*****

BESCHIKKING VAN DE COMMISSIE

van 17 mei 1989

betreffende de afzetbevorderingsfondsen voor de sectoren varkens, runderen, schapen, geiten en paarden

(Slechts de teksten in de Franse en de Nederlandse taal zijn authentiek)

(90/362/EEG)

DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE

GEMEENSCHAPPEN,

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap, en met name op artikel 93, lid 2, eerste alinea, en op artikel 12,

Gelet op Verordening (EEG) nr. 2759/75 van de Raad van 29 oktober 1975 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector varkensvlees (1), laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EEG) nr. 1249/89 (2), en met name op artikel 21,

Gelet op Verordening (EEG) nr. 805/68 van de Raad van 27 juni 1968 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector rundvlees (3), laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EEG) nr. 571/89 (4), en met name op artikel 24,

Gelet op Verordening (EEG) nr. 1837/80 van de Raad van 27 juni 1980 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector schape- en geitevlees (5), laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EEG) nr. 1115/88 (6), en met name op artikel 23,

Gelet op Verordening (EEG) nr. 827/68 van de Raad van 28 juni 1968 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten voor bepaalde in bijlage II van het Verdrag vermelde produkten (7), laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EEG) nr. 3911/87 (8), en met name op artikel 5, en op Verordening nr. 26 inzake de toepassing van bepaalde regels betreffende de mededinging op de voortbrenging van en de handel in landbouwprodukten (9), en met name op artikel 4,

Na de belanghebbenden overeenkomstig artikel 93, lid 2, van het Verdrag te hebben aangemaand hun opmerkingen te maken (10),

Overwegende hetgeen volgt:

I

De Commissie heeft eind 1986 besloten een algemeen onderzoek in te stellen naar alle bestemmingsheffingen die in de Lid-Staten in de sectoren landbouw en visserij worden toegepast en na te gaan waarvoor deze middelen worden gebruikt, en met name of zij worden aangewend voor het verlenen van steun. Ten einde informatie in te winnen is in de loop van 1987 aan alle Lid-Staten een standaardbrief gestuurd. De Belgische autoriteiten hebben op dit verzoek om informatie gereageerd bij schrijven van 19 november 1987. Bij telex van 18 april 1988 heeft de Commissie de Belgische autoriteiten om aanvullende gegevens gevraagd; deze hebben daarop geantwoord bij schrijven van 17 mei 1988.

De betrokken maatregelen zijn vastgesteld bij wet van 11 april 1983 en het Koninklijk Besluit van 31 januari 1985 ter uitvoering van die wet, gewijzigd bij Koninklijk Besluit van 23 april 1986. Daarin is een regeling opgenomen om de bevordering van de afzet van de betrokken produkten te financieren door de inning van verplichte bijdragen. Volgens de door de Belgische autoriteiten verstrekte gegevens betreffen de steunmaatregelen reclamecampagnes, deelneming aan jaarbeurzen, tentoonstellingen, marktverkenningen, congressen, enz.

Die activiteiten worden gefinancierd uit middelen die afkomstig zijn van verplichte bijdragen. Deze bijdragen worden door de NDALTP (Nationale Dienst voor Afzet van Land- en Tuinbouwprodukten) op de binnenlandse markt en ook bij invoer en bij uitvoer geïnd. Het ontstaansfeit voor de inning is, naar gelang van het geval, de hoeveelheid of de waarde. In de onderscheiden koninklijke besluiten zijn de bijdragen vastgesteld.

De Belgische autoriteiten hebben ook medegedeeld dat de van het bedrijfsleven afkomstige middelen worden aangevuld met een subsidie van de Staat. Het betreft een gedeelte van het bedrag dat de Staat aan de NDALTP betaalt voor de bevordering van de afzet van landbouwprodukten.

II

Bij schrijven van 15 juli 1987 heeft de Commissie de Belgische Regering kennis gegeven van haar besluit de procedure van artikel 93, lid 2, van het Verdrag in te leiden ten aanzien van deze steunmaatregelen omdat zij gedeeltelijk worden gefinancierd uit heffingen van gelijke werking als douanerechten.

