van het voertuig in verband met OBD Een eventuele controle van de werking van het OBD-systeem geschiedt als volgt. 4.8.1.1. Wanneer de goedkeuringsinstantie constateert dat de productiekwaliteit onvoldoende lijkt, wordt een willekeurig voertuig uit de serie genomen en aan de in aanhangsel 1 van bijlage XI beschreven tests onderworpen. 4.8.1.2. De productie wordt geacht in overeenstemming te zijn indien dit voertuig voldoet aan de voorschriften van de in aanhangsel 1 van bijlage XI beschreven tests. 4.8.1.3. Indien het uit de serie genomen voertuig niet voldoet aan de voorschriften van punt 4.8.1.1, worden nog eens vier willekeurige voertuigen uit de serie genomen en aan de in aanhangsel 1 van bijlage XI beschreven tests onderworpen. De tests worden uitgevoerd op voertuigen die ten hoogste 15 000 km zijn ingereden. 4.8.1.4. De productie wordt geacht in overeenstemming te zijn indien ten minste drie voertuigen voldoen aan de voorschriften van de in aanhangsel 1 van bijlage XI beschreven tests. 4.9. Controle van de overeenstemming van een voertuig op LPG of aardgas 4.9.1. Tests voor de overeenstemming van de productie mogen worden uitgevoerd met een commerciële brandstof waarvan, voor LPG, de C3/C4-verhouding tussen die van de referentiebrandstoffen ligt of waarvan, voor aardgas, de Wobbe-index tussen die van de uiterste referentiebrandstoffen ligt. In dat geval moet een brandstofanalyse worden overgelegd aan de goedkeuringsinstantie. 4.10. Controle van de overeenstemming van een voertuig in verband met rookopaciteit 4.10.1. De overeenstemming van het voertuig met het goedgekeurde type wat de emissie van verontreinigende stoffen door motoren met compressieontsteking betreft, wordt gecontroleerd op basis van de resultaten in het addendum bij het typegoedkeuringscertificaat in punt 2.4 van aanhangsel 4. 4.10.2. Wanneer een controle wordt uitgevoerd op een uit de serie gekozen voertuig, worden de tests bovendien als volgt uitgevoerd: 4.10.2.1. een niet-ingereden voertuig wordt onderworpen aan de in punt 4.3 van aanhangsel 2 van bijlage IV beschreven test bij vrije acceleratie. Het voertuig wordt geacht met het goedgekeurde type overeen te stemmen indien de vastgestelde absorptiecoëfficiënt de in het goedkeuringsmerk vermelde waarde met niet meer dan 0,5 m–1 overschrijdt; 4.10.2.2. Indien de test overeenkomstig punt 4.10.2.1 een waarde oplevert die de in het goedkeuringsmerk vermelde waarde met meer dan 0,5 m-1 overschrijdt, wordt een voertuig van het desbetreffende type, of de motor ervan, onderworpen aan de in punt 4.2 van aanhangsel 2 van bijlage IV beschreven test bij constante toerentallen volgens de volle belastingcurve. De emissies mogen de in bijlage 7 bij VN/ECE-Reglement nr. 24 (5) gestelde grenzen niet overschrijden. (1) Specifieke testprocedures voor waterstofvoertuigen en flexfuelvoertuigen op biodiesel worden later vastgesteld (2) Wanneer een bifuelvoertuig met een flexfuelvoertuig wordt gecombineerd, zijn beide testvoorschriften van toepassing. (3) Test op benzine alleen voor voertuigen waarvoor typegoedkeuring is verleend vóór de