1998L0053 — NL — 08.01.2004 — 002.001 — 1
Dit document vormt slechts een documentatiehulpmiddel en verschijnt buiten de verantwoordelijkheid van de instellingen
►B RICHTLIJN 98/53/EG VAN DE COMMISSIE
van 16 juli 1998
tot vaststelling van bemonsteringswijzen en analysemethoden voor de officiële controle op de
maximumgehalten aan bepaalde verontreinigingen in levensmiddelen
(Voor de EER relevante tekst)
(PB L 201 van 17.7.1998, blz. 93)
Gewijzigd bij:
Publicatieblad
nr. blz. datum
►M1Richtlijn 2002/27/EG van de Commissie van 13 maart 2002 L 75 44 16.3.2002
►M2Richtlijn 2003/121/EG van de Commissie van 15 december 2003 L 332 38 19.12.2003
▼B
RICHTLIJN 98/53/EG VAN DE COMMISSIE
van 16 juli 1998
tot vaststelling van bemonsteringswijzen en analysemethoden voor
de officiële controle op de maximumgehalten aan bepaalde veront-
reinigingen in levensmiddelen
(Voor de EER relevante tekst)
DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,
Gelet op Richtlijn 85/591/EEG van de Raad van 20 december 1985
betreffende de invoering van communautaire bemonsteringswijzen enanalysemethoden voor de controle van voor menselijke voedingbestemde levensmiddelen (
1), en met name op artikel 1,
Overwegende dat bij Verordening (EG) nr. 1525/98 van de Commissie
van 16 juli 1998 houdende wijziging van Verordening (EG) nr. 194/97tot vaststelling van maximumgehalten aan bepaalde verontreinigingenin levensmiddelen (
2) maximumgehalten voor aflatoxinen in bepaalde
levensmiddelen zijn vastgesteld;
Overwegende dat bij Richtlijn 93/99/EEG van de Raad van 29 oktober
1993 betreffende aanvullende maatregelen inzake de officiële controleop levensmiddelen (
3) een regeling is ingesteld betreffende kwaliteits-
normen voor laboratoria die in opdracht van de lidstaten officiële
controles op levensmiddelen verrichten;
Overwegende dat de bemonstering zeer belangrijk is om het gehalte
aan aflatoxinen, die meestal zeer ongelijkmatig over de partij verdeeldzijn, op een betrouwbare manier te kunnen bepalen;
Overwegende dat algemene criteria moeten worden vastgesteld
waaraan de analysemethoden moeten voldoen, om te garanderen datde met de controles belaste laboratoria deugdelijk vergelijkbare analy-semethoden toepassen;
Overwegende dat de bepalingen inzake de bemonsteringswijzen en de
analysemethoden worden vastgesteld op basis van de huidige kennis enmoeten kunnen worden aangepast aan de ontwikkeling van wetenschapen techniek;
Overwegende dat de bevoegde autoriteiten van de lidstaten momenteel
sterk uiteenlopende bemonsteringswijzen toepassen; dat de bevoegdeautoriteiten van sommige lidstaten onmogelijk op korte termijn alle
bepalingen van deze richtlijn kunnen toepassen; dat bijgevolg voor de
toepassing van deze bepalingen een passende termijn moet wordenvastgesteld;
Overwegende dat de lidstaten hun bemonsteringswijzen geleidelijk
zullen moeten wijzigen om aan het einde van de omzettingstermijn
aan de bijlagen bij deze richtlijn te voldoen; dat het in dit verbanddienstig is regelmatig met de lidstaten na te gaan hoever zij met detoepassing van deze bepalingen staan;
Overwegende dat de in deze richtlijn vervatte maatregelen in overeen-
stemming zijn met het advies van het Permanent Comité voorlevensmiddelen,
HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:
Artikel 1
De lidstaten doen het nodige om ervoor te zorgen dat de bemonstering
voor de officiële controle op de maximumgehalten aan aflatoxinen van1998L0053 — NL — 08.01.2004 — 002.001 — 2
(1) PB L 372 van 31. 12. 1985, blz. 50.
