ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-2346/97 υποβολή: Reino Paasilinna (PSE) προς την Επιτροπή (30 Iουνίου 1997)

Θέμα: Προβλήματα με τις τελωνειακές αρχές στα σύνορα ΕΕ και Ρωσικής Ομοσπονδίας

Παρά το γεγονός ότι η Επιτροπή ισχυρίζεται δημοσίως το αντίθετο, οι μεταφορικές εταιρίες εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν προβλήματα όσον αφορά τις οδικές μεταφορές με φορτηγά αυτοκίνητα από Φινλανδία προς Ρωσία. Τα προβλήματα, όμως, αυτά δεν οφείλονται πλέον στην αυξημένη κίνηση των οχημάτων. Σήμερα τα φορτηγά ακινητοποιούνται στα σύνορα και κλείνονται σε ειδικά διαμορφωμένους χώρους των τελωνειακών αρχών, στα αποκαλούμενα κλουβιά. Ακόμη και αυτήν τη στιγμή στο «κλουβί» του τελωνείου στο Viipuri βρίσκονται ακινητοποιημένα 21 φορτηγά οχήματα. Οι τελωνειακές αρχές ισχυρίζονται ότι υπάρχει κάποιο πρόβλημα με τις σφραγίδες των δελτίων ΤΙR. Επιπλέον, στα σύνορα και στη Μόσχα 150-200 οχήματα αναμένουν τη διεκπεραίωση των τελωνειακών εγγράφων. Για τη διαδικασία αυτή απαιτούνται συνήθως αρκετές ημέρες.

Υπεύθυνοι για την κατάσταση αυτή είναι οι ρώσοι παραλήπτες των εμπορευμάτων οι οποίοι προσπαθούν, με κάθε μέσο, να αποφύγουν να καταβάλουν στις αρμόδιες αρχές της χώρας τους τους σχετικούς δασμούς και τα τέλη. Όπως έχουμε πληροφορηθεί, μια από τις μεθόδους τις οποίες χρησιμοποιούν οι παραλήπτες για να αποφεύγουν να καταβάλλουν τα σχετικά ποσά είναι η συνεργασία είτε με μια ορισμένη τελωνειακή αρχή είτε με τους αποστολείς των εμπορευμάτων. Στην περίπτωση αυτή στα τιμολόγια και στα φορτωτικά έγγραφα αναφέρεται διαφορετικό περιεχόμενο για το φορτίο από αυτό που έχει φορτωθεί στο όχημα. Παρά το γεγονός αυτό, τα φέροντα τα διακριτικά TIR και αφικνούμενα στη χώρα εμπορευματοκιβώτια είναι σφραγισμένα, ενώ οι οδηγοί δεν έχουν τη δυνατότητα, αλλά ούτε και το δικαίωμα, να ελέγξουν το περιεχόμενό τους. Η μόνη δυνατότητα, η οποία τους παρέχεται, είναι να το ελέγξουν από τα σχετικά έγγραφα. Τόσο οι οδηγοί όσο και οι μεταφορικές εταιρίες λειτουργούν καλή τη πίστει εμπιστεύομενοι τα έγγραφα αυτά αλλά και τις διαδικασίες εκτελωνισμού οι οποίες εφαρμόζονται από παλιά. Οι μεταφορείς καλούνται να καταβάλουν αποζημιώσεις για παρανομίες στις οποίες έχουν υποπέσει άλλοι. Δεδομένων και των ιδιαίτερα επιβαρυντικών από οικονομική άποψη καθυστερήσεων λόγω ακινητοποίησης και της αδράνειας των αυτοκινήτων στα «κλουβιά» του τελωνείου, οι μεταφορείς αντιμετωπίζουν τεράστια οικονομικά προβλήματα.

Ακόμη, οι ενέργειες των τελωνειακών αρχών της Ρωσίας είναι αυθαίρετες και παράλογες. Ενώ η ίδια τελωνειακή υπηρεσία διεκπεραιώνει για τους ίδιους πελάτες τα τελωνειακά έγγραφα για ορισμένα από τα αυτοκίνητα εντός 3-9 ημερών, εγκρίνοντας, ευθύς μετά το πέρας των διαδικασιών, την αναχώρηση των αυτοκινήτων αυτών από τη χώρα, άλλα αυτοκίνητα τα μεταφέρει από τα σύνορα και τα ακινητοποιεί στον ειδικό τελωνειακό χώρο στο Viipuri.

