1989L0662 — NL — 24.07.1991 — 005.001 — 1
Dit document vormt slechts een documentatiehulpmiddel en verschijnt buiten de verantwoordelijkheid van de instellingen
►B RICHTLIJNVANDERAAD
van11december 1989
inzakeveterinaire controlesinhetintracommunautairehandelsverkeerinhetvooruitzichtvande
totstandbrengingvandeinternemarkt
(89/662/EEG)
(PB L 395 van 30.12.1989, blz. 13)
Gewijzigd bij:
Publicatieblad
nr. blz. datum
►M1 Richtlijn 91/495/EEG van de Raad van 27 november 1990 L 268 41 24.9.1991
►M2 Richtlijn 90/675/EEG van de Raad van 10 december 1990 L 373 1 31.12.1990
►M3 Richtlijn 91/67/EEG van de Raad van 28 januari 1991 L 46 1 19.2.1991
►M4 Richtlijn 91/494/EEG van de Raad van 26 juni 1991 L 268 35 24.9.1991
►M5 Richtlijn 91/492/EEG van de Raad van 15 juli 1991 L 268 1 24.9.1991
Gerectificeerd bij:
►C1 Rectificatie PB L 151 van 15.6.1990, blz. 40 (89/662/EEG)
▼B
RICHTLIJNVANDERAAD
van11december 1989
inzakeveterinairecontrolesinhetintracommunautairehandelsver-
keer in het vooruitzicht van de totstandbrenging van de interne
markt
(89/662/EEG)
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische
Gemeenschap, inzonderheid op artikel 43,
Gezien het voorstel van de Commissie (1),
Gezien het advies van het Europese Parlement (2),
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité (3),
Overwegende dat de Gemeenschap de maatregelen moet vaststellen die
ertoe bestemd zijn de interne markt geleidelijk tot stand te brengen in deloop van een periode die eindigt op 31 december 1992;
Overwegende dat voor een harmonieuze werking van de gemeenschap-
pelijke marktordeningen voor dierlijke produkten en produkten vandierlijke oorsprong, de diergeneeskundige belemmeringen voor de
ontwikkeling van het intracommunautaire handelsverkeer in de
betrokken produkten moeten verdwijnen; dat het vrije verkeer vanlandbouwprodukten in dit opzicht een fundamenteel onderdeel is van degemeenschappelijke marktordeningen en een rationele ontwikkeling vande landbouwproduktie alsmede een optimale aanwending van de
produktiefactoren mogelijk moet maken;
Overwegende dat de veterinaire controles ter bescherming van de
gezondheid van mens en dier momenteel aan de grenzen worden
verricht;
Overwegende dat het de bedoeling is de veterinaire controles
uiteindelijk uitsluitend te laten plaatsvinden op de plaats van verzending;
dat daartoe de essentiële eisen op het gebied van de bescherming van de
volksgezondheid en de diergezondheid moeten worden geharmoniseerd;
Overwegende dat in het vooruitzicht van de totstandbrenging van de
interne markt zolang deze doelstelling niet is verwezenlijkt de nadrukmoet worden gelegd op de controles bijverzending en de organisatievan de controles die kunnen worden verricht op de plaats vanbestemming; dat bijdeze procedure wordt afgezien van de mogelij kheidom aan de binnengrenzen van de Gemeenschap veterinaire controles te
verrichten;
Overwegende dat deze aanpak inhoudt dat meer vertrouwen wordt
gesteld in de veterinaire controles die in het land van verzending worden
verricht; dat het land van verzending erop moet toezien dat deveterinaire controles op adequate wijze worden verricht;
Overwegende dat in het land van bestemming de veterinaire controles op
de plaats van bestemming steekproefsgewijs kunnen worden verricht;dat evenwel, wanneer er ernstige vermoedens van onregelmatighedenbestaan, de veterinaire controle mag worden verricht terwijl de goederennog onderweg zijn;
Overwegende dat het aan de Lid-Staten staat om in een in te dienen plan
nader aan te geven op welke wijze zij de controles denken te verrichtenen dat deze plannen aan communautaire goedkeuring dienen te worden
onderworpen;
Overwegende dat moet worden bepaald welk gevolg moet worden
gegeven aan een veterinaire controle waarbijwordt geconstateerd dat de1989L0662 — NL — 24.07.1991 — 005.001 — 2
(1) PB nr. C 225 van 31. 8. 1988, blz. 4.
(2) PB nr. C 326 van 19. 12. 1988, blz. 28.
(3) PB nr. L 56 van 6. 3. 1989, blz. 7.
▼B
zending niet volgens de voorschriften geschiedt; dat in dit verband drie
gevallen zijn te onderscheiden: in het eerste moet worden voorzien in deregularisatie van onjuiste of onvolledige documenten, in het tweede gaat
het erom elk risico te voorkomen wanneer een besmettelijke dierziekte,
een nieuwe ernstige en besmettelijke ziekte of een andere aandoeningdie een gevaar kan opleveren voor de veestapel of de volksgezondheidwordt geconstateerd, en in het derde betreft het goederen, die om anderedan de hierboven genoemde redenen, niet aan de gestelde voorwaarden
voldoen;
Overwegende dat moet worden voorzien in een procedure voor de
regeling van mogelijke geschillen in verband met zendingen van een
inrichting, een produktiecentrum of een onderneming;
Overwegende dat moet worden voorzien in beschermende maatregelen;
dat, met name voor de doeltreffendheid, de verantwoordelijkheid ter
zake in de eerste plaats moet berusten bijhet land van verzending; dat de
Commissie snel moet kunnen optreden, waarbijzijzich met name terplaatse moet kunnen begeven en adequate maatregelen moet kunnennemen;
Overwegende dat de bepalingen van deze richtlijn slechts doeltreffend
kunnen zijn wanneer zij van toepassing zijn op alle goederen waarvoorin het intracommunautaire handelsverkeer veterinaire voorschriftengelden;
Overwegende evenwel dat de Lid-Staten zich, voor wat bepaalde
epidemische dierziekten betreft, nog in moeilijke situaties op gezond-heidsgebied bevinden en dat in afwachting van een communautaire
aanpak van de bestrijding van deze ziekten het punt van de controle van
het intracommunautaire handelsverkeer in levende dieren voorlopigterzijde dient te worden gelaten en controle van documenten tijdens hetvervoer mogelijk dient te worden gemaakt; dat, bij de huidige stand vanzaken op het gebied van de harmonisatie, en in afwachting van
communautaire voorschriften voor goederen waarvoor nog geen
geharmoniseerde voorschriften gelden, de voorschriften van het landvan bestemming van toepassing moeten zijn, voor zover zij met artikel36 van het Verdrag in overeenstemming zijn;
Overwegende dat de in de bestaande richtlijnen vervatte bepalingen
moeten worden aangepast aan die van deze richtlijn;
Overwegende dat deze regels voor 1993 opnieuw dienen te worden
bezien;
Overwegende dat de maatregelen ter uitvoering van deze richtlijn dienen
te worden vastgesteld door de Commissie; dat daartoe dient te worden
voorzien in procedures waarbijin het kader van het PermanentVeterinair Comité een nauwe en doeltreffende samenwerking tussende Commissie en de Lid-Staten tot stand wordt gebracht,
HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:
Artikel 1
De Lid-Staten zien erop toe dat de veterinaire controles op produkten
van dierlijke oorsprong die vallen onder de in bijlage A vermelderichtlijnen of onder artikel 14 en die zijn bestemd om in de handel te
worden gebracht, onverminderd het bepaalde in artikel 6, niet meer aan
de grenzen, maar overeenkomstig deze richtlijn worden uitgevoerd.
