ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-1736/01

υποβολή: Erik Meijer (GUE/NGL) προς την Επιτροπή

(14 Ιουνίου 2001)

Θέμα: Αναπροσαρμογή του ελβετικού συστήματος χρηματοδότησης προκειμένου να μετατοπισθούν οι οδικές εμπορευματικές μεταφορές προς το σιδηρόδρομο

1. Μπορεί να επιβεβαιώσει η Επιτροπή το γεγονός ότι, μεταξύ άλλων και βάσει των συμφωνιών μεταξύ Ελβετίας και Ευρωπαϊκής Ένωσης που ενέκρινε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις 14 Δεκεμβρίου 2000 και με τις οποίες διευρύνονται οι δυνατότητες διαμετακομιστικών οδικών εμπορευματικών μεταφορών, στην Ελβετία βρίσκεται τη στιγμή αυτήπό εκπόνηση ένα Leistungsabhngige Schwerverkehrsabgabe, ήτοι ένα σύστημα διοδίων για τονπολογισμό των οποίων λαμβάνονταιπόψη η διανυόμενη χιλιομετρική απόσταση, το βάρος του φορτίου και οι εκπομπές του οχήματος, ενώ τα αποκομιζόμενα έσοδα θα διατίθενται για τη χρηματοδότηση του μεγαλύτερου μέρους τωνποδομών των σιδηροδρομικών γραμμών για τη μεταφορά εμπορευμάτων και την κατασκευή συμπληρωματικών τούνελ στις Άλπεις·

2. Είναι σε θέση η Επιτροπή να επιβεβαιώσει ότι η τεχνική που αναφέρεται στην παράγραφο 1 μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την ανάπτυξη μεταφορικών ρευμάτων, η προέλευση και ο προορισμός των οποίων βρίσκονται εκτός του εδάφους από το οποίο διέρχονται, καθώς και ότι, καταρχήν, το εν λόγω σύστημα μπορεί επίσης να προσαρμοσθεί σε εδάφη στα οποία τα μεταφορικά ρεύματα δεν προσκρούουν σε φυσικά εμπόδια όπως είναι τα βουνά και τα μεγάλα ποτάμια·

3. Σύμφωνα με την άποψη της Επιτροπής, ποιές θα ήταν οι δυνατότητες προαγωγής ενός τέτοιου συστήματος στα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ως μέσον αναχαίτισης των συνεχώς αυξανομένων οδικών εμπορευματικών μεταφορών, προσφέροντας έτσι εναλλακτικές λύσεις στην όλο και μεγαλύτερη πίεση που δέχονται οι ανοιχτοί χώροι, οι οποίοι θυσιάζονται για τη διεύρυνση των δρόμων και την κατασκευή νέων·

4. Σε ποιό μέτρο κρίνει η Επιτροπή ότι οι τεχνικές που εφαρμόζουν συγκεκριμένα οι Κάτω Χώρες και οι οποίες αποσκοπούν στη φορολόγηση της χρήσης ιδιωτικού αυτοκινήτου μεταξύ κατοικίας και τόπου εργασίας, θα μπορούσαν να εφαρμοσθούν για τη ρύθμιση των εμπορευματικών μεταφορών σε μεγάλες αποστάσεις·

5. Υπό το φως της κοινοτικής νομοθεσίας, ποιά εμπόδια θα πρέπει ακόμη ενδεχομένως να αρθούν ούτως ώστε να επιτευχθεί σε ικανοποιητικό βαθμό το αποτέλεσμα που αναφέρεται στην παράγραφο 3·

6. Ποιές εθνικές διατάξεις των κρατών μελών εξακολουθούν ενδεχομένως να αποτελούν εμπόδιο για μια ευρεία εφαρμογή του ελβετικού προτύπου·

7. Είναι διατεθειμένη η Επιτροπή να ενθαρρύνει την ανάπτυξη ενός αναλόγου συστήματος·

Πηγή: η ολλανδική εφημερίδα De Volkskrant, της 21ης Μαΐου 2001.

Απάντηση της κας de Palacio εξ ονόματος της Επιτροπής

(3 Σεπτεμβρίου 2001)

Η Επιτροπή γνωρίζει ότι η Ελβετική κυβέρνηση έχει θεσπίσει ένα σύστημα επιβολής τελών στην οδική κυκλοφορία βαρέων φορτηγών οχημάτων ανάλογα με τα διανυόμενα χιλιόμετρα (leistungsabhngige Schwerverkehrsabgabe) και ότι σημαντικό ποσοστό των εισπραττόμενων τελών του συστήματος προορίζονται για τη χρηματοδότηση επενδυτικών σχεδίων γιαποδομές σιδηροδρομικών μεταφορών καθώς επίσης και για την κατασκευή αλπικών σηράγγων. Η συμφωνία Κοινότητας - Ελβετίας για τη σιδηροδρομική και οδική μεταφορά εμπορευμάτων και επιβατών, η οποία ευρίσκεταιπό επικύρωση από ορισμένα κράτη μέλη, προβλέπει ορισμένα βασικά στοιχεία του εν λόγω συστήματος επιβολής τελών στην οδική κυκλοφορία τόσο της Ελβετίας όσο και της Κοινότητας.

