ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-2603/99

υποβολή: Roberta Angelilli (UEN) προς την Επιτροπή

(16 Δεκεμβρίου 1999)

Θέμα: Αναβολή στην Ιταλία της εφαρμογής των οδηγιών πλαίσιο για τα απορρίμματα

Στην Ιταλία μέχρι σήμερα η πληρωμή του γνωστού ως φόρου για τα απορρίμματα (Tarsu)πολογίζεται αδικαιολόγητα με βάση την επιφάνεια των κατοικιών και όχι, όπως θα ήταν δικαιότερο, με βάση τον αριθμό των ενοίκων των ίδιων των κατοικιών. Η κυβέρνηση επρόκειτο να αλλάξει ακριβώς φέτος τη νομοθεσία αλλά, κατά τη διάρκεια της συζήτησης επί του νομοθετικού πλαισίου για την οικονομία, η κυβέρνηση αποφάσισε την κατάθεση τροπολογίας προκειμένου να αναβληθούν οι μεταρρυθμίσεις για έναν ακόμη χρόνο. δη από πέρυσι είχε αποφασισθεί να αναβληθεί η θέσπιση της νέας νομοθεσίας για τα απορρίμματα, με την αιτιολογία ότι οι τοπικές διοικήσεις ήσαν ανέτοιμες.

Το διάταγμα «Ronchi» με το οποίο μεταφέρονται οι οδηγίες 91/156/ΕΟΚ(1) και 94/62/ΕΚ(2), εκ των πραγμάτων δεν εφαρμόζεται παρά ελάχιστα στην Ιταλία, παρά τα νομοθετικά διατάγματα της 8ης Μαΐου 1997 και τα δύο νομοθετικά διατάγματα της 5ης Φεβρουαρίου και της 1ης Μαΐου 1998 με τα οποία, ωστόσο, δεν φαίνεται να έχουν μεταφερθεί πλήρως οι προαναφερθείσες οδηγίες.

Αποτέλεσμα της νιοστής αυτής αναβολής είναι η απουσία μιας σοβαρής πολιτικής πλαίσιο για τα απορρίμματα, αλλά και η άδικη εφαρμογή ενός φόρου που βασίζεται σε απαράδεκτα κριτήρια, τα οποία πλήττουν πολλούς ηλικιωμένους και οικονομικά ασθενέστερους πολίτες, διότι συχνά είναι ακριβώς οι ηλικιωμένοι που κατοικούν μόνοι σε μεγάλης επιφάνειας ακίνητα. Επιπροσθέτωςπάρχει επιβάρυνση και εκείνων των οικονομικών δραστηριοτήτων οι οποίες, μολονότι παράγουν λίγα απορρίμματα, να πληρώνουν όσο και εκείνες οι οποίες παράγουν πολύ περισσότερα (ένα κατάστημα ρουχισμού και ένα εστιατόριο, για παράδειγμα).

Έχονταςπόψη τα προαναφερθέντα θα μπορούσε άραγε η Επιτροπή να αναφέρει:

1. εάν έχουν ληφθεί μέτρα κατά της Ιταλίας για την ατελή εφαρμογή των προαναφερθεισών οδηγιών;

2. αν συμφωνεί πως αυτή η αναβολή αποτελεί περαιτέρω στοιχείο το οποίο θέτει την Ιταλία εκτός οδηγιών και κοινοτικών πολιτικών στον τομέα των απορριμμάτων;

3. αν θεωρεί σκόπιμο να καλέσει τις αρμόδιες αρχές προκειμένου να αποτραπεί πως η νιοστή αυτή αναβολή να προκαλέσει την περαιτέρω απομάκρυνση της Ιταλίας από τις κοινοτικές πολιτικές στον τομέα των απορριμμάτων;

4. ποια είναι η γενικότερη άποψη της Επιτροπής επί του εν λόγω ζητήματος;

(1) ΕΕ L 78 της 26.3.1991, σελ. 32.

(2) ΕΕ L 365 της 31.12.1994, σελ. 10.

Απάντηση της κας Wallstrm εξ ονόματος της Επιτροπής

(20 Ιανουαρίου 2000)

Το Αξιότιμο Μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου επικρίνει νέα τροπολογία του Διατάγματος αριθ. 22 της 5ης Φεβρουαρίου 1997 για τα απόβλητα, το οποίο ενσωματώνει στο εσωτερικό δίκαιο τις οδηγίες 75/442/ΕΟΚ της 15ης Ιουλίου 1975 περί των αποβλήτων(1), όπως τροποποιείται από τις οδηγίες 91/156/ΕΟΚ, 91/689/ΕΟΚ της 12ης Δεκεμβρίου 1991(2) για τα επικίνδυνα απόβλητα και 94/62/ΕΚ της 20ής Δεκεμβρίου 1994 για τις συσκευασίες και τα απόβλητα συσκευασιών, δεδομένου ότι αυτό θα οδηγούσε και πάλι σε αναβολή της εγκρίσεως των τροποποιήσεων στα κριτήρια που πρόκειται να εφαρμοστούν για τονπολογισμό του ποσού που

