ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3158/00

υποβολή: Gerhard Hager (NI) προς την Επιτροπή

(10 Οκτωβρίου 2000)

Θέμα: Όργανα εξώδικης επίλυσης διαφορών

Επί του παρόντος, η Επιτροπή συνεργάζεται, στο πλαίσιο του προγράμματος EEJ-NET με όλα τα όργανα εναλλακτικής επίλυσης διαφορών που έχουν δηλώσει τα κράτη μέλη και με τους εκπροσώπους των κρατών μελών, με στόχο την εξέταση των πρακτικών προβλημάτων της διασυνοριακής επίλυσης διαφορών.

Λαμβάνονταςπόψη την πρόταση της Επιτροπής για έκδοση κανονισμού του Συμβουλίου σχετικά με τη δικαστική αρμοδιότητα και την αναγνώριση και εκτέλεση των αποφάσεων που αφορούνποθέσεις αστικού και εμπορικού δικαίου καθώς και τις σχετικές τροπολογίες που ενέκρινε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ειδικά όσον αφορά τη θέσπιση μηχανισμών εξώδικης επίλυσης διαφορών, απευθύνω στην Επιτροπή τις ακόλουθες ερωτήσεις;

1. Σε ποιο στάδιο βρίσκονται οι εργασίες που επιτελούνται στο πλαίσιο του προγράμματος EEJ-NET;

2. Έχει επιτευχθεί συμφωνία μεταξύ των συμμετεχόντων οργανισμών όσον αφορά το ζήτημα της δημιουργίας υπηρεσιών clearing;

3. Ποια είναι η μορφή της συνεργασίας μεταξύ της Επιτροπής και των μη ευρωπαϊκών οργάνων τα οποία ασχολούνται επίσης με το ζήτημα της θέσπισης μηχανισμών εξώδικης επίλυσης διαφορών στο πλαίσιο του ηλεκτρονικού εμπορίου και ποια είναι τα εν λόγω όργανα;

4. Προτίθεται η Επιτροπή να αντικαταστήσει σύντομα με οδηγία τη σύστασή της 98/257/ΕΚ(1) σχετικά με τις αρχές που διέπουν τα αρμόδια όργανα για την εξώδικη επίλυση των διαφορών κατανάλωσης στον τομέα του ηλεκτρονικού εμπορίου;

5. Πώς κρίνει η Επιτροπή την ιδέα της δημιουργίας σε επίπεδο ΕΕ ενός ενιαίου οργάνου εξώδικης επίλυσης διαφορών για το ηλεκτρονικό εμπόριο;

6. Επικροτεί η Επιτροπή την ιδέα της δημιουργίας σε επίπεδο ΕΕ ενός ενιαίου δικαστηρίου για την επίλυση των διαφορών στον τομέα του ηλεκτρονικού εμπορίου, το οποίο θα εξακολουθήσει να αποφασίζει με βάση το εθνικό δίκαιο που εφαρμόζεται στην εκάστοτε περίπτωση;

(1) ΕΕ L 115 της 17.4.1998, σελ. 31.

Απάντηση του κ. Byrne εξ ονόματος της Επιτροπής

(11 Δεκεμβρίου 2000)

Το Συμβούλιο εξέδωσε στις 13 Απριλίου 2000 ψήφισμα περί ιδρύσεως Διακοινοτικού Δικτύου εθνικών οργάνων εξώδικης επίλυσης καταναλωτικών διαφορών(1). Βάσει αυτού, τα κράτη μέλη εξέφρασαν την δέσμευσή τους για τη δημιουργία του ευρωπαϊκού δικτύου εξώδικης επίλυσης των καταναλωτικών διαφορών (EEJ)-Net. Τώρα έχουν αυτά την ευθύνη της δημιουργίας ενιαίου σημείου επαφής (που ονομάζεται κέντρο πληροφόρησης) στην επικράτειά τους. Αυτό θα δώσει τη δυνατότητα στον καταναλωτή όταν έχει διαφορές με μια επιχείρηση, να επικοινωνήσει με το κέντρο πληροφόρησης για πληροφορίες καιποστήριξη προκειμένου να προσφύγει σε σύστημα εξώδικης επίλυσης διαφορών στον τόπο όπου εδρεύει η εν λόγω επιχείρηση. Η δημιουργία του εθνικού σημείου επαφής επαφίεται στα κράτη μέλη, έτσι ώστε να γίνει σεβαστή η αρχή της επικουρικότητας και να εξασφαλιστεί ότι οι καταναλωτές έχουν εύκολη πρόσβαση σε αυτές τιςπηρεσίες. Η δημιουργία κεντρικού γραφείου εξώδικης επίλυσης δεν θεωρήθηκε ούτε αρμόζουσα ούτε αναγκαία.

