2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 1
Dit document vormt slechts een documentatiehulpmiddel en verschijnt buiten de verantwoordelijkheid van de instellingen
►B VERORDENING (EG) Nr. 1/2003 VAN DE RAAD
van 16 december 2002
betreffende de uitvoering van de mededingingsregels van de artikelen 81 en 82 van het Verdrag
(Voor de EER relevante tekst)
(PB L 1 van 4.1.2003, blz. 1)
Gewijzigd bij:
Publicatieblad
nr. blz. datum
►M1 Verordening (EG) nr. 411/2004 van de Raad van 26 februari 2004 L 68 1 6.3.2004
▼B
VERORDENING (EG) Nr. 1/2003 VAN DE RAAD
van 16 december 2002
betreffende de uitvoering van de mededingingsregels van de arti-
kelen 81 en 82 van het Verdrag
(Voor de EER relevante tekst)
DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en
metname op art ikel 83,
Gezien hetvoorst el van de Commissie (1),
Gezien hetadvies van hetEuropees Parlement(2),
Gezien hetadvies van hetEuropees Economisch en Sociaal Comit é (3),
Overwegende hetgeen volgt:
(1) Teneinde een regeling tot stand te brengen waardoor wordt
verzekerd datde mededinging binnen de int erne marktnietwordt vervalst, dient voor een doeltreffende en eenvormigetoepassing van de artikelen 81 en 82 van het Verdrag in de
gehele Gemeenschap te worden gezorgd. Verordening nr. 17
van de Raad van 6 februari 1962, eerste verordening over detoepassing van de artikelen 81 en 82 (*) van het Verdrag (
4),
heefthetmogelijk gemaakteen communaut air beleid op hetgebied van het mededingingsrecht te ontwikkelen dat tot deverspreiding van een mededingingscultuur in de Gemeenschap
heeftbijgedragen. Thans dientdeze verordening echt er in het
licht van de opgedane ervaring te worden vervangen, teneindete voorzien in bepalingen die aan de uitdagingen van de geïnte-greerde markten de komende uit breiding van de Gemeenschapzijn aangepast.
(2) Metname dientopnieuw t e worden nagedachtover de wijzewaarop de in artikel 81, lid 3, van het Verdrag vervatte uitzonde-ring op hetverbod van mededingingbeperkende overeenkomst enwerkt. Hierbij moet volgens artikel 83, lid 2, onder b), van hetVerdrag de noodzaak in achtworden genomen enerzijds een
doeltreffend toezicht te verzekeren en anderzijds de administra-
tieve controle zo veel mogelijk te vereenvoudigen.
(3) Het bij Verordening nr. 17 ingevoerde gecentraliseerde stelselbiedt niet langer een garantie voor een evenwicht tussen dezetwee doelstellingen. Enerzijds belemmert het de toepassing van
de communautaire mededingingsregels door de rechterlijke
instanties en de mededingingsautoriteiten van de lidstaten enbehelstheteen aanmeldingsregeling die de Commissie beletzich bij voorrang op de bestraffing van de zwaarste inbreukentoe te leggen. Anderzijds brengt het voor de ondernemingenhoge kosten mee.2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 2
(1) PB C 365 E van 19.12.2000, blz. 284.
(2) PB C 72 E van 21.3.2002, blz. 305.
(3) PB C 155 van 29.5.2001, blz. 73.
(*) De titel van Verordening 17 werd aangepast om rekening te houden met de
hernummering van de artikelen van het EG-Verdrag overeenkomstig artikel
12 van het Verdrag van Amsterdam; oorspronkelijk verwees die titel naar
de artikelen 85 en 86 van het EG-Verdrag.
(4) PB 13 van 21.2.1962, blz. 204/62. Verordening laatstelijk gewijzigd bij
Verordening (EG) nr. 1216/1999 (PB L 148 van 15.6.1999, blz. 5).
▼B
(4) Dit stelsel dient bijgevolg te worden vervangen door een stelsel
van wettelijke uitzondering, waarin de mededingingsautoriteiten
en de rechterlijke instanties van de lidstaten bevoegd zijn nietalleen artikel 81, lid 1, en artikel 82 van het Verdrag, dievolgens de rechtspraak van het Hof van Justitie van de EuropeseGemeenschappen rechtstreekse werking hebben, maar ook artikel81, lid 3, van het Verdrag toe te passen.
(5) Methetoog op een daadwerkelijke handhaving van de commu-nautaire mededingingsregels onder eerbiediging van defundamentele rechten van de verdediging, moet deze verordeningregels bevatten inzake de bewijslast op grond van de artikelen 81
en 82 van hetVerdrag. Hetbewijs van inbreuk op de art ikelen
81, lid 1, en 82 van hetVerdrag moetrecht ens genoegzaamworden geleverd door de partij of de autoriteit die de inbreukaanvoert. De onderneming of ondernemersvereniging dieverweer voert tegen een bewezen inbreuk moet rechtens genoeg-
zaam hetbewijs leveren dataan de voorwaarden is voldaan om
dat verweer te laten gelden. Deze verordening doet geen afbreukaan de nationale voorschriften inzake de bewijsstandaard of aande plicht van de mededingingsautoriteiten en de rechterlijkeinstanties van de lidstaten de relevante feiten van een zaak vastte stellen mits dergelijke voorschriften en plichten verenigbaar
zijn metalgemene beginselen van hetGemeenschapsrecht .
(6) Ter verzekering van een doeltreffende toepassing van de
communautaire mededingingsregels dienen de nationale mede-dingingsautoriteiten nauwer bij die toepassing te worden
betrokken. Te dien einde moeten zij over de bevoegdheid
beschikken het Gemeenschapsrecht toe te passen.
(7) De nationale rechterlijke instanties vervullen bij de toepassing
van de communautaire mededingingsregels een wezenlijke taak.
Zij beschermen de uithetGemeenschapsrechtvoort vloeiendesubjectieve rechten door geschillen tussen particulieren tebeslechten, met name door aan de slachtoffers van inbreukenschadevergoeding toe te kennen. De rol van de nationale rechter-lijke instanties is dienaangaande complementair aan die van de
mededingingsautoriteiten van de lidstaten. Het is bijgevolg nood-
zakelijk hun de bevoegdheid toe te kennen de artikelen 81 en 82van het Verdrag ten volle toe te passen.
(8) Teneinde de daadwerkelijke handhaving van de mededingingsre-
gels van de Gemeenschap en de goede werking van de in deze
verordening opgenomen samenwerkingsmechanismen te waar-borgen, moeten de mededingingsautoriteiten en de rechterlijkeinstanties van de lidstaten ertoe verplicht worden ook de arti-kelen 81 en 82 van het Verdrag toe te passen wanneer ze het
nationale mededingingsrecht toepassen op overeenkomsten en
praktijken welke de handel tussen lidstaten kunnen beïnvloeden.Om te zorgen voor gelijke spelregels in het kader van overeen-komsten, besluiten van ondernemersverenigingen en onderlingafgestemde feitelijke gedragingen binnen de interne markt, moetop grond van artikel 83, lid 2, onder e), van het Verdrag tevens
de verhouding tussen de nationale wetgeving en het mededin-
gingsrechtvan de Gemeenschap bepaald worden. Daart oe moetworden bepaald dat de toepassing van nationale mededingings-wetten op overeenkomsten, besluiten of onderling afgestemdefeitelijke gedragingen in de zin van artikel 81, lid 1, van hetVerdrag nietmag leiden t othetverbieden van dergelijke over-
eenkomsten, besluiten en onderling afgestemde feitelijke
gedragingen indien ze nietook uithoofde van hetmededingings-rechtvan de Gemeenschap verboden zijn. De begrippenovereenkomsten, besluiten en onderling afgestemde feitelijkegedragingen zijn autonome concepten uit het mededingingsrecht
van de Gemeenschap die van toepassing zijn op gecoördineerd
gedrag van ondernemingen op de marktvolgens de uit leg vande communautaire rechterlijke instanties. Lidstaten mogen uithoofde van de onderhavige verordening nietworden beletomop hun grondgebied strengere nationale mededingingswettenaan te nemen en toe te passen die eenzijdige gedragingen van2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 3
▼B
ondernemingen verbieden of bestraffen. Die strengere nationale
wetten kunnen bepalingen omvatten die misbruik van econo-misch afhankelijke ondernemingen verbieden of bestraffen.
Voorts is deze verordening niet van toepassing op nationale
wetten die strafrechtelijke sancties opleggen aan natuurlijkepersonen, behalve indien deze sancties het middel vormenwaarmee op ondernemingen toepasselijke mededingingsregelsworden toegepast.
(9) Hetdoel van de art ikelen 81 en 82 van hetVerdrag is de
bescherming van de mededinging op de markt. Deze verorde-
ning, die wordtaangenomen om aan die bepalingen van hetVerdrag uitvoering te geven, belet de lidstaten niet om op hungrondgebied nationale wetgeving ten uitvoer te leggen terbescherming van andere rechtmatige belangen, op voorwaarde
datdeze wet geving verenigbaar is metalgemene beginselen en
andere bepalingen van hetGemeenschapsrecht . In zoverre dezenationale wetgeving overwegend een ander doel dan de bescher-ming van de mededinging op de markt nastreeft, mogen debevoegde mededingingsautoriteiten en de rechterlijke instantiesvan de lidstaten deze wetgeving op hun grondgebied toepassen.
Dienovereenkomstig mogen lidstaten uit hoofde van deze veror-
dening op hun grondgebied nationale wetgeving ten uitvoerleggen die eenzijdige of contractuele, onder oneerlijke handels-praktijken vallende handelingen verbiedt of bestraft. Eendergelijke wetgeving streeft een specifiek doel na, ongeacht de
feitelijke of vermoedelijke effecten van dergelijke handelingen
op de mededinging op de markt. Dit is met name het gevalvoor wetgeving die verbiedt dat ondernemingen hun handelspart-ners ongerechtvaardigde, onevenredige of ongegrondevoorwaarden opleggen, van hen verkrijgen of proberen teverkrijgen.
(10) Verordeningen van de Raad zoals nr. 19/65/EEG (1), (EEG) nr.
2821/71 (2), (EEG) nr. 3976/87 (3), (EEG) nr. 1534/91 (4)o f2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 4
(1) Verordening nr. 19/65/EEG van de Raad van 2 maart1965 bet reffende de
toepassingen van artikel 81, lid 3 (De titels van deze verordningen zijn
aangepast om rekening te houden met de hernummering van de artikelen
van het EG-Verdrag, overeenkomstig artikel 12 van het Verdrag van
Amsterdam. Oorspronkelijk verwerzen deze titels naar artikel 85, lid 3, van
hetEG-Verdrag.), van hetVerdrag op groepen van overeenkomst en en
onderling afgestemde feitelijke gedragingen (PB 36 van 6.3.1965, blz. 533/
65). Verordening laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 1215/1999
(PB L 148 van 15.6.1999, blz. 1).
(2) Verordening (EEG) nr. 2821/71 van de Raad van 20 december 1971 betref-
fende de toepassing van artikel 81, lid 3 (De titels van deze verordningen
zijn aangepast om rekening te houden met de hernummering van de arti-
kelen van het EG-Verdrag, overeenkomstig artikel 12 van het Verdrag van
Amsterdam. Oorspronkelijk verwerzen deze titels naar artikel 85, lid 3, van
hetEG-Verdrag.), van hetVerdrag op groepen van overeenkomst en,
besluiten en onderling afgestemde feitelijke gedragingen (PB L 285 van
29.12.1971, blz. 46). Verordening laatstelijk gewijzigd bij de Akte van
Toetreding van 1994.
(3) Verordening (EEG) nr. 3976/87 van de Raad van 14 december 1987 betref-
fende de toepassing van artikel 81, lid 3 (De titels van deze verordningen
zijn aangepast om rekening te houden met de hernummering van de arti-
kelen van het EG-Verdrag, overeenkomstig artikel 12 van het Verdrag van
Amsterdam. Oorspronkelijk verwerzen deze titels naar artikel 85, lid 3, van
hetEG-Verdrag.), van hetVerdrag op bepaalde groepen overeenkomst en en
onderling afgestemde feitelijke gedragingen in de sector van het luchtver-
voer (PB L 374 van 31.12.1987, blz. 9). Verordening laatstelijk gewijzigd
bij de Akte van Toetreding van 1994.
(4) Verordening (EEG) nr. 1534/91 van de Raad van 31 mei 1991 betreffende
de toepassing van artikel 81, lid 3 (De titels van deze verordningen zijn
aangepast om rekening te houden met de hernummering van de artikelenvan het EG-Verdrag, overeenkomstig artikel 12 van het Verdrag van
Amsterdam. Oorspronkelijk verwerzen deze titels naar artikel 85, lid 3, van
hetEG-Verdrag.), van hetVerdrag op bepaalde groepen van overeenkom-
sten, besluiten en onderling afgestemde feitelijke gedragingen in de
verzekeringssector (PB L 143 van 7.6.1991, blz. 1).
