Dit document vormt slechts een documentatiehulpmiddel en verschijnt buiten de verantwoordelijkheid van de instellingen
"B RICHTLIJN V AN DE RAAD
van 24 september 1990
inzake de voedingswaarde-etikettering van levensmiddelen
(90/496/EEG)
(PB L 276 van 6.10.1990, blz. 40)
Gerectificeerd bij:
"C1 Rectificatie, PB L 51 van 26.2.1992, blz. 12 (90/496)
"C2 Rectificatie, PB L 79 van 1.4.1993, blz. 84 (90/496)1990L0496 — NL — 01.10.1990 — 000.001 — 1
RICHTLIJN V AN DE RAAD
van 24 september 1990
inzake de voedingswaarde-etikettering van levensmiddelen
(90/496/EEG)
DE RAAD V AN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische
Gemeenschap, inzonderheid op artikel 100 A,
Gezien het voorstel van de Commissie (1),
In samenwerking met het Europese Parlement (2),
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité (3),
Overwegende dat er maatregelen dienen te worden genomen met het oog op
de geleidelijke totstandbrenging van de interne markt in de periode tot en met
31 december 1992; dat de interne markt een gebied zonder binnengrenzenomvat waarbinnen het vrije verkeer van goederen, personen, diensten enkapitaal is gewaarborgd;
Overwegende dat er een groeiende publieke belangstelling bestaat voor het
verband tussen voeding en gezondheid en voor de keuze van een aan deindividuele behoeften aangepast voedingspakket;
Overwegende dat de Raad en de Vertegenwoordigers van de Regeringen van
de Lid-Staten, in het kader van de Raad bijeen, in hun resolutie van 7 juli1986 inzake het Europese actieprogramma tegen kanker aan verbetering vande voeding prioriteit hebben toegekend;
Overwegende dat kennis van de grondbeginselen van de voeding en een
adequate voedingswaarde-etikettering van levensmiddelen de consument bijhet bepalen van zijn keuze aanzienlijk kunnen helpen;
Overwegende dat voedingswaarde-etikettering opvoedende maatregelen op
voedingsgebied ten behoeve van het grote publiek dient te bevorderen;
Overwegende dat, ten behoeve van de consument, enerzijds, en om eventuele
technische handelsbelemmeringen te voorkomen, anderzijds, voedingswaar-
de-etikettering in een gestandaardiseerde, overal in de Gemeenschap
toegepaste vorm dient te geschieden;
Overwegende dat levensmiddelen die van een voedingswaarde-etikettering
zijn voorzien, aan de bij deze richtlijn vastgestelde voorschriften dienen te
voldoen;
Overwegende dat alle andere vormen van voedingswaarde-etikettering dienen
te worden verboden, doch dat niet van een voedingswaarde-etikettering
voorziene levensmiddelen tot het vrije verkeer dienen te worden toegelaten;
Overwegende dat de verstrekte informatie, wil zij de gemiddelde consument
aanspreken en geschikt zijn voor het gestelde doel, eenvoudig en gemakkelijk
te begrijpen moet zijn, mede gezien de thans nog geringe kennis met
betrekking tot voeding;
Overwegende dat de toepassing van deze richtlijn gedurende een bepaalde
periode het mogelijk zal maken belangrijke ervaring ter zake op te doen en
een evaluatie te maken van de wijze waarop de consumenten reageren op de
presentatie van gegevens betreffende de voedingswaarde van levensmiddelen,zodat de Commissie de voorschriften opnieuw kan bezien en relevante
wijzigingen kan voorstellen;
Overwegende dat, ten einde de betrokken kringen en meer in het bijzonder het
midden- en kleinbedrijf ertoe te brengen voedingswaarde-etikettering toe tepassen bij een zo groot mogelijk aantal produkten, maatregelen om de
informatie vollediger en evenwichtiger te maken geleidelijk ingevoerd
moeten worden;!B
(1) PB nr. C 282 van 5. 11. 1988, blz. 8, en
PB nr. C 296 van 24. 11. 1989, blz. 3.
(2) PB nr. C 158 van 26. 6. 1989, blz. 250, en
PB nr. C 175 van 16. 7. 1990, blz. 76.
