ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-0033/01

υποβολή: Erik Meijer (GUE/NGL) προς την Επιτροπή

(18 Ιανουαρίου 2001)

Θέμα: Η αύξηση του αριθμού των επιβραδυντών φλόγας με βρόμιο που ενέχουν κίνδυνο ανάλογο εκείνου των PCB (Πολυχλωροδιφενύλια) για τον άνθρωπο και τη διατροφή του

1. Είναι σε θέση η Επιτροπή να επιβεβαιώσει το γεγονός ότι η τοξικότητα των επιβραδυντών φλόγας με βρόμιο μπορεί να συγκριθεί με την τοξικότητα των PCB για τα οποία έγινε πολύς λόγος κατά τη δεκαετία του 80, λόγω της κακής βιοαποικοδομησιμότητάς τους ενώ μπορούν, εισερχόμενα στην τροφική αλυσίδα να φθάσουν στον λιπώδη ιστό του ανθρώπου και να διαταράξουν το ορμονικό σύστημα καθώς και, όπως το αποδεικνύει μία σουηδική μελέτη, να μολύνουν το μητρικό γάλα και να διαταράξουν, πριν ακόμη από τη γέννησή τους, την ψυχοκινητικότητα των βρεφών;

2. Μπορεί επίσης να επιβεβαιώσει η Επιτροπή ότι οι εν λόγω επιβραδυντές φλόγας διαδίδονται στο περιβάλλον μέσω των εκπομπών κατά την παραγωγή παραγωγή, των απωλειών κατά την διείσδυση στις πλαστικές ουσίες καθώς και της απομάκρυνση των προϊόντων που περιέχουν τις ουσίες αυτές, καθώς και το γεγονός ότι ανακαλύπτονται όλο και περισσότερο ίχνη τους στο κρέας και στα ψάρια που προορίζονται για ανθρώπινη κατανάλωση, καθώς και στις μεγάλες καλλιέργειες ακόμη δε και στα ψάρια που ξεβράζει η θάλασσα στις ακτές;

3. Αληθεύει το γεγονός ότι, μέσω συμφωνιών με το βιομηχανικό κλάδο, έχουν ήδη καταβληθεί προσπάθειες προκειμένου να περιοριστεί η προσφυγή στους εν λόγω επιβραδυντές σε εθελοντική βάση, αλλά ότι η χρησιμοποίησή τους αυξάνεται με αποτέλεσμα ο κίνδυνος που ενέχουν να είναι ανάλογος εκείνου που συνεπάγονταν κατά το παρελθόν τα PCB;

4. Μπορεί να επιβεβαιώσει η Επιτροπή το γεγονός ότι η Γερμανία έχει απαγορεύσει από το 1986 τους τοξικούς επιβραδυντές φλόγας, αλλά ότι, στα άλλα κράτη μέλη, ο ενεχόμενος βιομηχανικός κλάδος εξακολουθεί να αντιτάσσεται σε μία τέτοια απαγόρευση, καθώς και ότι η ολλανδική κυβέρνηση κρίνει ότι δεν θα πρέπει να αναλάβει δράση προτού βρεθεί μία εναλλακτική λύση και προτού οι τοξικοί επιβραδυντές φλόγας απαγορευθούν σε ευρωπαϊκό επίπεδο, όπως προβλέπεται για το 2008;

5. Υπάρχουν λόγοι που εμποδίζουν τα άλλα κράτη μέλη πλην της Γερμανίας να επιβάλλουν νωρίτερα την απαγόρευση που αναφέρεται στο σημείο 4; Ποιες ενέργειες προτίθεται να αναλάβει η Επιτροπή για την άρση των ως άνω εμποδίων;

Απάντηση του κυρίου Busquin εξ ονόματος της Επιτροπής

(27 Μαρτίου 2001)

Η Επιτροπή θα ήθελε να παραπέμψει το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου στις απαντήσεις που έχουν δοθεί για το ίδια θέμα στις γραπτές ερωτήσεις E-2616/00(1) του κυρίου Davies, E-2504/99(2) της κυρίας Thors, P-1976/99(3) της κυρίας Schrling, E-3004/98(4) του κυρίου Eisma και στην προφορική ερώτηση H-776/99(5) της κυρίας Schrling.

Σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΟΚ) 793/93 του Συμβουλίου της 23ης Μαρτίου 1993 για την αξιολόγηση και τον έλεγχο των κινδύνων από τιςπάρχουσες ουσίες(6), η Ευρωπαϊκήπηρεσία χημικών ουσιών, σε συνεργασία με τα κράτη μέλη, είχε τον συντονιστικό ρόλο κατά τις επιστημονικές συζητήσεις που οδήγησαν στην έγκριση συνολικών εκτιμήσεων επικινδυνότητας τριών βρωμιωμένων επιβραδυντικών φλόγας που κυκλοφορούν στο εμπόριο.

Είναι τα εξής:

- πενταβρωμοδιφαινυλαιθέρας (πενταBDPE), (CAS 32534-81-9), εισηγητής: Ηνωμένο Βασίλειο

- οκταβρωμοδιφαινυλαιθέρας (οκταBDPE), (CAS 32536-52-0), εισηγητές: Γαλλία και Ηνωμένο Βασίλειο

- δεκαβρωμοδιφαινυλαιθέρας (decaBDPE), (CAS 1163-19 -5), εισηγητές: Γαλλία και Ηνωμένο Βασίλειο

Σύμφωνα με την έκθεση εκτίμησης επικινδυνότητας για τον πενταBDPE, η ουσία αποικοδομείται πολύ δύσκολα, είναι σε μεγάλο βαθμό βιοσυσσωρεύσιμη και απαντά ευρέως σε βιοκοινωνίες του περιβάλλοντος, συμπεριλαμβανομένου του λιπώδους ιστού ιχθύων και θαλάσσιων ζώων. Έχει επίσης ανιχνευτεί, αν και σε σχετικά χαμηλές συγκεντρώσεις, αλλά επίπεδα πιθανώς αυξανόμενα, στο μητρικό γάλα. Κατόπιν των συμπερασμάτων αυτών, η Επιτροπή εξέδωσε στις 5 Μαρτίου 2001 μια σύσταση σχετικά με τα αποτελέσματα της εκτίμησης επικινδυνότητας και τις στρατηγικές μείωσης αυτής για τα πενταβρωμοπαράγωγα του διφαινυλαιθέρα και το κυμόλιο(7), όπου προτείνει περιορισμούς στο εμπόριο και τη χρήση των ουσιών αυτών σύμφωνα με τη σχετική οδηγία (οδηγία 76/769/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 27ης Ιουλίου 1976 περί προσεγγίσεως των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών που αφορούν περιορισμούς στην εμπορία και χρήση μερικών επικινδύνων ουσιών και παρασκευασμάτων(8)).

Σύμφωνα πάντοτε με την έκθεση εκτίμησης επικινδυνότητας, οι ομοειδείς ουσίες με περισσότερα άτομα βρωμίου, οκταBDPE και δεκαBPPE, δεν φαίνεται να συγκεντρώνονται σε έμβια όντα, παρουσιάζουν συνεπώς χαμηλό δυναμικό βιοσυγκέντρωσης και βιοσυσσώρευσης. Εντούτοις, σύμφωνα με τις εκθέσεις εκτίμησης επικινδυνότητας που αφορούν τις δύο εν λόγω ουσίες,πάρχει ανάγκη πληρέστερης ενημέρωσης ώστε να ταυτοποιηθούν επαρκώς τυχόν κίνδυνοι. Έτσι, βρίσκεται σε εξέλιξη ένα περαιτέρω πρόγραμμα εργασίας" συγκεκριμένα, μελετάται η πιθανότητα αποικοδόμησης προς διφαινυλαιθέρες με μικρότερο αριθμό ατόμων βρωμίου. Το συμπέρασμα αυτόποστηρίζεται από την επιστημονική επιτροπή για την τοξικότητα, την οικοτοξικότητα και το περιβάλλον, στην από 19 Ιουνίου 2000 γνώμη της.

