ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-2195/01

υποβολή: Giorgio Celli (Verts/ALE) προς την Επιτροπή

(17 Ιουλίου 2001)

Θέμα: Μεγάλη Ταχύτητα στους σιδηροδρόμους

Μετά από αναρίθμητες καταγγελίες πολλών πολιτών και οικολόγων σχετικά με την μη εφαρμογή των νόμων για την προστασία του περιβάλλοντος καιπό το πρίσμα των τελευταίων δικαστικώνποθέσεων που οδήγησαν στη διακοπή λειτουργίας για προληπτικούς λόγους διαφόρων εργοταξίων στη διαδρομή Μπολόνια-Φλωρεντία όσον αφορά τη μελέτη για το σιδηρόδρομο μεγάλης ταχύτητας στην Ιταλία:

μπορεί η Επιτροπή να εξακριβώσει εάν τηρήθηκαν οι όροι του νόμου σχετικά με τις μελέτες περιβαλλοντικών επιπτώσεων του έργου αυτού σύμφωνα με την οδηγία του Συμβουλίου 85/337/ΕΟΚ(1)·

Ποιες πληροφορίες συνέλεξε σχετικά με τηνδρογεωλογική διαταραχή που προκαλεί το έργο αυτό, το οποίο χρηματοδοτείται με ευρωπαϊκούς όρους·

(1) ΕΕ L 175 της 5.7.1985, σελ. 40.

Απάντηση της κας Wallstrm εξ ονόματος της Επιτροπής

(5 Σεπτεμβρίου 2001)

Οι καταστάσεις οι οποίες θα μπορούσαν να θεωρηθούν ως κακή εφαρμογή της κοινοτικής περιβαλλοντικής νομοθεσίας εκ μέρους των αρχών των κρατών μελών επισημαίνονται συνήθως στην Επιτροπή μέσω επιστολών καταγγελίας, κοινοβουλευτικών ερωτήσεων και προσφυγών στην Επιτροπή Προσφυγών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Ωστόσο, οι καταστάσεις που φέρονται ως ασύμβατες με την εν προκειμένω ισχύουσα κοινοτική νομοθεσία πρέπει να περιγράφονται επακριβώς, ούτως ώστε να παρέχεται η δυνατότητα στην Επιτροπή να τις εκτιμά με βάση την κείμενη κοινοτική περιβαλλοντική νομοθεσία.

Σύμφωνα με τις οδηγίες 85/337/ΕΟΚ(1) περί της εκτιμήσεως των επιπτώσεων ορισμένων δημοσίων και ιδιωτικών έργων στο περιβάλλον και 97/11/ΕΚ(2), η οποία τροποποίησε την οδηγία 85/337/ΕΟΚ, τα κράτη μέλη οφείλουν να εξασφαλίζουν ότι, προτού δοθεί άδεια, τα έργα τα οποία ενδέχεται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον, μεταξύ άλλων, ως εκ της φύσεως, θέσεως ή μεγέθους των,πόκεινται σε απαίτηση για τη χορήγηση άδειας, καθώς και σε εκτίμηση των επιπτώσεών τους. Τα έργα που καλύπτονται από την οδηγία προσδιορίζονται στα παραρτήματα.

Βάσει της οδηγίας 85/33/ΕΟΚ, είτε πριν είτε μετά την τροποποίηση της οδηγίας 97/11/ΕΚ τα έργα που εμπίπτουν στο παράρτημα Ιπόκεινται σε εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων.

Κατά την γνώμη της Επιτροπής, βάσει των πληροφοριών που της περιήλθαν από το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου, το έργο στο οποίο αναφέρεται η ερώτηση εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής των οδηγιών 85/33/ΕΟΚ και 97/11/ΕΚ και, ειδικότερα, στην κατηγορία 7 (γραμμές για σιδηροδρομικές μεταφορές μεγάλων αποστάσεων) του παραρτήματος Ι των δύο οδηγιών. Ωστόσο, δεν παρέχονται στοιχεία βάσει των οποίων μπορεί να συναχθεί παράβαση της οδηγίας στην προκειμένη περίπτωση. Όταν δεν παρέχονται στοιχεία που να στοιχειοθετούν πραγματοποιηθείσα (ή πραγματοποιούμενη) παράβαση της κοινοτικής νομοθεσίας, η Επιτροπή θεωρεί ότι δεν συντρέχουν λόγοι παρέμβασής της. Οι τυχόν ενέργειες της Επιτροπής προκειμένου να ελεγχθεί η ορθή εφαρμογή της κοινοτικής νομοθεσίας στα κράτη μέλη πρέπει να στηρίζονται σε βάσιμα στοιχεία (δεδομένα και πράξεις) που να στοιχειοθετούν παράβαση της κοινοτικής νομοθεσίας.

