ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1003/96 υποβολή: Richard Howitt (PSE) προς την Επιτροπή (26 Απριλίου 1996)

Θέμα: Αποτελεσματικότητα των αναπτυξιακών προγραμμάτων της ΕΕ στη Λατινική Αμερική

Ποια είναι η συνολική αξιολόγηση της Επιτροπής όσον αφορά την αποτελεσματικότητα των προγραμμάτων συνεργασίας για την ανάπτυξη στη Λατινική Αμερική, και πιο συγκεκριμένα, τι ανεξάρτητες μελέτες αξιολόγησης έχουν πραγματοποιηθεί από τον Ιούνιο του 1994 που έχουν διαβιβαστεί στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο;

Προτίθεται η Επιτροπή να αναλάβει πρωτοβουλίες για τη βελτίωση της ποιότητας των αναπτυξιακών προγραμμάτων στη Λατινική Αμερική και μπορεί να περιγράψει με ακρίβεια τις επιλογές που υπάρχουν στο πλαίσιο αυτό;

Απάντηση του κ. Marin εξ ονόματος της Επιτροπής (21 Μαΐου 1996)

Κατά κανόνα, η Επιτροπή πραγματοποιεί ενδιάμεσες επανεξετάσεις και τελικές αξιολογήσεις σχεδίων μεγάλης σημασίας στη Λατινική Αμερική με διάρκεια άνω του έτους. Οι αξιολογήσεις αυτές υλοποιούνται από ανεξάρτητους συμβούλους, ενώ για την εποπτεία τους εφαρμόζονται οι κατευθυντήριες αρχές που έχει εγκρίνει η Επιτροπή ((Εγχειρίδιο Διαχείρισης Κύκλου Σχεδίων (1993) και Διάγραμμα Εντύπου Αξιολόγησης (1992).)). Αξίζει να αναφερθεί ότι η Επιτροπή καταρτίζει ήδη ένα εγχειρίδιο αξιολόγησης σχεδίων, καθώς και ένα εγχειρίδιο οικονομικής και χρηματοοικονομικής ανάλυσης, των οποίων θα είναι υποχρεωτική η χρήση για την αξιολόγηση των σχεδίων, αφ' ης στιγμής εγκριθούν από την Επιτροπή.

Η Επιτροπή πραγματοποιεί επιπλέον μεγαλύτερης κλίμακας αξιολογήσεις ανά τομείς, παραδείγματος χάρη αξιολογήσεις σε σχέση με συγκεκριμένες χώρες ή αξιολόγηση της βοήθειας που παρέχεται σε μικρές επιχειρήσεις. Εδώ εντάσσονται ακόμη σχέδια που λαμβάνουν περιορισμένη χρηματοδότηση και τα οποία έχουν μια σχετικά βραχεία περίοδο υλοποίησης.

Η Επιτροπή καταβάλλει συνεχείς προσπάθειες για την καθιέρωση νέων μεθόδων και στοιχείων οριζόντιου χαρακτήρα κατά την εκπόνηση και υλοποίηση των σχεδίων, προκειμένου να βελτιωθεί η ποιότητα των σχεδίων και να εξασφαλισθεί η ευόδωσή τους. Από τις διάφορες επανεξετάσεις και αξιολογήσεις αντλούνται διδάγματα, ενώ για τον σκοπό αυτό χρησιμοποιούνται ως εργαλεία γενικές αρχές οι οποίες αναφέρονται στην αποτελεσματικότητα των αναπτυξιακών προγραμμάτων ((Ειδικότερα, οι «Αρχές για την αποτελεσματικότητα της βοήθειας» της επιτροπής αναπτυξιακής βοήθειας του ΟΟΣΑ, Παρίσι 1992.)). Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στα εξής θέματα:

- Γενικές πολιτικές της αποδέκτριας χώρας και οικονομικό και διοικητικό περιβάλλον στον προτεινόμενο τομέα συνεργασίας. Σε πολιτικό επίπεδο διεξάγεται επί μονίμου βάσεως διάλογος σχετικά με την ανάγκη αποκέντρωσης, εκδημοκρατισμού και σεβασμού των δικαιωμάτων του ανθρώπου.

