ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1945/02

υποβολή: Mihail Papayannakis (GUE/NGL) προς την Επιτροπή

(3 Ιουλίου 2002)

Θέμα: Επιπτώσεις στηνγεία από τη χρήση κινητών

Όπως προκύπτει από έρευνα που πραγματοποίησαν επιστήμονες του Φινλανδικού Κέντρου για τη Ραδιενέργεια (η οποία δημοσιεύεται στον ευρωπαϊκό Τύπο, 20.6.2002), η ακτινοβολία των κινητών μπορεί να προκαλέσει βλάβες στο σύστημα αιμάτωσης του εγκεφάλου. Ειδικότερα, διαπιστώθηκε ότι η έκθεση των εγκεφαλικών κυττάρων στην ακτινοβολία των κινητών προκαλεί ζημιά στο φράγμα ασφαλείας που διαθέτει ο εγκέφαλος, ώστε να μην φτάνουν σε αυτόν οι βλαβερές ουσίες του αίματος.

Δεδομένου ότι σύμφωνα με έρευνα που διεξήγαγε για λογαριασμό της Επιτροπής επιστημονική επιτροπή σχετικά με τις πιθανές επιπτώσεις των ηλεκτρομαγνητικών πεδίων, των ραδιοσυχνοτήτων και της ακτινοβολίας των μικροκυμάτων στην ανθρώπινηγεία, δεν αποκλείεται η έκθεση ατόμων σε πολύ χαμηλές συχνότητες μαγνητικών πεδίων να ευθύνεται για καρκινογένεση, ενώ σε παρελθούσα ερώτησή μου για το ίδιο ζήτημα (Η-0254/00(1)) η Επιτροπή ανέφερε ότι δεν διαθέτει αξιόπιστες πληροφορίες για μια άμεση σχέση ανάμεσα στο επίπεδο των εκπεμπομένων από τα κινητά τηλέφωνα ακτινοβολιών και στις πιθανές επιπτώσεις στηνγεία, πως αξιολογεί η Επιτροπή αυτά τα νέα στοιχεία και ποιά μέτρα προτίθεται να προτείνει για την προστασία του καταναλωτή·

(1) Γραπτή απάντηση της 11.4.2000.

Απάντηση του κ. Busquin εξ ονόματος της Επιτροπής

(20 Αυγούστου 2002)

Η μελέτη την οποία αναφέρει το Αξιότιμο Μέλος στη γραπτή ερώτησή του αναφέρθηκε από τον φινλανδικό τύπο ήδη τον Απρίλιο του 2002 και από τον ευρωπαϊκό τύπο τον Ιούνιο. Σύμφωνα με τα δημοσιεύματα, στο πλαίσιο μελέτης που εκπονήθηκε από την αρμόδια για τις ακτινοβολίες και την πυρηνική ασφάλεια αρχή (STUK) της Φινλανδίας, διαπιστώθηκε ότι η έκθεση των ανθρωπίνων κυττάρων σε ακτινοβολία από τα κινητά τηλέφωνα επί μία ώρα προκάλεσε αντίδραση η οποία κατά κανόνα συμβαίνει μόνον όταν τα κύτταρα έχουνποστεί βλάβες. Στα δημοσιεύματα αναφέρθηκε επίσης ότι αυτές οι μεταβολές των ανθρωπίνων κυττάρων ενδέχεται να εξουδετερώνουν φραγμό ασφαλείας ο οποίος έχει ως σκοπό να προστατεύει τον ανθρώπινο εγκέφαλο από επιβλαβείς ουσίες στο αίμα και ότι, εάν αυτό επαναληφθεί επί μακρό χρονικό διάστημα, ενδεχομένως να συνιστά κίνδυνο για τηνγεία και να προξενήσει βλάβη του εγκεφαλικού ιστού.

Η εν λόγω μελέτη έχει ενταχθεί σε έργο που ενισχύεταιπό το 5ο πρόγραμμα πλαίσιο της Κοινότητας στον τομέα της έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης, Ποιότητα Ζωής, Κεντρική Δράση 4: Περιβάλλον και Υγεία. Ο τίτλος του έργου είναι Reflex (Risk evaluation of potential environmental hazards from low-energy electromagnetic field exposure using sensitive in vitro methods = Εκτίμηση επικινδυνότητας των δυνητικών περιβαλλοντικών κινδύνων από έκθεση σε ηλεκτρομαγνητικό πεδίο χαμηλής ενέργειας με τη χρήση μεθόδων ευαίσθητων in vitro). Πρόκειται να ολοκληρωθεί τον Αύγουστο του 2003 και μόνον τότε θα είναι δυνατόν να συναχθούν οποιαδήποτε τελικά συμπεράσματα ή να προταθεί περαιτέρω έρευνα.

