1987L0102 — NL — 01.03.1990 — 001.001 — 1
Dit document vormt slechts een documentatiehulpmiddel en versch ĳnt buiten de verantwoordel ĳkheid van de instellingen
►B RICHTL ĲN VAN DERAAD
van 22 december 1986
betreffende de harmonisatie van de wettel ĳke en bestuursrechtel ĳke bepalingen der Lid-Staten
inzake het consumentenkrediet
(87/102/EEG)
(PB L 42 van 12.2.1987, blz. 48)
Gewĳzigd b ĳ:
Publicatieblad
nr. blz. datum
►M1 Richtl ĳn 90/88/EEG van de Raad van 22 februari 1990 L 61 14 10.3.1990
1987L0102 — NL — 01.03.1990 — 001.001 — 2
▼B
RICHTL ĲN VAN DERAAD
van 22 december 1986
betreffendedeharmonisatievandewettel ĳkeenbestuursrechtel ĳke
bepalingen der Lid-Staten inzake het consumentenkrediet
(87/102/EEG)
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,
Geletop hetVerdrag t otopricht ing van de Europese Economische
Gemeenschap, inzonderheid op artikel 100,
Gezien hetvoorst el van de Commissie (1),
Gezien hetadvies van hetEuropese Parlement (2),
Gezien hetadvies van hetEconomisch en Sociaal Comit é (3),
Overwegende dater op hetgebied van hetconsument enkredietgrot e
verschillen in wetgeving tussen de Lid-Staten bestaan;
Overwegende dat deze verschillen in wetgeving kunnen leiden tot
concurrentiedistorsies tussen de kredietgevers op de gemeenschappe-lĳke markt;
Overwegende datdeze verschillen de consumentbeperken in z ĳn moge-
lĳkheden om in andere Lid-Staten krediet op te nemen; dat z ĳomvang
en aard van hetgewenst e kredietalsmede de aankoop van goederen endiensten nadelig beïnvloeden;
Overwegende datdeze verschillen dient engevolge hetvr ĳe verkeer van
goederen en diensten die door middel van krediet binnen bereik van deconsumentkomen, en aldus de werking van de gemeenschappel ĳke
markt, rechtstreeks beïnvloeden;
Overwegende dat, gezien de toenemende omvang van het in de
Gemeenschap aan de consumenten verleende krediet, de instelling vaneen gemeenschappel ĳke marktvoor consument enkredietzowel voor de
consument en de kredietgever als voor de fabrikanten, de groothandelen de kleinhandel en de dienstenindustrie gunstig zou z ĳn;
Overwegende datin de programma’s van de Europese Economische
Gemeenschap voor een beleid inzake bescherming en voorlichting vande consument(
4)onder andere wordtbepaald datde consumentmoet
worden beschermd tegen oneerl ĳke kredietvoorwaarden en dat een
harmonisatie van de algemene voorwaarden met betrekking tot hetconsumentenkrediet een prioritaire taak is;
Overwegende datdeze verschillen in wet geving en prakt ĳk tot gevolg
hebben datde consument enbescherming op hetgebied van hetconsu-mentenkrediet van Lid-Staat tot Lid-Staat verschilt;
Overwegende dat in de laatste jaren de aard van de voor consumenten
beschikbare en door hen gebruikte kredieten grote w ĳzigingen heeft
ondergaan; datnieuwe vormen van consument enkredietz ĳn opgekomen
en zich verder ontwikkelen;
Overwegende datde consumentadequat e informat ie moetont vangen
over de kredietvoorwaarden en -kosten en over z ĳn verplichtingen; dat
deze informatie onder andere betrekking moet hebben op het jaarl ĳkse
kostenpercentage voor het krediet of, b ĳgebreke daarvan, op het totale
bedrag dath ĳaan kredietmoetbet alen; dat , zolang geen besluitis
genomen betreffende een communautaire methode of methoden voor deberekening van hetjaarl ĳkse kostenpercentage, de Lid-Staten de
bestaande methoden of gebruiken voor de berekening van dit percentage
(1) PB nr. C 80 van 27. 3. 1979, blz. 4, en
PB nr. C 183 van 10. 7. 1984, blz. 4.
(2) PB nr. C 242 van 12. 9. 1983, blz. 10.
(3) PB nr. C 113 van 7. 5. 1980, blz. 22.
(4) PB nr. C 92 van 25. 4. 1975, blz. 1, en
PB nr. C 133 van 3. 6. 1981, blz. 1.
