ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΤΗΣ 14ΗΣ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 1982. - KEURKOOP BV ΚΑΤΑ NANCY KEAN GIFTS BV. - ΑΙΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΠΡΟΔΙΚΑΣΤΙΚΗΣ ΑΠΟΦΑΣΕΩΣ ΤΟΥ GERECHTSHOF ΤΗΣ ΧΑΓΗΣ. - ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚΗΣ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ - ΣΧΕΔΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΤΥΠΑ - ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ ΟΜΟΙΩΝ ΠΡΟΙΟΝΤΩΝ. - ΥΠΟΘΕΣΗ 144/81.



Συλλογή της Νομολογίας του Δικαστηρίου 1982 σελίδα 02853

Ισπανική ειδική έκδοση σελίδα 00907

Σουηδική ειδική έκδοση σελίδα 00491

Φινλανδική ειδική έκδοση σελίδα 00515



Περίληψη

Διάδικοι

Αντικείμενο της υπόθεσης

Σκεπτικό της απόφασης

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Διατακτικό



Λέξεις κλειδιά

1 . Ελεύθερη κυκλοφορία τών εμπορευμάτων — Βιομηχανική καί εμπορική ιδιοκτησία — Σχέδια καί πρότυπα — Προστασία — Εφαρμογή τού άρθρου 36 τής συνθήκης

( Συνθήκη ΕΟΚ , άρθρο 36 )

2 . Ελεύθερη κυκλοφορία τών εμπορευμάτων — Βιομηχανική καί εμπορική ιδιοκτησία — Σχέδια καί πρότυπα — Προστασία — Προϋποθέσεις καί τρόποι [προστασίας] — Χορήγηση τού αποκλειστικού δικαιώματος μέ τήν πρώτη κατάθεση — Καθορισμός από τό εθνικό δίκαιο

( Συνθήκη ΕΟΚ , άρθρο 36 )

3 . Ανταγωνισμός — Συμφωνίες — Σχέδια καί πρότυπα — Άσκηση τού δικαιώματος — Προϋποθέσεις απαγορεύσεως

( Συνθήκη ΕΟΚ , άρθρο 85 , παράγραφος 1 )

4 . Ελεύθερη κυκλοφορία τών εμπορευμάτων — Βιομηχανική καί εμπορική ιδιοκτησία — Σχέδια καί πρότυπα — Προστασία — Εναντίωση στήν εισαγωγή προϊόντων προελεύσεως κράτους μέλους , πανομοιοτύπων πρός τό κατατεθέν εντός άλλου κράτους μέλους πρότυπο — Προϋποθέσεις — Όρια

( Συνθήκη ΕΟΚ , άρθρο 36 )

Περίληψη

1 . Η προστασία τών σχεδίων καί προτύπων εντάσσεται στήν προστασία τής βιομηχανικής καί εμπορικής ιδιοκτησίας υπό τήν έννοια τού άρθρου 36 τής συνθήκης , καθ’ οσον έχει ως αντικείμενο τόν καθορισμό τών χαρακτηριστικών τής εν λόγω ιδιοκτησίας δικαιωμάτων αποκλειστικότητος .

2 . Ελλείψει ενοποιήσεως στό πλαίσιο τής Κοινότητος ή προσεγγίσεως τών νομοθεσιών , ο καθορισμός τών προϋποθέσεων καί τού τρόπου προστασίας τών σχεδίων καί προτύπων εμπίπτει στήν εθνική νομοθεσία κάθε κράτους μέλους . Τό κοινοτικό δίκαιο , στό παρόν στάδιο εξελίξεώς του , δέν εμποδίζει τήν θέσπιση εθνικών διατάξεων πού προβλέπουν οτι τό αποκλειστικό δικαίωμα επί σχεδίου ή προτύπου αποκτάται μέ τήν πρώτη κατάθεση , χωρίς νά διερευνάται άν ο καταθέτης ειναι καί ο δημιουργός τού προτύπου ή ελκων δικαίωμα από τόν δημιουργό καί χωρίς τά ενδιαφερόμενα πρόσωπα νά έχουν τήν δυνατότητα νά προβάλουν οτι ο καταθέτης δέν ειναι ο δημιουργός τού προτύπου , ο εντολεύς του ή ο εργοδότης του .

3 . Άν καί τό δικαίωμα επί τού προτύπου , ως δικαίωμα εκ τού νόμου , εκφεύγει καθ’ εαυτό από τά συμβατικά ή τά στοιχεία εναρμονισμένης πρακτικής πού προβλέπονται στό άρθρο 85 , παράγραφος 1 , η άσκηση τού εν λόγω δικαιώματος δύναται νά εμπίπτει στίς απαγορεύσεις τής συνθήκης οταν ειναι τό αντικείμενο , τό μέσο ή η συνέπεια μιάς συμφωνίας .

