BESCHIKKING VAN DE RAAD van 15 december 1994 houdende aanneming van een specifiek programma voor de verspreiding en exploitatie van de resultaten van de activiteiten inzake onderzoek en technologische ontwikkeling, inclusief demonstratie (1994-1998) (94/917/EG)

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, inzonderheid op artikel 130 I, lid 4,

Gezien het voorstel van de Commissie (1),

Gezien het advies van het Europees Parlement (2),

Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité (3),

Overwegende dat het Europees Parlement en de Raad bij Besluit nr. 1110/94/EG (4), een vierde kaderprogramma voor communautaire acties op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (OTO) hebben vastgesteld voor de periode 1994-1998, waarin onder meer de activiteiten zijn omschreven die moeten worden uitgevoerd op het gebied van verspreiding en exploitatie van resultaten; dat deze beschikking wordt vastgesteld in het licht van de in de preambule van genoemd besluit uiteengezette overwegingen;

Overwegende dat in artikel 130 I, lid 3, van het Verdrag is bepaald dat het kaderprogramma ten uitvoer wordt gelegd door middel van specifieke programma's die binnen elke activiteit worden ontwikkeld; dat in elk specifiek programma de nadere bepalingen voor de uitvoering ervan, de looptijd en de noodzakelijk geachte middelen worden vastgesteld;

Overwegende dat dit specifieke programma ten doel heeft de onderzoeksresultaten op grote schaal te verspreiden, aan de optimale exploitatie ervan bij te dragen door, in samenwerking met de betrokkenen, de behaalde resultaten in innovaties om te zetten, de technologie-overdracht, met name naar kleine en middelgrote ondernemingen, te bevorderen en de op nationaal en regionaal niveau genomen initiatieven te ondersteunen teneinde er een communautaire dimensie aan toe te voegen;

Overwegende dat het innovatieproces complex en interactief is, dat er verschillende categorieën actoren bij betrokken zijn en dat bijgevolg de op verspreiding en exploitatie van de resultaten gerichte activiteiten moeten aansluiten op die welke een betere overdracht van technologie beogen;

Overwegende dat de totstandbrenging van een omgeving die bevorderlijk is voor de exploitatie van de resultaten en voor de verspreiding van technologie in alle bedrijfstakken en in alle regio's van de Gemeenschap rechtstreeks bijdraagt tot aanpassing van de industriële structuur en tot vergroting van de concurrentiekracht van de ondernemingen en daarmee tot versterking van de wetenschappelijke en technologische basis van de Europese industrie (met inbegrip van het midden- en kleinbedrijf (MKB)), zodat haar internationale concurrentievermogen kan worden opgevoerd;

Overwegende dat het noodzakelijk geachte bedrag voor de uitvoering van dit programma is vastgesteld op 293 miljoen ecu; dat de kredieten voor elk begrotingsjaar door de begrotingsautoriteit worden vastgesteld, afhankelijk van de beschikbare middelen binnen de financiële vooruitzichten en onder de voorwaarden van artikel 1, lid 3, van Besluit nr. 1110/94/EG;

Overwegende dat de inhoud van het vierde kaderprogramma voor communautaire OTO-activiteiten is vastgesteld overeenkomstig het subsidiariteitsbeginsel; dat in dit specifieke programma de inhoud omschreven is van de overeenkomstig dit beginsel uit te voeren activiteiten op het gebied van de verspreiding en exploitatie van resultaten;

Overwegende dat de regels voor deelneming van ondernemingen, onderzoekcentra (waaronder het Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek (GCO)) en universiteiten, alsmede de regels voor de verspreiding van de onderzoeksresultaten als bepaald bij de maatregelen van artikel 130 J van het Verdrag op dit specifieke programma van toepassing zijn;

Overwegende dat de Commissie haar inspanningen om de aanmeldings- en selectieprocedures te vereenvoudigen, te bespoedigen en transparanter te maken, moet voortzetten om gedaan te krijgen dat het programma effectief wordt uitgevoerd en het voor bedrijven, met name voor het MKB, onderzoekcentra en universiteiten gemakkelijker te maken om aan communautaire OTO-activiteiten deel te nemen;

Overwegende dat de aard van de activiteiten die in het kader van dit programma moeten worden ondernomen, nauwe cooerdinatie vereist met activiteiten die in het kader van andere specifieke programma's worden ondernomen;

Overwegende dat bij de uitvoering van dit programma internationale samenwerking met internationale organisaties en derde landen wenselijk kan zijn;

Overwegende dat de verspreiding van de resultaten onder het MKB een van de prioriteiten van het vierde kaderprogramma vormt; dat deze verspreiding gericht is op de kleine en middelgrote ondernemingen die aan de specifieke programma's deelnemen, maar ook op alle ondernemingen die van de wetenschappelijke kennis of nieuwe technologieën gebruik kunnen maken om hun concurrentievermogen te verbeteren;

Overwegende dat het noodzakelijk is kennisinfrastructuren te ontwikkelen en te versterken opdat de resultaten in de verschillende Lid-Staten kunnen worden verspreid en geëxploiteerd, indachtig het gegeven dat het MKB voornamelijk binnen de nationale grenzen werkzaam is;

Overwegende dat dit specifieke programma vooral ten goede komt aan het MKB in de Lid-Staten en de regio's die het minst aan de communautaire OTO-activiteiten deelnemen en dat het bijdraagt tot een betere economische en sociale samenhang in de Gemeenschap;

Overwegende dat een analyse moet worden gemaakt van de mogelijke sociaal-economische gevolgen en de technologische risico's in het kader van dit programma;

Overwegende dat de voortgang van dit programma voortdurend en systematisch moet worden bekeken teneinde het programma eventueel aan te passen aan de wetenschappelijke en technologische ontwikkelingen op dit gebied; dat te zijner tijd ook een onafhankelijke evaluatie van de voortgang van het programma moet worden verricht, waarmee alle nodige achtergrondinformatie moet worden verkregen om de doelstellingen van het vijfde OTO-kaderprogramma te kunnen bepalen; dat ten slotte na afloop van dit programma een eindevaluatie van de resultaten moet worden verricht in het licht van de in deze beschikking omschreven doelstellingen;

Overwegende dat het GCO kan deelnemen aan werkzaamheden onder contract in het kader van dit programma;

Overwegende dat het Comité voor wetenschappelijk en technisch onderzoek (Crest) is geraadpleegd,

HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING VASTGESTELD:

Artikel 1

Voor de periode van de datum van aanneming van deze beschikking tot en met 31 december 1998 wordt een in bijlage I nader omschreven specifiek programma voor de verspreiding en exploitatie van de resultaten van de activiteiten inzake onderzoek en technologische ontwikkeling, inclusief demonstratie, vastgesteld.

