ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3287/02

υποβολή: Carlos Coelho (PPE-DE) προς την Επιτροπή

(20 Νοεμβρίου 2002)

Θέμα: Αρχή της μη επιβολής διακρίσεων και του σεβασμού προς τους διαφορετικούς πολιτισμούς και παραδόσεις

Έλαβα μία καταγγελία από έναν πορτογάλο πολίτη ο οποίος αμφισβητεί τον νόμο καταγραφής των ονομάτων ο οποίος ισχύει στην Ισπανία (Νόμος 40/1999, της 5/11). Κατά την άποψή του, ο νόμος αυτός λειτουργεί εις βάρος των παιδιών που προέρχονται από γάμους μεταξύ πορτογάλων και ισπανών, επειδή αλλάζει τα ονόματα και τη σειρά των επιθέτων των παιδιών, χωρίς τη συγκατάθεση των γονέων.

Το πρόβλημα προκύπτει όταν το παιδί που γεννιέται — από πατέρα ή μητέρα ισπανικής ιθαγένειας — δηλώνεται στο ληξιαρχείο ή στο ισπανικό προξενείο για να λάβει και την ισπανική ιθαγένεια. Όταν γίνεται η δήλωση αυτή, τόσο τα ληξιαρχεία όσο και τα ισπανικά προξενεία αλλάζουν τα ονόματα των παιδιών (μεταβάλλοντας τη σειρά των επιθέτων) χωρίς την έγκριση και σχεδόν πάντα χωρίς τη θέληση των γονέων και χωρίς να αναγνωρίζουν τα δελτία ταυτότητας, τα πιστοποιητικά γεννήσεως ή οποιαδήποτε άλλα επίσημα πορτογαλικά έγγραφα.

Το ανωτέρω, λαμβανομένωνπόψη των αρχών επί των οποίων θεμελιώνεται η ευρωπαΐκή οικοδόμηση, σε μία Ευρώπη όπου, μεταξύ άλλων,πάρχει ελεύθερη κυκλοφορία προσώπων, αμοιβαία αναγνώριση τίτλων σπουδών, αμοιβαία αναγνώριση των δικαστικών αποφάσεων, μήπως σημαίνει ότι παραβιάζεται ένα βασικό δικαίωμα, αυτό της ελευθερίας επιλογής του ονόματος που το άτομο επιθυμεί για τα παιδιά του· Δεν πρόκειται στην περίπτωση αυτή για έλλειψη σεβασμού προς την ταυτότητα (όνομα) ενός προσώπου, προς τον πολιτισμό και τις παραδόσεις του — στην προκειμένη περίπτωση μιάς παράδοσης που του είναι προσφιλής και που συνεπάγεται το ότι δίδει συνέχεια στο όνομα του πατέρα και του πάππου του·

Απάντηση του κ. Vitorino εξ ονόματος της Επιτροπής

(21 Ιανουαρίου 2003)

Η Επιτροπή παρέλαβε απευθείας την καταγγελία του πορτογάλου πολίτη στην οποία αναφέρεται το Αξιότιμο Μέλος αμφισβητώντας το νόμο καταγραφής των ονομάτων ο οποίος ισχύει στην Ισπανία (νόμος 40/1999 της 5.11.1999). Ο καταγγέλλων εκτιμά ότι η ισπανική νομοθεσία, η οποία προβλέπει ότι οι γονείς μπορούν να αποφασίζουν κοινή συναινέσει με ποια σειρά θα μεταβιβάζεται το επώνυμό τους στο παιδί τους εμπεριέχει διακρίσεις σε σχέση με τα παιδιά πορτογάλων πολιτών που έχουν και την ισπανικήπηκοότητα, δεδομένου ότι, βάσει των διατάξεων που ισχύουν στην Ισπανία, τα παιδιά αυτά, κατά την εγγραφή τους στην Ισπανία, χάνουν το τελευταίο επώνυμο του πατέρα, δηλ. εκείνο το οποίο μεταβιβάζεται στα παιδιά στην Πορτογαλία. Σύμφωνα με τον καταγγέλλοντα, ο νόμος μεροληπτεί έναντι των παιδιών αυτών διότι συνεπάγεται τροποποίηση των επιθέτων τους, καθώς και της σειράς τους στα ισπανικά μητρώα, χωρίς να αναγνωρίζονται τα δελτία ταυτότητας, τα πιστοποιητικά γεννήσεως ή οποιαδήποτε άλλα επίσημα πορτογαλικά έγγραφα.

Το Κρατικό Συμβούλιο του Βελγίουπέβαλε αίτηση στο Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων για έκδοση προδικαστικής αποφάσεως σε παρόμοιαπόθεση σχετικά με την ερμηνεία των άρθρων 17 και 18 της συνθήκης ΕΚ σε εκκρεμούσα ενώπιον του εν λόγω δικαστηρίου διαφορά κατά την οποία Ισπανόςπήκοος αντιδικεί με το βελγικό κράτος όσον αφορά τη βελγική νομοθεσία καταγραφής των ονομάτων των παιδιών. Πρόκειται για Ισπανόπήκοο παντρεμένο με Βελγίδαπήκοο, κατοίκους αμφότερους Βελγίου, στα παιδιά των οποίων, τα οποία έχουν διπλήπηκοότητα, εφαρμόζεται το δίκαιο της χώρας, το αποκαλούμενο lex fori, δηλ., στην προκειμένη περίπτωση, το βελγικό δίκαιο, σύμφωνα με τους κανόνες του ιδιωτικού διεθνούς δικαίου.

Στις παρατηρήσεις της προς το Δικαστήριο, η Επιτροπήποστηρίζει ότι οι αρχές του κοινοτικού δικαίου σχετικά με την ιθαγένεια της Ένωσης και την ελεύθερη κυκλοφορία προσώπων, όπως ορίζουν συγκεκριμένα τα άρθρα 12 και 17 της συνθήκης ΕΚ, θα πρέπει να θεωρούνται αντίθετες σε μία νομοθεσία που εμποδίζει μία δημόσια αρχή, όταν λαμβάνει αίτηση αλλαγής ενός πατρωνύμου για τα ανήλικα παιδιά που κατοικούν σε ένα κράτος μέλος και έχουν τηνπηκοότητα του κράτους αυτού, μέσω της μητέρας τους, και τηνπηκοότητα άλλου κράτους μέλους μέσω του πατέρα τους, να εφαρμόζει τους κανόνες που απορρέουν από τη νομοθεσία του άλλου κράτους μέλους στον τομέα της ονοματοδότησης, με την αιτιολογία ότι στο κράτος μέλοςποδοχής τα παιδιά φέρουν συνήθως το όνομα του πατέρα, ενώ η εφαρμογή των κανόνων που απορρέουν από τη νομοθεσία του άλλου κράτους μέλους δεν μπορεί να θεωρηθεί ευλόγως ότι παραβιάζει το δημόσιο συμφέρον του κράτους μέλουςποδοχής.

Η Επιτροπή εκτιμά ότι η απόφαση για τη συνέχεια που θα έχει ηπόθεση θα πρέπει να ληφθεί μετά την κοινοποίηση της θέσης του Δικαστηρίου.