ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-3867/98

υποβολή: Jan Lagendijk (V) προς την Επιτροπή

(9 Δεκεμβρίου 1998)

Θέμα: Άρνηση της Ολλανδίας να εφαρμόσει την οδηγία για την νιτρορύπανση

Γνωρίζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ότι η ολλανδική Κυβέρνηση στις αρχές Δεκεμβρίου 1998 έλαβε την απόφαση να μην εφαρμόσει την οδηγία για τη νιτρορύπανση (91/676/ΕΟΚ)(1) η οποία εγκρίθηκε το 1991 κατά τη διάρκεια της ολλανδικής προεδρίας; Όπως φαίνεται από επιστολή προς τηΚάτωΒουλή, η Ολλανδική Κυβέρνηση δεν προτίθεται να πληροί το 2002 τους όρους της συνθήκης για τη νιτρορύπανση. Ακόμη και κατά το 2008 η Ολλανδία δεν επιθυμεί να πληροί τους όρους της οδηγίας για τη νιτρορύπανση διότι επιθυμεί να λαμβάνει ως βάση ανά εκτάριο τον αριθμό των 2,5 αγελάδων. Προκειμένου να εφαρμοσθεί η οδηγία για τη νιτρορύπανση η σουηδική Κυβέρνηση έλαβε ως ανώτατο όριο τον αριθμό 1,6 αγελάδων ανά εκτάριο και στη Δανία η Κυβέρνηση έχει θέσει ως ανώτατο στόχο για το έτος 2003 τις 1,7 αγελάδες ανά εκτάριο Αληθεύει ότιαυτό αποτελεί το απαιτούμενο όριο προκειμένου να εφαρμόζεται η οδηγία για τη νιτρορύπανση; Δεν φρονεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ότι, μ' αυτό τον τρόπο, η ολλανδική εντατική κτηνοτροφία διαθέτει ένα ανέντιμο οικονομικό προνόμιο έναντι ξένων ανταγωνιστών;

Πότε αναμένει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή να ολοκληρώσει τη διαδικασία επί παραβάσει που έχει κινήσει στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο στο Λουξεμβούργο, βάσει του άρθρου 169; Πότε πιστεύει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ότι μπορεί να κινήσει, βάσει του άρθρου 171, τη διαδικασία επί παραβάσει κατόπιν της αρνήσεως της ολλανδικής Κυβέρνησης να τηρήσει, κατά το δοκούν, την οδηγία για τη νιτρορύπανση η οποία αποτέλεσε δική της απόφαση; Πότε αναμένει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ότι το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο στο Λουξεμβούργο θα μπορέσει να εκδόσει απόφαση για την διαδικασία επί παραβάσει την οποία έχει κινήσει κατά της ολλανδικής Κυβέρνησης βάσει του άρθρου 171, διότι δεν εφαρμόζει την οδηγία για τη νιτρορύπανση; Μπορεί να αναμένεται πριν από το έτος 2002 απόφαση του Ευρωπαϊκού δικαστηρίου στο θέμα του άρθρου 171; Προτίθεται η Ευρωπαϊκή Επιτροπή να ακολουθήσει την πρόταση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την σημαντική επιτάχυνση των διαδικασιών επί παραβάσει βάσει των άρθρων 169 και 171, εναντίον όλων των κρατών μελών τα οποία δεν εφαρμόζουν όπως πρέπει ή και καθόλου την οδηγία για τη νιτρορύπανση; (έκθεση McKenna που εγκρίθηκε με 446 ψήφους υπέρ, 44 κατά και 13 αποχές στις 20 Οκτωβρίου 1998)(2).

Απάντηση της κας Bjerregaard εξ ονόματος της Επιτροπής

(8 Φεβρουαρίου 1999)

