1999L0074 — NL — 03.08.1999 — 000.001 — 1
Dit document vormt slechts een documentatiehulpmiddel en verschijnt buiten de verantwoordelijkheid van de instellingen
►B RICHTLIJN 1999/74/EG VAN DE RAAD
van 19 juli 1999
tot vaststelling van minimumnormen voor de bescherming van legkippen
(PB L 203 van 3.8.1999, blz. 53)
Gerectificeerdbij:
►C1Rectificatie PB L 189 van 11.7.2001, blz. 38 (1999/74/EG)
▼B
RICHTLIJN 1999/74/EG VAN DE RAAD
van 19 juli 1999
tot vaststelling van minimumnormen voor de bescherming van
legkippen
DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,inzonderheid op artikel 37,
Gezien het voorstel van de Commissie(
1),
Gezien het advies van het Europees Parlement(2),
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité(3),
(1)Overwegende dat de Raad op 7 maart 1988 Richtlijn 88/166/
EEG(4) ter uitvoering van het arrest van het Hof van Justitie in
zaak 131/86 (vernietiging van Richtlijn 86/113/EEG van de Raadvan 25 maart 1986 tot vaststelling van minimumnormen terbescherming van legkippen in batterijen) heeft vastgesteld;
(2)Overwegende dat de Commissie krachtens artikel 9 van Richtlijn86/113/EEG vóór 1 januari 1993 een verslag moet indienen overde wetenschappelijke ontwikkelingen op het gebied van hetwelzijn van kippen in verschillende houderijsystemen en over de
bepalingen van de bijlage bij de richtlijn, in voorkomend geval
tezamen met passende aanpassingsvoorstellen;
(3)Overwegende dat bij Richtlijn 98/58/EG(5), die is opgesteld op
basis van het Europees Verdrag inzake de bescherming van
landbouwhuisdieren, de communautaire bepalingen zijn inge-
voerd die ertoe strekken uitvoering te geven aan de in dat verdragvastgestelde beginselen, die onder andere inhouden dat de dierenmoeten worden gehuisvest, gevoederd en verzorgd op een wijzedie op hun fysiologische en ethologische behoeften is afgestemd;
(4)Overwegende dat het Permanent Comité van het EuropeesVerdrag inzake de bescherming van landbouwhuisdieren in1995 een gedetailleerde aanbeveling over onder meer legkippenheeft goedgekeurd;
(5)Overwegende dat de bescherming van legkippen een aangele-genheid is die onder de bevoegdheid van de Gemeenschap valt;
(6)Overwegende dat verschillen die de concurrentievoorwaardenkunnen vervalsen, in strijd zijn met de goede werking van demarktordening voor dieren en dierlijke producten;
(7)Overwegende dat de Commissie in haar in de tweede overweging
bedoelde verslag, dat is gebaseerd op een advies van het
Wetenschappelijk Veterinair Comité, tot de conclusie komt dathet welzijn van kippen in de huidige batterijen en in anderehouderijsystemen te wensen overlaat en dat met die systemen nietaan bepaalde behoeften van de kippen kan worden voldaan; dat erderhalve, rekening houdend met verschillende parameters, zo
streng mogelijke normen moeten worden ingevoerd om die
omstandigheden te verbeteren;
(8)Overwegende dat het gebruik van niet aangepaste kooiendesalniettemin voor een nader te bepalen periode onder bepaalde
voorwaarden, waaronder verbeteringen qua structuur en ruimte,
toch kan worden voortgezet;
(9)Overwegende dat op evenwichtige wijze rekening dient te wordengehouden met de verschillende aspecten zowel in verband met het1999L0074 — NL — 03.08.1999 — 000.001 — 2
(1) PB C 157 van 4.6.1999, blz. 8.
(2) PB C 128 van 7.5.1999, blz. 78.
(3) PB C 101 van 12.4.1999.
(4) PB L 74 van 19.3.1988, blz. 83.
(5) PB L 221 van 8.8.1998, blz. 23.
