ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3404/02

υποβολή: Camilo Nogueira Romn (Verts/ALE),Jos Mendiluce Pereiro (PSE)και Daniel Cohn-Bendit (Verts/ALE) προς την Επιτροπή

(29 Νοεμβρίου 2002)

Θέμα: Η οικολογική καταστροφή που προκλήθηκε από το ναυάγιο του πετρελαιοφόρου Prestige

Στις 13 Νοεμβρίου ε. έ., στο πετρελαιοφόρο Prestige σημειώθηκε σοβαρό ατύχημα όταν έπλεε κοντά στις ακτές της Γαλικίας.

Από την διαρροή πετρελαίου που ακολούθησε, και ίσως συνεχίζεται ακόμα, η Ισπανία και η Ευρώπη βρίσκονται αντιμέτωπες με μιά σοβαρή οικολογική, κοινωνική και οικονομική καταστροφή.

Λόγω παρόμοιων ατυχημάτων (ναυάγια των πλοίων Urquiola το 1976, Amoco Cadiz το 1978, Cason το 1987, Aegean Sea το 1992, Braer το 1993, Sea Empress το 1996 και Erika το 1999) η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει εγκρίνει πολλά κείμενα για τα γεγονότα αυτά. Εν τούτοις, όπως δείχνουν όλα, οι έλεγχοι που έχουν επιβληθεί στις μεταφορές πετρελαίου διά θαλάσσης δεν διασφαλίζουν επαρκή προστασία.

Ποιά μέτρα σκέπτεται να λάβει η Επιτροπή κατόπιν της καταστροφής του Prestige για την ασφάλεια στη θάλασσα και τις επιπτώσεις από την διαρροή αργού πετρελαίου όσον αφορά το περιβάλλον, την οικονομία και τις πληγείσες κοινότητες·

Κοινή απάντησητου κας de Palacio εξ ονόματος της Επιτροπήςστις γραπτές ερωτήσεις E-3362/02 και E-3404/02

(24 Ιανουαρίου 2003)

Όπωςπενθυμίζουν τα Αξιότιμα Μέλη του Κοινοβουλίου, το ναυάγιο τουπό σημαία Μπαχαμών πετρελαιοφόρου Prestige, στα ανοικτά των ακτών της Γαλικίας, προκάλεσε μεγάλη οικολογική καταστροφή, της οποίας το εύρος δεν έχει ακόμη εκτιμηθεί.

Όπως συνέβη και με το ναυάγιο του Erika, η Επιτροπή προσέφερε τη συνδρομή της στις εθνικές αρχές, αλλά επωφελήθηκε επίσης από την ευκαιρία που παρουσιάστηκε με τη συνειδητοποίηση των κινδύνων που εγκυμονεί η δια θαλάσσης μεταφορά βαρέος μαζούτ, προκειμένου να αντιδράσει δυναμικά και να βελτιώσει την προστασία των ακτών της Ένωσης.

Όσον αφορά την καταπολέμηση της ρύπανσης, τα μέσα παροχής βοήθειας που χρησιμοποιήθηκαν από την Επιτροπή και τουςφιστάμενους εθνικούς φορείς για το συγκεκριμένο είδος καταστροφής επέτρεψαν την άμεση πρόσβαση στους διαθέσιμους πόρους σε κοινοτικό επίπεδο. Έτσι, οι ισπανικές, οι πορτογαλικές και οι γαλλικές αρχές μπόρεσαν να επωφεληθούν γρήγορα από την διαθέσιμη βοήθεια, κυρίως όσον αφορά τα πλοία και τον λοιπό ειδικό εξοπλισμό για την καταπολέμηση της εν λόγω ρύπανσης. Επιπλέον, η Επιτροπή είναι έτοιμη να συγχρηματοδοτήσει την εκτίμηση των επιπτώσεων της ρύπανσης στις ακτές που επλήγησαν.

