ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1654/96 υποβολή: Μιχαήλ Παπαγιαννάκης (GUE/NGL) προς την Επιτροπή (24 Iουνίου 1996)

Θέμα: Κατασκευή μαρίνας στη νήσο Κω

Στη νήσο Κω κατασκευάζεται μαρίνα για την αποπεράτωση της οποίας χρησιμοποιούνται ογκόλιθοι που αλιεύονται από την θαλάσσια περιοχή Αγίου Φωκά. Η περιοχή αυτή χαρακτηρίζεται από ενάλιο πλούτο και η προαναφερθείσα αλίευση προκαλεί σημαντικότατες καταστροφές στο βυθό της.

Σύμφωνα με καταγγελίες κατοίκων του νησιού, υπάρχουν παρατυπίες στη διαδικασία έγκρισης του έργου. Πιο συγκεκριμένα, η μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων δεν έχει δημοσιοποιηθεί με αποτέλεσμα οι κάτοικοι και οι φορείς του νησιού να μην μπορέσουν να εκφέρουν τις απόψεις τους. Εξάλλου, πληροφορούμαι ότι η Εφορία εναλίων αρχαιοτήτων δεν συμφωνεί με την αλίευση και δεν έχει εγκρίνει την μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων.

Ερωτάται η Επιτροπή:

1. Εάν η Ευρωπαϊκή Ένωση συμμετέχει στη χρηματοδότηση του ανωτέρω έργου και εάν ναι, σε ποιό βαθμό;

2. Εάν έχει πληροφορίες σχετικές με τα καταγγελόμενα;

3. Πώς σκοπεύει να ενεργήσει ώστε να υλοποιηθεί η επένδυση η οποία είναι αναγνωρισμένη ως πρώτης προτεραιότητας από οικονομικοτουριστική άποψη χωρίς όμως να συντελείται η ανωτέρω καταστροφή;

Απάντηση της κ. Wulf-Mathies εξ ονόματος της Επιτροπής (26 Σεπτεμβρίου 1996)

Σύμφωνα με τις πληροφορίες που διαθέτει η Επιτροπή, το λιμάνι για σκάφη αναψυχής («μαρίνα») της νήσου Κω στην Ελλάδα είναι ένα έργο που άρχισε τον Ιούνιο του 1990 και που αφορά την κατασκευή μαρίνας χωρητικότητας 260 σκαφών αναψυχής.

Στην αρχή, το έργο αυτό είχε συγχρηματοδοτηθεί από το Ολοκληρωμένο Μεσογειακό Πρόγραμμα των νήσων του Αιγαίο Πελάγους, μέτρο 2.1. Στο τέλος του εν λόγω ΜΟΠ, δεδομένου ότι το έργο δεν είχε αποπερατωθεί, η συγχρηματοδότησή του συνεχίστηκε από το πολυταμειακό επιχειρησιακό πρόγραμμα για το Νότιο Αιγαίο 1994-1999, το οποίο αποτελεί μέρος του κοινοτικού πλαισίου στήριξης για την Ελλάδα 1994-1999.

Οι δημόσιες δαπάνες του έργου σε επίπεδο ΜΟΠ Αιγαίου ανέρχονται σε 1,020 εκατ. δραχμές, από τις οποίες η κοινοτική συνδρομή ανέρχεται στο 60%, ενώ το υπόλοιπο προέρχεται από το Ελληνικό Δημόσιο Ταμείο. Στη συνέχεια και μέχρι σήμερα, δαπανήθηκε για το έργο το συμπληρωματικό ποσό των 240 εκατ. δραχμών, οι οποίες καταλογίσθηκαν στο ΚΠΣ Νοτίου Αιγάιου 1994-1999, με κοινοτική συνδρομή 75%. Ο εγγεγραμμένος προϋπολογισμός (εκτίμηση) γι'αυτό το έργο στο πλαίσιο του εν λόγω ΚΠΣ ανέρχεται σε 410 εκατ. δραχμές. Η προθεσμία για την απορρρόφηση αυτών των δαπανών είναι η 31η Δεκεμβρίου 1996.

Το εν λόγω έργο αφορά κυρίως τα έργα υποδομής του λιμένος της μαρίνας.

Όσον αφορά την περιβαλλοντική πτυχή, το έργο άρχισε κατά το 1990, με βάση μία απόφαση σχετικά με το χώρο όπου θα κατασκευαζόταν («χωροθέτηση»), η οποία δημοσιεύθηκε στην Ελληνική Εφημερίδα της Κυβερνήσεως αριθ. ΦΕΚ 911/02.10.1986. Το έργο αποτέλεσε αντικείμενο μιας πρόσκλησης υποβολής προσφορών η οποία κατέληξε σε σύμβαση για την κατασκευή του που υπεγράφη στις 12 Ιουνίου 1990, δηλαδή, πριν από τη θέση σε ισχύ του νόμου που μεταφέρει στο ελληνικό δίκαιο την οδηγία 87/337 και η οποία φέρει ημερομηνία 25 Οκτωβρίου 1990 (Εφημερίδα της Κυβερνήσεως ΦΕΚ 678 Β απόφαση ΚΥΑ 622296/90).

Εντούτοις, οι ελληνικές αρχές εφάρμοσαν τη διαδικασία των περιβαλλοντικών επιπτώσεων. Η μελέτη που εκπονήθηκε γι'αυτό το σκοπό υπεβλήθη στο δημοτικό συμβούλιο στις 24 Ιανουρίου 1996. Στη συνέχεια, καθορίστηκαν οι περιβαλλοντικοί όροι, το Μάιο του 1996.

Όσον αφορά τη λήψη αδρανούς υλικού από το θαλάσσιο πυθμένα αληθεύει ότι η επιχείρηση αυτή έλαβε χώρα. Η εργολάβοι, με βάση μία άδεια που τους δόθηκε γι'αυτό το σκοπό από τις αρχές στις 10 Οκτωβρίου 1995, και η οποία επέτρεπε, υπό ορισμένους όρους, τη λήψη αδρανών υλικών από το θαλάσσιο πυθμένα απέναντι από την ακτή του Αγίου Φωκά, αλίευσαν περίπου 20.000 κυβικά μέτρα ογκόλιθων για την κατασκευή του μώλου. Στις 23 Μαΐου 1996, το Ελληνικό Υπουργείο Περιβάλλοντος εξέδωσε του περιβαλλοντικούς όρους που απαγορεύουν την εν λόγω επιχείρηση.

Ο τρόπος με τον οποίο εφαρμόστηκε η διαδικασία της μελέτης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων μπορεί να θεωρηθεί αργός και ανεπαρκής για την εξασφάλιση μιας βέλτιστης προστασίας του περιβάλλοντος. Είναι επίσης αληθές ότι, εν τω μεταξύ, η κατάσταση βελτιώθηκε αξιοσημείωτα, χάρη στις προσπάθειες τόσο των ελληνικών αρχών όσο και της Επιτροπής.

Η Επιτροπή θα παρακολουθήσει με προσοχή αυτό το έργο και θα επιμείνει στις ελληνικές αρχές για την ταχύτερη δυνατή αξιοποίηση αυτής της επένδυσης.