Artikel 2

1. Het bedrag dat noodzakelijk wordt geacht voor de uitvoering van het programma beloopt 293 miljoen ecu, waarvan maximaal 7,7 % voor personeels- en huishoudelijke uitgaven.

2. Een indicatieve verdeling van dit bedrag is opgenomen in bijlage II.

3. De begrotingsautoriteit stelt voor elk begrotingsjaar de kredieten vast, afhankelijk van de beschikbaarheid van middelen binnen de financiële vooruitzichten en overeenkomstig de voorwaarden van artikel 1, lid 3, van Besluit nr. 1110/94/EG, met inachtneming van de beginselen van goed beheer genoemd in artikel 2 van het Financieel Reglement van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen.

Artikel 3

1. De algemene regels voor de financiële deelneming van de Gemeenschap zijn weergegeven in bijlage IV bij Besluit nr. 1110/94/EG.

2. De regels voor de deelneming van ondernemingen, onderzoekcentra en universiteiten en voor de verspreiding van de resultaten worden vastgesteld in de in artikel 130 J van het Verdrag bedoelde maatregelen.

3. Bijlage III bevat de specifieke regels voor de uitvoering van dit programma, naast die waarnaar wordt verwezen in de leden 1 en 2.

Artikel 4

1. Teneinde onder meer een vanuit kostenoogpunt doeltreffende uitvoering van dit programma te garanderen, bekijkt de Commissie voortdurend en systematisch, met passende hulp van onafhankelijke externe deskundigen, de voortgang van dit programma in het licht van de in bijlage I aangegeven doelstellingen, zoals deze nader zijn omschreven in het werkprogramma. In het bijzonder gaat zij na of de doelstellingen, prioriteiten en financiële middelen nog altijd aangepast zijn aan de ontwikkeling van de situatie. Indien nodig dient zij, met de resultaten van dit onderzoek als basis, voorstellen in ter aanpassing of aanvulling van dit programma.

2. Als bijdrage tot de algehele evaluatie van de communautaire werkzaamheden, die is vereist bij artikel 4, lid 2, van Besluit nr. 1110/94/EG, en overeenkomstig het in dat tweede lid bepaalde tijdschema, laat de Commissie door onafhankelijke deskundigen een externe evaluatie verrichten van de werkzaamheden die in de loop van de vijf aan deze evaluatie voorafgaande jaren zijn uitgevoerd op de onder dit programma vallende gebieden, en van het beheer van deze werkzaamheden in die periode.

3. Na afloop van dit programma laat de Commissie een onafhankelijke eindevaluatie van de verkregen resultaten uitvoeren in het licht van de doelstellingen als omschreven in bijlage III van Besluit nr. 1110/94/EG en bijlage I van deze beschikking. Het verslag van de eindevaluatie wordt ingediend bij het Europees Parlement, de Raad en het Economisch en Sociaal Comité.

Artikel 5

1. Overeenkomstig de doelstellingen van bijlage I en de indicatieve verdeling van de financiële middelen in bijlage II, wordt door de Commissie een werkprogramma opgesteld en zo nodig bijgewerkt. Hierin wordt het volgende nader omschreven:

- de doelstellingen en de soorten te ondernemen activiteiten;

- het uitvoeringsschema, met inbegrip van data voor uitnodigingen tot het indienen van voorstellen;

- de voorgestelde financiële en beheersregelingen alsmede de grote lijnen van de maatregelen ter uitvoering van de activiteiten, met inbegrip van voorbereidende, begeleidende en ondersteunende maatregelen;

- regelingen voor de cooerdinatie met ander verspreidings- en exploitatiewerk, vooral in het kader van de specifieke programma's van de eerste activiteit van het kaderprogramma, en, waar nodig, voor een betere wisselwerking met werk in andere instanties, zoals Eureka en COST.

2. De Commissie stelt op basis van het werkprogramma uitnodigingen tot het indienen van voorstellen voor projecten op.

Artikel 6

1. De Commissie wordt belast met de uitvoering van het programma.

2. In de gevallen bedoeld in artikel 7, lid 1, wordt de Commissie bijgestaan door een comité van vertegenwoordigers van de Lid-Staten en voorgezeten door de vertegenwoordiger van de Commissie.

3. De vertegenwoordiger van de Commissie legt het comité een ontwerp voor van de nodige maatregelen. Het comité brengt over dit ontwerp advies uit binnen een termijn die de voorzitter kan vaststellen naar gelang van de urgentie van de materie. Het comité spreekt zich uit met de meerderheid van stemmen die in artikel 148, lid 2, van het Verdrag is voorgeschreven voor de aanneming van de besluiten die de Raad op voorstel van de Commissie dient te nemen. Bij de stemming in het comité worden de stemmen van de vertegenwoordigers van de Lid-Staten gewogen overeenkomstig genoemd artikel. De voorzitter neemt niet aan de stemming deel.

4. De Commissie stelt de beoogde maatregelen vast wanneer zij in overeenstemming zijn met het advies van het comité.

5. Wanneer de beoogde maatregelen niet in overeenstemming zijn met het advies van het comité of indien geen advies is uitgebracht, dient de Commissie onverwijld bij de Raad een voorstel in betreffende de te nemen maatregelen. De Raad besluit met gekwalificeerde meerderheid van stemmen.

6. Indien de Raad, na verloop van een termijn van drie maanden na de indiening van het voorstel bij de Raad, geen besluit heeft genomen, worden de voorgestelde maatregelen door de Commissie vastgesteld.