Artikel 2
In de zin van deze richtlijn wordt verstaan onder:1. veterinaire controle: materiële controles en/of administratieve
formaliteiten met betrekking tot de in artikel 1 bedoelde produktendie rechtstreeks of zijdelings strekken tot bescherming van degezondheid van mens of dier;
2. handelsverkeer: handelsverkeer tussen Lid-Staten in goederen in de
zin van artikel 9, lid 2, van het Verdrag;1989L0662 — NL — 24.07.1991 — 005.001 — 3
▼B
3. inrichting: onderneming waar de in artikel 1 bedoelde produkten
worden geproduceerd, opgeslagen of bewerkt;
4. bevoegde autoriteit: de voor het verrichten van veterinaire controles
bevoegde centrale autoriteit van een Lid-Staat of elke autoriteit aanwie zijdeze bevoegdheid heeft overgedragen;
5. officiële dierenarts: de door de bevoegde centrale autoriteit van de
Lid-Staat aangewezen dierenarts.
HOOFDSTUK I
Controlebijdeoorsprong
Artikel 3
1. De Lid-Staten zien erop toe dat alleen voor de handel bestemd zijn
de in artikel 1 bedoelde produkten die overeenkomstig de communau-
taire voorschriften voor de desbetreffende bestemming zijn verkregen,
gecontroleerd, gemerkt en geëtiketteerd en die tot de erin vermeldeeindbestemming vergezeld gaan van het gezondheidscertificaat, hetkeuringscertificaat of van andere documenten, zoals voorgeschreven bijde communautaire veterinaire regelgeving.
De inrichtingen van oorsprong zien er door middel van voortdurende
eigen controle op toe dat deze produkten voldoen aan de eisen van deeerste alinea.
Onverminderd de controlerende taken waarmee de officiële dierenarts
door de communautaire voorschriften wordt belast, verricht de bevoegdeautoriteit een regelmatige controle van de inrichtingen om zich ervan tevergewissen dat de voor het handelsverkeer bestemde produktenvoldoen aan de communautaire eisen of — in de in lid 3 van dit artikelen in artikel 14 bedoelde gevallen — aan de eisen van de Lid-Staat van
bestemming.
Wanneer er gegronde verdenking bestaat dat niet aan de voorschriften
wordt voldaan, verricht de bevoegde autoriteit de nodige controles entreft, indien de verdenking wordt bevestigd, passende maatregelen, zo
nodig schorsing van de erkenning.
2. In geval van vervoer naar meer dan één bestemming, moeten er
van de produkten evenveel partijen worden gemaakt als er bestem-mingen zijn. Elke partij moet vergezeld gaan van genoemd certificaat of
document.
Wanneer de in artikel 1 bedoelde produkten bestemd zijn om naar een
derde land te worden uitgevoerd, blijft het vervoer onder douanetoezichttot op de plaats waar het grondgebied van de Gemeenschap wordtverlaten.
3. Wanneer Lid-Staten produkten uit bepaalde derde landen op
facultatieve basis invoeren, stellen zijde Commissie en de andere Lid-Staten daarvan in kennis.
Wanneer de produkten op het grondgebied van de Gemeenschap worden
binnengebracht door een andere Lid-Staat dan die welke hierbovenworden bedoeld, controleert die Lid-Staat de documenten betreffende deoorsprong en de bestemming van die produkten, overeenkomstig artikel6, lid 1.
De Lid-Staten van bestemming verbieden dat de betrokken produkten
vanaf hun grondgebied opnieuw worden verzonden, behalve naar eenandere Lid-Staat die van dezelfde mogelijkheid gebruik maakt.
Artikel 4
1. De Lid-Staten van verzending treffen de nodige maatregelen opdat
de veterinaire voorschriften in alle stadia van produktie, opslag,verhandeling en vervoer van de in artikel 1 bedoelde produkten doorde ondernemers worden nageleefd.1989L0662 — NL — 24.07.1991 — 005.001 — 4
▼B
Zijzien er in het bij zonder op toe dat:
— de produkten die overeenkomstig de in bijlage A bedoelde richtlijnen
zijn verkregen, vanuit diergeneeskundig oogpunt op dezelfde wijzeworden gecontroleerd, ongeacht of zijvoor het intracommunautaireverkeer dan wel voor de nationale markt bestemd zijn,
— de onder bijlage B vallende produkten niet naar het grondgebied van
een andere Lid-Staat worden verzonden indien zijom in artikel 36
van het Verdrag aangegeven redenen op hun eigen grondgebied nietin de handel mogen worden gebracht.
2. De Lid-Staten van verzending treffen passende wettelijke,
bestuursrechtelijke of strafrechtelijke maatregelen om aan overtreding
van de veterinaire wetgeving door natuurlijke personen of rechts-
personen sancties te verbinden indien blijkt dat de communautairevoorschriften niet in acht zijn genomen, in het bijzonder wanneer wordtgeconstateerd dat de opgestelde certificaten of documenten nietovereenstemmen met de feitelijke staat van de produkten of dat hetkeurmerk is aangebracht op produkten die niet aan die voorschriften
voldoen.
