2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 1
Dit document vormt slechts een documentatiehulpmiddel en verschijnt buiten de verantwoordelijkheid van de instellingen
►B RICHTLIJN 2001/85/EG VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD
van 20 november 2001
betreffende speciale voorschriften voor voertuigen bestemd voor het vervoer van passagiers, met
meer dan acht zitplaatsen, die van de bestuurder niet meegerekend, en tot wijziging van Richtlijn
70/156/ EEG van de Raad en van Richtlijn 97/27/EG
(PB L 42 van 13.2.2002, blz. 1)
Gerectificeerd bij:
►C1Rectificatie PB L 125 van 21.5.2003, blz. 15 (2001/85/EG)
▼B
RICHTLIJN 2001/85/EG VAN HET EUROPEES PARLEMENT
EN DE RAAD
van 20 november 2001
betreffende speciale voorschriften voor voertuigen bestemd voor
het vervoer van passagiers, met meer dan acht zitplaatsen, die vande bestuurder niet meegerekend, en tot wijziging van Richtlijn 70/
156/ EEG van de Raad en van Richtlijn 97/27/EG
HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,
inzonderheid op artikel 95,
Gezien het voorstel van de Commissie (1),
Gezien het adviesvan het Economis ch en Sociaal Comité (2),
Handelend volgensde procedure van artikel 251 van het Verdrag (3), en
gezien de gemeenschappelijke ontwerp-tekst die op 25 juni 2001 doorhet bemiddelingscomité is goedgekeurd,
Overwegende hetgeen volgt:
(1)De interne markt omvat een ruimte zonder binnengrenzen waarin
het vrije verkeer van goederen, personen, diensten en kapitaal isgewaarborgd; het isvan belang hierop gerichte maatregelen vas tte stellen.
(2)De technische voorschriften waaraan motorvoertuigen overeen-komstig de nationale wetgevingen moeten voldoen, hebbenonder andere betrekking op speciale voorschriften voor voer-tuigen voor passagiersvervoer met meer dan acht zitplaatsen,die van de bestuurder niet meegerekend.
(3)De technische voorschriften verschillen van lidstaat tot lidstaat.
(4)Als gevolg van de verschillen in technische voorschriften wordt
het in de handel brengen van deze voertuigen in de Gemeen-
schap belet; indien alle lidstaten in de plaats van hun nationaleregelgeving geharmoniseerde voorschriften vaststellen, zal degoede werking van de interne markt voor deze voertuigenworden bevorderd.
(5)Het is derhalve noodzakelijk dat alle lidstaten hetzij naast, hetzijin plaats van hun geldende regels dezelfde voorschriften vast-stellen, zodat de EG-typegoedkeuringsprocedure, die hetvoorwerp vormt van Richtlijn 70/156/EEG van de Raad van 6
februari 1970 inzake de onderlinge aanpassing van de wetge-
vingen van de lidstaten betreffende de goedkeuring vanmotorvoertuigen en aanhangwagensdaarvan (
4), voor elk type
voertuig kan worden toegepast.
(6)Deze richtlijn iseen van de bijzondere richtlijnen van de bijRichtlijn 70/156/EEG vastgestelde EG-typegoedkeuringsproce-dure.
(7)Met de verbetering van de toegankelijkheid van voertuigen van
klasse I en II voor personen met een mobiliteitshandicap werd
inmiddelsvoortgang gemaakt. Deze dient zich te vertalen in demogelijkheid om voor bestaande types voertuigen een steilere2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 2
(1) PB C 17 van 20.1.1998, blz. 1.
(2) PB C 129 van 27.4.1998, blz. 5.
(3) Adviesvan het EuropeesParlement van 18 november 1998 (PB C 379 van
7.12.1998, blz. 80) bevestigd op 27 oktober 1999 (PB C 154 van 5.6.2000,
blz. 47), Gemeenschappelijk standpunt van de Raad van 26 september 2000
(PB C 370 van 22.12.2000, blz. 1) en besluit van het Europees Parlement
van 14 februari 2001 (PB C 276 van 1.10.2001, blz. 124). Besluit van hetEuropeesParlement van 3 oktober 2001 en bes luit van de Raad van 8
oktober 2001.
(
4) PB L 42 van 23.2.1970, blz. 1. Richtlijn laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn
98/91/EG van het EuropeesParlement en de Raad (PB L 11 van 16.1.1999,
blz. 25).
▼B
helling van gedeelten van het gangpad te hebben dan voor
nieuwe types.
(8)Daar de doelstellingen van het overwogen optreden — namelijk,
door toepassing van de EG-typegoedkeuringsprocedure voor
deze voertuigen handelsbelemmeringen binnen de Gemeenschapvermijden —, niet voldoende door de lidstaten worden verwe-zenlijkt vanwege de omvang en de gevolgen van het voor dezesector overwogen optreden, en derhalve beter door de Gemeen-schap kunnen worden verwezenlijkt, kan de Gemeenschap,
overeenkomstig het in artikel 5 van het Verdrag neergelegde
subsidiariteitsbeginsel, maatregelen nemen. Overeenkomstig hetin voornoemd artikel neergelegde evenredigheidsbeginsel gaatde richtlijn niet verder dan nodig isom deze doels tellingen teverwezenlijken.
(9)Voor het onderscheid tussen bestaande en nieuwe types voer-
tuigen dient Richtlijn 76/756/EEG (1) van de Raad van 27 juli
1976 inzake de onderlinge aanpassing van de wetgevingen derlidstaten betreffende de installatie van verlichtings- en lichtsig-naalinrichtingen van motorvoertuigen en aanhangwagensdaarvan, te worden toegepast.
(10)Het is wenselijk rekening te houden met de reeds bestaande
technische voorschriften die zijn vastgesteld door de Economi-
sche Commissie voor Europa van de Verenigde Naties (UN-ECE) in Reglement nr. 36 („Uniform Provisions concerning theApproval of Large Passenger Vehicles with regard to theirGeneral Construction”), in Reglement nr. 52 („Uniform Provi-
sions concerning the Construction of small-capacity Public
Service Vehicles”), in Reglement nr. 66 („Uniform Provisionsconcerning the Approval of Large Passenger Vehicles withregard to the Strength of their Superstructure”) en in Reglementnr. 107 („Uniform provisions concerning the approval of double-deck large passenger vehicles with regard to their general
construction”), die als bijlage bij de Overeenkomst van 20 maart
1958 betreffende het aannemen van eenvormige goedkeurings-voorwaarden en de wederzijdse erkenning van goedkeuring vanuitrustingsstukken en onderdelen van motorrijtuigen zijngevoegd.
(11)Hoewel het hoofddoel van deze richtlijn erin bestaat de veilig-
heid van de passagiers te waarborgen, is het eveneens
noodzakelijk, in overeenstemming met het sociaal en hetvervoerbeleid van de Gemeenschap, technische voorschriftenvast te stellen om onder de richtlijn vallende voertuigen toegan-kelijk te maken voor personen met een mobiliteitshandicap; allesdient in het werk te worden gesteld om de toegankelijkheid van
deze voertuigen te verbeteren. Zulkskan worden bereikt door op
de voertuigen technische oplossingen in de zin van deze richtlijntoe te passen, of door deze te combineren met passende plaatse-lijke infrastructuur om de toegang voor rolstoelgebruikers tewaarborgen.
(12)Gezien het voorgaande ishet noodzakelijk Richtlijn 70/156/EEG
en Richtlijn 97/27/EG van het EuropeesParlement en de Raad
van 22 juli 1997 betreffende de massa's en afmetingen vanbepaalde categorieën motorvoertuigen en aanhangwagensdaarvan en tot wijziging van Richtlijn 70/156/EEG (
2)t e
wijzigen.
(13)De maatregelen die noodzakelijk zijn voor de aanpassing van
deze richtlijn aan de vooruitgang van de techniek dienen te
worden aangenomen overeenkomstig Besluit 1999/468/EG vande Raad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de voorwaarden2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 3
(1) PB L 262 van 27.9.1976, blz. 1. Richtlijn laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn
97/28/EG van de Commissie (PB L 171 van 30.6.1997, blz. 1).
(2) PB L 233 van 25.8.1997, blz. 1.
▼B
voor de uitoefening van de aan de Commissie verleende uitvoe-
ringsbevoegdheden (1).
HEBBEN DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:
Artikel 1
Voor de toepassing van deze richtlijn wordt verstaan onder:
— „voertuig”, een motorvoertuig van categorie M2of M3als
omschreven in bijlage II, deel A, van Richtlijn 70/156/EEG;
— „carrosserie”, een afzonderlijke technische eenheid als omschreven
in artikel 2 van Richtlijn 70/156/EEG;
— „voertuigklasse”, klasse van een voertuig overeenkomstig de klasse-
beschrijving in bijlage I.
Artikel 2
1. Met ingang van 13 augustus 2003 mogen de lidstaten de EG-type-
goedkeuring of de nationale typegoedkeuring niet weigeren
— van een voertuig,
— van een carrosserie,— van een voertuig waarvan de carrosserie reeds een typegoedkeuring
alsafzonderlijke technis che eenheid heeft gekregen,
noch de verkoop, de registratie of het in het verkeer brengen van een
voertuig of van een carrosserie als afzonderlijke eenheid weigeren of
verbieden, om redenen die verband houden met de voorschriften voorvoertuigen bestemd voor het vervoer van passagiers, met meer danacht zitplaatsen, die van de bestuurder niet meegerekend, indien isvoldaan aan de voorschriften van deze richtlijn en de bijlagen ervan.
2. Lid 1 geldt eveneens voor voertuigen van klasse I en II met een
lage vloer die vóór 13 augustus 2002 een typegoedkeuring hebbenontvangen overeenkomstig Richtlijn 76/756/EEG en die aldus profi-teren van de 12,5 % gangpadhelling alsgenoemd in paragraf 7.7.6.4van bijlage I.
3. Met ingang van 13 februari 2004, onverminderd de bepalingen
van lid 4
— verlenen de lidstaten geen EG-typegoedkeuring als afzonderlijke
technische eenheid meer voor een voertuigtype of een carrosserie-type,
— kunnen de lidstaten de registratie, de verkoop of het in het verkeer
brengen van nieuwe voertuigen en nieuwe carrosserieën als afzon-
derlijke technische eenheden weigeren,
om redenen die verband houden met de voorschriften voor voertuigen
bestemd voor het vervoer van passagiers, met meer dan achtzitplaatsen, die van de bestuurder niet meegerekend, indien niet is
voldaan aan de voorschriften van deze richtlijn en de bijlagen ervan.
4. Met ingang van 13 februari 2005 kunnen de lidstaten de regi-
stratie, de verkoop of het in het verkeer brengen van nieuwevoertuigen en nieuwe carrosserieën als afzonderlijke technische
eenheden waarvoor volgensde bepalingen van lid 2 typegoedkeuring
isverleend, weigeren.
Artikel 3
1. Voertuigen van klasse I moeten toegankelijk zijn voor personen
met een mobiliteitshandicap, met inbegrip van rolstoelgebruikers, in
overeenstemming met de technische voorschriften van bijlage VII.
2. Het staat de lidstaten vrij de meest geschikte oplossing te kiezen
om de toegankelijkheid in andere voertuigen dan voertuigen van klasseI te verbeteren. Andere voertuigen dan voertuigen van klasse I die2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 4
(1) PB L 184 van 17.7.1999, blz. 23,
▼B
voorzien zijn van inrichtingen voor personen met een mobiliteitshan-
dicap en/of rolstoelgebruikers, moeten evenwel voldoen aan derelevante voorschriften van bijlage VII.
Artikel 4
Richtlijn 70/156/EEG wordt alsvolgt gewijzigd:1. bijlage I:
a) de volgende punten worden aan punt 0.2 toegevoegd:
„
”;
b) de volgende punten worden aan punt 0.3 toegevoegd:
„
”;
c) de volgende punten worden aan punt 0.3.1 toegevoegd:
„
”;
d) het volgende punt wordt aan punt 2.4.2 toegevoegd:
„
”;
e) het volgende punt wordt ingevoegd:
„
”;
f) punt 13 wordt vervangen door:
„
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 5
▼B
”;2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 6
▼B
2. bijlage III: het volgende punt wordt in deel I opgenomen:
„
”;
3. bijlage IV:
a) in deel I wordt punt 52 vervangen door:
Onderwerp Richtlijn PB Van toepassing op:
„52”„Bussen en
toerbussen”„…/…/EG” „L …” „M1”„ M2X”„M3X”„N1”„ N2”„ N3”„ O1”„ O2”„ O3”„ O4”
b) in deel II, wordt het volgende punt 52 ingevoegd:
OnderwerpNr. basisre-
glementReeks
wijzigingenAanvullingCorri-
gendum
„52” „Sterkte
van de
bovenbouw
(bussen)”„66” „—” „1 tot 00” „—”
Artikel 5
Bijlage I bij Richtlijn 97/27/EG wordt alsvolgt gewijzigd:1. de punten 2.1.2.1 tot en met 2.1.2.1.4 worden geschrapt;
2. de volgende punten worden ingevoegd:
„2.1.2.1. „Bus of toerbus”: een voertuig als omschreven in punt 2
van bijlage I bij Richtlijn 2001/85/EG.
2.1.2.2. „Klasse” van bus of toerbus: een voertuig van een klasse
alsoms chreven in de punten 2.1.1 en 2.1.2 van bijlage Ibij Richtlijn 2001/85/EG.
2.1.2.3. „Gelede bus of toerbus”: een voertuig als omschreven in
punt 2.1.3 van bijlage I bij Richtlijn 2001/85/EG.
2.1.2.4. „Dubbeldeksbus of -toerbus”: een voertuig als omschreven
in punt 2.1.6 van bijlage I bij Richtlijn 2001/85/EG.”;
3. het voormalige punt 2.1.2.2 wordt hernummerd tot 2.1.2.5.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 7
▼C1
▼B
Artikel 6
De maatregelen die nodig zijn om deze richtlijn aan te passen aan de
vooruitgang van de techniek worden genomen overeenkomstig de in
artikel 7, lid 2, bedoelde regelgevingsprocedure.
Artikel 7
1. De Commissie wordt bijgestaan door het Comité voor de aanpas-
sing aan de vooruitgang van de techniek, ingesteld bij artikel 13 van
Richtlijn 70/156/EEG, (hierna „het Comité” genoemd).
2. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, zijn de artikelen 5 en 7 van
Besluit 1999/468/EG van toepassing, met inachtneming van de bepa-lingen van artikel 8 ervan.
De in artikel 5, lid 6, van Besluit 1999/468/EG voorgeschreven termijn
wordt vastgesteld op drie maanden.
3. Het comité stelt zijn reglement van orde vast.
Artikel 8
1. De lidstaten doen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke
bepalingen in werking treden om vóór 13 augustus 2003 aan deze richt-
lijn te voldoen. Zij stellen de Commissie daarvan onverwijld in kennis.
Wanneer de lidstaten deze bepalingen aannemen, wordt in die bepa-
lingen naar de onderhavige richtlijn verwezen of wordt hiernaarverwezen bij de officiële bekendmaking van die bepalingen. De regelsvoor deze verwijzing worden vastgesteld door de lidstaten.
2. De lidstaten delen de Commissie de tekst van de belangrijke
bepalingen van intern recht mee die zij op het onder deze richtlijnvallende gebied vaststellen.
Artikel 9
Deze richtlijn treedt in werking op de dag van haar bekendmaking in
hetPublicatieblad van de Europese Gemeenschappen .
Artikel 10
Deze richtlijn isgericht tot de lids taten.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 8
▼B
LIJST VAN BIJLAGEN
Bijlage I: Toepassingsgebied, definities, aanvraag van EG-typegoedkeuring voor een voer-
tuig of typegoedkeuring als afzonderlijke technische eenheid van een carrosserie,
wijziging van een voertuigtype of carrosserietype, bepalingen inzake de overeen-
stemming van de productie en voorschriften
Aanhangsel 1: Controle van de statische kantelgrenswaarde door middel van
berekening
Bijlage II: Typegoedkeuringsdocumenten
Aanhangsel 1: Inlichtingenformulieren
Onderaanhangsel 1: Inlichtingenformulier voor een voer-
tuigtype
Onderaanhangsel 2: Inlichtingenformulier voor een carros-
serietype
Onderaanhangsel 3: Inlichtingenformulier voor een voer-
tuigtype met een carrosserie die reeds
alsafzonderlijke technis che eenheid is
goedgekeurd
Aanhangsel 2: EG-typegoedkeuringsformulier
Onderaanhangsel 1: EG-typegoedkeuringsformulier voor
een voertuigtype
Onderaanhangsel 2: EG-typegoedkeuringsformulier voor
een carrosserietype
Onderaanhangsel 3: EG-typegoedkeuringsformulier voor
een voertuigtype met een carrosserie
die reedsalsafzonderlijke technis che
eenheid isgoedgekeurd
Bijlage III: Illustratieve diagrammenBijlage IV: Sterkte van de bovenbouw
Aanhangsel 1: Kantelproef met een compleet voertuig
Aanhangsel 2: Kantelproef met een carrosseriesegmentAanhangsel 3: Slingerproef met een carrosseriesegment
Onderaanhangsel 1: Berekening van de totale energie
Onderaanhangsel 2: Voorschriften voor de verdeling van de
voornaamste energie-absorberende
delen van de bovenbouw
Aanhangsel 4: Controle van de sterkte van de bovenbouw op basis van bere-
kening
Bijlage V: Richtsnoeren voor het meten van de sluitkrachten van mechanisch bediende
deuren
Bijlage VI: Speciale voorschriften voor voertuigen met een maximumcapaciteit van 22 passa-
giers
Bijlage VII: Voorschriften voor technische inrichtingen ter vergemakkelijking van de toegang
tot bussen voor mensen met een mobiliteitshandicap
Bijlage VIII: Speciale voorschriften voor dubbeldeksvoertuigen
Aanhangsel 1: Gangpaden
Bijlage IX: EG-typegoedkeuring alsafzonderlijke technis che eenheid en EG-typegoedkeuring
van een voertuig met een carrosserie die reeds als afzonderlijke technische
eenheid isgoedgekeurd2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 9
▼B
BIJLAGE I
TOEPASSINGSGEBIED, DEFINITIES, AANVRAAG VAN EG-TYPE-
GOEDKEURING VOOR EEN VOERTUIG OF TYPEGOEDKEURING
ALS AFZONDERLIJKE TECHNISCHE EENHEID VAN EEN CARROS-
SERIE, WIJZIGING VAN EEN VOERTUIGTYPE OF
CARROSSERIETYPE, BEPALINGEN INZAKE DE OVEREENSTEM-
MING VAN DE PRODUCTIE EN VOORSCHRIFTEN
1. TOEPASSINGSGEBIED
1.1. Deze richtlijn is van toepassing op alle enkeldeks-, dubbeldeks-,
enkelvoudige of gelede voertuigen van categorie M2of M3als
omschreven in bijlage II, deel A, van Richtlijn 70/156/EEG van
de Raad.
1.2. De voorschriften van deze richtlijn zijn evenwel niet van toepas-
sing op de volgende voertuigen:
1.2.1. voertuigen gebruikt voor het beveiligd vervoer van personen, b.v.
gevangenen;
1.2.2. voertuigen speciaal ontworpen voor het vervoer van gewonde of
zieke personen (ambulances);
1.2.3. terreinvoertuigen;1.2.4. voertuigen speciaal ontworpen voor het vervoer van schoolkin-
deren, totdat deze richtlijn wordt gewijzigd overeenkomstig de
procedure van artikel 7, lid 2.
1.3. De voorschriften van deze richtlijn zijn alleen op de volgende
voertuigen van toepassing wanneer zij verenigbaar zijn met het
beoogde gebruik en de functie van die voertuigen:
1.3.1. voertuigen ontworpen voor het gebruik door de politie, ordedien-
sten en de strijdkrachten;
1.3.2. voertuigen met zitplaatsen uitsluitend bestemd voor gebruik
wanneer het voertuig stilstaat, maar niet ontworpen voor gebruik
door meer dan acht personen (de bestuurder niet meegerekend)
wanneer het voertuig rijdt. Voorbeelden hiervan zijn mobiele
bibliotheken, mobiele kerken en mobiele ziekenhuiseenheden.
Zitplaatsen in dergelijke voertuigen die bestemd zijn voor gebruik
wanneer het voertuig rijdt, moeten duidelijk voor de gebruikers
geïdentificeerd zijn.
2. DEFINITIES
In deze richtlijn wordt verstaan onder:
2.1. „voertuig”, een voertuig van categorie M
2of M3alsoms chreven
in bijlage II, deel A, van Richtlijn 70/156/EEG.
2.1.1. Voor voertuigen met een capaciteit van meer dan 22 passagiers,
de bestuurder niet meegerekend, bestaan er drie klassen voer-
tuigen:
2.1.1.1. „klasse I”, voertuigen gebouwd met ruimte voor staande passa-
giers, zodat passagiers vaak kunnen in- en uitstappen;
2.1.1.2. „klasse II”, voertuigen voornamelijk gebouwd voor het vervoer
van zittende passagiers en ontworpen voor het vervoer van
staande passagiers in het gangpad en/of op een oppervlak dat niet
groter isdan de ruimte voor twee dubbele zitplaats en;
2.1.1.3. „klasse III”, voertuigen uitsluitend gebouwd voor het vervoer van
zittende passagiers.
Een voertuig mag tot meer dan één klasse behoren. In een derge-
lijk geval kan het voertuig voor elke klasse waarin het kan worden
ingedeeld, worden goedgekeurd.
2.1.2. Voor voertuigen met een capaciteit van maximaal 22 passagiers,
de bestuurder niet meegerekend, zijn er twee voertuigklassen:
2.1.2.1. „klasse A”, voertuigen ontworpen voor het vervoer van staande
passagiers; een voertuig van deze klasse heeft zitplaatsen en
moet voorzieningen voor staande passagiers hebben;2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 10
▼B
2.1.2.2. „klasse B”, voertuigen niet ontworpen voor het vervoer van
staande passagiers; een voertuig van deze klasse heeft geen voor-
zieningen voor staande passagiers.
2.1.3. „geleed voertuig”, een voertuig dat bestaat uit twee of meerdere
stijve delen die scharnierend met elkaar verbonden zijn; de passa-
giersruimten van elk deel zijn zodanig met elkaar verbonden dat
de passagiers zich vrij van het ene naar het andere deel kunnen
bewegen; de stijve delen zijn permanent met elkaar verbonden
zodat deze alleen kunnen worden losgemaakt door ingrepen waar-
voor uitrusting benodigd is die men gewoonlijk alleen in een
werkplaatsaantreft.
2.1.3.1. „gelede dubbeldeksbus”, een voertuig dat bestaat uit twee of meer
starre delen die ten opzichte van elkaar scharnieren; de passagiers-
ruimten van elk deel zijn tenminste op één dek met elkaar
verbonden zodat de passagiers zich vrij van de ene naar de andere
ruimte kunnen bewegen; de starre delen zijn op permanente wijze
met elkaar verbonden zodat zij slechts kunnen worden gescheiden
door een handeling waarbij voorzieningen nodig zijn die zich
normaal alleen in een werkplaatsbevinden;
2.1.4. „lage-vloerbus”, een voertuig van klasse I, II of A waarin
tenminste 35 % van het voor [staande] passagiers beschikbare
oppervlak (bij gelede voertuigen in het voorste gedeelte, of bij
dubbeldeksvoertuigen op de benedenverdieping) één ruimte vormt
zonder treden die langs tenminste één bedrijfsdeur bereikbaar is.
2.1.5. „carrosserie”, een afzonderlijke technische eenheid als
omschreven in artikel 2 van Richtlijn 70/156/EEG, die alle
speciale binnen- en buitenuitrusting van het voertuig omvat.
2.1.6. „dubbeldeksvoertuig”, een voertuig waarbij de beschikbare ruimte
voor de passagiers tenminste in een deel is ingericht op twee
boven elkaar liggende niveausen er niet in ruimte voor s taande
passagiers is voorzien op het bovendek.
2.2. „definitie van type(n)”2.2.1. „voertuigtype”, voertuigen die niet verschillen op de volgende
essentiële punten:
— fabrikant van de carrosserie,
— fabrikant van het chassis,— voertuigontwerp (> 22 pass.) of ( ≤22 pass.),
— carrosserie-ontwerp (enkel/dubbeldeks, geleed, lage vloer),
— type van de carrosserie indien de carrosserie als afzonderlijke
technische eenheid is goedgekeurd.
2.2.2. „carrosserietype”, met het oog op de typegoedkeuring als afzon-
derlijke technische eenheid, een categorie carrosserieën die niet
essentieel verschillen op de volgende punten:
— fabrikant van de carrosserie,
— voertuigontwerp (> 22 pass.) of ( ≤22 pass.),
— carrosserie-ontwerp (enkel/dubbeldeks, geleed, lage vloer),— massa van de volledig uitgeruste voertuigcarrosserie, waarbij
het verschil 10 % mag bedragen,
— nader aangegeven voertuigtypen waarop het type carrosserie
kan worden geïnstalleerd.
2.3. „typegoedkeuring van een voertuig of van een afzonderlijke tech-
nische eenheid”, de typegoedkeuring van een voertuigtype of van
een carrosserietype, als omschreven in punt 2.2 van deze bijlage,
aan de hand van de in deze richtlijn vastgelegde constructie-eigen-
schappen.
2.4. „bovenbouw”, het gedeelte van de carrosserie dat bijdraagt tot de
sterkte van het voertuig bij een ongeval waarbij het voertuig
kantelt.
2.5. „bedrijfsdeur”, een deur die onder normale omstandigheden door
de passagiers wordt gebruikt terwijl de bestuurder op zijn zitplaats
zit.
2.6. „dubbele deur”, een deur die twee, of het equivalent van twee,
toegangen heeft.
2.7. „schuifdeur”, een deur die alleen kan worden geopend of gesloten
door deze te verschuiven langs een of meer rechte of min of meer
rechte rails.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 11
▼B
2.8. „nooddeur”, een deur die slechts in uitzonderlijke gevallen, met
name in noodgevallen, door de passagiers wordt gebruikt.
2.9. „noodraam”, een al dan niet beglaasd raam, alleen in noodge-
vallen bedoeld als uitgang voor de passagiers.
2.10. „dubbel of samengesteld raam”, een noodraam dat, wanneer dit
door (een) denkbeeldige verticale lijn(en) (of vlak(ken)) wordt
verdeeld, respectievelijk uit twee of meer delen bestaat die qua
afmetingen en toegankelijkheid elk voldoen aan de op een
normaal noodraam van toepassing zijnde voorschriften.
2.11. „noodluik”, een opening in het dak of in de vloer die alleen in
noodgevallen door de passagiers als nooduitgang wordt gebruikt.
2.12. „nooduitgang”, een nooddeur, noodraam of noodluik.
2.13. „uitgang”, een bedrijfsdeur, verbindingstrap, halve trap of nooduit-
gang.
2.14. „vloer of dek”, dat deel van de carrosserie waarvan het bovenvlak
de staande passagiers, de voeten van de zittende passagiers, de
bestuurder en eventuele bemanningsleden draagt en dat de beves-
tigingsmiddelen van de stoelen kan dragen.
2.15. „gangpad”, de ruimte die de passagiers toegang verschaft van een
zitplaatsof rij zitplaats en tot een andere zitplaatsof rij zitplaats en
of tot een doorgang van of naar een bedrijfsdeur of verbindings-
trap en elke ruimte voor staande passagiers; hiertoe behoren de
volgende ruimten niet:
2.15.1. de ruimte die zich 300 mm vóór elke zitplaatsuits trekt, behalve
bij haaks op de rijrichting geplaatste zitplaatsen boven een wiel-
kast, waar deze afstand 225 mm mag bedragen;
2.15.2. de ruimte boven het oppervlak van een trede of een trap, of
2.15.3. elke ruimte die uitsluitend toegang verschaft tot één zitplaats of
een rij zitplaatsen, of een paar tegenover elkaar geplaatste dwars
geplaatste zitplaatsen of rijen zitplaatsen.
2.16. „doorgang”, de inwendige ruimte tussen de bedrijfsdeur en de
uiterste rand van de bovenste trede (rand van het gangpad),
verbindingstrap of halve trap. Als zich bij de deur geen trede
bevindt, wordt als doorgang beschouwd de overeenkomstig punt
7.7.1. gemeten ruimte die zich uitstrekt tot 300 mm van het
vertrekpunt van de binnenzijde van het dubbele paneel.
2.17. „bestuurdersruimte”, de ruimte die, behalve in noodgevallen,
uitsluitend bestemd is voor gebruik door de bestuurder, met daarin
de bestuurderszitplaats, het stuur, de bedieningsinrichtingen, de
instrumenten en de andere voor de besturing of bediening van
het voertuig benodigde voorzieningen.
2.18. „massa van het voertuig in rijklare toestand”, de massa zoals
gedefinieerd in punt 2.5 van bijlage I bij Richtlijn 97/27/EG.
2.19. „technisch toelaatbare maximummassa in beladen toestand (M)”,
de massa zoals gedefinieerd in punt 2.6 van bijlage I bij Richtlijn
97/27/EG.
2.20. „passagier”, een andere persoon dan de bestuurder of een lid van
de bemanning.
2.21. „passagier met een mobiliteitshandicap”: iedereen die moeilijk-
heden heeft met het gebruik van openbaar vervoer, zoals
gehandicapten (waaronder mensen met zintuiglijke en geestelijke
gebreken en rolstoelgebruikers), mensen met gebreken aan de
ledematen, zeer kleine mensen, mensen met zware bagage,
bejaarden, zwangere vrouwen, mensen met een boodschappenkar-
retje en mensen met kinderen (waaronder kinderen in
wandelwagentjes).
