ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3665/01

υποβολή: Didier Rod (Verts/ALE) προς την Επιτροπή

(15 Ιανουαρίου 2002)

Θέμα: Η κατασκευήδροηλεκτρικού φράγματος στην Μπελίζ

Η κυβέρνηση της Μπελίζ (Κεντρική Αμερική) ανακοίνωσε τηνποστήριξή της για την κατασκευήδροηλεκτρικού φράγματος στην κοιλάδα του ποταμού Μακάλ, την οποία πρότεινε η εταιρεία Fortis Incorporated με έδρα τον Καναδά. Οι ίδιοι οι σύμβουλοι της κατασκευάστριας εταιρείας σε θέματα άγριας ζωής, το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας του Λονδίνου, έχουν αποδείξει ότι το φράγμα θα προκαλέσει σημαντική και ανεπανόρθωτη μείωση της βιοποικιλίας, θα διασπάσει το μεσοαμερικανικό βιολογικό διάδρομο και θα οδηγήσει στην καταστροφή της φυσικής κατοικίας σπάνιων και απειλούμενων ειδών, συμπεριλαμβανομένου του ιαγουάρου, του ταπίρου και του άρα μακάο. Το φράγμα θα κατακλύσει επίσης ανεξερεύνητους αρχαιολογικούς χώρους των Μάγια.

Η ΕΕ έχει τη στιγμή αυτή 18 ανειλημμένα έργα στη Μπελίζ, αξίας 21 118929.49 ευρώ. Πολλά από αυτά τα έργα θα επηρεασθούν εμμέσως ή αμέσως από την κατασκευή αυτού του φράγματος, μεταξύ των οποίων και το Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Αρχαιολογικών Χώρων των Μάγια (ACR.RPR.544), το οποίο αποσκοπεί στη βαθύτερη κατανόηση της κληρονομιάς των Μάγια στην περιοχή. Το προτεινόμενο φράγμα θα κατακλύσει για πάντα σημαντικό μέρος των αρχαιολογικών μνημείων και θαποβαθμίσει την αξία της επένδυσής μας.

Θα επηρεασθούν επίσης έργα διαφύλαξης της βιοποικιλίας, συμπεριλαμβανομένου ενός έργου 1 εκατ. ευρώ που εστιάζεται στη διαχείριση των προστατευόμενων περιοχών Crooked Tree και Λεκάνης του Cockscomb (B7-6200/1999-41). Όπως επισήμανε ένας διαπρεπής ειδήμων, το φράγμα μπορεί να επηρεάσει οριστικά τη μορφή διασποράς και τη γενετική ανταλλαγή εντός και εκτός της Λεκάνης του Cockscomb, το οποίο είναι σήμερα αναγνωρισμένο ως ένας από τους σημαντικότερους τόπους για τη διατήρηση του ιαγουάρου. (Dr. Alan Rabinowitz, Διευθυντής της Science, Wildlife Conservation Society, 22 Μαρτίου 1999).

Έχει έρθει η ΕΕ σε επαφή με την κυβέρνηση της Μπελίζ για τα προβλήματα που θα προκαλέσει το έργο στα δικά της έργα· Αν όχι, πότε προτίθεται να το πράξει και σε ποιο πλαίσιο·

Επειδή το έργο προσκρούει στις αρχές της Σύμβασης για τη Βιοποικιλία, έχει έρθει η ΕΕ σε επαφή με τη γραμματεία της Σύμβασης για τη Βιοποικιλία για αυτό το έργο· Προτίθεται να το πράξει·

Η απόδοση του φράγματος είναι ισχύος μόνο 7 μεγαβάτ. Θα ήταν διατεθειμένη η ΕΕ να βοηθήσει χρηματοδοτώντας λιγότερο επιβλαβή έργα παραγωγής ενέργειας στην Μπελίζ όπως τη συνδυασμένη παραγωγή με τη χρήση βιομάζας·

Απάντηση του κ. Nielson εξ ονόματος της Επιτροπής

(28 Φεβρουαρίου 2002)

Η Επιτροπή είναι ενήμερη για την πρόταση που έκανε η Fortis Incorporated, μία Καναδική εταιρεία, να κατασκευάσει έναδροηλεκτρικό φράγμα με μεγάλη δεξαμενή στο Chalillo επί του ποταμού Macal.

Η κυβέρνηση του Μπελίζ πράγματι ανακοίνωσε ότι στηρίζει το έργο, για το οποίο έγιναν μία σειρά πρόδρομων μελετών σκοπιμότητας, καθώς επίσης και μελέτες σκοπιμότητας που περιλαμβάνουν εκτίμηση περιβαλλοντικών και κοινωνικών επιπτώσεων.

Η στήριξη της κυβέρνησης είναι αποτέλεσμα μίας δήλωσης μη προβολής αντιρρήσεων που έκανε η εθνική επιτροπή περιβαλλοντικής αποτίμησης (ΕΕΠΑ) η οποία αναθεώρησε όλα τα στοιχεία του σχεδίου του έργου συμπεριλαμβανομένης της αξιολόγησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων (ΕΠΕ).

Η κατασκευή αυτού τουδροηλεκτρικού φράγματος εξακολουθεί να προκαλεί πολλές διαμάχες μεταξύ της κυβέρνησης του Μπελίζ και τοπικών και διεθνών μη κυβερνητικών οργανώσεων (MKO) που ανησυχούν για μία ενδεχόμενη αρνητική επίπτωση του έργου.