HOOFDSTUK II
Controlesterbestemming
Artikel 5
1. De Lid-Staten van bestemming passen de volgende controlemaat-
regelen toe:
a) de bevoegde autoriteit kan op de plaats van bestemming van de
goederen via steekproefsgewijze en niet-discriminerende veterinairecontroles nagaan of aan artikel 3 is voldaan; zijkan bijdie
gelegenheid monsters nemen.
Beschikt de bevoegde autoriteit van de Lid-Staat van doorvoer of van
de Lid-Staat van bestemming over gegevens die een overtreding doen
vermoeden, dan kunnen er bovendien nog controles worden verricht
tijdens het vervoer van de goederen op haar grondgebied metinbegrip van de controle van de overeenstemming van devervoermiddelen;
b) indien de in artikel 1 bedoelde produkten van oorsprong zijn uit een
andere Lid-Staat en bestemd zijn voor
— een inrichting die onder verantwoordelijkheid staat van een
officiële dierenarts, moet deze zich ervan vergewissen dat dieprodukten alleen in die inrichting worden toegelaten indien ze,voor wat het merken en de begeleidende documenten betreft,voldoen aan de eisen van artikel 3, lid 1, of in het geval van de in
bijlage B bedoelde produkten, voorzien zijn van het in het land
van bestemming voorgeschreven document,
— een erkende tussenpersoon die de partijen verdeelt, dan wel een
filiaalbedrijf of een inrichting die niet onder permanente controlevalt, dienen deze, alvorens de partijen te verdelen of teverhandelen, na te gaan of de merken, het certificaat of de
documenten, bedoeld in het eerste streepje, aanwezig zijn en de
bevoegde autoriteit in kennis te stellen van nalatigheden ofonregelmatigheden,
— andere afnemers, met name in geval van gedeeltelijke lossing
tijdens het vervoer, moet de partij overeenkomstig artikel 3, lid 1,vergezeld gaan van het origineel van het in het eerste streepjebedoelde certificaat.
De door de in het tweede en derde streepje bedoelde afnemers te
verstrekken garanties worden vastgesteld in het kader van eenovereenkomst die bijde in lid 3 bedoelde voorafgaande registratie
met de bevoegde autoriteit moet worden ondertekend. Deze laatste
gaat door middel van steekproefsgewijze controles na of dezegaranties in acht worden genomen.
2. Onverminderd artikel 4, kan indien de communautaire normen die
bij de communautaire regelgeving zijn voorgeschreven, niet zijn1989L0662 — NL — 24.07.1991 — 005.001 — 5
▼B
vastgesteld en in het geval bedoeld in artikel 14, de Lid-Staat van
bestemming met inachtneming van de algemene bepalingen van hetVerdrag verlangen dat de inrichting van oorsprong aan de bijde
nationale regelgeving van die Lid-Staat vastgestelde normen voldoet. De
Lid-Staat van oorsprong vergewist zich ervan dat de desbetreffendeprodukten aan deze eisen voldoen.
3. Ondernemers die zich produkten laten toezenden uit een andere
Lid-Staat of een partijvan dergelij ke produkten volledig verdelen:
a) zijn op verzoek van de bevoegde autoriteit onderworpen aan
voorafgaande registratie;
b) houden een register bijwaarin deze leveringen worden ingeschreven;
c) dienen op verzoek van de bevoegde autoriteit de aankomst van
produkten afkomstig uit een andere Lid-Staat aan te melden, voorzover zulks noodzakelijk is voor het verrichten van de in lid 1bedoelde controles;
d) bewaren de gezondheidscertificaten of de documenten bedoeld in
artikel 3 gedurende een door de bevoegde autoriteit vast te stellenperiode van minimaal zes maanden zodat deze op verzoek aan debevoegde autoriteit kunnen worden getoond.
4. De uitvoeringsbepalingen van dit artikel worden vastgesteld
volgens de procedure van artikel 18.
5. Aan de hand van een verslag van de Commissie, vergezeld van
eventuele wijzigingsvoorstellen, beziet de Raad dit artikel opnieuwbinnen een termijn van drie jaar na de tenuitvoerlegging van deze
richtlijn.
Artikel 6
1. De Lid-Staten zien erop toe dat bijde controles op plaatsen waar
produkten uit derde landen op het in bijlage I van Richtlijn 90/675/EEG (
1)omschreven grondgebied kunnen worden binnengebracht, zoals
havens, luchthavens en inspectieposten aan de grens met derde landen,
de volgende maatregelen worden getroffen:
a) controle van de documenten betreffende de oorsprong van de
produkten,
b) voor produkten van communautaire oorsprong, toepassing van de in
artikel 5 voorgeschreven controleregels,
c) voor produkten uit derde landen, toepassing van de bijRichtlij n 90/
675/EEG vastgestelde regels.
2. In afwijking van lid 1 worden evenwel vanaf 1 januari 1993 op alle
produkten die rechtstreeks via geregelde lijndiensten tussen tweeplaatsen op het geografische grondgebied van de Gemeenschap worden
vervoerd, de in artikel 5 bedoelde controlevoorschriften toegepast.
Artikel 7
1. Indien de bevoegde autoriteiten van een Lid-Staat bijeen controle
op de plaats van bestemming of tijdens het vervoer constateren dat:
a) er verwekkers van in Richtlijn 82/894/EEG (
2), laatstelijk gewijzigd
bijBeschikking 89/162/EEG van de Commissie (3), bedoelde ziekten,
zoönoses, ziekten of andere aandoeningen die een ernstig gevaar voor
mens of dier kunnen opleveren aanwezig zijn, of dat de produktenafkomstig zijn uit een met een epidemische dierziekte besmet gebied,gelasten zijdat de partijwordt vernietigd of voor andere, bijdecommunautaire wetgeving voorgeschreven doeleinden wordtgebruikt, behalve voor wat betreft de veterinairrechtelijke aspecten1989L0662 — NL — 24.07.1991 — 005.001 — 6
(1) PB nr. L 373 van 31. 12. 1990, blz. 1.
(2) PB nr. L 378 van 31. 12. 1982, blz. 58.
