ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3057/02

υποβολή: Klaus-Heiner Lehne (PPE-DE) προς την Επιτροπή

(25 Οκτωβρίου 2002)

Θέμα: Κανονισμός για την ελευθέρωση του εμπορίου αυτοκινήτων

Ο κανονισμός για την ομαδική απελευθέρωση της εμπορίας αυτοκινήτων εγκρίθηκε από την Επιτροπή. Αυτό οδήγησε στην ακύρωση των συμβάσεων αποκλειστικότητας μεταξύ των αντιπροσωπειών και των αυτοκινητοβιομηχανιών. Αποτέλεσμα αυτής της ομαδικής απελευθέρωσης θα είναι μια γενική αναδιάρθρωση στον τομέα της εμπορίας του αυτοκινήτου. Θα οδηγήσει αναπότρεπτα σε κλείσιμο επιχειρήσεων, άνοιγμα νέων και διαφοροποιήσεις εταιρικών σχέσεων.

1. Θαποστηρίξει η Επιτροπή την διαδικασία αναδιάρθρωσης που προκαλείται απ' αυτήν την απελευθέρωση με συνοδευτικά μέτρα, π.χ. με προγράμματα στήριξης για μικρομεσαίες επιχειρήσεις·

2. Πώς τοποθετείται η Επιτροπή, μέσα στο πλαίσιο του δικαίου περί επιδοτήσεων, απέναντι σε ενισχύσεις που θα προβλέψουν ενδεχομένως για την αναδιάρθρωση αυτή τα κράτη μέλη ή φορείς της τοπικής αυτοδιοίκησης·

3. Γνωρίζει ήδη η Επιτροπή κάποια τέτοια προγράμματα στα κράτη μέλη·

Απάντηση του κ. Monti εξ ονόματος της Επιτροπής

(11 Δεκεμβρίου 2002)

1. Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1400/2002 της Επιτροπής, της 31ης Ιουλίου 2002, για την εφαρμογή του άρθρου 81 παράγραφος 3 της συνθήκης σε ορισμένες κατηγορίες κάθετων συμφωνιών και εναρμονισμένων πρακτικών στον τομέα της αυτοκινητοβιομηχανίας(1) αποσκοπεί στην αύξηση του ανταγωνισμού στις αγορές πώλησης καινούργιων αυτοκινήτων και παροχήςπηρεσιών επισκευής και συντήρησης αυτοκινήτων, καθώς επίσης και στην παροχή απτών οφελών στους ευρωπαίους καταναλωτές. Κατά το παρελθόν, οι βιομήχανοι αυτοκινήτων είχαν ήδη αναδιαρθρώσει τα δίκτυα διανομής των προϊόντων τους, για να τα καταστήσουν αποτελεσματικότερα. Η αναδιάρθρωση αυτή πραγματοποιήθηκε και εξακολουθεί να πραγματοποιείται ανεξάρτητα από τον κανονισμό. Πράγματι, η αναδιάρθρωση των δικτύων των βιομηχάνων δεν αποτελεί προϋπόθεση για τηνλοποίηση των σημαντικών μέτρων που προβλέπονται στον νέο κανονισμό. Η κατάργηση του προηγουμένου κανονισμού, στον οποίο προβλεπόταν απαλλαγές ανά κατηγορία, και η αντικατάστασή του από τον νέο κανονισμό, δεν συνεπάγεται αυτή καθεαυτή ότι οι αυτοκινητοβιομήχανοι οφείλουν να αναδιαρθρώσουν τα δίκτυά τους, πράγμα που φαίνεται επίσης από το γεγονός ότι ορισμένοι αυτοκινητοβιομήχανοι επέλεξαν να τροποποιήσουν τις συμφωνίες που έχουν συνάψει με τους διανομείς τους. Άλλοι αυτοκινητοβιομήχανοι έχουν επιλέξει να καταγγείλουν αυτές τις συμφωνίες. Αυτά τα δύο γεγονότα είναι συνέπεια της ανεξαρτησίας με την οποία λαμβάνουν τις εμπορικές τους αποφάσεις.

Όσον αφορά τη διαδικασία αναδιάρθρωσης στον τομέα της αυτοκινητοβιομηχανίας, πρέπει, κατά πρώτον λόγο, να διευκρινιστεί ότι η μεγάλη πλειονότητα των οικονομικών παραγόντων τους οποίους ο κανονισμός αφορά άμεσα ή έμμεσα, είναι μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, τόσο εντός όσο και εκτός των επισήμων δικτύων των αυτοκινητοβιομηχάνων όσον αφορά τους πωλητές και τους συντηρητές.

Συγκεκριμένες διατάξεις του κανονισμού έχουν ως αντικείμενο την ενίσχυση της οικονομικής ανεξαρτησίας των εγκεκριμένων πωλητών, έτσι ώστε να τους επιτρέπεται να αναπτύσσουν τις οικονομικές τους δραστηριότητες και να αυξάνουν τα κέρδη τους. Αυτό επιτυγχάνεται, παραδείγματος χάρη, μέσω της αντιπροσώπευσης περισσότερων της μίας μαρκών (multi-branding), δηλαδή των πωλήσεων αυτοκινήτων όχι μόνο μίας μάρκας. Το ίδιο ισχύει όσον αφορά τη δυνατότητα ενός πωλητή μέλους ενός συστήματος επιλεκτικής διανομής να πουλά ενεργά αυτοκίνητα σε ολόκληρη την εσωτερική αγορά. Επιπλέον, δίνεται η δυνατότητα στους πωλητές να ειδικευτούν στις πωλήσεις καινούργιων αυτοκινήτων ή να (εξακολουθήσουν να) προσφέρουν ταυτοχρόνωςπηρεσίες εξυπηρέτησης κατά και μετά την πώληση. Επιπλέον, ένας αυτοκινητοβιομήχανος που καταγγέλλει μια συμφωνία πρέπει να διευκρινίζει λεπτομερώς τους λόγους αυτής της καταγγελίας. Οι διατάξεις αυτές αποτελούν βελτίωση της διαπραγματευτικής θέσης αυτών των πωλητών έναντι των αυτοκινητοβιομηχάνων.