data in artikel 10, lid 6, van Verordening (EG) nr. 715/2007. Op of na deze data wordt de test met beide brandstoffen uitgevoerd. (4) PB L 158 van 19.6.2007, blz. 34. (5) PB L 326 van 24.11.2006, blz. 1. Aanhangsel 1 Controle van de overeenstemming van de productie — Eerste statistische methode De eerste statistische methode wordt gebruikt om de overeenstemming van de productie voor de test van type 1 te controleren wanneer de door de fabrikant opgegeven standaarddeviatie van de productie bevredigend is. De toepasselijke statistische methode is beschreven in aanhangsel 1 van VN/ECE-Reglement nr. 83. De uitzonderingen op deze procedures zijn als volgt: 1.1. in punt 3 wordt de verwijzing naar punt 5.3.1.4 gelezen als een verwijzing naar de toepasselijke tabel in bijlage I bij Verordening (EG) nr. 715/2007; 1.2. in punt 3 wordt de verwijzing naar figuur 2 gelezen als een verwijzing naar figuur I.4.2 van deze verordening. Aanhangsel 2 Controle van de overeenstemming van de productie — Tweede statistische methode De tweede statistische methode wordt gebruikt om de overeenstemming van de productie voor de test van type 1 te controleren wanneer de fabrikant geen of onvoldoende bewijzen levert van de standaarddeviatie van de productie. De toepasselijke statistische methode is beschreven in aanhangsel 2 van VN/ECE-Reglement nr. 83. De uitzonderingen op deze procedures zijn als volgt: 1.1. in punt 3 wordt de verwijzing naar punt 5.3.1.4 gelezen als een verwijzing naar de toepasselijke tabel in bijlage I bij Verordening (EG) nr. 715/2007. Aanhangsel 3 MODEL INLICHTINGENFORMULIER Nr. … voor EG-typegoedkeuring van een voertuig wat emissies en de toegang tot reparatie- en onderhoudsinformatie betreft De onderstaande gegevens worden, indien van toepassing, in drievoud verstrekt en gaan vergezeld van een lijst van de opgenomen elementen. Eventuele tekeningen worden op een passende schaal met voldoende details in A4-formaat of tot dat formaat gevouwen verstrekt. Op eventuele foto’s zijn voldoende details te zien. Indien de systemen, onderdelen of technische eenheden elektronisch gestuurde functies hebben, moeten gegevens over de prestaties worden verstrekt. 0. ALGEMEEN 0.1. Merk (handelsnaam van de fabrikant): … Type: … 0.2.1. Handelsbenaming(en) (indien beschikbaar): … Middel tot identificatie van het type, indien op het voertuig aangebracht (1) (2): … 0.3.1. Plaats van dat identificatiemiddel: … 0.4. Categorie waartoe het voertuig behoort (3): … 0.5. Naam en adres van de fabrikant: … 0.8. Naam en adres van de assemblagefabriek(en): … 0.9. Eventueel naam en adres van de vertegenwoordiger van de fabrikant: … 1. ALGEMENE BOUWWIJZE VAN HET VOERTUIG 1.1. Foto’s en/of tekeningen van een representatief voertuig: … 1.3.3. Aangedreven assen (aantal, plaats, onderlinge verbinding): … 2. MASSA’S EN AFMETINGEN (4) (in kg en mm) (in voorkomend geval naar tekening verwijzen) 2.6. Massa van het voertuig in rijklare toestand met carrosserie en, in het geval van een trekker van een andere categorie dan M1, met koppelinrichting, indien gemonteerd door de fabrikant, of massa