1990L0496 — NL — 09.01.2004 — 002.001 — 1
Dit document vormt slechts een documentatiehulpmiddel en verschijnt buiten de verantwoordelijkheid van de instellingen
►B RICHTLIJN VAN DE RAAD
van 24 september 1990
inzake de voedingswaarde-etikettering van levensmiddelen
(90/496/EEG)
(PB L 276 van 6.10.1990, blz. 40)
Gewijzigd bij:
Publicatieblad
nr. blz. datum
►M1Verordening (EG) nr. 1882/2003 van het EuropeesParlement en de Raad
van 29 september 2003L 284 1 31.10.2003
►M2Richtlijn 2003/120/EG van de Commissie van 5 december 2003 L 333 51 20.12.2003
Gerectificeerd bij:
►C1Rectificatie PB L 51 van 26.2.1992, blz. 12 (90/496/EEG)
►C2Rectificatie PB L 79 van 1.4.1993, blz. 84 (90/496/EEG)
▼B
RICHTLIJN VAN DE RAAD
van 24 september 1990
inzake de voedingswaarde-etikettering van levensmiddelen
(90/496/EEG)
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische
Gemeenschap, inzonderheid op artikel 100 A,
Gezien het voorstel van de Commissie (1),
In samenwerking met het Europese Parlement (2),
Gezien het adviesvan het Economis ch en Sociaal Comité (3),
Overwegende dat er maatregelen dienen te worden genomen met het
oog op de geleidelijke totstandbrenging van de interne markt in deperiode tot en met 31 december 1992; dat de interne markt een gebied
zonder binnengrenzen omvat waarbinnen het vrije verkeer van
goederen, personen, diensten en kapitaal is gewaarborgd;
Overwegende dat er een groeiende publieke belangstelling bestaat voor
het verband tussen voeding en gezondheid en voor de keuze van eenaan de individuele behoeften aangepast voedingspakket;
Overwegende dat de Raad en de Vertegenwoordigersvan de Rege-
ringen van de Lid-Staten, in het kader van de Raad bijeen, in hunresolutie van 7 juli 1986 inzake het Europese actieprogramma tegenkanker aan verbetering van de voeding prioriteit hebben toegekend;
Overwegende dat kennisvan de grondbegins elen van de voeding en
een adequate voedingswaarde-etikettering van levensmiddelen deconsument bij het bepalen van zijn keuze aanzienlijk kunnen helpen;
Overwegende dat voedingswaarde-etikettering opvoedende maatregelen
op voedingsgebied ten behoeve van het grote publiek dient te bevor-
deren;
Overwegende dat, ten behoeve van de consument, enerzijds, en om
eventuele technische handelsbelemmeringen te voorkomen, anderzijds,
voedingswaarde-etikettering in een gestandaardiseerde, overal in deGemeenschap toegepaste vorm dient te geschieden;
Overwegende dat levensmiddelen die van een voedingswaarde-etikette-
ring zijn voorzien, aan de bij deze richtlijn vastgestelde voorschriftendienen te voldoen;
Overwegende dat alle andere vormen van voedingswaarde-etikettering
dienen te worden verboden, doch dat niet van een voedingswaarde-etikettering voorziene levensmiddelen tot het vrije verkeer dienen teworden toegelaten;
Overwegende dat de verstrekte informatie, wil zij de gemiddelde
consument aanspreken en geschikt zijn voor het gestelde doel,
eenvoudig en gemakkelijk te begrijpen moet zijn, mede gezien de thans
nog geringe kennismet betrekking tot voeding;
Overwegende dat de toepassing van deze richtlijn gedurende een
bepaalde periode het mogelijk zal maken belangrijke ervaring ter zakeop te doen en een evaluatie te maken van de wijze waarop de consu-menten reageren op de presentatie van gegevens betreffende devoedingswaarde van levensmiddelen, zodat de Commissie de voor-schriften opnieuw kan bezien en relevante wijzigingen kan voorstellen;1990L0496 — NL — 09.01.2004 — 002.001 — 2
(1) PB nr. C 282 van 5. 11. 1988, blz. 8, en
PB nr. C 296 van 24. 11. 1989, blz. 3.
(2) PB nr. C 158 van 26. 6. 1989, blz. 250, en
PB nr. C 175 van 16. 7. 1990, blz. 76.
(3) PB nr. C 159 van 26. 6. 1989, blz. 41.
