1991L0676 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 1
Dit document vormt slechts een documentatiehulpmiddel en verschijnt buiten de verantwoordelijkheid van de instellingen
►B RICHTLIJN VAN DE RAAD
van 12 december 1991
inzake de bescherming van water tegen verontreiniging door nitraten uit agrarische bronnen
(91/676/EEG)
(PB L 375 van 31.12.1991, blz. 1)
Gewijzigd bij:
Publicatieblad
nr. blz. datum
►M1 Verordening (EG) nr. 1882/2003 van hetEuropees Parlementen de Raad
van 29 september 2003L 284 1 31.10.2003
▼B
RICHTLIJN VAN DE RAAD
van 12 december 1991
inzake de bescherming van water tegen verontreiniging door
nitraten uit agrarische bronnen
(91/676/EEG)
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische
Gemeenschap, inzonderheid op artikel 130 S,
Gezien hetvoorst el van de Commissie (1),
Gezien hetadvies van hetEuropese Parlement(2),
Gezien hetadvies van hetEconomisch en Sociaal Comit é (3),
Overwegende dat het nitraatgehalte van het water in sommige gebieden
van de Lid-Staten toeneemt en reeds hoog is gemeten aan de normendie zijn vastgesteld in Richtlijn 75/440/EEG van de Raad van 16 juni1975 betreffende de vereiste kwaliteit van het oppervlaktewater dat isbestemd voor produktie van drinkwater in de Lid-Staten (
4), zoals
gewijzigd bij Richtlijn 79/869/EEG (5), en Richtlijn 80/778/EEG van
de Raad van 15 juli 1980 betreffende de kwaliteit van voor menselijke
consumptie bestemd water (6), zoals gewijzigd bij de Toetredingsakte
van 1985;
Overwegende datin hetvierde milieu-act ieprogramma van de Europese
Gemeenschappen (7) werd vermeld datde Commissie voornemens was
een voorstel op te stellen voor een richtlijn inzake de beheersing enbeperking van waterverontreiniging die het gevolg is van hetopbrengen of lozen van dierlijke mesten een buit ensporig gebruik vanmeststoffen;
Overwegende datin de plannen voor hervorming van hetgemeenschap-
pelijk landbouwbeleid die zijn uiteengezet in het Groenboek van deCommissie „Perspectieven voor het gemeenschappelijk landbouwbe-leid”, is vermeld dat het gebruik van stikstof bevattende meststoffenen dierlijke mestweliswaar noodzakelijk is voor de landbouw in de
Gemeenschap, doch het buitensporige gebruik van meststoffen een
milieurisico vormt, dat een gemeenschappelijk optreden nodig is omde problemen die worden veroorzaaktdoor de int ensieve veehouderijhethoofd t e bieden en dater in hetlandbouwbeleid meer rekeningmoetworden gehouden methetmilieubeleid;
Overwegende datde Raad de Commissie in zijn resolut ie van 28 juni
1988 betreffende de bescherming van de Noordzee en van anderewateren in de Gemeenschap (
8) heeft verzocht voorstellen in te dienen
voor maatregelen op Gemeenschapsniveau;
Overwegende dat nitraten uit agrarische bronnen de voornaamste
oorzaak zijn van de van diffuse bronnen afkomstige verontreinigingvan hetwat er in de Gemeenschap;
Overwegende dathetdaarom nodig is, t en einde de gezondheid van de
mens en de levende hulpbronnen en aquatische ecosystemen tebeschermen en ander rechtmatig gebruik van water veilig te stellen,de door nitraten uit agrarische bronnen veroorzaakte of teweegge-brachte waterverontreiniging te verminderen en verdereverontreiniging van dien aard te voorkomen; dat het daartoe van belang1991L0676 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 2
(1) PB nr. C 54 van 3. 3. 1989, blz. 4, en
PB nr. C 51 van 2. 3. 1990, blz. 12.
(2) PB nr. C 158 van 26. 6. 1989, blz. 487.
(3) PB nr. C 159 van 26. 6. 1989, blz. 1.
(4) PB nr. L 194 van 25. 7. 1975, blz. 26.
(5) PB nr. L 271 van 29. 10. 1979, blz. 44.
(6) PB nr. L 229 van 30. 8. 1980, blz. 11.
(7) PB nr. C 328 van 7. 12. 1987, blz. 1.