(2) Zie bladzijde 43 van dit Publicatieblad.
(3) PB L 290 van 24. 11. 1993, blz. 14.
▼B
levensmiddelen wordt uitgevoerd overeenkomstig bijlage I bij deze
richtlijn.
Artikel 2
De lidstaten doen het nodige om ervoor te zorgen dat de bereiding van
de monsters en de analysemethoden voor de officiële controle op de
maximumgehalten aan aflatoxinen van levensmiddelen voldoen aan de
criteria van bijlage II bij deze richtlijn.
Artikel 3
De lidstaten doen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepa-
lingen in werking treden om vóór 31 december 2000 aan dezerichtlijn te voldoen. Zij stellen de Commissie daarvan onmiddellijk inkennis.
In de bepalingen die de lidstaten aannemen, dan wel bij de officiële
bekendmaking ervan, wordt naar deze richtlijn verwezen. De regels
voor deze verwijzing worden door de lidstaten vastgesteld.
Artikel 4
Deze verordening treedt in werking op de twintigste dag volgende op
die van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese
Gemeenschappen .
Deze richtlijn is gericht tot de lidstaten.1998L0053 — NL — 08.01.2004 — 002.001 — 3
▼B
BIJLAGE I
Wijzen van bemonstering voor de officiële controle op de aflatoxinegehalten
van bepaalde levensmiddelen
1.Doel en toepassingsgebied
De monsters voor de officiële controle op aflatoxine op en in levens-
middelen worden genomen overeenkomstig de onderstaande
voorschriften. De op die manier verkregen verzamelmonsters worden
geacht representatief te zijn voor de betrokken partijen. Op basis van
de gehalten die in de laboratoriummonsters worden geconstateerd,
wordt bepaald of de partijen voldoen aan de bij Verordening (EG) nr.
1525/98 vastgestelde maximumgehalten.
2.Definities
Partij: identificeerbare hoeveelheid levensmiddelen
die in één zending is geleverd en waarbij de
verantwoordelijke functionaris gemeenschap-
pelijke kenmerken heeft geconstateerd, zoals
herkomst, soort, type verpakking, verpakker,
verzender of aangebrachte vermeldingen of
stempels;
Subpartij: deel van een grote partij dat voor bemonste-
ringsdoeleinden van die partij is
afgescheiden; elke subpartij moet fysiek
gescheiden en identificeerbaar zijn;
Basismonster: hoeveelheid materiaal dat op één plaats uit de
partij of de subpartij is genomen;
Verzamelmonster: de samengevoegde basismonsters die uit de
partij of de subpartij zijn genomen;
Laboratoriummonster: voor het laboratorium bestemd monster (deel-
monster).
3.Algemene bepalingen
3.1. Personeel
De monsters worden genomen door een persoon die daartoe gemachtigd
is overeenkomstig de in de lidstaat geldende voorschriften.
3.2. Te bemonsteren product
Elke partij die moet worden geanalyseerd, wordt afzonderlijk bemon-
sterd. Overeenkomstig punt 5 van deze bijlage worden grote partijen
verdeeld in subpartijen, die afzonderlijk worden bemonsterd.
3.3. Voorzorgsmaatregelen
Bij de bemonstering en de bereiding van de laboratoriummonsters moet
worden voorkomen dat zich veranderingen voordoen waardoor het afla-
toxinegehalte kan veranderen en de analysen of de representativiteit van
het verzamelmonster kunnen worden beïnvloed.
3.4. Basismonsters
De basismonsters worden zoveel mogelijk op verschillende plaatsen uit
de partij of de subpartij genomen. Als hiervan wordt afgeweken, wordt
dit in het in punt 3.8 bedoelde verslag vermeld.
