ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1907/01

υποβολή: Giorgio Celli (Verts/ALE) προς την Επιτροπή

(28 Ιουνίου 2001)

Θέμα: Παρεμβάσεις στην περιοχή κοινοτικού ενδιαφέροντος της λίμνης της Pergusa (Σικελία)

Η λίμνη της Pergusa (Enna) είναι έναςγρότοπος ενταγμένος στον κατάλογο των ζωνών ειδικής προστασίας (ΖΕΠ) ΙΤΑ060002 που έχει προσδιορίσει η ιταλική κυβέρνηση. Η λίμνη είναι επίσης φυσικός δρυμός της Περιφέρειας Σικελίας που καθιερώθηκε με τον περιφερειακό νόμο αριθ. 71/95 8220, προκειμένου να προστατευθεί η λεκάνη και η σχετική παρουσία χλωρίδας και πανίδας. Η Επαρχία της Enna, φορέας διαχείρισης του φυσικού δρυμού για λογαριασμό της Περιφέρειας Σικελίας, αλλά και μέλος της Κοινοπραξίας Οργανισμού Οδών της Pergusa (επομένως ελεγκτής και ελεγχόμενος!) ενέκρινε την κατασκευή ενός αγωγού παροχέτευσης τωνδάτων από ένα τεχνητό φράγμα ευρισκόμενο στα όρη Nebrodi, στη λίμνη της Pergusa. Ηπό κατασκευήν μελέτη στερείται ΑΕΠ (αξιολόγηση επιπτώσεων στο περιβάλλον) - μολονότι το θέμα αφορά τον επαναχαρακτηρισμό ενός ευαίσθητου οικοσυστήματος - καθώς και του καταλόγου των δεσμεύσεων που ισχύουν για την περιοχή. Η μελέτη εξάλλου δεν λαμβάνειπόψη τους αναγκαίους χρόνους πλήρωσης, η τάξη μεγέθους της οποίας, για τη βιολογική ανάκτηση, πρέπει σε κάθε περίπτωση να μετράται σε έτη δεδομένου ότι πρόκειται για λίαν ευαίσθητα οικοσυστήματα και δεν παρέχει επαρκείς εγγυήσεις ότι η ταχεία και επίφοβη πλήρωση δεν θα πλήξει αμετάκλητα τοδροβιολογικό οικοσύστημα. Δεν έχουν πράγματι καταμετρηθεί οι πιθανές βλάβες στους φωλιασμούς, ιδίως των λιμνόβιων πτηνών, στην παρόχθια βλάστηση και ιδιαίτερα στο συγκεκριμένο πληθυσμό πλανγκτόν και πορφυρών θειοβακτηριδίων (με κίνδυνο απώλειας του ιδιαιτέρου φαινομένου της ερυθράς απόχρωσης τωνδάτων). Το παράρτημα Σικελίας της WWF Ιταλίας, μία επί τούτου τοπική επιτροπή που συγκροτήθηκε για την προστασία της λίμνης της Pergusa και εκατοντάδες πολίτες, ακόμη και ξένοι, κινητοποιούνται για την ακύρωση τηςλοποίησης της μελέτης.

Μπορεί να επέμβει η Επιτροπή για την ακύρωση της μελέτης αυτής που θα αλλοίωνε το οικοσύστημα της εν λόγω περιοχής· Μπορεί η Επιτροπή να λάβει μέτρα έναντι της Περιφέρειας Σικελίας εις τρόπον ώστε η συγκεκριμένη ΖΕΠ να προστατευθεί πραγματικά και οι δημόσιοι φορείς να μην απειλούν την ακεραιότητά της, ενεργώντας ώστε να αφαιρεθεί η διαχείριση της περιοχής από την Επαρχία της Enna; Χρηματοδότησε η Επιτροπή με ευρωπαϊκούς πόρους μελέτες που αφορούν τη λίμνη Pergusa; Εάν ναι, ποια μέτρα προτίθεται να λάβει ώστε η επαρχιακή διοίκηση να μην θέτει σε κίνδυνο την ακεραιότητα της εν λόγω περιοχής αντί να προωθεί την προστασία της·

Απάντηση της κας Wallstrm εξ ονόματος της Επιτροπής

(3 Σεπτεμβρίου 2001)

Το έργο το οποίο αναφέρει το Αξιότιμο Μέλος θα μπορούσε ναπαχθεί στην κατηγορία 10στ) (κατασκευή εσωτερικών πλωτών οδών, εφόσον δεν περιλαμβάνεται στο παράρτημα Ι, έργα διευθέτησηςδατορευμάτων και αντιπλημμυρικά έργα) έργων που απαριθμούνται στο παράρτημα ΙΙ της οδηγίας 97/11/ΕΚ(1), με την οποία τροποποιήθηκε η οδηγία 85/337/ΕΟΚ(2) για την εκτίμηση των επιπτώσεων ορισμένων δημοσίων και ιδιωτικών έργων στο περιβάλλον.

