ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3354/00

υποβολή: Juan Naranjo Escobar (PPE-DE) προς την Επιτροπή

(27 Οκτωβρίου 2000)

Θέμα: Δικαιώματα των σπουδαστών στην κινητικότητα

Το Άρθρο 149 της Συνθήκης της Ευρωπαϊκής Ένωσης ορίζει και προσδιορίζει το ρόλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στον τομέα της εκπαίδευσης. Η Ένωση μπορεί και οφείλει να συμπληρώνει τη δράση των κρατών μελών για την ανάπτυξη εκπαιδευτικής πολιτικής τους, με στόχο τη σύγκλιση σε ένα επίπεδο εκπαίδευσης που θα έχει την ίδια ποιότητα για όλους τους πολίτες. Η επιτυχία στον τομέα αυτόν είναι προϋπόθεση από την οποία εξαρτάται μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα η οικονομική ευημερία και η κοινωνική συνοχή.

Στο πλαίσιο αυτής ακριβώς της σύγκλισης πρέπει να ευνοηθούν οι δηλώσεις του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Λισσαβώνας της 23ης και 24ης Μαρτίου για μια ευρωπαϊκή εκπαίδευση ως εργαλείο σημαντικό για την επίτευξη ανταγωνιστικότερης και δυναμικότερης οικονομίας, βιώσιμης οικονομικής ανάπτυξης συνοδευόμενης από περισσότερες και καλύτερες θέσεις εργασίας και από μεγαλύτερη κοινωνική συνοχή. Στο πλαίσιο αυτό πρέπει να

ευνοηθούν και όλες οι προσπάθειες συνεργασίας που, στο πλαίσιο αξιολόγησης, χρειάστηκαν για την πρώτη ευρωπαϊκή έκθεση με θέμα την ποιότητα της σχολικής εκπαίδευσης, η οποία παρουσιάστηκε στη Σύνοδο Ευρωπαίων Υπουργών Παιδείας τον περασμένο Ιούνιο στο Βουκουρέστι, και η οποία εντοπίζει δεκαέξι δείκτες ποιότητας.

Η χρησιμοποίηση κοινών δεικτών για την αξιολόγηση των μαθητών στα διάφορα κράτη μέλη, η αύξηση των εθνικών δημοσιονομικών κονδυλίων, η οργάνωση πανεπιστημιακών εξαμήνων ή η γενίκευση του καθεστώτος του συνδεδεμένου καθηγητή είναι μερικά από τα 43 μέτρα που προβλέπει το σχέδιο δράσης για την κινητικότητα (PAM) το οποίο εκπόνησαν οι Υπουργοί Παιδείας της ΕΕ σε ένα άτυπο σεμινάριο στο Παρίσι, στις 30 Σεπτεμβρίου.

Ωστόσο, παρόλο που έχουν γίνει κάποιες προσπάθειες, αν δεν λάβουμε σοβαράπόψη την πραγματικότητα των αριθμών που μας δίνουν προγράμματα όπως το Erasmus, θα μείνουμε στις καλές προθέσεις και στα ωραία λόγια. Εκείνο που οφείλουμε να πράξουμε είναι να περάσουμε από τα λόγια στα έργα, από τους λόγους στις πράξεις, από τις ιδανικές διακηρύξεις στην ουσιαστική άσκηση των δικαιωμάτων.

Η κινητικότητα είναι καθοριστικός παράγοντας στο σημείο αυτό.

Τί ουσιαστικά μέτρα προτίθεται να λάβει η Επιτροπή για να δώσει τη δυνατότητα σε έναν φοιτητή να ασκήσει το δικαίωμα να επιλέξει ένα πανεπιστήμιο όχι μόνο στη χώρα του αλλά σε οποιαδήποτε χώρα της Ένωσης; Δεν θα ήταν σκόπιμο να προωθηθεί η κινητικότητα των φοιτητών μέσα στην εθνική επικράτεια των ίδιων των κρατών μελών; Υπάρχει κάποια πρωτοβουλία από την πλευρά της Κοινότητας που να ευνοεί αυτήν την πτυχή της κινητικότητας;

Απάντηση της κας Reding Εξονόματος της Επιτροπής

(11 Δεκεμβρίου 2000)

