ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3606/01

υποβολή: Salvador Garriga Polledo (PPE-DE) προς την Επιτροπή

(8 Ιανουαρίου 2002)

Θέμα: Ενημερωτική εκστρατεία στην ΕΕ κατά της θανατικής ποινής

Η πρόσφατη δημοσίευση του αυτοβιογραφικού διηγήματος ενός ισπανού πολίτη που είχε καταδικασθεί σε θάνατο στης Ηνωμένες Πολιτείες και σώθηκε χάρις στην αναθεώρηση της δίκης του, αποδεικνύει ότι η θανατική ποινή αποτελεί μια από τις χειρότερες πληγές της ανθρωπότητας σήμερα, σε ορισμένες χώρες του πλανήτη.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση θα πρέπει οπωσδήποτε να εκφράσει σε ολόκληρο τον κόσμο τον αποτροπιασμό της για την ποινή του θανάτου και να δηλώσει στις χώρες που ακόμη χρησιμοποιούν την ποινή αυτή ότι βρίσκονται εντελώς έξω από τα όρια του ανθρωπισμού, ο οποίος επιβάλλει την ολοκληρωτική κατάργηση της ποινής αυτής σε όλο τον κόσμο.

Πιστεύει η Ευρωπαϊκή Ένωση ότι θα πρέπει ναποστηρίξει, με δική της δαπάνη, μια παγκόσμια ενημερωτική εκστρατεία κατά της θανατικής ποινής, ώστε να γίνει παγκοσμίως γνωστό ότι οι κοινωνίες των κρατών μελών της είναι απολύτως αντίθετες με την εφαρμογή της ποινής αυτής η οποία είναι, σε κάθε περίπτωση, αμετάκλητη·

Απάντηση του κ. Patten εξ ονόματος της Επιτροπής

(6 Μαρτίου 2002)

Η Ευρωπαϊκή Ένωση αποφάσισε, το 1998, ως αναπόσπαστο τμήμα της πολιτικής της για τα ανθρώπινα δικαιώματα, να ενισχύσει τις διεθνείς δραστηριότητές της κατά της θανατικής ποινής. Η Ένωση εργάζεται για την παγκόσμια κατάργηση της θανατικής ποινής, πολιτική ισχυράποστηριζόμενη κι η οποία έχει τώρα συμφωνηθεί από όλα τα κράτη μέλη. Η πολιτική αυτή στηρίζεται επίσης στον Χάρτη των θεμελιωδών δικαιωμάτων της ΕΕ(1), του οποίου το άρθρο 2 διακηρύσσει ότι κανένας δεν πρέπει να καταδικάζεται με θανατική ποινή. Κατά τη διαδικασία για την επίτευξη του πρωταρχικού αυτού στόχου, εκεί όπου η θανατική ποινή εξακολουθεί ναπάρχει, η Ένωση κάνει έκκληση να περιορισθεί προοδευτικά η χρήση της και εμμένει ώστε να γίνεται σύμφωνα με ορισμένα ελάχιστα ανθρωπιστικά πρότυπα. Η Ένωση ασκεί επίσης πίεση, εκεί που αρμόζει, για την εισαγωγή μορατόριουμ. Η Ένωση έχει εκπονήσει εξωτερικές κατευθυντήριες γραμμές για τον τρόπο που πρέπει να γίνονται τα διαβήματα και οι διπλωματικές πρωτοβουλίες σχετικά με την θανατική ποινή, εφόσον χρειάζεται σε πολυμερή φόρα και σε τρίτες χώρες.

Επειδή το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου αναφέρει τις Ηνωμένες Πολιτείες, θα πρέπει να σημειωθεί ότι η πολιτική της ΕΕ συνεχίζεται ενεργά σε σχέση με τη χώρα αυτή. Έχουν γίνει συχνά διαβήματα σχετικά με μεμονωμένες περιπτώσεις από την Ένωση, η οποία εκπροσωπείται από την προεδρία της, ιδίως όταν πρόκειται για περιπτώσεις ανηλίκων και διανοητικά καθυστερημένων ατόμων.

Μια άλλη σημαντική δήλωση της πολιτικής της Ένωσης ήταν το διάβημά της, τον Φεβρουάριο του 2000, που καλούσε τις Ηνωμένες Πολιτείες να καθιερώσουν μία γενική συμπεφωνημένη αναστολή ενόψει της πλήρους κατάργησης της θανατικής ποινής. Με την ευκαιρία αυτή,ποβλήθηκε μορατόριουμ σχετικά με την πολιτική της ΕΕ για την θανατική ποινή στον αναπληρωτήπουργό Εξωτερικών των Ηνωμένων Πολιτειών, τον αρμόδιο για τα δικαιώματα του ανθρώπου.

Επιπλέον, η Ένωση παρενέβη σε ειδικές περιπτώσεις ως amicus curiae, εξ ονόματος των θυμάτων που είχαν κάνει προσφυγή για τη θανατική ποινή τους στο Ανώτατο Δικαστήριο των Ηνωμένων Εθνών.

Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τη δράση της Ένωσης στις Ηνωμένες Πολιτείεςπάρχουν στην ετήσια έκθεση της Ένωσης για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, του 2001(2).

Ο αγώνας για την κατάργηση της θανατικής ποινής αποτελεί επίσης ένα από τα θέματα προτεραιότητας που είχαν καθορισθεί στην ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, της 8ης Μαΐου 2001, προς το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο, σχετικά με τον ρόλο της Ένωσης για την προώθηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του εκδημοκρατισμού στις τρίτες χώρες(3). Η δέσμευση αυτή θα μεταφρασθεί σε δράση μέσω του προσδιορισμού σχεδίων για τα ανθρώπινα δικαιώματα βάσει του Κεφαλαίου B7-7, η Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα και τη Δημοκρατία. Η Επιτροπή ενέκρινε πρόσφατα ένα έγγραφο προγραμματισμού για αυτό το κονδύλιο του προϋπολογισμού που προβλέπει κυρίως σχέδιο για την ευαισθητοποίηση του κοινού σχετικά με τα μειονεκτήματα της θανατικής ποινής. Το παρόν έγγραφο έχει αποσταλεί στο Κοινοβούλιο καιπάρχει στην ηλεκτρονική διεύθυνση της Επιτροπής.

(1) ΕΕ C 364 της 18.12.2000.

(2) http://www.europa.eu.int/comm/εξωτερικές σχέσεις/ανθρώπινα δικαιώματα/doc/report_01_en.pdf.

(3) COM(2001)252 τελικό.