ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-2032/00

υποβολή: Cristiana Muscardini (UEN) προς την Επιτροπή

(21 Ιουνίου 2000)

Θέμα: Ενισχύσεις στην Αφρική

Οι ειδήσεις που φθάνουν από την Αφρική προκαλούν ολοένα και περισσότερο φόβο. Στον πραγματικό πόλεμο μεταξύ Αιθιοπίας και Ερυθραίας προστίθενται οι φυλετικές διενέξεις, οι συγκρούσεις για την κατοχή του ορυκτού πλούτου, οι εθνοτικοί πόλεμοι, η ξηρασία, η πείνα, ο λιμός, ενώ η πληγή του έιτζ σπείρει τον τρόμο και το θάνατο. Πρόκειται για μια καταστροφική κατάσταση που δεν μπορεί να αφήσει αδιάφορη την Ευρώπη.

1. Έχειποβάλει η Επιτροπή σχέδια και προτάσεις για την αντιμετώπιση των πληγών αυτών, τουλάχιστον στο πλαίσιο των σχέσεων με τις αφρικανικές χώρες πουπογράφουν τη σύμβαση Λομέ ΙV;

2. Έχει επιτύχει το συντονισμό της δράσης των κρατών μελών της Ένωσης στο πλαίσιο του ΟΗΕ, με στρατηγικό στόχο την παρεμπόδιση των πολέμων, την καταπολέμηση του έιτζ, την ενίσχυση του επισιτιστικού προγράμματος κατά των λιμών, την παροχήγειονομικής βοήθειας;

3. Μπορεί να αναφέρει σε ποιο ύψος ανέρχονται οι πιστώσεις που προβλέπονται από τον προϋπολογισμό της Ένωσης και τους προϋπολογισμούς των κρατών μελών για την ενίσχυση της ανάπτυξης των αφρικανικών χωρών;

Απάντηση του κ. Nielson εξ ονόματος της Επιτροπής

(19 Σεπτεμβρίου 2000)

1. Η Επιτροπή δίνει μεγάλη σημασία στην πρόληψη, τη διαχείριση και την επίλυση των διενέξεων. Ειδικότερα, όσον αφορά την Αφρική, έχουν καταβληθεί σημαντικές προσπάθειες για την επαναφορά της ειρήνης και η Επιτροπή χρησιμοποιεί όλα τα χρηματοδοτικά μέσα που διαθέτει γι’ αυτό το σκοπό (προϋπολογισμός και Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάπτυξης (ΕΤΑ)). Επί παραδείγματι: στο Μπουρούντι, η Επιτροπή χρηματοδοτεί τις συνομιλίες της Arusha και καταρτίζει πρόγραμμα βοήθειας για την εδραίωση της ειρήνης μετά τηνπογραφή των συμφωνιών, στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό (ΛΔΚ), χρηματοδότησε τις διαπραγματεύσεις της Lusaka (2,65 εκατομμύρια ευρώ),ποστηρίζει τη Μικτή Στρατιωτική Επιτροπή (1,2 εκατομμύρια ευρώ από τον προϋπολογισμό της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας (ΚΕΠΠΑ) και κινητοποιεί τους πόρους τόσο του ΕΤΑ όσο και του κοινοτικού προϋπολογισμού για ναποστηρίξει τις προσπάθειες διαμεσολάβησης (1,9 εκατομμύρια ευρώ). Η Επιτροπήποστήριξε επίσης ενεργά τις προσπάθειες της Οργάνωσης Αφρικανικής Ενότητας (ΟΑΕ) για την επίλυση της διένεξης μεταξύ της Αιθιοπίας και της Ερυθραίας. Εξάλλου, προτίθεται να διευκολύνει την εφαρμογή των ειρηνευτικών συμφωνιών, ειδικότερα, με τη χρηματοδότηση δράσεων άρσης των ναρκοπεδίων και αποκατάστασης, την παροχή ενισχύσεων για την επιστροφή των προσφύγων και των αναγκαστικά μετακινηθέντων ατόμων καθώς και τον αφοπλισμό και την αποστράτευση των ενόπλων δυνάμεων. Ομοίως, η Επιτροπή συμμετέχει ενεργά σε δράσεις κατά της διάδοσης των ελαφρών όπλων. Επιπροσθέτως, είναι σκόπιμο ναπενθυμισθεί ότι η Επιτροπή παρέχει ουσιαστική ανθρωπιστική βοήθεια, περιλαμβανομένης της επισιτιστικής βοήθειας, μέσω της Ανθρωπιστικής Υπηρεσίας της Ευρωπαϊκής Κοινότητας (ECHO) για την αντιμετώπιση όλων των καταστάσεων συγκρούσεων, φυλετικών συγκρούσεων, φυσικών καταστροφών και λιμού.