Η οδηγία προβλέπει ότι (άρθρο 4 παράγραφος 2): Με την επιφύλαξη του άρθρου 2 παράγραφος 3, για τα έργα που απαριθμούνται στο παράρτημα ΙΙ, τα κράτη μέλη αποφασίζουν βάσει: α) κατά περίπτωση εξέτασης, ή β) κατωτάτων ορίων ή κριτηρίων που καθορίζει το κράτος μέλος, κατά πόσο το έργο θαποβληθεί σε εκτίμηση σύμφωνα με τα άρθρα 5 έως 10. Τα κράτη μέλη μπορούν να εφαρμόσουν και τις δύο διαδικασίες που αναφέρονται στα στοιχεία α) και β).

Ο τόπος τον οποίο αναφέρει το Αξιότιμο Μέλος (Lago di Pergusa - IT060002) αποτελεί ζώνη ειδικής προστασίας (ΖΕΠ), σύμφωνα με την οδηγία 79/409/ΕΟΚ(3) περί της διατηρήσεως των αγρίων πτηνών. Κατά την οδηγία 92/43/ΕΟΚ(4) για τη διατήρηση των φυσικών οικοτόπων καθώς και της άγριας πανίδας και χλωρίδας, όσον αφορά τις ΖΕΠ, κάθε σχέδιο ή έργο, μη άμεσα συνδεόμενο ή αναγκαίο για τη διαχείριση του τόπου, το οποίο όμως είναι δυνατόν να επηρεάζει σημαντικά τον εν λόγω τόπο, καθεαυτό ή από κοινού με άλλα σχέδια ή έργα, εκτιμάται δεόντως ως προς τις επιπτώσεις του στον τόπο, λαμβανομένωνπόψη των στόχων διατήρησής του.

Στη συγκεκριμένη περίπτωση, μη έχοντας γνώση της κατάστασης που περιγράφεται από το Αξιότιμο Μέλος, η Επιτροπή θα προβεί στις ενδεδειγμένες ενέργειες, προκειμένου να συλλέξει λεπτομερείς πληροφορίες επ' αυτού και να εξασφαλίσει, εντός των ορίων που διαθέτει δυνάμει της συνθήκης ΕΚ, την τήρηση του κοινοτικού δικαίου.

Βάσει του άρθρου 211 της συνθήκης ΕΚ, για τη διασφάλιση της λειτουργίας και αναπτύξεως της κοινής αγοράς, η Επιτροπή μεριμνά για την εφαρμογή της παρούσας συνθήκης, καθώς και των διατάξεων που θεσπίζονται

δυνάμει αυτής από τα όργανα. Βάσει του άρθρου 226 της συνθήκης ΕΚ, αν η Επιτροπή κρίνει ότι ένα κράτος μέλος έχει παραβείποχρέωσή του εκ της παρούσας συνθήκης, διατυπώνει αιτιολογημένη γνώμη επί του θέματος, αφού προηγουμένως παρέχει τη δυνατότητα στο κράτος αυτό να διατυπώσει τις παρατηρήσεις του. Αν το κράτος δεν συμμορφωθεί με τη γνώμη αυτή εντός της προθεσμίας που του τάσσει η Επιτροπή, δύναται η τελευταία να προσφύγει στο Δικαστήριο. Η Επιτροπή διαθέτει διακριτική ευχέρεια να αποφασίσει κατά πόσον θα κινήσει ή όχι την εν λόγω διαδικασία(5).

Πρέπει να τονισθεί ότι οι αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου αναφέρουν μόνον κατά πόσον σημειώθηκε ή όχι παράβαση. Το Δικαστήριο δεν μπορεί να απευθύνει εντολές σε διοικητικούς φορείς. Μόνον τα εθνικά δικαστήρια μπορούν να απευθύνουν εντολές σε διοικητικούς φορείς και να ακυρώνουν εθνική απόφαση.

Το έργο που αφορά τη λίμνη Pergusa δεν έχει συγχρηματοδοτηθεί από διαρθρωτικά ταμεία.

(1) ΕΕ L 73 της 14.3.1997.

(2) ΕΕ L 175 της 5.7.1985.

(3) ΕΕ L 103 της 25.4.1979.

(4) ΕΕ L 206 της 22.7.1992.

(5) Οι προτεραιότητες και τα κριτήρια που διέπουν τη διακριτική ευχέρεια της Επιτροπής απαριθμούνται στη Δέκατη τέταρτη ετήσια έκθεση για τον έλεγχο της εφαρμογής του κοινοτικού δικαίου - 1996, στην ΕΕ C 332 της 3.11.1997.