1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 1
Dit document vormt slechts een documentatiehulpmiddel en verschijnt buiten de verantwoordelijkheid van de instellingen
►B RICHTLIJN VAN DE RAAD
van 6 februari 1970
inzake de onderlinge aanpassing van de wetgevingen van de Lid-Staten betreffende het toegestane
geluidsniveau en de uitlaatinrichting van motorvoertuigen
(70/157/EEG)
(PB L 42 van 23.2.1970, blz. 16)
Gewijzigd bij:
Publicatieblad
nr. blz. datum
►M1Richtlijn 73/350/EEG van de Commissie van 7 november 1973 L 321 33 22.11.1973
►M2Richtlijn 77/212/EEG van de Raad van 8 maart 1977 L 66 33 12.3.1977
►M3Richtlijn 81/334/EEG van de Commissie van 13 april 1981 L 131 6 18.5.1981
►M4Richtlijn 84/372/EEG van de Commissie van 3 juli 1984 L 196 47 26.7.1984
►M5Richtlijn 84/424/EEG van de Raad van 3 september 1984 L 238 31 6.9.1984
►M6Richtlijn 87/354/EEG van de Raad van 25 juni 1987 L 192 43 11.7.1987
►M7Richtlijn 89/491/EEG van de Commissie van 17 juli 1989 L 238 43 15.8.1989
►M8Richtlijn 92/97/EEG van de Raad van 10 november 1992 L 371 1 19.12.1992
►M9Richtlijn 96/20/EG van de Commissie van 27 maart 1996 L 92 23 13.4.1996
►M10Richtlijn 1999/101/EG van de Commissie van 15 december 1999 L 334 41 28.12.1999
Gewijzigd bij:
►A1Toetredingsakte van Denemarken, Ierland, het Verenigd Koninkrijk van
Groot-Brittannië en Noord-IerlandL 73 14 27.3.1972
►A2Toetredingsakte van Spanje en Portugal L 302 23 15.11.1985
►A3Toetredingsakte van Oostenrijk, Finland en Zweden C 241 21 29.8.1994
(aangepast door Besluit 95/1/EG, Euratom, EGKS van de Raad) L 1 1 1.1.1995
Gerectificeerd bij:►
C1Rectificatie PB L 6 van 10.1.1998, blz. 44 (96/20/EG)
▼B
RICHTLIJN VAN DE RAAD
van 6 februari 1970
inzake de onderlinge aanpassing van de wetgevingen van de Lid-
Staten betreffende het toegestane geluidsniveau en de uitlaatinrich-
ting van motorvoertuigen
(70/157/EEG)
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische
Gemeenschap, inzonderheid op artikel 100,
Gezien het voorstel van de Commissie,Gezien het adviesvan het Europes e Parlement(
1),
Gezien het adviesvan het Economis ch en Sociaal Comité(2),
Overwegende dat de technische voorschriften waaraan motorvoertuigen
krachtensde nationale wetgevingen moeten voldoen, onder andere
betrekking hebben op het toegestane geluidsniveau en de uitlaatinrich-
ting;
Overwegende dat deze voorschriften van Lid-Staat tot Lid-Staat
verschillen; dat het derhalve noodzakelijk is dat alle Lid-Statendezelfde voorschriften aannemen, hetzij ter aanvulling, hetzij in plaats
van hun huidige regeling, ten einde met name voor ieder type voertuig
de E.E.G.-goedkeuringsprocedure van de richtlijn van de Raad van 6februari 1970 inzake de onderlinge aanpassing van de wetgevingenvan de Lid-Staten betreffende de goedkeuring van motorvoertuigen enaanhangwagensdaarvan(
3) te kunnen invoeren,
HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:
Artikel 1
Onder voertuig wordt in deze richtlijn verstaan ieder motorvoertuig met
of zonder carrosserie, op ten minste vier wielen en met een door deconstructie bepaalde maximumsnelheid van meer dan 25 km per uur,bestemd om aan het wegverkeer deel te nemen, met uitzondering vanvoertuigen die zich over ►
M9railsbewegen, landbouw- en bos bouw-
trekkersen alle mobiele machines . ◄
Artikel 2
De Lid-Staten mogen de EEG-goedkeuring of de nationale goedkeuring
van een type voertuig, een type uitlaatinrichting of een alstechnis cheeenheid beschouwd type-onderdeel van een dergelijke inrichting nietweigeren om redenen in verband met het toegestane geluidsniveau en
de uitlaatinrichting,
— indien het voertuig, voor wat betreft het geluidsniveau en de uitlaat-
inrichting, beantwoordt aan de voorschriften van bijlage I;
— indien de uitlaatinrichting of een onderdeel van een dergelijke
inrichting dat alstechnis che eenheid in de zin van ►
M9artikel
2◄van Richtlijn 70/156/EEG wordt beschouwd, beantwoordt
aan de voorschriften van bijlage II.
Artikel 2 bis
1. De Lid-Staten mogen de verkoop, de registratie, het in het
verkeer brengen of het gebruik van voertuigen niet weigeren ofverbieden om redenen in verband met het toegestane geluidsniveau en1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 2
(1) PB nr. C 160 van 18. 12. 1969, blz. 7.
(2) PB nr. C 48 van 16. 4. 1969, blz. 16.
(3) Zie blz. 1 van dit Publikatieblad.▼M3
▼M3
de uitlaatinrichting, indien het geluidsniveau en de uitlaatinrichting
beantwoorden aan de voorschriften van bijlage I.
2. De Lid-Staten mogen het in het verkeer brengen van een uitlaat-
inrichting of een onderdeel van een dergelijke inrichting dat wordt
beschouwd als een technische eenheid in de zin van ►M9artikel
2◄van Richtlijn 70/156/EEG, niet verbieden om redenen in verband
met het toegestane geluidsniveau en de uitlaatinrichting, indien deinrichting of het onderdeel in de zin van artikel 2 in overeenstemmingismet een type waarvoor goedkeuring isverleend.
Artikel 3
De wijzigingen die noodzakelijk zijn om de voorschriften van
►
M9de bijlagen ◄, met uitzondering van die van ►M3de punten
5.2.2.1 en 5.2.2.5 van bijlage I ◄, aan te passen aan de technische
vooruitgang, worden vastgesteld overeenkomstig de procedure vanartikel 13 van de richtlijn van de Raad betreffende de goedkeuringvan motorvoertuigen en aanhangwagensdaarvan.
Artikel 4
1. Binnen achttien maanden na kennisgeving van deze richtlijn
voeren de Lid-Staten de nodige maatregelen in om aan het bepaalde
in deze richtlijn te voldoen. Zij stellen de Commissie hiervan onmid-
dellijk in kennis.
2. De Lid-Staten zien erop toe dat de tekst van alle belangrijke
interne rechtsbepalingen die zij aanvaarden op het gebied waarop dezerichtlijn van toepassing is, ter kennis van de Commissie wordtgebracht.
Artikel 5
Deze richtlijn isgericht tot de Lid-Staten.1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 3
▼B
▼M9
Lijst van bijlagen
BIJLAGE I: EG-goedkeuring voor wat betreft het geluidsniveau van een
type motorvoertuig
Aanhangsel 1: Inlichtingenformulier
Aanhangsel 2: Goedkeuringsformulier
BIJLAGE II: EG-typegoedkeuring van uitlaatinrichtingen alsafzonderlijke
technische eenheid
Aanhangsel 1: InlichtingenformulierAanhangsel 2: Goedkeuringsformulier
Aanhangsel 3: Model van het EG-goedkeuringsmerk
BIJLAGE III: Controle op de overeenstemming van de produktie
BIJLAGE IV: Specificatiesvan de proefbaan.1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 4
▼M8
BIJLAGE I
EEG-GOEDKEURING VAN EEN TYPE MOTORVOERTUIG VOOR
WAT HET GELUIDSNIVEAU BETREFT
1. DEFINITIES
In deze richtlijn wordt verstaan onder:
1.1. Type voertuig
Voertuigen die onderling geen essentiële verschillen vertonen
ten aanzien van:
1.1.1. de vormgeving van de carrosserie of de daarvoor gebruikte
materialen (in het bijzonder het motorcompartiment en de
geluidsisolatie daarvan);
1.1.2. lengte en breedte van het voertuig;
1.1.3. motortype (elektrische of compressieontsteking, twee- of vier-
taktmotor, zuigermotor of draaizuigermotor, aantal cilindersen
cilinderinhoud, aantal en type carburatoren of injectiesystemen,
plaatsing van de kleppen, maximumvermogen en bijbehorend
toerental (S);
1.1.4. het overbrengingssysteem, de overbrengingsverhouding
waarmee de proef wordt uitgevoerd en de desbetreffende totale
verhouding;
1.1.5. aantal, type en plaatsvan de uitlaatgeluiddempinrichtingen;
1.1.6. aantal, type en plaatsvan de inlaatgeluiddempinrichtingen;1.1.7. Niettegenstaande het bepaalde in de punten 1.1.2 en 1.1.4,
kunnen andere voertuigen dan voertuigen van de categorieën
M
1en N1►M9(1)◄met hetzelfde motortype en/of dezelfde
algemene overbrengingsverhoudingen, als voertuigen van
hetzelfde type worden beschouwd. Indien bovenvermelde
verschillen echter aanleiding geven tot een verschillende
beproevingsmethode, moeten zij als een ander type worden
beschouwd.
1.2. Uit- en inlaatgeluiddempinrichtingen
1.2.1. Uitlaatgeluiddempinrichtingen
Hieronder wordt verstaan een volledig samenstel van onder-
delen dat noodzakelijk isom het geluid veroorzaakt door de
uitlaat van de motor van het voertuig te beperken.
1.2.2. Inlaatgeluiddempinrichtingen
Hieronder wordt verstaan een volledig samenstel van onder-
delen dat noodzakelijk isom het geluid veroorzaakt door de
inlaat van de motor van het voertuig te beperken.
1.2.3. In de zin van deze richtlijn maken spruitstukken geen deel uit
van geluiddempinrichtingen.
1.3. Geluiddempinrichtingen van verschillend type
Hieronder wordt verstaan inrichtingen die onderling essentiële
verschillen vertonen, welke betrekking kunnen hebben op de
volgende kenmerken:
1.3.1. inrichtingen waarvan de onderdelen verschillende merk- of
fabrieksnamen dragen;
1.3.2. inrichtingen waarbij de materiaalkenmerken van enig onderdeel
verschillen, of inrichtingen waarvan de onderdelen verschil-
lende vorm of afmetingen hebben; een wijziging in het
bekledingsprocédé (galvanisering, aluminiumcoating, enz.)
wordt bij de onderscheiding in typen niet in aanmerking
genomen;1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 5
(1) Overeenkomstig de definities van bijlage II A bij Richtlijn 70/156/EEG.
