ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-0673/02

υποβολή: Ilda Figueiredo (GUE/NGL) προς την Επιτροπή

(8 Μαρτίου 2002)

Θέμα: Διπλή φορολόγηση των εσόδων εξ εργασίας

Παρά το γεγονός ότι το άρθρο 49 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση απαγορεύει τους μέσω της επιβολής διπλής φορολόγησης περιορισμούς στην ελεύθερη παροχήπηρεσιών, διεπίστωσα προσφάτως ότιπάρχουν περιπτώσεις πορτογάλων εργαζομένων πουφίστανται τέτοιους περιορισμούς.

Ως γνωστόν, στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίαςπάρχει σημαντική πορτογαλική κοινότητα και, σε πολλές περιπτώσεις, εργάζεται στην χώρα αυτή μόνον ο ένας από τους δύο συζύγους ενώ ο άλλος παραμένει στην Πορτογαλία όπου και εργάζεται.

Όπως είναι φυσικό, ο εργαζόμενος που ευρίσκεται στη Γερμανία καταβάλλει εκεί τους φόρους από το εισόδημα της εργασίας του. Εν τω μεταξύ, ο έτερος των συζύγων που παρέμεινε στην Πορτογαλία, ότανποβάλλει δήλωση εισοδήματος προς την εφορία,ποχρεούται να επισυνάπτει και δήλωση εισοδήματος για το άλλο μέλος του ζευγαριού, το οποίο συνυπολογίζεται στο φορολογητέο ποσό.

Η κατάσταση αυτή προκαλεί διπλή αδικία. Όχι μόνον το ένα από τα δύο μέλη του ζεύγους πληρώνει διπλούς φόρους, δεδομένου ότι οι μισθοί στην Γερμανία είναι αισθητάψηλότεροι αυτών στην Πορτογαλία, αλλά αλλάζει αυτομάτως και το φορολογικό κλιμάκιο, με αποτέλεσμα η φορολογία να γίνεται μεψηλότερο συντελεστή.

Για τον λόγο αυτό ερωτώ την Επιτροπή ποιά μέτρα πρέπει να ληφθούν για να αποφεύγονται τέτοιες καταστάσεις.

Απάντηση του κ. Bolkestein εξ ονόματος της Επιτροπής

(23 Απριλίου 2002)

Το πρόβλημα που θίγει το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου — σχετικά με το οποίο το Κοινοβούλιο έχει λάβει πολλές αναφορές — αφορά τη φορολογική κατάσταση των Πορτογάλων που εργάζονται στη Γερμανία, οι οποίοι θεωρούνται κάτοικοι Πορτογαλίας, εάν η κατοικία και η οικογένειά τους εξακολουθούν να βρίσκονται στην Πορτογαλία. Όσοι έχουν μεταφερθεί με την οικογένειά τους στη Γερμανίαπόκεινται μόνο στη γερμανική φορολογική δικαιοδοσία.

Στη συμφωνία περί διπλής φορολογίας που συνήφθη μεταξύ Γερμανίας και Πορτογαλίας στις 15 Ιουλίου 1980, για να αποφεύγεται η διπλή φορολογία των Πορτογάλων κατοίκων φορολογουμένων με εισόδημα από απασχόληση στη Γερμανία προβλέπεται η παροχή φορολογικής πίστωσης. Η πίστωση αυτή τους επιτρέπει να εκπίπτουν το φόρο που έχουν ήδη καταβάλει στη Γερμανία από τις πορτογαλικές φορολογικέςποχρεώσεις τους (η λεγόμενη μέθοδος πίστωσης). Η μέθοδος αυτή αποτελεί μία από τις δύο εναλλακτικές λύσεις για την κατάργηση της διπλής φορολογίας που παρέχεται στα κράτη από τοπόδειγμα σύμβασης του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ)· η άλλη είναι η λεγόμενη μέθοδος απαλλαγής, με την οποία ένα κράτος έχει το αποκλειστικό δικαίωμα να φορολογεί το εισόδημα, το οποίο απαλλάσσεται της φορολογίας στο άλλο κράτος.

Λόγω μη εναρμόνισης των φόρων επί των εισοδημάτων σε κοινοτικό επίπεδο, τα κράτη μέλη μπορούν να επιλέξουν τη μέθοδο. Κατά τη λήψη αυτής της απόφασης, τα κράτη μέλη οφείλουν να τηρούν τη συνθήκη ΕΚ, και ιδίως την έννοια της εσωτερικής αγοράς, αλλά η επιλογή τους ισχύει στο μέτρο που το συνολικό ποσό του φόρου που πρέπει να καταβληθεί και στα δύο κράτη δενπερβαίνει το ποσό που θα οφειλόταν εάν το εισόδημα φορολογείτο στο κράτος με τηνψηλότερη φορολογική επιβάρυνση. Εφόσον η Πορτογαλία παρέχει πλήρη πίστωση για το φόρο που καταβάλλεται στη Γερμανία, δενφίσταται παραβίαση του κοινοτικού δικαίου.

Λόγω του προοδευτικού χαρακτήρα του πορτογαλικού εθνικού φόρου, ο συντελεστής για το πορτογαλικό εισόδημα αυξάνεται επειδή λαμβάνεταιπόψη το γερμανικό εισόδημα (το οποίο αυτό καθάυτό δεν είναι φορολογήσιμο στην Πορτογαλία). Αυτό επιτρέπεται από τη λεγόμενη ρήτρα προόδου που προβλέπεται στο άρθρο 24, παράγρ. 1, στοιχείο β) της σύμβασης περί διπλής φορολογίας, που λαμβάνειπόψη το άρθρο 23 Β (2) τουποδείγματος σύμβασης του ΟΟΣΑ. Ως εφαρμογή της αρχής της φορολογίας σύμφωνα με την ικανότητα του καθενός να καταβάλλει φόρους, η ρήτρα αυτή είναι σύμφωνη προς το κοινοτικό δίκαιο.

Η κατάσταση που αποδοκιμάζει το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου μπορεί να αλλάξει μόνο με τροποποίηση της διμερούς φορολογικής σύμβασης, για την οποία την αποκλειστική αρμοδιότητα έχουν τα συμβαλλόμενα κράτη, δηλ. η Γερμανία και η Πορτογαλία. Ωστόσο, η Επιτροπή έχει επιστήσει άτυπα την προσοχή των αρχών και των δύο κρατών μελών στο γεγονός ότι οι ενδιαφερόμενοι Πορτογάλοι εργαζόμενοι θεωρούν τη σημερινή κατάσταση άδικη και ότι θα ήταν ίσως σκόπιμο να αναθεωρηθεί.