ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3791/97 υποβολή: Angela Sierra Gonzαlez (GUE/NGL), Laura Gonzαlez Αlvarez (GUE/NGL), Pedro Marset Campos (GUE/NGL) και Marνa Sornosa Martνnez (GUE/NGL) προς την Επιτροπή (26 Νοεμβρίου 1997)

Θέμα: Αλλαγή του κλίματος και επιπτώσεις της στις Καναρίους Νήσους

Αναπάντητες παραμένουν τη στιγμή αυτή οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής που προκαλείται από την ανθρώπινη δραστηριότητα επί του πλανήτη, θέμα με το οποίο θα ασχοληθεί η τρίτη διάσκεψη των συμβαλλομένων μερών της Σύμβασης-Πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών για την αλλαγή του κλίματος, που θα πραγματοποιηθεί στο Κυότο τον Δεκέμβριο. Μια από τις επιπτώσεις αυτές είναι η προβλεπόμενη άνοδος της στάθμης των θαλασσών, οφειλόμενη, μεταξύ άλλων, στην τήξη των πάγων και τη γενικευμένη αύξηση των θερμοκρασιών που οδηγεί στο «φαινόμενο του θερμοκηπίου». Η άνοδος της στάθμης της θάλασσας ενδέχεται να έχει καταστροφικές συνέπειες για τους πληθυσμούς και την ανθρώπινη δραστηριότητα στις παράκτιες ζώνες, των νησιωτικών ιδίως περιοχών όπως οι Κανάριοι Νήσοι.

Απόδειξη ενός τέτοιου φόβου αποτελεί η σύσταση της Ένωσης AOSIS, στην οποία μετέχουν τα μικρά νησιωτικά κράτη του πλανήτη, που βλέπουν την ύπαρξή τους να απειλείται από την αλλαγή του κλίματος.

Γνωρίζει η Επιτροπή τις επιπτώσεις που θα έχει στις παράκτιες ζώνες των νησιωτικών και ηπειρωτικών περιοχών η άνοδος της στάθμης της θάλασσας εξαιτίας της αύξησης της θερμοκρασίας του πλανήτη;

Έχει η Επιτροπή πραγματοποιήσει κάποια μελέτη για τις εν λόγω επιπτώσεις από άποψη κοινωνικο-οικονομική και περιβαλλοντική, λαμβάνοντας υπόψη ότι πολλές από τις απειλούμενες περιοχές εξαρτώνται από την τουριστική δραστηριότητα που αναπτύσσεται στις ακτές τους;

Θεωρεί η Επιτροπή ότι μια από τις επιπτώσεις αυτές μπορεί να είναι η μεταβολή της ισάλου γραμμής και η ανατροπή του συστήματος των ακτών ορισμένων από τις προηρημένες περιοχές;

Απάντηση της κας Cresson εξ ονόματος της Επιτροπής (21 Ιανουαρίου 1998)

H κατανόηση των μηχανισμών μεταβολής του κλίματος και των επιπτώσεων της μεταβολής αυτής στην άνοδο της στάθμης της θάλασσας αποτελεί έναν από τους βασικούς στόχους των ερευνητικών εργασιών που διεξάγονται στο πλαίσιο του προγράμματος για το περιβάλλον και το κλίμα (1994-1998) ((ΕΕ L 361 της 31.12.1994 )). Η Επιτροπή επί του παρόντος υποστηρίζει μια σειρά ερευνητικών έργων με αντικείμενο την ανάλυση των αιτιών και των επιπτώσεων της ανόδου της στάθμης της θάλασσας. Οι τελευταίες εξελίξεις των ερευνών των σχετικών με τη στάθμη της θάλασσας στην Ευρώπη συζητήθηκαν στο πλαίσιο του εργαστηρίου «Η στάθμη της θάλασσας στην Ευρώπη και η έρευνα σχετικά με τις παράκτιες ζώνες», το οποίο πραγματοποιήθηκε στις 9-12 Απριλίου στη Βαρκελώνη. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα των εν λόγω ερευνών, η στάθμη της θάλασσας στις ευρωπαϊκές ακτές παρουσιάζει σήμερα μέση ετήσια άνοδο της τάξης του 1 έως 1,5 χιλιοστών. Λόγω των κατά τόπους κατακόρυφων τεκτονικών κινήσεων, η σχετική μεταβολή της στάθμης της θάλασσας διαφέρει ανάλογα με την περιοχή της Ευρώπης, π.χ. οι φινλανδικές ακτογραμμές της Βαλτικής Θάλασσας και μέρος των ακτών της Μεσογείου παρουσιάζουν άνοδο και, κατά συνέπεια, στις περιοχές αυτές μειώνεται η στάθμη της θάλασσας.

Σύμφωνα με κάποιες μελέτες, προβλέπεται ότι εντός των επόμενων 100 ετών η στάθμη της θάλασσας θα παρουσιάσει μέση άνοδο της τάξης του 0,4 μέτρου. Οι ακτογραμμές που βρίσκονται σε χαμηλό επίπεδο και οι νησιωτικές περιοχές είναι ιδιαίτερα ευάλωτες αλλά η εξέλιξή τους εξαρτάται από τις τοπικές ή περιφερειακές γεωφυσικές συνθήκες (κατακόρυφες τεκτονικές κινήσεις) οι οποίες μπορεί να εμποδίζουν ή να ενισχύουν τις επιπτώσεις της μεταβολής του κλίματος. Για το λόγο αυτό, δεν είναι δυνατόν να δοθεί οριστική απάντηση στην ερώτηση αυτή. Εντούτοις, η Κοινότητα έχει υποστηρίξει μια σειρά ερευνητικών έργων με αντικείμενο τις τοπικές ή περιφερειακές επιπτώσεις της ανόδου της στάθμης της θάλασσας στα δέλτα της βορειοδυτικής Μεσογείου και στην κοιλάδα ανατολικά του Πάδου. Οι επιπτώσεις της ανόδου της στάθμης της θάλασσας ειδικά στις Καναρίους Νήσους δεν έχουν μελετηθεί, δεδομένου ότι στο πλαίσιο του προγράμματος για το περιβάλλον και το κλίμα δεν υποβλήθηκαν προτάσεις που να αφορούν τις περιοχές αυτές.

Σε ορισμένα από τα έργα εξετάσθηκαν οι κοινωνικοοινομικές επιπτώσεις της ανόδου της στάθμης της θάλασσας. Οι τελικές εκθέσεις των έργων αυτών διατίθενται κατ'αίτηση των ενδιαφερομένων.

Η άνοδος της στάθμης της θάλασσας στις ακτογραμμές και τις παραλίες της Ευρώπης αποτελεί αντικείμενο ερευνών, αλλά, για τους λόγους που αναφέρθηκαν ανωτέρω, οι έρευνες αυτές δεν αφορούν ειδικά τις Καναρίους Νήσους.