ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1931/02

υποβολή: Astrid Lulling (PPE-DE) προς την Επιτροπή

(3 Ιουλίου 2002)

Θέμα: Προσχέδιο νόμου για τη ρύθμιση της πώλησης, της κατανάλωσης και της διαφήμισης των οινοπνευματωδών ποτών στην Ισπανία

Το ισπανικό Υπουργείο Εσωτερικών ολοκληρώνει ένα σχέδιο νόμου με στόχο, μεταξύ άλλων, τη ρύθμιση της διαφήμισης των αλκοολούχων ποτών.

Στη σημερινή της μορφή η πρόταση περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, όσον αφορά τη διαφήμιση των οινοπνευματωδών ποτών:

- την πλήρη απαγόρευση της διαφήμισή τους στη τηλεόραση μεταξύ 8 π.μ. και 9 μ.μ.·

- τηνποχρέωση να συνοδεύονται οι επιτρεπόμενες διαφημίσεις στο ραδιόφωνο από μηνύματα που θα επισημαίνουν τις αρνητικές συνέπιες της κατανάλωσης οινοπνεύματος, ιδιαίτερα για τους νέους·

- την απαγόρευση εξωτερικών διαφημίσεων (σε δρόμους κ.λπ.) για ποτά που περιέχουν άνω του 20 % οινόπνευμα·

- την απαγόρευση οι διαφημιστικές εκστρατείες να έχουν στόχο τους νέους κάτω των 18 ετών·

- την απαγόρευση διαφήμισης στα έντυπα που προορίζονται στους νέους.

Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο στα συμπεράσματά του που αφορούν τηνπόθεση C-405/98 (προδικαστικό ζήτημα της σουηδικής δικαιοσύνης — Υπόθεση Gourmet) καταδίκασε τους δυσανάλογους περιορισμούς στη διαφήμιση κρίνοντας ότι είναι ασυμβίβαστος με την εσωτερική αγορά διότι θα εξυπηρετούσαν την εγχώρια παραγωγή έναντι των προϊόντων που προέρχονται από άλλα κράτη μέλη.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σκοπεύει να παραπέμψει επίσης στο Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων καταγγελία σχετικά με ορισμένους περιορισμούς που προβλέπονται από το Νόμο Evin στη Γαλλία και οι οποίοι είναι ασυμβίβαστοι με την καλή λειτουργία της εσωτερικής αγοράςπηρεσιών εμπορικής επικοινωνίας.

Έχονταςπόψη τα παραπάνω, μπορεί η Επιτροπή να απαντήσει στις παρακάτω ερωτήσεις:

1. Οι περιορισμοί που ενδεχομένως θα εφαρμοστούν στην Ισπανία και η δυσχέρεια για τα εισαγόμενα προϊόντα να διαφημιστούν στην αγορά της δεν αποτελούν παρεμπόδιση της λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς για τους παραγωγούς οινοπνευματωδών ποτών·

2. Οι περιορισμοί που θα μπορούσαν να εφαρμοστούν σε ραδιοτηλεοπτικά προγράμματα από άλλα κράτη μέλη δεν αποτελούν παρόμοια περίπτωση με αυτή της καταγγελίας της Επιτροπής κατά της Γαλλίας σχετικά με το νόμο Evin;

3. Σε ποιο μέτρο οι ισπανικές αρχές πρέπει να σεβαστούν την αρχή της αναλογικότητας μεταξύ σκοπού και μέσων για την επίτευξή του·

4. Με ποιο τρόπο θα μπορούσε να συνεργαστεί η Επιτροπή με τις ισπανικές αρχές ώστε να τηρηθεί η αρχή της αναλογικότητας·

Απάντηση του κ. Bolkestein εξ ονόματος της Επιτροπής

(24 Σεπτεμβρίου 2002)

Το αξιότιμο μέλος του Κοινοβουλίου ενημερώνει την Επιτροπή για την ύπαρξη ενός προσχεδίου νόμου στην Ισπανία, σκοπός του οποίου είναι η ρύθμιση της διαφήμισης των οινοπνευματωδών ποτών. Μεταξύ των διατάξεων που περιλαμβάνει το εν λόγω προσχέδιο νόμου προβλέπεται η πλήρης απαγόρευση της διαφήμισης στην τηλεόραση μεταξύ 8 π.μ. και 9 μ.μ., ηποχρέωση να συνοδεύονται οι επιτρεπόμενες διαφημίσεις στο ραδιόφωνο από μηνύματα που θα επισημαίνουν τις αρνητικές συνέπειες της κατανάλωσης οινοπνεύματος, η απαγόρευση εξωτερικών διαφημίσεων (σε δρόμους κ.λπ.) για ποτά που περιέχουν άνω του 20 % οινόπνευμα, η απαγόρευση να έχουν οι διαφημιστικές εκστρατείες στόχο τους νέους κάτω των 18 ετών και η απαγόρευση διαφήμισης στα έντυπα που προορίζονται για τους νέους.

