NL Publicatieblad van de Europese Unie L 110/1

BESLUIT VAN DE COMMISSIE

van 28 december 2012

betreffende de steunmaatregelen SA.33760 (12/N-2, 11/C, 11/N), SA.33763 (12/N-2, 11/C, 11/N), SA.33764 (12/N-2, 11/C, 11/N), SA.30521 (MC 2/10), SA.26653 (C9/09), SA.34925 (12 N-2, 12/C, 12/N), SA.34927 (12/N-2, 12/C, 12/N), en SA.34928 (12 N-2, 12/C, 12/N) door het Koninkrijk België, de Franse Republiek en het Groothertogdom Luxemburg ten uitvoer gelegd ten faveure van Dexia, DBB/Belfius en DMA

(Kennisgeving geschied onder nummer C(2012) 9962)

(Slechts de tekst in de Franse taal is authentiek)

(Voor de EER relevante tekst)

(2014/189/EU)

DE EUROPESE COMMISSIE,

Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 108, lid 2, eerste alinea (1),

Gezien de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, en met name artikel 62, lid 1, onder a),

Na de belanghebbenden overeenkomstig de genoemde artikelen te hebben aangemaand hun opmerkingen te maken (2), en gezien deze opmerkingen,

Overwegende hetgeen volgt:

1. DE PROCEDURE

1.1. DE PROCEDURE VÓÓR HET BESLUIT TOT GOEDKEURING ONDER VOORWAARDEN

(1) In haar besluit van 19 november 2008 (3) heeft de Commissie besloten geen bezwaar te maken tegen de noodmaatregelen in verband met een operatie Liquidity Assistance en een garantie voor bepaalde elementen van het passief van Dexia (4). De Commissie was namelijk van oordeel dat die maatregelen uit hoofde van artikel 107, lid 3, onder b), VWEU met de interne markt verenigbaar waren als reddingssteun voor een onderneming in moeilijkheden; zij heeft deze maatregelen dan ook goedgekeurd voor een periode van zes maanden te rekenen vanaf 3 oktober 2008, met evenwel de precisering dat zij na afloop van deze periode de steun opnieuw als structurele maatregel zou moeten beoordelen.

(2) België, Frankrijk en Luxemburg (hierna tezamen „de betrokken lidstaten” genoemd) hebben op, onderscheidenlijk, 16, 17 en 18 februari 2009 een eerste plan voor de herstructurering van Dexia aangemeld.

(3) Bij besluit van 13 maart 2009 heeft de Commissie besloten de formele onderzoeksprocedure van artikel 108, lid 2, VWEU in te leiden ten aanzien van het gehele pakket steunmaatregelen ten behoeve van Dexia (5).

(4) Bij besluit van 30 oktober 2009 (6) heeft de Commissie de verlenging van de garantie toegestaan tot en met 28 februari 2010, of tot het tijdstip van het besluit waarin de Commissie zich uitspreekt over de verenigbaarheid van de steunmaatregelen en het herstructureringsplan van Dexia.

(5) Op 9 februari 2010 hebben de betrokken lidstaten de Commissie gegevens gezonden over de bijkomende maatregelen die werden overwogen om het in februari 2009 aangemelde initiële herstructureringsplan aan te vullen.

1.2. HET BESLUIT TOT GOEDKEURING ONDER VOORWAARDEN EN DE MONITORING VAN DE TENUITVOERLEGGING ERVAN

(6) Bij besluit van 26 februari 2010 (7) (hierna „het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden” genoemd) heeft de Commissie toestemming verleend voor het herstructureringsplan voor Dexia en voor de omzetting van de noodsteun in herstructureringssteun, mits alle toezeggingen en voorwaarden van dat besluit in acht werden genomen.

(7) De steunmaatregelen die Dexia sinds september 2008 heeft ontvangen en die de Commissie bij besluit van 26 februari 2010 heeft goedgekeurd, zijn: 1. een herkapitalisatie ten belope van in totaal 6 miljard EUR, waarvan 5,2 miljard EUR aan de Belgische en de Franse Staat is toe te rekenen en die als steun is aangemerkt (de resterende 0,8 miljard EUR vormt namelijk geen steun omdat dit bedrag niet aan de betrokken lidstaten valt toe te rekenen); 2. een garantie door de Belgische en de Franse Staat afgegeven voor een portefeuille aan waardevermindering onderhevige activa, waarvan het steunbestanddeel op 3,2 miljard EUR is berekend; 3. een operatie noodsteun (Emergency Liquidity Assistance — hierna „ELA” genoemd) van de Nationale Bank van België (hierna „NBB” genoemd) met een garantie van de Belgische Staat, waarop in hoofdzaak in de periode oktober-november 2008 een beroep is gedaan, en 4. een garantie van de Belgische, Franse en Luxemburgse Staat voor de herfinanciering van de groep voor een bedrag van maximaal 135 miljard EUR (8).

(8) Om toe te zien op de correcte tenuitvoerlegging van de toezeggingen en voorwaarden, dient een deskundige die namens de Commissie optreedt (hierna „de trustee” genoemd) en die alle nodige controles kan uitvoeren, halfjaarlijks een gedetailleerd rapport in bij de Commissie.

(9) In zijn rapport van 30 november 2010 heeft de trustee geoordeeld dat drie toezeggingen niet werden nageleefd: 1. de verplichting om de Commissie vooraf in kennis te stellen van iedere couponbetaling op vóór 1 februari 2010 uitgegeven hybride Tier 1- of upper Tier 2-instrumenten, volgens de voorwaarden van artikel 2, lid 2, van het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden; 2. het verbod voor Dexia, overeenkomstig punt 3 van de toezeggingen, om haar cliënten uit de publieke of semi-publieke sector (9) leningen toe te staan tegen een Risk Adjusted Return On Capital (hierna „RAROC” genoemd) van minder dan ten minste 10 %, en 3. de verplichting, op grond van punt 13.c) van de toezeggingen, gelezen in samenhang met punt 8 van het mandaat van de trustee, dat de overnemer van dochteronderneming AdInfo onafhankelijk zou zijn van Dexia en relevant zou zijn om de concurrentievervalsingen te corrigeren in de zin van deel 4 van de mededeling van de Commissie betreffende het herstel van de levensvatbaarheid en de beoordeling van de herstructureringsmaatregelen in de financiële sector in de huidige crisis met inachtneming van de staatssteunregels (10) (hierna „de herstructureringsmededeling” genoemd).

(10) In zijn rapport van 29 april 2011 was de trustee van oordeel dat, naast de tekortkomingen die hij in zijn rapport van 30 november 2010 had geconstateerd, deze vier toezeggingen niet waren nagekomen: 1. andermaal had Dexia de voorwaarden van artikel 2, lid 2, van het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden niet nageleefd waar het gaat om het vooraf in kennis stellen van de Commissie van couponbetalingen op hybride Tier 1- of upper Tier 2-instrumenten die vóór 1 februari 2010 waren uitgegeven; 2. op een steekproef van 2 805 leningen waren in de periode 1 juli - 31 december 2010 [80-150] (11) leningen verstrekt — voor een totaal bedrag van meer dan [0,5-1,5] miljard EUR — tegen een RAROC van minder dan 10 %, hetgeen in strijd was met punt 3 van de toezeggingen; 3. het aandeel van de stabiele funding lag per 31 december 2010 niet hoger dan 40 %, zoals nochtans wordt geëist in punt 5.c) van de toezeggingen, en 4. per 31 december 2010 bedroeg de totale omvang van de geconsolideerde balans van Dexia, gecorrigeerd voor de evolutie van de marktwaarde van de in de balans van Dexia opgenomen afgeleide producten, ongeveer [10-20] miljard EUR méér dan het plafond van [510-550] miljard EUR dat in punt 14.a) van de toezeggingen en bijlage II van het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden was vastgesteld. Diezelfde dag kwam de totale balansomvang van de Core Division ongeveer [10-20] miljard EUR uit boven het plafond van [390-410] miljard EUR dat in punt 14 van de toezeggingen en bijlage II van het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden was vastgesteld.

(11) In zijn rapport van 26 september 2011 was de trustee van oordeel dat, naast de tekortkomingen die hij in zijn rapporten van 30 november 2010 en 29 april 2011 had geconstateerd, deze twee toezeggingen niet waren nagekomen: 1. op een steekproef van 1 455 leningen waren in de periode 1 januari - 30 juni 2011 [120-170] leningen verstrekt — voor een totaal bedrag van meer dan [0,5-1,5] miljard EUR — tegen een RAROC van minder dan 10 %, hetgeen in strijd was met punt 3 van de toezeggingen; 2. Dexia Sabadell (12) had op 28 februari 2011 een discretionaire optie tot vervroegde terugbetaling uitgeoefend op een Tier 2-instrument (13), in strijd met punt 9.c) van de toezeggingen.

(12) In zijn rapport van 22 mei 2012 was de trustee van oordeel dat, naast de tekortkomingen die hij in zijn rapporten van 30 november 2010, 29 april 2011 en 26 september 2011 had geconstateerd, deze drie toezeggingen niet waren nagekomen: 1. op een steekproef van 1 468 leningen waren in de periode 1 juli - 31 december 2011 [50-100] leningen verstrekt — voor een totaal bedrag van meer dan [550-575] miljoen EUR — tegen een RAROC van minder dan 10 %, hetgeen in strijd was met punt 3 van de toezeggingen; 2. het aandeel van de stabiele funding lag op 31 december 2011 bij [30 - < 45]%. Het lag dus niet hoger dan 45 %, zoals was geëist in punt 5.c) van de toezeggingen, en 3. per 31 december 2011 was de verkoop van Dexia Bank Denmark A/S, de Deense dochteronderneming van Dexia BIL, niet doorgevoerd, in strijd met punt 13.g) ii) van de toezeggingen.

(13) In zijn rapport van 5 oktober 2012 over de tenuitvoerlegging van de toezeggingen door Dexia (Dexia Bank België (de volledige dochteronderneming van Dexia NV — hierna „DBB/Belfius” genoemd) niet meegerekend voor de hele in het rapport bestreken periode, d.w.z. 1 januari - 30 juni 2012) was de trustee van oordeel dat, naast de tekortkomingen die hij in zijn rapporten van 30 november 2010, 29 april 2011, 26 september 2011 en 22 mei 2012 had geconstateerd, de toezegging met betrekking tot de RAROC niet in acht was genomen, hetgeen in strijd was met punt 3 van de toezeggingen. Op een steekproef van 218 leningen waren in de periode 1 januari - 30 juni 2012 [15-20] leningen verstrekt — voor een totaal bedrag van meer dan [100-125] miljoen EUR — tegen een RAROC van minder dan 10 %.

(14) Overeenkomstig het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden had Dexia toegezegd om haar deelneming van 70 % in haar Italiaanse dochteronderneming Dexia Crediop tegen 31 oktober 2012 van de hand te doen of naar de beurs te brengen. De trustee heeft in zijn rapport van 5 oktober 2012 erop gewezen dat Dexia geen informatie had verschaft over de uitvoering die in de eerste jaarhelft 2012 aan die toezegging was gegeven. Niettemin blijft deze trustee, op basis van voorgaande rapporten, ervan overtuigd dat Crediop niet […] is en dus niet […] is (14).

1.3. DE PROCEDURES NÀ HET BESLUIT TOT GOEDKEURING ONDER VOORWAARDEN

(15) Sinds de zomer van 2011 kreeg Dexia met bijkomende moeilijkheden te maken. Daardoor hebben de betrokken lidstaten aanvullende steunmaatregelen genomen en overwegen zij nieuwe steun goed te keuren.

1.3.1. De procedure betreffende de verkoop en herstructurering van DBB/Belfius

(16) Op 7 oktober 2011 hebben de Belgische autoriteiten de Commissie kennis gegeven van het voornemen van de Belgische Staat om DBB/Belfius over te nemen. Op 12 oktober 2011 heeft België bij de Commissie aanmelding gedaan van maatregelen ter aanvulling van het bij het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden goedgekeurde herstructureringsplan, bestaande in een overname door de Belgische Staat van DBB/Belfius door middel van de overname van Dexia NV van 100 % van de aandelen-DBB/Belfius tegen een prijs van 4 miljard EUR.

(17) Bij besluit van 17 oktober 2011 (15) (hierna „het besluit tot inleiding van de procedure ten aanzien van de verkoop van DBB/Belfius” genoemd) heeft de Commissie een formele onderzoeksprocedure ingeleid ten aanzien van de maatregel om Dexia te verkopen en DBB/Belfius door de Belgische Staat te laten overnemen. Deze maatregel betreft de overname door de Belgische Staat van DBB/Belfius en haar dochterondernemingen (16), met uitzondering van Dexia Asset Management (hierna „DAM” genoemd). Met het oog op het behoud van de financiële stabiliteit heeft de Commissie ook besloten om die maatregel tijdelijk goed te keuren. Zij heeft de maatregel dus goedgekeurd voor een periode van zes maanden te rekenen vanaf het besluit tot inleiding van de procedure ten aanzien van de verkoop van DBB/Belfius (d.w.z. tot en met 16 april 2012) of, mocht België een herstructureringsplan voor DBB/Belfius indienen binnen een periode van zes maanden te rekenen vanaf het besluit tot inleiding van de procedure ten aanzien van de verkoop van DBB/Belfius, totdat de Commissie een definitief besluit neemt over de maatregel. De verkoop van DBB/Belfius vond plaats op 20 oktober 2011. Op 1 maart 2012 heeft de onderneming, die tot dan toe Dexia Bank België heette, haar nieuwe naam bekendgemaakt: Belfius (17). Momenteel zijn er geen kapitaalbanden tussen DBB en Dexia.

