ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3278/97 υποβολή: Undine-Uta Bloch von Blottnitz (V) προς την Επιτροπή (20 Οκτωβρίου 1997)

Θέμα: Διχέτευση ραδιενεργών ουσιών από τις εγκαταστάσεις επανεπεξεργασίας στο Windscale/Sellafield

Στην Επίσημη Εφημερίδα C 291, της 25.9.1997 δημοσίευσε η Επιτροπή τη γνωμοδότησή της για το σχέδιο διοχέτευσης ραδιενεργών ουσιών από την λειτουργία της εγκατάστασης επανεπεξεργασίας διαλυτών στο Sellafield (....), σύμφωνα με το άρθρο 37 της Συνθήκης Euratom». Μεταξύ άλλων εξηγεί η Επιτροπή, ότι και σε μία «μη προγραμματισμένη διοχέτευση ραδιενεργών ουσιών ως αποτέλεσμα ατυχήματος», οι δόσεις ακτινοβολίας στις οποίες έχει εκτεθεί πιθανώς ο πληθυσμός σε άλλα κράτη μέλη μπορούν να θεωρηθούν ως «μη σημαντικές» από πλευράς υγείας.

1. Ποιά είναι τα ακριβή στοιχεία, τα οποία οδηγούν την Επιτροπή στην ανωτέρω δημόσια παραδοχή στη γνωμοδότησή της και θα διαβιβάσει η Επιτροπή αυτά τα στοιχεία στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο;

2. Θεωρεί η Επιτροπή ενόψει των τελευταίων μετρήσεων της οργανώσεως Greenpeace προ του εργοστασίου επανεπεξεργασίας στην Χάγη ως λανθασμένο το γεγονός ότι ραδιενεργά στοιχεία από το εργοστάσιο επανεπεξεργασίας Windscale/Sellafield απορρίπτονται απλά στη θάλασσα;

3. Πώς αξιολογεί η Επιτροπή τις επιπτώσεις αυτής της πράξεως στον πληθυσμό, ο οποίος ζει και εργάζεται πλησίον των εν λόγω εγκαταστάσεων στο Windscale/Sellafield;

4. Γνωρίζει η Επιτροπή τις υψηλές ραδιενεργές επιβαρύνσεις της πανίδας και χλωρίδας πλησίον του Windscale/Sellafield; Κατά την άποψη της Επιτροπής με ποιό τρόπο καταλήξαμε σε αυτές τις επιβαρύνσεις και πότε είναι η τελευταία φορά κατά την οποία η ίδια η Επιτροπή πραγματοποίησε μετρήσεις στα περίχωρα των εγκαταστάσεων

5. Πώς εκτιμά η Επιτροπή τις προγραμματισθείσες διοχετεύσεις λαμβάνοντας υπόψη τις απαιτήσεις της Συνθήκης OSPAR;

6. Βάσει ποιών δεδομένων θεωρεί η Επιτροπή ότι μπορεί να εκτιμήσει, ότι ακόμη και σε περίπτωση ατυχήματος - του οποίου το χαρακτηριστικό είναι ακριβώς η διαφοροποίηση από μία κανονική κατάσταση - δεν μπορούν να υπάρξουν κίνδυνοι;

Απάντηση της κας Bjerregaard εξ ονόματος της Επιτροπής (18 Νοεμβρίου 1997)

1. Το άρθρο 37 της Συνθήκης Ευρατόμ ορίζει ότι κάθε κράτος μέλος διαβιβάζει στην Επιτροπή τα γενικά στοιχεία που σχετίζονται με κάθε σχέδιο διάθεσης ραδιενεργών αποβλήτων, σε οιαδήποτε μορφή, ούτως ώστε να της δοθεί η δυνατότητα να κρίνει το κατά πόσον η εφαρμογή ενός τέτοιου σχεδίου ενδέχεται να καταλήξει στην ραδιενεργό μόλυνση των υδάτων, του εδάφους ή του εναερίου χώρου άλλου κράτους μέλους. Η σύσταση της Επιτροπής 91/4/Ευρατόμ περί της εφαρμογής του άρθρου 37 της Συνθήκης Ευρατόμ ((ΕΕ L 6 της 9.1.1991. )) καθορίζει τις πληροφορίες που τα κράτη μέλη καλούνται να διαβιβάζουν προκειμένου να επιτρέψουν στην Επιτροπή να αποφανθεί. Στην περίπτωση της μονάδας επεξεργασίας διαλυτών του Sellafield, η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου προσκόμισε τις πληροφορίες που ορίζονται στη σύσταση 91/4/Ευρατόμ. Βάσει του άρθρου 37, η Επιτροπή συμβουλεύεται ομάδα ανεξάρτητων εμπειρογνωμόνων που συνιστάται για τον σκοπό αυτό από την επιστημονική και τεχνική επιτροπή (όπως ορίζεται στο άρθρο 31 της Συνθήκης Ευρατόμ). Δεδομένου ότι οι πληροφορίες περιήλθαν στην Επιτροπή, από κυβέρνηση κράτους μέλους και χρησιμοποιήθηκαν χωρίς περιορισμούς στην έκθεση της ομάδας εμπειρογνωμόνων, εναπόκειται στην ενδιαφερόμενη κυβέρνηση να επιτρέψει την άρση του απορρήτου των γενικών στοιχείων και της έκθεσης των εμπειρογνωμόνων.