▼B
welzijn, als vanuit hygiënisch, economisch en sociaal oogpunt,
alsook in verbandmet d e gevolgen voor het milieu;
(10)Overwegende dat het wenselijk is dat er hangende het onderzoek
naar het welzijn van de legkippen in de diverse houderijsystemen
bepalingen moeten worden vastgesteld op grond waarvan delidstaten het of de meest geschikte syste(e)m(en) kunnen kiezen;
(11)Overwegende dat de Commissie derhalve een nieuw verslag moetindienen met passende voorstellen waarin met dat verslagrekening is gehouden;
(12)Overwegende dat Richtlijn 88/166/EEG bijgevolg moet wordeningetrokken en vervangen,
HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:
Artikel 1
1. In deze richtlijn worden minimumnormen vastgesteld voor de
bescherming van legkippen.
2. Deze richtlijn is niet van toepassing op:
— kippenhouderijen met minder dan 350 legkippen;
— kippenhouderijen voor het fokken van legkippen.
Daarvoor blijven de eisen van Richtlijn 98/58/EG van kracht.
Artikel 2
1. De definities van artikel 2 van Richtlijn 98/58/EG zijn voor zover
nodig van toepassing.
2. Daarnaast wordt in deze richtlijn verstaan onder:
a) „legkippen”: legrijpe kippen van de soort Gallus gallus die worden
gehouden voor de productie van andere eieren dan broedeieren;
b) „nest”: een aparte ruimte voor een individuele kip of een groep
kippen (gemeenschappelijk nest) die geschikt is voor het leggen van
eieren en waarin de kippen niet in contact kunnen komen metbodembestanddelen die bestaan uit draadgaas;
c) „strooisel”: materiaal met een losse structuur waarin de kippen aan
hun ethologische behoeften kunnen voldoen;
d) „bruikbare oppervlakte”: een ten minste 30 cm breed oppervlak met
een helling van ten hoogste 14 % met daarboven een vrije ruimte vanten minste 45 cm hoogte. Nestoppervlakten worden niet tot debruikbare oppervlakte gerekend.
Artikel 3
De lidstaten zien erop toe dat de eigenaars ofhouders van legkippen zich
niet alleen houden aan de toepasselijke bepalingen van Richtlijn 98/58/
EG en de bijlage bij de onderhavige richtlijn, maar ookaan de specifieke
eisen van het (de) door de lidstaten gekozen syste(e)m(en), namelijk:
a) voor alternatieve systemen de bepalingen van hoofdstuk I;
b) voor niet aangepaste kooien de bepalingen van hoofdstuk II;
c) voor aangepaste kooien de bepalingen van hoofdstuk III.
HOOFDSTUK I
Bepalingen voor alternatieve systemen
Artikel 4
1. De lidstaten zien erop toe dat alle in dit hoofdstuk bedoelde nieuw
gebouwde, verbouwde of voor het eerst in gebruik genomen houderij-1999L0074 — NL — 03.08.1999 — 000.001 — 3
▼B
voorzieningen vanaf 1 januari 2002 ten minste aan de onderstaande
eisen voldoen.
1. Alle houderijvoorzieningen moeten zodanig uitgerust zijn dat alle
legkippen beschikken over:
a) hetzij langwerpige voederbakken waarbij elk dier beschikt over
ten minste een lengte van 10 cm aan de voederbak, hetzij rondevoederbakken waarbij elk dier beschikt over ten minste 4 cm;
b) hetzij continu werkende drinkgoten waarbij elk dier beschikt over
2,5 cm aan de drinkgoot, hetzij ronde drinkbakken waarbij elke
kip beschikt over 1 cm.
Bovendien moet er bij gebruik van drinknippels of drinkbakjes ten
minste één drinknippel of één drinkbakje beschikbaar zijn per tienkippen. Bij waterverstrekking via nippels of drinkwaterbakjesmoeten ten minste twee drinknippels of twee drinkbakjes voorelke kip bereikbaar zijn;
c) ten minste één nest per zeven legkippen. Wanneer gemeenschap-
pelijke nesten worden gebruikt, moet er voor elke groep van ten
hoogste 120 kippen ten minste 1 m
2nestruimte beschikbaar zijn;
d) geschikte zitstokken, zonder scherpe randen, met ten minste 15 cm
zitruimte per kip. De zitstokken worden niet boven het strooiselaangebracht en de horizontale afstand tussen de zitstokkenbedraagt ten minste 30 cm en tussen de zitstok en de wand ten
minste 20 cm;
e) ten minste een oppervlakte van 250 cm
2bedekt met strooisel per
kip, waarbij ten minste een derde van het grondoppervlak metstrooisel is bedekt.
