1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 1
Dit document vormt slechts een documentatiehulpmiddel en versch ĳnt buiten de verantwoordel ĳkheid van de instellingen
►B RICHTL ĲN VAN DERAAD
van 28 juni 1977
inzake de onderlinge aanpassing van de wetgevingen der Lid-Staten betreffende de maatregelen
die moeten worden genomen tegen de verontreiniging door dieselmotoren, bestemd voor het
aandrĳven van landbouw- of bosbouwtrekkers op wielen
(77/537/EEG)
(PB L 220 van 29.8.1977, blz. 38)
Gewĳzigd b ĳ:
Publicatieblad
nr. blz. datum
►M1Richtlĳn 82/890/EEG van de Raad van 17 december 1982 L 378 45 31.12.1982
1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 2
▼B
RICHTL ĲN VAN DERAAD
van 28 juni 1977
inzakedeonderlingeaanpassingvandewetgevingenderLid-Staten
betreffende de maatregelen die moeten worden genomen tegen deverontreiniging door dieselmotoren, bestemd voor het aandr ĳven
van landbouw- of bosbouwtrekkers op wielen
(77/537/EEG)
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische
Gemeenschap, inzonderheid op artikel 100,
Gezien het voorstel van de Commissie,Gezien het advies van het Europese Parlement (
1),
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité (2),
Overwegende dat de technische voorschriften waaraan trekkers krach-
tens de nationale wetgevingen moeten voldoen, onder andere betrekkinghebben op de verontreiniging door dieselmotoren bestemd voor hetaandrĳven van trekkers;
Overwegende dat deze voorschriften van Lid-Staat tot Lid-Staat
verschillen; dat het derhalve noodzakel ĳk is dat alle Lid-Staten dezelfde
voorschriften aannemen, hetz ĳter aanvulling, hetz ĳin plaats van hun
huidige regeling, met name ten einde voor ieder type trekker de EEG-goedkeuringsprocedure van Richtl ĳn 74/150/EEG van de Raad van 4
maart 1974 inzake de onderlinge aanpassing van de wetgevingen van deLid-Staten betreffende de goedkeuring van land- of bosbouwtrekkers opwielen (
3) te kunnen invoeren;
Overwegende dat de onderlinge aanpassing van de nationale wetge-
vingen betreffende trekkers inhoudt dat de Lid-Staten onderling decontroles erkennen die door elk van hen op grond van de gemeenschap-pelĳke voorschriften worden uitgevoerd,
HEEFT DE VOLGENDE RICHTL ĲN VASTGESTELD:
Artikel 1
1. Onder trekker (landbouw- of bosbouwtrekker) wordt verstaan
ieder motorvoertuig op wielen of rupsbanden met ten minste twee assen,voornamel ĳk bestemd voor tractiedoeleinden en in het b ĳzonder
ontworpen voor het trekken, duwen, dragen of in beweging brengen vanbepaalde werktuigen, machines of aanhangwagens die voor gebruik inde land- of bosbouw z ĳn bestemd. De trekker kan z ĳn ingericht voor
het vervoer van een lading en van meer ĳders.
▼
M1
2. Deze richtl ĳn geldt slechts voor de in lid 1 omschreven trekkers,
gemonteerd op luchtbanden, met ten minste twee assen en met een doorde constructie bepaalde maximumsnelheid die ligt tussen 6 en 30 km/h.
▼
B
Artikel 2
De Lid-Staten mogen de EEG-goedkeuring of de nationale goedkeuring
van een trekker niet weigeren om redenen die verband houden met deverontreiniging door de dieselmotor die genoemde trekker aandr ĳft,
indien die beantwoordt aan de voorschriften in de b ĳlagen I, II, III, IV
en VI.
(1) PB nr. C 125 van 8. 6. 1976, blz. 51.
(2) PB nr. C 197 van 23. 8. 1976, blz. 16.
(3) PB nr. L 84 van 28. 3. 1974, blz. 10.
1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 3
▼B
Artikel 3
De Lid-Staten mogen de verkoop, de registratie, het in het verkeer
brengen of het gebruik van trekkers niet weigeren of verbieden omredenen die verband houden met de verontreiniging door de dieselmotordie genoemde trekker aandr ĳft, indien die beantwoordt aan de voor-
schriften in de b ĳlagen I, II, III, IV en VI.
Artikel 4
De Lid-Staat die de goedkeuring heeft verleend, treft de nodige maatre-
gelen om in kennis te worden gesteld van elke w ĳziging van een der in
bĳlage I, punt 2.2, genoemde onderdelen of kenmerken. De bevoegde
autoriteiten van deze Staat beoordelen of op de gew ĳzigde trekker
nieuwe proeven moeten worden verricht en of daarb ĳeen nieuw
keuringsrapport moet worden opgesteld. Indien uit de proeven bl ĳkt dat
niet aan de voorschriften van deze richtl ĳn is voldaan, wordt de w ĳzi-
ging niet toegestaan.
Artikel 5
De w ĳzigingen die noodzakel ĳkzĳn om de voorschriften van de
bĳlagen I tot en met X van deze richtl ĳn aan te passen aan de vooruit-
gang van de techniek, worden vastgesteld overeenkomstig de procedurevan artikel 13 van Richtl ĳn 74/150/EEG.
Artikel 6
1. Binnen achttien maanden na kennisgeving van deze richtl ĳn
voeren de Lid-Staten de nodige maatregelen in om aan het bepaalde indeze richtl ĳn te voldoen. Z ĳstellen de Commissie hiervan onmiddell ĳk
in kennis.
2. De Lid-Staten zien erop toe dat de tekst van alle belangr ĳke
interne rechtsbepalingen die z ĳaanvaarden op het gebied waarop deze
richtlĳn van toepassing is, ter kennis van de Commissie wordt gebracht.
Artikel 7
Deze richtl ĳn is gericht tot de Lid-Staten.
