ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-0382/01

υποβολή: Jeffrey Titford (EDD) προς την Επιτροπή

(15 Φεβρουαρίου 2001)

Θέμα: Προτεινόμενη οδηγία για χρησιμοποιημένες ηλεκτρικές και ηλεκτρονικές συσκευές

Για ποιο λόγο προχωρά η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην πρόταση Οδηγίας για τα απόβλητα από χρησιμοποιημένες ηλεκτρικές και ηλεκτρονικές συσκευές, η οποία θα απαιτεί να προσφέρουν οι έμποροι λιανικής πώλησης ηλεκτρικών ειδών στους καταναλωτές τη δωρεάν παραλαβή παλιών ηλεκτρικών προϊόντων, τη στιγμή που η προτεινόμενη Οδηγία:

1. θα αναγκάσει τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις να χρησιμοποιήσουν ακριβή επιφάνεια καταστημάτων για την αποθήκευση αποβλήτων,

2. θα προξενήσει πρακτικές δυσχέρειες στους πελάτες που θα μεταφέρουν τα προϊόντα αυτά στα καταστήματα,

3. θα προξενήσει προβλήματαγείας και ασφάλειας στο προσωπικό των καταστημάτων, το οποίο θα κληθεί να χειρίζεται κάθε λογής επικίνδυνες, ρυπαρές, λαδωμένες ή ενδεχομένως μολυσμένες συσκευές που θα επιστρέφουν οι καταναλωτές,

4. θα προξενήσει τεράστια πρόσθετη επιβάρυνση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων που θα πρέπει να συλλέγουν παλαιά προϊόντα παραδίδοντας ταυτόχρονα καινούργια,

5. θα απαιτεί από τους μικρομεσαίους λιανοπωλητές να ζητούν την έκδοση άδειας για τη διάθεση αποβλήτων, η οποία μπορεί να αποκτηθεί μόνο με την αποστολήπαλλήλων σε δαπανηρές σειρές μαθημάτων,

6. θα εκθέσει τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις σε ποινικές κυρώσεις για την πώληση ηλεκτρικών συσκευών χωρίς άδεια αυξάνοντας έτσι τον αριθμό των ποινικών αδικημάτων που επιβάλλονται από την Ευρωπαϊκή Ένωση (όπως η πρόσφατη απόπειρα της Βρετανικής Κυβέρνησης να καταστήσει ποινικό αδίκημα την πώληση χύδην προϊόντων στους Βρετανούς καταναλωτές με αυτοκρατορικά μέτρα και σταθμά).

Απάντηση της κας Wallstrm εξ ονόματος της Επιτροπής

(6 Απριλίου 2001)

Στο άρθρο 4 της πρότασης οδηγίας της Επιτροπής σχετικά με τα απόβλητα ηλεκτρολογικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού (WEEE)(1), ορίζεται μεταξύ άλλων ότι τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα μέτρα που είναι απαραίτητα για να εξασφαλίζεται η καθιέρωση συστημάτων που επιτρέπουν την επιστροφή από τους τελικούς χρήστες και τους πωλητές των αποβλήτων ηλεκτρολογικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού των νοικοκυριών, χωρίς επιβάρυνση. Για να ανταποκριθούν στηνποχρέωση αυτή τα κράτη μέλη πρέπει να είναι σε θέση να εξασφαλίζουν την ύπαρξη και πρόσβαση των απαραιτήτων εγκαταστάσεων συλλογής, λαμβάνονταςπόψη την πυκνότητα του πληθυσμού. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν επίσης ότι οι πωλητές κατά τη διάθεση ενός νέου προϊόντος, προσφέρονται να παραλαμβάνουν χωρίς επιβάρυνση τέτοια απόβλητα ηλεκτρολογικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού από τα νοικοκυριά, με την προϋπόθεση ότι ο εξοπλισμός αυτός είναι απαλλαγμένος μολύνσεων (περιλαμβανομένης της ραδιενεργού και βιολογικής μόλυνσης). Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα απαραίτητα μέτρα ώστε να εξασφαλίζεται η μεταφορά σε εγκεκριμένες εγκαταστάσεις επεξεργασίας όλου του ηλεκτρολογικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού που συλλέγεται με βάση το εν λόγω άρθρο.

