ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1429/01

υποβολή: Erik Meijer (GUE/NGL) προς την Επιτροπή

(17 Μαΐου 2001)

Θέμα: Καθυστερημένη παράδοση σιδηροδρομικούλικού ως συνέπεια της ευρωπαϊκής νομοθεσίας

1. Μπορεί να επιβεβαιώσει η Επιτροπή την πληροφορία ότι οι εταιρίες σιδηροδρόμων αντιμετωπίζουν δυσκολίες προκειμένου να αποκτήσουν εγκαίρως νέα βαγόνια και αμαξοστοιχίες που καθίστανται αναγκαία λόγω αύξησης των αναγκών στον τομέα της μεταφοράς προσώπων, τούτο δε επειδή ακόμη και στην περίπτωση παραγγελίαςλικού χρησιμοποιουμένου ήδη τύπου απαιτούνται τρία χρόνια για την παράδοση του προϊόντος.

2. Γνωρίζει επίσης η Επιτροπή ότι ο πρώτος χρόνος της ως άνω τριετούς προθεσμίας παράδοσης χάνεται άσκοπα λόγω τωνποχρεώσεων που πρέπει να πληρωθούν πριν από την ανάθεση προκειμένου να καταστεί δυνατή η συμμετοχή σε ευρωπαϊκό διαγωνισμό;

3. Με τις σημερινές συνθήκες, ποιός είναι ο ελάχιστος χρόνος που απαιτείται από τη στιγμή που λαμβάνεται η απόφαση για αγορά νέου σιδηροδρομικούλικού έως τη σύναψη σύμβασης με τον προμηθευτή;

4. Τί δυνατότητες επιτάχυνσης της διαδικασίας προσφέρονται προκειμένου να πραγματοποιούνται παραγγελίες σιδηροδρομικούλικού χρησιμοποιουμένου τύπου στον προμηθευτή που έχει ήδη παραδώσει το ίδιο αυτόλικό κατά το παρελθόν, μία ή περισσότερες φορές;

5. Ποιές πρωτοβουλίες προτίθεται να αναλάβει η Επιτροπή με στόχο την αισθητή συντόμευση των χρόνων αναμονής που οφείλονται στην εφαρμογή της ευρωπαϊκής νομοθεσίας, ούτως ώστε να μπορούν οι εταιρίες σιδηροδρόμων να ανταποκρίνονται ταχύτερα και ελαστικότερα στην αυξανόμενη ζήτηση για διεύρυνση της χωρητικότητας του σιδηροδρομικούλικού;

Απάντηση του κ. Bolkestein εξ ονόματος της Επιτροπής

(18 Ιουλίου 2001)

Όσον αφορά την άποψη του αξιότιμου βουλευτή, σύμφωνα με την οποία η εφαρμογή της νομοθεσίας για τις δημόσιες συμβάσεις συνεπάγεται, ουσιαστικά, την απώλεια δώδεκα μηνών για τη σύναψη συμβάσεων σχετικά με την προμήθεια σιδηροδρομικούλικού, η Επιτροπή θα επιθυμούσε να προβεί στις ακόλουθες παρατηρήσεις.

Η ισχύουσα οδηγία (οδηγία 93/38/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 14ης Ιουνίου 1993 περί συντονισμού των διαδικασιών σύναψης συμβάσεων στους τομείς του ύδατος, της ενέργειας, των μεταφορών και των τηλεπικοινωνιών(1)), όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 98/4/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 16ης Φεβρουαρίου 1998(2),ποχρεώνει τους αναθέτοντες φορείς που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της εν λόγω οδηγίας να δημοσιεύουν προκήρυξη διαγωνισμού, προκειμένου να ανοίξουν την ευρωπαϊκή αγορά και να διαμορφώσουν συνθήκες πραγματικού ανταγωνισμού.

Η οδηγία προτείνει ένα μάλλον ευέλικτο σύστημα και προβλέπει τρεις διαφορετικές δυνατότητες για τους αναθέτοντες φορείς όσον αφορά την προκήρυξη διαγωνισμού: μέσω προκήρυξης, μέσω περιοδικής ενδεικτικής προκήρυξης ή μέσω συστήματος προεπιλογής.