(3) PB nr. L 61 van 4. 3. 1989, blz. 48.▼M2
▼B
▼B
als het gaat om produkten die onderworpen zijn aan een van de in
artikel 4 van Richtlijn 80/215/EEG (1), laatstelijk gewijzigd bij
Richtlijn 88/660/EEG (2), bedoelde behandelingen.
De aan de destructie van de partijverbonden kosten komen voor
rekening van de verzender of diens gemachtigde.
De bevoegde autoriteiten van de Lid-Staat van bestemming stellen de
bevoegde autoriteiten van de andere Lid-Staten en de Commissie
onmiddellijk per telex in kennis van de geconstateerde feiten, de
genomen beslissingen en de redenen daarvoor.
De in artikel 9 bedoelde vrijwaringsmaatregelen kunnen worden
toegepast.
Voorts kan de Commissie, op verzoek van een Lid-Staat en volgens
de procedure van artikel 17, ten einde het hoofd te bieden aansituaties waarin de communautaire regelgeving niet voorziet, allemaatregelen vaststellen die noodzakelijk zijn om te komen tot eengezamenlijke aanpak van de Lid-Staten;
b) de goederen niet voldoen aan de voorschriften van de communautaire
richtlijnen of, bij ontstentenis van besluiten over de communautairenormen waarin de richtlijnen voorzien, aan de nationale normen,
kunnen zij— indien zulks op grond van de hygiënische of
veterinairrechtelijke voorschriften mogelijk is — de verzender ofdiens gemachtigde de keuze laten tussen
— de destructie van de goederen, of
— het gebruik van de goederen voor andere doeleinden, met
inbegrip van terugzending, met toestemming van de bevoegdeautoriteit van de inrichting van oorsprong.
Indien echter blijkt dat het certificaat of het vervoersdocument
gebreken vertoont, kan worden toegestaan dat de verzender dezebinnen een bepaalde termijn verhelpt, voordat van laatstgenoemde
mogelijkheid gebruik wordt gemaakt.
2. De Commissie stelt de lijst van de in lid 1 bedoelde ziektever-
wekkers of ziekten, alsook de uitvoeringsbepalingen van dit artikel, vastvolgens de procedure van artikel 18.
Artikel 8
1. In de in artikel 7 bedoelde gevallen treedt de bevoegde autoriteit
van een Lid-Staat van bestemming onverwijld in contact met debevoegde autoriteiten van de Lid-Staat van verzending. Deze nemen allenodige maatregelen en delen aan de bevoegde autoriteit van de eerste
Lid-Staat de aard van de verrichte controles, de genomen beslissingen en
de redenen daarvan mede.
Indien deze vreest dat die maatregelen ontoereikend zijn, zoekt zij met
de bevoegde autoriteit van de betrokken Lid-Staat naar wegen en
middelen om de situatie te verhelpen, in voorkomend geval door een
bezoek ter plaatse.
Wanneer op grond van de in artikel 7 bedoelde controles een herhaalde
nalatigheid wordt geconstateerd, stelt de bevoegde autoriteit van de Lid-Staat van bestemming de Commissie en de veterinaire diensten van de
andere Lid-Staten daarvan in kennis.
De Commissie kan op verzoek van de bevoegde autoriteit van de Lid-
Staat van bestemming of op eigen initiatief, gezien de aard van degeconstateerde overtreding:
— een inspectie ter plaatse gelasten,
— een officiële dierenarts, wiens naam moet voorkomen op een door de
Commissie op voorstel van de Lid-Staten op te stellen lijst en die
door de betrokken partijen wordt aanvaard, belasten met de controlevan de feiten in de betrokken inrichting,1989L0662 — NL — 24.07.1991 — 005.001 — 7
(1) PB nr. L 47 van 21. 2. 1980, blz. 4.
(2) PB nr. L 382 van 31. 12. 1988, blz. 35.
▼B
— de bevoegde autoriteit verzoeken om intensievere monsterneming op
de produktie van de betrokken inrichting.
De Commissie deelt de Lid-Staten haar conclusies mede.
Wanneer deze maatregelen worden genomen ingevolge herhaalde
nalatigheden van een inrichting, verhaalt de Commissie de uit de
toepassing van de streepjes van de vierde alinea voortvloeiende kostenop de betrokken inrichting.
In afwachting van de conclusies van de Commissie moet de Lid-Staat
van verzending, op verzoek van de Lid-Staat van bestemming, de
controle op de uit de betrokken inrichting afkomstige produktenverscherpen en als het gaat om ernstige redenen uit het oogpunt vande gezondheid van mens en dier, de erkenning schorsen.
De Lid-Staat van bestemming kan zijnerzijds de controle op de uit
diezelfde inrichting afkomstige produkten verscherpen.
Op verzoek van één van de twee betrokken Lid-Staten moet de
Commissie — indien de nalatigheden in het advies van de deskundige
worden bevestigd — volgens de procedure van artikel 17 passende
maatregelen treffen waarbijin het uiterste geval de Lid-Staten zelfskunnen worden gemachtigd om het binnenbrengen op hun grondgebiedvan de uit deze inrichting afkomstige produkten voorlopig te verbieden.Die maatregelen moeten zo spoedig mogelijk volgens de procedure van
artikel 17 worden bevestigd of opnieuw worden bezien.
De algemene uitvoeringsbepalingen van dit artikel worden volgens de
procedure van artikel 18 vastgesteld.
2. Deze richtlijn laat de beroepsmogelijkheden uit hoofde van de in
de Lid-Staten geldende wetgeving tegen de beslissingen van debevoegde autoriteiten onverlet.
De door de bevoegde autoriteit van de Lid-Staat van bestemming
genomen beslissingen moeten met opgave van redenen aan de verzenderof diens gemachtigde alsmede aan de bevoegde autoriteit van de Lid-Staat van verzending worden meegedeeld.
Deze met redenen omklede beslissingen moeten op verzoek van de
verzender of diens gemachtigde schriftelijk aan de betrokkene wordenmeegedeeld met vermelding van de beroepsmogellijkheden die de in deLid-Staat van bestemming geldende wetgeving biedt, en van de vormwaarin en de termijn waarbinnen de betreffende procedures moeten
worden ingeleid.
Indien zich evenwel een geschil voordoet en — onverminderd deze
beroepsmogelijkheden — indien beide betrokken partijen hiermeeakkoord gaan, kunnen zijhet geschil binnen een termij n van maximaal
een maand ter beoordeling voorleggen aan een deskundige die voorkomt
op een deskundigenlijst van de Gemeenschap die door de Commissie zalworden opgesteld; de kosten van deze beoordeling komen voor rekeningvan de Gemeenschap.
