ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3967/00

υποβολή: Heidi Hautala (Verts/ALE) προς την Επιτροπή

(20 Δεκεμβρίου 2000)

Θέμα: Περιβαλλοντικήποβάθμιση του βιότοπου Hondo στο Αλικάντε της Ισπανίας

Ο βιότοπος Hondo (Parque Natural del Hondo) είναι έναςγρότοπος που βρίσκεται στην επαρχία του Αλικάντε της Ισπανίας. Αυτή η περιοχή, η οποία προστατεύεται από τη Σύμβαση Ramsar για τουςγρότοπους, έχει συμπεριληφθεί στο δίκτυο Natura 2000 στα πλαίσια της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ(1) και έχει χαρακτηρισθεί ως περιοχή Ειδικής Προστασίας Πτηνών στα πλαίσια της Οδηγίας 79/409/ΕΟΚ(2).

Παρά τις προαναφερθείσες διευθετήσεις περί προστασίας, η περιοχή πλήττεται από σοβαρή ρύπανση του εδάφους και τωνδάτων. Τα τελευταία χρόνια, ιδίως από το 1997, έχουν πεθάνει χιλιάδες πουλιά προστατευομένων ειδών, συμπεριλαμβανομένων και των πλέον χαρακτηριστικών ειδών (Flag Species) Marmaronetta angustrirostris και Oxyura leucocephala, (1545 το 1999) ως αποτέλεσμα των ιδιαιτέρως μολυσμένωνδάτων του ποταμού Segura ο οποίος εκβάλλει στον βιότοπο Hondo. Τα ύδατα του ποταμού Segura παρουσιάζουν σήμερα μια ιδιαίτερα αυξημένη περιεκτικότητα σε βαρέα μέταλλα-μόλυβδο, χρώμιο και κάδμιο καθώς και ανησυχητικάψηλά επίπεδα εντομοκτόνων, ζιζανιοκτόνων και άλλων παθογόνων μικροοργανισμών, σύμφωνα με πρόσφατες ανεξάρτητες μελέτες που πραγματοποιήσαν από το Πανεπιστήμιο Miguel Hernndez (του Αλικάντε) και το Πανεπιστήμιο της Murcia(3).

Μέχρι σήμερα οι τοπικές και περιφερειακές αρχές ελάχιστα έπραξαν για τη βελτίωση της κατάστασης και την αποφυγή της καταστροφής της πανίδας του ως άνω βιότοπου.

Τι μέτρα έχει λάβει η Επιτροπή προκειμένου να διασφαλίσει την εφαρμογή των οδηγιών για τα πτηνά και τους οικότοπους και την προστασία του περιβάλλοντος, της πανίδας και της χλωρίδας του βιότοπου Hondo;

Θα μπορούσε άραγε η Επιτροπή να επιβεβαιώσει ότι η αρμόδια περιφερειακή κυβέρνηση, δηλ. η Generalitat Valenciana, έχει ήδη εισπράξει πόρους από την ΕΕ για την προστασία του βιότοπου Hondo; Εάν αυτή η πληροφορία αληθεύει, οι εν λόγω πόροι από ποιο ευρωπαϊκό πρόγραμμα ή ταμείο προέρχονται; Η Επιτροπή έχει άραγε αξιολογήσει κατά πόσον η ως άνω χρηματοδότηση χρησιμοποιήθηκε κατάλληλα; Σε αντίθετη περίπτωση, σκοπεύει άραγε η Επιτροπή να απαιτήσει χρηματική αποζημίωση;

(1) ΕΕ L 206 της 22.7.1992, σελ. 7.

(2) ΕΕ L 103 της 25.4.1979, σελ. 1.

