ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3414/01

υποβολή: Anna Karamanou (PSE) προς το Συμβούλιο

(13 Δεκεμβρίου 2001)

Θέμα: Χρήση βασανιστηρίων και απάνθρωπη μεταχείρισηπόπτων για τρομοκρατικές ενέργειες στις Η.Π.Α.

Τα μέτρα για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας στις Ηνωμένες Πολιτείες έχουν ήδη οδηγήσει, πολλές φορές, σε καταπάτηση των θεμελιωδών δικαιωμάτων των συλληφθέντων. Συγκεκριμένα, σε μια σειρά από εκθέσεις ανθρωπιστικών οργανώσεων αναφέρεται, ότι οι συλληφθέντες ύποπτοι για διάπραξη τρομοκρατικών ενεργειών δεν είχαν πρόσβαση σε δικηγόρο και επιπλέον τους αφαιρέθηκε το δικαίωμα επικοινωνίας με συγγενείς. Επίσης, σε ορισμένες περιπτώσεις, σύμφωνα με στοιχεία που έδωσε η Πρόεδρος του Διεθνούς Κέντρου Αποκατάστασης Θυμάτων Βασανιστηρίων, οι ύποπτοιπέστησαν βασανισμούς με πρόσχημα τη μη συνεργασία τους με τις ανακριτικές αρχές.

Ερωτάται το Συμβούλιο, ποια είναι η στάση της Ευρωπαϊκής Ένωσης απέναντι στην παραβίαση των αρχών του διεθνούς δικαίου για τα ανθρώπινα δικαιώματα, καθώς και της Διεθνούς Σύμβασης κατά των Βασανιστηρίων, την οποία έχουν επικυρώσει οι Η.Π.Α. και η οποία απαγορεύει τη χρήση βασανιστηρίων ή απάνθρωπης μεταχείρισης για την εκμαίευση ομολογιών από τους συλληφθέντες, και πώς προτίθεται να αντιμετωπίσει τον κίνδυνο ναπάρξουν αναλόγου τύπου φαινόμενα σε κράτη μέλη της Ε.Ε.·

Απάντηση

(25/26 Μαρτίου 2002)

Όπως γνωρίζει η Αξιότιμη κα Βουλευτής, το σύνολο των κρατών μελών της ΕΕποστηρίζει σθεναρά την δράση για αποτροπή και κατάργηση κάθε μορφής βασανιστηρίων και άλλων βάναυσων και ταπεινωτικών

ποινών ή μεταχείρισης στην ΕΕ καθώς και στονπόλοιπο κόσμο. Τα βασανιστήρια περιλαμβάνονται μεταξύ των πλέον απεχθών παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας. Η δράση που αναπτύσσεται από την ΕΕ με σκοπό την αποτροπή και κατάργηση των βασανιστηρίων αντλεί την έμπνευσή της από τα οικεία διεθνή και περιφερειακά πρότυπα σχετικά με τα ανθρώπινα δικαιώματα, την απονομή της δικαιοσύνης και τις ένοπλες συρράξεις. Η απαγόρευση των βασανιστηρίων και άλλων βάναυσων, απάνθρωπων ή ταπεινωτικών τιμωριών ή μεταχείρισης επαναβεβαιώνεται επίσης στο άρθρο 4 της Χάρτας Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ. Το Συμβούλιο οφείλει ναπογραμμίσει ότι η καταπολέμηση της τρομοκρατίας δεν δικαιολογεί σε καμιά περίπτωση τη προσφυγή σε βασανιστήρια.

Στις 9 Απριλίου 2001, το Συμβούλιο ενέκρινε τις κατευθυντήριες γραμμές για τη πολιτική της ΕΕ έναντι τρίτων χωρών όσον αφορά τα βασανιστήρια καθώς και άλλες βάναυσες, απάνθρωπες ή ταπεινωτικές τιμωρίες ή μεταχείριση προκειμένου να ενισχύσει τις προσπάθειες που καταβάλλονται από την Ένωση με σκοπό την κατάργηση των βασανιστηρίων σε όλον τον κόσμο. Στόχος των κατευθυντήριων γραμμών είναι να εφοδιασθεί η ΕΕ με ένα επιχειρησιακό εργαλείο προς χρήση στις επαφές με τις τρίτες χώρες σε όλα τα επίπεδα, καθώς και στα διεθνή όργανα που ασχολούνται με τα ανθρώπινα δικαιώματα. Ο στόχος της ΕΕ είναι να επηρεάσει τις τρίτες χώρες ώστε να λάβουν αποτελεσματικά μέτρα κατά των βασανιστηρίων και να εξασφαλίσουν την επιβολή της απαγόρευσης των βασανιστηρίων. Κάθε κρατούμενος, ανεξαρτήτως νομικού καθεστώτος, πρέπει να απολαύει του συνόλου των εγγυήσεων που αναγνωρίζονται από το διεθνές δίκαιο και πρέπει να τυγχάνει μεταχείρισης που να συνάδει με τα οικεία διεθνή πρότυπα.

Όσον αφορά τέλος τη λήψη προληπτικών μέτρων εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το ζήτημα αυτό εμπίπτει στην εθνική αρμοδιότητα των κρατών μελών.