ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1675/02

υποβολή: Charles Tannock (PPE-DE) προς την Επιτροπή

(12 Ιουνίου 2002)

Θέμα: Επαναπατρισμός λαθρομεταναστών από την ΕΕ

Μπορεί η Επιτροπή να επιβεβαιώσει ότι δέκα χιλιάδες κινέζοι πολίτες μεταφέρονται ετησίως διά μέσου Ασίας και Ευρώπης, συχνά μέσω των Βαλκανίων στην Ευρωπαϊκή Ένωση· Αληθεύει ότι η Κυβέρνηση της Κίνας συχνά αρνείται να δεχτεί τους πολίτες της που επιστρέφουν γιατί δεν έχουν αποδεικτικό ιθαγενείας, ακόμα και στη περίπτωση που αυτοί οι πολίτες συνεργαστούν με τις αρχές των κρατών μελών προσδιορίζοντας την ταυτότητα τους και την χώρα καταγωγής τους·

Μπορεί η Επιτροπή να κατανομάσει τα κράτη που αρνούνται να συνεργαστούν κατ' αυτόν τον τρόπο με τα κράτη μέλη και να γνωστοποιήσει άν είναι αποδέκτες οικονομικής ενίσχυσης από την ΕΕ ή έχουν καποια συμφωνία σύνδεσης ή εμπορίου με την Ευρωπαϊκή Ένωση·

Θα μπορούσε επίσης η Επιτροπή να γνωστοποιήσει ποιά απο τα βαλκανικά κράτη απαλλάσσονται των απαιτήσεων θεώρησης διαβατηρίου και άν πιστεύει ότι η επιβολή τέτοιων απαιτήσεων θα μπορούσε να συμβάλει στην αναχαίτηση του κύματος λαθρομετανάστευσης·

Απάντηση του κυρίου Vitorino εξ ονόματος της Επιτροπής

(3 Σεπτεμβρίου 2002)

Η λαθρομετανάστευση από την Κίνα παραμένει σημαντικό θέμα ενδιαφέροντος για την Κοινότητα στο πλαίσιο της συνολικής καταπολέμησης του εν λόγω φαινομένου. Ωστόσο, ο αριθμός των λαθρομεταναστών από την Κίνα στην Ευρώπη ήταν μέχρι στιγμής περιορισμένος.

Η κινεζική κυβέρνηση όντως εφαρμόζει την αρχή του επαναπατρισμού μετά από επαλήθευση με αποτέλεσμα να δέχεται την επιστροφή ατόμων μόνο εφόσον έχει αποδειχθεί επισήμως η κινεζική ιθαγένειά τους.

Μετά την τραγωδία του Dover τον Ιούνιο του 2000, η Ένωση και η Κίνα άρχισαν διάλογο όσον αφορά τη λαθρομετανάστευση, στη διάρκεια συνεδρίασης μεταξύ του κινέζου πρωθυπουργού Zhu Rongji και του Προέδρου της Επιτροπής που πραγματοποιήθηκε στις 11 Ιουλίου 2000 στις Βρυξέλλες. Το πρόβλημα της λεγόμενης βαλκανικής οδού, και ιδίως η δυνατότητα μετάβασης στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γιουγκοσλαβίας (ΟΔΓ) χωρίς θεώρηση διαβατηρίου, γεγονός που διευκόλυνε την επακόλουθη παράνομη είσοδο στην Ένωση το 2000 και το 2001, εξετάστηκε στο πλαίσιο του διαλόγου Ένωσης-Κίνας από κοινού με τις αρχές της ΟΔΓ, που εν τω μεταξύ κατέστησανποχρεωτική τη θεώρηση διαβατηρίου για τους κινέζους πολίτες.

Στο πλαίσιο του εν λόγω διαλόγου συζητήθηκαν επίσης θέματα επαναπατρισμού και στις 19 Ιουλίου 2002 πραγματοποιήθηκε στις Βρυξέλλες ο τρίτος γύρος διαβουλεύσεωνψηλού επιπέδου όσον αφορά την καταπολέμηση της λαθρομετανάστευσης και του εμπορίου ανθρώπων. Με την ευκαιρία αυτή, εξετάστηκαν συγκεκριμένα μέτρα για μια στενότερη συνεργασία προκειμένου να βελτιωθούν οι πρακτικές επιστροφής.

