ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-0019/03

υποβολή: Margrietus van den Berg (PSE) προς την Επιτροπή

(20 Ιανουαρίου 2003)

Θέμα: Σύναψη συμβάσεων για παροχήπηρεσιών στον τομέα των σιδηροδρομικών μεταφορών στην Ολλανδία

Στην Ολλανδία, 31 σιδηροδρομικέςπηρεσίες, τις οποίες οι NS (ολλανδικοί σιδηρόδρομοι), ως σημερινή αναθέτουσα αρχή, χαρακτηρίζουν ως αποδοτικές, έχουν συμπεριληφθεί στον κατάλογο των προς ανάθεσηπηρεσιών. Η ιδιωτικοποίηση των NS έχει ήδη προκαλέσει μεγάλα προβλήματα στους επιβάτες κατά τα τελευταία χρόνια. Πολλοί αμφιβάλλουν εάν η απόφαση της ιδιωτικοποίησης ήταν ορθή και θέτουν το ερώτημα μήπως θα έπρεπε οι NS απλά να παραμείνουν στην αρμοδιότητα του κράτους.

1. Αληθεύει άραγε ότι βάσει των ευρωπαϊκών κανόνων, η Ολλανδία δεν είναιποχρεωμένη να συνεχίσει τη διαδικασία ανάθεσης των εν λόγω 31 σιδηροδρομικώνπηρεσιών·

2. Δεν πρέπει άραγε, στο πλαίσιο ορθής εκτίμησης, να ληφθούνπόψη και οι αναγκαίες επενδύσεις σε εξοπλισμό, ούτως ώστε να επιτευχθεί βιώσιμη αντιμετώπιση· Δεν πιστεύει άραγε η Επιτροπή ότι η παράλειψη αυτού του κοστολογικού παράγοντος συνεπάγεται απαράδεκτο περιορισμό της προσφοράς στους επιβάτες·

3. Δεν θα ήταν καλύτερο για τις ενδιαφερόμενες περιοχές — όπως η Βόρεια, η Νότια και η Ανατολική Ολλανδία, όπου οιπηρεσίες αυτές είναι ιδιαίτερα σημαντικές (από κοινωνική και οικονομική άποψη καθώς και από την πλευρά της προσβασιμότητας) — να αναβληθεί προς το παρόν η σύναψη συμβάσεων ή να ληφθεί η απόφαση να επανεξεταστεί το θέμα για κάποιο διάστημα κατά το οποίο θα δοθεί προτεραιότητα και πάλι στα συμφέροντα των επιβατών και των περιφερειών·

4. Μήπως είναι διατεθειμένη η Επιτροπή, κατά το προσεχές Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Μεταφορών, να θέσει επί τάπητος το εν λόγω πρόβλημα, το οποίο έχει ήδη προκαλέσει τον περιορισμό των προσφερομένωνπηρεσιών καθώς και προβλήματα σε πολλές ευρωπαϊκές περιφέρειες, ούτως ώστε να ασχοληθούν με το θέμα οι Ευρωπαίοι Υπουργοί Μεταφορών·

Απάντηση της κας de Palacio Εκ ονόματος της Επιτροπής

(27 Φεβρουαρίου 2003)

Εκτός από τις περιπτώσεις παραχώρησης δημοσίων έργων, δηλαδή συμβάσεων στις οποίες το αντιστάθμισμα για την εκτέλεση των εργασιών συνίσταται εξ ολοκλήρου ή εν μέρει στο δικαίωμα εκμετάλλευσης του έργου(1), οι λεπτομερείς κανόνες που προβλέπονται στις ευρωπαϊκές οδηγίες για την σύναψη δημοσίων συμβάσεων δεν εφαρμόζονται στις περιπτώσεις που ανέφερε το Αξιότιμο μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Πάντως, εάν κάποια αναθέτουσα αρχή ή φορέας αποφασίσει να αναθέσει σε τρίτο σύμβαση σιδηροδρομικής μεταφοράς, πρέπει να τηρήσει τις αρχές της συνθήκης ΕΚ, και ειδικότερα εκείνες της ισότιμης μεταχείρισης, της μη διάκρισης και της διαφάνειας. Όσον αφορά την αρχή της διαφάνειας, πιο συγκεκριμένα, σύμφωνα με την

πάγια νομολογία η επιβαλλόμενη στην αναθέτουσα αρχήποχρέωση διαφάνειας συνίσταται στην διασφάλιση, προς όφελος οιουδήποτε δυνητικού προσφέροντος, επαρκούς βαθμού δημοσιότητας που θα επιτρέψει το άνοιγμα των αγορώνπηρεσιών στον ανταγωνισμό και τον έλεγχο της αμεροληψίας των διαδικασιών ανάθεσης(2).