(3) PB nr. C 159 van 26. 6. 1989, blz. 41.1990L0496 — NL — 01.10.1990 — 000.001 — 2
Overwegende dat voor de in deze richtlijn vervatte voorschriften tevens met
de richtlijnen voor voedingswaarde-etikettering van de Codex Alimentariusrekening dient te worden gehouden;
Overwegende tenslotte dat in Richtlijn 79/112/EEG van de Raad van 18
december 1978 betreffende de onderlinge aanpassing van de wetgevingen der
Lid-Staten inzake etikettering en presentatie van levensmiddelen bestemd
voor de eindverbruiker alsmede inzake de daarvoor gemaakte reclame (
1),
laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 89/395/EEG (2), reeds algemene etikette-
ringsvoorschriften en definities zijn opgenomen; dat de onderhavige richtlijn
bijgevolg tot specifieke bepalingen inzake voedingswaarde-etiketteringbeperkt kan blijven,
HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN V ASTGESTELD:
Artikel 1
1. Deze richtlijn heeft betrekking op de voedingswaarde-etikettering van
levensmiddelen die bestemd zijn om als zodanig aan de eindverbruiker teworden geleverd. Zij geldt ook voor levensmiddelen die bestemd zijn om teworden geleverd aan restaurants, ziekenhuizen, kantines en soortgelijke
instellingen, hierna „instellingen” genoemd.
2. Deze richtlijn is niet van toepassing op:— natuurlijk mineraalwater en ander voor menselijke consumptie bestemd
water,
— integratiesubstanties voor dieetprodukten/aan de voeding toegevoegde
stoffen.
3. Deze richtlijn is van toepassing, onverminderd de etiketteringsbepalingen
van Richtlijn 89/398/EEG van de Raad van 3 mei 1989 betreffende deonderlinge aanpassing van de wetgevingen van de Lid-Staten inzake voorbijzondere voeding bestemde levensmiddelen (
3), alsmede van de bijzondere
richtlijnen als bedoeld in artikel 4 van voornoemde richtlijn.
4. In deze richtlijn wordt verstaan onder:a) „voedingswaarde-etikettering”: alle op een etiket aangebrachte gegevens
met betrekking tot:
i) de energetische waarde;ii) de volgende voedingsstoffen:
— eiwitten,
— koolhydraten,— vetstoffen,— voedingsvezels,— natrium,— in de bijlage bij deze richtlijn genoemde vitaminen en mineralen
wanneer zij in significante hoeveelheden overeenkomstig
genoemde bijlage aanwezig zijn.
De wijzigingen op de lijst van vitaminen en mineralen, met hun aanbevolen
dagelijkse hoeveelheid, worden vastgesteld volgens de procedure van artikel
10;
b) „bewering inzake de voedingswaarde”: elke aanduiding en elke
reclameboodschap waarmee wordt gesteld, de indruk wordt gewekt ofdie impliceert dat een levensmiddel bepaalde voedingseigenschappen
heeft met betrekking tot
— de energetische waarde (calorische waarde) daarvan,— een gereduceerde of verhoogde energetische waarde, of!B
(1) PB nr. L 33 van 8. 2. 1979, blz. 1.
(2) PB nr. L 186 van 30. 6. 1989, blz. 17.
(3) PB nr. L 186 van 30. 6. 1989, blz. 27.1990L0496 — NL — 01.10.1990 — 000.001 — 3
— het ontbreken van energetische waarde,
en/of de voedingsstoffen die het
— bevat,
— in geringere of grotere hoeveelheden bevat, of
— niet bevat.
Kwalitatieve of kwantitatieve aanduidingen betreffende een voedingsstof
gelden niet als bewering inzake de voedingswaarde, indien zij door de
wetgeving zijn voorgeschreven.
V olgens de procedure van artikel 10 kan in bepaalde gevallen worden besloten
of aan de voorwaarden in dit punt is voldaan;
c) „eiwitten”: het eiwitgehalte berekend aan de hand van de volgende
formule: eiwit = totaal Kjeldahl-stikstof × 6,25;
d) „koolhydraten”: de koolhydraten die in het menselijk organisme worden
gemetaboliseerd, met inbegrip van "C1polyolen 3;
e) „suikers”: alle in voedsel aanwezige mono- en disacchariden, met
uitzondering van "C1polyolen 3;
f) „vet”: alle lipiden, fosfolipiden inbegrepen;
g) „verzadigd vet”: vetzuren zonder dubbele binding;
h) „enkelvoudig onverzadigd vet”: vetzuren met één cis dubbele binding;
i) „meervoudig onverzadigd vet”: vetzuren met cis-cis dubbele bindingen
met daartussen een methyleengroep;
j) „voedingsvezel”: de stof die wordt omschreven overeenkomstig de
procedure van artikel 10 en die wordt gemeten met de volgens de
genoemde procedure vast te stellen analysemethode;
k) „gemiddelde waarde”: de waarde waardoor de hoeveelheid van een
voedingsstof in een bepaald levensmiddel het best wordt weergegeven en
waarin tevens rekening is gehouden met seizoenschommelingen,consumptiepatronen en andere factoren waardoor de reële waarde kanvariëren.