(18) De Commissie heeft van belanghebbenden opmerkingen ontvangen. De Commissie heeft deze voor een reactie aan België doorgezonden en heeft bij brief van 19 april 2012 de opmerkingen van België ontvangen.

(19) Op 17 april 2012 heeft België een herstructureringsplan voor DBB/Belfius ingediend. Tussen 17 april en 23 november 2012 hebben talrijke bijeenkomsten en conference calls plaatsgevonden en is bijkomende informatie verschaft.

(20) Op 26 november 2012 heeft België de definitieve versie van het herstructureringsplan voor DBB/Belfius bij de Commissie aangemeld.

(21) Op 21 december 2012 heeft de Commissie de aanmelding ontvangen van een brief met toezeggingen van België ten aanzien van DBB/Belfius.

1.3.2. De procedure betreffende de herstructurering/afwikkeling van Dexia en de herfinancieringsgarantie

(22) Op 18 oktober 2011 hebben de betrokken lidstaten de Commissie in kennis gesteld van een reeks nieuwe mogelijke maatregelen met het oog op een nieuw plan voor de afwikkeling of de ontmanteling van Dexia. In het kader van dit pakket nieuwe maatregelen heeft België op 21 oktober 2011 bij de Commissie aanmelding gedaan van een maatregel van Emergency Liquidity Assistance (ELA) die door NBB aan DBB/Belfius was verstrekt.

(23) Op 14 december 2011 hebben Frankrijk, België en Luxemburg, in het kader van deze reeks nieuwe maatregelen, bij de Commissie aanmelding gedaan van een voornemen van de betrokken lidstaten om een tijdelijke garantie af te geven voor de herfinanciering van Dexia NV en Dexia Crédit Local (hierna „DCL” genoemd).

(24) Bij besluit van 21 december 2011 (hierna „het tijdelijke goedkeuringsbesluit” genoemd) (18) heeft de Commissie, met het oog op het behoud van de financiële stabiliteit, besloten om deze tijdelijke herfinancieringsgarantie tijdelijk goed te keuren tot en met 31 mei 2012. Evenwel heeft de Commissie met dat besluit, gelet op het feit dat de tijdelijke herfinancieringsgarantie, de overname van DBB/Belfius door België en de bij de tenuitvoerlegging van de toezeggingen en voorwaarden van het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden vastgestelde tekortkomingen een belangrijke verandering zijn van de herstructureringsvoorwaarden voor Dexia, een formele onderzoeksprocedure ingeleid ten aanzien van alle bijkomende herstructureringsmaatregelen die sinds de vaststelling van het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden voor Dexia waren genomen (waaronder de tijdelijke herfinancieringsgarantie).

(25) Op 23 maart 2012 heeft Luxemburg de Commissie in kennis gesteld van de verkoop van Dexia Banque Internationale à Luxembourg (hierna „Dexia BIL” genoemd). Bepaalde activa zijn buiten deze verkooptransactie gebleven. Precision Capital SA (een groep investeerders uit Qatar) zou 90 % van Dexia BIL overnemen, terwijl de resterende 10 % bij de Luxemburgse Staat zouden terechtkomen. Bij besluit van 3 april 2012 (19) heeft de Commissie een formele onderzoeksprocedure ingeleid ten aanzien van de verkoop van Dexia BIL. Bij besluit van 25 juli 2012 (20) heeft de Commissie toestemming verleend voor de verkoop van Dexia BIL.

(26) Op 21 en 22 maart 2012 hebben de betrokken lidstaten bij de Commissie aanmelding gedaan van een plan voor de gecontroleerde afwikkeling van Dexia (hierna „het eerste plan voor de gecontroleerde afwikkeling van Dexia” genoemd).

(27) Op 25 mei 2012 hebben de betrokken lidstaten bij de Commissie aanmelding gedaan van een verzoek tot verlenging tot en met 30 september 2012 van de periode voor het afgeven van de tijdelijke garantie (fenêtre d’émission).

(28) Op 31 mei 2012 heeft de Commissie twee besluiten vastgesteld.

(29) In een eerste besluit (hierna „het besluit tot uitbreiding van de procedure” genoemd) besloot zij de formele onderzoeksprocedure uit te breiden tot alle bijkomende herstructureringsmaatregelen voor Dexia, met het oog op het onderzoek van het eerste plan voor de gecontroleerde afwikkeling van Dexia dat de betrokken lidstaten op 21 en 22 maart 2012 hadden ingediend (21). Tegelijk heeft zij de betrokken lidstaten verzocht hun opmerkingen te maken en alle dienstige inlichtingen te verschaffen met betrekking tot de herkapitalisatie van Dexia door Arcofin, om te kunnen bepalen of het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden diende te worden herroepen (zie de overwegingen 41 en 42).

(30) In haar tweede besluit (22) (hierna „het besluit betreffende de verlenging van de garantie” genoemd) heeft de Commissie, in afwachting van een eindbesluit over het plan voor een gecontroleerde afwikkeling van Dexia, tijdelijk goedkeuring verleend voor de eerste verlenging van de periode voor het afgeven door de betrokken lidstaten van de tijdelijke herfinancieringsgarantie aan Dexia NV en DCL tot en met 30 september 2012, en heeft zij tegelijk de formele onderzoeksprocedure die met het tijdelijke goedkeuringsbesluit was ingeleid ten aanzien van alle aanvullende herstructureringsmaatregelen voor Dexia, uitgebreid tot deze maatregel.

(31) Op 5 juni 2012 hebben de betrokken lidstaten bij de Commissie aanmelding gedaan van een verhoging van het plafond van de tijdelijke garantie tot maximaal 55 miljard EUR in hoofdsom. In haar besluit van 6 juni 2012 (23) (hierna „het besluit betreffende de verhoging van het garantieplafond” genoemd) heeft de Commissie, in afwachting van een eindbesluit over het plan voor een gecontroleerde afwikkeling van Dexia, tijdelijk goedkeuring verleend voor de verhoging van het garantieplafond en heeft zij tegelijk de formele onderzoeksprocedure die met het tijdelijke goedkeuringsbesluit ten aanzien van alle aanvullende herstructureringsmaatregelen voor Dexia was ingeleid, tot deze maatregel uitgebreid.

(32) Op 7 september 2012 hebben de betrokken lidstaten bij de Commissie aanmelding gedaan van een tweede verlenging — tot en met 31 januari 2013 — van de periode voor het afgeven van de tijdelijke herfinancieringsgarantie (met een garantieplafond van maximaal 55 miljard EUR in hoofdsom). In haar besluit van 26 september 2012 (24) (hierna „het besluit betreffende de tweede verlenging van de garantie” genoemd) heeft de Commissie, in afwachting van een eindbesluit over het plan voor een gecontroleerde afwikkeling van Dexia, tijdelijk goedkeuring verleend voor de tweede verlenging van de periode voor het afgeven van de tijdelijke garantie van de betrokken lidstaten voor de herfinanciering van Dexia NV en DCL tot en met 31 januari 2013, en heeft zij tegelijk de formele onderzoeksprocedure tot deze maatregel uitgebreid.

(33) Op 26 november 2012 heeft België de definitieve versie van het herstructureringsplan voor DBB/Belfius bij de Commissie aangemeld. Op 17 december 2012 heeft België een brief met toezeggingen ten aanzien van de herstructurering van DBB/Belfius aangemeld.

(34) Op 14 december 2012 hebben de betrokken lidstaten een nieuw plan voor de gecontroleerde afwikkeling van Dexia aangemeld (hierna „het herziene plan voor de gecontroleerde afwikkeling van Dexia” genoemd) dat het eerste plan voor de gecontroleerde afwikkeling van Dexia moest vervangen.

(35) Op 14 december hebben de betrokken lidstaten bij de Commissie ook een notitie aangemeld met als titel Note des autorités françaises à la Commission européenne, die bedoeld was als Présentation de l’adossement de DMA à l’État, à la Caisse des Dépôts et Consignations et à La Banque Postale (hierna „de notitie betreffende de afstotingsoperatie van DMA” genoemd).

(36) Op 17 december 2012 hebben de betrokken lidstaten ook aanmelding gedaan van een brief met toezeggingen ten aanzien van het herziene plan voor de gecontroleerde afwikkeling van Dexia en een brief met toezeggingen ten aanzien van de afstoting van Dexia Municipal Agency (hierna „DMA” genoemd).

1.3.3. De procedure betreffende de herroeping van het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden

(37) In overweging 104 van het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden wijst de Commissie erop dat de betrokken lidstaten van oordeel zijn dat het besluit van bepaalde historische aandeelhouders zoals Arcofin, om deel te nemen aan de kapitaalverhoging van de bank, geen enkel element bevat om van staatssteun te kunnen spreken. In overweging 130 van datzelfde besluit oordeelde de Commissie dat de middelen waarover Dexia door het optreden van Arcofin de beschikking heeft gekregen, geen staatsmiddelen zijn. De conclusie van de Commissie in haar besluit tot goedkeuring onder voorwaarden was dan ook dat de investering van Arcofin in Dexia geen staatssteun vormde omdat deze transactie niet voldeed aan een van de voorwaarden van artikel 107, lid 1, VWEU.

(38) Op 7 november 2011 hebben de Belgische autoriteiten aanmelding gedaan van de uitbreiding van een regeling voor een staatsgarantie die tot dan toe alleen gold voor bankdeposito’s en zogenaamde tak 21-verzekeringsproducten. Dankzij deze uitbreiding kunnen aandelen van natuurlijke personen die vennoot zijn van erkende financiële coöperaties, ook de staatsgarantie genieten.

(39) Sindsdien heeft de Commissie kennis gekregen van bepaalde elementen die doen vermoeden dat de investering van Arcofin in Dexia misschien mogelijk is gemaakt door de verzekering die de Belgische autoriteiten — in dezelfde periode als de investering van Arcofin in Dexia — hebben gegeven dat de vennoten van Arcofin tegen verliesrisico’s beschermd zouden zijn (zie onderdeel 3.1.2., de overwegingen 397, 398 en 399). Dit zou kunnen betekenen dat met de herkapitalisatie van Dexia door Arcofin staatsmiddelen gemoeid waren en dat deze staatssteun zouden behelzen.

(40) Bij brief van 6 december 2011 heeft de Commissie aan de Belgische Staat meegedeeld dat de uitbreiding van de garantieregeling onrechtmatige staatssteun zou kunnen zijn en heeft zij België verzocht af te zien van alle verdere maatregelen om deze maatregel door te zetten. Bij die gelegenheid heeft de Commissie gewezen op de mogelijkheid om, op grond van artikel 11 van Verordening (EG) nr. 659/1999 van de Raad van 22 maart 1999 tot vaststelling van nadere bepalingen voor de toepassing van artikel 93 van het EG-Verdrag (25) (hierna „de procedureverordening” genoemd), een besluit vast te stellen waarin de lidstaat wordt gelast de garantieregeling te schorsen, d.w.z. geen verdere maatregelen te nemen om de regeling ten uitvoer te leggen. In diezelfde brief heeft de Commissie België verzocht zijn opmerkingen ter zake te maken, hetgeen België bij brief van 22 december 2011 heeft gedaan.

(41) Op 11 april 2012 heeft de Commissie de betrokken lidstaten een brief gezonden waarin zij hun meedeelde dat zij voornemens was een formele onderzoeksprocedure in te leiden met het oog op het herroepen van alle delen van het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden die betrekking hadden op de deelname van Arcofin aan de kapitaalverhoging van Dexia. Die brief was gebaseerd op elementen die deden vermoeden dat de deelname van Arcofin aan de herkapitalisatie van Dexia in werkelijkheid aan de Belgische Staat viel toe te rekenen nadat deze de verzekering had gegeven dat hij de aandelen zou garanderen van natuurlijke personen die vennoot zijn van erkende financiële coöperaties (zoals Arcofin).

(42) Op 16 mei 2012 hebben de betrokken lidstaten in een brief aan de Commissie geantwoord dat er geen enkele grond is om een formele onderzoeksprocedure in te leiden en/of het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden te herroepen wat betreft de conclusie dat de deelname van Arcofin aan de herkapitalisatie van Dexia geen staatsmiddelen behelst. In het besluit tot uitbreiding van de procedure heeft de Commissie de formele onderzoeksprocedure ingeleid ten aanzien van de deelname van Arcofin aan de kapitaalverhoging van Dexia, met het verzoek aan de betrokken lidstaten opmerkingen te maken en alle dienstige inlichtingen te verschaffen ten einde te kunnen bepalen of het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden dient te worden herroepen op het punt van de herkapitalisatie van Dexia door Arcofin.

