1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 1
Dit document vormt slechts een documentatiehulpmiddel en verschijnt buiten de verantwoordelijkheid van de instellingen
►B RICHTLIJNVANDERAAD
van29juli1991
betreffendehetrijbewijs
(91/439/EEG)
(PB L 237 van 24.8.1991, blz. 1)
Gewijzigd bij:
Publicatieblad
nr. blz. datum
►M1Richtlijn 94/72/EG van de Raad van 19 december 1994 L 337 86 24.12.1994
Gewijzigd bij:
►A1Toetredingsakte van Oostenrijk, Finland en Zweden C241 21 29.8.1994
(aangepast door Besluit 95/1/EG, Euratom, EGKS van de Raad) L 1 1 1.1.1995
Gerectificeerd bij:
►C1Rectificatie PB L 79 van 1.4.1993, blz. 84 (91/439/EEG)
▼B
RICHTLIJNVANDERAAD
van29juli1991
betreffendehetrijbewijs
(91/439/EEG)
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,
Gelet op het Verdragtot oprichtingvan de Europese Economische
Gemeenschap, inzonderheid op artikel 75,
Gezien het voorstel van de Commissie(1),
Gezien het advies van het Europese Parlement(2),
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité(3),
Overwegende dat het, ter uitvoering van het gemeenschappelijk
vervoerbeleid en om bij te dragen tot de verhoging van de veiligheidvan het wegverkeer en om het verkeer te vergemakkelijken van personen
die zich vestigen in een andere Lid-Staat dan die waar zij een rijexamen
hebben afgelegd, wenselijk is dat er een nationaal rijbewijs vanEuropees model bestaat dat door de Lid-Staten onderlingwordt erkenden waarvoor er geen verplichting tot inwisseling bestaat;
Overwegende dat een eerste fase in die zin is bereikt door de eerste
Richtlijn 80/1263/EEG van de Raad van 4 december 1980 betreffendede invoeringvan een Europees rijbewijs(
4), waarbij een Europees model
van het nationale rijbewijs werd vastgesteld, alsmede door de onderlinge
erkenningdoor de Lid-Staten van nationale rijbewijzen en hetinwisselen van rijbewijzen door houders die hun verblijfplaats of hunplaats van arbeid van een Lid-Staat naar een andere overbrengen; dat opde ingeslagen weg moet worden voortgegaan;
Overwegende dat het bij Richtlijn 80/1263/EEG vastgestelde Europese
model voor het nationaal rijbewijs dient te worden aangepast om metname rekeningte houden met de harmonisatie van de categ orieën en
subcategorieën voertuigen en om de begrijpelijkheid van de rijbewijzen
zowel binnen als buiten de Gemeenschap te vergroten;
Overwegende dat om aan de eisen inzake de veiligheid van het
wegverkeer te voldoen minimumvoorwaarden moeten worden vastge-steld voor de afgifte van het rijbewijs;
Overwegende dat in artikel 3 van Richtlijn 80/1263/EEG wordt bepaald
dat de definitieve voorschriften voor de algemene invoering van de indat artikel vermelde categorieën voertuigen in de Gemeenschap, evenalsdie betreffende de voorwaarden voor de geldigheid van rijbewijzen,zonder mogelijkheid om af te wijken moeten worden vastgesteld;
Overwegende dat dient te worden voorzien in de mogelijkheid tot
onderverdeling van die categorieën voertuigen om uit het oogpunt van
verkeersveiligheid met name een geleidelijke toegang tot het besturen
van die categorieën voertuigen te bevorderen en om rekening te houdenmet thans bestaande nationale situaties;
Overwegende dat specifieke voorschriften moeten worden vastgesteld
om de toegang van lichamelijk gehandicapten tot het besturen vanvoertuigen te bevorderen;
Overwegende dat in artikel 10 van Richtlijn 80/1263/EEG een verdere
harmonisatie van de normen inzake de door de bestuurders te onderganetests en inzake de afgifte van rijbewijzen wordt voorgeschreven; datdaartoe de eisen inzake kennis, rijvaardigheid en rijgedrag die samen-
hangen met het besturen van motorvoertuigen moeten worden
omschreven en het rijexamen dienovereenkomstigmoet wordengestructureerd; dat de minimumnormen inzake lichamelijke en geeste-1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 2
(1) PB nr. C 48 van 27. 2. 1989, blz. 1.
(2) PB nr. C 175 van 16. 7. 1990, blz. 40.
(3) PB nr. C 159 van 26. 6. 1989, blz. 21.
(4) PB nr. L 375 van 31. 12. 1980, blz. 1.
▼B
lijke geschiktheid voor het besturen van die voertuigen opnieuw moeten
worden omschreven;
Overwegende dat de bepalingen van artikel 8 van Richtlijn 80/1263/
EEG en met name de verplichtingom bij veranderingvan Staat van
normale woonplaats het rijbewijs binnen een termijn van één jaar om tewisselen een belemmeringvormt voor het vrije verkeer van personen en,rekeninghoudend met de in het kader van de Europese integ ratiegemaakte vooruitgang, niet kan worden geaccepteerd;
Overwegende dat de Lid-Staten bovendien, om redenen die verband
houden met de veiligheid van het wegverkeer of met het wegverkeer als
zodanig, hun nationale bepalingen die betrekking hebben op deintrekking, schorsing en nietigverklaring van het rijbewijs, kunnentoepassen op iedere houder van een rijbewijs die zijn gewoneverblijfplaats op hun grondgebied heeft verworven,
HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:
Artikel 1
1. De Lid-Staten stellen het nationale rijbewijs op volgens het in
bijlage I bedoelde Europese model en overeenkomstig de bepalingenvan deze richtlijn. ►
M1De Republiek Finland en het Koninkrijk
Zweden mogen evenwel tot en met 31 december 1997 het huidige modelrijbewijs blijven verstrekken. ◄
2. De door de Lid-Staten afgegeven rijbewijzen worden onderling
erkend.
3. Wanneer de houder van een geldig rijbewijs zijn gewone
verblijfplaats verwerft in een andere Lid-Staat dan die welke hetrijbewijs heeft afgegeven, kan het gastland zijn nationale bepalingeninzake de geldigheidsduur van het rijbewijs, medisch onderzoek enbelastingen toepassen op de houder van het rijbewijs en de in verband
met de administratie noodzakelijke vermeldingen op het rijbewijs
aanbrengen.
Artikel 2
1. In het embleem op bladzijde 1 van het model van Europees
rijbewijs staat het onderscheidingsteken van de Lid-Staat die hetrijbewijs afgeeft.
2. De Lid-Staten nemen alle dienstige maatregelen om vervalsing van
rijbewijzen te voorkomen.
3. Na instemmingvan de Commissie kunnen de Lid-Staten het in
bijlage I weergegeven model zodanig aanpassen dat het rijbewijs voorcomputerverwerkingg eschikt is.
Artikel 3
1. Met het in artikel 1 bedoelde rijbewijs mogen voertuigen van de
volgende categorieën worden bestuurd:
categorie A
— motorrijwielen, met of zonder zijspan;categorie B
— motorvoertuigen met een maximaal toegestane massa van ten
hoogste 3 500 kg en met ten hoogste acht zitplaatsen, die van debestuurder niet meegerekend; aan de motorvoertuigen van deze
categorie kan een aanhangwagen worden gekoppeld met een
maximaal toegestane massa van ten hoogste 750 kg;
— samenstellen bestaande uit een trekkend voertuigvan categ orie B en
een aanhangwagen, waarbij de maximaal toegestane massa van hetsamenstel niet meer dan 3 500 kgbedraag t en de maximaaltoegestane massa van de aanhangwagen niet groter is dan de ledigemassa van het trekkend voertuig;1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 3
▼B
categorie B + E
— samenstellen van voertuigen bestaande uit een trekkend voertuig van
categorie B en een aanhangwagen, waarvan het samenstel niet ondercategorie B valt;
categorie C— andere motorvoertuigen dan die van categorie D, met een maximaal
toegestane massa van meer dan 3 500 kg; aan de motorvoertuigenvan deze categorie kan een aanhangwagen worden gekoppeldwaarvan de maximaal toegestane massa niet meer dan 750 kgbedraagt;
categorie C + E— samenstellen van voertuigen bestaande uit een trekkend voertuig van
categorie C en een aanhangwagen met een maximaal toegestanemassa van meer dan 750 kg;
categorie D
— motorvoertuigen bestemd voor personenvervoer, met meer dan acht
zitplaatsen, die van de bestuurder niet meegerekend; aan de
motorvoertuigen van deze categorie kan een aanhangwagen wordengekoppeld met een maximaal toegestane massa van ten hoogste 750kg;
categorie D + E
— samenstellen van voertuigen bestaande uit een trekkend voertuig van
categorie D en een aanhangwagen met een maximaal toegestane
massa van meer dan 750 kg.
