ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-2982/01

υποβολή: Carlos Bautista Ojeda (Verts/ALE) προς την Επιτροπή

(22 Οκτωβρίου 2001)

Θέμα: Παρουσία άλφα-βενζοπυρηνίων στο πυρηνέλαιο

Στο πλαίσιο της προειδοποίησης εκ μέρους της ισπανικής κυβέρνησης λόγω του εντοπισμού βενζοπυρηνίων στο πυρηνέλαιο, ο Επίτροπος Γεωργίας δήλωσε στις 19 Ιουλίου 2001 στα μέσα μαζικής ενημέρωσης ότι η Ισπανία έπρεπε, πριν ενεργήσει, να διαθέτει επιστημονική βάση δεδομένων και ότι πρέπει να καθορισθεί με τη βοήθεια μίας επιστημονικής βάσης το ανεκτό επίπεδο των καταλοίπων. Η ουσία αυτή συναντάται και σε πολλά άλλα προϊόντα.

Εξάλλου, η Επιστημονική Επιτροπή Τροφίμων αναφέρει σε έκθεση για τα επίπεδα βενζοπυρηνίων στο πυρηνέλαιο ότι η περιστασιακή ή επανειλημμένη έκθεση σε αυτές τις δόσειςδρογονανθράκων (αναφορά σε αυτές που ανακοινώθηκαν από την Ισπανία) έχει τοξική επίδραση ή μέτρια και όχι καρκινογόνο και ότι οι ενδεχόμενες σοβαρές τοξικές συνέπειες οφείλονται σε εκτεταμένη έκθεση και συγκεντρώσεις πολύψηλότερες από αυτές που ανακοίνωσε η ισπανική κυβέρνηση. Λαμβάνονταςπόψη ταψηλότερα επίπεδα που διαπιστώθηκαν και με μέση κατανάλωση 15 έως 50 γραμμαρίων κατ' άτομο, η περιεκτικότητα HAP στα μολυσμένα έλαια ισοδυναμεί με 500 έως 1500 νανογραμμάρια ανά χιλιόγραμμο σωματικού βάρους και ανά ημέρα, μέγεθος πολύ χαμηλότερο από τις δόσεις που προκαλούν σοβαρές τοξικές συνέπειες.

Είναι εξακριβωμένες οι δηλώσεις του Επιτρόπου Γεωργίας·

Σε ποιές περιπτώσεις πρέπει να εφαρμόζεται η αρχή της πρόληψης για να ενεργοποίηση του δικτύου συναγερμού στον τομέα των τροφίμων·

Απάντηση του κ. Fischler εξ ονόματος της Επιτροπής

(23 Νοεμβρίου 2001)

Από τους ελέγχους που πραγματοποιήθηκαν από τα κράτη μέλη παραγωγής πυρηνελαίου διαπιστώθηκε ότι η μόλυνση των ελαίων αυτών από αρωματικούς πολυκυκλικούςδρογονάνθρακες (HAP) οφείλεται στην ξήρανση των πολτών πυρηνελαίων (alperujos) σε πολύψηλές θερμοκρασίες σε ελαιοτριβεία δύο φάσεων. Τα ελαιοτριβεία αυτά είναι πολύ διαδεδομένα στην Ισπανία αν και το πρόβλημα της μόλυνσης του πυρηνελαίου αφορά όλες τις χώρες παραγωγής.

Με την ευκαιρία της επισκέψεως του μέλους της Επιτροπής που είναιπεύθυνο για τη Γεωργία, στην Ισπανία τον Ιούλιο του 2001, που συνέπεσε με τη δήλωση έγκαιρης προειδοποίησης για τα τρόφιμα από τις ισπανικές αρχές, απευθύνθηκε ερώτηση επί του θέματος αυτού στο μέλος της Επιτροπής. Στις δηλώσεις του εξέφρασε την ανησυχία του για ένα πρόβλημα που επηρεάζει την εικόνα ολόκληρου του τομέα και για την ανάγκη να καθοριστούν σε ευρωπαϊκό πλαίσιο, εναρμονισμένα ανώτατα όρια για τις μολυντικές ουσίες για όλα τα προϊόντα που είναι πιθανόν να περιέχουν HAP. Η απόφαση που εκδόθηκε από τις ισπανικές αρχές, σε εφαρμογή της αρχής των προληπτικών ενεργειών που προβλέπονται από τηνγειονομική νομοθεσία φαίνεται ορθή θεωρώντας ότιπήρχε κίνδυνος για τηνγεία των καταναλωτών οφειλόμενος στις ποσότητες αρωματικών πολυκυκλικώνδρογονανθράκων στα αναλυθέντα δείγματα.