▼M8
1.3.3. inrichtingen waarvan minstens één onderdeel volgens een
afwijkend principe werkt;
1.3.4. inrichtingen waarvan de onderdelen op verschillende wijze zijn
samengevoegd.
1.4. Onderdeel van een geluiddempinrichting
Hieronder wordt verstaan een van de afzonderlijke delen die
samen de uitlaatgeluiddempinrichting (bij voorbeeld uitlaat-
pijpen, de eigenlijke geluiddemper) of de
inlaatgeluiddempinrichting (bij voorbeeld luchtfilter) vormen.
1.5. Totale overbrengingsverhouding
Hieronder wordt verstaan het aantal omwentelingen dat de
motor maakt voor elke omwenteling van de aangedreven
wielen.
2. EEG-GOEDKEURINGSAANVRAAG
2.1. De aanvraag van EG-goedkeuring overeenkomstig artikel 3, lid
4, van Richtlijn 70/156/EEG voor een voertuigtype voor wat
betreft het geluidsniveau wordt ingediend door de fabrikant
van het voertuig.
2.2. Een model van het inlichtingenformulier isopgenomen in
aanhangsel 1.
2.3. Een voertuig dat representatief is voor het goed te keuren type
voertuig moet door de fabrikant ►M9 ◄ter
beschikking worden gesteld van de technische dienst die met
de goedkeuringsproeven is belast.
In het geval van punt 1.1.7 kiest de technische dienst die de
goedkeuringsproeven verricht, in overleg met de voertuigfabri-
kant, alshet ene voertuig dat repres entatief isvoor het
desbetreffende type het voertuig met de kleinste massa in
bedrijfstoestand en de kortste lengte, overeenkomstig de voor-
schriften van punt 5.2.2.4.3.3.1.2.
2.4. Indien de technische dienst hierom verzoekt, moeten eveneens
een exemplaar van de uitlaatinrichting en een motor met ten
minste dezelfde cilinderinhoud en hetzelfde vermogen ter
beschikking worden gesteld als de motor waarmee het goed te
keuren type voertuig isuitgerus t.
3. OPSCHRIFTEN
3.1. De onderdelen van de geluiddempinrichtingen moeten, met
uitzondering van de bevestigingsdelen en pijpen, de volgende
opschriften dragen:
3.1.1. het fabrieks- of handelsmerk van de fabrikant van de geluid-
dempinrichtingen en de onderdelen daarvan;
3.1.2. de door de fabrikant gegeven handelsbenaming.
3.2. De merktekens moeten goed leesbaar en onuitwisbaar zijn, ook
wanneer de inrichting op het voertuig isaangebracht.
4. VERLENING VAN EG-GOEDKEURING VAN EEN VOER-
TUIGTYPE
4.1. Indien aan de terzake dienende voorschriften is voldaan, wordt
EG-goedkeuring overeenkomstig artikel 4, lid 3, of, in voorko-
mend geval, artikel 4, lid 4, van Richtlijn 70/156/EEG
verleend.1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 6
▼M9
▼M8
▼M9
▼M8
▼M9
▼M9
4.2. Een model van het EG-goedkeuringsformulier is opgenomen in
aanhangsel 2.
4.3. Er dient een goedkeuringsnummer overeenkomstig bijlage VII
bij Richtlijn 70/156/EEG aan elk goedgekeurd voertuigtype te
worden toegekend. Dezelfde Lid-Staat mag niet hetzelfde
nummer aan een ander voertuigtype toekennen.
5. VOORSCHRIFTEN
5.1. Algemene voorschriften
5.1.1. Het voertuig, de motor en de geluiddempinrichtingen moeten
zodanig zijn ontworpen, geconstrueerd en bevestigd dat het
voertuig onder normale bedrijfsomstandigheden en ook bij
eventuele blootstelling aan trillingen kan voldoen aan de voor-
schriften van deze richtlijn.
5.1.2. De geluiddempinrichtingen moeten zodanig zijn ontworpen,
geconstrueerd en bevestigd dat zij in redelijke mate bestand
zijn tegen de corroderende invloeden waaraan zij bij het
gebruik van het voertuig zijn blootgesteld.
5.2. Voorschriften met betrekking tot de geluidsniveaus
5.2.1. Meetmethode
5.2.1.1. De meting van het geluid dat door het ter EEG-goedkeuring
aangeboden type voertuig wordt voortgebracht, geschiedt aan
een rijdend voertuig volgensde methode van punt 5.2.2.4
respectievelijk aan een stilstaand voertuig volgens de methode
van punt 5.2.3.4(1).
Aan voertuigen met een maximaal toelaatbaar gewicht van
meer dan 2 800 kg moet een aanvullende meting van het pers-
luchtgeluid van het stilstaande voertuig worden verricht,
overeenkomstig punt 5.4, indien een dergelijke reminrichting
deel uitmaakt van het voertuig.
5.2.1.2. De waarden gemeten overeenkomstig de voorschriften van punt
5.2.1.1 moeten worden opgetekend in het keuringsrapport en
worden vermeld op een formulier van het model van
►M9aanhangsel 2 ◄.
In het rapport moeten ook gegevensmet betrekking tot de
omgevingsvoorwaarden worden vermeld: proefterrein (opper-
vlakte-eigenschappen), temperatuur van de lucht, wind
(richting en snelheid), omgevingsgeluid;
5.2.2. Geluidsniveau van het rijdende voertuig
5.2.2.1. Grenswaarden
Het geluidsniveau gemeten overeenkomstig de punten 5.2.2.2
tot en met 5.2.2.5 van deze bijlage mag onderstaande waarden
niet overschrijden:
Categorieën voertuigenWaarden
uitgedrukt in
dB (A)
(decibel (A))
5.2.2.1.1. voertuigen ingericht voor personenvervoer,
uitgerust met ten hoogste negen zitplaatsen,
die van de bestuurder inbegrepen 74
5.2.2.1.2. voertuigen ingericht voor personenvervoer,
uitgerust met meer dan negen zitplaatsen, die
van de bestuurder inbegrepen, met een toege-
stane maximummassa van meer dan 3,5 ton en:
5.2.2.1.2.1. — met een motorvermogen van minder dan
150 kW 781970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 7
(1) Er wordt een geluidsmeting aan een stilstaand voertuig verricht om een referentie-
waarde te bepalen ten behoeve van de diensten die deze methode toepassen voor het
controleren van in bedrijf zijnde voertuigen.▼M8
▼M8
Categorieën voertuigenWaarden
uitgedrukt in
dB (A)
(decibel (A))
5.2.2.1.2.2. — met een motorvermogen van niet minder
dan 150 kW 80
5.2.2.1.3. voertuigen ingericht voor personenvervoer,
uitgerust met meer dan negen zitplaatsen, dievan de bestuurder inbegrepen; voertuigen inge-
richt voor goederenvervoer:
5.2.2.1.3.1. — met een toegestane maximummassa van
niet meer dan 2 ton 76
5.2.2.1.3.2. — met een toegestane maximummassa van
meer dan 2 ton maar niet meer dan 3,5 ton 77
5.2.2.1.4. voertuigen ingericht voor goederenvervoer, met
een toegestane maximummassa van meer dan
3,5 ton:
5.2.2.1.4.1. — met een motorvermogen van minder dan 75
kW 77
5.2.2.1.4.2. — met een motorvermogen van niet minder
dan 75 kW maar minder dan 150 kW 78
5.2.2.1.4.3. — met een motorvermogen van niet minder
dan 150 kW 80
De grenswaarden worden evenwel:
— met 1 dB (A) verhoogd voor voertuigen van de categorieën
5.2.2.1.1 en 5.2.2.1.3 met een dieselmotor met directe
inspuiting;
— voor voertuigen met een toegestane maximummassa van
meer dan 2 ton, die zijn ontworpen voor gebruik buiten de
wegen, verhoogd met 1 dB (A) indien zij zijn uitgerust met
een motor met een vermogen van minder dan 150 kW, en
verhoogd met 2 dB (A) indien zij zijn uitgerust met een
motor van 150 kW of meer.
— voor voertuigen van categorie 5.2.2.1.1 met een handbe-
diende versnellingsbak met meer dan vier versnellingen
vooruit en een motor met een maximaal vermogen van
meer dan 140 kW, waarvan de verhouding maximaal
vermogen/maximaal toegestane massa meer dan 75 kW/t
bedraagt, worden de grenswaarden verhoogd met 2 dB (A)
indien de snelheid waarmee de achterkant van het voertuig
de lijn BB ′(figuur 1) in de derde versnelling passeert, meer
dan 61 km/h bedraagt.
5.2.2.2. Meetapparatuur5.2.2.2.1. Geluidsmetingen
Voor geluidsmetingen wordt gebruik gemaakt van een precisie-
geluidsniveaumeter van het model dat wordt beschreven in
Publikatie nr. 179 „Precisiegeluidsniveaumeters”, tweede
uitgave, van de Internationale Elektrotechnische Commissie
(IEC). Voor metingen wordt de „snelle” aanwijzing van de
geluidsniveaumeter gebruikt, alsmede het A-filter, dat eveneens
in deze publikatie isbes chreven.
Aan het begin en het einde van iedere serie metingen wordt de
geluidsniveaumeter volgens de aanwijzingen van de fabrikant
geijkt met behulp van een geschikte geluidsbron (bij voorbeeld
een pistonfoon). Indien bij de ijking vóór en na de meetserie
afwijkingen van meer dan 1 dB worden geconstateerd, is de
proef ongeldig.
5.2.2.2.2. Snelheidsmetingen
Het motortoerental en de snelheid van het voertuig op de
proefbaan worden bepaald met een nauwkeurigheid van ten
minste 3 %.
5.2.2.3. Meetcondities5.2.2.3.1. Proefterrein1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 8
▼M8
Het proefterrein moet bestaan uit een centraal gelegen accele-
ratieparcours, dat is omgeven door een nagenoeg vlak terrein.
De proefbaan moet waterpaszijn en de rijbaan droog; deze
moet zodanig zijn aangelegd dat bij het rijden de banden
weinig geluid maken.
