ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1787/98

υποβολή: Angela Sierra González (GUE/NGL) προς την Επιτροπή

(11 Ιουνίου 1998)

Θέμα: Κρατικές ενισχύσεις για τις περιφερειακές περιοχές της ΕΕ

Τα άρθρα 92.3.α και το άρθρο 92.3.γ της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση προβλέπει διαφορετικά καθεστώτα κρατικών ενισχύσεων ανάλογα με τον βαθμό ανάπτυξης ορισμένων περιοχών της ΕΕ.

Σήμερα, τα Κανάρια, ως ιδιαιτέρως απομακρυσμένη περιοχή της ΕΕ, όπως ορίζει το άρθρο 299.2 της Συνθήκης του Άμστερνταμ, διατηρεί ιδιαίτερο οικονομικό και φορολογικό καθεστώς λόγω των οικονομικών και γεωγραφικών ιδιαιτεροτήτων της ζώνης.

Λαμβάνοντας υπόψη τα προβλεπόμενα από το άρθρο 299.2 της Συνθήκης του Άμστερνταμ προβλέπει τη θέσπιση ειδικών μέτρων που αποσκοπούν "ιδίως στον καθορισμό των προϋποθέσεων εφαρμογής της παρούσας συνθήκης στις περιοχές αυτές, συμπεριλαμβανομένων των κοινών πολιτικών", ιδιαίτερα δε τα προβλεπόμενα από το άρθρο 299.2 παρ. 3 "λαμβάνει υπόψη τομείς όπως.... οι κρατικές ενισχύσεις" για την εφαρμογή των μέτρων αυτών από το Συμβούλιο. Έχει εξετάσει η Επιτροπή τη δυνατότητα να περιληφθούν τα Κανάρια στις περιοχές που δέχονται κρατικές ενισχύσεις, σύμφωνα από τα προβλεπόμενα από το άρθρο 92.3.α, λαμβάνοντας επιπλέον υπόψη τη σοβαρή ανεργία που αντιμετωπίζουν τα νησιά, το ποσοστό της οποίας υπερβαίνει το 20 % του ενεργού πληθυσμού;

Ποιες θα είναι οι δημοσιονομικές επιπτώσεις της συμπερίληψης των Καναρίων στις περιοχές που δικαιούνται κρατικές ενισχύσεις βάσει των προβλεπομένων από το άρθρο 92.3.γ;

Απάντηση του κ. Van Miert εξ ονόματος της Επιτροπής

(22 Ιουλίου 1998)

Στις 18 Δεκεμβρίου 1997, η Επιτροπή ενέκρινε το οικονομικό και φορολογικό καθεστώς των Κανάριων που περιλαμβάνει καθεστώτα ενισχύσεων ισχύοντα έως το 2003 ή το 2005 αναλόγως των περιπτώσεων. Αυτή η απόφαση που βασίζεται στο άρθρο 92 παράγραφος 3, στοιχείο α) της συνθήκης της ΕΕ, προσφέρει ένα πλαίσιο το οποίο στοχεύει ιδίως στην αντιστάθμιση κατά τη διάρκεια της προαναφερθείσας περιόδου των μειονεκτημάτων που οφείλονται στο γεγονός ότι η περιοχή αυτή είναι ιδιαίτερα απομακρυσμένη.

Όσον αφορά τις ενδεχόμενες μελλοντικές ενισχύσεις, το σημείο 3.5 των κατευθυντήριων γραμμών που αφορούν τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα(1) τις οποίες ενέκρινε η Επιτροπή στις 18 Δεκεμβρίου 1997, ορίζει ότι:

"Το άρθρο 92 παράγραφος 3 στοιχείο α) ορίζει ότι δύνανται να θεωρηθούν ότι συμβιβάζονται με την κοινή αγορά οι ενισχύσεις για την προώθηση της οικονομικής ανάπτυξης περιοχών στις οποίες το βιοτικό επίπεδο είναι συνήθως χαμηλό ή στις οποίες επικρατεί σοβαρή υποαπασχόληση. Όπως υπογράμμισε το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, η χρησιμοποίηση των όρων 'ασυνήθως' και 'σοβαρή' στην εξαίρεση που προβλέπει το στοιχείο α) δείχνει ότι αυτή αφορά μόνο τις περιοχές όπου η οικονομική κατάσταση είναι εξαιρετικά δυσμενής σε σχέση προς το σύνολο της Κοινότητας(2).

