1968R1017 — NL — 01.05.2004 — 002.001 — 1
Dit document vormt slechts een documentatiehulpmiddel en verschijnt buiten de verantwoordelijkheid van de instellingen
►B VERORDENING (EEG) Nr. 1017/68 VAN DE RAAD
van 19 juli 1968
houdende de toepassing van mededingingsregels op het gebied van het vervoer per spoor, over de
weg en over de binnenwateren
(PB L 175 van 23.7.1968, blz. 1)
Gewijzigd bij:
Publicatieblad
nr. blz. datum
►M1 Verordening (EG) nr. 1/2003 van de Raad van 16 december 2002 L 1 1 4.1.2003
Gewijzigd bij:
►A1 Toetredingsakte van Denemarken, Ierland, het Verenigd Koninkrijk van
Groot-Brittannië en Noord-IerlandL 73 14 27.3.1972
►A2 Toetredingsakte van Griekenland L 291 17 19.11.1979
►A3 Toetredingsakte van Oostenrijk, Finland en Zweden C 241 21 29.8.1994
(aangepast door Besluit 95/1/EG, Euratom, EGKS van de Raad) L 1 1 1.1.1995
►A4 Akte betreffende de toetredingsvoorwaarden voor de Tsjechische Repu-
bliek, de Republiek Estland, de Republiek Cyprus, de RepubliekLetland, de Republiek Litouwen, de Republiek Hongarije, de Republiek
Malta, de Republiek Polen, de Republiek Slovenië en de Slowaakse
Republiek en de aanpassing van de Verdragen waarop de EuropeseUnie is gegrondL 236 33 23.9.2003
NB: Deze geconsolideerde versie bevat referenties naar de Europese rekeneenheid en/of ecu. Vanaf 1 januari 1999 moeten
beide worden gelezen als referentie naar de euro — Verordening (EEG) nr. 3308/80 van de Raad (PB L 345 van20.12.1980, blz. 1) en Verordening (EG) nr. 1103/97 van de Raad (PB L 162 van 19.6.1997, blz. 1).
▼B
VERORDENING (EEG) Nr. 1017/68 VAN DE RAAD
van 19 juli 1968
houdende de toepassing van mededingingsregels op het gebied van
het vervoer per spoor, over de weg en over de binnenwateren
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese EconomischeGemeenschap, inzonderheid op de artikelen 75 en 87,
Gezien het voorstel van de Commissie,Gezien het advies van het Europese Parlement (
1),
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité (2),
Overwegende dat Verordening nr. 17 (3) krachtens Verordening nr. 141
houdende niet-toepassing op de vervoersector van Verordening nr. 17van de Raad (
4), niet wordt toegepast op overeenkomsten, besluiten en
onderling afgestemde feitelijke gedragingen in de vervoersector, welke
het bepalen van vrachtprijzen en vervoervoorwaarden, het beperken of
controleren van het vervoersaanbod of het verdelen van vervoermarktentot doel of ten gevolge hebben, en evenmin op machtposities op devervoermarkt in de zin van artikel 86 van het Verdrag;
Overwegende dat de niet-toepassing van Verordening nr. 17 op het
vervoer per spoor, over de weg en over de binnenwateren, bij Verorde-ning nr. 1002/67/EEG (
5) in de tijd beperkt is tot en met 30 juni 1968;
Overwegende dat de vaststelling van mededingingsregels die toepasse-
lijk zijn op het vervoer per spoor, over de weg en over de
binnenwateren, een der elementen van het gemeenschappelijk vervoer-beleid en van de algemene economische politiek vormt;
Overwegende dat bij het vaststellen van de op deze sectoren toepasse-
lijke mededingingsregels rekening dient te worden gehouden met debijzondere aspecten van het vervoer;
Overwegende dat het, aangezien de mededingingsregels voor het
vervoer afwijken van de algemene mededingingsregels, noodzakelijkis dat de ondernemingen in staat worden gesteld te weten welke rege-
ling in elk concreet geval toepasselijk is;
Overwegende dat de invoering van een mededingingsregeling voor het
vervoer het wenselijk maakt daarbij de gemeenschappelijke financie-ring of verwerving van materieel en benodigdheden voor het vervoervoor de gemeenschappelijke exploitatie van bepaalde groepen onderne-mingen, alsmede bepaalde werkzaamheden van tussenpersonen voorhet vervoer per spoor, over de weg en over de binnenwateren, in
dezelfde mate te betrekken;
Overwegende dat, ten einde te voorkomen dat de handel tussen Lid-
Staten ongunstig wordt beïnvloed en de mededinging binnen degemeenschappelijke markt wordt vervalst, met betrekking tot de driebovenbedoelde takken van vervoer, overeenkomsten tussen onderne-mingen, besluiten van ondernemersverenigingen en onderlingafgestemde feitelijke gedragingen van ondernemingen, alsmede
misbruik van een machtspositie op de gemeenschappelijke markt,
waaruit zodanige gevolgen zouden kunnen voortvloeien, in beginseldienen te worden verboden;
Overwegende dat bepaalde soorten overeenkomsten, besluiten en
onderling afgestemde feitelijke gedragingen op vervoergebied, dieuitsluitend de toepassing van technische verbeteringen of de technischesamenwerking tot doel en ten gevolge hebben, kunnen worden1968R1017 — NL — 01.05.2004 — 002.001 — 2
(1) PB nr. 205 van 11. 12. 1964, blz. 3505/64.
