ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3534/98

υποβολή: Undine-Uta Bloch von Blottnitz (V) προς την Επιτροπή

(25 Νοεμβρίου 1998)

Θέμα: Εκπομπή ραδιενεργών αερίων στο εργοστάσιο Acerinox στο Καδίθ της Ισπανίας

Στην απάντηση που έδωσε στην γραπτή μας ερώτηση σχετικά με την εκπομπή ραδιενεργών αερίων από το εργοστάσιο χαλυβουργίας Acerinox στο Καδίθ της Ισπανίας (14 Σεπτεμβρίου 1998, P-2051/98)(1), η Επιτροπή αναφέρει ότι "το συμβάν δεν έχει καμία σχέση με την επεξεργασία παλαιοσιδήρου προερχομένου από μια εγκατάσταση του κύκλου πυρηνικών καυσίμων και ούτε με την εκούσια ανάμειξη πυρηνικών αποβλήτων με κοινά μεταλλικά απόβλητα" και εν συνεχεία ότι "το συμβάν δεν έχει ως εκ τούτου σχέση με το θέμα των εξαιρέσεων για τις αποδεκτές τιμές ακτινοβολίας όπως ορίζονται στα πρότυπα στοιχειώδους ασφαλείας."

Η έκθεση που εκπόνησε η CRII-RAD (Ανεξάρτητη επιτροπή έρευνας και ενημέρωσης για τη ραδιενέργεια, Augmentation de la radioactivité de l'air: la piste espagnole confirmée par les analyses de la CRII-RAD, 2 Ιουλίου 1998) σχετικά με τη ραδιενεργό μόλυνση η οποία ανιχνεύθηκε ταυτόχρονα στη περιοχή του Καδίθ και σε ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες όπως Γαλλία, Ιταλία και Γερμανία, επιβεβαιώνει ότι το εργοστάσιο Acerinox και η γύρω περιοχή και ο χώρος εναπόθεσης αποβλήτων του Palos de la Frontera της Huelva, μολύνθηκαν από το Καίσιο-137 λόγω του γεγονότος ότι η ραδιενέργεια δεν κατακρατήθηκε από τα φίλτρα των υψικαμίνων τήξεως του εργοστασίου. Πιο συγκεκριμένα, η τέφρα που δημιουργήθηκε από την υψικάμινο αριθ. 1 κατά τη διάρκεια του συμβάντος, παρουσίασε πολύ υψηλές τιμές μόλυνσης (650.000 έως 9.000.000 Μπεκερέλ/χιλιόγραμμο). Ως εκ τούτου, σύμφωνα με την CRII-RAD, η τέφρα αυτή θα έπρεπε να χαρακτηρισθεί ως ραδιενεργό απόβλητο, να προσυσκευασθεί και εν συνεχεία να αποθηκευθεί για χρονικό διάστημα αρκετών αιώνων σε κατάλληλα απομονωμένη τοποθεσία.

Στις 30 Ιουνίου 1998, ο Πρόεδρος του Συμβουλίου Πυρηνικής Ασφάλειας της Ισπανίας (CNS), κ. Juan Manuel Kindelan, ανέφερε στην Επιτροπή Ενέργειας του Ισπανικού Κοινοβουλίου ότι οι πηγές ραδιενέργειας στον παλαιοσίδηρο ήταν εξωγενείς, η γεωγραφική τους προέλευση ήταν πολυποίκιλη και είχαν δημιουργηθεί πρόσφατα.

Με ποιο τρόπο μπορεί η Επιτροπή να συμβιβάσει τις ανωτέρω δηλώσεις της στην απάντηση P-2051/98 με την σαφώς έκδηλη παρουσία ραδιενεργών υλικών στον παλαιοσίδηρο που χρησιμοποιήθηκε στην υψικάμινο;

