ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-2514/01

υποβολή: Carlos Bautista Ojeda (Verts/ALE) προς την Επιτροπή

(14 Σεπτεμβρίου 2001)

Θέμα: Παράνομη μετανάστευση

Η παράνομη μετανάστευση είναι ένα φαινόμενο που παρατηρείται σε όλο το μήκος των συνόρων της ΕΕ, αν και επηρεάζει με ιδιαίτερη ανθρωπιστική, κοινωνική και οικονομική ένταση ορισμένες περιοχές της.

Θεωρεί η Επιτροπή λογικό και αποδεκτό το τεράστιο ανθρώπινο ποτάμι που, προερχόμενο από ολόκληρη τη Δυτική Αφρική δίασχίζει, και θα συνεχίσει να διασχίζει, το Στενό του Γιβραλτάρ επάνω σε σχεδίες, με ανυπολόγιστο αριθμό θυμάτων, αναζητώντας ένα αξιοπρεπές μέλλον για τους ίδιους και τις οικογένειές τους·

Πιστεύει η Επιτροπή ότι το ισπανικό κράτος και το Βασίλειο του Μαρίκου είναι σε θέση να αντιμετωπίσουν αυτό το πρόβλημα, το οποίοπερβαίνει όλες τις στατιστικές, ακριβώς τη στιγμή που οι διμερείς σχέσεις είναι περισσότερο ψυχρές από ποτέ, εξαιτίας των προβλημάτων που σχετίζονται με την αλιεία, το λαθρεμπόριο ναρκωτικών και την ίδια την παράνομη μετανάστευση·

Δεν πιστεύει η Επιτροπή ότι το γεγονός πως, σύμφωνα με τις ισπανικές αρχές, η κατάσταση τείνει να ξεφύγει από κάθε έλεγχο, επιβεβαιώνει την αδυναμία τους να αντιμετωπίσουν και να λύσουν πραγματικά το πρόβλημα αυτό·

Όλο το ανθρωπιστικό, κοινωνικό και οικονομικό βάρος του κοινοτικού αυτού προβλήματος πέφτει τώρα στους ώμους της Αυτόνομης Διοικητικής Περιφέρειας της Ανδαλουσίας η οποία δεν διαθέτει ούτε τους οικονομικούς πόρους ούτε τις πολιτικές αρμοδιότητες που απαιτούνται για την αντιμετώπισή του.

Θεωρεί η Επιτροπή λογικό Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις που ιδρύθηκαν για να παράσχουν βοήθεια στον Τρίτο Κόσμο να εγκαθίστανται στις ακτές της Ανδαλουσίας, ώστε να προσφέρουν στους μετανάστες τη φροντίδα που δεν τους προσφέρουν οι αρμόδιες αρχές·

Δεν πιστεύει η Επιτροπή ότι είναι ώρα να δραστηριοποιηθεί η κοινοτική δημόσια διοίκηση, σε ένα ζήτημα σαφώς ευρωπαϊκών διαστάσεων το οποίο προφανώς δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν η Ισπανία και το Μαρόκο, και να διαμορφώσει χωρίς καθυστέρηση μια κοινή πολιτική που θα προσφέρει πραγματικές λύσεις στο πρόβλημα·

Απάντηση του κ. Vitorino εξ ονόματος της Επιτροπής

(10 Δεκεμβρίου 2001)

Η Επιτροπή θεωρεί ότιπάρχει επείγουσα ανάγκη αντιμετώπισης του φαινομένου της παράνομης μετανάστευσης. Η ίδια είναι πεπεισμένη ότι μία ουσιαστική πολιτική μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσω σταθερής δέσμευσης όλων των ενδιαφερομένων εταίρων και με πνεύμα πραγματικής εταιρικής σχέσης όπωςπέδειξε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Τάμπερε (15 και 16 Οκτωβρίου 1999). Όσον αφορά την μετανάστευση από την αφρικανική ήπειρο, η Επιτροπή είναι της άποψης ότι οι προσπάθειες βελτίωσης της συνοριακής διαχείρισης πρέπει να ενταθούν. Γι' αυτό τον σκοπό η Ένωση ασκεί μία πολιτική σε πολυμερές, διμερές και εσωτερικό επίπεδο.

Τα ακόλουθα στοιχεία θα παίξουν έναν σημαντικό ρόλο:

- Η διαδικασία της Βαρκελώνης: Η μετανάστευση αποτελεί ένα σημαντικό στοιχείο της διαδικασίας της Βαρκελώνης που άρχισε το 1995. Οιπουργοί εξωτερικών, κατά τη διάρκεια της συνεδρίασής τους στις 15 και 16 Νοεμβρίου 2000 στα πλαίσια της ευρωμεσογειακής εταιρικής σχέσης, συμφώνησαν ότι ένα περιφερειακό πρόγραμμα για τη δικαιοσύνη και τις εσωτερικέςποθέσεις πρέπει να καθοριστεί το 2001 και ότι ειδική προσοχή πρέπει να δοθεί στα θέματα μετανάστευσης. Η Ένωση προτείνει μία ευρεία προσέγγιση της μετανάστευσης, η οποία θα έπρεπε να περιλαμβάνει την καταπολέμηση της λαθρομετανάστευσης και της σωματεμπορίας, την προαγωγή των συμφωνιών επανόδου, την πραγματοποίηση αποτελεσματικών συστημάτων ελέγχου των συνόρων και την επαγγελματική κατάρτιση του σχετικού προσωπικού, μελέτη για τις δυνατότητες απλοποίησης και επιτάχυνσης των διαδικασιών εκδόσεως θεωρήσεων εισόδου, την ενίσχυση των δράσεων για την κοινωνική ένταξη των νόμιμων μεταναστών στην Ένωση και προώθηση της μη διακριτικής συμπεριφοράς, βελτίωση των ανταλλαγών πληροφοριών για στατιστικές σχετικά με τις εισόδους μεταναστών και προώθηση της ανάπτυξης των δραστηριοτήτων των μεταναστών από κοινού με τις χώρες προέλευσής τους.

- Διάλογος για τη μετανάστευση με το Μαρόκο: Το Μαρόκο έχει ιδιαίτερη σημασία για την αντιμετώπιση του φαινομένου της λαθρομετανάστευσης στην Ένωση. Ήδη από τη θέση του σε εφαρμογή, τον Μάρτιο 2000, το ζήτημα της μετανάστευσης στην εταιρική σχέση της Ένωσης με το Μαρόκο ενσωματώθηκε στο πλαίσιο της συμφωνίας σύνδεσης. Τόσο το Μαρόκο όσο και η Ένωση συμφωνούν ότιπάρχει επείγουσα ανάγκη αντιμετώπισης του αυξανόμενου μεταναστευτικού ρεύματος από την Βόρεια Αφρική στην Ένωση. Η σπουδαιότητα της μετανάστευσηςπογραμμίστηκε από το πρώτο Συμβούλιο Σύνδεσης το οποίο κάλεσε για έναν εποικοδομητικό διάλογο επί της μετανάστευσης. Τον Ιούνιο και τον Ιούλιο εμπειρογνώμονες για την μετανάστευση από το Μαρόκο και την Ένωση άρχισαν συζητήσεις οι οποίες ήταν πολύ ανοικτές και ειλικρινείς και το Μαρόκο, κατά τη διάρκεια του Συμβουλίου Σύνδεσης στις 9 Οκτωβρίου 2001, ανακοίνωσε απτές προτάσεις για την καταπολέμηση της λαθρομετανάστευσης.

Οι εταίροι συμφωνούν ότι η προσέγγιση για την μετανάστευση πρέπει να είναι ευρεία και σ' αυτή πρέπει να ενσωματωθούν με ισορροπημένο τρόπο οι εξωτερικές σχέσεις, η πολιτική ανάπτυξης, η οικονομική βοήθεια και συνεργασία στον τομέα δικαιοσύνης και εσωτερικώνποθέσεων.

Το Μαρόκο και η Ένωση πέτυχαν να διακρίνουν τρεις τομείς στους οποίους η συνεργασία θα έπρεπε να επικεντρωθεί: κοινωνικοοικονομική συνεργασία, προώθηση της διαχείρισης της νόμιμης μετανάστευσης και καταπολέμηση της λαθρομετανάστευσης, συμπεριλαμβανομένης της καταπολέμησης της διακομετακομιστικής λαθρομετανάστευσης από τις νοτίως της Σαχάρας χώρες.

- Παράλληλα με τη διαδικασία της Βαρκελώνης και τις διμερείς σχέσεις με τρίτες χώρες, η Επιτροπή θεωρεί σημαντικό να ενισχύσει επειγόντως τις εσωτερικές πολιτικές της Ένωσης σχετικά με την λαθρομετανάστευση. Συνεπώς, είναι σημαντικό να αναπτυχθούν πολιτικές σε επίπεδο της Ένωσης οι οποίες θα ασχοληθούν με την πρόληψη και την καταπολέμηση της λαθρομετανάστευσης και ιδίως των παρανόμων αφίξεων από θαλάσσης. Το Συμβούλιο κατέληξε σε μία πολιτική συμφωνία τον Μάιο 2001 για την έκδοση μίας οδηγίας για τον ορισμό τηςποβοήθησης της παράνομης εισόδου, κυκλοφορίας και διαμονής(1) και μία συνοδευτική απόφαση πλαίσιο για την ενίσχυση του ποινικού πλαισίου για την πρόληψη τηςποβοήθησης της παράνομης εισόδου και διαμονής, η οποία καθορίζει ένα πλαίσιο για τη δίωξη τωνποβοηθούντων. Στις 15 Νοεμβρίου 2001 εκδόθηκε μία ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο για μία κοινή πολιτική κατά της παράνομης μετανάστευσης(2).

(1) ΕΕ C 253 της 4.9.2000.

(2) COM(2001)672 τελικό.