ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1173/02

υποβολή: Nelly Maes (Verts/ALE) προς την Επιτροπή

(24 Απριλίου 2002)

Θέμα: Εμπάργκο όπλων κατά του Ισραήλ: διακοπή της στρατιωτικής συνεργασίας με το Ισραήλ

Πολλά κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχουν συνάψει συμφωνίες συνεργασίας με την αμυντική βιομηχανία του Ισραήλ, παρέχοντας έτσιποστήριξη στον αμυντικό μηχανισμό της χώρας. Ο συντάκτης της ερώτησης επιθυμεί όλως ιδιαιτέρως να επιστήσει την προσοχή στην ενίσχυση που παρέχει η Ευρωπαϊκή Ένωση (στο πλαίσιο του πέμπτου προγράμματος-πλαισίου στον τομέα της έρευνας και της τεχνολογικής ανάπτυξης) σε ισραηλινή επιχείρηση του τομέα των όπλων (Israel Aircraft Industries) για έρευνες σχετικά με τις μη στρατιωτικές εφαρμογές μη επανδρωμένων εναερίων οχημάτων. Η ενίσχυση αυτή, η οποία ανέρχεται σε 10 εκατομμύρια ευρώ, διατίθεται για δύο προγράμματα διάρκειας 30 μηνών. Ουδείς αγνοεί ότι οι επιχειρήσεις του τομέα των όπλων μπορούν εύκολα να μετατρέψουν τις μη στρατιωτικές εφαρμογές σε στρατιωτικές. Εν προκειμένω, η Ευρωπαϊκή Ένωση συμβάλλει στη χρηματοδότηση μελέτης που ερευνά κατά πόσο, παράλληλα προς τις στρατιωτικές εφαρμογέςπάρχουν επίσης και μη στρατιωτικές.

Μπορεί η Επιτροπή να διαβιβάσει στο Κοινοβούλιο τον κατάλογο όλων των συμφωνιών στρατιωτικής συνεργασίας μεταξύ της ΕΕ και του Ισραήλ· Είναι διατεθειμένη η Επιτροπή να διακόψει τη συνεργασία αυτή για όσο χρόνο θα εξακολουθεί η ισραηλινή κυβέρνηση να παραβιάζει σε μεγάλη κλίμακα τα ανθρώπινα δικαιώματα· Θα μπορούσε επίσης η Επιτροπή να διαβιβάσει τον κατάλογο των (ενδεχομένων) συμφωνιών στρατιωτικής συνεργασίας μεταξύ ΕΕ και Παλαιστινιακής Αρχής·

Έχει εξετάσει η Επιτροπή μήπως, στο πλαίσιο του Κώδικα συμπεριφοράς σχετικά με τις εξαγωγές όπλων θα πρέπει να απαγορευθούν όλες οι συναλλαγές με το Ισραήλ· Για πότε προβλέπεται ότι θα είναι διαθέσιμα τα αποτελέσματα της έρευνας αυτής·

Απάντηση του κ. Patten εξ ονόματος της Επιτροπής

(11 Ιουνίου 2002)

Η έρευνα για μη επανδρωμένα αεροσκάφη (UAV) αποτελεί τομέα ήσσονος σημασίας της κεντρικής δράσης για την Αεροναυπηγική του προγράμματος για ανταγωνιστική και βιώσιμη ανάπτυξη του 5ου προγράμματος-πλαισίου για την έρευνα και την τεχνολογική ανάπτυξη (ΕΤΑ). Οι εργασίες στον τομέα αυτό αφορούν αυστηρά την ανάπτυξη μη στρατιωτικών εφαρμογών UAV.

Η συνεργασία με ισραηλινούς φορείς διενεργείται στο πλαίσιο της επιστημονικής και τεχνολογικής συμφωνίας πουφίσταται ανάμεσα στην Κοινότητα και το Ισραήλ για το 5ο πρόγραμμα-πλαίσιο, το οποίο αποκλείει, ιδίως, οποιουδήποτε είδους στρατιωτική έρευνα. Συνεπώς, δενφίσταται κανενός είδους στρατιωτική συνεργασία ανάμεσα στην Επιτροπή και το Ισραήλ, όσον αφορά τα συγκεκριμένα σχέδια σχετικά με την έρευνα UAV.

