ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-0643/00

υποβολή: Sergio Berlato (UEN) προς την Επιτροπή

(28 Φεβρουαρίου 2000)

Θέμα: Γρίπη ορνίθων

Εδώ και ένα περίπου χρόνο ο πτηνοτροφικός τομέας στην Ιταλία έχει πληγεί από τη γρίπη των ορνίθων, η οποία προκάλεσε και εξακολουθεί να προκαλεί μια οικονομική και παραγωγική κρίση τεραστίων διαστάσεων.

Ο τομέας αυτός, που δεν αποτελείται μόνο από την εκτροφή πτηνών αλλά περιλαμβάνει ολόκληρο κύκλωμα το οποίο απασχολεί χιλιάδες άτομα με τις οικογένειές τους, έχει κλονιστεί εξ αιτίας του παγώματος της παραγωγής, της μεταποίησης και της εμπορίας ολόκληρου του τομέα.

Λαμβάνονταςπόψη ότι το μοναδικό μέτρο που προβλέπεται για την αντιμετώπιση της κατάστασης είναι η αποζημίωση για τις άμεσες ζημίες, δηλαδή για τα κεφάλια ζώων που θανατώνονται και τα αυγά τα οποία καταστρέφονταιποχρεωτικώς"

Λαμβάνονταςπόψη ότι ολόκληρο το κύκλωμαφίσταται τις ζημίες από τη διακοπή της παραγωγής χωρίς καμιά προοπτική ενισχύσεων σε ένα τομέα που έχει δεχθεί ελάχιστες δημόσιες επιδοτήσεις"

Λαμβάνονταςπόψη ότι ο ιός Η 7 είναι από ενός έτους παρών στην Ιταλία και η διάδοσή του στις άλλες ευρωπαϊκές χώρες ασφαλώς και δεν ματαιώνεται με την καταστροφή ολόκληρου του παραγωγικού τομέα, ο οποίος προσέφερε ασφάλεια και ποιότητα σε ό,τι αφορά την παραγωγή κρέατος πτηνών και αυγών"

Λαμβάνονταςπόψη ότι η παύση της παραγωγής σημαίνει απώλεια των συμβάσεων διανομής και πραγματική αβεβαιότητα για το παραγωγικό μέλλον ολόκληρου του τομέα"

Ζητείται να τροποποιηθεί η Οδηγία 92/40(1) της 19ης Μαΐου 1992, ώστε να καταστεί δυνατός ο αναγκαίος, συγκεκριμένος, ελεγχόμενος και αποτελεσματικός εμβολιασμός που θα διευκολύνει την επανάληψη της εκτροφής των πτηνών χωρίς τον κίνδυνο επανεμφάνισης τόσο κρίσιμων καταστάσεων"

Να προβλέψει η Ευρωπαϊκή Ένωση κατάλληλες παρεμβάσεις, συμπεριλαμβανομένης της οικονομικής, για την αντιμετώπιση της κρίσιμης κατάστασης που έχει δημιουργηθεί σε ολόκληρο τον ιταλικό πτηνοτροφικό τομέα, να μην περιοριστούν δε οι παρεμβάσεις αυτές στην απλή αποκατάσταση των άμεσων ζημιών αλλά να εξασφαλίσουν μέσα που θα επιτρέψουν στο σύνολο του τομέα να ξαναγίνει παραγωγικός και ανταγωνιστικός.

(1) ΕΕ L 167 της 22.6.1992, σελ. 1.

Απάντηση του κ. Byrne εξ ονόματος της Επιτροπής

(10 Απριλίου 2000)

