ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-0571/98

υποβολή: Graham Watson (ELDR) προς την Επιτροπή

(4 Μαρτίου 1998)

Θέμα: Οδηγία 79/923/ΕΟΚ για τα ύδατα ανάπτυξης οστρακοειδών

Στις 17 Δεκεμβρίου το Ανώτατο Δικαστήριο του Λονδίνου εξέδωσε απόφαση σχετικά με την Οδηγία 79/923/ΕΟΚ(1) για τα ύδατα ανάπτυξης οστρακοειδών. Επίκεντρο της αντιδικίας ήταν ο ισχυρισμός ενός ψαρά μυδιών ότι αναγκάστηκε να εγκαταλείψει την εμπορική του δραστηριότητα λόγω του ότι η South West Water Services δεν ήταν σε θέση να επεξεργαστεί αποτελεσματικά τα λύματά της.

Από την απόφαση συνάγεται ότι οι πολίτες της ΕΕ που υφίστανται οικονομική ζημία λόγω των ευρωπαϊκών περιβαλλοντικών προτύπων δεν μπορούν να μηνύσουν τις κρατικές αρχές, συμπεριλαμβανομένων και των εταιρειών ύδατος, σύμφωνα με το ευρωπαϊκό δίκαιο.

Ως εκ τούτου, οι υποχρεώσεις του κράτους είναι πολύ γενικές ώστε να επιτρέπουν στους πολίτες να έχουν νομικώς εκτελεστεί περιβαλλοντικά δικαιώματα. Ωστόσο, η εν λόγω απόφαση φαίνεται ότι βρίσκεται σε διάσταση με την απόφαση που εξέδωσε το ΔΕΚ τον Δεκέμβριο του 1996 σχετικά με την Οδηγία για τα ύδατα ανάπτυξης οστρακοειδών, η οποία βεβαιώνει ότι τα άτομα στα οποία αναφέρεται οδηγία που έχει επιπτώσεις για την ανθρώπινη υγεία "θα πρέπει να είναι σε θέση να βασίζονται σε δεσμευτικούς νόμους προκειμένου να μπορούν να διεκδικούν τα δικαιώματά τους".

Λαμβάνοντας υπόψη την απόφαση του ΔΕΚ, θεωρεί η Επιτροπή ότι οι αλιείς οστρακοειδών έχουν πράγματι το δικαίωμα να διασφαλίσουν ότι τα ύδατα ανάπτυξης οστρακοειδών στα οποία ασκούν το επάγγελμά τους, και κατά συνέπεια οι οικονομικοί τους πόροι, πρέπει να προστατεύονται από τη ρύπανση;

Είναι σε θέση η Επιτροπή να επιβεβαιώσει ότι πρόκειται για την πρώτη τέτοιου είδους απόφαση που εξέδωσε δικαστήριο της ΕΕ σχετικά με την ευθύνη των κρατών έναντι των πολιτών, η οποία απορρέει από οδηγία όπως είναι αυτή για την οποία γίνεται λόγος;

Σύμφωνα με Ανακοίνωση της Επιτροπής με ημερομηνία 22 Οκτωβρίου 1996, στην οποία εκφράζεται η ανάγκη να εξεταστεί μεγαλύτερος αριθμός αγωγών για περιβαλλοντικά θέματα στα εθνικά δικαστήρια, και, υπό το φως της απόφασης του Ανώτατου Δικαστηρίου, προτίθεται η Επιτροπή να επανεξετάσει το θέμα της τρέχουσας μεταφοράς της περιβαλλοντικής νομοθεσίας της ΕΕ στο δίκαιο του Ηνωμένου Βασιλείου προκειμένου να διαπιστωθεί εάν η εν λόγω νομοθεσία εφαρμόζεται πράγματι ορθά;

Απάντηση της καςBjerregaard εξ ονόματος της Επιτροπής

(20 Απριλίου 1998)

Το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου έχει επισύρει την προσοχή της Επιτροπής στην πρόσφατη απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου του Ηνωμένου Βασιλείου όσον αφορά την οδηγία 79/923/ΕΟΚ σχετικά με την ποιότητα των υδάτων που φιλοξενούν οστρακόδερμα. Η Επιτροπή δεν είχε την ευκαιρία να εξετάσει το κείμενο της εν λόγω απόφασης και δεν είναι σε θέση ως εκ τούτου να απαντήσει λεπτομερώς στην ερώτηση του Αξιότιμου Μέλους του Κοινοβουλίου. Δεδομένου ότι η Επιτροπή δεν έχει υπόψη της τον ακριβή χαρακτήρα της απόφασης του Ανωτάτου Δικαστηρίου δεν είναι επίσης σε θέση να επιβεβαιώσει κατά πόσο πρόκειται για την πρώτη απόφαση αναλόγου είδους που ελήφθη από ευρωπαϊκό δικαστήριο.

