ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-2682/98

υποβολή: Gerhard Hager (NI) προς την Επιτροπή

(1 Σεπτεμβρίου 1998)

Θέμα: Επαπειλούμενο ρεύμα προσφύγων από το Κοσσυφοπέδιο

Αφού καθίσταται όλο και πιθανότερο το γεγονός ότι δεν θα βρεθεί καμία διπλωματική λύση για το Κοσσυφοπέδιο, η Ευρώπη απειλείται με ρεύμα προσφύγων το οποίο είναι συγκρίσιμο με εκείνο της Βοσνίας - Ερζεγοβίνης. Σε περίπτωση κρίσης, ένα σχετικό προσχέδιο θα απλοποιούσε την κατάσταση.

1. Αντιμετώπισε ήδη η Επιτροπή το πρόβλημα αυτό και εξεπόνησε προτάσεις για λύση του για να έχει τη δυνατότητα δράσεως και όχι κατοπινής αντιδράσεως;

2. Σε καταφατική περίπτωση, πως προχωρά η προεργασία;

3. Σε αρνητική περίπτωση, προβλέπεται για το προσεχές μέλλον παρόμοια προπαρασκευή;

4. Η Προεδρία του Συμβουλίου ανακοίνωσε σχέδιο δράσης το οποίο σχεδιάζεται για το φθινόπωρο 1998 σε σχέση με το ρεύμα μεταναστών από το Ιράκ και τις γειτονικές περιοχές. Διαθέτει η Επιτροπή πληροφορίες για την πρόοδο των εργασιών και τι πρόκειται να ρυθμίσει το σχέδιο αυτό ιδιαίτερα;

Απάντηση της κας Gradin εξ ονόματος της Επιτροπής

(22 Οκτωβρίου 1998)

Η μόνη πιθανή λύση στην υπάρχουσα διένεξη στο Κοσσυφοπέδιο είναι η διπλωματική λύση και πρέπει να βρεθεί. Όλες οι διεθνείς προσπάθειες - ιδίως από την Ομάδα επαφής στην οποία συμμετέχει η Επιτροπή - κατευθύνονται προς τον στόχο αυτό. Οι επαφές με τα συμβαλλόμενα μέρη και μεταξύ των συμβαλλομένων μερών συνεχίζονται για να επιτευχθεί μόνιμη διαπραγματευτική ρύθμιση αλλά, καθώς πλησιάζει ο χειμώνας, πρώτη προτεραιότητα πρέπει να είναι η κατάπαυση του πυρός, έτσι ώστε να μπορέσει να αρχίσει ο διάλογος και ακόμη πιο επειγόντως να μπορέσουν οι ανθρωπιστικές οργανώσεις να αποτρέψουν ανθρωπιστική καταστροφή.

Η Επιτροπή που είναι ήδη παρούσα στο Κοσσυφοπέδιο από το 1993 ενέτεινε τις δραστηριότητές της ως απάντηση στην πρόσφατη κλιμάκωση της διένεξης. Στις 17 Αυγούστου 1998, η Επιτροπή εξέδωσε έκτακτη απόφαση 5 εκατ. ECU για ανθρωπιστική βοήθεια υπέρ των θυμάτων της διένεξης στο Κοσσυφοπέδιο που περιλαμβάνει προγράμματα στην Αλβανία καθώς και το Μαυροβούνιο. Προετοιμάζονται πρόσθετα μέτρα. Χωρίς εκεχυρία, ωστόσο, ο μετακινούμενος πληθυσμός εντός του Κοσσυφοπεδίου θα υποφέρει από τις δυσμενείς καιρικές συνθήκες και οι ανθρωπιστικές οργανώσεις δεν θα έχουν καμία δυνατότητα να του παράσχει επαρκή βοήθεια.

Η Επιτροπή έχει εξετάσει τις εναλλακτικές λύσεις για συντονισμένη δράση στο επίπεδο της Ένωσης σε περίπτωση μαζικής εισόδου των προσφύγων από το Κοσσυφοπέδιο. Η Επιτροπή έχει επανειλημμένα τονίσει ότι, ιδίως ενόψει ευρείας μετακίνησης πληθυσμών που εγκαταλείπουν τη διένεξη στην πρώην Γιουγκοσλαβία, η Ένωση πρέπει να είναι καλύτερα εξοπλισμένη για να αντιμετωπίσει καταστάσεις μαζικής εισόδου. Ιδίως υπάρχει ανάγκη για μεγαλύτερο συντονισμό μεταξύ των κρατών μελών για την θέσπιση και σταδιακή οργάνωση προσωρινών καθεστώτων προστασίας και κάποιος βαθμός προσέγγισης μεταξύ των εθνικών πολιτικών και πρακτικών έτσι ώστε να υπάρξει ίσος καταμερισμός ευθυνών.