▼B
Overwegende dat, ten einde de betrokken kringen en meer in het
bijzonder het midden- en kleinbedrijf ertoe te brengen voedings-waarde-etikettering toe te passen bij een zo groot mogelijk aantal
produkten, maatregelen om de informatie vollediger en evenwichtiger
te maken geleidelijk ingevoerd moeten worden;
Overwegende dat voor de in deze richtlijn vervatte voorschriften tevens
met de richtlijnen voor voedingswaarde-etikettering van de CodexAlimentariusrekening dient te worden gehouden;
Overwegende tenslotte dat in Richtlijn 79/112/EEG van de Raad van
18 december 1978 betreffende de onderlinge aanpassing van de wetge-
vingen der Lid-Staten inzake etikettering en presentatie van
levensmiddelen bestemd voor de eindverbruiker alsmede inzake dedaarvoor gemaakte reclame (
1), laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 89/
395/EEG (2), reeds algemene etiketteringsvoorschriften en definities
zijn opgenomen; dat de onderhavige richtlijn bijgevolg tot specifiekebepalingen inzake voedingswaarde-etikettering beperkt kan blijven,
HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:
Artikel 1
1. Deze richtlijn heeft betrekking op de voedingswaarde-etikettering
van levensmiddelen die bestemd zijn om als zodanig aan de eindver-
bruiker te worden geleverd. Zij geldt ook voor levensmiddelen die
bestemd zijn om te worden geleverd aan restaurants, ziekenhuizen,kantines en soortgelijke instellingen, hierna „instellingen” genoemd.
2. Deze richtlijn is niet van toepassing op:
— natuurlijk mineraalwater en ander voor menselijke consumptie
bestemd water,
— integratiesubstanties voor dieetprodukten/aan de voeding toege-
voegde stoffen.
3. Deze richtlijn is van toepassing, onverminderd de etiketteringsbe-
palingen van Richtlijn 89/398/EEG van de Raad van 3 mei 1989
betreffende de onderlinge aanpassing van de wetgevingen van de Lid-Staten inzake voor bijzondere voeding bestemde levensmiddelen (
3),
alsmede van de bijzondere richtlijnen als bedoeld in artikel 4 van voor-noemde richtlijn.
4. In deze richtlijn wordt verstaan onder:
a) „voedingswaarde-etikettering”: alle op een etiket aangebrachte gege-
vensmet betrekking tot:
i) de energetische waarde;
ii) de volgende voedingsstoffen:
— eiwitten,
— koolhydraten,
— vetstoffen,
— voedingsvezels,— natrium,— in de bijlage bij deze richtlijn genoemde vitaminen en mine-
ralen wanneer zij in significante hoeveelhedenovereenkomstig genoemde bijlage aanwezig zijn.
De wijzigingen op de lijst van vitaminen en mineralen, met hun
aanbevolen dagelijkse hoeveelheid, worden vastgesteld volgens deprocedure van artikel 10;
b) „bewering inzake de voedingswaarde”: elke aanduiding en elke
reclameboodschap waarmee wordt gesteld, de indruk wordt gewekt1990L0496 — NL — 09.01.2004 — 002.001 — 3
(1) PB nr. L 33 van 8. 2. 1979, blz. 1.
(2) PB nr. L 186 van 30. 6. 1989, blz. 17.
(3) PB nr. L 186 van 30. 6. 1989, blz. 27.
▼B
of die impliceert dat een levensmiddel bepaalde voedingseigen-
schappen heeft met betrekking tot
— de energetische waarde (calorische waarde) daarvan,
— een gereduceerde of verhoogde energetische waarde, of— het ontbreken van energetische waarde,
en/of de voedingsstoffen die het— bevat,
— in geringere of grotere hoeveelheden bevat, of— niet bevat.
Kwalitatieve of kwantitatieve aanduidingen betreffende een
voedingsstof gelden niet als bewering inzake de voedingswaarde,indien zij door de wetgeving zijn voorgeschreven.
