ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-2950/96 υποβολή: Dietrich Elchlepp (PSE) προς την Επιτροπή (8 Νοεμβρίου 1996)

Θέμα: Αναγνώριση διπλωμάτων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης (γενική οδηγία αναγνώρισης 89/48/ΕΟΚ)

H οδηγία 89/48/ΕΟΚ ((ΕΕ L 19 της 24.01.1989, σελ. 24.)) προβλέπει μια γενική ρύθμιση της διασυνοριακής αναγνώρισης των διπλωμάτων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης που πιστοποιούν επαγγελματική κατάρτιση ελάχιστης διάρκειας τριών ετών. Η εν λόγω οδηγία αναφέρεται στην πρόσβαση στα αποκαλούμενα νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα. Εν τω μεταξύ αυξάνονται συνεχώς τα παράπονα διότι η εν λόγω οδηγία δεν εφαρμόζεται παρά μόνο διστακτικά ή και καθόλου σε ορισμένες περιπτώσεις. Ετσι ορισμένες ομάδες επαγγελμάτων συναντούν σημαντικά εμπόδια όσον αφορά την ελεύθερη διακίνηση των εργαζομένων στην ευρωπαϊκή αγορά εργασίας. Οι περιπτώσεις απόρριψης αφορούν πχ. ζητώντες εργασία που έχουν τελειώσει σχολές οι οποίες, σύμφωνα με την εν λόγω οδηγία, δεν αποτελούν «σχολές τριτοβάθμιας εκπαίδευσης» ή ζητώντες εργασία με πολυετή επαγγελματική πείρα των οποίων η εκπαίδευση παρεκκλίνει από τις ειδικές απαιτήσεις που έχουν οριστεί για τα νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα στο κράτος υποδοχής.

Γι'αυτόν τον λόγο, ερωτώ την Επιτροπή:

1. Υφίσταται, όσον αφορά την εως σήμερα εφαρμογή της γενικής οδηγίας 89/48/ΕΟΚ περί τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, ένας πίνακας στον οποίο να έχουν καταχωρηθεί οι περιπτώσεις απόρριψης κατά αριθμό, κράτος μέλος και αιτίες απόρριψης;

2. Πως κρίνει η Επιτροπή το γεγονός ότι ζητώντες εργασία με πολύχρονη επαγγελματική πείρα πχ. τελειόφοιτοι «Παιδαγωγικών Ακαδημιών» δεν μπορούν να συμμετάσχουν σε διαδικασίες πρόληψης, διότι η σχολή τους δεν έχει χαρακτηριστεί από τις αρμόδιες υπηρεσίες ως σχολή τριτοβάθμιας εκπαίδευσης ή ως ανάλογο ίδρυμα σύμφωνα με τα όσα αναφέρονται στην εν λόγω οδηγία;

3. Μπορεί η αρχή της εμπιστοσύνης στην οποία βασίζεται η εν λόγω γενική οδηγία αναγνώρισης να ερμηνευτεί ως εξής: το κράτος υποδοχής είναι υποχρεωμένο να αποδεχτεί την κατάταξη των σχολών που έχει ορίσει το κράτος σπουδών και αν ναι, πως συμβιβάζεται το γεγονός αυτό με τα συμφέροντα του κράτους υποδοχής, δηλαδή η σύνδεση ειδικών απαιτήσεων με την διάρθρωση της επαγγελματικής κατάρτισης στην επικράτειά του;

4. Δεδομένων των υφιστάμενων προβλημάτων αναγνώρισης, θεωρείται λογική η τροποποίηση της γενικής οδηγίας αναγνώρισης ως προς το ότι για την πρόσβαση σε ένα νομοθετικά κατοχυρωμένο επάγγελμα σε ένα άλλο κράτος μια πολυετής και επιτυχής επαγγελματική πείρα μπορεί να αντικαταστήσει το πιστοποιητικό τριτοβάθμιας εκπαίδευσης σύμφωνα με τη εν λόγω οδηγία;

Απάντηση του κ. Monti εξ ονόματος της Επιτροπής (12 Δεκεμβρίου 1996)

1. Η οδηγία 89/48/ΕΟΚ ((ΕΕ L 19 της 24.1.1989. )) προβλέπει ότι τα κράτη μέλη διαβιβάζουν στην Επιτροπή, κάθε δύο χρόνια, έκθεση σχετικά με την εφαρμογή του γενικού συστήματος αναγνώρισης των διπλωμάτων, η οποία περιλαμβάνει στατιστικό πίνακα των αποφάσεων που έχουν ληφθεί. Η Επιτροπή έχει λάβει τις εκθέσεις για τις περιόδους 1991/1992 και 1993/1994. Οι στατιστικές δείχνουν ότι οι περισσότεροι αιτούντες πέτυχαν την αναγνώριση των διπλωμάτων τους. Το 5% των ληφθεισών αποφάσεων ήταν αρνητικές και σε ελάχιστες περιπτώσεις κατατέθηκαν προσφυγές. Η Επιτροπή θα διαβιβάσει στο Αξιότιμο Μέλος αντίγραφο της συλλογής των εκθέσεων που υπέβαλαν τα κράτη μέλη.

