ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-3977/97 υποβολή: Konstantinos Hatzidakis (PPE) προς την Επιτροπή (9 Δεκεμβρίου 1997)

Θέμα: Χρηματοδότηση πρόχειρων σχεδίων του Υπουργείου Παιδείας στην Ελλάδα

Σύμφωνα με όσα προέβλεπε το 2ο ΚΠΣ για την Ελλάδα, η χώρα επρόκειτο να ενισχυθεί με ένα ποσό της τάξεως των 440 δις δρχ. για τις ανάγκες της εκπαίδευσης με σκοπό την προώθηση καινοτόμων προγραμμάτων τα οποία θα ενίσχυαν την ανεπαρκή υλικοτεχνική υποδομή, θα δημιουργούσαν ένα δίκτυο βιβλιοθηκών, θα στήριζαν το θεσμό των μεταπτυχιακών σπουδών, θα έκαναν ουσιαστική την παρουσία της πληροφορικής κλπ. Μέχρι τώρα τα περισσότερα από αυτά τα καινοτόμου χαρακτήρος σχέδια δεν προχώρησαν γρήγορα, με αποτέλεσμα ή απορροφητικότητα να κινείται μέχρι πρόσφατα στο 25%. Γι' αυτό άλλωστε τα προγράμματα αυτά απλουστεύθηκαν σε ένα βαθμό, ώστε η απορρόφησή τους να γίνει ταχύτερα.

Άλλο όμως η υιοθέτηση πιο συμβατικών προγραμμάτων και άλλο η χρηματοδότηση από την Ευρωπαϊκή Ένωση ανεπίτρεπτων πειραματισμών του Υπουργείου Παιδείας στην Ελλάδα. Σύμφωνα με τις πληροφορίες μου το Υπουργείο Παιδείας συζητεί με την Επιτροπή:

- να χρηματοδοτηθεί η συγγραφή νέων βιβλίων που η ανάθεσή τους στους συγγραφείς έγινε απευθείας, χωρίς διαγωνισμό και κατά παράβαση των κανόνων περί ανταγωνισμού

- να ενισχυθεί το νεφελώδες εγχείρημα του «Ενιαίου Λυκείου» με το ποσό της τάξεως των 100 δις δρχ., σαν να ήταν το «νούμερο 1» πρόβλημα της ελληνικής εκπαίδευσης, την ώρα που ούτε το πρόβλημα της διπλής βάρδιας δεν έχει λυθεί

- να ανατεθεί στα Πανεπιστήμια -άγνωστο με ποιο σύστημα- η διαχείριση αυτού του προγράμματος και μάλιστα με ένα ποσοστό της τάξεως του 5-10% να διατίθεται στα ΑΕΙ ωςέξοδα διαχείρισης

Επειδή η εκπαίδευση στην Ελλάδα αξίζει καλύτερης τύχης, μπορεί να με πληροφορήσει η Επιτροπή ποιά προγράμματα δεν προχωρούν μέχρι τώρα ικανοποιητικά, ποιό είναι το σημερινό ποσοστό απορρόφησης στα προγράμματα του Υπουργείου Παιδείας, πού αλλού τα Πανεπιστήμια διαχειρίζονται πόρους της 2βάθμιας εκπαίδευσης καθώς και ποιές από τις ιδέες του Υπουργείου Παιδείας προτίθεται να χρηματοδοτήσει και με ποιά ποσά;

Aπάντηση του κ. Flynn εξ ονόματος της Επιτροπής (24 Φεβρουαρίου 1998)

Μία από τις δράσεις του επιχειρησιακού προγράμματος «εκπαίδευση και αρχική κατάρτιση» του κοινοτικού πλαισίου στήριξης για την Ελλάδα αναφέρεται, πράγματι, στην ανάπτυξη νέας διδακτικής ύλης και στη συγγραφή νέων βιβλίων και ο σχετικός προϋπολογισμός είναι 32 εκατ. ECU περίπου. Η εγκριθείσα διαδικασία προβλέπει ότι τα άτομα που θα ασχοληθούν με την ανάπτυξη της νέας διδακτικής ύλης και οι συγγραφείς των νέων βιβλίων θα επιλεγούν με διαγωνισμούς ανοικτής διαδικασίας. Πρόσφατα, το Υπουργείο Παιδείας επιβεβαίωσε τα παραπάνω και μας εξήγησε ότι οι ανοικτές διαδικασίες δεν ακολουθούνται μόνο στις περιπτώσεις που αφορούν την τροποποίηση των υφιστάμενων βιβλίων, για τα οποία εξακολουθούν να ισχύουν τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας.

