ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3029/97 υποβολή: Amedeo Amadeo (NI) προς την Επιτροπή (1η Οκτωβρίου 1997)

Θέμα: Ανθρώπινα δικαιώματα

Η ερώτηση αφορά τη γνωμοδότηση «Η Ευρωπαϊκή Ένωση και η εξωτερική διάσταση της πολιτικής για τα ανθρώπινα δικαιώματα» (έγγρ. CES 474/97) ((ΕΕ C 206 της 7.7.1997, σελ. 117.)):

Στην πολιτική της Επιτροπής δεν περιλαμβάνονται σαφείς στρατηγικές οδηγίες για την άσκηση μιας συνεκτικής και συνεπούς πολιτικής για τα ανθρώπινα δικαιώματα.

Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή είναι της γνώμης ότι η πολιτική που έχει χαράξει μέχρι σήμερα η ΕΕ στον τομέα αυτό διαμορφώθηκε κατά περίπτωση.

Ως εκ τούτου, καλείται η Επιτροπή να ακολουθήσει τρείς κατευθύνσεις για να επανασυνδέσει τις εξωτερικές πτυχές της πολιτικής της ΕΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα:

1. προσχώρηση της ΕΕ στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση για την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών 7

2. δημιουργία μίας κοινοτικής «Χάρτας Δικαιωμάτων» 7

3. εισαγωγή ορισμένων ειδικών όρων για τα ανθρώπινα δικαιώματα στο Πρωτόκολλο που προστέθηκε στη Συνθήκη του Μάαστριχτ.

Κοινή απάντηση του κ. Van den Broek εξ ονόματος της Επιτροπής στις γραπτές ερωτήσεις E-3029/97 και E-3030/97 (17 Οκτωβρίου 1997)

Η Επιτροπή εφιστά την προσοχή των Αξιότιμων Μελών του Κοινοβουλίου στο γεγονός ότι έχει αναλάβει τη δέσμευση να εφαρμόσει μία συναφή προσέγγιση σε θέματα δικαιωμάτων του ανθρώπου, ειδικότερα σε ό,τι αφορά τις πτυχές που ανέφεραν τα Αξιότιμα Μέλη του Κοινοβουλίου.

Το 1991, η Επιτροπή έθεσε ενώπιο του Συμβουλίου μία ανακοίνωση με σκοπό να λάβει εξουσιοδότηση για να διαπραγματευθεί τις λεπτομέρειες προσχώρησης της Κοινότητας στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση των δικαιωμάτων του ανθρώπου. Αυτή η πρωτοβουλία, που υποστηρίζει ενεργά το Κοινοβούλιο, οδήγησε το Συμβούλιο στο να ζητήσει, τον Απρίλιο 1994, τη γνώμη του Δικαστηρίου σχετικά με το κατά πόσον συμβιβάζεται η προσχώρηση σ' αυτή τη Σύμβαση με τη συνθήκη για την ίδρυση της Κοινότητας.

Στις 28 Μαρτίου 1996, το Δικαστήριο εξέδωσε τη γνώμη του σύμφωνα με την οποία «με βάση το κοινοτικό δίκαιο, με τη σημερινή του μορφή, η Κοινότητα δεν έχει την αρμοδιότητα να προσχωρήσει στη σύμβαση». Στην αιτιολόγηση της γνώμης του το Δικαστήριο διευκρίνησε ότι «λόγω της συνταγματικής εμβέλειάς της και τις επιπτώσεις της για τα όργανα της Κοινότητας, αυτή η πράξη υπερβαίνει, κατά τη γνώμη του Δικαστηρίου, τα όρια του άρθρου 235 και μπορεί να υλοποιηθεί μόνο με την τροποποίηση της συνθήκης».

Η Διακυβερνητική Διάσκεψη, αφού εξέτασε αυτό το ενδεχόμενο, συμφώνησε να προσθέσει, στη συνθήκη του Άμστερνταμ, μία παράγραφο 1 στο άρθρο ΣΤ της συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση που αναφέρει ότι «η Ένωση βασίζεται στις αρχές της ελευθερίας, της δημοκρατίας, του σεβασμού των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των βασικών ελευθεριών, καθώς και του κράτους δικαίου, αρχές που είναι κοινές στα κράτη μέλη». Αυτό το άρθρο προστίθεται στο άρθρο ΣΤ της συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση, παράγραφος 2, βάσει του οποίου «η Ένωση σέβεται τα βασικά δικαιώματα όπως εξασφαλίζονται από την ευρωπαϊκή συνθήκη διασφάλισης των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των βασικών ελευθεριών ...».

Εξάλλου, προστέθηκαν ένα νέο άρθρο ΣΤ.1 στη συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση και ένα νέο άρθρο 236 στη συνθήκη ΕΚ, σχετικά με τα μέτρα που πρέπει να λαμβάνονται στην περίπτωση παραβίασης από ένα κράτος μέλος των αρχών στις οποίες στηρίζεται η Ένωση.

Σύμφωνα με το νέο άρθρο 6α, το Συμβούλιο θα μπορέσει να λάβει τα αναγκαία μέτρα για να καταπολεμήσει κάθε διάκριση ως προς το φύλο, τη φυλή ή την εθνική καταγωγή, τη θρησκεία ή τις πεποιθήσεις, κάποια μειονεξία, την ηλικία ή τις σεξουαλικές προτιμήσεις.