4.Ο κάτοχος δικαιώματος επί προτύπου , πού απεκτήθη δυνάμει τής νομοθεσίας κράτους μέλους , δύναται νά αντιταχθεί στήν εισαγωγή προϊόντων , προελεύσεως άλλου κράτους μέλους , πού έχουν πανομοιότυπη εμφάνιση μέ τό κατατεθέν πρότυπο , υπό τόν ορο τά επίδικα προϊόντα νά έχουν τεθεί σέ κυκλοφορία εντός τού άλλου κράτους μέλους χωρίς τήν παρέμβαση ή τήν συναίνεση τού κατόχου τού δικαιώματος , ή προσώπου πού εξαρτάται από τόν δικαιούχο νομικώς ή οικονομικώς , νά μή υφίσταται μεταξύ τών οικείων φυσικών ή νομικών προσώπων καμμία συμφωνία περιοριστική τού ανταγωνισμού καί , τέλος , τά αντίστοιχα δικαιώματα τών κατόχων τού δικαιώματος επί τού προτύπου εντός τών διαφόρων κρατών μελών νά έχουν δημιουργηθεί χωρίς καμμία μεταξύ τους εξάρτηση .

Διάδικοι

Στήν υπόθεση 144/81 ,

πού έχει ως αντικείμενο αίτηση τού Gerechtshof τής Χάγης πρός τό Δικαστήριο , κατ’ εφαρμογή τού άρθρου 177 τής συνθήκης ΕΟΚ , μέ τήν οποία ζητείται , στό πλαίσιο τής διαφοράς πού εκκρεμεί ενώπιον τού αιτούντος δικαστηρίου μεταξύ

KEURKOOP BV , μέ εδρα τό Ρόττερνταμ ,

εφεσειούσης ,

καί

NANCY KEAN GIFTS BV , μέ εδρα τήν Χάγη ,

εφεσιβλήτου ,

Αντικείμενο της υπόθεσης

η έκδοση προδικαστικής αποφάσεως ως πρός τήν ερμηνεία τού άρθρου 36 τής συνθήκης , προκειμένου νά εκτιμηθεί άν ο ενιαίος νόμος τής Μπενελούξ περί βιομηχανικών σχεδίων ή προτύπων , τού οποίου οι οροι εθεσπίσθησαν μέ τήν σύμβαση τής 25ης Οκτωβρίου 1966 ( Tractatenblad 1966 , αριθ . 292 , σ . 3 ), ειναι σύμφωνος πρός τό κοινοτικό δίκαιο ,

Σκεπτικό της απόφασης

1 Μέ απόφαση τής 20ής Μα ΐου 1981 , πού περιήλθε στό Δικαστήριο στίς 5 Ιουνίου 1981 , τό Gerechtshof τής Χάγης υπέβαλε , δυνάμει τού άρθρου 177 τής συνθήκης , δύο προδικαστικά ερωτήματα ως πρός τήν ερμηνεία τών κανόνων τής συνθήκης πού αναφέρονται στήν ελεύθερη κυκλοφορία τών εμπορευμάτων , προκειμένου τό εθνικό δικαστήριο νά δυνηθεί νά προσδιορίσει τούς ορους εφαρμογής , εν όψει τού κοινοτικού δικαίου , τού ενιαίου νόμου Μπενελούξ , περί σχεδίων ή προτύπων , τού οποίου οι οροι εθεσπίσθησαν μέ τήν σύμβαση τής 25ης Οκτωβρίου 1966 ( Tractatenblad 1966 , αριθ . 292 , σ . 3 ) καί πού ετέθη σέ ισχύ τήν 1η Ιανουαρίου 1975 .

2 Από τά στοιχεία πού προσεκόμισε τό εθνικό δικαστήριο προκύπτει οτι η εταιρία Nancy Kean Gifts ( εφ’ εξής : NKG ), τής οποία η εδρα ειναι στήν Χάγη , κατέθεσε , στίς 23 Απριλίου 1979 , στό γραφείο σχεδίων ή προτύπων τής Μπενελούξ ( γραφείο καταθέσεων Μπενελούξ ) τό πρότυπο μιάς γυναικείας τσάντας .

3 Τό κατατεθέν από τήν εταιρία NKG πρότυπο φαίνεται παρόμοιο μέ ενα αμερικανικό πρότυπο , τό οποίο κατετέθη στίς 28 Μαρτίου 1977 ως «US Patent Design 250.734» αναφέροντας ως «Inventor» ( εφευρέτη ) τόν Siegel καί ως εκδοχέα τήν εταιρία Amba Marketing Systems Inc .

