EL Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης CE 65/41

(2004/C 65 E/040)

ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ Ε-0686/03

υποβολή: Marie Isler Béguin (Verts/ALE), José Mendiluce Pereiro (PSE) και Alexander de Roo (Verts/ALE) προς την Επιτροπή

(7 Μαρτίου 2003)

Θέμα: Ισπανικό Εθνικό Υδρολογικό Σχέδιο, Διαρθρωτικά Ταμεία και περιφερειακές ανισότητες

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μελετά την αίτηση της ισπανικής Κυβέρνησης για συγχρηματοδότηση από κονδύλια της ΕΕ των έργων που προβλέπονται από το Εθνικό Υδρολογικό Σχέδιο και ιδιαίτερα εκείνων που συνδέονται με την εκτροπή των υδάτων του Έβρου προς τη μητροπολιτική περιοχή της Βαρκελώνης και προς τις περιφέρειες της Βαλένθια και της Μούρθια.

Σύμφωνα με ομάδα επιστημόνων, οι περιοχές που αναμένεται να παραχωρήσουν το νερό και να υποστούν τις σημαντικότερες συνέπειες (περιοχές της Αραγονίας και της Καταλονίας στο ύψος του Κάτω Έβρου) είναι φτωχότερες από εκείνες που θα πάρουν το νερό (μητροπολιτική περιοχή της Βαρκελώνης, παράκτιες περιοχές της Κοινότητας της Βαλένθια, Μούρθια και Αλμερία πέραν του οροπεδίου μεταξύ Μούρθια και Αλικάντε). Με βάση το κριτήριο του Κατά Κεφαλήν Διαθέσιμου Εισοδήματος των Νοικοκυριών, το εισόδημα των εύπορων παράκτιων περιοχών της Μούρθια, π.χ., αποδεικνύεται χαμηλότερο του αντίστοιχου των λιγότερο εύπορων περιοχών των Πυρηναίων.

Αυτή η ανισορροπία όσον αφορά το δείκτη οφείλεται σε δύο λόγους:

— αφενός τα παθητικά εισοδήματα του γηρασμένου πληθυσμού στις οικονομικά υποβαθμισμένες περιοχές διογκώνουν το εικαζόμενο επίπεδο των εισοδημάτων (1);

— αφετέρου στις περισσότερο ανεπτυγμένες ζώνες της Βαλένθια και της Μούρθια, το υψηλό ποσοστό της παράνομης εργασίας (το υψηλότερο της Ισπανίας αλλά και της Ευρώπης με αριθμούς που κατά μέσο όρο υπερβαίνουν το 30 % ) τείνει στο να αποδιογκώνει το πραγματικό επίπεδο των εισοδημάτων (2).

Το γεγονός ότι αυτές οι ανεπτυγμένες περιοχές είναι εκείνες που παρουσιάζουν τα υψηλότερα ποσοστά παραοικονομίας δεν είναι τυχαίο και υποδεικνύει έναν ορισμένο βαθμό κακοδιαχείρισης (και όχι μόνο όσον αφορά τη διαχείριση των υδάτων), ο οποίος συμπορεύεται με το υφιστάμενο μοντέλο ανάπτυξης των περιοχών αυτών.

1. Δεν θεωρεί η Επιτροπή ότι η πολιτική των εκτροπών του Εθνικού Υδρολογικού Σχεδίου (ΡΗΝ), θα εντείνει, αντί να περιορίσει, τις περιφερειακές ανισορροπίες μεταξύ περιοχών της ισπανικής Χερσονήσου και της παράκτιας μεσογειακής ζώνης; Σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αρ. 1260/1999 (3), το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) θα συμμετάσχει στη χρηματοδότηση των παρεμβάσεων που ορίζονται στο άρθρο 9 του εν λόγω κανονισμού προκειμένου να προωθήσει την οικονομική και κοινωνική συνοχή μέσω της αντιμετώπισης των κυριότερων περιφερειακών ανισορροπιών.

