ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1785/01

υποβολή: Erik Meijer (GUE/NGL) προς την Επιτροπή

(19 Ιουνίου 2001)

Θέμα: Μείωση της ασφάλειας στη θάλασσα λόγω ανεπαρκούς επάνδρωσης των πλοίων

1. Είναι σε θέση να επιβεβαιώσει η Επιτροπή το γεγονός ότι η παρατηρούμενη κατά την τελευταία δεκαετία μείωση των μελών του πληρώματος σε πλοία που είναι νηολογημένα σε κράτη μέλη της ΕΕ, δεν είχε μόνο ως αποτέλεσμα την απώλεια θέσεων απασχόλησης σε τομείς εντάσεως εργασίας όπως είναι η συντήρηση των σκαφών, η φόρτωση και η εκφόρτωση που απασχολούν συνήθως στα ευρωπαϊκά πλοία πληρώματα από τη νοτιοανατολική Ασία και την Καραϊβική, αλλά επίσης και τη μείωση των θέσεων προγραμματισμού, τεχνικού ελέγχου και ασφάλειας που απασχολούν κυρίωςπηκόους των κρατών μελών της ΕΕ·

2. Πόσα ναυτικά ατυχήματα και περιπτώσεις θαλάσσιας ρύπανσης σε ήρεμες θάλασσες δεν οφείλονται σεπερκόπωση, απροσεξία και παντελή έλλειψη μελών του πληρώματος στο θάλαμο πλοήγησης·

3. Συμμερίζεται η Επιτροπή την άποψη του ολλανδικού συνδικάτου ναυτικών (FWZ), σύμφωνα με το οποίο τα ευρωπαϊκά πλοία πάσχουν από ανεπαρκή επάνδρωση της τάξης του 10 %, ενώ θα έπρεπε για λόγους ασφάλειας ναπάρχουν σε κάθε πλοίο τουλάχιστον δύο επιπλέον μέλη του πληρώματος·

4. Δεν κρίνει η Επιτροπή ότι οιπηρεσίες ελέγχου των πλοίων στα κράτη μέλη της ΕΕ είναι ανεπαρκώς επανδρωμένες· Είναι η εν λόγω έλλειψη προσωπικού γενική ή διαφέρει από το ένα κράτος μέλος στο άλλο·

5. Ποια επιχειρήματα προτάσσουν οι πλοιοκτήτες κατά της καλύτερης επάνδρωσης των πληρωμάτων· Ποια από τα επιχειρήματα αυτά κρίνει η Επιτροπή ότι είναι βάσιμα·

6. Ποια συμπληρωματικά μέτρα κρίνει η Επιτροπή ότι θα πρέπει να ληφθούν στο πλαίσιο των αποφάσεων που έχουν ήδη ληφθεί μετά από την καταστροφή του Erika προκειμένου να μην κινδυνεύει πλέον η ασφάλεια στη θάλασσα από την έλλειψη προσωπικού·

Πηγή: ολλανδική τηλεόραση στις 1 και 3 Μαΐου 2001, εκπομπή με επίκαιρα θέματα Netwerk.

Απάντηση της κας de Palacio εξ ονόματος της Επιτροπής

(6 Σεπτεμβρίου 2001)

1. Η Επιτροπή δεν διαθέτει τα ειδικά δεδομένα που ζητά το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου. Στην ανακοίνωσή της της 6ης Απριλίου 2001 σχετικά με την εκπαίδευση για την πρόσληψη ναυτικών(1), η Επιτροπή ανέφερε ότι ο αριθμός των ευρωπαίων ναυτικών μειώθηκε κατά 40 % την τελευταία δεκαπενταετία. Η μείωση αυτή δεν οφείλεται αποκλειστικά και μόνο στον περιορισμό του αριθμού των μελών του πληρώματος στα σκάφη που έχουν νηολογηθεί στα κράτη μέλη της Ένωσης. Οφείλεται επίσης σε οικονομικούςπολογισμούς εκ μέρους των εφοπλιστών οι οποίοι οδηγήθηκαν στο να αντικαταστήσουν τους κοινοτικούς ναυτικούς από εργαζομένους τρίτων χωρών που κοστίζουν λιγότερο και στο γεγονός ότι οι νέοι ευρωπαίοι θεωρούν ότι τα θαλάσσια επαγγέλματα δεν είναι ιδιαίτερα ελκυστικά από κοινωνική και οικονομική σκοπιά συγκριτικά με τις αντίστοιχες σταδιοδρομίες στην ξηρά.

Εξάλλου, η Επιτροπή θεωρεί ότι ο ευρωπαϊκός στόλος μειώθηκεπέρ των σημαιών σκοπιμότητας και ότι τα επαγγέλματα των ναυτικών καθίστανται ολοένα και λιγότερο ελκυστικά. Κατά συνέπεια, με στόχο την προαγωγή της απασχόλησης των κοινοτικών ναυτικών, η Επιτροπή, στην πρόσφατη Λευκή Βίβλο της σχετικά με την Ευρωπαϊκή πολιτική μεταφορών ενόψει του 2010, πρότεινε να ευνοηθεί η επιστροφή του μεγαλύτερου δυνατού αριθμού σκαφώνπό κοινοτική σημαία εξασφαλίζοντας καλύτερες πρακτικές σε θέματα κοινωνικά ή φορολογικά και να μελετηθεί η δυνατότητα, ιδιαίτερα, να χορηγηθούν κίνητρα του τύπου tonnage tax (φορολογία συναρτήσει του εκτοπίσματος) στο πλαίσιο της προσεχούς αναθεώρησης των κατευθύνσεων για τις κρατικές ενισχύσεις στον θαλάσσιο τομέα.