Ένα άλλο σημαντικό στοιχείο, είναι ότι ο κανονισμός προσφέρει στους πρώην πωλητές αυτοκινήτων, την ευκαιρία να μετεξελιχθούν σε εγκεκριμένους επισκευαστές εντός του δικτύου του αυτοκινητοβιομηχάνου. Αυτό το στοιχείο είναι πολύ σημαντικό, δεδομένου ότι αναμένεται ότι αυτή η δυνατότητα θα αντισταθμίσει, τουλάχιστον εν μέρει, την τάση μείωσης του αριθμού των πωλητών, που έχει αρχίσει ναλοποιείται εκ μέρους των περισσοτέρων αυτοκινητοβιομηχανιών, οι οποίες έχουν εγκαινιάσει προγράμματα που αποσκοπούν στη μείωση του κόστους και στον εξορθολογισμό των δικτύων διανομής στην Κοινότητα. Η τάση αυτή είχε ήδη αρχίσει να εμφανίζεται στο πλαίσιο του προηγουμένου κανονισμού απαλλαγών κατά κατηγορία (ΕΚ) αριθ. 1475/95 της 28ης Ιουνίου 1995 σχετικά με την εφαρμογή του άρθρου 85 παράγραφος 3 της συνθήκης σε ορισμένες κατηγορίες συμφωνιών διανομής, πώλησης και εξυπηρέτησης μετά την πώληση αυτοκινήτων οχημάτων(2) και αναμένεται ότι θα εξακολουθήσει επίσης στο μέλλον, ανεξαρτήτως των κανόνων ανταγωνισμού που είναι εφαρμοστέοι σε αυτόν τον τομέα.

Σχετικά με τους ανεξάρτητους επισκευαστές οι οποίοι δεν είναι μέλη του δικτύου μιας αυτοκινητοβιομηχανίας, η ανταγωνιστική τους θέση διατηρείται και, μάλιστα, βελτιώνεται, χάρη σε πολλές διατάξεις, όπως είναι ηποχρέωση η οποία επιβάλλεται στις αυτοκινητοβιομηχανίες να παρέχουν στους ανεξάρτητους επισκευαστές μη διακριτική πρόσβαση στις τεχνικές πληροφορίες, στους εξοπλισμούς και στην κατάρτιση. Ο κανονισμός βελτιώνει επίσης την πρόσβαση των ανεξάρτητων επισκευαστών στα ανταλλακτικά.

Είναι δυνατόν να εξαχθεί το συμπέρασμα ότι ο κανονισμός αυτός καθαυτός περιλαμβάνει διατάξεις που ενισχύουν τη θέση των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων. Η Επιτροπή δεν προβλέπει ειδικά συνοδευτικά μέτρα, όπως προγράμματα ενίσχυσης σε σχέση με την αναδιάρθρωση του τομέα της αυτοκινητοβιομηχανίας.

2. Όσον αφορά τις ενδεχόμενες κρατικές ενισχύσεις, η Επιτροπή θα αξιολογήσει κατά περίπτωση τη συμβατότητα με τη συνθήκη ΕΚ κάθε μέτρου, το οποίο θα πρέπει να της έχει κοινοποιηθεί,πό το πρίσμα των κανόνων που είναι εφαρμοστέοι για τις κρατικές ενισχύσεις.

Όσον αφορά τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ) ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 70/2001 της Επιτροπής της 12ης Ιανουαρίου 2001 σχετικά με την εφαρμογή των άρθρων 87 και 88 της συνθήκης ΕΚ στις κρατικές ενισχύσεις προς μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις(3), εκτιμά ότι οι επενδυτικές ενισχύσειςπέρ των ΜΜΕ συμβιβάζονται με την κοινή αγορά, εφόσον η ενίσχυση δενπερβαίνει τα ελάχιστα όρια που διευκρινίζονται στον κανονισμό.

Οι προτάσεις χορήγησης ενισχύσεων αναδιάρθρωσηςπέρ επιχειρήσεων οι οποίες έχουν ιδιαιτέρως πληγεί, θα αξιολογηθούνπό το πρίσμα των κοινοτικών κατευθυντηρίων γραμμών όσον αφορά τις κρατικές ενισχύσεις για τη διάσωση και την αναδιάρθρωση προβληματικών επιχειρήσεων(4).

3. Η Επιτροπή δεν γνωρίζει ανπάρχουν προγράμματα ενισχύσεων για αναδιάρθρωση, ή μέτρα στήριξης των κρατών μελών στον τομέα των αυτοκινήτων οχημάτων.

(1) ΕΕ L 203 της 1.8.2002.

(2) ΕΕ L 145 της 29.6.1995.

(3) ΕΕ L 10 της 13.1.2001.

(4) ΕΕ C 288 της 9.10.1999.