Artikel 2
1. Behoudens lid 2 is voedingswaarde-etikettering facultatief.
2. Wanneer een bewering inzake de voedingswaarde voorkomt op de
etikettering, de aanbiedingsvorm of in de gevoerde reclame, met uitzondering
van collectieve reclamecampagnes, is voedingswaarde-etikettering verplicht.
Artikel 3
Alleen zijn toegelaten de beweringen inzake de voedingswaarde met
betrekking tot de energetische waarde en de in artikel 1, lid 4, onder a), ii),
genoemde voedingsstoffen, alsmede met betrekking tot de stoffen die behoren
tot of bestanddelen zijn van een van de categorieën van deze voedingsstoffen.Bepalingen betreffende de eventuele beperking van of het eventuele verbod op
bepaalde beweringen inzake de voedingswaarde in de zin van dit artikel
kunnen worden vastgesteld volgens de procedure van artikel 10.
Artikel 4
1. Bij voedingswaarde-etikettering bestaat de te verstrekken informatie uit
de gegevens van groep 1 of groep 2, in de hieronder genoemde volgorde:
Groep 1a) Energetische waarde.
b) Hoeveelheden eiwitten, koolhydraten en vetten.
Groep 2
a) Energetische waarde.
b) Hoeveelheden eiwitten, koolhydraten, suikers, vetten, verzadigde vetzu-
ren, voedingsvezels en natrium.!B1990L0496 — NL — 01.10.1990 — 000.001 — 4
2. Indien een bewering inzake de voedingswaarde wordt gebezigd met
betrekking tot suikers, verzadigde vetzuren, voedingsvezels of natrium,bestaat de te verstrekken informatie uit de gegevens van groep 2.
3. Bij voedingswaarde-etikettering mogen tevens de hoeveelheden van een
of meer van de volgende voedingsstoffen worden vermeld:
— zetmeel,—
"C1polyolen 3,
— enkelvoudig onverzadigde vetzuren,
— meervoudig onverzadigde vetzuren,— cholesterol,
— alle in de bijlage bij deze richtlijn genoemde vitaminen en mineralen die
in significante hoeveelheden overeenkomstig genoemde bijlage aanwezig
zijn.
4. Vermelding van de stoffen die behoren tot of bestanddelen zijn van een
van de categorieën van de in de leden 1 en 3 genoemde voedingsstoffen isverplicht wanneer ten aanzien van deze stoffen een bewering inzake devoedingswaarde wordt gebezigd.
Tevens moet, wanneer de hoeveelheid meervoudig onverzadigde en/of
enkelvoudig onverzadigde vetzuren en/of het cholesterolgehalte wordt
aangegeven, ook de hoeveelheid verzadigde vetzuren worden vermeld;
vermelding van de hoeveelheid verzadigde vetzuren wordt, in dit geval, nietopgevat als bewering inzake de voedingswaarde als bedoeld in lid 2.
Artikel 5
1. Bij de berekening van de te vermelden energetische waarde moet van de
volgende omrekeningsfactoren gebruik worden gemaakt:
— koolhydraten (met uitzondering van
"C1polyolen 3):4 kcal/g — 17 kJ/g,
—"C1polyolen 3: 2,4 kcal/g — 10 kJ/g,
— eiwit: 4 kcal/g — 17 kJ/g,— vet: 9 kcal/g — 37 kJ/g,— alcohol (ethanol): 7 kcal/g — 29 kJ/g,
— organische zuren: 3 kcal/g — 13 kJ/g.
2. Overeenkomstig de procedure van artikel 10 worden er bepalingen
vastgesteld betreffende:
— de wijzigingen in de omrekeningsfactoren, bedoeld in lid 1;
— de toevoeging in lid 1 aan de lijst van stoffen die behoren tot of
bestanddelen zijn van de in lid 1 bedoelde voedingsstoffen en de
omrekeningsfactoren daarvan ten einde de energetische waarde van de
levensmiddelen preciezer te kunnen berekenen.
Artikel 6
1. De energetische waarde en het gehalte aan voedingsstoffen of
bestanddelen daarvan moeten in cijfers worden aangegeven. De desbetref-fende waarden worden uitgedrukt in de volgende eenheden:
— energetische waarde in kJ en kcal,
— eiwit
in gram (g),— koolhydraten
— vet (uitgezonderd cholesterol)
— voedingsvezels
— natrium9
>>>>>>=
>>>>>>;
— cholesterol in milligram (mg),
— vitaminen en mineralen in de in de bijlage genoemde
eenheden.!