2. Binnen de categorieën A, B, B + E, C, C + E, D en D + E kan een
specifiek rijbewijs worden afgegeven voor het besturen van voertuigenvan de volgende subcategorieën:
subcategorie A1
— lichte motorrijwielen met een maximale cylinderinhoud van 125 cm
3
en een maximaal vermogen van 11 kW;
subcategorie B1
— gemotoriseerde drie- en vierwielers;subcategorie C1
— andere motorvoertuigen dan die van categorie D, waarvan de
maximaal toegestane massa meer dan 3 500 kg, doch ten hoogste
7 500 kg bedraagt; aan de motorvoertuigen van deze subcategoriekan een aanhangwagen worden gekoppeld met een maximaaltoegestane massa van ten hoogste 750 kg;
subcategorie C1 + E
— samenstellen van voertuigen bestaande uit een trekkend voertuig van
subcategorie C1 en een aanhangwagen met een maximaal toegestane
massa van meer dan 750 kg, mits de maximaal toegestane massa vanhet aldus gevormde samenstel ten hoogste 12 000 kg bedraagt en demaximaal toegestane massa van de aanhangwagen de ledige massavan het trekkende voertuigniet overschrijdt;
subcategorie D1— motorvoertuigen bestemd voor personenvervoer, met meer dan acht
doch niet meer dan zestien zitplaatsen, die van de bestuurder nietmeegerekend; aan de motorvoertuigen van deze subcategorie kan eenaanhangwagen worden gekoppeld met een maximaal toegestanemassa van ten hoogste 750 kg;
subcategorie D1 + E— samenstellen van voertuigen bestaande uit een trekkend voertuig van
subcategorie D1 en een aanhangwagen met een maximaal toegestanemassa van meer dan 750 kg, mits
— de maximaal toegestane massa van het aldus gevormde samenstel
ten hoogste 12 000 kg bedraagt en de maximaal toegestane massavan de aanhangwagen deledige massa van het trekkende voertuigniet overschrijdt, en1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 4
▼B
— de aanhangwagen niet wordt gebruikt om personen te vervoeren.
3. Voor de toepassingvan dit artikel wordt verstaan onder:
— „gemotoriseerd voertuig”, elk zichzelf over de weg voortbewegend
wegvoertuig, anders dan een voertuig dat op rails wordt voortbe-wogen;
— „driewieler” en „vierwieler”, elk voertuigrespectievelijk op drie of
op vier wielen van categorie B, waarvan de door de constructie
bepaalde maximumsnelheid meer bedraagt dan 50 km per uur of,
indien deze voertuigen zijn uitgerust met een thermische motor metontstekingsregeling, met een cylinderinhoud van meer dan 50 cm
3,o f
met een andere motor met gelijkwaardig vermogen. De ledige massamag niet groter zijn dan 550 kg. In de ledige massa van elektrischaangedreven voertuigen wordt de massa van de accu's niet meege-
rekend.
De Lid-Staten kunnen lagere normen voor de ledige massa
vaststellen en andere eraan toevoegen, bij voorbeeld voor demaximale cylinderinhoud of het vermogen;
— „motorrijwiel”, elk voertuigop twee wielen waarvan de door de
constructie bepaalde maximumsnelheid meer bedraagt dan 50 km peruur of, indien dit voertuigmet een thermische aandrijfmotor isuitgerust, waarvan de cylinderinhoud meer bedraagt dan 50 cm
3. Een
motorrijwiel met zijspanwagen wordt met dit soort voertuig gelijk-
gesteld;
— „motorvoertuig”, elk gemotoriseerd voertuig, motorrijwielen uitge-
zonderd, dat gewoonlijk wordt gebruikt voor het vervoer vanpersonen of goederen over de weg, of om voertuigen voor hetvervoer van personen of goederen over de weg voort te trekken.Deze term omvat mede trolleybussen, dat wil zeggen voertuigen die
in verbindingstaan met een elektrische leidingen niet rijden op
spoorstaven. De term heeft geen betrekking op landbouw- enbosbouwtrekkers;
— „landbouw- en bosbouwtrekkers”, elk gemotoriseerd voertuig op
wielen of rupsbanden, met ten minste twee assen, voornamelijkbestemd voor tractiedoeleinden en in het bijzonder ontworpen voorhet trekken, duwen, dragen of in beweging brengen van bepaalde
werktuigen, machines of aanhangwagens die voor gebruik in de
land- of bosbouw zijn bestemd, en die slechts bijkomstigvoorpersonen- of goederenvervoer over de weg of voor het trekken vanvoertuigen voor personen- of goederenvervoer over de weg wordengebruikt.
4. De Lid-Staten kunnen, na raadpleging van de Commissie, van de
in lid 3, tweede en derde streepje, genoemde snelheden afwijken, op
voorwaarde dat zij lagere snelheden vaststellen en mits zij dat op hetrijbewijs vermelden.
5. Voor subcategorie A1 kunnen de Lid-Staten extra beperkende
voorschriften opleggen.
6. Na instemmingvan de Commissie kunnen de Lid-Staten bepaalde
bijzondere typen van gemotoriseerde voertuigen, zoals specialevoertuigen voor gehandicapten, uitsluiten van dit artikel.
Artikel 4
1. Op het rijbewijs wordt vermeld onder welke voorwaarden de
houder een voertuigmagbesturen.
2. Als iemand wegens lichamelijke gebreken slechts bepaalde typen
van voertuigen of aangepaste voertuigen mag besturen, geschiedt het in
artikel 7 bedoeld examen inzake rijvaardigheid en rijgedrag in eendergelijk voertuig.
Artikel 5
1. De afgifte van het rijbewijs hangt van de volgende voorwaarden af:
a) het rijbewijs voor de categorieën C en D kan slechts worden
afgegeven aan bestuurders die reeds bevoegd zijn voor categorie B;1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 5
▼B
b) het rijbewijs voor de categorieën B + E, C + E en D + E kan slechts
worden afgegeven aan bestuurders die reeds bevoegd zijn voorrespectievelijk categorie B, C of D.
2. De geldigheid van het rijbewijs wordt als volgt vastgesteld:
a) het rijbewijs voor de categorieën C + E of D + E is ook geldig voor
het besturen van samenstellen van categorie B + E;
b) het rijbewijs voor categorie C + E is ook geldig voor categorie D + E,
indien de houder reeds bevoegd is voor categorie D.
3. Voor het verkeer op hun grondgebied kunnen de Lid-Staten de
volgende rijbewijzen gelijkwaardig verklaren:
a) een rijbewijs van categorie A of A1, voor gemotoriseerde drie- en
vierwielers;
b) een rijbewijs van categorie B, voor lichte motorrijwielen.
4. De Lid-Staten kunnen, na raadpleging van de Commissie,
machtiging verlenen voor het besturen op hun grondgebied van:
a) voertuigen van categorie D1 (met ten hoogste zestien zitplaatsen, die
van de bestuurder niet meegerekend, en een maximaal toegestanemassa van 3 500 kg, gespecialiseerde inrichtingen voor het vervoervan gehandicapte passagiers daaronder niet begrepen), door bestuur-ders van ten minste 21 jaar die sedert ten minste twee jaar houder zijn
van een rijbewijs van categorie B, op voorwaarde dat de betrokken
voertuigen voor sociale doeleinden door niet-commerciële organisa-ties worden gebruikt en dat zij door vrijwilligers worden bestuurd;
b) voertuigen met een maximaal toegestane massa van meer dan 3 500
kg, door bestuurders van ten minste 21 jaar die sedert ten minste tweejaar houder zijn van een rijbewijs van categorie B, op voorwaarde datde betrokken voertuigen hoofdzakelijk bestemd zijn stilstaand te
worden gebruikt voor opleidings- of recreatiedoeleinden, dat zij voor
sociale doeleinden door niet-commerciële organisaties wordengebruikt, dat zij zodanig zijn verbouwd dat zij niet kunnen wordengebruikt voor het vervoer van meer dan negen personen, noch voorhet vervoer van allerlei goederen, behalve die welke strikt nood-
zakelijk zijn voor het beoogde gebruik.
Artikel 6
1. De afgifte van het rijbewijs is aan de volgende voorwaarden inzake
leeftijd onderworpen:
a) leeftijdsgrens 16 jaar:
— voor subcategorie A1;
— voor subcategorie B1;
b) leeftijdsgrens 18 jaar:
— voor categorie A; voor het besturen van motorrijwielen met een
vermogen van meer dan 25 kW of een vermogen/gewichts-verhoudingvan meer dan 0,16 kW/kg(of van motorrijwielen metzijspan met een vermogen/gewichtsverhouding van meer dan 0,16kW/kg) is echter een rijervaring van ten minste twee jaar opminder zware motorrijwielen met rijbewijs A vereist. Deze eis in
verband met de rijervaringhoeft echter niet te worden g esteld aan
kandidaten van 21 jaar en ouder die slagen voor een specifiekexamen inzake rijvaardigheid en het rijgedrag;
— voor de categorieën B, B + E;
— voor de categorieën C, C + E en de subcategorieën C1, C1 + E,
onverminderd het bepaalde in Verordening(EEG) nr. 3820/85van de Raad van 20 december 1985 tot harmonisatie van bepaaldevoorschriften van sociale aard voor het wegvervoer(
1) betreffende
het besturen van deze voertuigen;1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 6
(1) PB nr. L 370 van 31. 12. 1985, blz. 1.
