ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3570/01

υποβολή: Laura Gonzlez lvarez (GUE/NGL) προς την Επιτροπή

(8 Ιανουαρίου 2002)

Θέμα: Εργασιακά δικαιώματα των μονάδων συνεχούς παρακολούθησης των Πρώτων Βοηθειών

Στις 3 Οκτωβρίου 2000, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο απεφάνθηπέρ του Ιατρικού Σωματείου Δημόσιας Περίθαλψης της Κοινότητας της Βαλένθια όσον αφορά τη δικαστική διαφορά του εν λόγω Σωματείου με το Υπουργείο Υγείας και Κατανάλωσης της Κοινότητας αυτής. Η απόφαση αναφερόταν στηνπερβολική διάρκεια της εβδομαδιαίας εργασίας, τις ανεπαρκείς περιόδους ανάπαυσης, καθώς και τις ακατάλληλες συνθήκες νυκτερινής εργασίας και εργασίας κατά βάρδιες των μονάδων συνεχούς παρακολούθησης των πρώτων βοηθειών (Υπόθεση C-303/98).

Το Δικαστήριο στηριζόταν στην οδηγία πλαίσιο 89/391/ΕΟΚ(1) σχετικά με την εφαρμογή μέτρων για την προώθηση της βελτίωσης της ασφάλειας και τηςγείας των εργαζομένων και την ειδική οδηγία που καθορίζει τις λεπτομέρειες για τον χρόνο εργασίας (93/104/ΕΚ)(2).

Η απόφαση λαμβάνειπόψη τη συσσώρευσηπερωριών σε ετήσια βάση, την μη αναγνώριση της νυκτερινής εργασίας και της εργασίας σε βάρδιες, καθώς και την έλλειψη των ημερών ανάπαυσης μετά από συνεχή εργασία, σε ορισμένες περιπτώσεις, 96 συνεχών ωρών.

Περισσότεροι από 2 500 εργαζόμενοι, γιατροί και νοσοκόμοι, εργάζονταιπό τις συνθήκες αυτές στη χώρα μου (150 εκ των οποίων στις Αστούριες). Η αστουριανή ένωση ιατρικών και παραϊατρικών επαγγελμάτων μας απέστειλε έγγραφο στο οποίο εκτίθενται οι κάκιστες εργασιακές συνθήκες (2 832 ώρες εργασίας το χρόνο, χαμηλές αποδοχές, μη αναγνώριση των βαρδιών, της νυχτερινής εργασίας και της ανάπαυσης μετ' αποδοχών μετά από 36 ώρες συνεχούς εργασίας, κλπ ). Είναι προφανές ότι οι δύο οδηγίες που προαναφέραμε παραβιάζονται όχι μόνο στην Κοινότητα της Βαλένθια, αλλά και στο σύνολο της Ισπανίας.

Λαμβάνονταςπόψη τα ανωτέρω, ποιά μέτρα σκοπεύει να λάβει η Επιτροπή προκειμένου να εξασφαλίσει την σωστή τήρηση των οδηγιών που αναφέραμε (89/391/ΕΟΚ και 93/104/ΕΚ)·

(1) ΕΕ L 183 της 29.6.1989, σελ. 1.

(2) ΕΕ L 307 της 13.12.1993, σελ. 18.

Απάντηση της κ. Διαμαντοπούλου εξ ονόματος της Επιτροπής

(28 Φεβρουαρίου 2002)

Η οδηγία 93/104/ΕΚ του Συμβουλίου της 23ης Νοεμβρίου 1993 σχετικά με ορισμένα στοιχεία της οργάνωσης του χρόνου εργασίας(1) αποσκοπεί στη βελτίωση της ασφάλειας, τηςγιεινής και τηςγείας των εργαζομένων κατά την εργασία. Εφαρμόζεται σε όλους τους τομείς δραστηριοτήτων, κρατικούς ή ιδιωτικούς, σύμφωνα με το άρθρο 2 της οδηγίας 89/391/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 12ης Ιουνίου 1989 σχετικά με την εφαρμογή μέτρων για την προώθηση της βελτίωσης της ασφάλειας και τηςγείας των εργαζομένων κατά την εργασία(2) με την εξαίρεση των αεροπορικών, σιδηροδρομικών, οδικών, θαλάσσιων, ποτάμιων και λιμναίων μεταφορών, της θαλάσσιας αλιείας, άλλων θαλάσσιων δραστηριοτήτων καθώς και δραστηριοτήτων των εκπαιδευόμενων ιατρών (εξαιρούμενοι τομείς). Αυτοί οι εξαιρούμενοι τομείς της οδηγίας 93/104/ΕΚ καλύπτονται εφεξής από την οδηγία 2000/34/ΕΚ του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 22ας Ιουνίου 2000 που τροποποιεί την οδηγία 93/104/ΕΚ του Συμβουλίου σχετικά με ορισμένα στοιχεία της οργάνωσης του χρόνου εργασίας έτσι ώστε να καλύψει τους τομείς και τις δραστηριότητες που είχαν εξαιρεθεί από την ανωτέρω οδηγία(3). Η νέα αυτή οδηγία θα τεθεί σε ισχύ την 1η Αυγούστου 2003 (το 2004 για τους εκπαιδευόμενους ιατρούς).