Στην ουσία η Επιτροπή έχει τη γνώμη ότι συστήματα επιβολής τελών στην οδική κυκλοφορία παρόμοια με το ελβετικό, μπορεί να έχουν γενικά θετικά αποτελέσματα στον εξορθολογισμό της ζήτησης στις οδικές μεταφορές τόσο στις περιοχές διαμετακόμισης (τράνζιτο) όσο και στις περιοχές εκείνες όπου οι εν λόγω μεταφορές εκκινούν ή καταλήγουν. Στην καταρτιζόμενη Λευκή Βίβλο για την κοινή πολιτική μεταφορών η Επιτροπή θα θέσει σε συζήτηση νέες μεθόδους χρηματοδότησης των μεταφορικώνποδομών. Μια από τις μεθόδους αυτές είναι το ελβετικό μοντέλο, δηλαδή η χρησιμοποίηση των εισπράξεων που πραγματοποιούν τα συστήματα τελών για τιςποδομές, επιβαλλόμενων με διάφορους ανταγωνιστικούς τρόπους, για τη χρηματοδότηση νέωνποδομών σε περιβαλλοντικά φιλικές μεταφορές, όπως ο σιδηρόδρομος. Τέτοιος μικτός τρόπος χρηματοδότησης μπορεί να εφαρμοστεί σε περιοχές όπου, για παράδειγμαπάρχουν φυσικοί φραγμοί όπως βουνά ή όταν πρόκειται για ευαίσθητες από περιβαλλοντική άποψη περιοχές.

Ηιοθέτηση τέτοιων συστημάτων επιβάρυνσης ανάλογα με τις διανυόμενες αποστάσεις διευκολύνεται ότανπάρχει αυξημένη ευαισθησία των αρμοδίων παραγόντων των κρατών μελών, των αρχών, των μεταφορέων και του ευρύτερου κοινού σχετικά με τα αποτελέσματα που επιτυγχάνονται από την εφαρμογή συστήματος όπως το ελβετικό. Εκτός αυτού, η στενότερη ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ κρατών μελών αναφορικά με τις ανάγκες τους και τα σχέδιά τους, σχετικά με την εξέλιξη της κυκλοφορίας και τη διαχείρισή της, μπορεί να καταδείξει ότι τα συστήματα επιβολής τελών με βάση τις αποστάσεις επιτυγχάνουν καλύτερη αξιοποίηση των εν λειτουργίαποδομών. Αυτό κατ' επέκταση θα ελαττώσει τις πιέσεις για κατασκευή νέων ή μεγαλύτερων αυτοκινητοδρόμων. Επί πλέον,πάρχουν εμπόδια νομικής, τεχνικής ή οργανωτικής φύσεως που πρέπει να εξεταστούν προσεκτικά και να επιλυθούν σε εθνικό επίπεδο, πριν αποφασιστεί η επιβολή συστημάτων με βάση τις διανυόμενες αποστάσεις. Τελικά, πρέπει ναιοθετηθούν ρεαλιστικές επιλογές για τις οδικές μεταφορές με τρόπο ώστε το σύστημα επιβολής τελών κυκλοφορίας να γίνει δεκτό και αποτελεσματικό.

Η μέθοδος που αντιμετωπίζεται από την ολλανδική κυβέρνηση για την καταπολέμηση των κυκλοφοριακών συμφορήσεων είναι η επιβολή τελών στην ημερήσια κυκλοφορία των προαστειακών εργαζομένων σε πυκνοκατοικημένες περιοχές της Ολλανδίας. Το σύστημα αυτό όμως δεν μπορεί να εφαρμοστεί απευθείας για τον περιορισμό των περιβαλλοντικών οχλήσεων στις μεγάλης ακτίνας εμπορευματικές μεταφορές.

Σε κοινοτικό επίπεδο θα πρέπει να τεθεί σε εφαρμογή μια μικτή πολιτική ώστε να αντιμετωπιστούν τα προβλήματα που προκαλούνται από την αύξηση των οδικών εμπορευματικών μεταφορών στην Κοινότητα. Μια τέτοια μικτή πολιτική που αποβλέπει στην ανακατανομή των τρόπων μεταφοράς συνεπάγεται διάφορες παρεμβάσεις όπως λ.χ. την ενθάρρυνση της αγοράς σιδηροδρομικώνπηρεσιών με τη βοήθεια της εφαρμοζόμενης κοινοτικής πολιτικής για το άνοιγμά της. Η Επιτροπή επίσης πιστεύει ότι η ισόρροπη και αποτελεσματική πολιτική επιβολής τελών στιςποδομές για όλους τους τρόπους μεταφοράς είναι ζωτικής σημασίας συνοδευτικό μέτρο της πολιτικής για το άνοιγμα της αγοράς στον κλάδο των μεταφορών. Επιπλέον, μια σωστή πολιτικήποστήριξης τωνποδομών των διευρωπαϊκών δικτύων και καταπολέμησης των κυκλοφοριακών συμφορήσεων μπορεί να συμβάλει θετικά στη διαμόρφωση ενός ευρωπαϊκού μεταφορικού δικτύου, αποτελεσματικότερου και φιλικότερου προς το περιβάλλον.