Η Επιτροπή παρακολούθησε με μεγάλη ανησυχία την επιδημία γρίπης των ορνίθων στην Ιταλία. Η κατάσταση συζητήθηκε και μελετήθηκε κατά τη διάρκεια των συνεδριάσεων της Μόνιμης Κτηνιατρικής Επιτροπής από τον Δεκεμβρίου 1999. Στα μέσα Μαρτίου, 368 εστίες εμφανίστηκαν και 15,2 εκατ. πτηνά έπρεπε να θανατωθούν. Πραγματοποιήθηκαν δύο αποστολές της Επιτροπής στις αρχές Ιανουαρίου και στα μέσα Φεβρουαρίου για τη διενέργεια επιτόπιας αξιολόγησης της κατάστασης. Τα μέτρα που προβλέπονται στην οδηγία 92/40/ΕΟΚ για τη θέσπιση κοινοτικών μέτρων για την καταπολέμηση της γρίπης των ορνίθων, καθώς και τα συμπληρωματικά μέτρα τα οποίαπερβαίνουν τις διατάξεις της οδηγίας αυτής και τα οποία εφαρμόστηκαν από τις ιταλικές αρχές αξιολογήθηκαν και κρίθηκαν επαρκή για την πρόληψη της διάδοσης της νόσου στα άλλα κράτη μέλη. Οι προσπάθειες της Ιταλίας για την εξάλειψη της νόσου αναγνωρίστηκαν από τα κράτη μέλη διότι ο αριθμός των νέων εστιών ανά εβδομάδα μειώθηκε σημαντικά και η νόσος παρέμεινε περιορισμένη στις περιοχές που είχαν ήδη μολυνθεί. Για την ενίσχυση των εθνικών μέτρων που έχουν ληφθεί, η Επιτροπή εξέδωσε στις 22 Φεβρουαρίου 2000 την απόφαση 2000/149/ΕΚ(1) με σκοπό την εφαρμογή συμπληρωματικών μέτρων για τον καθαρισμό και την απολύμανση σε επίπεδο εκμεταλλεύσεων όλων των μέσων μεταφοράς που χρησιμοποιήθηκαν στον τομέα των πουλερικών, τωνλικών συσκευασίας αυγών και την εφαρμογή κανόνων που πρέπει να τηρούνται από το προσωπικό και τα άλλα άτομα τα οποία έρχονται σε επαφή με τα πουλερικά.

Η οδηγία 92/40/ΕΟΚ του Συμβουλίου θεσπίζει τα κοινοτικά μέτρα για την καταπολέμηση της γρίπης των ορνίθων. Οι διατάξεις της οδηγίας αυτής ορίζουν σαφώς τον παθογόνο παράγοντα της νόσου και διέπουν τα μέτρα ελέγχου και εξάλειψης που πρέπει να εφαρμοστούν στην περίπτωση εμφάνισης εστιών. Σε επείγουσες περιπτώσεις τα μέτρα περιλαμβάνουν την ενδεχόμενη χρήση εμβολίων για την συμπλήρωση των βασικών μέτρων ελέγχου. Τα βασικά μέτρα είναι η θανάτωση των πτηνών τα οποία παρουσιάζουν συμπτώματα της νόσου, των πτηνών για τα οποίαπάρχειποψία ότι μπορεί να έχουν μολυνθεί από τη νόσο στην μολυσμένη εκμετάλλευση και των πτηνών άλλων εκμεταλλεύσεων τα οποία έχουν εκτεθεί στον κίνδυνο της μόλυνσης, καθώς και ο περιορισμός των κινήσεων των ζώντων πτηνών και των προϊόντων τους προκειμένου να αποφευχθεί ενδεχόμενη διάδοση του ιού. Η ευθύνη για την εφαρμογή των μέτρων ελέγχου εναπόκειται στα κράτη μέλη πράγμα το οποίο σημαίνει ότι το κράτος μέλος πρέπει να αξιολογεί προσεκτικά την εξέλιξη της νόσου και τις επιπτώσεις των μέτρων που έχουν ληφθεί πριν να προσφύγει σε εμβολιασμό. Ωστόσο, η απόφαση διενέργειας εμβολιασμού εκτάκτου ανάγκης γύρω από την εστία μπορεί να ληφθεί από το σχετικό κράτος μέλος μετά από κοινοποίηση στην Επιτροπή,πό τον όρο ότι δεν θίγονται τα βασικά συμφέροντα της Κοινότητας. Τέτοιου είδους αποφάσεις επανεξετάζονται αμέσως στο πλαίσιο της Μόνιμης Κτηνιατρικής Επιτροπής. Στο πλαίσιο αυτό, πρέπει να τονιστεί ότι ο εμβολιασμός μπορεί να εμποδίζει την παρουσίαση των κλινικών συμπτωμάτων της νόσου, αλλά να μην εμποδίσει την κυκλοφορία του ιού. Επιπλέον, η επιδημιολογική κατάσταση και ηγειονομική κατάσταση των πτηνών μπορεί να καταστήσουν αναγκαία την εφαρμογή ορισμένων περιορισμών των κινήσεων των πτηνών που βρίσκονται στις περιοχές όπου διενεργήθηκε ο εμβολιασμός.