Η Επιτροπή χρηματοδοτεί τις δραστηριότητες μη κυβερνητικών οργανώσεων (ΜΚΟ), διεθνών οργανισμών καθώς και του Ερυθρού Σταυρού για την παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας στον πληθυσμό τρίτων χωρών που έχουν ανάγκη. Το 1999, παρέσχε στην Αφρική βοήθεια ύψους 109,4 εκατομμυρίων ευρώ.

Όσον αφορά την επισιτιστική βοήθεια και τις δράσειςποστήριξης της επισιτιστικής ασφάλειας που χρηματοδοτήθηκαν από την Κοινότητα στο πλαίσιο του κοινοτικού προϋπολογισμού του έτους 1999 (κονδύλιο του προϋπολογισμού B7-20 ύψους 506 εκατομμυρίων ευρώ εκ των οποίων 154 εκατομμύρια ευρώ για την Αφρική)πέρ του πληθυσμού των πλέον ευάλωτων αναπτυσσομένων χωρών, εκτιμάται ότι το ποσό που χορηγήθηκε στην Αφρική νοτίως της Σαχάρας αντιπροσώπευε το 30 % περίπου του συνολικού ποσού. Ένα μεγάλο μέρος αυτής της βοήθειας παρεσχέθη στο Κέρας της Αφρικής (88 εκατομμύρια ευρώ) εξαιτίας ιδίως της κατάστασης που επικρατεί στο τμήμα αυτό της ηπείρου. Εκτός ολίγων εξαιρέσεων, οι χώρες της Δυτικής Αφρικής (και ειδικότερα της Αφρικής του Σαχέλ) χαρακτηρίζονταν το 1999 από ικανοποιητικό επίπεδο επισιτιστικής ασφάλειας χάρις στην καλή γεωργική χρονιά.

2. Σε συνέχεια διαδικασίας συντονισμού με τα κράτη μέλη, η Επιτροπή εκφράζει, στο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών, τη θέση της Ένωσης όσον αφορά τους τομείς που εμπίπτουν στην κοινοτική αρμοδιότητα.

Στο πλαίσιο του συντονισμού των πολιτικών της Κοινότητας και των κρατών μελών όσον αφορά τη συνεργασία για την ανάπτυξη που προβλέπεται στο άρθρο 180 (ex άρθρο 130ψ) της συνθήκης ΕΚ, η Επιτροπή προωθεί κυρίως την ανάληψη νέων πρωτοβουλιών. Ενδεικτικά, για τον λόγο αυτό, η Επιτροπή πρόκειται

ναποβάλει προσεχώς ανακοίνωση σχετική με την επίσπευση των δράσεων που αφορούν την καταπολέμηση των κυριότερων μεταδιδόμενων νόσων (σύνδρομο της επίκτητης ανοσοποιητικής ανεπάρκειας (AIDS), ελονοσία, φυματίωση), στο πλαίσιο των προσπαθειών μείωσης της φτώχειας. Η πρωτοβουλία αυτή θα αναληφθεί σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη, την Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας (ΠΟΥ) και την οργάνωση των Ηνωμένων Εθνών για το AIDS (Onusida) και θα αποτελέσει το αντικείμενο διεθνούς στρογγυλής τραπέζης που θα πραγματοποιηθεί στις Βρυξέλλες στις 28 Σεπτεμβρίου 2000.

