ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟΥ (ΠΡΩΤΟ ΤΜΗΜΑ) ΤΗΣ 10ΗΣ ΜΑΡΤΙΟΥ 1992. - HUELS AG ΚΑΤΑ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ. - ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ - ΕΝΝΟΙΕΣ "ΣΥΜΦΩΝΙΑ" ΚΑΙ "ΕΝΑΡΜΟΝΙΣΜΕΝΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ" - ΣΥΛΛΟΓΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ. - ΥΠΟΘΕΣΗ T-9/89.



Συλλογή της Νομολογίας του Δικαστηρίου 1992 σελίδα II-00499



Περίληψη

Διάδικοι

Σκεπτικό της απόφασης

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Διατακτικό



Λέξεις κλειδιά

++++

1. Ανταγωνισμός - Διοικητική διαδικασία - Απόφαση της Επιτροπής που διαπιστώνει παράβαση - Ποια αποδεικτικά στοιχεία γίνονται δεκτά

(Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρο 85 PAR 1)

2. Ανταγωνισμός - Διοικητική διαδικασία - Πρόσβαση στον φάκελο - Η Επιτροπή δεσμεύεται από τους κανόνες που έχει διατυπώσει η ίδια σε Έκθεσή της επί της πολιτικής ανταγωνισμού

3. Ανταγωνισμός - Διοικητική διαδικασία - Προστασία των δικαιωμάτων του αμυνομένου - Γνωστοποίηση των αιτιάσεων - Εξέλιξη, κατά τη διάρκεια της διαδικασίας, της κρίσεως που σχηματίζει η Επιτροπή - Επιτρέπεται

(Κανονισμός της Επιτροπής 99/63, άρθρο 4)

4. Ανταγωνισμός - Διοικητική διαδικασία - Ακροάσεις - Μη οριστική μορφή των πρακτικών που υποβάλλονται στη συμβουλευτική επιτροπή και στην Επιτροπή - Διαδικαστική πλημμέλεια - Δεν υφίσταται

(Κανονισμός της Επιτροπής 99/63)

5. Ανταγωνισμός - Διοικητική διαδικασία - Προστασία των δικαιωμάτων του αμυνομένου - Δικαίωμα των εμπλεκομένων σε διαδικασία μερών να τους κοινοποιείται η έκθεση του συμβούλου επί των ακροάσεων και να τη σχολιάζουν - Δεν υφίσταται

6. Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Συμφωνίες μεταξύ επιχειρήσεων - Έννοια - Σύμπτωση βουλήσεων ως προς την τηρητέα στην αγορά συμπεριφορά

(Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρο 85 PAR 1)

7. Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Απαγόρευση - Συμπράξεις των οποίων τα αποτελέσματα παρατείνονται και πέραν της τυπικής τους λήξεως - Εφαρμόζεται το άρθρο 85 της Συνθήκης

(Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρο 85)

8. Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Εναρμονισμένη πρακτική - Έννοια - Συντονισμός και συνεργασία μη συμβιβαζόμενες προς την υποχρέωση κάθε επιχειρήσεως να διαμορφώνει αυτόνομα τη συμπεριφορά της στην αγορά - Συναντήσεις μεταξύ ανταγωνιστών με σκοπό την ανταλλαγή πληροφοριών κρισίμων για τη διαμόρφωση της εμπορικής πολιτικής των συμμετεχόντων

(Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρο 85 PAR 1)

9. Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Σύνθετη παράβαση εμφανίζουσα στοιχεία συμφωνίας και στοιχεία εναρμονισμένης πρακτικής - Ενιαίος χαρακτηρισμός της ως "συμφωνίας και εναρμονισμένης πρακτικής" - Χωρεί - Συνέπειες ως προς τα αποδεικτικά στοιχεία που πρέπει να συγκεντρωθούν

(Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρο 85 PAR 1)

10. Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Εναρμονισμένη πρακτική - Επηρεασμός του μεταξύ κρατών μελών εμπορίου - Εκτιμάται συνολικά και όχι για καθέναν από τους μετέχοντες χωριστά

(Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρο 85 PAR 1)

11. Πράξεις των οργάνων - Αιτιολογία - Υποχρέωση - Έκταση - Απόφαση εφαρμογής των κανόνων του ανταγωνισμού

(Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρο 190)

12. Προσφυγή ακυρώσεως - Αυτεπάγγελτη έρευνα από τον δικαστή του υποστατού της προσβαλλομένης πράξεως - Προϋποθέσεις

(Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρο 173, δεύτερο εδάφιο)

Περίληψη

1. Η απόφαση την οποία απευθύνει σε μια επιχείρηση η Επιτροπή κατ' εφαρμογήν του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης μπορεί να δέχεται ως αποδεικτικά εις βάρος της στοιχεία μόνο εκείνα τα έγγραφα, των οποίων, από το στάδιο ήδη της ανακοινώσεως των αιτιάσεων, γινόταν μνεία στο κείμενο αυτής ή στα παραρτήματά της, έτσι ώστε αφενός να προκύπτει ότι η Επιτροπή είχε την πρόθεση να τα χρησιμοποιήσει και αφετέρου να μπόρεσε εγκαίρως η επιχείρηση να εκφρασθεί για την αποδεικτική τους αξία.

2. Άπαξ η Επιτροπή, χωρίς να υποχρεούται προς τούτο χάριν σεβασμού των δικαιωμάτων του αμυνομένου, έχει καθιερώσει μια διαδικασία προσβάσεως στους φακέλους στις υποθέσεις ανταγωνισμού, της οποίας έχει διατυπώσει και δημοσιεύσει τους κανόνες σε Έκθεσή της επί της πολιτικής ανταγωνισμού, δεν μπορεί να αποστεί από τους κανόνες με τους οποίους έχει αυτοδεσμευτεί έχει, επομένως, την υποχρέωση να καθιστά προσιτά στις επιχειρήσεις που εμπλέκονται σε διαδικασία εφαρμογής του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης όλα τα έγγραφα, είτε προς απόδειξη είτε προς απόκρουση της κατηγορίας, τα οποία έχει συλλέξει κατά τη διοικητική εξέταση, με εξαίρεση τα καλυπτόμενα από το επιχειρηματικό απόρρητο άλλων επιχειρήσεων, τα εσωτερικά έγγραφα της Επιτροπής και άλλες εμπιστευτικές πληροφορίες.

3. Η απόφαση με την οποία διαπιστώνεται παράβαση των κανόνων ανταγωνισμού δεν πρέπει κατ' ανάγκην να αποτελεί αντιγραφή της γνωστοποιήσεως των αιτιάσεων. Συγκεκριμένα, η Επιτροπή οφείλει να λαμβάνει υπόψη τα στοιχεία που προκύπτουν από τη διοικητική διαδικασία, είτε για να εγκαταλείψει τις αιτιάσεις που αποδείχτηκαν αβάσιμες, είτε για να διευθετήσει και να συμπληρώσει τόσο την πραγματική όσο και τη νομική της επιχειρηματολογία προς στήριξη των αιτιάσεων που δέχεται. Η τελευταία αυτή δυνατότητα δεν τελεί σε αντίφαση με την αρχή της προστασίας των δικαιωμάτων του αμυνομένου, που κατοχυρώνεται με το άρθρο 4 του κανονισμού 99/63.

4. Η μη οριστική μορφή των πρακτικών της ακροάσεως που υποβάλλονται στη συμβουλευτική επιτροπή για τις συμπράξεις και τις δεσπόζουσες θέσεις και στην Επιτροπή μπορεί να συνιστά πλημμέλεια της διοικητικής διαδικασίας δυνάμενη να πλήξει τη νομιμότητα της αποφάσεως στην οποία καταλήγει, μόνον αν το εν λόγω κείμενο έχει συνταχθεί κατά τρόπον εμβάλλοντα τους αποδέκτες του σε ουσιώδη πλάνη.