1.3.4. De tenuitvoerlegging van het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden

(43) Voorts merkte de Commissie op dat het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden niet correct ten uitvoer is gelegd. Zoals nader beschreven in onderdeel 1.2.2. van het besluit tot uitbreiding van de procedure, heeft de trustee bij herhaling erop gewezen dat Dexia bepaalde toezeggingen niet is nagekomen die in het herstructureringsplan waren vastgesteld en waarvan de inachtneming de voorwaarde was om staatssteun voor Dexia als verenigbaar met de interne markt te kunnen beschouwen. Meer bepaald heeft de trustee in zijn rapporten van 30 november 2010, 29 april 2011, 26 september 2011 en 22 mei 2012 geconstateerd dat de volgende toezeggingen niet in acht zijn genomen: a) de verplichting om de Commissie vooraf in kennis te stellen van iedere couponbetaling op vóór 1 februari 2010 uitgegeven hybride Tier 1- of upper Tier 2-instrumenten, volgens de voorwaarden van artikel 2, lid 2, van het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden; b) het verbod voor Dexia, overeenkomstig punt 3 van de toezeggingen, om haar cliënten uit de publieke of semi-publieke sector leningen toe te staan tegen een Risk Adjusted Return On Capital („RAROC”) van minder dan ten minste 10 %; c) de verplichting, op grond van punt 13.c) van de toezeggingen, gelezen in samenhang met punt 8 van het mandaat van de trustee, dat de overnemer van dochteronderneming AdInfo onafhankelijk zou zijn van Dexia en relevant zou zijn om de concurrentievervalsingen te corrigeren in de zin van deel 4 van de herstructureringsmededeling (26); d) het aandeel van de stabiele funding lag per 31 december 2010 niet hoger dan 40 %, zoals wordt geëist in punt 5.c) van de toezeggingen, en het aandeel van de stabiele funding lag op 31 december 2011 bij 31 %. Het lag dus niet hoger dan [30 - < 45]%, zoals geëist in punt 5.c) van de toezeggingen; e) per 31 december 2010 bedroeg de totale omvang van de geconsolideerde balans van Dexia, gecorrigeerd voor de evolutie van de marktwaarde van de in de balans van Dexia opgenomen afgeleide producten, ongeveer 14 miljard EUR méér dan het plafond van [510-550] miljard EUR dat in punt 14.a) van de toezeggingen en bijlage II van het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden was vastgesteld. Diezelfde dag kwam de totale balansomvang van de Core Division ongeveer [10-20] miljard EUR uit boven het plafond van 401 miljard EUR dat in punt 14 van de toezeggingen en bijlage II van het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden was vastgesteld, en f) per 31 december 2011 was de verkoop van Dexia Bank Denmark A/S, de Deense dochteronderneming van Dexia BIL, niet doorgevoerd, in strijd met punt 13.g) ii) van de toezeggingen.

(46) Omdat Dexia op deze punten de toezeggingen zoals die hier zijn beschreven, niet is nagekomen, heeft de Commissie met haar besluit tot uitbreiding van de procedure de formele onderzoeksprocedure ingeleid. In dat besluit heeft de Commissie herhaald dat zij, wegens de niet-nakoming van die voorwaarden, verplicht was alle in het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden behandelde steunmaatregelen opnieuw te onderzoeken en heeft zij de betrokken lidstaten verzocht hun opmerkingen te maken en alle dienstige inlichtingen voor het beoordelen van die steunmaatregelen te verschaffen.

1.3.5. Slotbemerkingen betreffende de procedure

(47) Met dit besluit wordt zowel de formele onderzoeksprocedure beëindigd die was ingeleid ten aanzien van de overname van DBB/Belfius als de procedure die met het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden was ingeleid (en uitgebreid met het besluit tot uitbreiding van de procedure, het besluit betreffende de eerste verlenging van de garantie, het besluit betreffende de verhoging van het garantieplafond en het besluit betreffende de tweede verlenging van de garantie, de ELA-maatregelen, de herfinancieringsmaatregelen, de intekening door DBB/Belfius op door de betrokken lidstaten gegarandeerde en door Dexia NV en DCL uitgegeven obligaties) ten aanzien van de herstructurering, en vervolgens het herziene plan voor de gecontroleerde afwikkeling van Dexia, met inbegrip van de transactie voor de verkoop van DMA.

2. BESCHRIJVING

2.1. BESCHRIJVING VAN DE DEXIA-GROEP EN ZIJN PROBLEMEN

2.1.1. Algemene beschrijving

(48) De Dexia-groep (hierna „Dexia” genoemd) is in 1996 ontstaan uit de fusie van Crédit Local de France en het Gemeentekrediet van België. De groep was gespecialiseerd in de kredietverschaffing aan decentrale overheden, maar had ook 5,5 miljoen particuliere cliënten, in hoofdzaak in België, Luxemburg en Turkije.

(49) Dexia was georganiseerd rond één moederholding (Dexia NV) en drie operationele dochterondernemingen, één in Frankrijk (DCL) (27), één in België (DBB/Belfius) en één in Luxemburg (Dexia BIL). Van de groep maakte ook een société de crédit foncier (SCF) (hypotheekbank) deel uit: DMA, een dochteronderneming van DCL. De groep bezat ook andere dochterondernemingen: Deniz Bank, Dexia Habitat, DKB Polska, DAM, Dexia Région Bail, Dexia Flobail, Dexia Bail, Dexia Israel en Dexia LLD. Voor een gedetailleerdere beschrijving van Dexia verwijst de Commissie naar het besluit tot uitbreiding van de procedure (28) en naar het besluit tot inleiding van de procedure ten aanzien van de verkoop van DBB/Belfius (29). Figuur 1 Vereenvoudigde structuur van de groep per 30 september 2011 (d.w.z. vóór de tenuitvoerlegging van de op de raad van bestuur van Dexia van 9 oktober 2011 aangekondigde afstotingen)

(50) Vanaf het eerste kwartaal 2010 heeft Dexia binnen een Legacy Portfolio Management Division de instrumenten samengebracht die werden afgebouwd (gestion extinctive) (hierna „de legacy-portefeuille” genoemd). Per 30 juni 2012 bedroegen de verplichtingen van de Legacy Portfolio Management Division 86,3 miljard EUR (met inbegrip van de buitenbalansverplichtingen); de verplichtingen op de balans bedroegen 83,9 miljard EUR.

(51) De betrokken lidstaten hebben een gecontroleerde afwikkeling van Dexia aangevat. Op 20 oktober 2011 is DBB/Belfius aan de Belgische Staat verkocht. Per 31 december 2011 bedroeg het geconsolideerde balanstotaal van Dexia (met de deconsolidatie van Dexia BIL per 1 oktober 2011) 413 miljard EUR. In het kader van de gecontroleerde afwikkeling van de bank had Dexia ook al RBC Dexia Investor Services (hierna „RBCD” genoemd) kunnen verkopen (op 27 juli 2012), Dexia BIL (op 5 oktober 2012) en Denizbank (op 28 september 2012).

(52) Eind oktober 2012 zag de structuur van de Dexia-groep er als volgt uit. Figuur 2 De structuur van de Dexia-groep op 24 oktober 2012

(53) De moeilijkheden die Dexia tijdens de financiële crisis van het najaar 2008 ondervond, zijn in het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden 2010 beschreven. De moeilijkheden waarmee Dexia meer recentelijk te maken kreeg, kunnen als volgt worden samengevat.

(54) In de eerste plaats heeft de verscherping van de staatsschuldencrisis, waarmee talrijke Europese banken werden geconfronteerd, het wantrouwen van investeerders in bancaire tegenpartijen steeds verder doen toenemen, waardoor banken niet langer in bevredigende volumes en tegen bevredigende voorwaarden funding konden krijgen.

(55) Daarnaast is bij de investeerders het wantrouwen in de Dexia-groep, die bijzonder sterk is blootgesteld aan soeverein en quasi-souverein risico, toegenomen. De activa van Dexia omvatten immers talrijke leningen en/of obligaties van landen en/of lokale en regionale overheden in landen die door de markt als risicovol worden gepercipieerd.

(56) Bovendien speelde de staatsschuldencrisis net op het moment dat Dexia nog niet de tijd had gekregen om de tenuitvoerlegging van haar herstructureringsplan af te ronden. Aangezien de tenuitvoerlegging van dit herstructureringsplan vertraging opliep, verslechterde ook het profiel van het liquiditeitsrisico van de groep verder. Deze verslechtering maakte Dexia kwetsbaarder dan andere Europese banken voor het gebrek aan vertrouwen van de markt.

(57) De fundingbehoeften van Dexia zijn met name door de volgende elementen sterk toegenomen: 1. de scherpe daling van de rente in de zomer 2011 heeft de behoefte aan extra collateral om te voldoen aan de vragen tot margestortingen in verband met de fluctuatie van de marktwaarde van de portefeuille rentederivaten ter afdekking van de balans met ten minste [5-20] miljard EUR doen toenemen; 2. talrijke obligatie-emissies (met name de door de betrokken lidstaten gegarandeerde uitgiften van Dexia uit het verleden) hebben hun vervaldatum bereikt net op een tijdstip dat de marktvoorwaarden voor de herfinanciering van deze obligaties niet optimaal waren; 3. de sterke daling van de marktwaarde en de verzwakking van de kredietkwaliteit van de activa die Dexia gebruikt als zekerheid om funding te krijgen; 4. het verlies aan vertrouwen van een groot deel van de investeerders, onder meer na de aankondiging van aanzienlijke verliezen (bijna 4 miljard EUR) in het tweede kwartaal 2011 en de ratingverlagingen van bepaalde ratingbureaus, en 5. de moeilijkheden van Dexia hebben het ratingbureau Moody’s ertoe gebracht op 3 oktober 2011 een negatieve outlook voor DBB/Belfius af te geven. Deze aankondiging heeft ertoe geleid dat cliënten van DBB/Belfius massaal deposito’s zijn gaan afhalen: meerdere honderden miljoenen EUR tussen 3 en 10 oktober 2011.

(58) De moeilijkheden van Dexia hebben sinds begin 2011 met name sterk gedrukt op DBB/Belfius, de centrale thesaurie van de groep.

(59) Onder die omstandigheden hebben de betrokken lidstaten besloten om, in eerste instantie, andere maatregelen toe te kennen om Dexia helpen, waarbij een beroep werd gedaan op een nieuwe ELA-maatregel die door de Belgische en Franse centrale banken werd verleend, op de toekenning van een tijdelijke herfinancieringsgarantie en op de uitwerking van een afwikkelingsplan voor de groep.

(60) De betrokken lidstaten zijn van mening dat de restgroep, ondanks de maatregelen die sinds februari 2010 werden genomen, is blootgesteld aan een risico op „onmiddellijke verdwijning” (30) dat alleen kan worden aangepakt via een gecontroleerde afwikkeling van de groep.

2.1.2. Beschrijving van Dexia Municipal Agency („DMA”)

(61) DMA is een van de belangrijkste hypotheekbanken in Europa. Zij legt zich vooral toe op de herfinanciering van kredieten of effecten, via de uitgifte van obligations foncières, een van de belangrijkste onderdelen van de internationale markt voor covered bonds (gedekte obligaties). Als société de crédit foncier (SCF) in de zin van de wet van 22 oktober 2010 geeft DMA gedekte obligaties uit die worden gekenmerkt door een zgn. privilège légal (volledig verhaalrecht), hetgeen betekent dat de houders van dit soort obligaties preferente crediteuren zijn ten aanzien van de van de activa afkomstige bedragen die moeten dienen voor rentebealingen op en de terugbetaling van de dit soort obligaties.

(62) De activa van DMA omvatten uitsluitend uitzettingen op in aanmerking komende publieke entiteiten, zoals decentrale overheden of hun samenwerkingsverbanden of overheidsinstellingen, in de Europese Economische Ruimte (EER), Zwitserland, de VS, Canada en Japan. De uitzettingen hebben de vorm van kredieten of obligatieleningen die een vordering op deze publieke entiteiten vormen. De aandelen in Special Purpose Vehicles (SPV) (fonds commun de créances), of gelijkgestelde entiteiten (asset-backed securities — ABS), kunnen ook op de balans van DMA worden geboekt.

(63) Het passief van DMA bestaat uit twee categorieën schulden: de obligations foncières en andere, daaraan achtergestelde schulden. De activa die niet worden gefinancierd via geëffectiseerde schulden (het zgn. surdimensionement) worden gefinancierd via eigen middelen en schulden aangegaan bij DCL, de enige aandeelhouder van DMA. Het percentage van het surdimensionement bij sociétés de crédit foncier wordt berekend als het totaal van alle activa (cover pool) afgezet tegen het totaal van de preferente schulden. DMA heeft zich ertoe verbonden dit percentage op ten minste 105 % te houden (tegenover het wettelijke minimum van 102 %). De bedrijfsvoering van DMA is volledig in handen van haar enige aandeelhouder, DCL.