3.5. Bereiding van het verzamelmonster en de laboratoriummonsters (deel-
monsters)
Het verzamelmonster wordt verkregen door de basismonsters grof door
elkaar te mengen. Na het mengen wordt het verzamelmonster in gelijke
deelmonsters verdeeld overeenkomstig punt 5 van deze bijlage.
Het mengen is nodig om te garanderen dat elk deelmonster delen van
de volledige partij of subpartij bevat.1998L0053 — NL — 08.01.2004 — 002.001 — 4
▼B
3.6. Bereiding van identieke monsters
Van het gehomogeniseerde laboratoriummonster worden identieke
monsters genomen voor controle-, verhaal- en referentiedoeleinden,
mits dit met de regelgeving van de lidstaat in overeenstemming is.
3.7. Verpakking en verzending van de laboratoriummonsters
Elk laboratoriummonster wordt in een schone recipiënt van inert mate-
riaal geplaatst die een degelijke bescherming biedt tegen
verontreiniging en beschadiging tijdens het vervoer. Voorts wordt het
nodige gedaan om verandering in de samenstelling van het laboratori-
ummonster tijdens vervoer of opslag te voorkomen.
3.8. Verzending en etikettering van de monsters
Elk officieel monster wordt op de plaats van bemonstering verzegeld en
geïdentificeerd volgens de in de lidstaat geldende voorschriften. Van
elke bemonstering wordt een bemonsteringsverslag opgesteld aan de
hand waarvan de bemonsterde partij ondubbelzinning kan worden
geïdentificeerd; hierin worden bemonsteringsdatum en -plaats en alle
andere voor de analist nuttige gegevens vermeld.
4.Toelichting
4.1. Verschillende types partijen
De producten kunnen worden verkocht in bulk, in containers, in afzon-
derlijke verpakkingen (zakken, kleinhandelsverpakkingen) enz. Voor
elke vorm waarin de producten op de markt worden aangeboden, kan
de bemonsteringswijze worden toegepast.
Onverminderd punt 5 van deze bijlage kan voor partijen die in afzon-
derlijke verpakkingen worden verkocht, de onderstaande formule
worden gehanteerd:
Bemonsteringsfrequentie:Gewicht van de partij /C2gewicht van het basismonster
Gewicht van het verzamelmonster /C2gewicht van een afzonderlijke verpakking
waarbij: het gewicht in kg wordt uitgedrukt,
de bemonsteringsfrequentie elke n-de afzonderlijke verpakking aangeeft
waaruit een basismonster moet worden genomen.
4.2. Gewicht van het basismonster
Het basismonster weegt ongeveer 300 gram, tenzij anders bepaald in
punt 5 van deze bijlage en uitgezonderd in het geval van specerijen,
waarvoor het basismonster ongeveer 100 gram weegt. Bij partijen in
kleinhandelsverpakkingen hangt het gewicht van het basismonster af
van het gewicht van de kleinhandelsverpakking.
4.3. Aantal basismonsters voor partijen van minder dan 15 ton
Tenzij anders bepaald in punt 5 van deze bijlage hangt het aantal basis-
monsters van het gewicht van de partij af, met een minimum van tien
en een maximum van 100. Aan de hand van de onderstaande tabel kan
worden bepaald hoeveel basismonsters moeten worden genomen.