(2) PB nr. 103 van 12. 6. 1965, blz. 1792/65.
(3) PB nr. 13 van 21. 2. 1962, blz. 204/62.
(4) PB nr. 124 van 28. 11. 1962, blz. 2751/62.
(5) PB nr. 306 van 16. 12. 1967, blz. 1.
▼B
ontheven van het kartelverbod, aangezien zij bijdragen tot een
verhoogde produktiviteit; dat de Raad, in het licht der opgedane erva-ring en op grond van de toepassing van de onderhavige verordening, op
voorstel van de Commissie, aanleiding zal kunnen hebben de lijst van
deze soorten overeenkomsten te wijzigen;
Overwegende dat om een verbetering te bevorderen van de te grote
versnippering die veelal bestaat in de sectoren van het vervoer over de
weg en over de binnenwateren, eveneens van het kartelverbod dienen
te worden ontheven de overeenkomsten, besluiten en onderling afge-stelde feitelijke gedragingen die de oprichting en de werking vangroepen ondernemingen voor deze twee takken van vervoer, met inbe-grip van de gemeenschappelijke financiering of verwerving vanvervoermaterieel of -benodigdheden voor de gemeenschappelijke
exploitatie beogen; dat deze algemene ontheffing slechts kan worden
toegekend indien de totale ladingscapaciteit van een groep een vastge-steld maximum niet te boven gaat en de individuele capaciteit van deondernemingen die tot de groep behoren, zekere gestelde grenzen nietoverschrijdt, zulks ten einde te voorkomen dat één onderneming binnende groep een machtspositie kan innemen; dat de Commissie niettemin
over de mogelijkheid dient te beschikken om in te grijpen indien in een
bepaald geval dergelijke overeenkomsten gevolgen zouden hebben dieonverenigbaar zijn met de voorwaarden die zijn gesteld voor het alsgeoorloofd erkennen van een mededingingsregeling en indien zij eenmisbruik van de ontheffing zouden vormen; dat evenwel het feit, dat
de groep over een totale ladingscapaciteit beschikt die groter is dan
het vastgestelde maximum, of het feit dat zij op grond van de indivi-duele capaciteit der tot de groep behorende ondernemingen niet kanprofitieren van de algemene ontheffing daarom nog niet de mogelijk-heid uitsluit dat zij een geoorloofde onderling afgestemde feitelijkegedraging vormt voor zover zij voldoet aan de daartoe in de onderha-
vige verordening gestelde voorwaarden;
Overwegende dat wanneer een overeenkomst, besluit of onderling afge-
stemde feitelijke gedraging bijdraagt tot de verbetering van de kwaliteitvan de vervoerdiensten of tot bevordering, op markten die aan sterkeschommelingen in de tijd van vraag en aanbod onderhevig zijn, van
een grotere continuïteit en stabiliteit in de bevrediging van de vervoers-
behoeften, of tot verhoging van de produktiviteit der ondernemingen oftot bevordering van de technische en economische vooruitgang, hetverbod buiten toepassing dient te kunnen worden verklaard, echter opvoorwaarde dat de overeenkomst, het besluit of de onderling afge-
stemde feitelijke gedraging in redelijke mate rekening houdt met de
belangen der gebruikers, de betrokken ondernemingen geen beper-kingen oplegt die niet onmisbaar zijn voor het bereiken vanvoornoemde doeleinden en deze ondernemingen niet in staat stelt omvoor een wezenlijk deel van de betrokken vervoermarkt de mededin-ging uit te schakelen, mede gezien de mededinging van andere takken
van vervoer, die het bedoelde vervoer kunnen vervangen;
Overwegende dat, zolang de Raad niet in het kader van het gemeen-
schappelijk vervoerbeleid de passende maatregelen in toepassing heeftgebracht ten einde de stabiliteit van een vervoermarkt te verzekeren, ennadat de Raad een crisistoestand heeft vastgesteld, op de betrokken
markt de overeenkomsten moeten worden toegelaten die noodzakelijk
zijn geworden om storingen die uit de structuur van de vervoermarktvoortvloeien te beperken;
