ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-2649/97 υποβολή: Roberto Mezzaroma (UPE) προς την Επιτροπή (1 Σεπτεμβρίου 1997)

Θέμα: Φορολογική εναρμόνιση

Εφιστάται η προσοχή της Επιτροπής στο σοβαρό πρόβλημα το οποίο αντιμετωπίζουν οι οικοδομικές εταιρίες και το οποίο αφορά την έμμεση φορολόγηση που επιβάλλεται με τον Δημοτικό Φόρο επί των Ακινήτων (ΔΦΑ - Imposta Comunale sugli Immobili) στην Ιταλία.

Όπως είναι ήδη γνωστό, ήδη από το 1993 ο φόρος αυτός πλήττει αδιακρίτως τις οικοδομικές κατασκευές, τις οικοδομήσιμες περιοχές και τα αγροτεμάχια ανεξαρτήτως ιδιοκτησίας σύμφωνα με συντελεστή φορολογίας που κυμαίνεται από 4 έως 7 τοις χιλίοις, υπολογιζόμενο βάσει της κτηματολογικής αξίας προσαυξημένης κατά 10% προκειμένου για οικοδομικές κατασκευές, και βάσει της τρέχουσας αγοραστικής αξίας, προκειμένου για οικοδομήσιμες περιοχές.

Η ανισότητα μεταχείρισης στον συγκεκριμένο τομέα έγκειται στο γεγονός ότι οι κατασκευαστικές και οι οικοδομικές εταιρίες, οι οποίες έχουν ήδη πληγεί από την από το 1992 και μετά στασιμότητα της αγοράς ακινήτων, υπόκεινται στη φορολόγηση τόσο του τελικού προϊόντος (οικοδόμηματος) όσο και της «πρώτης ύλης» (οικοδομήσιμης περιοχής), κάτι που δεν συμβαίνει σε κανέναν άλλον παραγωγικό τομέα της οικονομίας.

Ως εκ τούτου, για τις οικοδομικές εταιρίες, ο ΔΦΑ, πέραν του ότι οδήγησε στη συρρίκνωση της αγοράς ακινήτων, επιδείνωσε κατά πολύ την ήδη επισφαλή οικονομική κατάστασή της όπου, εκτός από τον οικονομικό κίνδυνο που συνθέτουν οι μη πωλούμενες και οι μη υλοποιούμενες κατασκευές, πρέπει να προστεθεί και η φορολογική επιβάρυνση.

Μία ακόμη αντίθεση και ασυνέπεια σε ό,τι αφορά τον ΔΦΑ είναι ότι ο φόρος αυτός αντικατέστησε από 1ης Ιανουαρίου 1993 τόσο τον ILOR (τοπικός φόρος εισοδήματος) όσο και τον IMVIM (δημοτικός φόρος υπερτιμήματος των ακινήτων), φόροι οι οποίοι στη συνέχεια καταργήθηκαν και, κατά συνέπεια, οι ενέργειες αυτές έπρεπε να αποβούν προς όφελος των φορολογουμένων.

Το μέτρο όμως αυτό δεν ωφέλησε και τις οικοδομικές εταιρίες για τους λόγους που προαναφέρθηκαν. Ο φόρος ILOR δεν κατεβάλλετο από τις οικοδομικές εταιρίες για το γεγονός ότι τα ακίνητα συνιστούσαν εμπορεύσιμο προϊόν, η παραγωγή ή διαπραγμάτευση των οποίων αποτελούσαν αντικείμενο των δραστηριοτήτων της οικοδομικής εταιρίας και, ως εκ τούτου ο φόρος επεβάλλετο με βάση την αύξηση του εισοδήματος της επιχειρήσεως και όχι τα κτηματολογικά στοιχεία των ακινήτων.

Εντούτοις, ο ΔΦΑ αφορά τον ετήσιο φόρο που καταβάλλεται για την κατοχή ακινήτων και μπορεί μεν να αποτελεί αναμφίβολο δείκτη φοροδοτικής ικανότητας για τον ιδιώτη, δεν συμβαίνει όμως το ίδιο και με τις επιχειρήσεις.

Ερωτάται η Επιτροπή ποιά μέτρα προτίθεται να εφαρμόσει για την επίλυση αυτού του σοβαρού προβλήματος που πλήττει πολλές κατασκευαστικές εταιρίες και οδηγεί αναμφίβολα πολλές επιχειρήσεις σε πτώχευση με συνεπαγόμενες σημαντικές απώλειες απασχολήσεων πέραν του ότι δημιουργείται ο κίνδυνος να καθυστερήσει η ημέρα θεσπίσεως του ενιαίου νομίσματος χωρίς να έχει επιλυθεί ακόμη το πρόβλημα της φορολογικής εναρμόνισης η οποία θα ισχύσει για όλες τις χώρες, συμπεριλαμβανομένης και της Ιταλίας που εξακολουθεί να πλήττεται πολύ από τέτοιας μορφής προβλήματα.

Απάντηση του κ. Monti εξ ονόματος της Επιτροπής (8 Οκτωβρίου 1997)

Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι τα κράτη μέλη είναι ελεύθερα να επιλέγουν και να σχεδιάζουν τα φορολογικά τους συστήματα με μόνη προϋπόθεση την τήρηση των υποχρεώσεων που απορρέουν από το κοινοτικό δίκαιο. Εφόσον οι υποχρεώσεις αυτές δεν επηρεάζονται στις περιπτώσεις που ανέφερε το αξιότιμο μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, η Επιτροπή δεν έχει καμία νομική δυνατότητα παρέμβασης. Επιπλέον, η Επιτροπή, επιθυμώντας να σεβαστεί την αρχή της επικουρικότητας, δεν προτίθεται να προβεί σε ενέργειες πολιτικού χαρακτήρα σε κοινοτικό επίπεδο, δεδομένου ότι τα προβλήματα που προέκυψαν για την ιταλική κατασκευαστική βιομηχανία δεν έχουν άμεσες επιπτώσεις σε άλλα κράτη.