1989L0391 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 1
Dit document vormt slechts een documentatiehulpmiddel en verschijnt buiten de verantwoordelijkheid van de instellingen
►B RICHTLIJN VAN DE RAAD
van 12 juni 1989
betreffende de tenuitvoerlegging van maatregelen ter bevordering van de verbetering van de
veiligheid en de gezondheid van de werknemers op het werk
(89/391/EEG)
(PB L 183 van 29.6.1989, blz. 1)
Gewijzigd bij:
Publicatieblad
nr. blz. datum
►M1Verordening (EG) nr. 1882/2003 van het EuropeesParlement en de Raad
van 29 september 2003L 284 1 31.10.2003
▼B
RICHTLIJN VAN DE RAAD
van 12 juni 1989
betreffende de tenuitvoerlegging van maatregelen ter bevordering
van de verbetering van de veiligheid en de gezondheid van de
werknemers op het werk
(89/391/EEG)
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische
Gemeenschap, inzonderheid op artikel 118 A,
Gezien het voorstel van de Commissie (1), opgesteld na raadpleging
van het Raadgevend Comité voor de veiligheid, de hygiëne en degezondheidsbescherming op de arbeidsplaats,
In samenwerking met het Europese Parlement (
2),
Gezien het adviesvan het Economis ch en Sociaal Comité (3),
Overwegende dat in artikel 118 A van het Verdrag wordt bepaald dat
de Raad door middel van richtlijnen minimumvoorschriften vaststelt
om de verbetering van met name het arbeidsmilieu te bevorderen, teneinde een betere bescherming van de veiligheid en de gezondheid vande werknemerste waarborgen;
Overwegende dat de onderhavige richtlijn geen rechtvaardiging mag
zijn voor een eventuele verlaging van de in iedere Lid-Staat reedsbereikte beschermingsniveaus en dat de Lid-Staten zich krachtens hetVerdrag erop toeleggen de verbetering van de op dit gebied bestaandeomstandigheden te bevorderen en zich ten doel stellen deze geleidelijk
te harmoniseren;
Overwegende dat gebleken isdat de werknemersop de arbeids plaatsen
tijdenshun gehele beroeps leven aan de invloed van gevaarlijke omge-vingsfactoren kunnen worden blootgesteld;
Overwegende dat volgensartikel 118 A van het Verdrag in de richt-
lijnen vermeden wordt zodanige administratieve, financiële enjuridische verplichtingen op te leggen dat zij de oprichting en ontwik-
keling van kleine en middelgrote ondernemingen zouden kunnen
hinderen;
Overwegende dat de mededeling van de Commissie over haar
programma inzake de veiligheid, de hygiëne en de gezondheid op het
werk (
4) voorziet in de vaststelling van richtlijnen, gericht op het waar-
borgen van de veiligheid en de gezondheid van de werknemers;
Overwegende dat de Raad in zijn resolutie van 21 december 1987
betreffende de veiligheid, de hygiëne en de gezondheid op de arbeids-
plaats(5) nota heeft genomen van het voornemen van de Commissie
om op korte termijn een richtlijn in te dienen betreffende de organisatievan de veiligheid en de gezondheid van de werknemersop de arbeids -plaats;
Overwegende dat het Europese Parlement in februari 1988 in het kader
van het debat over de interne markt en de bescherming op de arbeids-plaatsvier res olutiesheeft aangenomen; dat daarin met name aan deCommissie wordt gevraagd een kaderrichtlijn op te stellen die alsgrondslag kan dienen voor specifieke richtlijnen welke alle risico's op
het gebied van de gezondheid en veiligheid op de arbeidsplaats dekken;
Overwegende dat het de taak van de Lid-Staten isom op hun grondge-
bied de verbetering van de veiligheid en de gezondheid van dewerknemerste bevorderen; dat het nemen van maatregelen betreffende1989L0391 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 2
(1) PB nr. C 141 van 30. 5. 1988, blz. 1.
(2) PB nr. C 326 van 19. 12. 1988, blz. 102, en PB nr. C 158 van 26. 6. 1989.
(3) PB nr. C 175 van 4. 7. 1988, blz. 22.
(4) PB nr. C 28 van 3. 2. 1988, blz. 3.
(5) PB nr. C 28 van 3. 2. 1988, blz. 1.