2. Η διάθεση αποβλήτων πυρηνικών σταθμών υπάγεται οπωσδήποτε στην έκδοση αδείας εκ μέρους των εθνικών αρχών. Με τις άδειες αυτές εξασφαλίζεται ότι η προκύπτουσα δόση στην οποία εκτίθεται μέρος του κοινού όχι μόνο κείται εντός των ορίων που καθορίζονται στα βασικά κοινοτικά πρότυπα ασφαλείας, αλλά είναι και η χαμηλότερη που λογικά μπορεί να επιτευχθεί (η λεγόμενη αρχή ALARA). Η εφαρμογή της αρχής ALARA είχε ως αποτέλεσμα την συνεχή πρόοδο της τεχνολογίας, ούτως ώστε τα επίπεδα ραδιενέργειας των αποβλήτων από το Sellafield κυμαίνονται τώρα σε ποσοστό μικρότερο του ένα τοις εκατό των προγενέστερων τιμών. Η επιτυχία της εφαρμογής της αρχής ALARA είναι προφανής όταν λαμβάνεται υπόψη το γεγονός ότι η σημαντικότατη αυτή μείωση των απορρίψεων πραγματοποιήθηκε σε χρονικό διάστημα κατά το οποίο αυξήθηκε σημαντικά η ποσότητα του επανεπεξεργασμένου ακτινοβολημένου καυσίμου.

3. και 4. Εναπόκειται σε κάθε ένα από τα κράτη μέλη να εξασφαλίσει τη συμμόρφωση με τα βασικά πρότυπα ασφαλείας, και η Επιτροπή θα επενέβαινε μόνο στις περιπτώσεις που θα έκρινε ότι τα κράτη μέλη δεν ανταποκρίνονταν στις υποχρεώσεις τους αυτές. Ωστόσο, μπορούμε να διαβεβαιώσουμε το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου ότι, τον Δεκέμβριο του 1993, βάσει του άρθρου 35 της Συνθήκης Ευρατόμ, η Επιτροπή προέβη σε έλεγχο των περιβαλλοντικών εγκαταστάσεων στη θέση Sellafield και γύρω από αυτήν. Διαπιστώθηκε ότι όντως είχαν ληφθεί τα κατάλληλα μέτρα για την παρακολούθηση των επιπέδων της ραδιενέργειας στο περιβάλλον και για την εξασφάλιση της συμμόρφωσης με τα κοινοτικά βασικά πρότυπα ασφαλείας. Η Επιτροπή δεν προβαίνει, η ίδια, σε λεπτομερή εκτίμηση των επιπτώσεων των απορρίψεων, εξετάζει όμως ενδελεχώς τις εκθέσεις που της περιέρχονται τακτικά από το Ηνωμένο Βασίλειο, προκειμένου να βεβαιωθεί ότι οι εν λόγω επιπτώσεις δεν συνιστούν παράβαση των βασικών προτύπων ασφαλείας. Επιπλέον, η Επιτροπή ενημερώνεται για τυχόν άλλες ανεξάρτητες εκθέσεις, από άλλες μελέτες στις οποίες περιέχονται τέτοιες περιβαλλοντικές πληροφορίες. Η Επιτροπή δεν γνωρίζει την ύπαρξη στοιχείων για παρατηρήσιμες επιπτώσεις επί της πανίδας και της χλωρίδας.

5. Η Κοινότητα αποτελεί συμβαλλόμενο μέρος στη σύμβαση του Όσλο-Παρισίων (OSPAR). Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή, ενεργώντας εξ ονόματος της Κοινότητας, δράττεται κάθε ευκαιρίας προκειμένου να εξασφαλίσει ότι όλα τα συμβαλλόμενα μέρη ανταποκρίνονται στις εκ της συμβάσεως υποχρεώσεις τους. Στην περίπτωση των απορρίψεων από το Sellafield, δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι το Ηνωμένο Βασίλειο δεν ανταποκρίνεται στις υποχρεώσεις του.

6. Βάσει των όρων του άρθρου 37 της Συνθήκης Ευρατόμ, τα γενικά δεδομένα περιελάμβαναν την εξέταση μεγάλου αριθμού σεναρίων ατυχήματος. Προκειμένου να υπολογιστούν οι ενδεχόμενες επιπτώσεις σε άλλα κράτη μέλη, επελέγη ως σημείο αναφοράς το ατύχημα με τις χείριστες δυνατές επιπτώσεις, παρά το γεγονός ότι ήταν άκρως απίθανο να συμβεί. Κατά συνέπειαν, όλα τα άλλα εξετασθέντα ατυχήματα θα είχαν μικρότερες συνέπειες. Προτού διαμορφώσει τη γνώμη της, η Επιτροπή εξέτασε ενδελεχώς όλες τις διαβιβασθείσες πληροφορίες.