1987L0102 — NL — 01.03.1990 — 001.001 — 3
▼B
moeten kunnen handhaven, of, zo dit onmogel ĳk is, bepalingen moeten
opstellen om het totale kostenpercentage van het krediet voor de consu-mentaan t e geven;
Overwegende datde voorwaarden van de krediet overeenkomstongun-
stig kunnen z ĳn voor de consumenten dateen bet ere bescherming van
de consument en kan worden bereiktdoor hetgeven van bepaalde voor-schriften die voor alle kredietvormen gelden;
Overwegende dat, gezien de aard van bepaalde kredietovereenkomsten
of typen transacties, deze overeenkomsten en transacties geheel ofgedeeltel ĳk van het toepassingsgebied van deze richtl ĳn moeten worden
uitgesloten;
Overwegende dat aan de Lid-Staten de mogel ĳkheid moetworden
geboden om in overleg metde Commissie bepaalde vormen van kredietvan niet-commerciële aard die onder speciale omstandigheden wordentoegekend, van de richtl ĳnv rĳte stellen;
Overwegende dat de in bepaalde Lid-Staten bestaande gebruiken
aangaande authentieke akten die ten overstaan van een notaris of rechterzĳn opgemaakt, toepassing van sommige bepalingen van deze richtl ĳn
op zulke akten overbodig maakt; dat het de Lid-Staten derhalvemogel ĳk moetz ĳn zulke akten van de toepassing van die bepalingen
vrĳte stellen;
Overwegende dat kredietovereenkomsten betreffende zeer grote
bedragen vaak afw ĳken van de gewone overeenkomsten op het gebied
van het consumentenkrediet; dat de toepassing van de bepalingen vandeze richtl ĳn op overeenkomsten betreffende zeer kleine bedragen
zowel voor de consument als voor de kredietgever onnodige administra-tieve lasten zou meebrengen; dat daarom overeenkomsten boven ofbeneden welomschreven financiële grenzen van de richtl ĳn moeten
worden uitgesloten;
Overwegende datvermelding van de kost en van hetkredietin de
reclame en in de bedr ĳfsruimte van de kredietgever of kredietbemidde-
laar de consumentde vergel ĳking tussen de verschillende aanbiedingen
kan vergemakkel ĳken;
Overwegende datde bescherming van de consumentvoort s nog wordt
vergroot, indien de kredietovereenkomsten schriftel ĳk worden aange-
gaan en bepaalde minimumgegevens met betrekking tot de contract-voorwaarden bevatten;
Overwegende datin geval van krediet verlening voor de verwerving van
goederen de Lid-Staten de voorwaarden zouden moeten vaststellenwaaronder goederen mogen worden teruggenomen, met name indien deconsumentz ĳn inst emming nietheeftgegeven; datna t erugneming door
de kredietgever van de goederen, de afrekening tussen de part ĳen zo
moetgeschieden datde t erugneming nietleidtt otongerecht vaardigdeverrĳking;
Overwegende dataan de consumentde mogel ĳkheid moetworden
gegeven om vervroegd aan z ĳn verplichtingen te voldoen; dat de consu-
mentin datgeval rechtmoethebben op een bill ĳke vermindering van
de totale kosten van het krediet;
Overwegende dat de overdracht van de rechten van de kredietgever uit
hoofde van een kredietovereenkomst de positie van de consument nietmag verzwakken;
Overwegende dat de Lid-Staten die de consumenten toestaan om ten
aanzien van kredietovereenkomsten gebruik te maken van wissel-brieven, orderbriefjes of cheques, ervoor zorg moeten dragen dat deconsumentdaarb ĳop passende w ĳze wordtbeschermd;
Overwegende datde consumentmetbet rekking t otgoederen of dienst en
ten aanzien waarvan h ĳzich heeftverbonden deze op krediett e kopen,
in de hieronder omschreven omstandigheden tenminste rechten moethebben tegenover de kredietgever die verder gaan dan z ĳn normale uit
de overeenkomst voortvloeiende rechten jegens de kredietgever en deleverancier van goederen of diensten; dat de bovenbedoelde omstandig-heden zich voordoen wanneer er tussen de kredietgever en de leveran-cier van goederen of diensten een vooraf bestaande overeenkomst is op
1987L0102 — NL — 01.03.1990 — 001.001 — 4
▼B
grond waarvan uitsluitend door die kredietgever aan klanten van die
leverancier kredietbeschikbaar wordtgest eld voor hetverwerven vangoederen of diensten b ĳdie leverancier;
Overwegende datde Ecu is omschreven in Verordening (EEG) nr.
3180/78 (
1), laatstel ĳk gew ĳzigd b ĳVerordening (EEG) nr. 2626/84 (2);
dat de Lid-Staten tot een bepaalde hoogte de vr ĳheid moeten hebben de
bedragen die uitde omrekening van de in deze richt l ĳn in Ecu uitge-
drukte bedragen resulteren, in nationale valuta af te ronden; dat debedragen in deze richtl ĳn in hetlichtvan de economische en monet aire
tendensen binnen de Gemeenschap periodiek moeten worden bestudeerden zo nodig herzien;
Overwegende dat door de Lid-Staten passende maatregelen dienen te
worden vastgesteld voor het verlenen van vergunningen aan personendie kredieten of bemiddeling tot het sluiten van kredietovereenkomstenaanbieden, dan wel voor de uitoefening van controle of toezicht op dewerkzaamheid van personen die kredieten toekennen of daartoe bemid-delen, dan wel om de consumenten in staat te stellen klachten in tedienen over kredietovereenkomsten of kredietvoorwaarden;
Overwegende dat kredietovereenkomsten niet ten nadele van de consu-
mentmogen afw ĳken van de bepalingen die ter uitvoering van deze
richtl ĳnzĳn aangenomen of die metde bepalingen daarvan st roken; dat
deze bepalingen door de w ĳze waarop de kredietovereenkomsten
worden opgesteld, niet mogen worden ontdoken;
Overwegende datdeze richt l ĳn voorzietin een zekere mat e van onder-
linge aanpassing van de wettel ĳke en bestuursrechtel ĳke bepalingen van
de Lid-Staten op het gebied van het consumentenkrediet en in eenzekere mate van consumentenbescherming, doch dat deze richtl ĳnd e
Lid-Staten niet mag beletten strengere maatregelen ter bescherming vande consument vast te stellen of aan te nemen, een en ander met inacht-neming van hun verplichtingen krachtens het Verdrag;
Overwegende datde Commissie uit erl ĳk op 1 januari 1995 aan de Raad
verslag moet uitbrengen over de werking van deze richtl ĳn,
HEEFT DE VOLGENDE RICHTL ĲN VASTGESTELD:
Artikel 1
1. Deze richtl ĳn is van toepassing op kredietovereenkomsten.
2. In de zin van deze richtl ĳn wordtverst aan onder:
a) „consument”: een natuurl ĳk persoon die ten aanzien van de onder
deze richtl ĳn vallende transacties handelt voor doeleinden buiten
zĳn bedr ĳf of beroep;
b) „kredietgever”: een natuurl ĳk persoon of rechtspersoon of een groep
van dergel ĳke personen, die in hetkader van de uit oefening van een
bedrĳf of beroep kredietverleent ;
c) „kredietovereenkomst”: een overeenkomst waarb ĳeen kredietgever
aan een consument in de vorm van uitstel van betaling, van eenlening of van een andere soortgel ĳke financieringsregeling, krediet
verleent of toezegt.
Overeenkomsten voor het op continubasis verlenen van diensten of
hetdoen van leveringen waarb ĳde consumenthetrechtheeftom
gedurende de periode van dienstverlening respectievel ĳk levering in
termĳnen te betalen, vormen geen kredietovereenkomsten in de zin
van deze richtl ĳn;
(1) PB nr. L 379 van 30. 12. 1978, blz. 1.
(2) PB nr. L 247 van 16. 9. 1984, blz. 1.
1987L0102 — NL — 01.03.1990 — 001.001 — 5
▼M1
d) „totale kosten van het aan de consument verleende krediet”: alle
kosten, met inbegrip van de rente en de andere kosten, die deconsumentverplichtis voor hetkrediett e bet alen;
e) „jaarl ĳks kostenpercentage”: de totale kosten van het aan de consu-
ment verleende krediet, uitgedrukt in een percentage op jaarbasis vanhet verleende krediet en berekend overeenkomstig artikel 1 bis.
Artikel 1 bis
1. a) Hetjaarl ĳks kostenpercentage dat de contante waarden van alle
tussen de kredietgever en de consument overeengekomen ofovereen te komen verbintenissen (leningen, aflossingen enkosten) op jaarbasis gel ĳkmaakt, wordt berekend volgens de
wiskundige formule van b ĳlage II.
b) In b ĳlage III worden ter indicatie vier berekeningsvoorbeelden
gegeven.
2. Voor de berekening van hetjaarl ĳkse kostenpercentage bepaalt
men de totale kosten van het aan de consument verleende krediet, zoalsomschreven in artikel 1, lid 2, onder d), met uitzondering van devolgende kosten:
i) kosten die de consument moet betalen wegens niet-naleving van een
in de kredietovereenkomst opgenomen verplichting;
ii) andere kosten dan de aankooppr ĳs die de consumentb ĳaankoop
van goederen of diensten in elk geval moet betalen, ook indien deaankoop contant wordt betaald;
iii) kosten voor overdracht van geldmiddelen, alsmede kosten voor de
instandhouding van een rekening waarop de bedragen uit hoofdevan het krediet, de rente en andere lasten moeten worden gedebi-teerd, behalve wanneer de consument ter zake niet over een rede-lĳke keuzevr ĳheid beschikten wanneer deze kost en abnormaal
hoog z ĳn; deze bepaling is echter niet van toepassing op de kosten
voor de invordering van deze aflossingen of betalingen, ongeacht ofzĳcontant dan wel op een andere w ĳze worden geïnd;
iv) de b ĳdragen die verschuldigd z ĳn uithoofde van aansluit ing b ĳ
verenigingen of groepen en die voortvloeien uit andere overeen-komsten dan de kredietovereenkomst, hoewel die b ĳdragen van
invloed z ĳn op de kredietvoorwaarden;
v) kosten voor verzekeringen of zekerheden; inbegrepen z ĳn echter die
kosten welke tot doel hebben dat een bedrag van ten hoogste detotale kredietsom, met inbegrip van rente en overige kosten, b ĳ
overl ĳden, invaliditeit, ziekte of werkloosheid van de consument
aan de kredietgever worden betaald, en die door de kredietgever alseen verplichte voorwaarde voor de kredietverlening worden gesteld.
3. a) Ingeval de onder deze richtl ĳn vallende kredietverrichtingen z ĳn
onderworpen aan de op 1 maart1990 geldende nat ionale bepa-lingen, op grond waarvan hetjaarl ĳkse kostenpercentage van die
verrichtingen aan maxima is gebonden, en indien het op grondvan die bepalingen is toegestaan om ten opzichte van die maximageen rekening te houden met de kosten van forfaitaire aard, welkeniett otde in lid 2, onder i) t oten metv), beschreven kost enbehoren, behoeven de Lid-Staten, uitsluitend met betrekking totdie verrichtingen en inzake de genoemde kosten, b ĳde bereke-
ning van hetjaarl ĳkse kostenpercentage daarmee geen rekening
te houden, op voorwaarde dat in de in artikel 3 bedoelde gevallenen in de krediet overeenkomstwordtverlangd dataan de consu-menthetbedrag ervan wordtmeegedeeld en hem wordtgezegddat daarmee rekening is gehouden in de te verrichten betalingen.
b) Punta) is nietmeer van t oepassing vanaf hetmomentwaarop de
uniforme wiskundige formule voor de berekening van hetjaar-lĳkse kostenpercentage in de Gemeenschap van kracht wordt
overeenkomstig lid 5, onder c).
