1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 1
Dit document vormt slechts een documentatiehulpmiddel en verschijnt buiten de verantwoordelijkheid van de instellingen
►B RICHTLIJN 92/43/EEG VAN DE RAAD
van 21 mei 1992
inzake de instandhouding van de natuurlijke habitats en de wilde flora en fauna
(PB L 206 van 22.7.1992, blz. 7)
Gewijzigd bij:
Publicatieblad
nr. blz. datum
►M1Richtlijn 97/62/EG van de Raad van 27 oktober 1997 L 305 42 8.11.1997
►M2Verordening (EG) nr. 1882/2003 van het EuropeesParlement en de Raad
van 29 september 2003L 284 1 31.10.2003
Gewijzigd bij:
►A1Toetredingsakte van Oostenrijk, Finland en Zweden C 241 21 29.8.1994
(aangepast door Besluit 95/1/EG, Euratom, EGKS van de Raad) L 1 1 1.1.1995
▼B
RICHTLIJN 92/43/EEG VAN DE RAAD
van 21 mei 1992
inzake de instandhouding van de natuurlijke habitats en de wilde
flora en fauna
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese EconomischeGemeenschap, inzonderheid op artikel 130 S,
Gezien het voorstel van de Commissie (
1),
Gezien het adviesvan het Europes e Parlement (2)
Gezien het adviesvan het Economis ch en Sociaal Comité (3),
Overwegende dat behoud, bescherming en verbetering van de kwaliteit
van het milieu, met inbegrip van de instandhouding van de natuurlijke
habitatsen de wilde flora en fauna, een wezenlijk doel van algemeenbelang is waarnaar de Gemeenschap overeenkomstig artikel 130 Rvan het Verdrag streeft;
Overwegende dat in het milieuactieprogramma van de Gemeenschap
(1987-1992) (
4) op natuurbehoud en bescherming van de natuurlijke
rijkdommen gerichte maatregelen worden aangekondigd;
Overwegende dat deze richtlijn bijdraagt tot het algemene doel van een
duurzame ontwikkeling, aangezien zij tot hoofddoel heeft, met inacht-
neming van de vereisten op economisch, sociaal, cultureel en regionaal
gebied, het behoud van de biologische diversiteit te bevorderen; dat hetbehoud van deze biologische diversiteit in bepaalde gevallen deinstandhouding en ook de aanmoediging van menselijke activiteitenkan vereisen;
Overwegende dat de natuurlijke habitatsop het Europes e grondgebied
van de Lid-Staten steeds meer achteruitgaan en dat een toenemend
aantal wilde soorten ernstig bedreigd is; dat het noodzakelijk is op
communautair niveau maatregelen te nemen voor de instandhoudingvan de bedreigde habitatsen s oorten, aangezien deze tot het natuurlijkerfgoed van de Gemeenschap behoren en de bedreiging voor hun voort-bestaan vaak van grensoverschrijdende aard is;
Overwegende dat het noodzakelijk isbepaalde typen natuurlijke habi-
tatsen bepaalde s oorten wegensde bedreigingen waaraan zij zijnblootgesteld, als prioritair aan te merken, ten einde een snelle tenuit-
voerlegging van maatregelen voor hun instandhouding te bevorderen;
Overwegende dat er speciale beschermingszones moeten worden
aangewezen om volgenseen welbepaald tijds chema een coherent Euro-
pees ecologisch netwerk tot stand te brengen, ten einde het herstel ofde handhaving van de natuurlijke habitatsen s oorten van communau-tair belang in een gunstige staat van instandhouding te waarborgen;
Overwegende dat alle aangewezen zones, inclusief die welke in het
kader van Richtlijn 79/409/EEG van de Raad van 2 april 1979 inzakede instandhouding van wilde vogels (
5) als speciale beschermingszone
zijn aangewezen of in de toekomst zullen zijn aangewezen, in het cohe-
rente Europese ecologische netwerk moeten worden geïntegreerd;
Overwegende dat in elke aangewezen zone, gelet op de instandhou-
dingsdoelstellingen, de nodige maatregelen in de praktijk moetenworden gebracht;
Overwegende dat de gebieden die in aanmerking komen voor aanwij-
zing als speciale beschermingszones, door de Lid-Staten worden1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 2
(1) PB nr. C 247 van 21. 9. 1988, blz. 3, en PB nr. C 195 van 3. 8. 1990, blz. 1.
(2) PB nr. C 75 van 20. 3. 1991, blz. 12.
(3) PB nr. C 31 van 6. 2. 1991, blz. 25.
(4) PB nr. C 328 van 7. 12. 1987, blz. 1.
(5) PB nr. L 103 van 25. 4. 1979, blz. 1. Richtlijn laatstelijk gewijzigd bij
Richtlijn 91/244/EEG (PB nr. L 115 van 8. 5. 1991, blz. 41).
▼B
voorgesteld, doch dat er niettemin een procedure moet worden inge-
steld om in uitzonderlijke gevallen de mogelijkheid te openen dat ereen gebied wordt aangewezen dat niet door een Lid-Staat isvoorge-
steld doch dat de Gemeenschap voor de handhaving of het
voortbestaan van een prioritair type natuurlijke habitat of een prioritairesoort van essentieel belang acht;
Overwegende dat elk plan of programma dat een significant effect kan
hebben op de instandhoudingsdoelstellingen van een aangewezen
gebied of een gebied dat in de toekomst aangewezen zal zijn, op
passende wijze moet worden beoordeeld;
Overwegende dat erkend wordt dat de vaststelling van maatregelen ter
bevordering van het behoud van de prioritaire natuurlijke habitatsenhet voortbestaan van prioritaire soorten van communautair belang eengezamenlijke verantwoordelijkheid van alle Lid-Staten is; dat zulks
voor sommige Lid-Staten echter tot buitensporige financiële lasten kan
leiden, aangezien die habitatsen s oorten ongelijkmatig over deGemeenschap zijn verspreid en het beginsel dat de vervuiler betaalt inhet speciale geval van natuurbescherming slechts in beperkte mate kanworden toegepast;
Overwegende dat derhalve overeengekomen isdat in dit uitzonderlijke
geval moet worden voorzien in een bijdrage door communautaire co-
financiering binnen de grenzen van de middelen die uit hoofde van debesluiten van de Gemeenschap beschikbaar worden gesteld;
Overwegende dat het beheer van landschapselementen en -structuren
die van groot belang zijn voor de wilde flora en fauna in het kader
van het ruimtelijke-ordenings- en ontwikkelingsbeleid moet worden
aangemoedigd;
Overwegende dat er een systeem moet worden gecreëerd voor toezicht
op de staat van instandhouding van de in deze richtlijn bedoeldenatuurlijke habitatsen s oorten;
Overwegende dat er in aanvulling op Richtlijn 79/409/EEG een alge-
meen stelsel moet worden opgezet voor de bescherming van bepaalde
soorten flora en fauna; dat er voor bepaalde soorten beheersmaatre-gelen moeten worden genomen, indien hun staat van instandhoudingzulksrechtvaardigt, inclus ief het verbieden van bepaalde methodenvoor het vangen of doden, waarbij onder bepaalde voorwaarden wordtvoorzien in de mogelijkheid tot ontheffingen;
Overwegende dat de Commissie op gezette tijden een samenvattend
verslag zal opstellen dat onder meer is gebaseerd op de door de Lid-Staten verstrekte gegevens over de toepassing van de krachtens dezerichtlijn vastgestelde nationale bepalingen, ten einde het toezicht opde stand van uitvoering van de richtlijn te waarborgen;
Overwegende dat de verbetering van de wetenschappelijke en techni-
sche kennis onontbeerlijk is voor de toepassing van deze richtlijn, en
dat het daartoe benodigde onderzoek en wetenschappelijke werkderhalve dienen te worden, aangemoedigd;
Overwegende dat de bijlagen in verband met de vooruitgang van
wetenschap en techniek moeten kunnen worden aangepast; dat er een
procedure dient te worden ingesteld voor wijziging van de bijlagen
door de Raad;
Overwegende dat er een regelgevend comité moet worden ingesteld om
de Commissie bij te staan bij de toepassing van deze richtlijn en metname bij de besluitvorming over de communautaire co-financiering;
Overwegende dat er aanvullende maatregelen moeten worden getroffen
ter reglementering van het reïntroduceren van bepaalde inheemse
plante- of diersoorten en het eventueel introduceren van niet-inheemsesoorten;
Overwegende dat verbetering van de kennisen algemene informatie
omtrent de doelstellingen van deze richtlijn onontbeerlijk zijn om eendoeltreffende uitvoering te waarborgen,1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 3
▼B
HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:
Definities
Artikel 1
In deze richtlijn wordt verstaan onder
a)instandhouding: een geheel van maatregelen die nodig zijn voor het
behoud of herstel van natuurlijke habitats en populaties van wilde
dier- en plantesoorten in een gunstige staat van instandhouding als
bedoeld in de letterse) en i);
b)natuurlijke habitats: land- of waterzonesmet bijzondere geografi-
sche, abiotische en biotische kenmerken, en die zowel geheel
natuurlijk alshalfnatuurlijk kunnen zijn;
c)typen natuurlijke habitats van communautair belang: habitatsdie
op het in artikel 2 bedoelde grondgebied:
i) gevaar lopen in hun natuurlijke verspreidingsgebied te
verdwijnen;
of
ii) een beperkt natuurlijk verspreidingsgebied hebben ten gevolge
van hun achteruitgang of wegenshun intrins iek beperkte areaal;
of
iii) opmerkelijke voorbeelden zijn van een of meer van de
volgende ►A1zes◄biogeografische regio's: Alpiene gebied,
Atlantische zone, ►A1Noordelijke zone, ◄continentale
zone, Macaronesië en Middellandse-Zeegebied.
Deze typen habitatszijn of kunnen worden opgenomen in bijlage I;
d)prioritaire typen natuurlijke habitats: op het in artikel 2 bedoelde
grondgebied voorkomende typen natuurlijke habitatsdie gevaar
lopen te verdwijnen en voor welker instandhouding de Gemeen-
schap een bijzondere verantwoordelijkheid draagt omdat eenbelangrijk deel van hun natuurlijke verspreidingsgebied op het inartikel 2 bedoelde grondgebied ligt. Deze prioritaire typen natuur-lijke habitatszijn in bijlage I met een s terretje (*) gemerkt;
e)staat van instandhouding van een natuurlijke habitat: de som van
de invloeden die op de betrokken natuurlijke habitat en de daarvoorkomende typische soorten inwerken en op lange termijn eenverandering kunnen bewerkstelligen in de natuurlijke verspreiding,
de structuur en de functies van die habitat of die van invloed
kunnen zijn op het voortbestaan op lange termijn van de betrokkentypische soorten op het in artikel 2 bedoelde grondgebied.
De „staat van instandhouding” van een natuurlijke habitat wordt als
„gunstig” beschouwd wanneer:
— het natuurlijke verspreidingsgebied van de habitat en de opper-
vlakte van die habitat binnen dat gebied stabiel zijn of
toenemen, en
— de voor behoud op lange termijn nodige specifieke structuur en
functies bestaan en in de afzienbare toekomst vermoedelijk
zullen blijven bestaan, en
— de staat van instandhouding van de voor die habitat typische
soorten gunstig is als bedoeld in letter i);
f)habitat van een soort: een door specifieke abiotische en biotische
factoren bepaald milieu waarin de soort tijdens één van de fasen
van zijn biologische cyclus leeft;
g)soorten van communautair belang: soorten die op het in artikel 2
bedoelde grondgebied:
i) bedreigd zijn, uitgezonderd de soorten waarvan het natuurlijke
verspreidingsgebied slechts een marginaal gedeelte van datgrondgebied beslaat en die in het west-palearctische gebiedniet bedreigd of kwetsbaar zijn of
ii) kwetsbaar zijn, dat wil zeggen waarvan het waarschijnlijk
wordt geacht dat zij in de naaste toekomst bij voortbestaan1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 4
▼B
van de bedreigende factoren zullen overgaan naar de categorie
van bedreigde soorten, of
iii) zeldzaam zijn, dat wil zeggen waarvan de populatiesvan kleine
omvang zijn en die, hoewel zij momenteel noch bedreigd nochkwetsbaar zijn, in die situatie dreigen te komen. Deze soortenleven in geografische gebieden die van beperkte omvang zijn,
of zijn over een grotere oppervlakte versnipperd, of
iv) endemisch zijn en bijzondere aandacht vereisen wegens het
specifieke karakter van hun habitat en/of de potentiële gevolgenvan hun exploitatie voor hun staat van instandhouding.
Deze soorten zijn of kunnen worden opgenomen in bijlage II en/of
IV of V;
h)prioritaire soorten: de in letter g), onder i), bedoelde soorten voor
welker instandhouding de Gemeenschap bijzondere verantwoorde-lijkheid draagt omdat een belangrijk deel van hun natuurlijkeverspreidingsgebied op het in artikel 2 bedoelde grondgebied ligt.
Deze prioritaire soorten zijn in bijlage II met een sterretje (*)
gemerkt;
i)staat van instandhouding van een soort: het effect van de som van
de invloeden die op de betrokken soort inwerken en op langetermijn een verandering kunnen bewerkstelligen in de verspreidingen de grootte van de populatiesvan die s oort op het in artikel 2
bedoelde grondgebied.
De „staat van instandhouding” wordt als „gunstig” beschouwd
wanneer:
— uit populatiedynamische gegevens blijkt dat de betrokken soort
nog steeds een levensvatbare component is van de natuurlijkehabitat waarin hij voorkomt, en dat vermoedelijk op lange
termijn zal blijven, en
— het natuurlijke verspreidingsgebied van die soort niet kleiner
wordt of binnen afzienbare tijd lijkt te zullen worden, en
— er een voldoende grote habitat bestaat en waarschijnlijk zal
blijven bestaan om de populaties van die soort op lange termijnin stand te houden;
j)gebied: een geografisch bepaalde zone, waarvan de oppervlakte
duidelijk isafgebakend;
k)gebied van communautair belang: een gebied dat er in de biogeo-
grafische regio of regio's waartoe het behoort, significant toebijdraagt een type natuurlijke habitat van bijlage I of een soortvan bijlage II in een gunstige staat van instandhouding te behoudenof te herstellen en ook significant kan bijdragen tot de coherentie
van het in artikel 3 bedoelde Natura 2000-netwerk, en/of significant
bijdraagt tot de instandhouding van de biologische diversiteit in debetrokken biogeografische regio of regio's.
Voor de diersoorten met een zeer groot territorium komen de
gebieden van communautair belang overeen met de plaatsen,binnen het natuurlijke verspreidingsgebied van die soorten, die de
fysische en biologische elementen vertonen welke voor hun leven
en voortplanting essentieel zijn;
l)speciale beschermingszone: een door de Lid-Staten bij een wette-
lijk, bestuursrechtelijk en/of op een overeenkomst berustendbesluit aangewezen gebied van communautair belang waarin de
instandhoudingsmaatregelen worden toegepast die nodig zijn om
de natuurlijke habitatsen/of de populatiesvan de s oorten waarvoorhet gebied is aangewezen, in een gunstige staat van instandhoudingte behouden of te herstellen;
m)specimen: elk dier of elke plant, levend of dood, van de in de
bijlagen IV en V genoemde soorten, elk deel van een dier of plant
van deze soorten of elk daaruit verkregen produkt, alsmede alle
andere goederen, voor zover uit een begeleidend document, deverpakking, een merk of etiket, of uit andere omstandigheden blijktdat het gaat om delen van dieren of planten van deze soorten ofdaaruit verkregen produkten;
n)comité: het bij artikel 20 ingestelde comité.1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 5
▼B
Artikel 2
1. Deze richtlijn heeft tot doel bij te dragen tot het waarborgen van
de biologische diversiteit door het instandhouden van de natuurlijke
habitatsen de wilde flora en fauna op het Europes e grondgebied van
de Lid-Staten waarop het Verdrag van toepassing is.