1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 4
▼B
BĲLAGE I (1)
DEFINITIES, AANVRAAG OM EEG-GOEDKEURING, SYMBOOL VAN
DEGECORRIGEERDEWAARDEVANDEABSORPTIECOËFFICIËNT,SPECIFICATIES, PROEVEN, OVEREENSTEMMING VAN DE
PRODUKTIE
(1.)2. DEFINITIES(2.1.)
2.2.„Trekkertype” . Onder „trekkertype voor wat betreft de beperking van
verontreinigende motoruitlaatgassen” worden trekkers verstaan dieonderling geen essentiële verschillen vertonen; deze verschillen kunnenmet name betrekking hebben op de kenmerken van de trekker of van demotor als omschreven in b ĳlage II.
2.3.„Dieselmotor” . Onder „dieselmotor” wordt een motor verstaan die
werkt volgens het principe van de „ontsteking door compressie”.
2.4.„Koudstartinrichting” . Onder „koudstartinrichting”wordt een inrichting
verstaan die wanneer z ĳwerkt, t ĳdelĳk de hoeveelheid aan de motor
geleverde brandstof verhoogt en die bedoeld is om het starten van demotor te vergemakkel ĳken.
2.5.„Opaciteitsmeter” . Onder „opaciteitsmeter” wordt een apparaat verstaan
dat bestemd is om continu de lichtabsorptiecoëfficiënt van de door detrekkers veroorzaakte uitlaatgassen te meten.
3. VERZOEK OM EEG-GOEDKEURING
3.1. Het verzoek om goedkeuring moet worden ingediend door de fabrikant
of door z ĳn gevolmachtigde.
3.2. De aanvrage gaat vergezeld van de hierna vermelde stukken in drievoud
en van de volgende gegevens:
3.2.1. beschr ĳving van het type motor met alle in b ĳlage II opgenomen gege-
vens,
3.2.2. tekeningen van de verbrandingsruimte en van het bovenvlak van de
zuiger.
3.3. Aan de bevoegde overheidsinstantie die belast is met de goedkeurings-
proeven bedoeld in punt 5, dient een motor met b ĳbehorende uitrusting,
bedoeld in b ĳlage II, ter beschikking te worden gesteld met het oog op
aanpassing hiervan aan de goed te keuren trekker. Indien de constructeurhierom verzoekt en de met de goedkeuringsproeven belaste bevoegdeoverheidsinstantie hiermee instemt, kan een proef worden genomen meteen trekker die representatief is voor het goed te keuren trekkertype.
3 bis EEG-GOEDKEURING
Een formulier overeenkomstig het model in b ĳlage X wordt gevoegd b ĳ
het EEG-goedkeuringsformulier.
4. SYMBOOL VAN DE GECORRIGEERDE WAARDE VAN DE
ABSORPTIECOËFFICIËNT
(4.1.)(4.2.)(4.3.)
4.4. Op elke trekker die overeenkomt met een krachtens deze richtl ĳn goed-
gekeurd trekkertype moet zichtbaar en op een gemakkel ĳk toegankel ĳke
plaats die is genoemd in de b ĳlage van het EEG-goedkeuringsformulier,
voorkomende in b ĳlage X, een symbool worden aangebracht bestaande
(1) De tekst van de b ĳlagen is analoog aan die van reglement nr. 24 van de Economi-
sche Commissie voor Europa van de UNO; in het b ĳzonder de onderverdelingen z ĳn
dezelfde. Indien een punt van reglement nr. 24 niet in de onderhavige richtl ĳni s
overgenomen, is daarom het nummer ervan pro memorie tussen haakjes aangegeven.
1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 5
▼B
uit een rechthoek met daarin vermeld de gecorrigeerde waarde van de
absorptiecoëfficiënt welke b ĳde goedkeuring t ĳdens de vr ĳe accelera-
tieproef is vastgesteld, uitgedrukt in m−1en bepaald volgens de proce-
dure beschreven in paragraaf 3.2 van b ĳlage IV.
4.5. Dit symbool moet duidel ĳk leesbaar en onuitwisbaar z ĳn.
4.6. In b ĳlage IX is een voorbeeld opgenomen van de schematische voorstel-
ling van dit symbool.
5. SPECIFICATIES EN PROEVEN5.1. Algemeen
De onderdelen die van invloed kunnen z ĳn op de emissie van verontrei-
nigende stoffen dienen zodanig ontworpen, geconstrueerd en gemon-teerd te z ĳn, dat het voertuig onder normale gebruiksomstandigheden en
ondanks de trillingen die daarin kunnen ontstaan, kan voldoen aan detechnische eisen van deze richtl ĳn.
5.2. Specificaties inzake koudstartinrichtingen
5.2.1. De koudstartinrichting moet zodanig ontworpen en geconstrueerd z ĳn
dat deze inrichting niet wordt ingeschakeld of niet bl ĳft ingeschakeld
wanneer de motor in normale bedr ĳfsomstandigheden verkeert.
5.2.2. De voorschriften van punt 5.2.1 z ĳn niet van toepassing indien aan ten
minste een van de volgende eisen wordt voldaan:
5.2.2.1. b ĳeen ingeschakelde koudstartinrichting bl ĳft de coëfficiënt voor de
absorptie van het licht door de gassen die b ĳconstant toerental door de
motor worden afgegeven, en gemeten volgens de procedure vermeld inbĳlage III, binnen de grenzen vermeld in b ĳlage VI;
5.2.2.2. indien de koudstartinrichting ingeschakeld bl ĳft, komt hierdoor de motor
binnen een redel ĳke tĳd tot stilstand.
5.3. Specificaties inzake de emissies van verontreinigende stoffen
5.3.1. De meting van de verontreinigende stoffen die worden uitgestoten door
het trekkertype dat voor goedkeuring ter beschikking is gesteld,geschiedt aan de hand van twee methoden die beschreven z ĳni nd e
bĳlagen III en IV; de ene heeft betrekking op proefnemingen b ĳ
constante toerentallen en de andere op proeven b ĳvrĳe acceleratie (
1).