2.22. „rolstoelgebruiker”, een persoon die zich vanwege een ziekte of
handicap in een rolstoel voortbeweegt.
2.23. „lid van de bemanning”, een persoon die is aangewezen als
bijrijder of eventueel als assistent.
2.24. „passagiersruimte”, een ruimte bestemd voor de passagiers met
uitzondering van de ruimtesdie worden ingenomen door vas te
voorzieningen zoalseen bar, keukentje, toilet of bagage/goederen-
ruimten.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 12
▼B
2.25. „mechanisch bediende bedrijfsdeur”, een bedrijfsdeur die uitslui-
tend wordt bediend door andere energie dan spierkracht en die
door de bestuurder of een lid van de bemanning van op afstand
wordt geopend en gesloten indien dit niet automatisch gebeurt.
2.26. „automatische bedrijfsdeur”, een mechanisch bediende bedrijfs-
deur die zich slechts opent nadat een passagier een inrichting
heeft bediend (geen noodinrichting) en de bestuurder de bedie-
ningsinrichtingen heeft geactiveerd en die zich daarna
automatisch sluit.
2.27. „halterem”, een automatische inrichting die ervoor zorgt dat het
voertuig niet uit stilstand kan wegrijden.
2.28. „een door de bestuurder bediende bedrijfsdeur”, een bedrijfsdeur
die normaal door de bestuurder wordt geopend en gesloten.
2.29. „gereserveerde zitplaats”, een als zodanig aangeduide zitplaats
met extra ruimte voor een passagier met een mobiliteitshandicap.
2.30. „instaphulpmiddel”, een hulpmiddel om de toegang tot voertuigen
voor rolstoelgebruikers te vergemakkelijken, zoals liften en oprij-
platen enz.
2.31. „knielsysteem”, een systeem dat de carrosserie van een voertuig in
vergelijking met de normale rijpositie geheel of gedeeltelijk
omlaag of omhoog brengt.
2.32. „lift”, een inrichting of systeem met een platform dat men
omhoog en omlaag kan brengen om te zorgen voor een passa-
gierstoegang tussen de vloer van een passagierscompartiment en
de grond of stoeprand.
2.33. „oprijplaat”, een inrichting om de afstand tussen de vloer van een
passagiersruimte en de grond of stoeprand te overbruggen.
2.34. „draagbare oprijplaat”, een plaat die van de voertuigconstructie
kan worden losgemaakt en door een bestuurder of bemanningslid
kan worden uitgelegd.
2.35. „uitneembare stoel”, een stoel die gemakkelijk van het voertuig
kan worden losgemaakt.
2.36. „voorkant en achterkant”, de voorkant respectievelijk achterkant
van het voertuig gezien de gewone rijrichting met de dienovereen-
komstige interpretatie van de woorden „voorwaarts”, „voorste”,
„achterwaarts” en „achterste”.
2.37. „verbindingstrap”, een trap die een verbinding vormt tussen het
boven- en benedendek.
2.38. „afzonderlijke ruimte”, een ruimte in het voertuig die kan worden
ingenomen door passagiers of bemanningsleden wanneer het voer-
tuig in gebruik is en die van andere passagiers- of
bemanningsruimten is gescheiden, tenzij de passagiers via eenafscheiding zicht hebben op de volgende passagiersruimte, en die
verbonden isdoor een gangpad zonder deuren.
2.39. „halve trap”, iseen trap vanaf het bovendek die uitkomt bij een
nooddeur.
3. AANVRAAG VAN EG-TYPEGOEDKEURING VOOR EEN
VOERTUIG OF CARROSSERIE ALS AFZONDERLIJKE
TECHNISCHE EENHEID
3.1. De aanvraag van EG-typegoedkeuring overeenkomstig artikel 3,
lid 4, van Richtlijn 70/156/EEG voor een voertuig of voor een
carrosserie als afzonderlijke technische eenheid of voor een voer-
tuig met een carrosserie die reeds als afzonderlijke technische
eenheid isgoedgekeurd, met betrekking tot de s peciale voorzie-
ningen voor voertuigen voor het vervoer van passagiers, met
meer dan acht zitplaatsen, die voor de bestuurder niet meegere-
kend, wordt ingediend door de respectieve fabrikant.
3.2. In het geval van een aanvraag van EG-typegoedkeuring betref-
fende een voertuig dat is geassembleerd uit een chassis en een
carrosserie waarvoor een typegoedkeuring is verleend, wordt met
de term fabrikant de assembleur bedoeld.
3.3. Een model van het inlichtingenformulier staat afgebeeld in bijlage
II, aanhangsel 1:
Onderaanhangsel 1: voor een voertuigtype,2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 13
▼B
Onderaanhangsel 2: voor een carrosserietype,
Onderaanhangsel 3: voor een voertuigtype met een carrosserie
die reedsalsafzonderlijke technis che
eenheid isgoedgekeurd,
3.4. Een voertuig of een carrosserie dat/die representatief is voor het
goed te keuren type, wordt met de speciale uitrusting ter beschik-
king gesteld van de voor de typegoedkeuringsproeven
verantwoordelijke technische dienst.
4. VERLENING VAN EG-TYPEGOEDKEURING
4.1. Indien aan de desbetreffende voorschriften is voldaan wordt EG-
typegoedkeuring verleend overeenkomstig artikel 4, lid 3, van
Richtlijn 70/156/EEG.
4.2. Een model van het EG-typegoedkeuringsformulier staat afgebeeld
in bijlage II, aanhangsel 2:
Onderaanhangsel 1: voor een voertuigtype,
Onderaanhangsel 2: evoor een carrosserietype,Onderaanhangsel 3: voor een voertuigtype met een carrosserie
die reedsalsafzonderlijke technis che
eenheid isgoedgekeurd,
4.3. Er wordt overeenkomstig bijlage VII van Richtlijn 70/156/EEG
aan elk goedgekeurd type voertuig of carrosserie een typegoed-
keuringsnummer toegekend. Dezelfde lidstaat mag niet hetzelfde
nummer aan een ander type voertuig of carrosserie toekennen.
4.4. Merken en opschriften
4.4.1. Een als afzonderlijke technische eenheid goedgekeurde carrosserie
moet van de volgende merken en opschriften zijn voorzien:
4.4.1.1. het handelsmerk of de firmanaam van de fabrikant van de carros-
serie,
4.4.1.2. de handelsbenaming van de fabrikant,
4.4.1.3. het EG-typegoedkeuringsnummer als bedoeld in punt 4.3.
4.4.2. Deze merken en opschriften moeten duidelijk leesbaar en onuit-
wisbaar zijn, ook wanneer de carrosserie op een voertuig is
gemonteerd.
5. WIJZIGING VAN HET TYPE EN WIJZIGING VAN DE GOED-
KEURING
5.1. Bij wijziging van het overeenkomstig deze richtlijn goedgekeurde
type voertuig of carrosserie zijn de bepalingen van artikel 5 van
Richtlijn 70/156/EEG van toepassing.
6. OVEREENSTEMMING VAN DE PRODUCTIE
Er dienen maatregelen te worden genomen overeenkomstig artikel
10 van Richtlijn 70/156/EEG om te zorgen voor de overeenstem-ming van de productie.
7. VOORSCHRIFTEN
7.1. Algemeen
7.1.1. Tenzij andersvermeld, worden alle metingen uitgevoerd met de
massa van het voertuig in rijklare toestand, op een vlakke, hori-
zontale ondergrond en in de gewone staat om te rijden. Indien
het is uitgerust met een knielsysteem, dient dit zo te zijn ingesteld
dat het voertuig zich op de gewone rijhoogte bevindt. Ingeval van
goedkeuring van een carrosserie als een afzonderlijke technische
eenheid geeft de fabrikant de positie van de carrosserie ten
opzichte van de vlakke horizontale ondergrond op.
7.1.2. Wanneer deze richtlijn een voorschrift bevat op grond waarvan
een oppervlak van het voertuig zich, met de massa van het voer-
tuig in rijklare toestand, horizontaal of onder een specifieke hoek
dient te bevinden, mag, in het geval van een voertuig met mecha-
nische ophanging, met de massa van het voertuig in rijklare
toestand, dit oppervlak deze helling overstijgen of een helling
hebben mitsaan dit voors chrift wordt voldaan wanneer het voer-2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 14
▼B
tuig zich in de door de fabrikant opgegeven laadtoestand bevindt.
Indien het voertuig is uitgerust met een knielsysteem, mag deze
inrichting niet in werking zijn.
7.2. De voor de passagiers beschikbare ruimte
7.2.1. Het totale oppervlak S0dat beschikbaar is voor de passagiers
wordt berekend door vermindering van het totale voertuigvloerop-
pervlak met:
7.2.1.1. het oppervlak van de bestuurdersruimte;
7.2.1.2. het oppervlak van de treden bij deuren en het oppervlak van alle
andere treden met een diepte van minder dan 300 mm, en het
oppervlak waarover de deur en het deurmechanisme zwaait
wanneer de deur wordt bediend;
7.2.1.3. het oppervlak van alle delen waarboven de verticale ruimte
minder dan 1 350 mm bedraagt gemeten vanaf de vloer, ongeacht
toegestane uitstekende delen als gespecificeerd in de punten
7.7.8.6.3. en 7.7.8.6.4. Bij voertuigen van klasse A of B mag
deze afmeting worden verminderd tot 1 200 mm;
7.2.1.4. het oppervlak van alle delen van het voertuig waartoe de passa-
giersgeen toegang hebben, alsgedefinieerd in punt 7.9.4;
7.2.1.5. het oppervlak van alle ruimtes die uitsluitend zijn bestemd voor
het vervoer van goederen of bagage en waartoe de passagiers
geen toegang hebben;
7.2.1.6. het oppervlak dat nodig isvoor een vrije werkruimte voor een
buffet;
7.2.1.7. het vloeroppervlak waar zich een trap, een halve trap of een
verbindingstrap of het oppervlak van een trede bevindt.
7.2.2. Het oppervlak S1dat beschikbaar is voor staande passagiers wordt
berekend door S0te verminderen met het volgende:
7.2.2.1. het oppervlak van alle delen van de vloer waar de helling meer
dan de maximaal toegestane waarde bedraagt overeenkomstig
punt 7.7.6;
7.2.2.2. het oppervlak van alle delen die niet toegankelijk zijn voor
staande passagiers wanneer alle zitplaatsen bezet zijn, met uitzon-
dering van klapstoelen;
7.2.2.3. het oppervlak van alle delen waar de vrije ruimte boven de vloer
minder dan de hoogte van het gangpad bedraagt alsges pecificeerd
in punt 7.7.5.1 (hierbij wordt geen rekening gehouden met hand-
grepen);
7.2.2.4. het oppervlak vóór een verticaal dwarsvlak waarin het middelpunt
van het zitoppervlak van de bestuurderszitplaats (in de achterste
stand) is gelegen;
7.2.2.5. het oppervlak van 300 mm vóór alle zitplaatsen uitgezonderd
klapstoelen tenzij er zich een zijzitplaats boven de wielkast
bevindt, in welk geval deze afstand mag worden verminderd tot
225 mm. In geval van variabele zitinrichtingen, vóór elke zitplaats
die geacht isin gebruik te zijn, zie punt 7.2.4;
7.2.2.6. alle oppervlakken die niet worden uitgesloten overeenkomstig de
bepalingen van de punten 7.2.2.1 tot en met 7.2.2.5, waarop
onmogelijk een rechthoek van 400 mm × 300 mm kan worden
geplaatst;
7.2.2.7. bij voertuigen van klasse II, het oppervlak waarop niet mag
worden gestaan;
7.2.2.8. in dubbeldeksvoertuigen elke ruimte op het bovendek;
7.2.2.9. het oppervlak van de ruimte(n) voor rolstoelen indien deze geacht
is (zijn) te worden bezet door een of meer rolstoelgebruikers, zie
punt 7.2.4.
7.2.3. In het voertuig wordt het aantal zitplaatsen (P), uitgezonderd klap-
stoelen, aangegeven dat voldoet aan de voorschriften van punt
7.7.8. Bij voertuigen van klasse I, II of A is het aantal zitplaatsen
op elk dek ten minste gelijk aan het aantal vierkante meter op dat
dek beschikbare vloer voor passagiers en bemanning (indien
aanwezig) naar beneden afgerond op het dichtst bij gelegen gehele2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 15
▼B
getal; dit getal kan in voertuigen van klasse I, uitgezonderd het
bovendek, met 10 % worden verminderd.
7.2.4. In het geval van een voertuig met een variabele zitcapaciteit
worden de voor staande passagiers beschikbare ruimte (S1)e nd e
bepalingen van punt 7.3 voor elk van de volgende voorwaarden
indien van toepassing vastgesteld:
7.2.4.1. met alle mogelijke zitplaatsen bezet, gevolgd door de resterende
ruimte voor staande passagiers en indien er ruimte overblijft, alle
ruimten voor rolstoelen bezet;
7.2.4.2. met alle mogelijke staanplaatsen bezet, gevolgd door de resterende
stoelen voor zittende passagiers en indien er ruimte overblijft, alle
ruimten voor rolstoelen bezet;
7.2.4.3. met alle mogelijke ruimte voor rolstoelen bezet, gevolgd door de
resterende ruimte voor staande passagiers en vervolgens de reste-
rende beschikbare stoelen bezet.
7.3. Aanbrengen van merktekensin voertuigen
7.3.1. Binnen het voertuig wordt duidelijk zichtbaar in de buurt van de
voordeur met lettersof pictogrammen met een minimumhoogte
van 15 mm en cijfersmet een minimumhoogte van 25 mm aange-
geven:
7.3.1.1. het maximumaantal zitplaatsen waarvoor het voertuig is
ontworpen;
7.3.1.2. eventueel, het maximumaantal staanplaatsen waarvoor het voer-
tuig isontworpen;
7.3.1.3. eventueel, het maximumaantal rolstoelen waarvoor het voertuig is
ontworpen.
7.3.2. Indien het voertuig isontworpen voor een variabel aantal
zitplaatsen, een variabele ruimte voor staande passagiers of een
variabel aantal te vervoeren rolstoelen, zijn de voorschriften van
punt 7.3.1 van toepassing op elke maximum zitcapaciteit en in
voorkomend geval het corresponderende aantal rolstoelen en
staande passagiers.
7.3.3. Er wordt een plaats voorzien in de bestuurdersruimte waar duide-
lijk zichtbaar voor de bestuurder in letters of pictogrammen met
een minimumhoogte van 10 mm en cijfersmet een minimum-
hoogte van 12 mm wordt aangegeven:
7.3.3.1. de massa van de bagage die mag worden vervoerd wanneer het
voertuig is beladen met het maximum aantal passagiers en beman-ningsleden en het voertuig de technisch toelaatbare maximum
massa of de toelaatbare massa per as niet overschrijdt. Hierbij is
inbegrepen de massa van de bagage:
7.3.3.1.1. in de bagageruimten (massa B, punt 7.4.3.3.1. van bijlage I bij
Richtlijn 97/27/EG),
7.3.3.1.2. op het dak indien dit isuitgerus t voor het vervoer van bagage
(massa BX, punt 7.4.3.3.1 van bijlage I bij Richtlijn 97/27/EG).
7.4. Stabiliteitsproef
7.4.1. De stabiliteit van het voertuig moet zodanig zijn dat het punt
waarbij kanteling optreedt niet wordt gepasseerd wanneer het
oppervlak waarop het voertuig staat over een hoek van 28 graden
met de horizontaal naar beide zijden wordt gekanteld.
7.4.2. De hierboven genoemde proef met de massa van het voertuig in
rijklare toestand overeenkomstig punt 2.18, aangevuld met:
7.4.2.1. lasten gelijk aan Q (overeenkomstig punt 7.4.3.3.1 van bijlage I
bij Richtlijn 97/27/EG) op elke passagierszitplaats. Indien het
voertuig bestemd is voor staanplaatsen of een bemanningslid dat
niet zit, moet het zwaartepunt van de lasten Q of 75 kg ter vervan-ging daarvan gelijkmatig over respectievelijk het oppervlak
bestemd voor staanplaatsen en dat voor de bemanning worden
verdeeld op een hoogte van 875 mm. Wanneer een voertuig is
uitgerust om bagage op het dak te vervoeren moet een gelijkmatig
verdeelde massa (BX) van minimaal de door de fabrikant overeen-
komstig punt 7.4.3.3.1 van bijlage I bij Richtlijn 97/27/EG
opgegeven massa die dergelijke bagage vertegenwoordigt op het2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 16
▼B
dak worden aangebracht. De overige bagageruimtesmogen geen
bagage bevatten.
7.4.2.2. Indien het voertuig beschikt over een variabele capaciteit aan zit-
of staanplaatsen of ontworpen is om een of meer rolstoelen te
vervoeren, of beschikt over een ruimte in de passagiersafdeling
die aldusmoduleerbaar is , dienen de in punt 7.4.2.1 bedoelde
lasten de grootste van de volgende massa's te zijn:
de massa vertegenwoordigd door het aantal zittende passagiers dat
die ruimte mag bezetten met inbegrip van de massa van alle
demonteerbare stoelen, of
de massa vertegenwoordigd door het aantal staande passagiers dat
die ruimte mag bezetten, of
de massa van de rolstoelen en rolstoelgebruikers die de ruimte
mag bezetten met een totaal van 250 kg elk op een hoogte van
500 mm boven de vloer in het midden van elke voor een rolstoel
bestemde ruimte, of
de massa van de zittende passagiers, staande passagiers en
rolstoelgebruikers en alle mogelijke combinaties van deze drie
die die ruimte mogen bezetten.
7.4.3. De hoogte van een blok bedoeld om te voorkomen dat een wiel
van het voertuig zijdelingswegglijdt van de kantelproefops telling
mag niet groter zijn dan twee derde van de afstand tussen het
oppervlak waarop het voertuig staat voordat het wordt gekanteld
en dat deel van de velg van het wiel dat zich het dichtst bij het
oppervlak bevindt wanneer het voertuig wordt beladen overeen-
komstig punt 7.4.2.
7.4.4. Tijdensde tes t mag geen van de delen van het voertuig die bij
normaal gebruik niet bedoeld zijn om met elkaar in contact te
komen, elkaar raken, noch mag enig deel beschadigd of ontzetworden.
7.4.5. Anderzijds mag een berekeningsmethode worden toegepast om
aan te tonen dat het voertuig niet kan kantelen onder de in de
punten 7.4.1 en 7.4.2 beschreven omstandigheden. Bij een derge-
lijke berekening moeten de volgende parameterseen rol s pelen:
7.4.5.1. massa's en afmetingen;
7.4.5.2. hoogte van het zwaartepunt;
7.4.5.3. veerconstanten;
7.4.5.4. verticale en horizontale bandindrukking;
7.4.5.5. karakteristieken van de luchtdrukregeling in luchtveren;
7.4.5.6. plaatsvan het aangrijpings punt van het koppel;7.4.5.7. torsieweerstand van de carrosserie.
De berekeningsmethode wordt beschreven in aanhangsel 1 van
deze bijlage.
7.5. Brandveiligheid
7.5.1. Motorruimte
7.5.1.1. In de motorruimte mag geen brandbaar geluidsisolerend materiaal
of materiaal dat brandstof, smeermiddelen of andere ontvlambare
stoffen kan opnemen, worden gebruikt tenzij dit materiaal is
bekleed met een ondoordringbare laag.
7.5.1.2. Er dienen voorzorgsmaatregelen te worden genomen hetzij door
een goede indeling van de motorruimte, hetzij door het
aanbrengen van drainagepunten om — voorzover mogelijk — te
voorkomen dat zich ergens brandstof, smeerolie of enige andereontvlambare stoffen in enig deel van de motorruimte ophoopt.
7.5.1.3. Er dient een afscheiding van hittebestendig materiaal te worden
aangebracht tussen de motorruimte en andere warmtebronnen
(zoals de inrichting bestemd voor de absorptie van vrijgekomen
energie ingeval van afdaling van het voertuig langseen s teile
helling, b.v. een vertrager of een installatie voor de verwarming
van het interieur, met uitsluiting evenwel van een toestel waarvan
de werking berust op warmwatercirculatie) enerzijds en de rest
van het voertuig anderzijds. Alle bevestigingsklemmen,2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 17
▼B
pakkingen, enz., die gebruikt worden in verband met de afschei-
ding moeten brandbestendig zijn.
7.5.1.4. Een verwarmingstoestel dat anders werkt dan met warm water,
mag in de passagiersruimte worden aangebracht indien dit toestel
zich in een behuizing bevindt van materiaal dat de door het toestel
opgewekte temperatuur kan weerstaan, indien het geen giftige
gassen uitstoot en op een zodanige plaats is opgesteld dat geen
van de passagiers in contact met een heet oppervlak kan komen.
7.5.2. Elektrische installatie en bedrading7.5.2.1. Alle kabelsdienen goed geïs oleerd te zijn en alle kabelsen elek-
trische installaties dienen bestand te zijn tegen de temperatuur en
de vochtigheidsgraad waaraan ze worden blootgesteld. In de
motorruimte moet bijzondere aandacht worden besteed aan hun
geschiktheid om de heersende temperatuur en de effecten van
alle mogelijke contaminanten te weerstaan.
7.5.2.2. In het elektrische systeem mag geen enkele kabel een sterkere
stroom geleiden dan die welke toelaatbaar is voor een dergelijke
kabel, waarbij rekening isgehouden met de wijze van ins tallatie
en de maximum omgevingstemperatuur.
7.5.2.3. In elektrische circuits die onderdelen van andere elektrische instal-
laties dan de starter, het ontstekingssysteem (elektrische
ontsteking), de gloeibougies, het motoruitschakelsysteem, het
oplaadsysteem en de massa-aansluiting van de accu, van stroom
voorzien, dient een zekering of een onderbreker te zijn opge-
nomen. Ze mogen echter door een gemeenschappelijke zekering
of een gemeenschappelijke onderbreker worden beschermd, mits
deze maximaal 16 A kan verwerken.
7.5.2.4. Alle kabels dienen goed beschermd te zijn en zo stevig op hun
plaatste worden gehouden dat ze niet kunnen worden bes chadigd
door snijden, schuren of schaven.
7.5.2.5. Wanneer de effectieve waarde van de spanning hoger is dan 100
V in één of meer elektrische circuits in een voertuig, dient een
handbediende, geïsoleerde schakelaar die al die circuits van de
hoofdspanningsbron kan afsluiten, te worden aangebracht in iedere
pool van de bron die niet met de massa verbonden is; deze scha-
kelaar dient binnen het voertuig te zijn aangebracht op een
gemakkelijk voor de bestuurder bereikbare plaats, maar mag geen
enkel elektrisch stroomcircuit van de verplichte buitenverlichting
van het voertuig kunnen onderbreken. Dit punt isniet van toepas -
sing op hoogspanningsontstekingssystemen of op onafhankelijke
systemen binnen een uitrustingsdeel van het voertuig.
7.5.2.6. Alle elektrische kabels moeten zodanig zijn geplaatst dat geen
enkel deel in contact kan komen met een brandstofleiding of een
deel van het uitlaatsysteem, of aan buitengewoon hoge warmte
kan worden blootgesteld, tenzij speciaal geschikte isolatie en
bescherming is aangebracht, zoals bijvoorbeeld bij een magneet-
klep in de uitlaat.
7.5.3. Accu's7.5.3.1. Alle accu'sdienen goed te zijn vas tgemaakt en gemakkelijk
toegankelijk te zijn.
7.5.3.2. De ruimte voor de accu moet gescheiden van de passagiers- en
bestuurdersruimte en met de buitenlucht in contact zijn.
7.5.3.3. De aansluitklemmen van de accu moeten worden beschermd tegen
het risico van kortsluiting.
7.5.4. Brandblussers en eerstehulpuitrusting
7.5.4.1. Er moet in ruimte zijn voorzien voor het bevestigen van één of
meer brandblussers waarvan er een zich bij de bestuurderszitplaats
bevindt. In voertuigen van klasse A of B mag deze ruimte nietminder bedragen dan 8 dm
3, en in voertuigen van klasse I, II of
III niet minder dan 15 dm3.
7.5.4.2. Er moet in ruimte zijn voorzien voor het bevestigen van een of
meer eerstehulptrommels. De ruimte mag niet minder dan 7 dm3
bedragen, waarbij de minimumafmeting 80 mm moet zijn.
7.5.4.3. Brandblussers en eerstehulptrommels mogen worden beschermd
tegen diefstal of vandalisme (b.v. in een kastje of achter breekbaar
glas), op voorwaarde dat de plaatsen van deze voorwerpen duide-2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 18
▼B
lijk zijn aangegeven en er aanwijzingen zijn voor personen om
deze in noodgevallen gemakkelijk te kunnen pakken.
7.5.5. Materiaal:
Er mag zich binnen 100 mm van het uitlaatsysteem of een andere
belangrijke warmtebron geen brandbaar materiaal bevinden, tenzij
dit materiaal doelmatig isafges chermd. Indien nodig moet een
afscherming worden aangebracht om te voorkomen dat vet of
andere brandbare materialen in contact komen met de uitlaatpijpen
of andere belangrijke warmtebronnen. Als„brandbaar materiaal”
in de zin van dit punt wordt beschouwd materiaal dat niet is
ontworpen om temperaturen te weerstaan die op die plaats kunnen
heersen.
7.6. Uitgangen:
7.6.1. Aantal uitgangen:7.6.1.1. Het minimumaantal deuren in een voertuig bedraagt twee, hetzij
twee bedrijfsdeuren hetzij een bedrijfsdeur en een nooddeur. Het
minimumaantal voorgeschreven bedrijfsdeuren is als volgt:
Aantal passa-
giersAantal bedrijfsdeuren
Klasse 1 & A Klasse II Klasse III & B
9 — 45 1 1 1
46 — 70 2 1 1
71 — 100 3 2 1
> 100 4 3 1
7.6.1.2. Het minimumaantal bedrijfsdeuren in elk stijf gedeelte van een
geleed voertuig bedraagt één, behalve in het voorste gedeelte van
een geleed voertuig van klasse I waar dit minimumaantal twee
bedraagt.
7.6.1.3. In de zin van deze bepaling worden bedrijfsdeuren met een
mechanisch bedieningssysteem niet beschouwd als nooddeuren
tenzij deze gemakkelijk met de hand kunnen worden geopend,
zodra, indien noodzakelijk, de in punt 7.6.5.1 voorgeschreven
bedieningsknop is geactiveerd.
7.6.1.4. Het minimumaantal uitgangen moet zodanig zijn dat het totale
aantal uitgangen in een afzonderlijke ruimte alsvolgt is :
Aantal passagiers en bemannings-
leden ondergebracht in elke afzon-
derlijke ruimteTotaal minimumaantal uitgangen
1—8 2
9 — 16 3
1 7—3 0 4
3 1—4 5 5
4 6—6 0 66 1—7 5 7
7 6—9 0 8
91 — 110 9
111 — 130 10
> 130 11
Noodluiken mogen alleen alseen van het bovengenoemde aantal
nooduitgangen worden geteld.
7.6.1.5. Elk stijf gedeelte van een geleed voertuig moet als een afzonder-
lijk voertuig worden behandeld voor de bepaling van het
minimumaantal uitgangen en de plaatsvan deze uitgangen,
behalve voor punt 7.6.2.4. Voor de bepaling van het aantal nood-
uitgangen worden toiletruimten of keukensniet alsafzonderlijke2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 19
▼B
ruimten beschouwd. Voor elk stijf gedeelte moet een aantal passa-
giers worden vastgesteld.
7.6.1.6. Een dubbele bedrijfsdeur wordt geteld als twee deuren en een
dubbel of samengesteld raam als twee noodramen.
7.6.1.7. Indien de bestuurdersruimte geen toegang heeft tot de passagiers-
ruimte door middel van een gangpad dat voldoet aan een van de
in punt 7.7.5.1.1 beschreven voorwaarden, moet aan de volgende
voorwaarden worden voldaan:
7.6.1.7.1. de bestuurdersruimte moet voorzien zijn van twee uitgangen, die
zich niet in dezelfde zijwand bevinden; wanneer een van de
uitgangen een raam is, moet dit voldoen aan de voorschriften van
de punten 7.6.3.1 en 7.6.8 voor noodramen.
7.6.1.7.2. er mogen zich een of twee zitplaatsen voor (een) extra persoon
(personen) naast de bestuurder bevinden, in welk geval de beide
in punt 7.6.1.7.1 genoemde uitgangen deuren moeten zijn. De
bestuurdersdeur wordt aanvaard als nooddeur voor de personen
op deze zitplaatsen, op voorwaarde dat de bestuurderszitplaats,
het stuur, de motorbehuizing, de versnellingshandel, de handrem,
enz. geen al te grote hindernisvormen. De deur voor de extra
personen wordt aanvaard als nooddeur voor de bestuurder. Er
mogen maximaal vijf extra zitplaatsen in de afdeling met de
bestuurdersruimte worden gemonteerd, mits die extra zitplaatsen
en de ruimte voor deze zitplaatsen voldoen aan alle voorschriften
van deze richtlijn en tenminste een deur die toegang heeft tot de
passagiersruimte voldoet aan de voorschriften van punt 7.6.3 voor
nooddeuren.
