ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-2399/96 υποβολή: Hiltrud Breyer (V) προς την Επιτροπή (6 Σεπτεμβρίου 1996)

Θέμα: Απόφαση 94/730/ΕΚ για τη θέσπιση απλοποιημένων διαδικασιών σχετικά με τη σκόπιμη ελευθέρωση γενετικά τροποποιημένων φυτών - ασφάλεια του χώρου ελευθέρωσης

1. Στο προοίμιο της απόφασης 93/584/ΕΟΚ ((EE L 279 της 12.11.1993, σελ. 42 )) η Επιτροπή τονίζει στην 7η αιτιολογική σκέψη ότι η ασφάλεια της ελευθέρωσης εξαρτάται τόσο από τα χαρακτηριστικά των φυτικών ειδών και των ένθετων αλληλουχιών όσο και από τα χαρακτηριστικά των οικοσυστημάτων υποδοχής.

Ποιά κριτήρια εφαρμόζει η Επιτροπή για να εξετάζει σε ποιά οικοσυστήματα υποδοχής επιτρέπονται οι απλοποιημένες διαδικασίες και σε ποιά όχι;

2. Πώς ελέγχεται στο πλαίσιο της διαδικασίας της παραγράφου 6.1 του παραρτήματος της απόφασης 94/730/ΕΚ ((ΕΕ L 292 της 12.11.1994, σελ. 31 )) κατά πόσο αληθεύουν ή όχι τα στοιχεία του καθορισμού και της περιγραφής του κοινοποιηθέντος χώρου ελευθέρωσης;

3. Πώς λαμβάνονται υπόψη στην εκτίμηση των κινδύνων τα φυτικά είδη των οικοσυστημάτων υποδοχής στους κοινοποιηθέντες χώρους ελευθέρωσης;

4. Ποιός πραγματοποιεί την εκτίμηση των κινδύνων για τους κοινοποιηθέντες χώρους ελευθέρωσης;

5. Πώς και από ποιόν ελέγχεται πόσο αντικειμενικά έχουν ληφθεί υπόψη στην εκτίμηση των κινδύνων τα φυτικά είδη του οικοσυστήματος υποδοχής;

6. Πώς μπορεί το κοινό να γνωρίζει την εκτίμηση αυτή;

Κοινή συμπληρωματική απάντηση της κας Bjerregaard εξ ονόματος της Επιτροπής στις γραπτές ερωτήσεις E-2394/96, E-2395/96, E-2396/96, E-2397/96, E-2398/96, E-2399/96, E-2400/96, E-2401/96, E-2402/96, E-2403/96 και E-2405/96 (4 Ιουλίου 1997)

Συμπληρώνοντας την απάντησή της της 14ης Οκτωβρίου 1996, η Επιτροπή είναι τώρα σε θέση να γνωστοποιήσει τα ακόλουθα:

Γραπτές ερωτήσεις αριθ. 2394/96 έως 2397/96, 2402/96, 2403/96 και 2405/96:

Σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 5 της οδηγίας 90/220/ΕΟΚ, της 23ης Απριλίου 1990, σχετικά με τη σκόπιμη ελευθέρωση γενετικώς τροποποιημένων οργανισμών στο περιβάλλον ((ΕΕ L 117 της 8.5.1990. )), η Επιτροπή θεσπίζει κατάλληλα κριτήρια και προβαίνει στη λήψη απσφασης για κάθε αίτηση που αφορά τις απλοποιημένες διαδικασίες. Η Επιτροπή αποφασίζει με τις διαδικασίες που καθορίζονται στο άρθρο 21 της οδηγίας 90/220/ΕΟΚ και προβλέπουν τη συμμετοχή των κρατών μελών. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εμπλέκεται σύμφωνα με τον κώδικα συμπεριφοράς Επιτροπής-Κοινοβουλίου. Οι διαδικασίες που καθορίζονται στο άρθρο 21 της οδηγίας αντιστοιχούν με αυτές που προβλέπει η απόφαση του Συμβουλίου 87/373/ΕΟΚ ((ΕΕ L 197 της 18.7.1987. )), η καλούμενη «απόφαση περί επιτροπών».

Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή εξέδωσε, στις 22 Οκτωβρίου 1993, την απόφαση 93/584/ΕΟΚ περί των κριτηρίων εφαρμογής απλοποιημένων διαδικασιών για τη σκόπιμη ελευθέρωση γενετικώς τροποποιημένων φυτών στο περιβάλλον ((ΕΕ L 279 της 12.11.1993. )). Δεδομένου ότι η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο υπέβαλαν αίτηση εφαρμογής απλοποιημένων διαδικασιών σε ορισμένες περιπτώσεις ελευθέρωσης γενετικώς τροποποιημένων φυτών, η Επιτροπή εξέδωσε, στις 4 Νοεμβρίου 1994, την απόφαση 94/730/ΕΚ για τη θέσπιση απλοποιημένων διαδικασιών σχετικά με τη σκόπιμη ελευθέρωση στο περιβάλλον γενετικώς τροποποιημένων φυτών ((ΕΕ L 292 της 12.11.1994. )). Η απόφαση αυτή είναι σύμφωνη με την ομόφωνη γνώμη της επιτροπής που έχει συσταθεί δυνάμει του άρθρου 21 της οδηγίας 90/220/ΕΟΚ. Σημειωτέον ότι στην απόφαση 93/584/ΕΚ καθορίζονται κριτήρια που διαμορφώνουν μια αντικειμενική και ενιαία βάση λήψεως αποφάσεων επί των αιτήσεων εφαρμογής απλοποιημένων διαδικασιών, ενώ η απόφαση 94/730/ΕΚ ορίζει απλοποιημένες διαδικασίες για ορισμένες περιπτώσεις ελευθέρωσης.

Η Επιτροπή εξέδωσε την απόφαση 94/730/ΕΚ με τη διαδικασία του άρθρου 21 της οδηγίας 90/220/ΕΟΚ. Στη διαδικασία προβλέπεται ότι η Επιτροπή επικουρείται στη θέσπιση μέτρων από ρυθμιστική επιτροπή (επιτροπή ΙΙΙ Α, όπως ορίζεται στην απόφαση 87/373/ΕΟΚ του Συμβουλίου). Κατόπιν των ανωτέρω, η Επιτροπή δεν συμμερίζεται την άποψη του Αξιότιμου Μέλους του Κοινοβουλίου περί παραβάσεως του άρθρου 145 της συνθήκης ΕΚ.

Η απόφαση 94/730/ΕΚ απευθύνεται στο Βέλγιο, τη Δανία, τη Γερμανία, την Ισπανία, τη Γαλλία, την Ιρλανδία, την Ιταλία, τις Κάτω Χώρες, την Πορτογαλία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Το παράρτημα της απόφασης 94/730/ΕΚ έχει δεσμευτικό χαρακτήρα για τα ανωτέρω κράτη μέλη, δεδομένου ότι το περιεχόμενό του αποτελεί μέρος της ίδιας της απόφασης και, σύμφωνα με το άρθρο 189 της συνθήκης ΕΚ, μια απόφαση είναι δεσμευτ ' ((ΕΕ C 345 της 15.11.1996. )), το άρθρο 7 της οδηγίας 90/220/ΕΟΚ ορίζει ότι «εάν ένα κράτος μέλος το κρίνει σκόπιμο, μπορεί να προβλέψει ότι θα ζητείται η γνώμη ομάδων ή του κοινού για οποιαδήποτε πτυχή της προτεινόμενης σκόπιμης ελευθέρωσης».

Ούτε η οδηγία 90/220/ΕΟΚ ούτε και η απόφαση 94/730/ΕΚ ορίζουν πότε ή σε ποιό βαθμό θα ενημερώνεται το κοινό στο πλαίσιο της διαδικασίας. Κατά συνέπεια, εναπόκειται στα κράτη μέλη να αποφασίζουν σχετικά κατά περίπτωση.

Ωστόσο, σύμφωνα με το άρθρο 19 παράγραφος 4 της οδηγίας 90/220/ΕΟΚ, η περιγραφή του γενετικώς τροποποιημένου οργανισμού, το όνομα και η διεύθυνση του γνωστοποιούντος καθώς και οι τόποι στους οποίους θα πραγματοποιηθεί η ελευθέρωση, δεν είναι δυνατόν, σε καμία περίπτωση, να παραμένουν απόρρητα.

Ακόμη και στην περίπτωση όπου, σύμφωνα με το σημείο 6.1 του παραρτήματος της οδηγίας 94/730/ΕΚ, ο γνωστοποιών δεν οφείλει να προσδιορίσει όλους τους τόπους ελευθέρωσης που πραγματοποιούνται στο πλαίσιο ενός προγράμματος εργασιών στο σύνολό του, οφείλει να υποβάλει, πριν από την ελευθέρωση, όλα τα συμπληρωματικά στοιχεία που είναι αναγκαία για την αξιολόγηση μιας συγκεκριμένης ελευθέρωσης, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται ο τόπος (σημείο 7 του παραρτήματος). Ως εκ τούτου, η Επιτ ((ΕΕ L 198 της 22.7.1991. )), όπως τροποποιήθηκε τελευταία με τον κανονισμό του Συμβουλίου αριθ. 1935/95 ((ΕΕ L 186 της 5.8.1995. )).