Η οδηγία 91/676/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 12ης Δεκεμβρίου 1991 σχετικά με την προστασία των υδάτων από την νιτρορύπανση γεωργικής προελεύσεως, η "οδηγία για τα νιτρικά", αποβλέπει σε υψηλό επίπεδο περιβαλλοντικής προστασίας μέσω του περιορισμού της ρύπανσης από τα γεωργικής προελεύσεως νιτρικά, με τον καθορισμό ευαίσθητων ζωνών όπου εφαρμόζονται προγράμματα και ορθή γεωργική πρακτική. Αυτό είναι αναγκαίο για να εξασφαλισθεί η καλή ποιότητα του πόσιμου νερού και για να αποφευχθεί η φθορά του περιβάλλοντος από τα νιτρικά γεωργικής προελεύσεως λόγω του ευτροφισμού των υδάτων. Η οδηγία είναι αναγκαστική για όλα τα κράτη μέλη, μολονότι θα έχει σαφώς μεγαλύτερες επιπτώσεις στους αγρότες των κρατών μελών που αντιμετωπίζουν το μεγαλύτερο - συγκριτικά - πρόβλημα νιτρικών (λόγω, π.χ. υψηλής πυκνότητας παραγωγής εκμεταλλεύσιμων ζώων), μεταξύ των οποίων συμπεριλαμβάνονται οι Κάτω Χώρες.

Δεδομένου ότι η συμμόρφωση των κρατών μελών με την περί νιτρικών οδηγία αποτελεί μια από τις προτεραιότητες της Επιτροπής, η τελευταία κίνησε διαδικασίες επί παραβάσει κατά 12 κρατών μελών που δεν συμμορφούνται με την οδηγία, συμπεριλαμβανομένων των Κάτω Χωρών. Η Επιτροπή ενεργεί εν προκειμένω με τους ταχύτερους δυνατούς ρυθμούς. Σε περίπτωση που η απάντηση των Κάτω Χωρών στην στηριγμένη στο άρθρο 169 της συνθήκης ΕΚ επιστολή της Επιτροπής δεν είναι ικανοποιητική, το επόμενο βήμα στην διαδικασία είναι η αποστολή αιτιολογημένης γνώμης, στην οποία συνήθως παρέχεται διάστημα δύο μηνών στο κράτος μέλος προκειμένου να συμμορφωθεί. Στην αντίθετη περίπτωση, η Επιτροπή δύναται να προσφύγει στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο. Ο χρόνος που χρειάζεται για τοπικό δικαστήριο ώστε να αποφανθεί, ποικίλλει. Σε περίπτωση που, μετά από απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου με την οποία επιβεβαιούται ότι ένα κράτος μέλος δεν συμμορφώθηκε με την οδηγία, το εν λόγω κράτος μέλος δεν προβαίνει, ούτε και τότε, στην λήψη των κατάλληλων μέτρων, η Επιτροπή δύναται να κινήσει διαδικασίες επί παραβάσει στηριγμένες στο άρθρο 171 της συνθήκης ΕΚ. Η διαδικασία που στηρίζεται στο άρθρο 171 είναι ανάλογη με αυτήν που στηρίζεται στο άρθρο 169, με την σημαντική διαφορά ότι το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο δύναται να επιβάλει, στην τελική απόφασή του, πρόστιμο σε κράτος μέλος για τη μη συμμόρφωση με την προηγούμενη δικαστική απόφαση. Η Επιτροπή είναι ικανοποιημένη με την έκθεση McKenna, η οποία δείχνει ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο συμμερίζεται την προσέγγιση της Επιτροπής για την αποτελεσματική αντιμετώπιση των περιπτώσεων παραβάσεων.

Τα κράτη μέλη που δεν συμμορφούνται με την οδηγία για τα νιτρικά, θα μπορούσαν να θεωρηθούν - κατ' αρχήν - ως διαθέτοντα ανταγωνιστικό πλεονέκτημα έναντι των κρατών που συμμορφούνται με την οδηγία. Όμως, ακόμη και εάν ισχύει το ανωτέρω, η μόνη πραγματική παράβαση της κοινοτικής νομοθεσίας σχετίζεται με την οδηγία, η οποία στηρίζεται σε περιβαλλοντικές συνιστώσες. Όσον αφορά το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα, σημειωτέον ότι κατά τον υπολογισμό του προστίμου που η Επιτροπή δύναται να ζητήσει από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο να επιβάλει σε κράτος μέλος, μπορεί να ληφθεί υπόψη το ενδεχόμενο οικονομικό πλεονέκτημα που ένα κράτος ενδέχεται να αποκομίσει καθώς και η ενδεχόμενη επακόλουθη στρέβλωση του ανταγωνισμού λόγω της μη συμμόρφωσης.

(1) ΕΕ L 375 της 31.12.1991, σελ. 1.

(2) έγγρ. Α4-0284/98.