ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-0362/99

υποβολή: Esko Seppänen (GUE/NGL) προς την Επιτροπή

(1 Μαρτίου 1999)

Θέμα: Ανθρώπινα δικαιώματα στην Λεττονία

Σύμφωνα με πληροφορίες μου, η Tatyana Zhdanok από τη Ρίγα της Λεττονίας, αγωνιζόμενη για τα πολιτικά δικαιώματα, θα προσαχθεί, στις 15 Φεβρουαρίου 1999, στο Εφετείο της Ρίγας λόγω της ιδιότητάς της του μέλους του Κομμουνιστικού Κόμματος και, επίσης μπορεί να απολυθεί από τη θέση της του Δημοτικού Συμβούλου της Ρίγας. Θα εξετάσει άραγε η Επιτροπή την υπόθεση και θα επιστήσει την προσοχή της Λεττονικής κυβέρνησης στο Διεθνές Σύμφωνο για τα Αστικά και Πολιτικά δικαιώματα και, ιδιαίτερα το άρθρο 25;

Κατά την άποψη της Επιτροπής, μπορεί να επιτραπεί σε μια τέτοια χώρα να ενταχθεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση όταν δεν είναι σε θέση να εξασφαλίσει το σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων όλων των ατόμων που ζουν στην επικράτειά της;

Απάντηση του κ. van den Broek εξ ονόματος της Επιτροπής

(18 Μαρτίου 1999)

Η Επιτροπή μελέτησε την υπόθεση του μέλους του Δημοτικού Συμβουλίου της Ρίγας, κας Tatyana Zhdanok.

Στις 15 Φεβρουαρίου 1999, το περιφερειακό δικαστήριο της Ρίγας αποφάσισε ότι η κα Zhdanok ήταν ενεργό μέλος του Κομμουνιστικού Κόμματος μετά τις 13 Ιανουαρίου 1991. Δεδομένου ότι όσοι είναι ενεργά μέλη του Κομμουνιστικού Κόμματος μετά την προαναφερθείσα ημερομηνία δεν έχουν το δικαίωμα του εκλέγεσθαι σύμφωνα με τον εκλογικό νόμο της Λεττονίας, η θητεία της κας Zhdanok θα ακυρωθεί.

Το Γραφείο των Δημοκρατικών Θεσμών και των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (ΓΔΘΑΔ) του Οργανισμού για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ) εξέφρασε την ανησυχία κατά τις βουλευτικές εκλογές του 1995 ότι "ορισμένες εκλογικές διαδικασίες παραβιάζουν το άρθρο 7.5 που εγγυάται το σεβασμό του δικαιώματος των πολιτών να είναι υποψήφιοι για πολιτικά ή δημόσια αξιώματα, ως άτομα ή ως εκπρόσωποι πολιτικών κομμάτων ή οργανώσεων, χωρίς διακρίσεις" των υποχρεώσεων του ΟΑΣΕ στο έγγραφο της Κοπεγχάγης 1990. Το άρθρο 7.5 του εγγράφου της Κοπεγχάγης αντιστοιχεί στις διατάξεις του άρθρου 25 του Διεθνούς Συμφώνου για τα Αστικά και Πολιτικά Δικαιώματα στο οποίο αναφέρθηκε το Αξιότιμο Μέλος του Κοινοβουλίου.

Στις βουλευτικές εκλογές της Λεττονίας το 1998, το ΓΔΘΑΔ συμπέρανε ότι "σε γενικές γραμμές, οι διάφορες νομικές και διοικητικές διατάξεις παρέχουν το απαραίτητο πλαίσιο για συμμετοχή στην εκλογική διαδικασία και για σωστή συμπεριφορά και διοίκηση". Ωστόσο, παρατήρησαν ότι οι περιοριστικές διατάξεις όσον αφορά το δικαίωμα του εκλέγειν και εκλέγεσθαι για τα άτομα που συμμετείχαν στη στήριξη του Κομμουνιστικού Κόμματος και σχετικών οργανώσεων μετά τις 13 Ιανουαρίου 1991, έχουν ακόμα ισχύ και επομένως το πνεύμα των υποχρεώσεων του ΟΑΣΕ "δεν έχει ακόμα υιοθετηθεί πλήρως".

Μία υποψήφια προς ένταξη χώρα πρέπει να πληροί τα πολιτικά κριτήρια που ορίστηκαν στην Κοπεγχάγη ως προϋπόθεση για την έναρξη των διαπραγματεύσεων. Στην έκθεσή της, η Επιτροπή κατέληγε ότι η Λεττονία πληροί τα πολιτικά κριτήρια, αν και υπάρχουν ορισμένοι τομείς που χρειάζονται περισσότερη δουλειά. Κατά την αξιολόγηση της προόδου των υποψηφίων προς ένταξη χωρών, η Επιτροπή θα συνεχίσει να ελέγχει το θέμα των δικαιωμάτων του ανθρώπου στη Λεττονία. Επίσης θα συνεχίσει το διάλογο με τις αρχές της Λεττονίας πάνω σε αυτό το θέμα.