▼B
de veiligheid en de gezondheid van de werknemersop het werk in
bepaalde gevallen bijdraagt tot de bescherming van de gezondheid eneventueel de veiligheid van hun huisgenoten;
Overwegende dat in de Lid-Staten de wettelijke stelsels op het gebied
van veiligheid en gezondheid op de arbeidsplaats sterk uiteenlopen enverbetering behoeven; dat dergelijke nationale bepalingen ter zake,
dikwijlsaangevuld met technis che bepalingen en/ of niet-bindende
normen, kunnen leiden tot verschillende beschermingsniveaus op hetgebied van veiligheid en gezondheid en tot een concurrentie welke tenkoste gaat van veiligheid en gezondheid;
Overwegende dat er nog altijd te veel arbeidsongevallen en beroeps-
ziekten te betreuren zijn; dat onverwijld preventieve maatregelenmoeten worden genomen of verbeterd om de veiligheid en de gezond-heid van de werknemerste bes chermen ten einde een hogerbeschermingsniveau te garanderen;
Overwegende dat het, ter waarborging van een hoger beschermingsni-
veau, nodig isdat de werknemersen/ of hun vertegenwoordigersop dehoogte worden gesteld van de risico's voor hun veiligheid en gezond-
heid en van de maatregelen welke moeten worden genomen om deze
risico's te verminderen of weg te nemen; dat het ook volstrekt noodza-kelijk isdat zij er via een evenwichtige deelneming overeenkoms tig denationale wetten en/ of praktijken toe kunnen bijdragen dat de nodigebeschermingsmaatregelen worden genomen;
Overwegende dat voorlichting, dialoog en evenwichtige deelneming
inzake veiligheid en gezondheid op het werk tussen werkgevers enwerknemersen/ of hun vertegenwoordigersmoeten worden ontwikkeldmet behulp van passende procedures en instrumenten, overeenkomstig
de nationale wetten en/ of praktijken;
Overwegende dat de verbetering van de veiligheid, de hygiëne en de
gezondheid van de werknemersop het werk een doels telling isdie
niet aan overwegingen van zuiver economische aard ondergeschikt
gemaakt mag worden;
Overwegende dat de werkgeverszich op de hoogte moeten s tellen van
de technische vooruitgang en van de wetenschappelijke kennis op het
gebied van het ontwerpen van werkplekken, zulksmet inachtneming
van de aan hun bedrijf eigen risico's, en ook de werknemersvertegen-woordigersdie op grond van deze richtlijn bij deze problematiek zijnbetrokken, op de hoogte moeten stellen, ten einde een hoger niveauvan bescherming van de gezondheid en de veiligheid van de werkne-
merste kunnen garanderen;
Overwegende dat de bepalingen van de onderhavige richtlijn van
toepassing zijn op alle risico's en met name op die welke voortvloeienuit het gebruik tijdens het werk van chemische, fysische en biologische
agentia bedoeld in Richtlijn 80/1107/EEG (
1), laatstelijk gewijzigd bij
Richtlijn 88/462/EEG (2), zonder inbreuk te maken op — huidige of
toekomstige — stringentere communautaire bepalingen;
Overwegende dat, krachtensBes chikking 74/325/EEG (3), het Raadge-
vend Comité voor de veiligheid, de hygiëne en degezondheidsbescherming op de arbeidsplaats door de Commissie wordtgeraadpleegd met het oog op het uitwerken van voorstellen op ditgebied;
Overwegende dat er een Comité moet worden ingesteld waarvan de
leden door de Lid-Staten worden aangewezen en dat tot taak heeft deCommissie bij te staan bij de technische aanpassingen van de bijzon-dere richtlijnen zoalsbedoeld in de onderhavige richtlijn,1989L0391 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 3
(1) PB nr. L 327 van 3. 12. 1980, blz. 8.
(2) PB nr. L 356 van 24. 12. 1988, blz. 74.
(3) PB nr. L 185 van 9. 7. 1974, blz. 15.
▼B
HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:
AFDELING I
ALGEMENE BEPALINGEN
Artikel 1
Doel
1. Deze richtlijn heeft ten doel maatregelen ten uitvoer te leggen ter
bevordering van de verbetering van de veiligheid en de gezondheid vande werknemersop het werk.
2. Daartoe bevat zij algemene beginselen betreffende de preventie
van beroepsrisico's en de bescherming van de veiligheid en de gezond-heid, het uitsluiten van risico- en ongevalsfactoren, voorlichting,raadpleging, evenwichtige deelneming overeenkomstig de nationale
wetten en/ of praktijken, de opleiding van de werknemersen hun verte-
genwoordigers, alsmede algemene regels voor de tenuitvoerlegging vandie beginselen.
3. Deze richtlijn doet geen afbreuk aan de bestaande of toekomstige
nationale en communautaire bepalingen die gunstiger zijn voor debescherming van de veiligheid en de gezondheid van de werknemersop het werk.
Artikel 2
Werkingssfeer
1. Deze richtlijn is van toepassing op alle particuliere of openbare
sectoren (industriële, landbouw-, handels-, administratieve, dienstverle-nende, educatieve, culturele, vrijetijdsactiviteiten, enz.).