Het proefterrein moet tussen de geluidsbron en de microfoon
op 1 dB na voldoen aan de voor een vrij geluidsveld geldende
voorwaarden. Aan deze eiswordt geacht te zijn voldaan,
wanneer zich binnen een straal van 50 m rond het middelpunt
van het acceleratieparcoursgeen grote, geluidreflecterende
vlakken bevinden, zoalsomheiningen, rots en, bruggen of
gebouwen. Het wegdek van het proefterrein moet conform de
specificaties van ►M9bijlage IV ◄zijn.
Er mag zich geen enkel obstakel in de buurt van de microfoon
bevinden dat het geluidsveld kan beïnvloeden, en er mag zich
niemand tussen de microfoon en de geluidsbron opstellen. De
persoon die de meetapparatuur afleest moet zich zodanig
opstellen dat hij op geen enkele wijze afwijkingen in de
aanwijzingen van het meetapparaat veroorzaakt.
5.2.2.3.2. Weersomstandigheden
De metingen mogen niet worden verricht onder slechte weers-
omstandigheden. Men dient erop toe te zien dat de
meetresultaten niet worden beïnvloed door windvlagen.
5.2.2.3.3. Omgevingsgeluid
Tijdensde metingen moet het A-gewogen geluids niveau van
andere geluidsbronnen dan die van het beproefde voertuig, en
het geluidsniveau van de wind minstens 10 dB (A) lager zijn
dan het door het voertuig geproduceerde geluidsniveau. De
microfoon mag worden voorzien van een geschikte windkap,
mitsrekening wordt gehouden met de invloed daarvan op de
gevoeligheid en de richtkarakteristieken van de microfoon.
5.2.2.3.4. Toestand van het voertuig
Het voertuig moet zich voor de metingen bevinden in de
bedrijfsklare toestand als omschreven in punt 2.6 van bijlage I
van Richtlijn 70/156/EEG en mag — behalve indien loskoppe-
ling van de combinatie niet mogelijk is— geen aanhangwagen
of oplegger meevoeren.
De bij de proef gebruikte banden worden door de fabrikant
gekozen, moeten beantwoorden aan de handelspraktijken, en
in de handel verkrijgbaar zijn; zij hebben een van de banden-
maten (zie punt 2.17 van bijlage II bij Richtlijn 92/23/EEG van
de Raad(1) die door de voertuigfabrikant overeenkomstig punt
1.5 van het addendum bij aanhangsel 2 zijn aangegeven, en
voldoen in geval van voertuigen van de categorie M1 en N1
aan de voorschriften van Richtlijn 89/459/EEG voor wat betreft
de minimumdiepte van het profiel; bij voertuigen van andere
categorieën isde in Richtlijn 89/459/EEG aangegeven mini-
mumdiepte van het profiel van toepassing, alsof de voertuigen
onder het toepassingsgebied van deze richtlijn vallen. De
banden van het voertuig moeten op de voor de massa van het
voertuig juiste spanning zijn gebracht.
Vóór het begin van de metingen moet de motor in de normale
bedrijfstoestand worden gebracht voor wat betreft temperatuur,
afstelling, brandstof, bougies, carburator(s), enz. (voor zover
van toepassing). Indien het voertuig is uitgerust met automa-
tisch geregelde ventilatoren, moeten deze tijdens de metingen
ongemoeid worden gelaten.
Bij voertuigen met meer dan twee aangedreven wielen wordt
alleen de voor het normale wegverkeer bedoelde aandrijving
gebruikt.
5.2.2.4. Meetmethode5.2.2.4.1. Aard en aantal van de metingen1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 9
(1) PB nr. L 129 van 14. 5. 1992, blz. 45.▼M9
▼M8
▼M8
Het in dB uitgedrukte, A-gewogen maximale geluidsniveau
wordt gemeten gedurende de tijd dat het voertuig zich tussen
de lijnen AA ′en BB′(figuur 1) voortbeweegt. De meting is
ongeldig indien een piekwaarde wordt geregistreert die sterk
afwijkt van het algemene geluidsniveau.
Aan beide zijden van het voertuig moeten ten minste twee
metingen worden verricht.
5.2.2.4.2. Positie van de microfoon
De microfoon moet worden opgesteld op 7,5 m ± 0,2 m
afstand van de referentielijn CC ′(figuur 1) van de rijbaan en
op een hoogte van 1,2 m ± 0,1 m boven de grond. De maxi-
male gevoeligheidsas moet horizontaal zijn en loodrecht staan
op de rijrichting van het voertuig (lijn CC ′).
5.2.2.4.3. Het rijden5.2.2.4.3.1. Algemene voorschriften
Bij alle metingen wordt het voertuig in rechte lijn op zodanige
wijze over het acceleratieparcoursgereden dat het middenlang-
svlak van het voertuig zo dicht mogelijk bij lijn CC ′ligt.
Het voertuig nadert lijn AA ′met een constante beginsnelheid
overeenkomstig de punten 5.2.2.4.3.2 en 5.2.2.4.3.3. Zodra de
voorzijde van het voertuig lijn AA ′heeft bereikt, moet zo snel
mogelijk volgasworden gegeven; de gas klep moet volledig
open worden gehouden tot het achteruiteinde van het motor-
voertuig lijn BB ′heeft bereikt; vervolgensmoet zo s nel
mogelijk gasworden teruggenomen.
Bij niet loskoppelbare gelede voertuigen mogen voor wat
betreft het passeren van lijn BB ′aanhangwagensniet in
aanmerking worden genomen.
5.2.2.4.3.2. Naderingssnelheid
Het voertuig nadert lijn AA ′met een constante snelheid die
overeenkomt met de laagste van de drie onderstaande snel-
heden:
— 50 km/u;
— de snelheid die wordt bereikt bij een motortoerental dat
gelijk isaan ¾van het toerental (S) waarbij de motor zijn
maximumvermogen ontwikkelt, in het geval van voertuigen
van categorie M
1, en in het geval van voertuigen van de
andere categorieën, met een motorvermogen van niet meer
dan 225 kW;
— de snelheid die wordt bereikt bij een motortoerental dat
gelijk isaan de helft van het toerental (S) waarbij de motor
zijn maximumvermogen ontwikkelt, in het geval van voer-
tuigen die niet behoren tot categorie M1, met een
motorvermogen van meer dan 225 kW.
Indien tijdens de proef terugschakeling naar de eerste versnel-
ling plaatsvindt bij voertuigen die zijn uitgerust met een
automatische versnellingsbak met meer dan twee verschillende
overbrengingsverhoudingen, kan echter, naar keuze van de
fabrikant, een van beide volgende beproevingsprocedures
worden gekozen:
— de voertuigsnelheid V kan tot maximaal 60 km/u worden
opgevoerd ten einde deze terugschakeling te voorkomen;
— de voertuigsnelheid V kan worden gehandhaafd, maar met
beperking van de brandstoftoevoer naar de motor tot ten
hoogste 95 % van het debiet dat voor volgas noodzakelijk
is.
Aan deze voorwaarde wordt geacht te zijn voldaan:
— bij motoren met elektrische ontsteking, indien de
openingshoek van de gasklep 90 % bedraagt, en
— bij motoren met compressieontsteking, indien de
verplaatsing van de regelstang van de injectiepomp
beperkt blijft tot 90 % van de slag.
Indien het voertuig is uitgerust met een automatische versnel-
lingsbak zonder handbediende keuzehefboom, wordt het
voertuig beproefd bij verschillende naderingssnelheden: 30, 40
en 50 km/u of met een snelheid die ¾van de maximumsnel-
heid op de weg bedraagt, indien dit een lagere waarde is. De1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 10
▼M8
snelheid waarbij het hoogste geluidsniveau wordt veroorzaakt,
moet worden aangehouden.
5.2.2.4.3.3. Keuze van de schakelstand (indien het voertuig is uitgerust met
een versnellingsbak)
5.2.2.4.3.3.1. Niet-automatische handgeschakelde versnellingsbak
5.2.2.4.3.3.1.1. Bij voertuigen van de categorieën M1en N1die zijn uitgerust
met een versnellingsbak met ten hoogste vier voorwaartse
versnellingen, worden de proeven in de tweede versnelling
uitgevoerd.
Bij voertuigen van deze categorieën die zijn uitgerust met een
versnellingsbak met meer dan vier voorwaartse versnellingen,
worden de proeven achtereenvolgensin de tweede en derde
versnelling uitgevoerd. Er mag alleen rekening worden
gehouden met het geheel van de overbrengingsverhoudingen
dat isbes temd voor normaal gebruik op de weg. Van de
geluidsniveaus die bij elk van beide schakelstanden zijn
gemeten, dient het rekenkundige gemiddelde te worden bere-
kend.
Indien tijdensde proef in de tweede vers nelling het motortoe-
rental hoger wordt dan het motortoerental (S) waarbij de motor
zijn maximumvermogen ontwikkelt, moet de proef worden
herhaald met verlaging van de naderingssnelheid en/of het
naderingstoerental in stappen van 5 % van S, tot het bereikte
toerental niet meer hoger isdan S. ►M9Indien het motortoe-
rental „S” nog bereikt wordt met een naderingstoerental dat
overeenkomt met het stationaire toerental, wordt de proef
alleen in de derde versnelling uitgevoerd en worden de rele-
vante resultaten geëvalueerd. ◄
Voertuigen van de catogorie M1met meer dan vier voorwaartse
versnellingen en uitgerust met motoren die een maximumver-
mogen ontwikkelen van meer dan 140 kW en waarvan de
verhouding tussen maximumvermogen en maximaal toegestane
massa meer dan 75 kW/ton bedraagt, worden echter alleen in
de derde versnelling beproefd op voorwaarde dat de snelheid
waarmede het achteruiteinde van het voertuig in de derde
versnelling lijn BB ′passeert, hoger ligt dan 61 km/u.
5.2.2.4.3.3.1.2. Met de overige, niet tot de categorieën M1en N1behorende
voertuigen, waarvan het totaal aantal voorwaartse versnellingen
x bedraagt (met inbegrip van de overbrengingen die worden
verkregen door middel van een hulpversnellingsbak of een
achterasmet meerdere overbrengingen) worden de proeven
achtereenvolgensuitgevoerd in de vers nellingen, waarvan het
volgordenummer hoger of gelijk isaan x/n(1)(2).
Aangehouden wordt alleen de schakelstand waarin het hoogste
geluidsniveau wordt verkregen.
Het naar een hogere versnelling schakelen vanuit x/n wordt
beëindigd in de versnelling X waarin het motortoerental (S)
waarbij de motor zijn maximumvermogen ontwikkelt voor de
laatste maal wordt bereikt wanneer lijn BB ′wordt gepasseerd.
