ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-1654/97 υποβολή: Inger Schφrling (V) προς την Επιτροπή (5 Μαΐου 1997)

Θέμα: Πυρηνικά υπολείμματα σε μεταλλικά δοχεία συντήρησης τροφίμων

Η εταιρία British Nuclear Fuels, στη Μεγάλη Βρετανία, κατασκευάζει μεταλλικά δοχεία για τη συντήρηση τροφίμων από μέταλλα, τα οποία προέρχονται από την παραγωγή πυρηνικής ενέργειας, και έχουν υποστεί επεξεργασία αφαίρεσης των ραδιενεργών στοιχείων. Μετά από μια διαδικασία οξύδωσης λέγεται πως τα όρια ραδιενέργειας του μετάλλου δεν ξεπερνούν τα 400 bequerel. Τα μέταλλα αυτά εξάγονται επίσης και προς άλλες χώρες χωρίς να αναφέρεται η προέλευσή τους.

Η χρησιμοποίηση υπολειμμάτων, που προέρχονται από την παραγωγή πυρηνικής ενέργειας και που έχουν υποστεί διαδικασία βελτίωσης, για την κατασκευή μεταλλικών δοχείων για τη συντήρηση τροφίμων πρέπει να θεωρείται ιδιαιτέρως ακατάλληλη και απαράδεκτη ακόμη και αν η εταιρία μπορεί να αποδείξει ότι οι τιμές ακτινοβολίας στα μέταλλα είναι χαμηλές.

Τί προτίθεται να πράξει η Επιτροπή σχετικά με αυτό το θέμα; Σχεδιάζει τη λήψη κάποιων μέτρων;

Κοινή απάντηση της κας Bjerregaard εξ ονόματος της Επιτροπής στις γραπτές ερωτήσεις P-1650/97 και P-1654/97 (13 Ιουνίου 1997)

Η British Nuclear Fuels (BNFL) έχει αναπτύξει μια μέθοδο απολύμανσης αχρηστευμένων μετάλλων, που προέρχονται κυρίως από την εκτός λειτουργίας πλέον εγκατάστασή της στο Capenhurst, απολύμανση μετά την οποία τα μέταλλα μπορούν να διατεθούν για ανακύκλωση.

Στην ισχύουσα κοινοτική νομοθεσία για προστασία από τις ακτινοβολίες δεν προβλέπονται διατάξεις ειδικές για την ανακύκλωση. Σύμφωνα με τα βασικά πρότυπα ασφάλειας για προστασία της υγείας του ευρέος κοινού και των εργαζομένων από τις ιονίζουσες ακτινοβολίες (οδηγία 80/836/ΕΥΡΑΤΟΜ), ((ΕΕ L 246, 17.9.1980 )) οι απαιτήσεις για υποβολή εκθέσεων και προηγούμενη έκδοση άδειας δεν εφαρμόζονται υποχρεωτικά όταν η ραδιενεργός συγκέντρωση είναι μικρότερη από 100 000 μπεκερέλ ανά χιλιόγραμμο (Bq/kg). Σύμφωνα με την τελευταία αναθεώρηση των προτύπων αυτών (οδηγία 96/29/ΕΥΡΑΤΟΜ) ((ΕΕ L 159, 29.6.1996 )), που θα τεθεί σε ισχύ τον Μάιο του 2000, η παραπάνω τιμή αντικαταστάθηκε από ένα κατάλογο τιμών για τα διάφορα νουκλεΐδια, οι οποίες είναι κατά κανόνα πιο περιοριστικές (1000 Bq/kg για τα περισσότερα από τα ραδιονουκλεΐδια που εκπέμπουν σωματίδια άλφα και 10 000 Bq/kg για τα ραδιονουκλεΐδια που εκπέμπουν ακτινοβολία γάμμα) 7 επιπλέον, τα κράτη μέλη θα έχουν τη δυνατότητα να απαλλάσσουν τα υλικά από περαιτέρω απαιτήσεις σε ό,τι αφορά τη διάθεση, ανακύκλωση ή επαναχρησιμοποίηση υπό τον όρο ότι πληρούν τα κριτήρια ασφάλειας που έχουν καθορίσει τα κράτη μέλη. Τα σχετικά νομοθετικά μέσα της Βρετανίας καθορίζουν μέγιστη τιμή 400 Bq/kg (Radioactive Substances (substances of low activity) Exemption Order 1986, νόμος 1002, όπως τροποποιήθηκε το 1992 με τον νόμο 647). Ο Βρετανικός Οργανισμός Περιβάλλοντος εγγυάται τη συμμόρφωση προς την εν λόγω νομοθετική πράξη.

Ηομάδα εμπειρογνωμόνων του άρθρου 31 της συνθήκης Ευρατόμ μελετά εδώ και πολλά χρόνια τις επιπτώσεις της ανακύκλωσης αχρηστευμένων ραδιενεργών μετάλλων. Το 1988 δημοσιεύθηκε σύσταση των εμπειρογνωμόνων αυτών (Radiation Protection αριθ. 43), όπου προτεινόταν για την ανακύκλωση του χάλυβα στάθμη ασφάλειας 1000 Bq/kg προκειμένου για ραδιονουκλεΐδια που εκπέμπουν ακτινοβολία βήτα και γάμμα. Κατά τα τελευταία έτη πραγματοποιούνται και άλλες μελέτες, όπου περιλαμβάνονται ο χαλκός και το αργίλιο, από τις οποίες προέκυψε πίνακας τιμών ασφάλειας ανά νουκλεΐδιο, τόσο για την ανακύκλωση όσο και για την επαναχρησιμοποίηση. Η περιοριστικότερη από τις τιμές αυτές εξακολουθεί ωστόσο να είναι 1000 Bq/kg. Ετοιμάζεται προς δημοσίευση έκθεση που θα περιέχει τις νέες συστάσεις.

Η δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης αχρηστευμένων μετάλλων σύμφωνα με την παραπάνω νομοθετική πράξη της Βρετανίας συμβαδίζει λοιπόν με τις διατάξεις των βασικών προτύπων ασφάλειας. Η προσθήκη των απορριμμάτων αυτών στα υπόλοιπα προς ανακύκλωση μέταλλα αυξάνει σημαντικά τη μάζα των προς διάλυση μετάλλων. Μπορεί συνεπώς να συναχθεί το συμπέρασμα ότι ενδεχόμενη ανίχνευση ραδιενέργειας σε καταναλωτικά αγαθά ως αποτέλεσμα της ανακύκλωσης δεν θέτει πρόβλημα από πλευράς υγείας 7 μάλιστα από πλευράς ατομικών δόσεων είναι τουλάχιστον δύο τάξεις μεγέθους χαμηλότερη από τη ραδιενέργεια του περιβάλλοντος.