ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-0467/99

υποβολή: Edith Müller (V) προς την Επιτροπή

(5 Μαρτίου 1999)

Θέμα: Καταπολέμηση του ΑΙDS και διακρίσεις σε βάρος των ατόμων που έχουν μολυνθεί από αυτό στην Αστούριας, Ισπανία

Στις 23 Ιανουαρίου 1999, δημοσιεύθηκε στο Επίσημη Δελτίο του πριγκιπάτου της Αστούριας (BOPA) διάταξη υπογεγραμμένη από την περιφερειακή διεύθυνση δημόσιας υγείας του πριγκιπάτου της Αστούριας στην οποία προβλέπεται η δημιουργία ονομαστικού καταλόγου των ατόμων που έχουν μολυνθεί από τον ιό του ΑIDS και κατοικούν στην Αστούριας (περίπου 4.000 άτομα). Στον εν λόγω κατάλογο θα αναγράφονται πλήρη στοιχεία: όνομα, επίθετο, ημερομηνία γέννησης, φύλο και παράγοντες κινδύνου. Όσον αφορά το AIDS, οι φορείς της ασθένειας θα πρέπει να απαντήσουν επίσης λεπτομερώς σε ερωτήσεις για τη σεξουαλική τους συμπεριφορά και για τις σχέσεις τους με τα ναρκωτικά καθώς επίσης τη χώρα καταγωγής των πολιτών εκείνων που δεν είναι ισπανοί.

Ο γραμματέας του εθνικού προγράμματος για το AIDS, Francisco Parras, είχε αναγγείλει ότι το κρατικό σύστημα καταχώρησης των φορέων του AIDS θα ήταν ανώνυμο, διερευνητικό και με ψηφιακό κώδικα αναγνώρισης. Το πριγκιπάτο της Αστούριας είναι η πρώτη αυτόνομη κοινότητα της Ισπανίας που δεν συμμορφώνεται σε προηγούμενη δέσμευση της κεντρικής κυβέρνησης. Εάν ο εν λόγω κατάλογος ολοκληρωθεί, τα προσωπικά στοιχεία των φορέων του AIDS θα αναγράφονται σε δελτίο που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί κακόπιστα και να δημιουργήσει διακρίσεις. Η απόφαση σχετικά με την καταπολέμηση του AIDS του Συμβουλίου και των Υπουργών Υγείας των κρατών μελών, που συνήλθαν στο πλαίσιο του Συμβουλίου στις 22.12.1989, ορίζει ότι η πρόληψη και ο έλεγχος του ΑΙDS θα πρέπει να είναι συμβατός με την καταπολέμηση οποιουδήποτε άλλου τύπου διάκρισης σε βάρος των φορέων.

Η απόφαση αριθ. 647/96/ΕΚ(1) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, στις 29.3.1996, τονίζει ως στόχο στο παράρτημα Δ, την ανάγκη να αποφευχθεί οποιαδήποτε πιθανή διάκριση σε βάρος των φορέων του ΑIDS.

Οι παλαιότερες και άλλες διατάξεις επιμένουν στην προστασία των φορέων κατά οποιασδήποτε μορφής διάκρισης στο βαθμό που είναι σκοπιμότερη η πρόληψη της διάκρισης απ' ότι η καταπολέμησή της.

Δεν θεωρεί η Επιτροπή ότι η ύπαρξη οποιουδήποτε καταλόγου των φορέων του ΑIDS στον οποίο θα αναγράφονται τα προσωπικά στοιχεία εξασθενεί την αρχή της πρόληψης οποιασδήποτε πιθανής διάκρισης και συμβάλλει στην απόκρυψη της ασθένειας λόγω του φόβου των φορέων ότι τα στοιχεία τους δεν θα προστατεύονται επαρκώς και το γεγονός ότι ασθενούν, μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε βάρος τους;

Ποία μέτρα προτίθεται να λάβει η Επιτροπή προκειμένου να μην παραχθούν καταστάσεις διακρίσεων εις βάρος των φορέων του ΑIDS στην Αστούριας;

Απάντηση του κ. Monti εξ ονόματος της Επιτροπής

(29 Απριλίου 1999)

Η οδηγία 95/46/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 24ης Οκτωβρίου 1995 για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών(2) ορίζει ότι, κατά κανόνα, απαγορεύεται η επεξεργασία ειδικών κατηγοριών δεδομένων όπως τα δεδομένα σχετικά με την υγεία ή τη σεξουαλική ζωή (Άρθρο 8, πρώτη παράγραφος). Η απαγόρευση αυτή υπόκειται σε ορισμένες εξαιρέσεις, π.χ. εφόσον το πρόσωπο στο οποίο αναφέρονται τα δεδομένα έχει δώσει ρητά τη συγκατάθεσή του ή εφόσον η επεξεργασία των δεδομένων είναι αναγκαία για την ιατρική πρόληψη ή διάγνωση, την παροχή ιατροφαρμακευτικής αγωγής ή τη διαχείριση των ιατροφαρμακευτικών υπηρεσιών, η δε επεξεργασία των δεδομένων αυτών εκτελείται από κατ' επάγγελμα θεράποντα της υγείας υποκείμενο στο επαγγελματικό απόρρητο ή από άλλο πρόσωπο το οποίο ομοίως έχει αντίστοιχη υποχρέωση.

Ωστόσο, οι προαναφερόμενες εξαιρέσεις αφορούν μόνο την απαγόρευση της επεξεργασίας και όχι τις άλλες διατάξεις της οδηγίας όπως, για παράδειγμα, η αρχή της αναλογικότητας και η αρχή του περιορισμού του σκοπού (Άρθρο 6). Με άλλα λόγια, ακόμη και όταν επιτρέπεται η επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, η εν λόγω επεξεργασία πρέπει να γίνεται σύμφωνα με όλες τις απαιτήσεις που καθορίζονται από την οδηγία. Υπό τις συνθήκες αυτές, εναπόκειται στα κράτη μέλη να εξασφαλίσουν ότι δεν παραβιάζονται τα θεμελιώδη δικαιώματα των πολιτών για προστασία της ιδιωτικής ζωής και για μη διάκριση.

Η προθεσμία εφαρμογής της οδηγίας 95/46/ΕΚ έληξε στις 24 Οκτωβρίου 1998. Η Ισπανία δεν τήρησε την προθεσμία αυτή. Η Επιτροπή απηύθυνε προειδοποιητική επιστολή στην Ισπανία και αυτή τη στιγμή εξετάζει περαιτέρω μέτρα στο πλαίσιο των διαδικασιών επί παραβάσει.

(1) ΕΕ L 95 της 16.4.1996, σελ. 16.

(2) ΕΕ L 281 της 23.11.1995.