ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-0462/01

υποβολή: Anna Karamanou (PSE) προς το Συμβούλιο

(14 Φεβρουαρίου 2001)

Θέμα: Απειλή για την ειρήνη στα Βαλκάνια η έξαρση του αλβανικού εθνικισμού

Ως εισηγήτρια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με την εφαρμογή του Σχεδίου Δράσης για την Αλβανία και τη γύρω περιοχή και έχοντας επίγνωση των δυσκολιών που αντιμετωπίζει η αλβανική κυβέρνηση στην

προσπάθεια της ενίσχυσης των δημοκρατικών θεσμών, εκφράζω την έντονη ανησυχία μου για όσα λαμβάνουν χώρα κατά τις τελευταίες ημέρες στη Νότια Σερβία, στο Κόσοβο και στην πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας λόγω της δράσης ενόπλων ομάδων Αλβανών, που προβαίνουν σε επιθέσεις εναντίον δυνάμεων της KFOR και αστυνομικών τμημάτων, καθώς και σε βίαιες αντιπαραθέσεις με τα εναπομείναντα μέλη της σερβικής κοινότητας.

Είναι προφανές ότι η νέα στρατηγική του μετεξελιγμένου απελευθερωτικού Στρατού του Κοσσυφοπεδίου (UCK) έχει ως στόχο την αλλαγή των συνόρων στα Βαλκάνια, με την ανεξαρτητοποίηση του Κοσόβου και τη συνένωση προοπτικά όλων των Αλβανών σε μια Μεγάλη Αλβανία, κάτι που συνιστά σοβαρή απειλή για την ειρήνη στα Βαλκάνια και ολόκληρη την Ευρώπη.

Λαμβάνονταςπόψη τον σοβαρό κίνδυνο αποσταθεροποίησης της περιοχής από τις εξτρεμιστικές εθνικιστικές οργανώσεις, ποια μέτρα προτίθεται να λάβει το Συμβούλιο, ώστε εγκαίρως να συμβάλει στην εκτόνωση της κρίσης;

Απάντηση

(10 Ιουλίου 2001)

Το Συμβούλιο ανησυχεί βαθιά για την κλιμάκωση της βίας στην Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας (FYROM), η οποία απειλεί να αποσταθεροποιήσει τη χώρα και την περιοχή. Επίσης καταδικάζει τη συνεχιζόμενη βία στο Κοσσυφοπέδιο, η οποία έχει ως κύριο στόχο τις μειονότητες.

Τα πολιτικά αιτήματα πρέπει να προβάλλονται με ειρηνικό τρόπο και σύμφωνα με τις δημοκρατικές αρχές. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Στοκχόλμης δήλωσε απερίφραστα ότι δεν μπορούν να έχουν μέλλον στην Ευρώπη μας όσοι ακολουθούν την οδό της μισαλλοδοξίας, του εθνικισμού και της βίας. Η ΕΕ θαποστηρίξει μόνον εκείνους που επιλέγουν ανεπιφύλακτα την ειρήνη, τη δημοκρατία, τη συμφιλίωση και την περιφερειακή συνεργασία. Το Συμβούλιοπενθύμισε τη σταθερή προσήλωση της ΕΕ στις αρχές του απαραβίαστου των συνόρων και της εδαφικής ακεραιότητας των χωρών της περιοχής.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επαναβεβαίωσε την αλληλεγγύη του προς τον Πρόεδρο Τραϊκόφσκυ και την κυβέρνηση της FYROM στην παρούσα κρίση και τους παρότρυνε να συνεχίσουν να αντιδρούν συγκρατημένα, ώστε να προληφθεί η κλιμάκωση της στρατιωτικής δραστηριότητας. Τόνισε επίσης ότι είναι απαραίτητο να συνεχισθούν οι πραγματικές εσωτερικές πολιτικές μεταρρυθμίσεις και να παγιωθεί μια πραγματικά πολυεθνοτική κοινωνία. Η ΕΕ είναι πρόθυμη να βοηθήσει στη διαδικασία αυτή στο πλαίσιο της σημαντικής βοήθειας που ήδη δίνει στη FYROM. Η βοήθεια αυτή περιλαμβάνει σχέδια διαχείρισης των συνόρων, βοήθεια στους πρόσφυγες, βοήθεια στην τοπική αυτοδιοίκηση σε όλη της χώρα, συμπεριλαμβανομένου προγράμματος βελτίωσης τηςποδομής σε επίπεδο δήμων, εργασίες στον τομέα των δικαιωμάτων των μειονοτήτων, συμπεριλαμβανομένων σημαντικών συνεισφορών στο νέο Πανεπιστήμιο της νοτιοανατολικής Ευρώπης στο Τέτοβο, βοήθεια για τη δικαστική μεταρρύθμιση και κατάρτιση, συμπεριλαμβανομένης της έμφασης στα δικαιώματα των μειονοτήτων και βοήθεια για την προσεχή απογραφή του πληθυσμού. Ηπογραφή της Συμφωνίας Σταθεροποίησης και Σύνδεσης με τη FYROM στις 9 Απριλίου 2001, πρώτης πουπεγράφη με χώρα της περιοχής, θα δημιουργήσει ένα πλαίσιο για περαιτέρωποστήριξη.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ζήτησε επίσης τη σταθερή δέσμευση των ηγετών της αλβανόφωνης κοινότητας στη FYROM για τη δημοκρατική διαδικασία, την εγκατάλειψη της βίας και το διάλογο, και τη διατήρηση της δέσμευσης αυτής κατά την επιδίωξη της νόμιμης επιθυμίας τους για την παγίωση της πολυεθνοτικής κοινωνίας της FYROM. Ζήτησε από τους Αλβανούς πολιτικούς ηγέτες στο Κοσσυφοπέδιο να συνεχίσουν να αποστασιοποιούνται σαφώς από τους εξτρεμιστές, να καταγγείλουν απερίφραστα τη βία και να τηρήσουν την αρχή του απαραβίαστου των συνόρων, όπως έχει κάνει η αλβανική κυβέρνηση, τη σθεναρή στάση της οποίας χαιρετίζει η ΕΕ.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο κάλεσε τον Ύπατο Εκπρόσωπο, Χαβιέρ Σολάνα, να παρακολουθεί την κατάσταση στην περιοχή, να μείνει σε στενή επαφή με τους ηγέτες και, κατόπιν διαβουλεύσεων με την Επιτροπή, ναποβάλει συστάσεις στο Συμβούλιο.