4. a) Hetjaarl ĳks kostenpercentage wordt berekend op het moment
waarop de kredietovereenkomst wordt gesloten, onverminderd de
1987L0102 — NL — 01.03.1990 — 001.001 — 6
▼M1
bepalingen van artikel 3 met betrekking tot mededelingen en
reclame-aanbiedingen.
b) Voor de berekening wordt uitgegaan van de hypothese dat de
kredietovereenkomst geldt voor de overeengekomen t ĳdsduur en
datde krediet gever en de consumenthun verplicht ingen nakomenbinnen de overeengekomen term ĳnen en op de overeengekomen
data.
5. a) Onverminderd lid 1, onder a), en b ĳwĳze van overgangsmaat-
regel, kunnen de Lid-Staten die vóór 1 maart 1990 wettel ĳke
bepalingen toepassen die voor de berekening van het jaarl ĳkse
kostenpercentage het gebruik van een andere wiskundige formuletoelaten dan de in b ĳlage II genoemde, deze bepalingen op hun
grondgebied gedurende een periode van drie jaar vanaf 1 januari1993 bl ĳven toepassen.
De Lid-Staten nemen passende maatregelen om ervoor te zorgen
datop hun grondgebied slecht s één wiskundige formule wordtgebruiktvoor de berekening van hetjaarl ĳkse kostenpercentage.
b) Zes maanden voor hetverst r ĳken van de onder a) genoemde
termĳn dientde Commissie b ĳde Raad een verslag meteen
voorst el in dathet , in hetlichtvan de opgedane ervaring,mogel ĳk maaktin de Gemeenschap een uniforme wiskundige
formule voor de berekening van hetjaarl ĳkse kostenpercentage
toe te passen.
c) Op basis van hetvoorst el van de Commissie neemtde Raad vóór
1 januari 1996 metgekwalificeerde meerderheid van st emmeneen besluit.
6. B ĳkredietovereenkomsten waarin clausules z ĳn opgenomen op
grond waarvan de rent evoeten hetbedrag of hetniveau van anderekosten die deel uitmaken van het jaarl ĳkse kostenpercentage doch op
hettĳdstip van de berekening daarvan niet kunnen worden gekwantifi-
ceerd, kunnen worden gew ĳzigd, wordter voor de berekening van het
jaarlĳkse kostenpercentage uitgegaan van de hypothese dat de rentevoet
en de overige kosten vast bl ĳven en t otheteinde van de krediet overeen-
komst worden toegepast.
7. Indien nodig kan voor de berekening van hetjaarl ĳkse kostenper-
centage worden uitgegaan van de volgende hypotheses:
— indien in de kredietovereenkomst geen maximum kredietbedrag is
vastgelegd, is het verleende kredietbedrag gel ĳk aan hetdoor de
betrokken Lid-Staat vastgestelde bedrag, doch ten hoogste eenbedrag datovereenkomtmet2 000 ecu;
— indien er geen aflossingsschema is vastgesteld en dit ook niet kan
worden afgeleid uitde bepalingen van de overeenkomsten de w ĳze
waarop het toegestane krediet wordt betaald, wordt de kredietterm ĳn
geachtéén jaar t e z ĳn;
— behoudens andersluidende bepaling wordt, indien in de kredietover-
eenkomstverscheidene aflossingsdat a worden vermeld, hetkredietter beschikking gesteld en de aflossingen verricht op de meestdichtb ĳgelegen datum voorzien in de kredietovereenkomst.
▼
B
Artikel 2
1. Deze richtl ĳn is nietvan t oepassing op:
a) kredietovereenkomsten of krediettoezeggingen:
— die hoofdzakel ĳk bestemd z ĳn voor de verwerving of hetbehoud
van eigendomsrechten op grond of een bestaand of nog op tetrekken gebouw;
— die bestemd z ĳn voor de renovatie of de verbetering van een
gebouw als zodanig;
b) huurovereenkomsten, behalve wanneer daarin bepaald is dat het
eigendomsrechtuit eindel ĳk aan de huurder wordtovergedragen;
c) kredieten die verleend of ter beschikking gesteld worden zonder dat
daarb ĳrente of andere kosten verschuldigd z ĳn;
1987L0102 — NL — 01.03.1990 — 001.001 — 7
▼B
d) kredietovereenkomsten waarb ĳgeen rente in rekening wordt
gebrachtop voorwaarde datde consumentermee akkoord gaathetkrediet in één keer terug te betalen;
e) kredieten in de vorm van een door een krediet- of financiële instel-
ling toegestane debetstand van een rekening-courant anders dankredieten op kredietkaartrekeningen.
