ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-2343/97 υποβολή: Hedy d'Ancona (PSE) προς την Επιτροπή (10 Iουλίου 1997)

Θέμα: Αντισημιτισμός σε σχολικά εγχειρίδια της Σλοβακίας

1. Γνωρίζει η Επιτροπή ότι στη βασική εκπαίδευση της Σλοβακίας, στο σχολικό βιβλίο ιστορίας του έθνους, δικαιολογούνται οι μαζικές εξοντώσεις εβραίων στα στρατόπεδα συγκεντρώσεως;

2. Μπορεί να επιβεβαιώσει η Επιτροπή ότι το εν λόγω σχολικό βιβλίο - που συνέγραψε ο καθολικός ιερέας Milan Durica- έχει εκδοθεί με κονδύλια της Ευρωπαϊκής Ένωσης;

3. Σε περίπτωση που η απάντηση στην προηγούμενη ερώτηση είναι καταφατική, μπορεί να αναφέρει η Επιτροπή από το ταμείο τίνος προγράμματος διατέθηκαν τά κονδύλια;Μπορεί επι πλέον η Επιτροπή να αναφέρει με ποιόν τρόπο ελέγχει τη διάθεση κονδυλίων από τα ταμεία;

4. Υπάρχει η δυνατότητα να ανακαλέσει η Επιτροπή την χορηγηθείσα βοήθεια και μπορεί να μεριμνήσει ώστε να αποσυρθεί από την κυκλοφορία το εν λόγω εγχειρίδιο;

5. Δεν συμμερίζεται η Επιτροπή την άποψη ότι το μήνυμα του επίμαχου εγχειριδίου αντιβαίνει τους στόχους του Ευρωπαϊκού Έτους κατά του ρατσισμού;

6. Ποιά μέτρα πρόκειται να λάβει η Επιτροπή ώστε να διασφαλισθεί ότι, μελλοντικώς, η βοήθεια προς τις τρίτες χώρες δεν θα χρησιμοποιείται για σκοπούς που αντιβαίνουν στα κριτήρια δημοκρατίας και πολιτικών δικαιωμάτων που έχοιυν τεθεί ως προϋπόθεση για την ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση;

Απάντηση του κ. Van den Broek εξ ονόματος της Επιτροπής (4 Σεπτεμβρίου 1997)

Στο πλαίσιο του προγράμματος PHARE για την ανανέωση της εκπαίδευσης στη Σλοβακία χρηματοδοτήθηκε η ανάπτυξη του σχολικού προγράμματος. Το σλοβακικό υπουργείο Παιδείας ζήτησε τη χρηματοδότηση της εκτύπωσης ενός σχολικού εγχειριδίου σλοβακικής ιστορίας, το οποίο αναφερόταν ως χρονολογική περιγραφή ιστορικών γεγονότων που θα χρησιμοποιείτο ως συμπληρωματικό διδακτικό μέσο. Στην αίτηση επισυνάπτονταν τρεις συστατικές επιστολές για το εγχειρίδιο εκ μέρους ιστορικών σλοβακικής καταγωγής, οι οποίοι διδάσκουν στον Καναδά, τη Γερμανία και τη Σλοβακική Δημοκρατία. Η Επιτροπή βασίστηκε στις συστατικές επιστολές και ενέκρινε τη χρηματοδότηση της εκτύπωσης του εγχειριδίου (80.000 ECU).

Μόλις η Επιτροπή πληροφορήθηκε ότι το εγχειρίδιο περιείχε προσβλητικό υλικό αντισημιτικού χαρακτήρα, με το οποίο διαστρεβλωνόταν η στάση της Σλοβακίας κατά τον πόλεμο, ανέλαβε αμέσως δράση. Το αρμόδιο μέλος της Επιτροπής, σε συνάντησή του με τον Σλοβάκο υπουργό Εξωτερικών στις 25 Ιουνίου 1991 ζήτησε επειγόντως την απόσυρση του εγχειριδίου από τα σλοβακικά σχολεία. Ανταποκρινόμενος σε αυτό το αίτημα ο Σλοβάκος πρωθυπουργός ανακοίνωσε στις 27 Ιουνίου 1997 στο Άμστερνταμ ότι το εγχειρίδιο επρόκειτο να αποσυρθεί. Την 1η Ιουλίου 1997, το σλοβακικό υπουργείο Παιδείας εξέδωσε δήλωση, με την οποία ανέφερε ότι το εγχειρίδιο «δεν θα χρησιμοποιηθεί κατά την εκπαιδευτική διαδικασία». Στις 2 Ιουλίου 1997, το υπουργείο Εξωτερικών πληροφόρησε με σχετική επιστολή την Επιτροπή για την ως άνω απόφαση του υπουργείου Παιδείας, αφού το θέμα είχε τεθεί κατά τη διάρκεια τακτικής κυβερνητικής σύσκεψης. Η Επιτροπή επικέντρωσε τις προσπάθειές της περισσότερο στην απόσυρση του εγχειριδίου παρά στην επιστροφή του ποσού της χρηματοδότησης.

Η Επιτροπή συμφωνεί ότι το περιεχόμενο του εν λόγω εγχειριδίου αντιβαίνει στους στόχους και τις αρχές του «έτους κατά του ρατσισμού». Η Επιτροπή υπογραμμίζει τη σημασία που ενέχει η συμμόρφωση προς το κριτήριο της δημοκρατίας, όπως καθορίστηκε στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Κοπεγχάγης, για όλες τις επαφές της και τις πρωτοβουλίες συνεργασίας που αναλαμβάνει με τις αιτούσες χώρες. Καταβάλλεται κάθε προσπάθεια για την υποστήριξη της Σλοβακίας, προκειμένου να επιτύχει τον στόχο της πλήρους συμμόρφωσης με το ανωτέρω κριτήριο.