Overwegende dat het dienstig is dat op het gebied van het vervoer per
spoor, over de weg en over de binnenwateren de Lid-Staten met betrek-
king tot de openbare bedrijven en de ondernemingen waaraan zij
bijzondere of uitsluitende rechten verlenen geen enkele maatregelnemen of handhaven welke strijdig is met de bepalingen van de veror-dening; dat het eveneens gewenst is dat de ondernemingen belast methet beheer van diensten van algemeen economisch belang, aan de bepa-
lingen van de verordening worden onderworpen, voor zover de
toepassing daarvan de vervulling, in feite of in rechte, van de huntoevertrouwde bijzondere taak niet verhindert, zonder dat echter deontwikkeling van het handelsverkeer daardoor wordt beïnvloed in eenmate die strijdig is met het belang van de Gemeenschap; dat deCommissie over de mogelijkheid dient te beschikken om voor de1968R1017 — NL — 01.05.2004 — 002.001 — 3
▼B
toepassing van deze beginselen te waken en te dien einde de passende
richtlijnen of beschikkingen tot de Lid-Staten te richten;
Overwegende dat de uitvoeringsbepalingen van de in deze verordening
neergelegde materieelrechtelijke regels zodanig moeten worden vastge-
steld dat enerzijds door een zoveel mogelijk vereenvoudigdeadministratieve controle een doeltreffend toezicht wordt gewaarborgden anderzijds wordt voldaan aan de behoefte van het bedrijfsleven aanrechtszekerheid;
Overwegende dat in eerste instantie de ondernemingen zelf dienen af te
wegen wat in hun overeenkomsten, besluiten of onderling afgestemdefeitelijke gedragingen de overhand heeft, een op beperking der mede-dinging gerichte werking dan wel een in economisch opzicht gunstigewerking die deze beperkingen vermag te rechtvaardigen, en dat zijaldus onder eigen verantwoordelijkheid het al dan niet geoorloofde
karakter van deze overeenkomsten, besluiten of onderling afgestemde
feitelijke gedragingen dienen te beoordelen;
Overwegende dat men derhalve de ondernemingen moet toestaan om
overeenkomsten te sluiten en toe te passen zonder deze te moetenaanmelden, waarbij zij dus worden blootgesteld aan het risico van niet-tigverklaring met terugwerkende kracht indien deze overeenkomsten
zouden worden onderzocht op grond van een klacht of een ambtshalve
optreden van de Commissie, dit onverminderd de mogelijkheid datdeze overeenkomsten met terugwerkende kracht geoorloofd wordenverklaard in het geval dat een dergelijk onderzoek achteraf plaatsvindt;
Overwegende dat de ondernemingen evenwel in bepaalde gevallen de
hulp der bevoegde instanties kunnen wensen ten einde zich ervan te
vergewissen dat hun overeenkomsten, besluiten of onderling afge-stemde feitelijke gedragingen in overeenstemming zijn met degeldende bepalingen; dat hun te dien einde een procedure ter beschik-king dient te worden gesteld welke is gebaseerd op het indienen vaneen verzoek bij de Commissie en op het bekendmaken in het Publika-
tieblad van de Europese Gemeenschappen van de wezenlijke inhoud
van dit verzoek, zodat belanghebbende derden hun opmerkingen overde betrokken overeenkomst kenbaar kunnen maken; dat wanneer deLid-Staten of belanghebbende derden geen klachten hebben ingediend,en indien de Commissie niet binnen een vastgestelde termijn aan deverzoekers mededeelt dat de ernstige twijfel bestaat ten aanzien van
het geoorloofde karakter van de betrokken overeenkomst, deze over
de voorafgaande periode en voor de volgende drie jaar ontheven moetworden geacht van het verbod;
Overwegende dat als gevolg van het uitzonderlijke karakter van de
overeenkomsten die noodzakelijk zijn geworden om de storingen te
beperken die uit de structuur van de vervoermarkt voortvloeien, in
