ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1839/98

υποβολή: Jean-Antoine Giansily (UPE) προς την Επιτροπή

(12 Ιουνίου 1998)

Θέμα: Η αδήλωτη εργασία στις κατασκευαστικές βιομηχανίες

Η μαύρη εργασία καταστρέφει κάθε χρόνο εκατοντάδες χιλιάδες θέσεις εργασίας στις ευρωπαϊκές κατασκευαστικές βιομηχανίες.

Ο κύριος λόγος είναι το υψηλό κόστος των εργασιών των εταιριών, οι οποίες επιβαρύνονται με κοινωνικές εισφορές και με ΦΠΑ σε απαγορευτικό ποσοστό, σε σχέση με την αδήλωτη εργασία που δεν προϋποθέτει εισφορές ούτε καταβολή ΦΠΑ.

Οι συνέπειες αυτού του φαινομένου είναι η μαζική φορολογική διαφυγή (ΦΠΑ, φόρος επί των εταιριών) και η έλλειψη κοινωνικών εισφορών.

Η Επιτροπή, στην πρόσφατη ανακοίνωσή της COM 219/98 σχετικά με την αδήλωτη εργασία, επιβεβαιώνει το μέγεθος του φαινομένου και τις καταστρεπτικές συνέπειες που προκύπτουν από αυτό. Στη συνέχεια, εξετάζει τα διάφορα μέτρα που χρησιμοποιούνται για την αντιμετώπιση της λαίλαπας, και υπογραμμίζει την ποιότητα και την αποτελσματικότητα των αποφάσεων που ελήθφησαν στις Κάτω Χώρες, στον τομέα της απασχόλησης.

Στο εν λόγω κράτος, το ποσοστό ΦΠΑ για τις εργασίες συντήρησης κτιρίων και συγκεκριμένα των κατοικιών καθορίστηκε στο ελάχιστο επίπεδο. Αυτό το μέτρο ήταν ικανό να μειώσει την μαύρη εργασία, χωρίς να πληγούν τα γενικά φορολογικά έσοδα από την αύξηση της βάσης του ΦΠΑ. Η Επιτροπή υπογραμμίζει ότι, πράγματι, οι Κάτω Χώρες δεν χρειάστηκε να λάβουν καμία πρωτοβουλία για την ενίσχυση των ποινών και των ελέγχων προκειμένου να αντιμετωπιστεί η αδήλωτη εργασία.

Σε αυτό το πλαίσιο, μπορεί η Επιτροπή να πει αν προτίθεται να συστήσει την γενίκευση μέτρου ίδιας φύσης με αυτό που αποφάσισαν οι Κάτω Χώρες, για τις εργασίες συντήρησης των κατασκευών που εκτελούνται στο σύνολο των κρατών μελών της Ένωσης;

Αν ναι, πότε πιστεύει ότι θα προτείνει σχετικό κείμενο;

Αν όχι, τη στιγμή που οι έλεγχοι και οι κυρώσεις αποδεικνύονται αναποτελεσματικοί, ποιοί οι λόγοι που θα οδηγούσαν σε άρνηση λήψης μέτρων;

Απάντηση του κ. Flynn εξ ονόματος της Επιτροπής

(31 Ιουλίου 1998)

Στην ανακοίνωσή της σχετικά με τη λαθραία εργασία(1), η Επιτροπή αναφέρει ότι η καθιέρωση μιας γενικής στοχοθετημένης στρατηγικής είναι ουσιώδης για την αποτελεσματική καταπολέμηση της λαθραίας εργασίας και ότι η στρατηγική αυτή πρέπει να περιλαμβάνει ένα μείγμα στοιχείων. Αυτό το μείγμα πολιτικής θα ποικίλλει αναπόφευκτα από το ένα κράτος μέλος στο άλλο. Η θέση σε ισχύ και η ουσιαστική εφαρμογή εξακολουθούν να αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της όλης στρατηγικής όποια και αν είναι τα μέτρα που επιλέγονται. Η υψηλή φορολογία της εργασίας και οι υψηλές εισφορές κοινωνικής ασφάλισης είναι δύο από τους παράγοντες που θεωρούνται ότι ευνοούν τη λαθραία εργασία.

Η Επιτροπή ελπίζει και αναμένει ότι τα κράτη μέλη, τα κοινοτικά όργανα και οι κοινωνικοί εταίροι θα συμμετάσχουν στη συζήτηση σχετικά με τις αιτίες και την έκταση της λαθραίας εργασίας, τον καθορισμό της βέλτιστης πρακτικής για την καταπολέμησή της και τη δυνατότητα συντονισμένης κοινοτικής δράσης. Εάν από τα συμπεράσματα αυτής της συζήτησης προκύψει ότι περαιτέρω δράση σε κοινοτικό επίπεδο είναι κατάλληλη προς το σκοπό αυτό, αυτό θα μπορεί να ληφθεί υπόψη στο πλαίσιο της κοινής έκθεσης του 1998 και των προσανατολισμών για την απασχόληση για το 1999. Στην περίπτωση αυτή, θα μπορεί να διεξαχθεί από κοινού παρακολούθηση των μέτρων που λαμβάνονται στο πεδίο της λαθραίας εργασίας και για τον προσδιορισμό της βέλτιστης πρακτικής. Η ολλανδική εμπειρία της μείωσης του ΦΠΑ (η οποία έχει πολύ περιορισμένο πεδίο εφαρμογής) θα μπορούσε να θεωρηθεί πολύ ενδιαφέρουσα περίπτωση καλής πρακτικής και ως τέτοια γίνεται δεκτή ευνοϊκά από την Επιτροπή.

Η εφαρμογή διαφόρων προσανατολισμών για την απασχόληση του 1998, όπως εκείνων για την ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας και για την ενθάρρυνση της δυνατότητας προσαρμογής, θα συντείνουν στην αποθάρρυνση της λαθραίας εργασίας. Ένας προσανατολισμός ειδικά ενθαρρύνει τα κράτη μέλη να εξετάζουν, χωρίς υποχρέωση, τη δυνατότητα να παρέχεται η συμβουλή της μείωσης του ποσοστού του ΦΠΑ σε υπηρεσίες με ένταση εργασίας που δεν είναι εκτεθειμένες σε διαμεθοριακό ανταγωνισμό. Η Επιτροπή αντιμετωπίζει το ενδεχόμενο να παρουσιάσει σχέδιο οδηγίας σύμφωνα με τις γραμμές αυτές και κάλεσε το Συμβούλιο να εκφράσει την υποστήριξή του γιάυτή την ιδέα. Προς το παρόν δεν έχει ακόμη επιτευχθεί συμφωνία.

(1) COM(98)219 τελικό.