ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-2789/02

υποβολή: Mihail Papayannakis (GUE/NGL) προς την Επιτροπή

(4 Οκτωβρίου 2002)

Θέμα: Ανήλικα παιδιά — στρατιώτες

Σύμφωνα με στοιχεία πρόσφατης έκθεσης της Unicef, περισσότερα από 300 000 ανήλικα παιδιάπηρετούν ως στρατιώτες κυβερνητικών δυνάμεων, παραστρατιωτικών και επαναστατικών μονάδων σε συνολικά 33 ένοπλες συρράξεις ανά τον κόσμο. Το ποσοστό, εξάλλου, εμπλοκής παιδιών σε πολεμικές συγκρούσεις έχει αυξηθεί τα τελευταία χρόνια κατά 30 — 45 %. Ειδικότερα, 120 000 παιδιά πολεμούν στην Αφρική, ενώ μέσα στη δεκαετία 1985 — 1995πολογίζεται ότι περισσότερα από δύο εκατομμύρια παιδιά έχουν πέσει θύματα πολέμων, τέσσερα εκατομμύρια έχουνποστεί σωματικές αναπηρίες και πάνω από δέκα εκατομμύρια ανήλικοιποφέρουν από ψυχολογικά τραύματα.

Δεδομένης της σοβαρότητας του θέματος, θα μπορούσε η Επιτροπή να με πληροφορήσει σχετικά με τα μέτρα που προτίθεται να λάβει η ΕΕ προκειμένου να καταργηθεί το φαινόμενο της εμπλοκής ανηλίκων σε ένοπλες συρράξεις και εμφυλίους πολέμους· Εξετάζει η Επιτροπή το ενδεχόμενο να αναπτυχθεί σχετική πρωτοβουλία ώστε να επικυρωθεί από όλες τις κοινοτικές χώρες, αλλά και τις χώρες — μέλη του ΟΗΕ, το Συμπληρωματικό Πρωτόκολο της Συνθήκης για τα Δικαιώματα του Παιδιού περί συμμετοχής ανηλίκων παιδιών σε ένοπλες συγκρούσεις, το οποίο έχειπογραφεί από 110 χώρες χωρίς να έχει μέχρι του παρόντος επικυρωθεί·

Απάντηση του κ. Patten εξ ονόματος της Επιτροπής

(15 Νοεμβρίου 2002)

Η Επιτροπή σημειώνει ότι το προαιρετικό πρωτόκολλο της σύμβασης για τα δικαιώματα του παιδιού, το οποίο αφορά τη συμμετοχή των παιδιών σε ένοπλες συγκρούσεις, άρχισε ουσιαστικά να ισχύει στις 12 Φεβρουαρίου 2002 (οι δε πρόσφατες πληροφορίες αναφέρουν ότι έχειπογραφεί από 111 χώρες και επικυρωθεί από 42). Όσον αφορά την επικύρωση από τα κράτη μέλη, το Βέλγιο, η Δανία, η Ισπανία, η Ιταλία, η Αυστρία και η Φινλανδία έχουν ήδη επικυρώσει το προαιρετικό πρωτόκολλο. Η Ένωση έχει επανειλημμένα τονίσει τηνποστήριξή της στο προαιρετικό πρωτόκολλο, πρόσφατα δε και στην τρίτη επιτροπή της 57ης συνόδου της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών που διεξάγεται στη Νέα Υόρκη. Στη δήλωσή της για τα δικαιώματα του παιδιού, η Ένωση παρότρυνε όλα τα κράτη που δεν το έχουν κάνει ακόμη να επικυρώσουν και να εφαρμόσουν το προαιρετικό πρωτόκολλο και εξέφρασε επίσης τηνποστήριξή της στις προσπάθειες του ειδικού αντιπροσώπου σάυτό τον τομέα κ. Otunnu.

Επίσης πρέπει να σημειωθεί ότι το σχέδιο δράσης που εξέδωσε η έκτακτη σύνοδος των Ηνωμένων Εθνών για τα παιδιά τον Μάιο του 2002 περιλαμβάνει δεσμεύσεις όσον αφορά τα παιδιά και τις ένοπλες συγκρούσεις.

Όσον αφορά την αντιμετώπιση αυτού του θέματος με κοινοτικά κονδύλια, η Επιτροπή χορηγεί συγκεκριμένη στήριξη για τα παιδιά που αποτελούν θύματα ενόπλων συγκρούσεων, μέσω διαφόρων χρηματοδοτικών πρωτοβουλιών. Τα παιδιά αποτελούν προτεραιότητα σε όλους τους τομείς που άπτονται της ανθρωπιστικής βοήθειας που χορηγείται μέσω της Υπηρεσίας Ανθρωπιστικής Βοήθειας (ECHO). Η δέσμευση αυτή αντικατοπτρίζεται στη στρατηγική της ECHO και σε συγκεκριμένα προγράμματα, έργα συνηγορίας στο εσωτερικό της Κοινότητας και στην έρευνα με στόχο τη βελτίωση της διεθνούς ανθρωπιστικής ανταπόκρισης.

