ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-2211/02

υποβολή: Joaquim Miranda (GUE/NGL) προς την Επιτροπή

(12 Ιουλίου 2002)

Θέμα: Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης

Σύμφωνα με είδηση γερμανικής εφημερίδας, η Επιτροπή σκοπεύει να επιβάλει βαριές κυρώσεις στην Πορτογαλία, διότι η χώρα αυτή δεν τήρησε το όριο του 3 % στο έλλειμμα του προϋπολογισμού της, το οποίο προβλέπεται στο Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης.

Πέραν του ότι ένα μέλος του Σώματος των Επιτρόπων έχει ήδη αρνηθεί ότιπάρχει η πρόθεση να επιβληθούν κυρώσεις, η σημασία και η σοβαρότητα της κατάστασης, αν όχι και η ίδια η απουσία αναγνωρισμένης επιστημονικής τεκμηρίωσης για το όριο αυτό, γεννά το ακόλουθο ερώτημα: Δεν εκτιμά η Επιτροπή ότι οι έκδηλες αρνητικές συνέπειες και οι ίδιες οι δυσκολίες της τήρησης του ορίου αυτού — ιδίως εκ μέρους των οικονομικά ασθενέστερων κρατών μελών και μάλιστα τη στιγμή που επιβεβαιώνεται οικονομική ανάπτυξη κατώτερη της προβλεπόμενης — θα πρέπει να οδηγήσουν τουλάχιστον σε μια πιο ευέλικτη αντιμετώπιση τηςποχρεωτικής τήρησής του·

Απάντηση του κυρίου Solbes Mira εξ ονόματος της Επιτροπής

(12 Αυγούστου 2002)

Η δημοσιονομική πειθαρχία συμβάλλει στη διατήρηση ενός οικονομικού περιβάλλοντος εντός του οποίου η νομισματική πολιτική μπορεί να επιδιώκει ενεργά τη σταθερότητα των τιμών. Το φορολογικό πλαίσιο της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης (ΟΝΕ) (όπως ορίζεται στη συνθήκη και στο Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης (ΣΣΑ)) αποσκοπεί στη σύζευξη της δημοσιονομικής πειθαρχίας με τη δημοσιονομική ευελιξία, μέσω δύο κυρίως απαιτήσεων. Πρώτον, με την απαίτηση του περιορισμού του γενικού κυβερνητικού ελλείμματος κάτω του 3 % του Ακαθάριστου Εγχωρίου Προϊόντος (ΑΕΠ) (εκτός εκτάκτων και προσωρινών περιστάσεων) και, δεύτερον, με την απαίτηση της επίτευξης και της διατήρησης δημοσιονομικής κατάστασης σχεδόν ισοσκελισμένης ή πλεονασματικής καθ'όλη τη διάρκεια του κύκλου.

Η πλήρωση των δύο αυτών απαιτήσεων αποτελεί εγγύηση δημοσιονομικής πειθαρχίας και βιωσιμότητας των δημόσιων οικονομικών, αφενός και, αφετέρου, επιτρέπει την ευελιξία της άσκησης των εθνικών δημοσιονομικών πολιτικών, χάρη στην εξασφάλιση του περιθωρίου ελιγμών που είναι απαραίτητο για την περιστασιακή σταθεροποίηση μέσω της λειτουργίας των αυτομάτων σταθεροποιητών. Επιπλέον, οι δημοσιονομικοί κανόνες και οι διαδικασίες της ΟΝΕ παρέχουν κίνητρα και δημιουργούν προϋποθέσεις για την επανεπικέντρωση των δημοσιονομικών πολιτικών σε μεσοπρόθεσμους στόχους, όπως: οικονομική μεγέθυνση, απασχόληση και κοινωνική συνοχή. Τέλος, το ΣΣΑ βελτιώνει την προβλεψιμότητα και τη διαφάνεια των δημοσιονομικών πολιτικών και διευκολύνει τον συντονισμό των δημοσιονομικών πολιτικών μεταξύ των κρατών μελών. Με λίγα λόγια, ταγιή δημόσια οικονομικά είναι προς το οικονομικό συμφέρον όλων των χωρών.

Στο πλαίσιο της δημοσιονομικής εποπτείας, τα κράτη μέλη παρουσιάζουν, σε ετήσια βάση, προγράμματα σταθερότητας ή σύγκλισης, στα οποία τίθεται ένας μεσοπρόθεσμος στόχος για τη δημοσιονομική τους κατάσταση, και διαγράφεται η πορεία προσαρμογής για την επίτευξη αυτού του στόχου. Οι δημοσιονομικοί στόχοι αυτών των προγραμμάτων καθορίζονται με ονομαστικούς όρους, όμως η Επιτροπή λαμβάνειπόψη τις επιπτώσεις της οικονομικής συγκυρίας όταν αξιολογεί τις δημοσιονομικές καταστάσεις των κρατών μελών, βασιζόμενη στην εξέταση των δημοσιονομικώνπολοίπων προσαρμοσμένων ως προς τη συγκυρία.

Τα στάδια που πρέπει να ακολουθούνται στη διαδικασίαπερβολικού ελλείμματος, προβλέπονται στη συνθήκη και στον κανονισμό ΕΚ/1466/97 του Συμβουλίου της 7ης Ιουλίου 1997 για την ενίσχυση της εποπτείας της δημοσιονομικής κατάστασης και την εποπτεία και τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών(1). Η διαδικασίαπερβολικού ελλείμματος προβλέπει πράγματι, σε τελευταία ανάλυση, τη δυνατότητα της επιβολής χρηματικών κυρώσεων, αυτό όμως μπορεί να εφαρμόζεται μόνο μετά από μια μακρά διαδικασία για την οποία απαιτούνται πολλές αποφάσεις του Συμβουλίου. Η επιβολή κυρώσεων προβλέπεται μόνο σε περίπτωση που το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος παραλείπει επανειλημμένως να λάβει τα διορθωτικά μέτρα που χρειάζονται για να μειώσει το έλλειμμά του σε ποσοστό μικρότερο του 3 % του ΑΕΠ εντός μιας ορισμένης χρονικής προθεσμίας. Δεν επιβάλλονται κυρώσεις αμέσως μόλις μια χώρα βρεθεί σε κατάστασηπερβολικού ελλείμματος.

(1) ΕΕ L 209 της 2.8.1997 σελ. 1.