2. De op grond van deze richtlijn genomen maatregelen beogen de
natuurlijke habitatsen de wilde dier- en plantes oorten van communau-tair belang in een gunstige staat van instandhouding te behouden of teherstellen.
3. In de op grond van deze richtlijn genomen maatregelen wordt
rekening gehouden met de vereisten op economisch, sociaal en cultu-reel gebied, en met de regionale en lokale bijzonderheden.
Instandhouding van de natuurlijke habitats en de habitats van
soorten
Artikel 3
1, Er wordt een coherent Europeesecologis ch netwerk gevormd van
speciale beschermingszones, Natura 2000 genaamd. Dit netwerk, dat
bestaat uit gebieden met in bijlage I genoemde typen natuurlijke habi-
tatsen habitatsvan in bijlage II genoemde s oorten, moet de betrokkentypen natuurlijke habitatsen habitatsvan s oorten in hun natuurlijkeverspreidingsgebied in een gunstige staat van instandhouding behoudenof in voorkomend geval herstellen.
Het Natura 2000-netwerk bestrijkt ook de door de Lid-Staten overeen-
komstig Richtlijn 79/409/EEG aangewezen speciale
beschermingszones.
2. Elke Lid-Staat draagt bij tot de totstandkoming van Natura 2000
al naar gelang van de aanwezigheid op zijn grondgebied van de typennatuurlijke habitatsen habitatsvan s oorten alsbedoeld in lid 1. Hijwijst daartoe, overeenkomstig artikel 4 en met inachtneming van de
doelstellingen van lid 1, gebieden als speciale beschermingszones aan.
3. Waar zij zulksnodig achten, s treven de Lid-Staten naar bevorde-
ring van de ecologische coherentie van Natura 2000 door hethandhaven en in voorkomend geval ontwikkelen van de in artikel 10genoemde landschapselementen die van primair belang zijn voor dewilde flora en fauna.
Artikel 4
1. Op basis van de criteria van bijlage III (fase 1) en van de rele-
vante wetenschappelijke gegevens stelt elke Lid-Staat een lijst vangebieden voor, waarop staat aangegeven welke typen natuurlijke habi-tats van bijlage I en welke inheemse soorten van bijlage II in diegebieden voorkomen. Voor diersoorten met een zeer groot territoriumkomen deze gebieden overeen met de plaatsen, binnen het natuurljike
verspreidingsgebied van die soorten, die de fysische en biologische
elementen vertonen welke voor hun leven en voortplanting essentieelzijn. Voor aquatische soorten met een groot territorium worden dezegebieden alleen voorgesteld indien het mogelijk is een zone duidelijkaf te bakenen die de fysische en biologische elementen vertoont welke
voor hun leven en voortplanting essentieel zijn. Zo nodig stellen de
Lid-Staten aanpassingen van de lijst voor in het licht van de resultatenvan het in artikel 11 bedoelde toezicht.
De lijst wordt binnen drie jaar na kennisgeving van de richtlijn aan de
Commissie toegezonden met informatie over elk gebied. Deze infor-matie omvat een kaart, de naam, de ligging en de oppervlakte van het
gebied, alsmede de gegevens die zijn verkregen uit toepassing van de
in bijlage III (fase 1) vermelde criteria, en wordt verstrekt op basis vaneen door de Commissie volgens de procedure van artikel 21 opgesteldformulier.
2. Op basis van de in bijlage III (fase 2) vermelde criteria werkt de
Commissie met instemming van iedere Lid-Staat voor elk van de vijf1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 6
▼B
in artikel 1, letter c) onder iii), genoemde biogeografische regio's en
voor het gehele in artikel 2, lid 1, bedoelde grondgebied aan de handvan de lijsten van de Lid-Staten een ontwerp-lijst van de gebieden van
communautair belang uit, waarop staat aangegeven in welke gebieden
een of meer prioritaire typen natuurlijke habitatsof een of meer priori-taire soorten voorkomen.
De Lid-Staten waar de gebieden met een of meer prioritaire typen
natuurlijke habitatsen een of meer prioritaire s oorten in oppervlaktemeer dan 5 % van het nationale grondgebied beslaan, kunnen, metinstemming van de Commissie, verzoeken dat de criteria van bijlageIII (fase 2) voor de selectie van alle gebieden van communautairbelang op hun grondgebied flexibeler worden toegepast.
De lijst van gebieden van communautair belang, waarop de gebieden
met een of meer prioritaire typen natuurlijke habitatsof een of meerprioritaire soorten staan aangegeven, wordt door de Commissie vastge-steld volgens de procedure van artikel 21.
3. De in lid 2 genoemde lijst wordt binnen zes jaar na de kennisge-
ving van deze richtlijn vastgesteld.
4. Wanneer een gebied volgensde procedure van lid 2 tot een
gebied van communautair belang isverklaard, wijs t de betrokken Lid-Staat dat gebied zo spoedig mogelijk, doch uiterlijk binnen zes jaar,aan als speciale beschermingszone en stelt hij tevens de prioriteitenvast gelet op het belang van de gebieden voor het in een gunstige staat
van instandhouding behouden of herstellen van een type natuurlijke
habitat van bijlage I of van een soort van bijlage II alsmede voor decoherentie van Natura 2000 en gelet op de voor dat gebied bestaandedreiging van achteruitgang en vernietiging.
5. Zodra een gebied op de in lid 2, derde alinea, bedoelde lijst is
geplaatst, gelden voor dat gebied de bepalingen van artikel 6, leden 2,3e n4 .
Artikel 5
1. In uitzonderlijke gevallen, wanneer de Commissie constateert dat
een gebied met een prioritair type natuurlijke habitat of een prioritairesoort die haar op grond van relevante en betrouwbare wetenschappe-lijke informatie onontbeerlijk lijkt voor het behoud van dat prioritairetype natuurlijke habitat of het voortbestaan van die prioritaire soort,
ontbreekt op een nationale lijst als bedoeld in artikel 4, lid 1, wordt
een procedure voor bilateraal overleg tussen deze Lid-Staat en deCommissie geopend om de door beide partijen gebruikte wetenschap-pelijke gegevenste vergelijken.
2. Indien het meningsverschil na een overlegperiode van ten hoogste
zes maanden niet is opgelost, zendt de Commissie de Raad een voorsteltoe betreffende de selectie van dat gebied als gebied van communautairbelang.
3. De Raad spreekt zich binnen drie maanden na de indiening van
het voorstel met eenparigheid van stemmen uit.
4. Gedurende de overlegperiode en in afwachting van een besluit
van de Raad ishet betrokken gebied onderworpen aan de bepalingen
van artikel 6, lid 2.
Artikel 6
1. De Lid-Staten treffen voor de speciale beschermingszones de
nodige instandhoudingsmaatregelen; deze behelzen zo nodig passendespecifieke of van ruimtelijke-ordeningsplannen deel uitmakendebeheersplannen en passende wettelijke, bestuursrechtelijke of op eenovereenkomst berustende maatregelen, die beantwoorden aan de ecolo-gische vereisten van de typen natuurlijke habitats van bijlage I en de
soorten van bijlage II die in die gebieden voorkomen.
2. De Lid-Staten treffen passende maatregelen om ervoor te zorgen
dat de kwaliteit van de natuurlijke habitatsen de habitatsvan s oortenin de speciale beschermingszones niet verslechtert en er geen storende1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 7
▼B
factoren optreden voor de soorten waarvoor de zones zijn aangewezen
voor zover die factoren, gelet op de doelstellingen van deze richtlijneen significant effect zouden kunnen hebben.
3. Voor elk plan of project dat niet direct verband houdt met of
nodig isvoor het beheer van het gebied, maar afzonderlijk of in combi-
natie met andere plannen of projecten significante gevolgen kan hebben
voor zo'n gebied, wordt een passende beoordeling gemaakt van degevolgen voor het gebied, rekening houdend met de instandhoudings-doelstellingen van dat gebied. Gelet op de conclusies van debeoordeling van de gevolgen voor het gebied en onder voorbehoud
van het bepaalde in lid 4, geven de bevoegde nationale instanties
slechts toestemming voor dat plan of project nadat zij de zekerheidhebben verkregen dat het de natuurlijke kenmerken van het betrokkengebied niet zal aantasten en nadat zij in voorkomend geval inspraakmo-gelijkheden hebben geboden.
4. Indien een plan of project, ondanksnegatieve conclus iesvan de
beoordeling van de gevolgen voor het gebied, bij ontstentenis van alter-natieve oplossingen, om dwingende redenen van groot openbaar
belang, met inbegrip van redenen van sociale of economische aard,
toch moet worden gerealiseerd, neemt de Lid-Staat alle nodigecompenserende maatregelen om te waarborgen dat de algehele samen-hang van Natura 2000 bewaard blijft. De Lid-Staat stelt de Commissieop de hoogte van de genomen compenserende maatregelen.
Wanneer het betrokken gebied een gebied met een prioritair type
natuurlijke habitat en/of een prioritaire soort is, kunnen alleen argu-menten die verband houden met de menselijke gezondheid, de
openbare veiligheid of met voor het milieu wezenlijke gunstige
effecten dan wel, na advies van de Commissie, andere dwingenderedenen van groot openbaar belang worden aangevoerd.
Artikel 7
De uit artikel 6, leden 2, 3 en 4, voortvloeiende verplichtingen komen
in de plaatsvan de verplichtingen die voortvloeien uit artikel 4, lid 4,
eerste zin, van Richtlijn 79/409/EEG, voor wat betreft de speciale
beschermingszones die overeenkomstig artikel 4, lid 1, van die richtlijnzijn aangewezen of bij analogie overeenkomstig artikel 4, lid 2, van dierichtlijn zijn erkend, zulks vanaf de datum van toepassing van deonderhavige richtlijn, dan wel vanaf de datum van de aanwijzing oferkenning door een Lid-Staat overeenkomstig Richtlijn 79/409/EEG,
indien deze datum later valt.
Artikel 8
1. Samen met hun voorstellen voor gebieden die vermoedelijk zullen
worden aangewezen als speciale beschermingszones met prioritairetypen natuurlijke habitatsen/of prioritaire s oorten, doen de Lid-Staten
de Commissie in voorkomend geval hun ramingen toekomen betref-
fende de communautaire co-financiering die zij nodig achten om aanhun verplichtingen uit hoofde van artikel 6, lid 1, te kunnen voldoen.
2. In overeenstemming met elke betrokken Lid-Staat stelt de
Commissie vast welke maatregelen voor gebieden van communautairbelang waarvoor om co-financiering is verzocht, van essentieel belangzijn voor het behoud of herstel in een gunstige staat van instandhou-ding van de prioritaire typen natuurlijke habitatsen prioritaire s oorten
in de betrokken gebieden en wat de totale kosten van die maatregelen
zijn.
3. De Commissie maakt in overeenstemming met de betrokken Lid-
Staat een raming van de financiering, inclusief co-financiering, die
voor de uitvoering van de in lid 2 bedoelde maatregelen nodig isenhoudt daarbij onder andere rekening met de concentratie van prioritairenatuurlijke habitatsen/of prioritaire s oorten op het grondgebied van dieLid-Staat en met de relatieve lasten die de benodigde maatregelen met
zich brengen.
4. De Commissie stelt aan de hand van de in de leden 2 en 3
bedoelde raming, rekening houdend met de financieringsbronnen die1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 8
▼B
uit hoofde van de relevante communautaire instrumenten beschikbaar
zijn, volgensde procedure van artikel 21, een prioritair actiekader vas tvan voor co-financiering in aanmerking komende maatregelen die
genomen moeten worden wanneer het gebied overeenkomstig artikel
4, lid 4, wordt aangewezen.
5. De maatregelen die bij gebrek aan voldoende middelen niet in het
actiekader zijn opgenomen, worden, evenalsde maatregelen van boven-genoemd actiekader die niet voor de noodzakelijke co-financiering ofslechts voor een gedeeltelijke co-financiering in aanmerking zijngekomen, overeenkomstig de procedure van artikel 21 in het kader
van de om de twee jaar plaatsvindende herziening van het actiekader
opnieuw bezien en kunnen in afwachting van deze herziening door deLid-Staten worden uitgesteld. Bij deze herziening wordt in voorkomendgeval rekening gehouden met de nieuwe situatie in het betrokkengebied.
6. In gebieden waarin de maatregelen die afhangen van co-financie-
ring zijn uitgesteld, onthouden de Lid-Staten zich van alle nieuwemaatregelen die wellicht tot achteruitgang van die gebieden zullen
leiden.
Artikel 9
De Commissie evalueert volgens de procedure van artikel 21 periodiek
de bijdrage van Natura 2000 tot de verwezenlijking van de in de arti-kelen 2 en 3 genoemde doelstellingen. In dit verband kan, wanneer denatuurlijke ontwikkeling, zoalsdie blijkt uit het in artikel 11 bedoelde
toezicht, dat rechtvaardigt, worden overwogen om een speciale
beschermingszone haar status te ontnemen.
Artikel 10
Wanneer de Lid-Staten zulksin verband met hun ruimtelijke-orde-
ningsbeleid en hun ontwikkelingsbeleid nodig achten, en met nameom Natura 2000 ecologisch meer coherent te maken, streven zij ernaar
een adequaat beheer te bevorderen van landschapselementen die van
primair belang zijn voor de wilde flora en fauna.
Het gaat daarbij om elementen die door hun lineaire en continue struc-
tuur (zoals waterlopen met hun oevers of traditionele systemen vanterreinbegrenzing) of hun verbindingsfunctie (zoals vijvers of bosjes)essentieel zijn voor de migratie, de geografische verdeling en de gene-tische uitwisseling van wilde soorten.
Artikel 11
De Lid-Staten zien toe op de staat van instandhouding van de in artikel
2 bedoelde soorten en natuurlijke habitats, waarbij zij bijzondereaandacht schenken aan de prioritaire typen natuurlijke habitats en deprioritaire soorten.
Bescherming van de soorten
Artikel 12
1. De Lid-Staten treffen de nodige maatregelen voor de instelling
van een systeem van strikte bescherming van de in bijlage IV, lettera), vermelde diersoorten in hun natuurlijke verspreidingsgebied,
waarbij een verbod wordt ingesteld op:
a) het opzettelijk vangen of doden van in het wild levende specimens
van die soorten;
b) het opzettelijk verstoren van die soorten, vooral tijdens de perioden
van voortplanting, afhankelijkheid van de jongen, overwintering entrek;
c) het opzettelijk vernielen of rapen van eieren in de natuur;
d) de beschadiging of de vernieling van de voortplantings- of rust-
plaatsen.1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 9
▼B
2. Met betrekking tot deze soorten verbieden de Lid-Staten het in
bezit hebben, vervoeren, verhandelen of ruilen en het te koop of inruil aanbieden van aan de natuur onttrokken specimens, uitgezonderd
die welke reeds legaal waren onttrokken vóór de toepassing van deze
richtlijn.