Βασική αρχή είναι ότι οι τελικοί χρήστες και οι πωλητές μπορούν να επιστρέφουν ηλεκτρολογικά εξαρτήματα χωρίς να επιβαρύνονται για αυτό. Κατά την άποψη της Επιτροπής, η αρχή αυτή δεν συνεπάγεταιποχρεωτικά την επιστροφή των αντικειμένων αυτών στα σημεία λιανικής πώλησης προκειμένου για ηλεκτρολογικά προϊόντα που εξάντλησαν το όριο ζωής τους. Απεναντίας, η εμπειρία στις περιοχές όπου ήδη έχει ξεκινήσει η διαχείριση τέτοιων αποβλήτων δείχνει ότι η μεταφορά σε σημεία αποσυναρμολόγησης ή επεξεργασίας οργανώνεται κατά τέτοιο τρόπο ώστε να μην προκύπτει αξιόλογη επιπρόσθετη φόρτιση των σημείων λιανικής πώλησης ή των καταναλωτών. Σε επαφές που είχε η Επιτροπή με εκπροσώπους οργανώσεων λιανικής πώλησης επιβεβαιώνει το γεγονός ότι σε πολλές περιπτώσεις η ελεύθερη επιστροφή των αντικειμένων αυτών, όπως προτείνεται από την Επιτροπή, αποτελεί ήδη μέρος των προσφερομένων στον καταναλωτήπηρεσιών.

Αν παρόλα αυτά προκύπτουν πρόσθετες δαπάνες, η Επιτροπή είναι πεπεισμένη ότι αυτές πρέπει να αναλαμβάνονται προς όφελος του περιβάλλοντος. Στα πλαίσια αυτά, η αρχή της ενσωμάτωσης του κόστους στην τιμή του προϊόντος είναι μια από τις βασικές αρχές της βιώσιμης ανάπτυξης. Όπως αναφέρεται στην αιτιολογική έκθεση των προτάσεων, είναι σαφές από τα πιλοτικά προγράμματα της WEEE, ότι η επιβάρυνση των καταναλωτών με το κόστος απόρριψης στο σημείο επιστροφής τωνπόψη αντικειμένων θα είχε αρνητικές συνέπειες επί των αποτελεσμάτων της επιστροφής τους. Επιπλέον, η πρότασηπεβλήθη σε αξιολόγηση επιπτώσεων του κλάδου με ειδική αναφορά τις μικρές και μεσαίου μεγέθους επιχειρήσεις (ΜΜΕ). Μια τέτοια αξιολόγηση, που δημοσιεύθηκε από την Επιτροπή στο παράρτημα ΙΙ της αιτιολογικής έκθεσης της πρότασης WEEE, εκτελέστηκε σε διαβούλευση με τις αρμόδιες ενώσεις (περιλαμβανομένων και των λιανοπωλητών) και δεν παρουσίαζε κάποια αξιόλογη αρνητική επίπτωση επί των ΜΜΕ.

Σε ό,τι αφορά την ανάγκη θέσπισης αδειών διαχείρισης αποβλήτων, στην οδηγία 75/442/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 15ης Ιουλίου 1975 για τα απόβλητα(2) (άρθρο 12) δεν ζητείται από τις επιχειρήσεις που συλλέγουν απόβλητα ναποβάλονται σεποχρέωση αδείας, αλλά μόνον να έχουν εγκριθεί από τις αρμόδιες αρχές. Κάθε εμπορική επιχείρηση είναι εξ ορισμού ήδη εξουσιοδοτημένη αρμοδίως. Η πρόταση οδηγίας για τα WEEE δεν τροποποιεί την κατάσταση αυτή.

Το ζητήμα ενδεχομένων ποινικών κυρώσεων δεν αντιμετωπίζεται επί του παρόντος από την κοινοτική νομοθεσία. Ωστόσο, λόγω του ότιπάρχουν ακόμη πολλές περιπτώσεις πρόδηλης παραβίασης της κοινοτικής περιβαλλοντικής νομοθεσίας, η Επιτροπή εξέδωσε μια πρόταση οδηγίας για την προστασία του περιβάλλοντος, σε ποινικό δίκαιο(3). Έτσι καθιερώνεται ένα ελάχιστο πλαίσιο στοιχείων για ποινικές παραβιάσεις της κοινοτικής περιβαλλοντικής νομοθεσίας.

(1) ΕΕ C 365 E της 19.12.2000.

(2) ΕΕ L 194 της 25.7.1975.

(3) COM(2001)139 τελικό.