In het geval van voertuigen met verschillende algemene over-
brengingsverhoudingen (met inbegrip van een verschillend
aantal versnellingen) wordt de representativiteit van het proef-voertuig voor het type alsvolgt bepaald:
— wordt het hoogste geluidsniveau verkregen tussen de
versnellingen x/n en X, dan wordt het gekozen voertuig
als representatief voor het type beschouwd;
— wordt het hoogste geluidsniveau verkregen in de versnel-
ling x/n, dan wordt het gekozen voertuig alleen voor
voertuigen die bij x/n een lagere algemene overbrengings-
verhouding hebben alsrepres entatief voor het type
beschouwd;
— wordt het hoogste geluidsniveau verkregen in de versnel-
ling X, dan wordt het gekozen voertuig alleen voor1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 11
(1) Waarbij: n = 2 voor voertuigen met een motorvermogen van niet meer dan 225 kW;
n = 3 voor voertuigen met een motorvermogen van meer dan 225 kW.
(2) Indien x/n niet gelijk is aan een geheel getal wordt de eerstvolgende hogere versnelling
gekozen.
▼M8
voertuigen die bij X een lagere algemene overbrengingsver-
houding hebben als representatief voor het type beschouwd.
Het voertuig wordt echter ook geacht representatief voor zijn
type te zijn, indien op verzoek van de aanvrager de proef bij
meer overbrengingsverhoudingen wordt uitgevoerd dan aanvan-
kelijk gepland en het hoogste geluidsniveau tussen de uiterste
waarden van de beproefde overbrengingsverhoudingen wordt
bereikt.
5.2.2.4.3.3.2. Automatische versnellingsbak met handbediende keuzehef-
boom
De proef wordt verricht met de keuzehefboom in de stand die
door de fabrikant voor „normaal” gebruik wordt aanbevolen.
De functie extern terugschakelen (bij voorbeeld „kickdown”)
moet buiten werking worden gesteld.
5.2.2.5. Interpretatie van de resultaten5.2.2.5.1. Ten einde rekening te houden met afwijkingen in de meetappa-
ratuur wordt het resultaat van elke meting gevormd door de op
het apparaat afgelezen waarde verminderd met 1 dB (A).
5.2.2.5.2. De metingen worden als geldig beschouwd indien het verschil
in aflezing tussen twee opeenvolgende metingen aan dezelfde
zijde van het voertuig niet meer dan 2 dB (A) bedraagt.
5.2.2.5.3. Als aan te houden waarde wordt het hoogste meetresultaat
genomen. Indien deze waarde 1 dB (A) meer bedraagt dan het
maximaal toegestane niveau voor de betrokken categorie voer-
tuigen, wordt overgegaan tot een nieuwe reeksvan twee
metingen op de desbetreffende positie van de microfoon. Drie
van de vier aldus voor deze positie verkregen resultaten dienen
binnen de voorgeschreven grenzen te liggen.
5.2.3. Geluidsmetingen aan een stilstaand voertuig
5.2.3.1. Geluidsniveau in de nabijheid van voertuigen
Ter vergemakkelijking van latere controle van in het verkeer
zijnde voertuigen wordt bovendien het geluidsniveau aan de
uitmonding van het uitlaatsysteem (geluiddemper) gemeten
overeenkomstig onderstaande voorschriften en het resultaat
van de metingen wordt opgetekend in het rapport dat wordt
opgesteld met het oog op de afgifte van het in
►
M9aanhangsel 2 ◄bedoelde certificaat.
5.2.3.2. Meetapparatuur5.2.3.2.1. Geluidsmetingen
De metingen worden verricht met een precisiegeluidsniveau-
meter volgensde bepalingen van punt 5.2.2.2.1.
5.2.3.2.2. Meting van het motortoerental
Het motortoerental wordt bepaald met behulp van een toeren-
teller met een nauwkeurigheid van ten minste 3 %. Deze
toerenteller mag niet die van het voertuig zijn.
5.2.3.3. Meetcondities5.2.3.3.1. Proefterrein (figuur 2)
Ieder terrein dat niet blootstaat aan sterke akoestische storingen
kan worden gebruikt alsproefterrein. Bijzonder ges chikt zijn
vlakke terreinen die met beton, asfalt of met een ander hard
materiaal zijn bedekt, en die sterk reflecteren. Uitgesloten zijn
rijbanen met een uit vastgewalste aarde bestaand oppervlak.
Alsminimumeisgeldt dat het proefterrein de afmetingen van
een rechthoek moet hebben, waarvan de zijden zich op 3 m
afstand van de omtrek van het voertuig bevinden. Binnen deze
rechthoek mag zich geen enkel groot object, zoalsbij voor-
beeld een persoon — uitgezonderd de waarnemer en de
bestuurder — bevinden. Het voertuig wordt op zodanige wijze
binnen de rechthoek geplaatst dat de microfoon zich op
minstens één meter afstand van eventueel aanwezige trottoir-
banden bevindt.
5.2.3.3.2. Weersomstandigheden1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 12
▼M9
▼M8
▼M8
De metingen mogen niet worden verricht onder slechte weers-
omstandigheden. Men dient erop toe te zien dat de
meetresultaten niet worden beïnvloed door windvlagen.
5.2.3.3.3. Omgevingsgeluid
De waarden die door het meetinstrument voor het omgevings-
geluid en de wind worden aangegeven moeten ten minste 10
dB (A) beneden het te meten geluidsniveau liggen. De micro-
foon mag van een passende windkap worden voorzien, mits
rekening wordt gehouden met de invloed daarvan op de gevoe-ligheid van de microfoon.
5.2.3.3.4. Toestand van het voertuig
Voor aanvang van de metingen wordt de motor van het voer-
tuig op de normale bedrijfstemperatuur gebracht. Indien het
voertuig is uitgerust met automatisch geregelde ventilatoren, is
iedere ingreep in de werking hiervan tijdensde meting van het
geluidsniveau verboden.
Het bedieningsorgaan van de versnellingsbak bevindt zich
gedurende de metingen in de neutrale stand.
5.2.3.4. Meetmethode5.2.3.4.1. Aantal en aard van de metingen
Het in dB (A) uitgedrukte maximumgeluidsniveau wordt
gemeten gedurende de in punt 5.2.3.4.3 aangegeven tijd dat de
motor draait.
Op ieder meetpunt worden ten minste drie metingen verricht.
5.2.3.4.2. Positie van de microfoon (figuur 2)
De microfoon moet ter hoogte van de uitlaatopening worden
geplaatst en in ieder geval niet minder dan 0,2 m boven het
wegdek. Het membraan van de microfoon moet naar de uitlaat-
opening zijn gericht en zich op een afstand van 0,5 m daarvan
bevinden. De hoofdgevoeligheidsas van de microfoon moet
evenwijdig aan het wegdek zijn en een hoek van 45º ± 10ºvormen met het loodrechte vlak waarin de emissierichting van
de uitlaatgassen ligt.
De microfoon moet ten opzichte van dit verticale vlak worden
geplaatst aan de kant waar de afstand tussen de microfoon en
de omtrek van het voertuig maximaal is.
Indien de uitlaatinrichting meer openingen heeft, waarvan de
middelpunten niet meer dan 0,3 m van elkaar verwijderd zijn,
en die zijn aangesloten op een zelfde geluiddemper, moet de
microfoon worden gericht op de opening die zich het dichtst
bij de omtrek van het voertuig of het hoogst boven het wegdek
bevindt. In andere gevallen wordt bij iedere uitlaatopening een
afzonderlijke meting verricht, terwijl alleen de hoogste
gemeten waarde wordt aangehouden.
Bij voertuigen met een verticale uitlaat (bij voorbeeld bedrijfs-
voertuigen) wordt de microfoon geplaatst ter hoogte van de
uitlaatopening, terwijl hij omhoog wordt gericht met de hoofd-
gevoeligheidsas verticaal. De afstand van de microfoon ten
opzichte van de zijkant van het voertuig die zich het dichtst
bij de uitlaatopening bevindt moet 0,5 m bedragen.
Wanneer de constructie van het voertuig zodanig is dat een
positie van de microfoon overeenkomstig figuur 2 niet moge-
lijk isalsgevolg van de aanwezigheid van objecten die deel
uitmaken van het voertuig (bij voorbeeld reservewiel, brand-
stoftank, accubak), moet op het moment van de meting een
tekening worden gemaakt waarop duidelijk de voor de micro-
foon gekozen positie staat aangegeven. Deze moet, indien
mogelijk, meer dan 0,5 m verwijderd zijn van het dichtstbij-
zijnde object en de hoofdgevoeligheidsas moet naar de
uitlaatopening gericht zijn, op de plaatsdie het mins t door
vorengenoemde objecten wordt afgeschermd.
5.2.3.4.3. Werking van de motor
Het motortoerental wordt gebracht op ¾van het toerental (S)
waarbij de motor zijn maximumvermogen ontwikkelt.1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 13
▼M8
Na het bereiken van het constante toerental wordt het gaspe-
daal snel losgelaten. De tijd van de meting van het
geluidsniveau omvat een kort ogenblik, waarin het toerental
constant wordt gehouden, en de gehele duur van de verminde-
ring van het toerental; alsmeetwaarde geldt de maximale
waarde die de geluidsniveaumeter aanwijst.
5.2.3.5. Resultaten (keuringsra pport)
5.2.3.5.1. In het keuringsrapport dat wordt opgesteld met het oog op de
afgifte van het certificaat van ►M9aanhangsel 2 ◄, worden
alle nodige gegevensvermeld, vooral die betreffende de meting
van het geluid van het stilstaande voertuig.
5.2.3.5.2. De waarden worden van het meettoestel afgelezen en afgerond
op de meest nabijgelegen hele decibel.
Alleen meetwaarden die bij drie opeenvolgende metingen
worden verkregen en onderling niet meer dan 2 dB (A)
verschillen, mogen worden aangehouden.
5.2.3.5.3. Als meetresultaat geldt de hoogste van de drie meetwaarden.
5.3. Vezelstof bevattende uitlaatgeluiddempinrichtingen
5.3.1. Toepassing van vezelstoffen in geluiddempers is alleen dan
toegestaan, wanneer door geschikte constructieve en fabricage-
technische maatregelen gegarandeerd is dat het voor het
aanhouden van de grenswaarden van punt 5.2.2.1 vereiste
effect in het wegverkeer wordt bereikt.