3. De in lid 1, lettersa) en b), en in lid 2 opgenomen verbods bepa-
lingen gelden ongeacht de levensfase waarin de in dit artikel bedoeldedieren zich bevinden.
4. De Lid-Staten stellen een systeem in van toezicht op het bij
toeval vangen en doden van de diersoorten, genoemd in bijlage IV,letter a). In het licht van de verkregen gegevensverrichten de Lid-Staten de verdere onderzoekwerkzaamheden of treffen zij de instand-houdingsmaatregelen die nodig zijn om te verzekeren dat het bijtoeval vangen en doden geen significante negatieve weerslag heeft op
de betrokken soorten.
Artikel 13
1. De Lid-Staten treffen de nodige maatregelen voor de instelling
van een systeem van strikte bescherming van de in bijlage IV, letterb), vermelde plantesoorten, waarbij een verbod wordt ingesteld op:
a) het opzettelijk plukken en verzamelen, afsnijden, ontwortelen of
vernielen van specimens van de genoemde soorten in de natuur, in
hun natuurlijke verspreidingsgebied;
b) het in bezit hebben, vervoeren, verhandelen of ruilen en het te koop
of in ruil aanbieden van aan de natuur onttrokken specimens van degenoemde soorten, uitgezonderd die welke reeds legaal waren
onttrokken vóór de toepassing van deze richtlijn.
2. De in lid 1, lettersa) en b), opgenomen verbods bepalingen gelden
ongeacht de fase van de biologische cyclus waarin de in dit artikelbedoelde planten zich bevinden.
Artikel 14
1. Indien de Lid-Staten zulksop grond van het in artikel 11
genoemde toezicht nodig achten, treffen zij de nodige maatregelen om
ervoor te zorgen dat het aan de natuur onttrekken en de exploitatie van
specimens van de in bijlage V genoemde wilde dier- en plantesoortenverenigbaar zijn met het behoud van die soorten in een gunstige staatvan instandhouding.
2. Indien dergelijke maatregelen nodig worden geacht, moeten zij de
voortzetting van het in artikel 11 genoemde toezicht omvatten. Voorts
kunnen zij met name behelzen:
— voorschriften betreffende de toegang tot bepaalde terreinen;
— een tijdelijk of plaatselijk verbod op het onttrekken van specimens
aan de natuur en het exploiteren van bepaalde populaties;
— voorschriften omtrent de onttrekkingsperioden en/of -wijzen;— het bij de onttrekking toepassen van jacht- en visserijregels die
beantwoorden aan de eisen van instandhouding;
— instelling van een stelsel van onttrekkingsvergunningen of quota;— voorschriften betreffende het kopen, het verkopen, het te koop
aanbieden, het in bezit hebben en het vervoeren voor verkoop van
specimens;
— het in gevangenschap fokken van diersoorten alsmede de kunstma-
tige vermeerdering van plantesoorten onder strikt gecontroleerde
omstandigheden om de onttrekking van die soorten aan de natuurte verminderen;
— de beoordeling van het effect van de getroffen maatregelen.
Artikel 15
Wat betreft het vangen of doden van in bijlage V, letter a), genoemde
wilde diersoorten verbieden de Lid-Staten, in gevallen waarin overeen-komstig artikel 16 afwijkingen worden toegepast voor het aan de1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 10
▼B
natuur onttrekken, het vangen of het doden van de in bijlage IV, letter
a), genoemde soorten, alle niet-selectieve middelen die de plaatselijkeverdwijning of ernstige verstoring van de rust van de populaties van
deze soorten tot gevolg kunnen hebben, en in het bijzonder:
a) het gebruik van de middelen voor het vangen en het doden die
worden genoemd in bijlage VI, letter a);
b) elke vorm van vangen en doden vanuit de in bijlage VI, letter b),
genoemde vervoermiddelen.
Artikel 16
1. Wanneer er geen andere bevredigende oplossing bestaat en op
voorwaarde dat de afwijking geen afbreuk doet aan het streven depopulaties van de betrokken soort in hun natuurlijke verspreidingsge-bied in een gunstige staat van instandhouding te laten voortbestaan,
mogen de. Lid-Staten afwijken van het bepaalde in de artikelen 12,
13, 14 en 15, lettersa) en b):
a) in het belang van de bescherming van de wilde flora en fauna en
van de instandhouding van de natuurlijke habitats;
b) ter voorkoming van ernstige schade aan met name de gewassen,
veehouderijen, bossen, visgronden en wateren en andere vormenvan eigendom;
c) in het belang van de volksgezondheid en de openbare veiligheid of
om andere dwingende redenen van groot openbaar belang, met inbe-
grip van redenen van sociale of economische aard, en voor het
milieu wezenlijke gunstige effecten;
d) ten behoeve van onderzoek en onderwijs, repopulatie en herintro-
ductie van deze soorten, alsmede voor de daartoe benodigdekweek, met inbegrip van de kunstmatige vermeerdering van planten;
e) ten einde het onder strikt gecontroleerde omstandigheden mogelijk
te maken op selectieve wijze en binnen bepaalde grenzen eenbeperkt, door de bevoegde nationale instanties vastgesteld aantalvan bepaalde specimens van de in bijlage IV genoemde soorten tevangen, te plukken of in bezit te hebben.
2. De Lid-Staten zenden de Commissie om de twee jaar een verslag
toe conform het door het comité opgestelde model over de op grondvan lid 1 toegestane afwijkingen. De Commissie geeft uiterlijk binnentwaalf maanden na ontvangst van het verslag haar mening over die
afwijkingen en stelt het comité daarvan op de hoogte.
3. In het verslag moet het volgende worden vermeld:
a) voor welke soorten en om welke reden de afwijking is toegestaan,
met inbegrip van de aard van het risico, met in voorkomend geval
een opgave van de alternatieve oplossingen die niet zijn gekozen envan de gebruikte wetenschappelijke gegevens;
b) welke middelen, inrichtingen of methoden mogen worden gebruikt
voor het vangen of doden en om welke redenen;
c) waar en wanneer dergelijke afwijkingen worden toegestaan;
d) welke autoriteit de bevoegdheid heeft om te verklaren en te contro-
leren dat aan de desbetreffende voorwaarden is voldaan en om te
beslissen welke middelen, inrichtingen of methoden mogen wordengebruikt, door welke diensten en binnen welke grenzen, en wie metde uitvoering belast zijn;
e) welke controlemaatregelen er zijn genomen en welke resultaten er
zijn verkregen.
Informatie
Artikel 17
1. Na afloop van de in artikel 23 bedoelde periode stellen de Lid-
Staten om de zes jaar een verslag op over de toepassing van de in hetkader van deze richtlijn genomen maatregelen. Dat verslag bevat met1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 11
▼B
name informatie over de in artikel 6, lid 1, bedoelde instandhoudings-
maatregelen, alsmede een beoordeling van het effect van diemaatregelen op de staat van instandhouding van de typen natuurlijke
habitats van bijlage I en de soorten van bijlage II en de voornaamste
resultaten van het in artikel 11 bedoelde toezicht. Het verslag wordt ineen redactie conform het door het comité opgestelde model aan deCommissie toegezonden en openbaar gemaakt.
2. De Commissie stelt op basis van de in lid 1 bedoelde verslagen
een samenvattend verslag op. Dit verslag bevat een passende beoorde-ling van de gemaakte vorderingen en in het bijzonder van de bijdrage
van Natura 2000 tot de verwezenlijking van de in artikel 3 genoemde
doelstellingen. Het gedeelte van het ontwerp-verslag dat betrekkingheeft op de door een Lid-Staat verstrekte gegevens wordt ter verificatieaan de autoriteiten van die Lid-Staat toegestuurd. De eindversie van hetverslag wordt, na aan het comité te zijn voorgelegd, uiterlijk twee jaarna ontvangst van de in lid 1 bedoelde verslagen gepubliceerd door de
Commissie en toegezonden aan de Lid-Staten, het Europese Parlement,
de Raad en het Economisch en Sociaal Comité.
3. De Lid-Staten kunnen de krachtensdeze richtlijn aangewezen
zonesaangeven door middel van daartoe door het comité ontworpencommunautaire borden.
Onderzoek
Artikel 18
1. De Lid-Staten en de Commissie bevorderen onderzoek en weten-
schappelijk werk dat met het oog op de in artikel 2 genoemdedoelstellingen en de in artikel 11 bedoelde verplichting nodig is. Tenbehoeve van een goede coördinatie van het onderzoek dat in de Lid-
Staten en op communautair niveau wordt verricht, wisselen zij gege-
vensuit.
2. Zij besteden daarbij bijzondere aandacht aan het wetenschappelijk
werk dat nodig isom uitvoering te geven aan de artikelen 4 en 10 enstimuleren het onderzoek in grensoverschrijdend samenwerkingsver-band tussen de Lid-Staten.
Wijziging van de bijlagen
Artikel 19
Wijzigingen die nodig zijn om de bijlagen I, II, III, V en VI van deze
richtlijn aan de technische en wetenschappelijke vooruitgang aan tepassen, worden op voorstel van de Commissie met gekwalificeerde
meerderheid van stemmen door de Raad vastgesteld.
Wijzigingen die nodig zijn om bijlage IV van deze richtlijn aan de
technische en wetenschappelijke vooruitgang aan te passen, worden op
voorstel van de Commissie met eenparigheid van stemmen door de
Raad vastgesteld.
Comité
Artikel 20
De Commissie wordt bijgestaan door een comité.
Artikel 21
1. Wanneer naar dit artikel wordt verwezen, zijn de artikelen 5 en 7
van Besluit 1999/468/EG (
1) van toepassing, met inachtneming van het
bepaalde in artikel 8 van dat besluit.1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 12
(1) Besluit 1999/468/EG van de Raad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de
voorwaarden voor de uitoefening van de aan de Commissie verleende
uitvoeringsbevoegdheden (PB L 184 van 17.7.1999, blz. 23).▼M2
▼M2
De in artikel 5, lid 6, van Besluit 1999/468/EG bedoelde termijn wordt
vastgesteld op drie maanden.
2. Het comité stelt zijn reglement van orde vast.
Aanvullende bepalingen
Artikel 22
Bij de uitvoering van deze richtlijn dienen de Lid-Staten:
a) na te gaan of herintroductie van de inheemse soorten van bijlage IV
wenselijk is, wanneer die kan bijdragen tot de instandhouding van
die soorten, op voorwaarde dat een onderzoek, waarbij ook rekening
wordt gehouden met de ter zake in andere Lid-Staten of eldersopgedane ervaring, heeft uitgewezen dat die herintroductie een doel-treffende bijdrage is tot het herstel van een gunstige staat vaninstandhouding voor die soorten en eerst na passende raadpleging
van de belanghebbenden plaatsvindt;
b) erop toe te zien dat de opzettelijke introductie in de vrije natuur van
een soort die op hun grondgebied niet inheems is, zodanig aan voor-schriften wordt gebonden dat daardoor geen schade wordttoegebracht aan de natuurlijke habitatsin hun natuurlijke vers prei-
dingsgebied of aan de inheemse wilde flora en fauna, en een
dergelijke introductie te verbieden indien zij zulksnodig achten.De resultaten van de verrichte evaluaties worden ter informatie aanhet comité gezonden;
c) zich in te zetten voor bevolkingseducatie en algemene voorlichting
aangaande de noodzaak wilde dier- en plantesoorten te beschermenen hun habitats alsmede de natuurlijke habitats in stand te houden.
Slotbepalingen
Artikel 23
1. De Lid-Staten doen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke
bepalingen in werking treden om binnen twee jaar na kennisgevingvan deze richtlijn aan deze richtlijn te voldoen. Zij stellen deCommissie daarvan onverwijld in kennis.
2. Wanneer de Lid-Staten die bepalingen aannemen, wordt daarin of
bij de officiële bekendmaking daarvan naar deze richtlijn verwezen. De
regels voor deze verwijzing worden vastgesteld door de Lid-Staten.
3. De Lid-Staten delen de Commissie de tekst van de belangrijke
bepalingen van intern recht mede die zij op het onder deze richtlijnvallende gebied vaststellen.
Artikel 24
Deze richtlijn isgericht tot de Lid-Staten.1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 13
▼B
▼M1
BIJLAGE I
TYPEN NATUURLIJKE HABITATS VAN COMMUNAUTAIR BELANG
VOOR DE INSTANDHOUDING WAARVAN AANWIJZING VAN
SPECIALE BESCHERMINGSZONES VEREIST IS
Interpretatie
Aanwijzingen voor de interpretatie van habitattypen vindt men in de „Interpreta-
tion Manual of European Union Habitats, version EUR 15”, zoals goedgekeurd
door het Comité opgericht volgensartikel 20 (Habitat Comité) en gepubliceerd
door de Europese Commissie (1).
De code komt overeen met de code van Natura 2000.
Het „*” teken duidt een prioritair habitattype aan.
1. KUSTHABITATS EN HALOFYTENVEGETATIES
11.Mariene wateren en getijdengebieden
1110 Permanent met zeewater van geringe diepte overstroomde zandbanken
1120 * Posidonia-velden (Posidonion oceanicae)1130 Estuaria1140 Bij eb droogvallende slikwadden en zandplaten1150 * Kustlagunen1160 Grote, ondiepe kreken en baaien1170 Riffen1180 Onderzeese structuren, ontstaan door het opborrelen van gassen
12.Kliffen en keienstranden
1210 Eenjarige vloedmerkvegetatie
1220 Meerjarige vegetatie van keienstranden1230 Klifvegetatie van de Atlantische kust en de Oostzeekust1240 Klifvegetatie van de Middellandse-Zeekust met endemische Limonium
spp.
1250 Klifvegetatie van het Macaronesische gebied
13.Atlantische en continentale kwelders en schorren
1310 Eenjarige pioniersvegetaties van slik- en zandgebieden met Salicornia
spp. en andere zoutminnende soorten
1320 Schorren met slijkgrasvegetatie (Spartinion maritimae)1330 Atlantische schorren (Glauco-Puccinellietalia maritimae)1340 * Zoutmoerassen in het binnenland
14.Mediterrane en thermo-atlantische kwelders en schorren
1410 Mediterrane schorren (Juncetalia maritimi)
1420 Mediterrane en thermo-atlantische zoutminnende struikvegetaties
(Sarcocornetea fructicosi)
1430 Zout- en stikstofminnende struikvegetaties (Pegano-Salsoletea)
15.Inlandse zout- en gipssteppen
1510 * Mediterrane zoutsteppen (Limonietalia)
1520 * Iberische gipsvegetaties (Gypsophiletalia)
1530 * Pannonische zoutsteppen en zoutmoerassen1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 14
(1) De „Interpretation Manual of European Union Habitats, version EUR 15” goedgekeurd
door het Habitat Comité van 25 april 1996, Europese Commissie DG XI.