Artikel 7

1. De procedure van artikel 6, lid 2, tot en met artikel 6, lid 6, geldt voor:

- de opstelling en bijwerking van het werkprogramma als bedoeld in artikel 5, lid 1,

- de inhoud van de uitnodigingen tot het indienen van voorstellen,

- de evaluatie van de voor communautaire financiering voorgestelde activiteiten en van het geraamde bedrag van de communautaire bijdrage aan iedere activiteit afzonderlijk wanneer deze ten minste 0,2 miljoen ecu bedraagt alsmede de evaluatie van alle voor gebied C voorgestelde activiteiten,

- iedere aanpassing van de in bijlage II vermelde indicatieve verdeling van het bedrag,

- specifieke bepalingen voor de financiële deelneming van de Gemeenschap in de diverse overwogen activiteiten,

- de maatregelen en het mandaat voor de beoordeling van het programma,

- elke afwijking van de in bijlage III weergegeven regels,

- deelneming aan de acties door rechtspersonen uit derde landen en internationale organisaties.

2. Wanneer overeenkomstig lid 1, derde streepje, het bedrag van de communautaire bijdrage lager is dan 0,2 miljoen ecu, stelt de Commissie het comité in kennis van de activiteiten, alsmede van het resultaat van de evaluatie ervan.

3. De Commissie licht het comité op gezette tijden in over het verloop van de uitvoering van het gehele programma.

Artikel 8

Deze beschikking is gericht tot de Lid-Staten.

Gedaan te Brussel, 15 december 1994.

Voor de Raad

De Voorzitter

A. MERKEL

(1) PB nr. C 228 van 17. 8. 1994, blz. 198.(2) PB nr. C 341 van 5. 12. 1994.(3) Advies uitgebracht op 14 september 1994 (nog niet verschenen in het Publikatieblad).(4) PB nr. L 126 van 18. 5. 1994, blz. 1.

BIJLAGE I

WETENSCHAPPELIJKE EN TECHNISCHE DOELSTELLINGEN EN INHOUD Dit specifieke programma is volledig in overeenstemming met de oriëntaties van het vierde kaderprogramma; in dit programma worden de in het kaderprogramma aangegeven doelstellingen op het gebied van verspreiding en exploitatie nader omschreven.

Het hoofdstuk betreffende de derde activiteit in bijlage III van het kaderprogramma maakt een integrerend deel uit van dit specifieke programma.

I. DOELSTELLINGEN EN ALGEMENE UITVOERINGSPRINCIPES

De activiteit voor verspreiding en exploitatie van de resultaten vult de activiteiten van de Lid-Staten aan door er een communautaire dimensie en een daaruit resulterende meerwaarde aan toe te voegen. Zij heeft vijf doelstellingen:

- zorgen voor een verspreiding op grote schaal van de resultaten van de OTO-werkzaamheden in het kader van de communautaire en de nationale programma's;

- zorgen voor een optimale exploitatie van deze resultaten zodat, in samenwerking met de betrokkenen, de resultaten van de communautaire, en waar mogelijk, de nationale programma's in innovaties worden omgezet;

- de overdracht van technologie bevorderen, in het bijzonder aan het MKB;

- op nationaal of regionaal niveau genomen initiatieven ondersteunen teneinde deze een transeuropese dimensie te geven;

- zorgen voor een permanente ontwikkeling van deskundigheid op het gebied van innovatie en de overdracht van technologie.

Dit programma zal qua doelstellingen en inhoud in het bijzonder ten goede komen aan de minst welvarende regio's in de Gemeenschap die het minst van de OTO-programma's profijt trekken, en bijdragen aan de economische en de sociale onderlinge samenhang. In het werkprogramma zullen hiertoe specifieke maatregelen worden voorgesteld. Het staat dan ook in nauw verband met de andere initiatieven die op deze gebieden worden uitgevoerd en houdt rekening met de mededeling van de Commissie over de samenhang en het OTO-beleid (COM(93) 203 def.). Modelprojecten zullen worden uitgevoerd in cooerdinatie met andere communautaire activiteiten die soortgelijke doelstellingen hebben.

Het draagt tevens bij tot de samenwerking met derde landen en met internationale organisaties op het gebied van verspreiding en exploitatie.

De verspreiding en exploitatie van de resultaten valt in eerste instantie onder de verantwoordelijkheid van het bedrijfsleven; steun en toezicht van de Gemeenschap blijven niettemin noodzakelijk maar mogen geen onnodige lasten voor het bedrijfsleven ten gevolge hebben.

Op communautair niveau worden de activiteiten voor verspreiding en exploitatie uitgevoerd door middel van enerzijds de specifieke programma's binnen de eerste activiteit en anderzijds dit specifieke programma. Een bedrag van gemiddeld 1 % van het totale budget van het vierde kaderprogramma is met name binnen de eerste activiteit bestemd voor verspreiding en exploitatie van de resultaten. Dit bedrag zal onder meer worden besteed aan de activiteiten voor verspreiding en exploitatie per sector.

Met de specifieke programma's van de eerste activiteit worden de verspreidings- en exploitatieactiviteiten op een bepaald onderzoeksgebied in nauwe cooerdinatie met de activiteiten in het kader van dit programma uitgevoerd teneinde overlappingen en verspilling van middelen te voorkomen, een degelijk geografisch evenwicht tussen de voorgenomen activiteiten te waarborgen en een optimale benutting van de aanwezige deskundigheid en infrastructuren binnen de derde activiteit, en met name van het netwerk van relaiscentra als gemeenschappelijk activiteitenplatform te waarborgen.

In nauwe samenhang met dit specifieke programma zorgen andere specifieke programma's er onder meer voor dat de aspecten "verspreiding en exploitatie" in aanmerking worden genomen bij de criteria voor de evaluatie en de selectie van de OTO-projecten, dat de in de contracten opgenomen bepalingen met betrekking tot de bescherming, exploitatie en verspreiding in acht worden genomen en dat de met het oog op onderzoeksprojecten gevormde netwerken en samenwerkingsverbanden eveneens de mogelijkheid krijgen bij te dragen tot de verspreiding en exploitatie van de bereikte resultaten.

