ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-1439/02

υποβολή: Sebastiano Musumeci (UEN) προς την Επιτροπή

(15 Μαΐου 2002)

Θέμα: Έκτακτη ανάγκη λόγω απερήμωσης στη Σικελία

Λαμβάνονταςπόψη ότι η εμμένουσα ξηρασία που εδώ και δυο χρόνια πλήττει τη Σικελία δεν θεωρείται πλέον περιστασιακό γεγονός, αλλά αποτελεί ανησυχητική κατάσταση αληθινής και πραγματικής θεομηνίας·

θεωρώντας ότι η λειψυδρία ενέχει ήδη σοβαρό κίνδυνο βλάβης όχι μόνο για την γεωργική και κτηνοτροφική οικονομία αλλά επίσης και για τονδατικό εφοδιασμό των κατοικημένων κέντρων, σε μερικά από τα οποία εισήχθη ήδη το σχέδιο διανομής με δελτίο·

δεδομένου ότι η θεομηνία, που οφείλεται στη δραστική μείωση των βροχοπτώσεων στη νήσο, επιτείνεται από την απουσία κατάλληλων και επαρκώνποδομών στο περιφερειακόδατικό σύστημα, οπότε δεν επιτρέπεται η ενεργοποίηση καμιάς κατάλληλης λύσης σε βραχυπρόθεσμη και μεσοπρόθεσμη βάση·

δεδομένου ότι τα συνήθη μέτρα που αναλαμβάνονται από την περιφερειακή αυτοδιοίκηση και τη κεντρική κυβέρνηση αποδεικνύονται απολύτως ανεπαρκή απέναντι στη σοβαρότητα της καταστάσεως,

Ζητείται από την Επιτροπή να μας γνωρίσει:

- τι είδους έκτακτα μέτρα μπορούν να εγκριθούν για την αντιμετώπιση της βραδείας αλλά αμείλικτης διαδικασίας απερήμωσης της Σικελίας, που προορίζεται να έχει τύχη όμοια με εκείνη της συνορεύουσας με αυτή αφρικανικής ηπείρου·

- εάν δεν φρονεί ότι οφείλει να συστήσει μια ειδική επιτροπή εμπειρογνωμόνων με στόχο την ταχεία μελέτη δυνατών λύσεων, ώστε να αποτρέψει έγκαιρα, στη μεγαλύτερη νήσο της Μεσογείου, μια καταστροφή με απίστευτες διαστάσεις.

Απάντηση της κας Wallstrm εξ ονόματος της Επιτροπής

(7 Ιουνίου 2002)

Στο πλαίσιο των Διαρθρωτικών Ταμείων, το επιχειρησιακό πρόγραμμα για την Σικελία κατά τη διάρκεια της περιόδου προγραμματισμού 2000-2006 προβλέπει έργα σχετικά με τουςδάτινους πόρους και την παροχή ύδατος, με χρηματοδότηση περίπου 170 εκατομ. ευρώ από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) και 94 εκατομ. ευρώ από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Προσανατολισμού και Εγγυήσεων (ΕΓΤΠΕ) — τμήμα Προσανατολισμού. Η Επιτροπή τονίζει ότι, σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας, τόσο η επιλογή όσο και ηλοποίηση των έργων αποτελούν ευθύνη των περιφερειακών αρχών που είναι επιφορτισμένες με τη διαχείριση και παρακολούθηση των προγραμμάτων που συγχρηματοδοτούνται από τα ανωτέρω ταμεία.

Το 2003 προβλέπεται επικαιροποίηση και αναθεώρηση των προγραμμάτων αυτών, συμπεριλαμβανομένων των χρηματοδοτικών πόρων, ώστε να ανταποκρίνονται περισσότερο αποτελεσματικά στα νέα δεδομένα. Σε περίπτωση που επιβεβαιωθεί η ανησυχητική κατάσταση την οποία περιγράφει το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου, η αναθεώρηση του προγράμματος θα συμπεριλάβει τις απαιτούμενες αλλαγές, οι οποίες θα επιτρέψουν την αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση του προβλήματος της λειψυδρίας. Η πρωτοβουλία για την αναθεώρηση του προγράμματος για τη Σικελία εναπόκειται, ωστόσο, στις εθνικές και περιφερειακές αρχές της Ιταλίας.

Τα θέματα της πολιτικής τωνδάτων, συμπεριλαμβανομένης της παροχής ύδατος για ανθρώπινη χρήση, ρυθμίζονται από την οδηγία 2000/60/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 23ης Οκτωβρίου 2000 για τη θέσπιση πλαισίου κοινοτικής δράσης στον τομέα της πολιτικής τωνδάτων(1).

Οι στόχοι της οδηγίας πλαίσιο συμπεριλαμβάνουν δύο τουλάχιστον στοιχεία συναφή με την κατάσταση που περιγράφεται στην γραπτή ερώτηση: τη θέσπιση ενός πλαισίου για την προστασία των εσωτερικών επιφανειακών, των μεταβατικών, των παράκτιων και τωνπόγειωνδάτων, το οποίο

(α) να προωθεί τη βιώσιμη χρήση τωνδάτων βάσει μακροπρόθεσμης προστασίας των διαθέσιμωνδάτινων πόρων και

(β) να συμβάλλει στο μετριασμό των επιπτώσεων από πλημμύρες και ξηρασίες. Η οδηγία συμβάλλει συνεπώς στην παροχή επαρκών ποσοτήτων καλής ποιότητας επιφανειακών καιπόγειωνδάτων, στο πλαίσιο των αναγκών για βιώσιμη, εξισορροπημένη και δίκαιη χρήση τωνδάτων.

Η Επιτροπή εξέδωσε στις 16 Απριλίου 2002 ανακοίνωση προς το Συμβούλιο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών με τίτλο Προς μία θεματική στρατηγική για την προστασία του εδάφους(2). Η ανακοίνωση αυτή εξετάζει το θέμα της απερήμωσης στο πλαίσιο διαδικασιώνποβάθμισης του εδάφους, όπως είναι η διάβρωση.

Οι επιπτώσεις στο περιβάλλον, στους ταμιευτήρες ύδατος και στην γεωργική γη αντιπροσωπεύουν σοβαρή απειλή για τις περιοχές αυτές. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, άγονες περιοχές βρίσκονται στη Νότιο Ισπανία και Πορτογαλία, στο ιταλικό Mezzogiorno, στο μεγαλύτερο τμήμα της ηπειρωτικής χώρας και των νησιών της Ελλάδας και στη Νότιο Γαλλία. Στις περιοχές αυτές, 60 % των γαιών απειλούνται ή πλήττονται από την απερήμωση και τηνποβάθμιση των εδαφών. Για το λόγο αυτό, τα εν λόγω κράτη μέλη ένωσαν τις προσπάθειές τους στο πλαίσιο ενός περιφερειακού παραρτήματος για την βόρειο Μεσόγειο που επισυνάπτεται στη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για την καταπολέμηση της απερήμωσης. Τα μεσογειακά αυτά κράτη, και ειδικότερα η Ιταλία, θέσπισαν εθνικά προγράμματα δράσης για την καταπολέμηση της απερήμωσης(3), όπου αναλύονται οι διαδικασίες απερήμωσης και εντοπίζονται τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν.

(1) ΕΕ L 327 της 22.12.2000.

(2) COM(2002)179 τελικό.

(3) UN-CCD Secretariat/ Italian National Action Programme: http://www.unccd.int/actionprogrammes/northmed/national/2000/italy-eng.pdfComitato Nazionale Italiano per la lotta alla siccit e alla desertificazione: http://www.desertification.it/.