▼B
c) leeftijdsgrens 21 jaar:
— voor de categorieën D, D + E en de subcategorieën D1, D1 + E,
onverminderd het bepaalde in Verordening(EEG) nr. 3820/85
betreffende het besturen van deze voertuigen.
2. De Lid-Staten kunnen van de voor de categorieën A, B en B + E
vastgestelde minimumleeftijd afwijken en het desbetreffende rijbewijsafgeven vanaf 17 jaar. Dit is echter niet van toepassing op de in lid 1,onder b), eerste streepje, laatste zin, bedoelde bepalingen voor categorieA.
3. De Lid-Staten kunnen weigeren een rijbewijs waarvan de houder
nog geen 18 jaar oud is, als een op hun grondgebied geldig rijbewijs te
erkennen.
Artikel 7
1. De afgifte van het rijbewijs is eveneens aan de volgende
voorwaarden onderworpen:
a) de aanvrager moet overeenkomstig het bepaalde in bijlage II met
goed gevolg een examen inzake rijvaardigheid en rijgedrag en een
theoretisch examen ondergaan, alsmede voldoen aan de medischenormen van bijlage III;
b) de aanvrager moet zijn gewone verblijfplaats hebben op het
grondgebied van de Lid-Staat die het rijbewijs afgeeft, of het bewijs
leveren dat hij ten minste 6 maanden in een onderwijsinstellingin de
Lid-Staat is ingeschreven.
2. Onverminderd de ter zake door de Raad aan te nemen bepalingen,
behoudt elke Lid-Staat het recht om de geldigheidsduur van de door hemafgegeven rijbewijzen vast te stellen volgens nationale criteria.
3. Na instemmingvan de Commissie kunnen de Lid-Staten van de
bepalingen van bijlage III afwijken, wanneer die afwijkingen verenig-baar zijn met de vooruitgang van de medische wetenschap en met de in
die bijlage omschreven beginselen.
4. Onverminderd de nationale strafrechtelijke en politiële bepalingen
kunnen de Lid-Staten na raadpleging van de Commissie voor de afgiftevan het rijbewijs nationale voorschriften laten gelden die andere dan dein deze richtlijn vervatte voorwaarden behelzen.
5. Een ieder kan slechts houder zijn van één enkel door een Lid-Staat
afgegeven rijbewijs.
Artikel 8
1. Indien de houder van een door een Lid-Staat afgegeven geldig
rijbewijs zijn gewone verblijfplaats naar een andere Lid-Staat heeftovergebracht, kan hij om inwisseling van zijn rijbewijs tegen eengelijkwaardig rijbewijs verzoeken; de Lid-Staat die tot inwisseling
overgaat, moet in voorkomend geval nagaan of de geldigheidsduur van
het overgelegde rijbewijs niet is verstreken.
2. Onder voorbehoud van de nalevingvan het territorialiteitsbeg insel
van de strafrechtelijke en politiële bepalingen, kan de Lid-Staat vangewone verblijfplaats op de houder van een door een andere Lid-Staatafgegeven rijbewijs zijn nationale bepalingen toepassen die betrekkinghebben op de beperking, schorsing, intrekking of nietigverklaring van de
rijbevoegdheid en daartoe zo nodig overgaan tot inwisseling van dat
rijbewijs.
3. De Lid-Staat die tot inwisselingoverg aat, zendt het oude rijbewijs
terug naar de autoriteiten van de Lid-Staat die het heeft afgegeven envermeldt de redenen van die procedure.
4. Een Lid-Staat kan, wanneer op zijn grondgebied tegen een persoon
een van de in lid 2 bedoelde maatregelen is getroffen, weigeren degeldigheid van een door een andere Lid-Staat aan deze persoon verstrektrijbewijs te erkennen.1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 7
▼B
Een Lid-Staat kan eveneens weigeren een rijbewijs af te geven aan een
aanvrager tegen wie in een andere Lid-Staat een dergelijke maatregel isgetroffen.
5. Een rijbewijs dat met name verloren of gestolen is, kan worden
vervangen door de bevoegde autoriteiten van de Staat waar de houderzijn gewone verblijfplaats heeft; die autoriteiten vervangen het rijbewijsaan de hand van de gegevens die zij bezitten of, in voorkomend geval,op grond van een verklaring van de bevoegde autoriteiten van de Lid-
Staat die het aanvankelijke rijbewijs heeft afgegeven.
6. Wanneer een Lid-Staat een door een derde land afgegeven
rijbewijs inwisselt tegen een rijbewijs van Europees model, wordtdaarvan op laatstgenoemd rijbewijs, alsook bij iedere latere verlengingof vervanging, melding gemaakt.
Inwisselingis slechts mog elijk, indien het door een derde land
afgegeven rijbewijs is ingeleverd bij de bevoegde autoriteiten van de
Lid-Staat. Indien de houder van dat rijbewijs zijn normale verblijfplaats
naar een andere Lid-Staat overbrengt, kan deze laatste besluiten artikel1, lid 2, van deze richtlijn niet toe te passen.
Artikel 9
Voor de toepassingvan deze richtlijn wordt onder „g ewone verblijf-
plaats” verstaan de plaats waar iemand gewoonlijk verblijft, dat wilzeggen gedurende ten minste 185 dagen per kalenderjaar, wegens
persoonlijke en beroepsmatige bindingen of, voor iemand zonder
beroepsmatige bindingen, wegens persoonlijke bindingen waaruit nauwebanden blijken tussen hemzelf en de plaats waar hij woont.
De gewone verblijfplaats van iemand die zijn beroepsmatige bindingen
op een andere plaats dan zijn persoonlijke bindingen heeft en daardoorafwisselend op verschillende plaatsen in twee of meer Lid-Staten
verblijft, wordt evenwel geacht zich op dezelfde plaats als zijn
persoonlijke bindingen te bevinden, op voorwaarde dat hij daar opgeregelde tijden terugkeert. Deze laatste voorwaarde vervalt, wanneer debetrokkene voor een opdracht van een bepaalde duur in een Lid-Staatverblijft. Het volgen van onderwijs aan een universiteit of een school
impliceert niet dat de gewone verblijfplaats is verplaatst.
Artikel 10
Na instemmingvan de Commissie stellen de Lid-Staten de g elijk-
waardigheid vast tussen de categorieën van rijbewijzen die zijnafgegeven vóór de tenuitvoerlegging van deze richtlijn en die welke inartikel 3 zijn omschreven.
Na instemmingvan de Commissie kunnen de Lid-Staten in hun
nationale wetgevingen de nodige wijzigingen voor de tenuitvoerlegging
van artikel 8, leden 4, 5 en 6, aanbrengen.
Artikel 11
Op voorstel van de Commissie stelt de Raad vijf jaar na de datum van
toepassingvan de richtlijn een onderzoek in naar de nationalevoorschriften inzake de facultatieve subcategorieën die mogelijkovereenkomstigartikel 3 zijn ing evoerd, met het oogop de eventueleharmonisatie of afschaffingervan.
Artikel 12
1. De Lid-Staten stellen na raadpleging van de Commissie vóór 1 juli
1994 de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen vast die nodig zijn
om vanaf 1 juli 1996 aan deze richtlijn te voldoen.
2. Wanneer de Lid-Staten deze bepalingen aannemen, wordt in die
bepalingen naar de onderhavige richtlijn verwezen of wordt hiernaarverwezen bij de officiële bekendmaking van die bepalingen. De regelsvoor deze verwijzingworden vastg esteld door de Lid-Staten.1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 8
▼B
3. De Lid-Staten verlenen elkaar assistentie bij de toepassingvan
deze richtlijn en wisselen zo nodiginformatie uit over de rijbewijzen diebij hen zijn ingeschreven.
Artikel 13
Richtlijn 80/1263/EEG vervalt op 1 juli 1996.
Artikel 14
Deze richtlijn is gericht tot de Lid-Staten.1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 9
▼B
BIJLAGE I
VOORSCHRIFTENBETREFFENDEHETRIJBEWIJSVANEUROPEES
MODEL
1.Het rijbewijs van Europees model is roze en heeft de volgende afmetingen:
— hoogte: 106 mm,
— breedte: 222 mm.
2. Het rijbewijs bestaat uit zes bladzijden:
bladzijde 1 bevat:
— het onderscheidingsteken van de Lid-Staat die het rijbewijs afgeeft;
— de vermeldingvan de naam van de Lid-Staat die het rijbewijs afg eeft; deze
is facultatief;
— het onderscheidingsteken van de Lid-Staat die het rijbewijs afgeeft; dit
luidt als volgt:
B: België
DK: DenemarkenD: Duitsland
GR: Griekenland
E: Spanje
F: Frankrijk
IRL: Ierland
I: Italië
L: LuxemburgNL: Nederland
A: Oostenrijk
P: Portugal
FIN: Finland
S: ZwedenUK: Verenigd Koninkrijk
— de vermelding„rijbewijs”, in hoofdletters, g edrukt in de taal/talen van de
Lid-Staat die het rijbewijs afgeeft; daaronder wordt — met voldoende
tussenruimte — deze vermelding, in kleine letters, in de overige talen van
de Europese Gemeenschappen aangebracht;
— de vermelding„Model van de Europese Gemeenschappen”, g edrukt in de
taal/talen van de Lid-Staat die het rijbewijs afgeeft;
bladzijde 2 bevat:
1. de naam van de houder,
2. de voornaam van de houder,
3. geboortedatum en -plaats van de houder,
4. de naam van de bevoegde instantie die het rijbewijs afgeeft (alsook de
plaats en datum van afgifte en het stempel van de instantie),
5. het nummer van het rijbewijs,
6. de foto van de houder,
7. de handtekeningvan de houder,
8. de verblijfplaats, de woonplaats of het postadres (facultatieve vermelding);
bladzijden 3 en 4 bevatten:
de (sub)categorieën voertuigen, de afgiftedatum per (sub)categorie, de
geldigheidsduur, het stempel van de instantie (zegel …), de eventuele
aanvullende of beperkende gegevens in code naast elke desbetreffende
(sub)categorie.