5. Τα δικαιώματα του αμυνομένου δεν επιτάσσουν το να μπορούν οι επιχειρήσεις που εμπλέκονται σε διαδικασία του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης ΕΟΚ να σχολιάζουν την έκθεση του συμβούλου επί των ακροάσεων. Συγκεκριμένα, η προστασία των δικαιωμάτων του αμυνομένου εξασφαλίζεται επαρκώς κατά νόμον, άπαξ τα διάφορα όργανα τα οποία συμβάλλουν στην εκπόνηση της τελικής αποφάσεως έχουν ενημερωθεί ορθώς περί της επιχειρηματολογίας που ανέπτυξαν οι επιχειρήσεις, καθώς και περί των αποδεικτικών στοιχείων που προσκόμισε η Επιτροπή προς στήριξη των αιτιάσεών της. Αντιθέτως, η έκθεση του συμβούλου επί των ακροάσεων συνιστά καθαρώς εσωτερικό έγγραφο της Επιτροπής, με γνωμοδοτική απλώς αξία, που δεν έχει ως σκοπό να συμπληρώνει ή να διορθώνει την επιχειρηματολογία των επιχειρήσεων, ούτε να διατυπώνει νέες αιτιάσεις ή να παρέχει νέα αποδεικτικά στοιχεία κατ' αυτών.

6. Για να υφίσταται συμφωνία κατά την έννοια του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης, αρκεί οι εμπλεκόμενες επιχειρήσεις να έχουν εκδηλώσει την κοινή τους βούληση να συμπεριφέρονται στην αγορά κατά ορισμένο τρόπο. Αυτό συμβαίνει οσάκις μεταξύ πλειόνων επιχειρήσεων υπήρξε σύμπτωση των βουλήσεων προς επίτευξη επιδιωκομένων τιμών και επιδιωκομένου όγκου πωλήσεων.

7. Το άρθρο 85 της Συνθήκης εφαρμόζεται επί συμφωνιών μεταξύ επιχειρήσεων που έχουν παύσει μεν να ισχύουν, εξακολουθούν όμως να παράγουν αποτελέσματα και μετά την τυπική τους λήξη.

8. Τα κριτήρια συντονισμού και συνεργασίας που ορίζουν την έννοια της εναρμονισμένης πρακτικής πρέπει να γίνονται νοητά υπό το πρίσμα της βαθύτερης αντίληψης που διέπει τις διατάξεις περί ανταγωνισμού της Συνθήκης, ότι κάθε επιχειρηματίας πρέπει να διαμορφώνει αυτόνομα την πολιτική που προτίθεται να ακολουθήσει στην κοινή αγορά. Και ναι μεν η επιταγή αυτή της αυτονομίας δεν αναιρεί το δικαίωμα των επιχειρήσεων να προσαρμόζονται ευφυώς στην ήδη εκδηλωθείσα ή στην προβλεπόμενη συμπεριφορά των ανταγωνιστών τους, αποκλείει όμως αυστηρώς κάθε άμεση ή έμμεση επαφή μεταξύ τους, επιδιώκουσα είτε να επηρεάσει τη συμπεριφορά ενός υπάρχοντος ή δυνητικού ανταγωνιστή στην αγορά, είτε να αποκαλύψει σ' ένα τέτοιο ανταγωνιστή τη συμπεριφορά που οι ίδιες έχουν αποφασίσει ή έχουν κατά νουν να τηρήσουν στην αγορά.

Συνιστά εναρμονισμένη πρακτική η συμμετοχή σε συναντήσεις που έχουν ως σκοπό τον καθορισμό επιδιωκομένων τιμών και επιδιωκομένου όγκου πωλήσεων, κατά τις οποίες ανταλλάσσονται μεταξύ ανταγωνιστών πληροφορίες σχετικά με τις τιμές που έχουν κατά νουν να εφαρμόσουν στην αγορά, σχετικά με το κατώτατο όριο συμφέρουσας λειτουργίας τους, τους περιορισμούς του όγκου πωλήσεων που κρίνουν αναγκαίους ή τα αριθμητικά στοιχεία των πωλήσεών τους, διότι τις πληροφορίες αυτές ασφαλώς τις λαμβάνουν υπόψη οι συμμετέχουσες επιχειρήσεις για να καθορίσουν τη συμπεριφορά τους στην αγορά.