van het chassis of de chassiscabine, zonder carrosserie en/of koppelinrichting, indien niet gemonteerd door de fabrikant (met inbegrip van de massa van vloeistoffen, gereedschap, reservewiel, indien gemonteerd, en bestuurder en, voor bussen en toerbussen, een bijrijder als er voor hem een zitplaats aanwezig is (5) (maximum en minimum voor elke variant): … 2.8. Technisch toelaatbare maximummassa (volgens fabrieksopgave) (6) (7): … 3. MOTOR (8) (in het geval van een voertuig dat hetzij op benzine, diesel enz., hetzij in combinatie met een andere brandstof kan rijden, gegevens zo vaak invullen als nodig (9)) Fabrikant: … 3.1.1. Motorcode van de fabrikant, zoals op de motor vermeld: … Verbrandingsmotor 3.2.1.1. Werkingsprincipe: elektrische ontsteking/compressieontsteking (1) viertakt-/tweetakt-/draaizuigercyclus (1) Aantal en opstelling van de cilinders: … 3.2.1.2.1. Boring (10): … mm 3.2.1.2.2. Slag (10): … mm 3.2.1.2.3. Ontstekingsvolgorde: … 3.2.1.3. Cilinderinhoud(s): … cm3 3.2.1.4. Volumetrische compressieverhouding (11): … 3.2.1.5. Tekeningen van de verbrandingskamer, de zuigerkop en, in het geval van motoren met elektrische ontsteking, zuigerveren: … Normaal stationair toerental (11): … min-1 3.2.1.6.1. Hoog stationair toerental (11): … min-1 3.2.1.7. Volumepercentage koolmonoxide in de uitlaatgassen bij stationair draaiende motor (11): … % volgens fabrieksopgave (alleen voor motoren met elektrische ontsteking) 3.2.1.8. Nettomaximumvermogen (12): … kW bij … min-1 (volgens fabrieksopgave) 3.2.1.9. Maximaal toegestaan motortoerental volgens fabrieksopgave: … min-1 3.2.1.10. Nettomaximumkoppel (12): … Nm bij … min-1 (volgens fabrieksopgave) Brandstof: diesel/benzine/LPG/aardgas-biomethaan/ethanol (E85)/biodiesel/waterstof (13) 3.2.2.2. RON, loodvrij: … 3.2.2.3. Vulopening brandstoftank: vernauwde opening/sticker (13) 3.2.2.4. Voertuigbrandstof type: monofuel, bifuel, flexfuel 3.2.2.5. Maximaal aanvaardbare hoeveelheid biobrandstof in de brandstof (volgens fabrieksopgave): … vol. % Brandstoftoevoer Door brandstofinspuiting (alleen compressieontsteking): ja/nee (13) 3.2.4.2.1. Beschrijving van het systeem: … 3.2.4.2.2. Werkingsprincipe: directe inspuiting/voorkamer/wervelkamer (13) Inspuitpomp 3.2.4.2.3.1. Merk(en): … 3.2.4.2.3.2. Type(n): … 3.2.4.2.3.3. Maximale brandstofopbrengst (13) (11): … mm3/slag of cyclus bij een motortoerental van … min-1 of eventueel een karakteristiek schema: … 3.2.4.2.3.5. Inspuitvervroegingscurve (11): … Regulateur Uitschakelingspunt 3.2.4.2.4.2.1. Uitschakelingspunt onder belasting: … min-1 3.2.4.2.4.2.2. Uitschakelingspunt zonder belasting: … min-1 Inspuiter(s) 3.2.4.2.6.1. Merk(en): … 3.2.4.2.6.2. Type(n): … Koudstartsysteem 3.2.4.2.7.1. Merk(en): … 3.2.4.2.7.2. Type(n): … 3.2.4.2.7.3. Beschrijving: … Hulpstartsysteem 3.2.4.2.8.1. Merk(en): … 3.2.4.2.8.2. Type(n): … 3.2.4.2.8.3. Beschrijving van het systeem: … Elektronische inspuiting: ja/nee (13) 3.2.4.2.9.1. Merk(en): … 3.2.4.2.9.2. Type(n): … Beschrijving van het systeem (bij andere dan continue inspuitsystemen soortgelijke gegevens verstrekken): … 