De niet bij de nationale wetgeving van een Lid-Staat vastgestelde
subcategorieën hoeven niet te worden vermeld op de door die Lid-Staat
afgegeven rijbewijzen.
De op bladzijde 4 gebruikte codes worden als volgt vastgesteld:
— codes 1 tot en met 99: geharmoniseerde codes van de Gemeenschap,1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 10
▼A1
▼B
▼B
— codes 100 en hoger: nationale codes die alleen gelden voor het
verkeer op het grondgebied van de Staat die
het rijbewijs heeft afgegeven.
De datum van eerste afgifte per categorie moet bij iedere latere vervanging of
inwisselingopnieuw op bladzijde 3 worden vermeld;
bladzijde 5: deze bladzijde kan allerlei gegevens bevatten, zoals:
— eventuele periodes van ontzegging van rijbevoegdheid;
— zware overtredingen op het grondgebied van de Staat van gewone
verblijfplaats waarmee rekeningwordt g ehouden bij het in die Staat
geldende controlesysteem voor bestuurders;
bladzijde 6 bevat:
— geldigheidsverklaringen die uitsluitend van toepassing zijn op het grond-
gebied van de Staat die deze op basis van gelijkwaardigheid heeft verleend
of voor niet onder deze richtlijn vallende voertuigcategorieën heeft
afgegeven (inclusief afgiftedata en geldigheidsduur …);
— de nodige ruimte voor de (facultatieve) vermelding van de veranderingen
van verblijfplaats van de houder.
3. De vermeldingen worden met uitzondering van die op de eerste bladzijde
aangebracht in de taal/talen van de Lid-Staat die het rijbewijs afgeeft.
Indien een Lid-Staat deze vermeldingen in een andere nationale taal dan een
van de officiële talen van Europese Gemeenschappen (Deens, Duits, Engels,
Fins, Frans, Grieks, Italiaans, Nederlands, Portugees, Spaans, Zweeds) wenst
te stellen, moet hij het rijbewijs opstellen in twee talen waaronder één van de
bovengenoemde talen, onverminderd de overige bepalingen van deze bijlage.
4. Wanneer de houder van een door een Lid-Staat afgegeven rijbewijs zijn
gewone verblijfplaats naar een andere Lid-Staat heeft overgebracht, kan
laatstgenoemde Lid-Staat op dit rijbewijs
— de verandering(en) van verblijfplaats vermelden op bladzijde 6,
— de voor de administratie van het rijbewijs vereiste vermeldingen, zoals de
op zijn grondgebied begane zware overtredingen, opnemen op bladzijde 5,
mits hij die vermeldingen ookopneemt opde rijbewijzen die hij zelf afgeeft en
daarvoor over de nodige ruimte beschikt.
In afwijking van punt 2 van deze bijlage, kan op de door het Verenigd Koninkrijk
afgegeven rijbewijzen, gedurende ten hoogste tien jaar na aanneming van deze
richtlijn, de foto van de houder ontbreken.1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 11
▼A1
▼B
▼B
EUROPEESMODELVANHETRIJBEWIJS
1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 12
▼B
1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 13
▼B
VOORBEELDVANEENRIJBEWIJSVOLGENSHETEUROPESEMODEL:BELGISCHRIJBEWIJS
(Bij wijze van indicatie)
1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 14
▼B
BIJLAGE II
I. EISEN INZAKE KENNIS, RIJVAARDIGHEID EN RIJGEDRAG VOOR
HET BESTUREN VAN EEN MOTORVOERTUIG
Voor de toepassing van deze bijlage hebben de volgende bepalingen
betrekking op zowel de categorieën als de subcategorieën, tenzij de laatste
uitdrukkelijk worden vermeld.
1.Preambule
De bestuurders van motorvoertuigen moeten met het oog op de
veiligheid voldoen aan eisen inzake kennis, rijvaardigheid en
rijgedrag die hen in staat stellen:
— verkeersrisico's te onderkennen en de ernst ervan te beoordelen;
— controle over hun voertuig te hebben om geen gevaarlijke situaties
te scheppen, en adequaat te reageren wanneer dergelijke situaties
zich voordoen;
— de verkeersregels in acht te nemen, met name die welke gericht
zijn op het voorkomen van verkeersongevallen en het verzekeren
van een vlotte doorstromingvan het verkeer;
— de voornaamste technische defecten van hun voertuigte
ontdekken, met name die welke de veiligheid in gevaar brengen,
en die adequaat te laten verhelpen;
— rekeningte houden met alle factoren die het rijg edragnadelig
beïnvloeden (alcohol, vermoeidheid, verminderd gezichtsver-
mogen, enz.), ten einde volledig in staat te blijven tot veilig
rijgedrag;
— bij te dragen tot de veiligheid van alle weggebruikers, in het
bijzonder de zwaksten en kwetsbaarsten, door naar behoren met de
medeweggebruikers rekening te houden.
2.Kennis
De bestuurders moeten blijk kunnen geven van kennis en inzicht op
de volgende punten:
2.1. het belangvan oplettendheid en van de houdingten opzichte van
medeweggebruikers;
2.2. de mechanische onderdelen die voor de rijveiligheid van belang zijn:
in staat zijn de meest voorkomende defecten te ontdekken die zich
met name kunnen voordoen aan stuurinrichting, ophanging, remmen,
banden, verlichtingen richting aanwijzers, reflectoren, achteruitkijk-
spiegels, ruitesproeiers en ruitewissers, uitlaat en veiligheidsgordels;
2.3. de belangrijkste richtlijnen voor het bewaren van afstand, remweg en
wegligging van het voertuig in uiteenlopende weg- en weersomstan-
digheden;
2.4. waarneming, beoordeling en reactie, met name reactietijd, en
gedragsveranderingen bij de bestuurder ten gevolge van alcohol,
drugs en geneesmiddelen, gemoedsgesteldheid en vermoeidheid;
2.5. specifieke risico's in verband met de onervarenheid van medewegge-
bruikers en de deelnemingaan het verkeer door de meest kwetsbare
categorieën, zoals kinderen, voetgangers, fietsers en personen die in
hun mobiliteid gehinderd zijn;
2.6. specifieke risico's in verband met de deelnemingaan het verkeer en
het besturen van diverse voertuigtypes en in verband met het
verschillende gezichtsveld van de bestuurders van deze voertuigen;
2.7. verkeersrisico's in verband met de wegomstandigheden, in het
bijzonder veranderingen ten gevolge van de weerstoestand en het
tijdstip van de dagof de nacht;
2.8. kenmerken van de verschillende soorten wegen en daarop betrekking
hebbende wettelijke voorschriften;
2.9. veiligheidsinrichtingen van de voertuigen, met name gebruik van de
veiligheidsgordels en veiligheidsvoorzieningen voor kinderen;
2.10. regels voor het milieu-vriendelijke gebruik van het voertuig (alleen
claxonneren indien nodig, matig brandstofgebruik, beperking van
uitlaatgassen, enz.);
2.11. verkeersregels, in het bijzonder inzake verkeerstekens, wegmarkering,
voorrangsregels en snelheidsbeperkingen;1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 15
▼B
2.12. voorschriften voor administratieve bescheiden in verband met het
gebruik van het voertuig;
2.13. algemene regels voor de door de bestuurder te volgen gedragslijn bij
ongevallen (plaatsen van de gevarendriehoek, waarschuwen, enz.) en
maatregelen die hij in voorkomend geval kan nemen om hulp te
verlenen aan verkeersslachtoffers;
2.14. veiligheidseisen met betrekking tot het laden van het voertuig en de
vervoerde personen.
3.Rijvaardigheid
De onderstaande voorschriften gelden slechts voor zover zij verenig-
baar zijn met de kenmerken van het voertuig.
