ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-2067/03

υποβολή: Maurizio Turco (NI), Marco Pannella (NI), Marco Cappato (NI),Benedetto Della Vedova (NI), Gianfranco Dell'Alba (NI)και Olivier Dupuis (NI) προς την Επιτροπή

(20 Ιουνίου 2003)

Θέμα: Παραβίαση της θρησκευτικής ελευθερίας στο Καζακστάν εις βάρος των πολιτών του δόγματος των Βαπτιστών

Δύο εβδομάδες μετά τον εορτασμό του Πάσχα 2003, οι αρχές του Καζακστάν εισέβαλαν στην οικία του πάστορα Nizhegorodtsev παρουσία 22 ενοριτών.

Στις 22 Μαΐου ανακοινώθηκε στον πάστορα Nizhegorodtsev ότι κινήθηκε ποινική διαδικασία εναντίον του για παραβίαση δικαστικής εντολής σχετικά με την εκτέλεση των θρησκευτικών καθηκόντων σε μη αναγνωρισμένη εκκλησία των Βαπτιστών.

Η εκκλησία του Nizhegorodtsev δεν είχε δεχθεί να αναγνωρισθεί, διότι τούτο θα είχε ως αποτέλεσμα μία απαράδεκτη παρέμβαση και ανάμειξη των κρατικών αρχών.

Τούτο συνιστά τη πολλοστή ποινική διαδικασία που κινήθηκε κατά των πιστών της εκκλησίας των Βαπτιστών

Στο Καζακστάν στην πλειονότητά τους οι πιστοί των Μαρτύρων του Ιεχωβά και οι Βαπτιστές έχουν δεχθεί επιθέσεις, διότι εκτελούν τα θρησκευτικά τους καθήκοντά δίχως να έχουν αναγνώριση ή διότι έχουν αρνηθεί την σχετική διαδικασία.

Τον Οκτώβριο 1998 εν όψει των προεδρικών εκλογών του Ιανουαρίου 1999 η προεδρική θητεία παρατάθηκε από 5 σε 7 έτη και καταργήθηκε το όριο ηλικίας για τουςποψηφίους, όριο που θα εμπόδιζε τον πρόεδρο Nazarbaev να θέσει εκ νέουποψηφιότητα στο τέλος της θητείας του το 2006.

Στις προεδρικές εκλογές του Ιανουαρίου 1999 ο απερχόμενος πρόεδρος Nazarbaev επανεξελέγη με 79,78 % των ψήφων και η διεθνής κοινότητα, ιδιαίτερα οι ΗΠΑ και η ΕΕ, επισήμως επέκρινε την εκλογική διαδικασία.

Τον Ιούνιο 2000 το Κοινοβούλιο ενέκρινε νόμο που επιτρέπει στον Nazarbaev να διατηρήσει συγκεκριμένες εξουσίες οι οποίες θα του δίνουν τη δυνατότητα να παρεμβαίνει στην διακυβέρνηση ακόμα και μετά τη λήξη της θητείας του.

Λαμβάνονταςπόψη τα ως άνω στοιχεία και δεδομένων των σχέσεων πουπάρχουν ανάμεσα στην ΕΕ και το Καζακστάν, μπορεί η Επιτροπή να δηλώσει:

- εάν είναι εις γνώση των γεγονότων που εκτίθενται ανωτέρω·

- ποίες πρωτοβουλίες στο πλαίσιο των σημερινών σχέσεων θα μπορούσαν να αποτελέσουν σοβαρό και αποτελεσματικό μέσο για ναποχρεωθεί το Καζακστάν να σεβασθεί τα θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα·

Απάντηση του κ. Patten εξ ονόματος της Επιτροπής

(4 Αυγούστου 2003)

Η Επιτροπή γνωρίζει την ανησυχητική περίπτωση του πάστορα Sergey Nizhegorodtsev, ο οποίος καταδικάστηκε, το 2002, για θρησκευτικές δραστηριότητες, χωρίς την αναγνώριση του κράτους, και του επεβλήθη πρόστιμο ισοδύναμο με 5 δολάρια ΗΠΑ. Το 2003, ο κ. Nizhegorodtsev κατηγορήθηκε και πάλι δεδομένου ότι εξακολούθησε να παρέχει θρησκευτικέςπηρεσίες χωρίς αυτές να είναι αναγνωρισμένες.