Για το θέμα αυτό, η Υπηρεσία Ανθρωπιστικής Βοήθειας επικεντρώνει την προσοχή της στην προστασία και στη βοήθεια των παιδιών. Με βάση πρότυπα,ποχρεώσεις και αρχές που περιέχονται στη σύμβαση για τα δικαιώματα των παιδιών, σε όλη τη διάρκεια του 2001 και 2002ποστηρίχτηκαν ειδικά προγράμματα ανθρωπιστικής βοήθειας για παιδιά που έχουν πληγεί λόγω των συγκρούσεων (για παράδειγμα: προγράμματα αποστράτευσης, αποκατάστασης και επανένταξης,γειονομικά προγράμματα και προγράμματα για τη διατροφή (Σουδάν, Κολομβία, Παλαιστίνη, Αφγανιστάν), ψυχολογικήποστήριξη (Σιέρα Λεόνε, Σουδάν, Δυτική Όχθη, Λωρίδα της Γάζας και Λίβανος), χρηματοδότηση σχολείων σε καταυλισμούς έκτακτης ανάγκης για εκτοπισθέντες (Δημοκρατία του Κογκό, Σουδάν, Σιέρα Λεόνε), εξεύρεση και επανασύνδεση οικογενειών (Κολομβία), κ.τ.λ.

Σε πολιτικό επίπεδο, η ECHO χρηματοδότησε ερευνητικές δραστηριότητες. Όσον αφορά την παροχήποστήριξης, η ECHO δημοσίευσε ενημερωτικά φυλλάδια, χρηματοδότησε εκθέσεις φωτογραφίας και διοργάνωσε από κοινού και μετείχε στη διάσκεψη για τη δυσχερή κατάσταση των παιδιών — στρατιωτών. Εξάλλου, η ECHO επεξεργάζεται μία νέα πρωτοβουλία για τη συγκέντρωση δεδομένων, διότι η έλλειψη αξιόπιστων

δεδομένων αποβαίνει εις βάρος των διεθνών προσπαθειώνπεράσπισης, αλλά και αποτελεί σημαντικό εμπόδιο για τη βελτίωση της ανθρωπιστικής ανταπόκρισης. Επικεφαλής του προγράμματος θα είναι το διεθνές ταμείο των Ηνωμένων Εθνών για τα παιδιά (Unicef).

Οι προσπάθειες αυτές αποτελούν αναπόσπαστο τμήμα της προώθησης και της προστασίας των δικαιωμάτων του ανθρώπου στο πλαίσιο ανθρωπιστικών ενεργειών, αλλά και για τη σύνδεση αρωγής, αποκατάστασης και ανάπτυξης.

Στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Πρωτοβουλίας για τη Δημοκρατία και τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (Κεφάλαιο B7-7) για το 2000, η στήριξη περιελάμβανε χρηματοδότηση για ένα πρόγραμμα που ανέλαβε η Unicef στη Σιέρα Λεόνε σχετικά με την προστασία και την επανένταξη παιδιών που συνδέονται με τις ένοπλες δυνάμεις και άλλων παιδιών που χωρίστηκαν από τις οικογένειές τους λόγω της σύγκρουσης. Επίσης, στο πλαίσιο του κονδυλίου για την Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία για τη Δημοκρατία και τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΠΔΔΑ) για το 2001, εφαρμόζεται από την AFMAL(1) και την Caritas Makemi ένα πρόγραμμα για την κοινωνική επανένταξη των νέων πρώην μαχητών. Ένα πρόγραμμαπέρ των παιδιών θυμάτων του πολέμου, που εφαρμόστηκε στην Αιθιοπία και στην Ανγκόλα από την Alisei(2), έληξε πρόσφατα.

Όσον αφορά την ευαισθητοποίηση, η ΕΠΔΔΑ χρηματοδοτεί το πρόγραμμα Earth Action: Η σύμβαση για τα δικαιώματα του παιδιού. Δημιουργία συνολικής στήριξης για την εφαρμογή. Ο γενικός στόχος του προγράμματος είναι η εκπαίδευση και ευαισθητοποίηση της κοινωνίας των πολιτών και η προώθηση των δικαιωμάτων του παιδιού, συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων των παιδιών στρατιωτών και των άστεγων παιδιών, με την ενημέρωση ομάδων πολιτών, μελών των κοινοβουλίων, άλλων ατόμων με επιρροή, των δημοσιογράφων και των νέων. Τα δικαιώματα του παιδιού θα λαμβάνονταιπόψη σε όλες τις δράσεις της ΕΠΔΔΑ κατά την περίοδο 2002-2004, συμπεριλαμβανομένων των δράσεων για την πρόληψη των συγκρούσεων και την αντιμετώπιση των συνεπειών τους.

(1) Associazione con i Fatebenefratelli per i Malati Lontani.

(2) Associazione per la cooperazione internazionale e l'aiuto umanitario.