3.1. De bestuurders moeten in staat zijn na te gaan of met het voertuig
veilig gereden kan worden; dat houdt het volgende in:
3.1.1. controleren van banden, verlichting, reflectoren, stuurinrichting,
remmen, richtingaanwijzers en claxon;
3.1.2. verstellen van de zitplaats van de bestuurder voor een juiste
zithouding;
3.1.3. afstellen van de achteruitkijkspiegels en veiligheidsgordel;
3.1.4. nagaan of de portieren goed gesloten zijn.3.2. De bestuurders moeten in staan zijn het voertuigte bedienen,
namelijk:
— stuur,
— gaspedaal,
— koppelingspedaal,
— versnelling,
— hand- en voetrem,
in de volgende situaties:
3.2.1. starten van de motor en zonder schokken of stoten wegrijden (zowel
op een vlakke weg als op een stijgende of dalende weg);
3.2.2. versnellen totdat een passende snelheid is bereikt en daarbij in een
rechte lijn blijven rijden, ook bij het schakelen;
3.2.3. aanpassen van de snelheid om rechts of links af te slaan bij een
kruispunt, eventueel op een beperkte ruimte, zonder daarbij de
controle over het voertuigte verliezen;
3.2.4. in rechte lijn achteruitrijden en achteruitrijdend rechts of links een
bocht omgaan en daarbij op de juiste baan blijven;
3.2.5. keren met voor- en achteruitschakeling;3.2.6. remmen om tijdigte kunnen stoppen, indien nodigmet de volledig e
remkracht;
3.2.7. parkeren op en verlaten van een (evenwijdigaan of schuin of
loodrecht ten opzichte van de weg gelegen) parkeerruimte, vooruit en
achteruit, zowel op een vlakke wegals op een stijg ende of dalende
weg.
3.3. In de onder 3.2 genoemde situaties moeten de bestuurders in staat zijn
de andere apparatuur van het voertuigte bedienen zoals: ruitewissers,
ruitesproeier, ontwasemer, verwarmingen ventilatie, verlichting , enz.
4.Rijgedrag
4.1. De bestuurders moeten in normale verkeerssituaties alle gewone
manoeuvres veiligen met de vereiste voorzichtig heid kunnen
verrichten; dat houdt het volgende in:
4.1.1. letten op de strepen en aanduidingen op de weg, de verkeerstekens en
de dreigende of mogelijke gevaren (mede met behulp van de
achteruitkijkspiegels);
4.1.2. geven van toegestane signalen aan de medeweggebruikers;
4.1.3. adequaat reageren in gevaarlijke situaties;4.1.4. in acht nemen van de verkeersvoorschriften en van de aanwijzingen
van verkeersagenten e.d.;1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 16
▼B
4.1.5. naar behoren rekening houden met medeweggebruikers.
4.2. De bestuurders moeten bovendien in staat zijn om in verkeerssituaties
op veilige wijze:
4.2.1. de kant van de wegen/of de parkeerruimte te verlaten;
4.2.2. op het juiste weggedeelte en met aanpassing van de snelheid aan de
weg- en verkeersomstandigheden aan het verkeer deel te nemen;
4.2.3. afstand te bewaren ten opzichte van andere voertuigen;
4.2.4. van rijstrook te veranderen;
4.2.5. geparkeerde en stilstaande voertuigen, alsook obstakels voorbij te
rijden;
4.2.6. juist te handelen ten opzichte van tegenliggers, ook bij wegver-
smallingen;
4.2.7. in diverse omstandigheden in te halen;
4.2.8. overwegen te naderen en te passeren;4.2.9. kruisingen te naderen en te passeren;4.2.10. rechts en links af te slaan bij kruisingen of om de weg te verlaten;
4.2.11. de nodige voorzorgsmaatregelen te nemen bij het verlaten van het
voertuig.
5.Specifiekevoorschriftenvoorhetbesturenvanvoertuigenvande
categorieën A,B,C,D,B+E,C+EenD+E
5.1.Categorie A
De bestuurders van voertuigen van deze categorie moeten eveneens in
staat zijn:
5.1.1. hun helm op de juiste wijze te bevestigen en de andere veiligheids-
voorzieningen voor dit soort voertuigen te controleren;
5.1.2. het motorrijwiel van de standaard te halen en, er naast lopend, zonder
hulp van de motor te verplaatsen;
5.1.3. het motorrijwiel op de standaard te plaatsen en te parkeren;
5.1.4. een U-draai te maken;
5.1.5. het voertuig bij diverse snelheden, ook bij geringe snelheid en in
diverse rijsituaties, ook bij vervoer van een passagier, in evenwicht te
houden;
5.1.6. over te hellen om bochten te nemen.
5.2.Categorieën C, D, C + E en D + E
De bestuurders van voertuigen van deze categorieën dienen eveneens
blijk te geven van kennis en inzicht op de volgende punten:
5.2.1. beperkingvan het g ezichtsveld die voor de bestuurder en de
medeweggebruikers door de kenmerken van het voertuig wordt
veroorzaakt;
5.2.2. invloed van de wind op de baan van het voertuig;
5.2.3. voorschriften inzake gewichten en afmetingen;5.2.4. voorschriften inzake rij- en rusttijden en gebruik van de tachograaf;5.2.5. beginselen van de werking van de remsystemen en de vertrager;
5.2.6. bij inhaalmanoeuvres te nemen voorzorgen wegens de risico's van
opspattend water en slijk;
5.2.7. lezen van een wegenkaart.
Bovendien moeten zij in staat zijn:
5.2.8. de rem- en stuurbekrachtiging te controleren;5.2.9. de verschillende remsystemen te gebruiken;
5.2.10. andere snelheidsvertragingssystemen dan de remmen te gebruiken;
5.2.11. bij het nemen van bochten rekeningte houden met leng te en voor- en
achteroverbouw.1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 17
▼B
5.3.Categorieën B, B + E, C, C + E, D + E
De bestuurders van voertuigen van deze categorieën moeten:
5.3.1. inzicht hebben in de veiligheidseisen met betrekking tot de lading van
hun voertuig.
5.4.Categorieën B + E, C + E, D + E
De bestuurders van voertuigen van deze categorieën moeten in staat
zijn:
5.4.1. de aanhangwagen of oplegger aan de trekker te koppelen en daarvan
los te koppelen.
5.5.Categorie D
De bestuurders van voertuigen van deze categorie dienen blijk te
geven van kennis van:
5.5.1. voorschriften met betrekkingtot de vervoerde personen;
5.5.2. maatregelen bij ongevallen;5.5.3. bovendien moeten zij in staat zijn bijzondere maatregelen voor de
veiligheid van het voertuig te treffen.
6.Gebruikvanhetvoertuig
De bestuurders moeten hun voertuigop verschillende soorten weg en
in en buiten de bebouwde kom onder verschillende omstandigheden
(weer, lichtintensiteit, verkeersdrukte, enz.) kunnen gebruiken.
II. MINIMUMEISEN VOOR RIJEXAMENS
De Lid-Staten nemen de nodige maatregelen om zich ervan te vergewissen dat
de toekomstige bestuurders voldoen aan de eisen inzake kennis, rijvaardigheid
en rijgedrag voor het besturen van een motorvoertuig. Het daartoe ingestelde
examen behelst:
— een theoretisch examen;
— een examen inzake rijvaardigheid en het rijgedrag.
Hieronder volgt de examenprocedure.
7.Theoretischexamen
7.1.Vorm
Devorm wordt zo gekozen, dat kan worden nagegaan of de kandidaat
de vereiste kennis bezit met betrekkingtot de in de parag rafen 2 en 5
van deze bijlage genoemde onderwerpen.
De houder van een rijbewijs die kandidaat is voor een rijbewijs voor
een andere categorie kan vrijgesteld worden van de bepalingen in
paragraaf 7 van deze bijlage die deze rijbewijzen gemeen hebben.
7.2.Inhoud van het examen voor alle categorieën voertuigen
In de onderstaande opsommingwordt verwezen naar parag raaf 2 van
deze bijlage.
7.2.1. Het examen moet betrekkinghebben op elk van de onderstaande
punten, waarbij het aan de Lid-Staten wordt overgelaten om voor elk
punt de inhoud vast te stellen.
7.2.1.1. Verkeersregels
punt 2.11.
7.2.1.2. Bestuurder
punten 2.1 en 2.4.
7.2.1.3. Weg
punten 2.3, 2.7 en 2.8.
7.2.1.4. Medeweggebruikers
punten 2.5 en 2.6.
7.2.1.5. Algemene voorschriften en diversen1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 18
▼B
punten 2.12, 2.13 en 2.14.
7.2.2. Het in punt 7.2.1 genoemde examenonderdeel moet worden
aangevuld met een selectieve toetsing van een van de volgende
punten: 2.2, 2.9 en 2.10 betreffende het voertuig.
7.3.Specifieke voorschriften voor de categorieën C, D, C + E en D + E
Het in punt 7.2 genoemde examen moet voor de aanvragers van een
rijbewijs voor een voertuigvan de categ orieën C, D, C + E en D + E
worden aangevuld met:
7.3.1. verplichte toetsing van de volgende punten van paragraaf 5 van deze
bijlage:
7.3.1.1. categorieën C, D, C + E en D + E
punten 5.2.3 (behalve C1, C1 + E, D1 en D1 + E), 5.2.4 (behalve
gebruik van de in punt 9.1.3.1 bedoelde tachograaf) en 5.2.5 (behalve
C1, C1 + E, D1 en D1 + E);
7.3.1.2. categorie D
punten 5.5.1 en 5.5.2;
7.3.2. een selectieve toetsingvan een van de volg ende punten: 5.2.1, 5.2.2
en 5.2.6.