(64) Het grootste deel van de activa op de balans van DMA is afkomstig van de commerciële activiteiten van de Dexia-groep. De cliëntenportefeuille (cover pool) bestond per 30 juni 2012 uit 54,1 miljard EUR leningen en 17,6 miljard EUR effecten, en beliep in totaal dus 71,8 miljard EUR. De geografische spreiding van de portefeuille van de activa was 65 % voor Frankrijk en 35 % voor de andere (in hoofdzaak Europese) landen. De portefeuille met betrekking tot Franse decentrale overheden bedroeg 37 miljard EUR en die van de publieke zorginstellingen (établissements public de santé — EPS) 6,6 miljard EUR. Tabel 1 Portefeuille DMA-cliënten PORTEFEUILLE DMA-CLIËNTEN PER 30 JUNI 2012 (×MILJARD EUR) Leningen Obligaties Totaal Leningen/Obligaties 54 191 17 650 71 841 Frankrijk 46 682 372 47 054 Staat 218 218 Decentrale overheden 36 730 358 37 088 — Regio’s 2 136 133 2 269 — Departementen 6 331 6 331 — Gemeenten 18 044 107 18 151 — Gemeentelijke samenwerkingsverbanden (Groupements de communes) 10 219 118 10 337 Overheidsinstellingen: 9 734 14 9 748 — in de zorg (EPS) 6 607 6 607 — in de volkshuisvesting 2 000 2 000 — overige 1 127 14 1 141 België 357 6 499 6 856 Italië 13 7 411 7 424 Verenigd Koninkrijk 1 850 639 2 489 Zwitserland 4 087 4 087 Andere OESO-landen 1 202 2 729 3 931

(65) Een aantal Franse leningen uit de portefeuille van DMA kan als gestructureerde kredieten worden aangemerkt. Per 31 augustus 2012 konden de Franse leningen van DMA (uitstaand bedrag, contracten en aantal cliënten) als volgt worden uitgesplitst naar soort kredieten (niet-gestructureerd, gestructureerd, niet-gevoelige en gevoelige gestructureerde kredieten) en volgens de indeling van het handvest-Gissler (charte Gissler) (31) (zie overweging 194), die de risico’s van de structuur meet. Tabel 2 Indeling van de leningen Indeling van de leningen op de balans van DMA (per 31.8.2012) Uitstaand bedrag (× miljoen EUR) Aantal contracten (× 1 000) Aantal cliënten (× 1 000) Totaal 45 907 58,8 19,6 Niet-gestructureerde kredieten 29 730 54,9 19,3 Niet-gevoelige gestructureerde kredieten 6 774 2,5 1,8 Gevoelige gestructureerde kredieten 9 404 1,5 0,95 waarvan hors charte 4 189 0,5 0,4 waarvan 5E [250-500] [0-0,75] [0-0,75] waarvan 4E [1 000-1 500] [0-0,75] [0-0,75] waarvan 3E [3 000-3 500] [0-0,75] [0-0,75] waarvan overige [500-750] [0-0,75] [0-0,75]

(66) DMA houdt een portefeuille van 1 522„gevoelige kredieten”, die per 31 augustus 2012 een nominale waarde van 9,4 miljard EUR had. Deze kredieten worden gekenmerkt door een gestructureerd bestanddeel met een sterk hefboomeffect. Doorgaans is het zo dat na een eerste periode waarin de rente die de cliënt moet betalen vast ligt en die grotendeels lager ligt dan de plain vanilla rente voor dezelfde looptijd, de gestructureerde looptijd van het krediet begint te lopen. De verschuldigde rente is vanaf dan rechtstreeks gekoppeld aan een onderliggende index (rente, wisselkoerspariteit enz.) volgens een meer of minder complexe formule. Zo wordt voor talrijke kredieten als index de wisselkoerspariteit EUR/Zwitserse frank gehanteerd. Door de crisis en de sterke opwaardering van de Zwitserse frank de afgelopen jaren ligt de door de cliënt verschuldigde rente doorgaans ver boven het markttarief.

(67) Gezien de hoogte van bepaalde daadwerkelijk betaalde rentepercentages hebben talrijke cliënten besloten om DMA te dagvaarden, waarbij zij de volgende bezwaren aanvoerden: 1) het feit dat het jaarlijks kostenpercentage (JKP) ontbrak of foutief was; 2) het feit dat DCL/DMA haar informatie- en adviesplicht niet is nagekomen, en 3) de nietigheid van het krediet wegens wilsgebrek. Per 30 september 2012 hadden 50 cliënten (voor een totaal uitstaand bedrag van nominaal ongeveer [0-2,5] miljard EUR) DCL/DMA gedagvaard. Op datzelfde tijdstip was er voor diverse leningen voor een nominaal bedrag van in totaal 250 miljoen EUR sprake van wanbetaling.

(68) Zoals hier reeds bij de beschrijving van het besluit tot uitbreiding van de procedure werd beschreven, werd in het plan voor de gecontroleerde afwikkeling dat in april 2012 bij de Commissie was aangemeld, erin voorzien dat twee garanties zouden worden opgezet: i) een door Dexia/DCL aan de overnemers van DMA afgegeven garantie tegen geschillen ten behoeve van de portefeuille gevoelige leningen (deze garantie was een tegengarantie van de Franse Staat), en ii) een stop-loss-garantie die de kredietrisico’s voor de volledige DMA-portefeuille moest afdekken.

(69) Om zich te kunnen uitspreken over de verenigbaarheid van deze garanties met de staatssteunvoorschriften, heeft de Commissie een onafhankelijke deskundige gevraagd een analyse uit te voeren van de portefeuille gevoelige leningen en een inschatting te maken van de te verwachten verliezen. De analyse van deze verliezen (kredietrisico’s en risico’s van verliezen door rechtszaken (loss on lawsuits)) is gebaseerd op diverse hypothesen met betrekking tot de evolutie van de onderliggende indexen die de door de cliënt verschuldigde rente bepalen. Aan de hand van de spread tussen de verschuldigde rente en de als „marktrente” beschouwde rente kan namelijk bepaald worden hoe groot de kans op een rechtsgeding was, in het licht van de lopende rechtsgedingen, en konden verschillende scenario’s worden uitgewerkt over de afloop ervan.

(70) Op grond van deze door de Commissie uitgevoerde analyse zouden de totale verliezen (verliezen wegens wanbetaling en verliezen in verband met de rechtsgedingen) voor DMA uitkomen op [1,5-4,5] miljard EUR in een basisscenario en op [3-8] miljard EUR in een stressscenario. Volgens de betrokken lidstaten zou een „desensibilisering” van deze leningen de verliezen met 70 tot 80 % kunnen terugbrengen.

2.1.3. Beschrijving van Crediop

(71) De Italiaanse dochteronderneming Crediop, die voor 70 % in handen is van DCL, is actief op de Italiaanse markt voor financiële dienstverlening aan de publieke en semi-publieke sector (hierna „Public and Wholesale Banking” of „PWB” genoemd). Zij heeft een marktaandeel van ongeveer 20 %. Zij financiert ook particuliere projecten in uiteenlopende sectoren. Per 30 juni 2012 had zij een kredietportefeuille van 29,3 miljard EUR. Door de verslechtering van haar rating werd de onbalans in de funding nog verscherpt, zodat Crediop thans voor 5 miljard EUR door DCL wordt gefinancierd.

(72) Volgens het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden van 26 februari 2010 zou Dexia haar 70 %-belang in haar Italiaanse dochteronderneming Crediop van de hand doen of dit naar de beurs brengen vóór eind oktober 2012. Dit bleek niet haalbaar te zijn, zoals door de trustee is bevestigd (zie overweging 55).

2.1.4. Beschrijving van DBB/Belfius

(73) DBB/Belfius is in hoofdzaak actief op de Belgische markt voor financiële dienstverlening aan de publieke en semi-publieke sector (Public and Wholesale Banking/PWB), de markt voor financiële dienstverlening aan particulieren (hierna „Retail and Commercial Banking” of „RCB” genoemd) en het verzekeringsbedrijf. DBB/Belfius heeft in België een marktaandeel (32) van [10-15]% voor PWB-kredieten, van 13 % RCB-spaargelden, 15 % RCB-hypotheken, 9,5 % levensverzekeringen en 5 % schadeverzekeringen. DBB/Belfius heeft ongeveer 3,8 miljoen cliënten. DBB/Belfius had eind 2011 een balanstotaal van 233 miljard EUR en een core Tier 1-solvabiliteitsratio (volgens Basel II) van 11,8 %. DBB/Belfius leed over 2011 een nettoverlies (nà belastingen) van 1,37 miljard EUR.

2.2. BESCHRIJVING VAN HET PLAN VOOR DE GECONTROLEERDE AFWIKKELING VAN DEXIA

(74) Het herziene plan voor de gecontroleerde afwikkeling van Dexia omvat met name de afstoting van de verkoopbare entiteiten van de groep en het „beheer in afbouw” (gestion extinctive) van alle overige entiteiten en activa van de groep.

(75) Volgens dit herziene plan voor een gecontroleerde afwikkeling wordt de obligatie- en kredietportefeuille in beginsel aangehouden tot het einde van de looptijd, zodat de waarde behouden blijft en noodverkopen (fire sales) van activa worden vermeden. Dexia en de betrokken lidstaten zullen ook bestuderen onder welke voorwaarden de groep kansen op versnelde deleveraging kan aangrijpen, indien de marktomstandigheden dat toelaten.

(76) De voorgestelde strategie zal een significante inkrimping van de balans van Dexia opleveren. Per 30 juni 2012 was de balans reeds gekrompen tot 411 miljard EUR, of een krimp met meer dan 37 % ten opzichte van de balansomvang van Dexia per 31 december 2008 (651 miljard EUR), toen de eerste staatssteunmaatregelen werden toegekend. De activa van de groep zouden [200-250] miljard EUR moeten belopen tegen eind 2013, nà de afstoting van DMA (verwachte impact: [60-80] miljard EUR). Zij zouden als volgt kunnen worden uitgesplitst: PWB-kredieten ([80-100] miljard EUR), legacy-activa ([60-80] miljard EUR), cash collateral ([20-40] miljard EUR) en overige activa ([40-60] miljard EUR). De activa zullen vervolgens worden afgeschreven naar rato van ongeveer [10-20] miljard EUR per jaar, en dit tot en met 2017. Zij zullen [100-150] miljard EUR bedragen in 2020, waarvan [50-70] miljard PWB-kredieten (-[30-50]% ten opzichte van eind 2013) en [30-50] miljard legacy-activa (-[30-40]%). Ten opzichte van 2008 zou de balans in 2020 met [70-80]% zijn gekrompen. Figuur 3 Samenstelling van de activa van Dexia […]

(77) In het herziene plan voor een gecontroleerde afwikkeling wordt ook een vergelijking gemaakt met de alternatieve optie van een default van Dexia, gevolgd door een faillissement (het scenario van de onmiddellijke vereffening) zonder bijkomende staatssteun. De conclusie is dat dit scenario geen geloofwaardige optie is gezien de risico’s voor de betrokken lidstaten in verband met het uitwinnen van de herfinancieringsgaranties die in het verleden zijn afgegeven, de impact op de financiële stabiliteit, de stabiliteit van de markten voor niet-geëffectiseerde schulden, derivaten en overheidspapier, de sociale kosten en de directe, aanzienlijke kapitaalverliezen.

2.2.1. Liquiditeit en funding

(78) Dexia heeft in 2012 voor 73 miljard EUR een beroep gedaan op de herfinancieringsgarantie van de betrokken lidstaten. Zij zal dit terugbrengen tot [30-50] miljard EUR vanaf 2016 en dit verder geleidelijk afbouwen tot [20-40] miljard EUR in 2020. In een stressscenario zou het beroep dat op de garanties moet worden gedaan, vanaf 2013 toenemen met [10-20] miljard EUR en zo uitkomen op [75-85] miljard EUR. Figuur 4 Uitsplitsing van het gebruik van de garanties […]

(79) De fundingbehoeften zouden afnemen van [250-300] miljard EUR in 2012 tot [100-500] miljard EUR in 2020. Vanaf begin 2013 zou veel minder moeten worden gebruikgemaakt van de ELA (eind september 2012 gebeurde dit nog voor meer dan [10-20] miljard EUR) en zou op een niveau dicht bij nul moeten blijven, behalve in 2016 ([10-20] miljard EUR) wanneer Dexia een eind zou maken aan het gebruik van zijn eigen gegarandeerde effecten (own use) om zich bij het Eurosysteem te herfinancieren. Geleidelijk aan zal minder een beroep worden gedaan op funding via de centrale bank (Eurosysteem-transacties), waarbij het own use van gegarandeerde effecten als onderpand beperkt zal blijven tot [10-20] miljard EUR en tegen 2016 zal terugvallen tot nul. In plaats van gebruik te maken van transacties bij de centrale bank zal in toenemende mate worden gebruikgemaakt van secured funding (repo-transacties) en uitgiften op de markt voor gegarandeerde effecten. Eventuele bijkomende fundingbehoeften zullen worden gedekt in de volgende rangorde: repomarkt, uitgiften van nieuwe door de staten gedekte effecten, herfinanciering bij de Centrale Bank (Eurosysteem-transacties) en ELA-trekkingen. Figuur 5 Fundingmix […]

(80) Het afwikkelingsplan is gebaseerd op een macro-economisch scenario en op een reeks onderliggende financiële hypothesen die zijn gebaseerd op de huidige termijnrente. Zo wordt ermee gerekend dat tegen 2014 de kredietrating van Europese overheden met tot twee trappen wordt verlaagd, hetgeen ertoe moet bijdragen dat de kredietspreads op hun huidige niveau gehandhaafd blijven en de monetaire rente nog steeds laag blijft op de hele rentecurve. Vanaf 2014 zou dan de stabilisering van de marktvoorwaarden moeten leiden tot een geleidelijke stijging van de rente en een convergentie van de kredietspreads naar hun historische gemiddelde.

2.2.2. Solvabiliteit

(81) De risicogewogen activa zouden tegen eind 2012 op 59,6 miljard EUR moeten uitkomen. Voor 2013 wordt een toename met [10-20] miljard EUR verwacht. Die is vooral toe te schrijven aan de tenuitvoerlegging van de Bazel III-regels, maar ook aan de verwachte ratingverlaging van diverse overheden waarop de groep uitzettingen heeft. Daarna zouden de risicogewogen activa vanaf 2014 geleidelijk moeten afnemen door afschrijvingen op de balans. Eind 2020 zouden zij [20-40] miljard EUR moeten bedragen, d.w.z. een daling met [40-50]% ten opzichte van 2012.

