ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3013/00

υποβολή: Freddy Blak (PSE) προς την Επιτροπή

(26 Σεπτεμβρίου 2000)

Θέμα: Κακόβουλες ενέργειες κατά αλλοδαπών ξεναγών

Η τοπική διοίκηση διαφόρων ευρωπαϊκών πόλεων παρεμποδίζει αλλοδαπούς αρχηγούς τουριστικών ομάδων, ξεναγούς και διοργανωτές τουριστικών ταξιδιών να εργάζονται στον τομέα τους, επιβάλλοντας την εφαρμογή τοπικών προστατευτικών κανόνων. Συχνά πρόκειται για κανόνες που αφορούν ειδικά προσόντα τα οποία μόνο τοπικοί ξεναγοί μπορούν να διαθέτουν.

Αρκετοί ξεναγοί έχουν συλληφθεί καιποχρεωθεί να καταβάλουν μεγάλα πρόστιμα επειδή ασκούσαν το επάγγελμά τους. Η κατάσταση αυτή είναι απαράδεκτη και αντιβαίνει προς τις διατάξεις της εσωτερικής αγοράς όσον αφορά την ελεύθερη κυκλοφορία των εργαζομένων. Αληθεύει άραγε ότι η Επιτροπή δεν προτίθεται να λάβει μέτρα κατά μιας χώρας, όπως η Ιταλία, όπου έχουν διαπιστωθεί σοβαρότατες παραβιάσεις των διατάξεων της Συνθήκης της Ρώμης όσον αφορά την ελεύθερη κυκλοφορία;

Απάντηση του κ. Bolkestein εξ ονόματος της Επιτροπής

(7 Νοεμβρίου 2000)

Η Επιτροπή έχει επίγνωση της κατάστασης στην οποία αναφέρεται ο αξιότιμος βουλευτής και διατηρεί επαφές τόσο με τον επαγγελματικό κλάδο όσο και με τις εθνικές αρχές. Ιδιαίτερη αναφορά πρέπει να γίνει στο έγγραφο εργασίας για το ζήτημα των ξεναγών(1), καθώς και στην έκθεση προς το Συμβούλιο και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο(2) όσον αφορά την εφαρμογή της οδηγίας 92/51/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 18ης Ιουνίου 1992 σχετικά με ένα δεύτερο γενικό σύστημα αναγνώρισης της επαγγελματικής εκπαίδευσης, το οποίο συμπληρώνει την οδηγία 89/48/ΕΟΚ(3).

Πρώτον, οφείλουμε ναπενθυμίσουμε ότι τα κράτη μέλη είναι ελεύθερα να προσδιορίζουν τους κανόνες πρόσβασης σε επαγγέλματα και άσκησης των επαγγελμάτων αυτών εντός της επικράτειάς τους (υπό την προϋπόθεση ότι οι κανόνες αυτοί δεν συνεπάγονται δυσμενείς διακρίσεις). Συγκεκριμένα, τα κράτη μέλη μπορούν να εξαρτούν την πρόσβαση σε ένα επάγγελμα από την κατοχή ορισμένων τυπικών προσόντων ή διπλωμάτων. Οι κανόνες αυτές έχουν ως στόχο να εξασφαλίσουν ορισμένο επίπεδο ποιότητας και θεσπίζονται με γνώμονα, για παράδειγμα, την προστασία της δημόσιαςγείας ή των καταναλωτών. Ωστόσο, οιπήκοοι κρατών μελών που απέκτησαν τα τυπικά τους προσόντα σε άλλο κράτος μέλοςπάγονται στις ρυθμίσεις του κοινοτικού δικαίου.

Το επάγγελμα του ξεναγού στην Ιταλία προϋποθέτει την κατοχή τυπικών προσόντων σε επίπεδο που αναφέρεται στην οδηγία 92/51. Η οδηγία αναφέρει ότι οιπήκοοι ενός κράτους μέλους έχουν το δικαίωμα να ασκούν σε άλλο κράτος μέλος το επάγγελμα για το οποίο είναι πλήρως αναγνωρισμένοι στο κράτος μέλος προέλευσής τους. Το κράτος μέλοςποδοχής μπορεί να ζητήσει από τον μετανάστη να περάσει περίοδο προσαρμογής ή δοκιμασία επάρκειας ότανπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ της εκπαίδευσης και κατάρτισης του μετανάστη και των απαιτήσεων στο κράτος μέλοςποδοχής.