8.Exameninzakerijvaardigheidenhetrijgedrag
8.1.Voertuig en uitrusting
8.1.1. Om een voertuigmet handschakelingte mog en besturen, moet de
kandidaat slagen voor een in een voertuig met dergelijke schakeling
afgelegd examen waarbij zijn rijvaardigheid en rijgedrag worden
getoetst.
Indien de kandidaat bovengenoemd examen aflegt in een voertuig
met automatische schakeling, dient dit in het op grond van een
dergelijk examen afgegeven rijbewijs te worden vermeld. Rijbe-
wijzen waarin die vermelding is opgenomen, gelden uitsluitend voorhet besturen van voertuigen met automatische schakeling.
Onder „voertuigmet automatische schakeling ” wordt een voertuig
verstaan waarbij de overbrengingsverhouding tussen motor en wielen
slechts door het bedienen van het gas- en rempedaal wordt gewijzigd.
8.1.2. De voertuigen die gebruikt worden voor het examen inzake de
rijvaardigheid en het rijgedrag moeten voldoen aan de volgende
minimumnormen. De Lid-Staten kunnen daaraan strengere eisen
stellen of andere normen toevoegen.
Categorie A
— Geleidelijke verwerving(artikel 6, lid 1, onder b), eerste streepje,
eerste zin): motorrijwiel zonder zijspan met een cylinderinhoud
van meer dan 120 cm
3, dat een snelheid van ten minste 100 km
per uur kan bereiken;
— rechtstreekse verwerving(artikel 6, lid 1, onder b), eerste
streepje, tweede zin): motorrijwiel zonder zijspan met een
vermogen van ten minste 35 kW.
Categorie B
Vierwieligvoertuigvan categ orie B waarmee een snelheid van ten
minste 100 km per uur kan worden bereikt.
Categorie B + E
Samenstel van een examenvoertuigvan categ orie B en een
aanhangwagen met een maximaal toegestane massa van ten minste
1 000 kg, met welk samenstel, dat niet onder categorie B valt, een
snelheid van 100 km per uur kan worden bereikt.
Categorie C
Voertuig van categorie C met een maximaal toegestane massa van
ten minste 10000 kgen een leng te van ten minste 7 m, waarmee een
snelheid van 80 km per uur kan worden bereikt.1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 19
▼B
Categorie C + E
Een geleed voertuig met een maximaal toegestane massa van ten
minste 18000 kgen een leng te van ten minste 12 m, waarmee een
snelheid van ten minste 80 km per uur kan worden bereikt, of een
samenstel bestaande uit een examenvoertuigvan categ orie C en een
aanhangwagen met een lengte van ten minste 4 m, dat een maximaal
toegestane massa van ten minste 18000 kg en een lengte van ten
minste 12 m heeft en een snelheid van ten minste 80 km per uur kan
bereiken.
Categorie D
Voertuig van categorie D met een lengte van ten minste 9 m,
waarmee een snelheid van ten minste 80 km per uur kan worden
bereikt.
Categorie D + E
Samenstel bestaande uit een examenvoertuigvan categ orie D en een
aanhangwagen met een maximaal toegestane massa van ten minste
1 250kg, dat een snelheid van ten minste 80 km per uur kan bereiken.
Facultatieve subcategorieënSubcategorie A1
Motorrijwiel zonder zijspan met een cylinderinhoud van ten minste
75 cm
3.
Subcategorie B1
Gemotoriseerde drie- of vierwieler waarmee een snelheid van ten
minste 60 km per uur kan worden bereikt.
Subcategorie C1
Voertuig van subcategorie C1 met een maximaal toegestane massa
van ten minste 4 000 kg, waarmee een snelheid van ten minste 80 km
per uur kan worden bereikt.
Subcategorie C1 + E
Samenstel bestaande uit een examenvoertuigvan subcateg orie C1 en
een aanhangwagen met een maximaal toegestane massa van ten
minste 2 000kg. Het samenstel moet een lengte hebben van ten
minste 8 m en een snelheid van ten minste 80 km per uur kunnen
bereiken.
Subcategorie D1
Voertuigvan subcateg orie D1 dat een snelheid van ten minste 80 km
per uur kan bereiken.
Subcategorie D1 + E
Samenstel bestaande uit een examenvoertuigvan subcateg orie D1 en
een aanhangwagen met een maximaal toegestane massa van ten
minste 1250kg, met welk samenstel een snelheid van ten minste 80
km per uur kan worden bereikt.
8.2.Rijvaardigheid en rijgedrag
De onderstaande voorschriften gelden slechts voor zover zij
verenigbaar zijn met de kenmerken van het voertuig.
8.2.1. Rijklaar maken van het voertuig
De kandidaten moeten voldoen aan de volgende voorschriften van
paragraaf 3.1 van deze bijlage en aldus kunnen aantonen dat zij het
voertuigrijklaar kunnen maken: punten 3.1.2, 3.1.3 (wat de
veiligheidsgordel betreft, alleen indien het dragen daarvan wettelijk
is voorgeschreven), 3.1.4.1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 20
▼B
8.2.2. Controle over het voertuig
De kandidaten moeten door het uitvoeren van de volgende
handelingen en manoeuvres van paragraaf 3.2 van deze bijlage
aantonen dat zij het voertuigkunnen bedienen: punten 3.2.1
(wegrijden op een vlakke weg en indien mogelijk op een stijgende
weg), 3.2.2, 3.2.3 en 3.2.6 (met uitzondering van het gebruik van de
volledige remkracht dat aan de orde komt in punt 10.1.1).
De in de punten 3.2.4, 3.2.5 en 3.2.7 genoemde manoeuvres worden
steekproefsgewijze getest (ten minste twee van de drie genoemde
manoeuvres, waarvan één achteruitrijdend). De in punt 3.2.5
genoemde manoeuvres behoeven niet te worden getest voor
voertuigen van de categorieën C, D, B + E, C + E en D + E. De
aanvragers van een rijbewijs voor de laatstgenoemde categorieën
moeten achteruitrijdend een bocht maken met een door de Lid-Staten
vast te stellen loop.
8.2.3. Rijgedrag
De kandidaten moeten in normale verkeerssituaties veiligen met de
vereiste voorzichtigheid de volgende handelingen van paragraaf 4
van deze bijlage uitvoeren: punten 4.1.1, 4.1.2, 4.1.3, 4.1.4, 4.1.5,
4.2.1, 4.2.2, 4.2.3, 4.2.4, 4.2.5, 4.2.9 en 4.2.10, alsook de in de punten
4.2.6, 4.2.7 en 4.2.8 bedoelde handelingen indien daartoe gelegenheid
bestaat.
8.3.Specifieke bepalingen metbetrekking tot de categorieën A,C, D,C+
Ee nD+E
De aanvragers van een rijbewijs voor een voertuig van de categorieën
A, C, D, C + E en D + E moeten behalve de bovengenoemde
handelingen ook de volgende handelingen van paragraaf 5 van deze
bijlage uitvoeren:
8.3.1. Categorie A
Punten 5.1.2 (motorrijwiel van de standaard halen en eventueel er
naast lopend en zonder hulp van de motor verplaatsen), 5.1.3 en
5.1.6. Indien het dragen van een helm wettelijk is voorgeschreven,
moet worden nagegaan of hij op de juiste wijze is bevestigd. De in
punt 5.1.1 bedoelde tests worden steekproefsgewijze uitgevoerd. Het
bewaren van het evenwicht (punt 5.1.5) moet bij verschillende
snelheden, ook bij geringe snelheid, en in verschillende rijsituaties
worden getest, met uitzondering van het vervoer van passagiers dat
aan de orde komt in punt 9.1.2.1.
8.3.2. Categorieën C, D, C + E en D + E
Punten 5.2.8, 5.2.9 (behalve C1 en D1), 5.2.10 (behalve C1 en D1) en
5.2.11 (behalve C1 en D1).
8.3.3. Categorie D
Punt 5.5.3.
9.Theoretischofpraktischexamen
9.1. Er moet tijdens het theoretische of praktische examen, ter keuze van
de Lid-Staten, een onderzoek worden verricht naar de rijvaardigheid
en het rijgedrag van de kandidaten met betrekking tot de volgende
punten:
9.1.1. Alle categorieën
9.1.1.1. steekproefsgewijze controle van banden, verlichting, reflectoren,
stuurinrichting, remmen, richtingaanwijzers en claxon;
9.1.1.2. voorzorgsmaatregelen bij het verlaten van het voertuig.
9.1.2. Categorie A
9.1.2.1. bewaren van het evenwicht bij het vervoer van een passagier.
9.1.3. Categorieën C, D, C + E en D + E
9.1.3.1. gebruik van de tachograaf.1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 21
▼B
9.1.4. Categorie C + E
9.1.4.1. aanhangwagen of oplegger koppelen aan en loskoppelen van de
trekker;
9.1.4.2. veiligheidseisen bij het laden van het voertuig.
10.Facultatief praktischexamen
Tijdens het praktische examen kunnen ook de rijvaardigheid en het
rijgedrag van de kandidaat met betrekking tot de volgende punten
worden getest:
10.1.Alle categorieën
10.1.1. stoppen met gebruik van de volledige remkracht.