geval van een door de Raad vastgestelde crisis aan de ondernemingendie voor een dergelijke overeenkomst toestemming wensen teverkrijgen de verplichting moet worden opgelegd, deze bij deCommissie aan te melden; dat het dienstig is dat de machtiging vande Commissie pas op de datum van haar aanvaarding in werking treedt,
dat de geldigheidsduur van een dergelijke machtiging niet meer
bedraagt dan drie jaar nadat de Raad een crisistoestand heeft vastge-steld, en dat de verlenging van de geldigheidsduur van de beschikkingafhankelijk wordt gesteld van een nieuwe vaststelling door de Raad vaneen crisistoestand; dat de geldigheid van de machtiging in elk geval
dient te eindigen uiterlijk zes maanden nadat de Raad de passende
maatregelen heeft toegepast om de stabiliteit te verzekeren van devervoermarkt waarop de overeenkomst betrekking heeft;
Overwegende dat het noodzakelijk is regels te geven, volgens welke de
Commissie in nauw en voortdurend contact met de bevoegde autori-teiten van de Lid-Staten de noodzakelijke maatregelen kan nemen, ten
einde een eenvormige toepassing in de gemeenschappelijke markt van
de mededingingsregels op het vervoer te waarborgen;
Overwegende dat de Commissie daartoe de medewerking moet
verkrijgen van de bevoegde autoriteiten der Lid-Staten en voorts ophet gehele gebied van de gemeenschappelijke markt over de bevoegd-heid moet beschikken om inlichtingen in te winnen en verificaties te1968R1017 — NL — 01.05.2004 — 002.001 — 4
▼B
verrichten, voor zover zulks noodzakelijk is ten einde de bij deze
verordening verboden overeenkomsten, besluiten, onderling afgestemdefeitelijke gedragingen en misbruik van machtposities, op te sporen;
Overwegende dat, indien er bij de toepassing van de verordening op
een concreet geval naar de mening van een Lid-Staat beginselvraag-stukken rijzen betreffende het gemeenschappelijk vervoerbeleid, hetdienstig is dat deze beginselvraagstukken door de Raad kunnen wordenbestudeerd; dat aan de Raad elk vraagstuk van algemene aard dat bij de
toepassing van het mededingingsbeleid op vervoergebied rijst dient te
kunnen worden voorgelegd; dat een procedure dient te worden inge-steld ten einde te verzekeren dat de beschikking met het oog optoepassing van deze verordening op het concrete geval door deCommissie pas zal worden gegeven nadat de Raad de beginselvraag-stukken heeft bestudeerd en met inachtneming van de beleidslijnen die
in de Raad naar voren zijn gekomen;
Overwegende dat de Commissie, om haar taak, te waken voor de
toepassing van deze verordening te kunnen vervullen, de bevoegdheidmoet bezitten tot ondernemingen of ondernemersverenigingen aanbeve-lingen en beschikkingen te richten die ten doel hebben een einde te
maken aan inbreuken op de bepalingen van de verordening waarbij
bepaalde overeenkomsten, besluiten of gedragingen worden verboden;
Overwegende dat de nakoming van de bij deze verordening ingestelde
verboden en van de ter uitvoering daarvan aan ondernemingen enondernemersverenigingen opgelegde verplichtingen door middel vangeldboeten en dwangsommen verzekerd moet kunnen worden;
Overwegende dat het recht van de betrokken ondernemingen om door
de Commissie gehoord te worden, moet worden verzekerd, dat derdenwier belangen bij een beschikking in het geding kunnen komen degelegenheid moeten hebben vooraf opmerkingen te maken en dat eenruime openbaarheid van de gegeven beschikkingen moet worden
gewaarborgd;
Overwegende dat overeenkomstig artikel 172 van het Verdrag aan het
Hof van Justitie volledige rechtsmacht moet worden toegekend tenaanzien van de beschikkingen waarbij geldboeten of dwangsommenzijn opgelegd;
Overwegende dat de inwerkingtreding van het bij de verordening inge-
stelde verbod zes maanden moet worden uitgesteld ten aanzien van de