▼M1
16.Archipels, kusten en oprijzingsgebieden van de boreale Oostzee
1610 Esker-eilanden van de Oostzee met hun zandstrand-, keienstrand-, rots-
vegetatiesen de s ublittorale vegetaties
1620 Eilandjesvan de boreale Oos tzee1630 * Kustweiden van de boreale Oostzee1640 Zandstranden met meerjarige vegetatie van de boreale Oostzee
1650 Smalle baaien van de boreale Oostzee
2. ZEEKUST- EN LANDDUINEN
21.Kustduinen van de Atlantische Oceaan, de Noordzee en de Oostzee
2110 Embryonale wandelende duinen
2120 Wandelende duinen op de strandwal met Ammophila arenaria („witte
duinen”)
2130 * Vastgelegde kustduinen met kruidvegetatie („grijze duinen”)
2140 * Vastgelegde ontkalkte duinen met Empetrum nigrum2150 * Atlantische vastgelegde ontkalkte duinen (Calluno-Ulicetea)2160 Duinen met Hippophaë rhamnoides2170 Duinen met Salix repens ssp. argentea (Salicion arenariae)
2180 Beboste duinen van het Atlantische, continentale en boreale gebied
2190 Vochtige duinvalleien
21A0 Machairs(* in Ierland)
22.Kustduinen van de Middellandse Zeekust
2210 Vastgelegde kustduinen van Crucianellion maritimae
2220 Duinen met Euphorbia terracina
2230 Duingrasland van Malcolmietalia2240 Duingrasland van Brachypodietalia en eenjarige planten2250 * Littorale jeneverbesbosjes (Juniperus spp.)2260 Sclerofiele duinvegetatie van het Cisto-Lavenduletalia
2270 * Duinbossen met Pinus pinea en/of Pinus pinaster
23.Oude, ontkalkte landduinen
2310 Psammofiele heide met Calluna en Genista
2320 Psammofiele heide met Calluna en Empetrum nigrum2330 Open grasland met Corynephorus- en Agrostis-soorten op landduinen
2340 * Pannonische binnenlandse duinen
3. ZOETWATERHABITATS
31.Stilstaande wateren
3110 Mineraalarme oligotrofe wateren van de Atlantische zandvlakten
(Littorelletalia uniflorae)
3120 Mineraalarme oligotrofe wateren van de zandvlakten in het westelijke
Middellandse-Zeegebied met Isoetes-soorten
3130 Oligotrofe tot mesotrofe stilstaande wateren met vegetatie behorend tot
het Littorelletea uniflorae en/of Isoëto-Nanojuncetea
3140 Kalkhoudende oligo-mesotrofe wateren met benthische Chara spp.
vegetaties
3150 Van nature eutrofe meren met vegetatie van het type Magnopotamion
of Hydrocharition
3160 Dystrofe natuurlijke poelen en meren3170 * Niet-permanente poelen in het Middellandse-Zeegebied
3180 * Turloughs1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 15
▼M1
32.Stromende wateren — delen van waterlopen met een natuurlijke of
halfnatuurlijke dynamiek (kleine, middelgrote en grote beddingen)
waarvan de waterkwaliteit niet significant aangetast is)
3210 Natuurlijke rivieren van Fennoscandinavië
3220 Alpiene rivieren met oevervegetatie van kruidachtige planten
3230 Alpiene rivieren met houtige oevervegetatie met Myricaria germanica3240 Alpiene rivieren met houtige oevervegetatie met Salix elaeagnos3250 Continu stromende mediterrane rivieren met Glaucium flavum
3260 Submontane en laagland rivieren met vegetatiesbehorend tot het
Ranunculion fluitantisen het Callitricho-Batrachion
3270 Rivieren met slikoevers met vegetaties behorend tot het Chenopodion
rubri p.p. en Bidention p.p.
3280 Continu stromende mediterrane rivieren behorend tot het Paspalo-
Agrostidion met rivierbossen met Salix spp. en Populus alba
3290 Mediterrane rivieren met periodiek stromend water behorend tot het
Paspalo-Agrostidion
4. HEIDE- EN STRUIKVEGETATIES VAN DE GEMATIGDE KLIMAAT-
ZONE
4010 Noord-Atlantische vochtige heide met Erica tetralix
4020 * Gematigde Zuid-Atlantische vochtige heide met Erica ciliaris en
Erica tetralix
4030 Droge Europese heide
4040 * Littorale Atlantische droge heide met Erica vagans4050 * De endemische heide van het Macaronesische gebied4060 Alpiene en boreale heide
4070 * Struikvegetatiesmet Pinusmugo en Rhododendron hirs utum (Mugo-
Rhododendretum hirsuti)
4080 Struikvegetaties van subarctische Salix spp.
4090 Endemische heide met Genista anglica in het montane Middellandse-
Zeegebied
5. THERMOFIEL STRUIKGEWAS (MATORRALS)
51.Submediterraan en gematigd struikgewas
5110 Stabiele xero-thermofiele formaties met Buxus sempervirens op rots-
hellingen (Berberidion p.)
5120 Montane Cytisus purgans-formaties
5130 Juniperus communis-formaties in heide of kalkgrasland
5140 * Formatiesvan Cis tuspalhinhae op maritieme heide
52.Mediterrane matorrals met boomlaag
5210 Boomvormige matorralsmet Juniperuss pp.
5220 * Boomvormige matorralsmet Zyziphus
5230 * Boomvormige matorralsmet Laurusnobilis
53.Thermomediterrane en halfsteppe-struikvegetaties
5310 Kreupelbosmet Laurusnobilis
5320 Lage wolfsmelkvegetaties nabij kliffen
5330 Thermo-mediterrane en halfwoestijn-struikvegetaties
54.Phrygana-vegetaties
5410 West-mediterrane phrygana's van kliftoppen (Astragalo-Plantaginetum
subulatae)
5420 Phrygana's van Sarcopoterium spinosum
5430 Endemische phrygana's van het Euphorbio-Verbascion1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 16
▼M1
6. NATUURLIJKE EN HALFNATUURLIJKE GRASLANDEN
61.Natuurlijke graslanden
6110 * Kalkminnend of basifiel grasland op rotsbodem behorend tot het
Alysso-Sedion albi
6120 * Kalkminnend grasland of dorre zandbodem
6130 Grasland op zinkhoudende bodem behorend tot het Violetalia calami-
nariae
6140 Silicicool grasland met Festuca eskia in de Pyreneeën
6150 Boreo-alpien silicicool grasland6160 Oro-Iberisch grasland met Festuca indigesta6170 Alpien en subalpien kalkminnend grasland
6180 Mesofiele Macaronesische graslanden
62.Halfnatuurlijke droge graslanden met struikopslag
6210 Droge halfnatuurlijke graslanden en struikvormende facies of kalkhou-
dende bodems(Fes tuco-Brometalia) (*gebieden waar opmerkelijke
orchideeën groeien)
6220 * Halfsteppen met grassen en eenjarige planten Thero-Brachypodietea
6230 * Soortenrijke heischrale graslanden op arme bodems van berggebieden
(en van submontane gebieden in het binnenland van Europa)
6240 * Sub-Pannonisch steppengrasland
6250 * Pannonische steppengraslanden op loess6260 * Pannonische steppengraslanden op zand6270 * Soortenrijke, laaggelegen, droge tot mesofiele Fennoscandinavische
graslanden
6280 * Noordse Alvar en vlakke pre-Cambrische kalkplateau's
63.Sclerofiele bossen met beweiding (Dehesa's)
6310 Dehesa's met wintergroene Quercus ssp.
64.Halfnatuurlijke vochtige graslanden met hoge kruiden
6410 Grasland met Molinia op kalkhoudende, venige, of lemige kleibodem
(Eu-Molinion)
6420 Mediterraan vochtig grasland met hoge kruiden van het Molinion-
Holoschoenion
6430 Voedselrijke zoomvormende ruigten van het laagland, en van de
montane en alpiene zones
6440 Periodiek overstroomd alluviaal grasland van Cnidion dubii
6450 Alluviale noord-boreale graslanden
65.Mesofiele graslanden
6510 Laaggelegen schraal hooiland (Alopecurus pratensis, Sanguisorba offi-
cinalis)
6520 Hooiland in gebergte6530 * Fennoscandinavische bosgraslanden
7. VENEN
71.Hoogveen
7110 * Actief hoogveen
7120 Aangetast hoogveen waar natuurlijke regeneratie nog mogelijk is7130 Bedekkingsveen (* voor actief veen)7140 Overgangs- en trilveen
7150 Slenken in veengronden met vegetatie behorend tot het Rhynchospo-
rion
7160 Mineraalrijke bronnen en bronnen van laagvenen in Fennoscandinavië1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 17
▼M1
72.Laagveen
7210 * Kalkhoudende moerassen met Cladium mariscus en soorten van het
Carex davallianae
7220 * Kalktufbronnen met tufsteenformatie (Cratoneurion)7230 Alkalisch laagveen
7240 * Alpiene pionierformaties van het Caricion bicoloris-atrofuscae
73.Boreale venen
7310 * Aapa-veen
7320 * Palsa-veen
8. ROTSACHTIGE HABITATS EN GROTTEN
81.Puinhellingen
8110 Kiezelhoudende puinhellingen van de montane tot de sneeuwzone
(Androsacetalia alpinae en Galeopsietalia ladani)
8120 Kalkhoudende puinhellingen en kalkhoudende leistenen van de
montane tot de alpine zone (Thlaspietea rotundifolii)
8130 Thermofiele puinhellingen van het westelijke Middellandse-Zeegebied8140 Puinhellingen van het oostelijke Middellandse-Zeegebied8150 Midden-Europese kiezelpuinhellingen van hooggelegen gebieden
8160 * Midden-Europese kalkpuinhellingen van het heuvelgebied tot het
montaan gebied
82.Chasmofytische vegetatie van rotshellingen
8210 Kalkhoudende rotshellingen met rotsvegetaties
8220 Kiezelhoudende rotshellingen met rotsvegetaties
8230 Kiezelhoudende rotsen met pioniervegetatie van het Sedo-Scleranthion
of het Sedo albi-Veronicion dillenii
8240 * Naakte, kalkhoudende rotsbodem
83.Overige rotsachtige habitats
8310 Niet voor publiek opengestelde grotten
8320 Lavavlakten en natuurlijke uitgravingen
8330 Geheel of gedeeltelijk onder het zeeoppervlak gelegen grotten
8340 Permanente gletschers
9. BOSSEN
Natuurlijke en nagenoeg natuurlijke bossen van inheemse soorten. Het betreft
bossen met hoog opstaande bomen, met inbegrip van struiklaag, en een typische
ondergroei, die aan de volgende criteria beantwoorden: zij zijn zeldzaam of
restanten en/of zij vormen het leefgebied van soorten van communautair belang
90.Bossen van het Europese boreaal gebied
9010 * Westelijke taiga
9020 * Oude natuurlijke loofbossen van het hemi-boreale deel van Fenno-
scandinavië, rijk aan epifyten (Quercus, Tilia, Acer, Fraxinus, Ulmus)
9030 * Natuurlijke bossen van de eerste fasen in de successie op geologisch
omhoogrijzende kustgebieden
9040 Noordse subalpiene/subarctische bossen met Betula pubescens ssp.
czerepanovii
9050 Fennoscandinavische bossen met Picea abies met soortenrijke kruidlaag
9060 Naaldbossen op of in nabijheid van fluvio-glaciale eskers9070 Fennoscandinavische bosweiden
9080 * Moerasbossen van loofbomen in Fennoscandinavië
91.Bossen van het Europese gematigd gebied
9110 Beukenbossen van het type Luzulo-Fagetum1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 18
▼M1
9120 Zuurminnende Atlantische beukenbossen met ondergroei van Ilex of
soms Taxus (Quercion robori-petraeae of Ilici-Fagion)
9130 Beukenbossen behorend tot het Asperulo-Fagetum9140 Midden-Europese subalpiene beukenbossen met Acer spp. en Rumex
arifolius
9150 Midden-Europese kalkminnende beukenbossen behorend tot het
Cephalanthero-Fagion
9160 Sub-Atlantische en midden-Europese wintereikenbossen of eiken-haag-
beukenbossen behorend tot het Carpinion-betuli
9170 Eiken-haagbeukenbossen behorend tot het Galio-Carpinetum9180 * Hellingbossen of ravijnbossen behorend tot het Tilio-Acerion9190 Oude zuurminnende eikenbossen op zandvlakten met Quercus robur
91A0 Oude eikenbossen van de Britse eilanden met Ilex en Blechnum spp.
91B0 Thermofiele essenbossen met Fraxinus angustifolia91C0 * De Caledonische bossen
91D0 * Veenbossen
91E0 * Alluviale bossen met Alnus glutinosa en Fraxinus excelsior (Alno-
Padion, Alnion incanae, Salicion albae)
91F0 Gemengde bossen langs grote rivieren met Quercus robur, Ulmus
laevis, Fraxinus excelsior of Fraxinus angustifolia (Ulmenion minoris)
91G0 * Pannonische bossen met Quercus petraea en Carpinus betulus91H0 * Pannonische bossen met Quercus pubescens
91I0 * Euro-Siberische steppenbossen met Quercus spp.
91J0 * Bossen van de Britse eilanden met Taxus baccata
92.Mediterrane winterkale bossen
9210 * Beukenbossen in de Apennijnen met Taxus en Ilex
9220 * Beukenbossen in de Apennijnen met Abies alba en met Abies nebro-
densis
9230 De Galicisch-Portugese eikenbossen met Quercus robur en Quercus
pyrenaica
9240 Iberische eikenbossen met Quercus faginea of Quercus canariensis.9250 Eikenbossen met Quercus trojana9260 Castanea sativa bossen9270 Griekse beukenbossen met Abies borisii-regis9280 Bossen met Quercus frainetto9290 Bossen met Cupressus (Acero-Cupression)
92A0 Galerijbossen met Salix alba en Populus alba
92B0 Galerijbossen langs mediterrane waterlopen met periodiek stromend
water, met Rhododendron ponticum, Salix spp. en andere
92C0 Bossen met Platanus orientalis en Liquidambar orientalis (Platanion
orientalis)
92D0 Zuidelijke galerijbossen en stroombegeleidende struikvegetaties
(Nerio-Tamariceteae en Securinegion tinctoriae)
93.Mediterrane sclerofiele bossen
9310 Egeïsche eikenbossen met Quercus brachyphylla
9320 Bossen met Olea en Ceratonia9330 Bossen met Quercus suber9340 Bossen met Quercus ilex en Q. rotundifolia9350 Bossen met Quercus macrolepis9360 * Laurierbossen op de Macaronesische eilanden (Laurus, Ocotea)9370 * Palmbossen met Phoenix
9380 Bossen met Ilex aquifolium
94.Naaldbossen van de gematigde bergen
9410 Zuurminnende bossen met Picea van het montane en alpiene gebied
(Vaccinio-Picetea)1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 19
▼M1
9420 Alpiene bossen met Larix decidua en/of Pinus cembra
9430 Montane en subalpiene bossen met Pinus uncinata (* op gips- of kalk-
houdend substraat)
95.Naaldbossen van de mediterrane en Macaronesische bergen
9510 * Bossen van de zuidelijke Apennijnen met Abies alba
9520 Bossen met Abies pinsapo9530 * (Sub)-mediterrane dennenbossen met endemische zwarte den
9540 Mediterrane dennenbossen van het type endemische mesogeïsche den
9550 Canarische endemische dennenbossen9560 * Endemische mediterrane bossen met Jupinerus spp.
9570 * Bossen met Tetraclinis articulata
9580 * Mediterrane bossen met Taxus baccata1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 20
▼M1
BIJLAGE II
DIEREN- EN PLANTENSOORTEN VAN COMMUNAUTAIR BELANG
VOOR DE INSTANDHOUDING WAARVAN AANWIJZING VAN
SPECIALE BESCHERMINGSZONES VEREIST IS
Interpretatie
a) Bijlage II iscomplementair aan bijlage I voor de realis atie van een coherent
netwerk van speciale beschermingsgebieden.
b) De soorten die in deze bijlage voorkomen, worden aangeduid door:
— de naam van de soort of van de ondersoort of
— door de verzamelnaam van de soorten die behoren tot een hoger taxon of
tot een aangegeven deel van dit taxon.
