ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3730/02

υποβολή: Erik Meijer (GUE/NGL) προς την Επιτροπή

(19 Δεκεμβρίου 2002)

Θέμα: Μέτρα κατά εισαγωγών αμερικανικών τροφίμων που δεν αναφέρουν τη σύνθεση και την προέλευσή τους, και περιέχουν γενετικώς τροποποιημένα συστατικά

1. Γνωρίζει η Επιτροπή ότι η Ολλανδική Υπηρεσία Έγκρισης Τροφίμων που αποτελεί ήδη τμήμα της νέας Αρχής Τροφίμων και Αγαθών (VWA), φρονεί ότι απαιτείται μεγάλη εργασία για να πληροφορηθεί εάν τα εισαγόμενα τρόφιμα περιλαμβάνουν γενετικώς τροποποιημένα συστατικά και σε πιο ποσοστό τα περιέχουν, κυρίως διότι, οι αμερικανικοί κανόνες δεν κάνουν καμία διάκριση μεταξύ φυσικών τροφίμων και γενετικώς τροποποιημένων τροφίμων, τα τρία τέταρτα των αμερικανικών τροφίμων περιέχουν γενετικώς τροποποιημένα συστατικά και δεν διατίθεται πληροφορία για γενετικόλικό στην Αμερική·

2. Γνωρίζει η Επιτροπή εάν οι οργανισμοί οι οποίοι έχουν επιβαρυνθεί με τον έλεγχο της ασφάλειας των τροφίμων σε άλλα κράτη μέλη διαπιστώνουν επίσης ότι ο έλεγχος κατά τις εισαγωγές απαιτεί πολύ χρόνο·

3. Σε τι διαβήματα θα προβεί η Επιτροπή προκειμένου να πεισθούν φορείς όπως η VWA ότι ο έλεγχος σε γενετικά τροποποιημένα τρόφιμα πρέπει να είναι δυνατός, βάσει επιστημονικών ελέγχων ή συστηματικής τεκμηρίωσης·

4. Σημαίνει άραγε η απουσία αμερικανικών κανόνων για την προστασία των καταναλωτών οι οποίοι δεν επιθυμούν να προμηθεύονται προϊόντα γενετικώς τροποποιημένα ότι πρέπει, εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, να διεξάγονται περισσότεροι έλεγχοι απ' ότι θα απαιτείτο ανπήρχε σχετικώς αμερικανική συνεργασία, δεδομένου ότι θα ήταν ανεύθυνο να θεωρήσουμε ότι όλες οι εξαγωγικές επιχειρήσεις εκτός της Ευρώπης δείχνουν καλή πίστη και συνεργάζονται εκουσίως·

5. Κατά τις εμπορικές συνομιλίες με τις ΗΠΑ αναφέρεται η Επιτροπή επίσης και στο γεγονός ότι μπορεί να μην επιτραπεί πλέον η πρόσβαση αμερικανικών τροφίμων στις χώρες της ΕΕ στο μέλλον εάν τα τρόφιμα, λόγω ελλείψεως προηγούμενης ενημέρωσης για τα συστατικά τους, απαιτούν εντατικούς και λόγω αυτού, ακριβείς ελέγχους από τις δημόσιες αρχές και ότι, ακόμα και στην περίπτωση που εγκρίνονται εισαγωγές, η πρόκληση αναίτιου κόστους θα βαρύνει εκείνον ο οποίος την προκαλεί·

6. Παρουσιάζονται άραγε τέτοια προβλήματα μόνο σε σχέση με δύο είδη εγκεκριμένων προϊόντων, ήτοι καλαμποκιού και σπόρων σόγιας τα οποία ήδη πριν από το 1998 επιτράπηκαν στην αγορά της Ευρωπαϊκή Ένωση, βάσει της οδηγίας 90/220/ΕΕ(1), ως τροφή για τον άνθρωπο ή τα ζώα ή μήπως και σε σχέση με μελλοντικές εισαγωγές στις οποίες εφαρμόζονται οι κανονισμοί (ΕΕ) 1139/98(2), 49/2000(3) και 50/2000(4) ή οι μελλοντικοί κανονισμοί COM(2001)425(5) και COM(2001)182(6);

7. Θεωρεί η Επιτροπή, βάση των ερωτήσεων που τίθενται στην παράγραφο 1, 4 και 5, ότι εκτός από τουςφιστάμενους κανόνες και τη νέα οδηγία 2001/18/ΕΕ(7) απαιτούνται ακόμη περαιτέρω συμπληρωματικά μέτρα προκειμένου, στο εγγύς μέλλον, να μπορεί να επιτευχθεί ορθή και πλήρης αξιολόγηση της παρουσίας γενετικώς τροποποιημένων συστατικών στα τρόφιμα και επαρκής ενημέρωση σχετικά με αυτά·

Πηγή: Ολλανδική ημερήσια εφημερίδα Trouw, της 4.12.2002.

(1) ΕΕ L 117 της 8.5.1990, σελ. 15.

