ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3422/02

υποβολή: Ioannis Marnos (PPE-DE) προς την Επιτροπή

(2 Δεκεμβρίου 2002)

Θέμα: Οικονομική βοήθεια της Ε.Ε. σε χώρες που καταπατούν τα ανθρώπινα δικαιώματα

Έχω απασχολήσει κατ' επανάληψη την Επιτροπή με την περίπτωση της παράνομης αφαίρεσης των περιουσιακών στοιχείων Κοινοτικώνπηκόων (κυρίως Ιταλών, Ολλανδών και Ελλήνων) που ζούσαν στην Αιθιοπία και οι οποίοιπέστησαν την παραπάνω ρύθμιση εκ μέρους του καταρρεύσαντος κομμουνιστικού καθεστώτος του Μενγκίστου. Είναι γνωστό ότι και η σημερινή αιθιοπική κυβέρνηση αρνείται να άρει τις συνέπειες της παράνομης αυτής πράξης, ενώ καμία απολύτως ενέργεια δεν έχει κάνει προς αυτήν την κατεύθυνση και η Ε.Ε., η οποία επιπροσθέτως χορηγεί — χωρίς όρους — οικονομική βοήθεια προς αυτήν τη χώρα.

Υπενθυμίζεται ότι οι ΗΠΑ δεν δίστασαν να ενεργοποιήσουν προπολεμικό νόμο (το λεγόμενο the Hull Rule ο οποίος εξουσιοδοτεί τον εκάστοτε Πρόεδρο των ΗΠΑ να διακόψει αμέσως την οικονομική βοήθεια σε κράτη που βλάπτουν συμφέροντα αμερικανώνπηκόων. Η αιθιοπική κυβέρνηση συμμορφώθηκε και αποζημίωσε τους αμερικανούςπηκόους των οποίων η περιουσία παρανόμως κατασχέθηκε από το καθεστώς Μενγκίστου, κάτι που — επαναλαμβάνω — απέτυχε να κάνει η Ε.Ε. για τους Κοινοτικούςπηκόους.

Τελευταία, ο διεθνής τύπος δημοσίευσε την πληροφορία ότι το ολοκληρωτικό καθεστώς της Ζιμπάμπουε του οποίου προΐσταται ο Ρόμπερτ Μουγκάμπε ανακοίνωσε ότι απαγορεύει την είσοδο στο βρετανό πρωθυπουργό κ. Τόνυ Μπλαιρ και στα μέλη της κυβερνήσεώς του, διότι η Βρετανία ζήτησε την έκδοση βίζας σε όσους πολίτες της Ζιμπάμπουε επιθυμούν να επισκεφτούν τη Βρετανία. Είναι γνωστό, εξάλλου, ότι η Βρετανία έχει κατ' επανάληψη καυτηριάσει το κομμουνιστικό καθεστώς της χώρας αυτής η οποία εφαρμόζει πολιτική διώξεων και κατάσχεσης της περιουσίας Κοινοτικώνπηκόων. Αξίζει να σημειωθεί ότι και η ίδια η Ε.Ε. επέκρινε το

καθεστώς της Ζιμπάμπουε για τη χρήση της ανθρωπιστικής βοήθειας που του χορηγείται και η οποία διοχετεύεται μόνο στους πολιτικούς φίλους του κ Μουγκάμπε και όχι στα εκατομμύρια των λιμοκτονούντων κατοίκων της χώρας αυτής.

Γιατί η Ε.Ε. ήταν καταδικαστική για τη Ζιμπάμπουε ενώ αντίθετα επικροτεί ή έστω ανέχεται de facto την ανάλογη πολιτική της Αιθιοπίας· Πώς σχολιάζει η Επιτροπή την ενέργεια του βρετανού πρωθυπουργού· Πώς τοποθετείται έναντι της πράξης της κυβέρνησης των ΗΠΑ η οποία επέδειξε ότι ξέρει να προστατεύει αποτελεσματικά τα συμφέροντα των αμερικανών πολιτών· Γιατί η Ε.Ε. δεν αποφασίζει την άμεση διακοπή της βοήθειας στις χώρες εκείνες που καταφεύγουν σε παράνομες πρακτικές και άδικη μεταχείριση κατά Κοινοτικώνπηκόων·

Απάντηση του κ. Nielson εξ ονόματος της Επιτροπής

(17 Ιανουαρίου 2003)

Η θέση της Επιτροπής σχετικά με την επιστροφή των περιουσιακών στοιχείων Ευρωπαίων πολιτών που έχουν κατασχεθεί από το καθεστώς Μενγκίστου στην Αιθιοπία, είναι η ίδια με εκείνη που αναφέρεται στη απάντηση το 2001 στη γραπτή ερώτηση του Αξιότιμου Μέλους του Κοινοβουλίου για το ίδιο θέμα (E-879/01(1)). Από νομικής πλευράς, η Επιτροπή δεν έχει εξουσιοδότηση να εκπροσωπεί Ευρωπαίους πολίτες γιαποθέσεις ενώπιον των αρχών της Αιθιοπίας, και θεωρεί ότι η αποζημίωση μπορεί να ζητείται μόνον μέσω των εθνικών δικαστηρίων.

Εντούτοις, ο σεβασμός των δικαιωμάτων του ανθρώπου, των δημοκρατικών αρχών και του κράτους δικαίου αποτελούν τα κυριότερα στοιχεία της και θεμελιώνουν τη συμφωνία εταιρικής σχέσης του Κοτονού. Τόσο η Επιτροπή όσο και τα κράτη μέλη της προσπαθούν να εξασφαλίσουν, μέσω του διαλόγου με την κυβέρνηση της Αιθιοπίας καθώς και με την αναπτυξιακή βοήθεια για την καλή διακυβέρνηση, το σεβασμό αυτών των θεμελιωδών στοιχείων και την ανάπτυξη των δημοκρατικών πρακτικών.

Η βοήθεια αναστέλλεται μόνον στις περιπτώσεις που θεωρείται ότι μια χώρα, παρά τον πολιτικό διάλογο, παραβιάζει σαφώς τις δεσμεύσεις της όσον αφορά τα ανθρώπινα δικαιώματα, τη δημοκρατία ή το κράτος δικαίου, και που δεν έχει επιδείξει τη βούληση για την ανόρθωση αυτής της κατάστασης. Αυτή ήταν η περίπτωση της Ζιμπάμπουε: δεν είναι η περίπτωση της Αιθιοπίας. Εντούτοις, η Ένωση παρακολουθεί στενά την κατάσταση στην Αιθιοπία και εξακολουθεί να εκφράζει τις ανησυχίες της στην κυβέρνηση για θέματα που σχετίζονται με τα δικαιώματα του ανθρώπου και τη δημοκρατία στο πλαίσιο του πολιτικού διαλόγου τους.

(1) ΕΕ C 318 E της 13.11.2001.