Μόνο για το έτος 1998, η Επιτροπή δέσμευσε πάνω από 700 εκατομμύρια ευρώ για δράσεις στους τομείς τηςγείας, της καταπολέμησης του AIDS καθώς και στον τομέα του πληθυσμού (Πρωτοβάθμια Υγειονομική Περίθαλψη)πέρ των αναπτυσσομένων χωρών. Περίπου 300 εκατομμύρια ευρώ δεσμεύθηκαν για δράσεις γενετικήςγιεινής και καταπολέμησης του ιού ανθρώπινης ανοσοποιητικής ανεπάρκειας (VIH)/AIDS.Οι δραστηριότητες που χρηματοδοτούνται από την Επιτροπή όσον αφορά την ελονοσία και τη φυματίωση εντάσσονται σε ευρύτερα προγράμματα που καλύπτουν τα συστήματαγείας και τηνγειονομική περίθαλψη. Συνεπώς, δεν καθορίζονται επακριβώς οι πιστώσεις του προϋπολογισμού που διατίθενται για τις συγκεκριμένες αυτές ασθένειες.

Όσον αφορά την ανθρωπιστική βοήθεια, αν και η Επιτροπή δεν είναι εξουσιοδοτημένη να συντονίζει την ανθρωπιστική δράση των κρατών μελών στο συγκεκριμένο τομέα, καταβάλλει, ωστόσο, προσπάθειες συντονισμού των δράσεων αρωγής που αναλαμβάνει με τις αντίστοιχες δράσεις των κρατών μελών.

3. Η αναπτυξιακή βοήθεια που διαχειρίζεται η Επιτροπή χρηματοδοτείται από τον κοινοτικό προϋπολογισμό και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάπτυξης (ΕΤΑ). Το συνολικό ποσό του κονδυλίου 4 του κοινοτικού προϋπολογισμού (εξωτερικές σχέσεις) για το έτος 2000 ανέρχεται σε 4 627 εκατομμύρια ευρώ. Το ποσό αυτό πρέπει να κατανεμηθεί μεταξύ οκτώ γεωγραφικών προγραμμάτων καθώς και πολλών οριζόντιων και θεματικών προγραμμάτων ανεξαρτήτως γεωγραφικής περιοχής. Μόνο ένα από τα γεωγραφικά προγράμματα αφορά την Αφρική, ήτοι, η γραμμή για τη Νότιο Αφρική ύψους 128 εκατομμυρίων ευρώ. Το ΕΤΑ αποτελεί το χρηματοδοτικό μέσο της σύμβασης της Λομέ. Συνίσταται από συνεισφορές των κρατών μελών και προορίζεται για την αναπτυξιακή συνεργασία με τα κράτη της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού (ΑΚΕ) καθώς και με τιςπερπόντιες χώρες και εδάφη (ΥΧΕ).

Οι συνολικές δεσμεύσεις από το ΕΤΑ όσον αφορά την Αφρική για το έτος 1999 ανέρχονταν σε 2 199 εκατομμύρια ευρώ (Είχαν, επίσης, δεσμευθεί 219,6 εκατομμύρια ευρώ για την περιφερειακή συνεργασία με τις χώρες ΑΚΕ).

Όσον αφορά τη διμερή βοήθεια των κρατών μελών στις χώρες της Αφρικής νοτίως της Σαχάρας, το αξιότιμο μέλος του Κοινοβουλίου πρέπει να ανατρέξει στις στατιστικές της επιτροπής αναπτυξιακής βοήθειας του ΟΟΣΑ και, ειδικότερα, στην ετήσια έκθεση του 1999, στην οποία παρατίθενται τα ακόλουθα ποσά σε εκατομμύρια δολάρια για το διάστημα 1997-98 (βλέπε σελίδα 228, στατιστικό πίνακα 32):

>ΚΤΜ ΟΠΝΒΧΒ>