Η Επιτροπή ανησυχεί σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο η κυβέρνηση του Καζακστάν φαίνεται ότι επιδιώκει την άσκηση διοικητικού ελέγχου επί της κοινωνίας των πολιτών, ιδίως σε ότι αφορά τις πολιτικές μικροομάδες και μη κυβερνητικές οργανώσεις (ΜΚΟ). Σε ότι αφορά τον κυβερνητικό έλεγχο επί των θρησκευτικών δραστηριοτήτων, η Επιτροπή ελπίζει ότι τυχόν τροποποιήσεις του νόμου περί θρησκείας του 1992 θα συζητηθούν ευρέως με όλα τα ενδιαφερόμενα τμήματα της κοινωνίας των πολιτών του Καζακστάν, καθώς και με αναγνωρισμένους διεθνείς πραγματογνώμονες, πρινποβληθούν στο Κοινοβούλιο. Σχετικά με τούτο σημειώνει ότι στις 4 Απριλίου 2002, το συνταγματικό συμβούλιο του Καζακστάν διαπίστωσε ότι οι τροποποιήσεις τις οποίες πρότεινε η κυβέρνηση για τον νόμο περί θρησκείας του 1992, ήταν αντίθετες προς το σύνταγμα, το οποίο δεν επιτρέπει τον περιορισμό της ελευθερίας πίστης μέσω της επιβολής κανονιστικών πράξεων.

Η Ένωση επανειλημμένα επιβεβαίωσε ότι τα ανθρώπινα δικαιώματα και ο εκδημοκρατισμός πρέπει να αποτελούν αναπόσπαστο μέρος του πολιτικού διαλόγου με τις τρίτες χώρες. Το άρθρο 2 της συμφωνίας εταιρικής σχέσης και συνεργασίας μεταξύ της ΕΕ και του Καζακστάν, καθώς και άλλες διεθνείς δεσμεύσεις στο πλαίσιο του Οργανισμού Ασφάλειας και Συνεργασίας στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ) και των Ηνωμένων Εθνών (ΟΗΕ), παρέχουν τη νομική βάση, ούτως ώστε η Ένωση να θέσει τα ζητήματα περί δημοκρατίας και ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην κυβέρνηση του Καζακστάν.

Η Επιτροπή θα εξακολουθήσει να τηρεί ακλόνητη στάση σε ότι αφορά τη δημοκρατία, το κράτος δικαίου και τα ανθρώπινα δικαιώματα, συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων της ελευθερίας της θρησκείας, της πίστης και της έκφρασης και των δικαιωμάτων των θρησκευτικών μειονοτήτων μέσω διαλόγου μεταξύ Ένωσης-Καζακστάν, δυνάμει της συμφωνίας εταιρικής σχέσης και συνεργασίας και στο πλαίσιο του ΟΑΣΕ και των Ηνωμένων Εθνών. Τα ανθρώπινα δικαιώματα και οι δημόσιες ελευθερίες κατατάσσονται, επίσης, μεταξύ των πρώτων ζητημάτων της ημερήσιας διάταξης της πέμπτης συνάντησης του συμβουλίου συνεργασίας Ένωσης-Καζακστάν, της 22ας Ιουλίου 2003, στις Βρυξέλλες.

Επιπλέον, η Επιτροπή δεσμεύεται, μέσω της ανακοίνωσής της, του Μαΐου 2001(1), σχετικά με τον ρόλο της Ένωσης σε ότι αφορά την προώθηση της δημοκρατίας και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στις τρίτες χώρες, να συμπεριλάβει τα ανθρώπινα δικαιώματα και τα θέματα του εκδημοκρατισμού σε όλα τα προγράμματα κοινοτικής βοήθειας. Τα έγγραφα εθνικής στρατηγικής χρησιμεύουν ως εργαλείο για μια συνεκτικότερη και σταθερότερη προσέγγιση σε ότι αφορά την προώθηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του εκδημοκρατισμού, κάνοντας χρήση του προγράμματος Tacis και της βοήθειας που παρέχεται στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής πρωτοβουλίας για τη δημοκρατία και τα ανθρώπινα δικαιώματα, με τρόπο συμπληρωματικό.

(1) COM(2001)252 τελικό.