1980L0987 — NL — 08.10.2002 — 002.001 — 1
Dit document vormt slechts een documentatiehulpmiddel en verschijnt buiten de verantwoordelijkheid van de instellingen
►B ►M2 RICHTLIJN VAN DE RAAD
van 20 oktober 1980
betreffende de bescherming van de werknemers bij insolventie van de werkgever
(80/987/EEG) ◄
(PB L 283 van 28.10.1980, blz. 23)
Gewijzigd bij:
Publicatieblad
nr. blz. datum
►M1Richtlijn 87/164/EEG van de Raad van 2 maart 1987 L 66 11 11.3.1987
►M2Richtlijn 2002/74/EG van het EuropeesParlement en de Raad van 23
september 2002L 270 10 8.10.2002
Gewijzigd bij:
►A1Toetredingsakte van Oostenrijk, Finland en Zweden C 241 21 29.8.1994
(aangepast door Besluit 95/1/EG, Euratom, EGKS van de Raad) L 1 1 1.1.1995
▼B
RICHTLIJN VAN DE RAAD
van 20 oktober 1980
betreffende de bescherming van de werknemers bij insolventie van
de werkgever
(80/987/EEG)
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische
Gemeenschap, inzonderheid op artikel 100,
Gezien het voorstel van de Commissie(1),
Gezien het adviesvan het Europes e Parlement(2),
Gezien het adviesvan het Economis ch en Sociaal Comité(3),
Overwegende dat er voorzieningen nodig zijn om werknemersbij ins ol-
ventie van de werkgever te beschermen in het bijzonder om dehonorering van hun onvervulde aanspraken te garanderen met inachtne-ming van de noodzaak van een evenwichtige economische en sociale
ontwikkeling in de Gemeenschap;
Overwegende dat er tussen de Lid-Staten nog verschillen bestaan ten
aanzien van de bescherming van de werknemers op dit gebied; dat hetvan belang is ernaar te streven deze verschillen die rechtstreeks vaninvloed kunnen zijn op de werking van de gemeenschappelijke markt
te verkleinen;
Overwegende dat bijgevolg de onderlinge aanpassing van de wetge-
vingen op dit gebied op de weg van de vooruitgang in de zin vanartikel 117 van het Verdrag dient te worden bevorderd;
Overwegende dat de arbeidsmarkt van Groenland wegens de geografi-
sche ligging van dit gebied en de daar bestaande beroepsstructuren
fundamenteel verschilt van die van de andere gebieden in de Gemeen-
schap;
Overwegende dat indien de Helleense Republiek op 1 januari 1981 lid
wordt van de Europese Economische Gemeenschap overeenkomstig deAkte betreffende de voorwaarden voor de toetreding van de Helleense
Republiek en de aanpassing der Verdragen, in de bijlage van de richt-
lijn onder het hoofd „Griekenland” die categorieën werknemersdienente worden vermeld waarvan de aanspraken overeenkomstig artikel 1,lid 2, kunnen worden uitgesloten,
HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:
AFDELING I
Werkingssfeer en definities
Artikel 1
1. Deze richtlijn is van toepassing op uit arbeidsovereenkomsten of
arbeidsverhoudingen voortvloeiende aanspraken van werknemers tegen-
over werkgevers die in staat van insolventie in de zin van artikel 2, lid1, verkeren.
2. De lidstaten kunnen bij wijze van uitzondering de aanspraken van
bepaalde categorieën werknemers van de werkingssfeer van deze richt-lijn uitsluiten op grond van het bestaan van andere waarborgen, indien1980L0987 — NL — 08.10.2002 — 002.001 — 2
(1) PB nr. C 135 van 9. 6. 1978, blz. 2.
(2) PB nr. C 39 van 12. 2. 1979, blz. 26.
(3) PB nr. C 105 van 26. 4. 1979, blz. 15.▼M2
▼B
▼M2
▼M2
vaststaat dat deze de belanghebbenden een zelfde mate van bescher-
ming bieden alsdeze richtlijn.