(3) Βλ. Πανεπιστήμιο Miguel Hernandez, Τμήμα εδαφολογίας και αγροτικής χημείας, έκθεση σχετικά με τη ρύπανση του ποταμού Segura, 22 Μαρτίου 1999" Πανεπιστήμιο της Murcia, σχολή οικολογίας καιδρολογίας, έκθεση σχετικά με τη ρύπανση τωνδάτων του ποταμού Sigoura (Vega Baja), 19 Ιουλίου 2000.

Απάντηση της κας Wallstrm εξ ονόματος της Επιτροπής

(1 η Μαρτίου 2001)

Η (περί ης ο λόγος) ζώνη El Hondo χαρακτηρίστηκε ως ζώνη ειδικής προστασίας (ΖΕΠ) για τα πτηνά, κατ' εφαρμογήν της οδηγίας 79/409/EOK του Συμβουλίου της 2ας Απριλίου 1979, περί της διατηρήσεως των αγρίων πτηνών. Ταυτόχρονα, αποτελεί περιοχή κοινοτικού ενδιαφέροντος (ΠΚΕ) κατά την έννοια της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 21ης Μαΐου 1992 περί της διατηρήσεως των φυσικών οικοτόπων (ενδιαιτημάτων) καθώς και της άγριας πανίδας και χλωρίδας.

Η ζώνη φιλοξενεί το 70 % του ευρωπαϊκού πληθυσμού Marmaronetta angustirrostris. Προκειμένου να συμβάλει στην προστασία του περιβάλλοντος, η Επιτροπή συγχρηματοδοτεί στην ζώνη δύο έργα LIFE-Φύση: το πρώτο αφορά την πρώτη και δεύτερη φάση του προγράμματος δράσης για την διατήρηση του El Hondo και του Pego-Oliva, για το οποίο η χρηματοδοτική συμμετοχή ανέρχεται σε 4,164 εκατομ., δηλαδή στο 75 % του συνολικού κόστους. Το δεύτερο αφορά την διατήρηση της Marmaronetta angustirrostris, για το οποίο η χρηματοδοτική συμμετοχή της Κοινότητας ανέρχεται σε 297 435, δηλαδή στο 50 % του συνολικού κόστους.

Στόχος του τελευταίου αυτού έργου είναι η εξασφάλιση της διατήρησης του εν λόγω είδους στην Valence, και ειδικότερα στο El Hondo, την σημαντικότερη για την Κοινότητα περιοχή όσον αφορά το εν λόγω είδος.

Η μηνιαία παρακολούθηση στην ζώνη αυτήν αναμένεται να επιτρέψει την καλύτερη προσαρμογή των ανθρωπίνων δραστηριοτήτων (θήρα, αλιεία, τουρισμός) στην διατήρηση των εκεί παρόντων ειδών.

Η ιδιοκτησία El Rincn, η οποία αγοράσθηκε στο πλαίσιο του πρώτου έργου LIFE, αποκαταστάθηκε και αναμένεται να καταστεί περιοχή ιδιαίτερα σημαντική για την μακροπρόθεσμη διατήρηση των ειδών που βρίσκονται στην ζώνη. Δεδομένου ότι η ιδιοκτησία αυτή θα τύχει διαχειρίσεως από την διοίκηση (απαγόρευση θήρας, πρόσβασηπαγόμενη σε κανονιστικές ρυθμίσεις) και διαθέτει τους πόρους γλυκού ύδατος τους αναγκαίους για την διαχείριση των ευνοϊκώνδρικών επιπέδων, είναι πολύ πιθανόν να καταστεί, στο μέλλον, μία από τις σημαντικότερες περιοχές της ΖΕΠ για την αναπαραγωγή των Marmaronetta angustirrostris και Oxyura leucocephala.

