ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3144/02

υποβολή: Herbert Bsch (PSE) προς την Επιτροπή

(4 Νοεμβρίου 2002)

Θέμα: Ιδιωτικοποιήσεις στη Βουλγαρία

Στο πλαίσιο των σχεδίων ιδιωτικοποίησης της βουλγαρικής κυβέρνησης ιδιωτικοποιείται και ένας από τους μεγαλύτερους ομίλους επιχειρήσεων του ανατολικοευρωπαϊκού χώρου, η Bulgartabac. Κατά τη διαδικασία πώλησης της επιχείρησης ωστόσο φαίνεται ναπήρξαν πολλές παραβιάσεις των όρων του διαγωνισμού και της ιδιωτικοποίησης:

Ο φάκελος ανατέθηκε στην Tobacco Capital Partners (TCP), παρ' όλο που αμφισβητείται σοβαρά το αν είχε κάνει αυτή η επιχείρηση την καλύτερη προσφορά. Μεταξύ άλλων αυτή η εταιρεία δεν μπόρεσε ναποβάλει proof of funds (πιστοποίηση πόρων), με την οποία διασφαλίζεται η χρηματοδότηση, ενώ η χρηματοδοτική της προσφορά ήταν σαφώς κατώτερη από τις άλλες. Πέραν τούτου λέγεται ότι τα ιδρυτικά μέλη της TCP είναι οι ίδιοι νομικοί που είχαν πραγματοποιήσει πρωτύτερα για λογαριασμό της κυβέρνησης τη νομική ανάλυση της ιδιωτικοποίησης.

Ποιες πληροφορίες διαθέτει σχετικά η Επιτροπή·

Πόση σημασία αποδίδει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στη διαφάνεια των σχεδίων ιδιωτικοποίησης τωνποψήφιων για ένταξη χωρών·

Έχουνπάρξει στο πρόσφατο παρελθόν παρόμοια προβλήματα σε διαδικασίες ιδιωτικοποίησηςποψήφιων για ένταξη χωρών·

Ποια μέτρα σχεδιάζει η Επιτροπή για το ενδεχόμενο να μην έχουν τηρηθεί οι όροι του διαγωνισμού και της ιδιωτικοποίησης·

Μπορεί να διασφαλίσει η Επιτροπή ότι κατά την ανάθεση έργων που χρηματοδοτούνται με κοινοτικές προενταξιακές ενισχύσεις όπως μέσω του SAPARD, του ISPA ή του PHARE δε θα εμφανίζονται τέτοια προβλήματα·

Απάντηση του κ. Verheugen εξ ονόματος της Επιτροπής

(9 Ιανουαρίου 2003)

Έχουν γίνει πολλές καταγγελίες σχετικά με τη διαδικασία ιδιωτικοποίησης της Bulgartabac από τους τρεις απορριφθέντεςποβάλλοντες προσφορά, οι οποίοιπέβαλαν προσφυγή στο Δικαστήριο κατά της απόφασης του βουλγαρικού οργανισμού ιδιωτικοποιήσεων. Η διαδικασία ασκήσεως προσφυγής κινήθηκε στις 5 Σεπτεμβρίου 2002. Στις 29 Οκτωβρίου 2002, το Ανώτατο Διοικητικό Δικαστήριο εξέδωσε απόφαση για την απόρριψη των προσφυγών των εν λόγωποβαλλόντων προσφορά κατά της συνολικής διαδικασίας. Ωστόσο, το Δικαστήριο απέρριψε και την απόφαση του οργανισμού ιδιωτικοποιήσεων για το διορισμό του επιτυχόντοςποβάλλοντος προσφορά. Σύμφωνα με το Δικαστήριο, ο οργανισμός ιδιωτικοποιήσεων δεν τήρησε πλήρως τις διαδικασίες. Στις 16 Δεκεμβρίου 2002, μια έφεση που κατατέθηκε κατά της απόφασης του Δικαστηρίου απορρίφθηκε.

Η συνθήκη της Ρώμης δεν προδικάζει με κανένα τρόπο το καθεστώς της ιδιοκτησίας στα κράτη μέλη (άρθρο 295). Ωστόσο, σε ορισμένες περιστάσεις, η πώληση δημόσιων επιχειρήσεων μπορεί να συνεπάγεται στοιχείο κρατικής βοήθειας.

Όταν η ιδιωτικοποίηση πραγματοποιείται με πώληση μετοχών στο χρηματιστήριο, θεωρείται γενικώς ότι η πώληση πραγματοποιείται σύμφωνα με τους όρους της αγοράς και δεν συνεπάγεται επομένως κρατική ενίσχυση.

Αν η εταιρεία ιδιωτικοποιείται όχι μέσω χρηματιστηρίου αλλά με εμπορική πώληση, για να θεωρηθεί, χωρίς περαιτέρω εξέταση, ότι δενφίσταται κρατική ενίσχυση, η πώληση πρέπει να πραγματοποιείται με τους ακόλουθους όρους:

- θα πρέπει ναπάρξει δημόσια πρόσκλησηποβολής προσφορών, ανοικτή σε όλους τους ενδιαφερομένους, διαφανής και ανεξάρτητη από τα αποτελέσματα άλλων πράξεων, όπως είναι κτήση άλλων περιουσιακών στοιχείων εκτός από αυτά για τα οποίαποβάλλεται προσφορά ή η συνέχιση της άσκησης ορισμένων επιχειρηματικών δραστηριοτήτων·

- η επιχείρηση πρέπει να πωληθεί στον πλειοδότη· και

- οιποβάλλοντες προσφορά πρέπει να έχουν επαρκή χρόνο και στοιχεία για τη σωστή αξιολόγηση των περιουσιακών στοιχείων, βάσει της οποίας θαποβληθεί η προσφορά.

Σε όλες τις περιπτώσεις, δεν πρέπει ναπάρχουν δυσμενείς διακρίσεις λόγω εθνικότητας των ενδεχόμενων αγοραστών των εν λόγω μετοχών ή περιουσιακών στοιχείων.

Ορισμένεςποψήφιες χώρες αντιμετώπισαν σημαντικές δυσχέρειες όσον αφορά τη διαφάνεια των διαδικασιών ιδιωτικοποίησης. Η Επιτροπή έχει επισημάνει τα προβλήματα αυτά στις περιοδικές εκθέσεις της για την πορεία τωνποψηφίων χωρών προς την προσχώρηση.

Προφανώς, δεν είναι δυνατό να διασφαλιστεί ότι δεν θα ανακύψουν προβλήματα κατά την εφαρμογή των προενταξιακών μηχανισμών. Η Επιτροπή διαβεβαιώνει, ωστόσο, ότι σε περίπτωση απάτης, ενδείξεων παρατυπίας ή μη τήρησης των διαδικασιών και των κανόνων, θα ληφθούν κατάλληλα μέτρα, συμπεριλαμβανομένης, ενδεχομένως, της συνολικής επιστροφής της κοινοτικής χρηματοδότησης.