De deskundige dient zijn advies binnen een termijn van maximaal 72
uur uit te brengen. De partijen leggen zich bij het advies van dedeskundige neer, met inachtneming van de communautaire veterinairewetgeving.
3. De kosten voor het terugsturen van de zending, de opslag van de
goederen, het gebruik daarvan voor andere doeleinden of de destructievan de goederen komen voor rekening van de afnemer.
HOOFDSTUK III
Gemeenschappelijkebepalingen
Artikel 9
1. Elke Lid-Staat stelt de andere Lid-Staten en de Commissie
onmiddellijk in kennis, behalve van het uitbreken op zijn grondgebiedvan de in Richtlijn 82/894/EEG bedoelde ziektes, van het uitbreken van1989L0662 — NL — 24.07.1991 — 005.001 — 8
▼B
zoönoses, ziektes of andere aandoeningen die voor de veestapel of voor
de volksgezondheid een ernstig gevaar kunnen opleveren.
De Lid-Staat van oorsprong legt onmiddellijk de door de communautaire
voorschriften voorgeschreven bestrijdings- of preventiemaatregelen tenuitvoer, met name de afbakening van de daarin bedoelde beschermings-
zones, of stelt elke andere maatregel vast die hijpassend acht.
De Lid-Staat van bestemming of van doorvoer die tijdens een controle
bedoeld in artikel 5 een van de in de eerste alinea bedoelde ziektes of
aandoeningen heeft geconstateerd, kan zo nodig de in de communautaire
voorschriften bedoelde preventieve maatregelen nemen.
In afwachting van de overeenkomstig lid 4 te nemen maatregelen, kan
de Lid-Staat van bestemming om ernstige redenen uit het oogpunt vande bescherming van de gezondheid van mens en dier, conservatoiremaatregelen nemen ten aanzien van de betrokken inrichtingen dan wel,in geval van een epidemische dierziekte, ten aanzien van de in decommunautaire voorschriften bedoelde beschermingszone.
De door de Lid-Staten genomen maatregelen worden onverwijld aan de
Commissie en aan de andere Lid-Staten meegedeeld.
2. Eén of meer Commissievertegenwoordigers kunnen zich op
verzoek van de in lid 1, eerste alinea, bedoelde Lid-Staat of op initiatiefvan de Commissie onmiddellijk ter plaatse begeven om, in samenwer-
king met de bevoegde autoriteiten, de genomen maatregelen te
bestuderen. Zijbrengen dan een advies over deze maatregelen uit.
3. Indien de Commissie niet van de genomen maatregelen op de
hoogte is gebracht of indien zijde genomen maatregelen ontoereikend
acht, kan zijin samenwerking met de betrokken Lid-Staat, in afwachtingvan de vergadering van het Permanent Veterinair Comité, conservatoiremaatregelen nemen ten aanzien van de produkten die uit het door deepidemische dierziekte getroffen gebied of van een bepaalde inrichting
afkomstig zijn. Deze maatregelen worden onverwijld aan het Permanent
Veterinair Comité voorgelegd om volgens de procedure van artikel 17 teworden bevestigd, gewijzigd of tenietgedaan.
4. In alle gevallen ziet de Commissie erop toe dat de situatie zo
spoedig mogelijk in het Permanent Veterinair Comité wordt besproken.Zijstelt volgens de procedure van artikel 17 de nodige maatregelen vastvoor de in artikel 1 bedoelde produkten en, als dat gezien deomstandigheden nodig is, voor de produkten van oorsprong of dedaarvan afgeleide produkten. De Commissie volgt het verdere verloop
van de situtatie en wijzigt op grond daarvan volgens dezelfde procedure
de genomen beslissingen of trekt deze in.
5. De uitvoeringsbepalingen van dit artikel en met name de lijst van
zoönoses of andere aandoeningen die een ernstig gevaar voor degezondheid van de mens kunnen opleveren, worden volgens deprocedure van artikel 18 vastgesteld.
Artikel 10
Iedere Lid-Staat en de Commissie wijzen de voor de veterinaire
controles bevoegde dienst of diensten aan voor de uitvoering van de
veterinaire controles en de samenwerking met de controlediensten vande andere Lid-Staten.
Artikel 11
De Lid-Staten dragen er tevens zorg voor dat het personeel van hun
veterinaire diensten, in voorkomend geval in samenwerking met hetpersoneel van andere ter zake bevoegde diensten, in staat wordt gesteld
om met name:
— de ruimten, de kantoren, de laboratoria, de installaties, de
vervoermiddelen, de uitrusting en het materiaal, de schoonmaak-middelen en onderhoudsprodukten, de bijproduktie en behandelingvan de produkten gebruikte procédés, het merken en de etiketteringen de aanbiedingsvorm van de produkten te inspecteren;1989L0662 — NL — 24.07.1991 — 005.001 — 9
▼B
— te controleren of het personeel de voorschriften van de in bijlage A
genoemde teksten naleeft;
— monsters te nemen van de produkten die worden gehouden voor
opslag of voor verkoop, in de handel worden gebracht of worden
vervoerd;
— de al dan niet computerverwerkte documentatie die nuttig is voor de
controles in het kader van de krachtens artikel 3, lid 1, genomen
maatregelen, aan een onderzoek te onderwerpen.
De gecontroleerde inrichtingen moeten de voor de uitvoering van hun
taak vereiste medewerking verlenen.
Artikel 12
1. Artikel 8, lid 3, en de artikelen 10 en 11 van Richtlijn 64/433/
EEG (1), laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 88/657/EEG (2), worden
geschrapt.
2. Artikel 5, leden 3 en 4, en de artikelen 9, 10 en 11 van Richtlijn
71/118/EEG (3), laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 88/657/EEG, worden
geschrapt.
3. In Richtlijn 72/461/EEG (4), laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 87/
489/EEG (5),
i) worden artikel 5, leden 2, 3, 4 en 5, en de artikelen 6 en 8 geschrapt;
ii) worden in artikel 8 bis, de verwijzingen naar artikel 8 vervangen
door de verwijzing naar artikel 9 van Richtlijn 89/662/EEG.