B1990L0496 — NL — 01.10.1990 — 000.001 — 5
2. De informatie wordt vermeld per 100 g of per 100 ml. V oorts kan de
informatie per op het etiket aangegeven geserveerde hoeveelheid wordenverstrekt dan wel per portie onder vermelding van het aantal porties in deverpakking.
3. Overeenkomstig de procedure van artikel 10 kan worden besloten dat de
gegevens van de leden 1 en 2 ook in grafische vorm morgen worden verstrekt
volgens nog vast te stellen voorbeelden.
4. De vermelde hoeveelheden moeten betrekking hebben op het levens-
middel zoals dit te koop wordt aangeboden.
"C2Eventueel kan informatie
3 worden verstrekt over het levensmiddel na bereiding, indien een
voldoende gedetailleerde bereidingswijze is aangegeven en de informatie op
het voor consumptie gerede levensmiddel betrekking heeft.
5. a) De informatie over vitaminen en mineralen moet ook worden
uitgedrukt in procenten van de in de bijlage vermelde RDA
(„Recommended Daily Allowance” — aanbevolen dagelijkse hoe-veelheid) per hoeveelheid zoals in lid 2 omschreven.
b) Het percentage van de RDA voor vitaminen en mineralen mag ook in
grafische vorm worden weergegeven. De uitvoeringsbepalingen van
dit punt kunnen worden vastgesteld overeenkomstig de procedure
van artikel 10.
6. Wanneer suikers en/of
"C1polyolen 3en/of zetmeel worden vermeld,
moet de desbetreffende aanduiding onmiddellijk na die betreffende kool-hydraten als volgt worden aangegeven:
—
koolhydraten g,
waarvan:— suikers g,—"
C1polyolen 3 g,
— zetmeel g.
7. Wanneer de hoeveelheid en/of de soort vetzuur en/of de hoeveelheid
cholesterol wordt vermeld, moet de desbetreffende aanduiding onmiddellijkna die betreffende het totaal aan vet als volgt worden aangegeven:
—
vet g,
waarvan:— verzadigd vet g,— enkelvoudig onverzadigd vet g,— meervoudig onverzadigd vet g,— cholesterol mg.
8. De te vermelden waarden zijn naar behoren vastgestelde gemiddelde
waarden, waarvoor al naar gelang van het geval wordt uitgegaan van:
a) de analyse van het levensmiddel door de fabrikant;
b) de berekening op basis van de bekende of effectieve gemiddelde waarde
van de verwerkte ingrediënten;
c) de berekening aan de hand van algemeen vaststaande en aanvaarde
gegevens.
De uitvoeringsbepalingen van de eerste alinea, met name met betrekking tot
het verschil tussen de vermelde waarden en die welke bij officiële controlesworden geconstateerd, worden vastgesteld overeenkomstig de procedure vanartikel 10.
Artikel 7
1. Alle informatie waarop deze richtlijn betrekking heeft, moet te zamen op
één plaats worden vermeld, in tabelvorm met de cijfers onder elkaar indien
daarvoor voldoende ruimte is. Indien er onvoldoende ruimte is, worden de
gegevens achter elkaar geplaatst.
De informatie moet goed leesbaar en onuitwisbaar op een in het oog vallende
plaats zijn aangebracht.!B1990L0496 — NL — 01.10.1990 — 000.001 — 6
2. De Lid-Staten zien erop toe dat de informatie waarop deze richtlijn van
toepassing is, wordt verstrekt in een voor de koper gemakkelijk te begrijpentaal, tenzij de koper door andere maatregelen wordt ingelicht. Deze bepalingstaat het voorkomen van genoemde vermeldingen in meer dan één taal niet in
de weg.
3. De Lid-Staten stellen geen eisen die verder gaan dan de eisen die reeds
zijn neergelegd in deze richtlijn inzake voedingswaarde-etikettering.
Artikel 8
Ten aanzien van niet voorverpakte levensmiddelen die de eindverbruiker en
instellingen ten verkoop worden aangeboden, dan wel levensmiddelen die opverzoek van de koper op de plaats van verkoop worden verpakt of die zijn
voorverpakt met het oog op onmiddellijke verkoop, kan de inhoud van de
gegevens als bedoeld in artikel 4, alsmede de wijze waarop deze wordenverstrekt door middel van nationale voorschriften worden vastgesteld totdat er
eventueel communautaire maatregelen worden aangenomen volgens de
procedure van artikel 10.