2. Τα διπλώματα που χορηγούνται από τα πανεπιστήμια, τα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα ή άλλα ιδρύματα του αυτού εκπαιδευτικού επιπέδου θεωρούνται ισότιμα από το άρθρο1 της οδηγίας 89/48/ΕΟΚ. Κατά την άποψη της Επιτροπής, τα διπλώματα των αυστριακών παιδαγωγικών ακαδημιών αποτελούν διπλώματα κατά την έννοια του άρθρου 1 της οδηγίας. Η Επιτροπή έχει κινήσει διαδικασία παράβασης κατά της Γερμανίας όσον αφορά τη μη αναγνώριση των τυπικών προσόντων των εκπαιδευτικών που προέρχονται από άλλα κράτη μέλη και παρακολούθησαν τις σπουδές τους σε ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα μη πανεπιστημιακού χαρακτήρα.

3. Είναι σαφές ότι οι έννοιες του πανεπιστημίου, του ανώτατου εκπαιδευτικού ιδρύματος και του ιδρύματος του αυτού εκπαιδευτικού επιπέδου πρέπει, κατά την άποψη της Επιτροπής, να ερμηνεύονται βάσει της νομοθεσίας του κράτους μέλους που χορήγησε το δίπλωμα. Κατά συνέπεια, το κράτος μέλος προέλευσης είναι αρμόδιο για να κρίνει εάν το ίδρυμα στο οποίο ο μετανάστης πραγματοποίησε τις σπουδές του αντιστοιχεί, λαμβάνοντας υπόψη την οργάνωση του δικού του εκπαιδευτικού συστήματος, σε μία από τις εν λόγω τρεις κατηγορίες. Επιπλέον, το άρθρο 8 της οδηγίας ορίζει ότι το κράτος μέλος προέλευσης δέχεται ως απόδειξη του ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις που αναφέρονται στην οδηγία, τις βεβαιώσεις και τα έγγραφα που έχουν εκδόσει οι αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους προέλευσης.

Όσον αφορά το δεύτερο σκέλος της ερώτησης, η Επιτροπή εφιστά την προσοχή του Αξιότιμου Μέλους στο γεγονός ότι η οδηγία παρέχει στο κράτος μέλος υποδοχής τη δυνατότητα να υποβάλει τον ενδιαφερόμενο σε δοκιμασία επάρκειας ή σε πρακτική άσκηση προσαρμογής, προκειμένου να αντισταθμιστούν ουσιώδεις διαφορές όσον αφορά τη διάρκεια ή το περιεχόμενο μεταξύ της εκπαίδευσής του και της εκπαίδευσης που απαιτείται στο κράτος μέλος υποδοχής.

4. Εάν ο ενδιαφερόμενος διαθέτει ένα από τα διπλώματα που ορίζονται στο άρθρο 1 της οδηγίας (όπως συμβαίνει στην περίπτωση των διπλωμάτων των αυστριακών παιδαγωγικών ακαδημιών), το εν λόγω δίπλωμα πρέπει, κατ' αρχάς, να αναγνωρισθεί ως έχει και δεν επιτρέπεται να ζητηθεί από τον ενδιαφερόμενο συμπληρωματική επαγγελματική πείρα. Η Επιτροπή δεν προτίθεται να τροποποιήσει την οδηγία 89/48/ΕΟΚ προκειμένου να συμπεριλάβει στο πεδίο εφαρμογής της τα άτομα που δεν είναι κάτοχοι διπλώματος αλλά διαθέτουν ορισμένη επαγγελματική πείρα. Αυτό δεν σημαίνει ότι ο ενδιαφερόμενος που διαθέτει δίπλωμα κατώτερου επιπέδου από αυτά που καλύπτονται από την οδηγία 89/48/ΕΟΚ, δεν μπορεί να επιτύχει την αναγνώρισή του. Στην περίπτωση αυτή μπορεί να χρησιμοποιήσει τους μηχανισμούς αναγνώρισης που προβλέπονται από τη δεύτερη οδηγία γενικού συστήματος (οδηγία 92/51/ΕΟΚ) ((ΕΕ L 209 της 24.7.1992. )).

Εξάλλου, στην έκθεσή της προς το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για την εφαρμογή της οδηγίας 89/48/ΕΟΚ η οποία εγκρίθηκε στις 15 Φεβρουαρίου 1996 ((Έγγρ. COM(96) 46 τελικό. )), η Επιτροπή αναφέρει μεταξύ των συμπερασμάτων της ότι θα εξετάσει το ενδεχόμενο να εντάξει στην οδηγία την υποχρέωση να λαμβάνεται υπόψη, κατά την εξέταση μιας αίτησης αναγνώρισης, η πείρα που αποκτήθηκε μετά το δίπλωμα. Σε κάθε περίπτωση, οι αρχές του κράτους μέλους υποδοχής υποχρεούνται, βάσει των άρθρων της συνθήκης ΕΚ για την ελεύθερη κυκλοφορία όπως αυτά ερμηνεύτηκαν από τη νομολογία ((Βλ. Αποφάσεις της 7.5.1991 υπόθ. C 340/89 «Βλασσοπούλου» και της 23.2.1994 υπόθ. C 419/92 «Scholz». )), να λαμβάνουν υπόψη τους την επαγγελματική πείρα που αποκτήθηκε σε άλλο κράτος μέλος.