Τα περισσότερα κράτη μέλη έχουν ενημερώσει την Επιτροπή ότι αυτή τη στιγμή εξετάζουν τις δομές που θα ταίριαζαν καλύτερα στο ρόλο του κέντρου πληροφόρησης. Η Επιτροπή διοργάνωσε συνεδρίαση κυβερνητικών εμπειρογνωμόνων στις 7 Νοεμβρίου 2000. Όλα τα κράτη μέλη εγκρίνουν πλήρως τη δημιουργία του δικτύου αυτού. Στην πλειονότητά τους έχουν ήδη είτε καθορίσει τις δομές που θα χρησιμοποιήσουν ως κέντρα πληροφόρησης ή εξετάζουν άλλες ειδικές επιλογές. Ο σκοπός της συνεδρίασης αυτής ήταν να συζητηθεί ο καθορισμός των ελάχιστων δραστηριοτήτων για τα κέντρα πληροφόρησης στις αρχές της λειτουργίας τους και να συνταχθεί ένα μνημόνιο συμφωνίας όπου θα καθορίζονται ορισμένοι κοινοί κανόνες αμοιβαίας επικοινωνίας. Προγραμματίζεται περαιτέρω συνεδρίαση για το Φεβρουάριο ή το Μάρτιο του 2001 κατά την οποία θα δοθεί τελική μορφή στους κανόνες αυτούς και θα επιτευχθεί πλήρης έκθεση προόδου σχετικά με τις εξελίξεις, έτσι ώστε να καθοριστεί μια προσωρινή ημερομηνία έναρξης λειτουργίας του δικτύου.

Η Επιτροπή δεν σχεδιάζει να αντικαταστήσει τη σύσταση 98/257/ΕΚ της Επιτροπής της 30 Νοεμβρίου 1998 σχετικά με τις αρχές που διέπουν τα αρμόδια όργανα για την εξώδικη επίλυση των διαφορών κατανάλωσης, στην οποία περιέχονται τεχνολογικά ουδέτερες αρχές που καλύπτουν τα συστήματα εξώδικης επίλυσης των διαφορών, τόσο εκείνα που πραγματοποιούνται σε απευθείας ηλεκτρονική σύνδεση (on line) όσο και εκείνα που πραγματοποιούνται εκτός σύνδεσης (off line). Το δίκτυο EEJ-Net θα αποτελείται αρχικά από όλα τα συστήματα που έχουν κοινοποιηθεί στην Επιτροπή από τα κράτη μέλη και τα οποία συμμορφώνονται με τις αρχές της προαναφερθείσας σύστασης. Ωστόσο το Συμβούλιο κάλεσε την Επιτροπή να εξετάσει τηνιοθέτηση περαιτέρω κριτηρίων για συστήματα που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της σύστασης, προκειμένου διευρυνθεί το δίκτυο. Σε αυτά περιλαμβάνονται συστήματα με διαδικασίες μέσω των οποίων τα δύο μέρη έρχονται απλώς σε επαφή για την εξεύρεση λύσης με κοινή συναίνεση, π.χ. η διαμεσολάβηση. Αυτή τη στιγμή η Επιτροπή εξετάζει τον καθορισμό επιπλέον κατευθυντήριων γραμμών έτσι ώστε να εξασφαλιστούν οι ελάχιστες εγγυήσεις συνεπών και αξιόπιστων προτύπων και να προωθηθεί η εμπιστοσύνη σε αυτές τις διαδικασίες.

Η Επιτροπή θεωρεί την πρωτοβουλία EEJ-Net ως το σημείο εκκίνησης. Στηρίζεται επάνω στην πείρα της Επιτροπής από την αντιμετώπιση διασυνοριακών θεμάτων. Το ηλεκτρονικό εμπόριο και η μεγαλύτερη απελευθέρωση του εμπορίου σημαίνουν ότι οι καταναλωτές μετακινούνται όλο και περισσότερο πέρα από τα όρια μιας χώρας ή μιας περιφέρειας. Συνεπώς η Επιτροπή προσδίδει ιδιαίτερη αξία στη διεθνή συνεργασία, ειδικότερα με τις Ηνωμένες Πολιτείες, έτσι ώστε να ενθαρρυνθεί η ταχύτερη δυνατή ανάπτυξη των εναλλακτικών πρακτικών μεθόδων επίλυσης των διαφορών σε απευθείας ηλεκτρονική σύνδεση (ADR) με τρόπο ικανοποιητικό για τις ανάγκες και τις ανησυχίες όλων των ενδιαφερόμενων μερών.

Όσον αφορά τη δικαστική επίλυση διαφορών στον τομέα του ηλεκτρονικού εμπορίου, εξακολουθούν να είναι αρμόδια τα εθνικά δικαστήρια. Τα ερωτήματα που δημιουργούνται από τη διασυνοριακή φύση των διαφορώνπόκεινται σε κανόνες του ιδιωτικού διεθνούς δικαίου σχετικά με τη δικαιοδοσία και την ισχύουσα νομοθεσία, η οποία εφαρμόζεται είτε η διαφορά προέκυψε στο πλαίσιο του ηλεκτρονικού εμπορίου είτε όχι. Τα εθνικά δικαστήρια μπορούν πάντα, και σε μερικές περιπτώσεις οφείλουν, να απευθύνονται στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, στο πλαίσιο προδικαστικής διαδικασίας όταν η περίπτωση θέτει ζήτημα ερμηνείας του κοινοτικού δικαίου.

(1) ΕΕ C 155 της 6.6.2000.