ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-0601/01

υποβολή: Stavros Xarchakos (PPE-DE) προς την Επιτροπή

(1 Μαρτίου 2001)

Θέμα: Ρατσισμός και ξενοφοβία στην Ένωση και τιςποψήφιες χώρες

Η Ευρώπη βιώνει τα τελευταία χρόνια την αναζωπύρωση των φαινομένων ρατσισμού και ξενοφοβίας.

Η ΕΕ προχώρησε στην ίδρυση του Ευρωπαϊκού Κέντρου για την Παρακολούθηση των Φαινομένων Ρατσισμού που εδρεύει στη Βιέννη, επιχορηγείται από τον κοινοτικό προϋπολογισμό και εκπονεί μελέτες για τα φαινόμενα ξενοφοβίας στις χώρες της Ένωσης, παραμένει, όμως, σχετικά άγνωστο στο ευρύ κοινό, ενώ και η πρακτική παρέμβασή του για την αναστροφή των φαινομένων αυτών είναι μάλλον αμελητέα.

Εντελώς ανύπαρκτη είναι η παρέμβαση του παραπάνω Κέντρου αναφορικά με τα φαινόμενα ρατσισμού και στιςποψήφιες για ένταξη χώρες, όπως π.χ. στην Τουρκία,όπου η αντισημιτική και φασιστική οργάνωση Γκρίζοι Λύκοι κινείται ανενόχλητα εντός και εκτός της χώρας. Η δολοφονία με ρόπαλα τον Αύγουστο του 1996 του πολίτη της Κυπριακής Δημοκρατίας Α. Ισαάκ στην ελεγχόμενη από τον ΟΗΕ νεκρή ζώνη της Κύπρου κατέδειξε περίτρανα τη διεθνή δράση της οργάνωσης αυτής. Αξίζει να σημειωθεί ότι η κυβέρνηση της Κύπρου έχει επικηρύξει διεθνώς τα μέλη της φασιστικής αυτής οργάνωσης τα οποία προέβησαν στη δολοφονία, κάτι που έχει κάνει και για τονποστηρικτή της υπουργό γεωργίας του ψευδοκράτους της Β. Κύπρου ο οποίος πυροβόλησε και σκότωσε, επίσης τον Αύγουστο του 1996 στη νεκρή ζώνη, τον άοπλο Κύπριο πολίτη Σ. Σολωμό.

Θα ήθελα να πληροφορηθώ από την Επιτροπή για το πώς σκοπεύει να δράσει ώστε να αναχαιτισθούν τα φαινόμενα αντισημιτισμού και ρατσισμού στις χώρες της ΕΕ και τιςποψήφιες για ένταξη χώρες και αν έχει θέσει κατά τις συζητήσεις με τούρκους αξιωματούχους στα πλαίσια της εταιρικής σχέσης με την Τουρκία το θέμα των πράξεων μίσους των Γκρίζων Λύκων εντός και εκτός Τουρκίας, και αν όχι, πότε σκοπεύει να το κάνει.

Απάντηση της κας Διαμαντοπούλου εξ ονόματος της Επιτροπής

(7 Ιουνίου 2001)

Η καταπολέμηση του ρατσισμού και της ξενοφοβίας αποτελούν μεγάλη μέριμνα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ο ρατσισμός και η ξενοφοβία ευρίσκονται σε πλήρη αντίφαση με τις ευρωπαϊκές θεμελιώδεις αξίες όπως αυτές αναγνωρίζονται επίσημα στο Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης(1), όπως διακηρύχθηκε στη Νίκαια στις 7 Δεκεμβρίου 2000. Ο Χάρτηςπενθυμίζει πράγματι την αρχή της ισότητας μεταξύ των προσώπων και απαγορεύει κάθε διάκριση βασισμένη κυρίως στη φυλή, το χρώμα ή τη φυλετική ή εθνοτική καταγωγή.

Ορισμένα πρόσφατα κοινοτικά μέτρα αποβλέπουν στην προαγωγή της εφαρμογής και του σεβασμού αυτών των θεμελιωδών αρχών στα κράτη μέλη.

Πέραν από τη θέση σε ισχύ της συνθήκης ΕΚ και του άρθρου 13 αυτής, βάσει πρότασης της Επιτροπής, το Συμβούλιο εξέδωσε δέσμη μέτρων που αποσκοπούν στην καταπολέμηση των διακρίσεων. Αυτή περιλαμβάνει:

Την οδηγία του Συμβουλίου 2000/43/ΕΚ περί εφαρμογής της αρχής της ίσης μεταχείρισης προσώπων ασχέτως φυλετικής ή εθνοτικής τους καταγωγής(2) που εκδόθηκε στις 29 Ιουνίου 2000. Η οδηγία αυτή καθιερώνει μια γενική αρχή απαγόρευσης κάθε άμεσης ή έμμεσης διάκρισης βασισμένης στη φυλετική ή εθνοτική καταγωγή σε ορισμένους τομείς όπως η απασχόληση, η κατάρτιση, η κοινωνική προστασία, η εκπαίδευση και η πρόσβαση στα αγαθά και τιςπηρεσίες. Τα κράτη μέλη σήμερα οφείλουν έως το 2003 να λάβουν τα απαραίτητα μέτρα σε εθνικό επίπεδο για την εφαρμογή της οδηγίας.