Tabel 1: Aantal basismonsters naar gelang van het gewicht van de
partij
Gewicht van de partij
(in ton)Aantal basismonsters
≤0,1 10
> 0,1 -≤0,2 15
> 0,2 -≤0,5 20
> 0,5 -≤1,0 30
> 1,0 -≤2,0 40
> 2,0 -≤5,0 60
> 5,0 -≤10,0 80
> 10,0 -≤15,0 1001998L0053 — NL — 08.01.2004 — 002.001 — 5
▼M1
▼B
▼B
5.Specifieke bepalingen
5.1. Algemeen overzicht van de bemonsteringswijzen voor aardnoten, noten,
gedroogde vruchten ►M1, specerijen ◄en granen
Tabel 2: Verdeling van partijen in subpartijen naar gelang van het product en het gewicht
van de partij
ProductGewicht van de
partij (in ton)Gewicht van de
subpartijen of
aantal subpartijenAantal basis-
monstersVerzamel-
monster
(gewicht in
kg)
Gedroogde vijgen en
andere gedroogde
vruchten≥15 15-30 ton 100 30
< 15 — 10-100(*) ≤30
Aardnoten, pimper-
noten, paranoten en
andere noten≥500 100 ton 100 30
> 125 en < 500 5 subpartijen 100 30
≥15 en≤125 25 ton 100 30
< 15 — 10-100(*) ≤30
Granen ≥1500 500 ton 100 30
> 300 en < 1 500 3 subpartijen 100 30
≥50 en≤300 100 ton 100 30
< 50 — 10-100(*) 1-10
Specerijen ≥15 25 ton 100 10
< 15 — 10-100(*) 1-10
(*) Naar gelang van het gewicht van de partij — zie de punten 4.3 en 5.3.
5.2. Aardnoten, pimpernoten, paranoten
Gedroogde vijgen
Granen(partijen ≥50 ton)
Specerijen
5.2.1. Bemonsteringswijze
— Als de subpartijen fysiek van elkaar kunnen worden gescheiden,
wordt elke partij in subpartijen verdeeld volgens tabel 2 in punt
5.1. Aangezien de partijen niet altijd een gewicht hebben dat een
exact veelvoud is van het gewicht van de subpartijen, mag het
gewicht van de subpartijen het aangegeven gewicht met ten hoogste
20 % overschrijden.
— Elke subpartij wordt afzonderlijk bemonsterd.— Aantal basismonsters: 100. Bij partijen van minder dan 15 ton hangt
het aantal basismonsters dat moet worden genomen, af van het
gewicht van de partij; het minimumaantal is tien en het maximum-
aantal 100 (zie punt 4.3).
— Gewicht van het verzamelmonster: 30 kg. Dit door grof mengen
verkregen monster wordt in drie gelijke deelmonsters van 10 kg
verdeeld vóór het wordt vermalen (het monster hoeft niet te worden
verdeeld als het bestaat uit aardnoten, noten, gedroogde vruchten en
maïs die later worden gesorteerd of een andere fysische behandeling
ondergaan en als de nodige apparatuur beschikbaar is om een
monster van 30 kg te homogeniseren). Verzamelmonsters van
minder dan 10 kg hoeven niet in deelmonsters te worden verdeeld.1998L0053 — NL — 08.01.2004 — 002.001 — 6
▼M1
▼B
▼M1
▼B
▼M2
▼M2
Het gewicht van het verzamelmonster van specerijen bedraagt niet
meer dan 10 kg en daarom hoeft het niet in deelmonsters te worden
verdeeld.
— Laboratoriummonster: een deelmonster van 10 kg (elk deelmonster
moet afzonderlijk worden fijngemalen en grondig worden gemengd,
zodat het product volleidg homogeen wordt, overeenkomstig bijlage
II).
— Als de hier beschreven bemonsteringswijze niet kan worden toege-
past zonder aanzienlijke economische schade toe te brengen (bijv.
wegens de vorm van de verpakking of de aard van de vervoermid-
delen) kan een alternatieve bemonstering worden toegepast mits die
zo representatief mogelijk is, nauwkeurig wordt beschreven en
grondig gedocumenteerd.
5.2.2. Aanvaarding van een partij of een subpartij
— Voor aardnoten, noten, gedroogde vruchten en maïs die bestemd
zijn om te worden gesorteerd of een andere fysische behandeling
te ondergaan, en voor specerijen:
— aanvaarding als het verzamelmonster of het gemiddelde van de
deelmonsters het maximumgehalte niet overschrijdt, met inacht-
neming van de meetonzekerheid en de correctie voor
terugvinding,
— weigering als het verzamelmonster of het gemiddelde van de
deelmonsters het maximumgehalte buiten redelijke twijfel over-
schrijdt, met inachtneming van de meetonzekerheid en de
correctie voor terugvinding.
