ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-1207/01

υποβολή: Grard Caudron (PSE) προς την Επιτροπή

(4 Απριλίου 2001)

Θέμα: Αντίδραση στο κλείσιμογιών επιχειρήσεων

Η απότομη και κυνική αναγγελία για παύση λειτουργίας τμημάτων στο πλαίσιο των ομίλων Danone και Marks and Spencer αποδεικνύει σε όσους έτρεφαν ακόμη αμφιβολίες ότι η εποχή της μικτής οικονομίας και του ευρωπαϊκού κοινωνικού μοντέλου πνέει τα λοίσθια.

Θα μπορούσαν να γίνουν κατανοητές αναδιαρθρώσεις επιχειρήσεων μετά από πραγματικά οικονομικά προβλήματα, δεν είναι όμως δυνατόν να γίνουν αποδεκτές αναδιαρθρώσεις σεγιείς και ευημερούσες επιχειρήσεις με μοναδικό σκοπό την αύξηση των κερδών των κεφαλαιούχων.

Εάν οι κρίσεις στον τομέα της γεωργίας είναι ικανές να κινητοποιήσουν τους ιθύνοντές μας, εκούσιες ενέργειες για ταμειακούς λόγους, που εν ονόματι του χρήματος καταστρέφουν ολόκληρες οικογένειες, θα έπρεπε να κινητοποιήσουν τουλάχιστον εξ ίσου τους ευρωπαϊους διευθύνοντες, πολλώ δε μάλλον γιατί η απουσία κάποιας αντίδρασης θα έχει στο εγγύτατο μέλλον ως συνέπεια την επιτάχυνση της κίνησης αυτής.

Για το λόγο αυτό σας ερωτώ επισήμως τι σκοπεύετε να πράξετε;

Απάντηση της κυρίας Διαμαντοπούλου εξ ονόματος της Επιτροπής

(5 Ιουνίου 2001)

Η Επιτροπή δίνει πολύ μεγάλο βάρος στις κοινωνικές συνέπειες της αναδιάρθρωσης επιχειρήσεων.

Όσον αφορά τηνπάρχουσα ευρωπαϊκή νομοθεσία για την προστασία των εργαζομένων στις περιπτώσεις αναδιάρθρωσης επιχειρήσεων, οι εθνικές νομοθεσίες εφαρμόζουν αριθμό οδηγιών στον τομέα του εργατικού δικαίου και των εργασιακών σχέσεων που πρέπει να τηρούνται, και ειδικότερα την οδηγία 98/59/ΕΚ του Συμβουλίου της 20ης Ιουλίου 1998 για την προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών που αφορούν τις ομαδικές απολύσεις(1) και την οδηγία 77/187/ΕΚ του Συμβουλίου της 14ης Φεβρουαρίου 1977 περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών, των σχετικών με τη διατήρηση των δικαιωμάτων των εργαζομένων σε περίπτωση μεταβιβάσεων επιχειρήσεων, εγκαταστάσεων ή τμημάτων εγκαταστάσεων(2), όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 98/50/ΕΚ του Συμβουλίου της 29ης Ιουνίου 1998(3).

Εφόσον οι οδηγίες αυτές έχουν μεταφερθεί στην εθνική νομοθεσία, επαφίεται στις εθνικές διοικητικές ή δικαστικές αρχές να αποφασίσουν εάν έχουν πραγματοποιηθεί παραβάσεις στην περίπτωση των επιχειρήσεων Danone και Marks and Spencer.

Η Επιτροπή έχει επανειλημμένα τονίσει την ανάγκη η αναδιάρθρωση των επιχειρήσεων να πραγματοποιείται με κοινωνικά αποδεκτό τρόπο, καθώς και την επείγουσα ανάγκη ενίσχυσης των δικαιωμάτων ενημέρωσης των εργαζομένων και διαβούλευσης με αυτούς, ιδιαίτερα μέσα στις συνεχείς αναδιαρθρώσεις και πολυάριθμες συγχωνεύσεις και εξαγορές που αντιμετωπίζουν σχεδόν καθημερινά.