(82) Dexia zou in 2012 voor 2,8 miljard EUR verliezen lijden en in 2013 [0-2] miljard EUR. De groep zou vanaf het boekjaar 2018 opnieuw winstgevend moeten zijn ([10-20] miljoen EUR). De exploitatiekosten zouden vanaf 2013 fors afnemen (tot 547 miljoen EUR in plaats van 1,23 miljard EUR), met name door de verkoop van DenizBank (-[400-500] miljoen EUR) en andere entiteiten. Vanaf 2013 zouden de exploitatiekosten tegen 2020 met ongeveer [180-220] miljoen EUR geleidelijk moeten gedaald zijn. De risicokosten zouden [200-250] miljoen EUR moeten bedragen in 2013 en geleidelijk dalen om zich vanaf 2017 te stabiliseren op [50-100] miljoen EUR.

2.2.3. Afstoting van de levensvatbare entiteiten van de groep

(83) De volgende afstotingen hebben plaatsgevonden voordat het herziene plan voor een gecontroleerde afwikkeling aan de Commissie was voorgelegd: de overname van DBB/Belfius door de Belgische Staat (oktober 2011), de verkoop van RBCD (juli 2012), van DenizBank (september 2012), BIL (oktober 2012), Dexia Habitat (juni 2012) en van DKB Polska (overeenkomst tot afstoting ondertekend op 7 november 2012).

(84) Het herziene plan voor een gecontroleerde afwikkeling omvat ook: — de afstoting van DMA (januari 2013); — de afstoting van DAM, van de deelneming van Dexia in Popular Banca Privada en Sofaxis vóór 31 december 2013; — de afstoting (of de afbouw) van Dexia Région Bail, Dexia Bail, Dexia LLD et Dexia Flobail vóór 31 december 2013; — de afstoting van de (directe of indirecte) deelneming van Dexia in Dexia Israel uiterlijk twaalf maanden na een definitieve en in kracht van gewijsde gegane uitspraak over de verschillende rechtsgedingen tegen Dexia Israel of haar aandeelhouder DCL; — de afbouw van Crediop na één jaar te rekenen vanaf dit besluit.

(85) Dexia heeft een methodiek uitgewerkt voor de informatie en de verkoop van alle geplande afstotingsoperaties, die evenredig is aan het belang van elke geplande afstotingsoperatie, methodiek die zij aan de Commissie heeft voorgelegd: 1. voor afstotingsoperaties van meer dan 50 miljoen EUR (categorie 1): mededeling van een informatienotitie aan de Commissie en uitvoering van een fairness-opinion door een onafhankelijke deskundige zonder banden met de transactie; 2) voor afstotingsoperaties van minder dan 50 miljoen EUR en a) voor een bedrag van meer dan 25 miljoen EUR, of b) waarvoor de af te stoten deelneming wordt gewaardeerd op meer dan 25 miljoen EUR, of c) waarvoor de overnemer een aandeelhoudersrelatie met Dexia heeft (een deelneming van meer dan 2 % in Dexia) (categorie 2): mededeling van een informatienotitie aan de Commissie en waardering door een bank die Dexia over de transactie adviseert; 3) voor de overige afstotingsoperaties (met inbegrip van alle afstotingsoperaties met betrekking tot deelnemingen in financieringsprojecten, met name equityfondsen) (categorie 3): interne waardering door Dexia en terbeschikkingstelling van de Commissie van de gegevens via een met de Commissie gedeelde database.

2.2.4. Het afbouwen van alle overige entiteiten en activa

(86) Het afbouwen (d.w.z. zonder nieuwe productie) vanaf de inwerkingtreding van het herziene plan voor een gecontroleerde afwikkeling van alle overige entiteiten en activa van de restgroep (afgezien van specifieke uitvoeringsvoorwaarden voor Crediop): Dexia Sabadell, DKD, DKB, DCL America (DCL New York, DRECM, DCL Mexico, Dexia US Securities), DCL Dublin, DLG, Parfipar, DHI (FP, Global Funding), Dexia NV, CLF Banque, DCL Paris, Crediop na een periode van één jaar te rekenen vanaf dit besluit.

(87) Dexia zal naar beste vermogen proberen haar obligatieportefeuille versneld af te stoten, zodra de marktomstandigheden zijn verbeterd, om zodoende aan de verplichte ratio’s te voldoen, waarbij het voor zich spreekt dat deze afstoting alleen kan doorgaan voor zover deze geen substantiële negatieve invloed heeft op de solvabiliteit van Dexia.

2.2.5. De definitieve herfinancieringsgarantie

(88) De betrokken lidstaten hebben zich ertoe verbonden om aan Dexia, vanaf de datum waarop de overeenkomst van gewaarborgde uitgiften ingaat en uiterlijk op 31 januari 2013, na de ondertekening van de verkoop van DMA, waarvan het definitieve ontwerp op 14 december 2012 aan de Commissie is voorgelegd (hierna „de garantieovereenkomst” genoemd), een definitieve herfinancieringsgarantie af te geven die als volgt kan worden samengevat.

(89) De betrokken lidstaten zullen Dexia NV en DCL een gezamenlijke herfinancieringsgarantie verlenen, waarvan 51,41 % ten laste valt van België, 45,59 % ten laste van Frankrijk en 3 % ten laste van Luxemburg. Deze garantie wordt in de garantieovereenkomst gemaximeerd op 85 miljard EUR in hoofdsom. Zij dekt daarnaast ook de rente en toebehoren.

(90) De gewaarborgde obligaties kunnen worden uitgegeven tot en met 31 december 2021, met een maximale looptijd van tien jaar.

(91) Dexia NV en DCL hoeven geen zekerheden te stellen voor de betrokken lidstaten, behalve het onderpand in tweede rang voor de betrokken lidstaten ten aanzien van de activa die in het kader van de ELA-operatie in onderpand zijn gegeven bij de centrale banken; dit onderpand blijft behouden.

(92) DCL zal DBB/Belfius de mogelijkheid bieden om de obligaties terug te kopen waarop zij bij DCL heeft ingetekend in het kader van de overeenkomst inzake de tijdelijke autonome garantie van 16 november 2011, mits DBB/Belfius, tegelijkertijd, intekent op nieuwe obligaties met financieel gelijkwaardige kenmerken voor DCL, die de definitieve garantieregeling zullen genieten, en met name volgens de onderstaande verdeelsleutel.

(93) De „totstandkomingsprovisie” van 0,50 % van 85 miljard EUR, minus de provisie die reeds in het kader van de tijdelijke garantie was betaald (33), te verdelen tussen uitsluitend België en Frankrijk, in een verhouding van 53 % voor België en 47 % voor Frankrijk.

(94) De maandelijkse provisie berekend op de uitstaande gewaarborgde funding bedraagt 0,05 % per jaar, behalve voor de uitstaande bedragen die zijn belegd bij BdF Gestion zolang de ECB het beginsel accepteert van een all-in-vergoeding, waarvoor het provisiepercentage gelijk zal zijn aan dat van de overeenkomst van 2011 (thans 70 basispunten). Deze provisie wordt als volgt over de betrokken lidstaten verdeeld: een jaarpercentage van 0,01 % voor Luxemburg, terwijl van het restant 53 % naar België gaat en 47 % naar Frankrijk, vanaf de datum van de inwerkingtreding van de garantieovereenkomst (na de afstoting van DMA en vóór 31 januari 2013).

(95) Voorts blijven de effecten die sinds 21 december 2011 zijn uitgegeven en waarvoor tijdelijke garanties zijn afgegeven die tijdelijke goedkeuring hebben gekregen met de besluiten van de Commissie van 21 december 2011, 31 mei 2012, 6 mei 2012 en 26 september 2012, de garanties genieten tot hun vervaldag, mits de voorwaarden voor de toekenning van deze garanties in acht worden genomen.

2.2.6. De herkapitalisatie

(96) Op basis van met name nieuwe aannames die ten grondslag liggen aan het herziene plan voor een gecontroleerde afwikkeling van de Dexia-groep waarin ermee wordt gerekend dat de fundingkosten zwaar drukken op de vooruitzichten van de Dexia-groep en met name DCL, heeft de raad van bestuur van Dexia NV op 7 november 2012 akte genomen van de herleiding tot nul van haar deelneming in DCL. Door deze waardevermindering is het eigen vermogen van de Dexia-holding negatief geworden.

(97) Uit de aanmelding van het herziene plan voor de gecontroleerde afwikkeling blijkt dat het, wil de afwikkeling van Dexia gecontroleerd verlopen, van belang is de financiële situatie van de groep te stabiliseren en dus de situatie van het negatieve eigen vermogen bij Dexia NV (op 30 september 2012) en bij DCL (op 31 december 2012) aan te pakken. Met het oog daarop hebben de Belgische en de Franse Staat toegezegd om volledig in te tekenen op een kapitaalverhoging van Dexia tegen uiterlijk 31 december 2012 voor een bedrag van 5,5 miljard EUR, via een onderhandse emissie van preferente aandelen met stemrecht.

(98) Op het bedrag van de herkapitalisatie zal voor 53 % (of 2,915 miljard EUR) worden ingeschreven door België en voor 47 % door Frankrijk (of 2,585 miljard EUR).

(99) Overeenkomstig artikel 598 van het Belgische Wetboek van vennootschappen stemt deze inschrijvingsprijs (0,19 EUR) overeen met het gemiddelde van de slotkoersen van aandeel-Dexia NV op NYSE Euronext Brussels gedurende de 30 kalenderdagen voorafgaand aan de beslissing van de raad van bestuur van Dexia NV (van 14 november 2012) om aan de aandeelhouders voor te stellen over te gaan tot een kapitaalverhoging.

(100) Door deze aan de Belgische en Franse Staat voorbehouden kapitaalverhoging ontvangen de Staten preferente aandelen waardoor zij voorrang hebben, ten belope van 8 % van de nominale waarde van de aandelen per jaar, op iedere eventuele uitkering van dividenden door Dexia. Indien minder dan 8 % per jaar dividend wordt uitgekeerd, vormt het totaal van het verschil met die 8 % een liquidatiesupplement dat aan de Staten een voorkeurrecht verleent bij de verdeling van de eventueel uit te keren nettoactiva in geval van een vereffening. De aan deze nieuwe aandelen verbonden voorkeurrechten zouden beperkt worden en/of opgeschort ingeval de groep voor prudentiële ratio’s bepaalde drempels niet in acht zou nemen.

(101) Bijgevolg zou iedere toekomstige verbetering van de financiële situatie van Dexia in de eerste plaats en in hoofdzaak ten goede komen aan de Belgische en Franse Staat, gelet op het risico dat zij dragen. De lidstaten hebben aangegeven dat de voorgestelde oplossing beantwoordt aan de eis van een lastendeling, zelfs al voldoet deze niet aan de beginselen voor de herkapitalisatie van banken zoals die zijn geformuleerd in de mededeling van de Commissie betreffende de toepassing vanaf 1 januari 2012 van de staatssteunregels op maatregelen ter ondersteuning van banken in het kader van de financiële crisis (hierna „de verlengingsmededeling van 2011” genoemd) (34). Volgens die regels zou iedere herkapitalisatie moeten worden doorgevoerd met een aanzienlijke korting ten opzichte van de theoretische prijs zonder inschrijvingsrechten (TERP). Voorts leiden de kenmerken van de operatie, en met name de aan de preferente aandelen (van categorie B) verbonden voorkeurrechten, tot een financiële verwatering van de bestaande aandelen, omdat door de uitoefening van de aan de preferente aandelen verbonden rechten de eventuele kapitaalverminderingen prioritair aan de gewone aandelen zouden worden toegerekend, zodat het gedeelte van het door de gewone aandelen vertegenwoordigde maatschappelijk kapitaal tot een bedrag van bijna nul zou worden herleid en de houders van gewone aandelen hun recht op de terugbetaling van kapitaal verminderd zouden zien tot een bedrag van bijna nul.

(102) De opbrengst van de kapitaalverhoging zou door Dexia worden gebruikt voor de aflossing van haar verplichtingen ten aanzien van DCL en voor het aanleggen van liquiditeitsreserves voor toekomstige verliezen, alsmede voor een kapitaalverhoging van DCL ten belope van 2 miljard EUR ter versterking van het eigen vermogen van die bank overeenkomstig de Franse boekhoudkundige en prudentiële normen, en om tegelijk een thesauriereserve van zo’n 700 à 800 miljoen EUR aan te houden.

2.2.7. Doorknippen van alle banden tussen Dexia en DMA

(103) Alle banden die tussen Dexia en DMA bestaan, zullen binnen maximaal zes maanden vanaf de datum van de closing van de DMA-transactie worden doorgeknipt, met uitzondering van de informaticasystemen waar de banden binnen een termijn van 24 tot 30 maanden vanaf diezelfde datum zullen worden uitgerafeld.

2.2.8. Geen nieuwe productie

(104) Volgens het herziene plan voor de gecontroleerde afwikkeling van Dexia zal de bank zich terugtrekken van de markten waarop zij voordien aanwezig was, hetzij door entiteiten af te stoten aan derden, hetzij door de resterende entiteiten af te bouwen. Basis van dit „beheer in afbouw” is dat er geen nieuwe productie meer plaatsvindt, behalve voor Crediop en DCL zoals nader aangegeven in de overwegingen 105 tot en met 108.

(105) Om aan haar wettelijke verplichtingen te voldoen, zal Crediop in afwachting dat zij tegen 31 december 2013 is afgebouwd, voor een bedrag van 200 miljoen EUR een beroep kunnen doen op nieuwe financiering voor bestaande cliënten voor een periode van één jaar vanaf het eindbesluit van de Commissie. De Staten zullen de Commissie, aan het eind van die periode van één jaar, om redenen van financiële stabiliteit ook toestemming kunnen vragen voor een bijkomend volume nieuwe financiering voor een termijn van één jaar.