Η Επιτροπή, λοιπόν, χρησιμοποιώντας μια ήδη δοκιμασμένη προσέγγιση, κρίνει ότι οι προϋποθέσεις πληρούνται εφόσον μια περιοχή, που αντιστοιχεί σε γεωγραφική μονάδα επιπέδου ΙΙ της NUTS(3), έχει ακαθάριστο εγχώριο προϊόν (ΑΕΠ) ανά κάτοικο μετρούμενο σε πρότυπη αγοραστική δύναμη (ΠΑΔ) το οποίο δεν υπερβαίνει το 75,0 % του κοινοτικού μέσου όρου(4). Το ΑΕΠ/ΠΑΔ κάθε περιοχής καθώς και ο κοινοτικός μέσος όρος που χρησιμοποιείται στην ανάλυση, πρέπει να αναφέρονται στο μέσο όρο των τριών τελευταίων ετών που καλύπτονται από τις διαθέσιμες στατιστικές. Τα μεγέθη υπολογίζονται βάσει των δεδομένων που παρέχει η Στατιστική Υπηρεσία των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων."

Επίσης, πρέπει να τονίσουμε ότι το όριο του 75 % που προβλέπεται στις παρούσες κατευθυντήριες γραμμές είναι το ίδιο, αφενός με εκείνο των παλαιοτέρων κανόνων σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα και αφετέρου, με εκείνο των διαρθρωτικών ταμείων προκειμένου να οριστεί αν μια περιοχή είναι μειονεκτούσα.

Με την ευκαιρία της τελευταίας αναθεώρησης το 1995 του χάρτη των ενισχύσεων περιφερειακού χαρακτήρα στην Ισπανία, η Επιτροπή έκρινε ότι οι ενισχύσεις για την προώθηση της οικονομικής ανάπτυξης των Κανάριων δύνανται να θεωρηθούν ότι συμβιβάζονται με την κοινή αγορά βάσει της εξαίρεσης του άρθρου 92 παράγραφος 3, στοιχείο α) της συνθήκης της ΕΕ δεδομένου ότι το ΑΕΠ/ΠΑΔ ανά κάτοικο δεν υπερέβαινε το προαναφερθέν 75,0 %. Με βάση αυτό, η Επιτροπή ενέκρινε στις 18 Δεκεμβρίου 1997 το οικονομικό και φορολογικό καθεστώς των Κανάριων που περιλαμβάνει κρατικές ενισχύσεις ισχύουσες έως το 2003 ή το 2005 αναλόγως των περιπτώσεων. Εν όψει της επόμενης αναθεώρησης, το 1999, του χάρτη της Ισπανίας, η Επιτροπή πρότεινε να δώσει τη δυνατότητα στις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα στα Κανάρια, εκτός εκείνων που η Επιτροπή ενέκρινε στην απόφασή της στις 18 Δεκεμβρίου 1997, να επωφεληθούν της προαναφερθείσας εξαίρεσης, εάν ο μέσος όρος του ΑΕΠ/ΠΑΔ ανά κάτοικο των τριών τελευταίων ετών που θα καλύπτονται από τις διαθέσιμες στατιστικές στις 15 Οκτωβρίου 1998, εξακολουθεί να μην υπερβαίνει το 75 %. Τουναντίον, εάν ο προαναφερθείς μέσος όρος υπερέβαινε το όριο του 75 %, οι κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα στα Κανάρια, σύμφωνα με την πρόταση της Επιτροπής, θα μπορούσαν να επωφεληθούν μόνο της εξαιρέσεως του άρθρου 92 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συνθήκης της ΕΕ, και υπό την προϋπόθεση ότι η Ισπανία θα προτείνει να συμπεριληφθούν στον κατάλογο των περιοχών για τις οποίες ζητά μια τέτοια εξαίρεση.

Η επιλεξιμότητα των κρατικών ενισχύσεων περιφερειακού χαρακτήρα στα Κανάρια σύμφωνα με την εξαίρεση του άρθρου 92 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συνθήκης της ΕΕ δεν επηρεάζει τις παρεμβάσεις των διαρθρωτικών ταμείων στα Κανάρια δεδομένου ότι αυτές πραγματοποιούνται βάσει των διατάξεων των ειδικών κανονισμών που ενέκρινε το Συμβούλιο σύμφωνα με τις διατάξεις της συνθήκης σχετικά με την οικονομική και κοινωνική συνοχή.

(1) ΕΕ C 74, 10.3.1998.

(2) Απόφαση του Δικαστηρίου, υπόθεση 248/84 (Γερμανία κατά Επιτροπής), σημείο 19 .

(3) Ονοματολογία των εδαφικών στατιστικών μονάδων (Nomenclature des unités territoriales statistiques).

(4) Αυτό σημαίνει ότι ο δείκτης του ακαθάριστου εθνικού προϊόντος δύναται να αντανακλά με σύνθετο τρόπο τα δύο αναφερθέντα φαινόμενα.