Η εν λόγω οδηγία επιβάλλει χρονικούς περιορισμούς, οι οποίοι αποβλέπουν, ουσιαστικά, στη διασφάλιση συνθηκών πραγματικού ανταγωνισμού. Ως εκ τούτου, τα χρονικά περιθώρια πρέπει να είναι επαρκώς μακρά, ώστε να παρέχεται η δυνατότητα στους ενδιαφερομένους ναποβάλλουν έγκυρες προσφορές, συνυπολογίζοντας τους διάφορους παράγοντες (περιπλοκότητα της σύμβασης, κ.λπ.) που αναφέρονται στην προκήρυξη. Αυτά τα χρονικά περιθώρια θεωρούνται ελάχιστα διαστήματα προς τα οποία πρέπει ναπάρχει συμμόρφωση. Όπου απαιτείται λόγω περιπλοκότητας της σύμβασης, πρέπει να ορίζεται μεγαλύτερο χρονικό περιθώριο από τον αναθέτοντα φορέα.

Στην περίπτωση που ο αναθέτων φορέας επιλέξει την πρώτη δυνατότητα για την προκήρυξη διαγωνισμού, κοινώς τη δημοσίευση προκήρυξης, μπορεί να εφαρμόσει την ανοιχτή διαδικασία, την κλειστή διαδικασία ή τη διαδικασία με διαπραγμάτευση. Στην ανοιχτή διαδικασία, το χρονικό περιθώριο για την παραλαβή των προσφορών πρέπει να ανέρχεται σε 52 ημέρες, με το ενδεχόμενο συντόμευσης σε 36 ημέρες εάν οι αναθέτοντες φορείς έχουν δημοσιεύσει περιοδική ενδεικτική προκήρυξη η οποία δεν λειτουργεί ως προκήρυξη διαγωνισμού. Στην κλειστή διαδικασία και στη διαδικασία με διαπραγμάτευση, η οδηγία ορίζει ότι, κατά κανόνα, το χρονικό περιθώριο για την παραλαβή αιτήσεων συμμετοχής στη διαδικασία πρέπει να ανέρχεται τουλάχιστον σε 37 ημέρες από την ημερομηνία αποστολής της προκήρυξης και, εν πάση περιπτώσει, δεν πρέπει να είναι μικρότερο από 22 ημέρες (ή, σε εξαιρετικές περιπτώσεις, 15 ημέρες). Σε αυτό το χρονικό περιθώριο πρέπει να προστίθεται το χρονικό όριο για την παραλαβή των προσφορών. Η οδηγία προβλέπει ότι το εν λόγω χρονικό περιθώριο θα καθορίζεται με αμοιβαία συμφωνία μεταξύ του αναθέτοντος φορέα και των επιλεγμένωνποψηφίων. Εφόσον δενπάρξει συμφωνία, το χρονικό περιθώριο θα ανέρχεται τουλάχιστον σε τρεις εβδομάδες και, εν πάση περιπτώσει, δεν θα είναι μικρότερο από δέκα ημέρες από την ημερομηνία αποστολής των προσκλήσεωνποβολής προσφορών.

Όταν δημοσιεύεται περιοδική ενδεικτική προκήρυξη η οποία λειτουργεί ως προκήρυξη διαγωνισμού, ο αναθέτων φορέας είναιποχρεωμένος να τηρεί τα ίδια χρονικά περιθώρια με αυτά που καθορίζονται ανωτέρω και τα οποία ισχύουν για την κλειστή διαδικασία και για τη διαδικασία με διαπραγμάτευση.

Το σύστημα προεπιλογής παρέχει τη δυνατότητα στους αναθέτοντες φορείς, μετά τη δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, να καταρτίζουν κατάλογο με τους επιλεγμένους προμηθευτές, αντισυμβαλλόμενους ή παρόχουςπηρεσιών. Όσον αφορά τις μεμονωμένες συμβάσεις, ο αναθέτων φορέας δύναται να καλέσει τουποψηφίους που έχουν επιλεγεί προηγουμένως. Το χρονικό περιθώριο για την παραλαβή των προσφορών είναι το ίδιο με αυτό που ισχύει για την ανοιχτή διαδικασία ή για τη διαδικασία με διαπραγμάτευση: είτε καθορίζεται με αμοιβαία συμφωνία, είτε, εάν δενπάρξει συμφωνία, ορίζεται σε τρεις εβδομάδες και σε καμία περίπτωση δεν είναι μικρότερο από δέκα ημέρες από την ημερομηνία αποστολής των προσκλήσεωνποβολής προσφορών.