Niettemin z ĳn de bepalingen van artikel 6 van toepassing op zulke
kredieten;
f) kredietovereenkomsten waarb ĳhetom bedragen van minder dan 200
of meer dan 20 000 Ecu gaat;
g) kredietovereenkomsten waarb ĳde kredietnemer het krediet moet
terugbetalen:
— hetz ĳbinnen ten hoogste drie maanden;
— hetz ĳin ten hoogste vier betalingen binnen ten hoogste twaalf
maanden.
2. Een Lid-Staat kan, in overleg met de Commissie, vr ĳstelling van
toepassing van deze richtl ĳn verlenen voor bepaalde soorten van
krediet:
— toegekend tegen een kostenpercentage dat lager is dan gebruikel ĳk
op de markten
— die in hetalgemeen nietaan hetpubliek worden aangeboden.
▼
M1
3. Artikel 1 bis en de artikelen 4 tot en met 12 z ĳn nietvan
toepassing op kredietovereenkomsten of krediettoezeggingen dieworden gedektdoor een hypot heek op onroerend goed, voor zover dezenietreeds kracht ens lid 1, onder a), van de werkingssfeer van dezerichtl ĳnzĳn uitgesloten.
▼
B
4. De Lid-Staten kunnen kredietovereenkomsten in de vorm van eenvoor een notaris of rechter gesloten authentieke akte van de toepassingvan de bepalingen van de artikelen 6 tot en met 12 vr ĳstellen.
Artikel 3
Onverminderd de bepalingen van Richtl ĳn 84/450/EEG van de Raad
van 10 september 1984 betreffende het nader tot elkaar brengen van dewettel ĳke en bestuursrechtel ĳke bepalingen der Lid-Staten inzake
misleidende reclame alsook de regels en beginselen inzake oneerl ĳke
reclame (
1) moetin iedere reclamemededeling, en in ieder aanbod datin
bedrĳfsruimten is aangebracht, waarin iemand zich bereid verklaart
krediet te verlenen of te bemiddelen b ĳde totstandbrenging van krediet-
overeenkomsten en waarin de rente of enige andere c ĳfers worden
genoemd met betrekking tot de kosten van het krediet, door middel vaneen representatief voorbeeld indien andere methoden niet uitvoerbaarzĳn, ook hetjaarl ĳkse kostenpercentage worden aangegeven.
Artikel 4
1. Kredietovereenkomsten worden schriftel ĳk aangegaan. De consu-
mentont vangteen exemplaar van de schrift el ĳke overeenkomst.
2. De schriftel ĳke overeenkomstbevat :
a) een opgave van hetjaarl ĳkse kostenpercentage;
b) een opgave van de voorwaarden waaronder hetjaarl ĳkse kostenper-
centage kan worden gew ĳzigd;
▼
M1
c) een opgave van bedrag, nummer en vervaldata of data van de
bet alingen die de consumentmoetverricht en voor de aflossing van
(1) PB nr. L 250 van 19. 9. 1984, blz. 17.
1987L0102 — NL — 01.03.1990 — 001.001 — 8
▼M1
het krediet en de betaling van rente en overige kosten, alsmede het
totale bedrag van deze bepalingen, indien dat mogel ĳk is;
d) een opgave van de in artikel 1 bis, lid 2, genoemde kostenelementen,
uitgezonderd de kosten verbonden aan het niet naleven van decontractuele verplichtingen, die niet z ĳn betrokken in de berekening
van hetjaarl ĳkse kostenpercentage, doch die onder bepaalde omstan-
digheden door de consument moeten worden betaald, alsmede eenspecificatie van die omstandigheden. Indien het bedrag van dezeelement en nauwkeurig bekend is, dienthett e worden vermeld; zoniet, dan moet indien mogel ĳk een berekeningsmethode of een zo
realistisch mogel ĳke raming worden verstrekt.
▼
B
Wanneer hetnietmogel ĳk is hetjaarl ĳkse kostenpercentage aan te
geven, moetde consumentin de schrift el ĳke overeenkomstbehoorl ĳk
worden voorgelicht. Deze voorlichting moet tenminste de in artikel 6,lid 1, tweede streepje, voorgeschreven gegevens bevatten.
3. De schriftel ĳke overeenkomst moet voorts de andere essentiële
contractvoorwaarden bevatten.
Bĳwĳze van voorbeeld is in de b ĳlage van deze richtl ĳn een l ĳst
opgenomen van voorwaarden die de Lid-Staten als z ĳnde essentieel,
verplicht kunnen stellen voor de schriftel ĳke overeenkomst.
▼
M1
▼B
Artikel 6
1. Niettegenstaande de uitzondering bedoeld in artikel 2, lid 1, onder
e), dientde consument , b ĳeen overeenkomst tussen een krediet- of
financiële instelling en de consument inzake kredietverlening in devorm van een debetstand van rekening-courant, niet z ĳnde een krediet-
kaartrekening, b ĳof vóór het sluiten van de overeenkomst in kennis te
worden gesteld:
— van de eventuele kredietlimiet;
— van hetjaarl ĳkse rentepercentage, de kosten welke b ĳhetsluit en
van de overeenkomstvan t oepassing z ĳn en de voorwaarden waar-
onder die kunnen worden gew ĳzigd;
— van de w ĳze waarop de overeenkomstkan worden beëindigd.
Deze informatie moet schriftel ĳk worden bevestigd.