Alseffectief in het wegverkeer wordt een dergelijke geluid-
dempinrichting beschouwd, indien de uitlaatgassen niet met de
vezelstof in aanraking komen of indien de geluiddemper van
het volgensde punten 5.2.2 en 5.2.3 beproefde prototypevoer-
tuig vóór de meting van het geluidsniveau in een voor het
wegverkeer gebruikelijke toestand is gebracht. Dit kan
geschieden door een van de in de punten 5.3.1.1, 5.3.1.2 en
5.3.1.3 beschreven proeven of door verwijdering van de vezel-
stof uit de geluiddemper.
5.3.1.1. Conti nubedrijf op de weg over een afstand van
10 000 km
5.3.1.1.1. Hierbij dient voor ongeveer de helft te worden gereden in
stadsverkeer en voor de andere helft in het interlokale snelver-
keer; het continubedrijf op de weg mag worden vervangen door
een dienovereenkomstig programma op een proefbaan.
5.3.1.1.2. Er moet naar worden gestreefd beide snelheden herhaaldelijk af
te wisselen.
5.3.1.1.3. Het totale beproevingsprogramma moet minstens tien pauzen
bevatten van ten minste drie uur ten einde afkoelings- en even-
tueel condensatie-effecten teweeg te brengen.
5.3.1.2. C onditionering op een proefstand
5.3.1.2.1. De geluiddemper wordt met behulp van hulpstukken uit de
normale produktie en volgensde voors chriften van de voertuig-
fabrikant gemonteerd op de motor, die isgekoppeld aan een
dynamometerrem.
5.3.1.2.2. De proeven worden uitgevoerd in zesperioden van zesuur,
met onderbrekingen daartussen van minstens twaalf uur, ten
einde afkoelings- en eventueel condensatie-effecten teweeg te
brengen.
5.3.1.2.3. Gedurende iedere periode van zesuur laat men de motor
achtereenvolgens:
1. vijf minuten stationair draaien;
2. één uur lang draaien met ¼ van de belasting op ¾van het
toerental bij maximumvermogen (S);
3. één uur lang draaien met halve belasting op ¾van het
toerental bij maximumvermogen (S);
4. tien minuten lang draaien met volle belasting op ¾van het
toerental bij maximumvermogen (S);
5. vijftien minuten lang draaien met halve belasting op het
toerental bij maximumvermogen (S);1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 14
▼M8
6. 30 minuten lang draaien met ¼ belasting op het toerental bij
maximumvermogen (S).
De totale duur van de zeshandelingen bedraagt drie uur.
Iedere periode omvat twee cycli van zes bedrijfsomstandig-
heden.
5.3.1.2.4. Tijdensde proef vindt er geen enkele koeling van de geluid-
demper plaatsdoor aanblazen van lucht ter s timulatie van de
luchtstroom rondom het voertuig. Indien de fabrikant hierom
vraagt, wordt koeling wel toegestaan, ten einde de temperatuur
die wordt gemeten aan de inlaat van de geluiddemper, wanneer
het voertuig op maximale snelheid rijdt, niet te overschrijden.
5.3.1.3. C onditionering door drukwisselingen
5.3.1.3.1. De uitlaatinrichting of onderdelen ervan worden gemonteerd op
het in punt 2.3 genoemde voertuig of op een motor alsvermeld
in punt 2.4. In het eerste geval wordt het voertuig op een
rollenbank geplaatst. In het tweede geval wordt de motor opeen vermogenstestbank gemonteerd.
De beproevingsapparatuur, waarvan in figuur 3 een gedetail-
leerd schema wordt gegeven, wordt op de uitlaat van de
geluiddempinrichting aangesloten. Iedere andere apparatuur
die gelijkwaardige resultaten geeft is toegestaan.
5.3.1.3.2. De beproevingsapparatuur moet zodanig zijn afgesteld dat de
uitlaatgasstroom 2 500 maal afwisselend door de automatische
afsluitklep wordt onderbroken en weer doorgelaten.
5.3.1.3.3. De klep moet opengaan wanneer de tegendruk van het
uitlaatgas, gemeten op minstens 100 mm voorbij de aansluit-
flens, een waarde bereikt tussen 0,35 en 0,40 bar. Zij moet
weer dichtgaan wanneer de tegendruk daalt tot 10 % beneden
de tegendruk met open klep.
5.3.1.3.4. Het tijdrelaismoet worden afges teld aan de hand van de
afvoertijd der gassen overeenkomstig het bepaalde in punt
5.3.1.3.3.
5.3.1.3.5. Het motortoerental moet 75 % bedragen van het toerental (S)
bij maximumvermogen.
5.3.1.3.6. Het door de dynamometer aangegeven vermogen moet over-
eenkomen met 50 % van het maximumvermogen, gemeten bij
75 % van het motortoerental (S).
5.3.1.3.7. Eventuele afvoergaatjesmoeten tijdensde proef worden afge-
sloten.
5.3.1.3.8. De proef mag in totaal niet meer dan 48 uur duren.
Indien nodig kunnen eenmaal per uur afkoelingsperioden
worden ingelast.
5.3.2. Wanneer ►
M9artikel 11, lid 2, of artikel 11, lid 3 ◄van
Richtlijn 70/156/EEG betreffende de EEG-typegoedkeuring
moet worden toegepast, wordt de beproevingsmethode volgens
punt 5.3.1.2 gebruikt.
5.4. Persluchtgeluid
5.4.1. Meetmethode
De meting wordt verricht op microfoonposities 2 en 6 overeen-
komstig figuur 4, aan het stilstaande voertuig. De hoogste A-
gewogen geluids niveausworden gemeten tijdenshet afblazen
van de drukregelaar en tijdenshet ontluchten na gebruik van
zowel de bedrijfs- als de handrem.
Het geluid van het afblazen van de drukregelaar wordt gemeten
met de motor op stationair toerental.
Het ontluchtingsgeluid wordt gemeten bij het gebruik van de
bedrijfs- en de handrem; voor elke meting moet de luchtdruk-
eenheid op de hoogst toelaatbare werkdruk worden gebracht,
waarna de motor wordt uitgeschakeld.
5.4.2. Evaluatie van de resultaten
Op elke microfoonpositie worden twee metingen verricht. Om
onnauwkeurigheden van de meetapparatuur te compenseren1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 15
▼M8
wordt de meetwaarde met 1 dB (A) verminderd en wordt de
verminderde waarde als meetresultaat beschouwd. De resul-
taten worden als geldig beschouwd indien het verschil tussen
de metingen op één microfoonpositie niet meer dan 2 dB (A)
bedraagt.
Als aan te houden waarde wordt het hoogste meetresultaat
genomen. Ligt deze waarde meer dan 1 dB (A) boven het
maximaal toegestane niveau, dan moeten nog twee aanvullende
metingen worden uitgevoerd op de overeenkomstige micro-
foonpositie. In dit geval moeten drie van de vier resultaten
van de meting voor deze positie binnen de voorgeschreven
grenzen liggen.
5.4.3. Grenswaarde
Het geluidsniveau mag de grenswaarde van 72 dB (A) niet
overschrijden.
6. WIJZIGING VAN HET TYPE EN WIJZIGING VAN DE
GOEDKEURING
6.1. Bij wijziging van het overeenkomstig deze richtlijn goedge-
keurde type voertuig zijn de bepalingen van artikel 5 van
Richtlijn 70/156/EEG van toepassing.
7. OVEREENSTEMMING VAN DE PRODUKTIE
7.1. Er dienen maatregelen te worden genomen overeenkomstig
artikel 10 van Richtlijn 70/156/EEG om te zorgen voor de
overeenstemming van de produktie.
7.2. Bijzondere bepalingen7.2.1. De in punt 2.3.5 van bijlage X bij Richtlijn 70/156/EEG
genoemde proeven zijn die welke zijn vastgelegd in bijlage
III, rubriek I, bij deze richtlijn.
7.2.2. De frequentie van in punt 2.4 van bijlage X bij Richtlijn 70/
156/EEG genoemde inspecties is normaliter om de twee jaar.1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 16
▼M9
▼M8
▼M9
▼M8
Figuur 1
Microfoonposities voor metingen aan een rijdend voertuig
1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 17
▼M8
Figuur 2
Proefterrein en microfoonposities voor metingen aan een stilstaand voertuig
Alle lengtematen zijn uitgedrukt in meter
1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 18
▼M8
Figuur 3
Apparatuur voor conditionering door drukwisselingen
1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 19
▼M8
Figuur 4
Microfoonposities voor metingen van persluchtgeluid
De metingen worden verricht aan een stilstaand voertuig overeenkomstig figuur 4, op twee microfoonposities op een
afstand van 7 m van de omtrek van de voertuigen en op 1,2 m boven de grond.1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 20
▼M9
Aanhangsel 1
1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 21
▼M91970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 22

▼M91970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 23

▼M91970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 24

▼M9
Aanhangsel 21970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 25

▼M91970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 26

▼M8
BIJLAGE II
EEG-TYPEGOEDKEURING VAN GELUIDDEMPINRICHTINGEN ALS
TECHNISCHE EENHEID (RESERVE-UITLAATGELUIDDEMPINRICH-
TINGEN)
0. TOEPASSINGSGEBIED
Deze bijlage is van toepassing op de goedkeuring, als tech-
nische eenheden in de zin van ►M9artikel 2 ◄van
Richtlijn 70/156/EEG, van uitlaatgeluiddempinrichtingen
voor een of meer bepaalde typen motorvoertuigen van de
categorieën M1en N1.
1. DEFINITIES
1.1. Onder „reserve-geluiddempinrichting of onderdeel daarvan”
verstaat men ieder onderdeel van de in punt 1.2.1 van bijlage
I omschreven uitlaatinrichting bestemd voor gebruik op een
voertuig ter vervanging van het onderdeel van het type
waarmee het voertuig bij de EEG-goedkeuring overeenkom-
stig bijlage I was uitgerust.
2. EEG-GOEDKEURINGSAANVRAAG
2.1. De aanvraag van EG-goedkeuring overeenkomstig artikel 3,
lid 4, van Richtlijn 70/156/EEG voor een uitlaatinrichting of
een onderdeel daarvan alsafzonderlijke technis che eenheid
wordt ingediend door de fabrikant van het voertuig of de
fabrikant van de desbetreffende technische eenheid.
2.2. Een model van het inlichtingenformulier isopgenomen in
aanhangsel 1.