3. Indien een dergelijke bepaling al van toepassing is in hun natio-
nale wetgeving, kunnen de lidstaten de volgende categorieën van de
werkingssfeer van deze richtlijn blijven uitsluiten:
a) huispersoneel in dienst van een natuurlijk persoon;
b) deelvissers.
Artikel 2
1. Voor de toepassing van deze richtlijn wordt een werkgever geacht
in staat van insolventie te verkeren wanneer is verzocht om openingvan een in de wettelijke of bestuursrechtelijke bepalingen van een
lidstaat neergelegde, op de insolventie van de werkgever berustende
collectieve procedure die ertoe leidt dat deze het beheer en de beschik-king over zijn vermogen geheel of ten dele verliest en dat een curatorof een persoon met een vergelijkbare functie wordt aangewezen, enwanneer de uit hoofde van de genoemde wettelijke of bestuursrechte-
lijke bepalingen bevoegde autoriteit:
a) hetzij heeft besloten tot opening van de procedure;
b) hetzij heeft geconstateerd dat de onderneming of de vestiging van
de werkgever definitief is gesloten, en dat het beschikbare vermogenontoereikend isom opening van de procedure te rechtvaardigen.
2. Deze richtlijn doet geen afbreuk aan het nationale recht met
betrekking tot de definitie van de termen „werknemer”, „werkgever”,„bezoldiging”, „verkregen recht” of „recht in wording”.
De lidstaten mogen echter de volgende categorieën niet van de
werkingssfeer van deze richtlijn uitsluiten:
a) deeltijdwerkersin de zin van Richtlijn 97/81/EG;
b) werknemers met een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd in de
zin van Richtlijn 1999/70/EG;
c) werknemersmet een uitzendarbeidbetrekking in de zin van artikel 1,
punt 2, van Richtlijn 91/383/EEG.
3. De lidstaten kunnen het verkrijgen van het recht van werknemers
op het voordeel van deze richtlijn niet laten afhangen van een minimaleduur van de arbeidsovereenkomst of arbeidsverhouding.
4. Deze richtlijn belet de lidstaten niet de bescherming van werkne-
mersuit te breiden tot andere ins olventiegevallen, zoalsfeitelijkeblijvende stopzetting van betalingen, die zijn vastgesteld door middel
van andere in de nationale wetgeving neergelegde procedures, die
verschillen van de in lid 1 genoemde.
Dergelijke proceduresbrengen evenwel geen waarborgverplichting
voor de instellingen van de overige lidstaten met zich mee in degevallen alsbedoeld in afdeling III bis .
AFDELING II
Bepalingen inzake waarborgfondsen
Artikel 3
De lidstaten treffen de nodige maatregelen opdat waarborgfondsen
onder voorbehoud van artikel 4 de onvervulde aanspraken van de werk-
nemers honoreren die voortvloeien uit arbeidsovereenkomsten of
arbeidsverhoudingen, met inbegrip van de vergoeding wegens beëindi-ging van de arbeidsverhouding, indien de nationale wetgeving hierinvoorziet.
De aanspraken die het waarborgfonds honoreert, betreffen de onbe-
taalde lonen over een periode vóór en/of, in voorkomend geval, naeen door de lidstaten vastgestelde datum.1980L0987 — NL — 08.10.2002 — 002.001 — 3
▼B
▼M2
▼M2
Artikel 4
1. De lidstaten hebben de bevoegdheid om de in artikel 3 bedoelde
betalingsverplichting van de waarborgfondsen te beperken.
2. Indien de lidstaten van de in lid 1 bedoelde bevoegdheid gebruik-
maken, stellen zij de periode vast waarover het waarborgfonds de
onvervulde aanspraken honoreert. Deze periode mag echter niet korter
zijn dan een periode die betrekking heeft op de bezoldiging over delaatste drie maanden van de arbeidsbetrekking vóór en/of na de inartikel 3 bedoelde datum. De lidstaten kunnen bepalen dat deze mini-mumperiode van drie maanden binnen een referentieperiode van ten
minste zes maanden dient te vallen.