2. De bodem van de voorzieningen moet zo geconstrueerd zijn dat
daarop alle naar voren gerichte tenen van beide poten behoorlijkkunnen steunen.
3. Naast de bepalingen van de punten 1 en 2 geldt het volgende:
a) Voor houderijvoorzieningen waarbij de legkippen zich vrij tussen
verschillende niveaus kunnen verplaatsen,
i) is het aantal niveaus beperkt tot vier;
ii) moet de vrije hoogte tussen de niveaus ten minste 45 cm
bedragen;
iii) moeten de voeder- en drinksystemen zo verdeeld zijn dat alle
kippen er gelijke toegang toe hebben;
iv) moeten de niveaus zo geïnstalleerd zijn dat de uitwerpselen
niet op de daaronder gelegen niveaus kunnen terechtkomen.
b) Voor houderijvoorzieningen waarbij de legkippen toegang hebben
tot ruimten buiten,
i) moeten verschillende uitgangen rechtstreeks toegang tot de
ruimte buiten geven, ten minste 35 cm hoog en 40 cm breedzijn en over de hele lengte van het gebouw verdeeld zijn; inieder geval moet er voor elke groep van 1 000 kippen in totaaleen opening van 2 m breedte beschikbaar zijn;
ii) moeten de ruimten buiten:
— om verontreiniging te voorkomen een oppervlakte hebben
die is afgestemd op de bezettingsgraad en het bodemtype;
— voorzien zijn van beschutting tegen slecht weer en
roofdieren, en indien nodig van passende drinkvoorzie-
ningen.
4. De bezetting mag niet meer dan negen legkippen per m
2bruikbare
oppervlakte bedragen.
Indien de bruikbare oppervlakte echter gelijk is aan het beschikbare
vloeroppervlak, kunnen de lidstaten tot en met 31 december 2011 eenbezetting van twaalf kippen per m
2beschikbare oppervlakte toestaan
voor de houderijen die dit systeem op 3 augustus 1999 toepassen.
2. De lidstaten zien er op toe dat de in lid 1 genoemde minimumeisen
vanaf 1 januari 2007 op alle alternatieve systemen van toepassing zijn.1999L0074 — NL — 03.08.1999 — 000.001 — 4
▼B
HOOFDSTUK II
Bepalingen voor het houden van kippen in niet aangepaste kooien
Artikel 5
1. De lidstaten zien erop toe dat alle in dit hoofdstuk bedoelde kooien
vanaf 1 januari 2003 ten minste voldoen aan de volgende eisen:
1. De legkippen moeten elk beschikken over een kooioppervlakte van
ten minste 550 cm2, horizontaal gemeten, die vrij beschikbaar is, en
waarin met name niet zijn meegerekend de antimorsranden bij devoergoot die de beschikbare oppervlakte kunnen beperken.
2. Er moet een vrij beschikbare voederbak aanwezig zijn, met een
lengte van ten minste 10 cm vermenigvuldigd met het aantal kippenin de kooi.
3. Tenzij er drinknippels of drinkbakjes gemonteerd zijn, moet in elke
kooi een continu werkende drinkgoot met dezelfde lengte als de inpunt 2 bedoelde voederbak aanwezig zijn. Bij waterverstrekking vianippels of drinkwaterbakjes moeten ten minste twee nippels of twee
drinkbakjes per kooi bereikbaar zijn.
4. De kooien moeten over 65 % van de kooioppervlakte ten minste
40 cm hoog zijn en mogen nergens lager zijn dan 35 cm.
5. De bodem van de kooien moet zo geconstrueerd zijn dat daarop alle
naar voren gerichte tenen van beide poten behoorlijk kunnen steunen.
De bodemhelling mag niet meer bedragen dan 14 % of 8 graden.Voor bodems waarin ander dan rechthoekig draadgaas wordtgebruikt, kunnen de lidstaten een steilere helling toestaan.