▼B
(EEG) nr. 479/92 (1) verlenen de Commissie bevoegdheid om
artikel 81, lid 3, van het Verdrag bij verordening toe te passenop bepaalde categorieën overeenkomsten, besluiten van onderne-
mersverenigingen en onderling afgestemde feitelijke
gedragingen. Op de door dergelijke verordeningen gedefinieerdegebieden heeftde Commissie zogenoemde groepsvrijst ellings-verordeningen vastgesteld waarbij zij artikel 81, lid 1, van hetVerdrag niet van toepassing verklaart op categorieën van over-
eenkomsten, besluiten en onderlinge afgestemde feitelijke
gedragingen en kan zij deze blijven vaststellen. Wanneer over-eenkomsten, besluiten en onderling afgestemde feitelijkegedragingen waarop deze verordeningen van toepassing zijndesondanks gevolgen hebben die onverenigbaar zijn metart ikel81, lid 3, van hetVerdrag, moet en de Commissie en de mede-
dingingsautoriteiten van de lidstaten over de bevoegdheid
beschikken om in een specifiek geval hetvoordeel van degroepsvrijstellingsverordening in te trekken.
(11) Om voor de toepassing van de Verdragsbepalingen te zorgen,moetde Commissie beschikkingen t otondernemingen en onder-
nemersverenigingen kunnen richten die ertoe strekken aan
inbreuken op artikel 81 of artikel 82 van het Verdrag een eindete maken. Zodra een rechtmatig belang aanwezig is, moet zij ookeen beschikking tot vaststelling van een inbreuk kunnen gevenwanneer die inbreuk reeds beëindigd is, zelfs zonder een geld-
boete op te leggen. Voorts dient de bevoegdheid van de
Commissie om beschikkingen houdende voorlopige maatregelente geven, die door het Hof van Justitie is erkend, uitdrukkelijk indeze verordening te worden opgenomen.
(12) Deze verordening dient uitdrukkelijk te voorzien in de bevoegd-
heid van de Commissie om, rekening houdend methet
evenredigheidsbeginsel, alle maatregelen ter correctie van gedra-gingen alsook structurele maatregelen te kunnen opleggen dienoodzakelijk zijn om aan de inbreuk daadwerkelijk een einde temaken. Structurele maatregelen dienen alleen te worden opge-legd als er niet een even effectieve maatregel ter correctie van
gedragingen bestaat of als een dergelijke maatregel voor de
betrokken onderneming belastender zou zijn dan een structurelemaatregel. Wijzigingen in de ondernemingsstructuur zoals dievóór het plegen van de inbreuk bestond, zouden slechts even-redig zijn indien een gerede kans bestaat op een voortdurende
of herhaalde inbreuk die voortvloeit uit de structuur zelf van de
onderneming.
(13) Wanneer de betrokken ondernemingen in de loop van een proce-dure die tot een verbodsbeschikking zou kunnen leiden, deCommissie toezeggingen doen om aan haar bezorgdheden tege-
moett e komen, moetde Commissie bij beschikking die
toezeggingen voor die ondernemingen een verbindend karakterkunnen verlenen. In toezeggingsbeschikkingen moet wordenvastgesteld dat er niet langer gronden voor een optreden van deCommissie bestaan, zonder dat wordt geconcludeerd of er al dannieteen inbreuk is gepleegd of nog st eeds wordtgepleegd.
Toezeggingsbeschikkingen laten de bevoegdheid van de mede-
dingingsautoriteiten en de rechterlijke instanties van de lidstatenom zo'n inbreuk al dan niet vast te stellen en een beslissing overde zaak te nemen, onverlet. Toezeggingsbeschikkingen zijn nietgeschikt als de Commissie voornemens is een boete op teleggen.2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 5
(1) Verordening (EEG) nr. 479/92 van de Raad van 25 februari 1992 betref-
fende de toepassing van artikel 81, lid 3 (De titels van deze verordningen
zijn aangepast om rekening te houden met de hernummering van de arti-
kelen van het EG-Verdrag, overeenkomstig artikel 12 van het Verdrag vanAmsterdam. Oorspronkelijk verwerzen deze titels naar artikel 85, lid 3, van
hetEG-Verdrag.), van hetVerdrag op bepaalde groepen overeenkomst en,
besluiten en onderling afgestemde feitelijke gedragingen tussen lijnvaarton-
dernemingen (consortia) (PB L 55 van 29.2.1992, blz. 3). Verordening
laatstelijk gewijzigd bij de Akte van Toetreding van 1994.
▼B
(14) Het kan ook nuttig zijn dat de Commissie in uitzonderlijke
gevallen, wanneer hetalgemeen belang van de Gemeenschap
dat vereist, een beschikking van declaratoire aard geeft waarbijzij vaststelt dat het verbod van artikel 81 of dat van artikel 82van het Verdrag niet van toepassing is, dit om de rechtsregelste verduidelijken en voor een samenhangende toepassing ervanin de Gemeenschap te zorgen, in het bijzonder ten aanzien van
nieuwe soorten overeenkomsten of feitelijke gedragingen waar-
over in de bestaande jurisprudentie of bestuurspraktijk geenprecedenten bestaan.
(15) De Commissie en de mededingingsautoriteiten van de lidstatenmoeten tezamen een netwerk van overheidsinstanties vormen,die de communautaire mededingingsregels in nauwe samenwer-king toepassen. Daartoe moeten kennisgevings- enraadplegingsmechanismen in hetleven worden geroepen.Verdere modaliteiten voor samenwerking binnen het netwerk
worden vastgesteld en herzien door de Commissie, in nauwe
samenwerking met de lidstaten.
(16) Niettegenstaande andersluidende nationale bepalingen moet de
uitwisseling van, zelfs vertrouwelijke, gegevens en het gebruik
van deze gegevens als bewijsmateriaal mogelijk worden gemaakttussen de tot het netwerk behorende instanties. De gegevenskunnen worden gebruiktmethetoog op de t oepassing van deartikelen 81 en 82 van het Verdrag en, parallel daarmee, vanhet nationale mededingingsrecht, mits deze laatste toepassing op
dezelfde zaak betrekking heeft en niet tot een verschillend resul-
taat leidt. Wanneer de uitgewisselde gegevens door deontvangende autoriteit worden gebruikt om ondernemingen sanc-ties op te leggen, mag er geen andere beperking op het gebruikvan deze gegevens staan dan de verplichting ze te gebruiken
voor hetdoel waarvoor ze werden verzameld, aangezien de aan
de ondernemingen opgelegde sancties van dezelfde aard zijn inalle rechtssystemen. De rechten van de verdediging die de onder-nemingen in de verschillende rechtssystemen genieten, kunnenals voldoende gelijkwaardig worden aangemerkt. Natuurlijkepersonen kunnen echter in de verschillende rechtssystemen
wezenlijk van elkaar verschillende sancties krijgen. In dat geval
moetervoor gezorgd worden datde gegevens enkel kunnenworden gebruiktindien ze zijn verzameld op een manier dievoor de rechten van de verdediging van natuurlijke personeneen zelfde mate van bescherming biedt als de nationale regelge-
ving van de ontvangende autoriteit.
(17) Zowel om een consequente toepassing van de mededingingsre-
gels te waarborgen als om voor een optimale werking van hetnetwerk te zorgen, is het volstrekt noodzakelijk de regel te
behouden dat een zaak automatisch onttrokken wordt aan de
mededingingsautoriteiten van de lidstaten wanneer deCommissie een procedure inleidt. Indien een mededingingsauto-riteit van een lidstaat een zaak reeds in behandeling heeftgenomen en de Commissie voornemens is een procedure in te
stellen, moet zij dit zo spoedig mogelijk doen. Alvorens een
procedure in te stellen, dient de Commissie in overleg te tredenmet de betrokken autoriteit.
(18) Opdat de meest geschikte autoriteiten binnen het netwerk de
zaken zouden behandelen, moetin een algemene bepaling
worden vastgelegd dat een mededingingsautoriteit een procedurekan opschorten of afsluiten op grond van het feit dat een andereautoriteit dezelfde zaak behandelt of heeft behandeld, zodat elkezaak door slechts één autoriteit wordt behandeld. Deze bepaling
mag nietafdoen aan de in de recht spraak van hetHof van
Justitie erkende mogelijkheid voor de Commissie een klachtwegens het ontbreken van belang voor de Gemeenschap af tewijzen, ook wanneer geen enkele andere mededingingsautoriteithetvoornemen t e kennen heeftgegeven de zaak in behandelingte nemen.2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 6
▼B
(19) De werking van hetbij Verordening nr. 17 ingest elde Adviesco-
mité voor mededingingsregelingen en economische
machtsposities is zeer bevredigend gebleken. Het adviescomitépast goed in het nieuwe stelsel van decentrale toepassing. Het isdus aangewezen de bepalingen van Verordening nr. 17 alsuitgangspunt te nemen, met dien verstande evenwel dat de werk-zaamheden van het adviescomité doelmatiger worden
georganiseerd. Het is te dien einde nuttig te bepalen dat bij
wege van een schriftelijke procedure advies kan worden uitge-bracht. Bovendien moet het adviescomité kunnen dienen alsforum waar de bij de mededingingsautoriteiten van de lidstatenlopende zaken worden besproken, hetgeen bijdraagt tot de
instandhouding van een samenhangende toepassing van de
communautaire mededingingsregels.
(20) Het adviescomité dient te bestaan uit vertegenwoordigers van demededingingsautoriteiten van de lidstaten. Voor vergaderingenwaarop algemene zaken worden besproken, moeten de lidstateneen extra vertegenwoordiger kunnen aanwijzen. Dit laat onverletdat de leden van het comité zich kunnen laten bijstaan door
andere deskundigen van de lidstaten.
(21) Een samenhangende toepassing van de mededingingsregels
vereist ook een regeling van de samenwerking tussen de rechter-lijke instanties van de lidstaten en de Commissie. Dit geldt vooralle rechterlijke instanties van de lidstaten die de artikelen 81 en82 van het Verdrag toepassen, ongeacht of zij dit doen in rechts-
zaken tussen particulieren, als openbare handhavingsinstanties of
als beroepsinstanties. Met name moeten de nationale rechterlijkeinstanties de mogelijkheid hebben zich tot de Commissie tewenden om inlichtingen of adviezen over de toepassing van hetcommunautaire mededingingsrecht te verkrijgen. Anderzijds
moeten de Commissie en de mededingingsautoriteiten van de
lidstaten de bevoegdheid hebben schriftelijke of mondelingeopmerkingen voor de nationale rechterlijke instanties te maken,wanneer hun verzocht wordt artikel 81 of artikel 82 van hetVerdrag toe te passen. Deze opmerkingen moeten worden inge-diend binnen hetkader van de nat ionale procedures en
praktijken, waaronder die welke de rechten van de partijen vrij-
waren. Te dien einde moetervoor worden gezorgd datdeCommissie en de mededingingsautoriteiten van de lidstaten overvoldoende gegevens inzake de voor de nationale rechterlijkeinstanties gevoerde procedures kunnen beschikken.
(22) Om in een stelsel van parallelle bevoegdheden de eerbiediging
van het beginsel van rechtszekerheid en een eenvormige toepas-
sing van de communautaire mededingingsregels te waarborgen,moeten tegenstrijdige uitspraken worden vermeden. Daarommoet, conform de rechtspraak van het Hof van Justitie, duidelijkworden gemaaktwatde gevolgen zijn van Commissiebesluit enen -procedures voor de rechterlijke instanties en mededingings-
autoriteiten van de lidstaten. Toezeggingsbeschikkingen van de
Commissie laten de bevoegdheid van de rechterlijke instantiesen de mededingingsautoriteiten van de lidstaten onverlet om deartikelen 81 en 82 van het Verdrag toe te passen.
(23) De Commissie moetin de gehele Gemeenschap de bevoegdheidhebben om de inlichtingen te verlangen die noodzakelijk zijn om
door artikel 81 van het Verdrag verboden overeenkomsten,
besluiten en onderling afgestemde feitelijke gedragingen, alsookdoor artikel 82 van het Verdrag verboden misbruik van eenmachtspositie op het spoor te komen. Wanneer zij gevolg gevenaan een beschikking van de Commissie kunnen ondernemingen
nietworden gedwongen t e erkennen datzij een inbreuk hebben
gepleegd, maar zij zijn er steeds toe gehouden vragen over feitente beantwoorden en documenten te verstrekken, zelfs als dieinlichtingen kunnen dienen om ten aanzien van hen of van eenandere onderneming het bestaan van een inbreuk aan te tonen.