4 Η εταιρία NKG , η οποία επραγματοποίησε τίς προμήθειές της από τήν εταιρία Renoc AG , Zug Ελβετίας , αναφέρει οτι η τσάντα πού διαθέτει στό εμπόριο κατασκευάζεται στήν Taiwan , από οπου αποστέλλεται κατ’ ευθείαν στίς Κάτω Χώρες .

5 Στήν αρχή τού 1980 , διαπιστώνοντας οτι μία άλλη εταιρία , η εταιρία Keurkoop BV , πού έχει τήν εδρα της στό Ρόττερνταμ , προσέφερε πρός πώληση μία γυναικεία τσάντα , η οποία ειχε εμφάνιση πού εθεώρησε πανομοιότυπη μέ τό κατατεθέν πρότυπο εκείνης πού επώλει η ίδια , η εταιρία NKG εκίνησε κατά τής Keurkoop μία διαδικασία λήψεως ασφαλιστικών μέτρων , ενώπιον τού προέδρου τού Arrondissementsrechtbank τού Ρόττερνταμ , επικαλουμένη τό αποκλειστικό της δικαίωμα επί τού προτύπου .

6 Σύμφωνα μέ τά στοιχεία πού προσεκόμισε η εταιρία Keurkoop , η εταιρία αυτή επρομηθεύθη τήν επίδικη τσάντα από τήν εξαγωγική εταιρία Formosa Keystone Products Corp ., πού έχει τήν εδρα της στήν Taiwan καί η οποία επρομηθεύετο τήν τσάντα από δύο κατασκευαστές εγκατεστημένους επίσης στήν Taiwan , ήτοι τήν Taiwan Plastic Company καί τήν Ocean Lights Industries Corp .

7 Από τίς γραπτές διευκρινίσεις τών διαδίκων στήν κυρία δίκη καί τής Επιτροπής προκύπτουν , ιδίως , οι ακόλουθες ενδείξεις . Κατά τήν NKG , η επίδικη τσάντα διατίθεται στό εμπόριο στήν Ομοσπονδιακή Δημοκρατία τής Γερμανίας από τήν εταιρία Otto GmbH , η οποία τήν εισάγει απ’ ευθείας από τήν Taiwan . Στό Ηνωμένο Βασίλειο , η τσάντα πωλείται από τήν Nancy Kean Gifts Limited καί στήν Δανία από τό Atelier Nancy APS . Τά δύο αυτά τελευταία νομικά πρόσωπα ανήκουν στόν ίδιο ομιλο μέ τήν NKG , προμηθεύονται δέ επίσης τίς τσάντες , οι οποίες κατασκευάζονται στήν Taiwan , από τήν ελβετική εταιρία Renoc AG . Η Keurkoop προσθέτει οτι η τσάντα πωλείται επίσης στίς Κάτω Χώρες από τήν Otto ( Tilburg ) καί τήν Euro Direct Service ( Tegelen ). Τέλος , κατά τήν Keurkoop καί τήν Επιτροπή , τό ίδιο πρότυπο τσάντας κατετέθη , στίς 18 Απριλίου 1979 , στό γαλλικό μητρώο προτύπων από τόν Peter Herman , τής Νέας Υόρκης .

8 Μέ απόφαση τής 8ης Μα ΐου 1980 , ο πρόεδρος τού Arrondissementsrechtbank τού Ρόττερνταμ εδέχθη τά αιτήματα τής εταιρίας NKG απαγορεύοντας στήν εταιρία Keurkoop «νά κατασκευάζει , εισάγει , πωλεί , προσφέρει πρός πώληση , εκθέτει , παραδίδει , χρησιμοποιεί ή κατέχει γιά εναν από τούς ανωτέρω λόγους , γιά βιομηχανικό ή εμπορικό σκοπό μία ή περισσότερες γυναικείες τσάντες , οι οποίες έχουν τήν ίδια εμφάνιση μέ τό κατατεθέν από τήν αιτούσα σχέδιο ή πού διαφέρουν από αυτό μόνο σέ μικρολεπτομέρειες» .

9 Η εταιρία Keurkoop ήσκησε έφεση κατά τής αποφάσεως αυτής ενώπιον τού Gerechtshof τής Χάγης , τό οποίο εις απάντηση τών δύο πρώτων προβληθέντων λόγων , έλαβε θέση επί πολλών σημείων . Η θέση αυτή πρέπει νά υπομνησθεί λόγω τού οτι αποσαφηνίζει τά προδικαστικά ερωτήματα πού υπεβλήθησαν στό Δικαστήριο .

10 Τό Gerechtshof διεπίστωσε , κατ’ αρχάς , οτι η NKG δέν ειναι η δημιουργός τού σχεδίου τής τσάντας πού κατέθεσε καί οτι δέν προέβη στήν κατάθεσή του ούτε μέ τήν συναίνεση τού δημιουργού ή τού ελκοντος εξ αυτού δικαιώματα γιά τήν Μπενελούξ ούτε δυνάμει οιασδήποτε εννόμου σχέσεως μέ ενα από τά πρόσωπα αυτά .