Όσον αφορά την κινητικότητα των σπουδαστών εντός του κάθε κράτους μέλους, αρμόζει ναπενθυμιστεί ότι το άρθρο 149 (πρώην άρθρο 126) της συνθήκης ΕΚ σχετικά με την εκπαίδευση, προβλέπει για την Κοινότητα ένα ρόλο προαγωγής της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών. Η προώθηση της κινητικότητας τοποθετείται σάυτό το πλαίσιο. Η Κοινότητα αναλαμβάνει αυτό το ρόλο κυρίως με το πρόγραμμα Σωκράτης και ιδιαίτερα τη δράση Erasmus της οποίας ο ουσιώδης ρόλος στην ανάπτυξη της κινητικότητας στην Ευρώπη έχει πλέον αποδειχθεί.

Βάσει αυτής της εμπειρίας, καθώς και εκείνης που αποκτήθηκε από τα προγράμματα Leonardo και Νεολαία, η Επιτροπή πρότεινε σύσταση η οποία καλεί τα κράτη μέλη να ενεργήσουν για την άρση των διαφόρων κωλυμάτων τα οποία εξακολουθούν να παρεμποδίζουν την ανάπτυξη της κινητικότητας των σπουδαστών, των ατόμωνπό κατάρτιση, των εκπαιδευτικών και εκπαιδευτών, καθώς και των εθελοντών(1). Το Συμβούλιο εξέδωσε πρόσφατα κείμενο κοινής θέσης βάση των αποτελεσμάτων της πρώτης ανάγνωσης στο Κοινοβούλιο. Το Κοινοβούλιο συνέβαλε στη βελτίωση της αρχικής πρότασης της Επιτροπής επί ορισμένων σημείων.

Το Συμβούλιο επίσης εξέδωσε ψήφισμα σχετικά με ένα σχέδιο δράσης για την κινητικότητα, το οποίο παρουσίασε η γαλλική προεδρία σε συνεργασία με την Επιτροπή.

Όσον αφορά την κινητικότητα των σπουδαστών στο δικό τους κράτος μέλος, αρμόζει ναπογραμμιστεί ότι σύμφωνα με τη συνθήκη ΕΚ η οργάνωση της εκπαίδευσης και του εκπαιδευτικού συστήματος είναι θέματα που εμπίπτουν στην αρμοδιότητα του κράτους μέλους. Οι προϋποθέσεις που επιβάλλει η εθνική ρύθμιση στους σπουδαστές όσον αφορά την επιλογή ιδρύματος εκπαίδευσης ή κατάρτισης δεν εμπίπτουν επομένως στην κοινοτική δράση στον τομέα της εκπαίδευσης.

Όσον αφορά την κινητικότητα των σπουδαστών εκτός του δικού τους κράτους μέλους, πρέπει να γνωρίζετε ότι κατά την επιλογή του εκπαιδευτικού ιδρύματος στο κράτος μέλοςποδοχής, ο ενδιαφερόμενος οφείλει, κατά κανόνα, να πληροί τις ίδιες προϋποθέσεις με εκείνες που επιβάλλονται στους εθνικούς σπουδαστές, καθόσον αυτές δεν συνεπάγονται διάκριση βασισμένη στην ιθαγένεια. Εάν το κράτος μέλοςποδοχής επιβάλλει κλειστό αριθμό (numerus clausus) σε ορισμένους επιστημονικούς κλάδους ή προϋποθέσεις που έχουν σχέση με τον αριθμό των θέσεων που διαθέτει το ίδρυμα, ο ενδιαφερόμενος πρέπει να συμμορφώνεται. Οι προϋποθέσεις αυτές μπορούν επομένως να επηρεάσουν την αρχική επιλογή του σπουδαστή.

Όσον αφορά την κινητικότητα στο πλαίσιο των προγραμμάτων, η Επιτροπή επιθυμεί ναπενθυμίσει ότι οι σπουδαστές που συμμετέχουν στο Erasmus μπορούν να επιλέξουν για την περίοδο των σπουδών τους μεταξύ των ιδρυμάτων με τα οποία το δικό τους εκπαιδευτικό ίδρυμα έχει συνάψει σύμβαση. Εξάλλου εναπόκειται στο εκπαιδευτικό ίδρυμα από το οποίο προέρχονται να επιλέξει τα ιδρύματα με τα οποία επιθυμεί να συνάψει συμφωνίες.

(1) COM(1999)708 τελικό.