Η Ιταλία έχει εφαρμόσει την οδηγία μέσω ενός διατάγματος που εγκρίθηκε το 1994 (Decreto Legislativo 2 maggio 1994, n. 319). Το διάταγμα αυτό αναφέρει ότι η αναγνώριση εξαρτάται από την περάτωση της περιόδου προσαρμογής ή μιας δοκιμής επάρκειας (κατ' επιλογήν του μετανάστη).

Όσον αφορά την εφαρμογή των κανόνων αυτών από τις πόλεις, θέμα στο οποίο αναφέρεται ο αξιότιμος βουλευτής, κάθε κράτος μέλος μπορεί ελεύθερα και κατά την κρίση του να εκχωρεί εξουσίες στις τοπικές αρχές και να εφαρμόζει τις οδηγίες μέσω μέτρων που θεσπίζουν οι περιφερειακές ή τοπικές αρχές. Ο εν λόγω καταμερισμός εξουσιών δεν απαλλάσσει όμως το κράτος μέλος από τηνποχρέωσή του να εξασφαλίζει ότι οι διατάξεις της οδηγίας μεταφέρονται ορθά στο εθνικό δίκαιο(4).

Η επιβολή διοικητικών ή ακόμα και ποινικών προστίμων σε άτομα που ασκούν ένα ρυθμιζόμενο επάγγελμα χωρίς τυπικά προσόντα ή χωρίς προηγούμενη αναγνώριση των προσόντων που έχουν αποκτηθεί σε άλλο κράτος μέλος δεν είναι, κατ' αρχήν, αντίθετη με τους ανωτέρω κανόνες. Στην πραγματικότητα, δεν έχει έως σήμεραποβληθεί στην Επιτροπή καταγγελία σχετικά με άρνηση κράτους μέλους να αναγνωρίσει τυπικά προσόντα ξεναγού ή σχετικά με ιδιαίτερες δυσκολίες των διαδικασιών αναγνώρισης στον τομέα αυτό.

Όσον αφορά την επιβολή προστίμων σε αρχηγούς τουριστικών ομάδων, το πρόβλημα φαίνεται ότι οφείλεται σε σύγχυση μεταξύ των επαγγελμάτων του αρχηγού τουριστικών ομάδων (tour manager) και του ξεναγού (tourist guide). Αρμόδια για τον ορισμό του πεδίου δραστηριοτήτων των δύο αυτών επαγγελμάτων είναι τα κράτη μέλη. Από τα πραγματικά περιστατικά που έχουν μέχρι στιγμής γνωστοποιηθεί στην Επιτροπή δεν συμπεραίνεται ότι η εφαρμοζόμενη πρακτική μπορεί να συνιστά παραβίαση της συνθήκης ΕΚ. Η Επιτροπή επιθυμεί ναπενθυμίσει, εν πάση περιπτώσει, στον αξιότιμο βουλευτή ότι το άρθρο 49 (πρώην άρθρο 59) της συνθήκης ΕΚ (ελεύθερη παροχήπηρεσιών) δύναται να έχει άμεσο αποτέλεσμα και παραχωρεί δικαιώματα στα μεμονωμένα πρόσωπα, τα οποία οι αρχές πρέπει να σέβονται. Ως εκ τούτου, ο καλύτερος τρόπος για να προστατεύσουν οι ενδιαφερόμενοι τα δικαιώματά τους είναι να προσφύγουν στα εθνικά δικαστήρια για την ακύρωση των εν λόγω προστίμων που έχουν επιβληθεί κατά παράβαση των διατάξεων αυτών

(1) SEC(97)837 τελικό.

(2) MARKT/D4/8052/4/99.

(3) ΕΕ L 209 της 24.7.1992 ΕΕ L 30 της 9.2.1995 (όπως τροποποιήθηκε για τελευταία φορά).

(4) Ευρωπαϊκό Δικαστήριο C-227-230/85.