Την απόφαση του Συμβουλίου 2000/750/ΕΚ της 27ης Νοεμβρίου 2000 σχετικά με τη θέσπιση κοινοτικού προγράμματος δράσης για την καταπολέμηση των διακρίσεων (2001-2006)(3) που θέτει σε εφαρμογή μια στρατηγική για την καταπολέμηση κάθε μορφής διάκρισης για διαφορετικούς λόγους, συμπεριλαμβανομένης της φυλετικής ή εθνοτικής καταγωγής. Το πρόγραμμα έχει τρεις κύριους στόχους: τη βελτίωση της κατανόησης θεμάτων που έχουν σχέση με τις διακρίσεις, την ανάπτυξη της ικανότητας για την αποτελεσματική πρόληψη και αντιμετώπιση των διακρίσεων και την προαγωγή και την διάδοση των αξιών στις οποίες βασίζεται η καταπολέμηση των διακρίσεων, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης εκστρατειών αύξησης της ευαισθησίας.

Μαζί, αυτά τα μέτρα θα αποτελέσουν πλήρη βάση για τη δράση με σκοπό την καταπολέμηση των διακρίσεων για λόγους φυλετικής ή εθνοτικής καταγωγής, παρέχοντας ένα ελάχιστο επίπεδο νόμιμων δικαιωμάτων,ποστηριζόμενη με συγκεκριμένη δράση στην προώθηση της αποτελεσματικής εφαρμογής αυτών των μέτρων στην πράξη. Πρέπει να σημειωθεί παρ' όλα αυτά ότι αυτά τα μέτρα δεν ισχύουν εκτός Κοινότητας.

Το έργο αυτό συμπληρώθηκε με τη δημιουργία, το 1997, του Ευρωπαϊκού Κέντρου για την Παρακολούθηση των Φαινομένων Ρατσισμού και Ξενοφοβίας που εδρεύει τη Βιέννη ως ανεξάρτητος οργανισμός με σκοπό να συμβάλλει στην καταπολέμηση του ρατσισμού, της ξενοφοβίας και του αντισημιτισμού σε όλη την Ευρώπη. Το Κέντρο άρχισε τις δραστηριότητές του τον Ιούλιο του 1998. Έχει ως καθήκον την επανεξέταση της έκτασης και της ανάπτυξης των ρατσιστικών, ξενόφοβων και αντισημιτικών φαινομένων στην Ευρωπαϊκή Ένωση και την προώθηση της βελτίωσης πρακτικής μεταξύ των κρατών μελών. Οι τομείς δραστηριότητας του κέντρου δεν καλύπτουν τιςποψήφιες χώρες.

Όσον αφορά το θέμα του ρατσισμού στιςποψήφιες χώρες, η Επιτροπήπενθυμίζει την ανακοίνωσή της προς το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Κολωνίας τον Ιούνιο του 1999 σχετικά με την αντιμετώπιση του ρατσισμού, της ξενοφοβίας και του αντισημιτισμού στιςποψήφιες χώρες(4), η οποία λαμβάνειπόψη τις ενέργειες που έχουν ήδη αναληφθεί και αναλαμβάνονται από την Ευρωπαϊκή Ένωση και από τις ίδιες τιςποψήφιες χώρες για την καταπολέμηση του ρατσισμού και προβαίνει σε προτάσεις για περαιτέρω μέτρα.

Η Επιτροπήπενθυμίζει επίσης την κοινή δράση που ενέκρινε το Συμβούλιο στις 15 Ιουνίου 1996 σχετικά με την καταπολέμηση του ρατσισμού και της ξενοφοβίας(5). Ο κύριος στόχος της κοινής δράσης είναι να διευκολυνθεί η πραγματική αστυνομική και δικαστική συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών για την αντιμετώπιση των εγκλημάτων ρατσισμού, εμποδίζοντας όσους τα διαιωνίζουν να επωφελούνται από τις διαφορές στην νομοθεσία εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, έτσι ώστε να διαφεύγουν της Δικαιοσύνης. Η κοινή δράση αποτελεί μέρος του κοινοτικού κεκτημένου και οιποψήφιες χώρες θα χρειασθεί να την εφαρμόσουν κατά τον ίδιο τρόπο όπως και τα άλλα νομοθετικά μέτρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Περαιτέρω, η Επιτροπή θα παρουσιάσει εφέτος πρόταση για την μετατροπή της κοινής δράσης σε απόφαση πλαίσιο συμπεριλαμβάνοντας πιθανές βελτιώσεις σ' αυτή την πράξη.

Η εφαρμογή κατάλληλων μέτρων για εξασφάλιση του σεβασμού των ανθρώπινων δικαιωμάτων και την καταπολέμηση της ρατσιστικής βίας θεωρείται ως μέρος της προετοιμασίας για την προσχώρηση.

Η Επιτροπή δεν έχει επισημάνει ειδικά περιστατικά ούτε την ύπαρξη ειδικών οργανώσεων ως προς αυτό το θέμα.

(1) ΕΕ C 364 της 18.12.2000.

(2) ΕΕ L 180 της 19.7.2000.

(3) ΕΕ L 303 της 2.12.2000.

(4) COM(1999)256 τελικό.

(5) ΕΕ L 185 της 24.7.1996.