ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-0922/01

υποβολή: Reinhold Messner (Verts/ALE) προς την Επιτροπή

(28 Μαρτίου 2001)

Θέμα: Pedemontana lombarda

Στο πλαίσιο του Γενικού Σχεδίου για τις Μεταφορές η ιταλική κυβέρνηση εξέφρασε την πρόθεση να προβεί σελοποίηση του έργου κατασκευής του αυτοκινητόδρομου Pedemontana Lombarda, ο οποίος προορίζεται να συνδέσει το Varese με το Como και το Bergamo. Στο σχέδιο αυτό συμμετέχει και η Περιφέρεια της Λομβαρδίας η οποία, με το πρωτόκολλο της Συμφωνίας της 13ης Μαρτίου 2000, έχει δρομολογήσει διαδικασία θεσμικής συνεννόησης, με στόχο τον προσδιορισμό των χαρακτηριστικών και του σχεδίου του έργου.

Τόσο η κυβέρνηση όσο και η Περιφέρεια είναι της γνώμης ότι το εν λόγω έργοποδομής πρέπει ναλοποιηθεί από την ανάδοχο εταιρεία Pedemontana Lombarda SpΑ, η οποία συμμετείχε όντως σε όλα τα στάδια της διαδικασίας συνεννόησης.

Από τα διαθέσιμα στοιχεία συνάγεται, εντούτοις, ότι η επίμαχη σύμβαση οδοποιίας συνήφθη με την εταιρεία Pedemontana Lombarda SpΑ, χωρίς να πραγματοποιηθεί πρόσκλησηποβολής προσφορών. Η σχετική σύμβαση εγκρίθηκε από το ANAS στις 29 Μαΐου 1990, και στη συνέχεια επικυρώθηκε με το διυπουργικό διάταγμα αριθ. 1524 της 31ης Αυγούστου 1990 - δηλαδή πάνω από ένα μήνα μετά τη λήξη της προθεσμίας για την έναρξη ισχύος τηςποχρέωσης που απορρέει από την οδηγία άμεσης εκτέλεσης 89/440/ΕΟΚ(1), σύμφωνα με την οποία η σύναψη των συμβάσεων για την κατασκευή αυτοκινητοδρόμων πραγματοποιείται μέσω ιδιωτικής δημοπρασίας.

Πρέπει εξάλλου να σημειωθεί ότι:

- παρά το γεγονός ότι έχουν περάσει πάνω από μία δεκαετία από την έναρξη ισχύος της, δεν έχειλοποιηθεί ακόμα κανένα τμήμα της εν λόγω σύμβασης(2)"

- το σχέδιο που συζητείται επί του παρόντος έχει τροποποιηθεί σημαντικά σε σχέση με εκείνο που περιλαμβάνει η σύμβαση(3).

Υπό το φως των προαναφερθέντων, μπορεί η Επιτροπή να διευκρινίσει:

1. εάν η σύμβαση που συνήφθη με την εταιρεία Pedemontana SpA είναι παράνομη από την σκοπιά του κοινοτικού δικαίου"

2. εάν, κατά συνέπεια, σύμφωνα με το διάταγμα 1524/90 και των νομικών πράξεων που ακολούθησαν στη συνέχεια όσον αφορά την εν λόγω σύμβαση, πληρούνται οι προϋποθέσεις ώστε να κινηθεί σε κοινοτικό επίπεδο διαδικασία επί παραβάσει"

3. εάν δεν θεωρεί ότι η έγκριση της εν λόγω πολιτικήςπέρ των εταιρειών που αναλαμβάνουν έργα οδοποιίας ισοδυναμεί με ακύρωση της επιλογής προτεραιότητας της Ευρωπαϊκής Ένωσης που συνίσταται στην ισόρροπη ανάπτυξη των οδικών και των σιδηροδρομικών μεταφορών;

(1) ΕΕ L 210 της 21.7.1989, σελ. 1.

(2) Δεδομένου ότι μέχρι σήμερα δεν έχει κατασκευαστεί ούτε ένα μέτρο αυτοκινητόδρομου, σε περίπτωση δικαστικής διαμάχης με την ανάδοχο εταιρεία, το ποσό της επίδικης διαφοράς θαπολογιζόταν μόνο με βάση τις δαπάνες για την μελέτη και τον σχεδιασμό που έχουν πραγματοποιηθεί μέχρι σήμερα (περίπου 10 δισεκατομμύρια ITL, οι οποίες εισπράχθηκαν από το κράτος χωρίς να επιστραφούν). Επί του παρόντος, διατίθενται περίπου 240 δισεκατομμύρια λιρέττες για τον σχεδιασμό, 100 δισ. από τις οποίες προορίζονται, σύμφωνα με τον ιταλικό νόμο για τον προϋπολογισμό του 2000, για το ANAS. Η χορήγηση αυτών των πόρων θα είχε, ενδεχομένως, ως αποτέλεσμα άμεση αύξηση του διακυβευόμενου ποσού.