Υπάρχουν κάποιες χημικές ομοιότητες μεταξύ βρωμιωμένων διφαινυλαιθέρων και πολυχλωριωμένων διφαινυλίων (PCB). Υπάρχουν όμως και διαφορές μεταξύ των διαφόρων πολυβρωμιωμένων ομοειδών ουσιών, σε ό,τι κυρίως αφορά τον βαθμό βιοσυσσώρευσης και την τοξικότητα. Οι διαφορές αυτές απεικονίζονται στα αποτελέσματα των εκθέσεων εκτίμησης επικινδυνότητας.

Η Επιτροπή έχειποβάλει πρόταση για έκδοση οδηγίας σχετικά με τον περιορισμό της χρήσης ορισμένων επικινδύνων ουσιών στα είδη ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού(9) (RoHS). Η Επιτροπή μελετά επίσης την επιβολή περιορισμών στο πλαίσιο της οδηγίας 76/769, που αφορούν περιορισμούς κυκλοφορίας στην αγορά και χρήσεως μερικών επικινδύνων ουσιών και παρασκευασμάτων. Σύμφωνα με την πρόταση RoHS, τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε, από 1ης Ιανουαρίου 2008, στη θέση ορισμένων βαρέων μετάλλων και δύο ομάδων βρωμιωμένων επιβραδυντικών φλόγας, των πολυβρωμιωμένων διφαινυλίων (PBB) και των πολυβρωμιωμένων διφαινυλαιθέρων (PBDE), να χρησιμοποιούνται άλλες ουσίες. Η πρόταση βρίσκεταιπό εξέταση στο Συμβούλιο και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Έκτοτε όμως, οι βιομηχανίες παραγωγής επιβραδυντικών φλόγας ανέλαβαν αυτοπροαίρετα απέναντι στο πρόγραμμα για το περιβάλλον και τηνγεία του ΟΟΣΑ για βελτιωμένο έλεγχο της χρήσης των πολυβρωμιωμένων διφαινυλαιθέρων (PBDE). Όσο διαρκεί η αυτοπροαίρετη δέσμευση, έχουν μειωθεί οι προς την Κοινότητα εισαγωγές πενταBDPE.

Ακόμη, από όσο γνωρίζει η Επιτροπή, ο σύνδεσμος γερμανικών χημικών βιομηχανιών αυτοδεσμεύτηκε το 1986 να μη χρησιμοποιεί PBB και PBDE για τις ανάγκες της παραγωγής.

Τυχόν μονόπλευρες απαγορεύσεις σε εθνικό επίπεδο, προτού ληφθούν εναρμονισμένα μέτρα μείωσης της επικινδυνότητας σε κοινοτικό επίπεδο, ενδέχεται να αντιβαίνουν προς τις διατάξεις των άρθρων 28-30 (πρώην 30-36) της συνθήκης ΕΚ. Εντούτοις, τέτοιες απαγορεύσεις ενδέχεται να αιτιολογούνται βάσει θεμελιωδών

απαιτήσεων που αναγνωρίζονται από το κοινοτικό δίκαιο (μεταξύ άλλων, προστασία τηςγείας και ζωής ανθρώπων, ζώων και φυτών), δεν θα πρέπει όμως να εισάγουν διακρίσεις ούτε συγκαλυμμένους περιορισμούς στο εμπόριο μεταξύ κρατών μελών.

(1) ΕΕ C 113 E της 18.4.2001, σελ. 134.

(2) ΕΕ C 330 E της 21.11.2000.

(3) ΕΕ C 203 E της 18.7.2000.

(4) ΕΕ C 142 της 21.5.1999.

(5) Συζητήσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (Δεκεμβρίου II 1999).

(6) ΕΕ L 84 της 5.4.1993.

(7) ΕΕ L 69 της 10.3.2001.

(8) ΕΕ L 262 της 27.9.1976.

(9) COM(2000)347 τελικό.