ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3307/98

υποβολή: Kenneth Coates (GUE/NGL) προς το Συμβούλιο

(10 Νοεμβρίου 1998)

Θέμα: Κώδικας δεοντολογίας περί εξαγωγών όπλων

Ποίες προετοιμασίες διεξάγονται για ένα κοινό σύστημα ελέγχου της τελικής χρήσεως σχετικά με τις εξαγωγές όπλων, με τη διεξαγωγή ελέγχων μέχρι τέλους για όλα τα κράτη μέλη για να εμποδισθούν οι τελικοί χρήστες από του να εξαγάγουν εκ νέου ή να χρησιμοποιήσουν τα όπλα για απαγορευμένους σκοπούς;

Κοινή απάντηση

στις γραπτές ερωτήσεις E-3301/98, E-3302/98, E-3303/98,E-3304/98, E-3305/98, E-3306/98 και E-3307/98

(22-23 Φεβρουαρίου 1999)

Όπως σίγουρα γνωρίζει ο αξιότιμος κ. βουλευτής, ο κώδικας συμπεριφοράς για τις εξαγωγές όπλων εγκρίθηκε στις 8 Ιουνίου 1998 προκειμένου να θέσει υψηλά κοινά πρότυπα τα οποία θα πρέπει να θεωρούνται ως το ελάχιστο επίπεδο για τη διαχείριση και τον περιορισμό των μεταφορών συμβατικών όπλων από όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ, και να ενισχύσει την ανταλλαγή σχετικών πληροφοριών ώστε να επιτευχθεί μεγαλύτερη διαφάνεια εντός της Ένωσης.

Οι αποφάσεις άδειας εξαγωγής όπλων και, ως εκ τούτου, η εφαρμογή του κώδικα παραμένουν στην αρμοδιότητα των κρατών μελών και των εθνικών αρχών τους που είναι αρμόδιες για τη χορήγηση της άδειας. Η επιχειρησιακή διάταξη 3 του κώδικα συμπεριφοράς ορίζει ότι τα κράτη μέλη της ΕΕ θα διαβιβάζουν μέσω διπλωματικών οδών στοιχεία για τις άδειες που έχουν απορρίψει σύμφωνα με τον Κώδικα Συμπεριφοράς για στρατιωτικό εξοπλισμό, μαζί με μια εξήγηση των λόγων για τους οποίους απορρίφθηκε η άδεια. Προτού ένα κράτος μέλος χορηγήσει άδεια, η αίτηση της οποίας απορρίφθηκε από άλλο κράτος μέλος ή άλλα κράτη μέλη για μια κατ' ουσίαν ταυτόσημη συναλλαγή κατά την τελευταία τριετία, προβαίνει σε διαβουλεύσεις με το κράτος μέλος ή τα κράτη μέλη που αρνήθηκαν τη χορήγηση της αδείας (των αδειών).

Εάν μετά τις διαβουλεύσεις, το κράτος μέλος αποφασίσει, παρά ταύτα, να χορηγήσει άδεια, θα το γνωστοποιεί στο κράτος μέλος ή τα κράτη μέλη που αρνήθηκαν την άδεια (τις άδειες), αιτιολογώντας διεξοδικά το σκεπτικό του.

Ο κώδικας συμπεριφοράς ορίζει, εξάλλου, ότι κάθε κράτος μέλος θα διαβιβάζει στους άλλους Εταίρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εμπιστευτικά, ετήσια έκθεση σχετικά με τις αμυντικές εξαγωγές του και την εφαρμογή του Κώδικα Συμπεριφοράς. Αυτές οι εκθέσεις θα συζητούνται σε ετήσια συνεδρίαση που θα γίνεται στα πλαίσια της ΚΕΠΠΑ.

Ο κώδικας δεοντολογίας δεν έθιξε το ζήτημα της εγκεκριμένης παραγωγής όπλων η οποία διαφέρει από την εξαγωγή όπλων. Μπορεί, ωστόσο, να σημειωθεί ότι ο Κώδικας συμπεριφοράς προβλέπει τη διεξαγωγή ετήσιας συνεδρίασης για την επισκόπηση της εφαρμογής του Κώδικα και τον εντοπισμό των τυχόν απαιτούμενων βελτιώσεων.

Πολλά κριτήρια μπορούν να χρησιμοποιηθούν όσον αφορά το θέμα του εξοπλισμού που είναι δυνατόν να επανεξαχθεί ή να χρησιμοποιηθεί παραβιάζοντας τα ανθρώπινα δικαιώματα εκτός των συνόρων της χώρας αποδέκτη, ιδίως το δεύτερο κριτήριο [σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη χώρα τελικού προορισμού], το τέταρτο κριτήριο [διασφάλιση της περιφερειακής ειρήνης, ασφάλειας και σταθερότητας] το έκτο κριτήριο [η συμπεριφορά της αγοράστριας χώρας έναντι της διεθνούς κοινότητας, όσον αφορά ιδιαίτερα την δέσμευσή της για τη μη διάδοση και άλλους τομείς των ελέγχων των εξοπλισμών και του αφοπλισμού] και το έβδομο κριτήριο [η ύπαρξη κινδύνου να εκτραπεί ο εξοπλισμός στην αγοράστρια χώρα ή να επανεξαχθεί από ανεπιθύμητους όρους].

Επισύρεται, επίσης, η προσοχή του αξιότιμου κ. βουλευτή στα συμπληρωματικά μέτρα που ελήφθησαν κατά των παράνομων μεταφορών με τη μορφή προγράμματος της ΕΕ για την πρόληψη και την καταπολέμηση του Λαθρεμπορίου Συμβατικών Όπλων.

Ο κώδικας συμπεριφοράς ορίζει ότι τα κράτη μέλη της ΕΕ θα εργασθούν για την έγκαιρη έκδοση κοινού καταλόγου στρατιωτικού εξοπλισμού που θα καλύπτεται από τον Κώδικα Συμπεριφοράς, βασισμένου σε παρόμοιους εθνικούς και διεθνείς καταλόγους. Μέχρι τότε, ο Κώδικας Συμπεριφοράς, θα λειτουργεί με βάση εθνικούς καταλόγους ελέγχου όπου θα συμπεριλαμβάνονται, κατά περίπτωση, στοιχεία από σχετικούς διεθνείς καταλόγους.

Σύμφωνα με τις διατάξεις του Κώδικα, το Συμβούλιο ασχολείται, επί του παρόντος, με την κατάρτιση αυτού του κοινού καταλόγου στρατιωτικού εξοπλισμού. Οι εργασίες βρίσκονται ακόμη σε αρχικό στάδιο και, ως εκ τούτου, δεν είναι δυνατόν να προδικασθεί ποιος εξοπλισμός θα καλύπτεται.