ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-0652/01

υποβολή: Cristiana Muscardini (UEN) προς την Επιτροπή

(6 Μαρτίου 2001)

Θέμα: Κοινή πιστωτική πολιτική και τοκογλυφικά δάνεια

Είναι ασφαλώς εν γνώσει της Επιτροπής η διαμάχη η οποία ξέσπασε στην Ιταλία ανάμεσα στο τραπεζικό σύστημα και την πολιτική προστασίας του καταναλωτή ως αποτέλεσμα ορισμένων δικαστικών αποφάσεων βάσει των οποίων χιλιάδες καταναλωτές απαίτησαν επιστροφές χρημάτων από τις τράπεζες που κρίθηκαν ένοχες διότι εφάρμοσαν τον λεγόμενο ανατοκισμό της οφειλής (τον στρεβλό δηλαδή μηχανισμό που επέτρεπε την εφαρμογή αυξανόμενων επιτοκίων σε όσους είχαν χρεωστικόπόλοιπο στους τρέχοντες λογαριασμούς τους) ή διότι πρόσφεραν δάνεια με σταθερό επιτόκιο το οποίο συχνά ξεπερνούσε τα όρια των θεωρούμενων τοκογλυφικών επιτοκίων και ήταν συνεπώς παράνομα βάσει νόμου του 1996.

Η παρέμβαση της κυβέρνησης δεν κατάφερε ακόμη να καθησυχάσει τους πολίτες οι οποίοι διερωτώνται κατά πόσο το ιταλικό τραπεζικό σύστημα είναι η εξαίρεση του κανόνα, αφού προάγει τη νόμιμη κλοπή, ή αποτελεί μέρος της κοινής ευρωπαϊκής νομισματικής ζώνης.

Λαμβάνονταςπόψη τα ανωτέρω προτίθεται η Επιτροπή να αναφέρει:

1. εάν δεν θεωρεί ότι τα δύο προαναφερθέντα συστήματα που εφαρμόζονται μέχρι σήμερα από τις ιταλικές τράπεζες είναι ασυμβίβαστα με τις πρακτικές πουπαγορεύει η συμμετοχή στη ζώνη του ευρώ"

2. εάν η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα έχει αρμοδιότητα επί του θέματος αυτού"

3. εάν δεν κρίνει ότι η ανωτέρω κατάσταση, σε συνδυασμό με την αλόγιστη αύξηση των επιτοκίων, θέτει εκ των πραγμάτων εμπόδια στον ανταγωνισμό των επιχειρήσεων πουποχρεώνονται να καταφεύγουν σε δάνεια για τις αναπτυξιακές τους επενδύσεις"

4. ποια είναι η αρχή που πρέπει να παρέμβει ώστε να μην βρίσκονται οι ιταλικές επιχειρήσεις στις οποίες εφαρμόζονται τέτοια επιτόκια σε μειονεκτική θέση έναντι των ανταγωνιστικών επιχειρήσεων άλλων κρατών μελών"

5. ποιες πρωτοβουλίες σκοπεύει να αναλάβει ώστε να αποφευχθεί ότι τα συστήματα αυτά θα μπορούν να εφαρμόζονται στην Ιταλία ή στα άλλα κράτη μέλη;

Απάντηση του κ. Bolkestein εξ ονόματος της Επιτροπής

(23 Απριλίου 2001)

Η Επιτροπή είχε ήδη την ευκαιρία να διευκρινίσει στις απαντήσεις της στις κοινοβουλευτικές ερωτήσεις P-4157/00(1) και P-0118/01 του κ. Nobilia(2) ότι το πρόβλημα του ορισμού του τοκογλυφικού επιτοκίου στη Ιταλία σε σχέση με τα επιτόκια που εφαρμόζονται από τις τράπεζες αποτέλεσε το αντικείμενο καταγγελίας της Associazione Bancaria Italiana (ABI), της Associazione Italiana Banche Estere (AIBE) και της Ομοσπονδίας Τραπεζών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (FBE). Η προθεσμία της 20ης Φεβρουαρίου 2001 που είχε θέσει η Επιτροπή στην ιταλική κυβέρνηση για τηνποβολή των παρατηρήσεών της παρατάθηκε κατά ένα μήνα για να ληφθείπόψη η κοινοβουλευτική διαδικασία μετατροπής του νομοθετικού διατάγματος αριθ. 394 της 29ης Δεκεμβρίου 2000, προκειμένου να καταστεί δυνατή η πλήρης επεξεργασία και εξέταση τηςπόθεσης, λαμβανομένωνπόψη των νέων διατάξεων του νόμου μετατροπής αριθ. 24, ο οποίος εκδόθηκε στις 28 Φεβρουαρίου 2001. Η ανάλυση των παρατηρήσεων πουπέβαλε η ιταλική κυβέρνηση θα επιτρέψει στην Επιτροπή να εκτιμήσει διεξοδικά τη συμπεριφορά των ιταλικών τραπεζών στο θέμα της τοκογλυφίας και με βάση τα στοιχεία που αναφέρει το αξιότιμο μέλος.

Πάντως, πρέπει ήδη από τώρα να διευκρινισθεί ότι ο ορισμός του εγκλήματος της τοκογλυφίας και ο προσδιορισμός παραμέτρων που συνδέονται με τα επιτόκια που εφαρμόζονται από την αγορά,πόκεινται στο ποινικό δίκαιο και ανήκουν στην αρμοδιότητα των κρατών μελών. Στον τομέα αυτό, τα κοινοτικά όργανα παρεμβαίνουν μόνο στην περίπτωση που, σε συνάρτηση με ορισμένες λεπτομέρειες που αξιολογούνται σε κάθε συγκεκριμένη κατάσταση, τα μέτρα που λαμβάνονται στο εθνικό επίπεδο παραβιάζουν τις αρχές του κοινοτικού δικαίου.

Γενικά, σχετικά με τα επιτόκια που εφαρμόζονται από τις τράπεζες, η Επιτροπή για τη δράση της ακολουθεί την αρχή μιας οικονομικής πολιτικής που βασίζεται στην εσωτερική αγορά και ασκείται σύμφωνα με τους κανόνες μιας οικονομίας της αγοράς ανοικτής και με ελεύθερο ανταγωνισμό. Στο πλαίσιο αυτό, εναπόκειται σε κάθε πιστωτικό ίδρυμα να καθορίζει - με τήρηση των εφαρμοστέων διατάξεων και ιδίως των κανόνων ανταγωνισμού και των αρχών διαφάνειας στις συναλλαγές - την εμπορική πολιτική του σύμφωνα με την εκτίμησή του σχετικά με την αγορά και τους εγγενείς κινδύνους.

Σχετικά με το πρόβλημα του ανατοκισμού, η Επιτροπή, μετά τη κατάθεση καταγγελίας από ιταλική ένωση προστασίας των καταναλωτών, ξεκίνησε τη διεξαγωγή έρευνας για να διαπιστωθεί αν έχουν ενδεχομένως σημειωθεί παραβιάσεις των σχετικών με τον ανταγωνισμό κανόνων της συνθήκης ΕΚ.

(1) ΕΕ C 174 E της 19.6.2001, σελ. 241.

(2) ΕΕ C 187 E της 3.7.2001, σελ. 190.