ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-2488/03

υποβολή: Margrietus van den Berg (PSE) προς την Επιτροπή

(25 Ιουλίου 2003)

Θέμα: Ρύπανση από τα σκούτερ

Σύμφωνα με την οδηγία σχετικά με την έγκριση τύπου των δικύκλων ή τρικύκλων οχημάτων με κινητήρα 2002/24/ΕΚ(1) της 18ης Μαρτίου 2002, τα σκούτερ πρέπει να έχουν μέγιστη καθαρή ισχύ 4 kw (αρθ. 1, παρ. 2). Στην Ολλανδία προβλεπόταν στο παρελθόν μέγιστη ισχύς 1,5kw. Με τη νέα αυτή οδηγία, τα ιταλικά σκούτερ με ισχύ 4 kw μπορούν να εισάγονται χωρίς προβλήματα.

Σε πολλούς ολλανδικούς δήμους, μεταξύ των οποίων το Ρότερνταμ, η ρύπανση που προκαλούν οι νεαροί μοτοσικλετιστές είναι ανυπόφορη. Για πολλούς κατοίκους, πρόκειται για μια εκ των τριών κυριοτέρων αιτιών ρύπανσης της περιοχής. Πρόκειται για την ηχορύπανση που προκαλείται από το τρίξιμο των ελαστικών, τους κινητήρες που χρησιμοποιούνται στο όριο, τις ενσωματωμένες ακουστικές εγκαταστάσεις και τους αγώνες που παρατείνονται μέχρι αργά τη νύχτα. Γίνεται επίσης λόγος για επικίνδυνη οδήγηση (υπερβολική ταχύτητα, οδήγηση στις λωρίδες για ποδήλατα και στα πεζοδρόμια). Στην αντιμετώπιση του προβλήματος αυτού, η ολλανδική αστυνομία αντιμετωπίζει τις συνέπειες της εναρμόνισης της ευρωπαϊκής εσωτερικής αγοράς και ιδιαίτερα της προαναφερθείσας οδηγίας.

Θεωρεί η Επιτροπή ότι οι κανονισμοί περί οδικής ασφαλείας εμπίπτουν στην αρμοδιότητα των κρατών μελών·

Θεωρεί η Επιτροπή ότι η κακή συμπεριφορά των μοτοσικλετιστών συνιστά απειλή για την οδική ασφάλεια·

Κατά τη γνώμη της Επιτροπής και σύμφωνα με το άρθρο 4, παρ. 6 της οδηγίας 2002/24/ΕΚ και το άρθρο 95, παρ. 5 της Συνθήκης ΕΚ, η ολλανδική κυβέρνηση μπορεί να καθιερώσει εθνικές διατάξεις απαγορεύουσες την έγκριση τύπου των οχημάτων αυτών·

Σκέπτεται η Επιτροπή να τροποποιήσει (προς τα κάτω) τη μέγιστη ισχύ των σκούτερ αυτών·

(1) ΕΕ L 124 της 9.5.2002, σελ. 1.

Απάντηση του κυρίου Liikanen εξ ονόματος της Επιτροπής

(25 Αυγούστου 2003)

Η οδηγία-πλαίσιο 2002/24/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 18ης Μαρτίου 2002 αφορά την έγκριση τύπου των δικύκλων ή τρικύκλων οχημάτων με κινητήρα και αντικαθιστά την προηγούμενη οδηγία 92/61/ΕΟΚ του Συμβουλίου(1). Καμία από τις δύο οδηγίες δεν περιέχει ορισμό του σκούτερ. Τα σκούτερ νοούνται συνήθως ως δίκυκλα ή τρίκυκλα μηχανοκίνητα οχήματα με ειδικές απαιτήσεις κατασκευής όσον αφορά το αμάξωμα και γενικά ανήκουν στην κατηγορία των μοτοποδηλάτων.

Και στις δύο οδηγίες τα δίκυκλα μοτοποδήλατα με κινητήρα εσωτερικής καύσης ορίζονται ως μηχανοκίνητα οχήματα με κυβισμό έως και 50 κυβικά εκατοστά (cm3) και με μέγιστη εκ κατασκευής ταχύτητα έως και 45 χιλιόμετρα την ώρα (km/h). Η οδηγία 2002/24/ΕΚ προβλέπει επιπλέον έναν περιορισμό της μέγιστης ισχύος σε 4 κιλοβάτ (kW), αλλά μόνο για τα δίκυκλα και τρίκυκλα ηλεκτρικά μοτοποδήλατα και για τα τρίκυκλα μοτοποδήλατα με ντιζελοκινητήρα. Τα μοτοποδήλατα αυτά χρησιμοποιούνται σε πολύ μικρούς αριθμούς, ενώ τα τελευταία κυκλοφορούν κυρίως στη νότια Ευρώπη. Όσον αφορά την πολύ μεγάλη πλειονότητα των μοτοποδηλάτων, η νομική βάση δεν τροποποιήθηκε από τη νέα οδηγία-πλαίσιο. Δεν είναι, επομένως, σαφές πώς η κατάσταση σχετικά με τα μοτοποδήλατα θα μπορούσε να έχει αλλάξει, όπως αναφέρει το αξιότιμο μέλος του Κοινοβουλίου, ειδικότερα δεδομένου ότι η οδηγία 2002/24/ΕΚ ισχύει μόνο από τις 9 Μαΐου 2003 κατά τη διακριτική ευχέρεια του κατασκευαστή και θα καταστείποχρεωτική μόνο από τις 9 Νοεμβρίου 2003.

