ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-2993/97 υποβολή: Graham Watson (ELDR) προς την Επιτροπή (15 Σεπτεμβρίου 1997)

Θέμα: Παράνομο εμπόριο χημικών προϊόντων χλωροφθορανθράκων (CFC)

Είναι εις γνώση της Επιτροπής οι καταγγελίες που αναφέρουν ότι συνεχίζεται στην Ένωση ένα ευρείας κλίμακας εμπόριο χημικών προϊόντων CFC, μολονότι η χρήση και η παραγωγή των χλωροφθορανθράκων έχει απαγορευθεί εδώ και τρία χρόνια;

Παραδέχεται η Επιτροπή ότι το έργο εκείνων που είναι υπεύθυνοι για το λαθρεμπόριο αυτό έχει διευκολυνθεί από παραθυράκια που υπάρχουν στην ισχύουσα κοινοτική νομοθεσία η οποία εξακολουθεί να επιτρέπει τη χρήση ανακυκλωμένων και επαναχρησιμοποιημένων CFC καθώς και την εισαγωγή παρθένων CFC προς επανεξαγωγή στον αναπτυσσόμενο κόσμο;

Απάντηση της κας Bjerregaard εξ ονόματος της Επιτροπής (13 Οκτωβρίου 1997)

Η Επιτροπή είναι σε θέση να επιβεβαιώσει ότι όντως, εδώ και κάποιο χρονικό διάστημα, έχει ειδοποιηθεί για ενδεχόμενες παράνομες εισαγωγές ουσιών που καταστρέφουν το στρώμα του όζοντος, ειδικότερα δε χλωροφθορανθράκων (CFC).

Θα πρέπει ωστόσο να σημειωθεί ότι, βάσει του Πρωτοκόλλου του Μόντρεαλ για τις ουσίες που καταστρέφουν το στρώμα του όζοντος και του σχετικού με την εφαρμογή του ως άνω Πρωτοκόλλου κανονισμού του Συμβουλίου, δεν είναι σωστή η άποψη ότι η χρήση των CFC υπήρξε παράνομη εδώ και τρία περίπου χρόνια. Τόσο το Πρωτόκολλο όσο και ο κανονισμός αριθ. 3093/94 για τις ουσίες που καταστρέφουν τη στοιβάδα του όζοντος ((ΕΕ L 333 της 22.12.1994. )) ελέγχουν τους CFC παύοντας την παραγωγή νέων τέτοιων ουσιών, στις ανεπτυγμένες χώρες, από 1ης Ιανουαρίου 1996 (1995 στην Κοινότητα). Ωστόσο, οι CFC δύνανται να εξακολουθήσουν να χρησιμοποιούνται ακόμη και μετά από τη φάση αυτή της «εξάλειψης», στον βαθμό που εξακολουθούν να υπάρχουν αποθέματα, είτε από αποθηκευμένες ποσότητες είτε από ανακυκλωμένες ή ανακτηθείσες ουσίες. Οι αναπτυσσόμενες χώρες μπορούν να συνεχίσουν την παραγωγή τους, για δεκαετή περίοδο χάριτος που προβλέπει το Πρωτόκολλο. Η Ρωσία, μολονότι υποχρεωμένη να έχει προχωρήσει στην εξάλειψη το 1996, δήλωσε αδυναμία να τηρήσει την εν λόγω υποχρέωση.