2. Deze richtlijn geldt niet wanneer bijzondere aspecten die inherent
zijn aan bepaalde activiteiten in overheidsdienst, bij voorbeeld bij destrijdkrachten of de politie, of aan bepaalde activiteiten in het kadervan de bevolkingsbescherming, de toepassing ervan in de weg staan.
In dat geval moet ervoor worden gezorgd dat de veiligheid en de
gezondheid van de werknemerszoveel mogelijk worden verzekerd,met inachtneming van de doelstellingen van deze richtlijn.
Artikel 3
Definities
Voor de toepassing van deze richtlijn wordt verstaan onder:
a) werknemer: iedere persoon die door een werkgever wordt tewerkge-
steld, alsmede stagiairs en leerlingen, met uitzondering van
huispersoneel;
b) werkgever: iedere natuurlijke of rechtspersoon die wederpartij is in
de arbeidsverhouding met de werknemer en die de verantwoorde-lijkheid draagt voor het bedrijf en/ of de inrichting;
c) werknemersvertegenwoordiger met een specifieke taak op het
gebied van de bescherming van de veiligheid en de gezondheidvan de werknemers: iedere persoon die overeenkomstig nationalewetten en/ of praktijken gekozen of aangewezen istot afgevaardigde
van de werknemersvoor wat betreft de problemen inzake de
bescherming van de veiligheid en gezondheid der werknemers ophet werk;
d) preventie: het geheel van bepalingen of maatregelen die zijn
genomen of vastgesteld in alle stadia van de activiteit in de onder-neming ten einde beroepsrisico's te voorkomen of te verminderen.
Artikel 4
1. De Lid-Staten nemen de nodige maatregelen om te verzekeren dat
de werkgevers, de werknemers en de werknemersvertegenwoordigers1989L0391 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 4
▼B
worden onderworpen aan de voorschriften die nodig zijn voor de
tenuitvoerlegging van deze richtlijn.
2. De Lid-Staten zorgen met name voor voldoende controle en
toezicht.
AFDELING II
VERPLICHTINGEN VAN DE WERKGEVERS
Artikel 5
Algemene bepaling
1. De werkgever isverplicht te zorgen voor de veiligheid en de
gezondheid van de werknemersinzake alle met het werk verbonden
aspecten.
2. Indien een werkgever overeenkomstig artikel 7, lid 3, een beroep
doet op deskundigen (personen of diensten) van buiten het bedrijf en/of de inrichting, ontslaat dit hem niet van zijn verantwoordelijkheden
op dat gebied.
3. De verplichtingen van de werknemersop het gebied van de
veiligheid en de gezondheid op het werk doen geen afbreuk aan het
beginsel van de verantwoordelijkheid van de werkgever.
4. Deze richtlijn vormt geen belemmering voor de bevoegdheid van
de Lid-Staten tot uitsluiting of vermindering van de verantwoordelijk-heid van de werkgeversvoor feiten die te wijten zijn aan abnormale en
onvoorzienbare omstandigheden buiten de wil van de werkgevers of
buitengewone gebeurtenissen, indien de gevolgen van die omstandig-heden of gebeurtenissen ondanks alle betrachte zorgvuldigheid niethadden kunnen worden voorkomen.
De Lid-Staten zijn niet gehouden de in de eerste alinea bedoelde
bevoegdheid uit te oefenen.
Artikel 6
Algemene verplichtingen van de werkgevers
1. In het kader van zijn verantwoordelijkheden treft de werkgever de
nodige maatregelen voor de bescherming van de veiligheid en degezondheid van de werknemers, met inbegrip van de maatregelen terpreventie van beroepsrisico's, voor informatie en opleiding alsmede
voor de organisatie en de benodigde middelen.
De werkgever moet ervoor zorgen dat deze maatregelen worden aange-
past, ten einde rekening te houden met gewijzigde omstandigheden, enstreven naar verbetering van bestaande situaties.
2. Bij de tenuitvoerlegging van de in lid 1, eerste alinea, genoemde
maatregelen neemt de werkgever de volgende algemene preventieprin-cipesin acht:
a) risico's voorkomen;
b) evalueren van risico's die niet kunnen worden voorkomen;
c) bestrijding van de risico's bij de bron;
d) aanpassing van het werk aan de mens, met name voor wat betreft de
inrichting van de arbeidsplaats en de keuze van werkuitrusting en
werk- en produktiemethoden, met name om monotone arbeid entempogebonden arbeid draaglijker te maken en de gevolgen daarvanvoor de gezondheid te beperken;
e) rekening houden met de ontwikkeling van de techniek;
f) vervanging van wat gevaarlijk isdoor dat wat niet gevaarlijk of
minder gevaarlijk is;
g) planning van de preventie met het oog op een samenhangend geheel
dat de volgende aspecten in de preventie integreert: techniek, orga-nisatie van het werk, arbeidsomstandigheden, sociale betrekkingenen invloed van de omgevingsfactoren op het werk;1989L0391 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 5
▼B
h) voorrang voor maatregelen inzake collectieve bescherming boven
maatregelen inzake individuele bescherming;
i) verstrekken van passende instructies aan de werknemers.
