ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-2308/02

υποβολή: Erika Mann (PSE) προς την Επιτροπή

(25 Ιουλίου 2002)

Θέμα: Υποχρεωτική διατήρηση δεδομένων

Σύμφωνα με τις απόψεις επιτρόπων που είναι αρμόδιοι για την προστασία των δεδομένων, ηποχρεωτική διατήρηση δεδομένων που έχουν εγκριθεί πρόσφατα από το ΕΚ συνιστά σαφή αλλαγή σε σύγκριση με την τρέχουσα πρακτική κατά την οποία οι τελεστές συνεργάζονται με νομίμως εξουσιοδοτημένες αρχές κατά περίπτωση και μεμονωμένη βάση μετά από έγκριση ή σχετική εξουσιοδότηση.

Πώς εκτιμά η Επιτροπή τον αντίκτυπο της γενικήςποχρέωσης της διατήρησης δεδομένων στην εμπιστοσύνη κάθε χρήστη στις ηλεκτρονικές επικοινωνίες·

Πιστεύει η Επιτροπή ότι ένας κανονισμός για τη διατήρηση δεδομένων θα εξασφάλιζε το απαραίτητο νομικό πλαίσιο· Εάν τούτο συμβαίνει, πότε θα μπορούσε η Επιτροπή ναποβάλει σχετική πρόταση·

Πώς προτίθεται η Επιτροπή να αντιμετωπίσει το πρόβλημα της ευθύνης των επιχειρήσεων επικοινωνιών για τη διατήρηση δεδομένων σε περίπτωση παράνομης χρήσης δεδομένων ή σε περιπτώσεις κατά τις οποίες τα δεδομένα που διαβιβάζονται στις νομίμως εξουσιοδοτημένες αρχές αποδεικνύονται εσφαλμένα και συντελούν σε παρερμηνείες ή ακόμη και σε εσφαλμένες αποφάσεις·

Απάντηση του κ. Liikanen εξ ονόματος της Επιτροπής

(24 Σεπτεμβρίου 2002)

Η νέα οδηγία 2002/58/ΕΚ σχετικά με την επεξεργασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και την προστασία της ιδιωτικής ζωής στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών εκδόθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο στις 12 Ιουλίου 2002(1). Η οδηγία (άρθρο 15 παράγραφος 1) επιτρέπει στα κράτη μέλη να λαμβάνουν νομοθετικά μέτρα για να περιορίζουν ορισμένα δικαιώματα καιποχρεώσεις που προβλέπονται, εφόσον ο περιορισμός αυτός αποτελεί μέτρο που είναι αναγκαίο σε μια δημοκρατική κοινωνία για τη διαφύλαξη της εθνικής ασφάλειας, της δημόσιας ασφάλειας, της εθνικής άμυνας, και για την πρόληψη, διερεύνηση, διαπίστωση και δίωξη ποινικών αδικημάτων. Τα μέτρα αυτά πρέπει να είναι απολύτως συμβατά με την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για τα δικαιώματα του ανθρώπου και άλλες γενικές αρχές του κοινοτικού δικαίου. Η οδηγία αναφέρει τα μέτρα φύλαξης δεδομένων ως πιθανό παράδειγμα των εν λόγω περιοριστικών μέτρων. Ωστόσο, αυτή η μνεία δεν συνιστά απαίτηση γιαποχρεωτικά εθνικά μέτρα φύλαξης των δεδομένων κίνησης.

Εάν ένα κράτος μέλος προτείνει όντως ρυθμιστικά μέτρα για τη διατήρηση δεδομένων κίνησης, με βάση τους λόγους που παρατίθενται στο άρθρο 15 παράγραφος 1 της οδηγίας, τα μέτρα αυτά εξετάζονται από την Επιτροπή ως προς τη συμμόρφωση με τις οδηγίες για την προστασία των δεδομένων και με το κοινοτικό δίκαιο γενικότερα. Ιδιαίτερη σημασία, σε τυχόν τέτοια εξέταση, θα έχουν οι επιπτώσεις των εν λόγω μέτρων στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών, συμπεριλαμβανομένης της εμπιστοσύνης των χρηστών, και στη λειτουργία της ενιαίας αγοράς.

Ένα πιθανό νομοθετικό μέτρο της Κοινότητας για τη ρύθμιση τηςποχρεωτικής διατήρησης των δεδομένων κίνησης θα μπορούσε να λάβει δύο μορφές, ανάλογα με τη νομική βάση και τον στόχο του. Το αποτέλεσμα θα ήταν διαφορετικό στις δύο περιπτώσεις. Ένα μέσο του τρίτου πυλώνα (βάσει του Τίτλου VI της

συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση), με στόχο τη βελτίωση της αστυνομικής και δικαστικής συνεργασίας σε ποινικά θέματα, θα έτεινε προς την απαίτηση να επιβάλουν όλα τα κράτη μέλη ορισμένες απαιτήσεις διατήρησης των δεδομένων κίνησης. Ένα μέσο του πρώτου πυλώνα (βάσει της συνθήκης ΕΚ), με στόχο την εξασφάλιση της ορθής λειτουργίας της ενιαίας αγοράς, πιθανώς θα επέβαλλε όρια στους όρους διατήρησης των δεδομένων κίνησης, οι οποίοι μπορούν να επιβληθούν στους παρόχουςπηρεσιών και δικτύων ηλεκτρονικών επικοινωνιών, ιδίως προκειμένου να αρθεί κάθε εμπόδιο στην ελευθερία εγκατάστασης.

Η Επιτροπή δεν έχει πρόγραμμα να προτείνει ούτε το ένα, ούτε το άλλο νομοθετικό μέτρο, κατά το παρόν στάδιο.

Η Επιτροπή αναγνωρίζει τη σπουδαιότητα του ζητήματος της ευθύνης των παρόχωνπηρεσιών και δικτύων ηλεκτρονικών επικοινωνιών όσον αφορά τη μεταβίβαση εσφαλμένων δεδομένων ή την κατάχρηση των δεδομένων αυτών. Υπό την ιδιότητά τους ως ελεγκτών προσωπικών δεδομένων, οι πάροχοιπέχουν ευθύνη για τυχόν ζημίες οι οποίες είναι αποτέλεσμα οιασδήποτε ενέργειας που δεν συμβιβάζεται με τις οδηγίες για την προστασία των δεδομένων, συμπεριλαμβανομένης της ποιότητας και της ακρίβειας των δεδομένων ή της παράνομης μεταβίβασης σε τρίτα μέρη. Παρ' όλα ταύτα, εναπόκειται σε εκείνα τα κράτη μέλη, που κρίνουν ότι είναι αναγκαίο να επιβάλουν στους παρόχους απαιτήσεις διατήρησης των δεδομένων κίνησης, να εξασφαλίσουν ότι οι απαιτήσεις δεν καταλήγουν σεπαιτιότητα των παρόχων για ζημίες, εφόσον τις εφαρμόζουν νόμιμα.

(1) ΕΕ L 201 της 31.7.2002.