Για τους λόγους που εξηγούνται ανωτέρω η Επιτροπή δεν μελετά τροποποιήσεις στους ορισμούς των μοτοποδηλάτων.

Η Επιτροπή πιστεύει ότι η ευθύνη για την οδική ασφάλεια, και ειδικά η θέσπιση των σχετικών κανόνων, αποτελεί κοινή ευθύνη μεταξύ όλων των επιπέδων που εμπλέκονται στην οδική ασφάλεια, από το μεμονωμένο άτομο έως τις τοπικές, περιφερειακές, εθνικές και ευρωπαϊκές αρχές. Η πεποίθηση αυτή διατυπώνεται με σαφήνεια στην πρόσφατη ανακοίνωση της Επιτροπής(2) σχετικά με ένα ευρωπαϊκό πρόγραμμα δράσης για την οδική ασφάλεια — Μείωση στην Ευρωπαϊκή Ένωση του αριθμού των θυμάτων σε τροχαία ατυχήματα κατά το ήμισυ από σήμερα έως το 2010: ένα ζήτημα που μας αφορά όλους. Το άρθρο 71 της Συνθήκης ΕΚ επιτρέπει στην Ένωση να νομοθετεί για να θεσπίζει μέτρα βελτίωσης της ασφάλειας των μεταφορών, μέσα στα όρια της επικουρικότητας. Στο πλαίσιο αυτό, η Ένωση έχει εκδώσει νομοθετικές πράξεις που καλύπτουν αρκετούς τομείς, όπως η χρήση ζωνών ασφαλείας στα οχήματα, ο περιοδικός τεχνικός έλεγχος των μηχανοκίνητων οχημάτων, οι οδικοί έλεγχοι, οι ταχογράφοι, οι διατάξεις περιορισμού της ταχύτητας, τα βάρη και οι διαστάσεις των οχημάτων, η μεταφορά επικίνδυνων εμπορευμάτων, οι άδειες οδήγησης και ορισμένες πτυχές της εκπαίδευσης των οδηγών.

Η Επιτροπή συμφωνεί ότι η απερίσκεπτη συμπεριφορά από όλους τους χρήστες του οδικού δικτύου — όχι μόνο από τους οδηγούς σκούτερ — είναι ένα από τα προβλήματα πουπονομεύουν την οδική ασφάλεια. Εντούτοις, απόκειται κυρίως στις αρχές επιβολής του νόμου στα κράτη μέλη, με την εφαρμογή των απαραίτητων μέτρων και με την πραγματοποίηση επαρκούς αριθμού ελέγχων, να διασφαλίσουν την πλήρη τήρηση των κανόνων οδικής ασφάλειας από τους εν λόγω χρήστες.

Το άρθρο 4 παράγραφος 6 της οδηγίας 2002/24/ΕΚ επιτρέπει σε ένα κράτος μέλος να αρνηθεί την έγκριση τύπου εάν κρίνει ότι ένα όχημα, σύστημα, χωριστή τεχνική μονάδα ή κατασκευαστικό στοιχείο που πληροί τις διατάξεις της οδηγίας αποτελεί σοβαρό κίνδυνο για την οδική ασφάλεια. Η κοινή ερμηνεία αυτής της διάταξης είναι ότι επιτρέπει στο κράτος μέλος να αρνηθεί την έγκριση τύπου όταν ένα συγκεκριμένο όχημα ή κατασκευαστικό στοιχείο συνιστά κίνδυνο για την οδική ασφάλεια. Αυτή η διάταξη δεν επιτρέπει στα κράτη μέλη να θεσπίσουν εθνικές διατάξεις βάσει των οποίων θα ήταν δυνατόν να αρνηθούν την έγκριση τύπου για ορισμένες κατηγορίες οχημάτων. Οι τεχνικές απαιτήσεις για την έγκριση τύπου των μηχανοκίνητων δικύκλων και τρικύκλων οχημάτων είναι εναρμονισμένες σε κοινοτικό επίπεδο και, επομένως, τα κράτη μέλη δεν μπορούν να θεσπίσουν εθνικά μέτρα σ' αυτόν τον τομέα.

Το άρθρο 95 παράγραφος 5 της Συνθήκης ΕΚ προβλέπει τη δυνατότητα των κρατών μελών να θεσπίζουν εθνικά μέτρα που παρεκκλίνουν από τα κοινοτικά μέτρα εναρμόνισης μόνο σε ειδικές περιπτώσεις. Το εν λόγω άρθρο ορίζει ότι αν, μετά τη θέσπιση μέτρου εναρμόνισης, ένα κράτος μέλος θεωρεί αναγκαία τη θέσπιση εθνικών διατάξεων επί τη βάσει νέων επιστημονικών στοιχείων σχετικών με την προστασία του περιβάλλοντος ή του χώρου εργασίας, για λόγους οι οποίοι συντρέχουν μόνο στην περίπτωσή του και οι οποίοι έχουν ανακύψει μετά τη θέσπιση του μέτρου εναρμόνισης, το εν λόγω κράτος μέλος κοινοποιεί στην Επιτροπή τις μελετώμενες διατάξεις και τους λόγους πουπαγορεύουν τη θέσπισή τους. Η Επιτροπή αξιολογεί τις εν λόγω διατάξεις. Για τους λόγους αυτούς, εάν οι Κάτω Χώρες επιθυμούν να θεσπίσουν μέτρα πουπερακοντίζουν τους κοινοτικούς κανόνες, θα πρέπει να αποδείξουν ότι πληρούνται όλοι οι όροι που καθορίζονται στο άρθρο 95 παράγραφος 5.

(1) ΕΕ L 225 της 10.8.1992.

(2) COM(2003)311 τελικό.