9. Δεδομένου ότι το άρθρο 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης δεν προβλέπει κάποιον ειδικό χαρακτηρισμό για μια σύνθετη, αλλ' ωστόσο ενιαία παράβαση, καθ' όσον συνίσταται σε μία συνεχή συμπεριφορά, χαρακτηρίζεται από ένα μόνο σκοπό και εμπεριέχει ταυτόχρονα στοιχεία που πρέπει να χαρακτηριστούν ως "συμφωνίες" και στοιχεία που πρέπει να χαρακτηριστούν ως "εναρμονισμένες πρακτικές", μια τέτοια παράβαση μπορεί να χαρακτηριστεί ως "συμφωνία και εναρμονισμένη πρακτική", χωρίς να απαιτείται ταυτόχρονα και σωρευτικά η απόδειξη του ότι καθένα από τα πραγματικά περιστατικά εμφανίζει τα συστατικά στοιχεία και της συμφωνίας και της εναρμονισμένης πρακτικής.

10. Μια επιχείρηση πρέπει να θεωρείται ότι συμμετέσχε σε συμφωνία ή εναρμονισμένη πρακτική ικανή να επηρεάσει το μεταξύ κρατών μελών εμπόριο και ότι παρέβη, ως εκ τούτου, το άρθρο 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης, άπαξ το αποτέλεσμα αυτό μπορούσε να προκύψει από τη συμπεριφορά του συνόλου των συμμετεχουσών επιχειρήσεων και ασχέτως της επιρροής της ατομικής της συμμετοχής.

11. Κατ' εφαρμογήν του άρθρου 190 της Συνθήκης, η Επιτροπή ναι μεν υποχρεούται να αιτιολογεί τις αποφάσεις της, αναφέροντας τα νομικά και πραγματικά στοιχεία από τα οποία εξαρτάται η νομιμότητα του μέτρου, καθώς και τις σκέψεις που την οδήγησαν στη λήψη της αποφάσεώς της, δεν απαιτείται όμως, προκειμένου περί αποφάσεως εφαρμογής των κανόνων του ανταγωνισμού, να εξετάζει όλα τα νομικά και πραγματικά ζητήματα που έχουν εγείρει οι ενδιαφερόμενοι κατά τη διοικητική διαδικασία.

12. Έστω και αν εναπόκειται στον κοινοτικό δικαστή να ερευνά αυτεπαγγέλτως, στο πλαίσιο προσφυγής ακυρώσεως δυνάμει του άρθρου 173, δεύτερο εδάφιο, της Συνθήκης, το ζήτημα του υποστατού της προσβαλλομένης πράξεως, αυτό ωστόσο δεν σημαίνει ότι πρέπει, σε κάθε προσφυγή που στηρίζεται στο άρθρο 173, δεύτερο εδάφιο, της Συνθήκης, να προβαίνει σε αυτεπάγγελτη έρευνα για το ενδεχομένως ανυπόστατο της προσβαλλομένης πράξεως. Μόνο στην περίπτωση που οι διάδικοι προβάλλουν αποχρώσες ενδείξεις περί του ανυποστάτου της προσβαλλομένης πράξεως, ο δικαστής υποχρεούται να ελέγχει το ζήτημα αυτό αυτεπαγγέλτως.