(8) PB nr. C 209 van 9. 8. 1988, blz. 3.
▼B
is maatregelen te nemen betreffende de opslag en het op of in de
bodem brengen van alle stikstofverbindingen, en betreffende bepaaldelandbeheerpraktijken;
Overwegende dateen opt reden op hetniveau van de Gemeenschap
overeenkomstig artikel 130 R noodzakelijk is, daar nitraatverontreini-ging van water in een Lid-Staat van invloed kan zijn op het water in
andere Lid-Staten;
Overwegende dat de Lid-Staten alle wateren een algemeen bescher-
mingsniveau tegen verontreiniging in de toekomst kunnen bieden doorgoede landbouwpraktijken te stimuleren;
Overwegende dat bepaalde zones die afwateren in wateren die gevoelig
zijn voor verontreiniging door stikstofverbindingen speciale bescher-ming behoeven;
Overwegende dat het noodzakelijk is dat de Lid-Staten kwetsbare
zones vaststellen en actieprogramma's opstellen en uitvoeren om deverontreiniging van water door stikstofverbindingen in kwetsbare zoneste verminderen;
Overwegende dat zulke actieprogramma's maatregelen dienen te
omvatten om het op of in de bodem brengen van alle stikstof bevat-tende meststoffen te beperken en om in het bijzonder specifiekegrenswaarden voor het opbrengen van dierlijke mest vast te stellen;
Overwegende dat het nodig is de wateren te controleren en referentie-
meetmethoden voor stikstofverbindingen toe te passen om tewaarborgen dat de maatregelen doeltreffend zijn;
Overwegende dat de hydrogeologische situatie in bepaalde Lid-Staten
van dien aard is dathetvele jaren kan duren voordatbeschermings-maatregelen tot verbetering van de waterkwaliteit leiden;
Overwegende dat er een Comité moet worden ingesteld om de
Commissie bij te staan bij aangelegenheden die verband houden metde uitvoering van deze richtlijn en de aanpassing ervan aan de weten-schappelijke en technische vooruitgang;
Overwegende dat de Lid-Staten verslagen over de uitvoering van deze
richtlijn moeten opstellen en aan de Commissie dienen voor te leggen;
Overwegende dat de Commissie regelmatig verslag moet uitbrengen
over de uitvoering van deze richtlijn door de Lid-Staten,
HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:
Artikel 1
Deze richtlijn heeft tot doel:
— de waterverontreiniging die wordt veroorzaakt of teweeggebracht
door nitraten uit agrarische bronnen te verminderen, en
— verdere verontreiniging van dien aard te voorkomen.
Artikel 2
In deze richtlijn wordt verstaan onder:
a) „grondwater”: al het water dat zich onder het bodemoppervlak in de
verzadigde zone bevindten datin directcont actmetbodem ofondergrond staat;
b) „zoet water”: van nature voorkomend water met een laag gehalte
aan zouten, dat in veel gevallen aanvaard wordt als zijnde geschiktvoor onttrekking en behandeling voor de bereiding van drinkwater;
c) „stikstofverbinding”: elke stikstof bevattende stof, uitgezonderd
gasvormige moleculaire stikstof;
d) „vee”: alle voor gebruiks- of winstdoeleinden gehouden dieren;
e) „meststof”: elke één of meer stikstofverbindingen bevattende stof
die op hetland wordtgebruiktt er bevordering van de gewasgroei,1991L0676 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 3
▼B
met inbegrip van dierlijke mest, afval van visteeltbedrijven en
zuiveringsslib;
f) „kunstmest”: elke met een industrieel proces vervaardigde meststof;
g) „dierlijke mest”: excrementen van vee of een mengsel van strooisel
en excrementen van vee, alsook produkten daarvan;
h) „op of in de bodem brengen”: het toevoegen van stoffen aan het
land door verspreiding op hetbodemoppervlak, inject ie in debodem, onderwerken of vermenging metde oppervlakt elagen;
i) „eutrofiëring”: een verrijking van het water door stikstofverbin-
dingen, die leidtt oteen versnelde groei van algen en hogereplantaardige levensvormen met als gevolg een ongewenste versto-ring van hetevenwichtt ussen de verschillende in hetwat eraanwezige organismen en een verslechtering van de waterkwaliteit;
j) „verontreiniging”: het direct of indirect lozen van stikstofverbin-
dingen uit agrarische bronnen in het aquatisch milieu, ten gevolge
waarvan de gezondheid van de mens in gevaar kan wordengebracht, het leven en de aquatische ecosystemen kunnen wordengeschaad, de mogelijkheden tot recreatie kunnen worden aangetastof een ander rechtmatig gebruik van het water kan worden gehin-
derd;
k) „kwetsbare zone”: een overeenkomstig artikel 3, lid 2, aangewezen
stuk land.