Επιπλέον, η Επιτροπή έχει προτείνει κανονισμό για την ανάθεση συμβάσεων δημόσιαςπηρεσίας μεταφοράς επιβατών στους τομείς των οδικών, σιδηροδρομικών και εσωτερικών πλωτών συγκοινωνιών(3). Στην πρόταση αυτή, η Επιτροπήποστηρίζει τηνποχρεωτική πρόσκλησηποβολής προσφορών, με μικρές εξαιρέσεις, για τις συμβάσεις παροχής δημόσιαςπηρεσίας, εφόσον προβλέπεται οικονομική αποζημίωση του φορέα παροχής ή χορήγηση αποκλειστικών δικαιωμάτων. Τα δυο κύρια επιχειρήματα για την πρόταση είναι ότι: η πρόσκλησηποβολής προσφορών για τις δημόσιεςπηρεσίες αποδείχτηκε αποτελεσματικό μέσο για τη δημιουργία ελκυστικότερωνπηρεσιών προς τους επιβάτες, με χαμηλότερο κόστος για τους φορολογούμενους· και ότι η απευθείας χορήγηση οικονομικής αντιστάθμισης ή αποκλειστικών δικαιωμάτων για την παροχήπηρεσιών συγκοινωνιών είναι περισσότερο ευπρόσβλητη από νομικής σκοπιάς. Ως εκ τούτου, μολονότι ηποβολή προσφορών όπως προβλέπεται στον κανονισμό μπορεί να μην είναιποχρεωτική προς το παρόν, η σύναψη συμβάσεων με απευθείας ανάθεση είναι, κατά την Επιτροπή, λιγότερο επιθυμητή και νομικά ευπρόσβλητη.

Οι δημόσιες αρχές που προκηρύσσουν προσκλήσειςποβολής προσφορών για τις σιδηροδρομικές συγκοινωνίες πρέπει να λαμβάνουνπόψη την ποιότητα της εξυπηρέτησης των επιβατών, όπως αναφέρεται και στην πρόταση της Επιτροπής. Στο πλαίσιο αυτό θα μπορούσε να ζητηθεί η πραγματοποίηση επένδυσης.

Η Επιτροπή πιστεύει ότι η δημοπράτηση τωνπηρεσιών στις σιδηροδρομικές συγκοινωνίες, ιδίως τις περιφερειακές, έχει αποβεί έως τώρα επωφελής για τους επιβάτες. Πειραματικές ενέργειες δημοπράτησης συγκοινωνιών στο ανατολικό τμήμα των Κάτω Χωρών αποδείχτηκαν επιτυχείς, ιδίως από πλευράς ενσωμάτωσης τωνπηρεσιών με αστικά λεωφορεία και σιδηροδρόμους.

Η Επιτροπή έχειποβάλει πρόταση σχετικά με τιςποχρεώσεις δημόσιαςπηρεσίας στη μεταφορά επιβατών και θα στηρίξει τις συζητήσεις στο Συμβούλιο Μεταφορών με πρώτη ευκαιρία, ώστε να σημειωθεί πρόοδος στο θέμα αυτό και να καταστεί δυνατή η επίτευξη των στόχων στης κοινής πολιτικής μεταφορών, σύμφωνα με την Λευκή Βίβλο για την Ευρωπαϊκή Πολιτική Μεταφορών με ορίζοντα το 2010: η ώρα των επιλογών(4).

(1) Π.χ. η κατασκευή και εκμετάλλευση μιας σιδηροδρομικής γραμμής.

(2) Βλέπε Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων,πόθεση C-324/98, Telaustria.

(3) ΕΕ C 151 E της 25.6.2002.

(4) COM(2001)370 τελικό.