Μετά τη θέσπιση του ενιαίου λυκείου, το Υπουργείο μας πληροφόρησε ότι η παραπάνω δράση πρέπει να επανεξεταστεί λόγω των αλλαγών στο σύνολο της δομής της ανώτερης δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, συμπεριλαμβανομένου μέρους της διδακτικής ύλης και των βιβλίων. Το Υπουργείο θα μας διαβιβάσει αναλυτικότερες προτάσεις.

Τον περασμένο Νοέμβριο, το Υπουργείο Παιδείας μας ζήτησε να τροποποιηθεί το πρώτο επιμέρους πρόγραμμα (δευτεροβάθμια εκπαίδευση) του προαναφερθέντος προγράμματος, με σκοπό να ενισχυθεί το ενιαίο λύκειο. Η Επιτροπή καταρχάς συμφώνησε ως προς την τροποποίηση αυτή, με σκοπό να ενισχυθεί αυτή η νέα μορφή λυκείου και να επιταχυνθεί η γενική του εφαρμογή.

Βρισκόμαστε σε αναμονή αναλυτικότερων προτάσεων, συμπεριλαμβανομένων και οικονομικών πληροφοριών, βάσει των οποίων η επιτροπή παρακολούθησης θα λάβει περαιτέρω αποφάσεις. Η Επιτροπή θα εξετάσει τις αναλυτικές προτάσεις μόλις αυτές υποβληθούν.

Το Υπουργείο Παιδείας έχει προτείνει να χρησιμοποιηθούν τα πανεπιστήμια και τα τεχνολογικά εκπαιδευτικά ιδρύματα ως «μεσάζοντες» φορείς λόγω του ότι, σύμφωνα με το ισχύον σύστημα, τα σχολικά ιδρύματα δεν μπορούν να συμμετάσχουν άμεσα στην εφαρμογή. Κατά την τελευταία συνεδρίαση της επιτροπής παρακολούθησης, τα ιδρύματα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης εξέφρασαν μια σχετική επιφύλαξη. Το Υπουργείο εξετάζει τις δομές και τους μηχανισμούς εφαρμογής που θα αποτελέσουν τμήμα της αναμενόμενης αναλυτικής πρότασης.

Tο ποσοστό απορρόφησης του επιχειρησιακού προγράμματος «εκπαίδευση και αρχική κατάρτιση» είναι περίπου 27%, ενώ το αντίστοιχο ποσοστό των επιμέρους προγραμμάτων 1 (δευτεροβάθμια εκπαίδευση), 2 (αρχική κατάρτιση), 3 (τριτοβάθμια εκπαίδευση) και 4 (εκσυγχρονισμός της διοίκησης του εκπαιδευτικού συστήματος και τεχνική συνδρομή) είναι 17%, 42%, 15,5% και 13% αντίστοιχα (πληρωμές του κράτους μέλους ως ποσοστά του συνολικού προϋπολογισμού του προγράμματος).

Εκτός από τις δράσεις που απευθύνονται άμεσα στα πανεπιστήμια και στα τεχνολογικά εκπαιδευτικά ιδρύματα, τα ιδρύματα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης συμμετέχουν, επίσης, στην εφαρμογή άλλων δράσεων της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, όπως π.χ. στις «τεχνολογίες πληροφορικής» και στην «εκπαίδευση ειδικών κατηγοριών σπουδαστών (μειονότητες, μετανάστες, παλιννοστούντες)». Στα παραπάνω παραδείγματα, τα πανεπιστήμια χρησιμοποιούνται ως μεσάζοντες και ως φορείς εφαρμογής. Η αμοιβή τους αποτελεί συνάρτηση των πραγματοποιηθεισών δαπανών και των σχετικών δικαιολογητικών εγγράφων και δεν εξαρτάται από τα ποσοστά των προϋπολογισμών των δράσεων ή από κατ' αποκοπή παροχές.