ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-0517/02

υποβολή: Erik Meijer (GUE/NGL) προς την Επιτροπή

(28 Φεβρουαρίου 2002)

Θέμα: Ηποσκέλιση των αεροπορικών εταιρειών από νέους ανταγωνιστές που σπάζουν τις τιμές και οι αρνητικές συνέπειες για τους επιβάτες, τους εργαζομένους και το περιβάλλον

1. Είναι σε θέση να επιβεβαιώσει η Επιτροπή ότι, παρά το γεγονός ότι μετά τις 11 Σεπτεμβρίου 2001, μειώθηκε ο αριθμός των επιβατών ο οποίος αυξανόταν συνεχώς κατά τα τελευταία χρόνια, με αποτέλεσμα να καταρρεύσουν εταιρείες με πολυετή ιστορία, όπως η Sabena και η Swissair, διάφορες νέες μικρότερες εταιρείες, όπως είναι οι Virgin, Easyjet και Ryanair, αρχίζουν να κατακτούν ένα όλο και μεγαλύτερο μερίδιο της αγοράς, ανοίγοντας νέες γραμμές, αγοράζοντας ένα μέρος των δικαιωμάτων των εταιρειών που κατέρρευσαν και αγοράζοντας πολλά νέα σκάφη·

2. Μπορεί να επιβεβαιώσει η Επιτροπή ότι η Ryanair η οποία προτίθεται να πολλαπλασιάσει το στόλο της επί 4 μέσω της αγοράς 150 Boeing 737-800 και η οποία προτείνει μια νέα σύνδεση Λονδίνο — Eindhoven, είναι πλέον η πιο αποδοτική εταιρεία της Ευρώπης· Πώς εξηγούνται τα σημαντικά αυτά κέρδη σε μια εποχή όπου παρουσιάζουν μάλλον μειωτική τάση·

3. Ποιες κρίνει η Επιτροπή ότι θα είναι οι επιπτώσεις του συνδυασμού χαμηλών τιμών και ταχείας επέκτασης για την ασφάλεια, την ποιότητα, τη συνεχή παροχήπηρεσιών, το περιβάλλον και το προσωπικό· Σύμφωνα με την Επιτροπή, ποιους πολύτιμους στόχους θυσιάζουν οι εταιρείες που εφαρμόζουν συντριπτικές τιμές και μεταφέρουν με ελάχιστο κόστος, προκειμένου να μπορούν να προσφέρουν πολύ χαμηλότερες τιμές από εκείνες των ανταγωνιστών τους· Τι σημαίνει ο συνδυασμός χαμηλών τιμών και ταχείας επέκτασης για την ασφάλεια, το περιβάλλον και το προσωπικό·

4. Βλέπει η Επιτροπή να ανατέλλουν στον ορίζοντα νέες μορφές κρίσης στον τομέα της εναέριας κυκλοφορίας εάν κυριαρχήσουν οι εταιρείες που σπάζουν τις τιμές, εξαφανισθούν οι παλιές εταιρείες και αρχίσουν να φθίνουν οι διεθνείς μεταφορές λόγω της αστάθειας και των πολύ μεγάλων κινδύνων·

5. Είναι διατεθειμένη η Επιτροπή να επιβάλει ελάχιστες τιμές που θα εμποδίζουν το σπάσιμο των τιμών σε σημείο που να μην είναι πλέον δυνατόν να ληφθούνπόψη οι απαιτήσεις στον τομέα της ασφάλειας και του περιβάλλοντος·

Πηγή: De Volkskrant της 25ης Ιανουαρίου 2002.

Απάντηση της κας de Palacio εξ ονόματος της Επιτροπής

(12 Απριλίου 2002)

Μολονότι το πρώτο εξάμηνο του 2001 παρατηρείτο ήδη μια αρχή ύφεσης στον τομέα των αεροπορικών μεταφορών, είναι αλήθεια ότι η αεροπορική κίνηση γνώρισε αισθητή μείωση από την 11η Σεπτεμβρίου του 2001 και μετά. Ωστόσο, η εμφάνιση και ανάπτυξη αεροπορικών εταιρειών χαμηλού κόστους αποτελεί προϋπάρχον φαινόμενο. Η οικονομική και εμπορική πρακτική των εν λόγω εταιρειών συνίσταται στην εκμετάλλευση με το χαμηλότερο δυνατό κόστος και στην αντανάκλαση των οικονομικών αυτών δεδομένων στην τιμή πωλήσεως των εισιτηρίων. Στο σύνολό τους, οι εταιρείες αυτές ανθίστανται καλύτερα απ'ό,τι οι παραδοσιακοί ανταγωνιστές τους, στην κρίση των αεροπορικών μεταφορών που ακολούθησε τις τρομοκρατικές επιθέσεις του Σεπτεμβρίου 2001, λόγω, μεταξύ άλλων, της μη εκμετάλλευσης, από τους ανταγωνιστές τους, γραμμών μεγάλων αποστάσεων, και ειδικότερα των διατλαντικών γραμμών, καθώς και λόγω μιας εμπορικής προσφοράς που, συνήθως, περιορίζεται αποκλειστικά στην οικονομική θέση.