Artikel 3
1. De Lid-Staten stellen volgens de criteria van bijlage I vast welke
wateren door verontreiniging worden beïnvloed en welke wateren
zouden kunnen worden beïnvloed indien de maatregelen overeenkom-
stig artikel 5 achterwege blijven.
2. De Lid-Staten wijzen binnen twee jaar na kennisgeving van deze
richtlijn alle hun bekende stukken land op hun grondgebied die afwa-teren in de overeenkomstig lid 1 vastgestelde wateren en die totverontreiniging bijdragen als kwetsbare zones aan. Zij doen binnenzes maanden mededeling van deze eerste aanwijzing aan deCommissie.
3. Indien overeenkomstig lid 1 door een Lid-Staat vastgestelde
wateren beïnvloed worden door verontreiniging van direct of indirect
daarin afwaterende wateren van een andere Lid-Staat, kan de eerstge-
noemde Lid-Staat de andere Lid-Staat en de Commissie van dedesbetreffende feiten in kennis stellen.
De betrokken Lid-Staten organiseren, eventueel samen met de
Commissie, hetnodige overleg om na t e gaan om welke bronnen hetgaat en welke maatregelen moeten worden genomen om de beïnvloedewateren te beschermen ten einde de inachtneming van deze richtlijn tewaarborgen.
4. De lijst van kwetsbare zones wordt door de Lid-Staten wanneer
zulks dienstig is, doch ten minste om de vier jaar, opnieuw bezien en
zo nodig herzien of aangevuld ten einde rekening te houden met veran-
deringen en metbij de vorige aanwijzing onvoorziene fact oren. DeLid-Staten stellen de Commissie binnen zes maanden in kennis vanelke herziening of aanvulling van de lijstvan kwet sbare zones.
5. De Lid-Staten zijn ontheven van de verplichting specifieke kwets-
bare zones te bepalen, indien zij overeenkomstig deze richtlijnactieprogramma's als bedoeld in artikel 5 opstellen en op hun gehelegrondgebied toepassen.1991L0676 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 4
▼B
Artikel 4
1. Ten einde voor alle wateren een algemeen beschermingsniveau te
bieden tegen verontreiniging nemen de Lid-Staten binnen twee jaar nakennisgeving van deze richtlijn de volgende maatregelen:
a) zij stellen een code of codes van goede landbouwpraktijken op, door
de landbouwers vrijwillig in acht te nemen, waarin ten minste bepa-
lingen omtrent de in bijlage II A vermelde punten zijn opgenomen;
b) zij zetten zo nodig een programma op dat opleiding en voorlichting
voor boeren omvatom de t oepassing van de code(s) van goedelandbouwpraktijken te bevorderen.
2. De Lid-Staten verstrekken de Commissie nadere gegevens over
hun codes van goede landbouwpraktijken; de Commissie neemt infor-matie over die codes op in het in artikel 11 bedoelde verslag. In het
licht van de ontvangen informatie kan de Commissie, indien zij dat
nodig acht, passende voorstellen aan de Raad voorleggen.
Artikel 5
1. Binnen twee jaar na de in artikel 3, lid 2, bedoelde eerste aanwij-
zing of binnen één jaar na elke in artikel 3, lid 4, bedoelde aanvullende
aanwijzing dienen de Lid-Staten ter bereiking van de in artikel 1genoemde doelstellingen actieprogramma's op te stellen voor de aange-wezen kwetsbare zones.
2. Een actieprogramma kan betrekking hebben op alle kwetsbare
zones op hetgrondgebied van een Lid-St aatof er kunnen, indien deLid-Staten zulks passend achten, verschillende programma's worden
vastgesteld voor verschillende kwetsbare zones of gedeelten daarvan.