Η Επιτροπή εφαρμόζει αυστηρό σύστημα ποσοστώσεων και αδειών προκειμένου να ελέγξει τις εισαγωγές ουσιών που καταστρέφουν το όζον, στην Κοινότητα. Την τελευταία διετία, η Επιτροπή επέτρεψε ποσοστώσεις για την εισαγωγή CFC στην Ευρώπη, ανεξαρτήτως του εάν επρόκειτο για νέες, ανακτηθείσες ή ανακυκλωθείσες ουσίες πλην εγκεκριμένων χρήσεων (εισπνοές ασθματικών και μικρή ποσότητα ουσιών για εργαστηριακές και αναλυτικές χρήσεις). Οι ποσότητες αυτές μπορούν να εισαχθούν μόνο στο πλαίσιο του συστήματος αδειών της Κοινότητας. Οι CFC δύνανται να εισαχθούν στο κοινοτικό έδαφος βάσει του τελωνειακού καθεστώτος «τελειοποιήσεως προς επανεξαγωγή», προκειμένου να τύχουν επεξεργασίας ή επανασυσκευασίας και στη συνέχεια να επανεξαχθούν σε αναπτυσσόμενες χώρες, πλην όμως οι εν λόγω ποσότητες υπόκεινται σε άδειες κατά την εισαγωγή, και οι τελωνειακές αρχές διενεργούν ελέγχους προκειμένου να επαληθεύσουν ότι όντως έλαβε χώρα η επανεξαγωγή. Ως εκ τούτου, κάθε παράνομη εισαγωγή συνιστα, πιθανότατα, λαθρεμπορία και ψευδή δήλωση (όπως στην πρόσφατη περίπτωση παράνομων εισαγωγών, σε σειρά κρατών μελών, 1.000 περίπου τόννων CFC και αλονών, κινεζικής προελεύσεως). Ωστόσο, δεν αποκλείεται τελείως η περίπτωση της μη επανεξαγωγής ειδών που εισήχθησαν στο πλαίσιο του καθεστώτος τελειοποιήσεως προς επανεξαγωγήν, και εξακολουθούν οι σχετικές έρευνες.

Έχει αναληφθεί σειρά πρωτοβουλιών για την αντιμετώπιση του προβλήματος. Ειδικότερα, στην συνεδρίαση των μερών με αφορμή την δέκατη επέτειο της υπογραφής του Πρωτοκόλλου του Μόντρεαλ, υιοθετήθηκε, στις 17 Σεπτεμβρίου 1997, τροποποίηση του Πρωτοκόλλου βάσει της οποίας τα μέρη καλούνται να εγκαταστήσουν σύστημα αδειών για όλες τις εισαγωγές και εξαγωγές των ουσιών που καταστρέφουν το στρώμα του όζοντος. Μολονότι η Κοινότητα διαθέτει ήδη σύστημα υπαγωγής των εισαγωγών σε άδειες, η απαίτηση περί αδειών για τις εξαγωγές θα επιτρέψει την κοινοποίηση και τον διασταυρωμένο έλεγχο. Στη συνάντηση του Μόντρεαλ εγκρίθηκε επίσης απόφαση με την οποία καλούνται οι εκβιομηχανισμένες χώρες να εξετάσουν τη θέσπιση απαγόρευσης πωλήσεων CFC. Επιπλέον, τα μέρη απεφάσισαν να επανεξετάσουν και να ενισχύσουν τη διαδικασία που ισχύει στις περιπτώσεις μη-συμμόρφωσης στο πλαίσιο του Πρωτοκόλλου του Μόντρεαλ, ούτως ώστε να ληφθούν αποδοτικότερα μέτρα, ιδίως στις περιπτώσεις μη-συμμόρφωσης ενός μέρους.

Συνεχίζονται περαιτέρω έρευνες για ενδεχόμενες παράνομες εισαγωγές, τις οποίες συντονίζουν από κοινού η Επιτροπή με τις τελωνειακές αρχές των κρατών μελών. Έχουν επίσης αναληφθεί νέες πρωτοβουλίες για την ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των τελωνειακών και περιβαλλοντικών αρχών.

Η Επιτροπή σχεδιάζει να θεσπίσει απαγόρευση πωλήσεων CFC στην εκ μέρους της προτεινόμενη αναθεώρηση του κανονισμού του Συμβουλίου (ΕΟΚ) αριθ. 3093/94, γεγονός που θα προωθούσε σημαντικά την συρρίκνωση της αγοράς για τη διάθεση παρανόμως εισαχθέντων CFC.