Όσον αφορά την χρηματοδοτική ενίσχυση που χορηγεί η Κοινότητα στην περίπτωση επιδημίας γρίπης των πτηνών, η απόφαση 90/424/ΕΟΚ σχετικά με ορισμένες δαπάνες στον κτηνιατρικό τομέα(2) προβλέπει τη χορήγηση χρηματοδοτικής συνδρομής της Κοινότητας. Η εν λόγω χρηματοδοτική ενίσχυση μπορεί να καλύψει κατάνώτατο όριο 50 % των δαπανών που βαρύνουν το κράτος μέλος για τις αποζημιώσεις των κατόχων για τα ζώα που θανατώθηκαν, τις μολυσμένες ζωοτροφές και τον εξοπλισμό καθώς και για τον καθαρισμό και την απολύμανση των εκμεταλλεύσεων.

Η χρηματοδοτική συνδρομή της Κοινότητας για την εξάλειψη της νόσου χορηγείται μόνοπό τον όρο ότι όλα τα μέτρα ελέγχου εφαρμόζονται αμέσως και ορθά. Η απόφαση για την ειδική στήριξη λαμβάνεται αργότερα από την Επιτροπή μετά από γνωμοδότηση της Μόνιμης Κτηνιατρικής Επιτροπής.

Όσον αφορά το μέλλον του τομέα των πτηνών στην Ιταλία, είναι φανερό ότι πρέπει να αξιολογηθούν εκ νέου τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα της κτηνοτροφίας σε περιοχές όπουπάρχει μεγάλη συγκέντρωση πτηνών. Εδώ και αρκετό καιρό θεωρείται δεδομένο ότι στις περιοχές μεψηλή πυκνότητα ζώωνπάρχουν πολύ παράγοντες ενδεχόμενων κινδύνων που εμποδίζουν την γρήγορη εξάλειψη των ιογενών νόσων. Ο μη αναγνωρισμένος αναδιπλασιασμός του ιού στα πτηνά που έρχονται σε άμεση ή έμμεση επαφή με τα μολυσμένα πτηνά μπορεί να προκαλέσει νέα διάδοση του ιού και την εμφάνιση νέων εστιών εντός ή εκτός των περιορισμένων περιοχών.

Για την αποφυγή της εμφάνισης μεγάλων επιδημιών στο μέλλον είναι σημαντικό να γίνονται δοκιμές των σχεδίων παρέμβασης, ναπάρχει πραγματική γνώση των κινδύνων της νόσου, να είναι διαθέσιμα τα στοιχεία των κινήσεων και ναπάρχει πλήρης συμμετοχή και αφοσίωση όλων εκείνων που εργάζονται στον τομέα εκτροφής πουλερικών για να σταματήσει η διάδοση και να καταστεί δυνατός ο έλεγχος των μολυσματικών νόσων.

Αυτό σημαίνει ότι, αφενός, οι κτηνοτρόφοι, οι κτηνίατροι, οι μεταφορείς ζώντων ζώων, οι προμηθευτές ζωοτροφών και τα άλλα άτομα που έρχονται σε άμεση επαφή με τα πτηνά πρέπει να δεχθούν να εφαρμόσουν αυστηρή πειθαρχία κατά τη διάρκεια της εργασίας τους για να αποφευχθεί η διάδοση του ιού από μία εκμετάλλευση σε άλλη και, αφετέρου, οιπεύθυνοι για τη λήψη αποφάσεων στον τομέα της ζωικής παραγωγής και στη βιομηχανία γεωργικών προϊόντων διατροφής πρέπει να αναθεωρήσουν τις διαρθρώσεις τους και την πολιτική τους με βάση τα στοιχεία που προέκυψαν από την επιδημία αυτή.

Μετά την έγκριση της οδηγίας 92/40/ΕΟΚ, εκτός από την τρέχουσα επιδημία στην Βόρεια Ιταλία, εμφανίστηκαν μόνο ορισμένα σποραδικά κρούσματα. Επιβοηθούμενοι από την επιστημονική επιτροπήγείας και καλής μεταχείρισης των ζώων, η Επιτροπή θα αξιολογήσει τις διατάξεις της οδηγίας 92/40/ΕΟΚ και θαποβάλει ενδεχομένως πρόταση στο Συμβούλιο για να εξασφαλιστεί ότι οι διατάξεις αντικατοπτρίζουν τα πλέον πρόσφατα στοιχεία που είναι διαθέσιμα για την επιδημιολογία της γρίπης των ορνίθων και τα πιο αποτελεσματικά μέτρα ελέγχου.

(1) ΕΕ L 50 της 23.2.2000.

(2) ΕΕ L 224 της 18.8.1990.