ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-2626/99

υποβολή: Roberta Angelilli (UEN) προς την Επιτροπή

(12 Ιανουαρίου 2000)

Θέμα: Νέο πρόγραμμα ATAC και αύξηση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης στη Ρώμη

Προσφάτως ο Δήμος της Ρώμης και η Δημοτική Επιχείρηση Δημόσιων Μεταφορών (ATAC) προέβησαν σε αναδιοργάνωση του σχεδίου μεταφορών στο 2ο και το 4ο διαμέρισμα της πόλης. Το νέο αυτό σχέδιο, το οποίο αμφισβητείται έντονα από τους πολίτες, προβλέπει τη μετατόπιση ορισμένων δρομολογίων, με την παρεπόμενη μετατόπιση της κυκλοφορίας των αυτοκινήτων σε δρόμους που δεν προσφέρονται για την εξυπηρέτηση μεγάλου κυκλοφοριακού φόρτου και την μεγάλη αύξηση της ατμοσφαιρικής και της ηχητικής ρύπανσης. Εξάλλου, το νέο σχέδιο ATAC καθιστά πολύ πιο περίπλοκη τη χρησιμοποίηση των μαζικών μέσων μεταφοράςποχρεώνοντας τους επιβάτες να αλλάζουν δύο και τρεις φορές λεωφορείο για διαδρομές που πριν καλύπτονταν από ένα δρομολόγιο, πράγμα που συνεπάγεται και σημαντική αύξηση του απαιτούμενου χρόνου.

Κατόπιν των ανωτέρω ζητείται να αναφέρει η Επιτροπή:

1. εάν τα ανωτέρω μέτρα δεν αντιβαίνουν προς τις προβλέψεις της οδηγίας 96/61/ΕΚ(1) για την πρόληψη και τη μείωση της μόλυνσης του περιβάλλοντος και της οδηγίας 70/220/ΕΟΚ(2), και εφεξής τροποποιήσεων, σχετικά με την ρύπανση από καυσαέρια κινητήρων και οχημάτων"

2. εάν η αύξηση της μόλυνσης που διεπιστώθη σε ορισμένες ζώνες δεν αντιβαίνει προς την οδηγία 82/884/ΕΚ σχετικά με τα επιτρεπόμενα όρια μολύβδου στον αέρα"

3. εάν η αύξηση της ηχορύπανσης δεν αντιβαίνει προς την οδηγία 70/157/ΕΟΚ"

4. εάν δεν κρίνει σκόπιμο να καλέσει τον Δήμο της Ρώμης να ασκήσει εντονότερα μια πολιτική για την προώθησης της χρησιμοποίησης των μαζικών μέσων μεταφοράς"

5. την γενική άποψή της επί του θέματος.

(1) ΕΕ L 257 της 10.10.1996, σελ. 26.

(2) ΕΕ L 76 της 6.4.1970, σελ. 1.

Απάντηση της κ. Wallstrm εξ ονόματος της Επιτροπή

(24 Φεβρουαρίου 2000)

Με την οδηγία του Συμβουλίου 96/62/ΕΚ της 27 Σεπτεμβρίου 1996 σχετικά με την αξιολόγηση και διαχείριση της ποιότητας της ατμόσφαιρας(1) ζητείται η θέσπιση προδιαγραφών για ορισμένους ρύπους, ακόμη δε ζητείται από τα κράτη μέλη να αξιολογούν την ποιότητα της ατμόσφαιρας, να δημοσιεύουν τα αποτελέσματα και να καταρτίζουν και θέτουν σε εφαρμογή σχέδια βελτίωσης της κατάστασης στις πιο μολυσμένες περιοχές. Τέτοια σχέδια πρέπει να περιλαμβάνουν μέτρα για τον περιορισμό της κυκλοφορίας αυτοκινήτων οχημάτων που συμβάλλουν στηνπέρβαση των σχετικών οριακών τιμών. Η οδηγία περιλαμβάνει επίσης ως γενικό στόχο τη διατήρηση της ποιότητας της ατμόσφαιρας όπου αυτή είναι σε καλή κατάσταση και ακόμη και τη βελτίωσή της σε ορισμένες περιπτώσεις. Η οδηγία του Συμβουλίου 96/61/ΕΚ της 24 Σεπτεμβρίου 1996, αφετέρου, αναφέρεται στην ολοκληρωμένη πρόληψη και τον έλεγχο των εκπομπών από σταθερές εγκαταστάσεις μάλλον και όχι από την κυκλοφορία..