5.3.2. De waarde van de emissies van verontreinigende stoffen, gemeten over-
eenkomstig de in b ĳlage III beschreven methode, mag de in b ĳlage VI
voorgeschreven grenzen niet overschr ĳden.
5.3.3. B ĳmotoren met drukvulling op de uitlaat mag de b ĳvrĳe acceleratie
gemeten waarde van de absorptiecoëfficiënt ten hoogste gel ĳkzĳn aan
de in b ĳlage VI bedoelde grenswaarde voor de nominale flux die over-
eenkomt met de maximale absorptiecoëfficiënt, gemeten b ĳproeven met
constante toerentallen, verhoogd met 0,5 m−1.
5.4. Gel ĳkwaardige meetapparaten z ĳn toegestaan. Indien gebruik gemaakt
wordt van een ander apparaat dan die welke beschreven z ĳni nb ĳlage
VII, moet de gel ĳkwaardigheid ten aanzien van de desbetreffende motor
worden aangetoond.
(6.)7. OVEREENSTEMMING VAN DE PRODUKTIE
7.1. Elke trekker van de serie dient, wat de onderdelen betreft die van
invloed z ĳn op de emissie van verontreinigende stoffen door de motor,
in overeenstemming te z ĳn met het goedgekeurde trekkertype.
(7.2.)
7.3. In het algemeen wordt de overeenstemming van de produktie voor wat
betreft de beperking van de emissies van verontreinigende stoffen doorde dieselmotor gecontroleerd op de grondslag van de beschr ĳving in de
(1)D ev r ĳe acceleratieproef wordt met name uitgevoerd met het oog op de vaststelling
van een referentiewaarde ten behoeve van de overheidsinstanties die deze methodetoepassen voor controle op de in gebruik z ĳnde voertuigen.
1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 6
▼B
bĳlage van het EEG-goedkeuringsformulier, voorkomende in b ĳlage X.
Voorts:
7.3.1. worden de volgende proeven uitgevoerd b ĳdé controle van een uit de
serie gekozen trekker:
7.3.1.1. een niet ingereden trekker wordt onderworpen aan de in b ĳlage IV
vermelde vr ĳe acceleratieproef. De overeenstemming van deze trekker
met het goedgekeurde type wordt erkend indien de vastgestelde waardevan de absorptiecoëfficiënt de in het symbool van de gecorrigeerdewaarde van deze coëfficiënt vermelde waarde niet met meer dan 0,5 m
−1
overschr ĳdt;
7.3.1.2. indien de b ĳde in punt 7.3.1.1 vermelde proef verkregen waarde de in
het symbool vermelde waarde met meer dan 0,5 m−1overschr ĳdt, moet
een trekker van het desbetreffende type, of de motor hiervan, wordenonderworpen aan de proef b ĳconstante toerentallen, bedoeld in b ĳlage
III. De waarde van de emissies mag de in b ĳlage VI gestelde grenzen
niet overschr ĳden.
(8.)(9.)
1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 7
▼B
BĲLAGE II

1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 8
▼B

1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 9
▼B

1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 10
▼B
BĲLAGE III
PROEF B ĲCONSTANTE TOERENTALLEN
1. INLEIDING
1.1. In deze b ĳlage wordt de methode beschreven die wordt toegepast voor de
bepaling van de emissie van verontreinigende stoffen b ĳverschillende
constante toerentallen b ĳ80 % van de volle belasting van de motor.
1.2. De proef kan b ĳeen motor of b ĳeen trekker worden verricht.
2. PRINCIPE VAN DE METING
2.1. Er wordt een meting verricht van de opaciteit van de uitlaatgassen van de
motor terw ĳl deze b ĳ80 % van de volle belasting en b ĳconstant toerental
functioneert. Er worden zes metingen verricht die op gel ĳke wĳze
verdeeld z ĳn over het b ĳhet maximale vermogen overeenkomende toer-
ental van de motor en het grootste van de beide volgende toerentallen vande motor.
— 55 % van het b ĳhet maximale vermogen horende toerental,
— 1 000 omw/min.
De uiterste punten van de meting moeten samenvallen met de uiterste
waarden van het hierboven omschreven interval.
2.2. B ĳdieselmotoren die z ĳn uitgerust met een turbocompressor die naar
wens kan worden ingeschakeld of waarvan de inschakeling automatischgepaard gaat met een grotere brandstofinspuiting, worden de metingenmet en zonder drukvulling verricht.
Bĳelk toerental wordt het resultaat van de meting gebaseerd op de
grootste van de beide verkregen waarden.
3. BEPROEVINGSVOORWAARDEN3.1. Trekker of motor
3.1.1. B ĳde beschikbaarstelling moeten motor of trekker in goede mechanische
conditie verkeren. De motor moet ingelopen z ĳn.
3.1.2. De motor moet worden beproefd met de uitrusting vermeld in b ĳlage II.
3.1.3. De afstelling van de motor moet overeenkomen met die welke door de
constructeur is opgegeven en die vermeld is in b ĳlage II.
3.1.4. Het uitlaatsysteem mag geen enkel lek vertonen waardoor een verdunning
van de uitlaatgassen van de motor optreedt.
3.1.5. De motor moet zich in normale door de constructeur voorgeschreven
bedrĳfsomstandigheden bevinden. Hierb ĳmoeten in het b ĳzonder het
koelwater en de olie de normale door de constructeur voorgeschreventemperaturen hebben.
3.2. Brandstof
De brandstof bestaat uit de standaardbrandstof volgens de in b ĳlage V
omschreven specificaties.
3.3. Beproevingslaboratorium
3.3.1. De absolute laboratoriumtemperatuur T, uitgedrukt in Kelvin, en de
atmosferische druk H, uitgedrukt in Torr, worden gemeten en er wordt eenberekening gemaakt van de factor F volgens de formule:
F=
(750
H)0,65
×(T
298)0,5
3.3.2. Voor een geldige proefneming moet de factor F zodanig z ĳn dat 0,98 ≤F
≤1,02.