3.2.4.2.9.3.1 Merk en type van de regeleenheid: … 3.2.4.2.9.3.2 Merk en type van de brandstofregelaar: … 3.2.4.2.9.3.3 Merk en type van de luchtstroomsensor: … 3.2.4.2.9.3.4 Merk en type van de brandstofverdelerpomp: … 3.2.4.2.9.3.5 Merk en type van het smoorklephuis: … 3.2.4.2.9.3.6 Merk en type van de watertemperatuursensor: … 3.2.4.2.9.3.7 Merk en type van de luchttemperatuursensor: … 3.2.4.2.9.3.8 Merk en type van de luchtdruksensor: … Door brandstofinspuiting (alleen elektrische ontsteking): ja/nee (13) 3.2.4.3.1. Werkingsprincipe: inlaatspruitstuk (monopoint/multipoint (13))/directe inspuiting/andere (specificeren) (13): … 3.2.4.3.2. Merk(en): … 3.2.4.3.3. Type(n): … Beschrijving van het systeem (bij andere dan continue inspuitsystemen soortgelijke gegevens verstrekken): … 3.2.4.3.4.1. Merk en type van de regeleenheid: … 3.2.4.3.4.3. Merk en type van de luchtstroomsensor: … 3.2.4.3.4.6. Merk en type van de microschakelaar … 3.2.4.3.4.8. Merk en type van het smoorklephuis: … 3.2.4.3.4.9. Merk en type van de watertemperatuursensor: … 3.2.4.3.4.10. Merk en type van de luchttemperatuursensor: … 3.2.4.3.4.11. Merk en type van de luchtdruksensor: … Inspuiters: openingsdruk (11): … kPa of karakteristiek schema: 3.2.4.3.5.1. Merk(en): … 3.2.4.3.5.2. Type(n): … 3.2.4.3.6. Inspuitduur: … Koudstartsysteem 3.2.4.3.7.1. Werkingsprincipe(s): … 3.2.4.3.7.2. Bedrijfsgrenzen/instellingen (13) (11): … Brandstofpomp 3.2.4.4.1. Druk (11): … kPa of karakteristiek schema (11): … Elektrische installatie 3.2.5.1. Nominale spanning: … V, positieve/negatieve (13) massaverbinding Generator 3.2.5.2.1. Type: … 3.2.5.2.2. Nominaal vermogen: … VA Ontsteking 3.2.6.1. Merk(en): … 3.2.6.2. Type(n): … 3.2.6.3. Werkingsprincipe: … 3.2.6.4. Ontstekingsvervroegingscurve (11): … 3.2.6.5. Vast ontstekingstijdstip (11): … graden vóór BDP Koelsysteem: vloeistof/lucht (13) 3.2.7.1. Nominale instelling van het motortemperatuurregelmechanisme: … Vloeistof 3.2.7.2.1. Aard van de vloeistof: … 3.2.7.2.2. Circulatiepomp(en): ja/nee (13) Kenmerken: … of 3.2.7.2.3.1. Merk(en): … 3.2.7.2.3.2. Type(n): … 3.2.7.2.4. Aandrijvingsverhouding(en): … 3.2.7.2.5. Beschrijving van de ventilator en het drijfwerk ervan: … Lucht 3.2.7.3.1. Ventilator: ja/nee (13) Kenmerken: … of 3.2.7.3.2.1. Merk(en): … 3.2.7.3.2.2. Type(n): … 3.2.7.3.3. Aandrijvingsverhouding(en): … Inlaatsysteem Drukvulling: ja/nee (13) 3.2.8.1.1. Merk(en): … 3.2.8.1.2. Type(n): … 3.2.8.1.3. Beschrijving van het systeem (bv. maximale vuldruk: … kPa; afvoerklep, indien van toepassing): … Tussenkoeler: ja/nee (13) 3.2.8.2.1. Type: lucht-lucht/lucht-water (13) 3.2.8.3. Inlaatonderdruk bij nominaal motortoerental en bij 100 % belasting (alleen voor motoren met compressieontsteking) Toelaatbaar minimum: … kPa Toelaatbaar maximum: … kPa Beschrijving en tekeningen van inlaatpijpen en bijbehorende onderdelen (drukkamer, voorverwarmingssysteem, extra luchtinlaten enz.): … 3.2.8.4.1. Beschrijving van het inlaatspruitstuk (met tekeningen en/of foto’s): … Luchtfilter, tekeningen: … of 3.2.8.4.2.1. Merk(en): … 3.2.8.4.2.2. Type(n): … Inlaatgeluiddemper, tekeningen: … of 3.2.8.4.3.1. Merk(en): … 3.2.8.4.3.2. Type(n): … Uitlaatsysteem 3.2.9.1. Beschrijving en/of tekening van het uitlaatspruitstuk: … 3.2.9.2. Beschrijving en/of tekening van het uitlaatsysteem: … 3.2.9.3. Maximaal toelaatbare uitlaattegendruk bij nominaal motortoerental en bij 100 % belasting (alleen voor motoren met compressieontsteking): … kPa 3.2.10. Minimumdwarsdoorsnede van inlaat- en uitlaatpoorten: … Klepafstelling of equivalente gegevens 3.2.11.1. Maximale lichthoogte van de kleppen, openings- en sluitingshoeken of gegevens over de afstelling van alternatieve distributiesystemen, ten opzichte van dode punten. Bij variabele kleptiming, de minimum- en maximumtiming: … 3.2.11.2. Referentie- en/of afstelbereik (13): … Voorzieningen tegen luchtverontreiniging 3.2.12.1. Inrichting voor het recycleren van cartergassen (beschrijving en tekeningen): … Extra systemen voor verontreinigingsbeheersing (indien aanwezig en niet elders vermeld) Katalysator: ja/nee (13) 3.2.12.2.1.1. Aantal katalysatoren en elementen (onderstaande informatie voor elke eenheid verstrekken): … 3.2.12.2.1.2. Afmetingen, vorm en volume van de katalysator(en): … 3.2.12.2.1.3. Soort katalytische werking: … 3.2.12.2.1.4. Totale hoeveelheid edelmetalen: … 3.2.12.2.1.5. Relatieve concentratie: … 3.2.12.2.1.6. Substraat (structuur en materiaal): … 3.2.12.2.1.7. Celdichtheid: … 3.2.12.2.1.8. Type katalysatorhuis: … 3.2.12.2.1.9. Plaats van de katalysator(en) (plaats en de referentieafstand in de uitlaatpijp): … 3.2.12.2.1.10. Hitteschild: ja/nee (13) Regeneratiesystemen/-methode van de uitlaatnabehandelingssystemen, beschrijving: … 3.2.12.2.1.11.1. Aantal bedrijfscycli van type I (of gelijkwaardige cycli op een motortestbank) tussen twee cycli waarin zich regeneratiefasen voordoen onder gelijkwaardige omstandigheden als de test van type I (afstand „D” in figuur 1 van bijlage 13 bij VN/ECE-Reglement nr. 83): … 3.2.12.2.1.11.2. Beschrijving van de toegepaste methode om het aantal cycli tussen twee cycli waarin zich regeneratiefasen voordoen, te bepalen: … 3.2.12.2.1.11.3. Parameters om te bepalen welk belastingniveau nodig is alvorens regeneratie optreedt (temperatuur, druk enz.): … 3.2.12.2.1.11.4. Beschrijving van de methode om het systeem te verontreinigen in de in VN/ECE-Reglement nr. 83, bijlage 13, punt 3.1, beschreven testprocedure: … 3.2.12.2.1.11.5. Normaal bedrijfstemperatuurbereik (K): 3.2.12.2.1.11.6. Verbruiksreagentia (in voorkomend geval): 3.2.12.2.1.11.7. Type en concentratie van het reagens dat nodig is voor de katalytische werking: 3.2.12.2.1.11.8. Normaal bedrijfstemperatuurbereik van het reagens (in voorkomend geval): 3.2.12.2.1.11.9. Internationale norm (in voorkomend geval): 3.2.12.2.1.11.10. Vulfrequentie reagens: continu/bij onderhoud (13) (in voorkomend geval): 3.2.12.2.1.12. Merk van de katalysator: 3.2.12.2.1.13. Identificatienummer van het onderdeel: Zuurstofsensor: ja/nee (13) 3.2.12.2.2.1. Type: … 3.2.12.2.2.2. Plaats: … 3.2.12.2.2.3. Regelbereik: … 3.2.12.2.2.4. Merk van de zuurstofsensor: 3.2.12.2.2.5. Identificatienummer van