ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3208/00

υποβολή: Erik Meijer (GUE/NGL) προς την Επιτροπή

(17 Οκτωβρίου 2000)

Θέμα: Η αξία του νόμιμου μέσου πληρωμής στα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης μετά από την απόρριψη του ευρώ από τους Δανούς πολίτες στο δημοψήφισμα της 28.9.2000

1. Υπό το φως των αποτελεσμάτων του δημοψηφίσματος στη Δανία μεταξύ άλλων καθώς και των σφυγμομετρήσεων σε άλλα κράτη, φαίνεται ότι η αντικατάσταση του εθνικού νομίσματος από το ευρώ αμφισβητείται λιγότερο στα κράτη μέλη και σταποψήφια κράτη μέλη τα οποία, κατά την προηγούμενη περίοδο, είχαν αδύναμο νόμισμα, και περισσότερο στα κράτη μέλη τα οποία, τώρα που θα τεθεί σε ισχύ το ευρώ, έχουν ισχυρό νόμισμα. Ενδέχεται το νέο νόμισμα να αποδυναμωθεί επίσης επειδή οι κάτοικοι άλλων κρατών μελών δεν είχαν ακόμα την ευκαιρία να εκφράσουν την άποψή τους ως προς το θέμα αυτό. Είναι διατεθειμένη η Επιτροπή να προωθήσει τη δυνατότητα των κατοίκων άλλων κρατών μελών να εκφράσουν την άποψή τους για το εάν είναι ευκταία η εισαγωγή του ευρώ και η συμμετοχή της χώρας τους σ' αυτό, προκειμένου να διαπιστωθεί βάσει συγκεκριμένων στοιχείων κατά πόσο είναι σήμερα βιώσιμο το κοινό ευρωπαϊκό νόμισμα;

2. Από τότε που καθορίστηκε η συναλλαγματική τιμή του ευρώ στα τέλη του 1998, η τιμή αυτή έχει μειωθεί κατά 25 %, με αποτέλεσμα όχι μόνο να περιέλθει κάτω από την τιμή του δολαρίου, αλλά και να αποδυναμωθεί σε σύγκριση με τα εθνικά νομίσματα των κρατών μελών της Ε.Ε. που έως σήμερα δεν έχουν δεσμευθεί ότι θα συμμετάσχουν στην Ευρωπαϊκή Νομισματική Ένωση. Αυτό συνεπάγεται αφενός μια πιθανώς αυτοενισχυόμενη ψυχολογική ήττα και αφετέρου την ανάγκη παραγωγής περισσοτέρων χαρτονομισμάτων και κερμάτων που θα αντιστοιχούν στην ίδια αξία. Είναι διατεθειμένη η Επιτροπή εφόσον συνεχισθεί η επιδίωξη της εισαγωγής του κοινού νομίσματος να αναλάβει την πρωτοβουλία του έγκαιρου καθορισμού, δηλ. πριν από την προγραμματισμένη ημερομηνία εισαγωγής της 1ης Ιανουαρίου 2002, της αξίας του ευρώ σε πολλαπλάσια τιμή (π.χ. διπλάσια) της αξίας που καθορίστηκε το 1998, ούτως ώστε η αξία αυτή να παραμείνει για αρκετό διάστημα άνω της τιμής της βρετανικής λίρας και του αμερικανικού δολαρίου και να μειωθεί κατά 50 % ο αριθμός των αναγκαίων κερμάτων και χαρτονομισμάτων;

3. Ποιες άλλες δυνατότητες διαβλέπει η Επιτροπή ώστε να επιτύχει βραχυπρόθεσμα η συναλλαγματική αξία των νομίμων μέσων πληρωμής στα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης να είναι προσαρμοσμένη στη δύναμη των οικονομιών τους;

Απάντηση του κυρίου Solbes Mira εξ ονόματος της Επιτροπής

(20 Νοεμβρίου 2000)