De lidstaten met een referentieperiode van ten minste achttien maanden
kunnen de periode waarvoor het waarborgfondsde onvervuldeaanspraken honoreert, tot acht weken beperken. In dit geval wordt de
minimumperiode berekend op basis van de voor de werknemer meest
gunstige perioden.
3. De lidstaten kunnen bovendien plafonds vaststellen voor de beta-
lingen door het waarborgfonds. Deze plafonds mogen evenwel niet
lager zijn dan een minimum dat sociaal verenigbaar is met het sociale
doel van deze richtlijn.
Indien de lidstaten van deze bevoegdheid gebruikmaken, delen zij aan
de Commissie mee welke methoden zij hanteren om het plafond vast te
stellen.
Artikel 5
De Lid-Staten stellen de nadere regels vast voor de organisatie, de
financiering en de werking van de waarborgfondsen en nemen daarbij
met name de volgende beginselen in acht:
a) het vermogen van de fondsen moet gescheiden zijn van het bedrijfs-
kapitaal van de werkgeversen dient zodanig te zijn gevormd dat hetniet vatbaar is voor beslag bij een procedure wegens insolventie;
b) de werkgeversmoeten in de financiering bijdragen, tenzij de over-
heid voor de volledige financiering zorgt;
c) de verplichting om aanspraken te honoreren rust op het fonds, onge-
acht of de verplichtingen om bij te dragen tot de financiering
werden nagekomen.
AFDELING III
Bepalingen inzake sociale zekerheid
Artikel 6
De Lid-Staten kunnen voorschrijven dat de artikelen 3, 4 en 5 niet
gelden voor de premiebedragen uit hoofde van nationale wettelijke stel-sels van sociale zekerheid of uit hoofde van voor een of meerbedrijfstakken geldende aanvullende stelsels van sociale voorzieningenwelke bestaan naast de nationale wettelijke stelsels van sociale zeker-
heid.
Artikel 7
De Lid-Staten treffen de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat
het niet-betalen aan hun verzekeringsinstellingen van door de werk-
gever vóór het intreden van diens insolventie verschuldigdepremiebedragen uit hoofde van de nationale wettelijke stelsels vansociale zekerheid, het recht van de werknemer op prestaties ten aanzienvan deze verzekeringsinstellingen niet nadelig beïnvloedt, voor zoverde loonpremiesop het uitgekeerde loon zijn ingehouden.
Artikel 8
De Lid-Staten vergewissen zich ervan dat de nodige maatregelen
worden getroffen om de belangen van de werknemersen die van de1980L0987 — NL — 08.10.2002 — 002.001 — 4
▼B
▼B
personen die de onderneming of vestiging van de werkgever op de
datum van het intreden van de insolventie van de werkgever reedshebben verlaten, te beschermen met betrekking tot hun verkregen
rechten of hun rechten in wording op ouderdomsuitkeringen, met inbe-
grip van uitkeringen aan nagelaten betrekkingen, uit hoofde van vooreen of meer bedrijfstakken geldende aanvullende stelsels van socialevoorzieningen welke bestaan naast de nationale wettelijke stelsels vansociale zekerheid.
AFDELING III bis
Bepalingen inzake grensoverschrijdende gevallen
Artikel 8 bis
1. Wanneer een onderneming met activiteiten op het grondgebied
van ten minste twee lidstaten in staat van insolventie verkeert in de
zin van artikel 2, lid 1, ishet waarborgfondsdat bevoegd isom deonvervulde aanspraken van de werknemers te honoreren, het fondsvan de lidstaat op het grondgebied waarvan de werknemers gewoonlijkhun arbeid verrichten of verrichtten.
2. De omvang van de rechten van de werknemerswordt bepaald
door het recht waaronder het bevoegde waarborgfondsvalt.