3. In de actieprogramma's wordt rekening gehouden met
a) de beschikbare wetenschappelijke en technische gegevens, hoofdza-
kelijk wat betreft de respectieve bijdrage van stikstof uit agrarische
en uitandere bronnen;
b) de milieuomstandigheden in de desbetreffende gebieden van de
betrokken Lid-Staat.
4. De actieprogramma's worden binnen vier jaar na opstelling uitge-
voerd en bestaan uit de volgende verplichte maatregelen:
a) de maatregelen van bijlage III;
b) de maatregelen die de Lid-Staten hebben voorgeschreven in de
overeenkomstig artikel 4 opgestelde code(s) van goede landbouw-
praktijken, met uitzondering van de maatregelen welke zijn
vervangen door die van bijlage III.
5. De Lid-Staten treffen bovendien in het kader van de actiepro-
gramma's de aanvullende of verscherpte maatregelen die zijnoodzakelijk achten, indien al aanstonds of in het licht van de bij deuitvoering van de actieprogramma's opgedane ervaring duidelijk wordtdat de in lid 4 bedoelde maatregelen niet toereikend zijn om de in
artikel 1 genoemde doelstellingen te verwezenlijken. Bij het selecteren
van die maatregelen houden de Lid-Staten rekening met de doeltref-fendheid en kosten ervan ten opzichte van die van eventuele anderepreventieve maatregelen.
6. De Lid-Staten stellen passende controleprogramma's op en voeren
die uit om de doeltreffendheid van de overeenkomstig dit artikel opge-stelde actieprogramma's te beoordelen.
Lid-Staten die artikel 5 op hun gehele grondgebied toepassen contro-
leren het nitraatgehalte van de wateren (oppervlaktewater en
grondwater) op zodanig geselecteerde meetplaatsen, dat de omvang
van de nitraatverontreiniging uit agrarische bronnen kan worden vast-gesteld.
7. De Lid-Staten bezien hun actieprogramma's, met inbegrip van de
eventueel krachtens lid 5 genomen aanvullende maatregelen, ten minsteeens in de vier jaar opnieuw en herzien deze zo nodig. Zij stellen deCommissie in kennis van wijzigingen in de actieprogramma's.1991L0676 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 5
▼B
Artikel 6
1. Methetoog op de aanwijzing van kwet sbare zones en de herzie-
ning van de desbetreffende lijst dienen de Lid-Staten:
a) binnen twee jaar na kennisgeving van deze richtlijn de nitraatcon-
centratie in zoet water gedurende één jaar te controleren:
i) in de oppervlaktewatermeetstations vastgesteld in artikel 5, lid 4,
van Richtlijn 75/440/EEG, en/of in andere meetstations die
representatief zijn voor het oppervlaktewater van de Lid-Staten
ten minste eenmaal per maand, doch vaker gedurende periodesvan hoge waterstand;
ii) in meetstations die representatief zijn voor de grondwaterlagen
van de Lid-Staten met geregelde tussenpozen, rekening houdend
metde bepalingen van Richt lijn 80/778/EEG;
b) het onder a) aangegeven controleprogramma ten minste om de vier
jaar te herhalen, behalve in de meetstations waar de nitraatconcen-tratie in alle eerder genomen monsters minder dan 25 mg/l bedroegen nadien geen nieuw factor is opgetreden die het nitraatgehalte kan
doen stijgen; het controleprogramma hoeft dan slechts om de acht
jaar te worden herhaald;
c) om de vier jaar de staat van eutrofiëring van oppervlaktewater,
estuaria en kustwater na te gaan.
2. Er wordtgebruik gemaaktvan de in bijlage IV genoemde referen-
tiemeetmethoden.
Artikel 7
Er kunnen volgens de procedure van artikel 9 richtsnoeren voor de in
de artikelen 5 en 6 bedoelde controle worden opgesteld.
Artikel 8
De bijlagen bij deze richtlijn kunnen volgens de procedure van artikel
9 aan de wetenschappelijke en technische vooruitgang worden aange-past.
Artikel 9
1. De Commissie wordt bijgestaan door een comité.
2. Wanneer naar dit artikel wordt verwezen, zijn de artikelen 5 en 7
van Besluit1999/468/EG (
1) van toepassing, met inachtneming van het
bepaalde in artikel 8 van dat besluit.
De in artikel 5, lid 6, van Besluit 1999/468/EG bedoelde termijn wordt
vastgesteld op drie maanden.
