ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1716/99

υποβολή: Lucio Manisco (GUE/NGL) προς την Επιτροπή

(29 Σεπτεμβρίου 1999)

Θέμα: Οικολογική καταστροφή μετά τους βομβαρδισμούς στο Πάντσεβο

Μία άνευ προηγουμένου οικολογική και ανθρώπινη καταστροφή προκλήθηκε κατά την σύγκρουση στα Βαλκάνια από την καταστροφή με βομβαρδισμούς των εγκαταστάσεων διϋλιστηρίων, παραγωγής λιπασμάτων και πετροχημικών του Πάντσεβο με την επακόλουθη διασπορά στο περιβάλλον χιλιάδων τόνων πετρελαίου, μονομερούς χλωριούχου άλατος βυνιλίου,δραργύρου, διοξειδίου του θείου, νιτρικών οξέων και τριχλωροδιφενυλτριχλωρομεθανίου.

Η παρουσία των τεραστίων αυτών ποσοτήτων ρυπογόνων και τοξικών ουσιών έχει επισημανθεί στο δίκτυοδροδότησης, στονδροφόρου ορίζοντα, στο Δούναβη και άλλους ποταμούς σε περιοχές απέχουσες εκατοντάδες χιλιόμετρα από το Πάντσεβο. Παρά τη μερική εκκένωση ενός πληθυσμού που πριν από τις επιθέσεις ανερχόταν σε 150.000 κατοίκους, οι αρνητικές συνέπειες στη δημόσιαγείας πνεμονικές παρενοχλήσεις, διακοπές εγκυμοσύνης, παθολογίες του νευρικού και κυκλοφοριακού συστήματος παρουσιάζουν ανησυχητική άνοδο.

Τα παραπάνω προκύπτουν από άμεσες επιθεωρήσεις εκ μέρους ειδικευμένων προσωπικού των Ηνωμένων Εθνών, περιβαλλοντικών ενώσεων, από ρεπορτάζ ευρωπαίων δημοσιογράφων με τελευταίο εκείνο του ιταλού Fulvio Grimaldi.

1. Ποιές επείγουσες ενέργειες προτίθεται να αναλάβει η Επιτροπή ώστε να αντιμετωπισθούν οι βλαβερές συνέπειες στηνγεία των κατοίκων της περιοχής και των γειτονικών χωρών.

2. Ποιά επείγοντα μέσα προτίθεται να ετοιμάσει στο πλαίσιο του προγράμματος Obnova και των προσφάτων αποφάσεων που ελήφθησαν στη διάσκεψη Υπουργών Εξωτερικών της Ενωσης στην Σααρισέλκα προκειμένου να ανακουφισθούν αμέσως οι ήδη πληγείσες περιοχές και εκείνες που σταδιακά εμπλέκονται στην καταστροφή;

Κοινή απάντηση του κ. Wallstrm εξ ονόματος της Επιτροπής στις γραπτές ερωτήσεις E-1716/99, P-1840/99 και P-1871/99

(25 Νοεμβρίου 1999)

Η Επιτροπή παραπέμπει το Αξιότιμο Μέλος στην απάντηση που έδωσε στη γραπτή ερώτηση E-1481/99 του κ. Manisco(1), και στην προφορική ερώτηση H-429/99 του κ. Αλαβάνου, κατά τη διάρκεια της συνόδου του Κοινοβουλίου, το Σεπτέμβριο 1999(2).

Η Επιτροπή θα ήθελε να προσθέσει ότι η εκπόνηση προκαταρκτικής μελέτης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων που προκλήθηκαν από τη σύγκρουση, έχει ανατεθεί στο περιφερειακό κέντρο για το περιβάλλον (REC) για την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη, τα γραφεία του οποίου είναι εγκατεστημένα στα πληγέντα κράτη, και, ως εκ τούτου, θεωρείται το πλέον αρμόδιο για την ταχεία εκπόνηση μιας πρώτης μελέτης.