4. Artikel 7, lid 3, en de artikelen 12 en 16 van Richtlijn 77/99/
EEG (6), laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 89/227/EEG (7), worden
geschrapt.
5. In Richtlijn 80/215/EEG
i) worden artikel 5, leden 2, 3, 4 en 5, en de artikelen 6 en 7 geschrapt;
ii) worden in artikel 7 bis de verwijzingen naar artikel 7 vervangen door
de verwijzing naar artikel 9 van Richtlijn 89/662/EEG.
6. Artikel 5, leden 3 en 4, en de artikelen 7, 8 en 12 van Richtlijn 85/
397/EEG (8), gewijzigd bij Verordening (EEG) nr. 3768/85 (9), worden
geschrapt.
7. De leden 1 en 3 van artikel 10 van Richtlijn 88/657/EEG worden
geschrapt.
8. De artikelen 8 en 9 van Richtlijn 89/437/EEG (10) worden
geschrapt.
9. In bijlage B van Richtlijn 72/462/EEG (11) worden op het
certificaat toegevoegd: „Naam en adres van de eerste geadresseerde”.
Artikel 13
1. Aan de Richtlijnen 64/433/EEG en 71/118/EEG wordt het
volgende artikel toegevoegd:
„Artikel 19
De voorschriften van Richtlijn 89/662/EEG (*) inzake veterinaire
controles in het intracommunautaire handelsverkeer in het vooruit-zicht van de totstandbrenging van de interne markt zijn met name1989L0662 — NL — 24.07.1991 — 005.001 — 10
(1) PB nr. 121 van 29. 7. 1964, blz. 2012/64.
(2) PB nr. L 382 van 31. 12. 1988, blz. 3.
(3) PB nr. L 55 van 8. 3. 1971, blz. 23.
(4) PB nr. L 302 van 31. 12. 1972, blz. 24.
(5) PB nr. L 280 van 3. 10. 1987, blz. 28.
(6) PB nr. L 26 van 31. 1. 1977, blz. 85.
(7) PB nr. L 93 van 6. 4. 1989, blz. 25.
(8) PB nr. L 226 van 24. 8. 1985, blz. 13.
(9) PB nr. L 362 van 31. 12. 1985, blz. 8.
(10) PB nr. L 212 van 22. 7. 1989, blz. 87.
(11) PB nr. L 302 van 31. 12. 1972, blz. 28.
▼B
van toepassing voor wat betreft de controles bijde oorsprong, de
organisatie en de follow-up van de door de Lid-Staten vanbestemming te verrichten controles en de tenuitvoerlegging van de
vrijwaringsmaatregelen.
(*) PB nr. L 395 van 30. 12. 1989, blz. 13.”.
2. Aan de Richtlijnen 72/461/EEG en 80/215/EEG wordt het
volgende artikel toegevoegd:
„Artikel 15
De voorschriften van Richtlijn 89/662/EEG (*) inzake veterinaire
controles in het intracommunautaire handelsverkeer in het vooruit-
zicht van de totstandbrenging van de interne markt zijn met namevan toepassing voor wat betreft de controles bijde oorsprong, deorganisatie en de follow-up van de door de Lid-Staten vanbestemming te verrichten controles en de tenuitvoerlegging van devrijwaringsmaatregelen.
(*) PB nr. L 395 van 30. 12. 1989, blz. 13.”.
3. Aan Richtlijn 77/99/EEG wordt het volgende artikel toegevoegd:
„Artikel 24
De voorschriften van Richtlijn 89/662/EEG (*) inzake veterinaire
controles in het intracommunautaire handelsverkeer in het vooruit-zicht van de totstandbrenging van de interne markt zijn met name
van toepassing voor wat betreft de controles bijde oorsprong, de
organisatie en de follow-up van de door de Lid-Staten vanbestemming te verrichten controles en de tenuitvoerlegging van devrijwaringsmaatregelen.
(*) PB nr. L 395 van 30. 12. 1989, blz. 13.”.
4. Aan de Richtlijnen 85/397/EEG en 88/657/EEG wordt het
volgende artikel toegevoegd:
„Artikel 18
De voorschriften van Richtlijn 89/662/EEG (*) inzake veterinaire
controles in het intracommunautaire handelsverkeer in het vooruit-zicht van de totstandbrenging van de interne markt zijn met namevan toepassing voor wat betreft de controles bijde oorsprong, de
organisatie en de follow-up van de door de Lid-Staten van
bestemming te verrichten controles en de tenuitvoerlegging van devrijwaringsmaatregelen.
(*) PB nr. L 395 van 30. 12. 1989, blz. 13.”.
5. Aan Richtlijn 89/437/EEG wordt het volgende artikel toegevoegd:
„Artikel 17
De voorschriften van Richtlijn 89/662/EEG (*) inzake veterinaire
controles in het intracommunautaire handelsverkeer in het vooruit-
zicht van de totstandbrenging van de interne markt zijn met namevan toepassing voor wat betreft de controles bijde oorsprong, deorganisatie en de follow-up van de door de Lid-Staten vanbestemming te verrichten controles en de tenuitvoerlegging van de
vrijwaringsmaatregelen.
(*) PB nr. L 395 van 30. 12. 1989, blz. 13.”.
Artikel 14
Tot en met 31 december 1992 valt het handelsverkeer in de in bijlage B
bedoelde produkten, in afwachting van een communautaire regelgeving,onder de controleregels van de onderhavige richtlijn, in het bijzonderonder die van artikel 5, lid 2.
De Lid-Staten delen vóór de in artikel 19 vermelde datum mee welke
voorwaarden en voorschriften thans van toepassing zijn op hethandelsverkeer in de in de eerste alinea bedoelde produkten.1989L0662 — NL — 24.07.1991 — 005.001 — 11
▼B
De Raad stelt op voorstel van de Commissie vóór 31 december 1991 de
definitieve regeling vast die geldt voor het handelsverkeer in de inbijlage B bedoelde produkten.
Artikel 15
In artikel 9 van Richtlijn 64/432/EEG (
1) wordt het volgende punt
ingevoegd:
„2 bis. Eén of meer Commissievertegenwoordigers kunnen zich —
op verzoek van een Lid-Staat of op initiatief van deCommissie — onmiddellijk ter plaatse begeven om, in
overleg met de bevoegde autoriteiten, de genomen maat-
regelen te bestuderen. Zijbrengen dan een advies over dezemaatregelen uit.”.