3.4. Apparatuur voor bemonstering en meting
De coëfficiënt voor de absorptie van het licht door de uitlaatgassen dient
gemeten te worden met behulp van een opaciteitsmeter die voldoet aan deeisen van b ĳlage VII en die geïnstalleerd is overeenkomstig b ĳlage VIII.
1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 11
▼B
4. GRENSWAARDEN
4.1. Voor alle zes toerentallen waarb ĳmeting van de lichtabsorptiecoëfficiënt
krachtens punt 2.1 plaatsvindt, wordt de nominale gasstroom G berekend,uitgedrukt in liters per seconde en volgens de volgende formules:
— voor tweetaktmotoren G =Vn
60
— voor viertaktmotoren G =Vn
120
V: de cilinderinhoud van de motor uitgedrukt in liters,
n: het toerental uitgedrukt in omwentelingen per minuut.
4.2. B ĳelk toerental mag de coëfficiënt voor de absorptie van het licht door de
uitlaatgassen de grenswaarde van de tabel in b ĳlage VI niet overschr ĳden.
Indien de nominale fluxwaarde niet correspondeert met een van dewaarden van de tabel, wordt de aan te houden grenswaarde verkregendoor interpolatie door proportionele gedeelten.
1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 12
▼B
BĲLAGE IV
VRĲE ACCELERATIEPROEF
1. BEPROEVINGSVOORWAARDEN
1.1. De proef wordt uitgevoerd met een trekker of een motor die reeds aan de
proef b ĳconstante toerentallen, beschreven in b ĳlage III, is onderworpen.
1.1.1. Indien de beproeving van de motor op een proefbank geschiedt, moet deze
proef worden uitgevoerd zo snel mogel ĳk na de proef betreffende de
controle van de opaciteit b ĳconstant toerental. Met name het koelwater en
de olie moeten de normale door de constructeur aangegeven temperaturenhebben.
1.1.2. Wordt de proef uitgevoerd b ĳeen stilstaande trekker dan moet de motor
tevoren t ĳdens een rit op de weg, in de toestand van de normale bedr ĳf-
somstandigheden worden gebracht. De proef dient dan zo spoedigmogelĳk na aflegging van het traject op de weg te worden uitgevoerd.
1.2. De verbrandingsruimte mag niet z ĳn afgekoeld of vervuild door een
langere periode van stationair bedr ĳf voordat de proef wordt uitgevoerd.
1.3. De beproevingsvoorwaarden omschreven in de punten 3.1, 3.2 en 3.3 van
bĳlage III z ĳn van toepassing.
1.4. De voorschriften inzake de apparatuur voor monsterneming en meting van
punt 3.4 van b ĳlage III z ĳn van toepassing.
2. UITVOERING VAN DE PROEF
2.1. Indien beproeving plaatsvindt op de proefbank wordt de motor losgekop-
peld van de rem, waarb ĳdeze wordt vervangen door de draaiende onder-
delen die aangedreven worden b ĳneutrale stand van de versnellingshef-
boom, of door een traagheid die gel ĳkwaardig is aan die van deze onder-
delen.
2.2. Indien de proef met een trekker wordt genomen, wordt de versnellingshef-
boom in neutraal geplaatst, motor gekoppeld.
2.3. B ĳstationair draaiende motor wordt het gaspedaal snel, maar niet ruw,
ingetrapt zodat de inspuitpomp z ĳn maximale capaciteit levert. Deze stand
wordt gehandhaafd totdat het maximale motortoerental wordt bereikt ende regelaar in werking treedt. Zodra deze snelheid bereikt is, wordt hetgaspedaal losgelaten totdat de motor weer stationair draait en de opaci-teitsmeter zich aan deze omstandigheden heeft aangepast.
2.4. De in punt 2.3 beschreven procedure wordt ten minste zes maal herhaald
ten einde het uitlaatsysteem te reinigen en eventueel de apparatuur tekunnen afstellen. De maximale waarden van de opaciteit b ĳelk van deze
achtereenvolgende acceleratieproeven worden opgetekend totdat constantewaarden worden verkregen. Er wordt geen rekening gehouden met dewaarden die opgetekend worden t ĳdens het vertragen van het toerental
van de motor na elke acceleratie. De afgelezen waarden worden constantgeacht wanneer vier achtereenvolgende waarden in een bereik liggen meteen breedte die gel ĳk is aan 0,25 m
−1en deze geen afnemende reeks
vormen. De aan te houden absorptiecoëfficiënt XMis het rekenkundig
gemiddelde van deze vier waarden.
2.5. De motoren met drukvulling worden eventueel aan de volgende b ĳzondere
voorschriften onderworpen:
2.5.1. B ĳmotoren met een turbocompressor die gekoppeld is aan de motor of
mechanisch door de motor wordt aangedreven en ontkoppeld kan worden,worden twee volledige meetcyclussen verricht met voorafgaande accelera-ties, waarb ĳde turbocompressor in de eerste cyclus wordt ingeschakeld en
in de tweede wordt ontkoppeld. De hoogste verkregen waarde wordthierbĳals resultaat aangehouden.
2.5.2. B ĳmotoren met een turbocompressor die door middel van een „by-pass”
buiten werking kan worden gesteld en welke door de bestuurder kanworden ingeschakeld moeten proeven met en zonder „by-pass” wordenuitgevoerd. De hoogste verkregen waarde wordt hierb ĳals resultaat
aangehouden.
3. BEPALING VAN DE GECORRIGEERDE WAARDE VAN DE
ABSORPTIECOËFFICIËNT
1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 13
▼B
3.1. Begrippen
De waarden worden als volgt aangeduid:
XMde waarde van de absorptiecoëfficiënt b ĳvrĳe acceleratie, gemeten
volgens punt 2.4;
XLde gecorrigeerde waarde van de absorptiecoëfficiënt b ĳvrĳe accele-
ratie;
SMde waarde van de absorptiecoëfficiënt die is gemeten b ĳconstant
toerental (punt 2.1 van b ĳlage III) en die de voorgeschreven grens-
waarde b ĳdezelfde nominale flux het meest benadert;
SLde in punt 4.2 van b ĳlage III voorgeschreven waarde van de absorp-
tiecoëfficiënt b ĳde nominale flux voor het meetpunt waarvoor de
waarde SMis verkregen;
L de werkel ĳke lengte van de lichtbundel in de opaciteitsmeter.