Volgensde procedure van artikel 10 kan in bepaalde gevallen
worden besloten of aan de voorwaarden in dit punt is voldaan;
c) „eiwitten”: het eiwitgehalte berekend aan de hand van de volgende
formule: eiwit = totaal Kjeldahl-stikstof × 6,25;
d) „koolhydraten”: de koolhydraten die in het menselijk organisme
worden gemetaboliseerd, met inbegrip van ►
C1polyolen ◄;
e) „suikers”: alle in voedsel aanwezige mono- en disacchariden, met
uitzondering van ►C1polyolen ◄;
f) „vet”: alle lipiden, fosfolipiden inbegrepen;
g) „verzadigd vet”: vetzuren zonder dubbele binding;
h) „enkelvoudig onverzadigd vet”: vetzuren met één cisdubbele
binding;
i) „meervoudig onverzadigd vet”: vetzuren met cis-cis dubbele
bindingen met daartussen een methyleengroep;
j) „voedingsvezel”: de stof die wordt omschreven overeenkomstig de
procedure van artikel 10 en die wordt gemeten met de volgensde
genoemde procedure vast te stellen analysemethode;
k) „gemiddelde waarde”: de waarde waardoor de hoeveelheid van een
voedingsstof in een bepaald levensmiddel het best wordt weerge-
geven en waarin tevensrekening isgehouden met
seizoenschommelingen, consumptiepatronen en andere factorenwaardoor de reële waarde kan variëren.
Artikel 2
1. Behoudenslid 2 isvoedings waarde-etikettering facultatief.2. Wanneer een bewering inzake de voedingswaarde voorkomt op de
etikettering, de aanbiedingsvorm of in de gevoerde reclame, metuitzondering van collectieve reclamecampagnes, is voedingswaarde-
etikettering verplicht.
Artikel 3
Alleen zijn toegelaten de beweringen inzake de voedingswaarde met
betrekking tot de energetische waarde en de in artikel 1, lid 4, ondera), ii), genoemde voedingsstoffen, alsmede met betrekking tot destoffen die behoren tot of bestanddelen zijn van een van de categorieënvan deze voedingsstoffen. Bepalingen betreffende de eventuele beper-king van of het eventuele verbod op bepaalde beweringen inzake de
voedingswaarde in de zin van dit artikel kunnen worden vastgesteld
volgensde procedure van artikel 10.
Artikel 4
1. Bij voedingswaarde-etikettering bestaat de te verstrekken infor-
matie uit de gegevensvan groep 1 of groep 2, in de hierondergenoemde volgorde:
Groep 1
a) Energetische waarde.1990L0496 — NL — 09.01.2004 — 002.001 — 4
▼B
b) Hoeveelheden eiwitten, koolhydraten en vetten.
Groep 2
a) Energetische waarde.
b) Hoeveelheden eiwitten, koolhydraten, suikers, vetten, verzadigde
vetzuren, voedingsvezels en natrium.
2. Indien een bewering inzake de voedingswaarde wordt gebezigd
met betrekking tot suikers, verzadigde vetzuren, voedingsvezels of
natrium, bestaat de te verstrekken informatie uit de gegevens van groep
2.
3. Bij voedingswaarde-etikettering mogen tevens de hoeveelheden
van een of meer van de volgende voedingsstoffen worden vermeld:
— zetmeel,
—►C1polyolen ◄,
— enkelvoudig onverzadigde vetzuren,— meervoudig onverzadigde vetzuren,
— cholesterol,
— alle in de bijlage bij deze richtlijn genoemde vitaminen en mine-
ralen die in significante hoeveelheden overeenkomstig genoemdebijlage aanwezig zijn.
4. Vermelding van de stoffen die behoren tot of bestanddelen zijn
van een van de categorieën van de in de leden 1 en 3 genoemdevoedingsstoffen is verplicht wanneer ten aanzien van deze stoffen eenbewering inzake de voedingswaarde wordt gebezigd.
Tevensmoet, wanneer de hoeveelheid meervoudig onverzadigde en/of
enkelvoudig onverzadigde vetzuren en/of het cholesterolgehalte wordtaangegeven, ook de hoeveelheid verzadigde vetzuren worden vermeld;vermelding van de hoeveelheid verzadigde vetzuren wordt, in dit geval,
niet opgevat alsbewering inzake de voedings waarde alsbedoeld in lid
2.
Artikel 5
1. Bij de berekening van de te vermelden energetische waarde moet
van de volgende omrekeningsfactoren gebruik worden gemaakt:
— koolhydraten (met uitzondering van
►
C1polyolen ◄):4 kcal/g — 17 kJ/g,
—►C1polyolen ◄: 2,4 kcal/g — 10 kJ/g,
— eiwit: 4 kcal/g — 17 kJ/g,— vet: 9 kcal/g — 37 kJ/g,— alcohol (ethanol): 7 kcal/g — 29 kJ/g,— organische zuren: 3 kcal/g — 13 kJ/g
— salatrims: 6 kcal/g — 25kJ/g.
