ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-0715/96 υποβολή: Michθle Lindeperg (PSE) προς το (27 Μαρτίου 1996)

Θέμα: Ορισμός του «πρόσφυγα» κατά τη Σύμβαση της Γενεύης - προσωρινή προστασία

Το Συμβούλιο ενέκρινε πρόσφατα κοινή θέση σχετικά με τον ορισμό του «πρόσφυγα» κατά το άρθρο 1Α της Σύμβασης της Γενεύης.

Η θέση αυτή επιλέγει μια περιοριστική ερμηνεία του διωγμού εκ μέρους τρίτων 7 δεν επιτρέπει την παροχή προστασίας στα άτομα που διώκονται από μη κρατικές ομάδες, όταν οι δημόσιες αρχές παραμένουν αδρανείς χωρίς η αδράνειά τους να έχει εκούσιο χαρακτήρα.

Σκοπεύει το Συμβούλιο να εγκρίνει ένα κοινό όργανο προσωρινής προστασίας που θα παρέχει στα ανωτέρω άτομα ένα καθεστώς το οποίο θα τους επιτρέπει αφενός να είναι προστατευμένα και αφετέρου να μπορούν να ζουν σε συνθήκες αξιοπρέπειας στο έδαφος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας;

Απάντηση (16 Ιουλίου 1996)

1. Η κοινή θέση ((ΕΕ C 63 της 13.03.1996, σελ. 2. )) στην οποία αναφέρεται η αξιότιμηκυρία βουλευτής εκφράζει τη βούληση της Ευρωπαϊκής Ένωσης να εναρμονιστεί η εφαρμογή, στα κράτη μέλη, των κριτηρίων της σύμβασης της Γενεύης για τον καρορισμό του καθεστώτος του πρόσφυγα. Ο "κοινός παρανομαστής" που επελέγη δεν εμποδίζει τις ευνοϊκότερες νομοθεσίες ορισμένων κρατών μελών να συνεχίσουν να ενισχύουν όπου υπάρχουν.

Η εισαγωγή στο διατακτικό επισημαίνει μεταξύ άλλων ότι "Η παρούσα κοινή θέση καθορίζεται εντός των ορίων των συνταγματικών εξουσιών των κρατών μελών 7 δεν δεσμεύει νομοθετικά όργανα και δεν θίγει τις αποφάσεις των δικαστικών αρχών ...".

2. Όσον αφορά ειδικότερα τη δίωξη την αδκούμενη από τρίτους (σημείο 5.2 της κοινής θέσης), δεν είναι σωστό να λεχθεί ότι η κοινή θέση "δεν επιτρέπει την παροχή προστασίας στ αάτομα που διώκονται από μη κρατικές ομάδες, όταν οι δημόσιες αρχές παραμένουν αδρανείς χωρίς η αδράνειά τους να έχει εκούσιο χαρακτήρα".

Όντως, η κοινή θέση προβλέπει στην περίπτωση αυτή ότι πρέπει να εξετάζωνται "ειδικότερα κάθε αίτηση ... σύμφωνα με την εθνική νομολογία..." Εάν, μετά την ατομική αυτή εξέταση διαπιστωθεί ότι δεν μπορεί να παραχωρηθεί στον αιτούντα η ιδιότητα του "πρόσφυγα" κατά την έννοια της σύμβασης της Γενεύης, μπορούν "ούτως ή άλλως να παρασχεθούν οι ενδεδειγμένες μορφές προστασίας που είναι σύμφωνες με εθνικό δίκαιο". Σχετικά με το τελευταίο αυτό στοιχείο, μπορούμε να αναφέρομε και το σημείο 1 της κοινής θέσης "Αναγνώριση της ιδιότητας του πρόσφυγα" σύμφωνα με το οποίο: "Το παρόν έγγραφο ... ουδόλως προδικάζει τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες ένα κράτος δύναται, βάσει του εσωτερικού του δικαίου, να επιτρέψει την παραμονή σε πρόσωπο του οποίου η ασφάλεια ή σωματική αεραιότητα απειλούνται αν επιτρέψει στη χώρα του για λόγους, στους οποίους δεν εφαρμόζεται μεν η σύμβαση της Γενεύης, αλλά οι οποίοι συνηγορούν κατά της αποπομπής στη χώρα καταγωγής του".

3. Τα περισσότερα κράτη μέλη έχουν σήμερα ένα καθεστώς προσωρινής προστασίας. Τα καθεστώτα αυτά ποικίλλουν. Η έννοια της προσωρινής προστασίας είναι σημαντική έννοια, η χρησιμότητα δε και η ευρεία εφαρμογή της διαπιστώηκαν κατά τη σύρραξη στην πρώην Γιουγκοσλαβία. Εργασίες σχετικά με την έννοια αυτή στο επίπεδο της Ευρωπαϊκής Ένωσης περιέχονται στο πρόγραμμα εργασίας της Προεδρίας. Ωστόσο μόλις τώρα αρχίζει να μελετάται το θέμα από κοινού, και γι' αυτό είναι ακόμη πολύ πρό0ωρο να εξαχθούν συμπεράσματα.