3. Onverminderd de andere bepalingen van deze richtlijn moet de
werkgever, rekening houdend met de aard van de activiteiten van hetbedrijf en/ of de inrichting:
a) de risico's voor de veiligheid en de gezondheid van de werknemers
evalueren, met inbegrip van de keuze van de werkuitrusting, dechemische stoffen of preparaten en de inrichting van de arbeids-plaatsen.
Op grond van deze evaluatie en voor zover nodig moeten de preven-
tieactiviteiten en de door de werkgever gebruikte werk- enproduktiemethoden
— een betere bescherming van de veiligheid en de gezondheid van
de werknemersverzekeren;
— geïntegreerd worden in het geheel van de activiteiten van het
bedrijf en/ of de inrichting en betrekking hebben op alle niveaus;
b) wanneer hij een werknemer met de uitvoering van een taak belast,
de bekwaamheid van de betrokken werknemer op het gebied vanveiligheid en gezondheidsbescherming in aanmerking nemen;
c) ervoor zorgen dat over de planning en invoering van nieuwe techno-
logieën overleg wordt gepleegd met de werknemersen/ of hunvertegenwoordigers, wat betreft de gevolgen voor de veiligheid ende gezondheid van de werknemersvan de keuzen inzake uitrus ting,de arbeidsomstandigheden en de invloed van de omgevingsfactoren
op het werk;
d) de nodige maatregelen nemen opdat alleen werknemers die passende
instructies hebben gekregen, tot de zones met ernstige en specifiekegevaren toegang hebben.
4. Wanneer er werknemersvan vers chillende bedrijven op een
zelfde arbeidsplaats aanwezig zijn, moeten de werkgevers, onvermin-
derd de andere bepalingen van deze richtlijn, samenwerken bij de
uitvoering van de maatregelen inzake veiligheid, hygiëne en gezond-heid en, rekening houdend met de aard van de activiteiten, hunoptreden coördineren met het oog op de bescherming tegen en depreventie van beroepsrisico's en elkaar wederzijds alsmede hun werkne-mersen/ of hun vertegenwoordigersvan deze ris ico'sop de hoogte
stellen.
5. De maatregelen inzake de veiligheid, de hygiëne en de gezond-
heid op het werk mogen in geen geval financiële lasten voor dewerknemersmet zich brengen.
Artikel 7
Beschermings- en preventiediensten
1. Onverminderd de in de artikelen 5 en 6 bedoelde verplichtingen
wijst de werkgever een of meer werknemers aan die zich met de acti-viteiten op het gebied van de bescherming tegen en de preventie vanberoepsrisico's in het bedrijf en/ of de inrichting zullen bezighouden.
2. De aangewezen werknemersmogen geen nadeel ondervinden van
hun activiteiten op het gebied van de bescherming tegen en de
preventie van beroepsrisico's.
De aangewezen werknemersmoeten, ten einde de uit deze richtlijn
voortvloeiende verplichtingen te kunnen nakomen, over voldoende tijd
beschikken.
3. Indien de mogelijkheden in het bedrijf en/ of de inrichting onvol-
doende zijn om deze beschermings- en preventieactiviteiten teorganiseren, moet de werkgever een beroep doen op deskundigen(personen of diensten) van buiten het bedrijf en/ of de inrichting.
4. Indien de werkgever een beroep doet op dergelijke deskundigen,
moeten de betrokken personen of diensten door de werkgever worden1989L0391 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 6
▼B
ingelicht over de factoren waarvan bekend isof vermoed wordt dat zij
van invloed zijn op de veiligheid en de gezondheid van de werknemersen toegang hebben tot de in artikel 10, lid 2, bedoelde informatie.
5. In alle gevallen:
— moeten de aangewezen werknemersover de nodige capaciteiten en
middelen beschikken,
— moeten de geraadpleegde personen of diensten van buitenaf de
nodige bekwaamheden hebben en over de nodige personele enprofessionele middelen beschikken
en
— moeten de aangewezen werknemersen de geraadpleegde pers onen
of diensten van buitenaf voldoende in aantal zijn,
om de beschermings- en preventieactiviteiten op zich te nemen, afhan-
kelijk van de grootte van het bedrijf en/ of de inrichting en/ of de
risico's waaraan de werknemers zijn blootgesteld, alsmede de verdeling
ervan over het gehele bedrijf en/ of de gehele inrichting.