(106) DCL zal nieuwe financiering kunnen toestaan voor maximaal 600 miljoen EUR in de periode februari-juli 2013 of juni-november 2014, met het oog op de „desensibilisering” van het uitstaande bedrag van 1,2 miljard EUR gevoelige gestructureerde leningen dat bij DCL is achtergebleven (leningen aan regionale of lokale overheden en die buiten het handvest-Gissler vallen („hors charte”) of daar een score E3, E4 of E5 halen, of een Cepcor-score (35) van ten minste 11). De verbetering van de economische waarde van de uitstaande bedragen die dat moet opleveren, wordt bepaald door rekening te houden met de afname van het geschillenrisico dat deze desensibilisering met zich zal meebrengen. Met dit bedrag zal het mogelijk zijn om het risico (met name op geschillen) dat aan de betrokken leningen verbonden is, met meer dan 50 % te beperken, maar ook om de volatiliteit van de zekerheden en het operationele risico van complexe dekkingstransacties via derivatencontracten te verminderen.

(107) De stromen verbonden aan de transacties om de bij DCL (na de afstoting van DMA) achtergebleven bestaande leningen minder gevoelig te maken, zullen overigens beperkt worden op de volgende voorwaarden: — de nieuwe stromen zijn uitsluitend tegen een vaste rente; — de looptijden van de nieuwe stromen zijn beperkt tot 30 jaar; — de nieuwe stromen moeten een betere Gissler- of Cepcor-score opleveren; — tijdens de eerste desensibiliseringsperiode (februari-juli 2013) betreffen de nieuwe stromen prioritair de meest gevoelige kredieten, nl. de kredieten toegekend aan de [30-50] belangrijkste DCL-cliënten die [40-60]% vertegenwoordigen van de marktwaarde van de derivaten verbonden aan de leningen die buiten het handvest-Gissler vallen.

(108) Alleen de volgende transacties zullen in het kader van de desensibilisering zijn toegestaan: […]. Deze mogelijkheid tot actieve herstructurering (die intrinsiek afloopt — zodra de op de balans van DCL opgenomen gevoelige kredieten zijn herschikt, wordt de DCL-portefeuille volledig afgebouwd) is uitsluitend bedoeld om, voor zover mogelijk en gemiddeld, de verwachte verliezen op de bestaande portefeuille te beperken in een afbouwscenario. DCL zal hoe dan ook geen nieuwe activiteiten in strikte zin ontplooien (geen nieuwe productie bij nieuwe cliënten).

2.2.9. Follow-up van het herziene plan voor een gecontroleerde afwikkeling

(109) Een trustee wordt belast met het toezicht op de tenuitvoerlegging van het herziene plan voor een gecontroleerde afwikkeling en moet halfjaarlijks verslag doen aan de Commissie op dezelfde voorwaarden, mutatis mutandis, als die van de punten 18 en 19 van bijlage I bij het besluit tot goedkeuring onder voorwaarden.

(110) Met name zal deze trustee halfjaarlijks verslag doen aan de Commissie over de tenuitvoerlegging van de toezegging van het herziene plan voor een gecontroleerde afwikkeling. Dit rapport zal nader ingaan op de vooruitgang bij de tenuitvoerlegging van het herziene plan voor een gecontroleerde afwikkeling, en met name: 1) de naleving van het bedrag van en de voorwaarden voor de desensibilisering van de portefeuille gevoelige leningen van DCL; 2) de naleving van het plafond voor nieuwe financiering verleend aan bestaande cliënten van Crediop; 3) de naleving van het tijdschema voor de geplande afstotingen, met inbegrip van de datum van afstoting, de boekhoudkundige waarde van de activa per 31 december 2011, de waarde bij afstoting, de winst die of het verlies dat is geboekt, en een overzicht van de maatregelen die nog moeten worden uitgevoerd in het kader van het herziene plan voor een gecontroleerde afwikkelingen, en 4) het beheer en de ring-fencing van DAM en Dexia Israel.

2.2.10. Toezeggingen

(111) Het herziene plan voor de gecontroleerde afwikkeling bevat toezeggingen, waarvan de authentieke tekst hier is aangehecht als bijlage I.

(112) In de inleiding tot hun brief met toezeggingen geven de betrokken lidstaten aan dat zij zullen borgen dat het herziene plan voor de gecontroleerde herstructurering en de toezeggingen onverkort ten uitvoer zullen worden gelegd. Deze toezeggingen zijn van kracht totdat de activa van Dexia volledig zijn afgeschreven.

a) Toezeggingen op gedragsgebied

(113) Dexia zal geen maatschappelijk kapitaal verwerven van andere kredietinstellingen of beleggingsondernemingen (36) of verzekeringsondernemingen, tenzij na toestemming van de Commissie. Deze toestemming wordt alleen gevraagd voor de eventuele verwerving door Dexia van een belang in ruil voor een inbreng van deelnemingen of activiteiten die plaatsvindt in het kader van een verkooptransactie voor of de samenvoeging (door fusie of inbreng) van activa of activiteiten, voor zover Dexia in dat geval met dat belang geen uitsluitende of gezamenlijke zeggenschap verwerft over de entiteit waarin het belang wordt ingebracht of die uit de fusie ontstaat. In afwijking hierop kan Dexia een minderheidsbelang van 40 % verwerven in Dexia Sabadell (met het oog op de afbouw van die bank) nadat Banco Sabadell haar put-optie heeft uitgeoefend, aangezien deze acquisitie nog niet heeft plaatsgevonden op het tijdstip van de toezeggingen.

(114) Afgezien van de toezeggingen die Dexia op het tijdstip van dit besluit al heeft gedaan ten aanzien van Dexia Région Bail, Dexia Flobail, Dexia Bail en Dexia LLD, verbindt zij zich ertoe om geen nieuwe intragroepsfunding te verlenen (d.w.z. een bedrag dat hoger ligt dan de intragroepsfunding zoals die op het tijdstip van dit besluit bestaat) aan de overeenkomstig overweging 122 af te stoten entiteiten (ring-fencing). Dit geldt onverminderd de wettelijke verplichtingen voor Dexia, als aandeelhouder van de betrokken entiteiten, en haar verplichting om de levensvatbaarheid van Dexia Israel en DAM, overeenkomstig overweging 129, in stand te houden. Ingeval de tenuitvoerlegging van deze verplichting de toekenning van nieuwe funding aan de betrokken entiteiten noodzakelijk maakt, stelt Dexia de Commissie daarvan vooraf in kennis.

(115) Dexia pakt in commerciële advertenties tegenover derden niet uit met haar status van bank die een garantie of andere steun van de betrokken lidstaten geniet ten behoeve van bepaalde van haar verplichtingen, afgezien van „derden begunstigden” in de zin van de waarborgovereenkomst, en maakt geen gebruik van de garantie voor zuivere arbitragetransacties.

(116) In het herziene plan voor een gecontroleerde afwikkeling staat voorts het volgende te lezen: a) De betrokken lidstaten beklemtonen dat de kenmerken van de preferente aandelen tot de feitelijke onmogelijkheid leiden om enig dividend uit te keren over gewone aandelen, omdat de vooruitzichten op uitkeerbare winsten van Dexia voor de duur van het plan lager liggen dan het bedrag van het voorkeursdividend van 8 % dat de Belgische en de Franse Staat toekomt. b) De betrokken lidstaten beklemtonen dat de preferente aandelen uitsluitend door de Belgische en de Franse Staat worden gehouden en dat de beperkingen op de uitkering van dividend uitsluitend de gewone aandelen — en niet de preferente aandelen — betreffen, omdat anders de Belgische en de Franse Staat hun recht op dividend op hun investeringen verliezen. c) Wat betreft de deelname van de preferente aandelen in de verliezen, zullen, zoals aangegeven in het plan voor een gecontroleerde afwikkeling, de preferente aandelen — geheel of ten dele — hun voorkeursrechten verliezen indien de wettelijke ratio’s van Dexia bepaalde drempels onderschrijden. De preferente aandelen zullen namelijk tot 2018 als kernkapitaal (Core Tier 1) worden beschouwd omdat zij een overgangsregeling genieten (grand-fathering). Zij zullen nadien worden omgezet in gewone aandelen (37), afhankelijk van de behoeften aan toetsingsvermogen van de groep die gecontroleerd wordt afgewikkeld.

(117) Onverminderd de transacties die Dexia wettelijk verplicht is uit te voeren ten aanzien van hybride Tier 1- of Tier 2-instrumenten of de transacties welke zij voor die instrumenten moet uitvoeren uit hoofde van vóór de datum van dit besluit afgesloten contracten, ziet Dexia af van: a. het doen van couponbetalingen op hybride Tier 1-instrumenten of Tier 2-instrumenten die worden gehouden door personen of entiteiten niet zijnde Dexia NV en haar dochterondernemingen en ten aanzien waarvan, uit hoofde van de contractuele bepalingen voor die instrumenten, een discretionaire marge geldt; b. het goedkeuren of het via stemming doen goedkeuren van iedere vorm van dividenduitkering door een van de dochterondernemingen waarover Dexia NV al dan niet middellijk zeggenschap heeft (daaronder begrepen entiteiten die zij voor 100 % in handen heeft) wanneer een dergelijke dividenduitkering een verplichting met zich meebrengt tot couponbetaling op hybride Tier 1-instrumenten of Tier 2-instrumenten die door personen niet zijnde Dexia NV en haar dochterondernemingen worden gehouden; c. een discretionaire optie tot vervroegde terugbetaling uit te oefenen voor de hier in punt a) bedoelde hybride Tier 1-instrumenten of Tier 2-instrumenten, en d. tegen een premie van maximaal 10 % van de marktprijs en een inkoopkoers (inclusief premie) van maximaal 90 % van de nominale waarde zal Dexia toch, nadat zij de Commissie daarvan vooraf in kennis heeft gesteld en deze haar voorafgaande goedkeuring heeft gegeven, een publiek bod tot inkoop van emissies van hybride Tier 1-instrumenten en Tier 2-instrumenten kunnen uitbrengen. Een en ander staat niet in de weg aan de uitkering van dividend met betrekking tot de door Belgische en de Franse Staat gehouden preferente aandelen.

(118) Dexia blijft ten aanzien van de beloning van het directiecomité en het executief comité van Dexia NV en de belangrijkste operationele entiteiten van de Dexia-groep de beloningsbeginselen toepassen die in het kader van de G-20 en door de betrokken nationale instanties zijn uitgewerkt. Dexia zal met name afzien van de betaling van het variabele gedeelte van de beloning van de leden van het directiecomité van Dexia NV en zal het variabele gedeelte van de beloning van de overige medewerkers van Dexia NV en haar bankdochters bedoeld in punt 2.5.1.1 van het document over het beloningsbeleid van Dexia zoals dat op 15 maart 2011 bij de CBFA is aangemeld (38), beperken tot 30 % van het vaste gedeelte van hun beloning.

(119) Overeenkomstig het herziene plan voor een gecontroleerde afwikkeling zal Dexia vanaf de datum van dit besluit geen nieuwe productie opzetten, tenzij voor de betrokken entiteit een toezegging tot afstoting geldt overeenkomstig overweging 122. In het kader van deze toezegging geldt niet als „nieuwe productie”: 1. de transacties die noodzakelijk zijn voor het liquiditeitsbeheer (bijv. centrale-banktransacties of het beheer van de cover pools van DLG (Dexia Lettre de Gage) en DKD (Dexia Kommunalbank Deutschland), ten einde de wettelijke, prudentiële verplichtingen of verplichtingen van ratingbureaus na te komen en de fundingkosten sterk te verbeteren); 2. de verlenging van de looptijd van bestaande leningen voor zover daarmee de netto contante waarde van de aan eenzelfde cliënt uitgeleende bedragen sterk wordt verbeterd, waarbij in de berekening van deze waarde het geschillenrisico mee in aanmerking wordt genomen; 3. de derivatentransacties die nodig zijn om de rente-/wisselkoers-/kredietrisico’s van de bestaande portefeuille te beheren mits met deze transacties de totale risicoblootstelling van de Dexia-groep wordt verminderd, met inachtneming van de beperkingen en procedures die zijn bepaald in de richtsnoeren die binnen Dexia en/of bij de toezichthouders gelden; 4. alle activiteiten die met het oog op het toezicht of om andere juridische redenen noodzakelijk zijn, met name de verlenging van de looptijden of de herschikking van het aflossingsschema dat geldt voor Dexia als lid van een bankenconsortium in bepaalde investeringsprojecten (het bankenconsortium kan ertoe gebracht worden om in te stemmen met aanpassingen van de structuur van het project die tot aanpassingen van de looptijden en/of het aflossingsschema leiden) of als gevolg van besluiten van bestuurlijke of gerechtelijke autoriteiten, en 5. de uitbetaling van krediettoezeggingen die op het tijdstip van het besluit waren bevestigd, d.w.z. de uitbetalingstransacties die Dexia contractueel verplicht is uit te voeren om haar toezeggingen uit hoofde van contracten van vóór 30 september 2012 ten aanzien van de leningnemers na te komen.