Λόγω της έλλειψης συγκεκριμένων στοιχείων που να στοιχειοθετούν την καταγγελία στην προκειμένη περίπτωση, δεν μπορεί να τεκμηριωθεί η ύπαρξη παράβασης της οδηγίας.

Το γεγονός ότι ένα εθνικό δικαστήριο κίνησε διαδικασία για μη εφαρμογή της νομοθεσίας για την περιβαλλοντική προστασία, και ότι ανάστειλε την εκτέλεση διαφόρων κατασκευαστικών έργων, ως προληπτικό μέτρο, στο σκέλος Μπολόνια - Φλωρεντία του σιδηροδρομικού δικτύουψηλών ταχυτήτων, δεν στοιχειοθετεί αυτομάτως την ύπαρξη παράβασης της οδηγίας.

Επιπλέον, όταν τα εθνικά δικαστήρια ελέγχουν τη συμμόρφωση των εσωτερικών διοικητικών διαδικασιών με την (παράγωγη της κοινοτικής νομοθεσίας) εθνική νομοθεσία, δεν κάνουν τίποτα άλλο παρά να εξασφαλίζουν την κατάλληλη εφαρμογή της κοινοτικής νομοθεσίας. Το γεγονός ότι τα εθνικά δικαστήρια διεκπεραιώνουν τα ίδια καθήκοντα με τα προβλεπόμενα για την Επιτροπή βάσει του άρθρου 211 της συνθήκης ΕΚ, εναρμονίζεται απόλυτα με την άποψη της Επιτροπής σύμφωνα με την οποία είναι, κατ' αρχάς, τα εθνικά δικαστήρια και οι διοικητικοί φορείς, οι πρώτοιπεύθυνοι για την εξασφάλιση της συμμόρφωσης των αρχών των κρατών μελών με την κοινοτική νομοθεσία.

Σημειωτέον ότι οι ενέργειες των εθνικών δικαστηρίων είναι πολύ αποτελεσματικότερες στις περιπτώσεις της κακής εφαρμογής της κοινοτικής νομοθεσίας, από οποιαδήποτε παρέμβαση της Επιτροπής. Οι αρμοδιότητες της Επιτροπής περιορίζονται σε αυτές που της εκχωρούνται βάσει της συνθήκης ΕΚ. Στο πλαίσιο του ρόλου της στην κατάλληλη εφαρμογή της κοινοτικής νομοθεσίας σε όλα τα κράτη μέλη, δύναται να κινήσει διαδικασίες επί παραβάσει και να παραπέμψει την εκάστοτεπόθεση στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο. Ωστόσο, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο αποφαίνεται μόνο για την ύπαρξη, ή όχι, παράβασης. Δεν δύναται να ακυρώσει εθνικές διατάξεις ασύμβατες με την κοινοτική νομοθεσία, ούτε ναποχρεώσει εθνικές διοικήσεις να ανταποκριθούν στο αίτημα ιδιώτη, ούτε, εξάλλου, να επιβάλει σε κράτος μέλος την καταβολή αποζημιώσεων σε ιδιώτη που ζημιώθηκε από παράβαση της κοινοτικής νομοθεσίας. Μόνο τα εθνικά δικαστήρια δύναται να εκδίδουν αποφάσειςποχρεωτικές για τους διοικητικούς φορείς και να ακυρώνουν εθνικές αποφάσεις. Εξάλλου, μόνο τα εθνικά δικαστήρια έχουν την εξουσία, κατά περίπτωσιν, να επιβάλουν σε κράτη μέλη να επανορθώσει για την ζημία πουπέστη ιδιώτης ως αποτέλεσμα της παράβασης της εν προκειμένω εφαρμοστέας κοινοτικής νομοθεσίας.

(1) ΕΕ L 175 της 5.7.1985.

(2) ΕΕ L 73 της 14.3.1997.