ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-0251/03

υποβολή: Sergio Berlato (UEN), Cristiana Muscardini (UEN),Mauro Nobilia (UEN), Roberta Angelilli (UEN), Roberto Bigliardo (UEN),Antonio Mussa (UEN), Sebastiano Musumeci (UEN),Adriana Poli Bortone (UEN), Mariotto Segni (UEN)και Franz Turchi (UEN) προς την Επιτροπή

(5 Φεβρουαρίου 2003)

Θέμα: Υγειονομική κάλυψη των ιταλών πολιτών που διαμένουν στο Βέλγιο

Οι ιταλοί πολίτες που διαμένουν στο Βέλγιο, πρέπει σύμφωνα με την ισχύουσα βελγική νομοθεσία να τυγχάνουν της δέουσαςγειονομικής κάλυψης.

Ηποχρέωση αυτή θεωρείται απαραίτητος όρος για την αναγνώριση ορισμένων θεμελιωδών δικαιωμάτων όπως η εγγραφή στο βελγικό ληξιαρχείο και το Ληξιαρχείο Ιταλών Διαμενόντων στο Εξωτερικό (AIRE).

Σημαντικός αριθμός ιταλών πολιτών προκύπτει ότι δεσμεύεται από τη διεθνή σύμβασηπό την ονομασία Ε 128 (που καθιερώθηκε με τον κανονισμό (ΕΟΚ)1408/71(1), αριθ. 22β και 22γ), που μεταξύ των διαφόρωνφισταμένων μορφώνγειονομικής κάλυψης, προβλέπει ότι τα ιατρικά έξοδα του κοινοτικού πολίτη καλύπτονται από τη χώρα του η οποία αποζημιώνει απευθείας τον ομοσπονδιακό οργανισμό του Βελγίου, στη συγκεκριμένη περίπτωση τον ΙΝΑΜΙ.

Παρ' όλα αυτά, εν αναμονή της επιστροφής των εξόδων από τον οργανισμόγειονομικής κάλυψης στον οποίο είναι εγγεγραμμένοι (les mutualits), ζητείται από τους συμπατριώτες μας να καταβάλλουν αμέσως το όλο ποσό τηςγειονομικής παροχής.

Ατυχώς, στους συμπατριώτες που διαμένουν στο Βέλγιο επιστρέφεται μόνον ένα μέρος του ποσού που κατέβαλαν. Η επιστροφή αυτή ισούται με το 75 %πολογιζόμενη βάσει ενός δείκτηπό την ονομασία numro de code INAMI, ο οποίος έχει καθαρά κατ' αποκοπή χαρακτήρα.

Σ' αυτό προστίθεται το γεγονός ότι οι πραγματικές τιμέςπερβαίνουν πάντοτε το εν λόγω κατ' αποκοπήν ποσόν και ότι ορισμένα νοσοκομεία απασχολούν ιατρούς που μη όντες συμβεβλημένοι με τον ΙΝΑΜΙ αξιώνουν εξωφρενικές αμοιβές. Δέον εξάλλου να επισημανθεί ότι οι εν λόγω ιατροί δεν ενημερώνουν ως επί το πλείστον το κοινό με ανάρτηση της δέουσας προειδοποίησης, όπως αντίθετα προβλέπει ο βελγικός νόμος.

Ο ιταλός συμπατριώτης που εμπίπτει στη σύμβαση Ε 128 πρέπει ως εκ τούτου ναποβάλλεται σε σημαντική οικονομική επιβάρυνση κάθε φορά που καθίσταται αναγκαία μια ιατρική παροχή.

Βάσει των ανωτέρω:

- μπορεί η Επιτροπή να παρέμβει στις βελγικές αρχές ζητώντας να αναγνωρισθεί στους ιταλούς πολίτες που διαμένουν στο Βέλγιο και δεσμεύονται από τη σύμβαση Ε 128 η πλήρης επιστροφή των ιατρικών εξόδων στα οποία πράγματιπεβλήθησαν·

- μπορεί η Επιτροπή να παρέμβει στις βελγικές αρχές ζητώντας την καθιέρωση ενός δέοντος καθεστώτος ελέγχου σχετικά με τη δραστηριότητα των μη συμβεβλημένων με τον κανονισμό καθορισμού αμοιβών του ΙΝΑΜΙ ιατρών,ποχρεώνοντάς τους επομένως να δημοσιοποιούν τις αμοιβές τους σύμφωνα με το βελγικό νόμο και τούτο προς το συμφέρον όλων των κοινοτικών πολιτών που διαμένουν στο Βέλγιο·

(1) ΕΕ L 149 της 5.7.1971, σελ. 2.

