ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1991/01

υποβολή: Hans Modrow (GUE/NGL) προς την Επιτροπή

(6 Ιουλίου 2001)

Θέμα: Διεύρυνση της ΕΕ

Παρά τις μεγάλες προσπάθειες που καταβάλλονται, και εκ μέρους της Επιτροπής, η διαδικασία διεύρυνσης της Ένωσης, με την προσχώρηση των χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, αποδεικνύεται πολύ πιο περίπλοκη απ' ότι ανεμένετο.

Μπορεί η Επιτροπή να απαντήσει στα ακόλουθα ερωτήματα:

1. Πώς θα διαμορφωθεί μελλοντικά η ανάπτυξη των περιφερειών της Ευρώπης μεταξύ των κρατών μελών και τωνποψηφίων χωρών και πώς θα οικοδομηθεί στο πνεύμα μιας εταιρικής σχέσης· Προετοιμάζει η Επιτροπή ειδικό πρόγραμμα ενίσχυσης·

2. Ποια διαδικασία προτίθεται να ακολουθήσει η Επιτροπή όσον αφορά τις μεταβατικές περιόδους·

3. Ποια προσπάθεια καταβάλλεται ώστε η απαραίτητη διαρθρωτική μεταλλαγή, τηρουμένης της πολιτικής των ποσοστώσεων της ΕΕ, να μην οδηγήσει σε αποβιομηχανοποίηση ολοκλήρων περιφερειών, όπως παρατηρείται ήδη στη Βόρεια Μοραβία· Τα νέα ομόσπονδα γερμανικά κρατίδια εξακολουθούν να παραμένουν περιοχές του στόχου 1 ή προβλέπονται τροποποιήσεις των κριτηρίων ενίσχυσηςπέρ των χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης·

4. Ποια μέτρα λαμβάνει η Επιτροπή για να αντιμετωπίσει την αυξανόμενη, σε ορισμένες περιπτώσεις, αρνητική στάση στις χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης όσον αφορά την προσχώρηση στην ΕΕ, διασφαλίζοντας περισσότερη διαφάνεια στις ενταξιακές διαπραγματεύσεις και τη χορήγηση πιο συγκεκριμένων πληροφοριών σχετικά με τις συνέπειες της προσχώρησης στην ΕΕ·

5. Πώς πρόκειται να προστατευθούν και να ενισχυθούν, στο πλαίσιο της ΚΓΠ, γεωργικοί συνεταιρισμοί τωνποψηφίων χωρών·

6. Ποια είναι η άποψη της Επιτροπής όσον αφορά το αίτημα Γερμανών πολιτικών να τεθεί ως προϋπόθεση για την προσχώρηση της Τσεχίας στην ΕΕ η κατάργηση των διαταγμάτων Benes τα οποία ανάγονται στη δεσμευτική, βάσει των κανόνων του διεθνούς δικαίου, Συμφωνία του Πότσδαμ·

Απάντηση του κ. Verheugen Εξ ονόματος της Επιτροπής

(2 Οκτωβρίου 2001)

1. Η πρακτική της δημιουργίας ευρωπεριοχώνπάγεται αποκλειστικά στη δικαιοδοσία των ενδιαφερομένων εταίρων. Η Επιτροπή δεν προβλέπει ειδικό πρόγραμμα στήριξης των ευρωπεριοχών αυτών καθαυτών. Ωστόσο, από τώρα και στο εξής ευρωπεριοχές που περιλαμβάνουν παραμεθόριες περιοχές μεταξύ της Ένωσης και τωνποψηφίων χωρών θα συμμετέχουν ενεργά στην εφαρμογή των προγραμμάτων διασυνοριακής συνεργασίας που λαμβάνουν κοινοτική χρηματοδοτική στήριξη από τα προγράμματα Interreg et PHARE CBC. Τα εν λόγω προγράμματα έχουν σχεδιαστεί με βάση την αρχή της εταιρικής σχέσεως, πράγμα που συνεπάγεται κοινές δομές και έγγραφα προγραμματισμού και επιτρέπει τη συνέχεια της συνεργασίας και μετά την προσχώρηση. Εξάλλου, η Επιτροπή ενέκρινε στις 21 Ιουλίου 2001 ειδική δράση που αποσκοπεί στην ανάπτυξη κοινοτικών πρωτοβουλιώνπέρ των παραμεθορίων περιοχών με τις χώρες εταίρους.(1)

2. Η προσέγγιση της Επιτροπής όσον αφορά τα μεταβατικά μέτρα παρουσιάζεται στο έγγραφο στρατηγικής για τη διεύρυνση που εκδόθηκε τον Νοέμβριο 2000(2). Τα εν λόγω μεταβατικά μέτρα θα πρέπει να έχουν περιορισμένη διάρκεια και πεδίο εφαρμογής. Δεν θα πρέπει να προκαλούν τροποποιήσεις στους κανόνες ή στις πολιτικές της Ένωσης, να διαταράσσουν την ορθή λειτουργία τους, ή να οδηγούν σε σημαντικές στρεβλώσεις του ανταγωνισμού. Υπάρχουν τρεις κατηγορίες μεταβατικών μέτρων: τα αποδεκτά, τα διαπραγματεύσιμα και τα μη αποδεκτά.