7.6.1.7.3. onder de in de punten 7.6.1.7.1 en 7.6.1.7.2 beschreven omstan-
digheden mogen de uitgangen van de bestuurdersruimte niet als
een van de in de punten 7.6.1.1 en 7.6.1.2 voorgeschreven deuren
worden geteld, noch alséén van de in punt 7.6.1.4 voorges chreven
uitgangen, behalve in het geval van de punten 7.6.1.7.1 en
7.6.1.7.2. De punten 7.6.3 tot en met 7.6.7, en de punten 7.7.1,
7.7.2 en 7.7.7 zijn niet op dergelijke uitgangen van toepassing.
7.6.1.8. Indien de bestuurdersruimte en de daarnaast gelegen zitplaatsen
toegankelijk zijn vanaf de hoofdpassagiersruimte door middel van
een gangpad dat voldoet aan één van de voorwaarden van punt
7.7.5.1.1, is er geen buitenuitgang in de bestuurdersruimte vereist.
7.6.1.9. Indien er een bestuurdersdeur of andere uitgang in de ruimte is
onder de omstandigheden van punt 7.6.1.8, mag deze alleen
worden geteld als uitgang voor de passagiers indien:
7.6.1.9.1. het niet noodzakelijk is zich tussen het stuur en de bestuurderszit-
plaatste wringen om gebruik te maken van die uitgang;
7.6.1.9.2. deze voldoet aan de voorschriften met betrekking tot de in punt
7.6.3.1 genoemde afmetingen van de nooddeur.
7.6.1.10. De punten 7.6.1.8 en 7.6.1.9 sluiten niet uit dat er een deur of een
andere afscheiding tussen de bestuurderszitplaats en de passagiers-
ruimte is, mits deze afscheiding in noodgevallen snel door de
bestuurder kan worden geopend. Een bestuurdersdeur in een
ruimte, beschermd door een dergelijke afscheiding mag niet als
uitgang voor de passagiers worden geteld.
7.6.1.11. Noodluiken, ter aanvulling van nooddeuren en -ramen, moeten in
voertuigen van klasse II, III en B worden aangebracht. Zij mogen
ook in voertuigen van klasse I en A worden gemonteerd. Het
minimum aantal luiken bedraagt:
Aantal passagiers Aantal luiken
maximaal 50 1
meer dan 50 2
7.6.2. Plaatsvan de uitgangen
Voertuigen met een capaciteit van meer dan 22 passagiers moeten
voldoen aan de onderstaande voorschriften. Voertuigen met een
capaciteit van maximaal 22 passagiers mogen voldoen aan de
onderstaande voorschriften of aan die van punt 1.2 van bijlage VI.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 20
▼B
7.6.2.1. De bedrijfsdeuren moeten zich aan de zijde van het voertuig
bevinden die het dichtst bij de kant van de weg ligt ten opzichte
van de rijrichting van het verkeer in het land waarin het voertuig
een exploitatievergunning zal moeten krijgen en ten minste één
daarvan dient in de voorste helft van het voertuig te zijn aange-
bracht. Dit sluit niet uit dat er zich in de achterzijde van een
voertuig een deur voor rolstoelgebruikers mag bevinden.
7.6.2.2. Twee van de in punt 7.6.1.1. bedoelde deuren moeten zodanig
gescheiden zijn dat de afstand tussen het verticale dwarsvlak
door de middelpunten van het oppervlak van die deuren niet
minder bedraagt dan 40 % van de totale lengte van de passagiers-
ruimte. Indien een van deze twee deuren deel uitmaakt van een
dubbele deur moet deze afstand worden gemeten tussen de twee
deuren die het verst uit elkaar liggen.
7.6.2.3. De uitgangen moeten zich op dusdanige plaatsen bevinden dat het
aantal aan beide zijden van het voertuig in feite hetzelfde is.
7.6.2.4. Ten minste één nooduitgang moet hetzij in de achterzijde van het
voertuig hetzij in de voorzijde van het voertuig zijn geplaatst. Bij
voertuigen van klasse I en bij voertuigen met een achterste
gedeelte dat permanent is afgesloten van de passagiersruimte, is
aan deze bepaling voldaan alseen noodluik isgemonteerd.
7.6.2.5. De uitgangen aan dezelfde kant van het voertuig moeten op
gepaste wijze zijn verdeeld over de lengte van het voertuig.
7.6.2.6. Er mag zich een deur in de achterzijde van het voertuig bevinden,
met dien verstande dat dit geen bedrijfsdeur is.
7.6.2.7. Noodluiken moeten als volgt zijn geplaatst: indien er slechts één
luik is, moet dit zich in het middelste derde deel van het voertuig
bevinden; indien er twee luiken zijn, moeten deze zich op een
onderlinge afstand van ten minste 2 m bevinden, gemeten vanaf
de dichtst bij elkaar gelegen randen van de openingen langs een
lijn die evenwijdig aan de lengte-asvan het voertuig loopt.
7.6.3. Minimumafmetingen van uitgangen:
7.6.3.1. De verschillende uitgangen moeten de volgende minimumafme-
tingen hebben:
Klasse IKlasse II
en IIIOpmerkingen
Bedrijfs-
deurDeur
openingHoogte
(mm)1 800 1 650 —
Breedte
(mm)enkele deur: 650
dubbele deur: 1 200Deze afmeting mag met 100 mm
worden verminderd wanneer op het
niveau van de handgrepen wordt
gemeten.
Nooddeur Hoogte
(mm)1 250 —
Breedte
(mm)550
Noodraam Oppervlakte: (mm2) 400 000 Er moet een rechthoek van 500 mm
× 700 mm in dit oppervlak passen.
Noodramen in de achterkant van het
voertuig. Indien de fabrikant geen
noodraam van de hierboven
beschreven minimumafmetingen
aanbrengt.Er moet in de noodraamopening een rechthoek van 350 mm
hoog bij 1 550 mm breed passen. De hoeken van de recht-
hoek mogen afgerond zijn met een afrondingsstraal van
maximaal 250 mm.
Noodluik Luikope-
ningOpper-
vlakte
(mm2)400 000 Er moet een rechthoek van 500 mm
× 700 mm in dit oppervlak kunnen
passen.
7.6.3.2. Voertuigen met een capaciteit van maximaal 22 passagiers mogen
hetzij aan de in punt 7.6.3.1 genoemde voorschriften, hetzij aan de
in punt 1.1 van bijlage VI genoemde voorschriften voldoen.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 21
▼B
7.6.4. Technische voorschriften voor alle bedrijfsdeuren:
7.6.4.1. Een bedrijfsdeur moet bij een stilstaand voertuig gemakkelijk van
binnen en van buiten kunnen worden geopend (maar niet noodza-
kelijkerwijsbij een rijdend voertuig). Dit voors chrift moet echter
niet zodanig worden geïnterpreteerd dat de mogelijkheid om het
voertuig van buiten af te sluiten wordt uitgesloten, mits de deur
altijd van binnen kan worden geopend.
7.6.4.2. Een bedieningsinrichting of inrichting voor het openen van een
bedrijfsdeur van buiten moet zich tussen 1 000 en 1 500 mm van
de grond bevinden en niet meer dan 500 mm van de deur. In voer-
tuigen van klasse I, II en III moet een bedieningsinrichting of
inrichting voor het openen van een bedrijfsdeur van binnen zich
tussen 1 000 en 1 500 mm vanaf het bovenvlak van de vloer of
trede die het dichtst bij de bedieningsinrichting is en niet meer
dan 500 mm van de deur bevinden. Dit geldt niet voor bedienings-
inrichtingen in de bestuurdersruimte.
7.6.4.3. Een handbediende scharnierende of pivoterende deur uit één stuk,
moet zodanig opgehangen zijn dat, indien de open deur in contact
komt met een stilstaand voorwerp terwijl het voertuig zich in
voorwaartse richting beweegt, deze deur sluit.
7.6.4.4. Indien een handbediende deur is uitgerust met een slagslot moet
dit slot van het tweetraps-type zijn.
7.6.4.5. Aan de binnenzijde van een bedrijfsdeur mag zich geen inrichting
bevinden om de treden van binnen bij gesloten deur af te dekken.
Dit sluit niet uit dat zich in het trapgat bij gesloten deur het deur-
openermechanisme bevindt, of andere van binnen aan de deur
bevestigde apparatuur die geen deel uitmaakt van een uitschuif-
stuk in de vloer waarop passagiers kunnen staan. Dit mechanisme
en deze apparatuur mogen geen gevaar opleveren voor de passa-
giers.
7.6.4.6. Indien rechtstreeks zicht niet voldoende is moeten er optische of
andere inrichtingen worden aangebracht zodat de bestuurder
vanuit zijn zitplaats de aanwezigheid van een passagier in de
onmiddellijke binnen- en buitenomgeving van iedere zijbedrijfs-
deur die geen automatische bedrijfsdeur is, kan vaststellen. In het
geval van een bedrijfsdeur aan de achterkant van het voertuig met
een maximumaantal passagiers van 22, wordt aan deze eis voldaan
indien de bestuurder de aanwezigheid kan vaststellen van een
persoon van 1,3 meter lang die 1 meter achter het voertuig staat.
7.6.4.7. Een deur die naar binnen opent en de mechanismen daarvan
moeten zodanig zijn gemaakt dat de beweging ervan de passagiers
in normale gebruiksomstandigheden niet kan verwonden. Indien
nodig moet er een passende bescherming worden aangebracht.
7.6.4.8. Indien een bedrijfsdeur naast een deur van een toilet of een andere
inwendige ruimte isaangebracht, dient de bedrijfs deur beveiligd te
zijn tegen onopzettelijk openen. Dit voorschrift is echter niet van
toepassing als de deur automatisch wordt afgesloten wanneer het
voertuig rijdt met een snelheid van meer dan 5 km/h.
7.6.4.9. Bij voertuigen met een maximumcapaciteit van 22 passagiers
mogen de vleugelsvan een bedrijfs deur aan de achterkant van
het voertuig niet meer dan 115 º en niet minder dan 85 º kunnen
worden geopend en moeten zij automatisch in de geopende stand
kunnen worden gehouden. Dit sluit de mogelijkheid niet uit deze
deurvanger uit te schakelen en de deur verder dan deze hoek te
openen wanneer dit veilig is; bijvoorbeeld om achteruit te kunnen
rijden tegen een hoog platform om te laden of om de deuren 270 º
te openen om een vrije laadruimte achter het voertuig te creëren.
7.6.5. Bijkomende technische voorschriften voor mechanisch
bediende bedrijfsdeuren:
7.6.5.1. In noodgevallen moeten mechanisch bediende bedrijfsdeuren bij
een stilstaand voertuig (maar niet noodzakelijkerwijs bij een
rijdend voertuig) van binnen en, wanneer zij niet afgesloten zijn,
van buiten geopend kunnen worden met inrichtingen die, ongeacht
of de energievoorziening werkt:
7.6.5.1.1. alle andere deurbedieningsinrichtingen uitschakelen;7.6.5.1.2. in geval van inrichtingen binnen het voertuig, zich op of binnen
300 mm van de deur bevinden op een hoogte van minimaal
1 600 mm boven de eerste trede;2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 22
▼B
7.6.5.1.3. gemakkelijk kunnen worden opgemerkt en duidelijk kunnen
worden geïdentificeerd, wanneer men de deur nadert en wanneer
men voor de deur staat; indien deze inrichtingen naast de normale
deurbedieningsinrichtingen voorhanden zijn, moeten zij duidelijk
voor gebruik in noodgevallen gemarkeerd zijn;
7.6.5.1.4. kunnen worden bediend door één persoon die vlak voor de deur
staat;
7.6.5.1.5. de deur openen of mogelijk maken dat de deur gemakkelijk met
de hand wordt geopend;
7.6.5.1.6. eventueel beschermd worden door een voorziening die gemakke-
lijk kan worden verwijderd of gebroken om toegang te krijgen
tot de noodinrichting; de bediening van de noodinrichting of de
verwijdering van een beschermende voorziening van de inrichting
moet zowel hoorbaar alszichtbaar aan de bes tuurder worden
gesignaleerd, en
7.6.5.1.7. bij een door de bestuurder bediende deur die niet voldoet aan de
voorschriften van punt 7.6.5.6.2 zodanig zijn dat, nadat de inrich-
tingen zijn bediend om de deur te openen en in de normale stand
zijn teruggezet, de deur niet sluit totdat de bestuurder een bedie-
ningsinrichting voor het sluiten van de deur in werking stelt.
7.6.5.2. Er mag een door de bestuurder vanuit zijn zitplaats bediende
inrichting worden aangebracht om de uitwendige noodinrichtingen
uit te schakelen zodat de bedrijfsdeuren van buitenaf kunnen
worden afgesloten. In dit geval moeten de uitwendige noodinrich-
tingen automatisch worden gereactiveerd hetzij door het starten
van de motor hetzij voor het voertuig een snelheid van 20 km/h
bereikt. Daarna mag deactivering van de uitwendige bedieningsor-
ganen voor noodgevallen niet automatisch plaatsvinden, maar
moet geschieden door een nieuwe handeling van de bestuurder.
7.6.5.3. Een door de bestuurder bediende bedrijfsdeur moet door de
bestuurder vanuit zijn zitplaats kunnen worden bediend met
inrichtingen die, behalve in geval van een met de voet bediende
inrichting, duidelijk en ter onderscheiding van andere inrichtingen
zijn gemerkt.
7.6.5.4. Een mechanisch bediende bedrijfsdeur dient een visuele verklikker
te activeren, die voor de bestuurder in alle omgevingslichtomstan-
digheden duidelijk zichtbaar iswanneer hij in zijn normale
rijstand zit, om hem te waarschuwen dat een deur niet volledig is
gesloten. Deze verklikker moet worden geactiveerd wanneer het
stijve gedeelte van de deur zich bevindt tussen de volledig
geopende stand en 30 mm voor de volledig gesloten stand. Een
verklikker mag voor meer deuren dienen. Een dergelijke
verklikker mag niet worden aangebracht voor een bedrijfsdeur
vooraan die niet aan de voorschriften van de punten 7.6.5.6.1.1
en 7.6.5.6.1.2 voldoet.
7.6.5.5. Wanneer er bedieningsinrichtingen voor de bestuurder zijn aange-
bracht om een mechanisch bediende bedrijfsdeur te openen en te
sluiten, moeten deze op zodanige wijze werken dat de bestuurder
de beweging van de deur op elk moment gedurende het sluiten of
openen kan omkeren.
7.6.5.6. De constructie en het bedieningssysteem van alle mechanisch
bediende deuren moeten zodanig zijn dat een passagier niet door
een deur verwond kan worden of bij het sluiten tussen de deur
bekneld kan raken.
7.6.5.6.1. Aan dit voorschrift wordt geacht te zijn voldaan indien aan de
volgende twee eisen wordt voldaan:
7.6.5.6.1.1. de eerste vereiste is dat, wanneer de sluitbeweging van de deur op
een in bijlage V aangegeven meetpunt wordt belemmerd bij een
sluitkracht van 150 N, de deur automatisch weer volledig moet
opengaan en, behalve in het geval van een automatische bedrijfs-
deur, open blijft totdat een sluitinrichting wordt bediend. Deeffectieve kracht van 150 N kan worden gemeten volgenseen
methode die de bevoegde instantie geschikt acht. In bijlage V
van deze richtlijn staan in verband hiermee aanwijzingen vermeld.
De piekkracht mag groter zijn dan 150 N gedurende een korte
periode mitsde kracht nooit meer bedraagt dan 300 N. Dit
systeem waarbij de deur weer opengaat, kan worden gecontroleerd
met behulp van een controlestaaf waarvan de doorsnede 60 mm
hoog en 30 mm breed ismet afgeronde hoeken met een s traal
van 5 mm.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 23
▼B
7.6.5.6.1.2. de tweede eis is dat wanneer een passagier zijn vingers of pols
tussen een zich sluitende deur klemt:
7.6.5.6.1.2.1. de deur automatisch weer geheel opengaat en, behalve in het
geval van een automatische bedrijfsdeur, open blijft totdat een
sluitinrichting wordt bediend, of
7.6.5.6.1.2.2. de pols of de vingers gemakkelijk tussen de deur vandaan
getrokken kunnen worden zonder dat dit letsel toebrengt aan de
passagier. Dit voorschrift kan worden gecontroleerd met de handof door middel van de in punt 7.6.5.6.1.1 genoemde controlestaaf,
die aan één kant over een lengte van 300 mm tapstoeloopt, van
een dikte van 30 mm tot een dikte van 5 mm. Deze staaf mag niet
gepolijst of ingevet worden. Als de staaf tussen de deur klemt,
dient de staaf gemakkelijk te kunnen worden verwijderd, of
7.6.5.6.1.2.3. de deur in een stand blijft staan die de vrije doorgang mogelijk
maakt van een controlestaaf met een doorsnede van 60 mm hoog
en 20 mm breed met afgeronde hoeken met een straal van 5 mm.
In deze stand moet de opening minimaal 30 mm groot zijn,
gemeten vanaf de volledig gesloten stand.
7.6.5.6.2. Bij een bedrijfsdeur vooraan wordt geacht aan het voorschrift van
punt 7.6.5.6 te zijn voldaan indien de deur:
7.6.5.6.2.1. voldoet aan de voorschriften van de punten 7.6.5.6.1.1 en
7.6.5.6.1.2, of
7.6.5.6.2.2. isvoorzien van zachte randen; deze mogen echter niet zo zacht
zijn dat alsde deuren zich om de in punt 7.6.5.6.1.1 genoemde
controlestaaf sluiten, het stijve deel van de deuren de volledig
gesloten stand bereikt.
7.6.5.7. Wanneer een mechanisch bediende bedrijfsdeur uitsluitend
gesloten blijft door een voortdurende toevoer van energie, dient
de bestuurder via een visueel verklikkersignaal op de hoogte te
worden gesteld van een storing in de energievoorziening van de
deuren.
7.6.5.8. Indien een halterem isaangebracht, dient deze alleen in werking
te treden bij snelheden van minder dan 5 km/h en mag deze bij
een hogere snelheid niet in werking kunnen treden.
7.6.5.9. Wanneer op het voertuig geen halterem isaangebracht, moet een
akoestisch waarschuwingssignaal voor de bestuurder in werking
treden indien het voertuig uit stilstand wegrijdt terwijl er een
mechanisch bediende bedrijfsdeur niet volledig is gesloten. Dit
akoestisch waarschuwingssignaal moet worden geactiveerd bij
een snelheid van meer dan 5 km/h voor deuren die voldoen aan
de voorschriften van punt 7.6.5.6.1.2.3.
7.6.6. Bijkomende technische voorschriften voor automati-
sche bedrijfsdeuren:
7.6.6.1. Activering van de inrichtingen voor het openen van de deuren:7.6.6.1.1. Behalve in de in punt 7.6.5.1 genoemde gevallen, dienen de
inrichtingen voor het openen van alle automatische bedrijfsdeuren
uitsluitend door de bestuurder vanaf zijn zitplaats in en buiten
werking te kunnen worden gesteld.
7.6.6.1.2. In- en buitenwerkingstelling mag zowel direct door middel van
een schakelaar, als indirect, bijvoorbeeld door het openen en
sluiten van de bedrijfsdeur vooraan geschieden.
7.6.6.1.3. Wanneer de inrichtingen voor het openen van de deuren door de
bestuurder worden geactiveerd, dan moet dit binnen, en indien de
deuren van buiten worden geopend, ook buiten het voertuig
worden aangegeven; de verklikker (bijvoorbeeld een verlichte
drukknop, een verlicht teken) dient op of naast de betrokken deur
te zijn aangebracht.
7.6.6.1.4. In geval van directe activering door middel van een schakelaar
dient de bedrijfstoestand van het systeem duidelijk aan de
bestuurder kenbaar te worden gemaakt, b.v. door de stand van de
schakelaar, een verklikkerlicht of een verlichte schakelaar. De
schakelaar dient van een speciale aanduiding te zijn voorzien en
zodanig te zijn geplaatst dat deze niet kan worden verward met
andere bedieningsinrichtingen.
7.6.6.2. Openen van automatische bedrijfsdeuren:2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 24
▼B
7.6.6.2.1. Na activering van de inrichtingen voor het openen van de deuren
door de bestuurder dienen de passagiers de deur als volgt te
kunnen openen:
7.6.6.2.1.1. van binnen, b.v. door een knop in te drukken of een lichtstraal te
onderbreken, en
7.6.6.2.1.2. van buiten — behalve in geval van een deur die uitsluitend als
uitgang gebruikt dient te worden en alszodanig aangeduid is—
b.v. door het indrukken van een verlichte drukknop, een drukknop
onder een verlicht teken, of een soortgelijke voorziening met
passende gebruiksaanwijzing.
7.6.6.2.2. De in punt 7.6.6.2.1.1 genoemde bediening van drukknoppen en
het in punt 7.7.9.1 genoemde gebruik van communicatiemiddelen
met de bestuurder mogen een signaal afgeven dat opgeslagen
wordt en dat na activering van de inrichtingen voor het openen
van de deuren door de bestuurder, de deur doet opengaan.
7.6.6.3. Sluiten van automatische bedrijfsdeuren:
7.6.6.3.1. Wanneer een automatische bedrijfsdeur wordt geopend, dient deze
zich na een bepaalde periode automatisch te sluiten. Indien een
passagier het voertuig gedurende deze periode betreedt of verlaat,
dient een veiligheidsvoorziening (b.v. een treeplankcontact, een
lichtstraal, klaphek) ervoor te zorgen dat de aan het sluiten van
de deur voorafgaande periode voldoende wordt verlengd.
7.6.6.3.2. Indien een passagier het voertuig betreedt of verlaat terwijl de
deur zich sluit, dient het sluiten automatisch te worden onder-
broken en de deur zich weer volledig te openen. Deze
bewegingsomkering mag door één van de in punt 7.6.6.3.1
genoemde veiligheidsvoorzieningen of een andere voorziening in
werking worden gesteld.
7.6.6.3.3. Een deur die zich automatisch heeft gesloten overeenkomstig punt
7.6.6.3.1 dient op de in punt 7.6.6.2 genoemde wijze door een
passagier te kunnen worden geopend; dit is echter niet van toepas-
sing wanneer de bestuurder de inrichtingen voor het openen vande deuren buiten werking heeft gesteld.
7.6.6.3.4. Na deactivering van de inrichtingen voor het openen van automa-
tische bedrijfsdeuren door de bestuurder moeten open deuren zich
overeenkomstig de punten 7.6.6.3.1 en 7.6.6.3.2 sluiten.
7.6.6.4. Stoppen van het automatische sluiten van deuren voor speciale
doeleinden bijvoorbeeld voor passagiers met kinderwagens, met
een mobiliteitshandicap, enz.
7.6.6.4.1. De bestuurder dient met een speciale inrichting het automatische
sluiten te kunnen stoppen. Een passagier dient eveneens het auto-
matische sluiten rechtstreeks te kunnen uitschakelen door het
indrukken van een speciale drukknop.
7.6.6.4.2. Het stoppen van het automatische sluiten moet worden kenbaar
gemaakt aan de chauffeur, bijvoorbeeld door een visuele
verklikker.
7.6.6.4.3. Het weer inschakelen van het automatische sluiten dient in alle
gevallen door de bestuurder te kunnen worden verricht.
7.6.6.4.4. Punt 7.6.6.3 is eveneens van toepassing op het daaropvolgend
sluiten van de deur.
7.6.7. Technische voorschriften voor nooddeuren:
7.6.7.1. Nooddeuren dienen gemakkelijk van binnenuit en van buitenaf
geopend te kunnen worden wanneer het voertuig stilstaat. Dit
voorschrift hoeft echter niet zodanig te worden geïnterpreteerd
dat de deur niet van buitenaf afgesloten zou mogen worden, mits
de deur altijd van binnenuit met behulp van het normale openings-
mechanisme kan worden geopend.
7.6.7.2. Nooddeuren mogen tijdenshet gebruik alszodanig niet van het
mechanische type zijn tenzij, nadat het in punt 7.6.5.1 genoemde
inrichting geactiveerd isen in de normale s tand isteruggekeerd,
de deuren niet weer sluiten totdat de bestuurder een inrichting
voor het sluiten in werking stelt. De deuren mogen evenmin van
het schuivende type zijn behalve bij voertuigen met een capaciteit
van maximaal 22 passagiers. Voor die voertuigen kan een schuif-
deur, waarvan isaangetoond dat deze kan worden geopend zonder
het gebruik van gereedschap na een frontale botsingsproef over-
eenkomstig Richtlijn 74/297/EEG aanvaard worden als nooddeur.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 25
▼B
7.6.7.3. Inrichtingen en voorzieningen voor het van buiten openen van
nooddeuren moeten tussen 1 000 en 1 500 mm boven de grond
en maximaal 500 mm van de deur worden aangebracht. In voer-
tuigen van de klassen I, II en III moeten de inrichtingen en
voorzieningen voor het van binnen openen van de nooddeuren
tussen 1 000 en 1 500 mm boven het bovenste oppervlak van de
vloer of trede die zich het dichtst in de buurt van de inrichting
bevindt, en niet meer dan 500 mm van de deur zijn aangebracht.
Dit is niet van toepassing op bedieningsinrichtingen in de bestuur-
dersruimte.
7.6.7.4. De scharnieren van aan de zijkant van het voertuig aangebrachte
nooddeuren dienen zich aan de voorzijde van de deur te bevinden
en de deur dient naar buiten toe open te gaan. Vangbanden,
kettingen of andere begrenzerszijn toeges taan mitsdeze het niet
onmogelijk maken dat de deur zich over een hoek van tenminste
100 º kan openen en open kan blijven. Alser een zodanige voor-
ziening isaangebracht dat de tes tfiguur voor nooddeuren vrij door
de deur kan passeren, is het voorschrift voor een hoek van mini-
maal 100 º niet van toepassing.
7.6.7.5. Nooddeuren dienen te zijn beveiligd tegen onbedoeld openen. Dit
voorschrift is echter niet van toepassing als de nooddeur automa-
tisch wordt geblokkeerd wanneer het voertuig sneller rijdt dan 5
km/h.
7.6.7.6. Nooddeuren dienen te zijn uitgerust met een akoestische voorzie-
ning om de bestuurder te waarschuwen wanneer de deuren niet
goed gesloten zijn. Die voorziening dient in werking te worden
gesteld door beweging van de deurvanger of de deurkruk en niet
door beweging van de deur zelf.
7.6.8. Technische voorschriften voor noodramen:
7.6.8.1. Scharnierende of uitwerpbare noodramen dienen naar buiten open
te gaan. Uitwerpbare ramen mogen bij gebruik niet geheel
losraken van het voertuig. Het gebruik van uitwerpbare ramen
moet zodanig zijn dat onopzettelijk uitwerpen wordt voorkomen.
7.6.8.2. Noodramen dienen:
7.6.8.2.1. hetzij gemakkelijk en onmiddellijk van binnen en van buiten te
kunnen worden geopend met een alstoereikend bes chouwde voor-
ziening,
7.6.8.2.2. hetzij van gemakkelijk breekbaar veiligheidsglas gemaakt te zijn.
Laatstgenoemd voorschrift sluit de toepassing van gelaagd glas of
kunststof uit. Naast elk noodraam dient een hulpmiddel te zijn
aangebracht dat voor personen binnen het voertuig gemakkelijk
bereikbaar isen waarmee elk raam kan worden inges lagen.
7.6.8.3. Noodramen die van buiten kunnen worden afgesloten dienen
zodanig te zijn gemaakt dat zij te allen tijde van binnen kunnen
worden geopend.
7.6.8.4. Indien het noodraam van een type isdat aan de bovenzijde hori-
zontaal scharniert, dient een geschikte voorziening te worden
aangebracht waarmee het volledig kan worden opengehouden.
Alle scharnierende noodramen moeten zodanig werken dat de
vrije doorgang van binnen en van buiten het voertuig niet wordt
belemmerd.
7.6.8.5. De afstand van de onderstijl van een aan de zijkant van het voer-
tuig aangebracht noodraam tot het algemene niveau van de zich
onmiddellijk daaronder bevindende vloer (exclusief plaatselijke
variaties zoals de aanwezigheid van een wielkast of transmissiebe-
huizing) dient maximaal 1 200 mm en minimaal 650 mm in geval
van een scharnierend noodraam te bedragen of 500 mm in geval
van een raam gemaakt van breekbaar glas.
In geval van een scharnierend noodraam mag de afstand tot de
onderzijde echter verminderd worden tot minimaal 500 mm mits
de raamopening isvoorzien van een bes cherming tot een hoogte
van 650 mm om te voorkomen dat passagiers uit het voertuig
kunnen vallen. Indien de raamopening isvoorzien van een derge-
lijke bescherming dienen de afmetingen van de raamopeningboven de bescherming niet kleiner te zijn dan de voorgeschreven
minimumafmetingen voor een noodraam.
7.6.8.6. Een scharnierend noodraam dat niet duidelijk vanuit de bestuur-
derszitplaats zichtbaar is, dient te zijn uitgerust met een
akoestische voorziening om de bestuurder te waarschuwen2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 26
▼B
wanneer het raam niet volledig gesloten is. Het raamslot, en niet
de beweging van het raam zelf dient die voorziening in werking te
stellen.
7.6.9. Technische voorschriften voor noodluiken:
7.6.9.1. Noodluiken dienen zodanig open te gaan dat de vrije doorgang in
of uit het voertuig niet wordt belemmerd.
