ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-1281/00

υποβολή: Bart Staes (Verts/ALE) προς την Επιτροπή

(12 Απριλίου 2000)

Θέμα: Εξαγωγή αποβλήτων προς τρίτες χώρες / Σύμβαση των Βρυξελλών

Παρά τις διεθνείς συμβάσεις, η εξαγωγή (τοξικών) αποβλήτων προς τις αναπτυσσόμενες χώρες αυξάνεται. Η Σύμβαση της Βασιλείας και ο κανονισμός 259/93/ΕΟΚ(1) προβλέπουν διατάξεις που διέπουν αυτές τις διασυνοριακές ροές αποβλήτων. Σύμφωνα με το ΠΗΕΠ τα κράτη μέλη του ΟΟΣΑ εξήγαγαν το 1989 το εν πέμπτο των αποβλήτων τους. Η εισηγήτρια του ΟΗΕ, κ. Fatma-Zohra Ksentini κατατάσσει την Αυστραλία, τις ΗΠΑ και τα κράτη μέλη της Ε.Ε. Ολλανδία, Γερμανία και Αγγλία μεταξύ των μεγαλύτερων εξαγωγέων. Κυρίως εκφράζει την ανησυχία της για την αυξανόμενη τάση να μεταφέρονται τοξικά απόβλητα σε αναπτυσσόμενες χώρες, όπου τα απόβλητα απλώς απορρίπτονται.

1. Με ποιόν τρόπο διασφαλίζει η Ευρωπαϊκή Ένωση την τήρηση της Σύμβασης της Βασιλείας και του κανονισμού 259/93/ΕΟΚ, και πιο συγκεκριμένα:

α) ποιαπηρεσία αναλαμβάνει τον έλεγχο;

β) πόσοιπάλληλοι ασχολούνται;

γ) πόσοι έλεγχοι εφαρμόζονται ετησίως;

δ) πού πραγματοποιούνται οι έλεγχοι αυτοί;

2. Σε ποια ποσότητα ανέρχονται τα απόβλητα της κατηγορίας 1 που η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει εξαγάγει αφότου τέθηκαν σε εφαρμογή η Σύμβαση της Βασιλείας και ο κανονισμός 259/93/ΕΟΚ; (Να κατατάσσονται τα στοιχεία ανά έτος, κράτος εξαγωγέα και χώρα προορισμού)

3. Σε ποια ποσότητα ανέρχονται τα απόβλητα της κατηγορίας 2 που η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει εξαγάγει αφότου τέθηκαν σε εφαρμογή η Σύμβαση της Βασιλείας και ο κανονισμός 259/93/ΕΟΚ;(Να κατατάσσονται τα στοιχεία ανά έτος, κράτος εξαγωγέα και χώρα προορισμού)

4. Πόσες παραβάσεις έχουν διαπιστωθεί αφότου τέθηκαν σε εφαρμογή η Σύμβαση της Βασιλείας και ο κανονισμός 259/93/ΕΟΚ, όσον αφορά την εξαγωγή αποβλήτων προερχομένων από την Ε.Ε. προς τρίτες χώρες, και πιο συγκεκριμένα:

α) σε ποια κράτη μέλη;

β) προς ποιες τρίτες χώρες;

γ) από ποιες επιχειρήσεις;

δ) ποιες ουσίες και ποιες ποσότητες αφορούσαν οι παραβάσεις (λεπτομερής πίνακας του είδους και του βάρους) και

ε) πότε διαπιστώθηκαν οι παραβάσεις (χρονολογικός συνοπτικός πίνακας);

(1) ΕΕ L 30 της 6.2.1993, σελ. 1.

Απάντηση της κας Wallstrm εξ ονόματος της Επιτροπής

(17 Μαΐου 2000)

Ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 259/93 του Συμβουλίου, της 1ης Φεβρουαρίου 1993, σχετικά με την παρακολούθηση και τον έλεγχο των μεταφορών αποβλήτων στο εσωτερικό της Κοινότητας, καθώς και κατά την είσοδο και έξοδό τους, μεταφέρει τιςποχρεώσεις που προκύπτουν για την Κοινότητα στο πλαίσιο της Σύμβασης της Βασιλείας. Ο κανονισμός απαγορεύει την εξαγωγή όλων των αποβλήτων για διάθεση σε προορισμούς εκτός Κοινότητας, με εξαίρεση τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελευθέρων Συναλλαγών (ΕΖΕΣ). Από την 1η Ιανουαρίου 1998, απαγορεύεται επίσης στην Κοινότητα η εξαγωγή επικίνδυνων αποβλήτων για ανάκτηση στις χώρες που δεν ανήκουν στον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Αναπτύξεως (ΟΟΣΑ).