II. INHOUD

Om deze doelstellingen te bereiken, is een nieuwe aanpak vereist die rekening houdt met de verscheidenheid van de betrokken actoren, met het cumulatieve, interactieve en complexe karakter van het innovatieproces en met de specifieke behoeften van het MKB.

Op die manier kunnen zowel het vervolg op Value en op Sprint als de relevante verspreidings- en exploitatieactiviteiten van Thermie in een enkel programma worden geïntegreerd en kan van de synergieën tussen de activiteiten binnen de verschillende gebieden van dit specifieke programma optimaal gebruik worden gemaakt.

In de drie voorgestelde gebieden ligt het accent op het MKB: gebied A, "Verspreiding en exploitatie van de resultaten van communautair onderzoek", is vooral gericht op de kleine en middelgrote ondernemingen die aan de specifieke programma's deelnemen, of de uit communautaire of nationale onderzoekprogramma's voortvloeiende kennis zouden kunnen exploiteren. Gebied B, "Overdracht van technologie naar de bedrijven", heeft betrekking op het overgrote deel van de kleine en middelgrote ondernemingen die in hun activiteiten kennis en nieuwe technologie moeten integreren die zij voor het behoud of de versterking van hun concurrentievermogen nodig hebben, maar die zij bij gebrek aan interne OTO-capaciteit van buiten moeten betrekken. In gebied C, "Financieel klimaat voor de verspreiding van technologie", worden maatregelen en instrumenten omschreven die aan de twee genoemde MKB-categorieën ten goede kunnen komen.

A. Verspreiding en exploitatie van onderzoeksresultaten

Doel van dit gebied is overal waar dit mogelijk is de transsectorale en transnationale verspreiding en exploitatie van onderzoeksresultaten, ongeacht de oorsprong ervan, te bevorderen en in het bijzonder aan de communautaire OTO-activiteiten en aan de resultaten daarvan een grotere bekendheid te geven teneinde het gebruik ervan te stimuleren en de technische en wetenschappelijke samenwerking in Europa te vergemakkelijken.

Het omvat een samenhangend geheel van activiteiten die diensten omvatten met een algemeen karakter, zoals het communautair netwerk van relaiscentra, de publieke voorlichtings- en verspreidingsdienst, gespecialiseerde diensten op het gebied van bijstand bij de bescherming en exploitatie van onderzoeksresultaten, alsmede maatregelen voor een in zowel economisch als sociaal opzicht doelmatigere exploitatie en overdracht van de onderzoeksresultaten.

1. Het communautair netwerk van relaiscentra

Het in de loop van het derde kaderprogramma opgerichte netwerk van Value-relaiscentra in de Lid-Staten ter bevordering van de communautaire OTO-activiteiten en de resultaten daarvan, zal worden voortgezet en uitgebreid teneinde de activiteiten nader onder de aandacht van de ondernemingen en onderzoeklaboratoria in de afzonderlijke landen te brengen, de transnationale exploitatie van onderzoeksresultaten te verbeteren en de samenwerking op het gebied van wetenschap en techniek te stimuleren.

De ontwikkeling en de uitbreiding van deze activiteit dient te betreffen:

- dienstverlening aan ondernemingen en onderzoeklaboratoria teneinde deze gemakkelijker toegang te geven tot informatie over communautaire OTO- en demonstratieactiviteiten;

- waar mogelijk behulpzaam zijn bij de transnationale verspreiding van resultaten van nationaal onderzoek of van programma's zoals Eureka en COST;

- systematisch onderzoek van het technisch-economisch potentieel van OTO-resultaten, in samenhang met de specifieke programma's en in samenwerking met de betrokken contractanten, voor de verspreiding van deze resultaten naar de relaiscentra;

- onderzoek naar de potentiële behoeften van het bedrijfsleven op het gebied van wetenschap en technologie teneinde waar dit mogelijk is het uit de communautaire of nationale onderzoekprogramma's voortvloeiende aanbod daarop beter te kunnen afstemmen;

- de organisatie van doelgerichte acties ter bevordering van de resultaten, met name van resultaten die qua thema aansluiten op de behoeften van de plaatselijke industrie;

- ontwikkeling van de synergie met de desbetreffende nationale netwerken en actoren teneinde de bekendmaking van de communautaire OTO-programma's en de transnationale verspreiding en exploitatie van de onderzoeksresultaten, ongeacht de oorsprong ervan, te bevorderen, met inbegrip van steun voor de activiteiten van het OPET-netwerk op het gebied van verspreiding en exploitatie van resultaten van OTO;

- de levering van telematicadiensten aan de relaiscentra, waardoor het organiseren van gezamenlijke activiteiten wordt vergemakkelijkt;

- samenwerking tussen de Value-relaiscentra bij het vaststellen van methoden voor de verspreiding en exploitatie van de resultaten en voor de overdracht van technologie, rekening houdend met de Sprint-netwerken.

2. De voorlichtings- en verspreidingsdienst

De voorlichtings- en verspreidingsdienst voert drie basistaken uit: het verzamelen en leveren van gegevens, het verspreiden van diensten en produkten via netwerken naar het publiek en naar bepaalde doelgroepen, alsmede voorlichting en bewustmaking van het publiek op onderzoekgebied.

De volgende activiteiten zijn gepland:

- exploitatie van de informatiedienst Cordis, alsmede de uitbreiding daarvan om toegang te verlenen tot beschikbare bronnen van elektronisch opgeslagen informatie (Eureka, COST, andere internationale onderzoekstructuren, nationale contactpunten, enz.) en tot multimediadocumenten;

- het op maat en in de juiste vorm verstrekken van informatie aan doelgroepen die als informatiemultiplicator fungeren: wetenschapsjournalisten, documentalisten, relaiscentra en andere netwerken van intermediairs, enz.;

- ontwerp en produktie van nieuwe informatieprodukten die zijn afgestemd op de zeer verschillende potentiële behoeften in verband met de verspreiding met behulp van uiteenlopende middelen, zoals CD-ROM, publieke netwerken, uittreksels van gegevensbanken, nieuwsbrieven, enz.;

- aanhoudende publikatieactiviteit, in de eerste plaats gericht op de wetenschappelijke wereld, de informatiemultiplicatoren en het grote publiek;

- aanwending van de diverse mogelijkheden voor communicatie met, en bewustmaking van het publiek met andere middelen dan gedrukte publikaties, bij voorbeeld audiovisuele en multimediatechnieken;

- verbetering van de cooerdinatie met gelijksoortige activiteiten op nationaal niveau.