7.6.9.2. Noodluiken in het dak mogen uitwerpbaar, scharnierend of van
gemakkelijk breekbaar veiligheidsglas gemaakt zijn. Noodluiken
in de vloer mogen scharnierend of uitwerpbaar zijn en dienen te
zijn uitgerust met een akoestische voorziening om de bestuurder
te waarschuwen wanneer het luik niet deugdelijk gesloten is. Hetslot van het noodluik in de vloer, en niet de beweging van het luik
zelf dient die voorziening in werking te stellen. Noodluiken in de
vloer moeten beveiligd zijn tegen het onbedoeld openen ervan.
Deze eis is echter niet van toepassing als het luik automatisch
vergrendeld wordt wanneer het voertuig sneller dan 5 km/h rijdt.
7.6.9.3. Uitwerpbare luiken mogen bij gebruik niet volledig losvan het
voertuig raken, zodat het luik geen gevaar oplevert voor de
overige weggebruikers. De constructie van uitwerpbare nood-
luiken dient zodanig te zijn dat het onbedoeld openen niet
mogelijk is. Uitwerpbare luiken in de vloer mogen alleen naar de
passagiersruimte worden uitgeworpen.
7.6.9.4. Scharnierende noodluiken moeten scharnieren naar de voor- of
achterzijde van het voertuig over een hoek van ten minste 100
graden. Scharnierende noodluiken in de vloer moeten naar binnen
scharnieren.
7.6.9.5. Noodluiken dienen gemakkelijk van binnen en van buiten te
kunnen worden geopend of verwijderd. Dit voorschrift hoeft
echter niet zodanig te worden geïnterpreteerd dat het noodluik
niet zou mogen worden afgesloten ter beveiliging van het voertuig
wanneer dit onbewaakt is, mits het noodluik altijd van binnenuit
kan worden geopend of verwijderd met behulp van het normale
openings- of uitwerpmechanisme. Naast een gemakkelijk breek-
baar luik moet een hulpmiddel zijn aangebracht dat voor
personen binnen het voertuig gemakkelijk bereikbaar is en
waarmee het luik kan worden ingeslagen.
7.6.10. Technische voorschriften voor intrekbare treden:
Intrekbare treden moeten aan de volgende voorschriften voldoen:
7.6.10.1. Het inwerkingstellen van intrekbare treden kan synchroon
geschieden met de bijbehorende beweging van de bedrijfsdeur of
de nooddeur.
7.6.10.2. Wanneer de deur gesloten is, mag geen enkel deel van een intrek-
bare trede meer dan 10 mm buiten de carrosserie uitsteken.
7.6.10.3. Wanneer de deur open isen de intrekbare trede in de uitge-
schoven stand staat, moet het oppervlak voldoen aan de
voorschriften van punt 7.7.7 van deze bijlage.
7.6.10.4. Bij een mechanisch bediende trede mag het voertuig niet op eigen
kracht weg kunnen rijden wanneer de trede uitgeschoven is. Bij
een met de hand bediende trede moet een akoestische signaal de
bestuurder waarschuwen dat de trede niet volledig ingetrokken is.
7.6.10.5. Een mechanisch bediende trede mag niet uitgeschoven kunnen
worden wanneer het voertuig rijdt. Indien de bedieningsinrichting
van de trede defect is, moet de trede ingetrokken worden en in
ingetrokken toestand blijven. De bediening van de bijbehorende
deur mag echter bij een dergelijk defect of door een beschadiging
of obstructie van de trede niet gehinderd worden.
7.6.10.6. Wanneer een passagier op een mechanisch intrekbare trede staat,
mag de bijbehorende deur niet gesloten kunnen worden. Naleving
van dit voorschrift dient te worden gecontroleerd door een massa
van 15 kg, namelijk die van een klein kind, midden op de trede te
plaatsen. Dit voorschrift is niet van toepassing op een deur die
binnen het directe gezichtsveld van de bestuurder ligt.
7.6.10.7. De beweging van de intrekbare trede mag geen letsel kunnen
toebrengen aan passagiers of personen die bij een bushalte
wachten.
7.6.10.8. De hoeken aan de voor- of achterzijde van een intrekbare trede
dienen afgerond te zijn met een straal van minimaal 5 mm; de2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 27
▼B
randen dienen afgerond te zijn met een straal van minimaal 2,5
mm.
7.6.10.9. Wanneer de bijbehorende deur geopend is, dient een intrekbare
trede goed in de uitgeschoven stand te blijven staan. Wanneer
een massa van 136 kg in het midden van een enkele trede of een
massa van 272 kg in het midden van een dubbele trede wordt
geplaatst mag de doorbuiging nergens meer dan 10 mm bedragen.
7.6.11. Aanduidingen7.6.11.1. Iedere nooduitgang dient aan de binnen- en buitenzijde van het
voertuig te zijn voorzien van een opschrift, bijvoorbeeld:
„Emergency exit”
„Issue de secours”„Notausstieg”„Uscita di sicurezza”„Nooduitgang”„Nødudgang”„Έξοδος κινδύνου ”
„Salida de emergencia”„Saida de emergência”„Hätäuloskäynti”„Nödutgång”
in voorkomend geval aangevuld met één van de in punt 3.4 van
bijlage II van Richtlijn 92/58/EEG van de Raad afgebeelde
symbolen.
7.6.11.2. De noodbedieningsinrichtingen van bedrijfsdeuren en van alle
nooduitgangen dienen alszodanig aan de binnen- en buitenzijde
van het voertuig te zijn aangeduid, hetzij door een representatief
symbool, hetzij door een duidelijk geformuleerd opschrift.
7.6.11.3. Op of vlakbij iedere noodbedieningsinrichting van een uitgang
dienen duidelijke aanwijzingen over de bedieningswijze vermeld
te staan.
7.6.11.4. De taal waarin geschreven aanduidingen ter voldoening van de
punten 7.6.11.1 tot en met 7.6.11.3 moet worden gesteld, wordt
vastgesteld door de goedkeuringsinstantie waarbij rekening wordt
gehouden met het land/de landen waarin de aanvrager voornemens
ishet voertuig in de handel te brengen, zo nodig in overleg met de
bevoegde instanties van het (de) desbetreffende land(en). Indien
de instantie van het (de) land(en) waarin het voertuig wordt gere-
gistreerd de taal laat wijzigen, brengt deze wijziging geen nieuwe
typegoedkeuringsprocedure met zich mee.
7.7. Binneninrichting
7.7.1. Toegang tot bedrijfsdeuren (zie bijlage III, figuur 1)
7.7.1.1. De vrije ruimte die zich uitstrekt in het voertuig vanaf de zijwand
waarin de deur isaangebracht, moet een vrije doorgang bieden
voor een verticaal rechthoekig paneel van 20 mm dik, 400 mm
breed en 700 mm hoog boven de vloer, met een tweede, symme-
trisch daarboven geplaatst paneel dat 550 mm breed is; de hoogte
van het tweede paneel wordt voor de desbetreffende voertuig-
klasse voorgeschreven. Het dubbele paneel moet evenwijdig
worden gehouden met de deuropening wanneer het vanuit de
beginstand, waarbij het vlak dat het dichtst bij de binnenzijde
van het voertuig isgelegen, raakt aan de uiters te rand van de
opening, wordt bewogen naar de plaatswaar het de eers te trede
raakt, waarna het paneel loodrecht moet worden gehouden op de
waarschijnlijke bewegingsrichting van een persoon die van de
ingang gebruik maakt.
7.7.1.2. De voorgeschreven hoogte van het bovenste rechthoekige paneel
voor de desbetreffende klasse voertuigen en categorie staat in
onderstaande tabel. Als alternatief voor het dubbele paneel mageen trapeziumvormig deel worden gebruikt met een hoogte van
500 mm, dat de overgang vormt tussen de breedte van het
bovenste en het onderste paneel. In dit geval moet de totale
hoogte van het rechthoekige gedeelte en dit trapeziumvormige
gedeelte van het bovenste paneel 1 100 mm bedragen voor alle2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 28
▼B
klassen voertuigen met een capaciteit van meer dan 22 passagiers
en 950 mm voor de klassen voertuigen met een capaciteit van
maximaal 22 passagiers.
Klasse voer-
tuigenHoogte van bovenste paneel (mm)
(Afmeting A in fig. 1)Totale hoogte Breedte
Alternatief
trapezium-
vormig deel
Klasse A (*) 950 950 1 650 550 (**)
Klasse B (*) 700 950 1 400
Klasse I 1 100 1 100 1 800Klasse II 950 1 100 1 650Klasse III 850 1 100 1 550
(*) Voor voertuigen met een capaciteit van maximaal 22 passagiers mag het onderste paneel ten
opzichte van het bovenste worden verplaatst, mits dit in dezelfde richting geschiedt.
(**) De breedte van het bovenste paneel mag bovenaan worden verminderd tot 400 mm wanneer
een schuin gedeelte met een helling van maximaal 30 graden met de horizontaal is inbegrepen.
7.7.1.3. Wanneer de hartlijn van dit dubbele paneel over een afstand van
300 mm na het beginpunt isbewogen en het dubbele paneel het
tredeoppervlak raakt, moet het op die plaatsworden gehouden.
7.7.1.4. Het cilindervormige testlichaam (zie bijlage III, figuur 6) dat
gebruikt wordt voor het beproeven van de doorgang van het
gangpad moet vervolgensvanuit het gangpad worden bewogen in
de waarschijnlijke bewegingsrichting van een persoon die het
voertuig verlaat, totdat de hartlijn het verticale vlak heeft bereikt
waarin de bovenste rand van de bovenste trede ligt, of totdat een
raakvlak aan de bovenste cilinder het dubbele paneel raakt(hetgeen het eerste plaatsvindt is van toepassing) en in die stand
worden gehouden (zie bijlage III, figuur 2).
7.7.1.5. Tussen het cilindervormige testlichaam, in de stand van punt
7.7.1.4 en het dubbele paneel, in de stand van punt 7.7.1.3 moet
een vrije ruimte zijn waarvan de bovenste en onderste grens-
waarde in bijlage III, figuur 2 zijn aangegeven. Deze vrije ruimte
moet de vrije doorgang van een verticaal paneel mogelijk maken
waarvan de vorm en afmetingen dezelfde zijn alsdie van het
dwarsdoorsnede van het cilindervormige testlichaam (zie punt
7.7.5.1) met een dikte van maximaal 20 mm. Dit paneel moet
vanuit de stand, rakend aan het cilindervormige testlichaam in de
waarschijnlijke bewegingsrichting van een persoon die van de
ingang gebruik maakt, worden bewogen totdat de buitenzijde in
contact komt met de binnenzijde van het dubbele paneel, waarbij
het (de) door de bovenrand van de trede bepaalde vlak(ken) wordt
(worden) geraakt (zie bijlage III, figuur 2).
7.7.1.6. Bij de vrije doorgang voor dit lichaam wordt de ruimte die zich
uitstrekt tot 300 mm voor een niet ingedrukt zitkussen van een
voorwaartsof achterwaartsgerichte zitplaatsof tot 225 mm in
het geval van een zitplaatsboven een wielkas t en tot de hoogte
van de bovenzijde van het zitkussen buiten beschouwing gelaten
7.7.1.7. Bij een klapstoel moet deze ruimte worden bepaald met de zitting
in de gebruiksstand.
7.7.1.8. Een klapstoel voor gebruik door een bemanningslid mag echter in
de gebruiksstand de doorgang tot een bedrijfsdeur belemmeren,
mits:
7.7.1.8.1. duidelijk isaangegeven, zowel in het voertuig alsop het EG-type-
goedkeuringsformulier (zie bijlage II, aanhangsel 2) dat de
zitplaats uitsluitend voor gebruik van een bemanningslid is,
7.7.1.8.2. de zitplaats, wanneer deze niet in gebruik is, zo nodig automatisch
opklapt om aan de voorschriften van de punten 7.7.1.1 of 7.7.1.2
en 7.7.1.3, 7.7.1.4 en 7.7.1.5 te voldoen;2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 29
▼B
7.7.1.8.3. de deur niet wordt beschouwd als een verplichte uitgang in de zin
van punt 7.6.1.4, en
7.7.1.8.4. wanneer de zitplaats zich in de gebruiksstand bevindt en wanneer
deze in opgeklapte stand verkeert, geen enkel deel daarvan zich
vóór een verticaal vlak bevindt dat door het middelpunt van het
zittingsoppervlak van de bestuurderszitplaats in de achterste stand
en door het middelpunt van de aan de tegenovergestelde zijde
gemonteerde buitenspiegel loopt.
7.7.1.9. In geval van voertuigen met een capaciteit van maximaal 22
passagiers wordt een deuropening en het traject waarlangs de
passagiers toegang daartoe hebben, beschouwd als onbelemmerd
indien zij aan het volgende voldoen:
7.7.1.9.1. er isoveral een minimumruimte van 220 mm, als mede een ruimte
van 550 mm op elk punt dat meer dan 500 mm boven het vloerop-
pervlak of boven de treden ligt (zie bijlage III, figuur 3), gemeten
evenwijdig aan de lengteasvan het voertuig;
7.7.1.9.2. er isoveral een minimumruimte van 300 mm, als mede een ruimte
van 550 mm op elk punt dat meer dan 1 200 mm boven het vloer-
of tredeoppervlak ligt of minder dan 300 mm beneden het plafond
(zie bijlage III, figuur 4), gemeten haaksop de lengteasvan het
voertuig.
7.7.1.10. De afmetingen van de bedrijfsdeuren en nooddeuren van punt
7.6.3.1 en de voorschriften van de punten 7.7.1.1 tot en met
7.7.1.7, 7.7.2.1 tot en met 7.7.2.3, 7.7.5.1 en 7.7.8.5 zijn niet van
toepassing op een voertuig van klasse B met een technisch toelaat-
bare maximummassa van 3,5 ton en een maximum aantal
passagiersplaatsen van 12, waarbij elke zitplaats onbelemmerde
toegang heeft tot tenminste twee deuren.
7.7.1.11. De maximumhelling van de vloer in het toegangspad bedraagt niet
meer dan 5 % gemeten met de massa van het voertuig in rijklare
toestand dat op een horizontaal vlak staat. Eventuele knielsys-
temen zijn niet ingeschakeld.
7.7.2. Toegang tot nooddeuren (zie bijlage III, figuur 5)
De volgende voorschriften zijn niet van toepassing op de bestuur-
dersdeur die gebruikt wordt als nooduitgang in voertuigen met een
maximumcapaciteit van 22 passagiers.
7.7.2.1. Een verticale cilinder met een diameter van 300 mm en een
hoogte van 700 mm boven het vloeroppervlak, die een tweede
verticale cilinder draagt met een diameter van 550 mm waardoor
de totale hoogte van het samenstel 1 400 mm bedraagt, moet
onbelemmerd door de vrije ruimte tussen het gangpad en de nood-
deuropening kunnen bewegen.
De diameter van de bovenste cilinder mag bovenaan tot 400 mm
worden verminderd wanneer een schuinlopend stuk met een maxi-
mumhellingshoek van 30 º met de horizontaal is inbegrepen.
7.7.2.2. Het grondvlak van de eerste cilinder moet binnen de projectie van
de tweede cilinder liggen.
7.7.2.3. Wanneer klapstoelen in deze doorgang zijn geplaatst moet de vrije
ruimte voor de cilinder worden bepaald met de zitplaatsin de
gebruikstand.
7.7.2.4. Alsalternatief voor de dubbele cilinder, mag de in punt 7.7.5.1
beschreven testfiguur worden gebruikt (zie bijlage III, figuur 6).
7.7.3. Toegang tot noodramen:
7.7.3.1. Een testlichaam moet vanuit het gangpad door alle noodramen
naar buiten kunnen worden bewogen.
7.7.3.2. De bewegingsrichting van het testlichaam moet die zijn waarin
een passagier zich waarschijnlijk beweegt bij het verlaten van het
voertuig. Het testlichaam moet loodrecht op deze bewegingsrich-
ting worden gehouden.
7.7.3.3. Het testlichaam moet gemaakt zijn uit een dunne plaat waarvan de
afmetingen 600 × 400 mm bedragen en waarbij de hoeken zijn
afgerond met een straal van 200 mm. Bij een noodraam in de
achterkant van het voertuig mag het testlichaam ook 1 400 × 350
mm meten waarbij de hoeken zijn afgerond met een straal van
175 mm.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 30
▼B
7.7.4. Toegang tot noodluiken:
7.7.4.1. Noodluiken in het dak7.7.4.1.1. Uitgezonderd bij voertuigen van klasse I, moet ten minste één
noodluik zo zijn geplaatst dat een vierzijdige afgeknotte piramide
met een zijwaartse hoek van 20 º en een hoogte van 1 600 mm
een deel van een zitplaatsof een gelijkwaardige s teun raakt. De
piramide moet een verticale ashebben en het kleins te gedeelte
moet het openingsoppervlak van het noodluik raken. De steunen
mogen wegklapbaar of verplaatsbaar zijn, op voorwaarde dat ze
in gebruiksstand kunnen worden vergrendeld. Vanuit deze positie
zal de toetsing worden uitgevoerd.
7.7.4.1.2. Wanneer de structurele dikte van het dak meer dan 150 mm
bedraagt, moet het kleinste gedeelte van de piramide het
openingsoppervlak van het noodluik raken ter hoogte van hetbuitenoppervlak van het dak.
7.7.4.2. Noodluiken in de vloer
Noodluiken in de vloer moeten een rechtstreekse en onbelem-
merde uitweg uit het voertuig bieden en moeten worden
aangebracht op een plaatswaar de vrije ruimte boven het luik
dezelfde hoogte heeft alshet gangpad. Warmtebronnen of
beweegbare onderdelen moeten ten minste 500 mm van de luiko-
pening worden aangebracht.
Een testlichaam gemaakt uit een dunne plaat waarvan de afme-
tingen 600 mm × 400 mm bedragen en waarbij de hoeken zijn
afgerond met een straal van 200 mm, moet in horizontale positie
bewogen kunnen worden vanaf een hoogte van 1,00 m boven de
vloer van het voertuig tot op de grond.
7.7.5. Gangpaden (zie bijlage III, figuur 6)
7.7.5.1. Het gangpad van een voertuig moet zodanig zijn ontworpen en
gebouwd dat een testlichaam bestaande uit twee co-axiale cilin-
ders met een omgekeerde afgeknotte kegel daartussen, vrij kan
bewegen, waarbij het testlichaam de volgende afmetingen heeft
(in mm):
Klasse I Klasse IIKlasse
IIIKlasse A Klasse B
Diameter van de onderste
cilinder „A”450 350 300 350 300
Hoogte van de onderste
cilinder900 900 900 900 900
Diameter van de bovenste
cilinder „C”550 550 450 550 450
Hoogte van de bovenste
cilinder „B”500 (*) 500 (*) 500 (*) 500 (*) 300
Totale hoogte „H” 1 900 (*) 1 900 (*) 1 900 (*) 1 900 (*) 1 500
(*) De hoogte van de bovenste cilinder en daardoor de totale hoogte mag met 100 mm worden
verminderd voor alle delen van het gangpad achter:
— een verticaal dwarsvlak dat zich 1,5 m voor de hartlijn van de achteras bevindt (bij voer-
tuigen met meer dan één achteras, vóór de hartlijn van de voorste achteras), en
— een verticaal dwarsvlak dat zich bevindt bij de achterrand van de bedrijfsdeur of van de
achterste bedrijfsdeur, indien er meer dan één bedrijfsdeur is.
De diameter van de bovenste cilinder mag aan de bovenzijde tot
300 mm worden verminderd wanneer een schuin gedeelte wordt
inbegrepen met een maximumhellingshoek van 30 graden met de
horizontaal (zie bijlage III, figuur 1).
Het testlichaam mag in contact komen met eventuele grijplussen
of andere buigbare voorwerpen zoalsonderdelen van een veilig-
heidsgordel en deze opzij bewegen.
7.7.5.1.1. Indien er geen uitgang vóór een zitplaats of rij zitplaatsen is:7.7.5.1.1.1. moet bij voorwaartsgerichte zitplaats en de voorrand van het in
punt 7.7.5.1 gedefinieerde cilindervormige testlichaam tenminste2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 31
▼B
reiken tot het verticale dwarsvlak dat raakt aan het voorste punt
van de rug van een zitplaats van de voorste rij zitplaatsen en op
die plaatsworden gehouden. Vanaf dit vlak moet het mogelijk
zijn het in bijlage III, figuur 7 afgebeelde paneel op zodanige
wijze te bewegen dat het paneel, vertrekkend uit het punt waar
het aan het cilindervormige lichaam raakt en met de zijkant van
het paneel naar de buitenzijde van het voertuig gericht, over een
afstand van 660 mm naar voren kan worden verplaatst.
7.7.5.1.1.2. moet bij zijdelings gerichte zitplaatsen het voorste deel van het
cilindervormige testlichaam tenminste reiken tot het dwarsvlak
dat samenvalt met een verticaal vlak door het middelpunt van de
voorste zitplaats (zie bijlage III, figuur 7).
7.7.5.1.1.3. moet bij achterwaarts gerichte zitplaatsen het voorste deel van het
cilindervormige testlichaam tenminste reiken tot het verticale
dwarsvlak dat raakt aan het vlak van de zitkussens van de voorste
rij of zitplaats(zie bijlage III, figuur 7).
7.7.5.2. Bij voertuigen van klasse I mag de diameter van de onderste
cilinder worden verminderd van 450 mm tot 400 mm in alle delen
van het gangpad achter:
7.7.5.2.1. een verticaal dwarsvlak dat zich 1,5 m vóór de hartlijn van de
achterasbevindt (bij voertuigen met meer dan één achteras , vóór
de hartlijn van de voorste achteras), en
7.7.5.2.2. een verticaal dwarsvlak dat zich bevindt bij de achterrand van de
achterste bedrijfsdeur.
7.7.5.3. Bij voertuigen van klasse III mogen de zitplaatsen aan één of
beide kanten van het gangpad zijdelingsverplaats baar zijn, zodat
de breedte van het gangpad kan worden verminderd tot een
waarde die overeenkomt met een diameter voor de onderste
cilinder van 220 mm, op voorwaarde dat elke zitplaatsvoorzien
isvan een inrichting die, voor een pers oon die in het gangpad
staat, gemakkelijk bereikbaar is en waarmee men de zitplaats,
ook in belaste toestand, gemakkelijk, en zo mogelijk automatisch,
kan laten terugkeren naar de stand die overeenkomt met een mini-
mumbreedte van 300 mm.
7.7.5.4. Bij gelede voertuigen moet het in punt 7.7.5.1 gedefinieerde test-
lichaam onbelemmerd door het scharnierende deel kunnen
bewegen. Geen van de delen van de zachte bekleding van dat
deel, waaronder delen van de balgen, mag in het gangpad
uitsteken.
7.7.5.5. Er mogen zich treden in de gangpaden bevinden. De breedte van
dergelijke treden mag niet kleiner zijn dan de breedte van het
gangpad bovenaan de trede.
7.7.5.6. Klapstoelen waarop passagiers in het gangpad kunnen zitten, zijn
niet toegestaan.
7.7.5.7. Zijdelings verschuifbare zitplaatsen die in een bepaalde stand een
deel van het gangpad in beslag nemen, zijn niet toegestaan
behalve in voertuigen van klasse III waarbij aan de in punt
7.7.5.3 genoemde voorwaarden moet zijn voldaan.
7.7.5.8. Bij voertuigen waarop punt 7.7.1.9 van toepassing is, is het
gangpad niet noodzakelijk mitsde toegang de in dat punt
genoemde afmetingen heeft.
7.7.5.9. Gangpaden en doorgangen moeten worden bekleed met slipvrij
materiaal.
7.7.6. Helling van het ga ngpad:
De helling van het gangpad, gemeten bij een onbeladen voertuig
op een horizontaal vlak, en met het knielsysteem niet in werking,
mag niet meer bedragen dan:
7.7.6.1. 8 % bij voertuigen van klasse I, II en A,7.7.6.2. 12,5 % voor voertuigen met een lage vloer van klasse I of II als
bedoeld in artikel 2, lid 2, voor wat betreft het binnenste gedeelte
van het gangpad, 2 meter aan beide kanten van de tweede centrale
aslijn en, voorzover van toepassing, van de derde as voor een
totale lengte van 2 meter.
7.7.6.3. 12,5 % bij voertuigen van klasse III en B, en2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 32
▼B
7.7.6.4. 5 % bij het gedeelte in het vlak loodrecht op de longitudinale
symmetrie-as van het voertuig.
7.7.7. Treden (zie bijlage III, figuur 8)
7.7.7.1. De maximum- en minimumhoogte, met het knielsysteem niet in
werking, en de minimumdiepte van treden voor passagiers bij
bedrijfs- en nooddeuren en in het voertuig, dienen de volgende te
zijn:
Klasse I & A II, III & B
Eerste trede
vanaf de grond
„D”Maximumhoogte
(mm)340 (1) 380 (1)(2)(5)
Minimumdiepte
(mm)300 (*)
Overige treden
„E”Maximumhoogte
(mm)250 (3) 350 (4)
Minimumhoogte
(mm)120
Minimumdiepte
(mm)200
(*) 230 mm bij voertuigen met een capaciteit van maximaal 22 passagiers.
(1) 700 mm bij een nooddeur;
1 500 mm bij een nooddeur op het bovendek van een dubbeldeksbus.
(2) 430 mm bij een voertuig met uitsluitend mechanische ophanging.
(3) 300 mm bij treden bij een deur achter de achterste as.
(4) 250 mm in gangpaden voor voertuigen met een capaciteit van maximaal 22 passagiers.
(5) voor ten minste één bedrijfsdeur; 400 mm voor de overige bedrijfsdeuren
N.B.:1. Bij een dubbele deuropening moeten de treden in elke helft van de doorgang afzonderlijk
worden beschouwd.
2. De waarde voor E (bijlage III, figuur 8) behoeft niet voor elke trede dezelfde te zijn.
7.7.7.1.1. Een overgang van een verzonken gangpad naar een zitgedeelte
wordt niet als trede beschouwd. De verticale afstand tussen het
gangpadoppervlak en de vloer van het zitgedeelte mag evenwel
niet meer dan 350 mm bedragen.
7.7.7.2. Voor de toepassing van dit punt 7.7.7, moet de hoogte van een
trede worden gemeten in het midden van de breedte. Bovendien
moeten fabrikanten speciaal rekening houden met de toegang
voor personen met een mobiliteitshandicap, met name met betrek-
king tot de tredehoogte die minimaal moet worden gehouden.
7.7.7.3. De hoogte van de eerste trede ten opzichte van de grond moet
worden gemeten met het voertuig op een vlak oppervlak, met de
massa van het voertuig in rijklare toestand als gedefinieerd in punt
2.18 en de bandenuitrusting en -druk overeenkomstig de specifica-
tiesvan de fabrikant voor de technis ch toelaatbare
maximummassa in beladen toestand (M) als aangegeven overeen-
komstig punt 2.19.
7.7.7.4. Wanneer er meer dan één trede is, mag elke trede zich niet meer
dan 100 mm binnen het vlak van de verticale projectie van de
bovenliggende trede bevinden en moet er zich buiten het vlak
van de verticale projectie van elke trede op de onderliggende trede
een vrije ruimte van ten minste 200 mm bevinden (zie bijlage III,
figuur 8) waarbij de neuzen van alle treden zodanig moeten zijn
ontworpen dat het risico van struikelen minimaal is en die neuzen
een contrasterende kleur of kleuren moeten hebben.
7.7.7.5. De breedte en vorm van iedere trede moet zodanig zijn dat een
rechthoek alsvermeld in onders taande tabel, op die trede kan
worden geplaatst waarbij niet meer dan 5 % van het oppervlak
van deze rechthoek over de trede uitsteekt. Bij een dubbele deur
moeten beide helften van de deuropening aan dit voorschrift
voldoen.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 33
▼B
Aantal passagiers > 22 ≤22
OppervlakEerste trede
(mm)400 × 300 400 × 200
Overige
treden (mm)400 × 200 400 × 200
7.7.7.6. Alle treden moeten zijn voorzien van een slipvrij oppervlak.
7.7.7.7. De maximale helling van de trede mag in elke richting niet meer
bedragen dan 5 % wanneer het onbelaste voertuig op een vlak en
horizontaal oppervlak staat in de toestand waarin het normaal rijdt
(met name: met eventuele knielsystemen niet in werking).
7.7.8. Passagierszitplaatsen en ruimte voor zittende passa-
giers
7.7.8.1. Minimumzitplaatsbreedte
7.7.8.1.1. De minimumbreedte van een zitkussen (bijlage III, figuur 9, afme-
ting F), gemeten vanaf het verticale vlak door het middelpunt van
de zitplaatsmag niet minder bedragen dan:
Klassen I, II, A, B 200 mm
Klasse III 225 mm
7.7.8.1.2. De breedte van de beschikbare ruimte voor elke zitplaats (bijlage
III, figuur 9, afmeting G), gemeten vanaf een verticaal vlak door
het middelpunt van die zitplaats op een hoogte tussen 270 en 650
mm boven het niet ingedrukte zitkussen, mag niet minder
bedragen dan:
afzonderlijke zitplaatsen: 250 mm
doorlopende rijen zitplaatsen voor
twee of meer passagiers:225 mm
7.7.8.1.3. Voor voertuigen met een maximumbreedte van 2,35 meter moet
de breedte van de beschikbare ruimte voor elke zitplaats, gemeten
vanaf een verticaal vlak door het middelpunt van die zitplaatsop
een hoogte tussen 270 en 650 mm boven het niet ingedrukte
zitkussen, 200 mm bedragen (zie bijlage III, figuur 9 bis).
Wanneer aan dit punt voldaan wordt, ispunt 7.7.8.1.2 niet van
toepassing.