(120) In afwijking hierop: 1. zal Dexia Crediop, om de […] van de door Dexia Crediop uitgegeven te vermijden en zo te voldoen aan haar wettelijke verplichtingen met het oog op de afbouw van de bank, een beroep kunnen doen op nieuwe financiering voor haar bestaande cliënten voor een bedrag van 200 miljoen EUR voor een periode van één jaar te rekenen vanaf de datum van dit besluit. Na afloop van deze periode van één jaar kunnen de betrokken lidstaten de Commissie om toestemming verzoeken voor een bijkomend jaarbedrag aan nieuwe financiering. Zonder dit soort toestemming wordt aan het eind van het lopende jaar begonnen met de afbouw van Dexia Crediop. 2. DCL zal nieuwe financiering kunnen opzetten voor de stromen die verband houden met de desensibilisering van bestaande leningen (39) die (na de afstoting van DMA) bij DCL zijn ondergebracht en die als gevoelig gelden (nl. leningen aan lokale overheden die niet onder het handvest-Gissler vallen of daarin een score E3, E4 of E5 behalen dan wel een Cepcor-score van ten minste 11 halen), mits een verbetering plaatsvindt van de economische waarde van de uitstaande bedragen, waarbij deze waarde wordt gedefinieerd rekening houdende met een gevoelige vermindering van het geschillenrisico dat de desensiblisering met zich meebrengt (40). Alleen de volgende transacties zijn in dit kader toegestaan: […]. Dexia verbindt zich ertoe het totale bedrag van nieuwe stromen met betrekking tot de in punt 6 bedoelde operaties te beperken tot een bedrag van maximaal 600 miljoen EUR nieuwe financiering, waarbij het aangaan van dit operaties echter niet kan plaatsvinden tussen februari en juli 2013 of juni en november 2014.

(121) Voorts zullen de in punt 2 bedoelde stromen beperkt worden volgens de voorwaarden van overweging 106 van dit besluit. Dexia zal de Commissie op 15 januari 2013 en 15 mei 2014 een periodieke doorlichting doen toekomen van haar plan voor de afschrijving en de desensibilisering van de gevoelige DCL-leningen.

d. Afstotingen en af te bouwen activiteiten

(122) Dexia heeft al de volgende afstotingen doorgevoerd: 1. de afstoting van DBB. Deze afstoting vond op 20 oktober 2011 plaats; 2. de afstoting van het 50 %-belang in RBCD. Deze afstoting vond op 27 juli 2012 plaats; 3. de afstoting van DenizBank. Deze afstoting vond op 28 september 2012 plaats; 4. de afstoting van BIL. Deze afstoting vond op 5 oktober 2012 plaats; 5. de afstoting van Dexia Habitat. Deze afstoting vond op 29 juni 2012 plaats; 6. de afstoting van DKB Polska. De overeenkomst tot afstoting is op 7 november 2012 ondertekend.

(123) Dexia stoot de hierna opgesomde entiteiten af volgens het onderstaande tijdschema: 1. de afstoting van DMA vóór 31 januari 2013; 2. de afstoting van DAM, van de deelneming van Dexia in Popular Banca Privada en Sofaxis vóór 31 december 2013; 3. de afstoting (of de afbouw) van Dexia Région Bail, Dexia Flobail, Dexia Bail en Dexia LLD vóór 31 december 2013; 4. de afstoting van de (directe of indirecte) deelneming van Dexia in Dexia Israel binnen twaalf maanden nà een definitieve en in kracht van gewijsde gegane uitspraak over de verschillende rechtsgedingen tegen Dexia Israel en haar aandeelhouder DCL.

(124) De hier genoemde toezeggingen tot afstoting wordt geacht te zijn vervuld wanneer Dexia en de overnemer een dwingend en definitief akkoord hebben gesloten (d.w.z. een overeenkomst die Dexia niet eenzijdig kan opzeggen zonder een boete te betalen) voor de overdracht van de volledige deelneming van Dexia in de betrokken entiteit of het betrokken actief, zelfs al zijn op het tijdstip van de ondertekening van het akkoord nog niet alle toestemmingen of verklaringen van geen bezwaar van de bevoegde toezichthouders verkregen, mits de closing uiterlijk zes maanden nà het akkoord tot afstoting plaatsvindt.

(125) Indien een van hier genoemde toezeggingen tot afstoting niet is vervuld, zullen de betrokken lidstaten een voorstel doen voor de aanstelling van een trustee die belast wordt met de afstoting van de betrokken entiteit in de maand nà de voor de afstoting bepaalde uiterste datum, op de in de volgende overweging beschreven voorwaarden.

(126) Vóór iedere afstoting (41) die hier is vastgesteld en die nog moet worden uitgevoerd, zal Dexia de trustee op de hoogte houden van de partijen die belangstelling hebben laten blijken voor de verwerving van deze activa en zal zij hem alle noodzakelijke en redelijkerwijs beschikbare informatie verschaffen zodat deze zich kan vergewissen van de onafhankelijkheid van de kandidaat-overnemer. De Commissie zal de betrokken lidstaten binnen een termijn van 15 werkdagen de namen meedelen van de partijen die, volgens haar, niet voldoen aan de voorwaarden van vereiste relevantie en onafhankelijkheid en wat de redenen zijn voor haar besluit. Dexia zal dan de verkoopprocedure met die partijen stopzetten.

(127) Dexia zal naar beste vermogen proberen haar obligatieportefeuille versneld af te stoten, zodra de marktomstandigheden zijn verbeterd, om zodoende aan de verplichte ratio’s te voldoen, waarbij het voor zich spreekt dat deze afstoting alleen kan doorgaan voor zover deze geen substantiële negatieve invloed heeft op de solvabiliteit van Dexia. Dexia zal de Commissie jaarlijks een doorlichting verschaffen van wat op dat gebied mogelijk is.

(128) Vanaf de datum van kennisgeving van dit besluit worden de niet in overweging 122 genoemde entiteiten (daaronder begrepen Dexia Sabadell zodra de in overweging 113 genoemde acquisitie heeft plaatsgevonden) afgebouwd (run-off), met name zonder nieuwe productie in de zin van overweging 119.

(129) Met inachtneming van het vennootschapsbelang van Dexia NV en de Dexia-groep, zal Dexia tot aan de daadwerkelijke afstoting van DAM en Dexia Israel (en zodra er ten aanzien van Dexia Israel de in overweging 122 bedoelde duidelijkheid is): 1. zich inspannen opdat DAM en Dexia Israel levensvatbaar blijven, kunnen worden doorverkocht aan hun toekomstige koper en concurrerend blijven, dit alles naar goed zakelijk gebruik; 2. zich inspannen om ieder risico op verlies aan concurrentievermogen van DAM en Dexia Israel te beperken; 3. zich onthouden van ieder initiatief dat een sterk negatief effect kan hebben op de waarde, de bedrijfsvoering of het concurrentievermogen van DAM en Dexia Israel of dat de aard of de omvang van de activiteiten, de bedrijfsstrategie of commerciële strategie of het investeringsbeleid van DAM en Dexia Israel kan veranderen; 4. met inachtneming van de in overweging 114 bedoelde toezegging tot ring-fencing, aan DAM en Dexia Israel, in de mate van het mogelijke, voldoende middelen beschikbaar stellen om deze ondernemingen te laten functioneren op basis van de bestaande bedrijfsplannen en de plannen die daar eventueel op volgen, en 5. alle redelijke maatregelen nemen, met inbegrip van passende stimuleringsregelingen (in overeenstemming met zakelijke praktijken) die nodig zijn om alle sleutelpersoneel van DAM en Dexia Israel te stimuleren.

(130) Ten aanzien van Crediop is overeengekomen dat Crediop, tot aan de afstoting binnen een periode van één jaar te rekenen vanaf dit besluit of de afbouw van de bank, binnen de Dexia-groep afzonderlijk zal worden beheerd. Om te verzekeren dat alle besluiten van de directie van Crediop die tussen de datum van dit besluit en de doorvoering van de afstoting [binnen een periode van één jaar te rekenen vanaf dit besluit of de afbouw van de bank] worden genomen in het beste belang van Crediop met het oog op haar afstoting [of haar afbouw], zal Dexia een beheerder aanstellen die de afscherming van de activiteiten van Crediop moet garanderen en zal zij erop toezien dat deze beheerder in volledige onafhankelijkheid kan werken, met inachtneming van de voor Crediop geldende toezeggingen. Deze beheerder die de afscherming van de activiteiten moet garanderen, kan de algemeen directeur van Crediop zijn. Hij beheert Crediop in het beste belang van de onderneming, in overleg met Dexia, onder toezicht van de trustee zoals aangegeven in overweging 138.

(131) De aanstelling van een beheerder die de afscherming van de activiteiten van Dexia Israel en DAM moet garanderen, is niet noodzakelijk, omdat deze beide entiteiten op het tijdstip van dit besluit om, in het afwikkelingsplan genoemde redenen, reeds afzonderlijk worden beheerd.

c) De met de afstoting belaste trustee

(132) Ingeval één van de toezeggingen tot afstoting van de in overweging 123, punten 1 tot en met 4, bedoelde activa niet binnen de genoemde termijnen is voltooid en zonder goedkeuring door de Commissie van een alternatieve toezegging, leggen de Franse, Belgische en Luxemburgse autoriteiten vooraf, en uiterlijk één maand na de voor afstoting vastgestelde termijn, de Commissie een lijst ter goedkeuring voor van één tot drie personen die zijn gekozen met het oog op de aanstelling tot met de tenuitvoerlegging van die afstotingen belaste trustee(s).

(133) De met de afstoting belaste trustee moet onafhankelijk zijn, over de vereiste competenties beschikken en mag bij de uitoefening van zijn opdracht niet met een belangenconflict worden geconfronteerd.

(134) De Commissie kan de voorgestelde trustee of trustees goedkeuren, of deze afwijzen. Indien de Commissie de voorgestelde met de afstoting belaste trustee of trustees afwijst, stellen Dexia en de Franse, Belgische en Luxemburgse autoriteiten binnen een termijn van één maand na de kennisgeving van deze afwijzing, één tot drie nieuwe kandidaten voor, die de Commissie eveneens kan goedkeuren of afwijzen. Indien alle voorgestelde kandidaten uiteindelijk door de Commissie worden afgewezen, stelt deze een trustee aan op basis van een door de Commissie goedgekeurd mandaat.

(135) De Franse, Belgische en Luxemburgse autoriteiten verbinden zich ertoe dat Dexia de met de afstoting belaste trustee de nodige en passende vertegenwoordigingsbevoegdheden verleent om: 1. de afstoting van de hier in punt a) bedoelde activa ten uitvoer te leggen (daaronder begrepen alle bevoegdheden die nodig zijn om de correcte tenuitvoerlegging te garanderen van de documenten die voor de tenuitvoerlegging van deze afstoting vereist zijn), en 2. iedere maatregel te nemen of verklaring te doen die nodig of passend is om de afstoting ten uitvoer te leggen, daaronder begrepen de aanstelling van raadslieden die het afstotingsproces moeten begeleiden.

(136) De met de afstoting belaste trustee neemt in de aan- en verkoopovereenkomst of -overeenkomsten alle gebruikelijke en redelijke voorwaarden op die hij passend acht om de verkoop binnen het jaar na zijn aanstelling te kunnen afronden. De met de afstoting belaste trustee organiseert het verkoopproces zodanig dat een afstoting is gegarandeerd […]. De afstoting of liquidatie moet zijn doorgevoerd binnen een termijn van maximaal één jaar na afloop van de verkooptermijn.

(137) De kosten van de prestaties van de met de afstoting belaste trustee komen ten laste van Dexia.

d) De tenuitvoerlegging van de toezeggingen

(138) De Belgische, Franse en Luxemburgse autoriteiten leggen de Commissie vooraf, en uiterlijk één maand na het onderhavige besluit, een lijst ter goedkeuring voor van één tot drie personen die zijn gekozen met het oog op de aanstelling als onafhankelijk deskundige die is belast met de nadere controle op de toepassing van bovengenoemde toezeggingen (hierna „de trustee” genoemd), voor een termijn van vijf jaar; deze termijn kan op verzoek van de Commissie worden verlengd. De trustee moet over de vereiste competenties beschikken en mag bij de uitoefening van zijn opdracht niet met een belangenconflict worden geconfronteerd. De Commissie kan de voorgestelde trustee of trustees goedkeuren, of deze afwijzen. Indien de Commissie de voorgestelde trustee of trustees afwijst, stellen de Belgische, Franse en Luxemburgse autoriteiten binnen een termijn van één maand na de kennisgeving van deze afwijzing, één tot drie nieuwe kandidaten voor, die de Commissie eveneens kan goedkeuren of afwijzen. Indien alle voorgestelde kandidaten uiteindelijk door de Commissie worden afgewezen, stelt de Commissie een trustee aan. De kosten van de prestaties van de trustee komen ten laste van Dexia, zonder dat zij evenwel de uurtarieven overschrijden die doorgaans voor dit soort prestaties worden gevraagd.

(139) De Commissie heeft gedurende de volledige duur van het herstructureringsplan zonder enige beperking toegang tot de gegevens die nodig zijn voor de tenuitvoerlegging van dit besluit waarmee zij het herziene plan voor een gecontroleerde afwikkeling goedkeurt. Zij kan zich rechtstreeks tot Dexia richten om de nodige toelichting en verduidelijking te kunnen krijgen. De Belgische, Franse en Luxemburgse autoriteiten en Dexia leveren zelf volledige medewerking bij alle controles die de Commissie of, in voorkomend geval, de trustee kan vragen.