2. Η Επιτροπή έχειπόψη της συγκεκριμένα γεγονότα για τα οποία οι εκτελεσθείσες μελέτες πιστοποιούν ότι η κόπωση ή ο ανθρώπινος παράγοντας μπορεί να είναι καθοριστικής σημασίας στοιχεία για ένα ατύχημα, αλλά δεν διαθέτει γενικά στατιστικά δεδομένα σχετικά με τα ποσοστά των ατυχημάτων που οφείλονται σεπέρμετρη κόπωση, στην έλλειψη συγκέντρωσης ή την απουσία μέλους του πληρώματος από τη γέφυρα του σκάφους.

3. Επί του παρόντος, δενφίστανται εναρμονισμένα κοινοτικά μέτρα τα οποία να διέπουν τον αριθμό των μελών του πληρώματος που απαιτείται στα σκάφη. Υπεύθυνα για το θέμα αυτό είναι τα αντίστοιχα κράτη μέλη. Η Επιτροπή συμμερίζεται τις ανησυχίες του ολλανδικού συνδικαλιστικού φορέα που θα επιθυμούσε να εξασφαλίσει ότι η μείωση του αριθμού των ναυτικών δεν συνεπάγεταιποβάθμιση της ασφάλειας κατά τη ναυσιπλοΐα. Εντούτοις, όλα εξαρτώνται από την κατάσταση που επικρατεί σε κάθε σκάφος και δεν θα ήταν δυνατόν να επιβληθεί ως αρχή ότι απαιτούνται δύο επιπλέον μέλη του πληρώματος σε έκαστο σκάφος.

4. Τα δεδομένα που διαθέτει η Επιτροπή σχετικά με τον αριθμό των επιθεωρητών που εξασφαλίζουν τον κρατικό έλεγχο στους λιμένες στα επιμέρους κράτη μέλη καθιστούν σαφείς σημαντικές αποκλίσεις ανάλογα με το κράτος μέλος. Είναι εντούτοις δύσκολο να διατυπωθούν οριστικά συμπεράσματα, δεδομένου ότι οι περισσότεροι από τους επιθεωρητές επιφορτίζονται και με άλλα διοικητικά καθήκοντα, ιδίως μάλιστα με τον έλεγχο της ασφάλειας ως επιθεωρητές του κράτους σημαίας. Παρόλα αυτά η Επιτροπή διαθέτει, από τις ετήσιες στατιστικές των επιθεωρήσεων, αρκετά αξιόπιστο δείκτη των προσπαθειών που κατέβαλαν οι ναυτικές διοικήσεις των κρατών μελών. Η Επιτροπή διαπίστωσε - ως εκ τούτου - ότι το 2000, τέσσερα κράτη μέλη δεν τήρησαν τις διατάξεις της οδηγίας σχετικά με τηνποχρεωτική επιθεώρηση εκ μέρους του κράτους ελλιμενισμού του 25 % των σκαφών που βρίσκονται στους λιμένες τους κατά τη διάρκεια ενός τυπικού έτους. Η Επιτροπή κίνησε διαδικασίες παράβασης για τις πιστοποιηθείσες περιπτώσεις μη ανταπόκρισης προς τις ισχύουσεςποχρεώσεις.

Εξάλλου, στο πλαίσιο του πακέτου ERIKA-I, η Επιτροπή ενέκρινε πρόταση τροποποίησης της οδηγίας 95/21/ΕΚ σχετικά με τον έλεγχο των σκαφών από το κράτος ελλιμενισμού, που προβλέπει ενίσχυση του ισχύοντος καθεστώτος διεξοδικών επιθεωρήσεων για ορισμένες κατηγορίες σκαφών συμπεριλαμβανομένων των πετρελαιοφόρων ηλικίας μεγαλύτερης των 15 χρονών. Η εφαρμογή του μέτρου αυτού αναμένεται να έχει ως αποτέλεσμα την ουσιαστική αύξηση του αριθμού των επιθεωρητών ελέγχου στο εκάστοτε κράτος ελλιμενισμού μεταξύ των κρατών μελών από τα τέλη του 2003.

5. Για τους λόγους που αναφέρονται στο σημείο 3, η Επιτροπή δεν δύναται να σχολιάσει τα επιχειρήματα των εφοπλιστών κατά της περαιτέρω ενίσχυσης των πληρωμάτων.

6. Είναι προφανές ότι η Κοινότητα αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στον ανθρώπινο παράγοντα τον οποίο θεωρεί στενά συνδεδεμένο με την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή θεωρεί ότι είναι απαραίτητο οι επιθεωρήσεις που πραγματοποιούν τα κράτη ελλιμενισμού σχετικά με τις συνθήκες διαβίωσης και εργασίας εντός των σκαφών (τήρηση των διατάξεων του Διεθνούς Οργανισμού Εργασίας - ΔΟΕ) να πραγματοποιούνται συχνότερα και να είναι καλύτερα εναρμονισμένες.

(1) COM(2001)188 τελικό.