3.2. Aangezien de absorptiecoëfficiënten worden uitgedrukt in m−1en de werk-
elĳke lengte van de lichtbundel in meters, wordt de gecorrigeerde waarde
bepaald door de kleinste van de twee volgende formules:
X/prime1L=SL
SM·XMou X/primedbl1L=XM+ 0,5
1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 14
▼B
Grenswaarden en eenheden MethodeBĲLAGE V
SPECIFICATIE VAN DE STANDAARDBRANDSTOF VOOR DE GOEDKEURINGS-
PROEVEN EN DE CONTROLE OP DE OVEREENSTEMMING VAN DE PRODUKTIE
Dichtheid 15/4 °C 0,830 ± 0,005 ASTM D 1298-67
Destillatie ASTM D 86-67
50 % min. 245 °C
90 % 3 3 0±1 0 °C
Eindpunt max. 370 °C
Cetaangetal 54 ± 3 ASTM D 976-66
Kinetische viscositeit b ĳ100 °F3 ± 0,5 cSt ASTM D 445—65
Zwavelgehalte 0,4 ± 0,1 gew. % ASTM D 129—64
Ontstekingspunt min. 55 °C ASTM D 93-71
Troebelingspunt max. − 7 °C ASTM D 2500-66
Anilinepunt 6 9±5 °C ASTM D 611-64
Koolstof op residu 10 % max. 0,2 gew. % ASTM D 524-64
Asgehalte max. 0,01 gew. % ASTM D 482-63
Watergehalte max. 0,05 gew. % ASTM D 95-70
Corrosie koperfolie b ĳ100 °Cmax. 1 ASTM D 130-68
Onderste verbrandingswaarde
 ASTM D 2-68
(Ap. VI)
Gehalte aan sterke zuren 0 mg KOH/g ASTM D 974-64
Opmerking: De brandstof mag uitsluitend bestaan uit rechtstreekse destillatiefracties waaraan de zwavelwaterstoffenal dan niet z ĳn onttrokken en zonder enig additief.
1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 15
▼B
Nominale flux G
liter/secondeAbsorptiecoëfficiënt k
m−1BĲLAGE VI
BĲDE BEPROEVING VAN DE MOTOR B ĲCONSTANT TOERENTAL GELDENDE
GRENSWAARDEN
≤42 2,26
45 2,19
50 2,08
55 1,985
60 1,9065 1,84
70 1,775
75 1,72
80 1,665
85 1,62
90 1,575
95 1,535
100 1,495
105 1,465
110 1,425
115 1,395
120 1,37
125 1,345
130 1,32
135 1,30
140 1,27
145 1,25
150 1,225
155 1,205
160 1,19
165 1,17
170 1,155
175 1,14
180 1,125
185 1,11
190 1,095
195 1,08
≥200 1,065
Opmerking: Hoewel bovenvermelde waarden tot op 0,01 of 0,005 z ĳn afgerond, houdt dit niet in dat de metingen met
deze nauwkeurigheid moeten plaatsvinden.
1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 16
▼B
BĲLAGE VII
KENMERKEN VAN DE OPACITEITSMETERS
1. TOEPASSINGSGEBIED
In deze b ĳlagen z ĳn de voorwaarden omschreven waaraan opaciteitsme-
ters moeten voldoen die gebruikt worden b ĳde in b ĳlage III en IV
genoemde proeven.
2. BASISSPECIFICATIE VOOR DE OPACITEITSMETERS
2.1. Het te meten gas bevindt zich in een omhulling waarvan het inwendige
oppervlak geen weerspiegelende eigenschappen vertoont.
2.2. De werkel ĳke lengte van het traject van de lichtbundels door het te
meten gas wordt bepaald met inachtneming van de eventuele invloedvan de beschermende onderdelen van de lichtbron en van de foto-elek-trische cel. De werkel ĳke lengte moet op het apparaat z ĳn aangegeven.
2.3. De meetw ĳzer van de opaciteitsmeter moet voorzien z ĳn van twee
meetschalen, één in absolute eenheden van lichtabsorptie van 0 tot (m
−1)
en de andere lineair van 0 tot 100; beide meetschalen moeten zichuitstrekken over een bereik van 0 voor de totale lichtflux tot hetmaximum schaalbereik voor totale verduistering.
3. CONSTRUCTIEKENMERKEN3.1. Algemeen
De opaciteitsmeter moet zodanig z ĳn ontworpen dat de kamer in bedr ĳf-
somstandigheden b ĳconstante toerentallen wordt gevuld met een rook
van uniforme doorsch ĳnendheid.
3.2. Rookkamer en huis van de opaciteitsmeter
3.2.1. De hoeveelheden parasitair licht ten gevolge van inwendige weerspiege-
ling of door diffusieeffecten die tot de foto-elektrische cel doordringen,moeten tot een minimum worden beperkt (b ĳvoorbeeld door het
aanbrengen van een matte zwarte bekleding op de inwendige opper-vlakken en door een gunstige plaatsing der onderdelen in het algemeen).
3.2.2. De optische eigenschappen moeten zodanig z ĳn dat het gecumuleerde
effect van diffusie en weerspiegeling niet meer bedraagt dan een lineaireschaaleenheid, indien de rookkamer gevuld is met een rookgas dat eenabsorptiecoëfficiënt heeft van ongeveer 1,7 m
−1.
3.3. Lichtbron
Deze moet bestaan uit een gloeilamp met een kleurtemperatuur tussen
2 800 en 3 250 K.
3.4. Lichtgevoelig element
3.4.1. Dit bestaat uit een foto-elektrische cel met een spectrale responsiecurve
die overeenkomt met de foto-optische curve van het mensel ĳk oog
(maximumresponsie in de band van 550/570 nm, minder da n4%v a n
deze maximumresponsie beneden 430 nm en boven 680 nm).
