ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ P-2674/96 υποβολή: Αλέξανδρος Αλαβάνος (GUE/NGL) προς την Επιτροπή (9 Οκτωβρίου 1996)

Θέμα: Ψυχιατρική περίθαλψη και άδεια οδήγησης

Η ελληνική κυβέρνηση με το Προεδρ. Διάταγμα αριθ. 30 (Εφημ. Κυβ. 22/3-2-95) προσαρμόζει την ελληνική νομοθεσία στις οδηγίες 80/1263/ΕΟΚ ((ΕΕ L 375 της 31.12.1980, σελ. 1. )) και 76/914/ΕΟΚ ((ΕΕ L 357 της 29.12.1976, σελ. 36. )) για την άδεια οδήγησης. Το Προεδρικό αυτό Διάταγμα προβλέπει ότι «εγκλεισμός για οποιοδήποτε λόγο σε ψυχιατρείο ή ψυχιατρική κλινική συνεπάγεται και την αφαίρεση της άδειας οδήγησης» και ότι «Τα ψυχιατρεία, οι ψυχιατρικές κλινικές και τα κρατικά νοσοκομεία στα οποία διαπιστώνεται ότι ένα οδηγός εμφάνισε ψύχωση ή ανωμαλίες προσωπικότητας ή επιληψία υποχρεούνται να το γνωστοποιούν με έγγραφο στο Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών».

Η ρύθμιση αυτή για την αφαίρεση άδειας οδηγού σε περίπτωση περίθαλψης σε ψυχιατρική κλινική, δεν περιλαμβάνεται στην οδηγία 80/1263/ΕΟΚ, ούτε στην οδηγία 91/439/ΕΟΚ που θέτει συγκεκριμένους απαγορευτικούς σχετικούς όρους για τη χορήγηση της άδειας, ενώ ο «εγκλεισμός σε ψυχιατρική κλινική» περιλαμβάνει οιαδήποτε ψυχιατρική πάθηση, η ενημέρωση του Υπουργείου Μεταφορών για κάθε περίθαλψη ατόμου σε ψυχιατρική κλινική παραβιάζει σε βάρος του το ιατρικό απόρρητο, αγνοεί ότι δεν μπορεί να αποτελέσει τεκμήριο ανικανότητας προς οδήγηση η οποιαδήποτε ψυχιατρική πάθηση που στην πλειοψηφία των περιπτώσεων είναι ιάσιμες και όχι κατανάγκην ασυμβίβαστες με την ικανότητα οδήγησης, οδηγεί σε κοινωνικό στιγματισμό και «φακέλλωμα» όσων φιλοξενούνται έστω και για διάστημα ημερών σε ψυχιατρεία, παρουσιάζει την επίσκεψη σε ψυχιατρική κλινική ισοδύναμη με ποινή, οδηγεί σε περιθωριοποίηση τους ψυχικά πάσχοντες.

Δεδομένου των παραπάνω αρνητικότατων συνεπειών από τις ρυθμίσεις του Προεδρ. Διατάγματος και δεδομένης της υπέρβασης και παραβίασης του πνεύματος και του γράμματος των οδηγιών ΕΟΚ 91/439 ((ΕΕ L 237 της 24.8.1991, σελ. 1. )) και 80/1263, καθώς και της αντίληψης της Ευρωπαϊκής Ένωσης για ψυχιατρεία ανοικτά στην κοινωνία, σε τι άμεσα μέτρα πρόκειται να προβεί η Επιτροπή για την προσαρμογή της ελληνικής νομοθεσίας στις κοινοτικές οδηγίες;

Απάντηση του κ. Kinnock εξ ονόματος της Επιτροπής (13 Νοεμβρίου 1996)

Οι ελάχιστες προδιαγραφές για τη σωματική και διανοητική ικανότητα οδήγησης οχήματος με κινητήρα ορίζονται στο Παράρτημα ΙΙΙ.13 της οδηγίας 91/439/ΕΟΚ του Συμβουλίου για την άδεια οδήγησης ως εξής:

Ομάδα 1 (οδηγοί οχημάτων των κατηγοριών Α και Β)

13.1. Η άδεια οδήγησης δεν πρέπει να χορηγείται ούτε να ανανεώνεται στους υποψήφιους ή τους οδηγούς:

- που πάσχουν από σοβαρές διανοητικές διαταραχές, συγγενείς ή επίκτητες λόγω ασθενειών, τραυματισμών ή νευροχειρουργικών επεμβάσεων,

- που παρουσιάζουν σοβαρή διανοητική καθυστέρηση,

- που παρουσιάζουν σοβαρές διαταραχές της συμπεριφοράς λόγω γήρατος, ή σοβαρές διαταραχές της κριτικής και προσαρμοστικής ικανότητας και της συμπεριφοράς, οι οποίες συνδέονται με την προσωπικότητα, εκτός εάν η αίτηση υποστηρίζεται από έγκυρη ιατρική γνωμάτευση και υπό την προϋπόθεση, εάν υπάρχει ανάγκη, τακτικού ιατρικού ελέγχου.

Ομάδα 2 (οδηγοί οχημάτων των κατηγοριών Γι, Γ, Δ1, Δ)

13.2. Η αρμόδια ιατρική αρχή πρέπει να λαμβάνει δεόντως υπόψη της τους πρόσθετους κινδύνους που συνδέονται με την οδήγηση των οχημάτων από άτομα που εμπίπτουν στον ορισμό αυτής της ομάδας.

Τα ανωτέρω αποτελούν στοιχειώδεις προδιαγραφές και δίνουν την ευχέρεια στην αρμόδια εθνική ιατρική αρχή να επιλέξει αυτή τους τρόπους και τα μέσα, ούτως ώστε να τεθούν σε εφαρμογή και ισχύ οι εν λόγω προδιαγραφές. Επιπλέον, τα κράτη μέλη δύνανται να θέτουν αυστηρότερα κριτήρια εφόσον το επιθυμούν.