(2) ΕΕ L 159 της 3.6.1998, σελ. 4.

(3) ΕΕ L 6 της 11.1.2000, σελ. 13.

(4) ΕΕ L 6 της 11.1.2000, σελ. 15.

(5) ΕΕ C 304 E της 30.10.2001, σελ. 221.

(6) ΕΕ C 304 E της 30.10.2001, σελ. 327.

(7) ΕΕ L 106 της 17.4.2001, σελ. 1.

Απάντηση του κ. Byrne εξ ονόματος της Επιτροπής

(10 Φεβρουαρίου 2003)

Η αρμοδιότητα για τον έλεγχο και την επιθεώρηση των τροφίμων, συμπεριλαμβανομένων και των γενετικώς τροποποιημένων (ΓΤ), ανήκει στα κράτη μέλη. Το Γραφείο Τροφίμων και Κτηνιατρικών Θεμάτων της Επιτροπής πραγματοποιεί επισκέψεις στα κράτη μέλη με σκοπό την αξιολόγηση των επισήμων συστημάτων ελέγχου των τροφίμων που αποτελούνται ή προέρχονται από γενετικώς τροποποιημένους οργανισμούς. Οι εκθέσεις των αποστολών αυτών δημοσιεύονται στο Διαδίκτυο: http://europa.eu.int/comm/food/fs/inspections/fnaoi/reports/genetic_mod_nov_food/index_en.html.

Το 2001, η Επιτροπή πρότεινε σύσταση για ένα συντονισμένο πρόγραμμα ελέγχου με επίκεντρο, μεταξύ άλλων, και τα ΓΤ τρόφιμα. Τα κράτη μέληποστήριξαν ομόφωνα την πρόταση αυτή κατά τη συνάντηση της μόνιμης επιτροπής τροφίμων στις 17-18 Δεκεμβρίου 2001 και δημοσιεύτηκε στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων(1).

Το συντονισμένο πρόγραμμα ελέγχου δεν καθορίζει τη συχνότητα των δειγματοληψιών ή/και των επιθεωρήσεων, αλλά συνιστά στα κράτη μέλη να εξασφαλίζουν ότι είναι επαρκής για την εποπτεία του θέματος σε κάθε κράτος μέλος. Σύμφωνα με τη σύσταση, τα κράτη μέλη πρέπει να αποστείλουν στην Επιτροπή πληροφορίες σχετικά με τα αποτελέσματα των επιθεωρήσεων και των ελέγχων έως την 1η Μαΐου 2003. Τα αποτελέσματα ενδέχεται να παρέχουν πληροφορίες και εμπειρία που θα αποτελέσουν τη βάση των μελλοντικών δραστηριοτήτων ελέγχου.

Οι εισαγωγείς τροφίμων στην Κοινότητα είναιπεύθυνοι να εξασφαλίζουν ότι τα προϊόντα ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις τις ισχύουσας κοινοτικής νομοθεσίας, στην οποία περιλαμβάνονται και οι κανονισμοί (ΕΚ) αριθ. 258/97(2), (ΕΚ) αριθ. 1139/98(3), (ΕΚ) αριθ. 49/2000(4) και (ΕΚ) αριθ. 50/2000(5), καθώς και οι κανονισμοί που θα εγκριθούν στο μέλλον κατόπιν προτάσεων της Επιτροπής.

Οι αρχές των κρατών μελών μπορούν να επιβάλουν κυρώσεις στα τρόφιμα που παράγονται στο εσωτερικό της Κοινότητας και στα τρόφιμα που εισάγονται στην Κοινότητα και τα οποία δεν τηρούν τις διατάξεις της κοινοτικής νομοθεσίας. Ωστόσο, δεν είναι δυνατόν να αρνηθούν τη διάθεση ενός προϊόντος στην ευρωπαϊκή αγορά, επειδή πρέπει να ελεγχθεί η συμμόρφωσή του με την κοινοτική νομοθεσία.

Η πρόταση της Επιτροπής σχετικά με την ανιχνευσιμότητα και την επισήμανση των γενετικώς τροποποιημένων οργανισμών (ΓΤΟ) καθώς και την ανιχνευσιμότητα τροφίμων και ζωοτροφών που παράγονται από ΓΤΟ προβλέπει ότι η Επιτροπή θα διατυπώσει τεχνικές κατευθύνσεις όσον αφορά τη μεθοδολογία δειγματοληψίας και δοκιμής με σκοπό να διευκολύνει τη συντονισμένη προσέγγιση στην Κοινότητα όσον αφορά τις επιθεωρήσεις και τον έλεγχο για να εξασφαλιστεί η συμμόρφωση με τον κανονισμό.

