ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1343/00

υποβολή: Hanja Maij-Weggen (PPE-DE) προς την Επιτροπή

(4 Μαΐου 2000)

Θέμα: Τουρκμενιστάν

Μπορεί η Επιτροπή να παράσχει πληροφορίες σχετικά με την τύχη της κ. Artykgoel Atakova από το Τουρκμενιστάν, μιας νέας γυναίκας με πέντε παιδιά η οποία διατρέχει σοβαρό κίνδυνο, επειδή ασπάσθηκε το Χριστιανισμό;

Γνωρίζει η Επιτροπή ότι, παρά το γεγονός ότι το σύνταγμα του Τουρκμενιστάν εγγυάται την ελευθερία του θρησκεύματος και την ελευθερία της έκφρασης, οι χριστιανοί-ευαγγελιστές απελαύνονται από τη χώρα, διαταράσσονται οι συναθροίσεις χριστιανών, οι οποίοι πέραν τούτουφίστανται απειλές, συλλαμβάνονται και καταδικάζονται σε ποινές φυλάκισης ή εγκλεισμού σε στρατόπεδα εργασίας;

Ποιές είναι οι σχέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης με το Τουρκμενιστάν και ποιά μέσα πίεσης διαθέτει η Επιτροπή, προκειμένου να διασφαλισθεί η θρησκευτική ελευθερία στο Τουρκμενιστάν και για τους χριστιανούς;

Απάντηση του κ. Patten εξ ονόματος της Επιτροπής

(22 Μαΐου 2000)

Η Επιτροπή έχει πληροφορηθεί ότι η κα Artygul Atakova, μητέρα πέντε παιδιών, έχει παρενοχληθεί από τις αρχές γιατί διαμαρτυρήθηκε στο σχολείο των παιδιών της σχετικά με την απαίτηση που ισχύει για όλους τους μαθητές ναποκλίνονται στο πορτραίτο του Προέδρου Nyazov. Δεν της έχουν απαγγελθεί καταγγελίες αλλά τηςποβλήθηκαν ερωτήσεις από την komitet nasionalniy bezopastniy (KNB) ενώ οι κινήσεις της έχουν

περιοριστεί. Η κα Atakov είναι η σύζυγος του Shagildy Atakova που, προς το παρόν, βρίσκεται στην φυλακή, εκτίοντας μια ποινή τεσσάρων ετών για απάτη. Ο πραγματικός λόγος της φυλάκισής του, όπως πιστεύεται, είναι το ότιπήρξε ενεργό θρησκευτικό στέλεχος. Έχει αναφερθεί ότι και άλλοι συγγενείς έχουν συλληφθεί για ναπάρξουν πιέσεις στην οικογένεια Αtakov. Η Επιτροπή προσπαθεί να ελέγξει την πληροφορία αυτή που της δόθηκε από τη Διεθνή Αμνηστία.

Όσον αφορά τη γενική θέση της κυβέρνησης σχετικά με τη θρησκεία, αν και το σύνταγμα επιτρέπει την ελευθερία λατρείας, στην πράξη οι θρησκευτικές ομάδες πρέπει να είναι καταχωρημένες. Βάσει του τουρκμενικού κανόνα, οι επίσημες θρησκείες έχουν αναπτυχθεί, με τους χώρους λατρείας τους να αυξάνονται από δύο τζαμιά, το 1991, σε 268 τζαμιά και 11 ορθόδοξες ρωσικές εκκλησίες μέχρι σήμερα ενώ μόνο οι σουίτες μουσουλμάνοι και οι ρώσοι ορθόδοξοι μπορούν να εκφράζονται ανεμπόδιστα. Επετράπη σε άλλες θρησκευτικές ομάδες να καταγραφούν στα μητρώα ενώ οι χριστιανικές προτεσταντικές ομάδες καθώς και οι μάρτυρες του Ιεχωβά και άλλοι, έχουν παρενοχληθεί. Η ρωμαιοκαθολική εκκλησία επιτρέπεται να λειτουργεί μόνο στο οίκημα του διπλωματικού αντιπροσώπου του Πάπα. Ο πρόεδρος Nyazov έχει δηλώσει ότι στο Τουρκμενιστάν δενπήρξαν ούτε θαπάρξουν ποτέ φανατικοί. Για το λόγο αυτό, πολλοί ιερείς που έχουν άλλες εθνικότητες, έχουν απελαθεί Η καταστροφή της εκκλησίας των χιλιαστών που έγινε το Νοέμβριο του 1999 στο Ashgabat, δείχνουν την πολιτική του Τουρκμενιστάν όσον αφορά τη θρησκεία. Η Επιτροπή γνωρίζει ότιπάρχουν ολοένα και περισσότερες εκθέσεις που αναφέρουν κατάσχεση θρησκευτικών βιβλίων, συλλήψεις, κακή μεταχείριση στις φυλακές και εξαναγκασμό ξένων ιεραποστόλων να εγκαταλείψουν τη χώρα.

Η Επιτροπή λαμβάνειπόψη της τα στοιχεία αυτά στις διμερείς σχέσεις της με το Τουρκμενιστάν. Η Ένωση έχει συνάψει συμφωνία εταιρικής σχέσης για συνεργασία με το Τουρκμενιστάν, η οποία τώρα έχειποβληθεί προς κύρωση στα κοινοβούλια των κρατών μελών και στο Κοινοβούλιο. Καθόσον η συμφωνία αυτή δεν έχει αρχίσει να ισχύει, οι διμερείς σχέσεις καλύπτονται από συμφωνία για το εμπόριο και τη συνεργασία. Αν και η συμφωνία αυτή δεν επιτρέπει τον πολιτικό διάλογο, οι εκπρόσωποι της Ένωσης, κατά την τελευταία μεικτή επιτροπή τον Νοέμβριο του 1999, που έλαβε χώρα στο Ashgabat, έθιξαν θέματα σχετικά με τη δημοκρατία, τα δικαιώματα του ανθρώπου και τον κανόνα δικαίου. Μία δήλωση της Ένωσης σχετικά με το Τουρκμενιστάν έγινε στις 9 Μαρτίου 2000 στο μόνιμο συμβούλιο του Οργανισμού για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ), αναφέροντας ότι η ΕΕ ωθεί τις αρχές του Τουρκμενιστάν να επανεξετάσουν την περίπτωση των φυλακισμένων που βρίσκονται σε κράτηση μόνο και μόνο για πολιτικούς λόγους.