In het kader van deze procedure heeft de Commissie de Belgische Regering aangemaand haar opmerkingen te maken.

De Commissie heeft ook de overige Lid-Staten en de andere belanghebbenden dan de Lid-Staten aangemaand om hun opmerkingen te maken.

III

Bij schrijven van 17 oktober 1988 hebben de Belgische autoriteiten de Commissie het volgende medegedeeld:

- in verband met het aspect »heffing": de heffingen bij invoer zijn billijkheidshalve ingevoerd, maar in de sectoren runderen en varkens zijn, om technische redenen, de heffingen noch bij invoer noch bij uitvoer geïnd;

- de betwiste heffingen mogen niet worden bestempeld als heffingen van gelijke werking als douanerechten;

- in verband met het aspect »steun" in eigenlijke zin: alle door het NDALTP gevoerde campagnes ter bevordering van de afzet voldoen aan de negatieve en de positieve criteria die zijn vermeld in de kadervoorschriften betreffende nationale steun voor reclame.

Bij telex van 24 februari 1989 hebben de Belgische autoriteiten de Commissie evenwel in kennis gesteld van een ontwerp van koninklijk besluit tot instelling van alle heffingen ten aanzien waarvan de onder punt II genoemde procedure is ingeleid. Zij hebben de Commissie derhalve gevraagd anderhalve maand te wachten met het geven van haar beschikking, dit wil zeggen de termijn die nodig is om het ontwerp-besluit goed te keuren. Het ontwerp-besluit is evenwel niet binnen deze termijn goedgekeurd.

IV

De Belgische autoriteiten hebben niet voldaan aan de krachtens artikel 93, lid 3, van het Verdrag op hen rustende verplichting, en wel in het bijzonder omdat zij deze steunmaatregelen niet in de ontwerpfase hebben medegedeeld.

De steunmaatregelen, die worden gefinancierd uit de verplichte bijdragen en uit de subsidie van de Staat, kunnen door de begunstiging van de betrokken sectoren het handelsverkeer tussen de Lid-Staten ongunstig beïnvloeden en de mededinging vervalsen of dreigen te vervalsen in de zin van artikel 92, lid 1, van het Verdrag.

De steunmaatregelen beantwoorden aan de kadervoorschriften voor nationale steunmaatregelen voor reclame voor landbouwprodukten en bepaalde produkten die niet onder bijlage II van het Verdrag vallen, met uitzondering van visserijprodukten (1). Zij kunnen de ontwikkeling van de betrokken sectoren vergemakkelijken zonder de voorwaarden waaronder het handelsverkeer plaatsvindt, zodanig te veranderen dat het gemeenschappelijk belang wordt geschaad, zodat zij onder de afwijking van artikel 92, lid 3, onder c), van het Verdrag kunnen vallen.

Deze conclusie mag evenwel niet worden getrokken, omdat sommige van deze steunmaatregelen zouden kunnen worden gefinancierd uit heffingen die in strijd zijn met de verplichtingen die voortvloeien uit artikel 12 en volgende van het Verdrag.

Volgens de jurisprudentie van het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen vormt de financiering van overheidssteun door middel van een verplichte bestemmingsheffing immers een wezenlijk onderdeel van de betrokken steunmaatregel en moet bij de beoordeling van een dergelijke steunmaatregel niet alleen de steunmaatregel zelf, maar ook de financiering ervan aan het Gemeenschapsrecht worden getoetst.