(24) De Commissie moett evens de bevoegdheid hebben om deinspecties te verrichten die noodzakelijk zijn om door artikel 812003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 7
▼B
van het Verdrag verboden overeenkomsten, besluiten en onder-
ling afgestemde feitelijke gedragingen, alsook door artikel 82van het Verdrag verboden misbruik van een machtspositie op
het spoor te komen. De mededingingsautoriteiten van de
lidstaten moeten haar bij de uitoefening van deze bevoegdheidactief medewerking verlenen.
(25) Omdathetst eeds moeilijker wordtinbreuken op de mededin-gingsregels te ontdekken, is het voor een doeltreffendebescherming van de mededinging noodzakelijk datde onder-
zoeksbevoegdheden van de Commissie worden uitgebreid. De
Commissie moetmetname iedere persoon kunnen horen diemogelijkerwijs over nuttige informatie beschikt, en zijn verkla-ringen optekenen. Tijdens een inspectie moeten de gemachtigdefunctionarissen van de Commissie voor de duur die noodzakelijkis voor de inspectie zegels kunnen aanbrengen. Normaliter zou
de verzegeling nietlanger dan 72 uur mogen duren. Voort s
moeten door de Commissie gemachtigde functionarissen alleinformatie kunnen verlangen die met het voorwerp en het doelvan de inspectie verband houdt.
(26) Voorts heeft de ervaring geleerd dat zakelijke bescheiden somsin de woning van bestuurders en medewerkers van onderne-mingen worden bewaard. Methetoog op de doelt reffendheid
van de inspecties dient het de functionarissen en andere door de
Commissie gemachtigde personen daarom te worden toegestaanalle ruimten waar zakelijke bescheiden mogelijk kunnen wordenbewaard, met inbegrip van privé-woningen, te betreden. Voor deuitoefening van deze laatste bevoegdheid is evenwel machtiging
door een rechterlijke instantie nodig.
(27) Onverminderd de rechtspraak van het Hof van Justitie, is hetzinvol te bepalen hoever het toetsingsrecht van de nationale
rechterlijke instantie reikt wanneer die overeenkomstig het natio-nale recht, eventueel bij wijze van voorzorgsmaatregel, dehandhavingsinstanties laat optreden tegen een onderneming diezich zou verzetten of inspecties laat verrichten op andere dan
bedrijfslocaties. Uit die rechtspraak vloeit voort dat de nationale
rechterlijke instantie de Commissie met name om nadere infor-matie mag verzoeken die zij voor die toetsing nodig heeft, endat zij die machtiging kan weigeren indien zij die informatieniet krijgt. De rechtspraak bevestigt ook de bevoegdheid van denationale rechter om te toetsen of de nationale voorschriften
inzake de uitvoering van dwangmaatregelen correct worden
toegepast.
(28) Met het oog op een doeltreffender toepassing van de artikelen 81en 82 van het Verdrag door de mededingingsautoriteiten van delidstaten is het nuttig deze autoriteiten toe te staan elkaar bij testaan door middel van inspecties en andere onderzoeksmaatre-gelen.
(29) De naleving van de artikelen 81 en 82 van het Verdrag en de
nakoming van de verplichtingen die op grond van deze verorde-
ning aan ondernemingen en ondernemersverenigingen wordenopgelegd, moeten door middel van geldboeten en dwangsommenkunnen worden afgedwongen. Daartoe moeten ook voorinbreuken op de procedureregels geldboeten op een passend
bedrag worden vastgesteld.
(30) Om te waarborgen dat de geldboeten die aan ondernemingsver-enigingen voor door hen begane inbreuken zijn opgelegd,
daadwerkelijk worden geïnd, moeten de voorwaarden wordenvastgelegd waaronder de Commissie de leden van de verenigingtot betaling van de boete kan aanspreken indien de vereniginginsolventis. Daarbij dientde Commissie rekening t e houden
met de relatieve grootte van de tot de vereniging behorende
ondernemingen en vooral met de situatie van kleine en middel-grote ondernemingen. Betaling van de boete door een of meerleden van een vereniging laat de nationale rechtsregels die voor-zien in invordering van hetbet aalde bedrag bij andere leden vande vereniging, onverlet.2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 8
▼B
(31) De verjaring terzake van de oplegging van geldboeten en dwang-
sommen is geregeld in Verordening (EEG) nr. 2988/74 (1), die
ook betrekking heeft op de sancties welke van toepassing zijnin de vervoerssector. In een stelsel van parallelle bevoegdhedenmoeten ook de door de mededingingsautoriteit van een lidstaatverrichte autonome procedurehandelingen de verjaring kunnenstuiten. Bijgevolg is het ter verduidelijking van de toepasselijke
regelgeving aangewezen, Verordening (EEG) nr. 2988/74
zodanig t e wijzigen datzij nietlanger op hetdoor de onderha-vige verordening bestreken gebied van toepassing is, en in dezeverordening bepalingen betreffende de verjaring op te nemen.
(32) Hetrechtvan de bet rokken ondernemingen om door de
Commissie te worden gehoord, moet worden vastgelegd, derden
wier belangen door een beschikking kunnen worden geraaktmoeten in de gelegenheid worden gesteld voorafgaand opmer-kingen te maken, en aan de gegeven beschikkingen moet ruimebekendheid worden gegeven. Hetrechtvan verdediging van debetrokken ondernemingen, met name het recht van inzage van
hetdossier, moetworden gewaarborgd, zij hetdatde bescher-
ming van zakengeheimen van essentieel belang is. Voorts moetde vertrouwelijkheid van de binnen het netwerk uitgewisseldegegevens worden verzekerd.
(33) Daar alle Commissiebeschikkingen in de zin van deze verorde-
ning onder de in het Verdrag vastgestelde voorwaarden aan de
rechtsmacht van het Hof van Justitie zijn onderworpen, dient inovereenstemming met artikel 229 van het Verdrag te wordenbepaald dathetHof t erzake van beschikkingen waarbij deCommissie geldboeten of dwangsommen oplegt, volledigerechtsmacht bezit.
(34) De in de artikelen 81 en 82 van het Verdrag vervatte beginselen,als toegepast bij Verordening nr. 17, kennen de organen van deGemeenschap een centrale plaats toe. Die centrale plaats dient teworden behouden, met dien verstande dat de lidstaten nauwer bijde toepassing van de communautaire mededingingsregels worden
betrokken. Overeenkomstig het subsidiariteitsbeginsel en het
evenredigheidsbeginsel, zoals neergelegd in artikel 5 van hetVerdrag, gaatdeze verordening nietverder dan nodig is omhaar doelstelling te verwezenlijken, namelijk een doeltreffendetoepassing van de communautaire mededingingsregels.
(35) Om een behoorlijke handhaving van hetcommunaut aire mede-dingingsrecht te realiseren, moeten de lidstaten autoriteitenaanwijzen en machtigen als openbare handhavingsinstantiesvoor de toepassing van de artikelen 81 en 82 van het Verdrag.Zij moeten de mogelijkheid hebben om zowel administratieveals gerechtelijke autoriteiten aan te wijzen voor de uitvoering
van de diverse taken die krachtens deze verordening aan de
mededingingsautoriteiten zijn opgedragen. Deze verordeningerkentde grot e verscheidenheid van de openbare handhavings-stelsels van de lidstaten. De gevolgen van artikel 11, lid 6, vandeze verordening zouden van toepassing moeten zijn op alle
mededingingsautoriteiten. Als uitzondering op deze algemene
regel zou artikel 11, lid 6, van deze verordening onder de voor-waarden van artikel 35, lid 4, van deze verordening vantoepassing moeten zijn op de vervolgende autoriteit, indien dezeeen zaak aanhangig maakt bij een aparte rechterlijke instantie.Wordtaan deze voorwaarden nietvoldaan, dan dientde alge-
mene regel te worden toegepast. In elk geval mag artikel 11, lid
6, van deze verordening niet worden toegepast ten aanzien vanrechterlijke instanties die als beroepsinstantie optreden.2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 9
(1) Verordening (EEG) nr. 2988/74 van de Raad van 26 november 1974 inzake
de verjaring van het recht van vervolging en van tenuitvoerlegging op het
gebied van hetvervoers- en hetmededingingsrechtvan de Europese Econo-
mische Gemeenschap (PB L 319 van 29.11.1974, blz. 1).
▼B
(36) Daar in de rechtspraak duidelijk is gesteld dat de mededingings-
regels op de vervoerssector van toepassing zijn, moet deze sector
aan de procedurebepalingen van deze verordening worden onder-worpen. Verordening nr. 141 van de Raad van 26 november1962 houdende niet-toepassing op de vervoerssector van Veror-dening nr. 17 van de Raad (
1), moetderhalve worden
ingetrokken en de Verordeningen (EEG) nr. 1017/68 (2), (EEG)
nr. 4056/86 (3) en (EEG) nr. 3975/87 (4) dienen te worden gewij-
zigd, teneinde de daarin opgenomen specifiekeprocedurebepalingen te schrappen.
(37) Deze verordening eerbiedigtde grondrecht en en is in overeen-st emming metde beginselen die metname erkend zijn in het
Handvestvan de grondrecht en van de Europese Unie. Derhalve
dient zij te worden uitgelegd en toegepast in overeenstemmingmetdeze recht en en beginselen.
(38) Rechtszekerheid voor ondernemingen die onder de mededin-gingsregels van de Gemeenschap werken, draagtbij t otmeer
innovatie en meer investeringen. In gevallen die aanleiding
geven tot werkelijke onzekerheid omdat hierin nieuwe of onop-geloste vragen betreffende de toepassing van deze regels rijzen,is hetmogelijk datafzonderlijke ondernemingen de Commissieinformeel om advies willen vragen. Deze verordening laatdemogelijkheid van de Commissie om zo'n informeel advies te
verstrekken onverlet,
HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:
HOOFDSTUK I
DE BEGINSELEN
Artikel 1
Toepassing van de artikelen 81 en 82 van het Verdrag
1. Overeenkomsten, besluiten en onderling afgestemde feitelijke
gedragingen als bedoeld in artikel 81, lid 1, van het Verdrag die niet
aan de voorwaarden van artikel 81, lid 3, van het Verdrag voldoen,
zijn verboden, zonder dathiert oe een voorafgaande beslissing vereistis.
2. Overeenkomsten, besluiten en onderling afgestemde feitelijke
gedragingen als bedoeld in artikel 81, lid 1, van het Verdrag die aande voorwaarden van artikel 81, lid 3, van het Verdrag voldoen, zijnnietverboden, zonder dathiert oe een voorafgaande beslissing vereistis.
3. Het misbruik maken van een machtspositie als bedoeld in artikel
82 van hetVerdrag is verboden, zonder dathiert oe een voorafgaande
beslissing vereistis.2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 10
(1) PB 124 van 28.11.1962, blz. 2751/62. Verordening gewijzigd bij Verorde-
ning nr. 1002/67/EEG (PB 306 van 16.12.1967, blz. 1).
(2) Verordening (EEG) nr. 1017/68 van de Raad van 19 juli 1968 houdende de
t oepassing van mededingingsregels op hetgebied van hetvervoer per spoor,
over de weg en over de binnenwateren (PB L 175 van 23.7.1968, blz. 1).
Verordening laatstelijk gewijzigd bij de Akte van Toetreding van 1994.
(3) Verordening (EEG) nr. 4056/86 van de Raad van 22 december 1986 tot
vaststelling van de wijze van toepassing van de artikelen 81 en 82 (De titel
van deze verordening is aangepastom rekening t e houden metde hernum-
mering van de artikelen van het EG-Verdrag, overeenkomstig artikel 12 van
het Verdrag van Amsterdam. Oorspronkelijk verwees deze titel naar de arti-
kelen 85 en 86 van hetEG-Verdrag.) van hetVerdrag op hetzeevervoer (PB
L 378 van 31.12.1986, blz. 4). Verordening laatstelijk gewijzigd bij de Akte
van Toetreding van 1994.
(4) Verordening (EEG) nr. 3975/87 van de Raad van 14 december 1987 tot
vaststelling van de wijze van toepassing van de mededingingsregels op
ondernemingen in de sector luchtvervoer (PB L 374 van 31.12.1987, blz.
1). Verordening laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EEG) nr. 2410/92
(PB L 240 van 24.8.1992, blz. 18).