Απάντηση της κ. Διαμαντοπούλου εξ ονόματος της Επιτροπής

(12 Μαρτίου 2003)

Η Επιτροπή πληροφορεί τους αξιότιμους βουλευτές ότι δενπάρχει εναρμόνιση των συστημάτων κοινωνικής ασφάλισης σε κοινοτικό επίπεδο. Το Δικαστήριοπενθύμισε επανειλημμένα ότι το κοινοτικό δίκαιο δεν θίγει την εξουσία των κρατών μελών να διαρρυθμίζουν τα συστήματά τους κοινωνικής ασφαλίσεως. Επομένως, ελλείψει εναρμονίσεως σε κοινοτικό επίπεδο, εναπόκειται στη νομοθεσία κάθε κράτους μέλους να καθορίσει, αφενός, τις προϋποθέσεις του δικαιώματος ή τηςποχρεωτικήςπαγωγής σε σύστημα κοινωνικής ασφαλίσεως και, αφετέρου, τις προϋποθέσεις χορηγήσεως δικαιώματος προς λήψη παροχών. () Εντούτοις, τα κράτη μέλη εξακολουθούν ναπέχουν τηνποχρέωση να τηρούν, κατά την άσκηση της αρμοδιότητας αυτής, το κοινοτικό δίκαιο.(1)

Κατά συνέπεια, το Βέλγιο είναι αρμόδιο να καθορίσει το δικό του σύστημα ασφάλισης ασθένειας και να ορίσει τους όρους χορήγησης των παροχών ασθένειας. Στο πλαίσιο της άσκησης αυτής της αρμοδιότητας, το Βέλγιο επέλεξε ένα σύστημα γνωστό ως σύστημα επιστροφής των δαπανών, σύμφωνα με το οποίο ο ασθενής απευθύνεται απευθείας στον παρέχονταπηρεσίες της επιλογής του στον οποίο καταβάλει τις αμοιβές και οι δαπάνες επιστρέφονται στη συνέχεια με τηνποβολή στο ταμείο ασθένειας της βεβαίωσης της παροχής της σχετικής περίθαλψης, την οποία χορηγεί ο παρέχων ιατρική περίθαλψη(2).

Μεταξύ των ασφαλιστικών οργανισμών και των επαγγελματικών οργανισμών που εκπροσωπούν το ιατρικό σώμα έχουν συναφθεί συμβάσεις για τον καθορισμό των αμοιβών (συμβατικές αμοιβές), τις οποίες πρέπει να τηρούν έναντι των ασθενών οι γιατροί οι οποίοι έχουνπογράψει αυτές τις συμβάσεις. Βάσει της συμφωνίας της 19ης Δεκεμβρίου 2002 με του συμβεβλημένους γιατρούς, οι γιατροί που δεν έχουν κοινοποιήσει την άρνησή τους ναπογράψουν τη συμφωνία πρέπει να τοιχοκολλούν στις αίθουσες αναμονής και, όσον αφορά τους φορείς, είτε στην αίθουσα αναμονής, είτε στην αίθουσαποδοχής, είτε στην αίθουσα εγγραφής, έγγραφο που θα αναφέρει εάνπέγραψαν τη συμφωνία, καθώς και τις ημέρες και ώρες εξέτασης κατά τις οποίες εφαρμόζουν τα τιμολόγια αυτής της συμφωνίας και εκείνες κατά τις οποίες δεν τα εφαρμόζουν. Επίσης, είναι πάντοτε δυνατή η πληροφόρηση από τους ασφαλιστικούς οργανισμούς ή από το Εθνικό Ινστιτούτο Ασφάλισης Ασθένειας και Αναπηρίας (Inami) σχετικά με το εάν ένας γιατρός έχειπογράψει ή όχι αυτή τη σύμβαση.

Η επιστροφή των εξόδωνγειονομικής περίθαλψης από το ταμείο ασθένειας στον ασθενή γίνεται βάσει κατ' αποκοπή ποσού το οποίο, για τα συνήθη ιατρικά έξοδα, είναι κατ' αρχήν το 75 % των συμβατικών αμοιβών, ανεξάρτητα από το εάν ο γιατρός τον οποίο επισκέπτεται ο ασθενής έχειπογράψει ή όχι τις συμβάσεις που ορίζουν τις αμοιβές.

Η επιλογή αυτού του συστήματοςπάγεται στην αρμοδιότητα των βελγικών αρχών και δεν μπορεί να αμφισβητηθεί.

Παρ' όλο που τα συστήματα κοινωνικής ασφάλισης δεν έχουν εναρμονιστεί σε κοινοτικό επίπεδο, το κοινοτικό δίκαιο έχει συντονίσει τα εθνικά συστήματα κοινωνικής ασφάλισης, ώστε να παρέχεται κοινωνική προστασίαπό τους καλύτερους όρους στα άτομα που μετακινούνται εντός της Ένωσης.

Ο κανονισμός (ΕΟΚ) 1408/71(3) προβλέπει διατάξεις για να επιτρέπει στα άτομα που διαμένουν ή κατοικούν στο έδαφος άλλου κράτους μέλους από το κράτος ασφάλισης να λαμβάνουν σε αυτό ιατρική περίθαλψη. Εκπονήθηκαν έντυπα για να δοθεί η δυνατότητα στα άτομα που χρειάζονται ιατρική περίθαλψη στο κράτος διαμονής ή κατοικίας να λάβουν αυτή την περίθαλψη με την παρουσίαση του κατάλληλου εντύπου. Το έντυπο E 128 που αναφέρουν οι αξιότιμοι βουλευτές επιτρέπει κυρίως στους προσωρινά αποσπασμένους από τους εργοδότες τους στο έδαφος ενός άλλου κράτους μέλους να λάβουν εκεί την απαραίτητηγειονομική περίθαλψη κατά τη διάρκεια της διαμονής τους.

Κατά γενικό κανόνα, σύμφωνα με τις αρχές του κανονισμού (ΕΟΚ) 1408/71,γειονομική περίθαλψη παρέχεται σύμφωνα με τη νομοθεσία του κράτους μέλους στο οποίο παρέχεται η περίθαλψη στον ενδιαφερόμενο, σαν να ήταν αυτός ασφαλισμένος στο εν λόγω κράτος, και οι δαπάνες αναλαμβάνονται από το φορέα του κράτους ασφάλισης. Ένα τέτοιο σύστημα επιτρέπει κατ' αρχήν της εξασφάλισης της ίσης μεταχείρισης των προσώπων που κατοικούν ή διαμένουν στο έδαφος ενός κράτους μέλους.

Κατά συνέπεια, οι ιταλοίπήκοοι που κατοικούν στο Βέλγιο και παρουσιάζουν ένα έντυπο E 128 μπορούν να ζητήσουν την απαραίτητη ιατρική περίθαλψη στο Βέλγιο σύμφωνα με τη βελγική νομοθεσία, σαν να ήταν ασφαλισμένοι στο κράτος αυτό. Πρέπει συνεπώς, σύμφωνα με την αρχή της ίσης μεταχείρισης, να εφαρμόζονται σε αυτούς τα ίδια τιμολόγια με τους βέλγους ασφαλισμένους, όπωςπενθύμισε πρόσφατα το Δικαστήριο στην απόφασή του στηνπόθεση Ferlini(4). Εφόσονπόκεινται στη βελγική νομοθεσία είναι επίσηςποχρεωμένοι, όπως οι βέλγοι ασφαλισμένοι, να καταβάλουν στους παρέχοντεςγειονομική περίθαλψη το ποσό των αμοιβών και να ζητήσουν κατόπιν το ποσό της αμοιβής από το ασφαλιστικό ταμείο.

Η Επιτροπή δεν μπορεί συνεπώς να παρέμβει στις βελγικές αρχές για να αποκτήσουν οι ιταλοίπήκοοι το δικαίωμα στην επιστροφή ολόκληρου του ποσού των ιατρικών εξόδων στα οποίαποβλήθηκαν. Επίσης, η οργάνωση του συστήματος ασφάλισης ασθένειαςπάγεται στην αποκλειστική αρμοδιότητα του Βελγίου και η Επιτροπή δεν μπορεί να παρέμβει για να πραγματοποιηθεί έλεγχος των γιατρών που εργάζονται στο Βέλγιο. Η Επιτροπή θα μπορούσε ωστόσο να παρέμβει μόνο στην περίπτωση που οι γιατροί ή τα νοσοκομεία εφαρμόζουν στους ασφαλισμένους σύμφωνα με τη νομοθεσία άλλων κρατών μελών τιμολόγιαψηλότερα από εκείνα που εφαρμόζονται στους βέλγους ασφαλισμένους.

(1) Απόφαση της 28.4.1998,πόθεση Kohll, C-158/96· απόφαση της 28.4.1998,πόθεση Decker, C-120/95· απόφαση της 12.7.2001,πόθεση Smits και Peerbooms, C-157/99.

(2) Αυτή η γενική αρχή έχει εξαιρέσεις, κυρίως στην περίπτωση νοσηλείας. Σε αυτή την περίπτωση, ο ασφαλιστικός οργανισμός καταβάλλει απευθείας στον παρέχονταγειονομική περίθαλψη το ποσό της συμμετοχής της ασφάλισης ασθένειας.

(3) Κανονισμός (ΕΟΚ) 1408/71 του Συμβουλίου, της 14ης Ιουνίου 1971, περί εφαρμογής των συστημάτων κοινωνικής ασφάλισης στους μισθωτούς, στους μη μισθωτούς και στα μέλη των οικογενειών τους που διακινούνται εντός της Κοινότητας, τελευταία ενημέρωση από τον κανονισμό (ΕΟΚ) 118/97, ΕΕ L 28 της 30.1.1997.

(4) Υπόθεση C-411/98, απόφαση της 3.10.2000.