SK

Διάδικοι

Στην υπόθεση T-9/89,

Huels AG, εταιρία γερμανικού δικαίου, με έδρα το Marl (Γερμανία), εκπροσωπούμενη από τον H.-J. Hermann, δικηγόρο Κολωνίας, με αντικλήτους στο Λουξεμβούργο τους δικηγόρους J. Loesch & Wolter, 8, rue Zithe,

προσφεύγουσα,

κατά

Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εκπροσωπουμένης από τους A. McClellan, κύριο νομικό σύμβουλο, και B. Jansen, μέλος της Νομικής Υπηρεσίας, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον Roberto Hayder, εκπροσωπούντα τη Νομική Υπηρεσία της Επιτροπής, Centre Wagner, Kirchberg,

καθής,

που έχει ως αντικείμενο την ακύρωση της αποφάσεως της Επιτροπής της 23ης Απριλίου 1986, σχετικά με διαδικασία εφαρμογής του άρθρου 85 της Συνθήκης ΕΟΚ (IV/31.149 - Πολυπροπυλένιο, ΕΕ 1986, L 230, σ. 1),

ΤΟ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ (πρώτο τμήμα),

συγκείμενο από τους J. L. Cruz Vilaca, Πρόεδρο, R. Schintgen, D. A. O. Edward, H. Kirschner και K. Lenaerts, δικαστές,

γενικός εισαγγελέας: B. Vesterdorf

γραμματέας: H. Jung

έχοντας υπόψη την έγγραφη διαδικασία και κατόπιν της προφορικής διαδικασίας που διεξήχθη από τις 10 μέχρι τις 15 Δεκεμβρίου 1990,

αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα που ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 10ης Ιουλίου 1991,

εκδίδει την ακόλουθη

Απόφαση

Σκεπτικό της απόφασης

Το ιστορικό της διαφοράς

1 Η παρούσα υπόθεση αφορά απόφαση με την οποία η Επιτροπή επέβαλε σε δεκαπέντε παραγωγούς πολυπροπυλενίου πρόστιμο λόγω παραβάσεως του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης ΕΟΚ. Το προϊόν που αποτελεί το αντικείμενο της προσβαλλομένης αποφάσεως (στο εξής: Απόφαση) είναι μία από τις βασικές θερμοπλαστικές μάζες πολυμερών. Το πολυπροπυλένιο πωλείται από τους παραγωγούς στις επιχειρήσεις μεταποιήσεως, οι οποίες το μετατρέπουν σε τελικά ή ημιτελικά προϊόντα. Οι κυριότεροι παραγωγοί πολυπροπυλενίου παράγουν περισσότερες από εκατό διαφορετικές ποιότητες, οι οποίες καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα τελικών χρήσεων. Οι κυριότερες βασικές ποιότητες πολυπροπυλενίου είναι η 'ραφίδα' (raffia), το ομοπολυμερές για χύτευση σε τύπους με έγχυση, το συμπολυμερές για χύτευση σε τύπους με έγχυση, το συμπολυμερές υψηλού βαθμού κρούσεως και οι μεμβράνες. Οι επιχειρήσεις στις οποίες απευθύνθηκε η Απόφαση είναι όλες σημαντικοί παραγωγοί πετροχημικών προϊόντων.