6. Voor de bescherming tegen en de preventie van risico's voor
veiligheid en gezondheid waarvan sprake is in dit artikel, wordtgezorgd door een of meer werknemers, door een enkele dienst of door
verschillende diensten, ongeacht of hij (zij) al dan niet deel uitmaakt
(uitmaken) van het bedrijf en/ of de inrichting.
De werknemer(s) en/ of dienst(en) moeten voor zover nodig samen-
werken.
7. De Lid-Staten kunnen, rekening houdend met de aard der actiti-
veiten en de grootte van het bedrijf, de categorieën van bedrijven
bepalen waarin de werkgever — mitshij de nodige capaciteitenbezit—zelf de in lid 1 bedoelde taak op zich kan nemen.
8. De Lid-Staten bepalen welke capaciteiten en welke bekwaam-
heden alsbedoeld in lid 5 nodig zijn.
Zij kunnen bepalen welk aantal alsbedoeld in lid 5 voldoende is .
Artikel 8
Eerste hulp, brandbestrijding, evacuatie van werknemers, ernstig
en onmiddellijk gevaar
1. De werkgever moet:
— de nodige, aan de aard en de grootte van de activiteiten van het
bedrijf en/ of de inrichting aangepaste maatregelen treffen op hetgebied van de eerste hulp, de brandbestrijding en de evacuatie vanwerknemers, daarbij rekening houdend met andere aanwezige
personen, en
— de nodige verbindingen onderhouden met diensten van buitenaf,
met name op het gebied van eerste hulp, medische noodhulp,reddingswerkzaamheden en brandbestrijding.
2. Ingevolge lid 1 moet de werkgever met name voor de eerste hulp,
de brandbestrijding en de evacuatie van werknemers, werknemers
aanwijzen die belast zijn met het in de praktijk brengen van deze maat-
regelen.
Deze werknemersmoeten een opleiding krijgen, talrijk genoeg zijn en
over geschikt materiaal beschikken, rekening houdend met de grootteen/ of de specifieke risico's van het bedrijf en/ of de inrichting.
3. De werkgever moet:
a) alle werknemersdie blootges teld zijn of kunnen worden aan een
ernstig en onmiddellijk gevaar zo spoedig mogelijk in kennis stellenvan dat gevaar en van de getroffen of te treffen beschermingsmaat-regelen;
b) maatregelen nemen en de werknemersins tructiesgeven ten einde
hen toe te staan, in geval van een niet te vermijden, ernstig enonmiddellijk gevaar, hun activiteit stop te zetten en/ of zich inveiligheid te stellen door de arbeidsplaats onmiddellijk te verlaten;1989L0391 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 7
▼B
c) zich er, behalve in uitzonderlijke, naar behoren gemotiveerde
gevallen, van onthouden de werknemerste verzoeken hun werk tehervatten in een werksituatie waarin nog een ernstig en onmiddellijk
gevaar bestaat.
4. Een werknemer die, in geval van een niet te vermijden, ernstig en
onmiddellijk gevaar, zijn werkplek en/ of een gevaarlijke zone verlaat,
mag daar geen nadeel van ondervinden en moet, overeenkomstig denationale wetten en/ of praktijken, worden beschermd tegen alle onge-rechtvaardigde nadelige gevolgen daarvan.
5. De werkgever zorgt ervoor dat elke werknemer, wanneer een
ernstig en onmiddellijk gevaar voor zijn eigen veiligheid en/ of dievan anderen dreigt en het onmogelijk iscontact op te nemen met debevoegde hiërarchieke chef, rekening houdend met zijn technischekennis en middelen, de nodige passende maatregelen kan nemen om
de gevolgen van een dergelijk gevaar te voorkomen.
Zijn optreden mag dan voor hem geen enkel nadeel met zich brengen,
tenzij hij ondoordacht heeft gehandeld of zich schuldig heeft gemaakt
aan grove nalatigheid.
Artikel 9
Diverse verplichtingen van de werkgevers
1. De werkgever moet:
a) beschikken over een evaluatie van de risico's voor de veiligheid en
de gezondheid op het werk, met inbegrip van de risico's voor de
groepen werknemers met bijzondere risico's;
b) de te nemen beschermende maatregelen en, indien nodig, de te
gebruiken beschermingsmiddelen vastleggen;
c) een lijst bijhouden van arbeidsongevallen welke voor de werknemer
hebben geleid tot een arbeidsongeschiktheid van meer dan driewerkdagen;
d) overeenkomstig de nationale wetten en praktijken rapporten
opstellen ten behoeve van de bevoegde autoriteiten over de arbeids-
ongevallen die zijn werknemerszijn overkomen.