In dit verband wordt erop gewezen dat:

- in de sector varkensvlees:

- de in artikel 4, lid 5, eerste alinea, van het Koninklijk Besluit van 23 april 1986 vastgestelde heffing van 0,04 % van de uitvoerwaarde van de uitgevoerde varkens moet worden beschouwd als een heffing van gelijke werking als een douanerecht aangezien de grondslag voor deze heffing niet vergelijkbaar is met de heffing van 5 Bfr. die per geslacht varken wordt geïnd;

- de in artikel 4, lid 5, tweede en derde alinea, van het Koninklijk Besluit van 23 april 1986 vastgestelde heffing van 20 Bfr. per uitgevoerd fok- of mestvarken van minder dan 50 kg en die van 100 Bfr. per uitgevoerd varken van meer dan 50 kg moeten worden beschouwd als heffingen van gelijke werking als douanerechten, omdat zij specifiek gelden voor uitgevoerde produkten;

- in de sector rundvlees:

- de in artikel 5, lid 5, van het Koninklijk Besluit van 23 april 1986 vastgestelde heffing van 0,04 % van de waarde van het ingevoerde vlees (rundvlees of kalfsvlees) moet worden beschouwd als een heffing van gelijke werking als een douanerecht omdat de grondslag voor deze heffing niet vergelijkbaar is met de heffing van 30 Bfr. per geslacht rund of 15 Bfr. per geslacht kalf;

- de in artikel 5, lid 7, van het Koninklijk Besluit van 23 april 1986 vastgestelde heffing van 0,04 % van de waarde van andere uitgevoerde runderen of kalveren dan fokdieren moet worden beschouwd als een heffing van gelijke werking als een douanerecht bij uitvoer omdat de grondslag voor deze heffing niet vergelijkbaar is met de heffing van 30 Bfr. per geslacht rund of 15 Bfr. per geslacht kalf;

- de heffing van 250 Bfr. per uitgevoerd fokrund en de heffing van 1 Bfr. per dosis uitgevoerd sperma moeten worden beschouwd als heffingen van gelijke werking als douanerechten aangezien zij specifiek gelden voor uitgevoerde produkten.

Aangezien de beschikbare gegevens niet de mogelijkheid bieden om de steunmaatregel die uit de genoemde, met artikel 12 van het Verdrag strijdige bijdragen wordt gefinancierd, te onderscheiden van die welke wordt gefinancierd uit de overige bijdragen en uit de subsidie van de Staat, geldt dat alle steunmaatregelen die op grond van artikel 1 van de Wet van 11 april 1983 door de NDALTP worden gefinancierd zowel in de sector varkens als in de sectoren runderen, schapen, geiten en paarden, voor zover het niet gaat om paarden voor de slacht of om paardevlees, niet als verenigbaar met de gemeenschappelijke markt kunnen worden beschouwd en derhalve dienen te worden afgeschaft,

HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING GEGEVEN:

Artikel 1

De Belgische Regering verleent geen enkele steun meer in de sector varkens, runderen, schapen, geiten en paarden, voor zover het niet gaat om paarden voor de slacht of om paardevlees, op grond van de regeling die is ingevoerd bij de Wet van 11 april 1983 en het Koninklijk Besluit van 31 januari 1985, gewijzigd bij Koninklijk Besluit van 23 april 1986, tenzij na zodanige aanpassing van deze regeling dat zij niet meer in strijd is met artikel 12 van het EEG-Verdrag.

Artikel 2

De Belgische Regering deelt de Commissie binnen twee maanden na de kennisgeving van deze beschikking de maatregelen mede die zij heeft genomen om aan deze beschikking te voldoen.

Artikel 3

Deze beschikking is gericht tot het Koninkrijk België.

Gedaan te Brussel, 17 mei 1989.

Voor de Commissie

Ray MAC SHARRY

Lid van de Commissie

(1) PB nr. L 282 van 1. 11. 1975, blz. 1.

(2) PB nr. L 129 van 11. 5. 1989, blz. 12.

(3) PB nr. L 148 van 28. 6. 1968, blz. 24.

(4) PB nr. L 61 van 4. 3. 1989, blz. 43.

(5) PB nr. L 183 van 16. 7. 1980, blz. 1.

(6) PB nr. L 110 van 29. 4. 1988, blz. 36.

(7) PB nr. L 151 van 30. 6. 1968, blz. 16.

(8) PB nr. L 370 van 30. 12. 1987, blz. 36.

(9) PB nr. 30 van 20. 4. 1962, blz. 993/62.

(10) PB nr. C 31 van 7. 2. 1989, blz. 4.

(1) PB nr. C 302 van 12. 11. 1987, blz. 4.