het onderdeel: Luchtinspuiting: ja/nee (13) 3.2.12.2.3.1. Type (pulse air, luchtpomp enz.): … Uitlaatgasrecirculatie (EGR): ja/nee (13) 3.2.12.2.4.1. Kenmerken (debiet enz.): … 3.2.12.2.4.2. Watergekoeld systeem: ja/nee (13) Controlesysteem verdampingsemissies: ja/nee (13) 3.2.12.2.5.1. Gedetailleerde beschrijving van de inrichtingen en de afstelling: … 3.2.12.2.5.2. Tekening van het verdampingscontrolesysteem: … 3.2.12.2.5.3. Tekening van de koolstofhouder: … 3.2.12.2.5.4. Massa van de droge koolstof: …g 3.2.12.2.5.5. Schematische tekening van de brandstoftank met vermelding van inhoud en materiaal: … 3.2.12.2.5.6. Tekening van het hitteschild tussen brandstoftank en uitlaatsysteem: … Deeltjesvanger: ja/nee (13) 3.2.12.2.6.1. Afmetingen, vorm en inhoud van de deeltjesvanger: … 3.2.12.2.6.2. Type en ontwerp van de deeltjesvanger: … 3.2.12.2.6.3. Plaats (referentieafstand in de uitlaatpijp): … Regeneratiemethode of -systeem, beschrijving en/of tekening: … 3.2.12.2.6.4.1. Aantal bedrijfscycli van type I (of gelijkwaardige cycli op een motortestbank) tussen twee cycli waarin zich regeneratiefasen voordoen onder gelijkwaardige omstandigheden als de test van type I (afstand „D” in figuur 1 van bijlage 13 bij VN/ECE-Reglement nr. 83): … 3.2.12.2.6.4.2. Beschrijving van de toegepaste methode om het aantal cycli tussen twee cycli waarin zich regeneratiefasen voordoen, te bepalen: … 3.2.12.2.6.4.3. Parameters om te bepalen welk belastingniveau nodig is alvorens regeneratie optreedt (temperatuur, druk enz.): … 3.2.12.2.6.4.4. Beschrijving van de methode om het systeem te verontreinigen in de in VN/ECE-Reglement nr. 83, bijlage 13, punt 3.1, beschreven testprocedure: … 3.2.12.2.6.5. Merk van de deeltjesvanger: 3.2.12.2.6.6. Identificatienummer van het onderdeel: OBD-systeem: ja/nee (13) 3.2.12.2.7.1. Beschrijving in woorden en/of tekening van de storingsindicator (MI): … 3.2.12.2.7.2. Lijst en doel van alle onderdelen die door het OBD-systeem worden bewaakt: … Beschrijving in woorden (algemene werkingsprincipes) voor Motoren met elektrische ontsteking (13) 3.2.12.2.7.3.1.1. Bewaking van de katalysator (13): … 3.2.12.2.7.3.1.2. Detectie van ontstekingsfouten (13): … 3.2.12.2.7.3.1.3. Bewaking van de zuurstofsensor (13): … 3.2.12.2.7.3.1.4. Andere door het OBD-systeem bewaakte onderdelen (13): … Motoren met compressieontsteking (13) 3.2.12.2.7.3.2.1. Bewaking van de katalysator (13): … 3.2.12.2.7.3.2.2. Bewaking van de deeltjesvanger (13): … 3.2.12.2.7.3.2.3. Bewaking van het elektronisch brandstofsysteem (13): … 3.2.12.2.7.3.2.4. Andere door het OBD-systeem bewaakte onderdelen (13): … 3.2.12.2.7.4. Criteria voor MI-activering (vast aantal rijcycli of statistische methode): … 3.2.12.2.7.5. Lijst van alle gebruikte OBD-uitvoercodes en -formaten (met telkens een verklaring): … De voertuigfabrikant moet de volgende aanvullende informatie verstrekken om de fabricage van OBD-compatibele vervangings- of onderhoudsonderdelen en van diagnose- en testapparatuur mogelijk te maken. De in dit punt verstrekte informatie moet worden herhaald in aanhangsel 5 van deze bijlage (aanhangsel „OBD-informatie van het voertuig” van het EG-typegoedkeuringscertificaat): 3.2.12.2.7.6.1. Een beschrijving van het type en het aantal voorconditioneringscycli waaraan het voertuig bij de eerste typegoedkeuring is onderworpen. 