ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-0716/02

υποβολή: Ria Oomen-Ruijten (PPE-DE) και Bartho Pronk (PPE-DE) προς την Επιτροπή

(15 Μαρτίου 2002)

Θέμα: Φλαμανδικό καθεστώς κοινωνικής ασφάλισης

Στο Βέλγιο, στη Φλάνδρα, ιδρύθηκε προσφάτως Φλαμανδικό καθεστώς κοινωνικής ασφάλισης. Όμως δεν είναι σαφές εάν το ασφαλιστικό αυτό καθεστώς εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του κανονισμού 1408/71(1).

Φρονεί η Επιτροπή ότι το Φλαμανδικό καθεστώς κοινωνικής ασφάλισης αποτελεί ασφαλιστικό καθεστώς που εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του κανονισμού 1408/71, άρθρο 4, εδάφιο 1, Α· Εάν αυτό δεν συμβαίνει, μπορούν τότε οι Φλαμανδικές αρχές να εισαγάγουν περιόδους αναμονής για εργαζόμενους στον ΕΟΧ ή για συνταξιοδοτούμενους που μετακομίζουν στην Φλάνδρα·

(1) ΕΕ L 149 της 5.7.1971, σελ. 2.

Απάντηση της κ. Διαμαντοπούλου εξ ονόματος της Επιτροπής

(23 Απριλίου 2002)

Ως προς το καθ' ύλην πεδίο εφαρμογής του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 1408/71 του Συμβουλίου, της 14ης Ιουνίου 1971, περί εφαρμογής των συστημάτων κοινωνικής ασφαλίσεως στους μισθωτούς και στα μέλη των οικογενειών τους που διακινούνται εντός της Κοινότητας, η Επιτροπή επιθυμεί ναπενθυμίσει στους αξιότιμους βουλευτές ότι η διάκριση μεταξύ των παροχών που εμπίπτουν στο εν λόγω πεδίο εφαρμογής και εκείνων που εκφεύγουν του πεδίου αυτού βασίζεται κυρίως στα συστατικά στοιχεία κάθε παροχής, ιδίως στους σκοπούς της και τις προϋποθέσειςπό τις οποίες χορηγείται, και όχι στο εάν μια παροχή χαρακτηρίζεται, ή όχι, ως παροχή κοινωνικής ασφαλίσεως από την εθνική νομοθεσία (βλ. την απόφαση Molenaar(1), σκέψη 19). Εξάλλου, από την ίδια ανάλυση προκύπτει ότι το γεγονός ότι οι παροχές εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του κανονισμού (ΕΟΚ) 1408/71 ουδόλως επηρεάζει το νομικό χαρακτηρισμό τους από την εσωτερική έννομη τάξη κράτους μέλους (βλέπε κατ' αναλογίαν, την απόφαση Επιτροπή κατά Γαλλικής Δημοκρατίας(2), σκέψη 32).

Μια παροχή μπορεί να θεωρηθεί ως παροχή κοινωνικής ασφαλίσεως κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΟΚ) 1408/71 εφόσον χορηγείται, χωρίς οποιαδήποτε ατομική και κατά διακριτική ευχέρεια στάθμιση των προσωπικών αναγκών, στους δικαιούχους, βάσει μιας από το νόμο καθοριζόμενης καταστάσεως και εφόσον σχετίζεται με την επέλευση ενός από τους κινδύνους που ρητώς απαριθμούνται στο άρθρο 4, παράγραφος 1, του κανονισμού 1408/71. Η απαρίθμηση αυτή είναι πράγματι περιοριστική,πό την έννοια ότι κλάδος κοινωνικής ασφαλίσεως, ο οποίος δεν διαλαμβάνεται εκεί, δεν μπορεί να έχει αυτόν το νομικό χαρακτηρισμό, ακόμη και εάν περιάγει τους δικαιούχους σε καθοριζόμενο από το νόμο καθεστώς που παρέχει δικαίωμα σε παροχή (βλέπε, ιδίως, την απόφαση Molenaar, σκέψεις 20 κ.επ.).

Όσον αφορά την ασφάλιση περίθαλψης, η οποία αποτελεί αντικείμενο της ερώτησης των αξιότιμων βουλευτών και θεσπίστηκε με το διάταγμα της 30ης Μαρτίου 1999 της φλαμανδικής κοινότητας του Βελγίου περί οργάνωσης της ασφάλισης περίθαλψης, είναι προφανές ότι οι διατάξεις σχετικά με τη χορήγηση των παροχών της εν λόγω ασφάλισης περίθαλψης παρέχουν στους δικαιούχους δικαίωμα καθοριζόμενο εκ του νόμου.

Κατά συνέπεια, από την εν λόγω νομοθεσία, καθώς και από τις πληροφορίες που έχει στη διάθεσή της η Επιτροπή, προκύπτει ότι η ασφάλιση περίθαλψης παρέχει δικαίωμα μερικής ή πλήρους καλύψεως ορισμένων δαπανών που συνεπάγεται η κατάσταση εξαρτήσεως του ασφαλισμένου, όπως είναι η περίθαλψη κατ' οίκον και σε εξειδικευμένα κέντρα ή ιδρύματα, η αγορά αναγκαίων για τον ασφαλισμένο συσκευών και επίπλων όπως ειδικών κρεβατιών, στρωμάτων ή πολυθρονών, αναπνευστήρων και φιαλών οξυγόνου. Επομένως, αυτού του είδους

οι παροχές αποσκοπούν κυρίως στη συμπλήρωση των παροχών της ασφαλίσεως ασθενείας, προκειμένου να βελτιωθεί η κατάσταση τηςγείας και της ζωής των ενδιαφερομένων. Υπό τις συνθήκες αυτές, τέτοιες παροχές πρέπει να θεωρούνται ως παροχές ασθενείας κατά την έννοια του άρθρου 4, παράγραφος 1, στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΟΚ) 1408/71 (βλ. επίσης την απόφαση Molenaar, σκέψεις 23-25 και την απόφαση Jauch(3), σκέψη 28).

Οι παροχές της εν λόγω ασφάλισης περιθάλψεως, δεδομένου ότι συνίστανται σε κάλυψη ή απόδοση δαπανών που συνεπάγεται η κατάσταση εξαρτήσεως του ασφαλισμένου, αποτελούν ειδικότερα παροχές εις είδος, στις οποίες αναφέρονται το άρθρο 19, παράγραφος 1, στοιχείο α), το άρθρο 25, παράγραφος 1, στοιχείο α) και το άρθρο 28, παράγραφος 1, στοιχείο α) του κανονισμού 1408/71 (βλ. την απόφαση Molenaar, σκέψη 32).

Το άρθρο 18 του εν λόγω κανονισμού εφαρμόζεται επίσης στις προαναφερόμενες παροχές. Σύμφωνα με την παράγραφο 1 αυτού του άρθρου: Ο αρμόδιος φορέας κράτους μέλους, η νομοθεσία του οποίου εξαρτά την κτήση, τη διατήρηση ή την ανάκτηση του δικαιώματος παροχών από τη συμπλήρωση περιόδων ασφαλίσεως, απασχολήσεως ή κατοικίας, λαμβάνειπόψη, κατά το μέτρο που απαιτείται, τις περιόδους ασφαλίσεως, απασχολήσεως ή κατοικίας που πραγματοποιήθηκανπό τη νομοθεσία άλλου κράτους μέλους, σαν να επρόκειτο για περιόδους που πραγματοποιήθηκανπό τη νομοθεσία που εφαρμόζεται από τον φορέα αυτόν.

Κατά συνέπεια, η προϋπόθεση που εισήχθη στην εν λόγω νομοθεσία με το διάταγμα της 18ης Μαΐου 2001 και στην οποίαν αναφέρονται οι αξιότιμοι βουλευτές, δηλ. να έχουν καταβάλει οι κοινοτικοί πολίτες εισφορές επί πενταετία τουλάχιστον, πρέπει να ερμηνευθείπό την έννοια ότι περίοδοι ασφαλίσεως για παροχές ασθενείας οι οποίες πραγματοποιήθηκανπό τη νομοθεσία άλλου κράτους μέλους θεωρούνται ως περίοδοι ασφαλίσεως που πραγματοποιήθηκανπό την επίμαχη νομοθεσία.

Η Επιτροπήπέβαλε ερώτημα προς τις βελγικές αρχές ως προς τη συμφωνία της εν λόγω νομοθεσίας με το κοινοτικό δίκαιο, καθώς και την εφαρμογή της στους κοινοτικούς πολίτες. Θα ενημερώσει του αξιότιμους βουλευτές για τη συνέχεια που θα δοθεί σε αυτήν τηνπόθεση.

(1) Απόφαση της 5ης Μαρτίου 1998, Molenaar, C-160/96, Συλλογή, I-0843.

(2) Απόφαση της 15ης Φεβρουαρίου 2000, Επιτροπή κατά Γαλλικής Δημοκρατίας, C-169/98, Συλλογή, I-1049.

(3) Απόφαση της 8ης Μαρτίου 2001, Jauch, C-215/99, Συλλογή, 1901.