Το εν λόγω σύστημα προεπιλογής επιτρέπει στους αναθέτοντες φορείς να εξοικονομούν χρόνο για κάθε μεμονωμένη σύμβαση, καθώς το στάδιο επιλογής έχει ήδη ξεκινήσει. Παράλληλα, τούτο παρέχει τη δυνατότητα στον αναθέτοντα φορέα να λάβειπόψη την προηγούμενη σχετική πείρα, η οποία συνιστά θεμιτό κριτήριο για την αξιολόγηση της επάρκειας τουποψηφίου.

Από τα ανωτέρω στοιχεία προκύπτει σαφώς ότι σε καμία περίπτωση δεν χάνεται ένα έτος λόγω της ευρωπαϊκής διαδικασίας προκηρύξεων. Πράγματι, τα χρονικά περιθώρια που πρέπει να τηρούνται κυμαίνονται από περίπου οκτώ εβδομάδες (το μεγαλύτερο χρονικό περιθώριο) σε περίπου τρεις εβδομάδες ή, εφόσονπάρχει αμοιβαία συμφωνία μεταξύ του αναθέτοντα φορέα και τωνποψηφίων, ακόμη και λιγότερο από τρεις εβδομάδες.

Το συγκεκριμένο χρονικό περιθώριο δεν πρέπει να θεωρείται χαμένος χρόνος, εφόσον, ανεξάρτητα από το εάν εφαρμόζεται η οδηγία, για κάθε απόκτησηλικού σημαντικού ποσού, ο αναθέτων φορέας θα πρέπει να συμβουλεύεται την αγορά προκειμένου να αξιολογεί τις διάφορες επιλογές πουπάρχουν προς ικανοποίηση των αναγκών του.

Κατά συνέπεια, η Επιτροπή φρονεί ότι το ισχύον σύστημα, το οποίο ορίζει ελάχιστα χρονικά περιθώρια προκειμένου να διαμορφωθούν συνθήκες πραγματικού ανταγωνισμού, και, ταυτόχρονα, διασφαλίζει ότι οιποψήφιοι θα έχουν πράγματι τη δυνατότητα να ανταγωνιστούν για τηνπό εξέταση σύμβαση, προβλέπει επαρκή ευελιξία. Οι αναθέτοντες φορείς μπορούν να επιλέξουν τον τρόπο διεξαγωγής του διαγωνισμού ανάλογα με το τι αρμόζει περισσότερο στην περίσταση. Επιπλέον, η Επιτροπή κρίνει ότι τα ισχύοντα χρονικά περιθώρια δεν καθυστερούν απαραίτητα τις διαδικασίεςποβολής προσφορών.

Ως εκ τούτου, η Επιτροπή δεν εξετάζει το ενδεχόμενο να τροποποιήσει το ισχύον νομοθετικό σύστημα, προκειμένου να μειώσει τα χρονικά περιθώρια που ορίζονται στις οδηγίες.

Συνεπώς, η Επιτροπή επισημαίνει ότι στην πρόταση για την τροποποίηση της ισχύουσας νομοθεσίας(3), η οποία εγκρίθηκε από την Επιτροπή στις 10 Μαΐου 2000, τα χρονικά περιθώρια είναι ουσιαστικά τα ίδια. Η μόνη αλλαγή έγκειται στη μείωση του χρονικού περιθωρίου στην περίπτωση που χρησιμοποιούνται ηλεκτρονικά μέσα για την αποστολή των προκηρύξεων ή εφόσον οι αναθέτοντες φορείς παρέχουν άμεση πρόσβαση στη συγγραφήποχρεώσεων (και σε άλλα έγγραφα σχετικά με τη σύμβαση), δωρεάν μέσω Διαδικτύου. Οι νέες διατάξεις εισάγουν τον γενικό κανόνα σύμφωνα με τον οποίο, για συγκεκριμένα στάδια της διαδικασίαςποβολής προσφορών, τα χρονικά περιθώρια ενδέχεται να μειωθούν, εφόσον οι προκηρύξεις αποστέλλονται ηλεκτρονικώς. Η διαδικασία αυτή συνυπολογίζει το πλεονέκτημα που απορρέει από την ταχεία δημοσίευση στην περίπτωση ηλεκτρονικής αποστολής.

(1) ΕΕ L 199 της 9.8.1993.

(2) ΕΕ L 101 της 1.4.1998.

(3) ΕΕ C 29 E της 30.1.2001.