3. Het comité stelt zijn reglement van orde vast.
Artikel 10
1. Voor de periode van vier jaar na de kennisgeving van deze richt-
lijn en voor elke daarop volgende periode van vier jaar dienen de Lid-Staten bij de Commissie een verslag in met de in bijlage V bedoeldeinformatie.
2. De in ditart ikel bedoelde verslagen worden bij de Commissie
ingediend binnen zes maanden na hetverst rijken van de periodewaarop zij betrekking hebben.1991L0676 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 6
(1) Besluit 1999/468/EG van de Raad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de
voorwaarden voor de uitoefening van de aan de Commissie verleende
uitvoeringsbevoegdheden (PB L 184 van 17.7.1999, blz. 23).▼M1
▼B
▼B
Artikel 11
Aan de hand van de krachtens artikel 10 ontvangen informatie publi-
ceertde Commissie binnen zes maanden na ont vangstvan de
verslagen van de Lid-Staten samenvattende verslagen die zij aan het
Europese Parlement en de Raad toezendt. In het licht van de uitvoeringvan de richtlijn, in het bijzonder de bepalingen van bijlage III, dient deCommissie vóór 1 januari 1998 een verslag in bij de Raad, eventueelmet voorstellen tot herziening van deze richtlijn.
Artikel 12
1. De Lid-Staten doen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke
bepalingen in werking treden om binnen een termijn van twee jaar terekenen vanaf de kennisgeving aan deze richtlijn (
1) te voldoen. Zij
stellen de Commissie daarvan onverwijld in kennis.
2. Wanneer de Lid-Staten deze bepalingen aannemen, wordt in die
bepalingen naar de onderhavige richtlijn verwezen of wordt hiernaarverwezen bij de officiële bekendmaking van die bepalingen. De regelsvoor deze verwijzing worden vastgesteld door de Lid-Staten.
3. De Lid-Staten delen de Commissie de tekst van de bepalingen
van intern recht mede die zij op het onder deze richtlijn vallende
gebied vaststellen.
Artikel 13
Deze richtlijn is gericht tot de Lid-Staten.1991L0676 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 7
(1) Van deze richtlijn is aan de Lid-Staten kennis gegeven op 19 december
1991.
▼B
BIJLAGE I
CRITERIA VOOR HET VASTSTELLEN VAN WATEREN ALS
BEDOELD IN ARTIKEL 3, LID 1
A. De in artikel 3, lid 1, bedoelde wateren worden onder andere met behulp van
de volgende criteria vastgesteld:
1. of zoet oppervlaktewater, in het bijzonder indien gebruikt of bestemd
voor de winning van drinkwater, een hogere dan de in Richtlijn 75/440/
EEG vastgestelde nitraatconcentratie bevat of zou kunnen bevatten indien
de maatregelen overeenkomstig artikel 5 achterwege blijven;
2. of grondwater meer dan 50 mg nitraat per liter bevat of zou kunnen
bevatten indien de maatregelen overeenkomstig artikel 5 achterwege
blijven;
3. of natuurlijke zoetwatermeren, andere zoetwatermassa's, estuaria, kustwa-
teren en zeewater eutroof blijken te zijn of in de nabije toekomst eutroof
zouden kunnen worden indien de maatregelen overeenkomstig artikel 5
achterwege blijven.
B. Bij het toepassen van deze criteria houden de Lid-Staten tevens rekening
met:
1. de fysische en milieukenmerken van de wateren en het land;
2. de huidige kennis van het gedrag van stikstofverbindingen in het milieu
(water en bodem);
3. de huidige kennis van de gevolgen van de maatregelen overeenkomstig
artikel 5.1991L0676 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 8
▼B
BIJLAGE II
CODE(S) VAN GOEDE LANDBOUWPRAKTIJKEN
A. In een code of codes van goede landbouwpraktijken ter vermindering van
verontreiniging door nitraten en waarin rekening wordt gehouden met de
omstandigheden in de verschillende regio's in de Gemeenschap behoren
voorschriften te zijn opgenomen aangaande de volgende aspecten, voor
zover zij relevantzijn:
1. de periodes die nietgeschiktzijn voor hetop of in de bodem brengen van
een meststof;
2. het op of in de bodem brengen van een meststof op steile hellingen;3. het op of in de bodem brengen van een meststof op drassig, onderge-
lopen, bevroren of metsneeuw bedektland;
4. de voorwaarden voor het op of in de bodem brengen van een meststof in
de nabijheid van waterlopen;
5. de capaciteit en bouw van opslagtanks voor dierlijke mest, inclusief maat-
regelen ter voorkoming van waterverontreiniging veroorzaakt door het
wegstromen en weglekken in grond- en oppervlaktewater van vloeistoffen
die dierlijke mest en afvalwater van opgeslagen plantaardig materiaal
zoals kuilvoeder bevatten;
6. methoden voor het op of in de bodem brengen van zowel kunstmest als
dierlijke mest, inclusief hoeveelheid en gelijkmatigheid van de versprei-
ding, waarmee de afvoer van nutriënten naar het water op een
aanvaardbaar niveau wordtgehouden.