Επιπλέον, η διοίκηση της Valence έθεσε σε εφαρμογή στο El Hondo μέτρα διαχείρισης της ΖΕΠ (εκ των οποίων ορισμένα συγχρηματοδοτήθηκαν στο πλαίσιο των έργων LIFE-Φύση) που επέτρεψαν μια σημαντικότατη αύξηση των φωλεοποιητικών ζευγών των δύο ειδών τα τελευταία έτη: λ.χ., για την Marmaronetta angustirrostris, ο αριθμός τους αυξήθηκε από 46 ζεύγη το 1996, σε 91 το 1997, και τέλος σε 164 σε 1998. Τα σχετικά με το 1999 δεδομένα καταδεικνύουν ότι σημειώνεται μείωση της αναπαραγωγής του εν λόγω είδους λόγω της κακής ποιότητας τωνδάτων στηνγρή αυτή περιοχή.

Τα μέτρα τα ληφθέντα από τον διαχειριστή της περιοχής (απαγόρευση θήρας σε σημαντικό τμήμα της ΖΕΠ, αγορές εκτάσεων για την αποκατάσταση του ενδιαιτήματος, επιτήρηση, κλπ.) επέτρεψαν την σημαντική αύξηση του πληθυσμού Marmaronetta angustirrostris.

Όσον αφορά το νερό και τα προβλήματα θνησιμότητας των ειδών, αληθεύει ότι εκδηλώθηκαν δύο επιδημίες τα τελευταία έτη, ιδίως λόγω της κακής ποιότητας του νερού στον εν λόγωγρότοπο. Δεν πρέπει να λησμονείται ότι πρόκειται για λιμνοθάλασσα που χρησιμοποιείται για την αποθήκευση τωνδάτων αρδεύσεως που προέρχονται από τις εκβολές του ποταμού Segura,δάτων πολύ χαμηλής ποιότητας. Το πρόβλημα αυτό δεν θα λυθεί παρά μόνο όταν θαπάρχουν εναλλακτικοίδάτινοι πόροι καλύτερης ποιότητας. Δεδομένου όμως ότι η συγκεκριμένη ποτάμια λεκάνη απορροής παρουσιάζει ισχυρότατο έλλειμμα, είναι δύσκολη η εξεύρεση λύσεως σε βραχυπρόθεσμη βάση.

Και στις δύο περιπτώσεις, οι αρμόδιες για την διαχείριση της ΖΕΠ αρχές έθεσαν σε εφαρμογή μέτρα για τον περιορισμό των επιπτώσεων των εν λόγω επιδημιών (συλλογή και αποτέφρωση των λειψάνων, αναλύσεις, παρακολούθηση των πληθυσμών, κλπ.).

Μέχρι στιγμής, τα έργα είχαν ικανοποιητική πορεία και ο αποδέκτης επέδειξε πραγματικό ενδιαφέρον ολοκλήρωσης όλων των εργασιών.

Εξάλλου, σε γενικότερη βάση, πρέπει να επισημανθεί ότι η Επιτροπή ενέκρινε, στις 24 Νοεμβρίου 2000, εθνικό πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης σχετικό με τα συνοδευτικά μέτρα, ύψους 2 223 εκατομ.. Το εν λόγω ποσό προέρχεται από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Προσανατολισμού και Εγγυήσεων (ΕΓΤΠΕ Feoga). Το πρόγραμμα αυτό, του οποίου η εφαρμογή είναι εθνική, περιλαμβάνει ιδίως αγροπεριβαλλοντικά μέτρα για την παροχή ενισχύσεων στους αγρότες πουιοθετούν πρακτικές γεωργικής παραγωγής με αποτελέσματα

ιδιαιτέρως θετικά για το περιβάλλον. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται μέτρα που αποβλέπουν στην μείωση των φυτοφαρμάκων και των λιπασμάτων, στην επέκταση των καλλιεργειών για την προστασία της πανίδας και της χλωρίδας, στην απόσυρση γαιών από την παραγωγή για την δημιουργία προστατευόμενων εκτάσεων οι οποίες θα μπορούσαν να συμβάλουν στην βελτίωση της προστασίας του περιβάλλοντος, ιδίως στην επαρχία της Valence, στην οποία αναφέρεται το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου.