ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-2089/99

υποβολή: Marco Cappato (TDI) προς την Επιτροπή

(8 Νοεμβρίου 1999)

Θέμα: Πολίτες κρατών μελών της ΕΕ που απολαμβάνουν του δικαιώματος ασύλου σε άλλα κράτη μέλη ή τρίτες χώρες

Η πολιτική του ασύλου ενσωματώθηκε μετά τη Συνθήκη του μστερνταμ στη Συνθήκη της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και συγκεκριμένα στον Τίτλο IV «θεωρήσεις εισόδου, μετανάστευση και άλλες συναφείς με την ελεύθερη κυκλοφορία προσώπων πολιτικές».

Το Πρωτόκολλο «περί ασύλου για τους πολίτες των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης»που επισυνάφθη στη Συνθήκη ΕΚ, τονίζει ότι το Συμβούλιο ενημερώνεται αμέσως στην περίπτωση που ένα κράτος μέλος αποφασίσει να χορηγήσει άσυλο σε πολίτη άλλου κράτους μέλους της Ένωσης, επιβεβαιώνοντας τον κεντρικό ρόλο του Συμβουλίου στις ανταλλαγές πληροφοριών μεταξύ των κρατών μελών στην ΕΕ επί θεμάτων ασύλου και μετανάστευσης.

Μετά τις εξελίξεις αυτές και με εν μέρει περιορισμό της Σύμβασης της Γενεύης της 28ης Ιουλίου 1951 και του Πρωτοκόλλου της Νέας Υόρκης της 31ης Δεκεμβρίου 1967 σχετικά με το καθεστώς του πρόσφυγα, οι πολίτες της Ένωσης μπορούν γενικά να τυγχάνουν ασύλου μόνο από τρίτες χώρες και όχι πλέον από τα κράτη μέλη της Ένωσης.

Υπάρχουν περιπτώσεις πολιτών κράτους μέλους της Ένωσης που έτυχαν ασύλου από άλλο κράτος μέλος ή τρίτη χώρα πριν και μετά την έναρξη ισχύος της Συνθήκης ΕΕ και του Πρωτοκόλλου περί ασύλου; Εάν ναί, ποίοι είναι οι λόγοι;

Δεν θεωρεί η Επιτροπή αναγκαίο και επείγον να προβεί σε κάποια μελέτη με σκοπό την εξακρίβωση και άρση των αιτίων βάσει των οποίων ζητείται και χορηγείται το άσυλο από ένα κράτος μέλος και τούτο για να αντισταθμισθεί ο περιορισμός του δικαιώματος του ευρωπαίου πολίτη να τυγχάνει ασύλου σε άλλο κράτος μέλος;

Απάντηση του κ. Vitorino εξ ονόματος της Επιτροπής

(30 Νοεμβρίου 1999)

Το πρωτόκολλο περί ασύλου για τουςπηκόους των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης προβλέπει ότι το κράτος μέλοςποχρεούται να ενημερώσει το Συμβούλιο στην περίπτωση που αποφασίσει μονομερώς να εξετάσει μια αίτηση χορήγησης ασύλου που έχειποβάλει έναςπήκοος από ένα άλλο κράτος μέλος. Το πρωτόκολλο δεν προβλέπει ότι το κράτος μέλοςποχρεούται να ενημερώσει το Συμβούλιο εάν αποφασίσει να χορηγήσει άσυλο σε ένανπήκοο ενός άλλου κράτους μέλους. Παρά το γεγονός ότι η Επιτροπή δενποστήριξε την ενσωμάτωση του πρωτοκόλλου περί ασύλου για τουςπηκόους των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη συνθήκη του Άμστερνταμ, επισημαίνει ότι στο προοίμιο του πρωτοκόλλου αναφέρεται ότι τηρούνται οι αρχές και οι στόχοι της σύμβασης της Γενεύης της 28ης Ιουλίου 1951 που αφορά το καθεστώς των προσφύγων. Επιπλέον, η δήλωση αριθ. 48 της συνθήκης του Άμστερνταμ αναφέρει ότι «Το πρωτόκολλο περί ασύλου για τουςπηκόους των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν βλάπτει το δικαίωμα ενός κράτους μέλους να λάβει τα οργανωτικά μέτρα που θεωρεί αναγκαία προκειμένου να εκπληρώσει τιςποχρεώσεις του που απορρέουν από τη σύμβαση της Γενεύης της 28ης Ιουλίου 1951 σχετικά με το καθεστώς των προσφύγων». Καμία διάταξη του πρωτοκόλλου δεν θα μπορούσε να εμποδίσει ένα κράτος μέλος να χορηγήσει άσυλο σ&pos; ένανπήκοο ενός άλλου κράτους μέλους, εάν το πρόσωπο αυτό είναι πρόσφυγας κατά την έννοια του άρθρου 1 της σύμβασης του 1951 που αφορά το καθεστώς των προσφύγων.

Ο αριθμός των περιπτώσεων πουπήκοοι ενός κράτους μέλους ζήτησαν άσυλο σ&pos; ένα άλλο κράτος μέλος είναι σχετικά μικρός.

Όσον αφορά τις αιτήσεις για άσυλο πουπέβαλανπήκοοι ενός κράτους μέλους σ&pos; ένα άλλο κράτος μέλος κατά την περίοδο 1992-1994 (όσον αφορά τα 12 κράτη μέλη) διατίθενται τα ακόλουθα διορθωμένα στοιχεία (βλέπε απάντηση την γραπτή ερώτηση E-1356/97 της κας van Dijk(1)):

- 1992: τέσσερις αιτήσεις (δύο στο Βέλγιο, εκ των οποίων η μίαπεβλήθη από γερμανόπήκοο και η άλλη από άγγλοπήκοο" μία στη Δανία από ένανπήκοο του ΗΒ" μία στην Ελλάδα από έναν γερμανόπήκοο).

- 1993: δώδεκα αιτήσεις (έξι στο Βέλγιο, εκ των οποίων δύο από ισπανούςπηκόους, τρεις από πορτογάλουςπηκόους και μία απόπήκοο του ΗΒ" δύο στη Δανία, εκ των οποίων μία από γερμανόπήκοο και μία από γάλλοπήκοο" τρεις στην Ισπανία από γάλλουςπηκόους" μία στη Πορτογαλία από γερμανόπήκοο).

- 1994: εννέα αιτήσεις (πέντε στη Δανία, εκ των οποίων δύο από γερμανούςπηκόους, δύο από γάλλουςπηκόους και μία από ιρλανδόπήκοο" τέσσερις στην Ισπανία, εκ των οποίων μία από γερμανόπήκοο, μία από γάλλοπήκοο, μία από Ιταλόπήκοο και μία από ολλανδόπήκοο).

Για την περίοδο μετά τη διεύρυνση της Ένωσης το 1995πάρχουν τα ακόλουθα στοιχεία σχετικά με τα 15 κράτη μέλη:

- 1995: επτά αιτήσεις (πέντε στη Δανία, εκ των οποίων τέσσερις από γερμανούςπηκόους και μία από ιταλόπήκοο" μία στην Ισπανία από ιταλόπήκοο" μία στη Φινλανδία από ολλανδόπήκοο).

- 1996: δεκατρείς αιτήσεις (πέντε στο Βέλγιο, εκ των οποίων μία από έναν γερμανόπήκοο, δύο από ισπανούςπηκόους, μία από ολλανδόπήκοο και μία απόπήκοο του ΗΒ" τρεις στην Ισπανία, εκ των οποίων μία από γερμανόπήκοο, μία από σουηδόπήκοο και μία απόπήκοο του ΗΒ" μία στην Ισπανία από έναν ιταλόπήκοο" δύο στην Αυστρία, εκ των οποίων η μία από δανόπήκοο και η άλλη από γερμανόπήκοο" μία στην Πορτογαλία από ισπανόπήκοο" μία στη Φινλανδία από γάλλοπήκοο).