2. Δεν θεωρεί η Επιτροπή ότι η πολιτική των εκτροπών του ΡΗΝ, καθώς εντείνει τις περιφερειακές ανισορροπίες, δεν θα έπρεπε να λάβει χρηματοδότηση από τα διαρθρωτικά ταμεία και ιδιαίτερα από το ΕΤΠΑ;

Απάντηση του κ. Barnier εξ ονόματος της Επιτροπής

(9 Απριλίου 2003)

Η Ένωση έχει δύο μέσα που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τη στήριξη επενδύσεων υποδομής, συμπεριλαμβανομένων αυτών που αφορούν διαχείριση υδάτων: το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) και το Ταμείο Συνοχής.

To ΕΤΠΑ παρεμβαίνει για να στηρίξει προγράμματα οικονομικής ανάπτυξης σε περιοχές που είναι επιλέξιμες στα πλαίσια των στόχων 1 και 2 των Διαρθρωτικών Ταμείων καθώς και στα πλαίσια των κοινοτικών πρωτοβουλιών URBAN και Interreg.

Με εξαίρεση μεγάλα έργα, η επιλογή των μεμονωμένων έργων αποτελεί ευθύνη των αρχών των κρατών μελών αφού έχουν συμφωνηθεί με την Επιτροπή οι ευρύτεροι στρατηγικοί στόχοι των προγραμμάτων. Τα έργα που επιλέγονται από τις αρχές οφείλουν ωστόσο να συμμορφώνονται με την κοινοτική νομοθεσία από πάσης απόψεως, συμπεριλαμβανομένης και της νομοθεσίας που αφορά το περιβάλλον.

Τα μεγάλα έργα, καθώς και τα έργα που στηρίζονται από το Ταμείο Συνοχής, οφείλουν να εγκριθούν ξεχωριστά από την Επιτροπή. Θα πρέπει να αξιολογηθούν οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις των έργων αυτών.

Οι κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις της τρέχουσας γενιάς προγραμμάτων θα αξιολογηθεί κατά τη διάρκεια του 2003 στα πλαίσια της μεσοπρόθεσμης αξιολόγησης των προγραμμάτων, τα αποτελέσματα της οποίας θα δώσουν στα κράτη μέλη την ευκαιρία να προσαρμόσουν κατάλληλα την αναπτυξιακή τους στρατηγική.

Ο κανονισμός προβλέπει επίσης μια εκ των υστέρων αξιολόγηση των προγραμμάτων όταν αυτά έχουν ολοκληρωθεί. Αυτό θα εξασφαλίσει οριστικότερη αξιολόγηση των επιπτώσεων τους στις επιλέξιμες περιοχές από κοινωνικής και οικονομικής πλευράς.

(1) Επιπλέον, η διαδικασία πληθυσμιακής ερήμωσης συνεχίζεται στις περιοχές της Αραγονίας που πλήττονται περισσότερο, και οι υψηλοί δείκτες γήρανσης του πληθυσμού στις περιοχές του Κάτω Έβρου σε σχέση με άλλες περιοχές της μεσογειακής ζώνης αντικατοπτρίζουν ένα κοινωνικοοικονομικό επίπεδο πολύ χαμηλότερο από εκείνο της μητροπολιτικής περιοχής της Βαρκελώνης και των υπόλοιπων παράκτιων περιοχών που ωφελούνται από τις εκτροπές (Arrojo Agudo Ρ. y otros, Análisis y valoración socioeconómica de los trasvases del Ebro, WWF European Office, Σεπτέμβριος 2002).

(2) Σύμφωνα με έκθεση που εκπονήθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή (Mateman S. Rencoy, P.H., Undeclared labour in Europe — Towards an integrated approach of combating undeclared labour, Regioplan Research Advice and Information, Amsterdam, Οκτώβριος 2001), το ποσοστό της παράνομης εργασίας στην Ισπανία εκτιμάται ότι αντιστοιχεί στο 15 έως 20 % του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος της χώρας, όντας πολύ υψηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο του 9 %. Οι περιφέρειες της Βαλένθια και της Μούρθια είναι εκείνες που παρουσιάζουν τα μεγαλύτερα ποσοστά: Μούρθια 32 %, Ανδαλουσία 29 %, Βαλένθια 24 % (Consejo económico y social, La economía sumergida en relación a la quinta recomendación del Pacto de Toledo, Colección Informes-CES, Μαδρίτη, 1999).

(3) EE L 161 της 26.6.1999, σελ 1.