ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-0194/03

υποβολή: Theresa Villiers (PPE-DE) προς την Επιτροπή

(31 Ιανουαρίου 2003)

Θέμα: Διπλώματα ευρεσιτεχνίας λογισμικού

1. Έχει η Επιτροπή μελετήσει διεξοδικά τις οικονομικές επιπτώσεις των διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας λογισμικού στη βιομηχανία λογισμικού, λαμβάνονταςπόψη ανάλογα συστήματα στις ΗΠΑ και την Ιαπωνία· Εάν ναι, σε τί συμπεράσματα κατέληξε· Εάν όχι, γιατί δεν διερεύνησε το θέμα αυτό·

2. Σχεδιάζει η Επιτροπή να θεσπίσει εξαιρέσεις για ορισμένες οργανώσεις, όπως είναι οι φιλανθρωπικές οργανώσεις και τα σχολεία, που εξαρτώνται σε όλο και μεγαλύτερο βαθμό από το δωρεάν παρεχόμενο λογισμικό·

3. Στην οδηγία, με ποιόν τρόπο προτίθεται η Επιτροπή να περιφρουρήσει τα συμφέροντα των ΜΜΕ που αναπτύσσουν δραστηριότητα στον τομέα της πληροφορικής·

4. Σχεδιάζει η Επιτροπή να θεσπίσει εξαιρέσεις για ορισμένους αλγόριθμους λογισμικού στην Οδηγία της που αφορά τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας λογισμικού·

Απάντηση του κ. Bolkestein εξ ονόματος της Επιτροπής

(7 Μαρτίου 2003)

Στην αιτιολογική έκθεση της πρότασης οδηγίας την οποίαπέβαλε η Επιτροπή σχετικά με τη δυνατότητα κατοχύρωσης με δίπλωμα ευρεσιτεχνίας των εφευρέσεων που εφαρμόζονται σεπολογιστή(1) γίνεται λόγος για διάφορες μελέτες, περιλαμβανομένων δύο μελετών που διενεργήθηκαν για λογαριασμό της ίδιας της Επιτροπής, οι οποίες λήφθηκανπόψη για την εκπόνηση της πρότασης. Ως πρότυπο για σκοπούς σύγκρισης τείνουν να λαμβάνονται οι Ηνωμένες Πολιτείες, επειδή έχουν την πλέον ανοικτή προσέγγιση όσον αφορά την κατοχύρωση με δίπλωμα ευρεσιτεχνίας των προγραμμάτων ηλεκτρονικώνπολογιστών. Σε αντίθεση, η τρέχουσα πρακτική στην Ευρώπη είναι να μην επιτρέπεται η κατοχύρωση με δίπλωμα ευρεσιτεχνίας αυτών καθαυτών των προγραμμάτων ηλεκτρονικώνπολογιστών και να χορηγούνται διπλώματα ευρεσιτεχνίας μόνο για εφευρέσεις οι οποίες χρησιμοποιούν τέτοια προγράμματα για την εκτέλεσή τους, εφόσονπάρχει μια εφευρετική τεχνική συμβολή. Θεωρείται συνήθως ότι η Ιαπωνία ευρίσκεται σε ενδιάμεση θέση μεταξύ της αμερικανικής και της ευρωπαϊκής θέσης.

Τα πορίσματα των μελετώνπήρξαν ατελέσφορα. Προέκυψε ότι η αμερικανική προσέγγιση έχει τόσο θετικά όσο και αρνητικά χαρακτηριστικά, και είναι δύσκολο να κριθεί ποια από αυτά έχουν τις σημαντικότερες συνολικές επιπτώσεις. Ομοίως, όσον αφορά την ευρωπαϊκή προσέγγιση, προέκυψαν ελάχιστα στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι η σημερινή πρακτική προκαλεί δυσκολίες και, ιδίως, ότι οι ευρωπαϊκοί ανεξάρτητοι φορείς ανάπτυξης λογισμικού έχουν θιγεί αδικαιολόγητα, τουλάχιστον μέχρι στιγμής.

Μπροστά στην κατάσταση αυτή, η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι δεν δικαιολογείται η εισαγωγή σημαντικής τροποποίησης της παρούσας πρακτικής. Επομένως, η προσέγγιση της πρότασης οδηγίας συνίσταται στην εναρμόνιση παρά στην αλλαγή της νομικής θέσης, αποσαφηνίζοντας με τον τρόπο αυτό το νομικό πλαίσιο που εφαρμόζεται στις εν λόγω εφευρέσεις. Ιδιαίτερα, και σε αντίθεση με την αμερικανική πρακτική, δεν προβλέπεται η επέκταση της δυνατότητας κατοχύρωσης με δίπλωμα ευρεσιτεχνίας σε αυτά καθαυτά τα προγράμματα ηλεκτρονικώνπολογιστών, πράγμα το οποίο επιβεβαιώθηκε με τον αποκλεισμό των προϊόντων λογισμικού από τις δυνατές μορφές ευρεσιτεχνικής διεκδίκησης.

Καμία διάταξη της οδηγίας δεν θα πρέπει να στερεί τα σχολεία ή τις φιλανθρωπικές οργανώσεις από τη δυνατότητα να επωφελούνται από ο,τιδήποτε τους παρέχεται δωρεάν σήμερα. Επιπλέον, οι νόμοι των κρατών μελών που διέπουν την καταπάτηση διπλώματος ευρεσιτεχνίας εν γένει (που θα εξακολουθούν να ισχύουν) δεν επεκτείνονται συνήθως σε πράξεις που διενεργούνται ιδιωτικώς και για μη εμπορικούς σκοπούς. Η Επιτροπή δεν κρίνει ότι πρέπει να μεταβληθεί η κατάσταση αυτή.

Λόγω της φύσης και του πεδίου εφαρμογής της πρότασης, δεν είναι εφικτό να περιληφθούν ρητά μέτρα για τη διαφοροποιημένη μεταχείριση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων (ΜΜΕ). Ωστόσο, οι φορείς αυτοί αναμένεται να επωφεληθούν από τη μεγαλύτερη ασφάλεια δικαίου η οποία θα προκύψει από τα εναρμονιστικά αποτελέσματα της οδηγίας. Χάρη στην παρακολούθηση την οποία οφείλει να διασφαλίσει η Επιτροπή βάσει του άρθρου 7 της πρότασης θα είναι δυνατός ο εντοπισμός τυχόν προβλημάτων που ενδέχεται να ανακύψουν και να θίγουν ιδίως τις ΜΜΕ. Οι φορείς ανάπτυξης λογισμικού κάθε μεγέθους αναμένεται επίσης να επωφεληθούν από τη διάταξη της οδηγίας που διαφυλάσσει τις εξαιρέσεις τις σχετικές με την αντίστροφη μεταγλώττιση και τη διαλειτουργικότητα, που προβλέπονται από την οδηγία 91/250/ΕΚ του Συμβουλίου της 14ης Μαΐου 1991 για τη νομική προστασία των προγραμμάτων ηλεκτρονικώνπολογιστών(2) με τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας.

Σήμερα, οι εφευρέσεις που χρησιμοποιούν αλγόριθμους μπορεί να είναι κατοχυρώσιμες με δίπλωμα ευρεσιτεχνίας εάν σχετίζονται με τη λύση ενός τεχνικού προβλήματος. Το δίπλωμα ευρεσιτεχνίας για εφεύρεση που περιλαμβάνει έναν αλγόριθμο καλύπτει τη χρήση του αλγόριθμου για το σκοπό που ορίζεται στις διεκδικήσεις ευρεσιτεχνίας, αλλά δεν μονοπωλεί τον ίδιο τον αλγόριθμο ή τη χρήση του σε άλλα πλαίσια. Η προτεινόμενη οδηγία δεν πρόκειται να μεταβάλει την κατάσταση αυτή.

(1) ΕΕ C 151 E της 25.6.2002.

(2) ΕΕ L 122 της 17.5.1991.