2. Overeenkomstig de procedure van artikel 10 worden er bepa-
lingen vastgesteld betreffende:
— de wijzigingen in de omrekeningsfactoren, bedoeld in lid 1;
— de toevoeging in lid 1 aan de lijst van stoffen die behoren tot of
bestanddelen zijn van de in lid 1 bedoelde voedingsstoffen en deomrekeningsfactoren daarvan ten einde de energetische waarde vande levensmiddelen preciezer te kunnen berekenen.
Artikel 6
1. De energetische waarde en het gehalte aan voedingsstoffen of
bestanddelen daarvan moeten in cijfers worden aangegeven. De desbe-treffende waarden worden uitgedrukt in de volgende eenheden:1990L0496 — NL — 09.01.2004 — 002.001 — 5
▼M2
▼B
▼B
— energetische waarde in kJ en kcal,
— eiwit
in gram (g),/C148/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C149/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C147/C150— koolhydraten
— vet (uitgezonderd cholesterol)— voedingsvezels— natrium— cholesterol in milligram (mg),— vitaminen en mineralen in de in de bijlage
genoemde eenheden.
2. De informatie wordt vermeld per 100 g of per 100 ml. Voortskan
de informatie per op het etiket aangegeven geserveerde hoeveelheid
worden verstrekt dan wel per portie onder vermelding van het aantalportiesin de verpakking.
3. Overeenkomstig de procedure van artikel 10 kan worden besloten
dat de gegevensvan de leden 1 en 2 ook in grafis che vorm morgen
worden verstrekt volgens nog vast te stellen voorbeelden.
4. De vermelde hoeveelheden moeten betrekking hebben op het
levensmiddel zoals dit te koop wordt aangeboden. ►
C2Eventueel
kan informatie ◄worden verstrekt over het levensmiddel na berei-
ding, indien een voldoende gedetailleerde bereidingswijze isaangegeven en de informatie op het voor consumptie gerede levens-middel betrekking heeft.
5. a) De informatie over vitaminen en mineralen moet ook worden
uitgedrukt in procenten van de in de bijlage vermelde RDA
(„Recommended Daily Allowance” — aanbevolen dagelijksehoeveelheid) per hoeveelheid zoalsin lid 2 oms chreven.
b) Het percentage van de RDA voor vitaminen en mineralen mag
ook in grafische vorm worden weergegeven. De uitvoeringsbepa-lingen van dit punt kunnen worden vastgesteld overeenkomstigde procedure van artikel 10.
6. Wanneer suikers en/of ►
C1polyolen ◄en/of zetmeel worden
vermeld, moet de desbetreffende aanduiding onmiddellijk na die betref-fende koolhydraten alsvolgt worden aangegeven:
—koolhydraten g,
waarvan:
— suikers g,
—►
C1polyolen ◄ g,
— zetmeel g.
7. Wanneer de hoeveelheid en/of de soort vetzuur en/of de hoeveel-
heid cholesterol wordt vermeld, moet de desbetreffende aanduidingonmiddellijk na die betreffende het totaal aan vet alsvolgt worden
aangegeven:
—vet g,
waarvan:
— verzadigd vet g,
— enkelvoudig onverzadigd vet g,— meervoudig onverzadigd vet g,— cholesterol mg.
8. De te vermelden waarden zijn naar behoren vastgestelde gemid-
delde waarden, waarvoor al naar gelang van het geval wordtuitgegaan van:
a) de analyse van het levensmiddel door de fabrikant;1990L0496 — NL — 09.01.2004 — 002.001 — 6
▼B
b) de berekening op basis van de bekende of effectieve gemiddelde
waarde van de verwerkte ingrediënten;
c) de berekening aan de hand van algemeen vaststaande en aanvaarde
gegevens.
De uitvoeringsbepalingen van de eerste alinea, met name met betrek-
king tot het verschil tussen de vermelde waarden en die welke bijofficiële controles worden geconstateerd, worden vastgesteld overeen-
komstig de procedure van artikel 10.
Artikel 7
1. Alle informatie waarop deze richtlijn betrekking heeft, moet te
zamen op één plaatsworden vermeld, in tabelvorm met de cijfersonderelkaar indien daarvoor voldoende ruimte is. Indien er onvoldoenderuimte is, worden de gegevens achter elkaar geplaatst.
De informatie moet goed leesbaar en onuitwisbaar op een in het oog
vallende plaatszijn aangebracht.
2. De Lid-Staten zien erop toe dat de informatie waarop deze richt-
lijn van toepassing is, wordt verstrekt in een voor de koper gemakkelijkte begrijpen taal, tenzij de koper door andere maatregelen wordt inge-licht. Deze bepaling staat het voorkomen van genoemde vermeldingenin meer dan één taal niet in de weg.
