ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-0524/00

υποβολή: Giovanni Pittella (PSE), Joan Colom i Naval (PSE), Paulo Casaca (PSE), Vincenzo Lavarra (PSE) και Georges Garot (PSE) προς την Επιτροπή

(28 Φεβρουαρίου 2000)

Θέμα: Προστασία της ευρωπαϊκής παραγωγής καρπών με κέλυφος

Στα τέλη του 1999 ολοκληρώθηκε η προβλεπόμενη μεταβατική φάση από τη λήξη των παλαιών κανονισμών σχετικά με τους καρπούς με κέλυφος (καν. ΕΟΚ 2159/89(1) και 790/89(2)) έως την έναρξη ισχύος της γενικής αναδιάρθρωσης του τομέα των οπωροκηπευτικών (άρθρο 55 του κανονισμού ΕΟΚ 2200/96(3)) που συνεπάγεται την ένταξη του τελευταίου (και επομένως των αμυγδάλων, φουντουκιών, καστάνων και καρυδιών) στη νέα ΚΟΑ.

Ο νέος κανονισμός θεσπίζει επομένως τον τερματισμό των ειδικών μέτρων στήριξης που έστω και περιορισμένα (κατ' αποκοπήν ενίσχυση μόνο στα φουντούκια), μαρτυρούσαν την κοινοτική προσοχή σε έναν τομέα όχι μόνο μεγάλου ενδιαφέροντος από παραγωγικής πλευράς, αλλά και που διαδραματίζει αναντικατάστατο ρόλο αγροπεριβαλλοντικής ισορροπίας και ισορροπίας του τοπίου σε πολλές περιοχές της Ένωσης. Η παραμέληση του στοιχείου αυτού συνέβαλε κατά τα τελευταία χρόνια στο να σημειωθούν στην Ευρώπη φυσικές καταστροφές. Τα μέτρα αυτά εξάλλου χρησίμευαν στο να αντισταθμισθούν οι δυσχέρειες των γεωργικών επιχειρήσεων που ασχολούνταν, κυρίως ή εν μέρει, με τις καλλιέργειες αυτές λόγω του περιθωριακού χαρακτήρα των περιοχών παραγωγής. Τέλος, ο τομέας παραμελείται στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων για συμφωνίες ελευθέρων συναλλαγών με τρίτες χώρες. Συνεπεία τούτου, οι καλλιέργειες αυτές εγκαταλείπονται σταδιακά, μολονότι η ζήτηση είναι σταθερή, επιβαρύνοντας έτσι το έλλειμμα του ευρωπαϊκού εμπορικού ισοζυγίου ως προς τους καρπούς με κέλυφος.

Με ποιό τρόπο προτίθεται να ενεργήσει η Επιτροπή στο πλαίσιο του νέου κανονισμού προκειμένου να εξασφαλίσει τη δέουσα αναγνώριση στον τομέα αυτό που εκτός άλλων αφορά πολλές περιοχές με καθυστερημένη ανάπτυξη; Δεν θεωρεί αναγκαία μία αναθεώρηση της οικονομικής δέσμευσης και του χαρακτήρα των επενδύσεωνπέρ του τομέα, συντονίζοντας όλες τις οργανωτικές στρατηγικές της νέας ΚΟΑ με εκείνες που απαιτούνται για την προστασία επισφαλών κοινωνικών οικονομικών πραγματικοτήτων και τη διατήρηση τυπικών και λίαν ευθραύστου από εδαφική άποψη αγροπεριβαλλοντικών χώρων;

Θα μπορούσε η Επιτροπή να εξετάσει το ενδεχόμενο διατήρησης για ορισμένο χρονικό διάστημα της κατ' αποκοπήν ενίσχυσης στα φουντούκια και να καθιερώσει μέτρα στήριξης ανά εκτάριο, διαφοροποιημένα ανάλογα με τα κύρια είδη και εξαρτώμενα από την έγκριση δεσμευτικών κανόνων για την προστασία του χώρου στο πλαίσιο των νέων κανονισμών για την ανάπτυξη τηςπαίθρου;

(1) ΕΕ L 207 της 19.7.1989, σελ. 19.

(2) ΕΕ L 85 της 30.3.1989, σελ. 6.

(3) ΕΕ L 297 της 21.11.1996, σελ. 1.