1. Παρά το γεγονός ότι η άποψη της κοινής γνώμης σχετικά με την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση και τηνιοθέτηση του ευρώ διαπιστώνεται τακτικά μέσω των σφυγμομετρήσεων του Ευρωβαρομέτρου, η Συνθήκη της ΕΚ δεν απαιτεί από τα κράτη μέλη την διενέργεια δημοψηφίσματος σχετικά με την απόφαση τηςιοθέτησης ή μη του ευρώ ούτε και η Επιτροπή προτείνει να θεσπισθεί μία τέτοια διάταξη. Το θέμα της διενέργειας ή μη ενός δημοψηφίσματος πριν από τηνιοθέτηση του ευρώ από τα κράτη μέλη είναι αρμοδιότητα του κάθε κράτους μέλους. Εντούτοις θα πρέπει να επισημανθεί ότι μόνο η Δανία και το Ηνωμένο Βασίλειο έχουν ρήτρες εξαίρεσης όσον αφορά τη συμμετοχή στο ευρώ. Η Σουηδία από την άλλη δεν έχει τέτοια ρήτρα εξαίρεσης και θα πρέπει ναιοθετήσει το ευρώ όταν θα έχει ικανοποιήσει τα κριτήρια σύγκλισης. Όσον αφορά τιςποψήφιες για ένταξη χώρες καμία από αυτές δεν ζήτησε ρήτρα εξαίρεσης όσον αφορά τη συμμετοχή στο ευρώ. Μετά την ένταξή τους στην Ένωση οι χώρες αυτές θα αποτελέσουν αντικείμενο εξαίρεσης.

2. Όλοι συμφωνούν ότι το ευρώ είναιποτιμημένο αυτή τη στιγμή στις αγορές ξένου συναλλάγματος και ότι πρόκειται να ανατιμηθεί σημαντικά μεσοπρόθεσμα. Εντούτοις στο καθεστώς των κυμαινόμενων συναλλαγματικών ισοτιμιών η βραχυπρόθεσμη αξία του νομίσματος καθορίζεται κατά κύριο λόγο από τις προσδοκίες των αγορών ξένου συναλλάγματος. Για το λόγο αυτό δεν θα είναι σωστό να σταθεροποιηθεί η συναλλαγματική ισοτιμία του νομίσματος και η Επιτροπή δεν σκοπεύει να κάνει κάτι τέτοιο.

3. Η Επιτροπή δεν διαθέτει κανένα μέσο επιρροής της βραχυπρόθεσμης αξίας του ευρώ. Παρ' όλα αυτά, όσον αφορά τα βασικά οικονομικά μεγέθη,πάρχουν αρκετοί παράγοντες οι οποίοι τείνουν να ενθαρρύνουν μια μεσοπρόθεσμη ανατίμηση του ευρώ. Πρώτον, η ανάπτυξη στην ζώνη ευρώ είναιψηλή και ο πληθωρισμός χαμηλός. Δεύτερον, σημειώθηκε σημαντική πρόοδος στον τομέα της δημοσιονομικής εξυγίανσης στα κράτη μέλη. Τρίτον, οι διαρθρωτικές αλλαγές βελτίωσαν (και θα συνεχίζουν να βελτιώνουν) την ζήτηση όσον αφορά την οικονομία της ευρωζωνης.

Παρά το γεγονός ότι η παρέμβαση στις αγορές,πό ορισμένες προϋποθέσεις, μπορεί να είναι ένα χρήσιμο μέσο στην διάθεση τωνπευθύνων για την χάραξη πολιτικής αυτό που έχει σημασία είναι η μακροοικονομική πολιτική τόσο στην ευρωζώνη όσο και στις άλλες οικονομικές δυνάμεις να στηρίζεται σε μιαγιή βάση. Η Επιτροπή στις γενικές οδηγίες οικονομικής πολιτικής εξαίρει τις αρχές των πολιτικών που έχουν ως στόχο την σταθερότητα και θα συνεχίσει να κάνει κάτι τέτοιο.