ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1916/02

υποβολή: Dorette Corbey (PSE) προς την Επιτροπή

(2 Ιουλίου 2002)

Θέμα: Εισαγωγή του ευρώ

Σύμφωνα με το Ευρωβαρόμετρο 56, σχεδόν το ήμισυ του πληθυσμού της Ε Ε πιστεύει ότι το ευρώ προκάλεσε άνοδο των τιμών στα καταναλωτικά αγαθά. Σύμφωνα με έρευνα της Ολλανδικής ένωσης καταναλωτών, κατά των περίοδο μεταξύ Μαρτίου 2001 και Μαρτίου 2002 οι τιμές για δίσκους CD έχουν αυξηθεί κατά 7,2 %. Στον τομέα ξενοδοχείων, εστιατορίων και καφενείων, τα εστιατόρια έχουν αυξήσει τις τιμές τους περίπου κατά 6,2 % και τα καφενεία μάλιστα κατά 8,8 %. Το ευρώ θα οδηγούσε σε μεγαλύτερη διαφάνεια και στην κατάργηση των συναλλαγματικών ισοτιμιών και κατά συνέπεια σε χαμηλότερες τιμές. Τώρα που έφθασε η περίοδος των θερινών διακοπών, πολλοί θα ανακαλύψουν τα πλεονεκτήματα του ευρώ στο εξωτερικό διότι, στην ζώνη του ευρώ δεν χρειάζεται κανείς πλέον να αλλάζει χρήματα. Δεδομένου ότι η χρησιμοποίηση του ευρώ έχει οδηγήσει σε μεγάλη άνοδο των τιμών, τα πλεονεκτήματά του είναι ανύπαρκτα. Επίσης, μέρος των παλαιών τραπεζογραμματίων δεν έχει επιστραφεί. Αυτό σημαίνει κέρδη για τις τράπεζες και συνεπώς για τα εθνικά θησαυροφυλάκια.

1. Μπορεί να αναφέρει η Επιτροπή σε τι ύψος ανήλθε ο πληθωρισμός στις χώρες της Ε Ε λόγω της εισαγωγής του ευρώ·

2. Σε ποιους τομείς και /ή σε ποια κράτη μέλη σημείωσαν οι τιμές την μεγαλύτερη άνοδο σε σύγκριση με το μέσο όρο πληθωρισμού·

3. Αναγνωρίζει η Επιτροπή ότι έχει πολιτική ευθύνη να τηρήσει τηνπόσχεση που έδωσε στους καταναλωτές και συνεπώς να μεριμνήσει ώστε το ευρώ να ευνοήσει τον καταναλωτή·

4. Ποιες δυνατότητες έχει η Επιτροπή για ναλοποιήσει αυτήν την πολιτική ευθύνη· Θα ήθελε π.χ. ναποστηρίξει ενώσεις καταναλωτών οι οποίες εφαρμόζουν στοχοθετημένες δράσεις κατά της ανόδου των τιμών που σχετίζεται με το ευρώ και/ή θα ήθελε η Επιτροπή να συνεργασθεί σε στρατηγικές του τύπου name & shame;

Απάντηση του κ. Solbes Mira εξ ονόματος της Επιτροπής

(23 Σεπτεμβρίου 2002)

Δενπάρχει στατιστική απόδειξη ότι η εισαγωγή του ευρώ έχει προκαλέσει μία γενική άνοδο των τιμών σε οποιαδήποτε από τις χώρες της περιοχής του ευρώ.

Η Eurostat εξέδωσε πρόσφατο δελτίο τύπου τον Ιούλιο του 2002 στο οποίο αναλύονται οι τάσεις των τιμών κατά τη διάρκεια των τελευταίων μηνών και εξετάζονται θέματα σχετικά με την εισαγωγή του ευρώ. Τα αποτελέσματα λαμβάνουνπόψη ευρύ φάσμα τομέων της οικονομίας προκειμένου να καλυφθεί ολόκληρη η οικονομία(1).

Ο πληθωρισμός στην περιοχή του ευρώ έφθασε στο ανώτατο σημείο το Μάιο του 2001 (3,3 % ετήσια αύξηση των εναρμονισμένων δεικτών τιμών καταναλωτών (ΕΔΤΚ)) και έκτοτε δεν ανήλθε σε ανάλογα επίπεδα. Κατά την περίοδο εισαγωγής είναι δυνατόν να παρατηρηθεί μία άνοδος από ετήσιο ποσοστό ανάπτυξης της τάξης του 2 % το Δεκέμβριο του 2001 σε ετήσιο ποσοστό της τάξης του 2,7 % τον Ιανουάριο του 2002. Οι εν λόγω αυξήσεις οφείλονται στην άνοδο των τιμών πετρελαίου και νωπών φρούτων και λαχανικών. Πράγματι, ο πληθωρισμός ακολούθησε ανάλογη τάση (από 1,9 % σε 2,5 % ετησίως) στην Ένωση, συμπεριλαμβανομένων των τριών χωρών που δεν αποτελούν μέρος της περιοχής του ευρώ. Συγκεκριμένα, από το Δεκέμβριο του 2001 μέχρι τον Ιανουάριο του 2002, ο ετήσιος πληθωρισμός αυξήθηκε από 2,1 % σε 2,5 % στη Δανία και από 1 % σε 1,6 % στο Ηνωμένο Βασίλειο. Κατά τη διάρκεια της ίδιας περιόδου, ο πληθωρισμός μειώθηκε στην Πορτογαλία και στις Κάτω Χώρες. Στην Ιταλία σημειώθηκε μικρή μόνο άνοδος του πληθωρισμού από 2,2 % σε 2,4 %(2).