7.7.8.1.4. Bij voertuigen met een maximumcapaciteit van 22 passagiers, is
voor zitplaatsen naast de wand van het voertuig, een driehoekig
vlak van 20 mm breed en 100 mm hoog in het bovenste gedeelte,
niet in de beschikbare ruimte begrepen (zie bijlage III, figuur 10).
Bovendien moet de ruimte voor veiligheidsgordels, de verankering
daarvan en voor een zonneklep buiten beschouwing worden
gelaten.
7.7.8.2. Minimumdiepte van een zitkussen (zie bijlage III, figuur 11,
afmeting K).
De diepte van een zitkussen mag niet minder bedragen dan:
7.7.8.2.1. 350 mm bij voertuigen van de klassen I, A en B;
7.7.8.2.2. 400 mm bij voertuigen van de klassen II en III.
7.7.8.3. Hoogte van het zitkussen (bijlage III, figuur 11, afmeting H)
De hoogte van een niet ingedrukt zitkussen ten opzichte van de
vloer moet zodanig zijn dat de afstand tussen de vloer en het hori-
zontale vlak dat raakt aan het oppervlak van het zitkussen tussen
400 en 500 mm ligt: deze hoogte mag echter worden verminderd
tot niet minder dan 350 mm boven wielkasten en de motorruimte.
7.7.8.4. Ruimte tussen de zitplaatsen (zie bijlage III, figuur 12)
7.7.8.4.1. Bij in dezelfde richting gerichte zitplaatsen mag de afstand tussen
de voorkant van de rugleuning en de achterkant van de rugleuning
van de daarvoor geplaatste stoel (afmeting H), gemeten in een
horizontaal vlak en op alle hoogten boven de vloer tussen het2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 34
▼B
niveau van de bovenkant van het zitkussen en een punt 620 mm
boven de vloer, niet minder bedragen dan:
H
Klasse I, A &B 650 mm
Klasse II & III 680 mm
7.7.8.4.2. Alle metingen moeten worden verricht met het zitkussen en de
rugleuning niet ingedrukt, in het verticale vlak dat door de hartlijn
van de afzonderlijke zitplaatsloopt.
7.7.8.4.3. Bij dwars geplaatste, naar elkaar toe gerichte zitplaatsen, mag de
afstand tussen de voorvlakken van de rugleuningen van tegenover
elkaar staande zitplaatsen, gemeten tussen de hoogste punten van
de zitkussens, niet minder dan 1 300 mm bedragen.
7.7.8.4.4. Metingen moeten worden verricht met slaapstoelen en verstelbare
bestuurderszitplaatsen met de rugleuning en andere zitplaatsver-
stelmogelijkheden in de normale gebruikstand als aangegeven
door de fabrikant.
7.7.8.4.5. Metingen moeten worden verricht met opklapbare tafelsdie aan
de achterzijde van een zitplaatszijn gemonteerd in opgeklapte
toestand.
7.7.8.4.6. Zitplaatsen die op een spoor of een ander systeem zijn gemon-
teerd, waarbij de exploitant of gebruiker gemakkelijk de interne
configuratie van het voertuig kan wijzigen, moeten worden
gemeten in de normale gebruikstand als aangegeven door de fabri-
kant bij de typegoedkeuringsaanvraag.
7.7.8.5. Ruimte voor zittende passagiers (zie bijlage III, figuur 13).
7.7.8.5.1. Er moet zich voor iedere passagierszitplaats een minimumruimte
bevinden alsaangegeven in bijlage III, figuur 13. De rugleuning
van een andere daarvoor geplaatste zitplaats of een afscheiding
waarvan de contouren ongeveer overeenkomen met die van een
hellende rugleuning mag uitsteken in de in punt 7.7.8.4 genoemde
ruimte. De aanwezigheid in deze ruimte van stoelpoten is even-
eenstoeges taan mitser voldoende ruimte voor de voeten van de
passagiers overblijft. Bij zitplaatsen naast de bestuurderszitplaats
in voertuigen met niet meer dan 22 passagiers, mogen het dash-
board, het instrumentenpaneel, de zonneklep, veiligheidsgordels
en de verankering van de veiligheidsgordels in deze ruimte
uitsteken.
7.7.8.5.2. Er moet(en) echter in voertuigen van klasse I en klasse II ten
minste 2 en in voertuigen van klasse A ten minste 1 naar voren
of naar achteren gerichte zitplaats(en), speciaal bedoeld en van
merktekens voorzien voor andere passagiers met een mobiliteits-
handicap dan rolstoelgebruikers, zijn aangebracht in dat deel van
de bus dat het meest geschikt is voor het instappen. Deze
zitplaatsen moeten zodanig zijn ontworpen dat zij personen met
een mobiliteitshandicap voldoende ruimte bieden en moeten zijn
voorzien van op de juiste manier ontworpen en geplaatste hand-
grepen om het zitten en opstaan te vergemakkelijken en van een
communicatiemiddel overeenkomstig punt 7.7.9 dat vanuit
zittende toestand te gebruiken is.
7.7.8.5.2.1. Deze zitplaatsen moeten ten minste 110 % van de in punt
7.7.8.5.1 aangegeven ruimte bieden.
7.7.8.6. Vrije ruimte boven de zitplaatsen:
7.7.8.6.1. Boven elke zitplaats en, behalve bij de eerste rij zitplaatsen in een
voertuig met een maximumcapaciteit van 22 passagiers, de bijbe-
horende voetruimte, moet zich een vrije ruimte bevinden met eenhoogte van niet minder dan 900 mm, gemeten vanaf het hoogste
punt van het niet ingedrukte zitkussen en ten minste 1 350 mm
vanaf het gemiddelde vloerniveau bij de voetruimte. Bij voer-
tuigen waarop punt 7.7.1.10 van toepassing is, mag deze
afmeting worden verminderd tot 1 200 mm gemeten vanaf het
vloeroppervlak.
7.7.8.6.2. Deze vrije ruimte moet zich uitstrekken over de ruimte tussen:2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 35
▼B
7.7.8.6.2.1. verticale langsvlakken 200 mm aan elke kant van het verticale
middenvlak van de zitplaats, en
7.7.8.6.2.2. een verticaal dwarsvlak door het achterste bovenste punt van de
rugleuning en door een verticaal dwarsvlak 280 mm voor het
voorste punt van het niet ingedrukte zitkussen, in beide gevallen
gemeten in het verticale middenvlak van de zitplaats.
7.7.8.6.3. Vanaf de randen van de vrije ruimte alsgedefinieerd in de punten
7.7.8.6.1 en 7.7.8.6.2 behoeven de volgende ruimtesniet te
worden meegerekend:
7.7.8.6.3.1. bij de bovenkant van de buitenste zitplaatsen, een zone met een
rechthoekige doorsnede van 150 mm hoog en 100 mm breed (zie
bijlage III, figuur 14);
7.7.8.6.3.2. bij de bovenkant van de buitenste zitplaatsen, een zone met een
driehoekige dwarsdoorsnede waarvan de top 650 mm vanaf het
vloeroppervlak ligt en waarvan de basis 100 mm breed is (zie
bijlage III, figuur 15);
7.7.8.6.3.3. bij de voetruimte van buitenste zitplaatsen, een zone met een
dwarsdoorsnede-oppervlakte van niet meer dan 0,02 m2(0,03 m2
bij lagevloervoertuigen van klasse I) en een breedte van nietmeer dan 100 mm (150 mm bij lagevloervoertuigen van klasse I)
(zie bijlage III, figuur 16);
7.7.8.6.3.4. bij voertuigen met een maximumcapaciteit van 22 passagiers mag
bij de zitplaatsen die zich het dichtst bij de hoeken aan de achter-
zijde van de carrosserie bevinden, de buitenrand van de vrije
ruimte van bovenaf gezien worden afgerond met een straal van
maximaal 150 mm (zie bijlage III, figuur 17).
7.7.8.6.4. In de vrije ruimte bepaald bij de punten 7.7.8.6.1, 7.7.8.6.2 en
7.7.8.6.3 mogen bovendien de volgende delen uitsteken:
7.7.8.6.4.1. de rugleuning van een andere zitplaats, steunen en toebehoren
(b.v. opklaptafeltje).
7.7.8.6.4.2. bij een voertuig met een maximumcapaciteit van 22 passagiers,
een wielkast mits aan één van de volgende voorwaarden is
voldaan:
7.7.8.6.4.2.1. de wielkast steekt niet verder uit dan het verticale middenvlak van
de zitplaats(zie bijlage III, figuur 18), of
7.7.8.6.4.2.2. de dichtst bij gelegen rand van de 300 mm diepe ruimte die
beschikbaar is voor de voeten van zittende passagiers is niet
meer dan 200 mm verwijderd van de rand van het niet ingedrukte
zitkussen en niet meer dan 600 mm van het snijpunt van de voor-
kant van de rugleuning met de stoelzitting, gemeten in het
verticale middenvlak van de zitplaats(zie bijlage III, figuur 19).
Bij tegenover elkaar geplaatste zitplaatsen is deze bepaling op
slechts één zitplaats van toepassing; de resterende voetruimte
voor zittende passagiers moet ten minste 400 mm bedragen.
7.7.8.6.4.3. bij zitplaatsen naast de bestuurderszitplaats in voertuigen met een
maximumcapaciteit van 22 passagiers, geopende klepramen en
toebehoren, dashboard/instrumentenpaneel, voorruit, zonne-
kleppen, veiligheidsgordels, veiligheidsgordelverankeringen en
voorfront.
7.7.9. Communicatie met de bestuurder:7.7.9.1. Bij voertuigen van de klassen I, II en A moet een middel zijn
aangebracht waarmee de passagiers de bestuurder kunnen waar-
schuwen dat hij/zij het voertuig moet stoppen. Dergelijke
communicatiesystemen moeten worden bediend door middel van
uitstekende knoppen die zich in voertuigen van de klassen I en A
niet meer dan 1 200 mm boven de vloer bevinden en die een
contrasterende kleur of kleuren hebben. De bedieningsknoppen
moeten in voldoende mate aanwezig zijn en gelijkmatig over het
voertuig verdeeld zijn. Dat een knop geactiveerd is, moet met
behulp van één of meer verlichte tekens ook aan de passagiers
kenbaar worden gemaakt. Dit teken moet bestaan uit bijvoorbeeld
de volgende woorden:
„arrêt demandé”
„Bushält”
„fermata richiesta”
„buss topt”2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 36
▼B
„buss topping”
„standser”„στάση”
„parada solicitada”„paragem”
„pysähtyy”
„stannar”,
of woorden van gelijke strekking en/of een geschikt pictogram en
moet verlicht blijven totdat de bedrijfsdeuren opengaan. In gelede
bussen moeten dergelijke tekens in elk stijf gedeelte van het voer-
tuig aanwezig zijn. Bij dubbeldeksbussen moeten deze tekens zich
op elk dek bevinden.
7.7.9.2. Communicatie met de bemanningsruimte: Indien er een beman-
ningsruimte is aangebracht zonder toegang tot de bestuurder- of
passagiersruimte, moet er een systeem zijn voor communicatie
tussen de bestuurder en deze bemanningsruimte.
7.7.10. Warmedrankautomaten en kookvoorzieningen:
7.7.10.1. Warmedrankautomaten en kookvoorzieningen moeten zodanig zijn
geïnstalleerd of afgeschermd dat er geen warm voedsel of drankop een passagier kan worden gemorst bij een noodstop of in
bochten.
7.7.10.2. In voertuigen met warmedrankautomaten of kookvoorzieningen
moeten alle passagierszitplaatsen een toereikende voorziening
hebben voor het neerzetten van warm voedsel of warme dranken
terwijl het voertuig rijdt.
7.7.11. Deuren naar inwendige ruimtes:
Iedere deur van een toilet of een andere inwendige ruimte:
7.7.11.1. dient zelfsluitend te zijn en mag niet voorzien zijn van een inrich-
ting om de deur open te houden indien deze in geopende toestand
de passagiers in noodgevallen zou kunnen hinderen,
7.7.11.2. mag in geopende toestand het zicht niet benemen op handels,
bedieningsinrichtingen voor het openen of verplichte merktekens
die horen bij een bedrijfsdeur, nooddeur, nooduitgang, brandblus-
apparaat of eerstehulptrommel;
7.7.11.3. dient voorzien te zijn van een middel om de deur in noodgevallen
van buiten te kunnen openen;
7.7.11.4. mag niet van buiten gesloten kunnen worden tenzij de deur te
allen tijde van binnen kan worden geopend.
7.8. Binnenverlichting:
7.8.1. Er moet elektrische binnenverlichting zijn voor:
7.8.1.1. alle passagiersruimten, bemanningsruimten, toiletten en het schar-
nierend gedeelte van een geleed voertuig;
7.8.1.2. alle treden;7.8.1.3. de toegang tot elke uitgang en de ruimte onmiddellijk rond de
bedrijfsdeur(en);
7.8.1.4. de aanduidingen en bedieningsinrichtingen van alle uitgangen
binnen in het voertuig;
7.8.1.5. alle plaatsen waar zich een obstakel bevindt.
7.8.2. Er moeten ten minste twee binnenverlichtingscircuits zijn, waarbij
het uitvallen van het ene niet van invloed mag zijn op het andere.
Een circuit dat alleen bestemd is voor de permanente verlichting
van in- en uitgangen mag als één van deze systemen worden
beschouwd.
7.8.3. Er moeten voorzieningen zijn om de bestuurder te beschermen
tegen verblinding door en weerkaatsing van de binnenverlichting.
7.9. Scharnierend gedeelte van gelede voertuigen
7.9.1. Het scharnierend gedeelte dat de verbinding vormt tussen de stijve
delen van een voertuig dient zodanig te zijn ontworpen en
gebouwd dat er op zijn minst een scharnierende beweging rond2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 37
▼B
ten minste één horizontale en ten minste één verticale as mogelijk
is.
7.9.2. Wanneer een geleed voertuig, met de massa van het voertuig in
rijklare toestand, stilstaat op een vlakke, horizontale ondergrond,
mag er tussen de vloer van elk van de stijve delen en de vloer
van het scharnierend gedeelte of het onderdeel dat deze vloer
vervangt geen onbedekte spleet zijn met een breedte groter dan:
7.9.2.1. 10 mm wanneer alle wielen van het voertuig in hetzelfde vlak
staan, of
7.9.2.2. 20 mm wanneer de wielen van de dichtst bij het scharnierend
gedeelte gelegen asop een oppervlak s taan, dat 150 mm hoger is
dan het oppervlak waarop de wielen van de overige assen rusten.
7.9.3. Het hoogteverschil tussen de vloer van de stijve delen en de vloer
van het scharnierend gedeelte gemeten bij de voeg mag de
volgende waarden niet overschrijden:
7.9.3.1. 20 mm onder de in punt 7.9.2.1 beschreven omstandigheden, of
7.9.3.2. 30 mm onder de in punt 7.9.2.2 beschreven omstandigheden.
7.9.4. Bij gelede voertuigen dienen middelen te zijn aangebracht om te
voorkomen dat de passagiers toegang hebben tot delen van het
scharnierend gedeelte waar:
7.9.4.1. zich in de vloer een onbedekte spleet bevindt die niet voldoet aan
de in punt 7.9.2 genoemde voorschriften;
7.9.4.2. de vloer de massa van de passagiers niet kan dragen;7.9.4.3. de bewegingen van de wanden een gevaar voor de passagiers
vormen.
7.10. Richtingvastheid van gelede voertuigen:
Wanneer een geleed voertuig zich voortbeweegt langseen rechte
lijn dienen de longitudinale middenvlakken van de stijve delen
samen te vallen en één doorlopend vlak te vormen zonder enige
afwijking.
7.11. Leuningen en handgrepen:
7.11.1. Algemene voorschriften:
7.11.1.1. Leuningen en handgrepen dienen voldoende stevig te zijn.7.11.1.2. Zij dienen zodanig ontworpen en aangebracht te zijn dat de passa-
gierszich daaraan niet kunnen verwonden.
7.11.1.3. Leuningen en handgrepen dienen een zodanige doorsnede te
hebben dat de passagiers ze gemakkelijk en stevig kunnen
omvatten. Iedere leuning dient minstens 100 mm lang te zijn om
genoeg ruimte voor de hand te bieden. De afmeting van de door-
snede mag nergens kleiner dan 20 mm of groter dan 45 mm zijn
behalve bij leuningen aan deuren en zitplaatsen en, bij voertuigen
van de klassen II, III en B, bij toegangen. In deze gevallen zijn
leuningen met een minimumdoorsnede van 15 mm toegestaan
mitseen andere afmeting mins tens25 mm bedraagt. Leuningen
mogen geen scherpe bochten hebben.
7.11.1.4. De ruimte tussen een leuning of handgreep en het dichtstbij
gelegen deel van de voertuigcarrosserie of -wand moet minstens
40 mm bedragen. In geval van een leuning aan een deur of
zitplaats of bij toegangen van een voertuig van de klassen II, III
en B iseen minimumruimte van 35 mm toeges taan.
7.11.1.5. Het oppervlak van een leuning, handgreep of staander moet
contrasterend van kleur en slipvrij zijn.
7.11.2. Leuningen en ha ndgrepen voor staande passagiers:
7.11.2.1. Er dient een voldoende aantal leuningen en/of handgrepen te zijn
voor elk punt van het vloeroppervlak dat overeenkomstig punt
7.2.2 bestemd is voor staande passagiers. Hierbij mogen grijp-
lussen, indien aanwezig, worden meegerekend als handgrepen,
mitszij met ges chikte middelen op hun plaatsworden gehouden.
Aan dit voorschrift wordt geacht te zijn voldaan indien de
beweegbare arm van het in bijlage III, figuur 20 afgebeelde
beproevingsinstrument op alle mogelijke plaatsen minstens twee2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 38
▼B
leuningen of handgrepen kan bereiken. Het beproevingsinstrument
mag vrij om zijn verticale asworden gedraaid.
7.11.2.2. Wanneer de in punt 7.11.2.1 genoemde procedure wordt toege-
past, komen uitsluitend die leuningen en handgrepen in
aanmerking die zich ten minste 800 mm en ten hoogste 1 900
mm boven het vloeroppervlak bevinden.
7.11.2.3. Voor iedere plaats die kan worden bezet door een staande passa-
gier, dient minstens één van de twee voorgeschreven leuningen of
handgrepen zich ten hoogste 1 500 mm boven het vloeroppervlak
op die plaats te bevinden. Dit is niet van toepassing op de ruimte
naast een deur waar die deur of het mechanisme ervan in
geopende positie het gebruik van de handgreep onmogelijk zou
maken.
7.11.2.4. Plaatsen die kunnen worden ingenomen door staande passagiers
en die niet door zitplaatsen van de zij- of achterwanden van het
voertuig worden gescheiden, dienen voorzien te zijn van horizon-
tale, evenwijdig aan de wand lopende leuningen op een afstand
tussen 800 en 1 500 mm boven het vloeroppervlak.
7.11.3. Leuningen en ha ndgrepen bij bedrijfsdeuren:
7.11.3.1. De opening van elke bedrijfsdeur dient aan beide zijden voorzien
te zijn van leuningen en/of handgrepen. In het geval van dubbele
deuren kan aan dit voorschrift worden voldaan door één centrale
staander of centrale leuning aan te brengen.
7.11.3.2. Leuningen en/of handgrepen bij bedrijfsdeuren dienen vastge-
grepen te kunnen worden door een persoon die voor de
bedrijfsdeur op de grond staat of op een daarop volgende trede.
Dergelijke steunen dienen zich in het verticale vlak tussen 800
en 1 100 mm boven de grond of boven het trede-oppervlak te
bevinden en in het horizontale vlak:
7.11.3.2.1. voor een op de grond staand persoon niet meer dan 400 mm naar
binnen, gemeten van de buitenrand van de eerste trede; en
7.11.3.2.2. voor een passagier die op een bepaalde trede staat niet verder dan
de buitenrand van de betrokken trede en niet meer dan 600 mm
naar binnen, gemeten van dezelfde rand.
7.11.4. Leuningen bij gereserveerde plaatsen7.11.4.1. Tussen gereserveerde zitplaatsen als bedoeld in punt 7.7.8.5.2 en
de als in- en uitgang geschikte bedrijfsdeur dient zich een leuning
te bevinden op een hoogte tussen 800 en 900 mm boven het vloe-
roppervlak. Een onderbreking istoeges taan wanneer dat nodig is
om toegang te krijgen tot een rolstoelruimte, een zitplaats boven
een wielkast, een trap, een doorgang of een gangpad. Onderbre-
kingen in een leuning mogen niet groter zijn dan 1 050 mm en
aan ten minste één zijde van de onderbreking moet een staander
zijn aangebracht.
7.12. Beveiliging van trapgaten
Als een zittende passagier als gevolg van krachtig remmen in een
trapgat kan vallen, dient een beveiliging voor dit gat te worden
geplaatst. Deze beveiliging dient een minimumhoogte vanaf de
vloer waarop de voeten van de passagier rusten, van 800 mm te
hebben en dient zich minstens 100 mm gemeten vanaf de wand
van het voertuig, voorbij de middenlangslijn van elke zitplaats
waar de passagier gevaar loopt uit te strekken of tot het stootbord
van de meest naar binnen gelegen trede (de kleinste maat mag
worden aangehouden).
7.13. Bagagerekken en bescherming van de inzittenden:
De inzittenden van het voertuig dienen te worden beschermd
tegen het risico van voorwerpen die bij het remmen of in bochten
uit de bagagerekken kunnen vallen. Indien er bagageruimteszijn
aangebracht moeten deze zodanig zijn ontworpen dat wordt voor-
komen dat de bagage bij plotseling remmen eruit valt.
7.14. Eventuele luiken:
Met uitzondering van de noodluiken dient ieder luik in de vloer
van een voertuig zodanig te zijn aangebracht en zodanig te zijn
afgesloten dat het niet kan losraken of worden geopend zonder
gereedschap of sleutels; de voorzieningen om het luik te openen2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 39
▼B
of te sluiten mogen niet meer dan 8 mm boven het vloeroppervlak
uitsteken. De randen van uitstekende delen dienen te zijn afge-
rond.
7.15. Visueel vermaak:
Vormen van visueel vermaak voor passagiers, bijvoorbeeld TV-
en videomonitoren, moeten zich buiten het gezichtsveld van de
bestuurder bevinden, wanneer de bestuurder in zijn normale
rijhouding zit. Dit sluit het gebruik van een TV-monitor of soort-
gelijke voorziening voor het controleren of besturen van het
voertuig door de bestuurder (bijv. voor toezicht op de bedrijfs-
deuren) niet uit.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 40
▼B
Aanhangsel
CONTROLE VAN DE STATISCHE KANTELGRENSWAARDE DOOR
MIDDEL VAN BEREKENING
1. Van een voertuig kan worden aangetoond dat aan het voorschrift van
bijlage I, punt 7.4, wordt voldaan met behulp van een berekeningsmethode
die goedgekeurd isdoor de voor de uitvoering van de proeven verantwoor-
delijke technische dienst.
2. De technische dienst verantwoordelijk voor uitvoering van de proeven, kan
verlangen dat tests worden uitgevoerd om de in de berekening gedane
veronderstellingen te controleren.
3.Voorbereiding voor de berekening
3.1. Het voertuig moet worden voorgesteld door een ruimtelijk systeem.
3.2. Als gevolg van de plaats van het zwaartepunt van de carrosserie van het
voertuig en de verschillende veerconstantes van de vering van het voertuig
en de banden, worden de assen aan één zijde van het voertuig gewoonlijk
niet tegelijkertijd opgeheven als gevolg van de zijdelingse versnelling. De
zijdelingse kanteling van de carrosserie boven elke as moet derhalve afzon-
derlijk worden bepaald, uitgaande van de veronderstelling dat de wielen
van de andere as(sen) op de grond blijven.
3.3. Ter vereenvoudiging wordt verondersteld dat het zwaartepunt van de onaf-
geveerde massa in het langsvlak van het voertuig ligt op de lijn die door
het middelpunt van de draaiasvan het wiel loopt. De kleine vers chuiving
van het draaipunt alsgevolg van vervorming van de asmag worden
verwaarloosd. Er hoeft geen rekening te worden gehouden met de regeling
van de luchtvering.
3.4. Er dient tenminste rekening te worden gehouden met de volgende parame-
ters:
Voertuiggegevens zoals wielbasis, spoorbreedte en afgeveerde/onafge-
veerde massa, plaats van het zwaartepunt van het voertuig, doorbuiging en
terugvering en de veerconstante van het veersysteem van het voertuig,
waarbij ook gelet moet worden op niet-lineariteit, horizontale en verticale
bandindrukking, torsie van de bovenbouw en de plaats van de draaipunten
van de assen.
4.Geldigheid van de berekeningsmethode
4.1. De geldigheid van de berekeningsmethode wordt vastgesteld ten genoegen
van de technische dienst, bijvoorbeeld aan de hand van een vergelijkbare
proef van een soortgelijk voertuig.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 41
▼B
BIJLAGE II
TYPEGOEDKEURINGSDOCUMENTEN
Aanhangsel 1
Inlichtingenformulieren
Onderaanhangsel 1
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 42
▼B
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 43
▼B
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 44
▼B
Onderaanhangsel 2
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 45
▼B
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 46
▼B
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 47
▼B
Onderaanhangsel 3
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 48
▼B
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 49
▼B
Aanhangsel 2
Onderaanhangsel 1
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 50
▼B
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 51
▼B
Addendum bij EG-typegoedkeuringsformulier nr. …
betreffende de typegoedkeuring van een voertuig met betrekking tot Richtlijn ../…/EG, laatstelijk
gewijzigd bij Richtlijn ../…/EG
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 52
▼B
Onderaanhangsel 2
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 53
▼B
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 54
▼B
Addendum bij EG-typegoedkeuringsformulier nr. …
betreffende de typegoedkeuring van een carrosserie als een afzonderlijke technische eenheid met
betrekking tot Richtlijn …/…/EG, laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn …/…/EG
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 55
▼B
Onderaanhangsel 3
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 56
▼B
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 57
▼B
Addendum bij EG-typegoedkeuringsformulier nr. …
betreffende de typegoedkeuring van een voertuigtype met een carrosserie die reeds als afzonderlijke
technische eenheid is goedgekeurd met betrekking tot Richtlijn …/…/EG, laatstelijk gewijzigd bij
Richtlijn …
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 58
▼B
BIJLAGE III
ILLUSTRATIEVE DIAGRAMMEN
(in mm)
Figuur 1
Toegang tot bedrijfsdeuren
(zie bijlage I, punt 7.7.1)
alternatieve mogelijkheid
klasse I, II en III: A = 1 100 mmklasse A en B: A = 950 mm
Aantal passagiers ≤22 (1)> 2 2
Klasse A B I II III
Afmeting A (mm) 950 700 1 100 950 850Totale hoogte van het
dubbele paneel1 650 1 400 1 800 1 650 1 550
(1) Zie de respectieve voetnoot bij bijlage I, punt 7.7.1.2.
(*) Zie de respectieve voetnoot bij bijlage I, punt 7.7.1.2.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 59
▼B
Figuur 2
Toegang tot bedrijfsdeuren
(zie bijlage I, punt 7.7.1.4)
Figuur 3
Bepaling van onbelemmerde toegang tot een deur
(zie bijlage I, punt 7.7.1.9.1)
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 60
▼B
Figuur 4
Bepaling van onbelemmerde toegang tot een deur
(zie bijlage I, punt 7.7.1.9.2)
Figuur 5
Toegang tot de nooddeuren
(zie bijlage I, punt 7.7.2)
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 61
▼B
Figuur 6
Gangpaden
(zie bijlage I, punt 7.7.5)
Klasse A B I II III
Afmetingen (mm) A 350 300 450 350 300
C 550 450 550 550 450B 500 (*) 300 500 (*) 500 (*) 500 (*)
H 1 900 (*) 1 500 1 900 (*) 1 900 (*) 1 900 (*)
(*) Zie de respectieve voetnoot („*”) van punt 7.7.5.1.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 62
▼B
Figuur 7
Voorste begrenzing van het gangpad
(zie bijlage I, punt 7.7.5.1.1.1)
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 63
▼B
Figuur 8
Treden voor passagiers
(zie bijlage I, punt 7.7.7)
Hoogte boven het grondoppervlak bij een onbelast voertuig
Klasse I & A II, III & B
Eerste trede vanaf
de grond „D”Max. hoogte mm 340 (1) 380 (1)(2)(5)
Min. diepte mm 300 (*)
Overige treden „E”Max. hoogte mm 250 (3) 350 (4)
Min. hoogte mm 120
Min. diepte mm 200
(*) 230 mm bij voertuigen met een capaciteit van maximaal 22 passagiers.
(1) 700 mm bij een nooddeur;
1 500 mm bij een nooddeur op het bovendek van een dubbeldeksbus.
(2) 430 mm bij een voertuig met uitsluitend mechanische ophanging.
(3) 300 mm bij treden bij een deur achter de achterste as.
(4) 250 mm in gangpaden voor voertuigen met een capaciteit van maximaal 22 passagiers.
(5) voor ten minste één bedrijfsdeur; 400 mm voor de overige bedrijfsdeuren.
N.B. 1. Bij een dubbele deuropening moeten de treden in elke helft
van de doorgang afzonderlijk worden beschouwd.
