ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1635/03

υποβολή: Ioannis Marnos (PPE-DE) προς το Συμβούλιο

(15 Μαΐου 2003)

Θέμα: Περιουσίες μη μουσουλμανικών κοινοτήτων της Τουρκίας

Στην Τουρκία διαβιούν μη μουσουλμανικές μειονότητες (Έλληνες Χριστιανοί Ορθόδοξοι, Αρμένιοι, Εβραίοι, Καθολικοί κ.ά.) οι οποίες έχουν ιδρύματα με ακίνητη περιουσία. Η Τουρκία εφαρμόζει

από δεκαετίες — με διάφορα νομικά και άλλα τεχνάσματα — μια πολιτική αφαίρεσης της περιουσίας αυτών των ιδρυμάτων. Αποτέλεσμα αυτής της τακτικής είναι, μεταξύ άλλων, και η αποψίλωση των ελληνικών μειονοτικών (και αναγνωρισμένων από την τουρκική νομοθεσία) ιδρυμάτων από την ακίνητη περιουσία τους.

Πρόσφατα — κατόπιν πιέσεων της Ε.Ε. — η Τουρκία ανακοίνωσε αλλαγές στον τρόπο αντιμετώπισης των ιδρυμάτων αυτών, προκειμένου να ευθυγραμμιστεί η τουρκική διοίκηση με τα ισχύοντα στην Ε.Ε. Παρόλα αυτά, εκπρόσωποι της ελληνικής ομογενείας στην Κωνσταντινούπολη διαμαρτύρονται έντονα για το γεγονός ότι η όληπόθεση εξελίσσεται σε νομιμοποίηση του καθεστώτος της παράνομης αφαίρεσης των περιουσιών, αφού η τουρκική διοίκηση ανακοίνωσε ότι δεν είναι διατεθειμένη να αναγνωρίσει τα κεκτημένα δικαιώματα και συγκεκριμένα την κυριότητα επί κτημάτων τα οποία έχουν αφαιρεθεί από την ακίνητη περιουσία των μη μουσουλμανικών κοινοτήτων της Τουρκίας. Να σημειωθεί ότι τα ιδρύματα της ελληνικής κοινότητας στην Κωνσταντινούπολη είχαν συνολικά 11 000 κτήματα βάσει του επισήμου καταλόγου που είχε συνταχθεί το 1923. Οι διοικήσεις των μειονοτικών ιδρυμάτων απέστειλαν πρόσφατα στην τουρκική διοίκηση κατάλογο με 1 700 ιδρύματα, αλλά οι τουρκικές αρχές απήντησαν ότι θα ικανοποιηθούν αιτήματα που αφορούν σε πολύ λιγότερα από αυτά τα 1 700 κτήματα.

Ποιά είναι η άποψη του Συμβουλίου για την τακτική που εφαρμόζει η τουρκική διοίκηση· Συνάδει απολύτως με τα ισχύοντα στην Ε.Ε. αναφορικά με την προστασία των δικαιωμάτων ακίνητης περιουσίας των μειονοτικών ιδρυμάτων· Οι πρόσφατες αλλαγές που ανακοίνωσε η τουρκική κυβέρνηση ικανοποιούν το Συμβούλιο· Πώς σκοπεύει να αντιδράσει το Συμβούλιο προκειμένου να προστατευτεί αποτελεσματικά και η ακίνητη περιουσία όλων των μη μουσουλμανικών κοινοτήτων της Τουρκίας· Προτίθεται να περιλάβει και τη ρύθμιση του προβλήματος αυτού στις προϋποθέσεις για την αποδοχή έναρξης διαπραγματεύσεων για την ένταξη της Τουρκίας στην Ε.Ε.·

Απάντηση

(2 Οκτωβρίου 2003)

1. To Συμβούλιο έχει απόλυτη επίγνωση της επισφαλούς κατάστασης που διάγουν οι μη μουσουλμανικές κοινότητες στην Τουρκία και των ιδιαίτερων προβλημάτων όσον αφορά τις περιουσίες. Ο τρόπος με τον οποίον οι τουρκικές αρχές και συγκεκριμένα η Γενική Διεύθυνση Ιδρυμάτων (VGM), χειρίζονται το θέμα προκαλεί σοβαρές ανησυχίες. Οι αλλαγές που μπορούν να αναμένονται από την προσεχή 6η δέσμη μεταρρυθμιστικών μέτρων φαίνεται πως περιορίζονται στην εκ τωνστέρων παράταση της προθεσμίας για τηνποβολή αιτήσεων καταχώρησης περιουσιακών στοιχείων. Αυτή η παράταση φαίνεται ανεπαρκής για την αντιμετώπιση του πραγματικού προβλήματος.

2. Ας σημειώσει ο αξιότιμος κ. βουλευτής ότι το Συμβούλιο αποδίδει πολύ μεγάλη σημασία σε αυτό το θέμα. Σε όλες τις πρόσφατες συνεδριάσεις με την Τουρκία στο πλαίσιο της Συμφωνίας Σύνδεσης και του πολιτικού διαλόγου το Συμβούλιοπογράμμισε τον περιοριστικό χαρακτήρα του ισχύοντος καθεστώτος για τα θρησκευτικά ιδρύματα και ζήτησε από την Τουρκία ναιοθετήσει διαφορετική προσέγγιση. Οι πρόσφατες ανησυχητικές εξελίξεις παρακολουθούνται με τη μεγαλύτερη δυνατή προσοχή. Ας έχει ο αξιότιμος κ. βουλευτής τη βεβαιότητα ότι το Συμβούλιο θα ανταποκριθεί στην κατάσταση και θα πράξει τα δέοντα για να στηρίξει την προστασία των περιουσιών που ανήκουν σε μη μουσουλμανικές κοινότητες στην Τουρκία.

3. Όσον αφορά το κατά πόσον η έναρξη διαπραγματεύσεων προσχώρησης με την Τουρκία συνδέεται με αυτό το θέμα, παραπέμπουμε τον αξιότιμο κ. βουλευτή στην αναθεωρημένη Εταιρική Σχέση για την προσχώρηση της Τουρκίας, η οποία προβλέπει ειδική προτεραιότητα για την θρησκευτική ελευθερία. Βάσει αυτής της προτεραιότητας η Τουρκία οφείλει να θεσπίσει όρους λειτουργίας των θρησκευτικών κοινοτήτων, οι οποίοι να ευθυγραμμίζονται με την πρακτική των κρατών μελών της ΕΕ. Ας επισημανθεί ότι αυτό περιλαμβάνει την άσκηση των δικαιωμάτων ιδιοκτησίας σύμφωνα με το Πρωτόκολλο αριθ. 1 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Ανθρώπινων Δικαιωμάτων.