- 1997: είκοσι επτά αιτήσεις (δύο στο Βέλγιο από πορτογάλουςπηκόους" πέντε στη Δανία, εκ των οποίων μία από γερμανόπήκοο, μία από έλληναπήκοο, μία από ιταλόπήκοο, μία από σουηδόπήκοο και μια απόπήκοο του ΗΒ" επτά στη Γερμανία, εκ των οποίων δύο από έλληνεςπηκόους, μία από ισπανόπήκοο, μία από ολλανδόπήκοο, μία από πορτογάλλοπήκοο, μία από σουηδόπήκοο και μία απόπήκοο του ΗΒ" τρεις στην Ισπανία, εκ των οποίων μία από ισπανόπήκοο, μία από ιταλόπήκοο και μία από ολλανδόπήκοο" δέκα στη Σουηδία, εκ των οποίων δύο από δανούςπηκόους, τέσσερις από γερμανούςπηκόους, μία από ισπανόπήκοο, μία από ιταλόπήκοο και δύο απόπηκόους του ΗΒ).

Δεν διατίθενται στοιχεία για τα έτη 1998 και 1999. Οι διαθέσιμες πληροφορίες δεν αναφέρουν τους λόγους για τους οποίους ζητήθηκε το άσυλο.

Όσον αφορά τις αιτήσεις για άσυλο εκ μέρουςπηκόων των κρατών μελών στις χώρες του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρους (ΕΟΧ) (Νορβηγία, Ισλανδία και Λιχτενστάιν) και στην Ελβετία, τα στοιχεία που διαθέτει η Επιτροπή για την περίοδο 1995-1997 αφορούν μόνο τις αιτήσεις που έγιναν στην Ελβετία το 1997 (19 αιτήσεις, εκ των οποίων μία από βέλγοπήκοο, ένδεκα από γερμανούςπηκόους, μία από έλληναπήκοο, μία από γάλλοπήκοο, τρεις από ιταλούςπηκόους, μία από ολλανδόπήκοο και μια απόπήκοο του ΗΒ).

Η Επιτροπή γνωρίζει ότι κατά τη διάρκεια των έξι μηνών μετά την έναρξη της ισχύος της συνθήκης του Άμστερνταμ δενπήρξε καμιά περίπτωση κατά την οποία κάποιο κράτος μέλος ειδοποίησε το Συμβούλιο, σύμφωνα με το σημείο (δ) του μοναδικού άρθρου του πρωτοκόλλου περί ασύλου για τουςπηκόους των κρατών μελών, ότι απεφάσισε μονομερώς να εξετάσει κάποια αίτηση για άσυλο η οποία είχεποβληθεί σ&pos; αυτό απόπήκοο ενός άλλου κράτους μέλους.

Η Επιτροπή γνωρίζει δύο περιπτώσεις όπουπήκοος ενός κράτους μέλους αναγνωρίστηκε ως πρόσφυγας σε ένα άλλο κράτος μέλος: το 1991 ένας ιταλόςπήκοος αναγνωρίστηκε ως πρόσφυγας στην Ολλανδία και το 1997 ένας γερμανόςπήκοος αναγνωρίστηκε ως πρόσφυγας στην Πορτογαλία. Οι διαθέσιμες πληροφορίες δεν αναφέρουν τους λόγους για τους οποίους τα πρόσωπα αυτά αναγνωρίστηκαν ως πρόσφυγες.

Η Επιτροπή δεν γνωρίζει κάποιες περιπτώσεις όπουπήκοοι των κρατών μελών αναγνωρίστηκαν ως πρόσφυγες στις χώρες ΕΟΧ ή στην Ελβετία κατά την περίοδο 1995-1997 για την οποίαπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία.

Όσον αφορά τις αιτήσεις για τη χορήγηση ασύλου απόπηκόους των κρατών μελών σε μη κοινοτικές χώρες και για τη χορήγηση ασύλου στις περιπτώσεις αυτές, εκτός από τα στοιχεία που αφορούν τις χώρες της ΕΟΧ και την Ελβετία τα οποία αναφέρονται παραπάνω, η Επιτροπή δεν κρατά στοιχεία για τέτοιες περιπτώσεις.

Η Επιτροπή δεν προτίθεται να διερευνήσει τους λόγους για τους οποίους οιπήκοοι κρατών μελών ενδέχεται να έχουνποβάλει αιτήσεις χορήγησης ασύλου σε τρίτες χώρες.

(1) ΕΕ C 373 της 9.12.1997.