Artikel 16
1. De Lid-Staten leggen de Commissie uiterlijk drie maanden vóór de
in artikel 19, lid 1, genoemde datum een plan voor met de nationalemaatregelen die zijdenken te treffen om de doelstellingen van dezerichtlijn te verwezenlijken, in het bijzonder de frequentie van decontroles.
2. De Commissie onderzoekt de overeenkomstig lid 1 door de Lid-
Staten medegedeelde plannen.
3. Elk jaar en voor de eerste maal in 1991 richt de Commissie een
aanbeveling tot de Lid-Staten inzake een programma voor de controles
in het volgende jaar, waarover het Permanent Veterinair Comité van
tevoren advies heeft uitgebracht. Deze aanbeveling kan later wordenaangepast.
Artikel 17
1. In de gevallen waarin wordt verwezen naar de in dit artikel
omschreven procedure, leidt de voorzitter van het bijBesluit 68/361/
EEG (
2) ingestelde Permanent Veterinair Comité, hierna het „Comité”
genoemd, deze procedure, hetzijop eigen initiatief, hetzijop verzoekvan een Lid-Staat, onverwijld in bij het Comité.
2. De vertegenwoordiger van de Commissie legt het Comité een
ontwerp van de te nemen maatregelen voor. ►
C1Het Comité brengt
advies uit over dit ontwerp binnen een termijn van twee dagen. ◄Het
advies wordt uitgebracht met de meerderheid van stemmen die voor deaanneming van de besluiten die de Raad op voorstel van de Commissiedient te nemen, in artikel 148, lid 2, van het Verdrag is voorgeschreven.
Bijstemming in het Comité worden de stemmen van de vertegen-
woordigers van de Lid-Staten overeenkomstig genoemd artikelgewogen. De voorzitter neemt niet aan de stemming deel.
3. De Commissie stelt de voorgenomen maatregelen vast indien deze
met het advies van het Comité in overeenstemming zijn.
4. Wanneer de beoogde maatregelen niet in overeenstemming zijn
met het advies van het Comité of indien geen advies is uitgebracht, dientde Commissie onverwijld bij de Raad een voorstel betreffende de tenemen maatregelen in.
De Raad besluit met gekwalificeerde meerderheid van stemmen.
Indien na verloop van een termijn van vijftien dagen, te rekenen vanaf
de dag waarop het voorstel bijde Raad is ingediend, door deze geen
besluit is genomen, worden de voorgestelde maatregelen door de
Commissie vastgesteld, behalve indien de Raad zich met gewonemeerderheid tegen deze maatregelen heeft uitgesproken.1989L0662 — NL — 24.07.1991 — 005.001 — 12
(1) PB nr. 121 van 29. 7. 1964, blz. 1977/64.
(2) PB nr. L 255 van 18. 10. 1968, blz. 23.
▼B
Artikel 18
1. In de gevallen waarin wordt verwezen naar de in dit artikel
omschreven procedure, leidt de voorzitter van het bijBesluit 68/361/EEG ingestelde Permanent Veterinair Comité, hierna het „Comité”
genoemd, deze procedure, hetzijop eigen initiatief, hetzijop verzoek
van een Lid-Staat, onverwijld in bij het Comité.
2. De vertegenwoordiger van de Commissie legt het Comité een
ontwerp van de te nemen maatregelen voor. Het Comité brengt adviesuit over dit ontwerp binnen een termijn die de voorzitter naar gelang vande urgentie van de betrokken aangelegenheid kan vaststellen. Het advieswordt uitgebracht met de meerderheid van stemmen die voor deaanneming van de besluiten die de Raad op voorstel van de Commissie
dient te nemen, in artikel 148, lid 2, van het Verdrag is voorgeschreven.
Bijstemming in het Comité worden de stemmen van de vertegen-woordigers van de Lid-Staten overeenkomstig genoemd artikelgewogen. De voorzitter neemt niet aan de stemming deel.
3. De Commissie stelt de voorgenomen maatregelen vast indien deze
met het advies van het Comité in overeenstemming zijn.
4. Wanneer de beoogde maatregelen niet in overeenstemming zijn
met het advies van het Comité of indien geen advies is uitgebracht, dientde Commissie bijde Raad onverwij ld een voorstel betreffende de te
nemen maatregelen in.
De Raad besluit met gekwalificeerde meerderheid van stemmen.
Indien na verloop van een termijn van drie maanden, te rekenen vanaf de
dag waarop het voorstel bijde Raad is ingediend, door deze geen besluit
is genomen, worden de voorgestelde maatregelen door de Commissievastgesteld en onmiddellijk toegepast, behalve indien de Raad zich metgewone meerderheid tegen deze maatregelen heeft uitgesproken.
HOOFDSTUK IV
Overgangs-enslotbepalingen
Artikel 19
1. Vóór 31 december 1990 beslist de Raad met gekwalificeerde
meerderheid van stemmen over het voorstel van de Commissie inzakeveterinaire controles in het intracommunautaire handelsverkeer inlevende dieren.
Vóór de in de eerste alinea genoemde datum neemt de Raad met
gekwalificeerde meerderheid van stemmen op voorstel van deCommissie een besluit over de regels en algemene beginselen voor de
controle in derde landen en op de invoer van onder deze richtlijn
vallende produkten uit die landen. De controleposten aan de buiten-grenzen en de eisen waaraan deze posten moeten voldoen, zulleneveneens vóór die datum worden vastgesteld.
2. De Raad beziet de bepalingen van deze richtlijn vóór 31 december
1992 opnieuw aan de hand van een verslag van de Commissie over deopgedane ervaringen dat, eventueel, vergezeld gaat van voorstellen
waarover hijzich met gekwalificeerde meerderheid van stemmen
uitspreekt.
Artikel 20
Tot en met 31 december 1992 en ten einde een geleidelijke invoering
van de bij de onderhavige richtlijn ingestelde controleregeling mogelijk
te maken, kunnen de Lid-Staten in afwijking van artikel 5, lid 1:
— een controle van documenten tijdens het vervoer van vlees en
daarvan afgeleide produkten handhaven, ten einde zich te verge-wissen van de naleving van de specifieke vereisten waarin decommunautaire regelgeving voorziet op het gebied van mond- en
klauwzeer en varkenspest,
— controle van documenten verrichten tijdens het vervoer van uit derde
landen ingevoerde produkten die voor hen zijn bestemd.1989L0662 — NL — 24.07.1991 — 005.001 — 13
▼B
Artikel 21
De Raad stelt met gekwalificeerde meerderheid van stemmen op
voorstel van de Commissie vóór 1 oktober 1992 de regeling vast die na
het verstrijken van de geldigheidsdatum van de in artikel 20 bedoelde
overgangsbepalingen van toepassing is.