B. De Lid-Staten kunnen tevens de volgende punten in hun code(s) van goede
landbouwpraktijken opnemen:
7. landbeheer, inclusief de toepassing van vruchtwisseling en de verhou-
ding tussen de arealen voor meerjarige cultures en die voor wisselbouw;
8. het behouden van een minimum aan vegetatie in (regen)periodes die de
stikstof welke anders nitraatverontreiniging van het water zou kunnen
veroorzaken aan de bodem onttrekt;
9. het opstellen van een bemestingsplan voor ieder landbouwbedrijf en het
bijhouden van een meststoffenboekhouding;
10. het voorkomen van waterverontreiniging die het gevolg is van af- en
uitspoeling in irrigatiesystemen tot onder het wortelstelsel van de
gewassen.1991L0676 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 9
▼B
BIJLAGE III
MAATREGELEN DIE IN ACTIEPROGRAMMA'S ALS BEDOELD IN
ARTIKEL 5, LID 4, ONDER a), MOETEN WORDEN OPGENOMEN
1. Deze maatregelen behelzen voorschriften betreffende:
1. de periodes waarin hetop of in de bodem brengen van bepaalde soort en
meststoffen verboden is;
2. de opslagcapaciteit van tanks voor dierlijke mest; deze moet groter zijn
dan die welke vereistis voor de langst e periode waarin hetop of in de
bodem brengen van mest in de betrokken kwetsbare zone verboden is,
behalve wanneer ten genoegen van de bevoegde instantie kan worden
aangetoond dat elke hoeveelheid mest boven de werkelijke opslagcapaci-
teit op een voor het milieu onschadelijke wijze zal worden verwijderd;
3. beperking van het op of in de bodem brengen van meststoffen overeen-
komstig de goede landbouwpraktijken en rekening houdend met de
kenmerken van de betrokken kwetsbare zone, met name:
a) bodemgesteldheid, grondsoort en schuinte van hellingen;
b) klimaatomstandigheden, neerslag en irrigatie;
c) landgebruik en landbouwpraktijken, waaronder vruchtwisselingssys-
temen,
en gebaseerd op een balans tussen:
i) de te verwachten stikstofbehoeften van de gewassen,
en
ii) de stikstoftoevoer naar de gewassen uit de bodem en uit bemesting die
overeenkomtmet :
— de hoeveelheid stikstof die in de bodem aanwezig is op het
momentdathetgewas beginthetin significant e mat e t e gebruiken
(aanwezige hoeveelheden aan heteind van de wint er);
— de toevoer van stikstof door de nettomineralisatie van de voorraden
organische stikstof in de bodem;
— toevoeging van stikstofverbindingen uit dierlijke mest;
— toevoeging van stikstofverbindingen uit kunstmest en andere mest-
stoffen.
2. Deze maatregelen moeten waarborgen dat de elk jaar op of in de bodem
gebrachte hoeveelheid dierlijke mest, met inbegrip van die welke door dedieren zelf wordtopgebracht , voor elk landbouw- of veehouderijbedrijf een
bepaalde hoeveelheid per hectare niet overschrijdt.
