Υπόθεση C-618/16

Rafal Prefeta

κατά

Secretary of State for Work and Pensions

[αίτηση του Upper Tribunal (Administrative Appeals Chamber)

για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως]

«Προδικαστική παραπομπή – Ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων – Άρθρο 45 ΣΛΕΕ – Πράξη Προσχωρήσεως του 2003 – Παράρτημα XII, κεφάλαιο 2 – Δυνατότητα κράτους μέλους να παρεκκλίνει από το άρθρο 7, παράγραφος 2, του κανονισμού (ΕΕ) 492/2011 και από το άρθρο 7, παράγραφος 3, της οδηγίας 2004/38/ΕΚ – Πολωνός υπήκοος ο οποίος δεν έχει συμπληρώσει δώδεκα μήνες ως καταγεγραμμένος εργαζόμενος στο κράτος μέλος υποδοχής»

Περίληψη – Απόφαση του Δικαστηρίου (πέμπτο τμήμα)

της 13ης Σεπτεμβρίου 2018

Προσχώρηση νέων κρατών μελών στην Ευρωπαϊκή Ένωση – Πράξη Προσχωρήσεως του 2003 – Μεταβατικά μέτρα – Ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων – Οδηγία 2004/38 – Εθνική ρύθμιση που εισήγαγε το καθεστώς του «εργαζομένου νέου κράτους μέλους για τον οποίο απαιτείται καταγραφή», όσον αφορά τους υπηκόους των νέων κρατών μελών – Παύση του εν λόγω καθεστώτος σε περίπτωση συμπληρώσεως αδιάλειπτου χρονικού διαστήματος εργασίας δώδεκα μηνών στο έδαφος του κράτους μέλους – Επιτρέπεται

(Άρθρο 45 ΣΛΕΕ· Πράξη προσχωρήσεως του 2003, παράρτημα XII, κεφάλαιο 2· οδηγία 2004/38 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, άρθρο 7 § 3· κανονισμός 492/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, άρθρα 1 έως 6)

Το παράρτημα XII, κεφάλαιο 2, της πράξεως περί των όρων προσχωρήσεως στην Ευρωπαϊκή Ένωση της Τσεχικής Δημοκρατίας, της Δημοκρατίας της Εσθονίας, της Κυπριακής Δημοκρατίας, της Δημοκρατίας της Λετονίας, της Δημοκρατίας της Λιθουανίας, της Δημοκρατίας της Ουγγαρίας, της Δημοκρατίας της Μάλτας, της Δημοκρατίας της Πολωνίας, της Δημοκρατίας της Σλοβενίας και της Σλοβακικής Δημοκρατίας και των προσαρμογών των Συνθηκών επί των οποίων βασίζεται η Ευρωπαϊκή Ένωση, έχει την έννοια ότι, κατά την προβλεπόμενη σε αυτό μεταβατική περίοδο, το Ηνωμένο Βασίλειο της Μεγάλης Βρετανίας και της Βορείου Ιρλανδίας μπορούσε να αποκλείσει από το ευεργέτημα του άρθρου 7, παράγραφος 3, της οδηγίας 2004/38/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2004, σχετικά με το δικαίωμα των πολιτών της Ένωσης και των μελών των οικογενειών τους να κυκλοφορούν και να διαμένουν ελεύθερα στην επικράτεια των κρατών μελών, για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΟΚ) 1612/68 και την κατάργηση των οδηγιών 64/221/ΕΟΚ, 68/360/ΕΟΚ, 72/194/ΕΟΚ, 73/148/ΕΟΚ, 75/34/ΕΟΚ, 75/35/ΕΟΚ, 90/364/ΕΟΚ, 90/365/ΕΟΚ και 93/96/ΕΟΚ, Πολωνό υπήκοο, όπως ο Rafal Prefeta, ο οποίος δεν πληρούσε την προβλεπόμενη από την εθνική νομοθεσία προϋπόθεση περί εργασίας στο έδαφος του Ηνωμένου Βασιλείου ως καταγεγραμμένος εργαζόμενος επί αδιάλειπτο χρονικό διάστημα δώδεκα μηνών.