Το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου αναφέρεται επίσης σε απόφαση του Δικαστηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων που εξεδόθη τον Δεκέμβριο του 1996. Η Επιτροπή υποθέτει ότι το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου αναφέρεται στην απόφαση για την υπόθεση C-298/95, Επιτροπή κατά Γερμανίας, η οποία αφορούσε την μη έγκαιρη έγκριση μέτρων εντός των προθεσμιών που καθορίζει η οδηγία 79/923/ΕΟΚ για την συμμόρφωση προς τα άρθρα 3 και 5 της οδηγίας αυτής. Το ΔΕΚ κατέληξε στο συμπέρασμα ότι "εφόσον η μη εφαρμογή μέτρων που απαιτούνται από οδηγία θέτουν σε κίνδυνο την ανθρώπινη ζωή, οι ενδιαφερόμενοι μπορεί να βασιστούν στους υποχρεωτικούς κανόνες προκειμένου να εξασφαλίσουν τα δικαιώματά τους". Η απόφαση αυτή αφορά πρωτίστως την μη μεταφορά της κοινοτικής νομοθεσίας και ως εκ τούτου θα πρέπει να εξετάζεται στο πλαίσιο αυτό. Κατά συνέπεια η αρχή που επιβεβαιώνει το Δικαστήριο είναι ότι τα κράτη μέλη επιβάλλεται να μεταφέρουν ορισμένες διατάξεις των οδηγιών προκειμένου να επιτρέπουν στους πολίτες τους να βασίζονται σε υποχρεωτικούς κανόνες της εθνικής νομοθεσίας. Αυτό διαφέρει από την αρχή στην οποία αναφέρεται το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου, σύμφωνα με την οποία οι οδηγίες μπορούν να προσφέρουν άμεσα δικαιώματα σε άτομα. Κατά συνέπεια, η απόφαση αυτή κατά τα φαινόμενα δεν έχει άμεση σχέση με το πρώτο ερώτημα του Αξιότιμου Μέλους του Κοινοβουλίου.

Επιπλέον, η Επιτροπή επιθυμεί να υπενθυμίσει στο Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου ότι το άρθρο 164 της συνθήκης ΕΚ ορίζει ότι το ΔΕΚ καλείται να εξασφαλίσει ότι κατά την ερμηνεία και την εφαρμογή της συνθήκης τηρείται ο νόμος. Κατά συνέπεια την ερμηνεία της κοινοτικής νομοθεσίας επωμίζεται το Δικαστήριο και εναπόκειται σε αυτό τελικά να ερμηνεύσει τις διατάξεις της οδηγίας 79/923/ΕΟΚ.

Όπως έχει υπόψη του το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου, η Επιτροπή είναι υπεύθυνη να εξασφαλίσει ότι οι διατάξεις της συνθήκης ΕΚ για την ίδρυση της Κοινότητας και τα μέτρα που λαμβάνονται δυνάμει αυτής, εφαρμόζονται εκ μέρους των κρατών μελών. Η Επιτροπή εξετάζει πάντοτε τους χειρισμούς που αφορούν περιπτώσεις κατά τις οποίες θεωρητικά η κοινοτική νομοθεσία δεν εφαρμόζεται δεόντως στα κράτη μέλη. Από την άποψη αυτή, η Επιτροπή είναι σε θέση να ενημερώσει το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου ότι επί του παρόντος εξετάζει την εφαρμογή της οδηγίας 79/923/ΕΟΚ εκ μέρους του Ηνωμένου Βασιλείου.

Η Επιτροπή θα επιθυμούσε να λάβει αντίγραφο της απόφασης του Ανωτάτου Δικαστηρίου καθώς και οιαδήποτε συμπληρωματική πληροφορία εκ μέρους του Αξιότιμου Μέλους του Κοινοβουλίου από την οποία ενδεχομένως προκύπτει ότι το Ηνωμένο Βασίλειο δεν εφαρμόζει την οδηγία 79/923/ΕΟΚ.

(1) EE L 281 της 10.11.1979, σελ. 17.