Η πολιτική κατάσταση στην Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία, περιορίζει την πρόσβαση των φορέων της Ευρωπαϊκής νωσης. Προς τούτο, η Επιτροπή ανέπτυξε στενή συνεργασία με τη Βαλκανική ομάδα Ειδικού ργου, στο πλαίσιο του προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών για το περιβάλλον, για την εκπόνηση μελέτης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων που προκλήθηκαν από τον πόλεμο. Η τελική τους έκθεση δημοσιεύθηκε προσφάτως και καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η σύγκρουση στο Κόσοβο δεν προκάλεσε καμία περιβαλλοντική καταστροφή με άμεσες συνέπειες στη γενικότερη περιοχή των Βαλκανίων. Η Επιτροπή εξετάζει τα επιμέρους στοιχεία της εν λόγω έκθεσης. Η Επιτροπή, προνοώντας για το μέλλον, συνέταξε προτάσεις σχετικά με ενδεχόμενα περιφερειακά περιβαλλοντικά προγράμματα, στο πλαίσιο της συνάντησης που διεξήχθη στο Μπάρι, στις 8 Οκτωβρίου

1999, για το προσχέδιο του συμφώνου σταθερότητας για οικονομική αναδιάρθρωση, ανάπτυξη και ανασυγκρότηση. Η κοινοτική χρηματοδότηση για το σύμφωνο σταθερότητας δεν έχει ακόμη καθοριστεί, αλλά θα κινηθεί στο πλαίσιο των κατευθυντήριων γραμμών για τη συμμετοχή της Κοινότητας στις δραστηριότητες του συμφώνου σταθερότητας και των οργάνων που ενέκρινε το Συμβούλιο, το Σεπτέμβριο 1999. Η κοινοτική χρηματοδότηση προγραμμάτων, πουπάγονται στο σύμφωνο σταθερότητας, δεν έχει καθοριστεί ακόμη, αλλά θα κινηθεί στο πλαίσιο των κατευθυντήριων γραμμών για τη συμμετοχή της Κοινότητας στις δραστηριότητες του συμφώνου σταθερότητας και των οργάνων που ενέκρινε το Συμβούλιο, το Σεπτέμβριο 1999. Δεν έχουν δε καθοριστεί ακόμη ούτε οι όροι για τη χρησιμοποίηση των κοινοτικών κονδυλίων στα κράτη αυτής της περιφέρειας, στο πλαίσιο της περιφερειακής προσέγγισης της διαδικασίας σταθερότητας και συνεργασίας.

Η Επιτροπή δεν παρέλειψε κανένα εκ των περιβαλλοντικών θεμάτων, τα οποίαπάγονται στα αναφερθέντα μέτρα. Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 851/98 του Συμβουλίου της 29ης Οκτωβρίου 1998 για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1628/96 σχετικά με τη βοήθεια στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, στην Κροατία, στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γιουγκοσλαβίας και στην Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας(3), καλύπτει σαφώς όλα τα περιβαλλοντικά θέματα σχετικά με την ανασυγκρότηση, την οικονομική αναδιάρθρωση και την ανάπτυξη. Το ίδιο ισχύει και για πρόταση τροποποίησης του εν λόγω κανονισμού(4), η οποία αποσκοπεί στη σύστασηπηρεσίας ανασυγκρότησης για το Κόσοβο. Καμία μελλοντική πρόταση για την τροποποίηση του κανονισμού δεν πρόκειται να μεταβάλει την ισχύουσα κατάσταση, όσον αφορά τα περιβαλλοντικά θέματα. Οι συμφωνίες σταθερότητας και συνεργασίας θα καλύπτουν όλα τα θέματα σχετικά με τις σχέσεις της Κοινότητας με το ενδιαφερόμενο κράτος, και ως εκ τούτου, θα καλύπτουν επίσης περιβαλλοντικά θέματα. Στην ανακοίνωση(5) της Επιτροπής σχετικά με την περιβαλλοντική ζημία στο Κόσοβο, γίνεται ειδική μνεία για το εν λόγω θέμα. Το σύμφωνο σταθερότητας θα καλύπτει, επίσης, θέματα, όπως το περιβάλλον, το οποίο είναι εκ φύσεως περιφερειακό θέμα.

Η Επιτροπή δεν είναι ενήμερη σχετικά με οιαδήποτε αξίωση αποζημιώσεως εις βάρος κοινοτικών επιχειρήσεων. Δεδομένου ότι ανέλαβε τηνπόθεση το ΝΑΤΟ και όχι η Ευρωπαϊκή νωση, είναι αδιανόητο να έχουν προβληθεί αξιώσεις αποζημιώσεως εις βάρος της νωσης ή της Επιτροπής. Ελλείψει νέων οδηγιών εκ μέρους του Κοινοβουλίου, παρέχεται ειδική ενίσχυση στο πλαίσιο τωνφισταμένων κοινοτικών μέσων.

(1) ΕΕ C 203 της 18.7.2000, σελ. 2.

(2) Συζητήσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (Σεπτέμβριο 1999).

(3) ΕΕ L 122 της 24.4.1998.

(4) COM(1999)312 τελικό.

(5) COM(1999)235 τελικό.