11 Τό εν λόγω δικαστήριο , εν συνεχεία , διευκρίνισε , στό σημείο 11 τού σκεπτικού τής αποφάσεώς του , τήν έκταση ισχύος τού ενιαίου νόμου Μπενελούξ περί σχεδίων ή προτύπων . Τό Gerechtshof διέλαβε οτι μολονότι , στά κράτη τής Μπενελούξ , η δημιουργία επροστατεύετο από τό δικαίωμα τού δημιουργού , τό αντικείμενο τής προβλεπομένης από τόν ενιαίο νόμο προστασίας ηταν μόνο , κατά τό άρθρο 1 τού εν λόγω νόμου , «η νέα εμφάνιση προϊόντος , τό οποίο έχει μιά πρακτικά χρήσιμη λειτουργία» . Λόγω τής διατυπώσεως τού άρθρου 4 , προϊόντα γνωστά κατά τό παρελθόν , αλλά πού περιέπεσαν σέ λήθη από πεντηκονταετίας στήν Μπενελούξ , δύνανται νά έχουν τήν ιδιότητα τού νέου κατά τήν έννοια τού νόμου . Ούτε ο ενιαίος νόμος διατυπώνει τήν επιταγή νά προκύπτει τό νέο προϊόν από δημιουργική δραστηριότητα , δηλαδή κατ’ ουσίαν , καλλιτεχνική . Αντίθετα από ο,τι υποστηρίζει η Keurkoop , τό άρθρο 3 , παράγραφος 1 , κατά τό οποίο «τό αποκλειστικό δικαίωμα επί σχεδίου ή προτύπου αποκτάται μέ τήν πρώτη κατάθεση» δέν βασίζεται καθόλου στήν εικασία οτι ο καταθέτης ειναι ο δημιουργός . Ο ενιαίος νόμος σκοπεί τήν προστασία τού βιομηχάνου ή τού βιοτέχνη πού επιθυμεί τό προϊόν του , είτε ειναι καλλιτεχνικό είτε ειναι κοινό , νά διακρίνεται από τά άλλα , χωρίς πάντως ο ίδιος ο καταθέτης νά πρέπει νά έχει τήν ιδιότητα τού βιομηχάνου ή τού βιοτέχνη . Ο νόμος σκοπεί νά εμποδίσει γιά ενα ορισμένο χρονικό διάστημα τήν παραποίηση τών προτύπων πού έχουν επιλέξει οι βιομήχανοι καί οι βιοτέχνες , τό δέ κριτήριο τής παραποιήσεως ειναι η δυνατότης νά προκληθεί ευχερώς στό κοινό σύγχυση τών προτύπων .

12 Τό εθνικό δικαστήριο έκρινε οτι , λαμβανομένων υπ’ όψη τών δύο άλλων λόγων εφέσεως πού προέβαλε η Keurkoop , ηταν αναγκαίο νά υποβληθούν στό Δικαστήριο τά εξής δύο προδικαστικά ερωτήματα :

«1 . Συμβιβάζεται μέ τούς κανόνες τής συνθήκης ΕΟΚ πού αφορούν τήν ελεύθερη κυκλοφορία τών εμπορευμάτων , ειδικότερα δέ μέ τίς διατάξεις τού άρθρου 36 , η εφαρμογή τού ενιαίου νόμου τής Μπενελούξ περί σχεδίων καί βιομηχανικών προτύπων οταν τό αποτέλεσμα τού εν λόγω νόμου συνίσταται στό νά παρέχει αποκλειστικό δικαίωμα επί τού σχεδίου , οπως τό αναφερόμενο στόν νόμο αυτό αποτέλεσμα καί τό οποίο έχει τό αντικείμενο καί τήν λειτουργία πού περιγράφονται στήν σκέψη 11 , στό πρόσωπο πού πρώτο τό κατέθεσε στήν αρμοδία αρχή , καί οταν κανένα άλλο πρόσωπο , εκτός από τό πρόσωπο , τό οποίο ισχυρίζεται οτι ειναι ο σχεδιαστής ή ο εντολοδόχος ή ο εργοδότης τού σχεδιαστού , δέν έχει τήν δυνατότητα ν’ αμφισβητήσει τό δικαίωμα τού καταθέτου καί/ή νά αντικρούσει αίτηση εκδόσεως αποφάσεως περί επιβολής απαγορεύσεως , η οποία υπεβλήθη από τόν καταθέτη , προβάλλοντας τό γεγονός οτι ο καταθέτης δέν ειναι ο σχεδιαστής τού προτύπου ούτε ο εντολοδόχος ή ο εργοδότης τού σχεδιαστού .

