ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1075/98

υποβολή: Kirsten Jensen (PSE) προς την Επιτροπή

(6 Απριλίου 1998)

Θέμα: Συνεργασία με τη μαφία στο Ουζμπεκιστάν

1. Από μια σειρά άρθρων που δημοσιεύθηκαν στην εφημερίδα Politiken στις 18 και 19 Μαρτίου 1998 (βλ. παράρτημα) απορρέει ότι η μεγάλη δανική ζυθοποιία Carlsberg συνεργάζεται με τον ουζμπέκο Gafur Rakhimov, ο οποίος εμπλέκεται σε εμπόριο ναρκωτικών και διατηρεί στενές σχέσεις με τη μαφία του Ουζμπεκιστάν. Ο Gafur Rakhimov βρίσκεται στη μαύρη λίστα όλων των χωρών του Σένγκεν και, κατά συνέπεια, δεν μπορεί να λάβει θεώρηση εισόδου στην ΕΕ. Πιστεύει η Επιτροπή ότι συνιστά πρόβλημα το γεγονός ότι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις συνεργάζονται κατ' αυτόν τον τρόπο με πρόσωπα που είναι στη μαύρη λίστα των κρατών του Σένγκεν;

2. Σύμφωνα με διάφορες φήμες, η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης συμμετέχει ως επενδυτής στο συγκεκριμένο σχέδιο και, κατά συνέπεια, συνεργάζεται με τον Gafur Rakhimov. Επιβεβαιώνει η Επιτροπή τις φήμες αυτές;

3. Υπάρχει δυνατότητα κοινοτικής παρέμβασης στη συγκεκριμένη ή σε άλλες ανάλογες υποθέσεις;

4. Προτίθεται η Επιτροπή να αναλάβει πρωτοβουλία στη συγκεκριμένη ή σε άλλες ανάλογες υποθέσεις;

5. Η θέση σε ισχύ της Συνθήκης του Άμστερνταμ θα μεταβάλει άραγε με οιονδήποτε τρόπο την απάντηση στις προηγούμενες ερωτήσεις;

Απάντηση της καςGradin εξ ονόματος της Επιτροπής

(7 Ιουλίου 1998)

Επειδή η συμφωνία του Σένγκεν και το Σύστημα Πληροφοριών του Σένγκεν αποτελούν εντελώς διακυβερνητικά θέματα που δεν υπάγονται στην Συνθήκη και λόγω των αυστηρών κανόνων για την προστασία των δεδομένων που διέπουν το Σύστημα Πληροφοριών του Σένγκεν, η Επιτροπή δεν έχει πρόσβαση στα δεδομένα για τα άτομα που "έχουν τεθεί στη μαύρη λίστα του Σένγκεν".

Η Επιτροπή προφανώς προτιμά να συνεργάζεται με νομιμόφρονες πολίτες και εταιρείες, αλλά δεν έχει συγκεκριμένη άποψη για την επιλογή των εμπορικών εταίρων των ιδιωτικών επιχειρήσεων στο βαθμό που συμμορφούνται προς το κοινοτικό δίκαιο.

Η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης (ΕΤΑΑ) ενημέρωσε την Επιτροπή ότι έχει αναλάβει τη δέσμευση να ενθαρρύνει τα υψηλά πρότυπα συμπεριφοράς στις χώρες στις οποίες δρα και, ιδίως, να διασφαλίζει ότι τα πρότυπα αυτά επικρατούν στις εταιρείες στις οποίες επενδύει. Η Τράπεζα διαθέτει πλήρη διακριτική ευχέρεια να αρνηθεί την χρηματοδότηση εάν, ως αποτέλεσμα της δέουσας διαδικασίας εποπτείας της, είναι δυσαρεστημένη με τα πρότυπα μιας εταιρείας ή αν τα δεδομένα που αφορούν ένα προτεινόμενο σχέδιο ενέχουν ουσιαστικούς λόγους ανησυχίας. Ενόψει της σοβαρότητας με την οποία αντιμετωπίζει η ΕΤΑΑ παρόμοια θέματα χρησιμοποιούνται στη διαδικασία εποπτείας εξωτερικοί εμπειρογνώμονες.

Η ΕΤΑΑ ανέφερε στην Επιτροπή ότι διεξήγαγε συζητήσεις σχετικά με τη χρηματοδότηση του σχεδίου αυτού και ότι η διαδικασία εποπτείας της δεν έδωσε μέχρι σήμερα αποδεικτικά στοιχεία που να στηρίζουν τους διατυπωθέντες ισχυρισμούς. Εάν η ΕΤΑΑ εξακολουθεί να ενδιαφέρεται για το σχέδιο αυτό τότε θα συνεχίσει όπως και με όλα τα παρόμοια σχέδια να εφαρμόζει τη δέουσα διαδικασία εποπτείας για να διασφαλίσει ότι θα της διατίθενται όλα τα σχετικά αποδεικτικά στοιχεία για την υπόθεση αυτή. Μέχρι να αναλάβει η ΕΤΑΑ δέσμευση σχετικά με μία συγκεκριμένη συναλλαγή όπως η παρούσα, διατηρεί πλήρη διακριτική ευχέρεια να μην χρηματοδοτήσει το σχέδιο εάν τα αποτελέσματα της δέουσας εποπτείας της ΕΤΑΑ δεν είναι ικανοποιητικά.

Η Επιτροπή σκοπεύει να ελέγξει τα στοιχεία που παρέχει το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου για να δει αν ενέχονται συμβάσεις που χρηματοδοτούνται από κοινοτικά κονδύλια. Εννοείται ότι εάν βρεθούν παρατυπίες θα κοπούν οι πιθανές επιδοτήσεις και τα ποσά που έχουν καταβληθεί θα ανακτηθούν. Η Επιτροπή έχει επιπλέον καθιερώσει σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης όσον αφορά τους ύποπτους εμπορευόμενους εντός και εκτός της Κοινότητας. Έχει ζητήσει από τις υπηρεσίες της να επιδεικνύουν τη μέγιστη δυνατή φροντίδα όταν συνεργάζονται με παρόμοιους εμπορευόμενους έτσι ώστε να διασφαλίζεται η απαλλαγμένη από περιπτώσεις απάτης εκτέλεση των συμβάσεων και να αποφεύγεται η κατάχρηση κονδυλίων για εγκληματικούς σκοπούς.

Η καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος σε χώρες όπως το Ουζμπεκιστάν ή σε άλλα πρόσφατα ανεξάρτητα κράτη απαιτεί ευρεία διεθνή προσπάθεια και συνεργασία. Στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Άμστερνταμ οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων συμφώνησαν σχετικά με πρόγραμμα δράσης για την καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος στο οποίο καθορίζονται 31 διαφορετικές πρωτοβουλίες για την ενίσχυση της συνεργασίας. Η σύσταση αριθ. 4 ζητά στενότερη διεθνή συνεργασία στον τομέα αυτόν.

Η θέση σε ισχύ της συνθήκης του Άμστερνταμ θα βελτιώσει σημαντικά τις δυνατότητες για την καταπολέμηση της απάτης που θίγουν τα οικονομικά συμφέροντα της Κοινότητας και η διαδικασία λήψεως αποφάσεων θα καταστεί αποτελεσματικότερη και θα υπόκειται σε δημοκρατικότερο έλεγχο. Θα βελτιωθεί επίσης η συνεργασία σχετικά με τη δικαιοσύνη και τις εσωτερικές υποθέσεις.