Ποια μέτρα προτίθεται να λάβει η Επιτροπή προκειμένου να πεισθούν τόσο οι τελωνειακές όσο και οι λοιπές αρμόδιες αρχές της Ρωσίας να τηρούν αδιακρίτως τις διεθνείς διατάξεις σχετικά με τη διέλευση των οχημάτων από τα σύνορα και να σέβονται τους όρους της συμφωνίας εταιρικής σχέσης και συνεργασίας μεταξύ ΕΕ και Ρωσίας;

Απάντηση του κ. Van den Broek εξ ονόματος της Επιτροπής (4 Αυγούστου 1997)

Η Επιτροπή γνωρίζει ότι στα σύνορα της Ρωσίας και της Φινλανδίας ανακύπτουν πολλές φορές σοβαρά προβλήματα, ορισμένα από τα οποία οφείλονται στην ιδιαίτερα μεγάλη αύξηση της συνοριακής κίνησης, στην ακαταλληλότητα των εξοπλισμών στα μεθοριακά σημεία ελέγχου και ιδίως στην έλλειψη κατάρτισης των τελωνειακών υπαλλήλων και των συνοριακών φρουρών. Επιπλέον, οι περίπλοκοι νομοθετικοί, διοικητικοί και

τεχνικοί κανόνες, του ρωσικού ιδίως τελωνειακού τομέα, μεταβάλλονται συχνά χωρίς έγκαιρη προειδοποίηση ή χωρίς καν προειδοποίηση. Η Επιτροπή έχει εκφράσει επανειλημμένως την ανησυχία της σχετικά με την κατάσταση αυτή, όπως για παράδειγμα κατά τις συνεδριάσεις της μικτής επιτροπής το 1995 και 1997, σε συναντήσεις υψηλού επιπέδου μεταξύ των μελών της Επιτροπής που είναι υπεύθυνα για τις εξωτερικές σχέσεις και διαφόρων ρώσων υπουργών, καθώς και κατά τη διάρκεια συνεδρίασης μεταξύ του μέλους της Επιτροπής που είναι υπεύθυνο για τις μεταφορές και του ρώσου ομολόγου του. Στο περιθώριο της τρίτης πανευρωπαϊκής διάσκεψης στον τομέα των μεταφορών, που πραγματοποιήθηκε στο τέλος Ιουνίου 1997 στο Ελσίνκι, το μέλος της Επιτροπής που είναι υπεύθυνο για τις μεταφορές επισκέφθηκε, μαζί με τον φινλανδό και ρώσο υπουργό μεταφορών, το νέο μεθοριακό σημείο διέλευσης στο Vaalimaa, στα σύνορα μεταξύ της Φινλανδίας και της Ρωσίας, με σκοπό να εξετάσει την κατάσταση και τα προβλήματα στα σύνορα.

Επιπλέον, οι κοινοτικοί αντιπρόσωποι εξέτασαν τα προβλήματα στο πλαίσιο της ομάδας εργασίας της Οικονομικής Επιτροπής του ΟΗΕ για την Ευρώπη (UN/ECE) που είναι αρμόδια για τα θέματα στον τομέα μεταφορών, γνωστή ως WP.30, η οποία είναι υπεύθυνη για την καθημερινή διαχείριση της τελωνειακής διακίνησης των διεθνών οδικών μεταφορών εμπορευμάτων (TIR). Η Επιτροπή προσπάθησε να εξασφαλίσει ώστε τα νέα μέτρα ή διαδικασίες που θεσπίστηκαν από τις τελωνειακές αρχές να συμφωνούν προς τους όρους της σύμβασης και να μην θίγουν τους μεταφορείς. Η Επιτροπή θα εξακολουθήσει να ελέγχει την κατάσταση και να επαναλαμβάνει στους ρώσους ομολόγους τις ανησυχίες της, ζητώντας άμεσες βελτιώσεις.

Η Επιτροπή συμφώνησε με τις ρωσικές τελωνειακές αρχές να χρηματοδοτήσει, μέσω του προγράμματος Tacis, διάφορα σχέδια που έχουν άμεσο στόχο τη βελτίωση της κατάστασης στα ρωσικά μεθοριακά σημεία διέλευσης. Οι κυριότερες δραστηριότητες συνίστανται στη βελτίωση της κατάρτισης των τελωνειακών υπαλλήλων και στις μεθόδους εργασίας των τελωνειακών εργαστηρίων, καθώς και στον εξοπλισμό με μέσα πληροφορικής και στη βελτίωση της υποδομής στα μεθοριακά σημεία διέλευσης. Το 1996 και το 1997, αφιερώθηκαν 9 εκατ. ECU σ'αυτόν τον τομέα υψηλής προτεραιότητας.

Διάφορες νέες υπό ανάπτυξη πρωτοβουλίες θα αυξήσουν τη συμμετοχή των κρατών μελών στις δραστηριότητες κατάρτισης των τελωνειακών υπαλλήλων όσον αφορά τη χρήση τεχνικής ανάλυσης κινδύνων και άλλων σύγχρονων τεχνικών που θα πρέπει να επισπεύσουν τις διαδικασίες. Ωστόσο, η Επιτροπή, όπως και η ρωσική τελωνειακή επιτροπή, έχει επίγνωση των διαφόρων άλλων παραγόντων και λόγων που προξενούν καθυστερήσεις στα σύνορα. Θα χρειαστεί ακόμη χρόνος για τη βελτίωση της κατάστασης, αλλά η Ρωσία θα εξακολουθήσει να καταβάλλει αυξημένες προσπάθειες προς το σκοπό αυτό.