Artikel 9
Alle maatregelen die van invloed kunnen zijn op de volksgezondheid, worden
aangenomen na raadpleging van het Wetenschappelijk Comité voor demenselijke voeding, ingesteld bij Besluit 74/234/EEG (
1).
Artikel 10
1. In de gevallen waarin wordt verwezen naar de in dit artikel omschreven
procedure, leidt de voorzitter deze procedure in bij het bij Besluit69/414/EEG (
2) ingestelde Permanent Comité voor levensmiddelen, hierna
„comité” genoemd, hetzij op eigen initiatief hetzij op verzoek van de
vertegenwoordigers van een Lid-Staat.
2. De vertegenwoordiger van de Commissie legt het comité een ontwerp
voor van de te nemen maatregelen. Het comité brengt advies uit over dit
ontwerp binnen een termijn die de voorzitter kan vaststellen naar gelang van
de urgentie van de materie. Het comité spreekt zich uit met de meerderheidvan stemmen die in artikel 148, lid 2, van het Verdrag is voorgeschreven voorde aanneming van de besluiten die de Raad op voorstel van de Commissie
dient te nemen. Bij de stemming in het comité worden de stemmen van de
vertegenwoordigers van de Lid-Staten gewogen overeenkomstig genoemdartikel. De voorzitter neemt niet aan de stemming deel.
3. a) De Commissie stelt de beoogde maatregelen vast wanneer zij in
overeenstemming zijn met het advies van het comité.
b) Wanneer de beoogde maatregelen niet in overeenstemming zijn met
het advies van het comité of indien geen advies is uitgebracht, dient
de Commissie onverwijld bij de Raad een voorstel in betreffende de
te nemen maatregelen. De Raad besluit met gekwalificeerdemeerderheid van stemmen.
c) Indien de Raad, na verloop van een termijn van drie maanden na de
indiening van het voorstel bij de Raad, geen besluit heeft genomen,
worden de voorgestelde maatregelen door de Commissie vastgesteld.
Artikel 11
1. De Lid-Staten treffen de nodige maatregelen om aan deze richtlijn te
voldoen. Zij stellen de Commissie daarvan onverwijld in kennis. Dezemaatregelen worden zodanig toegepast dat:
— de handel in produkten die aan deze richtlijn voldoen, uiterlijk op 1 april
1992 wordt toegestaan;
— de handel in produkten die niet aan deze richtlijn voldoen, met ingang
van 1 oktober 1993 wordt verboden.!B
(1) PB nr. L 136 van 20. 5. 1974, blz. 1.
(2) PB nr. L 291 van 19. 11. 1969, blz. 9.1990L0496 — NL — 01.10.1990 — 000.001 — 7
2. Tot aan 1 oktober 1995 leidt de vermelding bij voedingswaarde-eti-
kettering, die vrijwillig dan wel naar aanleiding van een bewering plaatsvindt,van een of meer van de volgende voedingsstoffen: suikers, verzadigdevetzuren, voedingsvezels of natrium, niet tot de in artikel 4, leden 1 en 2,
bedoelde verplichting om al deze voedingsstoffen te vermelden.
3. Op 1 oktober 1998 legt de Commissie aan het Europese Parlement en aan
de Raad een verslag voor over de toepassing van deze richtlijn. In
voorkomend geval doetzij de Raad tegelijkertijd passende wijzigingsvoor-stellen toekomen.
Artikel 12
Deze richtlijn is gericht tot de Lid-Staten.!B1990L0496 — NL — 01.10.1990 — 000.001 — 8
BIJLAGE
Vitaminen en mineralen die kunnen worden vermeld en hun aanbevolen dagelijkse
hoeveelheid (RDA)
Vitamine A (µg) 800
Vitamine D (µg) 5Vitamine E (mg) 10Vitamine C (mg) 60
Thiamine (mg) 1,4
Riboflavine (mg) 1,6Niacine (mg) 18Vitamine B6 (mg) 2Folacine (µg) 200Vitamine B12 (µg) 1Biotine (mg) 0,15Pantotheenzuur (mg) 6
Calcium (mg) 800
Fosfor (mg) 800IJzer (mg) 14Magnesium (mg) 300Zink (mg) 15Jood (µg) 150
In de regel moet voor het bepalen van wat een significante hoeveelheid is, per 100 g of
100 ml, dan wel per verpakking indien deze slechts één portie bevat, van 15 % van de indeze bijlage aangegeven aanbevolen dosis worden uitgegaan.!
B1990L0496 — NL — 01.10.1990 — 000.001 — 9