ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-2815/99

υποβολή: Jan Wiersma (PSE) προς την Επιτροπή

(18 Ιανουαρίου 2000)

Θέμα: Προβλήματα των αθίγγανων Ρόμα

1. Στο πλαίσιο της διεύρυνσης, η Επιτροπή έχει, σωστά, δώσει προτεραιότητα στην καλύτερη μεταχείριση των αθίγγανων Ρόμα σε ορισμέναποψήφια κράτη μέλη. Μπορεί η Επιτροπή να προσδιορίσει ποια ακριβώς προβλήματα πρέπει να αντιμετωπισθούν;

2. Έχει η Επιτροπή προβεί σε επισκόπηση των μέτρων που έχουν ληφθεί στις χώρες αυτές για την βελτίωση της θέσης της εν λόγω μειονότητας; Με ποιο τρόπο εμπλέκεται στο θέμα και η ΕΕ;

3. Σε σχέση με το ανωτέρω θέμα, επισημαίνω ότι δεν χρειάζεται μόνο καλύτερη νομοθεσία στον τομέα αυτό αλλά και επιβάλλονται και μέτρα για μια ολοκληρωμένη αντιμετώπιση, π.χ. στους τομείς της παιδείας, της πληροφόρησης και της κατάρτισης για περισσότερη ευαισθητοποίηση κλπ. Σκέπτεται η Επιτροπή τη λήψη σχετικών μέτρων;

4. Γίνεται λόγος για ανταλλαγή μεταξύ των ενδιαφερομένων χωρών; Υπάρχουν σχέδια συνεργασίας μεταξύ αυτών των χωρών; Χρησιμοποιείται η προσφορά εμπειρογνωμόνων από τα κράτη μέλη της ΕΕ στον εν λόγω τομέα;

5. Υπάρχει καταγραφή των προβλημάτων γύρω από το θέμα των αθίγγανων Ρόμα που διαμένουν σήμερα στα κράτη μέλη της ΕΕ;

6. Έχει διατυπώσει η Επιτροπή επακριβείς στόχους οι οποίοι πρέπει να τηρηθούν από ταποψήφια κράτη μέλη;

7. Είναι η Επιτροπή διατεθειμένη να επενδύσει και η ίδια σε σχέδια για τη βελτίωση της κατάστασης των αθίγγανων Ρόμα;

8. Συνεργάζεται η Επιτροπή με το Συμβούλιο της Ευρώπης;

9. Διαδραματίζουν κάποιο ρόλο οι Ρόμα, όσον αφορά τις σχέσεις με την Ουκρανία και τη Μολδαβία;

Απάντηση του κ. Verheugen εξ ονόματος της Επιτροπής

(7 Φεβρουαρίου 2000)

1. Μεταξύ τωνποψηφίων χωρών που διαπραγματεύονται προς το παρόν την προσχώρησή τους,πάρχουν μειονότητες αθίγγανων Ρόμα στην Τσεχική Δημοκρατία, τη Βουλγαρία, την Ουγγαρία, την Πολωνία, τη Ρουμανία, τη Σλοβακία και τη Σλοβενία. Τα σημαντικότερα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι αθίγγανοι Ρόμα είναι οι διακρίσεις, η στέγαση και ηγειονομική περίθαλψη χαμηλού επιπέδου, τοψηλό επίπεδο ανεργίας, το χαμηλό επίπεδο εκπαίδευσης και η απομόνωση των παιδιών Ρόμα στο πλαίσιο του σχολικού συστήματος.

2.-3. Στο σύνθετο έγγραφό της του Οκτωβρίου 1999(1), σχετικά με την πρόοδο εν όψει της προσχώρησης τωνποψηφίων χωρών, η Επιτροπή διατυπώνει ότι «ενώ σημειώθηκαν ενθαρρυντικές εξελίξεις σε ορισμένεςποψήφιες χώρες με τη θέσπιση ειδικών προγραμμάτων με στόχο τη βελτίωση των όρων διαβίωσης των Ρόμα, χρειάζεται ακόμα συντονισμένη προσπάθεια για να εξασφαλιστεί η εφαρμογή των εν λόγω προγραμμάτων στην πράξη». Η Επιτροπή παρακολουθεί από κοντά τις πρωτοβουλίες τωνποψηφίων χωρών για τη βελτίωση της κατάστασης των Ρόμα και εξετάζει στις τακτικές εκθέσεις της την πραγματική πρόοδο της κάθεποψήφιας χώρας στο θέμα αυτό.