2. De waarde voor E behoeft niet voor elke trede hetzelfde te
zijn.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 64
▼B
Figuur 9
Afmetingen van de passagierszitplaatsen
(zie bijlage I, punt 7.7.8.1)
G (mm) min
F (mm) min rij zitplaatsen afzonderlijke
zitplaatsen
200 (*) 225 250
(*) 225 bij klasse III2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 65
▼B
Figuur 9 bis
Afmetingen van passagierszitplaatsen
(zie bijlage I, punt 7.7.8.1.3)
G (mm) min
F (mm) min rij zitplaatsen afzonderlijke zitplaatsen
200 200 2002001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 66
▼B
Figuur 10
Gedeelte dat op schouderhoogte mag uitsteken
Dwarsdoorsnede van de beschikbare minimumruimte op schouderhoogte
voor een zitplaats naast de wand van het voertuig
(zie bijlage I, punt 7.7.8.1.4)
G = 225 mm bij een rij zitplaatsen
G = 250 mm bij een afzonderlijke zitplaatsG = 200 mm voor voertuigen met een maximumbreedte van 2,35 m
Figuur 11
Zitkussendiepte en hoogte
(zie bijlage I, punt 7.7.8.2 en 7.7.8.3)
H = 400/500 mm (*)
K = 350 mm min. (**)2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 67
(*) 350 mm boven wielkasten en motorruimte
(**) 400 mm bij voertuigen van klassen II en III
▼B
Figuur 12
Ruimte tussen de zitplaatsen
(zie bijlage I, punt 7.7.8.4)
H
Klasse I, A & B 650 mm
Klasse II, III 680 mm
Figuur 13
Ruimte voor zittende passagiers
(zie bijlage I, punt 7.7.8.5)
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 68
▼B
Figuur 14
Deel dat mag uitsteken in de ruimte boven een zitplaats naast de voertuig-
wand
Dwarsdoorsnede van de vrije minimumruimte boven een zitplaats naast de
voertuigwand
(zie bijlage I, punt 7.7.8.6.3.1)
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 69
▼B
Figuur 15
Deel van de constructie dat mag uitsteken
(zie bijlage I, punt 7.7.8.6.3.2)
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 70
▼B
Figuur 16
Deel van een leiding dat mag uitsteken
(zie bijlage I, punt 7.7.8.6.3.3)
(*) 150 mm bij lagevloervoertuigen van klasse I
(**) 0,03 m2bij lagevloervoertuigen van klasse I2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 71
▼B
Figuur 17
Deel dat mag uitsteken in de hoeken aan de achterzijde van het voertuig
Bovenaanzicht van de voorgeschreven ruimte voor de zitplaats (twee zijzit-
plaatsen aan de achterzijde)
(zie bijlage I, punt 7.7.8.6.3.4)
Figuur 18
Deel van een wielkast dat niet mag uitsteken vóór de verticale hartlijn van
de zitplaats
(zie bijlage I, punt 7.7.8.6.4.2.1)
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 72
▼B
Figuur 19
Deel van een wielkast dat mag uitsteken vóór de verticale hartlijn van de
zitplaats
(zie bijlage I, punt 7.7.8.6.4.2.2)
Figuur 20
Testinstrument voor de plaats van handgrepen
(zie bijlage I, punt 7.11.2.1)
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 73
▼B
Figuur 21
Referentierolstoel
(zie bijlage VII, punt 3.6.4)
Totale lengte, l: 1 200 mm
Totale breedte, b: 700 mm
Totale hoogte, h: 1 090 mm
Noot
Een rolstoelgebruiker die in een rolstoel zit, vergroot de totale lengte met 50
mm en beslaat een hoogte van 1 350 mm boven de grond.
Figuur 22
Minimale vrije ruimte voor de rolstoelgebruiker in de rolstoelruimte
(zie bijlage VII, punt 3.6.1)
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 74
▼B
Figuur 23
(zie bijlage VII, punt 3.4)
Pictogrammen voor rolstoelgebruikers (23 a)
Pictogrammen voor andere passagiers met een mobiliteitshandicap dan
rolstoelgebruikers (23 b)
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 75
▼B
BIJLAGE IV
STERKTE VAN DE BOVENBOUW
1.Toepassingsgebied
Deze bijlage is van toepassing op alle enkeldeks voertuigen van klasse II
en III.
2.Definities
In de zin van deze richtlijn wordt verstaan onder:
2.1. „Restruimte” de ruimte die moet overblijven in de passagiersafdeling
gedurende en na blootstelling van de constructie aan één van de in deze
bijlage beschreven tests.
2.2. „Bovenbouw” het gedeelte/de gedeelten van een voertuigconstructie dat/
die bijdraagt/bijdragen tot de sterkte van het voertuig bij een ongeval
waarbij het voertuig over de kop slaat.
2.3. „Carrosseriesegment” een segment dat aan elke zijde ten minste twee
identieke verticale staanders omvat en representatief is voor een deel of
delen van de bovenbouw van het voertuig.
2.4. „Totale energie” de energie die verondersteld wordt door de volledige
constructie van het voertuig te worden opgenomen. Deze kan worden
vastgesteld op de in deze bijlage aangegeven wijze.
3.Algemene specificaties en voorschriften
Indien de bovenbouw isgoedgekeurd overeenkoms tig ECE-VN Regle-
ment nr. 66 van de Economische Commissie voor Europa, wordt deze
geacht aan de onderstaande algemene specificaties en voorschriften te
voldoen.
3.1. De bovenbouw van het voertuig moet voldoende sterk zijn om ervoor te
zorgen dat gedurende en na blootstelling aan een van de in punt 4
beschreven test- of berekeningsmethoden:
3.1.1. geen ontzet deel van het voertuig in de restruimte uitsteekt, overeenkom-
stig punt 5, en
3.1.2. geen deel van de restruimte uitsteekt buiten de vervormde constructie.
3.2. Het voorschrift van punt 3.1. is van toepassing op het voertuig met alle
bijbehorende constructiedelen, balken en panelen en alle uitstekende
starre delen zoals bagagerekken, ventilatiesysteem, etc. Schotten, schei-
dingswanden, ringconstructies of andere balken die de bovenbouw van
het voertuig versterken en vaste faciliteiten zoals bars, keukentjes of
toiletten worden voor de toepassing van punt 3.1. buiten beschouwing
gelaten.
3.3. Bij een geleed voertuig moet elk deel van het voertuig voldoen aan de
voorschriften van punt 3.1.
4.Testmethoden
4.1. Elk voertuig moet worden gecontroleerd overeenkomstig een van de
volgende methoden of overeenkomstig een alternatieve, door de bevoegde
instantie goedgekeurde methode naar keuze van de fabrikant:
4.1.1. een kanteltest met een compleet voertuig overeenkomstig de procedure
van aanhangsel 1;
4.1.2. een kanteltest met een voor een compleet voertuig representatief carrosse-
riesegment of -segmenten overeenkomstig aanhangsel 2;
4.1.3. een slingerproef met een carrosseriesegment of -segmenten overeenkom-
stig aanhangsel 3; of
4.1.4. controle van de sterkte van de bovenbouw door berekening overeenkom-
stig aanhangsel 4.
4.2. Indien er bij de in punt 4.1.2., 4.1.3. of 4.1.4. beschreven methoden geen
rekening kan worden gehouden met een significant verschil tussen een
bepaald segment van het voertuig en een ander deel, bijvoorbeeld door
een klimaatregelingsinstallatie op het dak, moeten aanvullende testme-
thoden of berekeningen aan de technische dienst worden voorgelegd.
Wanneer dergelijke aanvullende gegevensontbreken kan worden2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 76
▼B
verlangd dat het voertuig aan de in punt 4.1.1. beschreven tests wordt
onderworpen.
5.Restruimte
5.1. In de zin van punt 2.1. wordt onder de restruimte verstaan het volume
binnen de passagiersafdeling dat wordt doorlopen wanneer het in figuur
1a gedefinieerde verticale dwarsvlak zodanig langs een rechte lijn of
lijnen wordt bewogen dat het R-punt in figuur 1a zich beweegt vanaf
het R-punt van de achterste buitenste zitplaats door het R-punt van alle
tussenliggende buitenste zitplaatsen tot het R-punt van de voorste
buitenste passagierszitplaats.
5.2. De plaatsvan het R-punt in figuur 1b wordt veronders teld 500 mm boven
het vloeroppervlak waarop de voeten van de passagiers rusten, 300 mm
vanaf het binnenoppervlak van de zijkant van het voertuig en 100 mm
voor de rugleuning van de zitplaatsin de hartlijn van de buitens te
zitplaatsen te liggen.
6.Interpretatie van de testresultaten
6.1. Indien carrosseriesegmenten worden getest moet de technische dienst die
verantwoordelijk isvoor de uitvoering van de proef zich ervan verge-
wissen dat het voertuig voldoet aan de voorwaarden van
onderaanhangsel 2 van aanhangsel 3, waarin de voorschriften voor de
verdeling van de voornaamste energie-absorberende delen van de boven-
bouw van het voertuig staan vermeld.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 77
▼B
Figuur 1
Restruimte
(Alle afmetingen in millimeter)
1a In de dwarsrichting
N.B.:zie voorschrift van punt 5.1.
1b In de langsrichting
doorsnede A-A van het voertuig in het verticale vlak door de hartlijn van de
binnenste zitplaatsen
N.B.:zie het voorschrift van punt 5.2.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 78
▼B
Aanhangsel 1
KANTELPROEF MET EEN COMPLEET VOERTUIG
1.Testvoorwaarden
1.1. Hoewel het voertuig niet in volledig afgewerkte toestand behoeft te
verkeren, moet het representatief zijn voor in productie genomen voer-
tuigen voor wat betreft de massa van het voertuig in rijklare toestand,
het zwaartepunt en de verdeling van de massa volgens fabrieksopgave.
1.2. De rugleuningen van de bestuurders- en passagierszitplaatsen moeten,
indien deze verstelbaar zijn, in de meest verticale stand worden geplaatst.De hoogte van de zitplaatsen moet, indien deze verstelbaar is, in de
hoogste stand worden gezet.
1.3. Alle deuren en ramen van het voertuig die open kunnen, moeten gesloten
en vergrendeld, maar niet op slot zijn. De ramen en beglaasde schotten of
afschermingen mogen naar keuze van de aanvrager al dan niet van glas
zijn voorzien. Indien zij niet van glaszijn voorzien, moet een gelijk-
waardig gewicht op de juiste plaatsen in het voertuig worden
aangebracht.
1.4. De bandendruk dient op de door de voertuigfabrikant aangegeven druk te
worden gebracht en indien het voertuig isuitgevoerd met een luchtve-
ringssysteem, moet de luchttoevoer naar de luchtvering functioneren.
Een eventueel automatisch niveau-afstellingssysteem moet afgesteld
worden met het voertuig op een egaal, horizontaal vlak op het door de
fabrikant aangegeven niveau. De schokdempers moeten normaal functio-
neren.
1.5. De brandstof, het accuzuur en overige brandbare, explosieve of corro-
sieve stoffen mogen worden vervangen door andere materialen mits aan
de in punt 1.1 omschreven voorwaarden wordt voldaan.
1.6. Het botsoppervlak dient te bestaan uit beton of een ander star materiaal.
2.Testprocedure (zie figuur 1)
2.1. Het voertuig wordt op een platform geplaatst zodat het naar één zijde kan
worden gekanteld. Deze zijde moet door de fabrikant worden aange-
geven.
2.2. De stand van het voertuig op het platform moet zodanig zijn dat wanneer
het platform horizontaal is:
2.2.1. de rotatie-asparallel loopt aan de lengteasvan het voertuig,
2.2.2. de rotatie-as0-200 mm vanaf de rand van het bovens te van de twee
niveausligt;
2.2.3. de rotatie-as0-100 mm vanaf de zijkant van de band van de breeds te as
ligt;
2.2.4. de rotatie-as0-100 mm onder het horizontale s tartvlak ligt waarop de
banden rusten, en
2.2.5. het verschil tussen de hoogte van het horizontale startvlak en het horizon-
tale lager gelegen vlak waarop het voertuig terechtkomt niet minder dan
800 mm bedraagt.
2.3. Er dienen voorzieningen te worden aangebracht om te voorkomen dat het
voertuig langsde langs asbeweegt.
2.4. Het beproevingstoestel moet met behulp van zijdelingse opstanden voor-
komen dat de banden zijdelingswegglijden in de kantelrichting.
2.5. Het beproevingstoestel moet ervoor zorgen dat de assen van het voertuig
gelijktijdig worden opgeheven.
2.6. Het voertuig moet zonder schokken of dynamische effecten worden opge-
heven totdat het kantelt. De hoeksnelheid mag niet meer dan 5 graden per
seconde bedragen (0,087 rad/sec).
2.7. Er moet gebruik worden gemaakt van ultrasnelle fotografie, vervormbare
proefmallen of andere geschikte middelen om vast te stellen dat aan het
voorschrift van punt 3.1 van deze bijlage is voldaan. Dit moet worden
gecontroleerd op minimaal twee plaatsen, namelijk aan de voor- en de
achterzijde van de passagiersruimte, waarbij de exacte plaatsen mogen
worden bepaald door de technische dienst. De proefmallen moeten aan
vrijwel niet-vervormbare delen van de constructie worden bevestigd.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 79
▼B
Figuur 1
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 80
▼B
Aanhangsel 2
KANTELPROEF MET EEN CARROSSERIESEGMENT
1.Testvoorwaarden
1.1. Het carrosseriesegment moet representatief zijn voor een deel van het onbe-
laden voertuig.
1.2. De vorm van het carrosseriesegment, de rotatie-as en de plaats van het
zwaartepunt in verticale richting en in de dwarsrichting moeten representa-
tief zijn voor het complete voertuig.
1.3. De massa van het carrosseriesegment, uitgedrukt als een percentage van de
massa van het voertuig in rijklare toestand moet worden aangegeven door
de fabrikant.
1.4. De door het carrosseriesegment opgenomen energie, uitgedrukt als een
percentage van de totale energie die opgenomen zou worden door een
compleet voertuig, moet worden aangegeven door de fabrikant.
1.5. Het percentage van de totale in punt 1.4 beschreven energie mag niet
minder bedragen dan het percentage van de totale in punt 1.3 bedoelde
massa.
1.6. De testvoorwaarden van punt 1.6 van aanhangsel 1 en de punten 2.1 tot en
met 2.6 van aanhangsel 3 zijn van toepassing.
2.Testprocedure
2.1. De testprocedure is dezelfde als de procedure van aanhangsel 1 behalve dat
het hierboven omschreven carrosseriesegment wordt gebruikt in plaats van
een compleet voertuig.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 81
▼B
Aanhangsel 3
SLINGERPROEF MET EEN CARROSSERIESEGMENT
1.Energieniveau en botsrichting:
1.1. De aan een bepaald carrosseriesegment overgedragen energie bestaat uit de
som van de energieën als opgegeven door de fabrikant die elk van de ring-
vormige dwarsdoorsneden, inclusief die in dat bepaalde carrosseriesegment,
zou moeten kunnen opnemen.
1.2. Het juiste deel van de in onderaanhangsel 1 bij dit aanhangsel beschreven
energie moet op zodanige wijze door de slinger op het carrosseriesegmentworden overgebracht dat op het moment van de botsing de richting van de
beweging van de slinger een hoek van 25 graden (+ 0 º; − 5 º) maakt met
het verticale middenlangsvlak van het carrosseriesegment. De exacte hoek
binnen dit gebied moet door de voertuigfabrikant worden aangegeven.
2.Testvoorwaarden:
2.1. De voor de uitvoering van de proeven verantwoordelijke technische dienst
voert een zodanig aantal proeven uit dat de dienst ervan overtuigd is dat
aan het voorschrift van punt 3.1 van deze bijlage is voldaan.
2.2. Voor deze test moeten alle carrosseriesegmenten een doorsnede van de
normale constructie tussen de staanders hebben voor wat betreft de vloer,
het onderstel, de zijkanten en het dak. Segmenten van onderdelen zoals
bagagerekken, ventilatiekanalen, etc. moeten indien aanwezig deel
uitmaken van de doorsnede.
2.3. Alle deuren en ramen in het carrosseriesegment die open kunnen, moeten
gesloten en vergrendeld maar niet op slot zijn. Ramen en beglaasde
schotten of afschermingen mogen naar keuze van de aanvrager al dan niet
van glaszijn voorzien.
2.4. In voorkomend geval mogen er naar keuze van de fabrikant zitplaatsen in
het deel op de normale plaatsen ten opzichte van de constructie van het
carrosseriesegment aanwezig zijn. De normale bevestigingsmiddelen en
verbindingen tussen alle delen met toebehoren dienen daarvan deel uit te
maken. Wanneer de rugleuningen verstelbaar zijn moeten deze in de meest
verticale stand worden geplaatst en de hoogte van de zitplaatsen moet
indien deze verstelbaar is in de hoogste stand worden gezet.
2.5. De fabrikant mag bepalen tegen welke kant van het carrosseriesegment de
botsing plaats vindt. Indien er voor de test meer dan één carrosseriesegment
nodig is, moeten de botsingen tegen dezelfde kant plaatsvinden.
2.6. Er moet gebruik worden gemaakt van ultrasnelle fotografie, vervormbare
proefmallen of andere geschikte middelen om vast te stellen dat aan het
voorschrift van punt 3.1 van deze bijlage is voldaan. De proefmallen
moeten worden bevestigd aan vrijwel niet-vervormbare delen van de
constructie.
2.7. Het te beproeven carrosseriesegment moet op zodanige wijze door de
dwarsbalken of delen die deze vervangen stevig aan een montageonderstel
worden bevestigd dat het onderstel en de bevestigingsmiddelen tijdens de
botsing geen significante energie opnemen.
2.8. De slinger moet worden losgelaten vanaf een zodanige hoogte dat het
carrosseriesegment geraakt wordt met een snelheid van drie tot acht meter
per seconde.
3.Beschrijving van de slinger:
3.1. Het botsoppervlak van de slinger moet gemaakt zijn van staal of van multi-
plex, met een dikte van 20 mm ± 5 mm terwijl de massa van de slinger
gelijkmatig verdeeld moet zijn. Het botsoppervlak moet rechthoekig en
vlak van vorm zijn, met een breedte van minimaal de breedte van het te
beproeven carrosseriesegment en een hoogte van minimaal 800 mm. De
randen moeten worden afgerond met een afrondingsstraal van minimaal 15
mm.
3.2. Het slingerlichaam moet stevig tussen twee starre staven worden bevestigd.
De afstand van de hartlijn van de staven tot het middelpunt van het slinger-
lichaam mag niet minder bedragen dan 3 500 mm.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 82
▼B
Aanhangsel 3 — onderaanhangsel 1
Berekening van de totale energie (E*)
Veronderstellingen:
1. De vorm van de dwarsdoorsnede van de carrosserie wordt verondersteld
rechthoekig te zijn.
2. Het veersysteem wordt verondersteld star te zijn bevestigd.3. De beweging van het carrosseriesegment wordt verondersteld een zuivere
rotatie rond het punt A te zijn.
Berekening van de totale energie (E*)
Indien de verplaatsing van het zwaartepunt (h) wordt bepaald met grafische
methoden mag E* worden berekend met de formule:
E* = 0,75 M.g.h. (Nm)
Anderzijdsmag E* worden berekend met behulp van de formule:
E
/C3¼0;75 M :g:ﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃ
W
2/C18/C192
þHs2s
/C0W
2Hﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃﬃ
H2/C00;82q
þ0;8Hs
H2
43
5NmðÞ
waarin:
M = de massa van het voertuig in rijklare toestand (kg)
g = 9,8 m/s2
W = de totale breedte van het voertuig (m)
Hs= de hoogte van het zwaartepunt van het onbeladen voertuig (m)
H = de hoogte van het voertuig (m)2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 83
▼B
Aanhangsel 3 — onderaanhangsel 2
Voorschriften voor de verdeling van de voornaamste energie-absorberende
delen van de bovenbouw
1. Er moet een zodanig aantal proeven worden genomen dat de technische
dienst ervan overtuigd is dat het complete voertuig voldoet aan de voor-
schriften van punt 3.1 van deze bijlage. Dit hoeft niet noodzakelijkerwijs
meer dan één test te zijn.
2. Er mag gebruik worden gemaakt van berekeningen op basis van gegevens
van een proef met een carrosseriesegment om de aanvaardbaarheid aan te
tonen van andere carrosseriesegmenten die niet identiek zijn met het carros-
seriesegment dat reeds beproefd is indien veel constructie-eigenschappen
daarmee overeenkomen.
3. De fabrikant moet aangeven welke staanders van de bovenbouw hij
beschouwt bij te dragen tot de sterkte en moet eveneens de hoeveelheid
energie (Ei) opgeven die iedere staander kan opnemen. Deze opgaven moeten
voldoen aan de volgende criteria:
1)Xi¼m
i¼lEi>E/C3waarin m het totaal aantal aangegeven
staanders is
2) a)Xi¼n
i¼lEiF/C210;4E/C3waarin n het aantal aangegeven staanders is
vóór het zwaartepunt van het voertuig
b)Xi¼p
i¼lEiR/C210;4E/C3waarin p het aantal aangegeven staanders is
achter het zwaartepunt van het voertuig
3) LF≥0,4 lf
4) LR≥0,4 lr
5)dmax
dmin/C202;5 Deze formule is slechts van toepassing
wanneer dmaxgroter isdan 0,8 × de maxi-
maal toegestane afwijking zonder binnen-
dringing van de restruimte.
waarin
Ei= de aangegeven hoeveelheid energie die kan worden opge-
nomen door de idestaander van de bovenbouw.
EiF= de aangegeven hoeveelheid energie die kan worden opge-
nomen door de idestaander voor het zwaartepunt van het
voertuig.
EiR= de aangegeven hoeveelheid energie die kan worden opge-
nomen door de idestaander achter het zwaartepunt van het
voertuig.
E* = de totale door de gehele bovenbouw van het voertuig
opgenomen energie
dmax= de grootste afwijking gemeten in de richting van de
botsing met een willekeurig deel van de bovenbouw
nadat de eigen aangegeven botsingsenergie is opgenomen.
dmin= de minimale afwijking gemeten in de richting van de
botsing en op hetzelfde punt van het deel als dmaxvan
een willekeurig carrosseriesegment nadat de eigen aange-
geven botsingsenergie is opgenomen.
LF¼Xi¼n
i¼lEiFliFðÞ
Xi¼n
i¼lEiFde gewogen gemiddelde afstand tussen de aangegeven
staanders voor het zwaartepunt van het voertuig
LR¼Xi¼p
i¼lEiRliRðÞ
Xi¼p
i¼lEiRgemiddelde gewogen afstand tussen de aangegeven staan-
dersachter het zwaartepunt van het voertuig2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 84
▼B
waarin
liF= de afstand vanaf het zwaartepunt van het voertuig tot de ide
staander voor het zwaartepunt.
liR= de afstand vanaf het zwaartepunt van het voertuig tot de ide
staander achter het zwaartepunt.
LF= de afstand tot de voorzijde van het voertuig vanaf het
zwaartepunt van het voertuig.
LR= de afstand tot de achterzijde van het voertuig vanaf het
zwaartepunt van het voertuig
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 85
▼B
Aanhangsel 4
CONTROLE VAN DE STERKTE VAN DE BOVENBOUW OP BASIS
VAN BEREKENING
1. Van een bovenbouw of bovenbouwdelen mag worden aangetoond dat aan
het voorschrift van punt 3.1. van deze bijlage is voldaan met behulp van
een berekeningsmethode die is goedgekeurd door de voor de uitvoering
van de proeven verantwoordelijke technische dienst.
2. Indien de constructie sterker kan vervormen dan de elasticiteitsgrens van de
gebruikte materialen moeten de berekeningen het gedrag van de constructie
in een situatie simuleren waarin grote plastische vervormingen plaats-
vinden.
3. De voor de uitvoering van de proeven verantwoordelijke technische dienst
kan eisen dat verbindingen of constructiedelen worden beproefd om na te
gaan of de bij de berekening gebruikte veronderstellingen juist zijn.
4.Voorbereiding van de berekening
4.1. Er kan niet met de berekening worden begonnen totdat de constructie
geanalyseerd is en daarvan een mathematisch model is opgesteld. Hierbij
moeten de afzonderlijke in aanmerking te nemen balken worden gedefini-
eerd en de punten worden aangeduid waar plastische scharnieren kunnen
ontstaan. De afmetingen van de balken en de eigenschappen van de
gebruikte materialen moeten worden vermeld. Er moeten fysische proeven
worden genomen op de scharnierpunten om de kracht(rotatiemoment)-
vervormingskarakteristieken te bepalen in het plastische gebied aangezien
dit essentiële gegevens zijn voor de berekening. De reksnelheid en de bij
deze reksnelheid behorende dynamische vloeigrens moeten worden vastge-
steld. Indien de berekeningsmethode niet aangeeft wanneer een significante
breuk optreedt, is het van essentieel belang experimenteel afzonderlijke
analyses of de juiste dynamische verdeling vast te stellen. De verdeling
van de belasting over de lengte van een voertuig moet worden aangegeven.
4.2. Bij de berekeningsmethode moet rekening worden gehouden met vervor-
mingen tot de elasticiteitsgrens van de materialen en moet worden
aangegeven waar de plastische scharnieren zullen ontstaan met de daarop-
volgende vervorming of andere plastische scharnieren, tenzij de plaats en
de volgorde van de vervorming van de plastische scharnieren bekend is
uit voorgaande experimenten. De methode moet eveneensrekening houden
met de vormveranderingen van de constructie welke ontstaan tot de fase
waarin de vervormingen de aanvaardbare grenswaarde hebben over-
schreden. De berekeningen moeten de energie en de botsrichting
simuleren die zich zouden kunnen voordoen indien een bepaalde boven-
bouw de in aanhangsel 1 beschreven kanteltest ondergaat. De geldigheid
van de berekeningsmethode moet worden vastgesteld aan de hand van een
vergelijking met de resultaten van fysische tests, die niet noodzakelijker-
wijszijn uitgevoerd in verband met het op dat moment goedgekeurde
voertuig.
5.Beproeving van bovenbouwdelen
Wanneer een berekeningsmethode wordt gebruikt voor een deel van de
totale bovenbouw, zijn dezelfde voorwaarden alsvoor het complete voer-
tuig van toepassing.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 86
▼B
BIJLAGE V
(Zie bijlage I, punt 7.6.5.6.1.1)
RICHTSNOEREN VOOR HET METEN VAN DE SLUITKRACHTEN
VAN MECHANISCH BEDIENDE DEUREN
1.Algemeen
Het sluiten van mechanisch bediende deuren is een dynamisch proces.
Wanneer een bewegende deur een voorwerp raakt, ishet res ultaat een
dynamische reactiekracht, waarvan het verloop (in de tijd) van verschil-
lende factoren afhankelijk is (b.v. de massa van de deur, de versnelling,
de afmetingen).
2.Definities
2.1. De sluitkracht F(t) is een functie van de tijd, gemeten aan de sluitranden
van de deur (zie punt 3.2 hierna).
2.2. De piekkracht FSisde maximumwaarde van de s luitkracht.
2.3. De effectieve kracht FEisde gemiddelde waarde van de s luitkracht gere-
lateerd aan de pulsduur:
FE¼1
TZt2
t1FtðÞdt
2.4. De duur van de puls T is de tijd tussen t1en t2:
T=t2−t1
waarin
t1= drempelwaarde van de gevoeligheid, waarbij de sluitkracht meer
dan 50 N bedraagt.
t2= fade-awaydrempel, waarbij de sluitkracht minder dan 50 N wordt.
2.5. Het verband tussen de bovengenoemde parameters wordt afgebeeld in
figuur 1 (ter illustratie):
Figuur 1
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 87
▼B
2.6. De klemkracht Fcishet rekenkundige gemiddelde van de effectieve
krachten, gemeten op hetzelfde meetpunt op verschillende tijdstippen:
Fc¼Xi¼n
i¼lFEðÞi
n
3.Metingen
3.1. Meetvoorwaarden:3.1.1. Temperatuurgebied: 10º - 30ºC3.1.2. Het voertuig moet op een horizontaal vlak staan.3.2. De meetpunten bevinden zich:3.2.1. bij de sluitranden van de deur:
— één in het midden van de deur;
— één 150 mm boven de onderrand van de deur.
3.2.2. bij deuren met een klempreventie-inrichting voor het openen:
bij de secundaire sluitranden van de deur op het punt dat beschouwd
wordt alsde gevaarlijks te plaatsvoor knellen.
3.2.3. Er dienen tenminste drie metingen te worden verricht op elk van de meet-
punten om de klemkracht overeenkomstig punt 2.6 vast te stellen.
3.3. Het signaal van de sluitkracht moet worden vastgelegd met behulp van
een laagdoorlaatfilter met een grensfrequentie van 100 Hz. Zowel de
gevoeligheidsdrempel als de fade-awaydrempel om de duur van de puls
te begrenzen moet ingesteld worden op 50 N.
3.5. De aflezing mag niet meer dan ± 3 % van de nominale waarde afwijken.
4.Meetapparatuur
4.1. De meetinrichting bestaat uit twee delen: een handvat en een meetge-
deelte waarin zich de meetcel bevindt (zie figuur 2).
4.2. De meetcel moet de volgende eigenschappen hebben:4.2.1. Hij moet bestaan uit twee verschuifbare behuizingen met een buitendia-
meter van 100 mm en een breedte van 115 mm. Binnen de meetcel
moet een drukveer worden aangebracht tussen de twee behuizingen zodat
de meetcel kan worden samengedrukt wanneer de juiste kracht wordt
uitgeoefend.