— Voor aardnoten, noten, gedroogde vruchten en granen die bestemd
zijn voor rechtstreekse menselijke consumptie en granen, met
uitzondering van maïs, die bestemd zijn om te worden gesorteerd
of een andere fysische behandeling te ondergaan:
— aanvaarding als geen enkel deelmonster het maximumgehalte
overschrijdt, met inachtneming van de meetonzekerheid en de
correctie voor terugvinding,
— weigering zodra één deelmonster het maximumgehalte buiten
redelijke twijfel overschrijdt, met inachtneming van de meeton-
zekerheid en de correctie voor terugvinding,
— bij een verzamelmonster van minder dan 10 kg:
— aanvaarding als het verzamelmonster het maximumgehalte
niet overschrijdt, met inachtneming van de meetonzekerheid
en de correctie voor terugvinding,
— weigering als het verzamelmonster het maximumgehalte
buiten redelijke twijfel overschrijdt, met inachtneming van
de meetonzekerheid en de correctie voor terugvinding.
5.3. Noten, andere dan aardnoten, pimpernoten of paranoten
Gedroogde vruchten, andere dan gedroogde vijgenGranen(partijen < 50 ton)
5.3.1. Bemonsteringswijze
Voor deze producten kan de in punt 5.2.1 beschreven bemonsterings-
wijze worden toegepast. Aangezien sommige van deze producten
minder aan verontreiniging onderhevig zijn en/of deze producten in
nieuwere verpakkingsvormen in de handel worden gebracht, kan een
alternatieve bemonsteringswijze (zie punt 4.1) worden toegepast mits
die zo representatief mogelijk is.
Voor partij granen van minder dan 50 ton worden, afhankelijk van het
gewicht van de partij, tien tot 100 basismonsters van 100 gram
genomen waarmee een verzamelmonster van 1 tot 10 kg wordt samen-
gesteld. Aan de hand van de onderstaande tabel kan worden bepaald
hoeveel basismonsters moeten worden genomen.1998L0053 — NL — 08.01.2004 — 002.001 — 7
▼B
▼M2
▼B
▼B
Tabel 3: Aantal basismonsters naar gelang van het gewicht van de
partij (granen)
Gewicht van de partij
(in ton)Aantal basismonsters
≤11 0
>1-≤32 0
>3-≤10 40
>1 0-≤20 60
>2 0-≤50 100
5.3.2. Aanvaarding van een partij of een subpartij
Zie punt 5.2.2.
5.4. Melk
5.4.1. Bemonsteringswijze
De bemonstering moet gebeuren overeenkomstig Beschikking 91/180/
EEG van de Commissie van 14 februari 1991 tot vaststelling van
analyse- en testmethoden voor rauwe en voor warmtebehandelde
melk (1).
— Aantal basismonsters: ten minste vijf.
— Gewicht van het verzamelmonster: ten minste 0,5 kg of liter.
5.4.2. Aanvaarding van een partij of een subpartij
— aanvaarding als het verzamelmonster het maximumgehalte niet
overschrijdt, met inachtneming van de meetonzekerheid en de
correctie voor terugvinding,
— weigering als het verzamelmonster het maximumgehalte buiten
redelijke twijfel overschrijdt, met inachtneming van de meetonze-
kerheid en de correctie voor terugvinding.
5.5. Afgeleide producten en samengestelde levensmiddelen
5.5.1. Zuivelproducten
5.5.1.1. Bemonsteringswijze
De bemonstering moet gebeuren overeenkomstig Richtlijn 87/524/EEG
van de Commissie van 6 oktober 1987 tot vaststelling van communau-
taire methoden voor de monsterneming voor chemisch onderzoek met
het oog op de controle op verduurzaamde melkproducten (2).