2. Rekening houdend met de aard van de activiteiten en de grootte
van de bedrijven, bepalen de Lid-Staten aan welke verplichtingen de
diverse categorieën bedrijven moeten voldoen voor wat betreft de
opstelling van de in lid 1, onder a) en b), bedoelde documenten en bijde opstelling van de in lid 1, onder c) en d), bedoelde documenten.
Artikel 10
Voorlichting van de werknemers
1. De werkgever neemt passende maatregelen om ervoor te zorgen
dat de werknemersen/ of hun vertegenwoordigersin het bedrijf en/ ofde inrichting, overeenkomstig de nationale wetten en praktijken waarinvooral rekening kan worden gehouden met de grootte van het bedrijf
en/ of de inrichting alle nodige informatie krijgen betreffende:
a) de risico's voor de veiligheid en de gezondheid alsmede de bescher-
mings- en preventiemaatregelen en -activiteiten, zowel voor het
bedrijf en/ of de inrichting in het algemeen alsvoor elk type werk-
plek en/ of elke soort functie;
b) de maatregelen welke krachtensartikel 8, lid 2, zijn genomen.
2. De werkgever neemt passende maatregelen om ervoor te zorgen
dat de werkgeversvan de werknemersvan bedrijven en/ of inrichtingenvan buitenaf die in hun bedrijven en/ of inrichtingen komen werken,overeenkomstig de nationale wetten en praktijken voldoende, voor debetrokken werknemersbes temde informatie krijgen betreffende de inlid 1, onder a) en b), bedoelde punten.
3. De werkgever neemt passende maatregelen om ervoor te zorgen
dat de werknemersmet een s pecifieke taak op het gebied van debescherming van de veiligheid en de gezondheid van de werknemers,1989L0391 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 8
▼B
of de werknemersvertegenwoordigers met een specifieke taak op dat
gebied, voor de vervulling van hun taken, overeenkomstig de nationalewetten en/ of praktijken, toegang hebben tot:
a) de evaluatie van de risico's en de beschermende maatregelen als
bedoeld in artikel 9, lid 1, onder a) en b);
b) de lijst en de rapporten als bedoeld in artikel 9, lid 1, onder c),
respectievelijk d);
c) de van de beschermings- en preventieactiviteiten, van de inspectie-
diensten en de bevoegde instanties voor de veiligheid en degezondheid afkomstige informatie.
Artikel 11
Raadpleging en deelneming van de werknemers
1. De werkgeversraadplegen de werknemersen/ of hun vertegen-
woordigersen geven de werknemersen/ of hun vertegenwoordigershet recht deel te nemen aan de behandeling van vraagstukken diebetrekking hebben op de veiligheid en de gezondheid op het werk.
Dit houdt het volgende in:
— raadpleging van de werknemers;
— recht van de werknemersen/ of hun vertegenwoordigersom voor-
stellen te doen;
— evenwichtige deelneming, overeenkomstig de nationale wetten en/
of praktijken.
2. De werknemersof de werknemers vertegenwoordigersmet een
specifieke taak op het gebied van de bescherming van de veiligheid
en de gezondheid van de werknemersnemen evenwichtig deel volgensde nationale wetten en/ of praktijken, of worden door de werkgevervooraf tijdig geraadpleegd over:
a) alle maatregelen die van wezenlijke invloed kunnen zijn op de
veiligheid en de gezondheid;
b) de in artikel 7, lid 1, en artikel 8, lid 2, bedoelde aanwijzing van
werknemersen de in artikel 7, lid 1, bedoelde activiteiten;
c) de in artikel 9, lid 1, en artikel 10 bedoelde informatie;
d) het eventuele beroep dat overeenkomstig artikel 7, lid 3, wordt
gedaan op deskundigen (personen of diensten) van buiten het bedrijfen/ of de inrichting;
e) de opzet en organisatie van de in artikel 12 bedoelde opleiding.
3. De werknemersvertegenwoordigers met een specifieke taak op het
gebied van de bescherming van de veiligheid en de gezondheid van de
werknemers, hebben het recht de werkgever te verzoeken om passendemaatregelen en hem in die zin voorstellen te doen, om alle risico's voorde werknemerste ondervangen en/ of de bronnen van gevaar uit teschakelen.
4. De in lid 2 bedoelde werknemersen de in de leden 2 en 3
bedoelde werknemersvertegenwoordigers mogen geen nadeel onder-vinden van hun in de leden 2 en 3 bedoelde respectieve activiteiten.
5. De werkgever dient de werknemersvertegenwoordigers met een
specifieke taak op het gebied van de bescherming van de veiligheid
en de gezondheid van de werknemersgedurende voldoende tijd met
behoud van loon vrij te stellen van werk en de nodige middelen terbeschikking te stellen om het deze vertegenwoordigers mogelijk temaken de uit deze richtlijn voortvloeiende rechten en taken uit teoefenen respectievelijk te vervullen.
