ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-0879/99

υποβολή: Antonios Trakatellis (PPE) προς την Επιτροπή

(26 Μαρτίου 1999)

Θέμα: Ύπαρξη αμιάντου και χρυσότιλου αμιάντου σε σχολεία και δυνατότητα χρηματοδότησης έργων αντικατάστασης από το 2ο ΚΠΣ

Δημόσιο κίνδυνο για την υγεία των παιδιών αλλά και των εργαζομένων αποτελεί η διατήρηση δομικών υλικών από αμίαντο (τοίχοι, οροφές, κλπ.) σε 18 δημόσια σχολεία της Θεσσαλονίκης, οι γονείς και μαθητές των οποίων προχώρησαν σε καταλήψεις διαμαρτυρίας. Τα σχολεία αυτά κατασκευάστηκαν με υλικά αμιάντου για την αντιμετώπιση έκτακτων αναγκών από το σεισμό της Θεσσαλονίκης το 1978 και έκτοτε παραμένουν ως έχουν, με αποτέλεσμα οι αμιαντόπλακες σήμερα να έχουν υποστεί κόπωση και σχάση διαχέοντας ίνες αμιάντου στο περιβάλλον. Είναι γνωστό ότι η έκθεση στον χρυσότιλο αμίαντο είναι άκρως επικίνδυνη για τη δημόσια υγεία διότι οδηγεί στην εμφάνιση καρκίνου των πνευμόνων και άλλων αναπνευστικών παθήσεων. Λαμβάνοντας υπόψη ότι οι δημόσιες αρχές προβλέπουν την ανακατασκευή σχολείων σε 10 χρόνια, καθώς και τη θέση της Νομαρχίας Θεσσαλονίκης ότι στερείται κονδυλίου ύψους 2 δισ. δρχ. για την αποπληρωμή-παραλαβή αποπερατωμένων ήδη σχολικών συγκροτημάτων.

Ερωτώνται τα ακόλουθα:

1. Γιατί δεν εφαρμόζονται οι ισχύουσες διατάξεις της οδηγίας 83/477/ΕΟΚ(1), όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 91/382/ΕΟΚ(2), που απαιτούν την προστασία των εργαζομένων από τους κινδύνους που οφείλονται στην έκθεσή τους στον αμίαντο, καθώς και της οδηγίας 90/394/ΕΟΚ(3) για την προστασία των εργαζομένων από τους κινδύνους που σχετίζονται με έκθεση σε καρκινογόνους παράγοντες κατά την εργασία, όπου περιέχονται αυστηρές διατάξεις προστασίας και λήψης προληπτικών μέτρων από τους εργοδότες και η οποία αναμένεται να αντικατασταθεί το έτος 2001, με αυστηρότερες διατάξεις προστασίας και λήψης προληπτικών μέτρων από τους εργοδότες, από την οδηγία 98/24/ΕΚ(4);

2. Ποιά μέτρα θα λάβει η Επιτροπή ώστε να επιτύχει την προστασία της δημόσιας υγείας (μαθητές, εκπαιδευτικοί και λοιπό προσωπικό) στα σχολεία από την έκθεση στον αμίαντο και στον χρυσότιλο αμίαντο;

3. Δεν προκύπτουν ευθύνες στο κράτος, το οποίο λειτουργεί στη συγκεκριμένη περίπτωση ως εργοδότης, από τη μη εφαρμογή των παραπάνω οδηγιών;

4. Μπορεί να χρηματοδοτηθεί η αντικατάσταση του αμιάντου ή η κατασκευή νέων σχολικών κτιρίων από τα επιχειρησιακά προγράμματα παιδείας και βιομηχανίας ή άλλη πηγή του 2ου ΚΠΣ και για ποιό λόγο μέχρι σήμερα δεν ζητήθηκε κάτι τέτοιο από την ελληνική κυβέρνηση;

5. Γιατί η Επιτροπή δεν έχει ακόμη προβεί σε έκδοση οδηγίας που να απαγορεύει τον αμίαντο αλλά και τον χρυσότιλο αμίαντο, ενώ ήδη σε 8 κράτη μέλη έχει απαγορευτεί με εθνική νομοθεσία;

Απάντηση του κ. Flynn εξ ονόματος της Επιτροπής

(06 Μαΐου 1999)

Η Επιτροπή έχει πλήρη συνείδηση των κινδύνων για την υγεία που οφείλονται σε κάθε είδους έκθεση στον αμίαντο και κρίνει κατά συνέπεια ότι καμία προσπάθεια δεν πρέπει να παραλειφθεί για τη μείωση αυτών των κινδύνων στο ελάχιστο.