2.3. Op verzoek van de technische dienst moet de aanvrager het
volgende materiaal ter beschikking stellen:
2.3.1. — twee exemplaren van de inrichting waarvoor EEG-goed-
keuring wordt aangevraagd;
2.3.2. — een uitlaatgeluiddempinrichting overeenstemmend met de
oorspronkelijke inrichting waarmee het voertuig bij de EEG-
goedkeuring wasuitgerus t;
2.3.3. — een voertuig dat representatief is voor het uit te rusten
type, dat voldoet aan de eisen van punt 4.1 van bijlage III,
deel I;
2.3.4. — een afzonderlijke motor overeenkomend met die van het
hiervóór beschreven voertuigtype.
►M92.4.◄ Opschriften
►M92.4.1.◄Op de reserve-geluiddempinrichting of op de onderdelen
daarvan, met uitzondering van bevestigingsstukken en -
pijpen, moeten de volgende vermeldingen zijn aangebracht:
►M92.4.1.1. ◄— het fabrieks- of handelsmerk van de fabrikant van de
reserve-geluiddempinrichting en van de onderdelen ervan;
►M92.4.1.2. ◄— de door de fabrikant verstrekte handelsbenaming.1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 27
▼M9
▼M8
▼M10
▼M8
▼M9
▼M8
▼M9
▼M8
►M92.4.2.◄De merktekens moeten goed leesbaar en onuitwisbaar zijn
aangebracht, ook wanneer de inrichting op het voertuig is
aangebracht.
3. VERLENING VAN EG-GOEDKEURING
3.1. Indien aan de ter zake dienende voorschriften is voldaan,
wordt EG-goedkeuring overeenkomstig artikel 4, lid 3, en,
in voorkomend geval, artikel 4, lid 4, van Richtlijn 70/156/
EEG verleend.
3.2. Een model van het EG-goedkeuringsformulier is opgenomen
in aanhangsel 2.
3.3. Er dient een goedkeuringsnummer overeenkomstig bijlage
VII van Richtlijn 70/156/EEG aan elk alstechnis che eenheid
goedgekeurd type vervangingsuitlaatinrichting of onderdeel
daarvan te worden toegekend; deel 3 van het goedkeurings-
nummer geeft het nummer van de wijzigingsrichtlijn aan, die
van kracht wasten tijde van de typegoedkeuring van het
voertuig. Dezelfde Lid-Staat mag niet hetzelfde nummer
aan een ander type uitlaatinrichting of onderdeel daarvan
toekennen.
4. EG-GOEDKEURINGSMERK
4.1. Iedere uitlaatinrichting of onderdeel daarvan, exclusief de
bevestigingsmiddelen, die overeenkomt met een overeen-
komstig deze richtlijn goedgekeurd type, moet voorzien zijn
van een EG-goedkeuringsmerk.
4.2. Dit merk bestaat uit een rechthoek met daarin de kleine
letter „e”, gevolgd door het kengetal of de kenletter(s) van
de Lid-Staat die de goedkeuring heeft verleend:
„1” voor Duitsland
„2” voor Frankrijk
„3” voor Italië
„4” voor Nederland
„5” voor Zweden
„6” voor België„9” voor Spanje
„11” voor het Verenigd Koninkrijk
„12” voor Oostenrijk
„13” voor Luxemburg
„17” voor Finland
„18” voor Denemarken
„21” voor Portugal„23” voor Griekenland
„IRL” voor Ierland.
Naast de rechthoek wordt het basisgoedkeuringsnummer, dat
isopgenomen in deel 4 van het in bijlage VII bij Richtlijn
70/156/EEG bedoelde typegoedkeuringsnummer, aange-
bracht, voorafgegaan door twee cijfersdie het volgnummer
vormen, dat istoegekend aan de laats te ingrijpende techni-
sche wijziging van Richtlijn 72/157/EEG, die van kracht
wasten tijde van de typegoedkeuring van het voertuig. Het
volgnummer voor Richtlijn 70/157/EEG is00; het volg-
nummer voor Richtlijn 77/212/EEG is01; het volgnummer
voor Richtlijn 84/424/EEG is02; het volgnummer voor
Richtlijn 92/97/EEG is03.
4.3. Het merkteken moet duidelijk leesbaar en onuitwisbaar zijn,
ook wanneer de uitlaatinrichting of een onderdeel daarvan
op het voertuig isgemonteerd.
4.4. Een voorbeeld van het EG-goedkeuringsmerk is afgebeeld in
aanhangsel 3.1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 28
▼M9
▼M8
5. VOORSCHRIFTEN
5.1. Algemene voorschriften
5.1.1. De reserve-geluiddempinrichting of onderdelen daarvan
moeten zodanig zijn ontworpen en geconstrueerd, en moetenzo kunnen worden bevestigd, dat het voertuig onder normale
bedrijfsomstandigheden, en met name bij eventuele bloot-
stelling aan trillingen, kan voldoen aan de bepalingen van
deze richtlijn.
5.1.2. De geluiddempinrichting en de onderdelen daarvan moeten
zodanig zijn ontworpen en geconstrueerd en moeten zo
kunnen worden bevestigd dat zij in redelijke mate bestand
zijn tegen de corroderende invloeden waaraan zij bij het
gebruik van het voertuig worden blootgesteld.
5.1.3. Uitlaatinrichtingen moeten voorzichtig op het voertuig
worden geïnstalleerd. Met name moet worden gecontroleerd
of de uitlaatinrichting na de installatie nergens zichtbaar lekt.
5.2. Voorschriften met betrekking tot de geluidsniveaus
5.2.1. Voor het controleren van de doeltreffende akoestische
werking van de reserve-geluiddempinrichting of van de
onderdelen daarvan wordt gebruik gemaakt van de in de
punten 5.2.2.4 en 5.2.3.4 van bijlage I ►
M9(1)◄
beschreven methoden.
Wanneer de reserve-geluiddempinrichting of onderdelen
daarvan is/zijn gemonteerd op het in punt 2.3.3 van deze
bijlage genoemde voertuig, moeten de geluidsniveauwaarden
die zijn verkregen volgensde twee meetmethoden (meting
aan een stilstaand en een rijdend voertuig) voldoen aan een
van de onderstaande voorwaarden:
5.2.1.1. zij mogen de waarden niet overschrijden die bij de EEG-
goedkeuring zijn verkregen bij het betreffende type voertuig;
5.2.1.2. zij mogen de geluidswaarden niet overschrijden die zijn
gemeten bij het in punt 2.3.3 genoemde voertuig dat isuitge-
rust met een uitlaatgeluiddempinrichting van het typewaarmee het voertuig tijdensde EEG-goedkeuring was
uitgerust.
5.3. Meting van de prestaties van het voertuig
5.3.1. Met een reserve-geluiddempinrichting, of met onderdelen
daarvan, moet een voertuig prestaties kunnen leveren die
vergelijkbaar zijn met die welke zijn geleverd met de
oorspronkelijke geluiddempinrichting of onderdelen daarvan.
5.3.2. De reserve-geluiddempinrichting of, indien de fabrikant dit
wenst, de onderdelen van deze inrichting wordt/worden
vergeleken met een oorspronkelijke geluiddempinrichting of
met de onderdelen daarvan, die eveneensnieuw is /zijn en
die achtereenvolgensgemonteerd wordt/worden op het in
punt 2.3.3 bedoelde voertuig.
5.3.3. De controle gebeurt door middel van meting van het weer-
standsverlies overeenkomstig punt 5.3.4.1 of 5.3.4.2. De aan
de reserve-geluiddempinrichting gemeten waarde mag onder
de hiervóór genoemde omstandigheden de aan de oorspron-
kelijke geluiddempinrichting gemeten waarde met niet meer
dan 25 % overschrijden.
5.3.4. Beproevingsmethoden
5.3.4.1. Beproeving op een motor
De metingen worden verricht aan de in punt 2.3.4 genoemde
motor die aan een dynamometerrem isgekoppeld.1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 29
(1) Als voorgeschreven in de versie van deze richtlijn die van toepassing was op de type-
goedkeuring van het voertuig.▼M10
▼M8
▼M8
Bij volledig geopende gasklep moet de dynamometerrem
zodanig worden afgesteld dat het toerental van de motor (S)
gelijk isaan het toerental waarbij het maximumvermogen
wordt geleverd.
De voor het meten van de tegendruk vereiste afstand tussen
de manometeraansluiting en het uitlaatspruitstuk wordt
aangegeven in de figuren 1, 2 en 3.
5.3.4.2. Beproeving op een voertuig
De metingen moeten worden verricht aan het in punt 2.3.3
van deze bijlage genoemde voertuig.
De beproeving moet worden uitgevoerd:
— hetzij op de weg,
— hetzij op een rollenbank.
Bij geopende gasklep moet de motor zodanig worden belast
dat het toerental (S) gelijk isaan dat bij maximumvermogen.
De voor het meten van de tegendruk vereiste afstand tussen
de manometeraansluiting en het uitlaatspruitstuk wordt
aangegeven in de figuren 1, 2 en 3.
5.4. Aanvullende voorschriften voor geluiddempinrichtingen
en onderdelen daarvan met uit vezelstof bestaande
vulling
Vezelstof mag voor reserve-geluiddempinrichtingen of
onderdelen daarvan alleen dan worden toegepast, wanneer
door geschikte constructieve en fabricagetechnische maatre-
gelen gegarandeerd isdat het voor het aanhouden van de
grenswaarden volgens punt 5.2.2.1 van bijlage I vereiste
effect wordt bereikt.
Een dergelijke geluiddempinrichting wordt geacht effectief
te zijn in het wegverkeer, indien de vezelstof niet in contact
is met uitlaatgassen of indien, na verwijdering van de vezel-
stof, het geluidsniveau, bij beproeving van de
geluiddempinrichting op een voertuig overeenkomstig de in
de punten 5.2.2 en 5.2.3 van bijlage I beschreven methoden,
in overeenstemming is met de voorschriften van punt 5.2.1.
Indien niet aan deze voorwaarden wordt voldaan, wordt de
geluiddempinrichting in haar geheel geconditioneerd. Dit
moet worden gedaan volgenseen van de drie methoden
beschreven in de punten 5.3.1.1, 5.3.1.2 en 5.3.1.3 van
bijlage I.
Na conditionering wordt het geluidsniveau controleerd over-
eenkomstig punt 5.2.1.
Wanneer de in punt 5.2.1.2 beschreven procedure wordt
gevolgd, kan de aanvrager van EEG-goedkeuring verzoeken
om conditionering van de oorspronkelijke geluiddemper, of
een oorspronkelijke geluiddempinrichting, waaruit de vezel-
stof is verwijderd, ter beschikking te stellen.
