ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3844/02

υποβολή: Theodorus Bouwman (Verts/ALE) προς την Επιτροπή

(9 Ιανουαρίου 2003)

Θέμα: Παρεμπόδιση της διασυνοριακής εργασίας και της κινητικότητας λόγω φορολογικής συμφωνίας μεταξύ Κάτω Χωρών και Βελγίου

Μεταξύ των Κάτω Χωρών και του Βελγίου έχει συναφθεί προσφάτως νέα συμφωνία για τη διπλή φορολογία, στο πλαίσιο της οποίας δεν ισχύει πλέον καμία ειδική ρύθμιση για τους διασυνοριακούς εργαζόμενους. Οι κανόνες που διέπουν την είσπραξη του φόρου επί της μισθωτής εργασίας είναι σχεδόν ανάλογοι εκείνων που διέπουν την προσχώρηση στο καθεστώς κοινωνικής ασφάλισης (άρθρο 13 του κανονισμού 1408/71(1)). Σε ορισμένες περιπτώσεις ωστόσο, συγκεκριμένα δε για απόσπαση διάρκειας άνω των 183 ημερών και για τους εργαζομένους του τομέα των διεθνών οδικών μεταφορών, δεν ισχύει ακόμη η ρύθμιση αυτή.

Κρίνει η Επιτροπή ότι οι Κάτω Χώρες και το Βέλγιο, με τη σύναψη της νέας αυτής συμφωνίας περί διπλής φορολογίας, παραβίασαν το άρθρο 10 (πρώην άρθρο 5) της Συνθήκης ΕΚ·

Συμμερίζεται η Επιτροπή την άποψη ότι η επιλεγείσα λύση, η οποία ευθύνεται για τις δυσχέρειες που αντιμετωπίζουν οι πολίτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης που επιλέγουν να εργασθούν σε ένα γειτονικό κράτος μέλος εξακολουθώντας να κατοικούν στο κράτος καταγωγής τους ή το αντίθετο, αντιβαίνει προς τη βούληση προώθησης της κινητικότητας στον τομέα της εργασίας που συνιστά ουσιαστικό στοιχείο της στρατηγικής που αποφασίσθηκε στη Λισσαβόνα·

Είναι διατεθειμένη η Επιτροπή να εκδώσει ανακοίνωση σχετικά με τους κανόνες που διέπουν το φορολογικό καθεστώς — όπως έχουν ορισθεί σε έναν ορισμένο αριθμό διμερών φορολογικών συμφωνιών ή στη συμφωνία-πρότυπο του ΟΟΣΑ — και τους κανόνες που ορίζει ο κανονισμός 1408/71 (και αφορούν μόνο τους μισθωτούς εργαζόμενους)·

(1) ΕΕ L 149 της 5.7.1971, σελ. 2.

Απάντηση του κ. Bolkestein εξ ονόματος της Επιτροπής

(13 Φεβρουαρίου 2003)

Σύμφωνα με την τρέχουσα κοινοτική νομοθεσία, η άμεση φορολογία εξακολουθεί να εμπίπτει στην αρμοδιότητα των κρατών μελών. Ελλείψει εναρμόνισης, η σύναψη συμφωνιών με σκοπό την αποφυγή της διπλής φορολόγησης και συνεπώς η κατανομή της φορολογικής δικαιοδοσίας εμπίπτει στην εν λόγω αρμοδιότητα. Η νομιμότητα αυτής της πρακτικής αναγνωρίστηκε από το Δικαστήριο (υπόθεση C-336/96 Gilly [1998] ECR 2793 βλ. ιδίως παράγραφο 30). Κατά την άσκηση αυτής της αρμοδιότητας, τα κράτη μέλη οφείλουν πάντως να τηρούν τιςποχρεώσεις τους στο πλαίσιο της Συνθήκης της ΕΚ. Τα κράτη μέλη δεν έχουν το δικαίωμα να κάνουν διακρίσεις με βάση την εθνικότητα ή να καθιερώνουν ή να διατηρούν διακρίσεις γιαπηκόους άλλων κρατών μελών που ασκούν το δικαίωμα ελεύθερης κυκλοφορίας, ή να εφαρμόζουν αδικαιολόγητους περιορισμούς στο εν λόγω δικαίωμα. Τα κράτη μέλη δεν θα πρέπει επίσης να περιορίζουν την ελεύθερη κυκλοφορία των πολιτών τους. Επιπλέον, τα κράτη μέλη πρέπει να εξασφαλίζουν τη συμβατότητα των εθνικών μέτρων με το δικαίωμα εγκατάστασης βάσει του άρθρου 43 της Συνθήκης της ΕΚ και το δικαίωμα παροχήςπηρεσιών βάσει του άρθρου 49 της Συνθήκης της ΕΚ, μεταξύ άλλων στο πλαίσιο του διορισμού εργαζομένων για την παροχή διασυνοριακώνπηρεσιών.

Συνεπώς η κοινοτική νομοθεσία δεν απαγορεύει στα κράτη μέλη να κατανείμουν- και να τροποποιήσουν- τα φορολογικά τους δικαιώματα στις διμερείς φορολογικές συνθήκες όσον αφορά τους μόνιμους κατοίκους τους εισάγοντας διακρίσεις μεταξύ ορισμένων κατηγοριών εργαζομένων. Ως εκ τούτου, κατά τη γνώμη της Επιτροπής δενπάρχει παραβίαση του άρθρου 10 της Συνθήκης της ΕΚ. Πιο συγκεκριμένα, το γεγονός ότι, για μερικές κατηγορίες εργαζομένων στις παραμεθόριες περιοχές, όπως είναι οι εργαζόμενοι που διορίζονται για περισσότερες από 183 ημέρες και για τους εργαζόμενους στις διεθνείς οδικές μεταφορές, οι κανόνες κατανομής των φόρων που θεσπίζονται στη νέα συμφωνία Κάτω-Χωρών — Βελγίου για τη διπλή φορολόγηση διαφέρουν από τους κανόνες κατανομής που θεσπίζονται στον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 1408/71 όσον αφορά την κοινωνική ασφάλεια, δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι παραβιάζει τη Συνθήκη της ΕΚ. Επιπλέον, εκτός από την εν λόγω διαφορά, το σύστημα που επέλεξαν τα δύο κράτη μέλη φαίνεται σε γενικές γραμμές να ακολουθεί το ψήφισμα του Κοινοβουλίου για την κατάσταση των εργαζομένων στις παραμεθόριες περιοχές της Ένωσης.(1).

Η Επιτροπή πιστεύει ότι η αλλαγή στην κατανομή των φορολογικών επιβαρύνσεων μεταξύ του Βελγίου και των Κάτω Χωρών για τους εργαζόμενους στις παραμεθόριες περιοχές βασίστηκε στο γεγονός ότι οι φόροι καταβάλλονται σε ένα κράτος μέλος ενώ η καταβολή των εισφορών κοινωνικής ασφάλισης σε άλλο κράτος μέλος, δημιούργησε αβεβαιότητες και δυσχέρειες για την εν λόγω κατηγορία ατόμων.

Δεν αποτελεί πρόθεση της Επιτροπής να δημοσιεύσει ανακοίνωση σχετικά με τις διαφορές μεταξύ των κανόνων φορολογικής κατανομής και των κανόνων κατανομής που θεσπίζονται στον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 1408/71.

(1) ΕΕ C 195 της 22.6.1998.