2. Αληθεύει ότι η αεροπορική εταιρεία Ryanair συγκαταλέγεται μεταξύ των αποδοτικότερων στην Ευρώπη, εδώ και αρκετά χρόνια, για τους προαναφερθέντες λόγους.

3. Η Επιτροπή δεν διαθέτει στοιχεία που να καταδεικνύουν ότι η ταχεία ανάπτυξη και οι συμφέρουσες τιμές πουιοθετούν οι εν λόγω εταιρείες είναι εις βάρος της ασφάλειας και του περιβάλλοντος. Οι οικονομίες που πραγματοποιούν οι εταιρείες χαμηλού κόστους προκύπτουν, κατά βάσιν, από την προσαρμογή της εμπορικής προσφοράς τους και από τη συστηματική επιλογή των οικονομικότερων επιχειρησιακών μεθόδων. Από περιβαλλοντικής πλευράς, οι εταιρείες χαμηλού κόστους εκμεταλλεύονται, συνήθως — και δη για λόγους οικονομίας — σύγχρονα αεροσκάφη τα οποία, εν γένει, είναι λιγότερο θορυβώδη και καταναλώνουν λιγότερα καύσιμα απ' ό,τι τα παλαιότερα αεροπλάνα. Όσον αφορά την ασφάλεια, το σύνολο των ευρωπαϊκών αεροπορικών εταιρειώνπόκειται στα ίδια πρότυπα, ενώ η Επιτροπή δεν έχει πληροφορίες για ελλείψεις, όσον αφορά την ασφάλεια, στους μεταφορείς χαμηλού κόστους. Από κοινωνικής πλευράς, οι εταιρείες χαμηλού κόστους ζητούν από το προσωπικό τους παραγωγικότητα μεγαλύτερη από τη μέση παραγωγικότητα του κλάδου,πόκεινται όμως πάντοτε στην κοινοτική κοινωνική νομοθεσία που ισχύει στα διάφορα κράτη μέλη ή σε κοινοτικό επίπεδο. Η Επιτροπή δεν έχει πληροφορίες για ενδεχόμενες παραβάσεις του εν προκειμένω ισχύοντος κοινοτικού δικαίου.

4. Σε πολλές εταιρείες είχε ήδη σημειωθεί μείωση της αποδοτικότητάς τους πριν από τις 11 Σεπτεμβρίου 2001. Όπως σημειώνει η Επιτροπή στην ανακοίνωσή της της 10ης Οκτωβρίου 2001 για τις συνέπειες των τρομοκρατικών επιθέσεων στις Ηνωμένες Πολιτείες για τον κλάδο των αερομεταφορών1(1), οι δυσκολίες των παραδοσιακών εταιρειών είναι δομικής φύσεως. Κατά βάσιν προέρχονται από πλεονάζουσα προσφορά και από σχετική αναντιστοιχία της φύσεως των παρεχόμενωνπηρεσιών προς τη ζήτηση της αγοράς. Εξάλλου, οι κανόνες ιδιοκτησίας και ελέγχου που είναι ενσωματωμένοι στις διμερείς συμφωνίες που έχουν συναφθεί μεταξύ των κρατών μελών και τρίτων χωρών, αποτελούν εμπόδιο στην αναγκαία αναδιάρθρωση του κλάδου των αερομεταφορών. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η Επιτροπή προσπαθεί να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις μιας εις βάθος αναδιάρθρωσης του τομέα.

5. Η Επιτροπή διαθέτει ήδη ένα νομικό μέσο, τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 2409/92 του Συμβουλίου της 23ης Ιουλίου 1992 για τους ναύλους και τα κόμιστρα των αεροπορικών γραμμών2(2), το οποίο επιτρέπει την αποφυγή των προς άνω και προς τα κάτωπερβολικών παρεκκλίσεων των αεροπορικών ναύλων και κομίστρων. Το μέσο αυτό δεν χρησιμοποιήθηκε ακόμη, δεδομένου ότι δεν περιήλθε στην Επιτροπή καμία σχετική καταγγελία. Η Επιτροπή, βάσει, ιδίως των όσων αναφέρθηκαν, δεν προτίθεται, στη φάση αυτή, να λάβει μέτρα για την επιβολή ελάχιστου επιπέδου ναύλων/κομίστρων.

(1) COM(2001)574 τελικό.

(2) ΕΕ L 240 της 24.8.1992.