Η πρώτη από τις θυγατρικές οδηγίες της οδηγίας του Συμβουλίου 1999/30/ΕΚ της 22 Απριλίου 1999 σχετικά με τις οριακές τιμές του διοξειδίου του θείου, του διοξειδίου του αζώτου και των οξειδίων του αζώτου, των σωματιδίων και του μολύβδου στην ατμόσφαιρα(2), τελικά εκδόθηκε από το Συμβούλιο τον Απρίλιο 1999, προβλέπονταν δε οριακές τιμές για το διοξείδιο του θείου, τα οξείδια του αζώτου, τα σωματίδια (PM10) και τον μόλυβδο που πρέπει να επιτευχθούν μέχρι το 2005 ή 2010. Περαιτέρω θυγατρικές οδηγίες, με τις οποίες εισάγονται οριακές τιμές για το μονοξείδιο του άνθρακα και το βενζόλιο, μακροπρόθεσμοι στόχοι και τιμές στόχοι για το όζον στην ατμόσφαιρα προτάθηκαν επίσης από την Επιτροπή. Πολλοί από τους παραπάνω ρύπους ευρίσκονται στιςψηλότερες συγκεντρώσεις τους σε αστικές περιοχές και βασική πηγή τους είναι οι οδικές μεταφορές. Ενώ σε πολλές περιπτώσεις μπορεί να επιζητηθεί περαιτέρω μείωση των εκπομπών στις μεταφορές για ναπάρξει συμμόρφωση με τις ποιοτικές προδιαγραφές στην ατμόσφαιρα, δεν επακολουθεί αναγκαστικά ότι μια συγκεκριμένη δράση που προκαλεί αύξηση των επιτοπίων εκπομπών έρχεται οπωσδήποτε σε αντίθεση με τις οδηγίες για την ποιότητα της ατμόσφαιρας.

Η ευρωπαϊκή νομοθεσία για τα οχήματα και τα καύσιμα συνέβαλε ουσιαστικά στη μείωση των εκπομπών από τις οδικές μεταφορές, παρόλη τη συνεχή αύξηση της γενικής κυκλοφορίας. Υπολογίζεται, για παράδειγμα, ότι με τη θέσπιση των προσφάτων οδηγιών 98/69/ΕΕ του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Οκτωβρίου 1998 Auto-Oil αναφορικά με τα μέτρα που πρέπει να ληφούν κατά της ατμοσφαιρικής ρύπανσης από εκπομπές οχημάτων με κινητήρα και την τροποποίηση της οδηγίας του Συμβουλίου 70/220/ΕΟΚ(3) και την οδηγία 98/70/ΕΚ του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Οκτωβρίου 1998 σχετικά με την ποιότητα των καυσίμων βενζίνης και ντήζελ που τροποποιούν την οδηγία του Συμβουλίου 93/12/ΕΟΚ(4), οι ρυπογόνες εκπομπές των οδικών μεταφορών (αλλά όχι και το διοξείδιο του άνθρακα) θα μειωθούν ευρύτερα κατά 70-80 % μεταξύ 1995 και 2010. Οιπερβάσεις των ποιοτικών προδιαγραφών στην ατμόσφαιρα θα πρέπει λοιπόν να μειωθούν αλλά αναμένεται ότι θαπάρξουν παρ' όλα αυτά προβλήματα συμμόρφωσης σε ορισμένες ευρωπαϊκές μεγαλουπόλεις και σε καυτά κυκλοφοριακά σημεία. Η καλύτερη διαχείριση των συστημάτων κυκλοφορίας, η προώθηση καθαρότερων καυσίμων και τεχνολογιών και οι πιο αποτελεσματικοί τρόποι μεταφοράς θα πρέπει κατ' αρχήν να συμβάλουν στην επίλυση μέρους του προβλήματος. Η απαγόρευση βενζίνης με μόλυβδο στην Ευρώπη από τον Ιανουάριο του 2000 θα συμβάλει επίσης σημαντικά στη βελτιωμένη ποιότητα της ατμόσφαιρας στις πόλεις και στην αυξημένη προστασία πληθυσμιακών ομάδων που εκτίθενται έντονα δηλαδή παιδιά μέχρι και ηλικίας 6 ετών. Ωστόσο, η έλλειψη ετοιμότητας ορισμένων κρατών μελών, περιλαμβανομένης και της Ιταλίας,πονοεί ότι τα καύσιμα με μόλυβδο δεν θα αποσυρθούν εντελώς μέχρι το 2002 και ότι τα οφέλη για τηνγεία από το μέτρο αυτό θα βραδύνουν ανάλογα. Η παράταση αυτή έχει σκοπό να δώσει σε εκείνα τα κράτη μέλη περισσότερο χρόνο για να ενημερώσουν τους χρήστες σχετικά με τη διάθεση προσθέτων αντικατάστασης του μολύβδου και να το καταπείσουν ότι τα παλαιότερα αυτοκίνητα δεν χρειάζεται να τεθούν εκτός κυκλοφορίας λόγω του μέτρου.

Σχετικά με το θέμα του θορύβου, αναφέρεται η οδηγία για τα συστήματα εξάτμισης των αυτοκινήτων οχημάτων στην οδηγία του Συμβουλίου 70/157/ΕΟΚ της 6ης Φεβρουαρίου 1970 περί της προσέγγισης των

νομοθεσιών των κρατών μελών για τα επιτρεπτά όρια θορύβου και τα συστήματα εξάτμισης των οχημάτων με κινητήρα(5) για την έγκριση τύπου οχημάτων με την οποία επιτρέπεται η πρόσβαση στην ενιαία αγορά. Αυτό εν τούτοις δεν αφορά τον περιβαλλοντικό θόρυβο που προκαλείται από την γενικότερη κυκλοφορία. Το πρόγραμμα εργασίας της Επιτροπής για το έτος 2000 προβλέπει την εκπόνηση μιας πρότασης οδηγίας πλαισίου για τον θόρυβο.

(1) ΕΕ L 296 της 21.11.1996.

(2) ΕΕ L 163 της 29.6.1999.

(3) ΕΕ L 350 της 28.12.1998.

(4) ΕΕ L 350 της 28.12.1998.

(5) ΕΕ L 42 της 23.2.1970.