Η ΕΕποστηρίζει ανεπιφύλακτα το διεξαγόμενο πολιτικό διάλογο στη νότια Σερβία. Υπό το πρίσμα αυτό, το Συμβούλιο εκφράζει την ικανοποίησή του για τηνπογραφή της κατάπαυσης του πυρός από αντιπροσώπους της ΟΔΓ/Σερβίας και των αλβανοφώνων στη νότια Σερβία, η οποία συνιστά σημαντικό βήμα, καθώς και για την έναρξη συνομιλιών στο πλαίσιο του σχεδίου Covic για τη διευθέτηση του θέματος κατόπιν διαπραγματεύσεων. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Στοκχόλμης επιδοκίμασε την προθυμία των αρχών της ΟΔΓ και της Σερβίας να επιλύσουν την κρίση ειρηνικά. Κάλεσε όλα τα ενδιαφερόμενα Μέρη να λάβουν μέτρα πραγματικής οικοδόμησης εμπιστοσύνης, συμπεριλαμβανομένης της απελευθέρωσης όλων των Αλβανών του Κοσσυφοπεδίου που είναι πολιτικοί κρατούμενοι. Η ΕΕ είναι έτοιμη να βοηθήσει τη διαδικασία αυτή και με αυξημένη παρουσία της Αποστολής Επιτήρησης της ΕΕ στην περιοχή. Η Επιτροπή έχει ήδη αρχίσει να παραδίδει ειδική οικονομική και ανθρωπιστική βοήθεια (2 εκατομμ. ευρώ) στην περιοχή.

Η ΕΕ εξετάζει τακτικά την κατάσταση της ασφάλειας. Κατά τη σύνοδό του στις 19 Μαρτίου, το Συμβούλιο εξέφρασε την ικανοποίησή του για την ενδιάμεση έκθεση του Ύπατου Εκπροσώπου Σολάνα σχετικά με την περαιτέρω δράση της ΕΕ όσον αφορά τη Νοτιοανατολική Σερβία και τον κάλεσε να συνεχίσει τις εργασίες για μια στρατηγική της ΕΕ στην περιοχή σε συνεργασία με την Προεδρία και την Επιτροπή.

Η ΕΕ είναι προσηλωμένη στην πλήρη εφαρμογή του ψηφίσματος 1244 του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών για το Κοσσυφοπέδιο. Το Συμβούλιο τέλος επιθυμεί ναπενθυμίσει τη σημαντικήποστήριξη της ΕΕ για τη σταθεροποίηση και την ανάπτυξη του Κοσσυφοπεδίου. Τα κράτη μέλη της ΕΕ προσέφεραν τη μεγαλύτερη συνεισφορά στην KFOR, πέρα από την παροχή αστυνομικής και δικαστικής συνδρομής, καθώς και την περισσότερη χρηματοδότηση για τις προσπάθειες του ΟΟΣΑ στη δημιουργία θεσμών και κοινωνίας των πολιτών. Η ΕΕ είναι ο μεγαλύτερος δωρητής ανθρωπιστικής βοήθειας και εξακολουθεί να έχει πρωταγωνιστικό ρόλο στον τομέα της ανασυγκρότησης και της οικονομικής ανάπτυξης, όχι μόνον από χρηματοοικονομική άποψη αλλά και μέσω της ευθύνης/ηγεσίας της για τον 4ο Πυλώνα της Αποστολής των Ηνωμένων Εθνών στο Κοσσυφοπέδιο.

Ωστόσο, η ΕΕ έχει καταστήσει σαφές ότι η περαιτέρω βοήθεια θα πρέπει να συνοδεύεται από την προθυμία των Κοσοβάρων να βοηθήσουν στην κατάπαυση της βίας και από τις προσπάθειές τους προς τη συμφιλίωση.