3. Η βιομηχανική αναδιάρθρωση τωνποψηφίων χωρώνπάγεται στη δικαιοδοσία των εν λόγω χωρών. Η κοινοτική βοήθεια πριν από την προσχώρηση (PHARE-ISPA-Sapard) που ανέρχεται περίπου σε 3,2 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως, βοηθά τις εν λόγω χώρες κατά τις προσπάθειες τους για τηνιοθέτηση και την εφαρμογή του κεκτημένου, συμπεριλαμβανομένου του βιομηχανικού τομέα. Το πρόγραμμα PHARE αφιερώνει πλέον ένα σημαντικό μέρος, ήτοι το εν τρίτο, της χρηματοδοτικής βοήθειας στην οικονομική και κοινωνική συνοχή. Στο πλαίσιο της προτεραιότητας Θεσμική ανάπτυξη, συμβάλλει στη δημιουργία των απαραίτητων μηχανισμών για τις μελλοντικές παρεμβάσεις των διαρθρωτικών ταμείων μετά την προσχώρηση. Συγχρηματοδοτεί επίσης επενδύσεις που αποσκοπούν στην εξασφάλιση της στήριξης της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής στιςποψήφιες χώρες.

Εξάλλου, αξίζει να σημειωθεί ότι οι εξαγωγές βιομηχανικών προϊόντων τωνποψηφίων χωρών προς την Κοινότητα δενπόκεινται σε καμία ποσόστωση.

Μετά την προσχώρηση, το Διαρθρωτικό Ταμείο θα πρέπει να στηρίξει τη διαδικασία μετατροπής στιςποψήφιες χώρες και να συμβάλει κατάυτόν τον τρόπο στην οικονομική και κοινωνική συνοχή. Τα νέα Lnder στην Γερμανία θα διατηρήσουν το καθεστώς περιφερειών του Στόχου 1 τουλάχιστον ως το 2006, ήτοι μέχρι το τέλος του εφαρμοζόμενου προγράμματος. Τα κριτήρια επιλογής για τον στόχο 1 για την περίοδο μετά το 2006 δεν έχουν ακόμη αποφασιστεί· τα εν λόγω κριτήρια θα πρέπει να εγκριθούν από τα σημερινά και τα νέα κράτη μέλη. Συνεπώς, δεν είναι προς το παρόν δυνατόν να γίνουν προβλέψεις για το καθεστώς των περιφερειών του Στόχου 1 στην Γερμανία μετά το 2006.

4. Η Επιτροπή κατήρτισε στρατηγική επικοινωνίας που θα πρέπει να εφαρμοστεί στιςποψήφιες χώρες και στα κράτη μέλη με αποκεντρωμένο τρόπο. Θα πρέπει κυρίως να εφαρμοστεί σε στενό και διαρκή συντονισμό με τις δραστηριότητες των κυβερνήσεων, των κοινοβουλίων και των διαφόρων κοινωνικών ομάδων.

5. Τα προγράμματα Sapard μπορούν, μέχρι την προσχώρηση τωνποψηφίων χωρών να στηρίξουν τις ενώσεις παραγωγών. Τα εγκεκριμένα προγράμματα για τη Βουλγαρία, την Ουγγαρία, τη Ρουμανία και τη Σλοβακία, προβλέπουν ειδικές ενισχύσεις για αυτόν τον τύπο ενώσεων. Εξάλλου, πολλά προγράμματα προβλέπουν όρους πρόσβασης, για ταπόλοιπα μέτρα, ευνοϊκότερους για τις ενώσεις παραγωγών.

Η κοινοτική γεωργική πολιτική (ΚΓΠ), τόσο από την πολιτική άποψη των τιμών και των αγορών όσο και από την άποψη της γεωργικής ανάπτυξης, δεν έχει ως αντικείμενο τη στήριξη μιας ιδιαίτερης εταιρικής μορφής. Αντίθετα, οι γεωργικοί συνεταιρισμοί μπορούν να επωφεληθούν από τη στήριξη που προβλέπεται για τις ενώσεις παραγωγών στο πλαίσιο της βελτίωσης της γεωργικής μεταποίησης και εμπορίας που προβλέπει ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1257/1999 του Συμβουλίου της για την στήριξη της αγροτικής ανάπτυξης από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Προσανατολισμού και Εγγυήσεων (ΕΓΤΠΕ)(3).

6. Τα διατάγματα Benes εκδόθηκαν και εφαρμόστηκαν πριν από τη σύσταση της Κοινότητας και πριν από την έναρξη ισχύος της Συνθήκης της Ρώμης. Κατά την προσχώρηση τους, οιποψήφιες χώρες θα πρέπει να πληρούν τα κριτήρια που καθορίζει το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Κοπεγχάγης, και ιδίως το πολιτικό κριτήριο που απαιτεί την ύπαρξη σταθερών θεσμών που εγγυώνται τη δημοκρατία, το κράτος δικαίου, τα δικαιώματα του ανθρώπου, τον σεβασμό των μειονοτήτων και την προστασία τους.

(1) COM(2001)437 τελικό.

(2) COM(2000)700 τελικό.

(3) ΕΕ L 160 της 26.6.1999.