ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3010/98

υποβολή: Cristiana Muscardini (NI) και Amedeo Amadeo (NI) προς την Επιτροπή

(8 Οκτωβρίου 1998)

Θέμα: Πολιτική κατάσταση στην Ανγκόλα

Η μονομερής απόφαση της κυβέρνησης της Λουάντα να εκδιώξει τα μέλη UNITA από την κυβέρνηση εθνικής ενότητας και συμφιλίωσης (GURN) και ο αποκλεισμός της κοινοβουλευτικής ομάδας της UNITA από την Εθνοσυνέλευση συνιστούν κατάφωρη παραβίαση του πρωτοκόλλου της Λουζάκα και σοβαρή προσβολή των δημοκρατικών αρχών. Οι βουλευτές που παύθηκαν από τα καθήκοντά τους δεν μπορούν να εκπροσωπούν τους πολίτες που τους εξέλεξαν, υπόκεινται σε σοβαρούς οικονομικούς και άλλους υλικούς περιορισμούς και, μαζί με τους οικείους τους, αντιμετωπίζουν έντονες ψυχολογικές πιέσεις. Επίσης, δεν μπορούν να βγούν από τη χώρα, ώστε να ενημερώσουν τον έξω κόσμο για την αγκολέζικη πραγματικότητα.

1. Η Επιτροπή δεν θεωρεί ότι η κυβέρνηση/MPLA, παραβιάζοντας τις συμφωνίες που έχουν υπογραφεί, ενεργεί για να διαλύσει με παράνομες πράξεις το κόμμα της UNITA; Πώς αξιολογεί τη δράση της κυβέρνησης που χρησιμοποιεί τις δυνάμεις της τάξης για να καταστείλει και να δημεύσει την περιουσία του ανωτέρω κόμματος και των ιδιωτών, θέτοντας με τον τρόπο αυτό σε κίνδυνο τις προσπάθειες ειρήνευσης και εθνικής συμφιλίωσης;

2. είναι ενήμερη για το γεγονός ότι οι μισθοφόροι προσποιήθηκαν ότι εγκαταλείπουν τη χώρα και εν συνεχεία επέστρεψαν για να σχηματίσουν μονάδες ιδιωτικής αστυνομίας;

3. μπορεί να βεβαιώσει αν η χρηματοοικονομική βοήθεια που χορηγήθηκε από την ΕΕ στην Ανγκόλα χρησιμοποιήθηκε για την αγορά στρατιωτικού υλικού σοβιετικής παραγωγής και πολυτελών αυτοκινήτων για την εντόπια νομενκλατούρα σε αρνητική περίπτωση μπορεί να ανακοινώσει για ποιούς σκοπούς χρησιμοποιήθηκε;

4. συμμερίζεται την άποψη όσων φοβούνται ότι τα συμβαίνοντα στην Ανγκόλα αποτελούν την απόδειξη μιας ιδεολογικής μάχης μαρξιστικού-λενινιστικού χαρακτήρα για την καταστροφή της δημοκρατίας στις χώρες όπου αυτή προσπαθεί, με τη βοήθεια της πολιτικής μεσολάβησης, να επιβληθεί ειρηνικά;

5. ποιές πρωτοβουλίες σκοπεύει να εγκρίνει, ώστε να αποτρέψει την κατάρευση της δημοκρατίας στην Ανγκόλα, να προστατεύει τα ανθρώπινα δικαιώματα στη χώρα αυτή και να υποστηρίξει το δίκαιο της UNITA σε όλα τα αρμόδια διεθνή φόρουμ.

Απάντηση του κ. Pinheiro εξ ονόματος της Επιτροπής

(11 Νοεμβρίου 1998)