4.2.2. De stijfheid van de meetcel moet 10 ± 0,2 N/mm bedragen. De maxi-
mumveeruitwijking moet tot 30 mm worden beperkt zodat een
maximumpiekkracht van 300 N wordt bereikt.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 88
▼B
Figuur 2
2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 89
▼B
BIJLAGE VI
SPECIALE VOORSCHRIFTEN VOOR VOERTUIGEN MET EEN MAXI-
MUMCAPACITEIT VAN 22 PASSAGIERS
1.1.Minimumafmetingen van uitgangen
De verschillende soorten uitgangen hebben de volgende minimumafme-
tingen:
Opening Afmetingen Opmerkingen
Bedrijfsdeur Inganghoogte
KlasseDe inganghoogte van de
bedrijfsdeur moet worden
gemeten alsde verticale
afstand gemeten in een
verticaal vlak van de
horizontale projectie van
het middelpunt van de
deuropening en het
bovenvlak van de laagste
trede.A 1 650 mm
B 1 500 mm
Openinghoogte De verticale hoogte van
de opening van de
bedrijfsdeur moet
zodanig zijn dat het in
punt 7.7.1.1 van bijlage
1 genoemde dubbele
paneel ongehinderd kan
passeren. De hoogte bij
de bovenhoeken mag
met afrondingen met een
straal van maximaal 150
mm worden verminderd.
Breedte Voor voertuigen van
klasse B waarbij de
openinghoogte van de
bedrijfsdeur tussen 1 400
en 1 500 mm ligt, isde
minimum-openingbreedte
voor een enkele deur 750
mm. Bij alle voertuigen
mag de breedte van een
bedrijfsdeur met 100 mm
worden verminderd
wanneer de meting wordt
verricht ter hoogte van
de handgrepen en met
250 mm indien uitste-
kende wielkasten, het
bedieningsmechanisme
voor automatische of
afstandbediende deuren
of de helling van de
voorruit dit noodzakelijk
maken.Enkele deur: 650 mm
Dubbele
deur: 1 200 mm
Nooddeur Hoogte: 1 250 mm De breedte mag tot 300
mm worden verminderd
wanneer wielkasten
uitsteken, mits aan de
vereiste breedte van 550
mm wordt voldaan op de
minimumhoogte van 400
mm boven het laagste
deel van de deuropening.
De bovenhoeken mogen
met afrondingen worden
verminderd met een
straal van maximaal 150
mm.Breedte: 550 mm2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 90
▼B
Opening Afmetingen Opmerkingen
Noodraam Openingop-
pervlak:4 000 cm2Een tolerantie van 5 %
voor dit oppervlak is
echter toegestaan voor
de typegoedkeuring die
wordt afgegeven voor
een periode van één jaar
na de vankrachtwording
van deze richtlijn. In dit
oppervlak moet een
rechthoek van 500 mm ×
700 mm passen.
1.1.1. Een voertuig waarop punt 7.7.1.9 van bijlage I van toepassing is moet aan
de voorschriften van punt 7.6.3.1 van bijlage I of punt 1.1 van deze
bijlage voldoen voor wat betreft de noodramen en noodluiken, en aan de
volgende minimumvoorschriften voor toegangs- en nooddeuren:
Opening Afmetingen Opmerkingen
Bedrijfsdeur Opening-
hoogte:1 100 mm Deze afmeting mag
worden verminderd met
de afronding in de
hoeken van de opening
(maximumstraal 150
mm).
Breedte Deze afmeting mag
worden verminderd met
de afronding in de
hoeken van de opening
(maximumstraal 150
mm). De breedte mag
worden verminderd met
100 mm wanneer de
meting wordt verricht ter
hoogte van de hand-
grepen en met 250 mm
indien uitstekende wiel-
kasten, het bedienings-
mechanisme voor
automatische of afstand-
bediende deuren of de
helling van de voorruit
dit noodzakelijk maken.Enkele deur: 650 mm
Dubbele
deur: 1 200 mm
Nooddeur Hoogte: 1 100 mm De breedte mag tot 300
mm worden verminderd
wanneer wielkasten
uitsteken, mits aan de
vereiste breedte van 550
mm wordt voldaan op de
minimumhoogte van 400
mm boven het laagste
deel van de deuropening.
De bovenhoeken mogen
worden verminderd met
afrondingen met een
straal van maximaal 150
mm.Breedte: 550 mm
1.2.Plaats van de uitgang
1.2.1. De bedrijfsdeur(en) moet(en) zich aan de kant van het voertuig bevinden
die het dichtst bij de kant van de weg is gelegen, die overeenkomt met derijrichting van het verkeer in het land waarin het voertuig zal worden
geregistreerd, of in de achterkant van het voertuig.
1.2.2. De uitgangen moeten zodanig worden geplaatst dat er tenminste één
uitgang aan elke kant van het voertuig is.
1.2.3. Er moet tenminste één uitgang in de voorste helft en één in de achterste
helft van de passagiersruimte zijn.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 91
▼B
1.2.4. Tenminste één uitgang moet zich hetzij in de achterzijde hetzij in de
voorzijde van het voertuig bevinden tenzij een noodluik isaangebracht.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 92
▼B
BIJLAGE VII
VOORSCHRIFTEN VOOR TECHNISCHE INRICHTINGEN TER
VERGEMAKKELIJKING VAN DE TOEGANG TOT BUSSEN VOOR
MENSEN MET EEN MOBILITEITSHANDICAP
1. ALGEMEEN
Deze bijlage bevat de bepalingen die gelden voor een voertuig dat
zodanig isontworpen dat het gemakkelijk toegankelijk isvoor
passagiers met een mobiliteitshandicap en rolstoelgebruikers.
2. TOEPASSINGSGEBIED
Deze voorschriften zijn van toepassing op voertuigen waarbij de
toegang voor personen met een mobiliteitshandicap wordt verge-
makkelijkt.
3. VOORSCHRIFTEN
3.1. Treden
Bij ten minste één bedrijfsdeur mag de hoogte tussen de onderste
trede en de grond bij voertuigen van de klassen I en A niet meer
dan 250 mm en bij voertuigen van de klassen II, III en B niet
meer dan 320 mm bedragen.
Als alternatieve mogelijkheid voor voertuigen van de klassen I en A
mag de hoogte tussen de onderste trede en de grond in twee deur-
openingen, namelijk een ingang en een uitgang, niet meer bedragen
dan 270 mm.
Daartoe mag een knielsysteem en/of een intrekbare trede worden
gebruikt.
De hoogte van andere treden dan de onderste trede bij bovenbe-
doelde deur(en), van treden in een doorgang en in een gangpad
mag niet meer bedragen dan 200 mm voor voertuigen van de
klassen I en A en niet meer dan 250 mm voor voertuigen van de
klassen II, III en B. Een overgang van een verzonken gangpad
naar een zitgedeelte wordt niet alstrede bes chouwd.
3.2. Gereserveerde zitplaatsen en ruimte voor personen met een
mobiliteitshandicap
3.2.1. Een minimumaantal naar voor of naar achter gerichte zitplaatsen,
aangeduid als gereserveerde zitplaatsen voor gehandicapte passa-
giersmoet zich vlakbij een of meer alsin- en uitgang ges chikte
bedrijfsdeuren bevinden. Voertuigen van klasse I moeten er ten
minste vier hebben, voertuigen van klasse II en klasse III ten minste
twee en voertuigen van de klassen A en B ten minste één. Een stoel
die wordt ingeklapt wanneer hij niet wordt gebruikt, mag niet
worden aangeduid als gereserveerde zitplaats. Punt 7.7.8.5.2 van
bijlage I is niet van toepassing op voertuigen die aan dit voorschrift
voldoen.
3.2.2. Onder of naast ten minste één van de gereserveerde zitplaatsen moet
voldoende ruimte zijn voor een geleidehond.
3.2.3. Op de zitplaatsen worden tussen de stoel en het gangpad armleu-
ningen gemonteerd die gemakkelijk kunnen worden weggeklapt,
zodat de zitplaatsgoed toegankelijk is .
Bij gereserveerde zitplaatsen moeten handleuningen en handgrepen
zijn aangebracht die de passagier gemakkelijk kan vastgrijpen.
3.2.4. De minimumbreedte van een zitkussen van een gereserveerde
zitplaatsmoet, gemeten vanaf het verticale vlak door het middelpunt
van de zitplaats, aan weerszijden 220 mm, of, in geval van een
doorlopende zitplaats, aan weerszijden 220 mm per zitplaats
bedragen.
3.2.5. De hoogte van een niet ingedrukt zitkussen ten opzichte van de
vloer moet zodanig zijn dat de afstand tussen de vloer en een hori-
zontaal vlak dat vooraan de bovenkant van het zitkussen raakt
tussen 400 en 500 mm bedraagt. Een zitplaats die niet aan deze eis
voldoet, mag niet worden aangeduid als gereserveerde zitplaats.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 93
▼B
3.2.6. De voetruimte van gereserveerde zitplaatsen moet verticaal onder de
voorste rand van het zitkussen beginnen. De voetruimte mag in geen
enkele richting een helling van meer dan 8 procent vertonen.
3.2.7. Iedere gereserveerde zitplaats moet een vrije hoogte hebben van ten
minste 1 300 mm voor voertuigen van de klassen I en A en 900 mm
voor voertuigen van klasse II, gemeten vanaf het hoogste punt van
het niet-ingedrukte zitkussen. Deze vrije hoogte moet de verticale
projectie van het gehele oppervlak van zitplaatsen bijbehorende
voetruimte beslaan. De rugleuning van een stoel of een ander voor-
werp mag in deze vrije ruimte uitsteken, mits er vóór het zitkussen
een vrije verticale ruimte van minstens 230 mm overblijft. Indien de
gereserveerde zitplaats zich tegenover een schot van meer dan 1,2
meter hoog bevindt, moet deze ruimte ten minste 300 mm bedragen.
3.3. Communicatiemiddelen
3.3.1. Naast alle gereserveerde plaatsen en binnen iedere rolstoelruimte
moeten communicatiemiddelen worden aangebracht op een hoogte
tussen 700 mm en 1 200 mm boven de vloer.
3.3.2. In de lagevloerruimte moeten communicatiemiddelen worden
aangebracht op een hoogte tussen 800 mm en 1 500 mm wanneer
er geen zitplaatsen zijn.
3.3.3. De bedieningsknop van alle interne communicatiemiddelen moet
met de palm van de hand kunnen worden bediend en de kleur(en)
en de kleurschakering ervan moeten contrasteren.
3.3.4. Wanneer een voertuig isuitgerus t met een oprijplaat of een lift,
moet aan de buitenzijde naast de toegangsdeur een middel tot
communicatie met de bestuurder gemonteerd zijn op een hoogte
van maximaal 1 300 mm boven de grond.
3.4. Pictogrammen
3.4.1. Voertuigen met een rolstoelruimte en/of gereserveerde plaatsen
moeten voorzien zijn van pictogrammen alsafgebeeld in bijlage
III, figuur 23 a en figuur 23 b, die van buitenaf zichtbaar zijn en
die zowel op de voorzijde van het voertuig langsde kant van de
stoep, als naast de bedrijfsdeur(en) voor rolstoelen moeten worden
aangebracht. Passende pictogrammen worden tevens binnen naast
de rolstoelruimte of gereserveerde plaats aangebracht.
3.5. Helling van de vloer
De helling van gangpaden, toegangen of vloeren tussen gereser-
veerde plaatsen of rolstoelruimten en ten minste één ingang en één
uitgang of een gecombineerde in- en uitgang mag niet meer dan 8 %
bedragen. Dergelijke hellingen dienen te zijn voorzien van een anti-
slip oppervlak.
3.6. Voorschriften met betrekking tot rolstoelaccommodatie
3.6.1. Er moet voor iedere rolstoelgebruiker in de passagiersruimte een
speciale ruimte zijn van ten minste 750 mm breed bij 1 300 mm
lang. Het lengtevlak van de speciale ruimte moet evenwijdig lopen
aan het lengtevlak van het voertuig en het vloeroppervlak van de
speciale ruimte moet slipvrij zijn.
Bij rolstoelruimten ontworpen voor een voorwaarts gerichte rolstoel
mag de top van de rugleuning van de daarvoor gelegen zitplaatsin
de rolstoelruimte uitsteken indien is voorzien in een vrije ruimte als
aangegeven in bijlage III, figuur 22.
3.6.2. Er moet minstens één deur zijn waar rolstoelgebruikers door
kunnen. Bij voertuigen van klasse I moet ten minste één deur voor
rolstoelgebruikers een bedrijfsdeur zijn. De deur voor rolstoelge-
bruikersmoet voorzien zijn van een ins taphulpmiddel dat voldoet
aan de bepalingen van de punten 3.11.2 (knielsystemen) van deze
bijlage. Dit in combinatie met de bepalingen 3.11.3 (lift) of 3.11.4
(oprijplaat) van deze bijlage.
3.6.3. Een voor rolstoelen bedoelde toegangsdeur, welke geen bedrijfsdeur
is, moet ten minste 1 400 mm hoog zijn. Alle deuren die rolstoelen
de toegang tot het voertuig verschaffen, moeten ten minste 900 mm
breed zijn, welke afmeting 100 mm kleiner mag zijn indien wordt
gemeten ter hoogte van de handgrepen.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 94
▼B
3.6.4. Met een referentierolstoel met de afmetingen als aangegeven in
bijlage III, figuur 21 moet men zich door ten minste een van de
voor rolstoelen bedoelde toegangsdeuren van buiten het voertuig
naar de speciale ruimte(n) kunnen begeven.
3.7. Zitplaatsen in de rolstoelruimte
3.7.1. In een rolstoelruimte mogen klapstoelen worden gemonteerd op
voorwaarde dat deze stoelen wanneer zij ingeklapt en niet in
gebruik zijn, niet uitsteken in de rolstoelruimte.
3.7.2. Een voertuig mag zijn voorzien van uitneembare stoelen in de
rolstoelruimte, op voorwaarde dat deze stoelen makkelijk door de
bestuurder of een lid van de bemanning kunnen worden verwijderd.
3.7.3. Indien de voetruimte van een zitplaats, of een gedeelte van een in
gebruik zijnde klapstoel uitsteekt in de rolstoelruimte, moet op of
naast deze zitplaats en klapstoel de volgende tekst zijn aangebracht:
„Gelieve deze plaats af te staan aan een rolstoelgebruiker.”
3.8. Stabiliteit van rolstoelen
3.8.1. Bevestigingssysteem voor rolstoelen. Bij wijze van alternatief voor
de voorschriften in de punten 3.8.1.1. tot en met 3.8.1.2.3. kunnen
de bevestigingssystemen voldoen aan de voorschriften in de punten
3.8.2. tot en met 3.8.2.11.
3.8.1.1. In een voertuig waarin de zitplaatsen volgens de voorschriften niet
over een bevestigingssysteem voor passagiers hoeven te beschikken,
moet de rolstoelruimte voorzien zijn van een bevestigingssysteem
dat de stabiliteit van rolstoelen waarborgt.
Er wordt een statische test uitgevoerd met inachtneming van de
onderstaande voorschriften:
a) op het bevestigingssysteem zelf wordt een kracht uitgeoefend
van 250 daN ± 20 daN per rolstoel,
b) de kracht wordt uitgeoefend in het horizontale vlak van het voer-
tuig en in de richting van de voorzijde van het voertuig indien
het bevestigingssysteem niet aan de vloer van het voertuig is
bevestigd. Indien het bevestigingssysteem aan de vloer is beves-
tigd, wordt de kracht uitgeoefend onder een hoek van 45 º ± 10 º
ten opzichte van het horizontale vlak en in de richting van devoorzijde van het voertuig,
c) de kracht wordt gedurende ten minste 1,5 seconde uitgeoefend,
d) het bevestigingssysteem moet de test kunnen doorstaan. Perma-
nente vervorming, met inbegrip van gedeeltelijk scheuren of
breken van het bevestigingssysteem is geen tekortkoming mits
de voorgeschreven kracht gedurende de vastgestelde tijd isgehandhaafd. Nadat de trekkracht isopgeheven, moet een even-
tuele vergrendelingsinrichting met de hand kunnen worden
geopend, zodat de rolstoel het voertuig kan verlaten.
3.8.1.2. Wanneer de zitplaatsen verplicht voorzien moeten zijn van een
bevestigingssysteem voor passagiers, dan moet in elke rolstoel-
ruimte een bevestigingssysteem voor de rolstoel en de gebruiker
ervan zijn aangebracht.
Dit bevestigingssysteem en de verankering ervan moeten zodanig
ontworpen zijn dat zij weerstand kunnen bieden aan de krachten
die voorgeschreven zijn voor de zitplaatsen en de bevestigingssys-
temen voor passagiers.
Er wordt een statische test uitgevoerd met inachtneming van de
onderstaande voorschriften:
a) de hier bedoelde krachten worden uitgeoefend in voorwaartse en
achterwaartse richting, afzonderlijk en op het bevestigingssys-
teem zelf;
b) de kracht wordt gedurende ten minste 0,2 seconde uitgeoefend;
c) het bevestigingssysteem moet de test kunnen doorstaan. Perma-
nente vervorming, met inbegrip van gedeeltelijk scheuren of
breken van het bevestigingssysteem is geen tekortkoming mits
de voorgeschreven kracht gedurende de vastgestelde tijd is
gehandhaafd. Nadat de trekkracht isopgeheven, moet een even-
tuele vergrendelingsinrichting met de hand kunnen worden
geopend, zodat de rolstoel het voertuig kan verlaten.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 95
▼B
3.8.1.2.1. in voorwaartse richting in het geval van afzonderlijke bevestigings-
systemen voor de rolstoel en de rolstoelgebruiker
3.8.1.2.1.1. voor categorie M2
a) 1 110 daN ± 20 daN in het geval van een heupgordel. De kracht
wordt uitgeoefend op het bevestigingssysteem voor de rolstoel-
gebruiker in het horizontale vlak van het voertuig en in de
richting van de voorzijde van het voertuig indien het bevesti-
gingssysteem niet aan de vloer van het voertuig is bevestigd.
Indien het bevestigingsssysteem aan de vloer is bevestigd, wordt
de kracht uitgeoefend onder een hoek van 45 º ± 10 º ten
opzichte van het horizontale vlak van het voertuig en in de rich-
ting van de voorzijde van het voertuig;
b) 675 daN ± 20 daN in het horizontale vlak van het voertuig en in
de richting van de voorzijde van het voertuig op het heupge-
deelte van de gordel en 675 daN ± 20 daN in het horizontale
vlak van het voertuig en in de richting van de voorzijde van het
voertuig op het rompgedeelte van de gordel in het geval van een
driepuntsgordel;
c) 1 715 daN ± 20 daN onder een hoek van 45 º ± 10 º ten opzichte
van het horizontale vlak van het voertuig en in de richting van
de voorzijde van het voertuig op het bevestigingssysteem van
de rolstoel;
d) de krachten worden gelijktijdig uitgeoefend.
3.8.1.2.1.2. voor categorie M3
a) 740 daN ± 20 daN in het geval van een heupgordel. De kracht
wordt uitgeoefend op het bevestigingssysteem voor de rolstoel-
gebruiker in het horizontale vlak van het voertuig en in de
richting van de voorzijde van het voertuig indien het bevesti-
gingssysteem niet aan de vloer van het voertuig is bevestigd.
Indien het bevestigingssysteem aan de vloer is bevestigd, wordt
de kracht uitgeoefend onder een hoek van 45 º ± 10 º ten
opzichte van het horizontale vlak van het voertuig en in de rich-
ting van de voorzijde van het voertuig;
b) 450 daN ± 20 daN in het horizontale vlak van het voertuig en in
de richting van de voorzijde van het voertuig op het heupge-
deelte van de gordel en 450 daN ± 20 daN in het horizontale
vlak van het voertuig en in de richting van de voorzijde van het
voertuig op het rompgedeelte van de gordel in het geval van een
driepuntsgordel;
c) 1 130 daN ± 20 daN onder een hoek van 45 º ± 10 º ten opzichte
van het horizontale vlak van het voertuig en in de richting van
de voorzijde van het voertuig op het bevestigingssysteem van
de rolstoel;
d) de krachten worden gelijktijdig uitgeoefend.
3.8.1.2.2. in voorwaartse richting in het geval van een gecombineerd bevesti-
gings- c.q. beveiligingssysteem voor rolstoel en rolstoelgebruiker
3.8.1.2.2.1. voor categorie M2
a) 1 110 daN ± 20 daN onder een hoek van 45º ± 10º ten opzichte
van het horizontale vlak van het voertuig en in de richting van
de voorzijde van het voertuig op het bevestigingssysteem voor
de rolstoelgebruiker in het geval van een heupgordel;
b) daN ± 20 daN onder een hoek van 45 º ± 10 º ten opzichte van
het horizontale vlak van het voertuig en in de richting van de
voorzijde van het voertuig op het bevestigingssysteem voor de
rolstoelgebruiker in het geval van een heupgordel;
c) 1 715 daN ± 20 daN onder een hoek van 45 º ± 10 º ten opzichte
van het horizontale vlak van het voertuig en in de richting van
de voorzijde van het voertuig op het bevestigingssysteem van
de rolstoel;
d) de krachten worden gelijktijdig uitgeoefend.
3.8.1.2.2.2. voor categorie M3
a) 740 daN ± 20 daN onder een hoek van 45 º ± 10 º ten opzichte
van het horizontale vlak van het voertuig en in de richting van
de voorzijde van het voertuig op het bevestigingssysteem voor
de rolstoelgebruiker in het geval van een heupgordel;
b) 450 daN ± 20 daN onder een hoek van 45 º ± 10 º ten opzichte
van het horizontale vlak van het voertuig en in de richting van2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 96
▼B
de voorzijde van het voertuig op het heupgedeelte van de gordel
en 450 daN ± 20 daN in het horizontale vlak van het voertuig en
in de richting van de voorzijde van het voertuig op het rompge-
deelte van de gordel in het geval van een driepuntsgordel;
c) 1 130 daN ± 20 daN onder een hoek van 45 º ± 10 º ten opzichte
van het horizontale vlak van het voertuig en in de richting van
de voorzijde van het voertuig op het bevestigingssysteem van
de rolstoel;
d) de krachten worden gelijktijdig uitgeoefend.
3.8.1.2.3. in achterwaartse richting
a) 810 daN ± 20 daN onder een hoek van 45 º ± 10 º ten opzichte
van het horizontale vlak van het voertuig en in de richting van
de achterzijde van het voertuig op het bevestigingssysteem van
de rolstoel.
3.8.2. Alternatief bevestigingssysteem voor rolstoelen
3.8.2.1. Rolstoelruimten moeten voorzien zijn van een algemeen bevesti-
gingssysteem voor rolstoelen dat het mogelijk maakt een
rolstoelgebruiker in zijn rolstoel met het gezicht naar de voorzijde
van het voertuig te vervoeren.
3.8.2.2. Rolstoelruimten moeten voorzien zijn van een bevestigingssysteem
voor rolstoelgebruikers met ten minste twee verankeringspunten en
een heupgordel en dat zodanig is ontworpen en samengesteld dat
het op dezelfde wijze functioneert alseen veiligheids gordel die
voldoet aan Richtlijn 77/541/EEG, alslaats telijk gewijzigd.
3.8.2.3. Bevestigingssystemen in rolstoelruimten moeten in noodgevallen
gemakkelijk kunnen worden ontgrendeld.
3.8.2.4. Bevestigingssystemen voor rolstoelen moeten aan één van de twee
volgende voorwaarden voldoen:
3.8.2.4.1. zij moeten voldoen aan de in punt 3.8.2.8. omschreven vereisten
van de dynamische test en moeten stevig bevestigd zijn aan veran-
keringspunten van het voertuig die voldoen aan de in punt 3.8.2.6.
omschreven vereisten van de statische test; of
3.8.2.4.2. zij moeten stevig bevestigd zijn aan verankeringspunten van het
voertuig en wel op zodanige wijze dat de combinatie van bevesti-
gingssysteem en verankeringspunten voldoet aan de vereisten van
punt 3.8.2.8.
3.8.2.5. Bevestigingssystemen voor rolstoelgebruikers moeten aan één van
de twee volgende voorwaarden voldoen:
3.8.2.5.1. zij moeten voldoen aan de in punt 3.8.2.9. omschreven vereisten
van de dynamische test en moeten stevig bevestigd zijn aan veran-
keringspunten van het voertuig die voldoen aan de in punt 3.8.2.6.
omschreven vereisten van de statische test; of
3.8.2.5.2. zij moeten stevig bevestigd zijn aan verankeringspunten van het
voertuig en wel op zodanige wijze dat de combinatie van bevesti-
gingssysteem en verankeringspunten voldoet aan de in punt 3.8.2.9.
omschreven vereisten van de dynamische test, waarbij het bevesti-
gingssysteem bevestigd moet zijn aan verankeringspunten in een
opstelling als omschreven in punt 3.8.2.6.7.
3.8.2.6. De verankeringspunten voor het bevestigingssysteem voor rolstoelen
en die voor het bevestigingssysteem voor rolstoelgebruikers moeten
worden onderworpen aan een statische test met inachtneming van de
volgende voorschriften:
3.8.2.6.1. de in punt 3.8.2.7. omschreven krachten worden uitgeoefend door
middel van een inrichting die de configuratie van het bevestigings-
systeem voor rolstoelen reproduceert;
3.8.2.6.2. de in punt 3.8.2.7.3. omschreven krachten worden uitgeoefend door
middel van een inrichting die de configuratie van het bevestigings-
systeem voor rolstoelgebruikers reproduceert, alsmede door middel
van een trekinrichting alsbedoeld in punt 5.3.4. van bijlage I bij
Richtlijn 76/115/EEG;
3.8.2.6.3. de in punt 3.8.2.6.1. en punt 3.8.2.6.2. bedoelde krachten worden
gelijktijdig uitgeoefend in de richting van de voorzijde van het voer-
tuig en onder een hoek van 10 º ± 5 º boven het horizontale vlak;2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 97
▼B
3.8.2.6.4. de in punt 3.8.2.6.1. bedoelde krachten worden uitgeoefend in de
richting van de achterzijde van het voertuig en onder een hoek van
10 º ± 5 º boven het horizontale vlak;
3.8.2.6.5. de krachten worden zo kort mogelijk uitgeoefend langsde centrale
verticale asvan de rols toelruimte, en
3.8.2.6.6. de krachten worden gedurende ten minste 0,2 seconden uitgeoefend;3.8.2.6.7. de test wordt uitgevoerd op een representatief gedeelte van de struc-
tuur van het voertuig met alle in het voertuig aangebrachte
voorzieningen die bijdragen tot de sterkte of de stijfheid van de
structuur.
3.8.2.7. De in punt 3.8.2.6. bedoelde krachten zijn:3.8.2.7.1. in het geval van verankeringspunten voor een bevestigingssysteem
voor rolstoelen in een voertuig van categorie M
2:
3.8.2.7.1.1. een kracht van 1 110 daN, uitgeoefend in het langsvlak van het
voertuig en in de richting van de voorzijde van het voertuig op een
hoogte van niet minder dan 200 mm en niet meer dan 300 mm,
verticaal gemeten vanaf de vloer van de rolstoelruimte; en
3.8.2.7.1.2. een kracht van 550 daN, uitgeoefend in het langsvlak van het voer-
tuig en in de richting van de achterzijde van het voertuig op een
hoogte van niet minder dan 200 mm en niet meer dan 300 mm,
verticaal gemeten vanaf de vloer van de rolstoelruimte;
3.8.2.7.2. in het geval van verankeringspunten voor een bevestigingssysteem
voor rolstoelen in een voertuig van categorie M3:
3.8.2.7.2.1. een kracht van 740 daN, uitgeoefend in het langsvlak van het voer-
tuig en in de richting van de voorzijde van het voertuig op een
hoogte van niet minder dan 200 mm en niet meer dan 300 mm,
verticaal gemeten vanaf de vloer van de rolstoelruimte; en
3.8.2.7.2.2. een kracht van 370 daN, uitgeoefend in het langsvlak van het voer-
tuig en in de richting van de achterzijde van het voertuig op een
hoogte van niet minder dan 200 mm en niet meer dan 300 mm,
verticaal gemeten vanaf de vloer van de rolstoelruimte;
3.8.2.7.3. in het geval van verankeringspunten voor een bevestigingssysteem
voor rolstoelgebruikers worden de krachten uitgeoefend overeen-
komstig de voorschriften van punt 5.4. van bijlage I bij Richtlijn
76/115/EEG, alslaats telijk gewijzigd.
3.8.2.8. Rolstoelbevestigingssystemen moeten worden onderworpen aan een
dynamische test met inachtneming van de volgende voorschriften:
3.8.2.8.1. een passende rolstoeltesttrolley met een massa van 85 kg wordt
onderworpen aan een vertraging per tijdseenheid, vanaf een begin-
snelheid tussen 48 km/h en 50 km/h tot stilstand,
3.8.2.8.1.1. van meer dan 20 g in voorwaartse richting gedurende een cumula-
tieve duur van ten minste 0,015 seconden;
3.8.2.8.1.2. van meer dan 15 g in voorwaartse richting gedurende een cumula-
tieve duur van ten minste 0,04 seconden;
3.8.2.8.1.3. met een duur van meer dan 0,075 seconden;3.8.2.8.1.4. van niet meer dan 28 g en gedurende niet meer dan 0,08 seconden;3.8.2.8.1.5. gedurende niet meer dan 0,12 seconden, en3.8.2.8.2. een passende rolstoeltesttrolley met een massa van 85 kg wordt
onderworpen aan een vertraging per tijdseenheid, vanaf een begin-
snelheid tussen 48 km/h en 50 km/h tot stilstand,
3.8.2.8.2.1. van meer dan 5 g in achterwaartse richting gedurende een cumula-
tieve duur van ten minste 0,015 seconden;
3.8.2.8.2.2. van niet meer dan 8 g in achterwaartse richting en gedurende niet
meer dan 0,02 seconden;
3.8.2.8.3. de test in punt 3.8.2.8.2. is niet van toepassing wanneer dezelfde
bevestigingssystemen worden gebruikt in de voorwaartse en achter-
waartse richting of wanneer een gelijkwaardige test is uitgevoerd.
