ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-2805/96 υποβολή: Bαrbara Dόhrkop Dόhrkop (PSE) προς την Επιτροπή (25 Οκτωβρίου 1996)

Θέμα: Προστασία της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής κληρονομιάς και προώθηση των σιδηροδρομικών σταθμών καλλιτεχνικού ενδιαφέροντος

Από το 1984, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προωθεί την προστασία της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς, μέσω μιας πολύ δημοφιλούς δράσης («υποστήριξη σε πρότυπα σχέδια συντήρησης της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής κληρονομιάς») η οποία, από το 1989, είναι αφιερωμένη σε ένα συγκεκριμένο θέμα κάθε φορά: θρησκευτικά μνημεία, θέατρα, ιστορικοί κήποι, κτίρια αγροτικής, βιοτεχνικής και βιομηχανικής παραγωγής κ.τ.λ.. Η δράση αυτή έχει επίσης την υποστήριξη των εθνικών, περιφερειακών και τοπικών διοικήσεων, καθώς και των πολιτών, εφόσον επιτρέπει να επισημανθούν οι κοινές πολιτιστικές ρίζες των λαών μας.

Ποιές είναι οι ιδέες της Επιτροπής, όσον αφορά τα μελλοντικά θέματα της δράσης αυτής;

Στο πλαίσιο αυτό, η αναδιαμόρφωση των σιδηροδρομικών δικτύων στην Ευρώπη (λειτουργία γραμμών υψηλής ταχύτητας, εγκατάλειψη δευτερευουσών γραμμών κ.τ.λ.), έχει ως αποτέλεσμα την αλλαγή της χρήσης ή την εγκατάλειψη σιδηροδρομικών σταθμών μεγάλης καλλιτεχνικής αξίας. Το παράδειγμα του παλαιού Gare d'Orlιans, στο Παρίσι, ο οποίος είναι σήμερα το Μουσείο Orsay, θα μπορούσε να χρησιμεύσει ως ιδέα για τη χρήση άλλων σιδηροδρομικών σταθμών που απειλούνται ενώ, πολλές φορές, αποτελούν τα αντιπροσωπευτικότερα οικοδομήματα των πόλεων ή των χωριών όπου βρίσκονται. Σε άλλες περιπτώσεις, τα κτίρια αυτά συνεχίζουν να χρησιμοποιούνται ως σιδηροδρομικοί σταθμοί, όπως συμβαίνει με τον σταθμό Rossio της Λισαβώνας. Ακόμη, κατασκευάζονται σήμερα νέοι σταθμοί, όπως, για παράδειγμα, ο σταθμός της Λυών, ή ο σταθμός του Waterloo στο Λονδίνο, οι οποίοι είναι αξιοθαύμαστα οικοδομήματα. Οι σιδηροδρομικοί σταθμοί έχουν ως αποστολή να συνδέουν πόλεις και χωριά της Ευρώπης και πολύ συχνά, αποτελούν δείγματα μιας πρωτοποριακής αρχιτεκτονικής εξαιρετικού ενδιαφέροντος.

Πιστεύει η Επιτροπή ότι οι σιδηροδρομικοί σταθμοί θα μπορούσαν να ααποτελέσουν το θέμα μιας μελλοντικής ενότητας του προγράμματος προστασίας της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής κληρονομιάς;

Απάντηση του κ. Oreja εξ ονόματος της Επιτροπής (16 Δεκεμβρίου 1996)

Η Επιτροπή συμμερίζεται πλήρως το ενδιαφέρον και την πεποίθηση του αξιότιμου μέλους του Κοινοβουλίου σχετικά με τη σπουδαιότητα που παρουσιάζει η διαφύλαξη της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς της Ευρώπης, εν γένει, και της φύσης, του χαρακτήρα και του σκοπού των σιδηροδρομικών σταθμών αρχιτεκτονικής σημασίας, ειδικότερα. Στο πλαίσιο αυτό η Επιτροπή, ήδη από το 1984, έχει πραγματοποιήσει τις πρότυπες ενέργειές της υπέρ της προστασίας της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς, συγκεντρώνοντας την προσοχή της, κάθε χρόνο, σε ένα συγκεκριμένο θέμα ενδιαφέροντος.

Πράγματι, με τη βοήθεια της Κοινότητας έχουν εκτελεστεί κατά το παρελθόν εργασίες αποκατάστασης σιδηροδρομικών σταθμών, όπως ο σταθμός Temple Μead station στο Μπρίστολ, Ηνωμένο Βασίλειο (1985), το Μουσείο Σιδηροδρόμων στην Καλαμάτα, Ελλάδα (1991) και το μέγαρο υποδοχής του σταθμού της Δρέσδης στη Γερμανία (1992).

Οιαδήποτε μελλοντική δράση στο πεδίο της προστασίας και διατήρησης της πολιτιστικής κληρονομιάς θα εξεταστεί στο πλαίσιο του προγράμματος Raphael, το οποίο ελπίζεται να εγκριθεί και να τεθεί σε εφαρμογή κατά τους προσεχείς μήνες. Για τα επόμενα χρόνια, τα θέματα θα αποφασίζονται μέσα σ' αυτό ακριβώς το πλαίσιο.

Δεδομένης της σπουδαιότητας του θέματος που προτείνει το αξιότιμο μέλος του Κοινοβουλίου, η Επιτροπή με ευχαρίστηση θα το λάβει υπόψη της, όταν θα έλθει η στιγμή να διατυπώσει τις προτάσεις της για μελλοντικά θέματα μέσα στο πλαίσιο του προγράμματος Raphael.