ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-2630/97 υποβολή: Roberta Angelilli (NI) προς την Επιτροπή (1 Σεπτεμβρίου 1997)

Θέμα: Κίνδυνος για τον άνθρωπο από την υπερβολική έκθεση σε μη ιοντίζουσα ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία

Οι πρόσφατες τεχνολογίες κάνουν ευρύτατη χρήση της λεγόμενης «μη ιοντίζουσας ακτινοβολίας», δηλαδή εκείνων των ηλεκτρομαγνητικών κυμάτων που η συχνότητά τους περιλαμβάνεται μεταξύ 10Khz και 300Ghz, με αυξημένη πλέον συγκέντρωση σε όλους τους χώρους όπου υπάρχουν άνθρωποι.

Τελευταία, με την τεράστια ανάπτυξη των ραδιοτηλεοπτικών υπηρεσιών και της κινητής τηλεφωνίας, η κατάσταση έχει επιδεινωθεί και έχει φτάσει ακόμη και σε οριακά σημεία, όπως στην περιοχή Prati της Ρώμης, όπου υπάρχει πολύ υψηλή συγκέντρωση ηλεκτρομαγνητικών κυμάτων και οι κάτοικοι ακούν, συχνά, να αναμεταδίδονται από το εσωτερικό τους τηλέφωνο οι εκπομπές κάποιου ραδιοφωνικού σταθμού ή βλέπουν έκπληκτοι να τίθεται ξαφνικά σε λειτουργία κάποια ηλεκτρική οικιακή συσκευή. Τέτοια φαινόμενα έχουν από καιρό τεθεί υπόψην των αρμοδίων από τους κατά τόπους εκπροσώπους των επιτροπών πολιτών.

Αλλά και η σχετική ευρωπαϊκή νομοθεσία φαίνεται να είναι ελλιπής, δεδομένου ότι διαπιστώνεται πως δεν υπάρχουν επίσημες μελέτες όσον αφορά τις βραχυπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες επιπτώσεις της υπερβολικής έκθεσης σε μη ιοντίζουσα ακτινοβολία.

Κατόπιν τούτου, είναι σε θέση η Επιτροπή να με πληροφορήσει:

1. εάν υπάρχει, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, νομοθεσία όσον αφορά την περιφρούρηση της υγείας από τους κινδύνους που συνδέονται με την υπερβολική έκθεση σε μη ιοντίζουσα ακτινοβολία 7

2. εάν υπάρχουν επίσημες και αξιόπιστες σχετικές μελέτες ικανές να διαψεύσουν το επικίνδυνο των κυμάτων για τον άνθρωπο 7

3. εάν δεν θεωρεί ότι, σε κάθε περίπτωση, επιβάλλεται να αποφευχθούν μεγάλες συγκεντρώσεις σε μία και μόνο περιοχή συστημάτων λήψης και μετάδοσης ηλεκτρομαγνητικών κυμάτων υψηλής ισχύος.

4. τί συνέχεια δόθηκε στις συστάσεις που διατυπώθηκαν στην Πράσινη Βίβλο σχετικά με την πρόθεση να δοθεί προτεραιότητα στα προβλήματα περιβάλλοντος και προστασίας της υγείας που συνδέονται με την ανάπτυξη των κινητών συστημάτων επικοινωνίας.

Απάντηση του κ. Flynn εξ ονόματος της Επιτροπής (23 Οκτωβρίου 1997)

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει επίγνωση των ανησυχιών σχετικά με τους κινδύνους που ενέχει για την υγεία η έκθεση σε μη ιονίζουσες ηλεκτρομαγνητικές ακτινοβολίες.

Για το λόγο αυτό η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιτηρεί την έρευνα που διεξάγεται στο θέμα αυτό και λαμβάνει κάθε αναγκαία πρωτοβουλία στο πλαίσιο της αρμοδιότητάς της για να εξασφαλίσει ότι θα θεσπιστούν κοινοτικές προδιαγραφές για την προστασία των εργαζομένων και του κοινού.