Η Επιτροπή ήρθε σε επαφή με την αρχή STUK (κα Salomaa, Διευθύντρια Έρευνών) και τον συντονιστή του έργου Reflex, καθηγητή Adlkofer του Ιδρύματος VERUM, προκειμένου να λάβει διευκρινίσεις επί του θέματος και τα πράγματα έχουν ως εξής:

Η μελέτη δημοσιεύθηκε σε επιστημονικό περιοδικό (Differention) προ διμήνου. Πρόκειται για μελέτη in vitro που εκτελέστηκε σε καλλιέργειες κυττάρων. Οι κυτταρικές σειρές που χρησιμοποιήθηκαν ήταν ανθρώπινα ενδοθηλιακά κύτταρα (κύτταρα αιμοφόρων αγγείων). Όταν τα κύτταρα αυτά εκτίθενται in vitro σε ακτινοβολία κινητών τηλεφώνων παρατηρούνται μεταβολές της φωσφορυλίωσης και της έκφρασης διαφόρων πρωτεϊνών. Στις πρωτεΐνες αυτές περιλαμβάνεται η πρωτεΐνη θερμικού πλήγματος hsp27. Ωστόσο, αυτές οι βιοχημικές μεταβολές είναι μικρές και αναστρέψιμες (η επίδραση εξαφανίζεται μία ώρα μετά αφότου παύσει η έκθεση).

Η μελέτη αυτή παρουσιάζει δύο πρωτόγνωρα και ενδιαφέροντα σημεία: 1) τα κύτταρα αντιδρούν στην ακτινοβολία από τα κινητά τηλέφωνα και διαπιστώνεται ανταπόκριση, και 2) η επίδραση δεν είναι θερμική (δεν παρατηρείται μεταβολή της θερμοκρασίας στις καλλιέργειες κυττάρων, σημειώνεται ήδη σε επίπεδο 2 SAR). Ωστόσο, τα κύτταρα δεν ανταποκρίνονται σε πληθώρα περιβαλλοντικών και ενδογενών ερεθισμάτων, όπως η θερμότητα, το pH και οι ορμόνες. Επί του παρόντος, δεν είναι καν δυνατόν να ειπωθεί εάν η παρατηρηθείσα επίδραση είναι επιβλαβής ή όχι.

Ο μελλοντικός στόχος της ερευνητικής ομάδας είναι να μελετήσει κατά πόσον οι μεταβολές αυτές είναι δυνατόν να προξενήσουν αρνητικές επιδράσεις στηνγεία και, κατά συνέπεια, προτείνουνπόθεση εργασίας σχετικά με τις ενδεχόμενες επιδράσεις στον αιματοεγκεφαλικό φραγμό, δεδομένου ότι μέχρι τώρα μελετούσαν κύτταρα αιμοφόρων αγγείων. Ο αιματοεγκεφαλικός φραγμός λειτουργεί ως ηθμός μεταξύ της κυκλοφορίας του αίματος και του εγκεφάλου, ώστε να προστατεύεται ο εγκέφαλος από διάφορες ουσίες, όπως τοξίνες και ορισμένες πρωτεΐνες. Πρόκειται απλώς γιαπόθεση εργασίας για μελλοντική έρευνα, και δεν έχει αποδειχθεί τίποτα μέχρι στιγμής.

Όσον αφορά την προστασία τηςγείας, η Επιτροπή, σύμφωνα με την τελευταία γνώμη της Επιστημονικής Επιτροπής Τοξικολογίας, Οικοτοξικολογίας και Περιβάλλοντος (Scientific Committee on Toxicology, Ecotoxicology and the Environment (SCTEE)), η οποία επιβεβαίωσε στη γνώμη της που δημοσιεύτηκε τον Νοέμβριο του 2001 την εγκυρότητα των ορίων της σύστασης του Συμβουλίου της 12ης Ιουλίου, δεν προτίθεται να λάβει επιπλέον μέτρα επί του παρόντος. Ωστόσο, η Επιτροπή και η SCTEE θα συνεχίσουν να επανεξετάζουν το θέμα σε τακτικά χρονικά διαστήματα.