Μετά από τις έγκαιρες προειδοποιήσεις όσον αφορά τα ιταλικά πυρηνέλαια, οι ιταλικές αρχές καθόρισαν επίσης ανώτατα όρια για τα HAP στα προϊόντα αυτά, δυνάμει της διαδικασίας του επείγοντος που προβλέπεται στην οδηγία αριθ. 98/34/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 22ας Ιουνίου 1998, για την καθιέρωση μιας διαδικασίας πληροφόρησης στον τομέα των τεχνικών προτύπων και κανονισμών(1). Τα μέτρα αυτά έγιναν αποδεκτά από τη Μόνιμη Επιτροπή Τροφίμων.

Δενπάρχουν στην Κοινότητα εναρμονισμένα ανώτατα όρια για τα άλφα-βενζοπυρόλια και τους άλλους αρωματικούς πολυκυκλικούςδρογονάνθρακες (HAP). Ωστόσο, εφαρμόζονται οι γενικές διατάξεις επί της ασφάλειας των τροφίμων στο πλαίσιο του κανονισμού του Συμβουλίου (ΕΟΚ) αριθ. 315/93 της 8ης Φεβρουαρίου 1993 για τη θέσπιση κοινοτικών διαδικασιών για τις προσμίξεις τροφίμων(2), ο οποίος προβλέπει ότι δεν πρέπει να διατίθενται στην αγορά τρόφιμα που περιέχουν μολυντική ουσία σε ποσοστό απαράδεκτο από απόψεως δημόσιαςγείας. Σε τέτοιες περιπτώσεις τα κράτη μέλη πρέπει να πάρουν μέτρα για να προστατεύσουν την ασφάλεια του καταναλωτή.

Απαιτείται να ανακοινώνονται απαράδεκτες περιπτώσεις μολύνσεως μέσω του ταχέως συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης για τα τρόφιμα (RASFF), σύστημα στο οποίο τα κράτη μέλη, και οι χώρες του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου/Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελευθέρων Συναλλαγών (ΕΕΧ-ΕΖΕΣ) και η Επιτροπή ανταλλάσσουν πληροφορίες επί των τροφίμων που εμφανίζουν κίνδυνο για τηνγεία των καταναλωτών. Στην περίπτωση του μολυσμένου πυρηνελαίου, η ανακοίνωση από τα κράτη μέλη εστάλη ως έγκαιρη προειδοποίηση γιατί το τρόφιμο ήταν επικίνδυνο για τη δημόσιαγεία και βρίσκονταν στην αγορά σε περισσότερα από ένα κράτη μέλη.

Τον Ιούλιο 2001 η Επιστημονική Επιτροπή Τροφίμων ανταποκρίθηκε στο πρόσφατο πρόβλημα μολύνσεως του πυρηνελαίου και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι βραχυπρόθεσμα δενπάρχει ανησυχία για τηνγεία από τα διαπιστωθέντα επίπεδα των HAP. Αυτό σημαίνει ότι από την ευκαιριακή κατανάλωση του προϊόντος δενπάρχει απαράδεκτος κίνδυνοςγείας. Ωστόσο, η τακτική κατανάλωση ελαίου με τέτοια επίπεδα HAP πρέπει να αποφεύγεται επειδή οι HAP είναι καρκινογόνοι. Η Επιστημονική Επιτροπή Τροφίμων διενήργησε πρόσφατα αποτίμηση με σκοπό να διευκρινίσει τον πλήρη κίνδυνο από τους HAP. Επιπλέον, τα κράτη μέλη συγκεντρώνουν στοιχεία για συντονισμένη εκτίμηση της ύπαρξης αυτών των χημικών ενώσεων στις τροφές. Στη συνέχεια, εάν παραστεί ανάγκη, θα καθοριστούν κοινοτικά ανώτατα επίπεδα στα τρόφιμα για τους HAP, όπως το άλφα-βενζοπυρόλιο.

(1) ΕΕ L 204 της 21.7.1998.

(2) ΕΕ L 37 της 13.2.1993.