2. Voort s dientde consumentgedurende de loopt ĳd van de overeen-
komst in kennis te worden gesteld van iedere w ĳziging van hetjaar-
lĳkse rentepercentage en van de kosten, op het ogenblik waarop deze
wĳziging zich voordoet. Deze informatie kan worden verstrekt in een
rekeningafschriftdan wel op een andere w ĳze die voor de Lid-Staten
aanvaardbaar is.
3. In de Lid-Staten waar stilzw ĳgend aanvaarde debetstanden z ĳn
toegestaan, dragen de betrokken Lid-Staten er zorg voor dat de consu-mentwordtingelichtover hetjaarl ĳkse rentepercentage en de kosten,
alsmede eventuele w ĳzigingen daarvan, indien de debetstand langer dan
drie maanden voortduurt.
Artikel 7
In geval van kredietverlening voor de verwerving van goederen stellen
de Lid-Staten de voorwaarden vast waaronder goederen mogen wordent eruggenomen, metname indien de consumentz ĳn instemming niet
heeftgegeven. Voort s zien z ĳerop toe dat, indien de kredietgever de
goederen terugneemt, de afrekening tussen de part ĳen zo geschiedtdat
de terugneming niet leidt tot een ongerechtvaardigde verr ĳking.
Artikel 8
De consumentheefthetrechtvervroegd aan z ĳn verplichtingen uit
hoofde van een kredietovereenkomst te voldoen. In dit geval heeft deconsument overeenkomstig de door de Lid-Staten vastgestelde bepa-
1987L0102 — NL — 01.03.1990 — 001.001 — 9
▼B
lingen rechtop een bill ĳke vermindering van de totale kosten van het
krediet.
Artikel 9
Wanneer de rechten die een kredietgever uit hoofde van een krediet-
overeenkomstheeftaan een derde worden overgedragen, kan de consu-mentjegens de derde de except ies en verweermiddelen doen gelden diehem jegens de oorspronkel ĳke kredietgever ter beschikking stonden,
metinbegrip van hetberoep op schuldvergel ĳking indien deze rechtsfi-
guur in de betrokken Lid-Staat is toegestaan.
Artikel 10
De Lid-Staten die de consument toestaan om ten aanzien van krediet-
overeenkomsten:
a) betalingen te doen door middel van wisselbrieven, met inbegrip van
orderbriefjes;
b) zekerheden te stellen door middel van wisselbrieven, met inbegrip
van orderbriefjes en cheques,
zorgen ervoor datde consumentdaarb ĳop passende w ĳze wordt
beschermd.
Artikel 11
1. De Lid-Staten dragen er zorg voor dat het bestaan van een krediet-
overeenkomstop geen enkele w ĳze afbreuk doetaan de recht en van de
consumentjegens de leverancier van goederen of dienst en die doormiddel van een dergel ĳke overeenkomstz ĳn aangekocht, wanneer de
goederen of diensten niet worden geleverd of om andere redenen nietaan de voorwaarden van de desbetreffende overeenkomst voldoen.
2. Indien:
a) de consumentmethetoog op de aankoop van goederen of het
verkr ĳgen van diensten een kredietovereenkomst sluit met een
andere persoon dan de leverancier; en
b) er tussen de kredietgever en de leverancier van de goederen of
diensten een vooraf bestaand akkoord is op grond waarvan uitslui-tend door die kredietgever aan klanten van die leverancier kredietbeschikbaar wordtgest eld voor hetverwerven van goederen of dien-sten b ĳdie leverancier; en
c) de onder a) bedoelde consumentz ĳn kredietverkr ĳgtkracht ens dat
vooraf bestaande akkoord; en
d) de onder de kredietovereenkomst vallende goederen of diensten niet
worden geleverd of slechts gedeeltel ĳk worden geleverd of nietaan
de voorwaarden van de leveringsovereenkomstvoldoen; en
e) de consumentde leverancier heeftaangesproken maar nietde
genoegdoening heeftgekregen waarop h ĳrechtheeft ,
kan de consument rechten doen gelden jegens de kredietgever. De
Lid-Staten bepalen in welke mate en onder welke voorwaarden dierechten kunnen worden uitgeoefend.
3. Lid 2 is nietvan t oepassing indien metde bet rokken afzonderl ĳke
transactie een bedrag van minder dan het equivalent van 200 Ecugemoeid is.
Artikel 12
1. De Lid-Staten:
a) zien erop toe dat personen die kredieten of bemiddeling b ĳhet
sluiten van kredietovereenkomsten aanbieden, daartoe een overheids-vergunning behoeven, hetz ĳspecifiek, hetz ĳals leverancier van
goederen en diensten; of
b) zien erop toe dat een instelling of officiële instantie toezicht uitoe-
fentop de werkzaamheid van personen die krediet en verlenen ofdaarb ĳbemiddelen; of
1987L0102 — NL — 01.03.1990 — 001.001 — 10
▼B
c) bevorderen de oprichting van instanties die kennis kunnen nemen
van de klachten over kredietovereenkomsten of kredietvoorwaardenen de consumenten daaromtrent informatie of advies kunnenverstrekken.
2. De Lid-Staten kunnen bepalen dat de in lid 1, onder a), bedoelde
vergunning nietvereistis wanneer de personen die aanbieden krediet -overeenkomsten te sluiten of daarb ĳte bemiddelen voldoen aan de
omschr ĳving in artikel 1 van de eerste richtl ĳn van de Raad van 12
december 1977 tot coördinatie van de wettel ĳke en bestuursrechtel ĳke
bepalingen betreffende de toegang tot en de uitoefening van de werk-zaamheden van kredietinstellingen (
1), en overeenkomstig die richtl ĳn
een vergunning hebben ontvangen.