overeenkomsten, besluiten en onderling afgestemde feitelijke gedra-gingen die bestaan op de datum waarop deze verordening in hetPublikatieblad van de Europese Gemeenschappen wordt bekendge-
maakt, zulks opdat de aanpassing van de ondernemingen aan deze
verordening wordt vergemakkelijkt;
Overwegende dat, ingevolge de besprekingen die zullen plaatsvinden
met de derde staten die de herziene Akte van Mannheim hebben onder-tekend, en binnen een passende termijn na het afsluiten van dezebesprekingen, in de verordening in haar geheel de wijzigingen dienente worden aangebracht welke, rekening houdend met de uit de herziene
Akte van Mannheim voortvloeiende verplichtingen, noodzakelijk
zouden kunnen blijken;
Overwegende dat in de verordening de wijzigingen zullen moeten
worden aangebracht die op grond van de in een termijn van drie jaaropgedane ervaring nodig kunnen blijken; dat in het bijzonder zal
dienen te worden nagegaan of, gezien de stand van het gemeenschap-
pelijk vervoerbeleid op dat tijdstip, de toepassing van de verordeningdient te worden uitgebreid tot de overeenkomsten, besluiten en onder-ling afgestemde feitelijke gedragingen alsmede tot het misbruik vanmachtsposities, die het handelsverkeer tussen Lid-Staten niet nadeligbeïnvloeden,1968R1017 — NL — 01.05.2004 — 002.001 — 5
▼B
HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:
Artikel 1
Beginselbepaling
Op het gebied van het vervoer per spoor, over de weg en over de
binnenwateren is deze verordening van toepassing op overeenkomsten,
besluiten en onderling afgestemde feitelijke gedragingen, welke totdoel of ten gevolge hebben, het bepalen van vrachtprijzen en vervoer-voorwaarden, het beperken of controleren van het vervoersaanbod, hetverdelen van de vervoermarkten, de toepassing van technische verbete-
ringen of de technische samenwerking, de gemeenschappelijke
financiering of verwerving van materieel of benodigdheden voorvervoer, die rechtstreeks verband houdt met vervoersprestaties, voorzover zulks noodzakelijk is voor de gemeenschappelijke exploitatievan een groep ondernemingen voor vervoer over de weg of over debinnenwateren zoals omschreven in artikel 4, en op machtsposities op
de vervoermarkt. Deze verordening is eveneens van toepassing op
handelingen van tussenpersonen in het vervoer welke hetzelfde doelof dezelfde gevolgen hebben als bovengenoemde.
Artikel 3
Wettelijke uitzondering voor technische overeenkomsten
1.►M1 Het verbod van artikel 81, lid 1, van het Verdrag ◄ is
niet van toepassing op overeenkomsten, besluiten en onderling afge-
stemde feitelijke gedragingen, die uitsluitend tot doel en ten gevolge
hebben de toepassing van technische verbeteringen of de technischesamenwerking door middel van:
a) de uniforme toepassing van normen en typen voor het materieel, de
bedrijfsbenodigdheden voor het vervoer, de vervoermiddelen en devaste installaties;
b) de uitwisseling of het gemeenschappelijk gebruik, voor het vervoer-
bedrijf, van personeel, materieel, vervoermiddelen en vasteinstallaties;
c) de organisatie en uitvoering van opeenvolgend, aanvullend, vervan-
gend of gecombineerd vervoer, alsmede de vaststelling entoepassing van algemene vervoerprijzen en -voorwaarden, met inbe-grip van mededingingsprijzen;
d) de regeling van het vervoer binnen één en dezelfde vervoerstak via
trajecten die uit bedrijfseconomisch oogpunt het meest rationeelzijn;
e) de coördinatie van dienstregelingen op opvolgende trajecten;
f) het samenvoegen van afzonderlijke zendingen;
g) de invoering van uniforme regels betreffende de structuur en de
toepassingsvoorwaarden van vervoertarieven, voor zover daaringeen vervoerprijzen en -voorwaarden worden vastgesteld.
