ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3132/97 υποβολή: Jean Baggioni (UPE) προς την Επιτροπή (13 Οκτωβρίου 1997)

Θέμα: Χρηματοδότηση νησιωτικών περιοχών

Το δίκτυο EURISLES που χρηματοδοτείται από το πρόγραμμα RECITE I δεν κρίθηκε ότι πληροί τις προϋποθέσεις για το RECITE II λόγω του πολύ υψηλού αριθμού των ενδιαφερομένων περιοχών και προσέκρουσε σε άρνηση στο πλαίσιο της πρόσκλησης για υποβολή προσφορών TERRA.

Μπορεί η Επιτροπή να εξηγήσει την έλλειψη αυτή χρηματοδότησης για ένα νησιωτικό δίκτυο που πληρούσε ωστόσο τις προϋποθέσεις για κοινοτική χρηματοδότηση κατά το χρονικό διάστημα 1992-1994 στο πλαίσιο του RECITE I;

Η Επιτροπή αρνήθηκε επίσης να χρηματοδοτήσει στατιστική μελέτη για τους δείκτες μέτρησης του κόστους που απορρέει από το νησιωτικό και λίαν περιφερειακό χαρακτήρα των παροχών αυτών (μελέτη που εκπονείται αποκλειστικά για τις περιφερειακές χρηματοδοτήσεις).

Οι αρνήσεις αυτές εξηγούνται ακόμη λιγότερο από το γεγονός ότι οι δραστηριότητες και τα μέσα συνεργασίας που χρησιμοποιήθηκαν στο πλαίσιο του δικτύου αυτού χαρακτηρίσθηκαν υποδειγματικά από την ίδια την Επιτροπή και ότι ο δυναμισμός του δικτύου αποδεικνύεται από τη σημαντική αύξηση των περιφερειακών νησιωτικών θεσμών που συμμετείχαν.

Τη στιγμή που η Διάσκεψη Κορυφής του Άμστερνταμ αναγνώρισε το νησιωτικό στοιχείο στην Αναθεωρημένη Συνθήκη για την Ένωση, φαίνεται παράδοξη η διατήρηση των αρνήσεων αυτών που έρχονται σε πλήρη αντίθεση με την ανάγκη του να ληφθεί υπόψη η μειονεκτική θέση των νήσων στο πλαίσιο του στόχου της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής.

Απάντηση της κας Wulf-Mathies εξ ονόματος της Επιτροπής (21 Νοεμβρίου 1997)

Πρέπει να τονίσουμε ότι το δίκτυο EURISLES δεν υπέβαλε στην Επιτροπή πρότυπο σχέδιο χρηματοδότησης στα πλαίσια του RECITE II. Το εν λόγω δίκτυο ανακοίνωσε προσχέδιο, το οποίο περιλάμβανε ιδιαίτερα υψηλό αριθμό περιοχών και αποτελούσε, κατ'ουσίαν, τη συνέχεια του πρότυπου σχεδίου της περιόδου 1992-1994. Έτσι, ούτε κατά το 1997, περιείχε στοιχεία πρότυπου σχεδίου. Εξάλλου, τα κριτήρια για την κατάρτιση του προγράμματος RECITE II καθορίστηκαν βάσει της εμπειρίας που αποκτήθηκε από το RECITE I, το οποίο απέδειξε ότι η συνεργασία μεταξύ πολύ μεγάλου αριθμού εταίρων είναι ιδιαίτερα περίπλοκη. Έτσι, το RECITE II μείωσε σε επτά τον αριθμό των περιφερειών που συμμετέχουν ως εταίροι.

Ανεξάρτητα από το δίκτυο EURISLES, στα πλαίσια του RECITE II υποβλήθηκαν σχέδια και από νησιωτικές περιοχές. Μεταξύ των 56 σχεδίων που προεπιλέχθηκαν, βάσει ποιοτικής αξιολόγησης, στα 14 από αυτά οι εταίροι είναι νησιά, ήτοι η Κορσική, η Κρήτη, η Σαρδηνία, οι Κανάριοι Νήσοι, οι Βαλεαρίδες Νήσοι, τα Νησιά του Β. Αιγαίου και του Ιονίου. Παράλληλα, προεπιλέχθηκε ένα ειδικό πρότυπο σχέδιο για τη δημιουργία νησιωτικού δικτύου, με την επωνυμία «Πέντε πράσινα νησιά», στο οποίο θα συμμετέχουν η Κεφαλονιά, η Ιθάκη, η Μαγιόρκα, η Μαδέρα και η Μύκονος.