6. WIJZIGING VAN HET TYPE EN WIJZIGING VAN DE
GOEDKEURING
6.1. Bij wijziging van het overeenkomstig deze richtlijn goedge-
keurde type zijn de bepalingen van artikel 5 van Richtlijn
70/156/EEG van toepassing.
7. OVEREENSTEMMING VAN DE PRODUKTIE
7.1. Er dienen maatregelen te worden genomen overeenkomstig
artikel 10 van Richtlijn 70/156/EEG om te zorgen voor de
overeenstemming van de produktie.
7.2. Bijzondere bepalingen:
7.2.1. De in punt 2.3.5 van bijlage X bij Richtlijn 70/156/EEG
genoemde proeven zijn die welke zijn vastgesteld in bijlage
III (II) bij deze richtlijn.
7.2.2. De frequentie van in punt 2.4 van bijlage X bij Richtlijn 70/
156/EEG genoemde inspecties is normaliter om de twee jaar.1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 30
▼M9
▼M8
Meetpunten — drukverlies
1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 31
▼M9
Aanhangsel 1
1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 32

▼M9
Aanhangsel 21970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 33

▼M91970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 34

▼M9
Aanhangsel 3
MODEL VAN HET EG-GOEDKEURINGSMERK
De uitlaatinrichting of onderdeel daarvan met het hierboven afgebeelde EG-
goedkeurings merk iseen inrichting, die in Spanje isgoedgekeurd (e 9) overeen-
komstig Richtlijn 92/97/EEG (03) met als basisgoedkeuringsnummer 0148.
De gebruikte getallen dienen uitsluitend ter illustratie.1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 35

▼M9
BIJLAGE ►M9III◄
CONTROLE OP DE OVEREENSTEMMING VAN DE PRODUKTIE
I. VOERTUIGEN
1.Algemeen
Deze eisen sluiten aan bij de proeven die moeten worden uitgevoerd ter
controle van de overeenstemming van de produktie,
►M10overeenkomstig punt 7 van bijlage I ◄.
2.Beproevingsprocedures
De beproevingsprocedures, meetvoorwaarden, meetinstrumenten en de
interpretatie van de resultaten zijn beschreven in bijlage I. Het geluidsni-
veau van het rijdende voertuig moet overeenkomstig punt 5.2.2 bij het
(de) te beproeven voertuig(en) worden gemeten.
3.Selectie
Er moet één voertuig worden gekozen. Indien het voertuig na de proef van
onderstaand punt 4.1 niet geacht wordt te voldoen aan de eisen van deze
richtlijn, moeten nog twee andere voertuigen worden beproefd.
4.Beoordeling van de resultaten
4.1. Indien het geluidsniveau van het voertuig dat is beproefd overeenkomstig
de bovenstaande punten 1 en 2 de in punt 5.2.2.1 van bijlage I voorge-
schreven grenswaarden met niet meer dan 1 dB (A) overschrijdt, wordt
het voertuigtype geacht te voldoen aan de eisen van deze richtlijn.
4.2. Indien het voertuig dat isbeproefd overeenkoms tig punt 4.1 niet aan de in
dat punt bedoelde eisen voldoet, moeten nog twee andere voertuigen van
hetzelfde type overeenkomstig de vorenstaande punten 1 en 2 worden
beproefd.
4.3. Indien het geluidsniveau van het tweede en/of derde voertuig van voren-
staand punt 4.2 de in punt 5.2.2.1 van bijlage I voorgeschreven
grenswaarden met meer dan 1 dB (A) overschrijdt, wordt het voertuigtype
geacht niet te voldoen aan de eisen van deze richtlijn en dient de fabrikant
de nodige maatregelen te nemen om ervoor te zorgen dat het voertuigtype
wel aan de eisen voldoet.
II. RESERVE-GELUIDDEMPINRICHTINGEN
1.Algemeen
Deze eisen sluiten aan bij de proeven die moeten worden uitgevoerd ter
controle van de overeenstemming van de produktie,
►M10overeenkomstig punt 7 van bijlage II ◄.
2.Beproevingsprocedures
De beproevingsmethoden, meetinstrumenten en de wijze waarop de resul-
taten moeten worden geïnterpreteerd, zijn beschreven in bijlage II. Aan
het/de te beproeven voertuig(en) moet het geluidsniveau van het rijdende
voertuig worden gemeten, alsbes chreven in bijlage II, punt 5.
3.Selectie
Er moet één geluiddempinrichting of onderdeel worden gekozen. Indien het
proefstuk na de proef van onderstaand punt 4.1 niet geacht wordt te
voldoen aan de eisen van deze richtlijn, moeten nog twee andere proef-
stukken worden beproefd.1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 36
▼M8
▼M9
▼M8
▼M8
4.Beoordeling van de resultaten
4.1. Indien het geluidsniveau van de geluiddempinrichting of het onderdeel die
respectievelijk dat is beproefd overeenkomstig de vorenstaande punten 1 en
2, gemeten overeenkomstig punt 5.2 van bijlage II, het tijdens de proeven
voor de EEG-typegoedkeuring van dit type geluiddempinrichting of onder-
deel gemeten niveau met niet meer dan 1 dB (A) overschrijdt, wordt het
type geluiddempinrichting of onderdeel geacht te voldoen aan de eisen
van deze richtlijn.
4.2. Indien de geluiddempinrichting of het onderdeel die respectievelijk dat is
beproefd overeenkomstig punt 4.1 niet aan de in dat punt bedoelde eisen
voldoet, moeten nog twee andere geluiddempinrichtingen of onderdelen
van hetzelfde type overeenkomstig de punten 1 en 2 worden beproefd.
4.3. Indien het geluidsniveau van het tweede en/of derde proefstuk van punt 4.2
het tijdensde proeven voor de EEG-typegoedkeuring van dit type geluid-
dempinrichting of onderdeel gemeten niveau met meer dan 1 dB (A)
overschrijdt, wordt het type geluiddempinrichting of onderdeel geacht niet
te voldoen aan de eisen van deze richtlijn en dient de fabrikant de nodige
maatregelen te nemen om ervoor te zorgen dat het type wel aan de eisen
voldoet.1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 37
▼M8
BIJLAGE ►M9IV◄
SPECIFICATIES VAN DE PROEFBAAN
Deze bijlage bevat specificaties voor de fysische eigenschappen van het wegdek
van de proefbaan en specificaties voor de uitvoering van dit wegdek.
1. VEREISTE OPPERVLAKTE-EIGENSCHAPPEN
Een oppervlakte wordt geacht aan deze richtlijn te voldoen indien
ofwel de textuur en het percentage van de holle ruimte, ofwel de
geluidsabsorptiecoëfficiënt zijn gemeten en voldoen aan alle eisen in
de punten 1.1 tot en met 1.4, mitstevensvoldaan isaan de eis en met
betrekking tot het ontwerp (punt 2.2).
1.1. Percentage van de holle ruimte
Het percentage van de holle ruimte (VC) in het voor de verharding
van de proefbaan gebruikte mengsel mag niet meer bedragen dan
8 % (zie voor de meetprocedure punt 3.1).
1.2. Geluidsabsorptiecoëfficiënt
Indien het oppervlak niet aan de eisinzake het percentage van de
holle ruimte voldoet, is het slechts aanvaardbaar indien de geluidsab-
sorptiecoëfficiënt α≤0,10. Zie punt 3.2 voor de meetprocedure.
Aan de eisin de punten 1.1 en 1.2 iseveneensvoldaan indien alleen
de geluidsabsorptie αisgemeten en indien α≤0,10.
1.3. Textuurdiepte
De textuurdiepte TD, gemeten volgensde volumetris che methode
(zie punt 3.3), moet bedragen:
TD≥0,4 mm.
1.4. Homogeniteit van het oppervlak
Allesdient in het werk te worden ges teld om het oppervlak binnen
het proefgebied zo homogeen mogelijk te maken. Dit heeft betrek-
king op de textuur en op het percentage van de holle ruimte;
daarnaast moet worden opgemerkt dat, indien het walsen op bepaalde
plaatsen beter gebeurt dan op andere, dit tot verschillen in textuur
kan leiden en dat zich ook ongelijkmatigheid met alsgevolg oneffen-
heden kan voordoen.
1.5. Proefperiode
Ten einde na te gaan of het oppervlak blijft voldoen aan bovenge-
noemde eisen met betrekking tot textuur en percentage van de holle
ruimte, of aan die met betrekking tot de geluidsabsorptie, wordt het
oppervlak periodiek gecontroleerd met de volgende tussenpozen:
a) Percentage van de holle ruimte of geluidsabsorptie:
— wanneer het oppervlak nieuw is;
— indien het oppervlak alshet nieuw isaan de eis en voldoet,
zijn periodieke controlesniet meer noodzakelijk.
Indien het oppervlak niet aan deze eisvoldoet wanneer het nieuw
is, kan zulks later wel het geval zijn, aangezien verhardingen de
neiging hebben in de loop van de tijd dichter en compacter te
worden.
b) Textuurgediepte (TD):
— wanneer het oppervlak nieuw is,
— wanneer de geluidsmeting begint (NB: ten minste vier weken
na de aanleg),
— daarna om de twaalf maanden.
2. ONTWERP VAN DE PROEFBAAN
2.1. Oppervlak
Bij het ontwerp van de uitvoering van de proefbaan moet er ten
minste voor worden gezorgd dat het gedeelte van de proefbaan waar1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 38
▼M8
het eigenlijke testen van de voertuigen plaatsvindt, een gespecifi-
ceerd, voor proeven geschikt wegdek heeft, met de nodige marges
voor veilig en praktisch rijden. Hiertoe moet de baan ten minste 3
m breed zijn, en zich in de lengte aan ieder uiteinde ten minste 10
m voorbij de lijnen AA en BB uitstrekken. Figuur 1 is de plattegrond
van een geschikte proefbaan; tevens wordt hierin aangegeven welke
oppervlakte machinaal moet worden voorbereid en verdicht en van
het gespecificeerde, voor proeven bestemde wegdek moet worden
voorzien.