H έρευνα που διενεργείται εστιάζει την προσοχή στην πρόοδο που έχει συντελεστεί σχετικά με μη στρατιωτικές / εμπορικές εφαρμογές των UAV, ιδιαίτερα σε τομείς όπως η παρακολούθηση του περιβάλλοντος, οι επικοινωνίες και η γεωσκόπηση, καθώς και η ασφαλής ένταξη μη στρατιωτικών UAV στη διαχείριση της εναέριας κυκλοφορίας.

Η συνεισφορά της Κοινότητας στην αεροναυπηγική βιομηχανία του Ισραήλ σε ό,τι αφορά αυτές τις ερευνητικές δραστηριότητες είναι μικρότερη από 1,5 εκατ. ευρώ.

Η κατάσταση των διμερών συμφωνιών που συνήφθησαν ανάμεσα στην Ευρωπαΐκή Κοινότητα (ως σύνολο, σε ορισμένες περιπτώσεις, με τα κράτη μέλη της) και το Ισραήλ θα αποσταλεί απευθείας στο αξιότιμο μέλος του Κοινοβουλίου καθώς επίσης και στη Γενική Γραμματεία του Κοινοβουλίου. Η διατύπωση συμφωνία ΕΕ που χρησιμοποίησε το αξιότιμο μέλος του Κοινοβουλίου δεν ισχύει, δεδομένου ότι η ΕΕ, ως τέτοια, δεν αποτελεί συμβαλλόμενο μέρος καμίας διμερούς συμφωνίας με το Ισραήλ.

Αν και η Επιτροπή ανησυχεί για την τρέχουσα κατάσταση στη Μέση Ανατολή, πιστεύει ότι είναι σημαντικό να διατηρήσει τις σχέσεις της με το Ισραήλ και ότι η αναστολή της συμφωνίας συνεργασίας δε θα αναγκάσει τις Ισραηλινές αρχές να ανταποκριθούν καλύτερα στις ανησυχίες τους. Προς το παρόν, η Επιτροπή πιστεύει ότι είναι προτιμότερο να εξακολουθήσει να χρησιμοποιεί τους μηχανισμούς της συμφωνίας για να προωθεί τις απόψεις της στις ισραηλινές αρχές, σε όλα τα επίπεδα.

Η Ένωση δεν έχει συνάψει κανενός είδους συμφωνία για στρατιωτική συνεργασία με την Παλαιστινιακή Αρχή (ΠΑ). Η Ένωση πράγματι εφαρμόζει ένα πρόγραμμα κατά της τρομοκρατίας σε συνεργασία με την ΠΑ, το οποίο χρηματοδοτείται από τον προϋπολογισμό για την κοινή εξωτερική πολιτική και την πολιτική ασφαλείας της Ένωσης και βασίζεται σε κοινή δράση. Το πρόγραμμα αυτό συνίσταται στην παροχή ειδικής βοήθειας και κατάρτισης για τιςπηρεσίες ασφαλείας της ΠΑ (σήμανση, ερευνητικές μέθοδοι, εκπαίδευση σχετικά με τα δικαιώματα του ανθρώπου, κτλ.), που εφαρμόζονται από φορείς των κρατών μελώνπό την εποπτεία του ειδικού συμβούλου της Ένωσης στη Ραμάλα, Nils Ericsson. Το πρόγραμμα αυτό έχει επηρεαστεί έντονα από τις Ισραηλινές στρατιωτικές ενέργειες στα Παλαιστινικά εδάφη. Το εγκληματολογικό εργαστήριο, το οποίο χρηματοδότησε, καταστράφηκε από τον ισραηλινό στρατό το Δεκέμβριο του 2001.

Ο κώδικας συμπεριφοράς για τις εξαγωγές όπλων, αποτελεί μέσο που εφαρμόζεται από τα κράτη μέλη. Η Επιτροπή δεν έχει καμία εξουσία ή δικαίωμα να επιτηρεί τον τρόπο με τον οποίο εφαρμόζεται αυτή η μέθοδος.