Το άρθρο 2.1 της οδηγίας 93/104/ΕΚ ορίζει το χρόνο εργασίας ως κάθε περίοδο κατά τη διάρκεια της οποίας ο εργαζόμενος βρίσκεται στην εργασία στη διάθεση του εργοδότη και ασκεί τη δραστηριότητα ή τα καθήκοντά του σύμφωνα με τις εθνικές νομοθεσίες ή/και πρακτικές.

Το Δικαστήριο, στην προδικαστική απόφασή του C-303/98(4) της 3ης Οκτωβρίου 2000 (Simap), απεφάνθη ότι η εφημερία που πραγματοποιούν οι ομάδες των γιατρών για την παροχή των πρώτων βοηθειών σύμφωνα με το σύστημα της φυσικής παρουσίας των γιατρών στο κέντρογείας πρέπει να θεωρείται στο σύνολό της ως χρόνος εργασίας και, όπου προβλέπεται, ωςπερωρίες σύμφωνα με την οδηγία 93/104. Όσον αφορά τις εφημερίες σύμφωνα με το σύστημα της συνεχούς δυνατότητας επικοινωνίας με τους ανωτέρω γιατρούς, μόνο ο χρόνος πραγματικής παροχής των πρώτων βοηθειών πρέπει να εκλαμβάνεται ως χρόνος εργασίας.

Παρά το ότι οι προδικαστικές αποφάσεις του Δικαστηρίου δεσμεύουν καταρχήν άμεσα μόνο τα εθνικά δικαστήρια που εκδικάζουν μιαπόθεση, η ερμηνεία μιας διάταξης του κοινοτικού δικαίου αποσαφηνίζει και διευκρινίζει, όταν αυτό είναι απαραίτητο, την έννοια και την εμβέλεια του κανόνα αυτού, όπως πρέπει να ερμηνεύεται και να εφαρμόζεται ύστερα από την έναρξη ισχύος της. Κατά συνέπεια οι προδικαστικές αποφάσεις έχουν εκ των πραγμάτων ισχύ έναντι πάντων και θα πρέπει να εφαρμόζονται σε παρόμοιες, συγκρίσιμες ή ανάλογες καταστάσεις και σχέσεις. Η έννοια του χρόνου εργασίας πρέπει συνεπώς να ερμηνεύεται εφεξής σύμφωνα με την εν λόγω απόφαση του Δικαστηρίου.

Στο πλαίσιο αυτό πρέπει ναπενθυμίσουμε ότι τα κράτη μέλη οφείλουν να θεσπίζουν τις απαραίτητες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφώνονται με τις οδηγίες. Η εφαρμογή των οδηγιών εναπόκειται στα κράτη μέλη τα οποία πρέπει συγκεκριμένα να εξασφαλίζουν τη διενέργεια κατάλληλων ελέγχων και εποπτείας για την εφαρμογή των εθνικών διατάξεων που μεταφέρουν τις οδηγίες.

Η Επιτροπή αποφάσισε να προκηρύξει πρόκληση για τηνποβολή προσφορών με σκοπό την εκπόνηση μελέτης σχετικά με την έκταση και τις συνέπειες της απόφασης Simap για άλλες ανάλογες καταστάσεις στα κράτη μέλη. Με βάση τα αποτελέσματα της μελέτης αυτής και τα δικά της συμπεράσματα η Επιτροπή θα αποφασίσει τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν.

(1) ΕΕ L 307 της 13.12.1993.

(2) ΕΕ L 183 της 29.6.1989.

(3) ΕΕ L 195 της 1.8.2000.

(4) Συλλογή νομολογίας 2000, σελ. Ι-7963.