4. Οιποψήφιες χώρες και τα κράτη μέλη συμμετέχουν αφενός στην ομάδα εμπειρογνωμόνων για θέματα Ρόμα του Συμβουλίου της Ευρώπης και ανταλλάσσουν εμπειρίες επί του θέματος και αφετέρου σε άλλα διεθνή φόρουμ που ενδιαφέρονται στους αθίγγανους Ρόμα. Η Επιτροπή δεν γνωρίζει τα τρέχοντα σχέδια συνεργασίας μεταξύ τωνποψηφίων χωρών σε θέματα αθίγγανων Ρόμα.

5. Το Συμβούλιο της Ευρώπης παρακολουθεί την κατάσταση των μειονοτήτων Ρόμα που διαμένουν στα κράτη μέλη.

6. Τα κριτήρια της Κοπεγχάγης διατυπώνουν ότι «η ιδιότητα μέλους συνεπάγεται για τηνποψήφια χώρα ότι έχει επιτύχει σταθερούς θεσμούς που εγγυώνται [μεταξύ άλλων] τα ανθρώπινα δικαιώματα και το σεβασμό και την προστασία των μειονοτήτων [mldr]». Η κατάσταση των αθίγγανων Ρόμα λαμβάνεται συνεπώςπόψη στην αξιολόγηση της ικανότητας τωνποψηφίων χωρών να γίνουν μέλη της Ένωσης. Στις εταιρικές σχέσεις προσχώρησης με τη Βουλγαρία, την Τσεχική Δημοκρατία, την Ουγγαρία, τη Ρουμανία και τη Σλοβακία, που εξέδωσε το Συμβούλιο το Δεκέμβριο του 1999(2), διατυπώνονται συγκεκριμένα μέτρα για περαιτέρω ενσωμάτωση των Ρόμα, ως βραχυπρόθεσμη προτεραιότητα.

7. Το πρόγραμμα Phare αποτελεί το κύριο κανάλι της κοινοτικής στήριξης στον πληθυσμό Ρόμα στιςποψήφιες χώρες. Το 1998, κατεβλήθησαν περίπου 3 εκατ. στο πλαίσιο του προγράμματος Phare για έργα στήριξης των κοινοτήτων Ρόμα στις πέντε πλέον ενδιαφερόμενες χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης. Το ποσό αυτό ανήλθε σε 10 Ιουνίου 1999. Επιπλέον, η ευρωπαϊκή πρωτοβουλία για τα ανθρώπινα δικαιώματα, την οποία διαχειρίζεται επίσης η Επιτροπή, παρέχει στήριξη στους Ρόμα τωνποψηφίων χωρών, ιδίως μέσω

έργων που προτείνουν μη κυβερνητικοί οργανισμοί. Τα έργα για τους Ρόμα στηρίζονται επίσης στο πλαίσιο των προγραμμάτων Socrates και Νεολαία για την Ευρώπη. Το φυλλάδιο «Στήριξη της ΕΕ στις κοινότητες Ρόμα στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη» αποστέλλεται απευθείας στο Αξιότιμο Μέλος και στη Γενική Γραμματεία του Κοινοβουλίου. Περαιτέρω λεπτομέρειες παρέχονται στη θέση web: http://europa.eu.int/comm/dgs/enlargement/index.htm.

8. Η Επιτροπή συμμετέχει στην ομάδα εμπειρογνωμόνων του Συμβουλίου της Ευρώπης για θέματα αθίγγανων Ρόμα, η οποία συνεδριάζει δύο φορές ετησίως. Το 1999πεγράφη συμφωνία με το Συμβούλιο της Ευρώπης με στόχο την προώθηση στενής συνεργασίας μεταξύ του ευρωπαϊκού κέντρου παρακολούθησης του ρατσισμού και της ξενοφοβίας και της επιτροπής κατά του ρατσισμού και της μισαλλοδοξίας (ECRI) του Συμβουλίου της Ευρώπης. Στο πλαίσιο αυτό έχουν προταθεί από κοινού προγράμματα σχετικά με την κατάσταση των Ρόμα στην Ευρώπη.

9. Η κατάσταση της μειονότητας Ρόμα λαμβάνεταιπόψη στις σχέσεις με την Ουκρανία και τη Μολδαβία και η Επιτροπή έχει στηρίξει προγράμματα για τη βελτίωση των όρων διαβίωσης της μεινότητας Ρόμα στις χώρες αυτές.

(1) COM(1999)500 final.

(2) COM(1999)531 final, COM(1999)530 final, COM(1999)525 final, COM(1999)521 final.