3.2.12.2.7.6.2. Een beschrijving van het type OBD-demonstratiecyclus waaraan het voertuig bij de eerste typegoedkeuring is onderworpen met betrekking tot het onderdeel dat door het OBD-systeem wordt bewaakt. 3.2.12.2.7.6.3. Een uitvoerige beschrijving van alle onderdelen die met een sensor worden gemeten in het kader van de strategie voor foutenopsporing en activering van de storingsindicator (vast aantal rijcycli of statistische methode), met inbegrip van een lijst van relevante secundaire parameters voor de sensormeting van elk door het OBD-systeem bewaakt onderdeel. Een lijst van alle OBD-uitvoercodes en -formaten (met telkens een verklaring) die worden gebruikt voor afzonderlijke, emissiegerelateerde onderdelen van de aandrijflijn en voor afzonderlijke, niet-emissiegerelateerde onderdelen, voor zover de bewaking van het onderdeel wordt gebruikt om te bepalen wanneer de storingsindicator wordt geactiveerd. Met name moet een uitvoerige toelichting worden gegeven op de in modus $05 Test ID $21 tot FF, en in modus $06 verstrekte gegevens. In het geval van voertuigtypen die gebruikmaken van een communicatielink volgens ISO 15765-4 „Road vehicles — Diagnostics on Controller Area Network (CAN) — Part 4: requirements for emissions-related systems”, moet voor elke bewaakte ID van het OBD-systeem een uitvoerige toelichting worden gegeven op de in modus $06 Test ID $00 tot FF verstrekte gegevens. 3.2.12.2.7.6.4. De hierboven gevraagde informatie kan bijvoorbeeld worden verstrekt door onderstaande tabel in te vullen, die bij deze bijlage moet worden gevoegd. Onderdeel Foutcode Bewakingsstrategie Foutdetectiecriteria MI-activeringscriteria Secundaire parameters Voorconditionering Demonstratietest Katalysator PO420 Signalen van de zuurstofsensoren 1 en 2 Verschil tussen de signalen van sensor 1 en 2 3e cyclus Toerental, belasting van de motor, A/F modus, katalysatortemperatuur Twee cycli van type 1 Type 1 3.2.12.2.8. Ander systeem (beschrijving en werking): … 3.2.13. Plaats van het absorptiecoëfficiëntsymbool (alleen voor motoren met compressieontsteking): … 3.2.14. Gegevens over eventuele voorzieningen voor een zuinig brandstofverbruik (indien niet elders vermeld): … Lpg-systeem: ja/nee (13) 3.2.15.1. EG-typegoedkeuringsnummer overeenkomstig Richtlijn 70/221/EEG (PB L 76 van 6.4.1970, blz. 23) (zodra ook gastanks onder de richtlijn vallen) of goedkeuringsnummer overeenkomstig VN/ECE-Reglement nr. 67: … Elektronische regeleenheid voor motormanagement op LPG 3.2.15.2.1. Merk(en): … 3.2.15.2.2. Type(n): … 3.2.15.2.3. Instelmogelijkheden in verband met emissies: … Verdere documentatie 3.2.15.3.1. Beschrijving van de beveiliging van de katalysator bij het overschakelen van benzine op LPG of omgekeerd: … 3.2.15.3.2. Systeemconfiguratie (elektrische verbindingen, vacuümverbindingen, compensatieslangen enz.): … 