3.4.2. Het elektrisch circuit met de w ĳzer moet zodanig z ĳn ontworpen dat de
uitgangsstroom van de foto-elektrische cel een lineaire functie is van deintensiteit van het opgevangen licht in het bereik van de bedr ĳfstempe-
raturen van de foto-elektrische cel.
3.5. Meetschalen
3.5.1. De lichtabsorptiecoëfficiënt k wordt berekend aan de handwan de
formule: Φ=Φo·e
-kL, waarin L de werkel ĳke lengte is van de
lichtbundels door het te meten gas, Φode invallende flux en Φde
uittredende flux.
Indien de werkel ĳke lengte L van een bepaald type opaciteitsmeter niet
rechtstreeks kan worden beoordeeld aan de hand van de geometrie, danmoet de werkel ĳke lengte L worden bepaald:
— hetz ĳmet behulp van de methode beschreven in punt 4,
— hetz ĳaan de hand van een vergel ĳking met een ander type opaci-
teitsmeter waarvan de werkel ĳke lengte bekend is.
1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 17
▼B
3.5.2. De relatie tussen de lineaire schaal van 0 tot 100 en de absorptiecoëffi-
ciënt k is gegeven in de formule
k=−1
Lloge(1−N
100)
waarin N een afgelezen waarde is van de lineaire schaal en k de
daarmee overeenkomende waarde van de absorptiecoëfficiënt.
3.5.3. Met behulp van de meetw ĳzer van de opaciteitsmeter moet een absorp-
tiecoëfficiënt van 1,7 m−1met een nauwkeurigheid van 0,025 m−1kunnen
worden afgelezen.
3.6. Afstelling en controle van het meetapparaat
3.6.1. Het elektrisch circuit van de foto-elektrische cel en van de w ĳzer moet
zodanig kunnen worden ingesteld dat de w ĳzer op nul kan worden
teruggebracht, wanneer de lichtflux door een met onvervuilde luchtgevulde rookkamer of door een andere kamer met overeenkomstigeeigenschappen valt.
3.6.2. B ĳuitgeschakelde lamp en open of kortgesloten meetcircuit moet op de
schaal van de absorptiecoëfficiënt de waarde worden aangewezen en b ĳ
opnieuw ingeschakeld meetcircuit moet de afgelezen waarde bl ĳven.
3.6.3. Een tussent ĳdse controle moet plaatsvinden door in de rookkamer een
filter aan te brengen dat een gas voorstelt, waarvan de bekende absorp-tiecoëfficiënt k, gemeten overeenkomstig het bepaalde in punt 3.5.1,tussen 1,6 m
−1en 1,8 m−1ligt. De waarde van k moet tot op 0,025
m−1nauwkeurig bekend z ĳn. Bĳde controle moet worden nagegaan of
deze waarde niet meer dan 0,05 m−1verschilt van de aangewezen waarde
indien het filter tussen de lichtbron en de fotocel is aangebracht.
3.7. Responsie van de opaciteitsmeter
3.7.1. De aanspreekt ĳd van het elektrisch meetcircuit, die overeenkomt met de
tĳd die de w ĳzer nodig heeft om een totale uitslag van 90 % van de
totale schaal te bereiken, wanneer een afscherming welke de foto-elek-trische cel volledig verduistert, wordt aangebracht, moet 0,9 tot 1,1seconde bedragen;
3.7.2. De demping van het elektrisch meetcircuit moet zodanig z ĳn dat de
initiële overschr ĳding welke de uiteindel ĳke constant bl ĳvende waarde
te boven gaat na elke plotselinge variatie van de ingangswaarde (b ĳ
voorbeeld door het controlefilter) niet meer bedraagt da n 4 % van deze
waarde in eenheden van de lineaire schaal.
3.7.3. De aanspreekt ĳd van de opaciteitsmeter die het gevolg is van de fysi-
sche versch ĳnselen in de rookkamer, is de t ĳd die verloopt tussen het
begin van het binnenstromen van de rookgassen in het meetapparaat ende volledige vulling van de rookkamer; deze t ĳd mag niet meer
bedragen dan 0,4 seconde.
3.7.4. Deze bepalingen z ĳn alleen van toepassing op opaciteitsmeters die
gebruikt worden voor meting van de opaciteit b ĳvrĳe acceleratie.
3.8. Druk van de te meten gassen en van de spoellucht
3.8.1. De druk van de uitlaatgassen in de rookkamer mag niet meer van de
atmosferische druk verschillen dan overeenkomt met de druk van eenwaterkolom van 735 Pa.
3.8.2. De drukvariaties van het te meten gas en van de spoellucht mogen geen
grotere variatie van de absorptiecoëfficiënt veroorzaken dan 0,05 m
−1bĳ
een te meten gas met een absorptiecoëfficiënt van 1,7 m−1.
3.8.3. De opaciteitsmeter moet voorzien z ĳn van apparatuur waarmee de druk
in de rookkamer kan worden gemeten.
3.8.4. De grenzen waarbinnen de druk van het gas en van de spoellucht in de
rookkamer kunnen variëren, worden door de fabrikant van het apparaatopgegeven.
3.9. Temperatuur van het te meten gas
3.9.1. Op alle plaatsen in de rookkamer moet de temperatuur van het gas op
het tĳdstip van de meting liggen tussen 70 °C en een door de fabrikant
van de opaciteitsmeter te specificeren maximumtemperatuur en wel opzodanige w ĳze, dat de in dit temperatuurgebied afgelezen waarden met
1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 18
▼B
niet meer dan 0,1 m−1verschillen wanneer de kamer gevuld is met gas
met een absorptiecoëfficiënt van 1,7 m−1.
3.9.2. De opaciteitsmeter moet voorzien z ĳn van apparatuur waarmee de
temperatuur in de rookkamer kan worden gemeten.