2.Δύναται η αίτηση εκδόσεως αποφάσεως περί επιβολής απαγορεύσεως ν’ απορριφθεί , οταν αφορά προϊόντα , τά οποία απέκτησε ο καθ’ ου σέ χώρα ανήκουσα στήν κοινή αγορά , εκτός από τήν χώρα ( ανήκουσα επίσης στήν κοινή αγορά ) γιά τήν οποία έχει ζητηθεί η ανωτέρω απόφαση , άν τά δικαιώματα τού καταθέτου , ο οποίος ζητεί τήν εν λόγω απόφαση , δέν θίγονται σ’ αυτή τήν άλλη χώρα μέ τήν διάθεση στό εμπόριο τών προϊόντων αυτών;»

Επί τού πρώτου ερωτήματος

13 Τό πρώτο ερώτημα αναφέρεται , κατ’ ουσίαν , στό κατά πόσον οι διατάξεις τού άρθρου 36 τής συνθήκης επιτρέπουν τήν εφαρμογή εθνικού νόμου , ο οποίος , οπως ο ενιαίος νόμος Μπενελούξ περί σχεδίων καί προτύπων , παρέχει αποκλειστικό δικαίωμα στόν πρώτο καταθέτη προτύπου , χωρίς νά έχουν τήν δυνατότητα άλλα πρόσωπα εκτός από τόν δημιουργό ή τούς ελκοντες εξ αυτού δικαιώματα , προκειμένου νά αμφισβητήσουν τό αποκλειστικό αυτό δικαίωμα ή νά αντικρούσουν αίτηση εκδόσεως αποφάσεως περί επιβολής απαγορεύσεως πού υπέβαλε ο κάτοχος τού εν λόγω δικαιώματος , νά προβάλουν οτι ο καταθέτης δέν ειναι ο δημιουργός τού προτύπου , ο εντολεύς του ή ο εργοδότης του .

14 Ενδείκνυται , προκαταρκτικώς , νά γίνει η παρατήρηση οτι , οπως έχει ήδη κρίνει τό Δικαστήριο γιά τά δικαιώματα ευρεσιτεχνίας , επί τού σήματος καί τού δημιουργού , η προστασία τών σχεδίων καί προτύπων εντάσσεται στήν προστασία τής βιομηχανικής καί εμπορικής ιδιοκτησίας υπό τήν έννοια τού άρθρου 36 , καθ’ οσον έχει ως αντικείμενο τόν καθορισμό τών χαρακτηριστικών τής εν λόγω ιδιοκτησίας δικαιωμάτων αποκλειστικότητος .

15 Ο ενιαίος νόμος Μπενελούξ , σύμφωνα μέ τό πρώτο άρθρο του , δέν προστατεύει παρά μόνο τήν νέα εμφάνιση προϊόντος , τό οποίο έχει μιά πρακτικά χρήσιμη λειτουργία , δηλαδή , κατά τό άρθρο 4 , ενα προϊόν πού δέν ηταν πραγματικά πασίγνωστο στούς ενδιαφερομένους βιομηχάνους καί εμπορικούς κύκλους στό έδαφος τής Μπενελούξ κατά τήν διάρκεια τών προηγουμένων τής καταθέσεως πενήντα ετών . Δυνάμει τού άρθρου 3 , τό αποκλειστικό δικαίωμα επί τού σχεδίου ή προτύπου αποκτάται μέ τήν πρώτη κατάθεση χωρίς νά διερευνάται άν ο καταθέτης ειναι καί ο δημιουργός τού προτύπου ή ελκων δικαίωμα από τόν δημιουργό· ο κανόνας δέ αυτός ευρίσκει τήν αιτιολογία του τόσο στήν λειτουργία τού δικαιώματος επί τού σχεδίου ή τού προτύπου μέσα στήν οικονομική ζωή , οσο καί σέ λόγους απλουστεύσεως καί αποτελεσματικότητος . Τέλος , δυνάμει καί σύμφωνα μέ τούς ορους τού άρθρου 5 τού νόμου , ο δημιουργός τού σχεδίου ή προτύπου δύναται νά διεκδικήσει τό δικαίωμα καταθέσεως επί πενταετίαν καί νά προβάλει τήν ακυρότητα τής καταθέσεως χωρίς χρονικό περιορισμό .

16 Τά χαρακτηριστικά αυτά πού δέν ειναι ούτε εξαντλητικά ούτε περιοριστικά , επιτρέπουν πάντως τόν ισχυρισμό οτι νομοθεσίες πού εμφανίζουν χαρακτηριστικά , οπως τά προαναφερθέντα , ειναι νομοθεσίες προστατευτικές τής βιομηχανικής καί εμπορικής ιδιοκτησίας υπό τήν έννοια τού άρθρου 36 τής συνθήκης .