Aantal basismonsters: ten minste vijf.
Voor de overige zuivelproducten wordt een equivalente bemonstering
toegepast.
5.5.1.2. Aanvaarding van een partij of een subpartij
— aanvaarding als het verzamelmonster het maximumgehalte niet
overschrijdt, met inachtneming van de meetonzekerheid en de
correctie voor terugvinding,
— weigering als het verzamelmonster het maximumgehalte buiten
redelijke twijfel overschrijdt, met inachtneming van de meetonze-
kerheid en de correctie voor terugvinding.
5.5.2. Andere afgeleide producten met een zeer kleine deeltjesgrootte, zoals
meel, vijgenpasta, aardnotenpasta (gelijkmatige verdeling van de afla-
toxineverontreiniging)1998L0053 — NL — 08.01.2004 — 002.001 — 8
(1) PB L 93 van 13. 4. 1991, blz. 1.
(2) PB L 306 van 28. 10. 1987, blz. 24.▼M2
▼B
▼M2
▼B
▼B
5.5.2.1. Bemonsteringswijze
— Aantal basismonsters: 100. Bij partijen van minder dan 50 ton
worden naar gelang van het gewicht van de partij tussen tien en
100 basismonsters genomen (zie tabel 3, punt 5.3.1).
— Het basismonster weegt ongeveer 100 gram. Bij partijen in klein-
handelsverpakkingen hangt het gewicht van het basismonster af
van het gewicht van die verpakking.
— Gewicht van het verzamelmonster: 1 tot 10 kg, grof gemengd.
5.5.2.2. Aantal te nemen monsters
— Het aantal verzamelmonsters dat moet worden genomen, hangt af
van het gewicht van de partij. Grote partijen moeten in subpartijen
worden verdeeld zoals aangegeven ►M1in tabel 2 van punt
5.1◄(granen).
— Elke subpartij wordt afzonderlijk bemonsterd.
5.5.2.3 Aanvaarding van een partij of een subpartij
— aanvaarding als het verzamelmonster het maximumgehalte niet
overschrijdt, met inachtneming van de meetonzekerheid en de
correctie voor terugvinding,
— weigering als het verzamelmonster het maximumgehalte buiten
redelijke twijfel overschrijdt, met inachtneming van de meetonze-
kerheid en de correctie voor terugvinding.
5.6. Andere producten met relatief grote deeltjes (ongelijkmatige verdeling
van de aflatoxineverontreiniging)
Bemonstering en aanvaarding overeenkomstig de punten 5.2 en 5.3
(niet-verwerkte landbouwproducten).
6.Bemonstering in de kleinhandel
De bemonstering van voedingsmiddelen in de kleinhandel moet waar
mogelijk worden verricht overeenkomstig de hierboven vermeldebemonsteringsvoorschriften. Waar dit niet mogelijk is, kunnen andere
efficiënte bemonsteringswijzen worden toegepast, mits zij een
voldoende representativiteit voor de bemonsterde partij garanderen.1998L0053 — NL — 08.01.2004 — 002.001 — 9
▼M2
▼B
▼M1
▼B
BIJLAGE II
Bereiding van de monsters en algemene criteria voor de analysemthoden die
worden gebruikt voor de officiële controle op de aflatoxinegehalten van
bepaalde levensmiddelen
1.Inleiding
1.1.Voorzorgsmaatregelen
Tijdens de bereiding moet het daglicht zoveel mogelijk worden geweerd,
want aflatoxine breekt onder invloed van ultraviolet licht geleidelijk af.
Aangezien aflatoxine zeer ongelijkmatig over de partij verdeeld is, moeten
de monsters met zeer veel zorg worden bereid (en vooral zeer goed worden
gehomogeniseerd).
Voor de bereiding van het testproduct moet al het materiaal worden
gebruikt dat naar het laboratorium is opgestuurd.