▼B
Artikel 2
Bewijslast
In alle nationale of communautaire procedures tot toepassing van
artikel 81 of artikel 82 van het Verdrag dient de partij of autoriteit diebeweert dat een inbreuk op artikel 81, lid 1, of artikel 82 van hetVerdrag is gepleegd, de bewijslastvan die inbreuk t e dragen. De onder-neming of ondernemersvereniging die zich op artikel 81, lid 3, van hetVerdrag beroept, dient daarentegen de bewijslast te dragen dat aan de
voorwaarden van deze bepaling is voldaan.
Artikel 3
Verhouding tussen de artikelen 81 en 82 van het Verdrag en het
nationale mededingingsrecht
1. Wanneer de mededingingsautoriteiten van de lidstaten of de
nationale rechterlijke instanties nationaal mededingingsrecht toepassenop overeenkomsten, besluiten van ondernemersverenigingen of onder-ling afgestemde feitelijke gedragingen in de zin van artikel 81, lid 1,
van het Verdrag welke de handel tussen de lidstaten in de zin van die
bepaling kunnen beïnvloeden, passen zij tevens artikel 81 van hetVerdrag toe op deze overeenkomsten, besluiten of onderling afge-stemde feitelijke gedragingen. Wanneer de mededingingsautoriteitenvan de lidstaten of de nationale rechterlijke instanties het nationalemededingingsrecht toepassen op door artikel 82 van het Verdrag
verboden misbruiken, passen zij ook artikel 82 van het Verdrag toe.
2. De toepassing van nationaal mededingingsrecht mag niet leiden
tot het verbieden van overeenkomsten, besluiten van ondernemersver-
enigingen of onderling afgestemde feitelijke gedragingen welke dehandel tussen lidstaten kunnen beïnvloeden maar de mededinging inde zin van artikel 81, lid 1, van het Verdrag niet beperken, of aan devoorwaarden van artikel 81, lid 3, van het Verdrag voldoen of ondereen verordening ter uitvoering van artikel 81, lid 3, van het Verdrag
vallen. Lidstaten mag uit hoofde van de onderhavige verordening niet
worden belet om op hun grondgebied strengere nationale wetten aante nemen en toe te passen die eenzijdige gedragingen van onderne-mingen verbieden of bestraffen.
3. Onverminderd algemene beginselen en andere bepalingen van het
Gemeenschapsrecht, zijn de leden 1 en 2 niet van toepassing wanneerde mededingingsautoriteiten en de rechterlijke instanties van delidstaten nationale wetten inzake de controle op fusies toepassen; zij
beletten evenmin de toepassing van bepalingen van het nationale recht
die overwegend een doelstelling nastreven die verschilt van de in deartikelen 81 en 82 van het Verdrag nagestreefde doelstellingen.
HOOFDSTUK II
BEVOEGDHEDEN
Artikel 4
Bevoegdheid van de Commissie
De Commissie beschikt met het oog op de toepassing van de artikelen
81 en 82 van hetVerdrag over de bevoegdheden waarin deze verorde-
ning voorziet.
Artikel 5
Bevoegdheid van de mededingingsautoriteiten van de lidstaten
De mededingingsautoriteiten van de lidstaten zijn in individuele
gevallen bevoegd tot toepassing van de artikelen 81 en 82 van hetVerdrag. Zij kunnen te dien einde, ambtshalve of naar aanleiding vaneen klacht, de volgende besluiten nemen:
— de beëindiging van een inbreuk bevelen;
— voorlopige maatregelen opleggen;
— toezeggingen aanvaarden;2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 11
▼B
— geldboeten, dwangsommen of overeenkomstig hun nationaal recht
andere sancties opleggen.
Wanneer op grond van de inlichtingen waarover zij beschikken niet aan
de voorwaarden voor een verbod is voldaan, kunnen zij ook beslissen
dat er voor hen geen reden bestaat om op te treden.
Artikel 6
Bevoegdheid van de nationale rechterlijke instanties
Nationale rechterlijke instanties zijn bevoegd de artikelen 81 en 82 van
het Verdrag toe te passen.
HOOFDSTUK III
BESCHIKKINGEN VAN DE COMMISSIE
Artikel 7
Vaststelling en beëindiging van inbreuken
1. Wanneer de Commissie, naar aanleiding van een klachtof ambt s-
halve, een inbreuk op artikel 81 of artikel 82 van het Verdrag vaststelt,kan zij bij beschikking de betrokken ondernemingen en ondernemers-verenigingen gelasten een einde aan de vastgestelde inbreuk te maken.Zij kan hun daartoe alle maatregelen ter correctie van gedragingen of
structurele maatregelen opleggen die evenredig zijn aan de gepleegde
inbreuk en noodzakelijk zijn om aan de inbreuk daadwerkelijk eeneinde te maken. Structurele maatregelen kunnen alleen worden opge-legd als er niet een even effectieve maatregel ter correctie vangedragingen bestaat of als een dergelijke even effectieve maatregelvoor de betrokken onderneming belastender zou zijn dan de structurele
maatregel. De Commissie kan ook een reeds beëindigde inbreuk vast-
stellen, indien zij hierbij een legitiem belang heeft.
2. Natuurlijke personen en rechtspersonen die een rechtmatig belang
kunnen aantonen en de lidstaten, zijn gerechtigd tot het indienen vaneen klachtin de zin van lid 1.
Artikel 8
Voorlopige maatregelen
1. In dringende gevallen, wanneer de mededinging op ernstige en
onherstelbare wijze dreigt te worden geschaad, kan de Commissie, naeen onderzoek dat op een vermoedelijke inbreuk wijst, ambtshalve bij
beschikking voorlopige maatregelen treffen.
2. Een op grond van lid 1 gegeven beschikking is gedurende een
bepaalde periode van krachten kan worden verlengd in zoverre ditnodig en dienstig is.
Artikel 9
Toezeggingen
1. Wanneer de Commissie voornemens is een beschikking tot beëin-
diging van een inbreuk te geven, en de betrokken ondernemingentoezeggingen doen om aan de bezorgdheden tegemoet te komen diede Commissie hun in haar voorlopige beoordeling te kennen heeftgegeven, kan de Commissie ten aanzien van deze ondernemingen bij
beschikking die toezeggingen een verbindend karakter verlenen. De
beschikking kan voor een bepaalde periode worden gegeven en bevatde conclusie dater nietlanger gronden voor een opt reden van deCommissie bestaan.
2. De Commissie kan, op verzoek of op eigen initiatief, de proce-
dure heropenen:
a) indien er een wezenlijke verandering optreedt in de feiten waarop de
beschikking steunt;2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 12
▼B
b) indien de betrokken ondernemingen in strijd met de door hen
gedane toezeggingen handelen; of
c) indien de beschikking op door de partijen verstrekte onvolledige,
onjuiste of misleidende inlichtingen berust.
Artikel 10
Vaststelling van niet-toepasselijkheid
Indien het algemeen belang van de Gemeenschap met betrekking tot de
toepassing van de artikelen 81 en 82 van het Verdrag dit vereist, kan
de Commissie ambtshalve bij beschikking vaststellen dat artikel 81van hetVerdrag nietop een overeenkomst , een besluitvan een onder-nemersvereniging of een onderling afgestemde feitelijke gedraging vantoepassing is, hetzij omdat niet aan de voorwaarden van artikel 81, lid1, van hetVerdrag is voldaan, het zij omdataan de voorwaarden van
artikel 81, lid 3, van het Verdrag is voldaan.
De Commissie kan ook met betrekking tot artikel 82 van het Verdrag
een dergelijke vaststelling doen.
HOOFDSTUK IV
SAMENWERKING
Artikel 11
Samenwerking tussen de Commissie en de mededingingsautori-
teiten van de lidstaten
1. De Commissie en de mededingingsautoriteiten van de lidstaten
passen de communautaire mededingingsregels in nauwe samenwerking
toe.
2. De Commissie zendt de mededingingsautoriteiten van de lidstaten
een afschrift van de belangrijkste documenten toe die zij met het oogop de toepassing van de artikelen 7, 8, 9, 10 en 29, lid 1, heeft verza-meld. Op verzoek van de mededingingsautoriteit van een lidstaat steltde Commissie afschriften van andere documenten die voor de beoorde-ling van de zaak noodzakelijk zijn, ter beschikking van die autoriteit.
3. De mededingingsautoriteiten van de lidstaten stellen, wanneer zij
op grond van artikel 81 of artikel 82 van het Verdrag optreden, de
Commissie hiervan vóór of onverwijld na hetbegin van de eerst eformele onderzoeksmaatregel schriftelijk in kennis. Deze inlichtingenkunnen tevens ter beschikking worden gesteld van de mededingingsau-toriteiten van de andere lidstaten.
4. Uiterlijk 30 dagen vóór het aannemen van een beslissing tot
beëindiging van een inbreuk, een beslissing tot aanvaarding van toezeg-
gingen of een beslissing tot intrekking van een groepsvrijstelling stellen
de mededingingsautoriteiten van de lidstaten de Commissie daarvan inkennis. Daartoe stellen zij de Commissie een samenvatting van dezaak, de beoogde beslissing of, bij ontstentenis daarvan, elk anderdocument waarin het voorgestelde optreden wordt aangegeven terbeschikking. Deze inlichtingen kunnen tevens ter beschikking worden
gesteld van de mededingingsautoriteiten van de andere lidstaten. Op
verzoek van de Commissie stelt de handelende mededingingsautoriteitandere documenten die voor de beoordeling van de zaak noodzakelijkzijn, ter beschikking van de Commissie. De aan de Commissieverstrekte inlichtingen kunnen ter beschikking worden gesteld van de
mededingingsautoriteiten van de andere lidstaten. De nationale mede-
dingingsautoriteiten kunnen ook onderling inlichtingen uitwisselen dienodig zijn voor de beoordeling van een zaak die zij behandelen opgrond van artikel 81 of artikel 82 van het Verdrag.
5. De mededingingsautoriteiten van de lidstaten kunnen de
Commissie over elk geval van toepassing van het Gemeenschapsrechtraadplegen.
6. Wanneer de Commissie een procedure begintdie t othetgeven
van een beschikking op grond van hoofdstuk III moet leiden, ontneemt2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 13
▼B
dit de mededingingsautoriteiten van de lidstaten hun bevoegdheid tot
toepassing van de artikelen 81 en 82 van het Verdrag. Indien eenmededingingsautoriteit van een lidstaat een zaak reeds in behandeling
heeftgenomen, begintde Commissie alleen een procedure na overleg
met deze autoriteit.
Artikel 12
Uitwisseling van informatie
1. Voor de toepassing van de artikelen 81 en 82 van het Verdrag
hebben de Commissie en de mededingingsautoriteiten van de lidstatende bevoegdheid elkaar alle gegevens, zowel van feitelijke als van juri-
dische aard, met inbegrip van vertrouwelijke inlichtingen, mee te delen
en deze als bewijsmiddel te gebruiken.
2. De uitgewisselde inlichtingen worden alleen als bewijsmiddel
gebruikt voor de toepassing van de artikelen 81 en 82 van het Verdragen met betrekking tot het onderwerp waarvoor zij door de toezendendeautoriteit zijn verzameld. Wanneer nationaal mededingingsrecht in
dezelfde zaak en parallel methetEG-mededingingsrechtwordtt oege-
past en niet tot een verschillend resultaat leidt, kunnen de uit hoofdevan dit artikel uitgewisselde inlichtingen ook voor de toepassing vannationaal mededingingsrecht worden gehanteerd.
3. Overeenkomstig lid 1 uitgewisselde gegevens kunnen enkel als
bewijs voor het opleggen van sancties ten aanzien van natuurlijke
personen worden gebruiktindien:
— de wetgeving van de toezendende autoriteit voorziet in sancties van
soortgelijke aard in verband met een inbreuk op artikel 81 of artikel
82 van hetVerdrag, of indien datniethetgeval is,
— de gegevens zijn verzameld op een manier die een zelfde mate van
bescherming biedt voor de rechten van de verdediging van natuur-
lijke personen als die welke geboden wordtdoor de nat ionaleregelgeving van de ontvangende autoriteit. In dit laatste gevalmogen de verstrekte gegevens door de ontvangende autoriteit nietgebruikt worden om gevangenisstraffen op te leggen.
Artikel 13
Schorsing of afsluiting van de procedure
1. Wanneer de mededingingsautoriteiten van verschillende lidstaten
ten aanzien van eenzelfde overeenkomst, besluit van een ondernemers-vereniging of feitelijke gedraging een klacht hebben ontvangen ofambtshalve een procedure uit hoofde van artikel 81 of artikel 82 vanhetVerdrag zijn begonnen, is hetfeitdatéén aut orit eitde zaak behan-delt, een voldoende grond voor de andere autoriteiten om de klacht af
te wijzen of de door hen gevoerde procedure te schorsen. Ook de
Commissie kan een klachtafwijzen op grond van hetfeitdateenmededingingsautoriteit van een lidstaat de zaak behandelt.