17 Ειναι αληθές οτι άν καί δυνάμει τού άρθρου 15 τού ενιαίου νόμου Μπενελούξ περί σχεδίων ή προτύπων , κάθε ενδιαφερόμενος , συμπεριλαμβανομένης καί τής εισαγγελικής αρχής , δύναται νά επικαλεσθεί τήν ακυρότητα τών δικαιωμάτων πού απορρέουν από τήν κατάθεση , αμφισβητώντας ιδίως οτι πρόκειται περί νέου προϊόντος , δέν δύναται αντιθέτως νά προβάλει οτι ο καταθέτης δέν ειναι ο δημιουργός τού προτύπου , ο εντολεύς του ή ο εργοδότης του . Λαμβάνοντας υπ’ όψη τόν περιορισμό αυτό , τό εθνικό δικαστήριο διερωτάται κατά πόσον ο ενιαίος αυτός νόμος εμπίπτει στό πεδίο εφαρμογής τού άρθρου 36 τής συνθήκης .

18 Επί τού σημείου αυτού , τό Δικαστήριο δέν δύναται παρά νά διαπιστώσει οτι στό παρόν στάδιο εξελίξεως τού κοινοτικού δικαίου καί ελλείψει ενοποιήσεως στό πλαίσιο τής Κοινότητος ή προσεγγίσεως τών νομοθεσιών , ο καθορισμός τών προϋποθέσεων καί τού τρόπου προστασίας τών σχεδίων καί προτύπων εμπίπτει στήν εθνική νομοθεσία καί , εν προκειμένω , στήν κοινή νομοθεσία πού εθεσπίσθη στό πλαίσιο τής αναφερομένης στό άρθρο 233 τής συνθήκης περιφερειακής ενώσεως , η οποία συνεστήθη μεταξύ τού Βελγίου , τού Λουξεμβούργου καί τών Κάτω Χωρών .

19 Επομένως , οι διατάξεις περί τής ελευθέρας κυκλοφορίας εμπορευμάτων δέν εμποδίζουν τήν θέσπιση διατάξεων σάν αυτές πού περιέχονται στόν ενιαίο νόμο Μπενελούξ περί σχεδίων ή προτύπων , οπως περιγράφονται από τό εθνικό δικαστήριο .

20 Πρέπει , επομένως , στό πρώτο ερώτημα νά δοθεί η απάντηση οτι εθνικές νομοθεσίες πού εμφανίζουν τά χαρακτηριστικά τού ενιαίου νόμου Μπενελούξ περί σχεδίων ή προτύπων εμπίπτουν στίς διατάξεις τού άρθρου 36 τής συνθήκης περί προστασίας τής βιομηχανικής καί εμπορικής ιδιοκτησίας . Στό παρόν στάδιο εξελίξεώς του , τό κοινοτικό δίκαιο δέν αντιτίθεται στήν θέσπιση εθνικών διατάξεων σάν αυτές πού περιέχονται στόν ενιαίο νόμο Μπενελούξ , οπως περιγράφονται από τό εθνικό δικαστήριο .

Επί τού δευτέρου ερωτήματος

21 Τό δεύτερο ερώτημα αναφέρεται , ουσιαστικώς , στό κατά πόσον ο κάτοχος αποκλειστικού δικαιώματος επί προτύπου , προστατευομένου από τήν νομοθεσία κράτους μέλους δύναται , λαμβανομένων υπ’ όψη τών διατάξεων τής συνθήκης , νά επικαλεσθεί τήν εν λόγω νομοθεσία γιά νά αντιταχθεί στήν εισαγωγή προϊόντων πού έχουν πανομοιότυπη εμφάνιση μέ τό κατατεθέν πρότυπο , προελεύσεως ενός τών κρατών μελών τής Κοινότητος , οπου η διάθεσή τους στό εμπόριο δέν προσβάλλει κανένα δικαίωμα τού κατόχου τού αποκλειστικού δικαιώματος εντός τού κράτους εισαγωγής .

22 Πρέπει , πρώτον , νά παρατηρηθεί οτι , κατ’ αρχήν , η προστασία τής βιομηχανικής καί εμπορικής ιδιοκτησίας πού θεσπίζει τό άρθρο 36 θά εστερείτο σημασίας , άν επετρέπετο σέ πρόσωπο άλλο , εκτός τού κατόχου τού δικαιώματος επί τού προτύπου εντός ενός κράτους μέλους , νά διαθέτει στό εμπόριο στό κράτος αυτό προϊόν πού έχει πανομοιότυπη εμφάνιση μέ τό κατατεθέν πρότυπο . Η διαπίστωση αυτή διατηρεί ολη της τήν ισχύ στήν συγκεκριμένη περίπτωση πού αναφέρει τό εθνικό δικαστήριο , οπου πρόσωπο , τό οποίο επιθυμεί νά διαθέσει στό εμπόριο ενα προϊόν εντός ενός κράτους μέλους , τό προμηθεύεται γιά τόν σκοπό αυτό από άλλο κράτος μέλος , οπου η διάθεση στό εμπόριο τού προϊόντος δέν προσβάλλει τά δικαιώματα τού καταθέτου , αποκλειστικού κατόχου τού δικαιώματος επί τού προτύπου εντός τού πρώτου κράτους .