De afkorting „spp.” achter de naam van een familie of een genus dient ter
aanduiding van alle soorten van deze familie of van dit genus.
c)Symbolen
Een sterretje (*) voor de naam geeft aan dat dit een prioritaire soort is.
De meeste soorten in deze bijlage vermeld, komen in bijlage IV voor. Indien
een in deze bijlage vermelde soort niet in bijlage IV of V voorkomt, staat
achter de naam van die soort het teken (o). Indien een in deze bijlage
vermelde soort niet in bijlage IV voorkomt maar wel in bijlage V, dan staat
achter de naam van die soort het teken (V).
a)DIEREN
GEWERVELDE DIEREN
ZOOGDIEREN
INSECTIVORA
Talpidae
Galemyspyrenaicus
CHIROPTERA
Rhinolophidae
Rhinolophusblas ii
Rhinolophuseuryale
Rhinolophusferrumequinum
Rhinolophushippos ideros
Rhinolophusmehelyi
Vespertilionidae
Barbastella barbastellus
Miniopterus schreibersi
Myotisbechs teini
Myotisblythii
Myotiscapaccinii
Myotisdas ycneme
MyotisemarginatusMyotismyotis
RODENTIA
Sciuridae
* Pteromys volans (Sciuropterus russicus)
Spermophiluscitellus(Citelluscitellus )
Castoridae
Castor fiber (met uitzondering van de Finse en Zweedse populaties)
Microtidae
Microtuscabrerae
* Microtusoeconomusarenicola1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 21
▼M1
CARNIVORA
Canidae
* Alopex lagopus
* Canis lupus (Spaanse populaties: enkel die ten zuiden van de
Duero; Griekse populaties: enkel ten zuiden van de
39e breedtegraad; met uitzondering van de Finse popu-
laties)
Ursidae
* Ursus arctos (met uitzondering van de Finse en Zweedse populaties)
Mustelidae
* Gulo gulo
Lutra lutraMustela lutreola
Felidae
Lynx lynx (met uitzondering van de Finse populaties)
* Lynx pardinus
Phocidae
Halichoerusgrypus(V)
* Monachusmonachus
Phoca hispida bottnica (o)* Phoca hispida saimensisPhoca vitulina (V)
ARTIODACTYLA
Cervidae
* Cervuselaphuscors icanus
Rangifer tarandusfennicus(o)
Bovidae
Capra aegagrus(natuurlijke populaties )
* Capra pyrenaica pyrenaicaOvis gmelini musimon (Ovis ammon musimon) (natuurlijke populaties
— Corsica en Sardinië)
* Rupicapra pyrenaica ornata (Rupicapra rupicapra ornata)Rupicapra rupicapra balcanica
CETACEA
Phocoena phocoena
Tursiops truncatus
REPTIELEN
CHELONIA (TESTUDINES)
Testudinidae
Testudo graeca
Testudo hermanni
Testudo marginata
Cheloniidae
* Caretta caretta
Emydidae
Emysorbicularis
Mauremyscas pica
Mauremyslepros a
SAURIA
Lacertidae
Gallotia galloti insulanagae
* Gallotia simonyi
Lacerta bonnali (Lacerta monticola)
Lacerta monticolaLacerta schreiberiPodarcislilfordi
Podarcis pityusensis1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 22
▼M1
Scincidae
Chalcides somonyi (Chalcides occidentalis)
Gekkonidae
Phyllodactyluseuropaeus
OPHIDIA (SERPENTES)
Colubridae
Elaphe quatuorlineata
Elaphe situla
Viperidae
* Macrovipera schweizeri (Vipera lebetina schweizeri)
Vipera ursinii
AMFIBIEËN
CAUDATA
Salamandridae
Chioglossa lusitanica
Mertensiella luschani (Salamandra luschani)
* Salamandra atra aurorae
Salamandrina terdigitataTrituruscarnifex (Trituruscris tatuscarnifex)
Triturus cristatus (Triturus cristatus cristatus)
Triturus dobrogicus (Triturus cristatus dobrogicus)
Trituruskarelinii (Trituruscris tatuskarelinii)
Proteidae
Proteusanguinus
Plethodontidae
Hydromantes (Speleomantes) ambrosii
Hydromantes(Speleomantes ) flavusHydromantes(Speleomantes ) genei
Hydromantes(Speleomantes ) imperialis
Hydromantes (Speleomantes) strinatii
Hydromantes (Speleomantes) supramontes
ANURA
Discoglossidae
* Alytesmuletens is
Bombina bombina
Bombina variegataDiscoglossus galganoi (inclusief Discoglossus „jeanneae”)
Discoglossus montalentii
Discoglossus sardus
Ranidae
Rana latastei
Pelobatidae
* Pelobates fuscus insubricus
VISSEN
PETROMYZONIFORMES
Petromyzonidae
Eudontomyzon spp. (o)
Lampetra fluviatilis (V) (met uitzondering van de Finse en Zweedse
populaties)
Lampetra planeri (o) (met uitzondering van de Finse en Zweedse popu-
laties)
Lethenteron zanandreai (V)
Petromyzon marinus (o) (met uitzondering van de Zweedse populaties)
ACIPENSERIFORMES
Acipenseridae
* Acipenser naccarii1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 23
▼M1
* Acipenser sturio
CLUPEIFORMES
Clupeidae
Alosa spp. (V)
SALMONIFORMES
Salmonidae
Hucho hucho (natuurlijke populaties) (V)
Salmo macrostigma (o)Salmo marmoratus(o)Salmo salar (enkel in zoetwater) (V) (met uitzondering van de Finse
populaties)
Coregonidae
* Coregonusoxyrhynchus(anadrome populatiesin bepaalde s ectoren
van de Noordzee)
CYPRINIFORMES
Cyprinidae
Alburnusalbidus(o) (Alburnusvulturius )
Anaecyprishis panica
Aspius aspius (o) (met uitzondering van de Finse populaties)Barbuscomiza (V)Barbusmeridionalis(V)Barbusplebejus(V)
Chondrostoma genei (o)
Chondrostoma lusitanicum (o)Chondrostoma polylepis (o) (inclusief C. willkommi)Chalcalburnuschalcoides(o)Chondrostoma soetta (o)
Chondrostoma toxostoma (o)
Gobio albipinnatus(o)Gobio uranoscopus (o)Iberocyprispalacios i (o)* Ladigesocypris ghigii (o)
Leuciscus lucumonis (o)
Leuciscus souffia (o)Phoxinelluss pp. (o)Rhodeuss ericeusamarus(o)Rutilusalburnoides(o)
Rutilusarcas ii (o)
Rutilusfris ii meidingeri (o)Rutiluslemmingii (o)Rutilusmacrolepidotus(o)Rutiluspigus(o)
Rutilusrubilio (o)
Scardiniusgraecus(o)
Cobitidae
Cobitis taenia (o) (met uitzondering van de Finse populaties)
Cobitistrichonica (o)Misgurnus fossilis (o)Sabanejewia aurata (o)Sabanejewia larvata (o) (Cobitis larvata en Cobitis conspersa)
SILURIFORMES
Siluridae
Silurusaris totelis(V)
ATHERINIFORMES
Cyprinodontidae
Aphaniusiberus(o)
Aphaniusfas ciatus(o)* Valencia hispanica* Valencia letourneuxi (Valencia hispanica)
PERCIFORMES
Percidae
Gymnocephaluss chraetzer (V)
Zingel spp. [(o) uitgezonderd Zingel asper en Zingel zingel (V)]1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 24
▼M1
Gobiidae
Knipowitschia (Padogobius) panizzae (o)
Padogobiusnigricans(o)
Pomatoschistus canestrini (o)
SCORPAENIFORMES
Cottidae
Cottus gobio (o) (met uitzondering van de Finse populaties)
Cottuspetiti (o)
ONGEWERVELDE DIEREN
GELEEDPOTIGEN
CRUSTACEA
Decapoda
Austropotamobius pallipes (V)
INSECTA
Coleoptera
Agathidium pulchellum (o)
Boross chneideri (o)Buprestis splendens
* Carabusmenetries i pacholei
* CarabusolympiaeCerambyx cerdoCorticaria planula (o)Cucujuscinnaberinus
Dytiscus latissimus
GraphoderusbilineatusLimoniscus violaceus (o)Lucanuscervus(o)Macroplea pubipennis(o)
Mesosa myops (o)
Morimusfunereus(o)* Osmoderma eremitaOxyporusmannerheimii (o)Pytho kolwensis (o)
* Rosalia alpina
Stephanopachyslinearis(o)Stephanopachys substriatus (o)Xyletinustremulicola (o)
Hemiptera
Aradusangularis(o)
Lepidoptera
Agriadesglandon aquilo (o)
Callimorpha (Euplagia, Panaxia) quadripunctaria (o)
Clossiana improba (o)Coenonympha oedippusErebia calcariaErebia christi
Erebia medusa polaris (o)
Eriogaster cataxEuphydryas (Eurodryas, Hypodryas) aurinia (o)Graellsia isabellae (V)Hesperia comma catena (o)
Hypodryasmaturna
Lycaena disparMaculinea nausithousMaculinea teleiusMelanargia arge
Papilio hospiton
Plebicula golgusXestia borealis (o)Xestia brunneopicta (o)
Mantodea
Apteromantisaptera1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 25
▼M1
Odonata
Coenagrion hylas(o)
Coenagrion mercuriale (o)Cordulegaster trinacriae
Gomphusgras linii
Leucorrhina pectoralisLindenia tetraphylla
Macromia splendens
Ophiogomphuscecilia
Oxygastra curtisii
Orthoptera
Baetica ustulata
ARACHNIDA
Pseudoscorpiones
Anthrenocherness tellae (o)
WEEKDIEREN
GASTROPODA
Caseolus calculus
Caseolus commixta
Caseolus sphaerula
Discula leacockianaDiscula tabellata
Discus guerinianus
Elona quimperiana
Geomalacusmaculos us
Geomitra moniziana* Helicopsis striata austriaca (o)
Idiomela (Helix) subplicata
Leiostyla abbreviataLeiostyla cassida
Leiostyla corneocostata
Leiostyla gibba
Leiostyla lamellosa
Vertigo angustior (o)Vertigo genesii (o)
Vertigo geyeri (o)
Vertigo moulinsiana (o)
BIVALVIA
Unionoida
Margaritifera durrovensis (Margaritifera margaritifera) (V)
Margaritifera margaritifera (V)Unio crassus
b)PLANTEN
PTERIDOPHYTAASPLENIACEAE
Asplenium jahandiezii (Litard.) Rouy
BLECHNACEAE
Woodwardia radicans(L.) Sm.
DICKSONIACEAE
Culcita macrocarpa C. Presl
DRYOPTERIDACEAE
Diplazium sibiricum (Turcz. ex Kunze) Kurata
* Dryopteriscorleyi Fras er-Jenk.
Dryopterisfragans(L.) Schott
HYMENOPHYLLACEAE
Trichomanes speciosum Willd.1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 26
▼M1
ISOETACEAE
Isoetes boryana Durieu
Isoetes malinverniana Ces. & De Not.
MARSILEACEAE
Marsilea batardae Launert
Marsilea quadrifolia L.
Marsilea strigosa Willd.
OPHIOGLOSSACEAE
Botrychium simplex Hitchc.
Ophioglossum polyphyllum A. Braun
GYMNOSPERMAE
PINACEAE
* Abiesnebrodens is(Lojac.) Mattei
ANGIOSPERMAEALISMATACEAE
* Alisma wahlenbergii (Holmberg) Juz.
Caldesia parnassifolia (L.) Parl.
Luronium natans(L.) Raf.
AMARYLLIDACEAE
Leucojum nicaeense Ard.
Narcissus asturiensis (Jordan) Pugsley
Narcissus calcicola Mendonça
Narcissus cyclamineus DC.
Narcissus fernandesii G. Pedro
Narcissus humilis (Cav.) Traub
* Narcissus nevadensis Pugsley
Narcissus pseudonarcissus L. subsp. nobilis (Haw.) A. Fernandes
Narcissus scaberulus Henriq.
Narcissus triandrus L. subsp. capax (Salisb.) D. A. Webb.
Narcissus viridiflorus Schousboe
BORAGINACEAE
* Anchusa crispa Viv.
* Lithodora nitida (H. Ern) R. Fernandes
Myosotis lusitanica Schuster
Myosotis rehsteineri Wartm.
Myosotis retusifolia R. AfonsoOmphalodeskuzins kyanae Willk.
* OmphalodeslittoralisLehm.
Solenanthusalbanicus(Degen & al.) Degen & Baldacci
* Symphytum cycladense Pawl.
CAMPANULACEAE
Asyneuma giganteum (Boiss.) Bornm.
* Campanula sabatia De Not.
Jasione crispa (Pourret) Samp. subsp. serpentinica Pinto da Silva
Jasione lusitanica A. DC.
CARYOPHYLLACEAE
Arenaria ciliata L. ssp. pseudofrigida Ostenf. & O.C. Dahl
Arenaria humifusa Wahlenberg
* Arenaria nevadensis Boiss. & Reuter
Arenaria provincialisChater & Halliday
Dianthus arenarius L. subsp. arenarius
Dianthus cintranus Boiss. & Reuter subsp. cintranus Boiss. & Reuter
Dianthusmarizii (Samp.) Samp.Dianthusrupicola Biv.
* Gypsophila papillosa P. Porta
Herniaria algarvica Chaudhri
* Herniaria latifolia Lapeyr. subsp. litardierei Gamis
Herniaria lusitanica (Chaudhri) subsp. berlengiana Chaudhri1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 27
▼M1
Herniaria maritima Link
Moehringia lateriflora (L.) Fenzl.Moehringia tommasinii Marches.Petrocoptisgrandiflora Rothm.Petrocoptismonts icciana O. Bolos& RivasMart.
Petrocoptis pseudoviscosa Fernandez Casas
Silene furcata Rafin. ssp. angustiflora (Rupr.) Walters* Silene hicesiae Brullo & SignorelloSilene hifacensis Rouy ex Willk.
* Silene holzmanii Heldr. ex Boiss.
Silene longicilia (Brot.) Otth.Silene mariana Pau* Silene orphanidis Boiss.* Silene rothmaleri Pinto da Silva
* Silene velutina Pourret ex Loisel.