Εξάλλου, μεταξύ άλλων δράσεων που χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο του άρθρου 10 του κανονισμού σχετικά με το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης ((ΕΕ L 193 της 31.07.1993. )), σε τουλάχιστον 12 από τα 130 πρότυπα σχέδια του προγράμματος Innovation συμμετέχουν νησιά. Ως υπεύθυνοι για την υλοποίηση των σχεδίων ή εταίροι, συμμετέχουν:

- για τα πρότυπα σχέδια «Δημιουργία θέσεων απασχόλησης»: Γουαδελούπη, Κορσική, Κανάριοι Νήσοι 7

- για τα πρότυπα σχέδια «Διαπεριφερειακή συνεργασία-Πολιτισμός»: Κορσική, Νησιά του Ιονίου, Σαρδηνία, Σικελία, Βαλεαρίδες 7

- για τα πρότυπα σχέδια «Διάδοση της τεχνολογίας»: Κρήτη, Κανάριοι Νήσοι, Μαδέρα 7

- για τα πρότυπα σχέδια «Κοινωνία των πληροφοριών»: Κρήτη, Βαλεαρίδες, Σαρδηνία, Γουαδελούπη, Μαδέρα.

Όσον αφορά το πρόγραμμα TERRA, παρά τα σαφή πλεονεκτήματα της πρότασης EURISLES, ο μεγάλος αριθμός ποιοτικών προτάσεων που υποβλήθηκαν για περιοχές με κοινά χαρακτηριστικά, σε συνδυασμό με το ενδιαφέρον της Κοινότητας να προωθήσει τη δημιουργία νέων εταιρικών σχέσεων ανάμεσα στις εδαφικές ενότητες, ώθησε την Επιτροπή να μην επιλέξει την εν λόγω πρόταση, προκειμένου να διασφαλίσει, στα πλαίσια του προγράμματος, μια πιο ισορροπημένη θεματική κατανομή.

Ως προς τη στατιστική μελέτη των δεικτών που σχετίζονται με τα νησιά και τις ιδιαίτερα απομακρυσμένες περιοχές, η Επιτροπή δεν ήταν, πράγματι, σε θέση να χορηγήσει χρηματοδοτική ενίσχυση. Ανάλογο πρόγραμμα, που αφορούσε μόνο συγκεκριμένες γεωγραφικές περιοχές, δεν θα συμφωνούσε με την ισχύουσα πολιτική ανάπτυξης κοινού πλαισίου κοινωνικοοικονομικών δεικτών, με δυνατότητα εφαρμογής σε όλες τις περιοχές. Ωστόσο, παρά το γεγονός ότι δε στάθηκε δυνατή η παροχή άμεσης χρηματοδοτικής ενίσχυσης, παρασχέθηκαν πρακτικές συμβουλές στον εν λόγω οργανισμό, προκειμένου να αναπτύξει τις προτάσεις του.

Εξάλλου, χορηγήθηκε χρηματοδοτική ενίσχυση στις κοινωνικοεπαγγελματικές οργανώσεις των ιδιαίτερα απομακρυσμένων περιοχών (όπως, για παράδειγμα, τα Υπερπόντια Διαμερίσματα της Γαλλίας), προκειμένου να επισημανθούν και να υπολογιστούν οι επιπλέον δαπάνες, που οφείλονται στον άκρως απομεμακρυσμένο χαρακτήρα των εδαφών στα οποία δραστηριοποιούνται οι παραγωγικοί τομείς, και να καθοριστούν κοινές δράσεις διαπεριφερειακής συνεργασίας, με σκοπό την επίλυση ανάλογων προβλημάτων (ευκολότερη πρόσβαση των εν λόγω περιοχών στην ενιαία αγορά, μέσω συντονισμένων ενεργειών προώθησης της παραγωγής).

Ωστόσο, πρέπει να τονίσουμε ότι η χρηματοδότηση του ανωτέρω σχεδίου δεν αποτελεί συμπληρωματικό επίδομα εκ μέρους της Επιτροπής, εφόσον οι πιστώσεις εγγράφονται στο πλαίσιο των ενιαίων εγγράφων προγραμματισμού (ΕΕΠ) των Υπερπόντιων Διαμερισμάτων της Γαλλίας, που καταρτίστηκαν το 1994.

Η ανωτέρω επισκόπηση πρότυπων μελετών ή σχεδίων σχετικά με τα νησιά της Κοινότητας μάς επιτρέπει να διαπιστώσουμε ότι, ακόμη και αν δεν εγκρίθηκαν όλες οι προτάσεις που υποβλήθηκαν από αυτά, πολλά νησιά έλαβαν τελικά χρηματικές ενισχύσεις. Φυσικά, δεν πρόκειται για συστηματική απόρριψη αλλά για συνέπεια της εφαρμογής από την Επιτροπή κανόνων σχετικών με ενισχύσεις, οι οποίες πρέπει να χορηγούνται στα αποδεδειγμένως καλύτερα σχέδια.