Indien personen die kredieten verlenen of daarb ĳbemiddelen zowel uit
hoofde van lid 1, onder a), van ditart ikel als uithoofde van voor-noemde richtl ĳn een specifieke vergunning hebben verkregen en laatst-
bedoelde vergunning vervolgens ingetrokken wordt, dient de bevoegdeautoriteit die uit hoofde van lid 1, onder a), verantwoordel ĳk is voor het
verlenen van de specifieke vergunning om krediett e verlenen, hiervanin kennis te worden gesteld en te besluiten of de betrokken personenvoortmogen gaan methetverlenen van krediet en of hetdaarb ĳbemid-
delen, of datde specifieke vergunning uithoofde van lid 1, onder a),moetworden inget rokken.
Artikel 13
1. De Ecu in de zin van deze richtl ĳn is die welke in Verordening
(EEG) nr. 3180/78, gew ĳzigd b ĳVerordening (EEG) nr. 2626/84, is
vastgesteld. De tegenwaarde in de nationale munt is aanvankel ĳk die
welke geldtop de dag waarop deze richt l ĳn wordtaangenomen.
De Lid-Staten kunnen de bedragen in nationale munteenheid die uit de
omrekening van de bedragen in Ecu resulteren afronden, mits hetverschil methetexact e bedrag nietgrot er is dan 10 Ecu.
2. De Raad gaatom de v ĳf jaar en voor heteerstin 1995 op voorst el
van de Commissie over tot onderzoek naar, en in voorkomend geval, totherziening van de in deze richtl ĳn genoemde bedragen, rekening
houdend met de economische en monetaire ontwikkelingen in deGemeenschap.
Artikel 14
1. De Lid-Staten dragen er zorg voor dat de kredietovereenkomsten
niet, ten nadele van de consument, afw ĳken van de bepalingen van het
nationale recht die uitvoering geven aan of overeenstemmen met dezerichtl ĳn.
2. De Lid-Staten zien er verder op toe dat de door hen ter uitvoering
van deze richtl ĳn vast te stellen bepalingen niet kunnen worden omzeild
door een overeenkomsteen b ĳzondere vorm te geven, met name door
het kredietbedrag over verschillende overeenkomsten te verdelen.
Artikel 15
Deze richtl ĳn belet de Lid-Staten niet om, met inachtneming van hun
verplichtingen voortvloeiend uit het Verdrag, verderreikende voor-schriften ter bescherming van de consument te handhaven of aan tenemen.
Artikel 16
1. De Lid-Staten treffen de maatregelen die nodig z ĳn om uiterl ĳk
op 1 januari 1990 aan deze richtl ĳn te voldoen. Z ĳstellen de
Commissie daarvan onverw ĳld in kennis.
(1) PB nr. L 322 van 17. 12. 1977, blz. 30.
1987L0102 — NL — 01.03.1990 — 001.001 — 11
▼B
2. De Lid-Staten delen de Commissie alle belangr ĳke bepalingen van
nationaal recht mede, die z ĳop hetonder deze richt l ĳn vallende gebied
vaststellen.
Artikel 17
Uiterl ĳk op 1 januari 1995 brengtde Commissie b ĳde Raad verslag uit
over de werking van deze richtl ĳn.
Artikel 18
Deze richtl ĳn is gericht tot de Lid-Staten.
1987L0102 — NL — 01.03.1990 — 001.001 — 12
▼M1
►M1 BĲLAGE I ◄
LĲST VAN GEGEVENS BEDOELD IN ARTIKEL 4, LID 3
1.Kredietovereenkomsten die de levering van bepaalde goederen of het
verrichten van bepaalde diensten betreffen:
i) een beschr ĳving van de goederen of diensten waarop de overeenkomst
betrekking heeft;
ii) de pr ĳsbĳcontante betaling en de b ĳde kredietovereenkomst bedongen
prĳs;
iii) het bedrag van de eventuele aanbetaling, het aantal en het bedrag van de
aflossingen en de data waarop z ĳvervallen, of de methode van vaststel-
ling van deze gegevens wanneer deze op hett ĳdstip van sluiting van de
overeenkomstonbekend z ĳn;
iv) vermelding dat de consument, zoals bepaald in artikel 8, b ĳvervroegde
aflossing rechtheeftop vermindering;
v) vermelding wie de eigenaar van de goederen is (indien heteigendoms-
rechtnietonmiddell ĳk wordtovergedragen aan de consument ) en de
voorwaarden waaronder de consumenteigenaar van de goederen wordt ;
vi) een beschr ĳving van de eventueel verlangde zekerheden;
vii) de eventuele bedenkt ĳd;
viii) een aanduiding van de eventueel verlangde verzekering(en) en vermel-
ding van de verzekeringskosten wanneer de consument de verzekeraarnietzelf mag kiezen;
▼
M1
ix) de vermelding van de eventuele verplichting van de consument om een
bepaald spaarbedrag op een speciale rekening te zetten.