3. Bescherming van kennis

Deze activiteit heeft ten doel wetenschappers en in het bijzonder het MKB voor te lichten over en bewust te maken van vraagstukken met betrekking tot de bescherming van industriële en intellectuele-eigendomsrechten en daarnaast hulp te verlenen aan organisaties die niet over de nodige middelen beschikken om hun in communautair verband bereikte OTO-resultaten te beschermen.

Er zullen conferenties en opleidingsactiviteiten worden georganiseerd teneinde de kennis van de onderzoekers over intellectuele en industriële eigendom te verbeteren. Met het oog op gemeenschappelijke activiteiten zal de samenwerking met het Europees Octrooibureau en met de nationale octrooibureaus worden uitgebreid.

De bescherming van de eigendomsrechten (octrooien, merken, enz.) van de Gemeenschap moet ook in de toekomst worden gewaarborgd. Onder bepaalde voorwaarden kan tevens, op verzoek, aan universiteiten, onderzoekcentra en het MKB bijstand en steun worden verleend voor de bescherming van de resultaten van communautair onderzoek.

4. Bijstand bij de exploitatie van onderzoeksresultaten

Doel van deze activiteiten is het aanbieden, met name aan het MKB, van gespecialiseerde diensten en hulpfaciliteiten, als aanvulling op de activiteiten van de relaiscentra; zij zijn bedoeld om de overdracht van onderzoeksresultaten naar de industrie, alsmede de transsectorale en transnationale exploitatie van de resultaten, te vergemakkelijken.

- De voorgestelde diensten kunnen, rekening houdend met de technisch-economische mogelijkheden voor exploitatie van de resultaten, betrekking hebben op: de identificatie van toekomstige markten (inclusief onderzoek naar de technologische ontwikkeling), technisch-economische haalbaarheidsstudies, promotieactiviteiten, opleidingsactiviteiten, adviezen op het gebied van exploitatiestrategie en het onderzoek naar verdere industriële exploitatiemogelijkheden in het kader van intergouvernementele (b.v. Eureka) of andere communautaire initiatieven.

- De bijstandsacties vinden plaats door de activiteiten voor overdracht, aanpassing en exploitatie van de resultaten ten dele financieel te steunen.

Hierbij kan worden gedacht aan op het MKB gerichte activiteiten, ondersteuning van activiteiten voor kennisoverdracht (opleidingsacties, technologieclubs, mobiliteit van onderzoekers), de bevordering van samenwerkingsverbanden tussen universiteit en bedrijfsleven, waarbij afgestudeerden die zich onderscheiden hebben worden aangemoedigd een loopbaan in het bedrijfsleven te beginnen, en aan de gedeeltelijke financiering van projecten voor de transnationale en transsectorale exploitatie van onderzoeksresultaten.

Deze werkzaamheden zullen worden uitgevoerd in samenwerking met geselecteerde deskundigen, of adviseurs of bevoegde instanties in de Lid-Staten. Ook zal worden gestreefd naar de verdere uitbouw van de cooerdinatie tussen de opgerichte netwerken en de op nationaal en regionaal niveau ondernomen activiteiten op het gebied van exploitatie en verspreiding van technologie.

Wat de steun bij het gebruik van de resultaten via opleiding en de overdracht van personeel betreft, zal gestreefd worden naar synergie met Leonardo en overeenkomstige aanvullende maatregelen op het niveau van de specifieke programma's.

5. Exploitatie van onderzoek en maatschappelijke context

Deze activiteit beoogt door middel van studies en passende maatregelen de doelmatigheid van de exploitatie en de overdracht van onderzoeksresultaten te verbeteren en, in het licht van zowel de economische als de maatschappelijke behoeften, een toekomstige strategie op te stellen, alsmede gezamenlijke activiteiten te organiseren, waarbij vertegenwoordigers van onderwijs en wetenschap, beleidsmakers uit de openbare en de particuliere sector, maatschappelijke organisaties en de media zijn betrokken, om te komen tot een betere communicatie tussen vertegenwoordigers uit de maatschappelijke sectoren en de wetenschappelijke wereld.

De bevoegde instanties in de Lid-Staten zullen bij de uitvoering van deze activiteiten worden betrokken, zodat dank zij een gecooerdineerde aanpak en de uitwisseling van informatie synergieën ontstaan waar alle betrokken partijen de vruchten van kunnen plukken.

In het kader van de overdracht en exploitatie van kennis zouden, in het licht van de resultaten van de evaluatie van de huidige activiteiten, de volgende thema's en activiteiten kunnen worden gepland:

- beoordeling van de economische en sociale gevolgen van de OTO-activiteiten;

- economische en beheersaspecten van onderzoek;

- organisatie van voorlichtingsactiviteiten teneinde de implicaties en de gevolgen van wetenschap en technologie onder de aandacht te brengen.

Deze activiteiten zullen in nauwe samenwerking worden uitgevoerd met de activiteiten voor de evaluatie van de opties inzake wetenschappelijk en technologisch beleid in het programma "doelgericht sociaal-economisch onderzoek".

B. Overdracht van technologie naar de bedrijven

Dit gebied is met name bestemd voor industriële, ambachtelijke en dienstverlenende kleine en middelgrote ondernemingen die qua concurrentievermogen afhankelijk zijn van de toegang tot nieuwe technologieën, maar die zelf niet over de middelen beschikken om deel te nemen aan communautair onderzoek of aan de directe exploitatie van de resultaten daarvan. Vaak zijn dit bedrijven in sectoren met een laag of middelmatig gebruik van technologie, en moeten hun mogelijkheden om nieuwe technologie te integreren worden verruimd.