10.2.Categorie A
10.2.1. U-draai.10.3. Eventueel kan tijdens het theoretische of praktische examen worden
nagegaan of de kandidaat in staat is een wegenkaart te lezen (behalve
voor C1, C1 + E, D1 en D1 + E).
11.Beoordelingvanhetpraktischeexamen
Tijdens elke rijsituatie wordt beoordeeld in hoeverre de kandidaat in
staat is het voertuigte bedienen en of hij in staat is volkomen veilig
aan het verkeer deel te nemen. De examinator moet zich tijdens het
gehele examen veilig voelen. Rijfouten of gevaarlijk rijgedrag die de
veiligheid van het examenvoertuig, de passagiers of de medewegge-
bruikers direct in gevaar brengen, hebben ►
C1ongeacht of de
examinator dan wel de begeleidende persoon al dan niet heeft moeten
ingrijpen ◄tot gevolg dat de kandidaat wordt afgewezen. Het staat
de examinator in dat geval vrij het praktische examen voortijdig te
beëindigen.
De examinatoren moeten worden opgeleid om de vaardigheid van de
kandidaten om in alle opzichten veiligte rijden, correct te
beoordelen. Op de werkzaamheden van de examinatoren moet door
een door de Lid-Staat erkend lichaam controle en toezicht worden
uitgeoefend met het oog op een correcte en consequente foutenbe-
oordeling, overeenkomstig de in deze bijlage vastgestelde normen.
12.Duurvanhetexamen
De duur van het examen en de af te leggen afstand moeten voldoende
zijn voor de in de paragrafen 8 en 9 genoemde beoordeling van de
rijvaardigheid en het rijgedrag. Het examen met betrekking tot het
rijgedrag mag voor de categorieën A,B en B +E nooit minder dan 25
minuten en voor de overige categorieën nooit minder dan 45 minuten
duren.
13.Plaatsvanhetexamen
Het examenonderdeel voor de beoordelingvan de controle over het
voertuigkan op een speciaal terrein plaatsvinden. Het examen-
onderdeel voor de beoordeling van het rijgedrag wordt zo mogelijk
afgenomen op wegen buiten de bebouwde kom, autowegen en
autosnelwegen, alsook in de stad waar zich de verschillende
moeilijkheden voordoen waarmee een bestuurder kan wordengeconfronteerd. Het is wenselijk dat het examen in verschillende
situaties van verkeersdrukte plaatsvindt.
14. De voor het praktische examen gebruikte voertuigen die vóór 31 juli
1991 in het verkeer zijn gebracht, mogen na deze datum niet langer
dan drie jaar worden gebruikt, als zij niet aan de in punt 8.1.2 van
deze bijlage voor deze voertuigen vastgestelde criteria voldoen.1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 22
▼B
BIJLAGE III
MINIMUMNORMEN INZAKE LICHAMELIJKE EN GEESTELIJKE
GESCHIKTHEIDVOORHETBESTURENVANEENMOTORRIJTUIG
DEFINITIES
1. In het kader van deze bijlage worden de bestuurders in twee groepen
ingedeeld, namelijk:
1.1.Groep 1:
bestuurders van voertuigen van de categorieën A, B en B + E, en van de
subcategorieën A1 en B1.
1.2.Groep 2:
bestuurders van voertuigen van de categorieën C, C + E, D, D + E en van
de subcategorieën C1, C1 + E, D1 en D1 + E.
1.3. In de nationale wetgeving kunnen bepalingen worden opgenomen om de
voor de bestuurders van groep 2 bestemde bepalingen van deze bijlage toe
te passen op de bestuurders van voertuigen van categorie B die hun
rijbewijs voor de uitoefeningvan hun beroep g ebruiken (taxi's, zieken-
auto's, enz.).
2. Naar analogie hiervan worden de aanvragers van een rijbewijs of
verlenging van een rijbewijs ingedeeld in de groep waartoe zij behoren,
nadat het rijbewijs is afgegeven of verlengd.
MEDISCHE ONDERZOEKEN
3.Groep 1
De aanvragers moeten een medisch onderzoek ondergaan, indien bij het
vervullen van de vereiste formaliteiten of tijdens het examen dat zij moeten
afleggen voor het verkrijgen van een rijbewijs, blijkt dat zij één of meer
van de in deze bijlage vermelde lichamelijke of geestelijke gebreken
hebben.
4.Groep 2
De aanvragers moeten een medisch onderzoek ondergaan vóór de eerste
afgifte van een rijbewijs; vervolgens dienen de bestuurders de periodieke
onderzoeken te ondergaan die de nationale wetgeving voorschrijft.
5. De Lid-Staten kunnen voor de afgifte of verlenging van een rijbewijs
strengere normen vaststellen dan de in deze bijlage vervatte normen.
GEZICHTSVERMOGEN
6. Iedere aanvrager van een rijbewijs dient de nodige onderzoeken te
ondergaan om vast te stellen of hij beschikt over voldoende gezichts-
scherpte voor het besturen van motorvoertuigen. Indien daarover twijfel
bestaat, moet hij door een bevoegde medische instantie worden onderzocht.
Bij dat onderzoek moet vooral gelet worden op de gezichtsscherpte, het
gezichtsveld, het gezichtsvermogen in het schemerdonker en progressieve
oogziekten.
Intraoculaire lenzen worden in het kader van deze bijlage niet als
corrigerende lenzen beschouwd.
Groep 1
6.1. Iedere aanvrager van een rijbewijs of verlenging van een rijbewijs dient, zo
nodigmet optische correctie, een binoculaire g ezichtsscherpte te hebben
van ten minste 0,5. Het rijbewijs mag niet worden afgegeven of verlengd,
indien bij het medische onderzoek blijkt dat het horizontale gezichtsveld
kleiner is dan 120º, behalve in uitzonderingsgevallen op grond van een
gunstig medisch advies en een positieve praktische test, of indien blijkt dat
het gezichtsvermogen van de betrokkene op een zodanige andere wijze is
aangetast dat hij niet veilig kan rijden. Indien een progressieve oogziekte
wordt ontdekt of gemeld, kan het rijbewijs worden afgegeven of verlengd
mits de aanvrager zich periodiek door een bevoegde medische instantie laat
onderzoeken.1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 23
▼B
6.2. Iedere aanvrager van een rijbewijs of verlenging van een rijbewijs die het
gezichtsvermogen van een oogvolledig is kwijtgeraakt ofdie, bij voorbeeld
in geval van diplopie, slechts één oog gebruikt, dient een gezichtsscherpte,
zo nodigmet optische correctie, van ten minste 0,6 te hebben. De bevoeg de
medische instantie dient daarbij te verklaren dat dit monoculaire zien al
zolangbestaat dat de betrokkene zich daaraan heeft aang epast, en dat het
gezichtsveld van het oog normaal is.
Groep 2
6.3. Iedere aanvrager van een rijbewijs of verlenging van een rijbewijs dient, zo
nodigmet optische correctie, te beschikken over een g ezichtsscherpte van
minstens 0,8 voor het beste oog en 0,5 voor het minder goede oog. Indien
de waarden 0,8 en 0,5 met een optische correctie worden bereikt, dient de
ongecorrigeerde gezichtsscherpte voor elk van beide ogen niet minder dan
0,05 te bedragen of dient de correctie van de minimale gezichtsscherpte
(0,8 en 0,5) te zijn verkregen door brilleglazen die niet sterker mogen zijn
dan ± 4 dioptrieën, of door contactlenzen (niet gecorrigeerd gezichtsver-
mogen = 0,05). De correctie moet goed worden verdragen. Het rijbewijs
mag niet worden afgegeven of verlengd, indien de aanvrager of bestuurder
geen normaal binoculair gezichtsveld heeft of aan diplopie lijdt.
GEHOOR
7. Onder voorbehoud van het advies van de bevoegde medische instanties kan
het rijbewijs voor iedere aanvrager of bestuurder van groep 2 worden
afgegeven of verlengd; bij het medische onderzoek wordt met name
rekening gehouden met de mogelijkheden van compensatie.
MOTORISCH GEHANDICAPTEN
8. Het rijbewijs mag niet worden afgegeven of verlengd indien de aanvrager
of bestuurder aan motorische aandoeningen of afwijkingen lijdt waardoor
het besturen van een motorvoertuigg evaar oplevert.
Groep 1
8.1. Een rijbewijs met eventueel beperkende voorwaarde mag, nadat daarover
door een bevoegde medische instantie advies is uitgebracht, worden
afgegeven aan aanvragers of bestuurders die lichamelijk gehandicapt zijn.
Dat advies moet gebaseerd zijn op een medische beoordeling van de
betreffende aandoeningof afwijkingen zo nodigop een praktische test;
daarin moet ook worden aangegeven hoe het voertuig moet worden
aangepast en of de bestuurder orthopedische apparatuur nodig heeft. Uit het
onderzoek naar de rijvaardigheid en het rijgedrag moet echter blijken dat
die apparatuur geen gevaar voor het rijden oplevert.