6. De kooien moeten uitgerust zijn met passende voorzieningen om het
doorgroeien van de nagels tegen te gaan.
2. De lidstaten zien erop toe dat het houden van kippen in de in dit
hoofdstuk bedoelde kooien met ingang van 1 januari 2012 verbodenwordt. Bovendien is het bouwen of voor het eerst in gebruik nemen vande in dit hoofdstuk bedoelde kooien met ingang van 1 januari 2003verboden.
HOOFDSTUK III
Bepalingen voor het houden van kippen in aangepaste kooien
Artikel 6
De lidstaten zien erop toe dat alle in dit hoofdstuk bedoelde kooien
vanaf 1 januari 2002 ten minste voldoen aan de volgende eisen:
1. De legkippen moeten beschikken over:
a) een kooioppervlakte van ten minste 750 cm2per kip, waarvan
600 cm2bruikbare oppervlakte, met dien verstande dat de kooi
boven andere plaatsen dan de bruikbare oppervlakte op elk puntten minste 20 cm hoog moet zijn en dat de totale oppervlakte vaneen kooi niet kleiner mag zijn dan 2 000 cm
2;
b) een nest;
c) een met strooisel bedekte ruimte waar de kippen kunnen
scharrelen en bodempikken;
d) een geschikte zitstok met een lengte van ten minste 15 cm per kip.
2. Er moet een vrij beschikbare voederbak aanwezig zijn, met een
lengte van ten minste 12 cm vermenigvuldigd met het aantal kippenin de kooi.
3. Elke kooi moet voorzien zijn van een passendwatervoorzienings-
systeem, met name rekening houdend met de groepsgrootte. Bijwaterverstrekking via nippels of drinkwaterbakjes moeten ten minstetwee nippels of twee drinkbakjes voor elke kip bereikbaar zijn.1999L0074 — NL — 03.08.1999 — 000.001 — 5
▼C1
▼B
▼B
4. Teneinde de inspectie van de dieren en het vullen en ruimen van de
kooien te vergemakkelijken, moeten de rijen kooien van elkaargescheiden zijn door gangen van ten minste 90 cm breed en moet
tussen de vloer van het gebouw en moeten de onderste kooien ten
minste 35 cm boven de vloer van het gebouw worden geplaatst.
5. De kooien moeten uitgerust zijn met passende voorzieningen om het
doorgroeien van de nagels tegen te gaan.
HOOFDSTUK IV
Slotbepalingen
Artikel 7
De lidstaten zien erop toe dat alle onder het toepassingsgebied van deze
richtlijn vallende houderijen door de bevoegde autoriteit wordengeregistreerd met behulp van een afzonderlijk nummer, aan de handwaarvan de voor menselijke consumptie in de handel gebrachte eierenkunnen worden getraceerd.
De uitvoeringsbepalingen van dit artikel worden vóór 1 januari 2002
vastgesteld volgens de procedure van artikel 11.
Artikel 8
1. De lidstaten treffen de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat
de bevoegde autoriteit inspecties uitvoert om te verzekeren dat dezerichtlijn wordt nageleefd. Deze inspecties kunnen ook plaatsvinden inhet kader van voor andere doeleinden uitgevoerde controles.
2. Vanaf een volgens de in artikel 11 bedoelde procedure vast te
stellen datum dienen de lidstaten bij de Commissie een verslag in over
de in lid 1 bedoelde inspecties. De Commissie legt een samenvatting vandeze verslagen voor aan het Permanent Veterinair Comité.
3. Vóór 1 januari 2002 stelt de Commissie volgens de procedure van
artikel 11 bepalingen voor ter harmonisatie van:
a) de in lid 1 bedoelde inspecties;
b) de vorm, de inhoud en de frequentie van de overeenkomstig lid 2 in
te dienen verslagen.
Artikel 9
1. Veterinaire deskundigen van de Commissie kunnen, voorzover dat
voor de uniforme toepassing van deze richtlijn nodig is, in samenwer-king met de bevoegde autoriteiten
a) nagaan of de lidstaten aan de eisen van deze richtlijn voldoen;
b) controles ter plaatse uitvoeren om zich ervan te vergewissen dat de
inspecties in overeenstemming met deze richtlijn worden verricht.
