ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1369/03

υποβολή: Antonio Di Pietro (ELDR) προς την Επιτροπή

(11 Απριλίου 2003)

Θέμα: Προστασία των αγοραστών ακινήτων

Ο ιταλικός νόμος περί πτωχεύσεων, ο οποίος ισχύει από το 1942, έρχεται σε αντίθεση με τις απαιτήσεις για την προστασία του καταναλωτή, ως αγοραστή διαμερισμάτωνπό κατασκευή, σε περίπτωση πτώχευσης της κατασκευαστικής εταιρείας.

Πράγματι, ενώ στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες οι νομοθέτες έχουν λάβει σημαντικά μέτρα για την προστασία των αγοραστών ακινήτωνπό κατασκευή, ήδη από την δεκαετία του 1960, λαμβάνοντας επίσηςπόψη το γεγονός ότι οι εν λόγω αγοραστές είναι συνήθως μικροαποταμιευτές που επενδύουν όλη τους την περιουσία στην αγορά κατοικίας, στην Ιταλία ισχύει ακόμα ένας νόμος ο οποίος αποτελεί πραγματική παράβαση του άρθρου 1 του Πρωτοκόλλου Ι της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα. Συγκεκριμένα, πρόκειται για το άρθρο 72 του νόμου περί πτωχεύσεων που επιτρέπει στον σύνδικο της πτώχευσης να ακυρώσει το προσύμφωνο πώλησης ακινήτουπό κατασκευή και σε ορισμένες περιπτώσεις ακόμα και την τελική συμβολαιογραφική πράξη, ακόμα και εάν το σύνολο ή σημαντικό μέρος του χρηματικού ποσού που απαιτείται για την κατασκευή του ακινήτου έχει ήδη καταβληθεί από τον αγοραστή, ενώ η κατασκευή έχει περατωθεί και το οίκημα έχει ήδη παραδοθεί στον αγοραστή ο οποίος και διαμένει σε αυτό.

Κατά συνέπεια, πολλοί αγοραστές ακινήτων αναγκάζονται είτε να αγοράσουν εκ νέου ένα σπίτι το οποίο είχαν ήδη σχεδόν εξ ολοκλήρου πληρώσει για να αποφύγουν την πώληση του σε πλειστηριασμό είτε να αναζητήσουν άλλο κατάλυμα, χάνοντας όχι μόνο το σπίτι που είχαν ήδη αγοράσει, αλλά και όλο το χρηματικό ποσό που είχαν επενδύσει. Δυστυχώς, παρά τις τεράστιες οικονομικές ζημίες που η εν λόγω νομοθεσία επιφέρει σε χιλιάδες ιταλικές οικογένειες (200 000 σύμφωνα με τα στοιχεία του Isatat), η συνεχιζόμενη αδιαφορία για το πρόβλημα αυτό, εκ μέρους των ιταλικών θεσμικών οργάνων, ευνοεί τις εκποιήσεις με πλειστηριασμό (82 περίπου την ημέρα), οι οποίες μηδενίζουν τις οικονομίες των ιταλικών οικογενειών που πίστευαν ότι είχαν αγοράσει το ακίνητό τους.

Είναι διατεθειμένη η Επιτροπή να επιστήσει την προσοχή της ιταλικής κυβέρνησης επί του θέματος, ώστε να θέσει επειγόντως σε ισχύ νόμους που να εναρμονίζονται με τους νόμους των άλλων κρατών μελών, οι οποίοι αποδίδουν μεγαλύτερη προσοχή στις απαιτήσεις των καταναλωτών, θέτοντας έτσι τέλος στον επιχειρηματικό κίνδυνο που απειλεί τις καλόπιστες ιταλικές οικογένειες·

Δεν νομίζει η Επιτροπή ότι σε μία κοινή αγορά, οι ευρωπαίοιπήκοοι θα πρέπει να είναι όλοι εξίσου προστατευμένοι μέσω μίας εναρμονισμένης νομοθεσίας που να ρυθμίζει τα θέματα της αγοράς ακινήτων με περισσότερη αποτελεσματικότητα και διαφάνεια και με πλήρη σεβασμό για την προστασία των ευρωπαίων καταναλωτών·

Απάντηση του κ. Mr Byrne εξ ονόματος της Επιτροπής

(27 Μαΐου 2003)

Η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι η κατάσταση που περιγράφει ο αξιότιμος βουλευτής μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα για τους αγοραστές στην Ιταλία. Ωστόσο, η αγορά και η χρηματοδότηση ακινήτων εξακολουθεί να αποτελεί θέμα που διέπεται από την εθνική νομοθεσία και δεν καλύπτεται από την κοινοτική νομοθεσία. Λόγω της φύσης αυτής της ιδιοκτησίας, η λειτουργία της εσωτερικής αγοράς επηρεάζεται λιγότερο από την εθνική νομοθεσία στον τομέα αυτό από ό,τι στην περίπτωση των κινητών αγαθών. Προς το παρόν τίποτε

δεν αποδεικνύει ότι τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι αγοραστές λόγω της πτώχευσης μιας κατασκευαστικής εταιρείας έχουν σημαντικό αντίκτυπο στην εσωτερική αγορά. Η προστασία των ιδιωτών αγοραστών σε περίπτωση πτώχευσης της κατασκευαστικής εταιρείας, όπως προτείνει ο αξιότιμος βουλευτής, δεν καλύπτεται για το λόγο αυτό από την ευρωπαϊκή νομοθεσία.

Κατά συνέπεια, στον τομέα των ακίνητων αγαθών έχουν προβλεφθεί ρητά από τον κοινοτικό νομοθέτη εξαιρέσεις όσον αφορά την προστασία των καταναλωτών. Το άρθρο 3 παράγραφος 2, εδάφιο α) της οδηγίας 85/577/ΕΟΚ για τις πωλήσεις εκτός εμπορικού καταστήματος, το άρθρο 2 παράγραφος 1, εδάφιο α) της τροποποιημένης οδηγίας 87/102/ΕΟΚ για την καταναλωτική πίστη, η αιτιολογική σκέψη 4 της οδηγίας 94/47/ΕΚ για τη χρονομεριστική μίσθωση και το άρθρο 3 παράγραφος 1 (4η περίπτωση) της οδηγίας 97/7/ΕΚ για τις εξ αποστάσεως συμβάσεις ορίζουν ουσιαστικά ότι οι συμβάσεις σχετικά με τα δικαιώματα κυριότητας επί εδαφικής έκτασης ήφιστάμενου ή σχεδιαζόμενου κτιρίου δεν καλύπτονται από τα αντίστοιχα πεδία εφαρμογής τους.

Επιπλέον, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν έχει τη δυνατότητα ναποχρεώσει ένα κράτος μέλος να τροποποιήσει την εθνική νομοθεσία του. Εάν, ωστόσο, διαπιστωθεί ότι η απόκτηση και η χρηματοδότηση ακίνητων αγαθών δημιουργεί προβλήματα για την εσωτερική αγορά, μπορεί να προβλεφθούν μέτρα εναρμόνισης για ολόκληρη την Κοινότητα εφόσον η συνθήκη επιτρέπει την Κοινότητα να ενεργήσει στον τομέα αυτό. Υπό τις σημερινές συνθήκες όμως είναι καθήκον των εθνικών κυβερνήσεων να εξασφαλίσουν επαρκές επίπεδο προστασίας στις αντίστοιχες αγορές ακινήτων τους.