ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3591/02

υποβολή: Camilo Nogueira Romn (Verts/ALE) προς την Επιτροπή

(13 Δεκεμβρίου 2002)

Θέμα: Οι δέσμες νομοθετικών μέτρων Erika και ο νόμος Oil Pollution Act των ΗΠΑ, του 1990

Ποιοι είναι οι λόγοι για τους οποίους η Επιτροπή -μετά το ατύχημα του πετρελαιοφόρου Erika αλλά και πριν από τα διαδοχικά ατυχήματα στα ανοικτά των ακτών της Γαλικίας, όπως αυτά των πλοίων Polycomander, Aegean Sea, Urquiola και Casn- δεν περιέλαβε στις πρωτοβουλίες των νομοθετικών μέτρων Erika τα αυστηρά μέτρα χρηματικών εγγυήσεων και ασφαλείας που απαιτούνται από τους εφοπλιστές και τα πλοία με τον νόμο Oil Pollution Act των ΗΠΑ, του 1990, που ψηφίστηκε με αφορμή το ατύχημα του Exxon Valdez, τα οποία προβλέπουν απεριόριστη οικονομική ευθύνη, χρηματική εγγύηση ενός δισεκατομμυρίου εκ μέρους των εφοπλιστών και διπλά τοιχώματα για τα πετρελαιοφόρα που ταξιδεύουν στα ύδατα του κράτους αυτού· Δεδομένων των σχετικών ελλείψεων στην ευρωπαϊκή νομοθεσία και την ευθύνη της ΕΕ, μήπως ο νόμος Oil Pollution Act έχει ως παρενέργεια μια αρνητική επιλογή, δηλ. τη χρησιμοποίηση των πλοίων που βρίσκονται σε καλύτερη κατάσταση για τον εφοδιασμό των ΗΠΑ, στις οποίες δεν έχει σημειωθεί από τότε τραγικό ατύχημα, και των χειρότερων πλοίων για τον εφοδιασμό των κρατών της ΕΕ, με αποτέλεσμα τα γνωστά ατυχήματα, μεταξύ των οποίων εκείνα που συνέβησαν στη Γαλικία·

Απάντηση της κας de Palacio εξ ονόματος της Επιτροπής

(26 Φεβρουαρίου 2003)

Η Επιτροπή συμμερίζεται τις ανησυχίες του Αξιότιμου Μέλους του Κοινοβουλίου σχετικά με τις δυνατές παρενέργειες του αμερικανικού νόμου Oil Pollution Act του 1990. Είναι γεγονός ότι η μονομερής ενέργεια των Ηνωμένων Πολιτειών δημιουργεί κινδύνους παραπομπής των λιγότερο ασφαλών πλοίων στα ευρωπαϊκά ύδατα. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η Επιτροπή, έχοντας συνείδηση του κινδύνου, αντέδρασε με τα μέτρα που περιέχουν οι δέσμες Erika I και II.

Η Επιτροπή είχε προτείνει, στο πλαίσιο της δέσμης ERIKA-II, τη σημαντική αύξηση του ορίου αποζημίωσης των θυμάτων ρύπανσης απόδρογονάνθρακες, μέσω της δημιουργίας ταμείου αποζημίωσης για τις ζημιές που οφείλονται στη ρύπανση απόδρογονάνθρακες στα ευρωπαϊκά ύδατα (ταμείο COPE), το οποίο θα ηύξανε το όριο ολικής αποζημίωσης στο 1 δισεκατομμύριο ευρώ, ενώ το σημερινό όριο είναι 185 εκατομμύρια ευρώ(1). Το μέτρο αυτό θα επέτρεπε την πλήρη αποζημίωση όλων των θυμάτων ρύπανσης τωνδάτων της Ένωσης απόδρογονάνθρακες, καθώς και την επιτάχυνση της διαδικασίας αποζημίωσης.

Ωστόσο, μετά τη γνωμοδότηση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σε πρώτη ανάγνωση, το Συμβούλιο δεν έδωσε συνέχεια στην πρόταση, προτιμώντας να προωθήσει τη δημιουργία ανάλογου ταμείου σε διεθνές επίπεδο. Έκτοτε, και αντίθετα με τις εν προκειμένω επιλογές των Ηνωμένων Πολιτειών, η δράση της Ένωσης εις ό,τι αφορά την ευθύνη των ρυπαινόντων εγγράφεται στο πλαίσιο των διεθνών μηχανισμών.

Στην ανακοίνωσή της της 3ης Δεκεμβρίου 2002(2), η Επιτροπή, ανήσυχη λόγω της εν προκειμένω έλλειψης προόδου, ζήτησε από τα κράτη μέλη να επικυρώσουν, χωρίς καθυστέρηση, το πρωτόκολλο περί συστάσεως συμπληρωματικού ταμείου για τις αποζημιώσεις που οφείλονται σε ρύπανση απόδρογονάνθρακες, να εξασφαλίσουν ότι το όριο αποζημίωσης θα καθοριστεί στο 1 δισεκατομμύριο ευρώ και να μεριμνήσουν ώστε το ταμείο να είναι πλήρως επιχειρησιακό πριν από την εκπνοή του 2003. Ζήτησε επίσης από αυτά να προβλέψουν κατάλληλες κυρώσεις για τους φορείς εκμετάλλευσης που ευθύνονται για ρύπανση εκ σοβαρής αμελείας.

Επιπλέον, όπωςπογράμμισε επανειλημμένως, το συμπληρωματικό διεθνές ταμείο δεν θα αποτελέσει αποδεκτή εναλλακτική λύση έναντι του ταμείου COPE παρά μόνο εφόσον το όριο αποζημίωσης φθάσει το 1 δισεκατομμύριο ευρώ τουλάχιστον και εφόσον όλα τα παράκτια κράτη μέλη συμμετάσχουν ευθύς εξ αρχής. Σε αντίθετη περίπτωση, θα ήταν πρωταρχικής σημασίας η ταχεία έγκριση της αρχικής πρότασης της Επιτροπής για τη δημιουργία ταμείου COPE, όπως αυτή τροποποιήθηκε μετά από τηνποστήριξή της από το Κοινοβούλιο.

Ειδικότερα, η Επιτροπή άρχισε ήδη την κατάρτιση σειράς νέων νομοθετικών μέτρων για την επιβολή, ιδίως, ποινικών κυρώσεων σε κάθε πρόσωπο (δηλαδή όχι μόνον στον πλοιοκτήτη, αλλά και στον ιδιοκτήτη του φορτίου, στον νηογνώμονα ή σε κάθε άλλο ενδιαφερόμενο πρόσωπο)πεύθυνο για εξ αμελείας ρύπανση. Θα προταθούν διατάξεις για την καταπολέμηση της εσκεμμένης έκχυσης από πλοία, και θα συμπληρωθούν από μέτρα συγκέντρωσης αποδείξεων και δίωξης των παραβατών. Η Επιτροπή επιθυμεί ναπογραμμίσει ότι οιπεύθυνοι τέτοιων ρυπάνσεων δεν μπορούν να απαλλάσσονται της ευθύνης τους επειδή συνεισφέρουν στο FIPOL.

(1) ΕΕ C 120 E της 24.4.2001.

(2) COM(2002)681 τελικό.