2 Η δυτικοευρωπαϊκή αγορά πολυπροπυλενίου εφοδιάζεται σχεδόν αποκλειστικά από παραγωγικές μονάδες εγκατεστημένες στην Ευρώπη. Πριν από το 1977, η αγορά αυτή εφοδιαζόταν από δέκα παραγωγούς, ήτοι τις εταιρίες Montedison (που εξελίχθηκε στη Montepolimeri SpA, η οποία κατέστη με τη σειρά της η Montedipe SpA), Hoechst AG, Imperial Chemical Industries plc και Shell International Chemical Company Ltd (τις αποκαλούμενες "οι τέσσερις μεγάλοι"), οι οποίες αντιπροσωπεύουν μαζί το 64 % της αγοράς, και τις εταιρίες Enichem Anic SpA στην Ιταλία, Rhone-Poulenc SA στη Γαλλία, Alcudia στην Ισπανία, Chemische Werke Huels και BASF AG στη Γερμανία και Chemie Linz AG στην Αυστρία. Το 1977, μετά τη λήξη της ισχύος των διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας της Montedison, εμφανίστηκαν στη Δυτική Ευρώπη επτά νέοι παραγωγοί: οι Amoco και Hercules Chemicals NV στο Βέλγιο, οι ATO Chimie SA και Solvay et Cie SA στη Γαλλία, η SIR στην Ιταλία, η DSM NV στις Κάτω Χώρες και η Taqsa στην Ισπανία. Η Saga Petrokjemi AS & Co, νορβηγική εταιρία παραγωγής, άρχισε να λειτουργεί στα μέσα του 1978 και η Petrofina SA το 1980. Αυτή η εμφάνιση νέων παραγωγών με ονομαστική παραγωγική ικανότητα περίπου 480 000 τόννων επέφερε σημαντική αύξηση της παραγωγικής ικανότητας στη Δυτική Ευρώπη η αύξηση όμως αυτή, επί πολλά έτη, δεν συνοδεύτηκε από ανάλογη αύξηση της ζητήσεως, πράγμα που είχε ως συνέπεια το χαμηλό ποσοστό χρησιμοποιήσεως των παραγωγικών εγκαταστάσεων. Η κατάσταση αυτή, ωστόσο, βελτιώθηκε σταδιακά μεταξύ 1977 και 1983, το δε ποσοστό χρησιμοποιήσεως αυξήθηκε από 60 % σε 90 %. Σύμφωνα με την Απόφαση, από το 1982 και μετά, αποκαταστάθηκε μια σχετική ισορροπία μεταξύ προσφοράς και ζητήσεως. Ωστόσο, κατά το μεγαλύτερο μέρος της περιόδου αναφοράς (1977-1983), η αγορά πολυπροπυλενίου χαρακτηριζόταν είτε από χαμηλή αποδοτικότητα είτε από σημαντικές ζημίες, ιδίως λόγω του υψηλού παγίου κόστους και της αυξήσεως του κόστους της πρώτης ύλης, δηλαδή του προπυλενίου. Σύμφωνα με την Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 8), το 1983 η Montepolimeri κατείχε το 18 % της ευρωπαϊκής αγοράς πολυπροπυλενίου, οι Imperial Chemical Industries, Shell International Chemical Company Ltd και Hoechst AG κατείχαν η καθεμιά το 11 %, η Hercules Chemicals NV κάτι λιγότερο από το 6 %, οι ATO Chimie SA, BASF AG, DSM NV, Chemische Werke Huels, Chemie Linz AG, Solvay et Cie SA και Saga Petrokjemi AS & Co μεταξύ 3 και 5 % καθεμία και η Petrofina SA περίπου 2 %. Το εμπορικό ρεύμα πολυπροπυλενίου μεταξύ των κρατών μελών ήταν ισχυρό, διότι κάθε ένας από τους παραγωγούς που ήσαν εγκατεστημένοι στην Κοινότητα την εποχή εκείνη πραγματοποιούσε πωλήσεις εντός όλων ή σχεδόν όλων των κρατών μελών.

3 Η Chemische Werke Huels ήταν ένας από τους παραγωγούς που εφοδίαζαν την αγορά πριν από το 1977. Κατείχε στην αγορά πολυπροπυλενίου θέση μεσαίου μεγέθους παραγωγού συγκεκριμένα, το μερίδιό της στην αγορά κυμαινόταν μεταξύ 4,5 και 6,5 % περίπου.