2. Een mededingingsautoriteit van een lidstaat of de Commissie kan
een bij haar ingediende klacht betreffende een overeenkomst, eenbesluitvan een ondernemersvereniging of een feit elijke gedraging
afwijzen, wanneer deze reeds door een andere mededingingsautoriteit
is behandeld.
Artikel 14
Adviescomité
1. De Commissie raadpleegteen adviescomit é voor mededingingsre-
gelingen en economische machtsposities alvorens beschikkingen alsbedoeld in de artikelen 7, 8, 9, 10 en 23, artikel 24, lid 2, en artikel
29, lid 1, te geven.
2. Voor de bespreking van individuele zaken bestaat het adviesco-
mité uit vertegenwoordigers van de mededingingsautoriteiten van delidstaten. Voor vergaderingen waarop andere kwesties dan individuelezaken worden besproken, kan een extra, voor mededingingszakenbevoegde vertegenwoordiger van een lidstaat worden aangewezen.2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 14
▼B
Vertegenwoordigers kunnen in geval van verhindering door andere
vertegenwoordigers worden vervangen.
3. De raadpleging kan plaatsvinden tijdens een vergadering die op
uitnodiging en onder het voorzitterschap van de Commissie plaatsvindt,ten vroegste 14 dagen na de verzending van de convocaties en van eensamenvatting van de zaak, een opgave van de belangrijkste stukken eneen voorontwerp van beschikking. Met betrekking tot beschikkingen uit
hoofde van artikel 8, kan de vergadering zeven dagen na de verzending
van het dispositief van een ontwerp-beschikking worden gehouden.Indien de Commissie een convocatie zendt met een kortere termijndan de hierboven genoemde termijnen, kan de vergadering op de voor-gestelde datum plaatsvinden indien geen lidstaat daartegen bezwaarmaakt. Het adviescomité brengt over het voorontwerp van beschikking
van de Commissie schriftelijk advies uit. Het kan ook een advies
uitbrengen wanneer niet alle leden aanwezig of vertegenwoordigd zijn.Op verzoek van één of meer leden worden de standpunten in het adviesgemotiveerd.
4. De raadpleging kan ook plaatsvinden via een schriftelijke proce-
dure. De Commissie belegtevenwel een vergadering indien een lidst aatdaarom verzoekt. In geval van een schriftelijke procedure stelt deCommissie een termijn van niet minder dan 14 dagen vast waarbinnende lidstaten hun opmerkingen moeten maken, die aan de overigelidstaten worden toegezonden. In het geval van beschikkingen uit
hoofde van artikel 8, bedraagt de termijn zeven in plaats van 14 dagen.
Indien de Commissie voor de schriftelijke procedure een termijn vast-stelt die korter is dan de bovengenoemde termijnen, zal dezevoorgestelde termijn worden toegepast indien geen lidstaat daartegenbezwaar maakt.
5. De Commissie houdtzo veel mogelijk rekening methetdoor het
adviescomité uitgebrachte advies. Zij brengt het comité op de hoogtevan de wijze waarop zij rekening heeftgehouden metzijn advies.
6. Wanneer het adviescomité schriftelijk advies uitbrengt, wordt dit
advies bij hetont werp van beschikking gevoegd. Indien hetadviesco-
mité de bekendmaking van het advies aanbeveelt, draagt deCommissie daarvoor zorg, rekening houdend met het rechtmatigebelang datondernemingen bij hetbewaren van hun zakengeheimenhebben.
7. Op verzoek van een mededingingsautoriteit van een lidstaat
plaatst de Commissie lopende zaken die op grond van de artikelen 81en 82 van het Verdrag door een mededingingsautoriteit van een lidstaatworden behandeld op de agenda van hetadviescomit é. De Commissiekan dit ook op eigen initiatief doen. In elk geval stelt de Commissie,vooraleer zij dit doet, de betrokken mededingingsautoriteit daarvan in
kennis.
Een mededingingsautoriteit van een lidstaat kan met name een verzoek
doen voor een zaak waarin de Commissie voornemens is een procedurein te leiden die de gevolgen van artikel 11, lid 6, teweegbrengt.
Hetadviescomit é brengtgeen adviezen uitover zaken die door de
mededingingsautoriteiten van de lidstaten worden behandeld. Hetadviescomité kan ook algemene kwesties met betrekking tot hetcommunautaire mededingingsrecht bespreken.
Artikel 15
Samenwerking met de nationale rechterlijke instanties
1. De rechterlijke instanties van de lidstaten kunnen naar aanleiding
van procedures tot toepassing van artikel 81 of artikel 82 van hetVerdrag de Commissie verzoeken inlichtingen waarover zij beschikt,
of haar advies betreffende de toepassing van de communautaire mede-
dingingsregels, aan hen te bezorgen.
2. De lidstaten zenden de Commissie een afschrift toe van schrifte-
lijke beslissingen van nationale rechterlijke instanties met betrekkingtot de toepassing van artikel 81 of artikel 82 van het Verdrag. Dit2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 15
▼B
afschrift wordt onverwijld toegezonden nadat de volledige uitspraak
aan de partijen is betekend.
3. De mededingingsautoriteiten van de lidstaten kunnen eigener
beweging voor de rechterlijke instanties in hun lidstaat schriftelijke
opmerkingen maken betreffende onderwerpen in verband met detoepassing van artikel 81 of artikel 82 van het Verdrag. Met detoestemming van de betrokken rechterlijke instantie kunnen zij voorde nationale rechterlijke instanties in hun lidstaat ook mondelingeopmerkingen maken. Indien de coherente toepassing van artikel 81 of
artikel 82 van het Verdrag zulks vereist, kan de Commissie, eigener
beweging, schriftelijke opmerkingen bij de rechterlijke instanties vande lidstaten indienen. Met de toestemming van de betrokken rechter-lijke instantie kan zij ook mondelinge opmerkingen maken.
Enkel methetoog op de formulering van hun opmerkingen kunnen de
mededingingsautoriteiten van de lidstaten en de Commissie de
betrokken rechterlijke instantie van de lidstaat verzoeken hun alle
voor de beoordeling van de zaak noodzakelijke stukken toe te zendenof te laten toezenden.
4. Ditart ikel doetgeen afbreuk aan verdergaande bevoegdheden die
op grond van het nationale recht van de betrokken lidstaat aan demededingingsautoriteiten worden verleend om opmerkingen voor rech-
terlijke instanties te formuleren.
Artikel 16
Uniforme toepassing van het communautaire mededingingsrecht
1. Wanneer nationale rechterlijke instanties artikel 81 of artikel 82
van het Verdrag toepassen op overeenkomsten, besluiten of gedra-
gingen die reeds hetvoorwerp uit maken van een beschikking van deCommissie, kunnen zij geen beslissingen nemen die in strijd zijn metde door de Commissie gegeven beschikking. Ook moeten zij vermijdenbeslissingen te nemen die in strijd zouden zijn met een beschikking die
de Commissie overweegt te geven in een door haar gestarte procedure.
Te dien einde kan de nationale rechterlijke instantie de afwegingmaken of het nodig is haar procedure op te schorten. Deze verplichtinglaat de rechten en verplichtingen op grond van artikel 234 van hetVerdrag onverlet.
2. Wanneer mededingingsautoriteiten van de lidstaten artikel 81 of
artikel 82 van het Verdrag toepassen op overeenkomsten, besluiten of
gedragingen die reeds hetvoorwerp uit maken van een beschikkingvan de Commissie, kunnen zij geen beslissingen nemen die in strijdzijn metde door de Commissie gegeven beschikking.
HOOFDSTUK V
ONDERZOEKSBEVOEGDHEDEN
Artikel 17
Onderzoek naar bepaalde sectoren van de economie en van soorten
overeenkomsten
1. Wanneer de ontwikkeling van de handel tussen lidstaten, de star-
heid van de prijzen of andere omstandigheden doen vermoeden dat de
mededinging binnen de gemeenschappelijke marktwellichtwordtbeperktof vervalst , kan de Commissie onderzoek doen naar eenbepaalde sector van de economie of naar een bepaald soort overeen-komsten over verschillende sectoren heen. In het kader van dat
onderzoek kan de Commissie de betrokken ondernemingen of onderne-
mersverenigingen om alle inlichtingen verzoeken, alsook alle inspectiesverrichten die voor de toepassing van de artikelen 81 en 82 van hetVerdrag noodzakelijk zijn.
De Commissie kan metname de bet rokken ondernemingen en onderne-
mersverenigingen verzoeken haar van alle overeenkomsten, besluitenen onderling afgestemde feitelijke gedragingen in kennis te stellen.2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 16
▼B
De Commissie kan een verslag over hetresult aatvan haar onderzoek
naar bepaalde sectoren van de economie of bepaalde soorten overeen-komsten binnen verschillende sectoren bekendmaken en de
belanghebbenden om opmerkingen verzoeken.
2. De artikelen 14, 18, 19, 20, 22, 23 en 24 zijn van overeenkom-
stige toepassing.
Artikel 18
Verzoeken om inlichtingen
1. Ter vervulling van de haar bij deze verordening opgedragen taken
kan de Commissie meteen eenvoudig verzoek of bij beschikking deondernemingen en ondernemersverenigingen vragen alle nodige inlich-tingen te verstrekken.
2. Bij het toezenden van een eenvoudig verzoek om inlichtingen aan
een onderneming of ondernemersvereniging vermeldtde Commissie derecht sgrond voor en hetdoel van hetverzoek, specificeertzij welkeinlichtingen vereist zijn en stelt zij de termijn vast waarbinnen deinlichtingen moeten worden verstrekt, alsmede de sancties die bij
artikel 23 op het verstrekken van onjuiste of misleidende inlichtingen
zijn gesteld.
3. Wanneer de Commissie bij beschikking van ondernemingen en
ondernemersverenigingen verlangt dat zij inlichtingen verstrekken,
vermeldtzij de recht sgrond voor en hetdoel van hetverzoek, specifi-
ceert welke inlichtingen vereist zijn en stelt de termijn vast voor hetverstrekken van deze inlichtingen. De beschikking vermeldt ook desancties bedoeld in artikel 23 en vermeldt de sancties bedoeld in artikel24 of legt deze laatste sancties op. De beschikking vermeldt tevens het
recht om bij het Hof van Justitie beroep tegen de beschikking in te
stellen.
4. De eigenaren van de ondernemingen of hun vertegenwoordigers
en, in hetgeval van recht spersonen, bedrijven en firma's of vereni-
gingen zonder rechtspersoonlijkheid, de krachtens de wet of de
statuten tot vertegenwoordiging bevoegde personen zijn gehouden degevraagde inlichtingen namens de betrokken onderneming of onderne-mersvereniging te verstrekken. Naar behoren gemachtigde advocatenkunnen namens hun opdrachtgevers de gevraagde inlichtingenverstrekken. De opdrachtgevers blijven volledig verantwoordelijk
indien de verstrekte inlichtingen onvolledig, onjuist of misleidend zijn.
5. De Commissie zendtonverwijld een afschriftvan heteenvoudig
verzoek of van de beschikking aan de mededingingsautoriteit van delidstaat op wiens grondgebied de zetel van de onderneming of onder-
nemersvereniging gevestigd is en aan de mededingingsautoriteit van
de lidstaat wiens grondgebied wordt geraakt.
6. Op verzoek van de Commissie verstrekken de regeringen en
mededingingsautoriteiten van de lidstaten de Commissie alle inlich-
tingen die zij nodig heeft om de haar bij deze verordening opgedragentaken te vervullen.
Artikel 19
Bevoegdheid tot het opnemen van verklaringen
1. Ter vervulling van de haar bij deze verordening opgedragen taken
kan de Commissie alle natuurlijke personen of rechtspersonen horen
die daarin toestemmen, teneinde inlichtingen te verzamelen over het
onderwerp van hetonderzoek.
2. Wanneer hetop grond van lid 1 afgenomen verhoor in de
gebouwen van een onderneming geschiedt, wordt de mededingingsau-
toriteit van de lidstaat op het grondgebied waarvan het verhoor
plaatsvindt, hiervan door de Commissie op de hoogte gesteld. Indiende mededingingsautoriteit van die lidstaat hierom verzoekt, mogenfunctionarissen van deze mededingingsautoriteit de functionarissen enandere begeleidende personen die door de Commissie zijn gemachtigdom het verhoor af te nemen, bijstaan.2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 17
▼B
Artikel 20
Bevoegdheid van de Commissie tot inspectie
1. Ter vervulling van de haar bij deze verordening opgedragen taken
kan de Commissie bij ondernemingen en ondernemersverenigingen alle
noodzakelijke inspecties verrichten.