3. De Lid-Staten stellen geen eisen die verder gaan dan de eisen die
reedszijn neergelegd in deze richtlijn inzake voedings waarde-etikette-ring.
Artikel 8
Ten aanzien van niet voorverpakte levensmiddelen die de eindver-
bruiker en instellingen ten verkoop worden aangeboden, dan wel
levensmiddelen die op verzoek van de koper op de plaats van verkoop
worden verpakt of die zijn voorverpakt met het oog op onmiddellijkeverkoop, kan de inhoud van de gegevensalsbedoeld in artikel 4,alsmede de wijze waarop deze worden verstrekt door middel van natio-nale voorschriften worden vastgesteld totdat er eventueelcommunautaire maatregelen worden aangenomen volgensde procedure
van artikel 10.
Artikel 9
Alle maatregelen die van invloed kunnen zijn op de volksgezondheid,
worden aangenomen na raadpleging van het Wetenschappelijk Comitévoor de menselijke voeding, ingesteld bij Besluit 74/234/EEG (
1).
Artikel 10
1. De Commissie wordt bijgestaan door het bij artikel 58 van Veror-
dening (EG) nr. 178/2002 (2) ingestelde Permanent Comité voor de
voedselketen en de diergezondheid, hierna „het comité” te noemen.
2. Wanneer naar dit artikel wordt verwezen, zijn de artikelen 5 en 7
van Besluit 1999/468/EG (3) van toepassing, met inachtneming van het
bepaalde in artikel 8 van dat besluit.
De in artikel 5, lid 6, van Besluit 1999/468/EG bedoelde termijn wordt
vastgesteld op drie maanden.
3. Het comité stelt zijn reglement van orde vast.1990L0496 — NL — 09.01.2004 — 002.001 — 7
(1) PB nr. L 136 van 20. 5. 1974, blz. 1.
(2) PB L 31 van 1.2.2002, blz. 1.
(3) Besluit 1999/468/EG van de Raad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de
voorwaarden voor de uitoefening van de aan de Commissie verleende
uitvoeringsbevoegdheden (PB L 184 van 17.7.1999, blz. 23).▼M1
▼B
Artikel 11
1. De Lid-Staten treffen de nodige maatregelen om aan deze richt-
lijn te voldoen. Zij stellen de Commissie daarvan onverwijld in
kennis. Deze maatregelen worden zodanig toegepast dat:
— de handel in produkten die aan deze richtlijn voldoen, uiterlijk op 1
april 1992 wordt toegestaan;
— de handel in produkten die niet aan deze richtlijn voldoen, met
ingang van 1 oktober 1993 wordt verboden.
2. Tot aan 1 oktober 1995 leidt de vermelding bij voedingswaarde-
etikettering, die vrijwillig dan wel naar aanleiding van een beweringplaatsvindt, van een of meer van de volgende voedingsstoffen: suikers,
verzadigde vetzuren, voedingsvezels of natrium, niet tot de in artikel 4,
leden 1 en 2, bedoelde verplichting om al deze voedingsstoffen tevermelden.
3. Op 1 oktober 1998 legt de Commissie aan het Europese Parle-
ment en aan de Raad een verslag voor over de toepassing van dezerichtlijn. In voorkomend geval doetzij de Raad tegelijkertijd passende
wijzigingsvoorstellen toekomen.
Artikel 12
Deze richtlijn isgericht tot de Lid-Staten.1990L0496 — NL — 09.01.2004 — 002.001 — 8
▼B
BIJLAGE
Vitaminen en mineralen die kunnen worden vermeld en hun aanbevolen dagelijkse hoeveelheid
(RDA)
Vitamine A (µg) 800
Vitamine D (µg) 5Vitamine E (mg) 10Vitamine C (mg) 60Thiamine (mg) 1,4Riboflavine (mg) 1,6
Niacine (mg) 18
Vitamine B6 (mg) 2Folacine (µg) 200Vitamine B12 (µg) 1
Biotine (mg) 0,15Pantotheenzuur (mg) 6Calcium (mg) 800Fosfor (mg) 800IJzer (mg) 14
Magnesium (mg) 300
Zink (mg) 15Jood (µg) 150
In de regel moet voor het bepalen van wat een significante hoeveelheid is, per 100 g of 100 ml, dan
wel per verpakking indien deze slechts één portie bevat, van 15 % van de in deze bijlage aangegeven
aanbevolen dosis worden uitgegaan.1990L0496 — NL — 09.01.2004 — 002.001 — 9