Deze bepaalde hoeveelheid per hectare is de hoeveelheid mest die 170 kg N
bevat. De Lid-Staten mogen evenwel:
a) voor het eerste actieprogramma van vier jaar een maximaal 210 kg N
bevattende hoeveelheid dierlijke mest toestaan;
b) gedurende en na het eerste actieprogramma van vier jaar andere hoeveel-
heden dan de bovengenoemde vaststellen. Deze hoeveelheden moeten
zodanig worden vastgesteld dat geen afbreuk wordt gedaan aan het
bereiken van de in artikel 1 genoemde doelstellingen, en zij moeten
worden gemotiveerd aan de hand van objectieve criteria, bij voorbeeld:
— lange groeiperiodes;
— gewassen met hoge stikstofopname;— hoge nettoneerslag in de kwetsbare zone;— bodems met een uitzonderlijk hoog denitrificatievermogen.
Indien een Lid-Staat krachtens dit punt b) een andere hoeveelheid
toestaat, doet hij daarvan mededeling aan de Commissie, die de motive-
ring volgens de procedure van artikel 9 bestudeert.
3. De Lid-Staten kunnen de in punt 2 genoemde hoeveelheden berekenen op
basis van aantallen dieren.
4. De Lid-Staten stellen de Commissie in kennis van de wijze waarop zij de
bepalingen van punt 2 toepassen. In het licht van de ontvangen informatie
kan de Commissie, indien zij dit noodzakelijk acht, overeenkomstig artikel
11 passende voorstellen aan de Raad voorleggen.1991L0676 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 10
▼B
BIJLAGE IV
REFERENTIEMEETMETHODEN
Kunstmest
Stikstofverbindingen worden gemeten met behulp van de methode beschreven in
Richtlijn 77/535/EEG van de Commissie van 22 juni 1977 betreffende de onder-
linge aanpassing van de wetgevingen van de Lid-Staten inzake de
bemonsterings- en analysemethoden voor meststoffen (1), zoals laatstelijk gewij-
zigd bij Richtlijn 89/519/EEG (2).
Zoet water, kustwater en zeewater
De nitraatconcentratie wordt gemeten overeenkomstig artikel 4 bis, lid 3, van
Beschikking 77/795/EEG van de Raad van 12 december 1977 tot instelling van
een gemeenschappelijke procedure voor de uitwisseling van informatie over de
kwaliteit van zoet oppervlaktewater in de Gemeenschap (3), in de versie zoals
gewijzigd bij Beschikking 86/574/EEG (4).1991L0676 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 11
(1) PB nr. L 213 van 22. 8. 1977, blz. 1.
(2) PB nr. L 265 van 12. 9. 1989, blz. 30.
(3) PB nr. L 334 van 24. 12. 1977, blz. 29.
(4) PB nr. L 335 van 28. 11. 1986, blz. 44.
▼B
BIJLAGE V
INFORMATIE DIE MOET WORDEN OPGENOMEN IN DE IN
ARTIKEL 10 BEDOELDE VERSLAGEN
1. Een uiteenzetting van het overeenkomstig artikel 4 gevoerde preventieve
beleid.
2. Een kaartwaarop hetvolgende is aangegeven:
a) de overeenkomstig artikel 3, lid 1, en bijlage I vastgestelde wateren, met
voor elk water de vermelding welk van de criteria van bijlage I voor de
vaststelling is gebruikt;
b) de ligging van de aangewezen kwetsbare zones, onderscheiden naar
bestaande zones en zones die sinds het vorige verslag zijn aangewezen.
3. Een overzicht van de overeenkomstig artikel 6 verkregen controleresultaten,
met inbegrip van een uiteenzetting van de overwegingen die hebben geleid
tot de aanwijzing van elke kwetsbare zone of tot herziening of aanvulling
van de lijstvan kwet sbare zones.
4. Een overzicht van de overeenkomstig artikel 5 opgestelde actieprogramma's
en metname van
a) de krachtens artikel 5, lid 4, onder a) en b), vereiste maatregelen;
b) de krachtens bijlage III, punt 4, vereiste informatie;
c) eventuele aanvullende of verscherpte maatregelen ingevolge artikel 5, lid
5;
d) een overzicht van de resultaten van de overeenkomstig artikel 5, lid 6,
uitgevoerde controleprogramma's;
e) de veronderstellingen van de Lid-Staat omtrent de vermoedelijke tijd-
schaal waarbinnen de maatregelen in het actieprogramma naar
verwachting effect zullen sorteren in de overeenkomstig artikel 3, lid 1,
vastgestelde wateren, met een indicatie van de onzekerheidsfactor in die
veronderstellingen.1991L0676 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 12