1.2.Berekening van de verhouding tussen dop en kern bij hele noten
De maximumgehalten aan aflatoxinen die bij Verordening (EG) nr. 1525/98
zijn vastgesteld, gelden voor het eetbare gedeelte.
Het aflatoxinegehalte van het eetbare gedeelte kan als volgt worden
bepaald:
— de hele noten van de monsters worden gedopt en het aflatoxinegehalte
wordt bepaald op basis van het eetbare gedeelte, of
— voor de bereiding van het monster wordt de hele noot met de dop
gebruikt. In dit geval moet worden geraamd wat het gewicht is van de
kernen in het verzamelmonster. Daarvoor wordt een coëfficiënt vastge-
steld die de verhouding tussen de dop en de kern van de hele noten
weergeeft. Op basis van deze verhouding wordt bepaald hoeveel kernen
het verzamelmonster bevat. De verhouding wordt vastgesteld op basis
van een honderdtal hele noten die uit de partij of uit het verzamelmon-
ster worden genomen. Ze worden gewogen en gedopt en nadien worden
de doppen en de kernen afzonderlijk gewogen. Zodra de verhouding
dop/kern door het laboratorium is vastgesteld, kan die waarde worden
gehanteerd bij de verdere analyses. Als het monster evenwel het maxi-
mumgehalte overschrijdt, moet het gehalte op de hierboven beschreven
wijze worden vastgesteld.
2.Behandeling van het monster dat het laboratorium ontvangt
Elk laboratoriummonster wordt fijngemalen en zorgvuldig vermengd zodat
een volledig homogeen product ontstaat.
3.Verdeling van de monsters voor vervolgmaatregelen en verhaal
De analysemonsters voor vervolgmaatregelen, handels- en arbitragedoel-
einden worden genomen uit de gehomogeniseerde laboratoriummonsters
mits deze procedure met de regelgeving van de lidstaat in overeenstemming
is.
4.Door de laboratoria toe te passen analysemethoden en voorschriften
inzake de controle op de laboratoria
4.1.Definities
Hieronder worden enkele van de meest gebruikelijke definities gegeven, die
voor de laboratoria van toepassing zijn.
De meest gebruikelijke parameters voor de betrouwbaarheid zijn herhaal-
baarheid en reproduceerbaarheid.
r = herhaalbaarheid: waarde waarvoor geldt dat het absolute
verschil tussen de resultaten van twee afzonderlijke tests die
onder herhaalbaarheidsomstandigheden zijn uitgevoerd
(hetzelfde monster, uitvoering door dezelfde persoon, dezelfde
apparatuur, hetzelfde laboratorium en een korte tussentijd tussen
de tests) met de gekozen waarschijnlijkheid (in principe 95 %)
daarbeneden ligt, zodat r = 2,8 × sr.
sr= standaardafwijking berekend op basis van resultaten die onder
herhaalbaarheidsomstandigheden zijn verkregen.1998L0053 — NL — 08.01.2004 — 002.001 — 10
▼B
RSDr= relatieve standaardafwijking berekend op basis van resultaten
die onder herhaalbaarheidsomstandigheden zijn verkregen,
volgens de formule [(Sr/x) × 100], waarbij x het gemiddelde
van de resultaten voor alle laboratoria en alle monsters is.
R = reproduceerbaarheid: waarde waarvoor geldt dat het absolute
verschil tussen de resultaten van afzonderlijke tests die onderreproduceerbaarheidsomstandigheden zijn uitgevoerd (identiek
product, tests met de gestandaardiseerde testmethode uitgevoerd
door personen in verschillende laboratoria) met de gekozen
waarschijnlijkheid (in principe 95 %) daarbeneden ligt, zodat
R = 2,8 s
R
sR= standaardafwijking berekend op basis van resultaten die onder
reproduceerbaarheidsomstandigheden zijn verkregen.
RSDR= relatieve standaardafwijking berekend op basis van resultaten
die onder reproduceerbaarheidsomstandigheden zijn verkregen,volgens de formule [(S
R/x) × 100].