23 Ενδείκνυται , πάντως , νά υπομνησθεί οτι στό πλαίσιο τών διατάξεων περί τής ελευθέρας κυκλοφορίας τών εμπορευμάτων , οι απαγορεύσεις καί οι περιορισμοί επί τών εισαγωγών πρέπει , δυνάμει τού άρθρου 36 , νά δικαιολογούνται , μεταξύ άλλων , από λόγους προστασίας τής βιομηχανικής καί εμπορικής ιδιοκτησίας , καί δέν πρέπει , ιδίως , νά αποτελούν συγκεκαλυμμένους περιορισμούς στό εμπόριο μεταξύ τών κρατών μελών .

24 Τό άρθρο 36 επιδιώκει έτσι νά τονίσει οτι ο συμβιβασμός μεταξύ τών επιταγών τής ελευθέρας κυκλοφορίας τών εμπορευμάτων καί τού σεβασμού πού οφείλεται στά δικαιώματα βιομηχανικής καί εμπορικής ιδιοκτησίας πρέπει νά πραγματοποιείται κατά τέτοιο τρόπο ωστε νά εξασφαλίζεται η προστασία τής νομίμου ασκήσεως τών παρεχομένων από τίς εθνικές νομοθεσίες δικαιωμάτων , υπό τήν μορφή «δικαιολογημένων» απαγορεύσεων επί τών εισαγωγών υπό τήν έννοια τού άρθρου αυτού , αλλά , αντιθέτως , νά αποκλείεται οιαδήποτε καταχρηστική άσκηση τών ιδίων δικαιωμάτων , η οποία ειναι φύσεως ικανής νά διατηρήσει ή δημιουργήσει τεχνητές στεγανοποιήσεις στό εσωτερικό τής κοινής αγοράς . Η άσκηση τών δικαιωμάτων βιομηχανικής καί εμπορικής ιδιοκτησίας πού παρέχονται από τήν εθνική νομοθεσία πρέπει , συνεπώς , νά περιορίζεται στό αναγκαίο γιά τόν συμβιβασμό αυτόν μέτρο .

25 Κατά παγία νομολογία , ο κάτοχος δικαιώματος βιομηχανικής καί εμπορικής ιδιοκτησίας πού προστατεύεται από τήν νομοθεσία κράτους μέλους δέν δύναται νά επικαλεσθεί τήν εν λόγω νομοθεσία γιά νά αντιταχθεί στήν εισαγωγή ή στή διάθεση στό εμπόριο προϊόντος , τό οποίο διετέθη νομίμως στήν αγορά άλλου κράτους μέλους , από τόν ίδιο τόν κάτοχο τού δικαιώματος , μέ τήν συναίνεσή του ή από πρόσωπο πού εξαρτάται από αυτόν νομικώς ή οικονομικώς .

26 Επί πλέον , ο κάτοχος αποκλειστικού δικαιώματος δέν δύναται νά επικαλεσθεί τό δικαίωμά του άν η απαγόρευση εισαγωγής ή διαθέσεως στό εμπόριο , τήν οποία επικαλείται , συνδέεται μέ συμφωνία περιοριστική τού ανταγωνισμού στό εσωτερικό τής Κοινότητος , αντίθετης πρός τίς διατάξεις τής συνθήκης καί , ιδίως , πρός τίς διατάξεις τού άρθρου 85 .

27 Πράγματι , άν καί τό δικαίωμα επί τού προτύπου , ως δικαίωμα εκ τού νόμου , εκφεύγει καθ’ εαυτό από τά συμβατικά ή τά στοιχεία εναρμονισμένης πρακτικής πού προβλέπονται στό άρθρο 85 , παράγραφος 1 , η άσκηση τού εν λόγω δικαιώματος δύναται νά εμπίπτει στίς απαγορεύσεις τής συνθήκης οταν ειναι τό αντικείμενο , τό μέσο ή η συνέπεια μιάς συμφωνίας .

