ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-2593/97 υποβολή: Κατερίνα Δασκαλάκη (UPE) προς την Επιτροπή (29 Iουλίου 1997)

Θέμα: Οι πυρκαϊές στην Ελλάδα

Τα τελευταία χρόνια κατά τους θερινούς μήνες παρατηρούνται στην Ελλάδα μεγάλης εκτάσεως πυρκαϊές που αποτεφρώνουν κοινής χρήσεως δασικές εκτάσεις και καταστρέφουν το ευρωπαϊκό μεσογειακό οικοσύστημα. Στις αρχές Ιουλίου πυρκαϊά κατέστρεψε το δάσος του Σέιχ Σου που ήταν ο πνεύμονας της Θεσσαλονίκης, ανυπολόγιστες είναι και οι ζημιές από άλλες πυρκαϊές στην Ηλεία, τη Μεσσηνία, την Ίο και αλλού.

Σε όλες σχεδόν τις περιπτώσεις παρατηρείται έλλειψη σχεδιασμού στην αντιμετώπιση των πυρκαϊών, ολιγωρία στη συντήρηση και την ετοιμότητα των πυροσβεστικών αεροπλάνων αλλά και εκ των υστέρων απαράδεκτος αποχαρακτηρισμός των καμένων δασικών περιοχών που αργότερα οικοπεδοποιούνται και ανοικοδομούνται.

Με δεδομένο ότι η Ελλάδα είναι πρώτη σε αριθμό καιόμενης έκτασης ανά πυρκαϊά στην Ε.Ε., ερωτάται η Επιτροπή: Πέρα από οποιαδήποτε και επιβαλλόμενη οικονομική συνδρομή, σκοπεύει (και σύμφωνα με τα ψηφίσματα του Ε.Κ. της 29ης Σεπτεμβρίου 1994 ((EE C 305 της 31.10.1994, σελ. 102. )) και 21ης Σεπτεμβρίου 1995 ((EE C 269 της 16.10.1995, σελ. 174. )) να ελέγξει την αποτελεσματικότητα των μέτρων που έχουν εγκριθεί από το συγκεκριμένο κράτος-μέλος; Μπορεί και τι προτίθεται να πράξει ώστε στα πλαίσια των ρυθμίσεων για την προστασία του περιβάλλοντος στην Ε.Ε. να μην παραδίδονται στην ανοικοδόμηση δασικές εκτάσεις που καίγονται, να γίνεται υποχρεωτική αναδάσωση και να ελέγχεται το κράτος-μέλος στην αντίθετη περίπτωση;

Τι έχει πράξει έως τώρα για την θεσμοθέτηση κοινής δασικής πολιτικής και ποιες δράσεις κατά των πυρκαϊών σκοπεύει να υιοθετήσει στα πλαίσια της χωροταξικής πολιτικής της; Γενικότερα ποια σχετικά μέτρα έχει υιοθετήσει η Επιτροπή από όσα ζήτησε το Ε.Κ. με τα άνω ψηφίσματά του;

Απάντηση του κ. Fischler εξ ονόματος της Επιτροπής (17 Οκτωβρίου 1997)

Η Επιτροπή γνωρίζει τα προβλήματα που δημιουργούνται από τις πυρκαγιές στα δάση των δασών και που αφορούν την προστασία των ανθρώπων και των αγαθών καθώς και των δασικών εκτάσεων στο σύνολό τους. Οι πυρκαγιές των τελευταίων ετών, όπως αυτές που έγιναν στις αρχές του φετινού καλοκαιριού στην Ελλάδα, κατέδειξαν σε όλη την Κοινότητα τη σημασία των συστημάτων προστασίας των δασών από τις πυρκαγιές.

Για το λόγο αυτό, εμφορούμενο από τις ίδιες ανησυχίες με αυτές που διατύπωσε το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου, κυρίως στις αναφορές του στα ψηφίσματα του 1994 και 1995, το Συμβούλιο παρέτεινε για μία νέα πενταετή περίοδο (1997-2001) την κοινοτική δράση προστασίας των δασών από τις πυρκαγιές ((Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2158/92, για την προστασία των δασών από τις πυρκαγιές (ΕΕ L 217 της 31.7.1992), που παρατείνεται με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 308/97 (ΕΕ L 51 της 21.2.1997). )) με ενδεικτικό ποσό 70 εκατ. Ecu γι' αυτή την περίοδο.

