ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-0767/00

υποβολή: Bart Staes (Verts/ALE) προς την Επιτροπή

(9 Μαρτίου 2000)

Θέμα: Σχέδια για τηνποστήριξη της δημοκρατίας και των δικαιωμάτων των μειονοτήτων στην Τουρκία

Μπορεί η Επιτροπή να μας δώσει έναν ακριβή κατάλογο των σχεδίων για τηνποστήριξη και την προστασία τουρκικών μειονοτήτων και/ή του κουρδικού ζητήματος, τα οποία έχει χρηματοδοτήσει η ΕΕ κατά την τελευταία τριετία στο πλαίσιο του προγράμματος MEDA για την ενίσχυση της δημοκρατίας;

Προς μεγάλη μας έκπληξη η λέξη μειονότητα δεν εμφανίζεται σε καμία από τις περιγραφές σχεδίων του προγράμματος MEDA για το χρονικό διάστημα 1996-1999, ενώ πιστεύουμε ότι γνωρίζουμε σχετικά ασφαλώς ότι έχειποστηριχθεί οικονομικά τουλάχιστον μία διάσκεψη σχετικά με το κουρδικό ζήτημα.

Φρονεί η Επιτροπή ότι από το έτος 2000 θα μπορεί ναποστηρίζει προγράμματα για την σαφή ενίσχυση καιποστήριξη των πολιτιστικών, κοινωνικών και οικονομικών δικαιωμάτων των μειονοτήτων, τα οποία θα πραγματοποιούνται στο ίδιο το τουρκικό έδαφος ή ενδεχομένως επίσης εκτός αυτού; Είναι διατεθειμένη η Επιτροπή να ασκήσει την αναγκαία διπλωματική πίεση για την απρόσκοπτηλοποίηση των εν λόγω σχεδίων;

Απάντηση του κ. Verheugen Εξ ονόματος της Επιτροπής

(23 Μαρτίου 2000)

Στο πλαίσιο του προγράμματος Meda για τη δημοκρατία 1996-1999 (γραμμή του προϋπολογισμού Β-7050) και όσον αφορά την Τουρκία, η Επιτροπή χρηματοδότησε δύο προγράμματα που έχουν σήμερα ολοκληρωθεί. Ένα πρόγραμμα για να ενισχύσει την κοινωνία των πολιτών, τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη δημοκρατία στην Τουρκία (120.000 ευρώ) προωθώντας την μετριοπάθεια τόσο στην τουρκική όσο και στην κουρδική κοινότηταποβλήθηκε από το Ίδρυμα για την Έρευνα των Κοινωνικών Προβλημάτων (TOSAV) και ένα σχέδιο για την κατάρτιση του συνδικαλιστικού προσωπικού και τη σύσταση μιας επιτροπής παρακολούθησης για την ελευθερία των συνδικάτων στην Τουρκία (150.000 ευρώ)ποβλήθηκε από την Συνομοσπονδία των Προοδευτικών Τουρκικών Συνδικάτων (DISK).

Η Επιτροπή δεν συμπεριέλαβε τη λέξη μειονότητα στην περιγραφή της των συγκεκριμένων προγραμμάτων επειδή ο όρος γίνεται αντιληπτός στην Τουρκία με μία πολύ ειδική νομική έννοια, που κληροδοτήθηκε από τα διεθνή νομικά θεσμικά όργανα της δεκαετίας του 1920 (Συνθήκη της Λωζάννης), και εφαρμόζεται μόνο σε τρεις ομάδες αναγνωρισμένων μειονοτήτων (Έλληνες, Εβραίοι και Αρμένιοι). Άλλες ομάδες που σε ένα κράτος μέλος μπορούν να θεωρούν μειονότητες (μουσουλμάνοι Αλεβίτες, Σύριοι ορθόδοξοι χριστιανοί, Κούρδοι, Λαζοί κ.λπ) δεν έχουν προς το παρόν στην Τουρκία αυτό το νομικό καθεστώς.

Η διάσκεψη στην οποία αναφέρεται το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου θα μπορούσε να είναι αυτή που διοργανώθηκε από την ΤΟSAV σε συνεργασία με το Κέντρο Εφαρμοσμένων Σπουδών στις Διεθνείς Διαπραγματεύσεις CANSIN) τον Ιούνιο του 1998. Η εν λόγω διάσκεψη διεξήχθηκε στο Διεθνές Κέντρο Διασκέψεων του Οικουμενικού Ινστιτούτου (στο Bossey Cligny) με τον τίτλο Ο Διάλογος: Μία συνάντηση των Τούρκων και Κούρδων διαμορφωτών της κοινής γνώμης στην Ευρώπη.

Το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου θα πρέπει να λάβειπόψη, ωστόσο, ότι κατά τη διάρκεια της περιόδου 1992-1998 η Επιτροπή χρηματοδότησε, στο πλαίσιο της γραμμής του προϋπολογισμού B-704, έναν αριθμό προγραμμάτων που αποβλέπουν στο να προωθήσουν τον μεγαλύτερο σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Τουρκία. Η Επιτροπή θα στείλει απευθείας στο Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου και στη Γραμματεία του Κοινοβουλίου κατάλογό τους.

Η Επιτροπή θα εξακολουθήσει να εργάζεται για τη βελτίωση της προστασίας των ανρθωπίνων δικαιωμάτων στην Τουρκία περιλαμβανομένων και των πολιτιστικών, θρησκευτικών και γλωσσικών δικαιωμάτων των μειονοτικών ομάδων και θα εξακολουθήσει ναποστηρίζει προγράμματα σε αυτόν τον τομέα. Από το 2000, τις δύο σχετικές γραμμές του προϋπολογισμού (B-705 και B-704) θα διαχειρίζεται η ίδιαπηρεσία της Επιτροπής, ώστε να βελτιωθεί η συμπληρωματικότητα.

Η Επιτροπή ελπίζει ότι, με το να είναι τώρα η Τουρκίαποψήφια χώρα, δεν θα χρειαστεί διπλωματική πίεση για να εξασφαλιστεί ώστε τα προγράμματα που λαμβάνουν μη επιστρεπτέα ενίσχυση από την Κοινότητα να μπορούν να λειτουργούν χωρίς δυσκολία.