Στο συμπέρασμα αριθ. 40 του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Λάκεν της 15ης Δεκεμβρίου 2001, ζητείται η ένταξη της πολιτικής για τα μεταναστευτικά ρεύματα στην εξωτερική πολιτική της Ένωσης. Συγκεκριμένα, αποφασίστηκε ότι θα πρέπει να συναφθούν ευρωπαϊκές συμφωνίες επανεισδοχής με τις ενδιαφερόμενες χώρες βάσει μιας νέας σειράς προτεραιοτήτων και ενός σαφούς σχεδίου δράσης. Στηριζόμενο στις εν λόγω κατευθυντήριες γραμμές το Συμβούλιο προσδιόρισε, στη συνεδρίασή του της 25ης Απριλίου 2002, τέσσερις νέες χώρες προτεραιότητας για τη σύναψη περαιτέρω κοινοτικών συμφωνιών επανεισδοχής, μεταξύ των οποίων και η Κίνα, και ζήτησε από την Επιτροπή ναποβάλει σχέδιο διαπραγματευτικών οδηγιών το ταχύτερο δυνατό. Μέχρι στιγμής, το Συμβούλιο έχει εξουσιοδοτήσει επίσημα την Επιτροπή να διαπραγματευθεί κοινοτικές συμφωνίες επανεισδοχής με το Μαρόκο, τη Σρι Λάνκα, τη Ρωσία, το Πακιστάν, το Χονγκ Κονγκ, το Μακάο και την Ουκρανία. Η Επιτροπή ολοκλήρωσε επιτυχώς τις διαπραγματεύσεις με το Χονγκ Κονγκ και τη Σρι Λάνκα (τελικά κείμενα μονογράφησαν το Νοέμβριο του 2001 και το Μάιο του 2002 αντίστοιχα) και οι διαπραγματεύσεις με το Μακάο έχουν προχωρήσει αρκετά και αναμένεται να ολοκληρωθούν σύντομα. Ωστόσο, όσον αφορά τις άλλες διαπραγματεύσεις δεν κατέστη μέχρι στιγμής δυνατόν να οριστεί ημερομηνία για την ολοκλήρωσή τους.

Ωστόσο, θα πρέπει να σημειωθεί ότι το γεγονός ότι διεξάγονται διαπραγματεύσεις όσον αφορά κοινοτικές συμφωνίες επανεισδοχής δεν σημαίνει ότι οι ενδιαφερόμενες χώρες έχουν αρνηθεί να συνεργαστούν. Η προθυμία τους να αρχίσουν διαπραγματεύσεις αποτελεί μάλλον ένδειξη για το αντίθετο και εκτιμάται ιδιαίτερα.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Σεβίλλης της 21ης και 22ας Ιουνίου 2002 ασχολήθηκε με το θέμα της συνεργασίας με τρίτες χώρες για την καταπολέμηση της λαθρομετανάστευσης. Το συμπέρασμα ήταν ότι είναι απαραίτητο να πραγματοποιηθεί συστηματική εκτίμηση των σχέσεων με τρίτες χώρες οι οποίες δεν συνεργάζονται όσον αφορά την καταπολέμηση της λαθρομετανάστευσης. Στο επίπεδο της Κοινότητας, η συνεργασία με χώρες προέλευσης και διέλευσης για την πρόληψη και την καταπολέμηση της λαθρομετανάστευσης έχει αρχίσει σχετικά πρόσφατα. Οι πρώτες εμπειρίες με χώρες όπως την Αλβανία και άλλες βαλκανικές χώρες, το Μαρόκο, τη Σρι Λάνκα και την Τουρκία είναι μάλλον ενθαρρυντικές. Ακολουθώντας τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Σεβίλλης, η Επιτροπή θαποβάλει στο Συμβούλιο έκθεση όσον αφορά τους χρηματοοικονομικούς πόρους που διατίθενται σε κοινοτικό επίπεδο για τον επαναπατρισμό μεταναστών και ζητούντων άσυλο που δεν έγιναν δεκτοί, για τη διαχείριση των εξωτερικών συνόρων και για την προώθηση της συνεργασίας με τρίτες χώρες στον τομέα του ασύλου και της μετανάστευσης, συμπεριλαμβανομένης της λαθρομετανάστευσης.

Όσον αφορά την απαίτηση θεώρησης διαβατηρίου για τους πολίτες των βαλκανικών κρατών, θα πρέπει να αναφερθεί ότι, σύμφωνα με τον κανονισμό ΕΚ αριθ. 539/2001 του Συμβουλίου, της 15ης Μαρτίου 2001, περί του καταλόγου τρίτων χωρών οιπήκοοι των οποίωνπόκεινται στηνποχρέωση θεώρησης για τη διέλευση των εξωτερικών συνόρων των κρατών μελών, και του καταλόγου των τρίτων χωρών οιπήκοοι των οποίων απαλλάσσονται από τηνποχρέωση αυτή(1), οιπήκοοι της Αλβανίας, της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης, της ΟΔΓ και της πρώην Δημοκρατίας της Μακεδονίας (FYROM) χρειάζονται θεώρηση για να εισέλθουν στην Ένωση.

(1) ΕΕ L 81 της 21.3.2001.