▼B
2.Kredietovereenkomsten waarb ĳgebruik wordt gemaakt van krediet-
kaarten:
i) de eventuele kredietlimiet;
ii) de voorwaarden voor terugbetaling of de w ĳze om deze vast te stellen;
iii) de eventuele bedenkt ĳd.
3.Kredietovereenkomsten in de vorm van een doorlopend krediet die niet
anderszins onder de richtl ĳn vallen:
i) de eventuele kredietlimiet of de methode voor de vaststelling daarvan;
ii) de voorwaarden voor besteding en terugbetaling;
iii) de eventuele bedenkt ĳd.
4.Andere onder de richtl ĳn vallende kredietovereenkomsten:
i) de eventuele kredietlimiet;
ii) de vermelding van de eventueel verlangde zekerheden;
iii) de terugbetalingsvoorwaarden;
iv) de eventuele bedenkt ĳd;
v) de vermelding dat de consument, zoals bepaald in artikel 8, b ĳ
vervroegde aflossing rechtheeftop vermindering.
1987L0102 — NL — 01.03.1990 — 001.001 — 13
▼M1
BĲLAGE II
DE BASISVERGEL ĲKING DIEDEGE L ĲKWAARDIGHEID VAN
LENINGENENERZ ĲDSENAFLOSSINGENENKOSTENANDERZ ĲDS
WEERGEEFT
Betekenis van letters en symbolen:
K = hetnummer van volgorde van een leningK/prime1 = hetnummer van volgorde van een aflossing of een kost en-
betaling
A
K = hetbedrag van lening nummer K
A/prime1K/prime1 = het bedrag van de aflossing of kostenbetaling nummer K /prime1
= hett eken datde somma aangeeft
m = het nummer van volgorde van de laatste lening
m/prime1 = het nummer van volgorde van de laatste aflossing of de
laatste kostenbetaling
tK = het interval, uitgedrukt in jaren en fracties van jaren,
tussen de datum van lening nummer 1 en die van devolgende leningen 2 tot m
t
K/prime1 = het interval, uitgedrukt in jaren en fracties van jaren,
tussen de datum van lening nummer 1 en die van deaflossingen of de kostenbetalingen 1 tot m /prime1
i = het totale reële percentage, dat kan worden berekend
(hetz ĳalgebraïsch, hetz ĳvia opeenvolgende benade-
ringen, hetz ĳmeteen comput erprogramma) als de andere
termen van de vergel ĳking uitde overeenkomstof anders-
zins bekend z ĳn.
Opmerkingen
a) De door beide part ĳen op diverse t ĳdstippen betaalde bedragen z ĳn niet
noodzakel ĳk gel ĳk en worden nietnoodzakel ĳk metgel ĳke tussenpozen
betaald.
b) De aanvangsdatum is die van de eerste kredietverstrekking.
c) Het verschil tussen de data die gebruikt worden b ĳde berekeningsmethode,
wordtuit gedruktin jaren of fract ies van jaren.
1987L0102 — NL — 01.03.1990 — 001.001 — 14
▼M1
BĲLAGE III
VOORBEELDEN VAN BEREKENING
1.Eerste voorbeeld
Hetgeleende bedra gS=1 0 0 0 ecu.
Ditwordtt erugbet aald in één enkele aflossing van 1 200 ecu, 18 maanden
ofte wel anderhalf jaar na de datum van de lening.
De vergel ĳking wordt1 000 =1 200
( 1+i )1,5
of (1 + i)1,5= 1,2
1+ i = 1,129243 …i = 0,129243 …
Ditbedrag wordtafgerond op 12,9 % of 12,92 %, al naar gelang de St aatof
het gebruik toestaat het percentage op de eerste of de tweede decimaal af teronden.
2.Tweede voorbeeld
Hetovereengekomen bedra gS=1 0 0 0 ecu, maar de leninggever houdt
daarvan 50 ecu af voor onderzoeks- en dossierkosten, zodat de lening in feiteslechts op 950 ecu betrekking heeft; de terugbetaling van 1 200 ecu geschiedtevenals in het eerste voorbeeld 18 maanden na de datum van de lening.
De vergel ĳking wordt950 =1 200
( 1+i )1,5
of (1 + i)1,5=1 200
950= 1,263157 …
1+ i = 1,16851 …
i = 0,16851 … afgerond op 16,9
of 16,85 %
3.Derde voorbeeld
Het geleende bedrag is 1 000 ecu, terug te betalen in twee term ĳnen van elk
600 ecu, respectievel ĳk na een en twee jaar.
De vergel ĳking wordt: 1 000 =600
1+i+600
( 1+i )2;
zĳkan algebraïsch worden opgelosten heeftals result aati = 0,1306623
afgerond op 13,1 % of 13,07 %.
4.Vierde voorbeeld
Hetgeleende bedrag is 1 000 ecu en de leningnemer dientde volgende
bedragen te betalen:
Na drie maanden (0,25 jaar): 272 ecu
Na zes maanden (0,50 jaar): 272 ecuNa twaalf maanden (1 jaar): 544 ecu
Totaal
1 088 ecu
De vergel ĳking wordt:
1 000 =272
( 1+i )0,25+272
( 1+i )0,50+544
1+i
Uitdeze vergel ĳking kan i worden berekend b ĳwege van opeenvolgende
benaderingen, die in een pocketcalculator kunnen worden geprogrammeerd.
Men komtuitop:i = 0,1321 afgerond 13,2 of 13,21 %.