ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-2741/97 υποβολή: Gianni Tamino (V) και Μιχαήλ Παπαγιαννάκης (GUE/NGL) προς την Επιτροπή (1 Σεπτεμβρίου 1997)

Θέμα: Προστασία των φυσικών βιοτόπων στη χερσόνησο του Ακάμαντα στην Κύπρο

Η χερσόνησος του Ακάμαντα στην Κύπρο αποτελεί έκταση 250 τετρ. χιλιομ. που περιβάλλεται από 12 παραδοσιακά χωριά 7 έχει να επιδείξει μεγάλη ποικιλία οικοτόπων και εκεί απαντούν 530 διαφορετικά είδη φυτών - μεταξύ αυτών υπάρχουν 39 μοναδικά επιχωριάζοντα είδη φυτών -, 168 είδη πτηνών, 20 είδη όφεων, 12 διαφορετικά θηλαστικά και 16 ειδών πεταλούδες. Ο Ακάμας αποτελεί επίσης τον τόπο αναπαραγωγής για τις chelonia mydas και τις caretta caretta, δύο είδη θαλασσίας χελώνας τα οποία έχει αναγνωρισθεί ότι έχουν «σχεδόν εξαφανισθεί» από τη Μεσόγειο. Οι χελώνες αυτές πολλαπλασιάζονται στις παραλίες του Ακάμαντα.

Η Παγκόσμια Τράπεζα προέβη σε μελέτη με θέμα τη χερσόνησο του Ακάμαντα το Σεπτέμβριο 1995, η οποία επιβεβαιώνει όλα τα ανωτέρω, ανακοινώνοντας ότι ο Ακάμας πρέπει να κηρυχθεί σε βιότοπο υπό προστασία (Biosphere Reserve). Άνω των 100 οργανώσεων στην Κύπρο προβάλλουν το αίτημα η περιοχή του Ακάμαντα να κηρυχθεί εθνικός δρυμός διεθνών προδιαγραφών της IUCN. Η κυπριακή κυβέρνηση έχει δηλώσει την πρόθεσή της να ακολουθήσει πολιτική θεσπίσεως σχεδίου για τη διατήρηση της χερσονήσου του Ακάμαντα στο εγγύς μέλλον.

Ταυτοχρόνως όμως οι Βρετανικές Δυνάμεις στην Κύπρο χρησιμοποιούν την περιοχή του Ακάμαντα ως πεδίο βολής για παντός είδους εκπαίδευση, συμπεριλαμβανομένης της εκτελέσεως ποικίλων καταστροφών, καθώς και ως πεδίο ασκήσεων καταιγισμού πυρών από το ναυτικό. Ο αντίκτυπος στο περιβάλλον πλήττει τόσο τα φυσικά χαρακτηριστικά (αιτία πυρκαγιών, καταστροφή της χλωρίδας και της πανίδας) όσο και την αισθητική (θόρυβος, οπτικές αλλοιώσεις, κοινωνικές πτυχές). Η εκτέλεση ακήσεων από τις Βρετανικές Δυνάμεις της Κύπρου είναι ασύμβατη με τους στόχους για βιότοπο υπό προστασία.

Στις 3 Ιουλίου 1990 η Κύπρος υπέβαλε αίτηση προσχωρήσεως στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι διαπραγματεύσεις ανάμεσα στην ΕΕ και την Κύπρο θα αρχίσουν εντός εξαμήνου.

Θα υποχρεούται η Κύπρος, όταν θα είναι μέλος της Ευρωπαϊκής Ενώσεως, να τηρεί την οδηγία 92/43/ΕΟΚ περί οικοτόπων ((ΕΕ L 206 της 22.7.1992, σελ. 7. ));

Θα διευρυνθεί η εν λόγω οδηγία περί οικοτόπων για να ληφθούν υπόψη τα είδη ζώων και φυτών που ενδημούν στην Κύπρο; Εάν ναι, πότε σκοπεύει η Επιτροπή να προτείνει αναθεώρηση της οδηγίας περί οικοτόπων;

Θα αποτελεί η χερσόνησος του Ακάμαντα προτεραιότητα ως τόπος που πρέπει να τεθεί υπό προστασία κατ' εφαρμογήν της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ περί οικοτόπων (ενδεχομένως με διευρυμένο πεδίο εφαρμογής);

Προτίθεται η Επιτροπή να συμπεριλάβει το συγκεκριμένο θέμα στις επικείμενες διαπραγματεύσεις για την προσχώρηση της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση; Γνωρίζει η Επιτροπή ότι η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου συζητεί με την Κυπριακή Δημοκρατία τη δυνατότητα να εξευρεθεί για τις Βρετανικές Δυνάμεις μία εναλλακτική κατάλληλη βάση για την εκτέλεση ασκήσεων;

Απάντηση της κας Bjerregaard εξ ονόματος της Επιτροπής (24 Σεπτεμβρίου 1997)

Η οδηγία για τα ενδιαιτήματα (οικότοποι) 92/43/ΕΟΚ αποτελεί τμήμα του «κοινοτικού κεκτημένου» και η Κύπρος θα κληθεί να την εφαρμόσει εφόσον καταστεί μέλος της Κοινότητας. Εφόσον χρειασθεί, τα παραρτήματα της οδηγίας θα προσαρμοστούν προκειμένου να ληφθούν υπόψη τα συγκεκριμένα ενδημικά είδη και ενδιαιτήματα όλων των νέων κρατών μελών.

Στο πλαίσιο της περί ενδιαιτημάτων οδηγίας, εναπόκειται στα κράτη μέλη να προτείνουν τους καταλληλότερους τόπους, σύμφωνα με τα είδη και τα ενδιαιτήματα που απαριθμούνται στα παραρτήματα Ι και ΙΙ, καθώς και με τα κριτήρια του παραρτήματος ΙΙΙ. Σε περίπτωση που ο βιότοπος του ακρωτηρίου Ακάμας ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της οδηγίας, θα πρέπει να ληφθεί υπόψη από την κυπριακή κυβέρνηση.

Η Επιτροπή προτίθεται να συζητήσει τις αναγκαίες προσαρμογές της περί ενδιαιτημάτων οδηγίας και τις προϋποθέσεις εφαρμογής της από τις υποψήφιες χώρες, μόλις αρχίσουν οι διαπραγματεύσεις διευρύνσεως.

Η Επιτροπή δεν γνωρίζει την ύπαρξη συζητήσεων μεταξύ της Κύπρου και της βρετανικής κυβερνήσεως σχετικά με το ενδεχόμενο εναλλακτικής εκπαιδευτικής βάσεως για τις βρεττανικές δυνάμεις.