2. De lidstaat op het grondgebied waarvan een inspectie wordt
uitgevoerd, verleent de veterinaire deskundigen van de Commissie alle
voor de uitvoering van hun taken nodige bijstand. Het resultaat van de
controles moet met de bevoegde autoriteit van de betrokken lidstaatworden besproken alvorens een eindverslag wordt opgesteld enverspreid.
3. De bevoegde autoriteit van de betrokken lidstaat neemt de
maatregelen die op grond van de resultaten van deze controles nodigzouden kunnen blijken.
4. De bepalingen ter uitvoering van dit artikel worden zo nodig
vastgesteld overeenkomstig de procedure van artikel 11.
Artikel 10
Uiterlijk op 1 januari 2005 legt de Commissie, op grond van een advies
van het Wetenschappelijk Veterinair Comité, aan de Raad een verslagvoor over de verschillende houderijsystemen voor legkippen, meer in hetbijzonder over de in deze richtlijn bedoelde systemen; in dat verslag1999L0074 — NL — 03.08.1999 — 000.001 — 6
▼B
wordt enerzijds aandacht besteed aan de pathologische, zoötechnische,
fysiologische en ethologische aspecten en anderzijds aan de gevolgen ophet gebiedvan gezond heiden milieu.
Het verslag zal ook worden opgesteld op basis van een studie van de
sociaal-economische gevolgen van de diverse systemen en de gevolgen
voor de betrekkingen met de economische partners van de Gemeen-
schap.
Het verslag zal bovendien vergezeld gaan van passende voorstellen
waarin rekening is gehouden met de conclusies van dat verslag en metde resultaten van de WTO-onderhandelingen.
De Raad spreekt zich uiterlijk twaalf maanden nadat zij zijn ingediend
over die voorstellen uit met gekwalificeerde meerderheid van stemmen.
Artikel 11
1. In de gevallen waarin naar de in dit artikel omschreven procedure
wordt verwezen, leidt de voorzitter van het bij Besluit 68/361/EEG(
1)
ingestelde Permanent Veterinair Comité, hierna „comité” te noemen,
deze procedure op eigen initiatief of op verzoek van een lidstaat
onmiddellijk bij dit comité in.
2. De vertegenwoordiger van de Commissie legt aan het comité een
ontwerp voor van de te nemen maatregelen. Het comité brengt advies uitover dit ontwerp binnen een termijn die de voorzitter kan vaststellennaar gelang van de urgentie van de materie. Het comité spreekt zich uitmet de meerderheid die in artikel 205, lid 2, van het Verdrag is
voorgeschreven voor de aanneming van de besluiten die de Raad op
voorstel van de Commissie dient te nemen. Bij de stemming in hetcomité worden de stemmen van de vertegenwoordigers van de lidstatengewogen overeenkomstig dat artikel. De voorzitter neemt niet aan destemming deel.
3. a) De Commissie stelt de maatregelen vast wanneer zij in overeen-
stemming zijn met het advies van het comité.
b) Indien de maatregelen niet in overeenstemming zijn met het
advies van het comité of indien geen advies is uitgebracht, dient
de Commissie onverwijld bij de Raad een voorstel voor de te
nemen maatregelen in. De Raadbesluit met gekwalificeerd emeerderheid van stemmen.
Indien de Raad binnen drie maanden na de indiening van het
voorstel geen besluit heeft genomen, stelt de Commissie devoorgestelde maatregelen vast en past zij deze onverwijld toe,
behalve wanneer de Raad zich met gewone meerderheid van
stemmen tegen die maatregelen heeft uitgesproken.
Artikel 12
Richtlijn 88/166/EEG wordt per 1 januari 2003 ingetrokken.
Artikel 13
1. De lidstaten doen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke
bepalingen, met inbegrip van eventuele sancties, in werking treden omuiterlijk op 1 januari 2002 aan deze richtlijn te voldoen. Zij stellen deCommissie hiervan onmiddellijk in kennis.
Wanneer de lidstaten die bepalingen aannemen, wordt in die bepalingen
zelf of bij de officiële bekendmaking daarvan naar deze richtlijnverwezen. De regels voor deze verwijzing worden vastgesteld door delidstaten.