4 Στις 13 και 14 Οκτωβρίου 1983, υπάλληλοι της Επιτροπής, ενεργούντες δυνάμει του άρθρου 14, παράγραφος 3, του κανονισμού αριθ. 17 του Συμβουλίου, της 6ης Φεβρουαρίου 1962, πρώτου κανονισμού εφαρμογής των άρθρων 85 και 86 της Συνθήκης (ΕΕ ειδ. έκδ. 08/001, σ. 25, στο εξής: κανονισμός 17), πραγματοποίησαν συντονισμένους ελέγχους στις ακόλουθες επιχειρήσεις, οι οποίες παρήγαν πολυπροπυλένιο και εφοδίαζαν την κοινοτική αγορά:

- ATO Chimie SA, σήμερα Atochem (στο εξής: ΑΤΟ)

- BASF AG (στο εξής: BASF)

- DSM NV (στο εξής: DSM)

- Hercules Chemicals NV (στο εξής: Hercules)

- Hoechst AG (στο εξής: Hoechst)

- Chemische Werke Huels (στο εξής: Huels)

- Imperial Chemical Industries plc (στο εξής: ICI)

- Montepolimeri SpA, σήμερα Montedipe (στο εξής: Monte)

- Shell International Chemical Company Ltd (στο εξής: Shell)

- Solvay et Cie SA (στο εξής: Solvay)

- BP Chimie (στο εξής: ΒΡ).

Στη Rhone-Poulenc SA (στο εξής: Rhone-Poulenc), όπως και στην Enichem Anic SpA, δεν πραγματοποιήθηκε κανένας έλεγχος.

5 Κατόπιν των ελέγχων αυτών, η Επιτροπή απηύθυνε αιτήσεις παροχής πληροφοριών δυνάμει του άρθρου 11 του κανονισμού αριθ. 17 (στο εξής: αιτήσεις παροχής πληροφοριών) όχι μόνο στις προαναφερθείσες επιχειρήσεις, αλλά και στις ακόλουθες:

- Amoco

- Chemie Linz AG (στο εξής: Linz)

- Saga Petrokjemi AS & Co, η οποία σήμερα ανήκει στην Statoil (στο εξής: Statoil)

- Petrofina SA (στο εξής: Petrofina)

- Enichem Anic SpA (στο εξής: Anic).

H Linz, επιχείρηση εγκατεστημένη στην Αυστρία, αμφισβήτησε την αρμοδιότητα της Επιτροπής και αρνήθηκε να απαντήσει. Στη συνέχεια, σύμφωνα με το άρθρο 14, παράγραφος 2, του προαναφερθέντος κανονισμού, οι υπάλληλοι της Επιτροπής πραγματοποίησαν ελέγχους στην Anic και στη Saga Petrochemicals UK Ltd, αγγλική θυγατρική της Saga, καθώς και στα γραφεία πωλήσεων της Linz στο Ηνωμένο Βασίλειο και την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας. Από τη Rhone-Poulenc δεν ζητήθηκαν πληροφορίες.

6 Από τα στοιχεία που συνέλεξε στο πλαίσιο αυτών των ελέγχων και αιτήσεων παροχής πληροφοριών, η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι, μεταξύ του 1977 και του 1983, οι εν λόγω παραγωγοί, λαμβάνοντας πρωτοβουλίες καθορισμού τιμών, κατά παράβαση του άρθρου 85 της Συνθήκης ΕΟΚ, καθόριζαν τακτικά τιμές-στόχους και οργάνωσαν ένα σύστημα ετησίου ελέγχου των πωλουμένων ποσοτήτων, με σκοπό να κατανείμουν μεταξύ τους τη διαθέσιμη αγορά βάσει συμπεφωνημένων ποσοτήτων εκφραζομένων σε τόννους ή σε ποσοστά. Έτσι, στις 30 Απριλίου 1984, η Επιτροπή αποφάσισε να κινήσει τη διαδικασία του άρθρου 3, παράγραφος 1, του κανονισμού 17 και, κατά τον Μάιο του 1984, ανακοίνωσε γραπτώς τις αιτιάσεις της στις προαναφερθείσες επιχειρήσεις, εκτός της Anic και της Rhone-Poulenc. Όλες οι αποδέκτριες επιχειρήσεις απάντησαν γραπτώς.