2. De door de Commissie tot het verrichten van een inspectie
gemachtigde functionarissen en andere begeleidende personen
beschikken over de volgende bevoegdheden:
a) het betreden van alle lokalen, terreinen en vervoermiddelen van
ondernemingen en ondernemersverenigingen;
b) hetcont roleren van de boeken en alle andere bescheiden in verband
methetbedrijf, ongeachtde aard van de drager van die bescheiden;
c) het maken of verkrijgen van afschriften of uittreksels, in welke
vorm ook, van die boeken en bescheiden;
d) hetverzegelen van lokalen en boeken of andere bescheiden van het
bedrijf voor de duur van, en voorzover nodig voor, de inspectie;
e) hetverzoeken van vert egenwoordigers of personeelsleden van de
betrokken onderneming of ondernemersvereniging om toelichtingbij feiten of documenten die verband houden met het voorwerp en
het doel van de inspectie, en het optekenen van hun antwoorden.
3. De door de Commissie tot het verrichten van een inspectie
gemachtigde functionarissen en andere begeleidende personen oefenenhun bevoegdheden uit op vertoon van een schriftelijke machtiging
waarin hetvoorwerp en hetdoel van de inspect ie worden vermeld en
waarin wordt gewezen op de sanctie, bedoeld in artikel 23, ingeval degevraagde boeken of andere bescheiden in verband methetbedrijf nietvolledig worden getoond of de antwoorden op de overeenkomstig lid 2gestelde vragen onjuist of misleidend zijn. De Commissie stelt de
mededingingsautoriteit van de lidstaat op het grondgebied waarvan de
inspectie zal worden verricht, geruime tijd vóór de inspectie hiervan inkennis.
4. Wanneer de Commissie bij beschikking een inspectie gelast, zijn
de betrokken ondernemingen en ondernemersverenigingen verplichtzich aan die inspectie te onderwerpen. In de beschikking wordtvermeld wathetvoorwerp en hetdoel van de inspect ie zijn en opwelke datum de inspectie een aanvang neemt, en wordt gewezen opde sancties bedoeld in de artikelen 23 en 24, alsook op het recht om
bij het Hof van Justitie beroep tegen de beschikking in te stellen. De
Commissie geeft de beschikking na de mededingingsautoriteit van delidstaat op het grondgebied waarvan de inspectie zal worden verricht,te hebben gehoord.
5. De functionarissen van de mededingingsautoriteit van de lidstaat
op hetgrondgebied waarvan de inspect ie zal worden verrichtalsookde door die autoriteit gemachtigde of aangewezen functionarissen,verlenen, wanneer deze autoriteit of de Commissie hierom verzoekt,de door de Commissie gemachtigde functionarissen en andere begelei-
dende personen actief bijstand. Zij beschikken te dien einde over de in
lid 2 omschreven bevoegdheden.
6. Wanneer de door de Commissie gemachtigde functionarissen en
andere begeleidende personen vaststellen dat een onderneming zich
tegen een op grond van dit artikel gelaste inspectie verzet, verleent debetrokken lidstaat hun de nodige bijstand om hen in staat te stellen huninspectie te verrichten, zo nodig door een beroep te doen op de politieof een gelijkwaardige wetshandhavingsautoriteit.
7. Indien hetnat ionale rechtvoorschrijftdatvoor de in lid 6
bedoelde bijstand de toestemming van een rechterlijke instantie vereistis, moet die toestemming worden gevraagd. Een dergelijke toestem-ming kan tevens bij wijze van voorzorgsmaatregel worden gevraagd.
8. Wanneer wordt verzocht om toestemming als bedoeld in lid 7,
toetst de nationale rechterlijke instantie de beschikking van deCommissie op haar authenticiteit en gaat zij na of de voorgenomen2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 18
▼B
dwangmaatregelen niet willekeurig zijn noch buitensporig in verhou-
ding tot het voorwerp van de inspectie. Bij de toetsing van deproportionaliteit van de dwangmaatregelen mag de nationale rechter-
lijke instantie de Commissie rechtstreeks of via de
mededingingsautoriteit van de lidstaat om nadere uitleg verzoeken,metname over de redenen die de Commissie heeftom aan t e nemendatinbreuk is gepleegd op de art ikelen 81 en 82 van hetVerdrag, enover de ernstvan de vermeende inbreuk en de aard van de bet rokken-
heid van de betreffende onderneming. De nationale rechterlijke
instantie mag evenwel niet de noodzakelijkheid van de inspectie intwijfel trekken, noch gegevens uit het Commissiedossier verlangen.Uitsluitend het Hof van Justitie kan de beschikking van de Commissieop haar legitimiteit toetsen.
Artikel 21
Inspectie van andere lokalen
1. Indien er een redelijk vermoeden bestaat dat boeken of andere
bescheiden in verband methetbedrijf en hetvoorwerp van de
inspectie, die relevant kunnen zijn om een ernstige inbreuk op artikel81 of artikel 82 van het Verdrag te bewijzen, worden bewaard inandere gebouwen, terreinen en vervoermiddelen, waaronder dewoningen van directeuren, bestuurders en andere personeelsleden vande betrokken ondernemingen en ondernemersverenigingen, kan de
Commissie bij beschikking een inspectie in deze andere gebouwen,
terreinen en vervoermiddelen gelasten.
2. In de beschikking wordtvermeld wathetvoorwerp en hetdoel
van de inspectie zijn en op welke datum de inspectie een aanvang
neemt, en wordt gewezen op het recht om bij het Hof van Justitie
beroep tegen de beschikking in te stellen. In het bijzonder worden deredenen genoemd waaruitde Commissie heeftgeconcludeerd datereen vermoeden in de zin van lid 1 bestaat. De Commissie geeft debeschikking na de mededingingsautoriteit van de lidstaat op het grond-gebied waarvan de inspectie zal worden verricht, te hebben gehoord.
3. Een krachtens lid 1 gegeven beschikking kan niet worden uitge-
voerd zonder voorafgaande toestemming van de nationale rechterlijkeinstantie van de betrokken lidstaat. De nationale rechterlijke instantietoetst de beschikking van de Commissie op haar authenticiteit en gaat
na of de voorgenomen dwangmaatregelen niet willekeurig zijn noch
buitensporig in verhouding tot met name de ernst van de vermeendeinbreuk, het belang van het gezochte bewijsmateriaal, de betrokkenheidvan de betreffende onderneming en de redelijke kans dat boeken enbescheiden die verband houden methetvoorwerp van de inspect ieworden bewaard op de locaties waarvoor om toestemming is verzocht.
De nationale rechterlijke instantie mag de Commissie rechtstreeks of
via de mededingingsautoriteit van de lidstaat om nadere uitlegverzoeken over de elementen die zij nodig heeft om de proportionaliteitvan de beoogde dwangmaatregelen te toetsen.
De nationale rechterlijke instantie mag evenwel niet de noodzakelijk-
heid van de inspectie in twijfel trekken, noch gegevens uit hetCommissiedossier verlangen. De beschikking van de Commissie kanuitsluitend door het Hof van Justitie op haar legitimiteit getoetstworden.
4. De functionarissen en andere begeleidende personen die door de
Commissie tot het verrichten van een overeenkomstig lid 1 gelasteinspectie gemachtigd zijn, hebben de in artikel 20, lid 2, onder a), b)en c), genoemde bevoegdheden. Artikel 20, leden 5 en 6, is van over-eenkomstige toepassing.2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 19
▼B
Artikel 22
Onderzoeken door de mededingingsautoriteiten van de lidstaten
1. De mededingingsautoriteit van een lidstaat kan op het grondge-
bied van deze lidstaat overeenkomstig het nationale recht elkeinspectie of andere onderzoeksmaatregelen uitvoeren namens en voor
rekening van de mededingingsautoriteit van een andere lidstaat, om
uit te maken of er een inbreuk op artikel 81 of artikel 82 van hetVerdrag is gepleegd. Elke uitwisseling of gebruik van de verkregeninlichtingen geschiedt overeenkomstig artikel 12.
2. De mededingingsautoriteiten van de lidstaten verrichten op
verzoek van de Commissie de inspecties die deze overeenkomstigartikel 20, lid 1, noodzakelijk acht of die zij overeenkomstig artikel20, lid 4, bij beschikking heeft gelast. De functionarissen van de mede-dingingsautoriteiten van de lidstaten die met het verrichten van eeninspectie zijn belast, alsook de door die autoriteiten gemachtigde of
aangewezen functionarissen, oefenen hun bevoegdheden uit overeen-
komstig hun nationale wetgeving.
De door de Commissie gemachtigde functionarissen en andere begelei-
dende personen kunnen, op verzoek van de Commissie of van de
mededingingsautoriteit van de lidstaat op het grondgebied waarvan de
inspectie moet worden verricht, de functionarissen van deze autoriteitbijstand verlenen.
HOOFDSTUK VI
SANCTIES
Artikel 23
Geldboeten
1. De Commissie kan bij beschikking aan ondernemingen en onder-
nemersverenigingen geldboeten van ten hoogste 1 % van de in hetvoorafgaande boekjaar behaalde totale omzet opleggen, wanneer zij
opzettelijk of uit onachtzaamheid:
a) in antwoord op een verzoek overeenkomstig artikel 17 of artikel 18,
lid 2, onjuiste of misleidende inlichtingen verstrekken;
b) in antwoord op een verzoek bij een beschikking overeenkomstig
artikel 17 of artikel 18, lid 3, onvolledige, onjuiste of misleidendeinlichtingen verstrekken, dan wel de inlichtingen niet verstrekken
binnen de vastgestelde termijn;
c) tijdens een inspectie overeenkomstig artikel 20 geen volledige
inzage geven in de daartoe gevraagde boeken of andere bescheiden
in verband methetbedrijf, dan wel zich nietaan een overeenkom-stig artikel 20, lid 4, bij beschikking gelaste inspectie onderwerpen;
d) in antwoord op een overeenkomstig artikel 20, lid 2, onder e),
gestelde vraag
— een onjuistof misleidend ant woord geven, dan wel
— nalaten binnen de door de Commissie vastgestelde termijn een
door een personeelslid gegeven onjuist, onvolledig of misleidendantwoord te corrigeren, of
— nalaten of weigeren een volledig antwoord te geven met betrek-
king tot feiten in verband met het voorwerp en het doel van eeninspectie waartoe opdracht is gegeven bij wege van een beschik-king overeenkomstig artikel 20, lid 4;
e) zegels die door de door de Commissie gemachtigde functionarissen
of andere begeleidende personen overeenkomstig artikel 20, lid 2,onder d), zijn aangebracht, verbreken.
2. De Commissie kan bij beschikking geldboetes opleggen aan
ondernemingen en ondernemersverenigingen wanneer zij opzettelijk ofuitonacht zaamheid:
a) inbreuk maken op artikel 81 of artikel 82 van het Verdrag; of2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 20
▼B
b) in strijd handelen met een beschikking waarbij uit hoofde van
artikel 8 voorlopige maatregelen gelast worden; of
c) een toezegging waaraan overeenkomstig artikel 9 bij beschikking
een verbindend karakter is verleend, niet nakomen.
Voor elke bij de inbreuk betrokken onderneming en ondernemersver-
eniging is de geldboete niet groter dan 10 % van de totale omzet diein hetvoorafgaande boekjaar is behaald.
Wanneer de inbreuk van een vereniging betrekking heeft op de activi-
teiten van haar leden is de geldboete niet groter dan 10 % van de som
van de totale omzet van elk lid dat actief is op de markt die door deinbreuk van de vereniging geraaktwordt .
3. Bij de vaststelling van het bedrag van de geldboete wordt zowel
metde ernst , als metde duur van de inbreuk rekening gehouden.
4. Wanneer aan een ondernemersvereniging een geldboete is opge-
legd rekening houdend met de totale omzet van haar leden en dezevereniging insolventis, is de vereniging verplichtom van haar ledenbijdragen te vragen om de geldboete te kunnen betalen.
Wanneer die bijdragen niet binnen een door de Commissie vastgestelde
termijn aan de vereniging zijn betaald, kan de Commissie elke onder-neming waarvan de vertegenwoordigers lid waren van de betrokkenbesluitvormende organen van de vereniging, rechtstreeks tot betalingvan de boete aanspreken.
Nadat de Commissie betaling heeft geëist op grond van de tweede
alinea, kan de Commissie, indien datnodig is om de volledige bet alingvan de boete te waarborgen elk lid van de vereniging dat actief was opde markt waarop de inbreuk heeft plaatsgevonden, tot betaling van het
saldo aanspreken.
De Commissie mag echter geen betaling uit hoofde van de tweede en
derde alinea eisen van ondernemingen die aantonen dat zij de inbreuk-makende beslissing van de vereniging niet hebben uitgevoerd en hetzijniet op de hoogte waren van het bestaan ervan, hetzij er actief afstand
van hebben genomen vóór de aanvang van hetonderzoek van de
Commissie naar de zaak.
De financiële aansprakelijkheid van elke onderneming metbet rekking
tot de betaling van de boete bedraagt niet meer dan 10 % van haar
totale omzet in het vorige boekjaar.
5. De op grond van lid 1 of lid 2 gegeven beschikkingen hebben
geen strafrechtelijk karakter.
Artikel 24
Dwangsommen
1. De Commissie kan bij beschikking aan ondernemingen en onder-
nemersverenigingen dwangsommen opleggen van ten hoogste 5 % vande gemiddelde dagelijkse omzetin hetvoorafgaande boekjaar voor elke
dag waarmee de in haar beschikking vastgestelde termijn wordt over-
schreden, teneinde hen te dwingen:
a) overeenkomstig een op grond van artikel 7 gegeven beschikking een
einde te maken aan een inbreuk op artikel 81 of artikel 82 van hetVerdrag;
b) een op grond van artikel 8 gegeven beschikking houdende voorlo-
pige maatregelen na te leven;
c) een toezegging waaraan overeenkomstig artikel 9 bij beschikking
een verbindend karakter is verleend, na te komen;
d) in antwoord op een overeenkomstig artikel 17 of artikel 18, lid 3,
bij beschikking gedaan verzoek volledige en juiste inlichtingen teverstrekken;
e) zich aan een overeenkomstig artikel 20, lid 4, bij beschikking
gelaste inspectie te onderwerpen.2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 21
▼B
2. Wanneer de ondernemingen of ondernemersverenigingen de
verplichting zijn nagekomen ter afdwinging waarvan de dwangsomwas opgelegd, kan de Commissie de uiteindelijk verschuldigde
dwangsom op een bedrag vaststellen dat lager is dan het uit de
oorspronkelijke beschikking voortvloeiende bedrag. Artikel 23, lid 4,is van overeenkomstige toepassing.
HOOFDSTUK VII
VERJARING
Artikel 25
Verjaring terzake van de oplegging van sancties
1. De bevoegdheid van de Commissie overeenkomstig de artikelen
23 en 24 verjaart
a) na drie jaar bij inbreuken op de bepalingen betreffende het inwinnen
van inlichtingen en het verrichten van inspecties;
b) na vijf jaar bij de overige inbreuken.
2. De verjaringstermijn gaat in op de dag waarop de inbreuk is
gepleegd. Bij voortdurende of voortgezette inbreuken gaat de verja-ringstermijn echter pas in op de dag waarop de inbreuk is beëindigd.
3. De verjaring terzake van de oplegging van geldboeten en dwang-
sommen wordtgest uitdoor elke handeling van de Commissie of van demededingingsautoriteit van een lidstaat ter instructie of vervolging vande inbreuk. De stuiting van de verjaring treedt in op de dag waarop vande handeling kennis wordt gegeven aan ten minste één onderneming ofondernemersvereniging die aan de inbreuk heeftdeelgenomen. Hande-
lingen die de verjaring stuiten, zijn met name:
a) een schriftelijk verzoek om inlichtingen van de Commissie of de
mededingingsautoriteit van een lidstaat;
b) een door de Commissie of de mededingingsautoriteit van een
lidstaat aan haar functionarissen verstrekte schriftelijke opdracht totinspectie;
c) de inleiding van een procedure door de Commissie of de mededin-
gingsautoriteit van een lidstaat;
d) de mededeling van punten van bezwaar door de Commissie of door
de mededingingsautoriteit van een lidstaat.
4. De stuiting van de verjaring geldt ten aanzien van alle onderne-
mingen en ondernemersverenigingen die aan de inbreuk hebbendeelgenomen.
5. Na iedere stuiting begint een nieuwe verjaringstermijn te lopen.
De verjaring treedt echter ten laatste in op de dag waarop een termijngelijk aan tweemaal de verjaringstermijn is verstreken zonder dat de
Commissie een geldboete of een dwangsom heeft opgelegd. Deze
termijn wordt verlengd met de periode gedurende welke de verjaringin overeenstemming met lid 6 wordt geschorst.
6. De verjaring terzake van de oplegging van geldboeten en dwang-
sommen wordtgeschorstzolang de beschikking van de Commissie hetvoorwerp vormt van een procedure bij het Hof van Justitie.
Artikel 26
Verjaring terzake van de tenuitvoerlegging van sancties
1. De bevoegdheid van de Commissie tot tenuitvoerlegging van op
grond van de artikelen 23 en 24 gegeven beschikkingen verjaart navijf jaar.
2. De verjaringstermijn gaat in op de dag waarop de beschikking
nietmeer kan worden aangevocht en.2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 22
▼B
3. De verjaring terzake van de tenuitvoerlegging wordt gestuit:
a) door de kennisgeving van een beschikking waarbij hetoorspronke-
lijke bedrag van de geldboete of de dwangsom wordt gewijzigd ofwaarbij een daartoe strekkend verzoek wordt afgewezen;
b) door elke handeling van de Commissie of van een lidstaat op
verzoek van de Commissie tot inning van de geldboete of dedwangsom.
4. Na iedere stuiting begint een nieuwe verjaringstermijn te lopen.
5. De verjaring terzake van de tenuitvoerlegging van sancties wordt
geschorst:
a) zolang betalingsfaciliteiten worden toegestaan;
b) zolang de tenuitvoerlegging krachtens een beslissing van het Hof
van Justitie is opgeschort.
HOOFDSTUK VIII
HOORZITTINGEN EN GEHEIMHOUDINGSPLICHT
Artikel 27
Het horen van partijen, klagers en derden
1. Alvorens een beschikking op grond van de artikelen 7, 8, 23 of
artikel 24, lid 2, te geven, stelt de Commissie ondernemingen en onder-nemersverenigingen die hetvoorwerp van haar procedure uit maken inde gelegenheid hun standpunt ten aanzien van de door haar in aanmer-king genomen bezwaren kenbaar te maken. De Commissie doet haarbeschikkingen slechts steunen op de punten van bezwaar waarover de
partijen opmerkingen hebben kunnen maken. De klagers worden nauw
bij de procedure betrokken.
2. Hetrechtvan verdediging van de part ijen wordtin de loop van de
procedure ten volle geëerbiedigd. De partijen hebben het recht tot
inzage van hetdossier van de Commissie, onder voorbehoud van hetrechtmatige belang van de ondernemingen dat hun zakengeheimennietaan de openbaarheid prijs worden gegeven. Hetrechtt otinzagevan het dossier geldt niet voor vertrouwelijke inlichtingen en internedocumenten van de Commissie of de mededingingsautoriteiten van de
lidstaten. Met name geldt het recht tot inzage niet voor de briefwisse-
ling tussen de Commissie en de mededingingsautoriteiten van delidstaten of tussen die autoriteiten, waaronder documenten opgestelduit hoofde van de artikelen 11 en 14. Niets in dit lid belet deCommissie om voor hetbewijs van een inbreuk noodzakelijke inlich-
tingen bekend te maken of te gebruiken.
3. Indien de Commissie dit nodig acht, kan zij andere natuurlijke
personen of rechtspersonen horen. Wanneer natuurlijke personen ofrechtspersonen verzoeken te worden gehoord, en een voldoende belang
aantonen, moet hun verzoek worden ingewilligd. Ook de mededin-
gingsautoriteiten van de lidstaten kunnen de Commissie vragen anderenatuurlijke personen of rechtspersonen te horen.
4. Wanneer de Commissie van plan is een beschikking uithoofde
van artikel 9 of 10 aan te nemen, maakt zij een beknopte samenvatting
van de zaak en de hoofdlijnen van de toezeggingen of het voorgesteldeoptreden bekend. Belanghebbende derden kunnen hun opmerkingenmeedelen binnen een periode van ten minste één maand die deCommissie bij de bekendmaking vaststelt. Bij de bekendmaking wordt
rekening gehouden met het rechtmatige belang van de ondernemingen
dathun zakengeheimen nietaan de openbaarheid worden prijsgegeven.
Artikel 28
Geheimhoudingsplicht
1. Onverminderd hetbepaalde in de art ikelen 12 en 15, mogen de
overeenkomstig de artikelen 17 tot en met 22 verkregen inlichtingenslechts voor het doel worden gebruikt waarvoor zij zijn ingewonnen.2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 23
▼B
2. Onverminderd de uitwisseling en het gebruik van gegevens zoals
bepaald in de artikelen 11, 12, 14, 15 en 27 mogen de Commissie ende mededingingsautoriteiten van de lidstaten, hun functionarissen,
personeelsleden en andere onder het toezicht van deze autoriteiten
werkende personen, alsook functionarissen en ambtenaren van andereautoriteiten van de lidstaten geen inlichtingen openbaar maken die zijuithoofde van deze verordening hebben verkregen of uit gewisseld endie naar hun aard onder de geheimhoudingsplichtvallen. Deze plicht
geldt ook voor alle vertegenwoordigers en deskundigen van lidstaten
die uit hoofde van artikel 14 vergaderingen van het adviescomitébijwonen.
HOOFDSTUK IX
VRIJSTELLINGSVERORDENINGEN
Artikel 29
Individuele intrekking
1. Wanneer de Commissie, op grond van de bevoegdheid die haar is
verleend bij een verordening van de Raad, zoals de Verordeningen nr.19/65/EEG, (EEG) nr. 2821/71, (EEG) nr. 3976/87, (EEG) nr. 1534/91of (EEG) nr. 479/92 om artikel 81, lid 3, van het Verdrag bij verorde-
ning toe te passen, artikel 81, lid 1, van het Verdrag buiten toepassing
heeft verklaard op bepaalde overeenkomsten, besluiten van onderne-mersverenigingen of onderlinge afgestemde feitelijke gedragingen, kanzij, ambtshalve of naar aanleiding van een klacht, een dergelijkegroepsvrijstelling intrekken, wanneer zij van oordeel is dat in eenbepaald geval een overeenkomst, besluit of onderling afgestemde feite-
lijke gedraging waarop de vrijstellingsverordening van toepassing is,
bepaalde metart ikel 81, lid 3, van hetVerdrag onverenigbare gevolgenheeft.
2. Wanneer in een bepaald geval overeenkomsten, besluiten van
ondernemersverenigingen of onderling afgestemde feitelijke gedra-
gingen die onder toepassing van een Commissieverordening alsbedoeld in lid 1 vallen, op hetgrondgebied, of een gedeelt e van hetgrondgebied, van een lidstaat dat alle kenmerken van een afzonderlijkegeografische markt vertoont, met artikel 81, lid 3, van het Verdragonverenigbare gevolgen hebben, kan de mededingingsautoriteit van
die lidstaat de groepsvrijstelling op het betrokken grondgebied
intrekken.
HOOFDSTUK X
ALGEMENE BEPALINGEN
Artikel 30
Bekendmaking van beschikkingen
1. De Commissie maaktde beschikkingen die zij overeenkomst ig de
artikelen 7 tot en met 10 en 23 en 24 geeft, bekend.
2. In de bekendmaking worden de namen van de partijen en de
belangrijkste punten van de beschikking, waaronder de opgelegde sanc-
ties, vermeld. Bij de bekendmaking wordt rekening gehouden met het
rechtmatige belang van de ondernemingen dat hun zakengeheimen nietaan de openbaarheid worden prijsgegeven.
Artikel 31
Rechtsmacht van het Hof van Justitie
Het Hof van Justitie heeft volledige rechtsmacht terzake van beroep
tegen beschikkingen van de Commissie waarin een geldboete of eendwangsom wordt vastgesteld. Het kan de opgelegde geldboete ofdwangsom intrekken, verlagen of verhogen.2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 24
▼B
Artikel 32
Niet onder het toepassingsgebied vallende aangelegenheden
Deze verordening is nietvan t oepassing op:
a) internationale wilde vaart als gedefinieerd in artikel 1, lid 3, onder
a), van Verordening (EEG) nr. 4056/86;
b) zeevervoer dat uitsluitend tussen de havens van eenzelfde lidstaat
plaatsvindt, zoals bepaald in artikel 1, lid 2, van Verordening
(EEG) nr. 4056/86.