8.2. Het rijbewijs mag worden afgegeven of verlengd indien de aanvrager aan
een progressieve aandoening lijdt, mits aan de hand van periodieke
controles wordt geverifieerd of de betrokkene nog in staat is zijn voertuig
volkomen veiligte besturen.
Een rijbewijs magzodra de handicap zich heeft g estabiliseerd zonder
geregelde medische controle worden afgegeven of verlengd.
Groep 2
8.3. De bevoegde medische instantie dient naar behoren rekening te houden met
de extra risico's en gevaren in verband met het besturen van de voertuigen
die aan de definitie van deze groep beantwoorden.
HART- EN VAATZIEKTEN
9. Aandoeningen die aanvragers van een rijbewijs of verlenging van een
rijbewijs vatbaar maken voor acute stoornissen aan het cardiovasculaire
systeem met acute beschadiging van de hersenfunctie, leveren gevaar voor
de verkeersveiligheid op.
Groep 1
9.1. Het rijbewijs mag niet worden afgegeven of verlengd indien de aanvrager
aan ernstige aritmie lijdt.
9.2. Het rijbewijs mag worden afgegeven of verlengd indien de aanvrager of
bestuurder een pacemaker heeft, onder voorbehoud van een officieel
medisch advies en geregelde medische controle.
9.3. Of een rijbewijs mag worden afgegeven of verlengd indien de aanvrager of
bestuurder een te hoge of de lage bloeddruk heeft, wordt beoordeeld aan de1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 24
▼B
hand van de andere gegevens van het onderzoek, de eventueel daarmee
verband houdende complicaties en het gevaar dat deze voor de verkeers-
veiligheid kan opleveren.
9.4. In het algemeen mag het rijbewijs niet worden afgegeven of verlengd
indien de aanvrager of bestuurder lijdt aan benauwdheid tijdens rust of bij
opwinding. Voor de afgifte of verlenging van een rijbewijs indien de
aanvrager of bestuurder aan een hartinfarct heeft geleden, is een officieel
medisch advies en zo nodig een geregelde medische controle vereist.
Groep 2
9.5. De bevoegde medische instantie houdt naar behoren rekening met de extra
risico's en gevaren in verband met het besturen van voertuigen die aan de
definitie van deze groep beantwoorden.
DIABETES MELLITUS
10. Het rijbewijs mag worden afgegeven of verlengd indien de aanvrager of
bestuurder aan diabetes mellitus lijdt, onder voorbehoud van een officieel
medisch advies en een geregelde specifieke medische controle.
Groep 2
10.1. Rijbewijzen mogen niet worden afgegeven of verlengd indien de tot deze
groep behorende aanvrager of bestuurder aan diabetes mellitus lijdt die met
insuline moet worden behandeld, tenzij in zeer uitzonderlijke gevallen, op
grond van een officieel medisch advies en onder voorbehoud van een
geregelde medische controle.
NEUROLOGISCHE ZIEKTEN
11. Rijbewijzen mogen niet worden afgegeven of verlengd indien de aanvrager
of bestuurder lijdt aan een ernstige neurologische aandoening, tenzij de
aanvraagdoor een officieel medisch advies wordt ondersteund.
Daartoe worden neurologische stoornissen ten gevolge van aandoeningen
of operaties van het centrale of perifere zenuwstelsel die door sensoriële of
motorische defecten en evenwichts- en coördinatiestoornissen tot uiting
komen, beoordeeld op grond van het effect daarvan en de kans op
progressie. Aan de afgifte of verlenging van het rijbewijs kan in die
gevallen de voorwaarde worden verbonden dat er periodiek onderzoek
moet plaatsvinden, indien er kans op progressie bestaat.
12. Epileptische aanvallen en andere acute bewustzijnsstoornissen vormen een
ernstig gevaar voor de verkeersveiligheid, wanneer zij zich tijdens het
besturen van een motorvoertuigvoordoen.
Groep 1
12.1. Rijbewijzen mogen worden afgegeven of verlengd onder voorbehoud van
een onderzoek door een bevoegde medische instantie en een geregelde
medische controle. De bevoegde medische instantie beoordeelt de epilepsie
of andere bewustzijnsstoornissen, de klinische vorm en het verloop van de
ziekte (bij voorbeeld geen aanvallen in de laatste twee jaren), de gevolgde
behandelingen de resultaten daarvan.
Groep 2
12.2. Rijbewijzen mogen niet worden afgegeven of verlengd, indien de aanvrager
of bestuurder aan epileptische aanvallen of andere acute bewustzijns-
stoornissen lijdt of daarvoor vatbaar is.
PSYCHISCHE AANDOENINGEN
Groep 1
13.1. Rijbewijzen mogen niet worden afgegeven of verlengd, indien de aanvrager
of bestuurder lijdt aan:
— congenitale of door ziekten, trauma's of neurochirurgische ingrepen
ontstane ernstige psychische aandoeningen;
— ernstige mentale retardatie;— ernstige uit het verouderingsproces voortvloeiende gedragsstoornissen
of ernstige met de individuele psychische gesteldheid verband
houdende stoornissen van het oordeels- en aanpassingsvermogen of
gedragsstoornissen,1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 25
▼B
tenzij de aanvraagdoor een officieel medisch advies wordt ondersteund en
de betrokkene zo nodig geregeld medisch wordt gecontroleerd.
Groep 2
13.2. De bevoegde medische instantie houdt naar behoren rekening met de extra
risico's en gevaren in verband met het besturen van voertuigen die aan de
definitie van deze groep beantwoorden.
ALCOHOL
14. Alcoholgebruik vormt een groot gevaar voor de verkeersveiligheid. Gezien
de ernst van het probleem, dient de medicus grote waakzaamheid aan de
dag te leggen.
Groep 1
14.1. Rijbewijzen mogen niet worden afgegeven of verlengd indien de aanvrager
of bestuurder aan alcohol verslaafd is of niet kan afzien van alcoholgebruik
wanneer hij aan het verkeer deelneemt.
Rijbewijzen mogen worden afgegeven of verlengd indien de aanvrager of
bestuurder aan alcohol verslaafd is geweest, na een periode van bewezen
onthoudingen onder voorbehoud van een officieel medisch advies en
geregelde medische controle.
Groep 2
14.2. De bevoegde medische instantie houdt naar behoren rekening met de extra
risico's en gevaren in verband met het besturen van voertuigen die aan de
definitie van deze groep beantwoorden.
VERDOVENDE MIDDELEN EN GENEESMIDDELEN15.Misbruik
Rijbewijzen mogen niet worden afgegeven of verlengd indien de aanvrager
of bestuurder verslaafd is aan psychotrope stoffen of zonder daaraan
verslaafd te zijn die stoffen overmatig gebruikt, ongeacht de categorie van
het aangevraagde rijbewijs.
RegelmatiggebruikGroep 1
15.1. Rijbewijzen mogen niet worden afgegeven of verlengd indien de aanvrager
of bestuurder regelmatig, in welke vorm dan ook, psychotrope stoffengebruikt die van nadelige invloed op de rijvaardigheid kunnen zijn, indien
dusdanige hoeveelheden worden gebruikt dat het rijgedrag daardoor
ongunstig wordt beïnvloed. Hetzelfde geldt voor alle andere geneesmid-
delen of geneesmiddelencombinaties die de rijvaardigheid beïnvloeden.
Groep 2
15.2. De bevoegde medische instantie houdt naar behoren rekening met de extra
risico's en gevaren in verband met het besturen van voertuigen die aan de
definitie van deze groep beantwoorden.
NIERAANDOENINGEN
Groep 1
16.1. Rijbewijzen mogen worden afgegeven of verlengd indien de aanvrager of
bestuurder aan ernstige nierinsufficiëntie lijdt, op voorwaarde dat een
officieel medisch advies wordtverstrekt en de betrokkene geregeld medisch
wordt onderzocht.
Groep 2
16.2. Rijbewijzen mogen niet worden afgegeven of verlengd indien de aanvrager
of bestuurder aan ernstige irreversibele nierinsufficiëntie lijdt, tenzij in
uitzonderingsgevallen op grond van een officieel medisch advies en
geregelde medische controle.1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 26
▼B
DIVERSE BEPALINGEN
Groep 1
17.1. Rijbewijzen mogen worden afgegeven of verlengd indien het een aanvrager
of bestuurder betreft met getransplanteerde organen of artificiële implan-
taten die de rijvaardigheid kunnen beïnvloeden, onder voorbehoud van een
officieel medisch advies en zo nodig een geregeld medisch onderzoek.
Groep 2
17.2. De bevoegde medische instantie houdt naar behoren rekening met de extra
risico's en gevaren in verband met het besturen van voertuigen die aan de
definitie van deze groep beantwoorden.
18. In het algemeen mogen rijbewijzen niet worden afgegeven of verlengd
indien de aanvrager of bestuurder aan een niet in de voorgaande alinea's
vermelde aandoeninglijdt die aanleidingkan vormen tot lichamelijke
klachten, waardoor bij het besturen van een motorvoertuigde verkeers-
veiligheid in gevaar komt, tenzij de aanvraag door een officieel medisch
advies wordt ondersteund en de betrokkene, zo nodig, geregeld medisch
wordt onderzocht.1991L0439 — NL — 01.01.1995 — 001.001 — 27