ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1041/01

υποβολή: Camilo Nogueira Romn (Verts/ALE) προς το Συμβούλιο

(3 Απριλίου 2001)

Θέμα: Ανακάλυψη κοινών τάφων και εξαφάνιση αμάχων στη Τσετσενία

Ανθρωπιστικές οργανώσεις, όπως η Human Rights Watch, κατήγγειλαν την εξαφάνιση αμάχων και την ύπαρξη κοινών τάφων με εκατοντάδες πτώματα στην Τσετσενία, συνεπεία του πολέμου που άρχισε η Ρωσία. Οπεύθυνος για τα ανθρώπινα δικαιώματα στο Συμβούλιο της Ευρώπης κ. lvaro Gil-Robles, επισκέφθηκε πρόσφατα την Μόσχα και διαμαρτυρήθηκε προς τις ρωσικές αρχές για την ατιμωρησία της οποίας απολαύουν για αυτές τις ωμότητες οι ρώσοι στρατιωτικοί.

Τί πράττει αυτή τη στιγμή το Συμβούλιο για να τεθεί τέρμα σάυτές τις φρικτές πράξεις, προωθώντας μία πολιτική λύση για την κατάσταση πολέμου και αναγνωρίζοντας την εθνική ελευθερία του Τσετσενικού λαού;

Απάντηση

(27 Σεπτεμβρίου 2001)

Η ΕΕ έχει διατρανώσει σαφώς την αντίθεσή της προς όλες τις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της αξιοπρέπειας του ανθρώπου στην Τσετσενία, ανεξαρτήτως της ταυτότητας του δράστη. Αν και αναγνωρίζει τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει η Ρωσία στην Τσετσενία, η ΕΕ έχει ασκήσει ιδιαίτερα έντονη κριτική στην ρωσική κυβέρνηση για την πολιτική της στη Δημοκρατία της Τσετσενίας και έχει θέσει επανειλημμένως το ζήτημα αυτό ενώπιον των ρωσικών αρχών στο ανώτατο δυνατό επίπεδο. Τελευταία, το θέμα αναφέρθηκε κατά τη συνάντηση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου με τον Πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν, στις 23 Μαρτίου στη Στοκχόλμη, και ξανά στο Συμβούλιο Συνεργασίας ΕΕ-Ρωσίας στο Λουξεμβούργο, στις 10 Απριλίου. Η προεδρία έθεσε και πάλι το ζήτημα στη Σύνοδο Κορυφής με τον κ. Πούτιν, στις 17 Μαΐου στη Μόσχα.

Από την έναρξη της σύγκρουσης, η ΕΕποστηρίζει απόλυτα τόσο την ομάδα βοήθειας του ΟΑΣΕ, όσο και το Συμβούλιο της Ευρώπης. Η ΕΕ αναγνωρίζει ότι τα όργανα αυτά μπορούν να συμβάλουν στη βελτίωση της κατάστασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Τσετσενία, ακόμη και με βοήθεια για τη διερεύνηση όλων των περιπτώσεων αγνοουμένων που έχουν αναφερθεί. Ως εκ τούτου, η ΕΕ χαιρέτισε την επίσκεψη του κ. Gil-Robles στη Μόσχα. Η ΕΕ χαιρετίζει επίσης την πρόσφατη σύσταση κοινής ομάδας εργασίας από τα γραφεία του Ρώσου Γενικού Εισαγγελέα, του Τσετσένου Εισαγγελέα και του ειδικού αντιπρόσωπου του Ρώσου Προέδρου για τα ανθρώπινα δικαιώματα στην Τσετσενία, κ. Καλαμάνωφ, επικουρούμενη από εμπειρογνώμονες του Συμβουλίου της Ευρώπης.

Η ΕΕ έχειιοθετήσει μια θέση αρχών, με συνέπεια και παρρησία, και όχι μικρό κόστος ως προς τις άμεσες σχέσεις της με τη Ρωσία. Η εν λόγω θέση ευθυγραμμίζεται πλήρως με τη συνολική θέση της ΕΕ όσον αφορά τα ανθρώπινα δικαιώματα, όπως περιέχεται στο ψήφισμα πουπέβαλε στη σύνοδο του έτους 2000 της επιτροπής του ΟΗΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα (2000/58), ψήφισμα που απαριθμεί και καταδικάζει πλήρως και σαφώς τις διάφορες παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του ανθρωπιστικού δικαίου που διαπράχθηκαν στην Τσετσενία. Στα πλαίσια της συνόδου της Επιτροπής κατά το τρέχον έτος, η ΕΕ προσπάθησε να επιτύχει συμφωνία με τη Ρωσία, με μία κοινή δήλωση των προέδρων σχετικά με την κατάσταση στην Τσετσενία. Ωστόσο, αυτές οι προσπάθειες δεν εστέφθησαν τελικώς από επιτυχία και αντ' αυτών έγινε δεκτό ένα ψήφισμα (2001/24). Εντούτοις οι παραχωρήσεις που έκαναν οι ρωσικές αρχές κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων, δείχνουν ότι η Ρωσία είναι όλο και περισσότερο διατεθειμένη να αναγνωρίσει τα σφάλματά της και να συνεργαστεί με τη διεθνή κοινότητα.

Παρά ταύτα, αποτελεί σταθερή και εμπεριστατωμένη πεποίθηση του Συμβουλίου ότι οι επαφές συνιστούν την καλύτερη οδό δια της οποίας η ΕΕ μπορεί να εργαστεί προς τη βελτίωση της κατάστασης στη Δημοκρατία της Τσετσενίας της Ρωσικής Ομοσπονδίας. Χωρίς διάλογο δεν θαπήρχε τρόπος να παρουσιάσουμε στη Ρωσία την απαίτησή μας να σεβαστεί τις διεθνείς δεσμεύσεις της. Μόνο μέσω του διαλόγου αυτού με τη Ρωσία θα είναι δυνατόν να σημειώσουμε συγκεκριμένη πρόοδο στα θέματα της ανθρωπιστικής βοήθειας και της προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων προς το συμφέρον των πληθυσμών της Τσετσενίας.

Κατά τη γνώμη του Συμβουλίου, το γεγονός ότι η Ρωσία λαμβάνει μέτρα προς τη σωστή κατεύθυνση - μολονότι καθυστερημένα και ανεπαρκή - δικαιολογεί την προσέγγιση αυτή. Κατά την επίσκεψή του στη Μόσχα, ο κ. Gil-Robles διαπίστωσε μερικές θετικές εξελίξεις κυρίως την ενισχυμένη πολιτική βούληση της Ρωσίας να προχωρήσει στην Τσετσενία με τον εκδημοκρατισμό της, την ανασυγκρότησή της, την αποκατάσταση της ειρήνης και την επιδίωξη πολιτικών λύσεων. Οι εργασίες του γραφείου του κ. Καλαμάνωφ, όπου συμμετέχουν συνεργάτες του Συμβουλίου της Ευρώπης, η σύσταση πολιτικών δικαστηρίων, η απαγγελία των πρώτων κατηγοριών για παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, η έγκριση ορισμένων μέτρων ανοικοδόμησης αποτελούν τα αρχικά βήματα προς τη σωστή κατεύθυνση, παρότι ανεπαρκή. Εντούτοις, το Συμβούλιο θα συνεχίσει να πιέζει τις ρωσικές αρχές προκειμένου να παραπέμψουν στη δικαιοσύνη όλους τουςπεύθυνους για παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.