Συναφώς, επισημαίνεται ότι το Δικαστήριο έχει ήδη κρίνει ότι οι μεταβατικές διατάξεις του παραρτήματος XII, κεφάλαιο 2, αυτής της πράξεως προσχωρήσεως επιδιώκουν να αποτρέψουν, κατόπιν της προσχωρήσεως νέων κρατών μελών στην Ένωση, την πρόκληση διαταράξεων στην αγορά εργασίας των παλαιών κρατών μελών, οφειλομένων στην άμεση άφιξη υψηλού αριθμού εργαζομένων υπηκόων των εν λόγω νέων κρατών (βλ., υπό την έννοια αυτή, απόφαση της 10ης Φεβρουαρίου 2011, Vicoplus κ.λπ., C-307/09 έως C-309/09, EU:C:2011:64, σκέψη 34 καθώς και παρατιθέμενη νομολογία).

Το παράρτημα XII, κεφάλαιο 2, παράγραφος 2, πρώτο εδάφιο, αυτής της πράξεως προσχωρήσεως προβλέπει, κατ’ ουσίαν, ότι, κατά παρέκκλιση των άρθρων 1 έως 6 του κανονισμού 492/2011 και κατά τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου μετά την ημερομηνία προσχωρήσεως, τα παρόντα κράτη μέλη εφαρμόζουν μέτρα που ρυθμίζουν την πρόσβαση των Πολωνών υπηκόων στην αγορά εργασίας τους.

Επομένως, επ’ αυτής ακριβώς της βάσεως το άρθρο 2 της κανονιστικής αποφάσεως του 2004 εισήγαγε στη βρετανική έννομη τάξη το καθεστώς του «εργαζομένου νέου κράτους μέλους για τον οποίο απαιτείται καταγραφή» όσον αφορά τους υπηκόους των νέων κρατών μελών οι οποίοι εργάζονταν στο Ηνωμένο Βασίλειο κατά την περίοδο εφαρμογής της εν λόγω κανονιστικής αποφάσεως. Η εν λόγω κανονιστική απόφαση προέβλεπε ότι οι συγκεκριμένοι εργαζόμενοι έπαυαν να εμπίπτουν στο ως άνω καθεστώς με τη συμπλήρωση αδιάλειπτου χρονικού διαστήματος εργασίας δώδεκα μηνών στο έδαφος του εν λόγω κράτους μέλους, το οποίο συνέπιπτε εν όλω ή εν μέρει με το διάστημα μετά τις 30 Απριλίου 2004.

Ο υπήκοος του οικείου προσχωρούντος κράτους, για το διάστημα κατά το οποίο ενέπιπτε στο εν λόγω καθεστώς, όφειλε να αποκτήσει πιστοποιητικό καταγραφής της εργασίας του από τις αρμόδιες εθνικές αρχές και δεν απήλαυε του συνόλου των δικαιωμάτων τα οποία το δίκαιο της Ένωσης παρέχει σε υπήκοο κράτους μέλους που μετακινείται σε άλλο κράτος μέλος για λόγους εργασίας. Ειδικότερα, τα άρθρα 4 και 5 της κανονιστικής αποφάσεως του 2004 περιόριζαν το δικαίωμα διαμονής στο Ηνωμένο Βασίλειο υπηκόου νέου κράτους μέλους ως προσώπου το οποίο αναζητεί εργασία καθώς και τη δυνατότητά του να διατηρήσει την ιδιότητα του εργαζομένου και το αντίστοιχο δικαίωμα διαμονής μόλις έπαυε να ασκεί μισθωτή ή μη μισθωτή δραστηριότητα.

Όπως παρατήρησε, κατ’ ουσίαν, η Επιτροπή με τις γραπτές παρατηρήσεις της, η παρέκκλιση από το άρθρο 7, παράγραφος 3, της οδηγίας 2004/38, την οποία εισήγαγε το Ηνωμένο Βασίλειο, ήταν αναγκαία για την πλήρη αποτελεσματικότητα των μέτρων που έλαβε το εν λόγω κράτος μέλος κατ’ εφαρμογήν των παρεκκλίσεων που προβλέπονται από τις μεταβατικές διατάξεις του παραρτήματος XII, κεφάλαιο 2, παράγραφοι 2 και 9, της πράξεως προσχωρήσεως του 2003.

(βλ. σκέψεις 41, 43-46, 55 και διατακτ.)