- Μεγαλύτερη αυστηρότητα κατά την επιλογή των σχεδίων, σαφέστερος και πιο ρεαλιστικός καθορισμός των στόχων, μεγαλύτερη ευελιξία κατά τη σχεδίαση και ταχύτερη αναπροσαρμογή των σχεδίων αφ' ης στιγμής διαπιστώνονται ανάγκες. Ωστόσο, είναι χρήσιμο να επισημανθεί μία σοβαρή ανεπάρκεια η οποία οφείλεται σε χρονικούς περιορισμούς και στην έλλειψη πόρων που προορίζονται για εσωτερική χρήση. Μία προϋπόθεση της υψηλής ποιότητας ενός σχεδίου είναι η αφιέρωση επαρκούς χρόνου για την εκπόνηση και την επιτήρηση της υλοποίησής του. Προκειμένου να ελαφρυνθεί κάπως το ογκώδες έργο που καλούνται να διεκπεραιώσουν οι επιμέρους υπάλληλοι της Επιτροπής, ανατέθηκαν αυξημένες ευθύνες για την εποπτεία των σχεδίων στις διάφορες αντιπροσωπείες στη Λατινική Αμερική. Θα ήταν ως εκ τούτου χρήσιμο να εξασφαλισθεί από το Κοινοβούλιο η διάθεση των πόρων που χρειάζονται για την ουσιαστική εγκαινίαση της αντιπροσωπείας και του γραφείου που προβλέπεται να λειτουργήσουν στην Κεντρική Αμερική.

- Η Επιτροπή καταβάλλει ακόμη προσπάθειες για να διασφαλίσει την επιστράτευση των ομολόγων υπηρεσιών και εκτελεστικών φορέων στις συνεργαζόμενες χώρες, καθώς επίσης την κινητοποίηση των κατά τόπους ομάδων στόχων, μέσω της ενεργού τους συμμετοχής στις διαδικασίες επιλογής, σχεδίασης και υλοποίησης των σχεδίων. Καθιερώνονται μέθοδοι συμμετοχικού τύπου, καθώς και δημοκρατικές προσεγγίσεις διαχείρισης. Η Επιτροπή είναι δυσαρεστημένη για το γεγονός ότι οι προαναφερθέντες περιορισμοί περιστέλλουν σε πολλές περιπτώσεις τη χρήση των εν λόγω μεθόδων στη φάση της επιλογής και κατάρτισης των σχεδίων.

- Τα θέματα που αφορούν τις γυναίκες λαμβάνουν μεγάλη προτεραιότητα. Η Επιτροπή καταβάλλει ιδιαίτερες προσπάθειες να βοηθήσει τις χώρες της Λατινικής Αμερικής να εφαρμόσουν στην πράξη τη Σύμβαση του Πεκίνου, τόσο σε επίπεδο σχεδίων, όσο και, σε ορισμένες περιπτώσεις, σε επίπεδο θεσμών και πολιτικής. Για να επιτευχθούν οι προαναφερθέντες στόχοι, υλοποιούνται δράσεις συνεχούς κατάρτισης του προσωπικού.

- Αποδίδεται προσοχή στο θέμα της περιβαλλοντικής βιωσιμότητας, ενώ είναι υποχρεωτική η εξέταση της μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων στη φάση της κατάρτισης κάθε σχεδίου.

- Εξάλλου, λαμβάνεται συνεχής μέριμνα σε τοπικό επίπεδο μέσω των αντιπροσωπειών της Επιτροπής για τον συντονισμό των προσπαθειών των διαφόρων χορηγών βοήθειας.