Η κυβέρνηση της Ανγκόλα είχε πράγματι αποφασίσει, στις 31 Αυγούστου 1998, να παύσει από τις υπηρεσίες τους τα μέλη της UNITA στην κυβέρνηση εθνικής ενότητας και συμφιλίωσης (GURN) και είχε ζητήσει από το ανώτατο δικαστήριο να εξετάσει την παύση αυτή των 70 βουλευτών της UNITA από το Εθνικό Κοινοβούλιο, βάσει της μη τήρησης, από την UNITA, των βασικών πλευρών που προβλέπονται στο χρονοδιάγραμμα της εφαρμογής του πρωτοκόλλου της Lusaka. Η κυβέρνηση της Ανγκόλας είχε αποφασίσει να εφαρμόσει τα μέτρα αυτά την στιγμή που η UNITA δεν διευκρίνιζε την στάση της έναντι της ειρηνευτικής διαδικασίας. Μετά από την ίδρυση, στη Λουάντα, της επιτροπής ανανέωσης της UNITA, τα μέλη της οποίας δήλωσαν την συνεχή δέσμευσή τους στη διαδικασία ειρήνης, η πλειοψηφία των υπουργών και υφυπουργών επανήλθαν στην κυβέρνηση, στα τέλη Σεπτεμβρίου.

Η Επιτροπή επισημαίνει στο Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου τη δήλωση της Ένωσης, της 29ης Σεπτεμβρίου στην οποία "η Ένωση δηλώνει εξαιρετικά ανήσυχη από τη σαφή επιδείνωση της πολιτικο-στρατιωτικής κατάστασης στην Ανγκόλα. Η Ένωση είναι πεπεισμένη ότι είναι δυνατό να επιτευχθεί διαρκής ειρήνη στην Ανγκόλα με την πλήρη τήρηση του πρωτοκόλλου της Lusaka, το οποίο, μαζί με τις "Acordos de Paz" και τις αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών σχετικά με το εν λόγω θέμα, αποτελούν την κύρια βάση της ειρηνευτικής διαδικασίας. Είναι φανερό ότι η UNITA έχει την κύρια ευθύνη της σημερινής παύσης της ειρηνευτικής διαδικασίας (στην Ανγκόλα)". Σύμφωνα με τη δήλωση αυτή, η UNITA θα πρέπει, κατάρχάς, να αποδείξει ότι σέβεται τη συμφωνία της Lusaka και να θέσει σε εφαρμογή όλες τις υποχρεώσεις που έχει αναλάβει, ιδίως την πλήρη αποστρατικοποίηση και την επιστροφή όλων των εδαφών στο κράτος.

Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι η διεύθυνση της UNITA που έχει την έδρα της σε ζώνες που δεν έχουν επιστραφεί στην κρατική διοίκηση, υπόκειται στις κυρώσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών που έχουν μετατραπεί σε κοινοτική νομοθεσία από την Κοινότητα. H Επιτροπή είναι, ωστόσο, ιδιαίτερα ανήσυχη από την αύξηση της έντασης στην Ανγκόλα και ελπίζει ότι θα επαναληφθεί ο διάλογος ανάμεσα στην κυβέρνηση και τους διευθύνοντες την UNITA, ώστε να σταματήσει η κρίση. Ορισμένες εκθέσεις αναφέρουν πράγματι την παρουσία μισθοφόρων στην Ανγκόλα. Αλλά, η αποστολή των Ηνωμένων Εθνών στην Ανγκόλα (ΜΟΝUA) είναι αρμόδια να επαληθεύσει τους ισχυρισμούς αυτούς και να αξιολογήσει την ενδεχόμενη εμπλοκή μισθοφόρων στη σύγκρούση στην Ανγκόλα.

Η Κοινότητα δεν παρέχει άμεση χρηματοδοτική βοήθεια στην κυβέρνηση της Ανγκόλας. Δεν είναι, επομένως, δυνατό να έχουν χρησιμεύσει κοινοτικοί πόροι για την αγορά στρατιωτικού εξοπλισμού από την κυβέρνηση της Ανγκόλας. Η κοινοτική βοήθεια έχει σκοπό να υποστηρίξει τους πληθυσμούς που έχουν βασικές ανάγκες, ιδίως, στους τομείς της υγείας, της επισιτιστικής ασφάλειας, της εκπαίδευσης και της κατάρτισης καθώς και να βοηθήσει τις προσπάθειες αποκατάστασης της χώρας που έχει καταστραφεί σε μεγάλο βαθμό από τον πόλεμο.

Η Επιτροπή υποστηρίζει τις προσπάθειες του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών και του αντιπροσώπου του υπέρ της ειρήνης. Είναι διατεθειμένη να υποστηρίξει μία διαδικασία εκδημοκρατισμού.