Η αντιπροσωπία της Επιτροπής στο Μπελίζ δε συναντήθηκε ποτέ με την κυβέρνηση ούτε ζητήθηκε η γνώμη της κατά το στάδιο αποτίμησης του έργου, η πρωτοβουλία για το οποίο προέρχεται από τον ιδιωτικό τομέα.

Χωρίς πλήρη γνώση του περιεχομένου της ΕΠΕ είναι δύσκολο για την Επιτροπή να συνηγορήσει ή να αντιταχθεί σε αυτό το έργο.

Σε ό,τι αφορά το πρόγραμμα ανάπτυξης αρχαιολογικών χώρων των Μάγια, που χρηματοδοτήθηκε από το 6ο ευρωπαϊκό ταμείο ανάπτυξης (ΕΤΑ), οφελήθηκαν κυρίως δύο αρχαιολογικοί χώροι των Μάγια στο Lubantuum και στο Nim Li Punit. Και οι δύο χώροι βρίσκονται στο νότιο μέρος της χώρας σε μία περιοχή ευρισκόμενη κατάντι της κοιλάδας του ποταμού Macal. Συνεπώς το προτεινόμενο φράγμα δεν θαποβάθμιζε σημαντικά την αξία της επένδυσης, που θα πραγματοποιηθεί με τη συνεισφορά της κοινότητας. Τα έργα που χρηματοδοτούνται από την ειδική γραμμή του προϋπολογισμού για το περιβάλλον και επικεντρώνονται στη διαχείρηση των αποθεμάτων ύδατος Crooked Tree και Cockscomb Basin εκτελούνται από την εταιρεία Belize Audubon Society που είναι μέλος της ΕΕΠΑ. Σύμφωνα με τις πληροφορίες της Επιτροπής η εταιρεία Belize Audubon Society δεν αντιτάσσεται στην κατασκευή του φράγματος. Η εταιρεία είναι πλήρως ενήμερη για τα έγγραφα της ΕΠΕ και είναι γνωστή για την επιμονή της στην αυστηρή εφαρμογή του περιβαλλοντικού σχεδίου διαχείρησης και άμβλυνσης των συνεπειών.

Το προτεινόμενο φράγμα θα έχει χωρητικότητα ισχύος εφτά μεγαβάττ. Η Belize Electricity Ltd. θα πρέπει οπωσδήποτε να εξετάσει εναλλακτικές πηγές ενέργειας για να αντιμετωπίσει μία αυξανόμενη ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας στη χώρα. Η βιομηχανία ζαχάρεως του Μπελίζ είχε την πρόθεση να προσεγγίσει την ΕΤΕ και να ζητήσει χρηματοδοτική συνεισφορά για την κατασκευή συνδυασμένης παραγωγής του φυτού βαγάσση, σύμφωνα με όσα η Επιτροπή γνωρίζει.

Ο τομέας επικέντρωσης του 9ου ευρωπαϊκού ταμείου ανάπτυξης θα είναι η ανακούφιση από την φτώχια με έμφαση στην αγροτική ανάπτυξη και τη γεωργική παραγωγή. Δεδομένων των περιορισμένων ποσών που διατίθενται για το Μπελίζ βάση των δυνάμενων να προγραμματιστούν πόρων ( 7.8 εκατ.) του 9ου ΕΤΑ δεν είναι δυνατόν να εξεταστεί το θέμα χρηματοδότησης δραστηριοτήτων εκτός των πλαισίων παρέμβασης του προαναφερθέντος τομέα επικέντρωσης. Αν και εναπόκειται στη διαθεσιμότητα κεφαλαίων καθώς και σε προτάσεις έργωνψηλής ποιότητας είναι παρόλαυτά πιθανή η έγκριση έργων ΜΚΟ στον τομέα της περιβαλλοντικής προστασίας που θα χρηματοδοτηθούν μέσω των διαθέσιμων ειδικών γραμμών του προϋπολογισμού βάση της ετήσιας πρόσκλησηςποβολής προτάσεων.

Βάση των ανωτέρω, η Επιτροπή δε σκοπεύει να εγείρει το θέμα στη γραμματεία της σύμβασης για τη βιολογική ποικιλότητα (ΣΒΠ). Εξάλλου, βάση της ΣΒΠ, η γραμματεία δεν έχει ρυθμιστικό ρόλο στον έλεγχο της εφαρμογής της σύμβασης ούτεπάρχει κάποιος αρμόδιος φορέας για την αξιολόγηση της συμμόρφωσης και της εφαρμογής. Απ' όσο γνωρίζει η Επιτροπή, το Μπελίζ δεν έχειποβάλει ακόμη τη δεύτερη εθνική έκθεσή του σχετικά με την εφαρμογή της σύμβασης, που θα πρέπει να είναι διαθέσιμη πριν από το επόμενο συνέδριο των ενδιαφερόμενων μερών (Χάγη, 8/19 Απριλίου 2002). Η έκθεση θεωρείται ότι θα αποτελέσει τη βάση για ενημερωμένη διερευνητική αναθεώρηση της προσέγγισης του Μπελίζ σε αυτό το θέμα, εάν το επιθυμούν οι αρχές. Όταν οι εκθέσεις αυτές θα είναι διαθέσιμες, θα δημοσιευτούν στην ιστοσελίδα της σύμβασης (http://www.biodiv.org/world/reports.asp?t=s).