Artikel 33
Uitvoeringsbepalingen
1. De Commissie is bevoegd alle dienstige bepalingen tot uitvoering
van deze verordening vast te stellen. Deze bepalingen kunnen ondermeer betrekking hebben op:
a) de vorm, de inhoud en de overige bijzonderheden van de overeen-
komstig artikel 7 ingediende klachten, alsook de procedure voor deafwijzing van klachten;
b) de nadere regeling van de uitwisseling van inlichtingen en de raad-
pleging, bedoeld in artikel 11;
c) de nadere regeling van de in artikel 27 bedoelde hoorzittingen.
2. Alvorens bepalingen uit hoofde van lid 1 vast te stellen, maakt de
Commissie hetont werp daarvan bekend en verzoektzij alle belangheb-bende partijen haar hun opmerkingen te doen toekomen binnen de
termijn die zij vaststelt en die niet korter mag zijn dan een maand.
Voordatde Commissie een ont werp-bepaling bekendmaakten voordatzij deze vaststelt, raadpleegt zij het Adviescomité voor mededingings-regelingen en economische machtsposities.
HOOFDSTUK XI
OVERGANGS-, WIJZIGINGS- EN SLOTBEPALINGEN
Artikel 34
Overgangsbepalingen
1. De krachtens artikel 2 van Verordening nr. 17 bij de Commissie
ingediende verzoeken en de krachtens de artikelen 4 en 5 van Verorde-ning nr. 17 verrichte aanmeldingen, alsook de overeenkomstige,
krachtens de Verordeningen (EEG) nr. 1017/68, (EEG) nr. 4056/86 en
(EEG) nr. 3975/87 gedane verzoeken en aanmeldingen vervallen op dedatum waarop de onderhavige verordening van toepassing wordt.
2. De overeenkomstig Verordening nr. 17 en overeenkomstig de
Verordeningen (EEG) nr. 1017/68, (EEG) nr. 4056/86 en (EEG) nr.
3975/87 verrichte procedurehandelingen blijven met het oog op de
toepassing van de onderhavige verordening effect sorteren.
Artikel 35
Aanwijzing van de mededingingsautoriteiten van de lidstaten
1. De lidstaten wijzen de mededingingsautoriteit of -autoriteiten die
bevoegd is (zijn) de artikelen 81 en 82 van het Verdrag toe te passen,zodanig aan datop afdoende wijze voldaan wordtaan de bepalingenvan deze verordening. De maatregelen die nodig zijn om deze instan-ties de bevoegdheid tot toepassing van voornoemde artikelen toe te
kennen, worden vóór 1 mei 2004 getroffen. De aangewezen autoriteiten
kunnen rechterlijke instanties zijn.
2. Indien de nationale bestuurlijke en rechterlijke instanties belast
zijn met de handhaving van de communautaire mededingingswetge-2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 25
▼M1
▼B
▼B
ving, mogen de lidstaten verschillende bevoegdheden en taken
toewijzen aan deze verschillende, bestuurlijke en/of rechterlijke natio-nale autoriteiten.
3. Het bepaalde in artikel 11, lid 6, vindt toepassing op de door de
lidstaten aangewezen autoriteiten, met inbegrip van de rechterlijkeinstanties die betrokken zijn bij de voorbereiding en de vaststellingvan de beslissingen in de zin van artikel 5. Het bepaalde in artikel 11,lid 6, is niet van toepassing op rechterlijke instanties in zoverre zijoptreden als rechterlijke instanties terzake van beroep tegen de in
artikel 5 bedoelde beslissingen.
4. Niettegenstaande het bepaalde in lid 3 is, in die lidstaten waar
voor de vaststelling van bepaalde in artikel 5 bedoelde beslissingeneen autoriteit een zaak voor een rechterlijke instantie brengt die afzon-derlijk en onderscheiden is van de vervolgende autoriteit, en voorzovervoldaan wordtaan de voorwaarden van ditlid, hetbepaalde in art ikel11, lid 6, alleen van toepassing op de vervolgende autoriteit die haar
eis voor de rechterlijke instantie moet intrekken zodra de Commissie
een procedure instelt en deze intrekking daadwerkelijk een einde maaktaan de nationale procedures.
Artikel 36
Wijziging van Verordening (EEG) nr. 1017/68
Verordening (EEG) nr. 1017/68 wordtals volgtgewijzigd:1. artikel 2 wordt ingetrokken;
2. in artikel 3, lid 1, wordt „Het verbod van artikel 2” vervangen door
„Hetverbod van art ikel 81, lid 1, van hetVerdrag”;
3. artikel 4 wordt als volgt gewijzigd:
a) in lid 1 wordt „De in artikel 2 bedoelde overeenkomsten,
besluiten en onderling afgestemde feitelijke gedragingen”vervangen door „Overeenkomsten, besluiten en onderling afge-stemde feitelijke gedragingen overeenkomstig artikel 81, lid 1,
van hetVerdrag”;
b) lid 2 wordtvervangen door:
„2. Indien de uitvoering van de in lid 1 bedoelde overeenkom-
sten, besluiten of onderling afgestemde feitelijke gedragingen inbepaalde gevallen gevolgen metzich meebrengtdie onverenig-
baar zijn metde voorwaarden van art ikel 81, lid 3, van het
Verdrag, kunnen de ondernemingen en ondernemersverenigingenverplichtworden aan deze gevolgen een einde t e maken.”
4. de artikelen 5 tot en met 29 worden ingetrokken, met uitzondering
van artikel 13, lid 3, dat van toepassing blijft op beschikkingen die
vóór de datum van inwerkingtreding van deze verordening overeen-komstig artikel 5 van Verordening (EEG) nr. 1017/68 zijnaangenomen, tot de datum waarop die beschikkingen vervallen;
5. in artikel 30 worden de leden 2, 3 en 4 geschrapt.
Artikel 37
Wijziging van Verordening (EEG) nr. 2988/74
In Verordening (EEG) nr. 2988/74 wordthetvolgende art ikel inge-
voegd:
„Artikel 7 bis
Uitsluiting van het toepassingsgebiedDeze verordening is niet van toepassing op de maatregelen die op
grond van Verordening (EG) nr. 1/2003 van de Raad van 16
december 2002 betreffende de uitvoering van de mededingingsre-
gels van de artikelen 81 en 82 van het Verdrag (*) wordengetroffen.
(*) PB L 1 van 4.1.2003, blz. 1.”2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 26
▼B
Artikel 38
Wijziging van Verordening (EEG) nr. 4056/86
Verordening (EEG) nr. 4056/86 wordtals volgtgewijzigd:
1. artikel 7 wordt als volgt gewijzigd:
a) lid 1 wordtvervangen door:
„1.Inbreuk op een verplichting
Indien de betrokkenen inbreuk maken op een verplichting die
volgens artikel 5 is verbonden aan de in artikel 3 bedoelde
vrijstelling, kan de Commissie, om deze inbreuken te beëin-digen en onder de in Verordening (EG) nr. 1/2003 van deRaad van 16 december 2002 betreffende de uitvoering vande mededingingsregels van de artikelen 81 en 82 van het
Verdrag (*) gestelde voorwaarden, een beschikking geven
waarin hun bepaalde handelingen worden verboden of gelast,dan wel hun hetvoordeel van de groepsvrijst elling wordtontnomen.
(*) PB L 1 van 4.1.2003, blz. 1.”
b) lid 2 wordtals volgtgewijzigd:
i) in punta) worden de woorden „onder de in afdeling II
gestelde voorwaarden” vervangen door de woorden „onderde in Verordening (EG) nr. 1/2003 vastgestelde voor-waarden”;
ii) in punt c), i), tweede alinea, komt de tweede zin als volgt te
luiden:
„Terzelfder tijd kan zij beslissen of zij onder de in artikel 9
van Verordening (EG) nr. 1/2003 vastgestelde voorwaardendoor de betrokken ondernemingen gedane toezeggingenaanvaardt, onder meer teneinde voor outsiders toegang tot demarktt e verkrijgen.”
2. artikel 8 wordt als volgt gewijzigd:
a) lid 1 wordtgeschrapt ;
b) in lid 2 wordt„uithoofde van art ikel 10” vervangen door „uit
hoofde van Verordening (EG) nr. 1/2003”;
c) lid 3 wordtgeschrapt ;
3. artikel 9 wordt als volgt gewijzigd:
a) in lid 1 worden de woorden „hetin art ikel 15 genoemde advies-
comité” vervangen door de woorden „het in artikel 14 van
Verordening (EG) nr. 1/2003 bedoelde adviescomité”;
b) in lid 2 worden de woorden „hetin art ikel 15 genoemde advies-
comité” vervangen door de woorden „het in artikel 14 van
Verordening (EG) nr. 1/2003 bedoelde adviescomité”;
4. de artikelen 10 tot en met 25 worden ingetrokken, met uitzondering
van artikel 13, lid 3, dat van toepassing blijft op beschikkingen die
vóór de datum waarop deze verordening van toepassing wordt over-
eenkomstig artikel 81, lid 3, van het Verdrag zijn aangenomen, totde datum waarop die beschikkingen vervallen;
5. in artikel 26 wordt de zinsnede „, tot vorm, inhoud en overige
bijzonderheden van de in artikel 10 bedoelde klachten, de in artikel12 bedoelde verzoeken, en met betrekking tot het horen van belang-hebbenden en derden, als bepaald in artikel 23, leden 1 en 2”geschrapt.
Artikel 39
Wijziging van Verordening (EEG) nr. 3975/87
De artikelen 3 tot en met 19 van Verordening (EEG) nr. 3975/87
worden ingetrokken, met uitzondering van artikel 6, lid 3, dat vantoepassing blijft op beschikkingen die vóór de datum waarop dezeverordening van toepassing wordt overeenkomstig artikel 81, lid 3,2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 27
▼B
van het Verdrag zijn aangenomen, tot de datum waarop die beschik-
kingen vervallen.
Artikel 40
Wijziging van de Verordeningen nr. 19/65/EEG, (EEG) nr. 2821/71
en (EEG) nr. 1534/91
Artikel 7 van Verordening nr. 19/65/EEG, artikel 7 van Verordening
(EEG) nr. 2821/71 en artikel 7 van Verordening (EEG) nr. 1534/91worden ingetrokken.
Artikel 41
Wijziging van Verordening (EEG) nr. 3976/87
Verordening (EEG) nr. 3976/87 wordtals volgtgewijzigd:1. artikel 6 wordt vervangen door:
„Artikel 6
De Commissie raadpleegthetin art ikel 14 van Verordening (EG) nr.
1/2003 van de Raad van 16 december 2002 betreffende de uitvoe-ring van de mededingingsregels van de artikelen 81 en 82 van het
Verdrag (*) bedoelde adviescomité alvorens zij een ontwerp-veror-
dening bekendmaakten alvorens zij een verordening aanneemt .
(*) PB L 1 van 4.1.2003, blz. 1.”
2. artikel 7 wordt ingetrokken.
Artikel 42
Wijziging van Verordening (EEG) nr. 479/92
Verordening (EEG) nr. 479/92 wordtals volgtgewijzigd:1. artikel 5 wordt vervangen door:
„Artikel 5
Alvorens zij de ontwerp-verordening bekendmaakt en alvorens zij
de verordening aanneemt, raadpleegt de Commissie het in artikel
14 van Verordening (EG) nr. 1/2003 van de Raad van 16 december
2002 betreffende de uitvoering van de mededingingsregels van deartikelen 81 en 82 van het Verdrag (*) bedoelde adviescomité.
(*) PB L 1 van 4.1.2003, blz. 1.”
2. artikel 6 wordt ingetrokken.
Artikel 43
Intrekking van Verordeningen nr. 17 en nr. 141
1. Verordening nr. 17 wordt ingetrokken, met uitzondering van
artikel 8, lid 3, dat van toepassing blijft op beschikkingen die vóór dedatum waarop deze verordening van toepassing wordt overeenkomstigartikel 81, lid 3, van het Verdrag zijn aangenomen, tot de datumwaarop die beschikkingen vervallen.
2. Verordening nr. 141 wordtinget rokken.
3. Verwijzingen naar de ingetrokken verordeningen worden gelezen
als verwijzingen naar de onderhavige verordening.
Artikel 44
Verslag over de toepassing van de verordening
Vijf jaar na de datum van toepassing van deze verordening brengt de
Commissie verslag uitbij hetEuropees Parlementen de Raad over de
werking van deze verordening, metname over de t oepassing vanartikel 11, lid 6, en artikel 17.
Op grond van ditverslag gaatde Commissie na of hetdienst ig is om
de Raad een herziening van deze verordening voor te stellen.2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 28
▼B
Artikel 45
Inwerkingtreding
Deze verordening treedt in werking op de twintigste dag volgende op
die van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese
Gemeenschappen .
Zij is van toepassing met ingang van 1 mei 2004.
Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks
toepasselijk in elke lidstaat.2003R0001 — NL — 01.05.2004 — 001.001 — 29