Ο πληθωρισμός στην περιοχή του ευρώ χαρακτηρίζεται έκτοτε από καθοδική τάση. Τον Ιούνιο του 2002 ο πληθωρισμός έφθασε το 1,8 % στην περιοχή του ευρώ.

Ο μέσος ρυθμός μεταβολής όσον αφορά τους ΕΔΤΚ στη ζώνη του ευρώ μεταξύ του πρώτου εξαμήνου του 2002 και του τελευταίου εξαμήνου του 2001 ήταν 1,4 %. Ο εν λόγω ρυθμός μεταβολής τιμών ήταν ο ίδιος με αυτόν του εξαμήνου που έληγε τον Ιούνιο του 2001 και παρεμφερής με τα αντίστοιχα ποσοστά του Ιουνίου και του Δεκεμβρίου του 2000.

Το μεγαλύτερο μέρος των αυξήσεων τιμών κατά τη διάρκεια της εν λόγω περιόδου μπορεί να ερμηνευθεί στις περισσότερες περιπτώσεις — σύμφωνα με την ανάλυση της Eurostat — από τη φυσιολογική εξέλιξη του πληθωρισμού και από ορισμένους ειδικούς παράγοντες που δεν σχετίζονται με το ευρώ, και συγκεκριμένα τις κακές καιρικές συνθήκες που επηρέασαν τις τιμές φρούτων και λαχανικών, τις τιμές αυτοκινήτων και ενέργειας και ορισμένες σημαντικές φορολογικές αυξήσεις στον καπνό(3). Οι εν λόγω παράγοντες εξηγούν 1,2 ποσοστιαίες μονάδες σε σύνολο 1,4 %. Η συμβολή της εισαγωγής τραπεζογραμματίων και κερμάτων ευρώ κυμαίνεται κατά πάσα πιθανότητα μεταξύ του 0,0 % και του 0,2 %(4).

Ωστόσο, είναι σαφές ότι σε ορισμένους τομείς της οικονομίας παρουσιάστηκαν μεγαλύτερες αυξήσεις των τιμών. Εκτός από τον τομέα των τροφίμων, ορισμένεςπηρεσίες, ιδίως τα ξενοδοχεία και τα εστιατόρια, ορισμένεςπηρεσίες που σχετίζονται με τον τομέα τηςγείας και τις επισκευές παρουσίασαν έντονες αυξήσεις των τιμών. Είναι πιθανό ότι λόγω του ιδιαίτερα ευαίσθητου χαρακτήρα των κατηγοριών στις οποίες οι τιμές πράγματι αυξήθηκαν, ο αντίκτυπος στην κοινή γνώμη να είναι εντονότερος. Αυτό μπορεί να εξηγεί τη γενική εντύπωση ότι οι τιμές ανήλθαν ως αποτέλεσμα της εισαγωγής των τραπεζογραμματίων και κερμάτων ευρώ.

Ωστόσο,πενθυμίζεται ότι το ουσιαστικό μεσοπρόθεσμο και μακροπρόθεσμο αποτέλεσμα που αναμένεται να έχει η εισαγωγή των τραπεζογραμματίων και κερμάτων ευρώ είναι να βελτιωθεί το ανταγωνιστικό περιβάλλον στη ζώνη του ευρώ, και κατ' αυτό τον τρόπο να αυξηθεί τελικά η οικονομική αποτελεσματικότητα καθώς και να μειωθούν οι τιμές καταναλωτή.

(1) Το δελτίο τύπου αριθ. 84/2002 στις 17 Ιουλίου 2002πάρχει στην ακόλουθη διεύθυνση internet: http://www.europa.eu.int/comm/eurostat/Public/datashop/print-product/EN?catalogue=Eurostat&product=2-17072002-EN-BP-EN&mode=download.

(2) Eurostat.

(3) Ο τριμηνιαίος πληθωρισμός το πρώτο τρίμηνο του 2002 για τα οινοπνευματώδη και τα προϊόντα καπνού ήταν 2 %.

(4) Η εν λόγω διακύμανση είναι ελαφράψηλότερη από αυτή του 0,0 % — 0,16 % πουπολογίστηκε για τη μεταβολή σε μηνιαία βάση μεταξύ του Δεκεμβρίου 2001 και του Ιανουαρίου 2002 και τη μεταβολή σε τριμηνιαία βάση μεταξύ του τελευταίου τριμήνου του 2001 και του πρώτου τριμήνου του 2002, όπως δημοσιεύθηκε για πρώτη φορά από την Eurostat το Φεβρουάριο και το Μάιο του 2002.