Όσον αφορά τις ερωτήσεις που αφορούν τις ελευθερώσεις ανθοκράμβης και τη σχετική με αυτές πείρα, το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου παρακαλείται να επικοινωνήσει με τις αρμόδιες αρχές του Βελγίου. Η κράμβη αποτελεί αντικείμενο ελευθερώσεων στο Βέλγιο από το 1991 και λεπτομερείς πληροφορίες για τους όρους των συγκεκριμένων ελευθερώσεων και τις νεότερες εμπειρίες είναι καλύτερα σε θέση να παράσχει η άμεσα υπεύθυνη αρμόδια αρχή.

Γραπτές ερωτήσεις αριθ. 2398/96 έως 2401/96:

Οπως εξηγείται ήδη στην απάντηση της Επιτροπής στη γραπτή ερώτηση αριθ. 1974/96 του Αξιότιμου Μέλους του Κοινοβουλίου ((ΕΕ C 11 της 13.1.1997. )), το παράρτημα της απόφασης 94/730/ΕΚ δεν έχει εφαρμογή σε όλα τα γενετικώς τροποποιημένα φυτά ούτε σε όλες τις γενετικές τροποποιήσεις που επέρχονται σε φυτά. Ο γνωστοποιών μπορεί να κάνει χρήση των απλοποιημένων διαδικασιών, μόνον εφόσον συντρέχουν οι προϋποθέσεις που καθορίζονται λεπτομερώς στο παράρτημα (συγκεκριμένα στο σημείο 2). Οσον αφορά το οικοσύστημα υποδοχής, η εφαρμογή των απλοποιημένων διαδικασιών που καλύπτονται από τις παραγράφους 1 έως 5 προϋποθέτει την υποβολή επαρκών στοιχείων σχετικά με τις αλληλεπιδράσεις του φυτικού είδους δέκτη με το οικοσύστημα στο οποίο πρόκειται να παραγματοποιηθεί η ελευθέρωση για πειραματικούς σκοπούς.

Στις περιπτώσεις απλοποιημένης διαδικασίας που περιγράφονται στο σημείο 6 του παραρτήματος της απόφασης 94/730/ΕΚ, η αρμόδια αρχή του κράτους μέλους οφείλει να αξιολογεί τα τυχόν νέα στοιχεία που υποβάλλονται στο πλαίσιο προκαταβολικά καταρτισμένου προγράμματος, το οποίο έχει εγκριθεί με την τυποποιημένη διαδικασία που προβλέπεται στην οδηγία 90/220/ΕΟΚ ((ΕΕ L 117 της 8.5.1990. )). Εάν τα στοιχεία αυτά συνεπάγονται ότι δεν μπορεί πλέον να ισχύει η αρχική συγκατάθεση, η αρμόδια αρχή υποχρεούται να πληροφορήσει τον γνωστοποιούντα, εντός 15 ημερών από την παραλαβή της κοινοποίησης των νέων στοιχείων, ότι ο τελευταίος μπορεί να προχωρήσει στην προγραμματισμένη ελευθέρωση, μόνον εφόσον χορηγηθεί συγκατάθεση με την τυποποιημένη διαδικασία.

Αρμόδια να κρίνουν κατά πόσον μία αίτηση εφαρμογής απλοποιημένων διαδικασιών ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της απόφασης 94/730/ΕΚ της Επιτροπής, είναι τα κράτη μέλη. Τα κράτη μέλη αποφασίζουν, αφού εξετάσουν τον υποβαλλόμενο φάκελο. Σύμφωνα με το άρθρο 9 της οδηγίας 90/220/ΕΟΚ, τα κράτη μέλη υποχρεούνται να διαβιβάζουν στην Επιτροπή περίληψη των γνωστοποιήσεων που παραλαμβάνουν δυνάμει του Μέρους Β της οδηγίας. Κατά συνέπεια, τα στοιχεία που έχει στη διάθεσή της η Επιτροπή δεν περιλαμβάνουν τις λεπτομερείς πληροφορίες που ζητεί το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου στη γραπτή ερώτησή του αριθ. 2400/96. Οι πληροφορίες αυτές μπορούν να ζητηθούν απευθείας από τις αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους.

Οταν υποβάλει πρόταση για αναθεώρηση της οδηγίας 90/220/ΕΟΚ, η Επιτροπή θα διασαφηνίσει ακόμη περισσότερο τους όρους υπό τους οποίους μπορούν να υποβάλλονται αιτήσεις εφαρμογής απλοποιημένων διαδικασιωών ((ΕΕ L 103 της 22.4.1994. )).

Οι παράμετροι που χρησιμοπούνται για την εκτίμιση των επιπτώσεων των γενετικώς τροποποιημένων φυτών στην υγεία του ανθρώπου και στο περιβάλλον περιγράφονται στο παράρτημα ΙΙ της οδηγίας 90/220/ΕΟΚ, όπως προσαρμόστηκε για πρώτη φορά στην τεχνική πρόοδο με την οδηγία 94/15/ΕΚ της Επιτροπής.