6. De werknemersen/ of hun vertegenwoordigershebben het recht
om zich, overeenkomstig de nationale wetten en/ of praktijken, tot debevoegde autoriteit op het gebied van de veiligheid en de beschermingvan de gezondheid op het werk te wenden indien zij menen dat de doorde werkgever genomen maatregelen en ingezette middelen niet toerei-1989L0391 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 9
▼B
kend zijn om de veiligheid en de gezondheid op het werk te verze-
keren.
De werknemersvertegenwoordigers moeten in de gelegenheid worden
gesteld hun opmerkingen voor te leggen tijdens bezoeken en inspectiesdoor de bevoegde autoriteit.
Artikel 12
Opleiding van de werknemers
1. De werkgever moet ervoor zorgen dat iedere werknemer bij
— zijn aanstelling,
— een overplaatsing of verandering van functie,
— de invoering van een nieuwe werkuitrusting of verandering van een
werkuitrusting,
— de invoering van een nieuwe technologie,
een voldoende veiligheids- en gezondheidsopleiding krijgt, met name
in de vorm van voorlichting en instructies, welke opleiding speciaal
gericht isop zijn werkplek of zijn functie.
Deze opleiding moet:
— worden aangepast aan de ontwikkeling van de risico's en aan het
ontstaan van nieuwe risico's, en
— indien nodig, op gezette tijden worden herhaald.
2. De werkgever moet zich ervan vergewissen dat de werknemers
van bedrijven en/ of inrichtingen van buitenaf die in zijn bedrijf ofinrichting komen werken, inderdaad passende instructies hebbenontvangen in verband met de risico's voor de veiligheid en de gezond-
heid waaraan zij tijdenshun werkzaamheden in zijn bedrijf of zijn
inrichting blootstaan.
3. De werknemersvertegenwoordigers die een specifieke taak
hebben op het gebied van de bescherming van de veiligheid en degezondheid van de werknemers, hebben recht op een passende oplei-ding.
4. De in de leden 1 en 3 bedoelde opleiding mag niet ten laste van
de werknemersof werknemers vertegenwoordigerskomen.
De in lid 1 bedoelde opleiding moet worden gegeven in de werktijd.
De in lid 3 bedoelde opleiding moet in de werktijd of overeenkomstig
de nationale praktijken worden gegeven, hetzij binnen, hetzij buiten de
onderneming en/ of de inrichting.
AFDELING III
VERPLICHTINGEN VAN DE WERKNEMERS
Artikel 13
1. Iedere werknemer moet in zijn doen en laten op de arbeidsplaats,
overeenkomstig zijn opleiding en de door de werkgever gegeveninstructies, naar vermogen zorg dragen voor zijn eigen veiligheid engezondheid en die van de andere betrokken personen.
2. Daartoe moeten de werknemersvooral, overeenkoms tig hun
opleiding en de door de werkgever gegeven instructies:
a) op de juiste wijze gebruik maken van machines, toestellen, gereed-
schappen, gevaarlijke stoffen, vervoermiddelen en andere middelen;
b) op de juiste wijze gebruik maken van de persoonlijke beschermings-
middelen welke hun ter beschikking zijn gesteld en die na gebruik
weer opbergen;
c) de specifieke veiligheidsvoorzieningen van met name machines,
toestellen, gereedschappen, installaties en gebouwen, niet wille-keurig uitschakelen, veranderen of verplaatsen en dezevoorzieningen op de juiste manier gebruiken;1989L0391 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 10
▼B
d) de werkgever en/ of de werknemersmet een s pecifieke taak op het
gebied van de bescherming van de veiligheid en de gezondheid vande werknemers, onmiddellijk op de hoogte stellen van iedere werk-
situatie waarvan zij redelijkerwijs kunnen vermoeden dat deze een
ernstig en onmiddellijk gevaar voor de veiligheid en de gezondheidmet zich brengt, alsmede van elk geconstateerd mankement in debeschermingssystemen;
e) overeenkomstig de nationale praktijken de werkgever en/ of de
werknemers met een specifieke taak op het gebied van de bescher-
ming van de veiligheid en de gezondheid van de werknemerszolang
dat nodig is bijstand verlenen om hen in staat te stellen alle takenuit te voeren of aan alle verplichtingen te voldoen die met het oogop de bescherming van de veiligheid en de gezondheid van de werk-nemersop het werk door de bevoegde ins tantie zijn opgelegd;
f) overeenkomstig de nationale praktijken de werkgever en/ of de
werknemers met een specifieke taak op het gebied van de bescher-
ming van de veiligheid en de gezondheid van de werknemerszolangdat nodig is bijstand verlenen om de werkgever in staat te stellenervoor te zorgen dat het arbeidsmilieu en de arbeidsomstandighedenveilig zijn en geen risico's opleveren voor de veiligheid en degezondheid binnen hun werkterrein.