1.-3. Οι κοινοτικές οδηγίες σχετικά με την προστασία των εργαζομένων που εκτίθενται στον αμίαντο (83/477/CEE(5) όπως τροποποιήθηκε από τις οδηγίες 91/382/CEE και 90/394/CEE) μεταφέρθηκαν στο ελληνικό δίκαιο. Κάθε θέμα σχετικά με την εφαρμογή τους εμπίπτει στην αρμοδιότητα της ελληνικής αρχής της υπεύθυνης για τον κατάλληλο έλεγχο και εποπτεία, όπως το προβλέπει το άρθρο 4 παράγραφος 2 της οδηγίας 89/391/CEE(6).

2. Στον τομέα της δημόσιας υγείας μπορεί να αναληφθεί δράση από την Κοινότητα σύμφωνα με το άρθρο 152 της συνθήκης ΕΚ (πρώην άρθρο 129), είτε με τη μορφή μέτρων δημιουργίας κινήτρων εκτός από την εναρμόνιση των νόμων και ρυθμίσεων των κρατών μελών που αποσκοπούν στη συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών και στο συντονισμό της πολιτικής τους και των προγραμμάτων τους ή των συστάσεων του Συμβουλίου στον τομέα της πρόληψης καθώς και της πληροφόρησης και της αγωγής για την υγεία. Το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο εξέδωσαν προγράμματα σχετικά με την προαγωγή της υγείας, καθώς και την πληροφόρηση, την αγωγή και την κατάρτιση σχετικά με αυτήν και σχετικά με τις νόσους που έχουν σχέση με τη ρύπανση, τα οποία θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για την ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με την πολιτική και την ανταλλαγή εμπειρίας και βέλτιστης πρακτικής όσον αφορά την έκθεση στον αμίαντο καθώς και πρακτικά μέτρα και διαβήματα για την εξάλειψη ή τη μείωση της έκθεσης του κοινού.

4. Σύμφωνα με πληροφορίες που έδωσαν οι ελληνικές αρχές, ο αμίαντος δεν χρησιμοποιήθηκε κατά το παρελθόν ούτε χρησιμοποιείται σήμερα για την κατασκευή σχολικών κτιρίων στην Ελλάδα..

Εντούτοις οι ελληνικές αρχές αναφέρουν ότι μετά το σεισμό στην Καλαμάτα το 1986 προσκομίστηκαν κινητά στοιχεία που περιείχαν αμίαντο για την προσωρινή αντικατάσταση σχολικών κτιρίων που είχαν υποστεί ζημίες. Μετά την ανακατασκευή των κατεστραμμένων σχολείων, αυτές οι κινητές κατασκευές μεταφέρθηκαν σε άλλα μέρη στην Ελλάδα όπου δεν υπήρχαν σχολικά κτίρια. Ορισμένες από αυτές τις κινητικές κατασκευές χρησιμοποιούνται ακόμη σήμερα.

Η κατασκευή νέων σχολικών κτιρίων συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) στα πλαίσια του 13ου περιφερειακού λειτουργικού προγράμματος και του λειτουργικού προγράμματος "Εκπαίδευση και αρχική επαγγελματική κατάρτιση" του Δεύτερου Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης για την Ελλάδα (1994-1999). Η κατασκευή νέων σχολικών κτιρίων για την αντικατάσταση των κινητών κατασκευών που περιέχουν αμίαντο μπορεί επίσης να συγχρηματοδοτηθεί από το ΕΤΠΑ στα πλαίσια των ίδιων λειτουργικών προγραμμάτων.

5. Μια πρόταση για την κατάργηση του χρυσοτίλη αμίαντου με ορισμένες εξαιρέσεις και μεταβατικούς διακανονισμούς θα μελετηθεί από τα κράτη μέλη κατά τη συνεδρίαση της επιτροπής τεχνικής προόδου στις 4 Μα ου 1999. Εάν η πρόταση επιτύχει την απαιτούμενη υποστήριξη και κατά συνέπεια εγκριθεί από την Επιτροπή, η χρήση στο εξής του χρυσοτίλη αμίαντου θα καταργηθεί σε όλη την Κοινότητα από 1ης Ιανουαρίου 2005. Εντούτοις, η πρόταση καθεαυτή δεν θα απαγορεύει τη συνέχιση της χρήσης των κτιρίων τα οποία ήδη περιέχουν αμίαντο ούτε θα απαιτεί την αφαίρεση του αμίαντου από τα κτίρια.

(1) ΕΕ L 263 της 24.5.1983.

(2) ΕΕ L 206 της 29.7.1991.

(3) ΕΕ L 196 της 26.7.1990.

(4) ΕΕ L 131 της 5.5.1998.

(5) ΕΕ L 263 της 24.9.1983.

(6) ΕΕ L 183 της 29.6.1989.