Dergelijke bedrijven moeten daarom attent worden gemaakt op beschikbare nieuwe technologieën, ongeacht de oorsprong daarvan, en op de mogelijkheden van deze technologieën in het kader van hun specifieke behoeften en hun strategie. Gezien het grote aantal van dergelijke ondernemingen komt een directe actie niet in aanmerking.

Om deze bedrijven te bereiken, moet de Gemeenschap, te zamen met de Lid-Staten en de regio's, een katalyserende en stimulerende rol spelen. Dit kan decentralisatie van organisaties en activiteiten inhouden. De Gemeenschap dient te steunen op de bevoegde instanties in de Lid-Staten, intermediaire organisaties voor de technologieoverdracht (TT), informatiemultiplicatoren en instellingen voor opleiding en onderwijs, enz., zodat deze aanpak maximaal effect sorteert.

Doel van dit gebied is enerzijds het verbreden van de opening naar Europa en het verbeteren van de kwaliteit en het professionele gehalte van deze instanties door het opzetten van samenwerkingsnetwerken, uitwisseling van goede praktijken, opleiding en bevordering van steun aan gezamenlijke acties. Er zal worden gestreefd naar synergie met het project MINT (Management the Integration of New Technologies) en de in het kader van Sprint opgezette netwerken (b.v. Eurotech).

Anderzijds moeten de communautaire activiteiten gunstige voorwaarden scheppen voor het integreren van technologieën, door middel van bewustmakingsactiviteiten bij bedrijven, demonstratie van doelmatige methoden en bevordering van moderne technieken voor innovatiebeheer. Daarnaast moet deze aanpak gericht zijn op een betere kennis van de verschillende mechanismen en de geschikte instrumenten en beleidslijnen en op de verspreiding van goede praktijken, met name onder de plaatselijke en regionale actoren, door middel van de uitwisseling en evaluatie van ervaringen.

Tegelijkertijd moeten op dit gebied zes grote categorieën actoren worden ingeschakeld:

- centra voor technologische hulpmiddelen (CTH), die het MKB kunnen voorzien van de voor een innovatieproject onontbeerlijke technologische deskundigheid (universiteiten en openbare onderzoekinstellingen, sectorale centra voor collectief onderzoek, organisaties die contractonderzoek verrichten, enz.);

- verstrekkers van interface-diensten, die in staat zijn een snelle diagnose te stellen met betrekking tot de behoeften van de MKB-klant en kunnen aangeven welk CTH ter zake deskundig is;

- verstrekkers van gespecialiseerde adviesdiensten (kwaliteit, industriële vormgeving, advies over organisatie, het vinden van partners, het opzetten van netwerken, enz.);

- verstrekkers van financiële diensten die het voor de uitvoering van innovatieprojecten benodigde kaptiaal leveren;

- nationale, regionale en plaatselijke overheidsorganen die het beleid bepalen, het ondernemingsklimaat bepalen en ondersteunende procedures beheren;

- organisaties voor opleiding en beroepsopleiding.

Dit gebied omvat drie activiteiten:

1. Transnationale netwerken voor de ondersteuning van de overdracht en de verspreiding van technologie

Het accent zal worden gelegd op de Europese oriëntatie en op de kwaliteit en de doelmatigheid van de diensten voor ondersteuning van innovatie en technologieoverdracht. Er zal worden gestreefd naar een gecooerdineerde benadering, waarbij wordt uitgegaan van de behoeften van het bedrijfsleven ( "bottom-up") en alle aspecten worden bestreken die verband houden met de overdracht en het gebruik van technologie.

Geplande activiteiten zijn:

- consolidatie en ontwikkeling van transnationale samenwerkingsnetwerken van nationale of regionale organisaties die bij de overdracht en de verspreiding van technologie zijn betrokken teneinde de Europese oriëntatie van deze organisaties te versterken: organisaties voor onderzoek en technologische ontwikkeling, sectorale technische centra, technologieparken en science parks, plaatselijke en regionale organisaties en netwerken voor technologieverspreiding, enz.;

- bevordering van de samenwerking tussen universiteiten of onderzoekcentra, het bedrijfsleven, zowel het MKB als grote ondernemingen, en financiële instellingen teneinde de oprichting, de uitbreiding en de transnationale ontwikkeling van bedrijven die geavanceerde technologie toepassen te vergemakkelijken;

- organisatie en ondersteuning van de toegang tot op nationaal niveau voorhanden zijnde capaciteiten voor het opzetten en beoordelen van netwerken voor technologieverspreiding in de minder ontwikkelde regio's. Voor veelbelovende projecten, die nog niet het vereiste niveau hebben bereikt, zullen voorstellen worden gedaan om deze door middel van samenwerkingsverbanden te verbeteren, zodat zij vervolgens in de mate van het mogelijke kunnen worden aangenomen;

- ondersteuning van initiatieven op nationaal of regionaal niveau voor de verhoging van de doelmatigheid van diensten voor technologieoverdracht: opleidingscursussen (b.v. zomercursussen), uitwisseling van ervaringen en goede praktijken en publikatie van handboeken teneinde deze diensten een transeuropese dimensie te geven;

- maatregelen om de transeuropese verspreiding van technologische mogelijkheden, ongeacht de oorsprong daarvan, en de toenadering tussen leveranciers, potentiële klanten en intermediaire organisaties te vergemakkelijken (b. v. dagen voor technologieoverdracht, technologiebeurzen), zoveel mogelijk onder gebruikmaking van het netwerk van relaiscentra.

2. Een gunstige omgeving voor de integratie van nieuwe technologie in het economisch bestel

Doel is het bevorderen van de integratie van nieuwe technologie door de industrie, vooral het MKB, en door overheidsinstanties, met name op plaatselijk niveau. In het bijzonder zal worden onderzocht op welke wijze de gebruikers hun behoeften optimaal kunnen formuleren, zodat zij de technologie kunnen kiezen die het best aansluit op hun strategie en op hun vermogen om deze technologie te integreren ( "demand-led-approach").