Τον Μάρτιο του 1997, η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση για κοινή δράση σχετικά με την προσωρινή προστασία των παρά την θέλησή τους μετακινούμενων ατόμων(1). Το Συμβούλιο δεν μπόρεσε να συμφωνήσει για το μέσο αυτό στην αρχική του μορφή. Από τις συζητήσεις φάνηκε ότι πρωταρχικής σημασίας ζήτημα ήταν ο μηχανισμός για τον καταμερισμό ευθυνών μεταξύ των κρατών μελών. Αυτό εκφράστηκε επίσης στην γνωμοδότηση του Κοινοβουλίου(2). Τον Ιούνιο του 1998, η Επιτροπή υπέβαλε τροποποιημένη πρόταση για κοινή δράση σχετικά με την προσωρινή προστασία των παρά τη θέλησή τους μετακινουμένων ατόμων(3) και ταυτόχρονα νέα πρόταση για κοινή δράση σχετικά με την κατανομή των βαρών της υποδοχής και προσωρινής διαμονής των μετακινούμενων ατόμων3. Η Επιτροπή κρίνει ότι είναι ιδιαίτερα σημαντικό να εγκριθούν γρήγορα από το Συμβούλιο οι δύο αυτές προτάσεις.

Η Επιτροπή αναφέρει επίσης ότι, μετά την θέση σε εφαρμογή της συνθήκης του Άμστερνταμ, το νέο άρθρο 64 παράγρ. 2 της τροποποιημένης συνθήκης ΕΚ θα παράσχει νομική βάση για το Συμβούλιο - κατόπιν προτάσεως της Επιτροπής - για να εκδώσει προσωρινά μέτρα ως απάντηση στην κατάσταση εκτάκτου ανάγκης που χαρακτηρίζεται από την ξαφνική είσοδο υπηκόων τρίτων χωρών.

Μέχρι να είναι διαθέσιμα τα διάφορα μέσα που προαναφέρθηκαν, οι μηχανισμοί για τον συντονισμό της δράσης στο επίπεδο της Ένωσης για την αντιμετώπιση της μαζικής εισόδου των μετακινούμενων ατόμων είναι περιορισμένη. Η Επιτροπή θα συνεχίσει ωστόσο να εξετάζει τη δυνατότητα να χρησιμοποιήσει τη διαδικασία που καθιερώθηκε με την απόφαση του Συμβουλίου της 4ης Μαρτίου 1996 περί συναγερμού και επείγοντος για την κατανομή των βαρών της υποδοχής και προσωρινής διαμονής των μετακινούμενων ατόμων(4). Επιπλέον, η Επιτροπή θα επανεξετάσει τις διαθέσιμες χρηματοδοτικές λύσεις βάσει του κονδυλίου του κοινοτικού προϋπολογισμού για τη βελτίωση των όρων υποδοχής των αιτούντων άσυλο και των εκτοπισθέντων στα κράτη μέλη(5).

Το σχέδιο δράσης της Ένωσης για την είσοδο μεταναστών από το Ιράκ και τις γειτονικές περιοχές εγκρίθηκε από το Συμβούλιο στις 26 Ιανουαρίου 1998. Το Συμβούλιο στις συνεδριάσεις του της 19ης Μαρτίου και της 28-29ης Μαΐου 1998 επανεξέτασε την πρόοδο της εφαρμογής των σημείων του προγράμματος δράσης που αφορούν τη Δικαιοσύνη και τις εσωτερικές υποθέσεις. Η συνολική εφαρμογή του αναθεωρήθηκε από το Συμβούλιο στις 30 Μαρτίου 1998. Η Επιτροπή γνωρίζει ότι το Συμβούλιο διεβίβασε αντίγραφο του σχεδίου δράσης στο Κοινοβούλιο προς ενημέρωση και ότι η Επιτροπή Πολιτικών Ελευθεριών και Εσωτερικών Υποθέσεων διόρισε την κα Terrσn i Cusν?ς εισηγήτρια.

(1) ΕΕ C 106 της 4.4.1997.

(2) Νομοθετικό ψήφισμα που περιλαμβάνει τη γνωμοδότηση του Κοινοβουλίου για την πρόταση προς το Συμβούλιο για κοινή δράση βάσει του άρθρου Κ.3 παράγρ. 2 στοιχείο β) της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση σχετικά με την προσωρινή προστασία των παρά την θέλησή τους μετακινουμένων ατόμων, ΕΕ C 339 της 10.11.1997.

(3) ΕΕ C 268 της 27.8.1998.

(4) ΕΕ L 63 της 13.3.1996.

(5) Κονδύλιο προϋπολογισμού B5-803 (πολιτική για τους αιτούντες άσυλο και λοιπούς εκτοπισθέντες).