Όπωςπενθυμίζει το αξιότιμο μέλος του Κοινοβουλίου, το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων έκρινε, στην απόφαση Gourmet (C-405/98), ότι η απαγόρευση κάθε διαφήμισης για το οινόπνευμα είναι δυνατόν να πλήξει περισσότερο την εμπορία προϊόντων καταγωγής άλλων κρατών μελών από ό,τι την εμπορία των εγχώριων προϊόντων και ότι πλήττει επίσης τη διασυνοριακή προσφορά διαφημιστικών χώρων. Εκτιμώντας, ωστόσο, ότι ένας περιορισμός αυτού του είδους ενδέχεται να δικαιολογείται για λόγους προστασίας της δημόσιαςγείας, θεώρησε ότι τα άρθρα 28 και 49 ΕΚ, που αφορούν την ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων και τωνπηρεσιών, δεν αντιτίθενται σε απαγορεύσεις των διαφημιστικών αγγελιών, εκτός αν διαπιστώνεται, βάσει των νομικών και πραγματικών στοιχείων που προσιδιάζουν στην κατάσταση του οικείου κράτους μέλους, ότι η προστασία της δημόσιαςγείας μπορεί να διασφαλιστεί με τη λήψη μέτρων που επηρεάζουν λιγότερο το ενδοκοινοτικό εμπόριο. Κατά συνέπεια, για την αξιολόγηση της συμβατότητας των μέτρων που περιγράφει το αξιότιμο μέλος του Κοινοβουλίου με τα άρθρα 28 και 49 πρέπει να ληφθείπόψη η νομολογία αυτή. Ειδικότερα, στην περίπτωση κατά την οποία αναγνωριστεί η ύπαρξη εμποδίου στην ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων και τωνπηρεσιών, πρέπει να ελεγχθεί αν οι διατάξεις του νόμου τηρούν την αρχή της αναλογικότητας, δηλαδή αν είναι κατάλληλες για την επίτευξη του επιδιωκόμενου στόχου και αν δενπάρχουν λιγότερο περιοριστικά μέτρα που επιτρέπουν την επίτευξη του ίδιου αποτελέσματος. Η Επιτροπή είναι πρόθυμη να συζητήσει με τις ισπανικές αρχές, αν αυτές το επιθυμούν, σχετικά με τοπό κατάρτιση προσχέδιο νόμου, ούτως ώστε να προληφθεί η θέσπιση μέτρων που θα μπορούσαν να αποδειχθούν αντίθετα προς το κοινοτικό δίκαιο.

Εξάλλου, οι περιορισμοί που θα μπορούσαν να προκύψουν από τη λήψη των περιγραφόμενων μέτρων δεν είναι ταυτόσημοι με εκείνους πουπάρχουν στα πλαίσια της καταγγελίας της Επιτροπής σχετικά με το νόμο Evin. Πράγματι, στην περίπτωση του νόμου Evin, πρόκειται για εμπόδια στην αναμετάδοση αθλητικών εκδηλώσεων από ραδιοτηλεοπτικούς οργανισμούς εγκατεστημένους στο έδαφος του κράτους μέλους στο οποίοπάρχει η περιοριστική νομοθεσία. Οι περιπτώσεις στις οποίες αναφέρεται το αξιότιμο μέλος του Κοινοβουλίου αφορούν περιορισμούς που θα μπορούσαν να επηρεάσουν ραδιοτηλεοπτικές εκπομπές που προέρχονται από άλλα κράτη μέλη. Σχετικά με το θέμα αυτό, το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτωνπενθύμισε, στηνπόθεση Agostini, ότι ενώ η οδηγία τηλεόραση χωρίς σύνορα(1) δεν απαγορεύει κατ αρχήν την εφαρμογή εθνικής νομοθεσίας η οποία, κατά τρόπο γενικό, αποσκοπεί στην προστασία των καταναλωτών, ωστόσο δεν πρέπει να καθιερώνει δεύτερο έλεγχο των τηλεοπτικών μεταδόσεων ο οποίος προστίθεται στον έλεγχο στον οποίο είναιποχρεωμένο να προβαίνει το κράτος μέλος από το οποίο εκπέμπεται το τηλεοπτικό πρόγραμμα. Διευκρινίζεται ότι μέτρα αυτού του είδους δεν πρέπει να εμποδίζουν την αναμετάδοση, αυτή καθαυτή, στην επικράτειά του τηλεοπτικών εκπομπών προερχομένων από αυτό το άλλο κράτος μέλος(2).

(1) Οδηγία 89/552/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 3ης Οκτωβρίου 1989, για το συντονισμό ορισμένων νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών σχετικά με την άσκηση τηλεοπτικών δραστηριοτήτων, ΕΕ L 298 της 17.10.1989, όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 97/36/ΕΚ του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 30ής Ιουνίου 1997, ΕΕ L 202 της 30.7.1997.

(2) ΔΕΚ, 9 Ιουλίου 1997, Agostini, C-35/95 και C-36/95, συλλογή 1997 σ. I-03843, σκέψεις 34 και 38.