3.2.15.3.3. Tekening van het symbool: … NG-systeem: ja/nee (13) 3.2.16.1. EG-typegoedkeuringsnummer overeenkomstig Richtlijn 70/221/EEG (zodra ook gastanks onder de richtlijn vallen) of goedkeuringsnummer overeenkomstig VN/ECE-Reglement nr. 110: … Elektronische regeleenheid voor motormanagement op aardgas 3.2.16.2.1. Merk(en): … 3.2.16.2.2. Type(n): … 3.2.16.2.3. Instelmogelijkheden in verband met emissies: … Verdere documentatie 3.2.16.3.1. Beschrijving van de beveiliging van de katalysator bij het overschakelen van benzine op aardgas of omgekeerd: … 3.2.16.3.2. Systeemconfiguratie (elektrische verbindingen, vacuümverbindingen, compensatieslangen enz.): … 3.2.16.3.3. Tekening van het symbool: … Motor of motorcombinatie 3.4.1. . Hybride elektrisch voertuig: ja/nee (13) 3.4.2. Categorie waartoe het hybride elektrische voertuig behoort: extern oplaadbaar/niet-extern oplaadbaar (13) Bedrijfsstandschakelaar: met/zonder (13) Bedrijfsstanden 3.4.3.1.1. Enkel elektrisch: ja/nee (13) 3.4.3.1.2. Enkel op brandstof: ja/nee (13) 3.4.3.1.3. Hybride modi: ja/nee (13) (zo ja, een korte beschrijving): … Beschrijving van de energieopslagvoorziening (batterij, condensator, vliegwiel/generator) 3.4.4.1. Merk(en): … 3.4.4.2. Type(n): … 3.4.4.3. Identificatienummer: … 3.4.4.4. Soort elektrochemisch koppel: … 3.4.4.5. Energie: … (voor batterij: voltage en Ah-capaciteit in 2 u; voor condensator: J, …) 3.4.4.6. Lader: ingebouwd/extern/geen (13) Elektromotor (elk type elektromotor afzonderlijk beschrijven) 3.4.5.1. Merk: … 3.4.5.2. Type: … Primair gebruik: tractiemotor/generator 3.4.5.3.1. Bij gebruik als tractiemotor: één motor/meerdere motoren (aantal): 3.4.5.4. Maximumvermogen: … kW Werkingsprincipe: 3.4.5.5.1. gelijkstroom/wisselstroom/aantal fasen: 3.4.5.5.2. afzonderlijke bekrachtiging/seriebekrachtiging//compoundbekrachtiging (13) 3.4.5.5.3. synchroon/asynchroon (13) Regeleenheid 3.4.6.1. Merk(en): … 3.4.6.2. Type(n): … 3.4.6.3. Identificatienummer: … Vermogensregulateur 3.4.7.1. Merk: … 3.4.7.2. Type: … 3.4.7.3. Identificatienummer: … 3.4.8. Elektrisch bereik van het voertuig: … km (overeenkomstig bijlage 7 van Reglement nr. 101): 3.4.9. Door de fabrikant aanbevolen voorconditionering: … CO2-emissies/brandstofverbruik (14)(volgens fabrieksopgave) CO2-massa-emissies (details verstrekken voor elke geteste referentiebrandstof) 3.5.1.1. CO2-massa-emissies (stadsverkeer): … g/km 3.5.1.2. CO2-massa-emissies (verkeer buiten de stad): … g/km 3.5.1.3. CO2-massa-emissies (gemengd): … g/km Brandstofverbruik (details verstrekken voor elke geteste referentiebrandstof) 3.5.2.1. Brandstofverbruik (stadsverkeer): … l/100 km of m3/100 km (13) 3.5.2.2. Brandstofverbruik (verkeer buiten de stad): … l/100 km of m3/100 km (13) 3.5.2.3. Brandstofverbruik (gemengd): … l/100 km of m3/100 km (13) Door de fabrikant toegestane temperaturen Koelsysteem 3.6.1.1. Vloeistofkoeling Maximumtemperatuur aan de afvoer: … K Luchtkoeling 3.6.1.2.1. Referentiepunt: … 3.6.1.2.2. Maximumtemperatuur op het referentiepunt: … K 3.6.2. Maximumuitlaattemperatuur van de inlaattussenkoeler: … K 3.6.3. Ma