ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-1478/97 υποβολή: Eva Kjer Hansen (ELDR) προς την Επιτροπή (24 Απριλίου 1997)

Θέμα: Κριτική έκθεση για την επισιτιστική βοήθεια της ΕΕ

Ομάδα οικονομολόγων και ειδικών στον τομέα της αναπτυξιακής βοήθειας από τα κράτη μέλη της ΕΕ και από διάφορες αναπτυσσόμενες χώρες εκπόνησε έκθεση σχετικά με τα προγράμματα επισιτιστικής βοήθειας με τίτλο « Έκθεση Αξιολόγησης. Κοινή Αξιολόγηση του Προγράμματος της ΕΕ στον Τομέα της Επισιτιστικής Βοήθειας 1999». Η έκθεση είναι το αποτέλεσμα της πρώτης κοινής αξιολόγησης της επισιτιστικής βοήθειας της ΕΕ, και έχει συνχρηματοδοτηθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Η ομάδα ερευνητών κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι τα αποκαλούμενα προγράμματα επισιτιστικής βοήθειας της ΕΕ δεν είναι επαρκώς αποτελεσματικά και είναι υπερβολικά πολυδάπανα. Για το λόγο αυτό η έκθεση προτείνει είτε την σταδιακή κατάργηση των προγραμμάτων επισιτιστικής βοήθειας σε ορισμένες χώρες, είτε την εφαρμογή ριζικών μεταρρυθμίσεων για να αυξηθεί η αποτελεσματικότητα.

Μπορεί η Επιτροπή να σχολιάσει τις επικρίσεις που εκφράζονται στην έκθεση; Ποιες θα είναι οι συνέπειες της προαναφερθείσας έκθεσης για τη μελλοντική επισιτιστική βοήθεια της Κοινότητας;

Ποιες συγκεκριμένες πρωτοβουλίες προτίθεται η Επιτροπή να αναλάβει για να αυξηθεί η αποτελεσματικότητα της βοήθειας και πότε αναμένεται ότι θα πραγματοποιηθούν οι αλλαγές αυτές;

Απάντηση του κ. Pinheiro εξ ονόματος της Επιτροπής (2 Ιουνίου 1997)

Η Επιτροπή γνωρίζει τα αποτελέσματα της αξιολόγησης του κοινοτικού προγράμματος επισιτιστικής βοήθειας, το οποίο κάλυπτε την περίοδο 1989-1994 και εστιαζόταν στις δράσεις στο επίπεδο των κρατών μελών και στις κοινοτικές δράσεις που οργάνωσε η Επιτροπή. Η Επιτροπή συμμετείχε ενεργά σ'αυτήν την πρώτη από κοινού αξιολόγηση ενός κοινοτικού μέσου ανάπτυξης και συνεργασίας και τάσσεται υπέρ της πραγματοποίησης παρόμοιων αναλύσεων.

Θα πρέπει να τονισθεί ότι η Επιτροπή δεν είναι σε θέση να δώσει εξηγήσεις παρά μόνο σχετικά με συμπεράσματα και συστάσεις που αφορούν κοινοτικές δράσεις. Η συνέχεια την οποία ενδεχομένως θελήσουν να δώσουν τα κράτη μέλη στην από κοινού αξιολόγηση είναι αποκλειστικά δικό τους θέμα, εκτός από τα σημεία τα οποία αφορούν κάποιο συντονιστικό έργο.

Εν αναμονή των τελικών εκθέσεων και ως απάντηση σε άλλες αξιολογήσεις σχετικά με δράσεις επισιτιστικής βοήθειας, η Επιτροπή έλαβε στα σοβαρά τα αποτελέσματα της αξιολόγησης και άρχισε εκ βάθους αναδιοργάνωση της επισιτιστικής της βοήθειας προκειμένου να την καταστήσει αποτελεσματικότερη για τη στήριξη της επισιτιστικής ασφάλειας. Συνεπώς, η Επιτροπή πρότεινε τη θέσπιση ενός νέου κανονιστικού πλαισίου δράσεων στον τομέα της επισιτιστικής βοήθειας και της επισιτιστικής ασφάλειας που να αντικαθιστά τους πρώην κανονισμούς στον εν λόγω τομέα ((Κανονισμός του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 1292/96 της 27 Ιουνίου 1996 για την πολιτική επισιτιστικής βοήθειας, τη διαχείριση της επισιτιστικής βοήθειας και τις ειδικές πράξεις στήριξης της επισιτιστικής βοήθειας - ΕΕ αριθ. L 166, 5.7.1996. )). Το Κοινοβούλιο διαδραμάτισε, χάρη στην επιτροπή του ανάπτυξης και συνεργασίας και ιδίως με τη βοήθεια της έκθεσης του κ. Telkδmper's, πολύ σημαντικό και εποικοδομητικό ρόλο στο πλαίσιο της νομοθετικής διαδικασίας.

Στην περίπτωση πολλών τομέων για τους οποίους χρειάζονταν βελτιώσεις, σύμφωνα με την αξιολόγηση, έχουν ήδη θεσπισθεί αλλαγές με σημαντικό αντίκτυπο στην αποτελεσματικότητα των πράξεων. Οι τριγωνικές πράξεις και οι επιτόπου αγορές αυξήθηκαν αισθητά, ενώ σε μερικές καταστάσεις είναι δυνατό να χορηγηθεί κάποια οικονομική στήριξη αντί της παροχής βοήθειας υπό μορφή τροφών. Η μετατροπή της επισιτιστικής βοήθειας σε χρηματικά ποσά έχει πλέον καταστεί κανόνας και η ενσωμάτωση της επισιτιστικής βοήθειας στις δραστηριότητες που χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο των ενδεικτικών προγραμμάτων του Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάπτυξης (ΕΤΑ) προσλαμβάνει ολοένα μεγαλύτερη σημασία.

Η Επιτροπή έχει αναλάβει και άλλες πρωτοβουλίες στον τομέα του συντονισμού για την επίτευξη μεγαλύτερης αποτελεσματικότητας, ιδίως μεταξύ της Κοινότητας και των κρατών μελών αλλά επίσης και με τους άλλους κύριους χορηγούς βοήθειας. Για τον σκοπό αυτό, τον Απρίλιο 1996 οργανώθηκε ημερίδα εργασίας με θέμα την εξέταση των σημαντικότερων προκλήσεων της επισιτιστικής βοήθειας σε παγκόσμιο επίπεδο. Με την ευκαιρία αυτή ήρθαν σε επαφή όλοι οι κύριοι χορηγοί βοήθειας καθώς και πολλές πολυμερείς διεθνείς οργανώσεις. Εξετάζεται η δυνατότητα οργάνωσης ενός δεύτερου σεμιναρίου αργότερα μέσα στο 1997.

Τα κράτη μέλη εξέφρασαν ήδη την πρόθεσή τους να στηρίξουν την πρωτοβουλία ετοιμασίας κώδικα συμπεριφοράς για την επισιτιστική βοήθεια, στο πλαίσιο γενικότερα της επισιτιστικής ασφάλειας. Η Επιτροπή θεωρεί ότι υπάρχει προστακτική ανάγκη βελτίωσης του συντονισμού των χορηγών βοήθειας ενώ οι υφιστάμενοι μηχανισμοί για τον σκοπό αυτό παρουσιάζουν ελλείμματα και δεν είναι ικανοποιητικοί.