Figuur 1
Minimumeisen voor het proefterrein
Het donkere gedeelte wordt „proefzone” genoemd
2.2. Ontwerp-eisen met betrekking tot het wegdek
De verharding van de proefbaan moet aan vier theoretische eisen
voldoen:
1. zij moet zijn uitgevoerd in dicht asfaltbeton;
2. de korrelgrootte van het toegepaste steenslag mag maximaal 8 mm
bedragen (met een tolerantie van 6,3 tot 10 mm);
3. de dikte van de deklaag moet zijn ≥30 mm;
4. het bindmiddel dient te bestaan uit niet-gemodificeerde bitumen
van een kwaliteit die rechtstreekse penetratie mogelijk maakt.
Figuur 2 toont een zeefkromme van het minerale granulaat dat de
gewenste eigenschappen oplevert. Deze kromme is bestemd als
vingerwijzing voor de bouwer van de proefbaan. Daarnaast worden
in tabel 3 bepaalde richtsnoeren gegeven voor het verkrijgen van de
gewenste textuur en duurzaamheid. De zeefkromme beantwoordt aan
de volgende formule:
P (doorlatingspercentage) = 100(d/dmax)½
waarin:
d = afmeting van de zeef met vierkante mazen, in mm,
dmax= 8 mm voor de gemiddelde kromme,1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 39
▼M8
dmax= 10 mm voor de kromme van de benedentolerantie,
dmax= 6,3 mm voor de kromme van de boventolerantie.
Naast het voorafgaande worden de volgende aanbevelingen gegeven:
— De zandfractie (0,063 mm < afmeting van de zeef met vierkante
openingen < 2 mm) mag niet meer dan 55 % natuurlijk zand
bevatten en dient ten minste 45 % fijn zand te bevatten.
— De grond en de ondergrond moeten een voldoende mate van
stabiliteit en gelijkmatigheid mogelijk maken, overeenkomstig de
beste praktijken in de wegenbouw.
— Er moet gebruik gemaakt worden van steenslag (met een breuk-
vlakpercentage van 100 %) afkomstig van een materiaal met een
grote breukvastheid.
— Het in het mengsel gebruikte steenslag moet gewassen zijn.
— Op het oppervlak mag op geen enkele wijze extra steenslag
worden aangebracht.
— De hardheid van het bindmiddel, uitgedrukt in penetratiewaarde,
moet al naar gelang het klimaat van het betrokken land, 40-60,
60-80 of zelfs80-100 bedragen. De regel isdat er een zo hard
mogelijk, maar in de praktijk gangbaar, bindmiddel moet wordengebruikt.
— De temperatuur van het mengsel vóór het walsen moet zodanig
worden gekozen dat het vereiste holtepercentage door later
walsen wordt bereikt. Opdat met grotere waarschijnlijkheid aan
de specificaties in de punten 1.1-1.4 kan worden voldaan, moet
in verband met de dichtheid niet alleen met de temperatuur van
het mengsel, maar ook met het voor het verdichten te gebruiken
voertuig en met het aantal passages daarvan rekening gehouden
worden.
Figuur 2
Zeefkromme van het aggregaat in het asfaltmengsel, met toleranties
Tabel 3
Aanwijzingen voor het ontwerp
Waarden
Toleranties per totale
massa van het
mengselper massa van
de korrels
Massa van het steenslag, zeef met vierkante
mazen (SM) > 2 mm47,6 % 50,5 % ± 5
Massa van het zand 0,063 < SM < 2 mm 38,0 % 40,2 % ± 5
Massa van de vulstof SM < 0,063 mm 8,8 % 9,3 % ± 21970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 40
▼M8
Waarden
Toleranties per totale
massa van het
mengselper massa van
de korrels
Massa van het bindmiddel (bitumen) 5,8 % NVT ± 0,5
Maximale afmeting van het split 8 mm 6,3-10
Hardheid van het bindmiddel (zie hierna)
Coëfficiënt versneld slijpen (CVS) (zie
document 5 van de bibliografie)>5 0
Verdichtingsgraad met betrekking tot de
Marshalldichtheid98 %
3. PROEFMETHODEN
3.1. Meting van het restholtepercentage
Voor deze meting moeten op minstens vier verschillende plaatsen op
de proefbaan boormonsters worden genomen, gelijk verdeeld over het
proefoppervlak tussen de lijnen AA en BB (zie figuur 1). Om een
gebrek aan homogeniteit en eenvormigheid van de wielsporen te
voorkomen, moeten de boormonsters niet in de eigenlijke wielsporen
worden genomen, maar wel in de nabijheid daarvan. (Ten minste)
twee boormonsters moeten worden genomen in de nabijheid van de
wielsporen en (ten minste) één ongeveer halverwege tussen de wiel-
sporen en elke microfoonpositie.
Indien het vermoeden bestaat dat de homogeniteit te wensen overlaat
(zie punt 1.4), wordt op de proefbaan een groter aantal boormonsters
genomen.
Het percentage van de holle ruimte moet voor elk monster worden
bepaald. Vervolgenswordt het gemiddelde voor de mons tersbere-
kend en die waarde wordt getoetst aan de eis van punt 1.1.
Bovendien mag geen enkel monster een holtewaarde van meer dan
10 % hebben.
De bouwer van het wegoppervlak moet erop bedacht zijn dat er
problemen kunnen rijzen wanneer het proefoppervlak verwarmd
wordt via buizen of elektrische draden en op die plaatsen boormon-
sters moeten worden genomen. Het leggen van die leidingen moet
zorgvuldig worden gepland met het oog op latere monsternemingen.
Het verdient aanbeveling om enkele plaatsen van ongeveer 200 × 300
mm zonder buizen of draden te laten of zo diep te leggen dat zij geen
schade oplopen bij het nemen van de boormonsters in het oppervlak.
3.2. Geluidsabsorptiecoëfficiënt
De geluidsabsorptiecoëfficiënt (normale invalshoek) moet worden
gemeten door middel van de impedantiebuismethode die wordt
gebruikt bij de procedure aangegeven in ISO/DIS 10534: „Acous-
tique — Détermination de facteur d'absorption acoustique et de
l'impédance acoustique par la méthode du tube”.
Wat de proefmonsters betreft, gelden dezelfde eisen als die voor het
restholtepercentage (zie punt 3.1).
De geluidsabsorptie moet gemeten worden in het gebied tussen 400
en 800 Hz en in het gebied tussen 800 en 1 600 Hz (ten minste op
de centrale frequentiesvan de ⅓-octaafbanden), en voor deze twee
frequentiegebieden moeten de maximumwaarden worden bepaald.
Om het eindresultaat te bereiken, wordt voor alle proefmonsters het
gemiddelde van deze waarden berekend.
3.3. Meting van de textuurdiepte
Voor de toepassing van deze norm moet de textuurdiepte op minstens
tien gelijk uit elkaar liggende plaatsen in de wielsporen van het
proeftraject worden gemeten; daarbij wordt de gemiddelde waarde
vergeleken met de gespecificeerde minimale textuurdiepte. Zie voor
de beschrijving van de procedure bijlage F van de ontwerp-norm
ISO/DIS 10844.1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 41
▼M8
4. STABILITEIT IN DE TIJD EN ONDERHOUD
4.1. Invloed van de veroudering
Zoalsdat het geval ismet tal van andere oppervlakken valt te
verwachten dat de op de proefbaan gemeten niveausvan het contact-
geluid band/weg in de zestot twaalf maanden na de bouw ietwat
zullen stijgen.
Het oppervlak bereikt minstens vier weken na de bouw zijn vereiste
eigenschappen. De invloed van de veroudering op het geluid is bij
vrachtwagens in het algemeen kleiner dan bij personenwagens.
De stabiliteit in de tijd wordt vooral bepaald door het slijt- en
verdichtingseffect veroorzaakt door de voertuigen die over het
wegoppervlak rijden. Deze stabiliteit moet periodiek worden geverifi-
eerd, zoalsvermeld in punt 1.5.
4.2. Onderhoud van het oppervlak
Losse deeltjes of stof die de werkelijke textuurdiepte aanzienlijk
kunnen verminderen, moeten van het oppervlak worden verwijderd.
In landen met een winterklimaat wordt soms smeltzout gebruikt. Dat
zout kan het oppervlak tijdelijk of zelfspermanent aantas ten, waar-
door het geluid toeneemt. Het gebruik van zout wordt dusniet
aanbevolen.
4.3. Herbestrating van het proefvak
Wanneer het proefterrein moet worden gerepareerd, hoeft in het alge-
meen alleen de proefstrook (met een breedte van 3 m in figuur 1) te
worden herbestraat, mits het proefvak daarbuiten bij meting voldoet
aan de eisen inzake percentage van de holle ruimte of geluidsab-
sorptie.
5. DOCUMENTATIE OVER HET OPPERVLAK EN DE DAAROP
UITGEVOERDE PROEVEN
5.1. Documentatie over het proefoppervlak
De volgende gegevensover het proefoppervlak moeten in een docu-
ment worden meegedeeld:
a) Ligging van het proefterrein.
b) Soort bindmiddel, hardheid daarvan, type steenmateriaal, maxi-
male theoretische dichtheid van het asfaltbeton (DR), dikte van
de deklaag en zeefkromme, bepaald aan de hand van de op het
proefterrein genomen boormonsters.
c) Verdichtingsmethode (bij voorbeeld soort wals, massa van de
wals, aantal passages).
d) Temperatuur van het mengsel, temperatuur van de omgevings-
lucht en snelheid van de wind bij de aanleg van het oppervlak.
e) Datum van aanleg van het oppervlak en naam van de aannemer.
f) Alle proefresultaten of ten minste van de meest recente proef,
omvattende:
1. Percentage van de holle ruimte van elk monster.
2. De plaatsen in het proefoppervlak waar de boormonsters voor
de holtemeting zijn genomen.
3. De geluidsabsorptiecoëfficiënt van elk boormonster (indien
gemeten). De resultaten voor elk boormonster en elk frequen-
tiegebied en het algemene gemiddelde.
4. De plaatsen in het proefvak waar de boormonsters voor het
meten van de absorptie zijn genomen.
5. De textuurdiepte, met inbegrip van het aantal proeven en de
standaardafwijking.
6. De instantie die verantwoordelijk is voor de voorgaande
proeven 1 en 3 en de gebruikte soort apparatuur.
7. De data waarop de proef (proeven) is(zijn) verricht en de
datum waarop de boormonsters zijn genomen.1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 42
▼M8
5.2. Documentatie over de proeven met betrekking tot het geluid van
voertuigen op het wegdek
In het document met de beschrijving van de geluidsproeven van
voertuigen moet worden vermeld of aan alle eisen is voldaan. Er
wordt gebruik gemaakt van een document overeenkomstig punt 5.1.1970L0157 — NL — 17.01.2000 — 013.001 — 43