ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-2306/96 υποβολή: Carlos Robles Piquer (PPE) προς την Επιτροπή (27 Αυγούστου 1996)

Θέμα: Ελευθερία κυκλοφορίας των ιατρικών συνταγών

Λόγω της δυνατότητας κυκλοφορίας σε όλη την επικράτεια της Ένωσης, η οποία απορρέει από τις 4 θεμελιώδεις ελευθερίες, συμβαίνει συχνά κοινοτικοί πολίτες που ευρίσκονται σε επικράτεια άλλη από το κράτος καταγωγής τους να χρειάζονται φάρμακο για το οποίο έχουν την αντίστοιχη ιατρική συνταγή που τους έχει χορηγηθεί στον χώρο καταγωγής τους.

Σε πολλές περιπτώσεις, οι πολίτες αυτοί έχουν τη δυσάρεστη έκπληξη τα φαρμακεία κοινοτικής χώρας, άλλης από τη δική τους, να τους αρνούνται την πώληση βάσει της συνταγής του φαρμάκου, υποστηρίζοντας την μη εγκυρότητά της στην επικράτεια του κοινοτικού κράτους στο οποίο ευρίσκεται ο ενδιαφερόμενος για προσωπικούς του λόγους.

Θα μπορούσε να αναφέρει η Επιτροπή ποιοί είναι οι λόγοι που προβάλλουν τα φαρμακεία κράτους μέλους για να μη δέχονται τις συνταγές ιατρού άλλης χώρας της Ένωσης, και ποιές είναι οι κοινοτικές διατάξεις που θα μπορούσε να επικαλεσθεί πολίτης της Ένωσης για να του δοθεί φάρμακο με βάση συνταγή που εξεδόθη από οποιοδήποτε ιατρό οποιασδήποτε χώρας της ΕΕ;

Απάντηση του κ. Monti εξ ονόματος της Επιτροπής (30 Οκτωβρίου 1996)

Η Επιτροπή θεωρεί ότι ένας κανόνας που απαγορεύει σε έναν φαρμακοποιό, εγκατεστημένο σε ένα κράτος μέλος να εκτελεί τις ιατρικές συνταγές για ιδιωτική χρήση εκτός των συστημάτων κοινωνικής ασφάλισης τις οποίες εκδίδουν ιατροί εγκατεστημένοι σε άλλο κράτος μέλος, υπερβαίνει ό,τι είναι απαραίτητο για την προστασία της δημόσιας υγείας και αντίκειται στις διατάξεις του κοινοτικού δικαίου, ιδίως στον τομέα της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών (άρθρο 59 της Συνθήκης ΕΚ).

Πράγματι, η οδηγία 92/26/ΕΟΚ ((ΕΕ αριθ. L 113 της 30.4.1992. )), σχετικά με την κατάταξη για τη χορήγηση των φαρμάκων που προορίζονται για ανθρώπινη χρήση, ορίζει στο άρθρο 1 την ιατρική συνταγή ως «κάθε συνταγή που προέρχεται από επαγγελματία εξουσιοδοτημένο να εκδίδει συνταγές φαρμάκων», και δεν προβλέπει καμία προϋπόθεση ιθαγένειας, διαμονής ή εγκατάστασης του ιατρού που εκδίδει τη συνταγή.

Επιπλέον, οι όροι πρόσβασης στα επαγγέλματα του ιατρού και του φαρμακοποιού καθώς και οι προϋποθέσεις άσκησής τους, εναρμονίσθηκαν από τις οδηγίες 75/362/ΕΟΚ ((ΕΕ αριθ. L 167 της 30.6.1975. )) και 75/363/ΕΟΚ «ιατροί»² (που κωδικοποιήθηκαν από την οδηγία 93/16/ΕΟΚ ((ΕΕ αριθ. L 165 της 7.7.1993. ))), και 85/432/ΕΟΚ και 85/433/ΕΟΚ «φαρμακοποιοί» ((ΕΕ αριθ. L 253 της 24.9.1985. )). Κατά συνέπεια απορρέει ότι η συνταγή για τη χορήγηση ενός φαρμάκου από έναν ιατρό εγκατεστημένο σε άλλο κράτος μέλος προσφέρει την ίδια εγγύηση για τον ασθενή με συνταγή που χορηγείται από ιατρό του εν λόγω κράτους μέλους. Το ίδιο ισχύει για την αγορά ενός φαρμάκου στο φαρμακείο άλλου κράτους μέλους. Εξάλλου, το Δικαστήριο αποφάνθηκε σχετικά με το θέμα αυτό στις αποφάσεις του της 7ης Μαρτίου 1989 (υπόθεση 215/87 «Schumacher») και της 8ης Απριλίου 1992 (υπόθεση C62/90 «Επιτροπή κατά Γερμανίας»). Απορρέει επίσης από την εν λόγω νομολογία, ότι ένας πολίτης της Κοινότητας έχει το δικαίωμα να αγοράσει, χωρίς περιορισμούς, στο εσωτερικό της Κοινότητας φάρμακα που προορίζονται για προσωπική του χρήση, εφόσον για τα φάρμακα αυτά έχει γίνει κανονικά η συνταγή ή η χορήγησή τους, καθώς επίσης να προμηθεύεται τα φάρμακα αυτά κατά τις μετακινήσεις του στο πλαίσιο της Κοινότητας.

Πάντως, προβλέπεται η δυνατότητα για οποιονδήποτε φαρμακοποιό ή εξουσιοδοτημένο πρόσωπο για τη χορήγηση φαρμάκων, να αρνείται να εκτελέσει μια συνταγή στην περίπτωση αμφιβολίας σχετικά με την αυθεντικότητα της συνταγής, πράγμα που θα μπορούσε να ισχύσει στην περίπτωση ιατρικών συνταγών που δύνανται να αποτελέσουν αντικείμενο κατάχρησης ή να γίνει χρήση τους για παράνομους σκοπούς (ειδικές συνταγές, που αφορούν ιδίως ναρκωτικά και ψυχοτρόπα και προβλέπονται στο άρθρο 3, παράγραφος 2, της οδηγίας 92/26/ΕΟΚ).

Κατά συνέπεια, η Επιτροπή θεωρεί ότι αντίκειται στο κοινοτικό δίκαιο όχι η ατομική άρνηση του φαρμακοποιού να εκτελέσει τη συνταγή, αλλά ο γενικός κανόνας που απαγορεύει την εκτέλεση μιας τέτοιας συνταγής. Πράγματι, το γεγονός ότι ο ιατρός ο οποίος χορήγησε την ιατρική συνταγή είναι εγκατεστημένος σε άλλο κράτος μέλος δεν μπορεί να αποτελέσει κριτήριο συστηματικής απαγόρευσης ή άρνησης εκτέλεσης μιας συνταγής.