De volgende activiteiten worden voorgesteld:

- steun aan proefprojecten voor de transregionale of transsectorale overdracht van technologie, waarmee de methoden en voorwaarden voor de toepassing van technologie door nieuwe gebruikers kunnen worden gedemonstreerd. Voor deze projecten wordt een beroep gedaan op representatieve intermediaire organisaties die een aanzienlijk multiplicatoreffect voor de verspreiding van technologieën in het MKB kunnen bewerkstelligen;

- bevordering in het bedrijfsleven, in het bijzonder het MKB, van goede praktijken op het gebied van het beheer van de innovatie en de integratie van nieuwe technologieën door nieuwe gebruikers, zoals strategische planning, technologische monitoring, waardeanalyse, industriële vormgeving, kwaliteitszorg en innovatiemarketing. Dit kan gepaard gaan met een wedstrijd (b. v. de Design-prijs van de Europese Gemeenschap) of met steun aan gedecentraliseerde activiteiten ter bevordering van een geïntegreerde benadering van dergelijke beheerstechnieken (initiatieven zoals MINT). Er zal een bijzondere inspanning worden geleverd om bij de ondernemingen organisatiemethoden te bevorderen waardoor zij zich aan radicale innovaties kunnen aanpassen;

- uitvoering van acties teneinde de minder ontwikkelde regio's aan te moedigen om met de verder ontwikkelde regio's ervaringen uit te wisselen over het ontwerpen en toepassen van maatregelen ter verbetering van de capaciteit van hun MKB om nieuwe technologie te integreren;

- bevordering van de technologische samenwerking tussen de bedrijven in alle fasen (partners zoeken, contacten leggen, steun voor de samenwerking tussen MKB en grote ondernemingen, het aantrekken van financiële middelen, contractonderhandelingen) door middel van geschikte instrumenten en netwerken;

- bevordering van gedecentraliseerde bewustmakingsactiviteiten voor technologieoverdracht en innovatie (b.v. "Innovation Road Show").

3. Uitwisseling van informatie en ervaringen op het gebied van het beleid voor technologieverspreiding

Doel is het nationaal, regionaal en communautair beleid op het gebied van technologieoverdracht, alsmede de bijbehorende uitvoeringsinstrumenten, beter op elkaar af te stemmen.

Dit impliceert enerzijds een betere kennis van innovatiesystemen (en hun prestaties) en de regels en voorschriften op regionaal, nationaal en communautair niveau, en anderzijds een regelmatige uitwisseling van goede praktijken tussen de verschillende actoren.

De volgende acties zijn voorgesteld:

- permanente observatie en analyse van de bestaande Europese systemen, beleidsmaatregelen en instrumenten (European Innovation Monitoring System), met bijzondere nadruk op de ontwikkeling van samenhangende methoden en codes inzake optimale praktijken, en op de vergelijkende analyse van de regels en voorschriften voor het verlenen van vergunningen, fiscale stimuleringsmaatregelen of rechtsinstrumenten;

- steun aan de regionale actoren die met behulp van externe deskundigen in staat moeten worden gesteld hun infrastructuur voor technologieoverdracht door te lichten en beleidsmaatregelen en -instrumenten op dit gebied te verfijnen;

- de oprichting van een forum ter bevordering van de uitwisseling van ervaringen en goede praktijken bij het ontwerp, de uitvoering en de evaluatie van nationale en regionale beleidsmaatregelen voor technologieverspreiding (Innovation Policy Forum).

Deze activiteiten zullen worden uitgevoerd in nauwe samenwerking met de activiteiten in het kader van andere communautaire programma's en in het bijzonder met het programma "doelgericht sociaal-economisch onderzoek".

C. Financieel klimaat voor de verspreiding van technologie

Dit gebied heeft ten doel door middel van een passende communautaire activiteit, waarbij het subsidiariteitsbeginsel in acht wordt genomen, het Europees klimaat voor de financiering van de exploitatie, aanpassing en verspreiding van technologie te verbeteren.

Dit gebied omvat:

1. Indirecte steunmaatregelen

Bij voorbeeld:

- organisatie van activiteiten voor de verbetering van de transnationale communicatie tussen financiële kringen en promotoren van technologieprojecten (b.v. investeringsforums);

- verkenning van systemen als Technology Performance Financing (technologiefinanciering met rendementsafhankelijke terugbetaling), waarmee in het kader van Sprint is begonnen;

- ondersteuning van de ontwikkeling of invoering van doeltreffende systemen voor de werving van privékapitaal, met inbegrip van investeringsonttrekking ( "exit").

2. Een proefproject voor de stimulering van de overdracht en exploitatie van technologie door het MKB, bij voorbeeld door middel van premies voor de deelneming van het MKB aan activiteiten voor de verspreiding en exploitatie van communautaire OTO-resultaten, die mede gericht zijn op juridische en intellectuele-eigendomsaspecten. Het beheer van deze activiteiten zal sterk worden gedecentraliseerd en worden toevertrouwd aan organisaties die op nationaal en regionaal niveau beschikken over een uitgebreid netwerk en ervaring met de ondersteuning van het MKB (openbare innovatiebureaus, relaiscentra, enz.).

3. Verlening van technische en beheersbijstand, met name in de minder ontwikkelde regio's van de Gemeenschap, aan openbare en particuliere intermediaire organisaties op financieel gebied in de Lid-Staten die het MKB participerende medefinanciering bieden, meer bepaald om de beoordeling van door het MKB in te dienen technologieprojecten te vergemakkelijken en een optimale exploitatie van de onderzoeksresultaten mogelijk te maken.

De beide laatstgenoemde activiteiten moeten worden uitgevoerd in nauwe cooerdinatie met de overige communautaire activiteiten op dit gebied (Eurotech Capital, Europees Investeringsfonds, ondernemingenbeleid, enz.).

