ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-3407/98

υποβολή: Sirkka-Liisa Anttila (ELDR) προς την Επιτροπή

(9 Νοεμβρίου 1998)

Θέμα: Σοβαρά προβλήματα λειτουργίας του συστήματος που διέπει την αγορά τροφίμων στην ΕΕ

Το επίπεδο τιμών παραγωγού στη Φινλανδία ήταν γενικά ένα από τα χαμηλότερα στην ΕΕ, γεγονός το οποίο αποτελεί, μαζί με τις υψηλότερες τιμές παραγωγού, εξαιρετικά δισεπίλυτο πρόβλημα για τους γεωργικούς παραγωγούς. Η δυσλειτουργία των απόκεντρων αγορών είναι το πρόβλημά μας, ωστόσο παρόμοια λειτουργικά προβλήματα των αγορών εντοπίζονται σε όλο το έδαφος της ΕΕ.

Οι τιμές παραγωγού εμφάνισαν τα περασμένα χρόνια στην ΕΕ αισθητές διακυμάνσεις. Σήμερα λόγω της υπερπαραγωγής μειώνονται οι τιμές παραγωγού για το χοίρειο κρέας στα κατώτατα επίπεδα. Γιατί αυτές οι έντονες μεταβολές των τιμών παραγωγού δεν πέρασαν, μέσω των οδών διάθεσης των τροφίμων, στους καταναλωτές οδηγώντας σε χαμηλότερες τιμές χοιρείου κρέατος γι αυτούς. Η μείωση των τιμών θα έπρεπε να συνεπάγεται άμεση αύξηση της κατανάλωσης και να περιορίζει την υπερπαραγωγή χοιρείου κρέατος. Σε περίπτωση που δεν συμβαίνει αυτό, τότε προκαλούνται σοβαρές επιπτώσεις στην ομαλή λειτουργία των αγορών.

Πολλά παραδείγματα από τα κράτη μέλη τεκμηριώνουν ότι οι μεταβολές των τιμών παραγωγού δεν έφθασαν μέσω των οδών διάθεσης των τροφίμων έως τους καταναλωτές. Αλλά ούτε οι υψηλότερες τιμές για τους καταναλωτές δεν επέδρασαν στις τιμές παραγωγού, γεγονός που αντιβαίνει στην κανονική λειτουργία του συστήματος της αγοράς. Εξάλλου, το ίδιο πρόβλημα εμφανίζεται για παράδειγμα, ιδίως στη Φινλανδία όσον αφορά τη διαμόρφωση τιμών σε συνδυασμό με τις παραγωγικές επενδύσεις.

Η Επιτροπή θα έπρεπε να αποσαφηνίσει το ταχύτερο τη λειτουργία των οδών διανομής στην ΕΕ και να απαλείψει τα στοιχεία που διαταράσσουν και νοθεύουν την ομαλή λειτουργία των αγορών. Λειτουργούν οι μεγαλοεμπορικές επιχειρήσεις κατά λίαν δεσπόζοντα τρόπο ή απαιτείται καλύτερη παροχή συμβουλών προς τους παραγωγούς; Το θέμα έχει κινήσει την προσοχή ιδίως με το αίτημα της Γαλλικής Κυβέρνησης, που περιέχεται στο σχέδιο νόμου πλαισίου για τη γεωργία, για ίση κατανομή των κερδών που προκύπτουν στην αλυσίδα τροφίμων, πράγμα που προϋποθέτει πάλι μεγαλύτερη παροχή συμβουλών στους παραγωγούς.

Έχει η Επιτροπή επίγνωση των υφισταμένων προβλημάτων όσον αφορά τη διαμόρφωση των συστημάτων διάθεσης και εμπορίας τροφίμων στην ΕΕ; Προτίθεται η Επιτροπή να διερευνήσει διεξοδικά το θέμα και να υποβάλει σχετικό έγγραφο;

Απάντηση του κ. Fischler εξ ονόματος της Επιτροπής

(9 Δεκεμβρίου 1998)

Την Επιτροπή την απασχολεί έντονα το γεγονός ότι η πρόσφατη μείωση στις τιμές παραγωγού δεν έχει μετακυλισθεί στις καταναλωτικές τιμές.

Είναι σαφές ότι η λιανική τιμή των τροφίμων δεν συνίσταται μόνο από το κόστος της πρώτης ύλης αλλά επίσης και το κόστος μεταποίησης, το κόστος μεταφοράς και το εργατικό κόστος. Επομένως, εάν δεν υπάρξουν μειώσεις στα άλλα είδη κόστους, δεν μπορεί να αναμένεται ότι οι λιανικές τιμές θα μειωθούν στον ίδιο βαθμό, όπως και οι τιμές παραγωγού. Η Επιτροπή έχει επίσης αναλύσει τις εξελίξεις στις τιμές παραγωγού και στις καταναλωτικές τιμές των πλέον σημαντικών γεωργικών εμπορευματικών αγαθών κατά τα τελευταία 25 έτη. Φαίνεται ότι περίπου το ήμισυ των αλλαγών της τιμής παραγωγού μεταφέρεται στην τιμή καταναλωτή. Επειδή αυτό συμβαίνει είτε οι τιμές παραγωγού μειώνονται είτε αυξάνονται, αποδεικνύεται ότι οι έμποροι λιανικής πώλησης επιθυμούν να κρατήσουν τις τιμές των τροφίμων σχετικά σταθερές παρά τις μεγαλύτερες σημειούμενες διακυμάνσεις στις τιμές παραγωγού και χονδρεμπορίου.

Η Επιτροπή και, κατά περίπτωση, οι αρμόδιες επί του ανταγωνισμού εθνικές αρχές εξετάζουν ενδεχομένως τις τιμές μόνον όταν το επίπεδό τους είναι αποτέλεσμα κατάχρησης δεσπόζουσας θέσης ή επιβολής περιοριστικής πρακτικής.