Οι απαγορεύσεις εξαγωγής βάσει του κοινοτικού δικαίου έχουν άμεση εφαρμογή. Η ισχύς τους, συμπεριλαμβανομένου του ελέγχου των μεταφορών, εναπόκειται στις αρχές που ορίζουν τα κράτη μέλη. Η Επιτροπή από μόνη της δεν διεξάγει ελέγχους επί επιμέρους μεταφορών.

Τα κράτη μέληποχρεούνται σε ετήσια βάση ναποβάλουν εκθέσεις επί της εφαρμογής του κανονισμού και κάθε τριετία η Επιτροπή εκπονεί συνοπτική έκθεση για την εφαρμογή του κανονισμού από τα κράτη μέλη. Η πρώτη έκθεση εγκρίθηκε τον Ιούλιο του 1998, καλύπτοντας τα έτη 1994-1996(1). Για την εν λόγω έκθεση, πολλά κράτη μέληπέβαλαν επίσης εκτενή τεκμηρίωση όσον αφορά τα δεδομένα σχετικά με τις εξαγωγές αποβλήτων, η οποία απεστάλη απευθείας στο Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου και στη Γραμματεία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Συνολικά, ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Περιβάλλοντος στο έγγραφο Το περιβάλλον στην Ευρωπαϊκή Ένωση στην καμπή του αιώνα καταδεικνύει ότι σύμφωνα με τις εκθέσεις των κρατών μελών και της Νορβηγίας για τη σύμβαση της Βασιλείας και την Επιτροπή, πολύ λίγα επικίνδυνα απόβλητα εξήχθησαν σε χώρες που δεν είναι μέλη του ΟΟΣΑ (5.802 τόνοι επί συνόλου 1,47 εκατ. τόνων, που αντιστοιχούν στο 0,4 %). Πρέπει να σημειωθεί

ότι όλες οι εκθέσεις των χωρών στις οποίες βασίζονται τα εν λόγω στοιχεία, είναι προγενέστερες της θέσης σε ισχύ, την 1η Ιανουαρίου του 1998, της απαγόρευσης εξαγωγών επικίνδυνων αποβλήτων για ανάκτηση σε χώρες μη μέλη του ΟΟΣΑ. Όπως προαναφέρθηκε, από την 1η Ιανουαρίου του 1998, δεν επιτρέπονται οι εξαγωγές επικίνδυνων αποβλήτων σε χώρες μη μέλη του ΟΟΣΑ από την Κοινότητα.

Όσον αφορά τις πληροφορίες για παράνομες μεταφορές, η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα στην πρώτη τριετή έκθεση για την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 259/93 ότι ολόκληρη σειράποχρεώσεων στο πλαίσιο του κανονισμού δεν μνημονευόταν στο ερωτηματολόγιο το οποίο χρησιμοποιήθηκε ως βάση για τις ετήσιες εκθέσεις των κρατών μελών. Ως εκ τούτου, εγκρίθηκε εν τω μεταξύ νέο συμπληρωματικό ερωτηματολόγιο (απόφαση της Επιτροπής 1999/412 της 3ης Ιουνίου 1999 σχετικά με ερωτηματολόγιο για τιςποχρεώσεις αναφοράς των κρατών μελών δυνάμει του άρθρου 41 παράγραφος 2 του κανονισμού του αριθ. 259/93(2) του Συμβουλίου). Αυτόποχρεώνει επίσης τα κράτη μέλη ναποβάλουν αναφορές σε περιπτώσεις παράνομης μεταφοράς αποβλήτων. Οι πληροφορίες που απαιτούνται στο συμπληρωματικό ερωτηματολόγιο θα πρέπει να παρασχεθούν για πρώτη φορά για την περίοδο αναφοράς του ημερολογιακού έτους 2000.

(1) Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχετικά με την εφαρμογή του Κανονισμού (ΕΟΚ) No 259/93 σχετικά με την παρακολούθηση και τον έλεγχο των μεταφορών αποβλήτων στο εσωτερικό της Κοινότητας, καθώς και κατά την είσοδο και έξοδό τους, COM(98)475 τελικό.

(2) ΕΕ L 156 της 23.6.1999.