BIJLAGE II

INDICATIEVE VERDELING VAN HET NOODZAKELIJK GEACHTE BEDRAG "(in miljoen ecu)

"" ID="1">Gebied A: Verspreiding en exploitatie van onderzoeksresultaten

> ID="2">142

"> ID="1">Gebied B: Overdracht van technologie naar de bedrijven

> ID="2">136

"> ID="1">Gebied C: Financieel klimaat voor de verspreiding van technologie

> ID="2">15

"> ID="1">Totaal

> ID="2">293 (1) (2)

"">

De verdeling over verschillende gebieden sluit niet uit dat projecten tot verscheidene gebieden kunnen behoren.

(1) Waarvan maximaal 4 % voor personeelskosten en 3,7 % voor huishoudelijke uitgaven.(2) Een bedrag van 37 miljoen ecu, dat het verschil vormt tussen het in dit programma noodzakelijk geachte bedrag en het bedrag dat in het vierde OTO-kaderprogramma is opgenomen voor de derde activiteit - verspreiding en exploitatie van de resultaten - is bestemd voor activiteiten in het kader van een aanpak op basis van mededinging en moet dienen voor wetenschappelijke en technische ondersteuning van communautaire beleidsmaatregelen (1995-1998).

BIJLAGE III

SPECIFIEKE REGELS VOOR DE UITVOERING VAN DIT PROGRAMMA 1. Deelneming aan dit programma staat open voor:

- onderzoekcentra, universiteiten en ondernemingen, met name het MKB, die op grond van hun bedrijvigheid (fabrikanten of dienstverleners) potentieel profijt kunnen hebben van W/T-kennis en technologieën die door derden zijn ontwikkeld en een "echte" proefbank voor of demonstratie van het gebruik van OTO-resultaten kunnen zijn;

- organisaties die actief zijn op het gebied van de verspreiding van W/T-informatie en/of het verstrekken van bijstand bij de exploitatie van OTO-resultaten, technologieoverdracht en innovatie;

- actoren (met inbegrip van particuliere en openbare financiële bemiddelaars) die door hun activiteiten kunnen bijdragen tot, of steun geven aan, het gebruik van OTO-resultaten, technologieoverdracht en innovatie. Die steun kan technische, organisatorische, bedrijfsvoerings- en financiële aspecten bestrijken.

2. Het programma zal worden uitgevoerd door middel van werkzaamheden onder contract, waardoor de Gemeenschap een financiële bijdrage levert tot de verspreiding en exploitatie van activiteiten van derden of van GCO-instituten in samenwerking met derden:

a) Werkzaamheden voor gezamenlijke rekening, van het volgende type:

Verspreiding en exploitatie van projecten die door de in punt 1 genoemde deelnemers worden uitgevoerd.

De communautaire financiering zal gewoonlijk niet meer dan 50 % van de kosten van het project bedragen, met een geleidelijk afnemende bijdrage naarmate het project dichter bij de markt staat. Universiteiten en andere instellingen die geen analytische begrotingsboekhouding hebben, krijgen 100 % van de extra kosten vergoed.

b) Voor dit specifieke programma geschikte maatregelen:

- maatregelen inzake normalisering en maatregelen gericht op de opstelling van gebruiksprotocollen van algemene waarde voor de doelstellingen van het programma;

- financiële steun voor de infrastructuur en installaties die nodig zijn voor versterkte cooerdinatiemaatregelen, zoals het netwerk van relaiscentra of gespecialiseerde en sectoriële netwerken;

- maatregelen ter vergemakkelijking van de deelneming van ondernemingen en van onderzoek- en gebruikersorganisaties aan het programma alsmede ter vergemakkelijking van hun toegang tot onderzoeksresultaten, technologieën of innovatie;

- publikaties en activiteiten voor de verspreiding, de bevordering en de exploitatie van resultaten, in cooerdinatie met activiteiten in het kader van de specifieke programma's van de eerste activiteit (waarbij vanaf het begin en gedurende de gehele looptijd van OTO-projecten rekening wordt gehouden met de voornaamste factoren die het gebruik van resultaten mogelijk kunnen maken en kunnen stimuleren, terwijl van de deelnemers aan die projecten wordt verwacht dat zij een sleutelnetwerk voor verspreiding en exploitatie van de resultaten vormen);

- gebruik van externe deskundigheid, met inbegrip van toegang tot of ontwikkeling van informatiesystemen en netwerken;

- bijstand voor de mobiliteit van personeel met het oog op de verspreiding van kennis en technologie.

De bijdrage van de Gemeenschap beloopt tot 100 % van de kosten van de maatregelen.

Deze activiteiten worden aangevuld door specifieke voorbereidende, begeleidende en ondersteunende maatregelen.

c) Voorbereidende, begeleidende en ondersteunende maatregelen, zoals:

- studies ter ondersteuning van dit programma, en voorbereidende acties met het oog op toekomstige activiteiten;

- analyse van mogelijke sociaal-economische gevolgen van het programma, welke analyse ook bijdraagt tot het programma "gericht sociaal-economisch onderzoek";

- opleidingsactiviteiten voor onderzoekers en gebruikers om technologieoverdracht te bevorderen en werkvaardigheden te verbeteren;

- maatregelen ter ondersteuning van de exploitatie van netwerken voor bewustmaking en gedecentraliseerde bijstand aan het MKB, in cooerdinatie met de actie Euromanagement-OTO-audits;

- onafhankelijke evaluatie van het beheer en de uitvoering van het programma en van de uitvoering van de activiteiten.

De deelneming van de Gemeenschap kan tot 100 % van de kosten van deze maatregelen dekken.

d) Gecooerdineerde werkzaamheden

Gecooerdineerde werkzaamheden die bestaan in de cooerdinatie, met name via "cooerdinatienetwerken", van OTO-exploitatie- of innovatieprojecten van het programma met projecten die reeds door de overheid of door particuliere organisaties worden gefinancierd. Gecooerdineerde werkzaamheden kunnen ook dienen voor de nodige cooerdinatie van de werking van belangengroeperingen die, via projecten voor gezamenlijke rekening, fabrikanten, netwerkexploitanten, software-firma's, dienstverleners, gebruikers, universiteiten en onderzoekcentra rond één technologische of industriële doelstelling samenbrengen.

De bijdrage van de Gemeenschap kan tot 100 % van de kosten van de cooerdinatie dekken.