ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1745/96 υποβολή: Cristiana Muscardini (NI) προς την Επιτροπή (3 Iουλίου 1996)

Θέμα: Eπιστροφή φόρου

Η Κοινότητα επαναλαμβάνει με λόγια την ισότητα μεταχείρισης μεταξύ ανδρών και γυναικών στον επαγγελματικό βίο και όσον αφορά την κοινωνική ασφάλεια, στην πράξη όμως η ισότητα είναι διάτρητη.

Πράγματι, στην περίπτωση π.χ. μιας κοινής φορολογικής δήλωσης, η ενδεχόμενη σχετική επιστροφή αποδίδεται αποκλειστικά στο σύζυγο, κατ' αντίθεση της αρχής της ισότητας αποδοχών που θεσπίζει το άρθρο 119 της Συνθήκης.

Η απαγόρευση επομένως της διάκρισης μεταξύ άνδρα και γυναίκας αποτελεί γενική αρχή του κοινοτικού δικαίου που αντικατοπτρίζεται και στους φορολογικούς κανόνες.

Με ποιό τρόπο προτίθεται η Επιτροπή να ρυθμίσει τις αντιφάσεις φορολογικού χαρακτήρα όπως στην περίπτωση επιστροφής από κοινή φορολογική δήλωση εισοδήματος, τη στιγμή που οι αντιφάσεις αυτές πλήττουν σοβαρά τις γυναίκες, την αυτονομία τους και την αρχή των ίσων ευκαιριών;

Απάντηση του κ. Flynn εξ ονόμτος της Επιτροπής (18 Σεπτεμβρίου 1996)

Με την ερώτησή του, το αξιότιμο μέλος εφιστά την προσοχή στο γεγονός ότι, στην περίπτωση μιας κοινής δήλωσης εισοδημάτων, μια ενδεχόμενη επιστροφή δεν χορηγείται παρά στο σύζηγο και υποστηρίζει ότι αυτό αντιβαίνει στην αρχή της ισότητας αμοιβών που αναφέρεται στο άρθρο 119 της συνθήκης ΕΚ.

Επομένως, το εν λόγω άρθρο 119 προβαίνει σε γενικό ορισμό της αμοιβής που περιλαμβάνει το συνήθη βασικό ή ελάχιστο μισθό και όλα τα άλλα πλεονεκτήματα που καταβάλλονται άμεσα ή έμμεσα, σε χρήμα ή σε είδος, από τον εργοδότη στον εργαζόμενο λόγω της απασχόλησης του τελευταίου. Εξάλλου, το Δικαστήριο διακήρυξε ότι η έννοια της αμοιβής σύμφωνα με το άρθρο 119 περιλαμβάνει κάθε άλλο πλεονέκτημα σε χρήμα ή σε είδος, σημερινό η μελλοντικό, εφόσον αυτό καταβάλλεται, έστω και έμμεσα από τον εργοδότη στον εργαζόμενο λόγω της απασχόλησης αυτού του τελευταίου ((Υπόθεση Barber, 262/88, Συλλογή 1990, σελ. 1949. )).

Ο τομέας της φορολογίας δεν εμπίπτει άμεσα στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 119. Εντούτοις, ο φορολογικός υπολογισμός των εισοδημάτων από εργασιακή δραστητιότητα, μέσω διαφόρων τεχνικών και τρόπων επιβολής (μειώσεις, εκπτώσεις φόρων, ατέλειες, κρατήσεις στην πηγή, απόδοση υπέρ του δέοντος καταβληθέντων φόρων) μπορεί να επηρεάσει άμεσα την αμοιβή που εισπράττουν οι εργαζόμενοι. Αυτός ο συλλογισμός αναπτύχθηκε ήδη από το Δικαστήριο στην απόφαση Biehl (Υπόθεση C-175/88, συλλογή 1990, σελ. 1779). Το Δικαστήριο σ' αυτή την υπόθεση είχε δηλώσει ότι η αρχή της ισότητας αμοιβής όσον αφορά τους μισθούς θα εστερείτο αποτελέσματος αν ήταν δυνατόν να προσβληθούν αυτοί από εθνικές διατάξεις διάκρισης όσον αφορά τη φορολόγηση του εισοδήματος. Όσον αφορά επομένως το άρθρο 119 είναι δυνατόν να εισαχθεί η εφαρμογή του στους φορολογικούς κανόνες οι οποίοι αποδεικνύεται ότι έχουν ως αποτέλεσμα να θίγουν άμεσα το μισθό των γυναικών εργαζομένων, έτσι ώστε αυτός να μην είναι πλέον ίσος με εκείνον των ανδρών εργαζομένων που κατέχουν την ίδια θέση απασχόλησης.

Εντούτοις, θα ήταν χρήσιμο να υπενθυμισθεί ότι ο τομέας της φορολογίας αποτέλεσε αντικείμενο ιδιαίτερης προσοχής εκ μέρους της Επιτροπής. Κατά συνέπεια, το 1984, αυτή εξέδωσε μνημόνιο σχετικά με τη φορολογία των εισοδημάτων και την ισότητα αμοιβής μεταξύ ανδρών και γυναικών ((Έγγρ. COM(84) 695 τελικό. )), το οποίο κατέληγε στο συμπέρασμα ότι το πλεόν ουδέτερο σύστημα όσον αφορά την αρχή της ισότητας είναι η ξεχωριστή φορολογία. Η Επιτροπή προτίθεται να συνεχίσει τις ενέργειές τις στον εν λόγω τομέα και προς το σκοπό αυτό, έχει ήδη αρχίσει έρευνες σχετικά με το θέμα της εξατομίκευσης των δικαιωμάτων στο πλαίσιο της κοινωνικής ασφάλισης, της φορολογίας και άλλων συναφών τομέων λαμβάνοντας υπόψη την εμπειρία που έχει αποκτηθεί στα κράτη μέλη. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα που θα προκύψουν, η Επιτροπή πρόκειται να εκδόσει, το 1997, ανακοίνωση σχετικά με την εξατομίκευση των δικαιωμάτων η οποία θα αναλύει τον αντίκτυπο των σημερινών συστημάτων στην αυτονομία των γυναικών, καθώς και τις επιπτώσεις τους στην ισότητα ευκαιριών.