2. De Commissie zal de Raad, zo nodig, voorstellen voorleggen tot
uitbreiding of beperking van de in lid 1 opgenomen lijst.
Artikel 4
Vrijstelling voor groepen kleine en middelgrote ondernemingen
1.►
M1 Overeenkomsten, besluiten en onderling afgestemde feite-
lijke gedragingen overeenkomstig artikel 81, lid 1, van het Verdrag ◄
zijn van het verbod van dat artikel vrijgesteld, indien zij tot doel
hebben
— de vorming en werking van groepen ondernemingen voor vervoer
over de weg of over de binnenwateren met het oog op de verrich-ting van vervoersactiviteiten,1968R1017 — NL — 01.05.2004 — 002.001 — 6
▼M1
▼B
▼B
— de gemeenschappelijke financiering of verwerving van materieel of
benodigdheden voor vervoer, die rechtstreeks verband houden metvervoersprestaties voor zover zulks noodzakelijk is voor de
gemeenschappelijke exploitatie van deze groepen,
en indien de totale ladingscapaciteit van de groep niet groter is dan:
— 10.000 ton voor het vervoer over de weg,
— 500.000 ton voor het vervoer over de binnenwateren.
De individuele capaciteit van elk der aan de groep deelnemende onder-
nemingen mag niet groter zijn dan 1.000 ton voor het vervoer over de
weg of 50.000 ton voor het vervoer over de binnenwateren.
2. Indien de uitvoering van de in lid 1 bedoelde overeenkomsten,
besluiten of onderling afgestemde feitelijke gedragingen in bepaalde
gevallen gevolgen met zich meebrengt die onverenigbaar zijn met devoorwaarden van artikel 81, lid 3, van het Verdrag, kunnen de onder-nemingen en ondernemersverenigingen verplicht worden aan dezegevolgen een einde te maken.
Artikel 13
Geldigheidsduur en intrekking van de beschikkingen tot toepassing
van artikel 5
3. De Commissie kan haar beschikking intrekken of wijzigen of de
betrokkenen bepaalde handelingen verbieden:
a) indien de feitelijke omstandigheden op een voor de beschikking
wezenlijk punt zijn gewijzigd,
b) indien de betrokkenen zich gedragen in strijd met een bij de
beschikking opgelegde verplichting,
c) indien de beschikking berust op onjuiste inlichtingen of door bedrog
is verkregen, of
d) indien de betrokkenen misbruik maken van de in de beschikking
vervatte ontheffing van de voorschriften van artikel 2.
In de gevallen, genoemd onder b), c) en d), kan de beschikking met
terugwerkende kracht worden ingetrokken.
Artikel 30
Inwerkingtreding, bestaande mededingingsregelingen
1. Deze verordening treedt in werking op 1 juli 1968.
Artikel 31
Herziening van de verordening
1. Ingevolge de besprekingen die zullen plaatsvinden met de derde
staten die de herziene Akte van Mannheim hebben ondertekend, brengt
de Raad binnen een termijn van zes maanden na de afsluiting van dezebesprekingen, op voorstel van de Commissie in de verordening in haargeheel de aanpassingen aan welke, rekening houdend met de uit deherziene Akte van Mannheim voortvloeiende verplichtingen, noodzake-lijk zouden blijken.1968R1017 — NL — 01.05.2004 — 002.001 — 7
▼M1
▼B
▼M1
▼B
▼M1
▼B
▼M1
▼B
▼B
2. De Commissie doet de Raad vóór 1 januari 1971 een algemeen
verslag toekomen over de toepassing van deze verordening, en vóór 1juli 1971 een voorstel voor een verordening dat ertoe strekt de noodza-
kelijke wijzigingen in de onderhavige verordening aan te brengen.
Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks
toepasselijk in elke Lid-Staat.1968R1017 — NL — 01.05.2004 — 002.001 — 8