CHENOPODIACEAE
* Bassia (Kochia) saxicola (Guss.) A. J. Scott
* Salicornia veneta Pignatti & Lausi
CISTACEAE
Cistus palhinhae Ingram
Halimium verticillatum (Brot.) SennenHelianthemum alypoidesLos a & RivasGodayHelianthemum caput-felis Boiss.* Tuberaria major (Willk.) Pinto da Silva & Rozeira
COMPOSITAE
* Anthemisglaberrima (Rech. f.) Greuter
Artemisia campestris L. subsp. bottnica A.N. Lundström ex Kindb.
* Artemisia granatensis Boiss.* Artemisia laciniata Willd.Artemisia oelandica (Besser) Komaror* Artemisia pancicii (Janka) Ronn.
* Aster pyrenaeus Desf. ex DC
* Aster sorrentinii (Tod) Lojac.* CarduusmyriacanthusSalzm. ex DC.* Centaurea alba L. subsp. heldreichii (Halacsy) Dostal* Centaurea alba L. subsp. princeps (Boiss. & Heldr.) Gugler
* Centaurea attica Nyman subsp. megarensis (Halacsy & Hayek) Dostal
* Centaurea balearica J. D. Rodriguez* Centaurea borjae Valdes-Berm. & Rivas Goday* Centaurea citricolor Font Quer
Centaurea corymbosa Pourret
Centaurea gadorensis G. Blanca* Centaurea horrida Badaro* Centaurea kalambakensis Freyn & Sint.Centaurea kartschiana Scop.
Centaurea lactiflora Halacsy
Centaurea micrantha Hoffmanns. & Link subsp. herminii (Rouy) Dostál* Centaurea niederi Heldr.* Centaurea peucedanifolia Boiss. & Orph.* Centaurea pinnata Pau
Centaurea pulvinata (G. Blanca) G. Blanca
Centaurea rothmalerana (Arènes) DostálCentaurea vicentina Mariz* Crepis crocifolia Boiss. & Heldr.Crepisgranatens is(Willk.) B. Blanca & M. Cueto
Crepis tectorum L. subsp. nigrescens
Erigeron frigidus Boiss. ex DC.Hymenostemma pseudanthemis (Kunze) Willd.* Jurinea cyanoides(L.) Reichenb.
* Jurinea fontqueri Cuatrec.
* Lamyropsis microcephala (Moris) Dittrich & GreuterLeontodon microcephalus (Boiss. ex DC.) Boiss.Leontodon boryi Boiss.* Leontodon siculus (Guss.) Finch & Sell
Leuzea longifolia Hoffmanns. & Link
Ligularia sibirica (L.) Cass.Santolina impressa Hoffmanns. & LinkSantolina semidentata Hoffmanns. & Link* Senecio elodes Boiss. ex DC.
Senecio jacobea L. subsp. gotlandicus (Neuman) Sterner
Senecio nevadensis Boiss. & Reuter1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 28
▼M1
CONVOLVULACEAE
* ConvolvulusargyrothamnusGreuter
* Gonvolvulusfernandes ii Pinto da Silva & Teles
CRUCIFERAE
Alyssum pyrenaicum Lapeyr.
Arabiss adina (Samp.) P. Cout.
* Biscutella neustriaca BonnetBiscutella vincentina (Samp.) Rothm.
Boleum asperum (Pers.) Desvaux
Brassica glabrescens Poldini
Brassica insularis Moris
* Brassica macrocarpa Guss.
Braya linearisRouy
* Coincya rupestris Rouy
* Coronopusnavas ii Pau
Diplotaxisibicens is(Paul) Gomez-Campo
* Diplotaxiss iettiana Maire
Diplotaxisvicentina (P. Cout.) Rothm.Draba cacuminum ElisEkman
Draba cinerea Adams
Erucastrum palustre (Pirona) Vis.
* Iberisarbus cula Runemark
Iberis procumbens Lange subsp. microcarpa Franco & Pinto da Silva
* Jonopsidium acaule (Desf.) Reichenb.
Jonopsidium savianum (Caruel) Ball ex Arcang.
Rhynchosinapis erucastrum (L.) Dandy ex Clapham subsp. cintrana
(Coutinho)
Franco & P. Silva (Coincya cintrana (P. Cout.) Pinto da Silva)
Sisymbrium cavanillesianum Valdes & Castroviejo
Sisymbrium supinum L.
CYPERACEAE
Carex holostoma Drejer
* Carex panormitana Guss.
Eleochariscarniolica Koch
DIOSCOREACEAE
* Borderea chouardii (Gaussen) Heslot
DROSERACEAE
Aldrovanda vesiculosa L.
EUPHORBIACEAE
* Euphorbia margalidiana Kuhbier & Lewejohann
Euphorbia transtagana Boiss.
GENTIANACEAE
* Centaurium rigualii Esteve
* Centaurium somedanum Lainz
Gentiana ligustica R. de Vilm. & Chopinet
Gentianella anglica (Pugsley) E. F. Warburg
GERANIACEAE
* Erodium astragaloides Boiss. & Reuter
Erodium paularense Fernandez-Gonzalez & Izco
* Erodium rupicola Boiss.
GLOBULARIACEAE
* Globularia stygia Orph. ex Boiss.
GRAMINEAE
Arctagrostis latifolia (R. Br.) Griseb.
Arctophila fulva (Trin.) N. J. Anderson
Avenula hackelii (Henriq.) Holub
Bromus grossus Desf. ex DC.
Calamagrostis chalybaea (Laest.) Fries
Cinna latifolia (Trev.) Griseb.1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 29
▼M1
Coleanthuss ubtilis(Tratt.) Seidl
Festuca brigantina (Markgr.-Dannenb.) Markgr.-Dannenb.
Festuca duriotagana Franco & R. Afonso
Festuca elegans Boiss.Festuca henriquesii Hack.
Festuca summilusitanica Franco & R. Afonso
Gaudinia hispanica Stace & Tutin
Holcus setiglumis Boiss. & Reuter subsp. duriensis Pinto da Silva
Micropyropsis tuberosa Romero — Zarco & Cabezudo
Pseudarrhenatherum pallens (Link) J. Holub
Puccinellia phryganodes(Trin.) Scribner + Merr.
Puccinellia pungens(Pau) Paunero
* Stipa austroitalica Martinovsky* Stipa bavarica Martinovsky & H. Scholz
* Stipa styriaca Martinovsky
* Stipa veneta Moraldo
Trisetum subalpestre (Hartman) Neuman
GROSSULARIACEAE
* Ribess ardoum Martelli
HIPPURIDACEAE
Hippuristetraphylla L. Fil.
HYPERICACEAE
* Hypericum aciferum (Greuter) N.K.B. Robson
JUNCACEAE
JuncusvalvatusLink
Luzula arctica Blytt
LABIATAE
Dracocephalum austriacum L.
* Micromeria taygetea P. H. Davis
Nepeta dirphya (Boiss.) Heldr. ex Halacsy
* Nepeta sphaciotica P. H. Davis
Origanum dictamnusL.
Sideritis incana subsp. glauca (Cav.) Malagarriga
Sideritisjavalambrens isPauSideritiss errata Cav. ex Lag.
Teucrium lepicephalum Pau
Teucrium turredanum Losa & Rivas Goday
* ThymuscamphoratusHoffmanns . & Link
Thymus carnosus Boiss.
* ThymuslotocephalusG. López & R. Morales(ThymuscephalotosL.)
LEGUMINOSAE
Anthyllishys trix Cardona, Contandr. & E. Sierra
* Astragalus algarbiensis Coss. ex Bunge
* Astragalus aquilanus AnzaloneAstragalus centralpinus Braun-Blanquet
* Astragalus maritimus Moris
Astragalus tremolsianus Pau
* Astragalus verrucosus Moris
* Cytisus aeolicus Guss. ex Lindl.
Genista dorycnifolia Font Quer
Genista holopetala (Fleischm. ex Koch) Baldacci
Melilotus segetalis (Brot.) Ser. subsp. fallax Franco
* Ononishackelii LangeTrifolium saxatile All.
* Vicia bifoliolata J.D. Rodriguez
LENTIBULARIACEAE
Pinguicula nevadensis (Lindb.) Casper
LILIACEAE
Allium grosii Font Quer
* Androcymbium rechingeri Greuter
* Asphodelus bento-rainhae P. Silva1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 30
▼M1
Hyacinthoidesvicentina (Hoffmans . & Link) Rothm.
* Muscari gussonei (Parl.) Tod.
LINACEAE
* Linum muelleri Moris(Linum maritimum muelleri)
LYTHRACEAE
* Lythrum flexuosum Lag.
MALVACEAE
Kosteletzkya pentacarpos (L.) Ledeb.
NAJADACEAE
Najasflexilis(Willd.) Ros tk. & W.L. Schmidt
Najas tenuissima (A. Braun) Magnus
ORCHIDACEAE
Calypso bulbosa L.
* Cephalanthera cucullata Boiss. & Heldr.
Cypripedium calceolusL.Gymnigritella runei Teppner & KleinLiparisloes elii (L.) Rich.
* Ophryslunulata Parl.
Platanthera obtusata (Pursh) subsp. oligantha (Turez.) Hulten
PAEONIACEAE
Paeonia cambessedesii (Willk.) Willk.
Paeonia parnassica Tzanoudakis
Paeonia clusii F.C. Stern subsp. rhodia (Stearn) Tzanoudakis
PALMAE
Phoenix theophrasti Greuter
PAPAVERACEAE
Corydalisgotlandica Lidén
Papaver laestadianum (Nordh.) Nordh.Papaver radicatum Rottb. subsp. hyperboreum Nordh.
PLANTAGINACEAE
Plantago algarbiensis Sampaio (Plantago bracteosa (Willk.) G. Sampaio)
Plantago almogravensis Franco
PLUMBAGINACEAE
Armeria berlengensis Daveau
* Armeria helodesMartini & PoldArmeria neglecta Girard
Armeria pseudarmeria (Murray) Mansfeld
* Armeria rouyana DaveauArmeria soleirolii (Duby) Godron
Armeria velutina Welw. ex Boiss. & Reuter
Limonium dodartii (Girard) O. Kuntze subsp. lusitanicum (Daveau) Franco* Limonium insulare (Beg. & Landi) Arrig. & DianaLimonium lanceolatum (Hoffmans. & Link) Franco
Limonium multiflorum Erben
* Limonium pseudolaetum Arrig. & Diana* Limonium strictissimum (Salzmann) Arrig.
POLYGONACEAE
Persicaria foliosa (H. Lindb.) Kitag.
Polygonum praelongum Coode & Cullen
Rumex rupestris Le Gall
PRIMULACEAE
Androsace mathildae Levier
Androsace pyrenaica Lam.1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 31
▼M1
* Primula apennina Widmer
Primula nutansGeorgi
Primula palinuri Petagna
Primula scandinavica Bruun
Soldanella villosa Darracq.
RANUNCULACEAE
* Aconitum corsicum Gayer (Aconitum napellus subsp. corsicum)
Adonisdis torta Ten.
Aquilegia bertolonii Schott
Aquilegia kitaibelii Schott
* Aquilegia pyrenaica D.C. subsp. cazorlensis (Heywood) Galiano
* Consolida samia P.H. Davis
Pulsatilla patens (L.) MillerPulsatilla vulgaris Hill. subsp. gotlandica (Johanss.) Zaemelis & Paegle
RanunculuslapponicusL.
* Ranunculusweyleri Mares
RESEDACEAE
* Reseda decursiva Forssk.
ROSACEAE
Agrimonia pilosa Ledebour
Potentilla delphinensis Gren. & Godron
Sorbusteodori Liljefors
RUBIACEAE
* Galium litorale Guss.
* Galium viridiflorum Boiss. & Reuter
SALICACEAE
Salix salvifolia Brot. subsp. australis Franco
SANTALACEAE
Thesium ebracteatum Hayne
SAXIFRAGACEAE
Saxifraga berica (Beguinot) DA. Webb
Saxifraga florulenta MorettiSaxifraga hirculusL.
Saxifraga osloënsis Knaben
Saxifraga tombeanensis Boiss. ex Engl.
SCROPHULARIACEAE
Antirrhinum charidemi Lange
Chaenorrhinum serpyllifolium (Lange) Lange
subsp. lusitanicum R. Fernandes
* Euphrasia genargentea (Feoli) DianaEuphrasia marchesettii Wettst. ex Marches.
Linaria algarviana Chav.
Linaria coutinhoi Valdés
* Linaria ficalhoana Rouy
Linaria flava (Poiret) Desf.
* Linaria hellenica Turrill
* Linaria ricardoi Cout.* Linaria tursica B. Valdes & Cabezudo
Linaria tonzigii Lona
Odontites granatensis Boiss.
Verbascum litigiosum Samp.
Veronica micrantha Hoffmanns. & Link* Veronica oetaea L.-A. Gustavsson
SOLANACEAE
* Atropa baetica Willk.
THYMELAEACEAE
Daphne petraea Leybold1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 32
▼M1
* Daphne rodriguezii Texidor
ULMACEAE
Zelkova abelicea (Lam.) Boiss.
UMBELLIFERAE
* Angelica heterocarpa Lloyd
Angelica palustris (Besser) Hoffm.
* Apium bermejoi Llorens
Apium repens(Jacq.) Lag.Athamanta cortiana Ferrarini
* Bupleurum capillare Boiss. & Heldr.
* Bupleurum kakiskalae GreuterEryngium alpinum L.
* Eryngium viviparum Gay
* Laserpitium longiradium Boiss.* Naufraga balearica Constans & Cannon
* Oenanthe conioidesLange
Petagnia saniculifolia Guss.Rouya polygama (Desf.) Coincy
* Seseli intricatum Boiss.
Thorella verticillatinundata (Thore) Briq.
VALERIANACEAE
Centranthustrinervis(Viv.) Beguinot
VIOLACEAE
* Viola hispida Lam.
Viola jaubertiana Mares& Vigineix
Viola rupestris F.W. Schmidt subsp. relicta Jalas
Lagere planten
BRYOPHYTA
Bruchia vogesiaca Schwaegr. (o)
Bryhnia novae-angliae (Sull & Lesq.) Grout (o)* Bryoerythrophyllum campylocarpum (C. Müll.) Crum. (Bryoerythrop-
hyllum machadoanum (Sergio) M. O. Hill) (o)
Buxbaumia viridis(Moug.) Moug. & Nes tl. (o)
Cephalozia macounii (Aust.) Aust. (o)
Cynodontium suecicum (H. Arn. & C. Jens.) I. Hag. (o)Dichelyma capillaceum (Dicks) Myr. (o)
Dicranum viride (Sull. & Lesq.) Lindb. (o)
Distichophyllum carinatum Dix. & Nich. (o)Drepanocladus (Hamatocaulis) vernicosus (Mitt.) Warnst. (o)Encalypta mutica (I. Hagen) (o)
Hamatocaulislapponicus(Norrl.) Hedenäs(o)
Herzogiella turfacea (Lindb.) I. Wats. (o)Hygrohypnum montanum (Lindb.) Broth. (o)
Jungermannia handelii (Schiffn.) Amak. (o)
Mannia triandra (Scop.) Grolle (o)* Marsupella profunda Lindb. (o)
Meesia longiseta Hedw. (o)
Nothothylasorbicularis(Schwein.) Sull. (o)Orthothecium lapponicum (Schimp.) C. Hartm. (o)
Orthotrichum rogeri Brid. (o)
Petalophyllum ralfsii (Wils.) Nees & Gott. (o)Plagiomnium drummondii (Bruch & Schimp.) T. Kop. (o)
Riccia breidleri Jur. (o)
Riella helicophylla (Bory & Mont.) Mont. (o)Scapania massolongi (K. Müll.) K. Müll. (o)
Sphagnum pylaisii Brid. (o)
Tayloria rudolphiana (Garov) B. & S. (o)Tortella rigens(N. Alberts ) (o)
MACARONESISCHE SOORTEN
PTERIDOPHYTA
HYMENOPHYLLACEAE
Hymenophyllum maderensis Gibby & Lovis1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 33
▼M1
DRYOPTERIDACEAE
* Polystichum drepanum (Sw.) C. Presl.
