ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3782/02

υποβολή: Erik Meijer (GUE/NGL) προς την Επιτροπή

(6 Ιανουαρίου 2003)

Θέμα: Ο συνδυασμός της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας αφενός και του δικαιώματος σε μια αποκεντρωμένη διαδικασία λήψης αποφάσεων και στην διαφοροποίηση στους κόλπους μιας νέας θεσμικής δομής της ΕΕ, αφετέρου

1. Συμμερίζεται η Επιτροπή την άποψη ότι είναι απόλυτη ανάγκη — κατ' αντίδραση προς το σχήμα που όρισε η Συνέλευση για το μέλλον της ΕΕ όσον αφορά μια νέα διοικητική δομή, η οποία συγκεντρώνει την εξουσία στο επίπεδο των εθνικών κυβερνήσεων σε συλλογική βάση, των αρχηγών κυβερνήσεων και ενός προέδρου που θα ορίζεται μεταξύ αυτών — ναπερασπίσουμε ένα πρότυπο κοινοβουλευτικής δημοκρατίας όπως αυτό πουφίσταται στα κράτη μέλη και βασίζεται σε ένα λογικό διαχωρισμό μεταξύ προπαρασκευής και θέσης σε εφαρμογή από μία περιορισμένη εκτελεστική ενότητα και μιας ευρείας διαδικασίας λήψης αποφάσεων σχετικά με τους γενικούς προσανατολισμούς που ανατίθεται σε ένα αναδειχθέν από το σύνολο των εκλογέων κοινοβούλιο·

2. Πώς εξηγεί η Επιτροπή το γεγονός ότι ο Πρόεδρός της, όταν προσπάθησε (στις 5 Δεκεμβρίου 2002) ναπερασπισθεί την κοινοβουλευτική δημοκρατία κατά της επιστροφής σε παρωχημένες μορφές απολυταρχικής διοίκησης, δημιουργήθηκε η εντύπωση ότι συνέδεε τηνπεράσπιση αυτή με μια μεγαλύτερη συγκέντρωση της εξουσίας και εξομοίωση στους κόλπους της ΕΕ και όχι με μία κοινή αναζήτηση λύσεων στα προβλήματα που τίθενται σε μεγάλη κλίμακα καιπεράνω των συνόρων στους τομείς του περιβάλλοντος, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της διασυνοριακής εργασίας, των μεταφορών και των φορολογικών παραδείσων·

3. Αντιλαμβάνεται ο Πρόεδρος της Επιτροπής ότι μέσω της εντύπωσης αυτής καθιστά άνευ λόγου ελκυστικότερη τη λιγότερο δημοκρατική επιλογή μιας Ευρώπης των εθνικών κυβερνήσεων, τούτο δε για εκείνους οι οποίοι στους κόλπους μιας κοινής Ευρώπης είναι προσηλωμένοι στη διατήρηση ενός χώρου λήψης αποφάσεων στο κατώτερο δυνατόν επίπεδο και στο δικαίωμα των ενεχομένων λαών για διαφορετικότητα·

4. Ανεξάρτητα από τις προσωπικές του προτιμήσεις, κρίνει ο Πρόεδρος της Επιτροπής δυνατή μια νέα θεσμική δομή που να συνδυάζει την κοινοβουλευτική δημοκρατία, την προστασία των εθνικών κοινοβουλίων και το δικαίωμα στη διαφορά, με μια αποκεντρωμένη διαδικασία λήψης αποφάσεων που να βασίζεται στην επικουρικότητα ή σε ένα κατάλογο αρμοδιοτήτων για την κατανομή των αρμοδιοτήτων μεταξύ της ΕΕ και των κρατών μελών·

5. Στο πλαίσιο των προσπαθειών που καταβάλλει για να πείσει μια πλειοψηφία της Συνέλευσης, είναι διατεθειμένη η Επιτροπή να δώσει έμφαση στο γεγονός ότι θα πρέπει επίσης να εξασφαλισθεί σε επίπεδο ΕΕ μια λογική κατανομή των αρμοδιοτήτων μεταξύ Κοινοβουλίου και εκτελεστικής εξουσίας και όχι σε εναλλακτικές λύσεις που σπέρνουν τη διχόνοια μεταξύ εκείνων (προφανώς της πλειοψηφίας) που επιθυμούν ναπερασπισθούν το πρότυπο μιας κοινοβουλευτικής δημοκρατίας έναντι μιας μορφής απολυταρχικής διοίκησης βασιζόμενης σε αδιαφανείς κατ ιδίαν συμφωνίες μεταξύ των εθνικών κυβερνήσεων·

Απάντηση του κ. Prodi εξ ονόματος της Επιτροπής

(13 Μαρτίου 2003)

Η Επιτροπή στην ανακοίνωσή της για την ευρωπαϊκή Συνέλευση για τη θεσμική διάρθρωση της Ένωσης(1), επεσήμανε την πίστη της στην κοινοτική μέθοδο η οποία στηρίζεται στην ισορροπία μεταξύ των θεσμικών οργάνων, κατά τα διάφορα στάδια της διαδικασίας λήψης αποφάσεων, από τη σύληψη μέχρι την εφαρμογή των πολιτικών της Ένωσης. Κρίνει ότι θα πρέπει να καταστούν σαφέστεροι οι ρόλοι και οι αρμοδιότητες κάθε θεσμικού οργάνου χωρίς να διαταραχθεί ηφιστάμενη θεσμική ισορροπία.

Ο Πρόεδρος της Επιτροπής στις 5 του παρελθόντος Δεκεμβρίου, κατά την παρουσίαση της ανακοίνωσης της Επιτροπής στην ευρωπαϊκή Συνέλευση επιβεβαίωσε τη βούλησή της Επιτροπής να παγιώσει μία ένωση λαών και κρατών που θα είναι η πρώτη και πραγματική καιπερεθνική δημοκρατία.

Η Επιτροπή κρίνει ότι προκύπτει σαφώς από τις προτάσεις της στην Συνέλευση, τόσο από την προαναφερθείσα ανακοίνωση όσο και από εκείνη πουποβλήθηκε στις αρχές των εργασιών της Συνέλευσης(2), ότι ουδόλως έχει ως στόχο την αυξημένη συγκέντρωση και ενιαιοποίηση. Αντίθετα, ουσιαστική πρόκληση για την Ένωση είναι να ανταποκριθεί στις συγκεκριμένες προσδοκίες των πολιτών, τηρουμένης της ποικιλομορφίας της εθνικής, περιφερειακής και τοπικής τους ταυτότητας.

Υπ' αυτό το πνεύμα θα πρέπει όχι μόνο να γίνει σαφέστερη απ' ό,τι σήμερα διάκριση μεταξύ των νομοθετικών και εκτελεστικών λειτουργιών σε επίπεδο Ένωσης, καθώς και του ρόλου κάθε οργάνου στις λειτουργίες αυτές, τα δε εθνικά κοινοβούλια να συμμετέχουν ακόμα περισσότερο στην διεκπεραίωση των ευρωπαϊκώνποθέσεων.

(1) Ανακοίνωση της 4ης Δεκεμβρίου 2002 Για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Ειρήνη, Ελευθερία, Αλληλεγγύη, COM(2002)728 τελικό.

(2) Ανακοίνωση της 22ας Μαΐου 2002 Ένα σχέδιο για την Ευρωπαϊκή Ένωση, έγγρ. COM(2002)247 τελικό.