(140) De trustee dient om het halfjaar bij de Commissie een rapport in over de tenuitvoerlegging van bovenstaande toezeggingen. Dit rapport bevat een gedetailleerd overzicht van de stand van uitvoering van het herziene plan voor een gecontroleerde afwikkeling, met name wat betreft: 1) de naleving van het bedrag en de voorwaarden voor de desensibilisering van de portefeuille gevoelige leningen van DCL als bedoeld in de overwegingen 120 en 121; 2) de naleving van de plafonds voor nieuwe financiering aan bestaande cliënten van Dexia Crediop als bedoeld in overweging 120; 3) de naleving van het tijdschema voor de in overweging 122 geplande afstotingen, met inbegrip van de datum van afstoting, de boekhoudkundige waarde van de activa per 31 december 2011, de waarde bij afstoting, de winst die of het verlies dat is geboekt, en een overzicht van de maatregelen die nog moeten worden uitgevoerd in het kader van het herziene plan voor een gecontroleerde afwikkelingen; 4) het beheer en de ring-fencing van de af te stoten entiteiten, en met name DAM en Dexia Israel, als bedoeld in de overwegingen 114 en 129.

(141) Dit rapport wordt ingediend uiterlijk één maand na de presentatie van de halfjaarrekeningen en de goedkeuring van de jaarrekening, en hoe dan ook vóór 1 oktober en vóór 30 april van elk jaar.

(142) Na afloop van het mandaat van de trustee en tot en met de volledige afschrijving van de activa van Dexia, dienen de betrokken lidstaten jaarlijks een rapport in bij de Commissie waarin een stand van uitvoering wordt gegeven van het proces van de gecontroleerde afwikkeling.

2.3. BESCHRIJVING VAN DE AFSTOTING VAN DMA EN VAN DE ACTIVITEITEN VAN DMA NÀ HAAR AFSTOTING

2.3.1. Beschrijving van de afstotingsoperatie

(143) De afstoting van DMA vindt plaats tegen uiterlijk 31 januari 2013.

(144) Een nieuwe kredietinstelling (nouvel établissement de crédit) (hierna „NEC” genoemd) zal worden opgericht, waarvan DMA een 100 %-dochteronderneming zal zijn. NEC zal rechtstreeks worden gehouden door de Franse Staat (voor 75 %), CDC (voor 20 % in preferente aandelen) en La Banque Postale (voor 5 %). Zodoende zal DMA niet meer onder de zeggenschap staan van de Dexia-groep, maar van de Franse Staat, CDC en La Banque Postale (LBP).

(145) Daarnaast zal ook een gemeenschappelijke onderneming worden opgericht (hierna „JV” genoemd), met het statuut van intermédiaire en opérations de banque (IOB) (bancair intermediair), tussen CDC (35 %) en La Banque Postale (65 %). Deze zal nieuwe leningen op de markt brengen voor uitsluitend Franse decentrale overheden en publieke zorginstellingen (établissements public de santé — EPS) en zal DMA als herfinancieringsvehikel gebruiken. DMA zal ook de herfinanciering voor haar rekening nemen met betrekking tot de bestaande, nog uitstaande leningen. Figuur 6 Structuur van de nieuwe ontwikkelingsbank waarin DMA wordt geïntegreerd

(146) La Banque Postale zal geleidelijk in het kapitaal van NEC instappen. De prijs die La Banque Postale daarvoor zal betalen, is de marktprijs, die door een deskundige is bepaald, en kan door de Commissie worden gecontroleerd. La Banque Postale beschikt over een optie voor de geleidelijke terugkoop (call) van een gedeelte van de door de Franse Staat gehouden aandelen, zodat haar deelneming in NEC, nadat de call-optie volledig is uitgeoefend, geleidelijk zal toenemen naarmate het aandeel van de uitstaande bedragen met betrekking tot de nieuwe productie in het totaal van de activa (cover pool) van DMA toeneemt. De call-optie kan pas worden uitgeoefend zodra het aandeel van de nieuwe productie door La Banque Postale of JV meer dan […]% van de cover pool van DMA bedraagt. Jaarlijks zal La Banque Postale de call-optie kunnen uitoefenen voor minimaal […]% van het kapitaal van NEC, zonder dat 1) de deelneming van La Banque Postale in DMA hoger is dan het aandeel van de nieuwe productie door La Banque Postale of JV in de cover pool van DMA, en 2) La Banque Postale de hoofdaandeelhouder van NEC wordt.

(147) De concrete juridische voorwaarden waarop de afstoting van DMA zal plaatsvinden, zien er schematisch als volgt uit: DCL brengt in NEC de aandelen-DMA in en de uitrusting, medewerkers en middelen die nodig zijn voor de bedrijfsvoering van DMA, om vervolgens 100 % van het kapitaal van NEC over te dragen aan de Staat, CDC en La Banque Postale. De prijs van de afstoting is één euro.

(148) Wat de prijs betreft, wijst de Commissie op de volgende elementen, die zijn aangestipt door een accountantskantoor en de betrokken lidstaten.

(149) Blijkens een fairness-opinion van 10 oktober 2012 door een kantoor van financieel analisten dat in opdracht van de Franse autoriteiten en CDC werkt, „stemt een prijs van 380 miljoen EUR voor 100 % van NEC (dat zelf 100 % van [DMA] in handen heeft) overeen met een prijs die acceptabel is voor een voorzichtige investeerder”. Daarin wordt voorts aangegeven dat in deze waardering van de prijs rekening wordt gehouden met het feit dat „de overnemers algemene en specifieke activa- en passivagaranties zullen krijgen, met onder meer een garantie ten aanzien van de geldigheid van de verstrekte leningen en de betreffende contracten” en dat daarin tot uiting komt: „— de inbreng van de voor de activiteit noodzakelijke uitrusting en knowhow; — de overdracht van uitstaande bedragen; — het op de markt brengen van nieuwe leningen door LBP en [JV]; — de neutralisering van gevoelige leningen. Deze waardering geldt slechts in samenhang met de algemene en specifieke garanties en het mechanisme voor de synthetische overdracht van gevoelige leningen. […]” (42)

(150) In die fairness-opinion wordt voorts aangegeven dat „de waarde van NEC/DMA, wanneer er ook mee rekening wordt gehouden dat de waardeaanpassingen geleidelijk kunnen worden gerecupereerd, uitkomt op […] EUR in een geloofwaardig uitdoofscenario.”.

(151) In hun notitie betreffende de afstotingsoperatie van DMA verklaren de betrokken lidstaten dat in eerste instantie „was overeengekomen dat de overnameprijs voor DMA en de door DCL overgedragen uitrusting, personeel en middelen 380 miljoen EUR zou bedragen [voetnoot: en dat „de partijen ermee rekenden dat [Dexia] en DCL meerdere verkopersgaranties zouden afgeven in het kader van de afstoting van DMA: een honoreringsgarantie en voor geschillen over […] gevoelige leningen, een zogeheten stop-loss-garantie bovenop de jaarlijkse vrijstelling van 10 basispunten op het gemiddeld uitstaande bedrag aan leningen, alsmede andere algemene en specifieke garanties” (43).

(152) Zij geven ook aan dat, in tweede instantie, zij ermee hebben ingestemd om af te zien van de stop-loss-garantie en in derde instantie instemden „met de synthetische overdracht van gevoelige leningen naar de balans van DCL. De garantie van Frankrijk voor de verplichtingen van DCL in dat verband is dus eveneens opgegeven” (44).

(153) Volgens de betrokken lidstaten was het zo dat „om rekening te houden met de twee belangrijke aanpassingen aan het plan voor de overdracht van DMA en om de afstotingsprijs marktfconform te houden, deze neerwaarts is herzien en op één euro is bepaald. Deze nieuwe prijs (die niet langer afhangt van de nettopositie van DMA) houdt ook rekening met het feit dat de clausule van de prijsaanpasisng wordt geschrapt (45).”.

(154) Na te hebben herhaald dat uit de fairness-opinion blijkt dat de prijs van DMA en uitrusting, personeelsleden en middelen die nodig zijn voor de bedrijfsvoering van DMA, 380 miljoen EUR bedraagt volgens de initiële afstotingsregeling (die de garanties en de clausule inzake prijsaanpassing bevatte), verklaren de betrokken lidstaten dat „rekening houdende met het feit dat de garanties en prijsaanpassingsclausule uit dit plan zijn geschrapt, en met de ontwikkeling van de balanspositie van DMA die in de eerste drie kwartalen van 2012 is waargenomen, de aangepaste prijs van één euro nog steeds volledig marktconform is” (46).

(155) Volgens de Franse autoriteiten is er sprake van marktfalen op het punt van de financiering van publieke zorginstellingen (EPS) en decentrale overheden in Frankrijk. Bijgevolg zijn de Franse autoriteiten, samen met CDC en La Banque Postale, voornemens om DMA over te nemen (via de overname van NEC die 100 % van DMA in handen heeft), om die bank om te vormen in een ontwikkelingsbank (banque de développement). De activiteiten van deze ontwikkelingsbank zullen zich beperken tot het corrigeren van het marktfalen met betrekking de financiering van publieke zorginstellingen en decentrale overheden in Frankrijk, aangezien dit marktfalen niet kan worden gecorrigeerd door het bestaande marktaanbod. De Franse autoriteiten hebben de volgende argumenten aangedragen om het bestaan van dit marktfalen te staven en om de noodzaak aan te tonen van de oprichting van een ontwikkelingsbank.

De financiering van publieke zorginstellingen in Frankrijk

(156) Volgens de Franse autoriteiten beliepen de investeringen in ziekenhuizen 6,5 miljard EUR in 2010 (een daling met 4,5 % ten opzichte van 2009), nadat deze sinds het begin van het millennium voortdurend waren toegenomen. Deze investeringen worden in hoofdzaak gefinancierd uit eigen middelen en uit subsidies. De dekkingsgraad van investeringen door middellange schulden kwam in 2010 uit op 36 %.

(157) De middellange financieringsbehoefte van publieke zorginstellingen in Frankrijk ligt jaarlijks tussen 2 en 4 miljard EUR, afhankelijk van het jaar. Hiermee wordt de financiering van investeringen en de aflossing van leningen die op het einde van hun looptijd zijn gekomen, gedekt.

(158) Daarnaast dekt deze financieringsbehoefte projecten van zware investeringen, met name in vastgoed, in een context waarin de verouderingsgraad (die de gecumuleerde afschrijvingen afzet tegen de brutowaarde van de activa en die in 2002 een historisch hoog niveau bereikte) aanzienlijke investeringen vergde om het vastgoedareaal in stand te houden: in de periode 1997-2002 is de verouderingsgraad gestegen van 50 naar 55 %. Zo maakt een vergelijking, uitgesplitst naar type, van de directe investeringen in 2010 met die in 2002 duidelijk dat de investeringsstructuur vertekend is ten faveure van het vastgoed en ten koste van het gedeelte „uitrusting”.

(159) De komende jaren zouden de investeringsbehoeften zich in hoofdzaak op twee niveaus moeten situeren. Prioriteit zal gaan naar het inspelen op de cruciale veiligheidsbehoeften (aanpassingen aan de prioritaire normen inzake aardbevingsbestendigheid, overstromingsrisico’s, asbestverwijdering, brandveiligheid). Vervolgens zullen ook investeringsprojecten ten uitvoer worden gelegd om de kwaliteit van het zorgaanbod te verbeteren. Ook daar zal het in hoofdzaak gaan om vastgoedoperaties (bouwen, verbouwen, sanering enz.) die doorgaans zware investeringen vormen en waarvoor onvermijdelijk ten minste voor een deel op leningen een beroep moet worden gedaan.

(160) Parallel hiermee hebben de publieke zorginstellingen een aanzienlijke behoefte aan kortlopende financiering — van ongeveer 3 miljard EUR per jaar (waarvan gemiddeld 50 % wordt opgenomen) — door een aanzienlijke behoefte aan renouvellerende financiering. Deze behoefte valt in hoofdzaak te verklaren door de tijd die verloopt tussen de betalingen door de ziektekostenverzekering aan publieke zorginstellingen en het krappe tijdschema voor hun uitgaven.

(161) Aan de aanbodzijde zouden de Franse banken niet in staat zijn dit deel van de markt van Dexia over te nemen. De totale uitstaande schuld van de zorginstellingen bedraagt 22,8 miljard EUR per 31 december 2012. Traditioneel wordt deze schuld, evenals bij de decentrale overheden, voor het grootste deel gedragen door de banksector. De financiering zonder intermediairs blijft immers marginaal (slechts 5,7 % van de uitstaande schuld verloopt via obligatieleningen), met name als gevolg van de aanwezigheid van een groot aantal kleinschalige instellingen: per 31 december 2010 telde Frankrijk 1 034 publieke zorginstellingen. De universitaire medische centra, die de grootste publieke zorginstellingen zijn, zijn goed voor 99,1 % van alle obligatie-emissies.

(162) Dexia had veruit het grootste marktaandeel: tijdens de laatste jaren dat de bank actief was, nam zij ongeveer [40-45]% van de middellange financieringsbehoeften voor haar rekening en verstrekte zij ongeveer een derde van de liquiditeitslijnen. In totaal hield Dexia eind 2010 nog [30-35]% van de totale uitstaande schulden.

(163) Volgens de Franse autoriteiten zouden de overige Franse banken evenmin in staat zijn om de door Dexia opgegeven marktaandelen over te nemen, en wel om meerdere redenen: a) de kennis van deze markt blijft beperkt, met name door de beperkte volumes die erin omgaan, terwijl Dexia net een zeer g