2. De lidstaten kunnen, met inachtneming van de algemene Verdrags-
regels, op hun grondgebied bepalingen voor de bescherming vanlegkippen handhaven of toepassen die strenger zijn dan de bepalingen1999L0074 — NL — 03.08.1999 — 000.001 — 7
(1) PB L 255 van 18.10.1968, blz. 23.
▼B
van deze richtlijn. Zij stellen de Commissie in kennis van elke maatregel
in die zin.
3. De lidstaten stellen de Commissie in kennis van de tekst van de
belangrijke bepalingen van nationaal recht die zij op het onder deze
richtlijn vallende gebied vaststellen.
Artikel 14
Deze richtlijn treedt in werking op de dag van haar bekendmaking in het
Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen .
Artikel 15
Deze richtlijn is gericht tot de lidstaten.1999L0074 — NL — 03.08.1999 — 000.001 — 8
▼B
BIJLAGE
Naast de toepasselijke bepalingen van de bijlage bij Richtlijn 98/58/EG moet aan
de volgende eisen worden voldaan:
1. Alle kippen moeten ten minste eenmaal per dag door de eigenaar of de houder
worden geïnspecteerd.
2. Het geluidsniveau dient zo laag mogelijk te worden gehouden. Aanhoudend of
plotseling lawaai moet worden vermeden. Constructie, opstelling, onderhoud
en werking van ventilatietoestellen, voedermachines of andere apparaten
moeten zo weinig mogelijk lawaai veroorzaken.
3. Alle gebouwen moeten zodanig verlicht worden dat de kippen elkaar duidelijk
kunnen zien, respectievelijk duidelijk te zien zijn, dat zij hun omgeving
visueel kunnen verkennen en dat zij hun activiteiten op de gebruikelijke wijze
kunnen ontplooien. In het geval van verlichting met daglicht moeten de
lichtopeningen zo aangebracht zijn dat een gelijkmatige verdeling van het licht
in de lokalen gewaarborgd is.
Na de eerste dagen van aanpassing moet het systeem zodanig worden afgesteld
dat gezondheidsproblemen en gedragsstoornissen worden vermeden. Derhalve
moet worden gezorgd voor een 24-uurscyclus met een ononderbroken
duisternisperiode die lang genoeg is, dat wil zeggen ongeveer een derde van
de dag, zodat de kippen kunnen rusten en problemen als vermindering van de
immuniteit en oogafwijkingen kunnen worden voorkomen. Bij de verminde-
ring van het kunstlicht moet een periode van halfduister in acht genomen
worden die lang genoeg is om de kippen in staat te stellen ongestoord zonder
verwondingen op stok te gaan.
4. Lokalen, uitrusting en gereedschap waarmee de kippen in aanraking komen,
moeten regelmatig grondig worden gereinigd en ontsmet en in elk geval
telkens wanneer de kooien om sanitaire redenen worden leeggemaakt, en ook
voordat een nieuwe partij kippen wordt binnengebracht. Zolang de lokalen
bezet zijn, moeten alle oppervlakken en alle installaties goedschoon word en
gehouden.
Uitwerpselen moeten zo vaak als nodig is, worden verwijderd, dode kippen
dagelijks.
5. De houderijsystemen moeten zo zijn opgezet dat de kippen niet kunnen
ontsnappen.
6. Een inrichting met meer lagen op elkaar moet voorzien in passende
voorzieningen of maatregelen die het mogelijk maken alle lagen rechtstreeks
en moeiteloos te inspecteren, en de kippen gemakkelijk te verwijderen.
7. De constructie en de afmetingen van de opening van de kooi moeten van dien
aard zijn dat een volwassen kip eruit gehaald kan worden zonder dat dit
onnodig lijden of verwondingen veroorzaakt.
8. Onverminderd het bepaalde in punt 19 van de bijlage bij Richtlijn 98/58/EG is
elke vorm van verminking verboden.
Om pikkerij en kannibalisme te voorkomen, kunnen de lidstaten echter het
inkorten van snavels toestaan bij kuikens jonger dan tien dagen die voor de leg
bestemd zijn, mits dat uitgevoerd wordt door gekwalificeerd personeel.1999L0074 — NL — 03.08.1999 — 000.001 — 9