28 Εναπόκειται , επομένως , στόν εθνικό δικαστή νά εξακριβώνει , σέ κάθε περίπτωση , άν η άσκηση τού σχετικού αποκλειστικού δικαιώματος οδηγεί σέ μία από τίς καταστάσεις πού εμπίπτουν στίς απαγορεύσεις τού άρθρου 85 καί οι οποίες , στό πλαίσιο τής ασκήσεως τών δικαιωμάτων αποκλειστικότητος επί τών σχεδίων καί προτύπων , δύνανται νά λάβουν πολύ διαφορετικές μορφές , οπως παραδείγματος χάρη εκείνη τών προσώπων πού θά κατέθεταν συγχρόνως ή διαδοχικώς τό ίδιο πρότυπο σέ διάφορα κράτη μέλη προκειμένου νά διαμοιρασθούν τίς αγορές στό εσωτερικό τής Κοινότητος .

29 Από τά ανωτέρω συνάγεται οτι στό δεύτερο ερώτημα προσήκει η απάντηση οτι ο κάτοχος δικαιώματος επί προτύπου , πού απεκτήθη δυνάμει τής νομοθεσίας κράτους μέλους , δύναται νά αντιταχθεί στήν εισαγωγή προϊόντων , προελεύσεως άλλου κράτους μέλους , πού έχουν πανομοιότυπη εμφάνιση μέ τό κατατεθέν πρότυπο , υπό τόν ορο τά επίδικα προϊόντα νά έχουν τεθεί σέ κυκλοφορία εντός τού άλλου κράτους μέλους , χωρίς τήν παρέμβαση ή τήν συναίνεση τού κατόχου τού δικαιώματος ή προσώπου πού εξαρτάται από τόν δικαιούχο νομικώς ή οικονομικώς , νά μή υφίσταται μεταξύ τών οικείων φυσικών ή νομικών προσώπων καμμία συμφωνία περιοριστική τού ανταγωνισμού καί , τέλος , τά αντίστοιχα δικαιώματα τών κατόχων τού δικαιώματος επί τού προτύπου εντός τών διαφόρων κρατών μελών νά έχουν δημιουργηθεί χωρίς καμμία μεταξύ τους εξάρτηση .

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Επί τών δικαστικών εξόδων

30 Τά έξοδα στά οποία υπεβλήθησαν η κυβέρνηση τών Κάτω Χωρών , η κυβέρνηση τού Ηνωμένου Βασιλείου , η γαλλική κυβέρνηση καί η Επιτροπή τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων πού κατέθεσαν παρατηρήσεις στό Δικαστήριο δέν αποδίδονται . Δεδομένου οτι η παρούσα διαδικασία έχει ως πρός τούς διαδίκους τής κυρίας δίκης τόν χαρακτήρα παρεμπίπτοντος , πού ανέκυψε ενώπιον τού εθνικού δικαστηρίου , σ’ αυτό εναπόκειται νά αποφανθεί επί τών δικαστικών εξόδων .

Διατακτικό

Διά ταύτα ,

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ

κρίνοντας επί τών ερωτημάτων πού τού υπέβαλε μέ απόφαση τής 20ής Μα ΐου 1981 , τό Gerechtshof τής Χάγης , αποφαίνεται :

1 ) Εθνικές νομοθεσίες πού εμφανίζουν τά χαρακτηριστικά τού ενιαίου νόμου Μπενελούξ περί σχεδίων ή προτύπων εμπίπτουν στίς διατάξεις τού άρθρου 36 τής συνθήκης περί προστασίας τής βιομηχανικής καί εμπορικής ιδιοκτησίας . Στό παρόν στάδιο εξελίξεώς του , τό κοινοτικό δίκαιο δέν αντιτίθεται στήν θέσπιση εθνικών διατάξεων σάν αυτές πού περιέχονται στόν ενιαίο νόμο Μπενελούξ , οπως περιγράφονται από τό εθνικό δικαστήριο .

2)Ο κάτοχος δικαιώματος επί προτύπου , πού απεκτήθη δυνάμει τής νομοθεσίας κράτους μέλους , δύναται νά αντιταχθεί στήν εισαγωγή προϊόντων , προελεύσεως άλλου κράτους μέλους , πού έχουν πανομοιότυπη εμφάνιση μέ τό κατατεθέν πρότυπο , υπό τόν ορο τά επίδικα προϊόντα νά έχουν τεθεί σέ κυκλοφορία εντός τού άλλου κράτους μέλους χωρίς τήν παρέμβαση ή τήν συναίνεση τού κατόχου τού δικαιώματος ή προσώπου πού εξαρτάται από τόν δικαιούχο νομικώς ή οικονομικώς , νά μή υφίσταται μεταξύ τών οικείων φυσικών ή νομικών προσώπων καμμία συμφωνία περιοριστική τού ανταγωνισμού καί , τέλος , τά αντίστοιχα δικαιώματα τών κατόχων δικαιώματος επί τού προτύπου εντός τών διαφόρων κρατών μελών νά έχουν δημιουργηθεί χωρίς καμμία μεταξύ τους εξάρτηση .