ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1183/00

υποβολή: Cristiana Muscardini (UEN) προς την Επιτροπή

(12 Απριλίου 2000)

Θέμα: Διεύρυνση και προστασία περιβάλλοντος

Το ατύχημα στο ρουμάνικο χρυσωρυχείο Baia Mare που δηλητηριάσε τα νερά του Δούναβη με ανυπολόγιστες ποσότητες κυανίου, αποτελεί έναν ακόμη κώδωνα κινδύνου για την επικίνδυνη κατάσταση όσον αφορά την ασφάλεια του περιβάλλοντος στιςποψήφιες για προσχώρηση χώρες. Η κατάσταση είναι ανησυχητική δεδομένου ότι ουδεμία από τις χώρες αυτές πληροί όλες τις προϋποθέσεις που έθεσε η ΕΕ.

Η Επιτροπή,

1. Θεωρεί επαρκή τα 50 δισεκατομμύρια που προβλέπονται στην Ατζέντα 2000 προς εγγύηση της ασφάλειας του περιβάλλοντος;

2. Μπορεί να γνωστοποιήσει ποιές είναι οι χώρες που συμμορφούνται με τους κανόνες της Ένωσης στον τομέα αυτό;

3. Δεν θεωρεί ότι η ασφάλεια του περιβάλλοντος, πέραν εκείνης που έχει ήδη ζητηθεί για τις θερμοπυρηνικές μονάδες στη γνωμοδότηση που ενέκρινε το ΕΚ κατά την παρελθούσα κοινοβουλευτική περίοδο, θα έπρεπε να αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την ενδεχόμενη προσχώρηση;

Απάντηση του κ. Verheugen εξ ονόματος της Επιτροπής

(26 Μαΐου 2000)

Στην Ατζέντα 2000 προβλέπονται τα κριτήρια προσχώρησης τωνποψηφίων χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης. Στα κριτήρια περιλαμβάνεται η θέσπιση και εφαρμογή των κοινοτικών νομοθετικών πράξεων. Αναγνωρίζοντας ότι το θέμα αυτό αποτελεί σημαντική συμβολή στον περιβαλλοντικό τομέα, αλλά λαμβάνονταςπόψη τις περιβαλλοντικές διαφορές μεταξύ κρατών μελών καιποψηφίων χωρών, η Ατζέντα 2000 κάνει έκκληση για εφαρμογή πραγματιστικών στρατηγικών συμμόρφωσης προς την κοινοτική νομοθεσία και για συγκεκριμένα χρηματοδοτικά σχέδια εφαρμογής. Συνεπώς, στο πλαίσιο της Ατζέντας 2000 έχουν προβλεφθεί προενταξιακή βοήθεια καθώς και νέα μέσα στήριξης τωνποψηφίων χωρών. Μεταξύ αυτών, οι προενταξιακές διαρθρωτικές πολιτικές (ISPA), θα συμβάλουν με 7000 εκατ. ευρώ επί μία επταετία, από το έτος 2000 και στο εξής. Το ήμισυ του ποσού αυτού θα αφιερωθεί στις επενδύσεις περιβαλλοντικήςποδομής. Από το 2000, το Phare θα συνεισφέρει με 1 500 εκατ. ευρώ ετησίως για οικονομική, κοινωνική και βιομηχανική ανασυγκρότηση και ανάπτυξη διοικητικών ικανοτήτων. Με το μέσο αυτό θα χρηματοδοτηθούν ενδεχομένωςποδομές σε κοινότητες και επενδύσεις σε βιομηχανίες του τομέα καθαρισμού και μείωσης των επικινδύνων αποβλήτων και εκπομπών. Τέλος, το διαρθρωτικό μέτρο προένταξης για τη γεωργία και την αγροτική ανάπτυξη προβλέπει 500 εκατ. ευρώ ετησίως για τη γεωργία και τα σχέδια γεωργικής ανάπτυξης, περιλαμβανομένης της αναδάσωσης. Ωστόσο, όπως έχει τονίσει η Επιτροπή στην Ατζέντα 2000, για να καλυφθούν οι χρηματοδοτικές ανάγκες δεν επαρκεί η προενταξιακή βοήθεια. Θα πρέπει να συγκεντρωθούν σημαντικοί εγχώριοι και εξωτερικοί χρηματικοί πόροι, ιδίως από τον ιδιωτικό τομέα για στήριξη των στρατηγικών συμμόρφωσης στην κοινοτική νομοθεσία.