Μετά την τελική του έγκριση από το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο, ο κανονισμός για τα γενετικώς τροποποιημένα τρόφιμα και τις γενετικώς τροποποιημένες ζωοτροφές θα αντικαταστήσει τους κανονισμούς (ΕΚ) αριθ. 258/97, (ΕΚ) αριθ. 1139/98, (ΕΚ) αριθ. 49/2000 και (ΕΚ) αριθ. 50/2000. Η πρόταση κανονισμού για τα ΓΤ τρόφιμα και τις ΓΤ ζωοτροφές ορίζει ότι για να χορηγηθεί οποιαδήποτε έγκριση, οι ενδιαφερόμενοι πρέπει ναποβάλουν μία μέθοδο ανίχνευσης του προϊόντος, η οποία θα διαβιβάζεται στο κοινοτικό εργαστήριο αναφοράς για επικύρωση.

Το Κοινό Κέντρο Έρευνών, το οποίο έχει προτείνει η Επιτροπή να αποτελέσει το μελλοντικό κοινοτικό εργαστήριο αναφοράς, έχει ήδη δημιουργήσει ένα δίκτυο εργαστηρίων για τους γενετικώς τροποποιημένους οργανισμούς (ΓΤΟ) στα κράτη μέλη, με κύριο στόχο την ανάπτυξη επικυρωμένων μεθόδων ανίχνευσης και τη συζήτηση τεχνικών θεμάτων που αφορούν τη δειγματοληψία, τον εντοπισμό και την ποσοτικοποίηση του ΓΤλικού.

Όλες αυτές οι πρωτοβουλίες θα διευκολύνουν περισσότερο τους ελέγχους και τις επιθεωρήσεις των ΓΤ τροφίμων που πραγματοποιούνται από τα κράτη μέλη.

Ο διάλογος με τις τρίτες χώρες, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών, σχετικά με τα ΓΤ τρόφιμα πραγματοποιείται σε διάφορους κύκλους και σε διάφορα επίπεδα. Οι προδιαγραφές, οι κατευθυντήριες γραμμές και οι συστάσεις για τις κανονιστικές διατάξεις που αφορούν τα ΓΤ τρόφιμα, καθώς και την επισήμανση των προϊόντων αυτών, συζητούνται μέσα στο πλαίσιο του Κώδικα Τροφίμων, ιδίως δε στην επιτροπή του κώδικα για την επισήμανση των τροφίμων και στην ομάδα έργου του κώδικα για τα τρόφιμα που προέρχονται από τη σύγχρονη βιοτεχνολογία. Μέσα στο πλαίσιο αυτό, καθώς και σε άλλους κύκλους, η Επιτροπή προωθεί καιπερασπίζεται την προσέγγιση των κανονιστικών διατάξεων που έχει συμφωνηθεί στην Κοινότητα.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες, όπως και άλλες τρίτες χώρες, έχουν ενημερωθεί πλήρως για την μελλοντική νομοθεσία μας. Η πρόταση της Επιτροπής για τα ΓΤ τρόφιμα και τις ΓΤ ζωοτροφές έχει κοινοποιηθεί στις επιτροπές Υγειονομικά και Φυτοϋγειονομικά Μέτρα (ΥΦΥ) και Τεχνικά Εμπόδια στο Εμπόριο (ΤΕΕ) του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου (ΠΟΕ). Πολλές χώρες, μεταξύ των οποίων και οι Ηνωμένες Πολιτείες, διατύπωσαν σχόλια στα οποία η Επιτροπή απάντησε. Η απάντηση της Επιτροπής είναι διαθέσιμη στον ιστοχώρο: http://europa.eu.int/comm/food/fs/gmo/gmo_ongoinit_en.html.

(1) Σύσταση της Επιτροπής, της 25ης Ιανουαρίου 2002, για ένα συντονισμένο πρόγραμμα για τον επίσημο έλεγχο των τροφίμων το 2002, ΕΕ L 26 της 30.1.2002.

(2) Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 258/97 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 27ης Ιανουαρίου 1997 σχετικά με τα νέα τρόφιμα και τα νέα συστατικά τροφίμων, ΕΕ L 43 της 14.2.1997.

(3) Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1139/98 του Συμβουλίου της 26ης Μαΐου 1998 για τηνποχρεωτική αναγραφή στοιχείων, επιπλέον των προβλεπόμενων στην οδηγία 79/112/ΕΟΚ, στην επισήμανση ορισμένων τροφίμων που παράγονται από γενετικώς τροποποιημένους οργανισμούς.

(4) Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 49/2000 της Επιτροπής, της 10ης Ιανουαρίου 2000, περί τροποποιήσεως του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1139/98 του Συμβουλίου για τηνποχρεωτική αναγραφή στοιχείων, επιπλέον των προβλεπόμενων στην οδηγία 79/112/ΕΟΚ, στην επισήμανση ορισμένων τροφίμων που παράγονται από γενετικώς τροποποιημένους οργανισμούς.

(5) Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 50/2000 της Επιτροπής, της 10ης Ιανουαρίου 2000, για την επισήμανση των τροφίμων και των συστατικών τους που περιέχουν πρόσθετες και αρτυματικές ύλες οι οποίες έχουν τροποποιηθεί γενετικώς ή έχουν παραχθεί από γενετικώς τροποποιημένους οργανισμούς.