πρέπει να καταβάλεται σύμφωνα με τον φόρο αστικών απορριμμάτων στην Ιταλία. Προς το παρόν, το ποσό του φόρουπολογίζεται βάσει του εμβαδού των σχετικών μονάδων ενός ατόμου ή επαγγελματικών μονάδων, με αποτέλεσμα να επιβαρύνει περισσότερο άτομα που ζουν μόνα τους και επιχειρήσεις οι οποίες παράγουν ελάχιστα απόβλητα αλλά είναι εγκατεστημένες σε χώρους με μεγάλη επιφάνεια. Σύμφωνα με την αρχική έκδοση του διατάγματος αριθ. 22 της 5ης Φεβρουαρίου 1997, νέα κριτήρια, που προσεγγίζουν καλύτερα την αντιστοιχία του ποσού του φόρου προς την ποσότητα των παραγομένων αποβλήτων έπρεπε να είχαν εγκριθεί από 1ης Ιανουαρίου 1999.

Οι περιστάσεις στις οποίες αναφέρεται το Αξιότιμο Μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου μπορούν να έχουν σχέση προς το άρθρο 15 της οδηγίας 75/442/ΕΟΚ, όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 91/156/ΕΟΚ (στο εξής αναφερομένη ως «η οδηγία»). Το άρθρο αυτό αναφέρει ότι, σύμφωνα με την αρχή «ο ρυπαίνων πληρώνει» το κόστος διάθεσης των αποβλήτων πρέπει να βαρύνει: τον κάτοχο τον παραδίδοντα απόβλητα σε φορέα περισυλλογής ή σε επιχείρηση όπως προβλέπεται στο άρθρο 9 ή/και τους προηγούμενους κατόχους ή τον παραγωγό του προϊόντος από το οποίο προέρχονται τα απόβλητα. Η Επιτροπή θεωρεί ότι, βάσει της ισχύουσας ιταλικής νομοθεσίας, το κόστος διάθεσης των αποβλήτων βαρύνει τους κατόχους, οι οποίοι παραδίδουν απόβλητα σε φορέα περισυλλογής αποβλήτων. Αυτό συμφωνεί με το άρθρο 15 της οδηγίας.

Επιπλέον, η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι το προαναφερθέν κριτήριο μπορεί να οδηγεί σε δυσαναλογία μεταξύ των ρυπαινόντων, όσον αφορά το ποσόν που πρέπει να καταβάλεται σε σύγκριση με τη ποσότητα των παραγομένων αποβλήτων. Ιδίως, η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι ο τρόπος με τον οποίο η Ιταλίαποχρεώνει τους πολίτες να πληρώνουν για τα απόβλητά τους δεν αποτελεί κίνητρο το οποίο μπορεί να επιφέρει την πρόληψη των αποβλήτων και, επομένως, δεν συμφωνεί με την αναθεώρηση 1996 της κοινοτικής στρατηγικής για τη διαχείριση των αποβλήτων(3). Ηποχρέωση των πολιτών να πληρώνουν για τα απόβλητα σύμφωνα με τις ποσότητες των παραγομένων αποβλήτων αποτελεί αποτελεσματικό τρόπο συνεισφοράς στην ελαχιστοποίηση των αποβλήτων. Ωστόσο, βάσει των στοιχείων που παραθέτει το Αξιότιμο Μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, δεν είναι σαφές ότι τυχόν δυσαναλογία που προκύπτει από την ισχύουσα ιταλική προσέγγιση έχει τέτοια βαρύτητα ώστε να παραβιάζει το άρθρο 15 της Οδηγίας.

Οι διαδικασίες παράβασης οι οποίες προς το παρόν έχουν κινηθεί εναντίον της Ιταλίας για μη συμμόρφωση προς τις οδηγίες που αναφέρονται από το Αξιότιμο Μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου αφορούν τηνποχρέωσηποβολής εκθέσεως βάσει του άρθρου 8 παράγραφος 3 της οδηγίας 91/689/ΕΟΚ και του άρθρου 12 της οδηγίας 75/442/ΕΟΚ, όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 91/156/ΕΟΚ, τηνποχρέωση εκπόνησης προγραμμάτων διαχείρισης αποβλήτων (βάσει των οδηγιών 75/442/ΕΟΚ για τα απόβλητα, όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 91/156/ΕΟΚ, 91/689/ΕΟΚ για τα επικίνδυνα απόβλητα και 94/62/ΕΚ για τις συσκευασίες), την εφαρμογή του συστήματος ρύθμισης των αποβλήτων στα απόβλητα τροφίμων σε περιφερειακό επίπεδο (βάσει της οδηγίας 75/442/ΕΟΚ για τα απόβλητα, όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 91/156/ΕΟΚ), και τις απαιτήσεις για την εξαίρεση από την άδεια σε επιχειρήσεις που διεξάγουν ανάκτηση επικίνδυνων αποβλήτων (βάσει της οδηγίας 91/689/ΕΟΚ για τα επικίνδυνα απόβλητα).

(1) ΕΕ L 194 της 25.7.1975.

(2) ΕΕ L 377 της 31.12.1991.

(3) COM(96)399 τελικό.