Απάντηση του κ. Fischler εξ ονόματος της Επιτροπής

(24 Μαρτίου 2000)

Η Επιτροπή γνωρίζει πολύ καλά τις δυσκολίες που αντιμετώπισε στο παρελθόν ο τομέας των καρπών με κέλυφος, συμπεριλαμβανομένων των διαρθρωτικών ελλείψεων που οδήγησαν σε χαμηλή παραγωγικότητα καιψηλό κόστος. Λόγω της άμεσης αναγνώρισης των δυσκολιών αυτών, χορηγήθηκε χρηματοδοτική στήριξη στον τομέα βάσει των διατάξεων του τίτλου ΙΙα του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 1035/72 του

Συμβουλίου της 18ης Μαΐου 1972, για την κοινή οργάνωση αγοράς στον τομέα των οπωροκηπευτικών (ειδικά μέτρα για τους καρπούς με κέλυφος και τα χαρούπια). Μια σειρά σημαντικών μέτρων ελήφθησανπέρ των παραγωγών αμυγδάλων, φουντουκιών, καρυδιών, φιστικιών ή χαρουπιών που θέτουν σε εμπορία την παραγωγή τους μέσω αναγνωρισμένης οργάνωσης παραγωγών. Το σημαντικότερο μέτρο ήταν το σχέδιο βελτίωσης της ποιότητας και της εμπορίας, που επιτρέπει κοινοτική χρηματοδότηση για περίοδο 10 ετών κατάνώτατο όριο ανά σχέδιο.

Το καθεστώς αυτό αντιπροσωπεύει μια πολύ σημαντική χρηματοδοτική δέσμευση της Κοινότητας, δεδομένης της ειδικής φύσης του τομέα των καρπών με κέλυφος. Από το 1990 έως το 1999, το σύνολο των κοινοτικών δαπανών (εκτός της προώθησης), ήταν 725 εκατ. ευρώ. Οι δαπάνες θα συνεχίσουν έως την λήξη των τελευταίων σχεδίων το 2006.

Τα σχέδια αυτά βελτίωσης σημείωσαν σημαντική επιτυχία με την συγκέντρωση της προσφοράς που επιτρέπει την στήριξη των εισοδημάτων των παραγωγών και των διαρθρωτικών βελτιώσεων.

Ωστόσο, πάντοτε θεωρήθηκε ότι η ενίσχυση στο πλαίσιο των σχεδίων βελτίωσης πρέπει να είναι προσωρινή και πτωτική, ώστε να επιτραπεί η προοδευτική μεταφορά της χρηματοδοτικήςπευθυνότητας στους παραγωγούς. Η συνέχιση της ανά εκτάριο στήριξης θα θίξει τις προσπάθειες που έγιναν τα τελευταία δέκα χρόνια. Η ίδια φιλοσοφία εφαρμόζεται στην κατάποκοπή ενίσχυση για τα φουντούκια, που εισήχθη το 1997 για να βοηθήσει τους παραγωγούς φουντουκιών να αντιμετωπίσουν, προσωρινά, δύσκολες οικονομικές καταστάσεις. Αυτές οι οργανώσεις παραγωγών που έχουν επωφεληθεί για άνω από δέκα χρόνια από τα μέτρα όπως τα σχέδια βελτίωσης θα πρέπει να έχουν αποκτήσει επαρκή ανταγωνιστικότητα που θα τους επιτρέψει να επιβιώσουν ως επιτυχείς επιχειρηματίες. Άλλωστε, οι οργανώσεις αυτές θα συνεχίσουν να επωφελούνται των χρηματοδοτήσεων στο πλαίσιο των επιχειρησιακών κεφαλαίων στο πλαίσιο του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2200/96 του Συμβουλίου, της 28ης Οκτωβρίου 1996, για την κοινή οργάνωση αγοράς στον τομέα των οπωροκηπευτικών(1).

Με βάση τις παρατηρήσεις αυτές, από την άποψη της αγοράς δενπάρχει αιτιολογία για την χορήγηση ανά εκτάριο ενίσχυσης στον τομέα των καρπών με κέλυφος ή τη συνέχιση της κατάποκοπήν ενίσχυσης για τα φουντούκια.

Ωστόσο, η Επιτροπή θαποστήριζε μέτρα για την στήριξη των κοινωνικών και περιβαλλοντικών πλευρών της παραγωγής καρπών με κέλυφος. Αυτό θα συμβάλει στη διατήρηση της αγροτικής απασχόλησης και τη διατήρηση των εκμεταλλεύσεων στις μειονεκτικές περιοχές και στα άγονα εδάφη, ιδιαίτερα σε περιοχές όπουπάρχει πραγματικός κίνδυνος διάβρωσης. Η στήριξη αυτού του τύπου μέτρων θα πραγματοποιηθεί κατά τον άριστο τρόπο στο πλαίσιο των προγραμμάτων αγροτικής ανάπτυξης.

(1) ΕΕ L 118 της 20.5.1972.