ISOETACEAE
Isoetes azorica Durieu & Paiva ex Milde
MARSILEACEAE
* Marsilea azorica Launert & Paiva
ANGIOSPERMAE
ASCLEPIADACEAE
Caralluma burchardii N. E. Brown
* Ceropegia chrysantha Svent.
BORAGINACEAE
Echium candicansL. fil.
* Echium gentianoidesWebb & Coincy
Myosotis azorica H. C. Watson
Myosotis maritima Hochst. in Seub.
CAMPANULACEAE
* Azorina vidalii (H. C. Watson) Feer
Musschia aurea (L. f.) DC.
* Musschia wollastonii Lowe
CAPRIFOLIACEAE
* Sambucuspalmens isLink
CARYOPHYLLACEAE
Spergularia azorica (Kindb.) Lebel
CELASTRACEAE
Maytenusumbellata (R. Br.) Mabb.
CHENOPODIACEAE
Beta patula Ait.
CISTACEAE
Cistus chinamadensis Banares & Romero
* Helianthemum bystropogophyllum Svent.
COMPOSITAE
Andryala crithmifolia Ait.
* Argyranthemum lidii HumphriesArgyranthemum thalassophylum (Svent.) Hump.
Argyranthemum winterii (Svent.) Humphries
* Atractylisarbus cula Svent. & Michaelis
Atractylispreauxiana Schultz.
Calendula maderensis DC.
Cheirolophusduranii (Burchard) Holub
Cheirolophusghomerytus(Svent.) HolubCheirolophusjunonianus(Svent.) Holub
Cheirolophus massonianus (Lowe) Hansen & Sund.
Cirsium latifolium Lowe
Helichrysum gossypinum Webb
Helichrysum monogynum Burtt & Sund.
Hypochoerisoligocephala (Svent. & Bramw.) Lack
* Lactuca watsoniana Trel.* Onopordum nogalesii Svent.
* Onorpordum carduelinum Bolle
* Pericallishadros oma (Svent.) B. Nord
Phagnalon benettii Lowe
Stemmacantha cynaroides(Chr. Son. in Buch) Ditt
Sventenia bupleuroidesFont Quer
* Tanacetum ptarmiciflorum Webb & Berth
CONVOLVULACEAE
* Convolvuluscaput-medus ae Lowe
* Convolvulus lopez-socasii Svent.* Convolvulus massonii A. Dietr.1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 34
▼M1
CRASSULACEAE
Aeonium gomeraense Praeger
Aeonium saundersii Bolle
Aichryson dumosum (Lowe) Praeg.
Monantheswildpretii Banares& Scholz
Sedum brissemoretii Raymond-Hamet
CRUCIFERAE
* Crambe arborea Webb ex Christ
Crambe laevigata DC. ex Christ
* Crambe sventenii R. Petters ex Bramwell & Sund.
* Parolinia schizogynoides Svent.
Sinapidendron rupestre (Ait.) Lowe
CYPERACEAE
Carex malato-belizii Raymond
DIPSACACEAE
Scabiosa nitens Roemer & J. A. Schultes
ERICACEAE
Erica scoparia L. subsp. azorica (Hochst.) D. A. Webb
EUPHORBIACEAE
* Euphorbia handiensis Burchard
Euphorbia lambii Svent.
Euphorbia stygiana H. C. Watson
GERANIACEAE
* Geranium maderense P. F. Yeo
GRAMINEAE
Deschampsia maderensis (Haeck. & Born.) Buschm.
Phalaris maderensis (Menezes) Menezes
GLOBULARIACEAE
* Globularia ascanii D. Bramwell & Kunkel
* Globularia sarcophylla Svent.
LABIATAE
* Sideritis cystosiphon Svent.
* Sideritisdis color (Webb ex de Noe) Bolle
SideritisinfernalisBolle
Sideritismarmorea Bolle
Teucrium abutiloidesL'Hér.
Teucrium betonicum L'Hér.
LEGUMINOSAE
* Anagyris latifolia Brouss. ex. Willd.
Anthyllislemanniana Lowe
* Dorycnium spectabile Webb & Berthel
* LotusazoricusP. W. Ball
Lotuscallis -viridisD. Bramwell & D. H. Davis
* Lotuskunkelii (E. Chueca) D. Bramwell & al.
* Teline rosmarinifolia Webb & Berthel.
* Teline salsoloides Arco & Acebes.
Vicia dennesiana H. C. Watson
LILIACEAE
* Androcymbium psammophilum Svent.
Scilla maderensis Menezes
Semele maderensis Costa
LORANTHACEAE
Arceuthobium azoricum Wiens& Hawks w.
MYRICACEAE
* Myrica rivas-martinezii Santos.
OLEACEAE
Jasminum azoricum L.
Picconia azorica (Tutin) Knobl.1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 35
▼M1
ORCHIDACEAE
Goodyera macrophylla Lowe
PITTOSPORACEAE
* Pittosporum coriaceum Dryand. ex. Ait.
PLANTAGINACEAE
Plantago malato-belizii Lawalree
PLUMBAGINACEAE
* Limonium arborescens (Brouss.) Kuntze
Limonium dendroidesSvent.
* Limonium spectabile (Svent.) Kunkel & Sunding
* Limonium sventenii Santos & Fernandez Galvan
POLYGONACEAE
Rumex azoricusRech. fil.
RHAMNACEAE
Frangula azorica Tutin
ROSACEAE
* Bencomia brachystachya Svent.
Bencomia sphaerocarpa Svent.
* Chamaemelescoriacea Lindl.
Dendriopoterium pulidoi Svent.
Marcetella maderensis (Born.) Svent.
Prunus lusitanica L. subsp. azorica (Mouillef.) Franco
Sorbusmaderens is(Lowe) Dode
SANTALACEAE
Kunkeliella subsucculenta Kammer
SCROPHULARIACEAE
* Euphrasia azorica H. C. Watson
Euphrasia grandiflora Hochst. in Seub.
* Isoplexis chalcantha Svent. & O'Shanahan
Isoplexis isabelliana (Webb & Berthel.) Masferrer
Odontitesholliana (Lowe) Benth.
Sibthorpia peregrina L.
SOLANACEAE
* Solanum lidii Sunding
UMBELLIFERAE
Ammi trifoliatum (H. C. Watson) Trelease
Bupleurum handiense (Bolle) Kunkel
Chaerophyllum azoricum Trelease
Ferula latipinna Santos
Melanoselinum decipiens (Schrader & Wendl.) Hoffm.
Monizia edulisLowe
Oenanthe divaricata (R. Br.) Mabb.
Sanicula azorica Guthnick ex Seub.
VIOLACEAE
Viola paradoxa Lowe
Lagere planten
BRYOPHYTA
* Echinodium spinosum (Mitt.) Jur. (o)
* Thamnobryum fernandesii Sergio (o)1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 36
▼B
BIJLAGE III
CRITERIA VOOR DE SELECTIE VAN GEBIEDEN DIE KUNNEN
WORDEN AANGEWEZEN ALS GEBIEDEN VAN COMMUNAUTAIR
BELANG EN ALS SPECIALE BESCHERMINGSZONES
FASE 1Nationale beoordeling van het relatieve belang van de gebieden
voor elk type natuurlijke habitat van bijlage I en elke soort van
bijlage II (met inbegrip van de prioritaire typen natuurlijke habi-
tats en de prioritaire soorten)
A.Criteria voor de beoordeling van het gebied voor een type natuurlijke
habitat van bijlage I
a) Mate van representativiteit van het type natuurlijke habitat in het gebied.
b) Door het type natuurlijke habitat bestreken oppervlakte van het gebied
ten opzichte van de totale door dit type natuurlijke habitat op het natio-
nale grondgebied bestreken oppervlakte.
c) Mate van instandhouding van de structuur en de functies van het
betrokken type natuurlijke habitat en herstelmogelijkheid.
d) Algemene beoordeling van de betekenisvan het gebied voor de ins tand-
houding van het betrokken type natuurlijke habitat.
B.Criteria voor de beoordeling van het gebied voor een soort van bijlage II
a) Omvang en dichtheid van de populatie van de soort in het gebied ten
opzichte van de populatiesop het nationale grondgebied.
b) Mate van instandhouding van de elementen van de habitat die van belang
zijn voor de betrokken soort en herstelmogelijkheid.
c) Mate van isolatie van de populatie in het gebied ten opzichte van het
natuurlijke verspreidingsgebied van de soort.
d) Algemene beoordeling van de betekenisvan het gebied voor de ins tand-
houding van de betrokken soort.
C. Volgensdeze criteria delen de Lid-Staten de gebieden in die zij op de natio-
nale lijst voorstellen als gebieden welke in aanmerking komen voor
aanwijzing alsgebied van communautair belang, al naar gelang van hun
betekenisvoor de ins tandhouding van de in bijlage I genoemde typen
natuurlijke habitatsof de in bijlage II genoemde s oorten.
D. Deze lijst omvat de gebieden met prioritaire typen natuurlijke habitats en de
prioritaire soorten die volgens de onder A en B aangegeven criteria door de
Lid-Staten zijn geselecteerd.
FASE 2Beoordeling van het communautair belang van de op de nationale
lijsten geplaatste gebieden
1. Alle door de Lid-Staten in fase 1 aangewezen gebieden met prioritaire typen
natuurlijke habitats en/of prioritaire soorten worden beschouwd als gebieden
van communautair belang.
2. De beoordeling van het communautaire belang van de overige gebieden die
voorkomen op de lijsten van de Lid-Staten, d.w.z. van de bijdrage die zij
leveren tot het in een gunstige staat van instandhouding behouden of
herstellen van een natuurlijke habitat uit bijlage I of van een soort uit bijlage
II en/of de coherentie van Natura 2000, geschiedt met inachtneming van de
volgende criteria:
a) de relatieve betekenisvan het gebied op nationaal niveau;
b) de geografische ligging van het gebied ten opzichte van de trekroutes van
diersoorten van bijlage II, mede gelet op de vraag of het gebied eventueel
deel uitmaakt van een samenhangend ecosysteem aan weerszijden van een
of meer binnengrenzen van de Gemeenschap;
c) de totale oppervlakte van het gebied;
d) het aantal typen natuurlijke habitatsvan bijlage I en s oorten van bijlage II
in het gebied;
e) de algemene ecologische waarde van het gebied voor de betrokken bio-
geografische regio's en/of voor het gehele in artikel 2 bedoelde grondge-
bied, zowel wat betreft het karakteristieke of unieke aspect van de
bestanddelen als wat betreft de combinatie daarvan.1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 37
▼B
BIJLAGE IV
DIER- EN PLANTESOORTEN VAN COMMUNAUTAIR BELANG DIE
STRIKT MOETEN WORDEN BESCHERMD
De in deze bijlage opgenomen soorten moeten worden aangeduid:
— met de naam van de soort of de ondersoort, of
— met de verzamelnaam van de soorten die behoren tot een hoger taxon of tot
een aangegeven deel van dit taxon.
De afkorting „spp.” achter de naam van een familie of een genus dient ter
aanduiding van alle soorten van deze familie of dit genus.