4. WERKEL ĲKE LENGTE „L” VAN DE OPACITEITSMETER
4.1. Algemeen
4.1.1. B ĳenkele typen opaciteitsmeters is de opaciteit van de gassen tussen de
lichtbron en de foto-elektrische cel, of tussen de transparente onderdelendie de bron en de foto-elektrische cel beschermen, niet constant. Indergelĳke gevallen is de werkel ĳke lengte L die van een kolom gas met
uniforme opaciteit, welke dezelfde lichtabsorptie veroorzaakt als diewelke wordt waargenomen wanneer het gas de opaciteitsmeter opnormale w ĳze doorstroomt.
4.1.2. De werkel ĳke lengte van het traject van de lichtbundel wordt vastgesteld
door vergel ĳking van de op de normaal werkende opaciteitsmeter afge-
lezen waarde N met de afgelezen waarde N
obĳeen zodanig gew ĳzigde
opaciteitsmeter dat het proefgas een nauwkeurig bepaalde lengte Lovult.
4.1.3. Er moeten snel opeenvolgende vergel ĳkende aflezingen plaatsvinden ten
einde de correctie van de nulverplaatsing vast te stellen.
4.2. Methode voor de vaststelling van L
4.2.1. De proefgassen moeten bestaan uit uitlaatgassen met constante opaciteit
of uit absorberende gassen met een dichtheid die ongeveer overeenkomtmet die van de uitlaatgassen.
4.2.2. Men bepaalt nauwkeurig een kolom met een lengte L
ovan de opaciteits-
meter welke op uniforme w ĳze met de proefgassen kan worden gevuld
en waarvan de bases nagenoeg loodrecht op de richting van de licht-bundel staan. Deze lengte L
omoet ongeveer gel ĳkzĳn aan de veronder-
stelde werkel ĳke lengte van de opaciteitsmeter.
4.2.3. De gemiddelde temperatuur van de proefgassen in de rookkamer wordt
gemeten.
4.2.4. Indien noodzakel ĳk kan een expansiereservoir van compacte afmetingen
en met voldoende capaciteit om de pulsen te dempen, zo dicht mogel ĳk
bĳde sonde, in de leiding voor de bemonstering worden opgenomen.
Ook kan een koeler worden geïnstalleerd. De toevoeging van een expan-siereservoir of koeler mag de samenstelling van de uitlaatgassen niet oponjuiste w ĳze beïnvloeden.
4.2.5. De proef ter vaststelling van de werkel ĳke lengte bestaat uit het achter-
eenvolgens laten passeren van een monster van de proefgassen door eennormaal werkende opaciteitsmeter en door hetzelfde apparaat na w ĳzi-
ging zoals vermeld in punt 4.1.2.
4.2.5.1. De met de opaciteitsmeter verkregen gegevens moeten t ĳdens de proef
continu worden geregistreerd met een recorder, welke een responsiet ĳd
heeft die ten hoogste gel ĳk is aan die van de opaciteitsmeter.
4.2.5.2. B ĳeen normaal werkende opaciteitsmeter is de afgelezen waarde van de
lineaire schaal N en die van de gemiddelde temperatuur van de gassen,uitgedrukt in Kelvin, T.
4.2.5.3. B ĳeen bekende lengte L
oen vulling met hetzelfde proefgas, is de
afgelezen waarde van de lineaire schaal Noen die van de gemiddelde
temperatuur van de gassen, uitgedrukt in Kelvin, To.
4.2.6. De werkel ĳke lengte bedraagt:
L=LoT
Tolog(1—N
100)
log(1—No
100)
4.2.7. De proef dient met ten minste vier proefgassen te worden herhaald zodat
regelmatig van 20 tot 80 gespreide aanw ĳzingen op de lineaire schaal
worden verkregen.
4.2.8. De werkel ĳke lengte L van de opaciteitsmeter is het rekenkundig gemid-
delde van de werkel ĳke lengten die overeenkomstig punt 4.2.6 met elk
der proefgassen worden verkregen.
1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 19
▼B
BĲLAGE VIII
INSTALLATIE EN GEBRUIK VAN DE OPACITEITSMETER
1. TOEPASSINGSGEBIED
In deze b ĳlage wordt de installatie en het gebruik van opaciteitsmeters
voor de in de b ĳlagen III en IV beschreven proeven omschreven.
2. OPACITEITSMETER VOOR BEMONSTERING2.1. Installatie voor de proeven b ĳconstante toerentallen
2.1.1. De verhouding van het oppervlak van het sondegedeelte tot dat van de
uitlaatp ĳp moet ten minste 0,05 bedragen. De in de uitlaatp ĳpbĳde
ingang van de sonde gemeten tegendruk mag niet meer bedragen dan 735Pa.
2.1.2. De sonde bestaat uit een buis die, met een open uiteinde naar voren,
centraal in de uitlaatp ĳp of in het eventueel noodzakel ĳke verlengstuk
daarvan wordt geplaatst. De sonde moet zich bevinden in een gedeeltewaarin de verdeling van de rookgassen ongeveer uniform is. Om aan dezevoorwaarde te voldoen, moet de sonde zo ver mogel ĳk in de richting van
het uiteinde van de uitlaatp ĳp of eventueel in een verlengstuk hiervan
worden geplaatst zodat, wanneer D de doorsnede voorstelt van hetuiteinde van de uitlaatp ĳp, het uiteinde van de sonde op een rechthoekig
gedeelte is geplaatst op een afstand van ten minste 6 D, in lengterichtinggemeten, binnenwaarts ten opzichte van het punt van monsterneming eneen afstand van ten minst e3Di n buitenwaartse richting. Indien gebruik
wordt gemaakt van een verlengstuk mag b ĳhet aansluitingspunt geen
lucht kunnen toetreden.
2.1.3. De druk in de uitlaatp ĳp en de drukvalkarakteristieken in de bemonste-
ringsbuis moeten zodanig z ĳn dat met behulp van de sonde een monster
wordt verkregen dat in hoge mate gel ĳkwaardig is aan dat b ĳisokineti-
sche bemonstering.