3. De lidstaten nemen de nodige maatregelen om ervoor te zorgen
dat in de in lid 1 van dit artikel bedoelde gevallen de beslissingen inhet kader van een insolventieprocedure in de zin van artikel 2, lid 1,waarvan de opening isgevraagd in een andere lids taat, in aanmerkingworden genomen om de staat van insolventie van de werkgever in de
zin van deze richtlijn vast te stellen.
Artikel 8 ter
1. Ter fine van de uitvoering van artikel 8 biszorgen de lids taten
voor uitwisseling van terzake dienende informatie tussen de bevoegdeoverheidsdiensten en/of de in artikel 3 bedoelde waarborgfondsen,waardoor met name de onvervulde loonaanspraken ter kennis van hetbevoegde waarborgfondskunnen worden gebracht.
2. De lidstaten delen de Commissie en de overige lidstaten de rele-
vante informatie van hun bevoegde overheidsdiensten en/ofwaarborgfondsen mee. De Commissie stelt deze informatie ter beschik-king van het publiek.
AFDELING IV
Algemene en slotbepalingen
Artikel 9
Deze richtlijn doet geen afbreuk aan de bevoegdheid van de Lid-Staten
om wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen toe te passen of in te
voeren die gunstiger zijn voor de werknemers.
De toepassing van deze richtlijn vormt onder geen beding een reden ter
rechtvaardiging van een achteruitgang ten opzichte van de in de
lidstaten heersende toestand met betrekking tot het algemene bescher-
mingsniveau van werknemers op het door deze richtlijn bestrekenterrein.
Artikel 10
Deze richtlijn doet geen afbreuk aan de bevoegdheid van de Lid-Staten
a) om de nodige maatregelen te treffen met het oog op het voorkomen
van misbruiken;1980L0987 — NL — 08.10.2002 — 002.001 — 5
▼M2
▼B
▼M2
▼B
▼B
b) om de in artikel 3 bedoelde verplichting tot honorering van
aanspraken of de in artikel 7 bedoelde verplichting tot garantie teweigeren of te beperken, indien blijkt dat nakoming van de
verplichting niet gerechtvaardigd is wegens het bestaan van speciale
banden tussen werkgever en werknemer en van gemeenschappelijkebelangen die hun beslag hebben gekregen in bedrieglijke samenheu-ling tussen hen;
c) om de in artikel 3 bedoelde verplichting tot honorering van
aanspraken of de in artikel 7 bedoelde verplichting tot garantie teweigeren of te beperken, indien een werknemer in eigen persoon ofsamen met nauwe verwanten eigenaar was van een essentieel deel
van de onderneming of de vestiging van de werkgever en aanzien-
lijke invloed had op de activiteiten ervan.
Artikel 10 bis
De lidstaten stellen de Commissie en de andere lidstaten in kennis van
de soorten nationale insolventieprocedures die binnen de werkingssfeervan deze richtlijn vallen, alsook van alle daarop betrekking hebbendewijzigingen. De Commissie maakt deze kennisgevingen bekend in hetPublicatieblad van de Europese Gemeenschappen .
Artikel 11
1. De Lid-Staten doen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke
bepalingen in werking treden om binnen zesendertig maanden na
kennisgeving van deze richtlijn aan deze richtlijn te voldoen. Zij stellende Commissie daarvan onverwijld in kennis.
2. De Lid-Staten delen de Commissie de tekst mede van de wette-
lijke en bestuursrechtelijke bepalingen die zij op het onder dezerichtlijn vallende gebied vaststellen.
Artikel 12
Binnen achttien maanden na afloop van de in artikel 11, lid 1, bedoelde
termijn van zesendertig maanden verstrekken de Lid-Staten deCommissie alle nodige gegevens ten einde haar in staat te stellen aan
de Raad een verslag over de toepassing van deze richtlijn voor te
leggen.
Artikel 13
Deze richtlijn isgericht tot de Lid-Staten.1980L0987 — NL — 08.10.2002 — 002.001 — 6
▼M2
▼B
▼M2