1. Υπάρχει κοινοτική νομοθεσία σχετικά με τις ελάχιστες προδιαγραφές για την προστασία της υγείας και την ασφάλεια κατά την εργασία σε εξοπλισμό με οθόνες οπτικής απεικόνισης. ((Οδηγία του Συμβουλίου 90/270/ΕΟΚ σχετικά με τις ελάχιστες προδιαγραφές ασφάλειας και υγείας κατά την εργασία σε εξοπλισμό με οθόνη οπτικής απεικόνισης (πέμπτη ειδική οδηγία κατά την έννοια του άρθρου 16 (1) της οδηγίας 89/391/ΕΟΚ, ΕΕ L 156, 21.6.1990 ))

Για να περιοριστεί η έκθεση των εργαζομένων σε μη ιονίζουσες ηλεκτρομαγνητικές ακτινοβολίες η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υπέβαλε πρόταση το 1993 ((Πρόταση της Επιτροπή για μια οδηγία του Συμβουλίου περί των ελάχιστων προδιαγραφών ασφάλειας και υγείας που αφορούν την έκθεση των εργαζομένων σε κίνδυνους οφειλομένους στους φυσικούς παράγοντες, ΕΕ C 77, 18.3.1993 )). Εξάλλου υπάρχουν εργασίες που βασίζονται σε επιστημονικές αποδείξεις για την προετοιμασία προτάσεων για συστάσεις σχετικά με τον περιορισμό των ηλεκτρομαγνητικών πεδίων από τη συχνότητα 1 Χερτς (Hz) έως 300 γιγαχέρτζ (Ghz)..

2. Από την ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία μπορεί να προκύψουν θερμικές επιπτώσεις, που οφείλονται στη μετατροπή της ενέργειας σε θέρμη. Οι επιπτώσεις αυτές είναι επιστημονικά αποδεδειγμένες και αποτελούν τη βιολογική βάση για κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τα όρια έκθεσης, που εκδίδονται από διεθνώς αναγνωρισμένες οργανώσεις κορυφαίων επιστημόνων, μεταξύ των οποίων διάσημη είναι και η Διεθνής Επιτροπή για την προστασία από μη ιονίζουσες ακτινοβολίες (ICNIRP).

Αντιθέτως πιθανές μη θερμικές επιπτώσεις όπως η δημιουργία και προαγωγή του καρκίνου δεν έχουν αποδειχθεί και αποτελούν αντικείμενο συνεχούς έρευνας.

Στο πλαίσιο του σχεδίου σχετικά με το ηλεκτρομαγνητικό πεδίο (ΕΜΠ) του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ)προετοιμάζονται οδηγίες για την εκτίμηση των υφιστάμενων κινδύνων. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαδραματίζει ένα σημαντικό ρόλο σ' αυτή και σε άλλες δραστηριότητες με στόχο να προτείνει συναφή κοινοτικά μέτρα, εάν αποδειχθεί ότι υπάρχουν μη-θερμικές επιπτώσεις.

Μια ανασκόπηση με τίτλο « Μη ιονίζουσες ακτινοβολίες: Πηγές, έκθεση και επιπτώσεις για την υγεία» όλων των υφισταμένων μελετών δημοσιεύτηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή το 1996. Ένα αντίτυπο διαβιβάστηκε στο αξιότιμο μέλος και στη Γραμματεία του Κοινοβουλίου.

3- Η πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για μια οδηγία του Συμβουλίου για την εκτίμηση των επιπτώσεων ορισμένων σχεδίων και προγραμμάτων στο περιβάλλον ((COM (96) 511 τελικό )) καλύπτει τον τομέα των τηλεπικοινωνιών και έτσι εξετάζει το θέμα εγκατάστασης συστημάτων δεκτών και πομπών.

4. Μια ομάδα εμπειρογνωμόνων ζήτησε την εκπόνηση ενός συντονισμένου προγράμματος έρευνας σχετικά με τις πιθανές επιπτώσεις των συστημάτων κινητής τηλεφωνίας στην υγεία.

Κατά το τέλος του 1996 οι εμπειρογνώμονες επισήμαναν την ελλιπή επιδημιολογική, βιοφυσική και βιολογική έρευνα σχετικά με τις μη θερμικές επιπτώσεις. Επίσης χρειάζεται εργασία σχετικά με τα συστήματα έκθεσης και τη δοσιμέτρηση για να καθοριστούν οι επιπτώσεις δόσης και επίδρασης σε ευαίσθητα σημεία του σώματος όπως το κεφάλι. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει σήμερα πως θα μπορούσε να ενσωματώσει καλύτερα τις συστάσεις των εμπειρογνωμόνων στις προτάσεις της σχετικά με τα κοινοτικά προγράμματα έρευνας και ανάπτυξης (Ε& A).