Υπό το φως του πρόσφατου ατυχήματος στο χρυσωρυχείο Baia Mare, η Επιτροπή επανεξετάζει την περιβαλλοντική της νομοθεσία επί του θέματος. Η συμμόρφωση τωνποψηφίων χωρών στο κοινοτικό κεκτημένο παρακολουθείται σε συνεχή βάση και ετοιμάζονται τακτικές εκθέσεις σχετικά. Ωστόσο, όλες οιποψήφιες χώρες οι οποίες άρχισαν διαπραγματεύσεις προσχώρησης με την Κοινότητα, στο πλαίσιο των ποίων εξετάζονται περιβαλλοντικά θέματα επεσήμαναν ότι θα είναι σε θέση να εφαρμόσουν τη σχετική κοινοτική νομοθεσία κατά την προσχώρησή τους. Στις κοινές θέσεις της, η Ένωση ζήτησε από τιςποψήφιες χώρες πληροφορίες σχετικά με το χρονοδιάγραμμά τους όσον αφορά τη μεταφορά και εφαρμογή της κοινοτικής νομοθεσίας προκειμένου να αξιολογηθεί η κατάσταση της καθεμίας από τις χώρες αυτές.

Το περιβάλλον αποτελεί θέμαψηλής προτεραιότητας στις εν λόγω διαπραγματεύσεις προσχώρησης. Στη γενική της θέση στο πλαίσιο της διάσκεψης για την προσχώρηση με την οποία αρχίζουν οι διαπραγματεύσεις, η Κοινότηταπογράμμισε ρητά την ανάγκη εξασφάλισηςψηλού επιπέδου περιβαλλοντικής προστασίας, ενώ στην πράξη οι διαπραγματευτικές θέσεις της Κοινότητας προβλέπουν σαφή στρατηγική για την επίτευξη του εν λόγω στόχου. Στο σημείο αυτό περιλαμβάνεται ιδίως η προτεραιότητα που θα πρέπει να δοθεί στη μεταφορά και εφαρμογή της νομοθεσίας για τις βιομηχανίες και της νομοθεσίας για την καταπολέμηση της διασυνοριακής ρύπανσης. Επιπλέον, η Κοινότητα ζήτησε στις διαπραγματευτικές της θέσεις όπως όλες οι νέες επενδύσεις στιςποψήφιες χώρες συμμορφώνονται με το περιβαλλοντικό κεκτημένο, από την προενταξιακή περίοδο ήδη. Από την άλλη πλευρά, στο συγκεφαλαιωτικό της έγγραφο που συνοδεύει τις εκθέσεις προόδου ενόψει της προσχώρησης τωνποψηφίων χωρών, η Επιτροπή επεσήμανε επίσης ότι για τους τομείς όπου χρειάζονται σημαντικές προσαρμογές και προσπάθειες για τη συμμόρφωση προς το κεκτημένο, περιλαμβανομένων σημαντικών χρηματοδοτικών σχεδίων, οι μεταβατικές ρυθμίσεις θα μπορούσαν να εφαρμόζονται για συγκεκριμένο χρόνο, με την προϋπόθεση ότι οιποψήφιες χώρες είναι σε θέση να αποδείξουν ότι η ευθυγράμμιση πραγματοποιείται σταθερά και ότι αναλαμβάνουν τηνποχρέωση να τηρήσουν λεπτομερή και πραγματιστικά σχέδια ευθυγράμμισης, περιλαμβανομένης της πραγματοποίησης των απαιτούμενων επενδύσεων.