AFDELING IV
DIVERSE BEPALINGEN
Artikel 14
Gezondheidstoezicht
1. Om ervoor te zorgen dat de werknemers onder passend gezond-
heidstoezicht staan dat afgestemd is op de risico's voor hun veiligheiden hun gezondheid op het werk, worden er maatregelen vastgesteldovereenkomstig de nationale wetten en/ of praktijken.
2. De in lid 1 bedoelde maatregelen moeten van dien aard zijn dat
elke werknemer op gezette tijden in de gelegenheid wordt gesteld zichmedisch te laten onderzoeken.
3. Het gezondheidstoezicht kan een onderdeel vormen van een
nationaal stelsel van gezondheidszorg.
Artikel 15
Risicogroepen
Bijzonder kwetsbare risicogroepen moeten worden beschermd tegen
voor hen specifieke gevaren.
Artikel 16
Bijzondere richtlijnen — Wijzigingen —Algemene draagwijdte van
de richtlijn
1. De Raad stelt, op voorstel van de Commissie, op basis van artikel
118 A van het Verdrag, bijzondere richtlijnen vast betreffende ondermeer de gebieden bedoeld in de bijlage.
2. Deze richtlijn en — onverminderd de procedure van artikel 17
voor de technische aanpassingen — de bijzondere richtlijnen, kunnenovereenkomstig de procedure van artikel 118 A van het Verdragworden gewijzigd.
3. De bepalingen van deze richtlijn gelden onverkort voor alle
gebieden die onder de bijzondere richtlijnen vallen, onverminderd indie bijzondere richtlijnen vervatte stringentere en/ of specifieke bepa-lingen.1989L0391 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 11
▼M1
Artikel 17
1. Met het oog op de strikt technische aanpassingen van de in artikel
16, lid 1, bedoelde bijzondere richtlijnen, afhankelijk:
— van de goedkeuring van richtlijnen op het gebied van de technische
harmonisatie en de normalisatie, en/of
— van de technische vooruitgang, de ontwikkeling van internationale
voorschriften of specificaties en kennis,
wordt de Commissie bijgestaan door een comité.2. De artikelen 5 en 7 van Besluit 1999/468/EG (
1) zijn van toepas-
sing, met inachtneming van het bepaalde in artikel 8 van dat besluit.
De in artikel 5, lid 6, van Besluit 1999/468/EG bedoelde termijn wordt
vastgesteld op drie maanden.
3. Het comité stelt zijn reglement van orde vast.
Artikel 18
Slotbepalingen
1. De Lid-Staten doen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke
bepalingen in werking treden om uiterlijk 31 december 1992 aan deze
richtlijn te voldoen.
Zij stellen de Commissie daarvan onverwijld in kennis.2. De Lid-Staten delen de Commissie de tekst mede van de bepa-
lingen van intern recht die op het onder deze richtlijn vallende gebiedreeds zijn vastgesteld of die zij op dat gebied vaststellen.
3. De Lid-Staten brengen om de vijf jaar bij de Commissie verslag
uit over de praktische tenuitvoerlegging van de bepalingen van dezerichtlijn, met mededeling van de standpunten van de sociale partners.
De Commissie stelt het Europese Parlement, de Raad, het Economisch
en Sociaal Comité en het Raadgevend Comité voor de veiligheid, dehygiëne en de gezondheidsbescherming op de arbeidsplaats daarvan inkennis.
4. De Commissie legt het Europese Parlement, de Raad en het
Economisch en Sociaal Comité op gezette tijden een verslag voorover de tenuitvoerlegging van deze richtlijn, daarbij rekening houdend
met de leden 1 tot en met 3.
Artikel 19
Deze richtlijn isgericht tot de Lid-Staten.1989L0391 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 12
(1) Besluit 1999/468/EG van de Raad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de
voorwaarden voor de uitoefening van de aan de Commissie verleende
uitvoeringsbevoegdheden (PB L 184 van 17.7.1999, blz. 23).▼B
▼B
BIJLAGE
Lijst van de in artikel 16, lid 1, bedoelde gebieden
— arbeidsplaatsen;
— machines;
— individuele beschermingsmiddelen;
— werkzaamheden met beeldschermapparatuur;— hanteren van zware lasten welke risico's van lumbaal letsel met zich
brengen;
— tijdelijke en mobiele werkplaatsen;— visserij en landbouw.1989L0391 — NL — 20.11.2003 — 001.001 — 13