Εξάλλου, σε πολύ γρήγορο διάστημα, η Επιτροπή εκπόνησε και εξέδωσε, στις 3 Δεκεμβρίου 2002, ανακοίνωση σχετικά με τις δράσεις που πρέπει να αναληφθούν μετά από το ναυάγιο του πετρελαιοφόρου Prestige(1). Στις 6 Δεκεμβρίου 2002, το Συμβούλιο Μεταφορών ενέκρινε συμπεράσματα, με τα οποίαποστηρίζει τις πρωτοβουλίες της Επιτροπής που στοχεύουν στην αποφυγή επανάληψης τέτοιου είδους καταστροφών και στην καταπολέμηση των συνεπειών τους.

Έτσι, στις 20 Δεκεμβρίου 2002 η Επιτροπή ενέκρινε κανονισμό(2), με τον οποίο απαγορεύεται η μεταφορά βαρέος μαζούτ από πετρελαιοφόρα μονού κύτους, με προορισμό ή αφετηρία λιμένες της Ένωσης και επισπεύδεται η αντικατάσταση των πλοίων μονού κύτους από πλοία διπλού κύτους· αυτή τη στιγμή ο κανονισμόςποβάλλεται για έλεγχο από τους συννομοθέτες.

Εξάλλου, η Επιτροπή προτίθεται να χορηγήσει ειδικές ενισχύσεις προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι ζημιές που προκλήθηκαν. Η Επιτροπή, ενώπογραμμίζει ότι οι εν λόγω ζημιές πρέπει να καλυφθούν, εν πρώτοις από διεθνείς φορείς και κυρίως από το Διεθνές Ταμείο αποζημίωσης ζημιών που οφείλονται σε ρύπανση απόδρογονάνθρακες (Fonds international d'indemnisation des dommages dus la pollution par les hydrocarbures — FIPOL), έχει ήδη δρομολογήσει διαδικασίες, ούτως ώστε οι Ισπανοί αλιείς να μπορέσουν να αντιμετωπίσουν την κατάσταση. Για το σκοπό αυτό, το Συμβούλιο ενέκρινε, στις 20 Δεκεμβρίου 2002, κανονισμό ο οποίος θεσπίζει ειδικά μέτρα με σκοπό την προώθηση της αποκατάστασης των αλιευτικών πόρων και των χώρωνδατοκαλλιέργειας που επλήγησαν από τη μαύρη παλίρροια που προκάλεσε το πετρελαιοφόρο Prestige(3).

Από την πλευρά του, το Ταμείο Αλληλεγγύης της Ένωσης μπορεί να παρέμβει, εάν η Επιτροπή διαπιστώσει ότι πληρούνται οι όροι του κανονισμού για την προσφυγή σε αυτό (κυρίως το περιφερειακό κριτήριο)(4). Μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί το Ταμείο Συνοχής. Στο πλαίσιο του συνολικού ποσού το οποίο χορηγείται στην Ισπανία για την περίοδο 2000-2006, τα περιβαλλοντικά προγράμματα μπορούν ναποβάλλονται στην Επιτροπή ώστε ναποστηριχθεί η καταπολέμηση των επιπτώσεων της καταστροφής.

Σε αυτό το πλαίσιο, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο που πραγματοποιήθηκε στην Κοπεγχάγη στις 12 και 13 Δεκεμβρίου 2002, αναγνώρισε την ταχεία ανταπόκριση της Επιτροπής και εξέφρασε την ικανοποίησή του για τη δράση που αυτή έχει αναλάβει προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι συνέπειες του ναυαγίου στο πλαίσιο τωνφιστάμενων δημοσιονομικών προοπτικών, καθώς και για την πρόθεσή της να μελετήσει την ανάγκη ανάληψης νέων πρωτοβουλιών.

(1) COM(2002)681 τελικό.

(2) COM(2002)780 τελικό.

(3) Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2372/2002, της 20ης Δεκεμβρίου 2002, ΕΕ L 358 της 31.12.2002.

(4) Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2012/2002 του Συμβουλίου, της 11ης Νοεμβρίου 2002, για την ίδρυση του Ταμείου Αλληλεγγύης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ΕΕ L 311 της 14.11.2002.