Artikel 22
De Lid-Staten doen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke
bepalingen in werking treden om aan deze richtlijn te voldoen op eendatum die dient te worden vastgesteld bijhet besluit dat vóór 31december 1990 dient te worden genomen overeenkomstig artikel 19, lid1, tweede alinea, maar uiterlijk op 31 december 1991.
De Helleense Republiek beschikt evenwel over een extra termijn van
een jaar om aan deze richtlijn te voldoen.
Artikel 23
Deze richtlijn is gericht tot de Lid-Staten.1989L0662 — NL — 24.07.1991 — 005.001 — 14
▼B
BIJLAGE A
Veterinaire wetgeving
— Richtlijn 64/433/EEG van de Raad van 26 juni 1964 inzake gezondheids-
vraagstukken op het gebied van het intracommunautaire handelsverkeer in
vers vlees (PB nr. 121 van 29. 7. 1964, blz. 2012/64), laatstelijk gewijzigd bij
Richtlijn 88/657/EEG (PB nr. L 382 van 31. 12. 1988, blz. 3);
— Richtlijn 71/118/EEG van de Raad van 15 februari 1971 inzake gezond-
heidsvraagstukken op het gebied van het handelsverkeer in vers vlees van
pluimvee (PB nr. L 55 van 8. 3. 1971, blz. 23), laatstelijk gewijzigd bij
Richtlijn 88/657/EEG (PB nr. L 382 van 31. 12. 1988, blz. 3);
— Richtlijn 72/461/EEG van de Raad van 12 december 1972 inzake
veterinairrechtelijke vraagstukken op het gebied van het intracommunautaire
handelsverkeer in vers vlees (PB nr. L 302 van 31. 12. 1972, blz. 24),
laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 87/489/EEG (PB nr. L 280 van 3. 10. 1987,
blz. 28);
— Richtlijn 77/99/EEG van de Raad van 21 december 1976 inzake gezond-
heidsvraagstukken op het gebied van het intracommunautaire handelsverkeer
in vleesprodukten (PB nr. L 26 van 31. 1. 1977, blz. 85), laatstelijk gewijzigd
bijRichtlij n 89/227/EEG (PB nr. L 93 van 6. 4. 1989, blz. 25);
— Richtlijn 80/215/EEG van de Raad van 22 januari 1980 inzake veterinair-
rechtelijke vraagstukken op het gebied van het intracommunautaire
handelsverkeer in vleesprodukten (PB nr. L 47 van 21. 2. 1980, blz. 4),
laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 88/660/EEG (PB nr. L 382 van 31. 12. 1988,
blz. 35);
— Richtlijn 85/397/EEG van de Raad van 5 augustus 1985 inzake hygiënische
en veterinairrechtelijke problemen bij het intracommunautaire handelsverkeer
in warmtebehandelde melk (PB nr. L 226 van 24. 8. 1985, blz. 13), laatstelijk
gewijzigd bij Verordening (EEG) nr. 3768/85 (PB nr. L 362 van 31. 12. 1985,
blz. 8);
— Richtlijn 88/657/EEG van de Raad van 14 december 1988 tot vaststelling van
de eisen voor de produktie van en het handelsverkeer in gehakt, vlees in
stukken van minder dan 100 gram en vleesbereidingen (PB nr. L 382 van 31.
12. 1988, blz. 3) (1);
— Richtlijn 89/437/EEG van de Raad van 20 juni 1989 inzake hygiëne- en
gezondheidsvraagstukken bijde bereiding en het in de handel brengen van
eiprodukten (PB nr. L 212 van 22. 7. 1989, blz. 87) (1);
— Richtlijn 91/495/EEG van de Raad van 27 november 1990 inzake
gezondheidsvoorschriften en veterinairrechtelijke voorschriften voor de
produktie en het in de handel brengen van konijnevlees en vlees van
gekweekt wild (PB nr. L 268 van 24. 9. 1991, blz. 41) (Met uitzondering van
konijnevlees en vlees van gekweekt wild ingevoerd uit derde landen);
— Richtlijn 91/67/EEG van de Raad van 28 januari 1991 inzake veterinairrechte-
lijke voorschriften voor het in de handel brengen van aquicultuurdieren en
aquicultuurprodukten (PB nr. L 46 van 19. 2. 1991, blz. 1);
— Richtlijn 91/494/EEG van de Raad van 26 juni 1991 tot vaststelling van
veterinairrechtelijke voorschriften voor het intracommunautaire handelsver-
keer en de invoer uit derde landen van vers vlees van pluimvee (PB nr. L 268
van 24. 9. 1991, blz. 35);
— Richtlijn 91/492/EEG van de Raad van 15 juli 1991 tot vaststelling van
gezondheidsvoorschriften voor de produktie en het in de handel brengen van
levende tweekleppige weekdieren (PB nr. L 268 van 24. 9. 1991, blz. 1).1989L0662 — NL — 24.07.1991 — 005.001 — 15
(1) Met ingang van 1 januari 1992.▼M1
▼M3
▼M4
▼M5
▼B
BIJLAGE B
Produkten waarvoor geen communautaire harmonisatie geldt, maar
waarvan het handelsverkeer zal worden onderworpen aan de controles
voorzien bijdezerichtlijn
Produkten van dierlijke oorsprong die onder bijlage II van het Verdrag vallen:
— vlees van vrijwild;
— rauwe melk en melkprodukten;
— visserijprodukten bestemd voor menselijke consumptie;
— produkten op basis van vlees van konijn en van wild;
— bloed;— gesmolten dierlijk vet, vetkanenkoek en bijprodukten van de vetsmelterij;— honing;— voor menselijke consumptie bestemde slakken;— voor menselijke consumptie bestemde kikkerbilletjes.1989L0662 — NL — 24.07.1991 — 005.001 — 16
▼M1
▼B
▼M3
▼B
▼M5
▼B