Δεν είναι όμως γεγονός ότι η Οδηγία για τα Πρότυπα Στοιχειώδους Ασφαλείας προβλέπει και μάλιστα επιτρέπει παρόμοια ανακύκλωση ραδιενεργών υλικών η οποία αναπόφευκτα οδηγεί σε ένα ορισμένο επίπεδο μόλυνσης των εγκαταστάσεων και ενδεχομένως του κοινού, όπως στην παρούσα περίπτωση, πέρα από την ενσωμάτωση αγνώστων ραδιοϊσοτόπων στα τελικά προϊόντα του εργοστασίου που προορίζονται για δημόσια κατανάλωση; Δεν θα ήταν προτιμότερο να τροποποιηθεί η Οδηγία κατά τρόπον ώστε να αποκλεισθεί η χρήση παρόμοιων υλικών και να τεθεί σε εφαρμογή ένα σύστημα διαχωρισμού των αποβλήτων πολύ χαμηλού επιπέδου ραδιενέργειας, όπως στη Γαλλία;

Απάντηση της κας Bjerregaard εξ ονόματος της Επιτροπής

(18 Ιανουαρίου 1999)

Η Επιτροπή εμμένει στην προηγούμενη δήλωσή της που περιέχεται στην απάντηση που έδωσε στην γραπτή ερώτηση Ρ-2051/98(2) του Αξιότιμου Μέλους του Κοινοβουλίου, σύμφωνα με την οποία η εκπομπή ραδιενεργού καισίου από την χαλυβουργική μονάδα στο Acerinox δεν σχετίζεται με την επεξεργασία μολυσμένων παλιοσίδερων από εγκαταστάσεις του κύκλου πυρηνικού καυσίμου.

Το ατύχημα προέκυψε από την εισαγωγή μιας - βιομηχανικής ή ιατρικής προελεύσεως - σφραγισμένης πηγής Cs-137 σε φορτίο παλιοσίδερων. Η έκθεση του ισπανικού συμβουλίου πυρηνικής ασφάλειας (20 Ιουλίου 1998) αναφέρει ότι η πηγή μπορεί να είναι οιοδήποτε από τα τρία φορτία παλιοσίδερων που έφτασαν δια θαλάσσης από το Ηνωμένο Βασίλειο, τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ισλανδία. Ωστόσο, το περιεχόμενο των φορτίων αυτών μπορεί να κατάγεται, τουλάχιστον εν μέρει, από άλλες χώρες. Μολονότι δεν είναι δυνατός ο ακριβής υπολογισμός της ενέργειας της πηγής, οπωσδήποτε είναι κατά αρκετές κλίμακες υψηλότερη απ'ό,τι η ενέργεια που θα προερχόταν από μολυσμένα μέταλλα από πυρηνικές εγκαταστάσεις.

Η μόλυνση του χώρου υποδοχής βιομηχανικών αποβλήτων στην Huelva προέκυψε από την διάθεση μολυσμένης σκόνης, ηθμών και όχι από την αποδέσμευση, στον αέρα, του τμήματος της σκόνης που δεν είχε συγκρατηθεί από τον ηθμό.

Ενώ η Επιτροπή εξετάζει τα μέτρα που θα ήταν σκόπιμο να ληφθούν προκειμένου να αποφευχθούν στο μέλλον ατυχήματα του εν λόγω τύπου, δεν υπάρχει λόγος αναθεώρησης της βασικής περί προτύπων ασφαλείας οδηγίας (96/29/Ευρατόμ της 13ης Μαΐου 1996 περί καθορισμού των βασικών προτύπων ασφαλείας για την προστασία της υγείας των εργαζομένων και του ευρέος κοινού κατά των κινδύνων που προέρχονται από ιοντίζουσες ακτινοβολίες)(3).

Η Επιτροπή δεν έχει ακόμη γίνει αποδέκτης γαλλικού νομοσχεδίου για την εφαρμογή της οδηγίας, η οποία, καλώς εχόντων των πραγμάτων, πρέπει να αρχίσει τον Μάιο του 2000. Μολονότι ενδέχεται να υπάρχουν διαφορετικές εθνικές προσεγγίσεις όσον αφορά τη διαχείριση αποβλήτων πολύ χαμηλής ακτινοβολίας, με διαφορετικά πλεονεκτήματα από πλευράς ακτινοπροστασίας, πλην όμως δεν είναι δυνατόν, στο στάδιο αυτό, να κριθεί η καλύτερη επιλογή.

(1) ΕΕ C 96 της 8.4.1999, σελ. 29.

(2) ΕΕ C 96 της 8.4.1999, σελ. 29.

(3) ΕΕ L 159 της 29.6.1996.