3.8.2.8.4. Voor de hierboven genoemde test wordt het rolstoelbevestigingssys-
teem vastgemaakt aan:2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 98
▼B
3.8.2.8.4.1. hetzij verankeringspunten die zijn bevestigd aan de testinrichting
welke de configuratie reproduceert van de verankeringspunten in
het voertuig waarvoor het bevestigingssysteem is bedoeld,
3.8.2.8.4.2. hetzij verankeringspunten die deel uitmaken van een representatief
deel van het voertuig waarvoor het bevestigingssysteem is bedoeld,
in een opstelling als omschreven in punt 3.8.2.6.7.
3.8.2.9. Bevestigingssystemen voor rolstoelgebruikers moeten voldoen aan
de in Richtlijn 77/541/EEG, punt 2.7.8.4. omschreven testvoor-
schriften of aan een test die gelijkwaardig is aan de in punt
3.8.2.8.1 vermelde test betreffende de vertraging per tijdseenheid.
Een veiligheidsgordel die voldoet aan de vereisten van Richtlijn
77/541/EEG en alsdus danig isgemarkeerd, wordt geacht te
voldoen.
3.8.2.10. Aan de in punt 3.8.2.6., punt 3.8.2.8. of punt 3.8.2.9 vermelde test is
niet voldaan indien niet aan de volgende vereisten is voldaan:
3.8.2.10.1. geen enkel onderdeel van het systeem mag tijdens de test tekortko-
mingen vertonen of losraken van zijn verankeringspunt of van het
voertuig;
3.8.2.10.2. de ontgrendelingsmechanismen om de rolstoel en de rolstoelge-
bruiker loste maken moeten na afloop van de tes t kunnen worden
ontgrendeld;
3.8.2.10.3. tijdens de in punt 3.8.2.8. omschreven test mag de rolstoel niet meer
dan 200 mm in het langsvlak van het voertuig verschuiven;
3.8.2.10.4. na de test mag geen enkel deel van het systeem dermate vervormd
zijn dat het scherpe kanten of andere uitsteeksels heeft waardoor het
verwondingen kan veroorzaken.
3.8.2.11. De gebruiksaanwijzing dient duidelijk te worden aangebracht naast
het bevestigingssysteem.
3.8.3. Alsalternatieve mogelijkheid voor de voors chriften van punt
3.8.1.1. kan de rolstoelruimte zodanig worden ontworpen dat de
rolstoelgebruiker zonder bevestiging met de rolstoel naar achter
gericht tegen een steun of rugleuning wordt geplaatst, overeenkom-
stig de volgende bepalingen:
a) een van de zijden in langsrichting van de ruimte voor een
rolstoel moet samenvallen met een wand of buitenwand van het
voertuig;
b) aan de voorzijde van de rolstoelruimte moet een loodrecht op de
lengteas van het voertuig staande steun of rugleuning zijn aange-
bracht;
c) de steun of rugleuning moet zo zijn ontworpen dat de wielen of
de achterzijde van de rolstoel tegen de steun of rugleuning rusten
om te voorkomen dat de rolstoel kantelt;
d) de steun of de rugleuning van de zitplaatsenrij vóór de rolstoel-
ruimte moet een kracht van 250 daN ± 20 daN per rolstoel
kunnen weerstaan. De kracht moet worden uitgeoefend in het
horizontale vlak en in de richting van de voorzijde van het voer-
tuig, in het midden van de steun of de rugleuning. De kracht
moet worden uitgeoefend gedurende niet minder dan 1,5
seconden;
e) aan een wand of buitenwand van het voertuig moet een leuning
of handgreep zijn aangebracht die de rolstoelgebruiker gemakke-
lijk kan vastgrijpen;
f) er moet een uitschuifbare leuning (of soortgelijke inrichting) aan
de tegenoverliggende zijde van de rolstoelruimte zijn aange-
bracht die zijdelings verschuiven van de rolstoel beperkt en die
door de rolstoelgebruiker gemakkelijk kan worden vastgegrepen;
g) de vloer van de speciale ruimte moet met een anti-sliplaag zijn
bekleed;
h) naast de rolstoelruimte moet de volgende tekst zijn aangebracht:
„Plaats gereserveerd voor een rolstoel. Rolstoel naar achter
gericht tegen de steun of de rugleuning plaatsen en vastzetten
op de rem.” .
3.9. Deurbedieningsinrichtingen
3.9.1. Deurbedieningsinrichtingen naast een in punt 3.6. genoemde deur
hetzij binnen, hetzij buiten het voertuig, mogen zich niet hoger dan
1 300 mm boven de vloer of de grond bevinden.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 99
▼B
3.10. Verlichting
3.10.1. Er moet voldoende verlichting zijn om het interieur en de onmiddel-
lijke omgeving van het voertuig zodanig te verlichten dat personen
met een mobiliteitshandicap veilig kunnen in- en uitstappen.
Verlichting die het zicht van de bestuurder kan belemmeren, mag
alleen werken als het voertuig stilstaat.
3.11. Bepalingen met betrekking tot instaphulpmiddelen
3.11.1. Algemene voorschriften
3.11.1.1. De bedieningsinrichtingen van een instaphulpmiddel moeten duide-
lijk alsdus danig worden gemarkeerd. Een verklikkerinrichting moet
de bestuurder duidelijk maken of het instaphulpmiddel is uitgelegd
of neergelaten.
3.11.1.2. Wanneer een veiligheidsinrichting uitvalt, mogen liften, oprijplaten
en knielsystemen niet kunnen worden bediend, behalve wanneer zij
op een veilige wijze met de hand kunnen worden bediend. De aard
en de plaatsvan het noodmechanis me moeten duidelijk worden
aangegeven. Wanneer de krachtbron uitvalt, moeten instaphulpmid-
delen met de hand kunnen worden bediend.
3.11.1.3. De toegang tot een van de bedrijfs- of nooddeuren van het voertuig
mag door een instaphulpmiddel worden belemmerd mits zowel
binnen alsbuiten het voertuig aan de volgende twee voorwaarden
wordt voldaan:
— het instaphulpmiddel belemmert niet de handel of een andere
inrichting voor het openen van de deur;
— het instaphulpmiddel kan makkelijk worden verplaatst om de
deur in noodgevallen vrij te laten.
3.11.2. Knielsystemen
3.11.2.1. Er dient een inrichting aanwezig te zijn om het knielsysteem in
werking te stellen.
3.11.2.2. Alle bedieningsinrichtingen voor het omhoog of omlaag brengen
van een gedeelte van de carrosserie of de gehele carrosserie ten
opzichte van het wegoppervlak moeten duidelijk alsdus danig
worden gemarkeerd en moeten onder de rechtstreekse controle van
de bestuurder staan.
3.11.2.3. Het omlaag of omhoog brengen van de carrosserie moet kunnen
worden onderbroken en onmiddellijk omgekeerd aan de hand van
een bedieningsinrichting die binnen het bereik van de bestuurder
moet liggen wanneer deze in de bestuurdersruimte zit en die ook
moet worden aangebracht naast enige andere bedieningsinrichting
voor het inwerkingstellen van het knielsysteem.
3.11.2.4. Knielsystemen die op voertuigen zijn aangebracht, moeten beletten:
dat het voertuig sneller dan 5 km/h kan rijden wanneer het voertuig
lager ligt dan de gewone rijhoogte, of
dat het voertuig omhoog of omlaag kan worden gebracht wanneer
de werking van de bedrijfsdeur om enigerlei reden wordt belem-
merd.
3.11.3. Liften
3.11.3.1. Algemene voorschriften3.11.3.1.1. Liften mogen alleen kunnen worden gebruikt wanneer het voertuig
stilstaat. Wanneer het platform omhoog gaat en voordat het platform
omlaag gaat, moet er automatisch een hulpstuk in werking treden
dat voorkomt dat de rolstoel van de lift rijdt.
3.11.3.1.2. Het liftplatform moet ten minste 800 mm breed bij 1 200 mm lang
zijn en moet een massa van ten minste 300 kg kunnen dragen.
3.11.3.2. Bijkomende technische voorschriften voor automatische liften
3.11.3.2.1. De bedieningsinrichting moet zodanig zijn ontworpen dat zij auto-
matisch in de uitstand terugspringt wanneer zij wordt losgelaten.
Daarbij moet de beweging van de lift onmiddellijk worden stop-
gezet en moet het mogelijk zijn de lift omhoog of omlaag te
bewegen.
3.11.3.2.2. Een veiligheidsinrichting (bv. omkeermechanisme) moet plaatsen
beschermen die niet zichtbaar zijn voor degene die de lift bedient2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 100
▼B
en waar door de beweging van de lift voorwerpen ingesloten of
klem kunnen raken.
3.11.3.2.3. Wanneer een dergelijke veiligheidsinrichting in werking treedt,
moet de beweging van de lift onmiddellijk worden stopgezet en
moet een beweging in de omgekeerde richting worden ingezet.
3.11.3.3. Bediening van automatische liften
3.11.3.3.1. Indien de lift zich bij een bedrijfsdeur bevindt binnen het directe
gezichtsveld van de bestuurder van het voertuig, mag de lift door
de bestuurder vanop de bestuurdersplaats worden bediend.
3.11.3.3.2. In alle andere gevallen moeten de bedieningsinrichtingen zich naast
de lift bevinden. Zij mogen alleen door de bestuurder vanop de
bestuurdersplaats in en buiten werking kunnen worden gesteld.
3.11.3.4. Handbediende liften
3.11.3.4.1. De lift moet zo zijn ontworpen dat de bediening ervan naast de lift
zit.
3.11.3.4.2. De lift moet zo zijn ontworpen dat er geen buitensporig grote kracht
nodig isom hem te bedienen.
3.11.4. Oprijplaten
3.11.4.1. Algemene voorschriften
3.11.4.1.1. Oprijplaten mogen alleen gebruikt kunnen worden wanneer het
voertuig stilstaat.
3.11.4.1.2. De buitenranden moeten zijn afgerond tot een straal van ten minste
2,5 mm. Hoeken aan de buitenkant moeten zijn afgerond tot een
straal van ten minste 5 mm.
3.11.4.1.3. De oprijplaat moet ten minste 800 mm breed zijn. Wanneer de
oprijplaat isuitgelegd of uitgevouwen op een s toep van 150 mm
hoog, mag de helling ervan niet meer bedragen dan 12 %. Er mag
een knielsysteem worden gebruikt om aan deze voorwaarde te
voldoen.
3.11.4.1.4. Oprijplaten die in gebruiksklare toestand langer zijn dan 1 200 mm,
moeten voorzien zijn van een inrichting die voorkomt dat de
rolstoelen over de zijrand van de oprijplaat kunnen rijden.
3.11.4.1.5. Een oprijplaat moet veilig een last van 300 kg kunnen dragen.3.11.4.2. Bedieningswijze
3.11.4.2.1. De oprijplaat mag met de hand of automatisch kunnen worden
uitgelegd en ingetrokken.
3.11.4.3. Bijkomende technische voorschriften voor automatische oprijplaten
3.11.4.3.1. Het uitleggen en intrekken van de oprijplaat moet worden aange-
geven door gele knipperlichten en een geluidssignaal; de oprijplaat
moet herkenbaar zijn aan duidelijk zichtbare rode en witte retrore-
flecterende gevaarmerktekensaan de buitenranden.
3.11.4.3.2. Bij het uitleggen van de oprijplaat in horizontale richting moet een
veiligheidsinrichting bescherming bieden.
3.11.4.3.3. Wanneer een dergelijke veiligheidsinrichting in werking treedt,
moet de beweging van de oprijplaat onmiddellijk worden stopgezet.
3.11.4.3.4. De horizontale beweging van een oprijplaat moet worden onder-
broken wanneer hij belast wordt met een massa van 15 kg.
3.11.4.4. Bediening van automatische oprijplaten3.11.4.4.1. Indien de oprijplaat zich bij een bedrijfsdeur bevindt binnen het
directe gezichtsveld van de bestuurder van het voertuig, mag de
oprijplaat door de bestuurder vanop de bestuurdersplaats worden
bediend.
3.11.4.4.2. In alle andere gevallen moeten de bedieningsinrichtingen zich naast
de oprijplaat bevinden. Zij mogen alleen door de bestuurder vanop
de bestuurdersplaats in en buiten werking kunnen worden gesteld.
3.11.4.5. Bediening van een handbediende oprijplaat
3.11.4.5.1. De oprijplaat moet zodanig zijn ontworpen dat er geen buitensporig
grote kracht nodig isom hem te bedienen.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 101
▼B
BIJLAGE VIII
SPECIALE VOORSCHRIFTEN VOOR DUBBELDEKSVOERTUIGEN
In deze bijlage zijn de voorschriften voor dubbeldeksvoertuigen opgenomen,
voorzover deze verschillen van de basisvoorschriften van bijlage I. De hierna-
volgende punten komen in de plaatsvan de punten met de overeens temmende
nummersin bijlage I. Tenzij andersvermeld zijn alle andere voors chriften van
bijlage I van toepassing op dubbeldeksvoertuigen. De nummering van de punten
van het onderstaande komt overeen met die van bijlage I.
7.4.2.1. Lasten gelijk aan Q (overeenkomstig punt 7.4.3.3.1 van bijlage I bij
Richtlijn 97/27/EG) op elke passagierszitplaats op het bovendek.
Indien het voertuig bestemd is om te worden gebruikt met eenbemanningslid dat niet zit, moet het zwaartepunt van een massa
van 75 kg ter vervanging van het bemanningslid op een hoogte van
875 mm in het gangpad van het bovendek worden geplaatst. De
bagageruimtesmogen geen bagage bevatten.
7.5.5. Bra ndblussers en eerste-hulpuitrusting:
7.5.5.1. Er moet worden voorzien in ruimte om twee brandblussers aan te
brengen, waarbij een zich bij de bestuurderszitplaats moet bevinden
en de andere op het bovendek. De ruimte mag niet kleiner zijn dan
15 dm3.
7.6. Uitgangen:
7.6.1. Aantal uitgangen:7.6.1.1. Alle dubbeldeksvoertuigen moeten twee deuren op het benedendek
hebben (zie tevensbijlage VIII, punt 7.6.2.2.). Het minimumaantal
bedrijfsdeuren is als volgt:
Aantal passa-
giersAantal bedrijfsdeuren dubbeldeksvoertuig
Klasse I &
Klasse AKlasse IIKlasse III &
Klasse B
9 — 45 1 1 1
4 6—7 0 2 1 1
71 — 100 2 2 1
> 100 4 3 1
7.6.1.4. Het minimumaantal nooduitgangen moet zodanig zijn dat het totaal
aantal uitgangen alsvolgt is , waarbij het aantal uitgangen voor elk
afzonderlijk dek en elke afzonderlijke ruimte afzonderlijk wordt
bepaald. Toiletruimten of keukensworden niet alsafzonderlijke
ruimten beschouwd in verband met de vaststelling van het aantal
nooduitgangen. Noodluiken kunnen slechts als één nooduitgang
gerekend worden:
Aantal passagiers en bemannings-
leden per ruimte waarvoor in elke
ruimte of op elk dek plaatsisTotaal minimumaantal nooduit-
gangen
1—8 2
9 — 16 3
1 7—3 0 43 1—4 5 5
4 6—6 0 6
6 1—7 5 77 6—9 0 82001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 102
▼B
Aantal passagiers en bemannings-
leden per ruimte waarvoor in elke
ruimte of op elk dek plaatsisTotaal minimumaantal nooduit-
gangen
91 — 110 9
111 — 110 10
> 130 11
7.6.1.11. Noodluiken alsaanvulling op nooddeuren en ramen, moeten in het
dak van het bovendek van voertuigen van klasse II en III worden
aangebracht. Bij voertuigen van klasse I mogen ook noodluiken
worden aangebracht. In een dergelijk geval moet het minimumaantal
luiken het volgende bedragen:
Totaal aantal passagiers op het
bovendek (Aa)Aantal luiken
maximaal 50 1
meer dan 50 2
7.6.1.12. Elke verbindingstrap wordt beschouwd als een uitgang voor het
bovendek.
7.6.1.13. Alle personen op het benedendek moeten in noodgevallen toegang
hebben tot de buitenzijde van het voertuig zonder naar het bovendek
te hoeven te gaan.
7.6.1.14. Het gangpad op het bovendek moet door één of meer verbindings-
trappen verbonden zijn met een doorgang naar een bedrijfsdeur of
met het gangpad van het benedendek waarbij de afstand tot een
bedrijfsdeur maximaal 3 m bedraagt.
a) Voertuigen van klasse I en II moeten voorzien zijn van twee
trappen of ten minste anderhalve trap indien er meer dan 50
passagiers op het bovendek worden vervoerd.
b) Voertuigen van klasse III moeten voorzien zijn van twee trappen
of ten minste anderhalve trap indien er meer dan 30 passagiers op
het bovendek worden vervoerd.
7.6.2. Plaatsvan de uitgangen:
7.6.2.2. Twee van de in bijlage VIII, punt 7.6.1.1, bedoelde deuren dienen
zodanig gescheiden te zijn dat de afstand tussen de verticale dwars-
vlakken door de middelpunten van het oppervlak minimaal 25 % van
de totale lengte van het voertuig bedraagt of 40 % van de totale
lengte van de passagiersruimte op het benedendek; dit is niet van
toepassing indien de twee deuren aan verschillende kanten van het
voertuig zijn aangebracht. Indien één van de twee deuren deel
uitmaakt van een dubbele deur, moet deze afstand worden gemeten
tussen de twee deuren die het verst uit elkaar liggen.
7.6.2.3. De uitgangen op elk dek dienen zodanig te zijn aangebracht dat het
aantal uitgangen aan de twee zijden van het voertuig ongeveer
hetzelfde is.
7.6.2.4. Op bovendekken moet ten minste één nooduitgang hetzij in de
achterkant hetzij in de voorkant van het voertuig zijn geplaatst.
7.6.4. Technische voorschriften voor alle bedrijfsdeuren:
7.6.4.6. Indien het directe gezichtsveld onvoldoende is, moeten optische of
andere voorzieningen worden aangebracht zodat de bestuurder vanuit
zijn zitplaats de aanwezigheid van een passagier in de onmiddellijke
buitenomgeving van iedere bedrijfsdeur die geen automatische
bedrijfsdeur is, kan opmerken. Bij voertuigen van klasse I is dit
voorschrift eveneens van toepassing op de ruimte aan de binnenzijde
van alle bedrijfsdeuren en op de onmiddellijke omgeving van elke
verbindingstrap op het bovendek.
7.6.7. Technische voorschriften voor nooddeuren:
7.6.7.3. Inrichtingen en voorzieningen voor het van buiten openen van nood-
deuren op het benedendek moeten tussen 1 000 en 1 500 mm boven2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 103
▼B
de grond en maximaal 500 mm van de deur worden aangebracht. In
voertuigen van de klassen I, II en III moeten de inrichtingen en
voorzieningen voor het van binnen openen van nooddeuren tussen
1 000 en 1 500 mm boven het bovenvlak van de vloer of trede die
zich het dichtst in de buurt van de inrichting bevindt, en niet meer
dan 500 mm van de deur zijn aangebracht. Dit is niet van toepassing
op bedieningsinrichtingen in de bestuurdersruimte.
7.7.5. Gangpaden (zie bijlage VIII, figuur 1):
7.7.5.1. De gangpaden van een voertuig dienen zodanig ontworpen en
gebouwd te zijn dat een testlichaam bestaande uit twee co-axiale
cilinders met een omgekeerde afgeknotte kegel daar tussen, vrije
doorgang heeft, waarbij het testlichaam de volgende afmetingen (in
mm) heeft:
(in mm)
Klasse I (*) Klasse II (*) Klasse III (*)
Boven/benedendek Bov-
endekBenedendek Bov-
endekBenedendek Bov-
endekBenedendek
Diameter van de
onderste cilinder450 450 350 350 300 300
Hoogte van de
onderste cilinder900 1 020
(900/990)900 1 020
(900/990)900 1 020
(900/990)
Diameter van de
bovenste cilinder550 550 550 550 450 450
Hoogte van de
bovenste cilinder500 500 500 500 500 500
Totale hoogte 1 680 1 800
(1680/1770)1 680 1 800
(1680/1770)1 680 1 800
(1680/1770)
(*) De afmetingen tussen haken gelden uitsluitend voor het gangpad in het achterste gedeelte van het
benedendek en in de buurt van de vooras(zie punt 7.7.5.10.)
Het testlichaam mag in contact komen met eventuele grijplussen
voor staande passagiers en deze opzij drukken. De diameter van de
bovenste cilinder mag aan de bovenzijde tot 300 mm worden
verminderd wanneer een schuin gedeelte wordt inbegrepen met een
maximumhellingshoek van 30 graden met de horizontaal (figuur 1).
7.7.5.3. Bij gelede bussen of toerbussen, moet het in punt 7.7.5.1 beschreven
testlichaam onbelemmerd door het gelede gedeelte kunnen passeren
op elk dek waar passagiers van het ene naar het andere deel kunnen
gaan. Geen deel van de zachte bekleding van dat deel, met inbegrip
van delen van de balg, mogen in het gangpad uitsteken.
7.7.5.10. De totale hoogte van het in punt 7.7.5.1 omschreven testlichaam
mag worden verminderd:
— van 1 800 mm tot 1 680 mm voor alle delen van het gangpad op
het benedendek achter een verticaal dwarsvlak dat zich 1 500
mm vóór de hartlijn van de achterasbevindt (bij voertuigen met
meer dan één achteras, vóór de hartlijn van de voorste achteras);
— van 1 800 mm tot 1 770 mm in het geval van een bedrijfsdeur
vóór de vooras, voor alle delen van het gangpad tussen twee
verticale dwarsvlakken 800 mm vóór, respectievelijk achter de
hartlijn van de vooras.
7.7.7. Treden:7.7.7.1. Maximaal 850 mm bij een nooddeur op het benedendek en maxi-
maal 1 500 mm bij een nooddeur op het bovendek.
7.7.8.6. Vrije hoogte boven zitplaatsen:7.7.8.6.1. Er moet zich boven elke zitplaatseen vrije hoogte van minimaal 900
mm gemeten vanaf het hoogste punt van het oningedrukte zitkussen
bevinden. Deze vrije hoogte moet zich uitstrekken over de verticale
projectie van het hele oppervlak van de zitplaatsen de bijbehorende2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 104
▼B
voetruimte. Op het bovendek mag deze vrije ruimte worden vermin-
derd tot 850 mm.
7.7.12. Verbindingstrap (zie bijlage III, figuur 1):
7.7.12.1. De minimumbreedte van een verbindingstrap moet zodanig zijn dat
de toegangsmal voor een enkele deur als gedefinieerd in figuur 1van bijlage III vrije doorgang heeft. Het paneel moet vanaf het
gangpad van het benedendek tot op de laatste trede worden bewogen
in de waarschijnlijke bewegingsrichting van een persoon die gebruik
maakt van de trap.
7.7.12.2. Verbindingstrappen moeten zodanig zijn ontworpen dat er bij sterk
remmen van het in voorwaartse richting bewegende voertuig geen
risico is dat een passagier naar beneden schiet.
Aan deze voorwaarde wordt geacht te zijn voldaan indien ten minste
aan één van de volgende voorwaarden wordt voldaan:
7.7.12.2.1. geen enkel deel van de trap daalt in voorwaartse richting;
7.7.12.2.2. de trap is uitgerust met hekken of een soortgelijke voorziening;
7.7.12.2.3. er is een automatische inrichting in het bovenste gedeelte van de trap
waardoor het gebruik van de trap onmogelijk iswanneer het voertuig
in beweging is; deze inrichting moet in noodgevallen gemakkelijk te
bedienen zijn.
7.7.12.3. Er moet met behulp van de in punt 7.7.5.1 genoemde cilinder
worden nagegaan of de toegangsvoorwaarden vanuit gangpaden (op
het bovendek en het benedendek) naar de trap toereikend zijn.
7.11. Leuningen en handgrepen:
7.11.5. Leuningen en handgrepen voor verbindingstrappen:
7.11.5.1. Er moeten geschikte leuningen of handgrepen worden aangebracht
aan elke kant van alle verbindingstrappen. Deze moeten tussen 800
mm en 1 100 mm boven de trederand van iedere trede worden
aangebracht.
7.11.5.2. De leuningen en/of handgrepen moeten zodanig zijn dat ze een
aangrijpingspunt hebben dat bereikbaar is voor een persoon die op
het beneden- of bovendek voor de verbindingstrap of op één van de
daaropvolgende treden staat. Dergelijke punten moeten zich in verti-
cale richting tussen 800 mm en 1 100 mm boven het benedendek
bevinden of telkensboven het oppervlak van elke trede en:
7.11.5.2.1. op een plaats voor een persoon die op het benedendek staat, maxi-
maal 400 mm in binnenwaartse richting vanaf de buitenrand van de
eerste trede, en
7.11.5.2.2. op een plaatsvoor een bepaalde trede, niet buiten de buitenrand van
de desbetreffende trede en maximaal 600 mm binnenwaarts vanaf
dezelfde rand.
7.14. Beveiliging van trapgaten en onbeschermde zitplaatsen:
7.14.2. Op het bovendek van een dubbeldeksvoertuig moet het verbindings-
trapgat worden beveiligd door een hek met een minimumhoogte van
800 mm gemeten vanaf de vloer. De laagste rand van het hek mag
zich niet meer dan 100 mm vanaf de vloer bevinden.
7.14.3. De voorruit voor de passagiers die op het bovendek de voorste
zitplaatsen bezetten moet zijn beveiligd door een hek met zachte
bekleding. De hoogste rand van die beveiliging moet zich in verti-
cale richting tussen 800 mm en 900 mm boven het vloeroppervlak
bevinden waarop de voeten van de passagiers rusten.
7.14.4. Het stootbord van elke trede van een trap moet gesloten zijn.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 105
▼B
Aanhangsel
Figuur 1
Gangpaden
(zie punt 7.7.5 van bijlage VIII)
B (mm) C (mm) D (mm) E (mm) (*) F (mm) (*)
Klasse I 550 450 500 1 800
(1680/1770)1 020
(900/990)
Klasse II 550 350 500 1 800
(1680/1770)1 020
(900/990)
Klasse III 450 300 (220
ingeval
van zijde-
lings
verplaats-
bare
zitplaatse-
n)500 1 800
(1680/1770)1 020
(900/990)
(*) Afmetingen tussen haakjes gelden uitsluitend voor het gangpad op het bovendek en/of
voor het gangpad in het achterste gedeelte van het benedendek en/of het gangpad ophet benedendek in de buurt van de vooras(zie punt 7.7.5.10.)2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 106
▼B
BIJLAGE IX
EG-TYPEGOEDKEURING ALS AFZONDERLIJKE TECHNISCHE
EENHEID EN EG-TYPEGOEDKEURING VAN EEN VOERTUIG MET
EEN CARROSSERIE DIE REEDS ALS AFZONDERLIJKE TECHNI-
SCHE EENHEID IS GOEDGEKEURD
1.Typegoedkeuring als afzonderlijke technische eenheid
1.1. Teneinde overeenkomstig deze richtlijn een typegoedkeuring als afzonder-
lijke technische eenheid voor de carrosserie van een voertuig te verkrijgen,
moet de fabrikant tegenover de goedkeuringsinstantie aantonen dat is
voldaan aan de voorwaarden zoalsdoor de fabrikant isaangegeven. Er
moet worden aangetoond dat aan de overige voorschriften is voldaan op
de wijze die in punt 2 van deze bijlage isbepaald.
1.2. Bij de verlening van de typegoedkeuring kunnen voorwaarden worden
gesteld waaraan het voltooide voertuig moet voldoen (bijvoorbeeld eigen-
schappen van het passende chassis, beperkingen betreffende het gebruik of
de installatie); die voorwaarden worden vermeld op het typegoedkeurings-
formulier.
1.3. Voornoemde voorwaarden moeten in een passende vorm worden meege-
deeld aan de koper van de carrosserie of aan de fabrikant die de volgende
constructiefase van het voertuig uitvoert.
2.EG-typegoedkeuring van een voertuig met een carrosserie die reeds als
afzonderlijke technische eenheid is goedgekeurd
2.1. Teneinde overeenkomstig deze richtlijn een EG-typegoedkeuring te
verkrijgen voor een voertuig met een carrosserie die reeds als afzonderlijke
technische eenheid is goedgekeurd, moet de fabrikant tegenover de goed-
keuringsinstantie aantonen dat is voldaan aan de voorschriften van deze
richtlijn waaraan nog niet wasvoldaan, of waarvan nog niet wasaange-
toond dat er aan wasvoldaan overeenkoms tig punt 1, rekening houdend
met mogelijke voorafgaande typegoedkeuringen alsniet-compleet voertuig.
2.2. Voorschriften opgesteld overeenkomstig punt 1.2 moeten worden nage-
leefd.2001L0085 — NL — 13.02.2002 — 000.001 — 107