Με την ευκαιρία της επανάλειψης της δράσης, η Επιτροπή υπέβαλε στο Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο τον απολογισμό 1992-1996 της εφαρμογής αυτής της δράσης, ο οποίος επιτρέπει να συγχρηματοδοτηθούν μελέτες για τις αιτίες πρόκλησης των πυρκαγιών, καθώς και μέτρα πρόληψης και επιτήρησης των δασών τα οποία υποβλήθηκαν από τα κράτη μέλη. Για να είναι επιλέξιμα τα μέτρα αυτά πρέπει να αφορούν ζώνες με κίνδυνο πυρκαγιάς και να είναι συναφή με τα σχέδια προστασίας των δασών από τις πυρκαγιές αυτών των ζωνών. Οι ζώνες και τα σχέδια αποτελούν αντικείμενο γνώμης της Επιτροπής.

Ο απολογισμός παρουσίαζε επίσης τα αποτελέσματα της εφαρμογής του κοινοτικού συστήματος πληροφόρησης για τις φωτιές στα δάση, το οποίο προορίζεται για τη βελτίωση της ανάλυσης των αιτιών πρόκλησης των πυρκαγιών καθώς και των συστημάτων προστασίας από αυτές. Το σύστημα αυτό επιτρέπει τώρα να αναλυθούν περίπου 500.000 πυρκαγιές που συνέβησαν σε 319 επαρχίες σε κοινοτικό επίπεδο μεταξύ 1985 και 1995 στη Γερμανία, στην Ελλάδα, την Ισπανία, στη Γαλλία, την Ιταλία και στην Πορτογαλία.

Κατά τη διάρκεια της περιόδου 1992-1996, χορηγήθηκε κοινοτική συνδρομή 13 εκατ. Ecu σε 57 έργα στην Ελλάδα και μόλις έχουν χορηγηθεί 2,35 εκατ. Ecu σε 5 νέα έργα στις αρχές Ιουλίου για το 1997.

Υπενθυμίζεται επίσης ότι οι χρηματοδοτήσεις του Ευρωπαϊκού Γεωργικού Ταμείου Προσανατολισμού και Εγγυήσεων (ΕΓΤΠΕ-τμήμα προσανατολισμού) προβλέπουν 176,4 εκατ. Ecu για μέτρα ανάπτυξης και προστασίας των δασών στο πλαίσιο του κοινοτικού πλαισίου στήριξης για την περίοδο 1994-1999.

Ωστόσο, πρέπει να υπογραμμισθεί ότι η χωροταξία καθώς και η δασική πολιτική υπάγονται σε μεγάλο βαθμό στην αρμοδιότητα του κράτους μέλους, όπως, για παράδειγμα, οι αλλαγές χαρακτηρισμού των εκτάσεων ή οι αποφάσεις αναδάσωσης μετά από πυρκαγιά.

Η Επιτροπή καθορίζει τώρα τα στοιχεία για μία ευρωπαϊκή στρατηγική στον τομέα των δασών, βάσει των συγκεκριμένων συστάσεων που περιλαμβάνονται στην έκθεση Thomas για τη δασική πολιτική της Κοινότητας, η οποία εγκρίθηκε από το Κοινοβούλιο τον Ιανουάριο του 1997.

Όσον αφορά τα μέτρα στον τομέα της καταπολέμησης των δασικών πυρκαγιών, αυτά υπάγονται στην αρμοδιότητα των κρατών μελών. Ωστόσο, στο πλαίσιο της κοινοτικής συνεργασίας στον τομέα της πολιτικής προστασίας, η Επιτροπή ξεκίνησε πολλές πρωτοβουλίες στον τομέα της καταπολέμησης των πυρκαγιών στα δάση. Τα μέτρα αυτά αποσκοπούν στην ενίσχυση των ανταλλαγών πείρας μεταξύ των κρατών μελών και στην ενθάρρυνση της κατάρτισης του προσωπικού που εργάζεται για την καταπολέμηση των πυρκαγιών στα δάση καθώς και στη βελτίωση της παροχής αμοιβαίας βοήθειας μεταξύ των κρατών μελών. Στο πλαίσιο αυτό, καταρτίστηκε ένα σύστημα εθνικών σημείων επαφής 24 ώρες το εικοσιτετράωρο.