(3) Η Γενική Εισαγγελία του ιταλικού κράτους εξέφρασε την άποψη ότι η σύναψη της σύμβασης μπορεί να θεωρηθεί έγκυρη, εάν δεν τροποποιηθούν οι βασικές τοπωνυμίες του σχεδίου - δηλαδή το Dalmine και το Valico del Gaggiolo στα βόρεια του Varese. Στην πρόταση, ωστόσο, που βρίσκεται επί του παρόντοςπό συζήτηση, το Valico del Gaggiolo είναι προσπελάσιμο μέσω της διακλάδωσης του οδικού άξονα του Varese, η οποία δεν συνδέεται με τον κυρίως αυτοκινητόδρομο, ο οποίος, αντίθετα, οδηγεί προς την κατεύθυνση του αεροδρομίου της Malpensa, σε απόσταση 40 περίπου χλμ. από το ίδιο το Valico.

Απάντηση του κ. Bolkestein εξ ονόματος της Επιτροπής

(11 Μαΐου 2001)

1. Με βάση τις πληροφορίες που παρέσχε το αξιότιμο μέλος του Κοινοβουλίου στη γραπτή του ερώτηση, η σύμβαση παραχώρησης στην εταιρεία Pedemontana Lombarda S.p.A. δεν φαίνεται ναπόκειται στους κανόνες της οδηγίας 89/440/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 18ης Ιουλίου 1989, για την τροποποίηση της οδηγίας 71/305/ΕΟΚ περί συντονισμού των διαδικασιών σύναψης συμβάσεων δημοσίων έργων, η οποία έπρεπε να τεθεί σε εφαρμογή το αργότερο στις 19 Ιουλίου 1990. Πράγματι, στην απόφασή του της 5ης Οκτωβρίου 2000 σχετικά με τηνπόθεση C-337/98, το Δικαστήριο επιβεβαίωσε την αρχή ότι, σε περίπτωση όπου μια αναθέτουσα αρχή αποφασίσει να επιλέξει ένανποψήφιο χωρίς προηγούμενη προκήρυξη διαγωνισμού, το εφαρμοστέο δίκαιο προσδιορίζεται λαμβάνονταςπόψη τη στιγμή έκδοσης της εν λόγω απόφασης (εν προκειμένω, το αργότερο στις 29 Μαΐου 1990). Εντούτοις, εάν οι βασικοί όροι της σύμβασης τροποποιήθηκαν μετά τη σύναψη της αρχικής συμφωνίας, οι οδηγίες 89/440/ΕΟΚ και 93/37/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 14ης Ιουνίου 1993, για το συντονισμό των διαδικασιών σύναψης των συμβάσεων δημοσίων έργων(1) θα μπορούσαν να έχουν εφαρμογή.

2. Η Επιτροπή προτίθεται πάντως να ζητήσει από τις ιταλικές αρχές να τηςποβάλουν τις απαραίτητες πληροφορίες για την αξιολόγηση της συμβατότητας της σύμβασης παραχώρησης στην εταιρεία Pedemontana Lombarda S.p.A., όπως επισημάνθηκε από το αξιότιμο μέλος, προς το κοινοτικό δίκαιο στον τομέα των δημοσίων συμβάσεων. Σε περίπτωση κατά την οποία, από την εξέταση των ανωτέρω πληροφοριών, προκύψει πιθανή ασυμβατότητα των διαδικασιών που ακολουθήθηκαν προς το κοινοτικό δίκαιο, θα μπορούσε να κινηθεί η διαδικασία επί παραλείψει που προβλέπεται στο άρθρο 226 (πρώην άρθρο 169) της συνθήκης ΕΚ.

3. Όσον αφορά το σύστημα παραχώρησης και τον αντίκτυπό του στην εξισορρόπηση μεταξύ των σιδηροδρομικών και των οδικών μεταφορών, η Επιτροπήπενθυμίζει την απάντηση στην ερώτηση E-0371/01 του αξιότιμου μέλους του Κοινοβουλίου, δηλαδή ότι θεωρεί, κατά κανόνα, προτιμότερο να επιβαρύνονται με το κόστος χρήσης τωνποδομών οι άμεσοι χρήστες και ότι εξετάζει τα μέτρα που θα μπορούσαν να συμβάλουν στην εξισορρόπηση μεταξύ των σιδηροδρομικών και των οδικών μεταφορών στην Κοινότητα, και ιδίως τους κανόνες σχετικά με την τιμολόγηση και τη χρηματοδότηση τωνποδομών.

(1) ΕΕ L 199 της 9.8.1993.