a)DIERSOORTEN
GEWERVELDE DIEREN
ZOOGDIEREN
INSECTIVORA
Erinaceidae
Erinaceusalgirus
Soricidae
Crocidura canariensis
Talpidae
Galemyspyrenaicus
MICROCHIROPTERA
Alle soorten
RODENTIA
Gliridae
Alle soorten, uitgezonderd Glis glis en Eliomys quercinus)
Sciuridae
Citteluscitellus
Pteromys volans (Sciuopterus russicus)Sciurusanomalus
Castoridae
Castor fiber ►
A1(met uitzondering van de Finse, Noorse en Zweedse
populaties) ◄
Cricetidae
Cricetuscricetus
Microtidae
Microtuscabrerae
Microtusoeconomusarenicola
Microtusoeconomusmehelyi
Zapodidae
Sicista betulina
Hystricidae
Hystrix cristata
CARNIVORA
Canidae
Canislupus(uitgezonderd de Spaans e populatiesten noorden van de
Duero en de Griekse populaties benoorden de 39e breedtegraad)
►A1(met uitzondering van de Finse populaties in het rendierbescher-1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 38
▼A1
▼B
▼A1
▼B
▼B
mingsgebied als omschreven in paragraaf 2 van de Finse wet nr. 848/90
van 14 september 1990 inzake rendierbescherming) ◄
Alopex lagopus
Ursidae
Ursus arctos
Mustelidae
Lutra lutra
Mustela lutreola
Felidae
Felis silvestris
Lynx lynxLynx pardina
Phocidae
Monachusmonachus
Phoca hispida saimensis
ARTIODACTYLA
Cervidae
Cervuselaphuscors icanus
Bovidae
Capra aegagrus(natuurlijke populaties )
Capra pyrenaica pyrenaicaOvis ammon musimon (natuurlijke populaties — Corsica en Sardinië)
Rupicapra rupicapra balcanica
Rupicapra ornata
CETACEA
Alle soorten
REPTIELEN
TESTUDINATA
Testudinidae
Testudo hermanni
Testudo graeca
Testudo marginata
Cheloniidae
Caretta caretta
Chelonia mydasLepidochelyskempiiEretmochelysimbricata
Dermochelyidae
Dermochelyscoriacea
Emydidae
Emysorbicularis
Mauremyscas picaMauremyslepros a
SAURIA
Lacertidae
Algyroidesfitzingeri
Algyroidesmarchi
Algyroidesmoreoticus
AlgyroidesnigropunctatusLacerta agilisLacerta bedriagaeLacerta danfordiLacerta dugesi1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 39
▼A1
▼B
▼A1
▼B
▼B
Lacerta graeca
Lacerta horvathi
Lacerta monticola
Lacerta schreiberiLacerta trilineataLacerta viridis
Lacerta vivipara pannonicaGallotia atlantica
Gallotia galloti
Gallotia galloti insulanagaeGallotia simonyiGallotia stehliniOphisops elegansPodarciserhardiiPodarcisfilfolens isPodarcishis panica atrata
Podarcislilfordi
Podarcis melisellensisPodarcismilens isPodarcismuralisPodarcispeloponnes iacaPodarcis pityusensisPodarciss iculaPodarcistaurica
Podarcistiliguerta
Podarciswagleriana
Scincidae
Ablepharuskitaibelli
ChalcidesbedriagaiChalcidesoccidentalisChalcidesocellatusChalcidess exlineatusChalcidesviridianusOphiomorus punctatissimus
Gekkonidae
Cyrtopodion kotschyi
Phyllodactyluseuropaeus
Tarentola angustimentalis
Tarentola boettgeriTarentola delalandiiTarentola gomerensis
Agamidae
Stellio stellio
Chamaeleontidae
Chamaeleo chamaeleon
Anguidae
Ophisaurus apodus
OPHIDIA
Colubridae
Coluber caspius
Coluber hippocrepisColuber jugularisColuber laurentiColuber najadumColuber nummiferColuber viridiflavusCoronella austriaca
Eirenismodes ta
Elaphe longissimaElaphe quatuorlineataElaphe situlaNatrix natrix cettiNatrix natrix corsaNatrix tessellataTelescopus falax1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 40
▼A1
▼B
▼B
Viperidae
Vipera ammodytes
Vipera schweizeri
Vipera seoanni (behalve de Spaanse populaties)Vipera ursiniiVipera xanthina
Boidae
Eryx jaculus
AMFIBIEËN
CAUDATA
Salamandridae
Chioglossa lusitanica
Euproctusas per
Euproctusmontanus
EuproctusplatycephalusSalamandra atraSalamandra auroraeSalamandra lanzaiSalamandra luschani
Salamandrina terdigitata
TrituruscarnifexTrituruscris tatusTriturusitalicusTrituruskarelinii
Triturusmarmoratus
Proteidae
Proteusanguinus
Plethodontidae
Speleomantesambros ii
SpeleomantesflavusSpeleomantesgeneiSpeleomantesimperialisSpeleomantesitalicus
Speleomantess upramontes
ANURA
Discoglossidae
Bombina bombina
Bombina variegataDiscoglossus galganoiDiscoglossus jeanneaeDiscoglossus montalentii
Discoglossus pictus
Discoglossus sardusAlytes cisternasiiAlytesmuletens isAlytesobs tetricans
Ranidae
Rana arvalis
Rana dalmatina
Rana graecaRana ibericaRana italicaRana latastei
Rana lessonae
Pelobatidae
Pelobatescultripes
Pelobatesfus cusPelobatess yriacus
Bufonidae
Bufo calamita
Bufo viridis1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 41
▼B
Hylidae
Hyla arborea
Hyla meridionalis
Hyla sarda
VISSEN
ACIPENSERIFORMES
Acipenseridae
Acipenser naccarü
Acipenser sturio
ATHERINIFORMES
Cyprinodontidae
Valencia hispanica
CYPRINIFORMES
Cyprinidae
Anaecyprishis panica
PERCIFORMES
Percidae
Zingel asper
SALMONIFORMES
Coregonidae
Coregonusoxyrhynchus(anadrome populatiesin bepaalde s ectoren van
de Noordzee) ►A1(met uitzondering van de Finse populaties) ◄
ONGEWERVELDE DIEREN
GELEEDPOTIGEN
INSECTA
Coleoptera
Buprestis splendens
Carabusolympiae
Cerambyx cerdo
Cucujuscinnaberinus
Dytiscus latissimus
Graphoderusbilineatus
Osmoderma eremita
Rosalia alpina
Lepidoptera
Apatura metis
Coenonympha hero
Coenonympha oedippus
Erebia calcaria
Erebia christi
Erebia sudetica
Eriogaster cataxFabriciana elisa
Hypodryasmaturna
Hyleshippophaes
Lopinga achine
Lycaena dispar
Maculinea arion
Maculinea nausithous
Maculinea teleius
Melanagria arge
Papilio alexanor
Papilio hospiton
Parnassius apollo
Parnassius mnemosyne
Plebicula golgus
Proserpinus proserpina
Zerynthia polyxena1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 42
▼B
Mantodea
Apteromantisaptera
Odonata
Aeshna viridis
Cordulegaster trinacriaeGomphusgras liniiLeucorrhina albifronsLeucorrhina caudalisLeucorrhina pectoralisLindenia tetraphylla
Macromia splendens
OphiogomphusceciliaOxygastra curtisiiStylurusflavipesSympecma braueri
Orthoptera
Baetica ustulata
Saga pedo
ARACHNIDA
Araneae
Macrothele calpeiana
WEEKDIEREN
GASTROPODA
Prosobranchia
Patella feruginea
Theodoxusprevos tianus
Stylommatophora
Caseolus calculus
Caseolus commixtaCaseolus sphaerulaDiscula leacockianaDiscula tabellataDiscula testudinalisDiscula turricula
Discus defloratus
Discus guerinianusElona quimperianaGeomalacusmaculos usGeomitra monizianaHelix subplicataLeiostyla abbreviata
Leiostyla cassida
Leiostyla corneocostataLeiostyla gibbaLeiostyla lamellosa
BIVALVIA
Anisomyaria
Lithophaga lithophaga
Pinna nobilis
Unionoida
Margaritifera auricularia
Unio crassus
ECHINODERMATA
Echinoidea
Centrostephanus longispinus1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 43
▼A1
▼B
▼B
b)PLANTESOORTEN
Bijlage IV, letter b), bevat alle plantesoorten vermeld in bijlage II, letter b) (1),
met daarenboven de volgende soorten:
PTERIDOPHYTA
ASPLENIACEAE
Asplenium hemionitis L.
ANGIOSPERMAE
AGAVACEAE
Dracaena draco (L.) L.
AMARYLLIDACEAE
Narcissus longispathus Pugsley
Narcissus triandrus L.
BERBERIDACEAE
Berberismaderens isLowe
CAMPANULACEAE
Campanula morettiana Reichenb.
Physoplexis comosa (L.) Schur.
CARYOPHYLLACEAE
Moehringia fontqueri Pau
COMPOSITAE
Argyranthemum pinnatifidum (L.f.) Lowe
subsp. succulentum (Lowe) C. J. Humphries
Helichrysum sibthorpii Rouy
Picriswillkommii (Schultz Bip.) Nyman
Santolina elegans Boiss. ex DC.
Senecio caespitosus Brot.Senecio lagascanus DC.
subsp. lusitanicus (P. Cout.) Pinto da Silva
Wagenitzia lancifolia (Sieber ex Sprengel) Dostal
CRUCIFERAE
Murbeckiella sousae Rothm.
EUPHORBIACEAE
Euphorbia nevadensis Boiss. & Reuter
GESNERIACEAE
Jankaea heldreichii (Boiss.) Boiss.
Ramonda serbica Pancic
IRIDACEAE
Crocusetrus cusParl.
Iris boissieri Henriq.
Iris marisca Ricci & Colasante
LABIATAE
Rosmarinus tomentosus Huber-Morath & Maire
Teucrium charidemi Sandwith
ThymuscapitellatusHoffmanns . & LinkThymusvillos usL.
subsp. villosus L.
LILIACEAE
Androcymbium europeum (Lange) K. Richter
Bellevalia hackelli Freyn
Colchicum corsicum Baker
Colchicum cousturieri Greuter
Fritillaria conica Rix
Fritillaria drenovskii Dogen & Stoy.1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 44
(1) Behalve de bryophyta van bijlage II, letter b).
▼B
Fritillaria gussichiae (Degen & Doerfler) Rix
Fritillaria obliqua Ker-Gawl.
Fritillaria rhodocanakisOrph. ex Baker
Ornithogalum reverchonii Degen & Herv.-Bass.
Scilla beirana Samp.
Scilla odorata Link
ORCHIDACEAE
Ophrysargolica Fleis chm.
Orchis scopulorum Simsmerh.
Spiranthesaes tivalis(Poiret) L. C. M. Richard
PRIMULACEAE
Androsace cylindrica DC.
Primula glaucescens Moretti
Primula spectabilis Tratt.
RANUNCULACEAE
Aquilegia alpina L.
SAPOTACEAE
Sideroxylon marmulano Banksex Lowe
SAXIFRAGACEAE
Saxifraga cintrana Kuzinsky ex Willk.
Saxifraga portosanctana Boiss.
Saxifraga presolanensis Engl.
Saxifraga valdensis DC.
Saxifraga vayredana Luizet
SCROPHULARIACEAE
Antirrhinum lopesianum Rothm.
Lindernia procumbens(Krocker) Philcox
SOLANACEAE
Mandragora officinarum L.
THYMELAEACEAE
Thymelaea broterana P. Cout.
UMBELLIFERAE
Bunium brevifolium Lowe
VIOLACEAE
Viola athoisW. Becker
Viola cazorlensis Gandoger
Viola delphinantha Boiss.1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 45
▼B
BIJLAGE V
DIER- EN PLANTESOORTEN VAN COMMUNAUTAIR BELANG
WAARVOOR HET ONTTREKKEN AAN DE NATUUR EN DE EXPLOI-
TATIE AAN BEHEERSMAATREGELEN KUNNEN WORDEN
ONDERWORPEN
De in deze bijlage opgenomen soorten worden aangeduid:
— met de naam van de soort of ondersoort, of
— met de verzamelnaam van de soorten die behoren tot een hoger taxon of tot
een aangegeven deel van dit taxon.
De afkorting „spp.” achter de naam van een familie of een genus dient ter
aanduiding van alle soorten van deze familie of van dit genus.
a)DIERSOORTEN
GEWERVELDE DIEREN
ZOOGDIEREN
RODENTIA
Castoridae
Castor fiber (Finse en Zweedse populaties)
CARNIVORA
Canidae
Canisaureus
Canis lupus (Spaanse populaties ten noorden van de Duero en Griekse
populatiesbenoorden de 39e breedtegraad) ►A1(Finse populaties in
de het rendierbeschermingsgebied als omschreven in paragraaf 2 van
de Finse wet nr. 848/90 van 14 september 1990 inzake
rendierbescherming) ◄
Mustelidae
Martesmartes
Mustela putorius
Phocidae
Alle niet in bijlage IV vermelde soorten
Viverridae
Genetta genetta
Herpestes ichneumon
DUPLICIDENTATA
Leporidae
Lepustimidus
ARTIODACTYLA
Bovidae
Capra ibex
Capra pyrenaica (uitgezonderd Capra pyrenaica pyrenaica)Rupicapra rupicapra (uitgezonderd Rupicapra rupicapra balcanica)
AMFIBIEËN
ANURA
Ranidae
Rana esculenta
Rana perezi
Rana ridibundaRana temporaria1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 46
▼A1
▼B
▼B
VISSEN
PETROMYZONIFORMES
Petromyzonidae
Lampetra fluviatilis
Lethenteron zanandrai
ACIPENSERIFORMES
Acipenseridae
Alle niet in bijlage IV vermelde soorten
SALMONIFORMES
Salmonidae
Thymallusthymallus
Coregonuss pp. (uitgezonderd Coregonusoxyrhynchus— anadrome
populatiesin bepaalde s ectoren van de Noordzee)
Hucho hucho
Salmo salar (alleen in zoet water)
Cyprinidae
Aspius aspius
Barbuss pp.
Rutilusfries ii meidingeri
Rutiluspigusvirgo
PERCIFORMES
Percidae
Gymnocephaluss chraetzer
Zingel zingel
CLUPEIFORMES
Clupeidae
Alosa spp.
SILURIFORMES
Siluridae
Silurusaris totelis
ONGEWERVELDE DIEREN
COELENTERATA
CNIDARIA
Corallium rubrum
MOLLUSCA
GASTROPODA — STYLOMMATOPHORA
Helicidae
Helix pomatia
BIVALVIA — UNIONOIDA
Margaritiferidae
Margaritifera margaritifera
Unionidae
Microcondylaea compressa
Unio elongatulus1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 47
▼A1
▼B
▼A1
▼B
▼B
ANNELIDA
HIRUDINOIDEA — ARHYNCHOBDELLAE
Hirudinidae
Hirudo medicinalis
ARTHROPODA
CRUSTACEA — DECAPODA
Astacidae
Astacus astacus
Austropotamobius pallipesAustropotamobius torrentium
Scyllaridae
Scyllarideslatus
INSECTA — LEPIDOPTERA
Saturniidae
Graellsia isabellae
b)PLANTESOORTEN
ALGAE
RHODOPHYTA
CORALLINACEAE
Lithothamnium coralloidesCrouan frat.
Phymatholithon calcareum (Poll.) Adey & McKibbin
LICHENES
CLADONIACEAE
Cladonia L. subgenus Cladina (Nyl.) Vain.
BRYOPHYTA
MUSCI
LEUCOBRYACEAE
Leucobryum glaucum (Hedw.) Ångstr.
SPHAGNACEAE
Sphagnum L. spp. (uitgezonderd Sphagnum pylasii Brid.)
PTERIDOPHYTA
Lycopodium spp.
ANGIOSPERMAE
AMARYLLIDACEAE
GalanthusnivalisL.
Narcissus bulbocodium L.
Narcissus juncifolius Lagasca
COMPOSITAE
Arnica montana L.
Artemisia eriantha TenArtemisia genipi WeberDoronicum plantagineum L.
subsp. tournefortii (Rouy) P. Cout.
CRUCIFERAE
Alyssum pintodasilvae Dudley.
Malcolmia lacera (L.) DC.
subsp. graccilima (Samp.) Franco
Murbeckiella pinnatifida (Lam.) Rothm.
subsp. herminii (Rivas-Martinez) Greuter & Burdet1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 48
▼B
GENTIANACEAE
Gentiana lutea L.
IRIDACEAE
Irislus itanica Ker-Gawler
LABIATAE
Teucrium salviastrum Schreber
subsp. salviastrum Schreber
LEGUMINOSAE
Anthyllislus itanica Cullen & Pinto da Silva
Dorycnium pentaphyllum Scop.
subsp. transmontana Franco
Ulex densus Welw. ex Webb.
LILIACEAE
Lilium rubrum Lmk
Ruscus aculeatus L.
PLUMBAGINACEAE
Armeria sampaioi (Bernis) Nieto Feliner
ROSACEAE
Rubusgenevieri Boreau
subsp. herminii (Samp.) P. Cout.
SCROPHULARIACEAE
Anarrhinum longipedicelatum R. Fernandes
Euphrasia mendonçae Samp.
Scrophularia grandiflora DC.
subsp. grandiflora DC.
Scrophularia berminii Hoffmanns& Link
Scrophularia sublyrata Brot.
COMPOSITAE
Leuzea rhaponticoidesGraells1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 49
▼B
BIJLAGE VI
VERBODEN METHODEN EN MIDDELEN VOOR HET VANGEN EN
DODEN EN VERBODEN WIJZEN VAN VERVOER
a)Niet-selectieve middelen
ZOOGDIEREN
— Blindgemaakte of verminkte levende dieren die alslokdieren worden
gebruikt
— Bandrecorders— Elektrische en elektronische apparaten waarmee dieren kunnen worden
gedood of bewusteloos gemaakt
— Kunstmatige lichtbronnen— Spiegelsen andere verblindende voorwerpen— Apparaten om vangstplaatsen te verlichten— Zoekers met een elektronische beeldversterker of beeldomkeerder voor
het schieten in het donker
— Explosieven
— Netten die qua werking en gebruik niet-selectief zijn— Vallen die qua werking en gebruik niet-selectief zijn— Kruisbogen— Vergif en giftig of verdovend lokaas— Uitgassen of uitroken— Automatische of semi-automatische wapens waarvan de houder meer dan
twee patronen kan bevatten
VISSEN
— Vergif
— Explosieven
b)Wijzen van vervoer
Vangen en/of doden vanuit
— luchtvaartuigen
— rijdende motorvoertuigen1992L0043 — NL — 20.11.2003 — 003.001 — 50