2.1.4. Indien noodzakel ĳk kan een expansiereservoir van compacte afmetingen
en met voldoende capaciteit om de pulsen te dempen, zo dicht mogel ĳk
bĳde sonde, in de leiding voor de bemonstering worden opgenomen. Ook
kan een koeler worden geïnstalleerd. De toevoeging van een expansiere-servoir of koeler mag de samenstelling van de uitlaatgassen niet oponjuiste w ĳze beïnvloeden.
2.1.5. Op een afstand van ten minste 3 D gemeten in buitenwaartse richting ten
opzichte van de bemonsteringssonde, kan een vlinderklep of een andermiddel ter verhoging van de bemonsteringsdruk worden gemonteerd.
2.1.6. De p ĳpverbindingen tussen sonde, koelinrichting, expansiereservoir
(indien noodzakel ĳk) en de opaciteitsmeter moeten zo kort mogel ĳkzĳn,
waarbĳmoet worden voldaan aan de voorschriften ten aanzien van druk
en temperatuur vermeld in de punten 3.8 en 3.9 van b ĳlage VII. De
pĳpverbinding moet een oplopende helling vertonen van het bemonste-
ringspunt naar de opaciteitsmeter en scherpe hoeken waar zich roet zoukunnen verzamelen, moeten worden vermeden. Indien de opaciteitsmeterhiermee niet is uitgerust, dient een „by-pass”-klep op een meer binnen-waarts gelegen punt van de p ĳpverbinding te worden geïnstalleerd.
2.1.7. T ĳdens de proef zal worden gecontroleerd of aan de voorschriften van
punt 3.8 van b ĳlage VII, inzake de druk, en die van punt 3.9 van
genoemde b ĳlage inzake de temperatuur in de meetkamer, is voldaan.
2.2. Installatie voor de proeven b ĳvrĳe acceleratie
2.2.1. De verhouding van het oppervlak van het sondegedeelte en dat van de
uitlaatp ĳp moet ten minste 0,05 bedragen. De tegendruk in de uitlaatp ĳp
bĳde inlaat van de sonde mag niet groter z ĳn dan 735 Pa.
2.2.2. De sonde bestaat uit een buis die, met een open uiteinde naar voren,
centraal in de uitlaat of in het eventueel noodzakel ĳke verlengstuk
daarvan wordt geplaatst. De sonde moet zich bevinden in een gedeeltewaarin de verdeling van de rookgassen ongeveer uniform is. Om aan dezevoorwaarde te voldoen moet de sonde zo ver mogel ĳk in de richting van
het uiteinde van de uitlaatp ĳp of eventueel in een verlengstuk hiervan
worden geplaatst, zodat, wanneer D de doorsnede voorstelt van hetuiteinde van de uitlaatp ĳp, het uiteinde van de sonde op een rechthoekig
gedeelte is geplaatst op een afstand van ten minste 6 D, in lengterichtinggemeten, binnenwaarts ten opzichte van het punt van monsterneming enop een afstand van ten minst e3Di n buitenwaartse richting. Indien
1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 20
▼B
gebruik wordt gemaakt van een verlengstuk mag b ĳhet aansluitingspunt
geen lucht kunnen toetreden.
2.2.3. Het monsternemingssysteem moet zodanig z ĳn ontworpen dat, b ĳalle
toerentallen van de motor, de druk van het monster b ĳde opaciteitsmeter
binnen de in punt 3.8.2 van b ĳlage VII voorgeschreven grenzen bl ĳft. Dit
kan worden gecontroleerd door optekening van de druk van het monsterbĳstationair toerental en b ĳmaximale snelheid onbelast. Naar gelang van
de kenmerken van de opaciteitsmeter kan de druk van het monster wordengecontroleerd door middel van een vaste vernauwing of een klep in deuitlaatp ĳp of in de verbindingsp ĳp. De in de uitlaatp ĳp aan de inlaat van
de sonde gemeten tegendruk mag, ongeacht de toegepaste methode, nietmeer bedragen dan 735 Pa.
2.2.4. De p ĳpverbindingen met de opaciteitsmeter moeten zo kort mogel ĳkzĳn.
De pĳp moet een oplopende helling vertonen van het bemonsteringspunt
naar de opaciteitsmeter en scherpe hoeken waar zich roet zou kunnenverzamelen, moeten worden vermeden. Vóór de opaciteitsmeter kan een„by-pass”-klep worden geplaatst ten einde deze, behalve t ĳdens de
meting, van de uitlaatgasstroom te isoleren.
3. OPACITEITSMETER MET TOTAALFLUX
De enige algemene voorzorgen die b ĳde proeven b ĳconstante toeren-
tallen en b ĳvrĳe acceleratie in acht moeten worden genomen z ĳn:
3.1. B ĳde aansluitingen tussen de uitlaatp ĳp en de opaciteitsmeter mag geen
buitenlucht kunnen toetreden.
3.2. De verbindingsp ĳpen met de opaciteitsmeter moeten zo kort mogel ĳk
zĳn, zoals b ĳde opaciteitsmeters voor monsterneming. Het p ĳpsysteem
moet in het gedeelte van de uitlaatp ĳp naar de opaciteitsmeter een oplo-
pende helling vertonen en scherpe hoeken waar zich roet zou kunnenverzamelen, moeten worden vermeden. Vóór de opaciteitsmeter kan een„by-pass”-klep worden geplaatst ten einde deze, behalve t ĳdens de
meting, van de uitlaatgasstroom te isoleren.
3.3. Ook kan het noodzakel ĳkzĳn vóór de opaciteitsmeter een koelsysteem
aan te brengen.
1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 21
▼B
BĲLAGE IX
SCHEMATISCH VOORBEELD VAN HET SYMBOOL VOOR DE GECORRIGEERDE
WAARDEVAN DEABSORPTIE COËFFICIËNT
Bovenstaand symbool geeft aan dat de gecorrigeerde waarde van de absorptiecoëfficiënt 1,30 m−1
bedraagt.
1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 22
▼B
BĲLAGE X

1977L0537 — NL — 21.12.1982 — 001.001 — 23
▼B