4.2.Algemene voorschriften
De analysemethoden voor de controle op levensmiddelen moeten voorzover
mogelijk voldoen aan de punten 1 en 2 van de bijlage bij Richtlijn 85/591/
EEG.
4.3.Specifieke voorschriften
Als op communautair niveau geen specifieke methode voor de bepaling van
het aflatoxinegehalte van levensmiddelen is voorgeschreven, kunnen de
laboratoria zelf de methode kiezen die ze zullen toepassen, op voorwaarde
dat die aan de volgende criteria voldoet:
Criterium Concentratiebereik Aanbevolen waardeToegestane maxi-
mumwaarde
Blancowaarden Alle concentraties Verwaarloosbaar
Terugvinding afla-
toxine M1►M10,01-0,05 µg/kg◄60 tot 120 %
>0,05►M1µg/kg◄ 70 tot 110 %
Terugvinding afla-
toxinen B1,B2,G1,
G2<1,0►M1µg/kg◄ 50 tot 120 %
1-10►M1µg/kg◄ 70 tot 110 %
>10►M1µg/kg◄ 80 tot 110 %
RSDR-betrouwbaar-
heidAlle concentraties Op basis van de
vergelijking van
Horwitz2 × de waarde op
basis van de vergelij-
king van Horwitz
De RSDr-betrouwbaarheid bedraagt 0,66 maal de RSDR-betrouwbaarheid voor de betrokken concentratie.
Opmerkingen:
— De waarden gelden zowel voor B1als voor de som van B1,B2,G1en
G2.
— Als de som van de concentraties van de afzonderlijke aflatoxinen B1,
B2,G1en G2moet worden geregistreerd, moet voor elk van die soorten
aflatoxinen bekend zijn welk terugvindingspercentage de gebruikte
analysemethode oplevert, of moeten de terugvindingspercentages van
die soorten equivalent zijn.
— De limieten van aantoning bij de gebruikte methoden zijn niet aange-
geven, aangezien de betrouwbaarheidsparameters voor de betrokkenconcentraties zijn gegeven.
— De betrouwbaarheidsparameters worden berekend met de vergelijking
van Horwitz, d.i.:
RSD
R=2(1-0,5 logC)
waarbij:
— RSDRde relatieve standaardafwijking is, berekend op basis van
resultaten die onder reproduceerbaarheidsomstandigheden zijn
verkregen [(SR/x) × 100],
— C het concentratiepercentage is (1 = 100 g/100 g, 0,001 = 1 000 mg/
kg).1998L0053 — NL — 08.01.2004 — 002.001 — 11
▼B
Dit is een algemene vergelijking voor de betrouwbaarheid, waarvan wordt
aangenomen dat zij voor de meeste routineanalysemethoden niet wordt
beïnvloed door de analyt of de matrix, maar alleen door de concentratie.
4.4Berekening van het terugvindingspercentage en registratie van de resul-
taten
Het analyseresultaat wordt al dan niet met een correctie op basis van de
terugvinding geregistreerd. De registratiewijze en het terugvindingspercen-
tage moeten worden vermeld. Het voor de terugvinding gecorrigeerde
analyseresultaat wordt gebruikt om te bepalen of aan de eisen is voldaan
(zie bijlage I, punten 5.2.2, 5.3.2, 5.4.2, 5.5.1.2 en 5.5.2.3).
Het analyseresultaat wordt gerapporteerd als x +/- U, waarbij x het analy-
seresultaat en U de uitgebreide meetonzekerheid is, met een dekkingsfactor
2, die een betrouwbaarheidsniveau van ongeveer 95 % oplevert.
4.5.Door de laboratoria te bieden kwaliteitsgaranties
De laboratoria moeten voldoen aan Richtlijn 93/99/EEG.1998L0053 — NL — 08.01.2004 — 002.001 — 12
▼M2
▼B