Αυτό ήταν το κύριο μέλημα της Επιτροπής κατά την προετοιμασία της πρότασής της για οδηγία του Συμβουλίου με σκοπό τη χάραξη ενός γενικού πλαισίου για την ενημέρωση των εργαζομένων και τη διαβούλευση με αυτούς στο εσωτερικό της Κοινότητας(4) η οποία είναιπό συζήτηση στο Συμβούλιο τωνπουργών. Στόχος της προτεινόμενης οδηγίας είναι η βελτίωση των δικαιωμάτων ενημέρωσης και διαβούλευσης των εργαζομένων που απασχολούνται σε μεμονωμένες επιχειρήσεις, καθώς και η συμπλήρωση των κενών πουπάρχουν στις διατάξεις σχετικά με την ενημέρωση και τη διαβούλευση με τους εργαζόμενους σε εθνικό και κοινοτικό επίπεδο. Η πρόταση πρέπει να θεωρηθεί συγκεκριμένη απάντηση σε κοινοτικό επίπεδο στις ανησυχίες των ευρωπαίων πολιτών, οι οποίες είναι αποτέλεσμα της ανασφάλειας που δημιουργούν τα διαδοχικά κύματα αναδιάρθρωσης επιχειρήσεων, συγχωνεύσεων, εξαγορών κ.λπ. τα οποία συνήθως συνοδεύονται από απώλεια θέσεων εργασίας.

Η οδηγία αυτή από τη στιγμή που θα εγκριθεί από το Συμβούλιο και θα εφαρμοστεί από τα κράτη μέλη θα αναγνωρίζει στους εργαζόμενους των επιχειρήσεων με 50 τουλάχιστον άτομα προσωπικό (ακόμη και εάν είναι θυγατρικές πολυεθνικού ομίλου) ορισμένα βασικά δικαιώματα: το δικαίωμα της ενημέρωσης σχετικά με τις πρόσφατες και επερχόμενες εξελίξεις στις δραστηριότητες της επιχείρησης, σχετικά με την χρηματοοικονομική κατάσταση της επιχείρησης, το δικαίωμα της ενημέρωσης και της διαβούλευσης με αυτούς για θέματα απασχόλησης και αποφάσεις που είναι πιθανόν να οδηγήσουν σε πολύ σημαντικές αλλαγές όσον αφορά την οργάνωση της εργασίας, καθώς και το δικαίωμα να γνωρίζουν τον τρόπο με τον οποίο προτείνει να χειριστεί τις αλλαγές αυτές η επιχείρηση.

Στην Ατζέντα κοινωνικής πολιτικής(5), η Επιτροπή πρότεινε τη δημιουργία ενός παρατηρητηρίου για τις αλλαγές από το ίδρυμα του Δουβλίνου. Η πρόταση αυτή επικυρώθηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Στοκχόλμης τον Μάρτιο του 2001 με τη δήλωση ότι το παρατηρητήριο αυτό πρέπει να δημιουργηθεί το συντομότερο δυνατόν.

Εκτός αυτού, η Επιτροπή σκοπεύει ναποβάλει πράσινο βιβλίο τον Ιούνιο του 2001 σχετικά με την εταιρική κοινωνική ευθύνη τονίζοντας ότι η αναδιάρθρωση με κοινωνικάπεύθυνο τρόπο σημαίνει την εξισορρόπηση των συμφερόντων και των ανησυχιών όλων όσοι επηρεάζονται από τις αλλαγές και τις αποφάσεις.

Συμπερασματικά, η Ευρώπη πρέπει να αντιμετωπίσει την αναδιάρθρωση των επιχειρήσεων η οποία μπορεί να συμβάλει στην αύξηση της ανταγωνιστικότητας και της οικονομικής ανάπτυξης και τις κοινωνικές της συνέπειες, συνδυάζοντας την καινοτομία με την κοινωνική συνοχή και βελτιώνοντας την ικανότητά της για τη διαχείριση των αλλαγών. Η Επιτροπήιοθετεί μια συνολική προσέγγιση όπως περιγράφεται πιο πάνω, μέσω της βελτίωσης της ικανότητάς της να προβλέπει και να διαχειρίζεται τις αλλαγές χάρη στο παρατηρητήριο του Δουβλίνου, δημιουργώντας νομικούς μηχανισμούς για την εξασφάλιση επαρκούς προστασίας των εργαζομένων στις περιπτώσεις αναδιαρθρώσεων και αναπτύσσοντας την εταιρική κοινωνική ευθύνη.

(1) ΕΕ L 225 της 12.8.1998.

(2) ΕΕ L 61 της 5.3.1977.

(3) ΕΕ L 201 της 17.7.1998.

(4) ΕΕ C 2 της 5.1.1999.

(5) COM(2000)379 τελικό.