7 Στις 24 Οκτωβρίου 1984, ο σύμβουλος που όρισε η Επιτροπή επί των ακροάσεων συγκάλεσε τους νομικούς συμβούλους των αποδεκτριών της ανακοινώσεως των αιτιάσεων, για να συμφωνήσουν επί ορισμένων διαδικαστικών θεμάτων ενόψει της προβλεπομένης στο πλαίσιο της διοικητικής διαδικασίας ακροάσεως, που επρόκειτο να αρχίσει στις 12 Νοεμβρίου 1984. Εξ άλλου, κατά τη συνάντηση αυτή, η Επιτροπή ανήγγειλε ότι, ενόψει της επιχειρηματολογίας που είχαν αναπτύξει οι επιχειρήσεις με τις απαντήσεις τους στην ανακοίνωση των αιτιάσεων, θα τους ανακοίνωνε σύντομα αποδεικτικά στοιχεία συμπληρωματικά εκείνων που ήδη διέθεταν όσον αφορά την ανάληψη πρωτοβουλιών καθορισμού των τιμών. Έτσι, στις 31 Οκτωβρίου 1984, η Επιτροπή απέστειλε στους νομικούς συμβούλους των επιχειρήσεων μια δέσμη εγγράφων που περιείχε αντίγραφα των οδηγιών καθορισμού των τιμών που είχαν δώσει οι παραγωγοί στα γραφεία πωλήσεών τους, καθώς και συγκεντρωτικούς πίνακες των εγγράφων αυτών. Προς διασφάλιση του απορρήτου των υποθέσεων, η Επιτροπή έθεσε για την ανακοίνωση των στοιχείων αυτών ορισμένους όρους: ειδικότερα, τα κοινοποιούμενα έγγραφα δεν έπρεπε να περιέλθουν εις γνώση των εμπορικών τμημάτων των επιχειρήσεων. Οι δικηγόροι πολλών επιχειρήσεων αρνήθηκαν να αποδεχθούν τους όρους αυτούς και επέστρεψαν τα έγγραφα πριν από την ακρόαση.

8 Εν όψει των πληροφοριών που παρασχέθηκαν με τις γραπτές απαντήσεις στην ανακοίνωση των αιτιάσεων, η Επιτροπή αποφάσισε να επεκτείνει τη διαδικασία και στις εταιρίες Anic και Rhone-Poulenc. Προς τούτο, απέστειλε στις εταιρίες αυτές, στις 25 Οκτωβρίου 1984, ανακοίνωση των αιτιάσεων όμοια με εκείνη που είχε αποστείλει στις δεκαπέντε άλλες επιχειρήσεις.

9 Μια πρώτη σειρά ακροάσεων πραγματοποιήθηκε από τις 12 έως τις 20 Νοεμβρίου 1984. Στις ακροάσεις αυτές ακούστηκαν όλες οι επιχειρήσεις εκτός της Shell (η οποία είχε αρνηθεί να μετάσχει σε οποιαδήποτε ακρόαση), της Anic, της ICI και της Rhone-Poulenc (οι οποίες θεώρησαν ότι δεν τους είχε δοθεί η δυνατότητα να προετοιμάσουν την άμυνά τους).

10 Κατά τις ακροάσεις αυτές, πολλές επιχειρήσεις αρνήθηκαν να σχολιάσουν τα ζητήματα που θίγονταν στα έγγραφα που τους είχαν αποσταλεί στις 31 Οκτωβρίου 1984, ισχυριζόμενες ότι η Επιτροπή είχε μεταβάλει ριζικά την κατεύθυνση της επιχειρηματολογίας της και ότι έπρεπε να τους δοθεί τουλάχιστον η δυνατότητα να υποβάλουν γραπτές παρατηρήσεις. Άλλες επιχειρήσεις υποστήριξαν ότι δεν είχαν αρκετό χρόνο για να μελετήσουν τα εν λόγω έγγραφα πριν από την ακρόαση. Κοινή σχετική επιστολή απεστάλη στην Επιτροπή στις 28 Νοεμβρίου 1984 από τους δικηγόρους των επιχειρήσεων BASF, DSM, Hercules, Hoechst, ICI, Linz, Monte, Petrofina και Solvay. Με επιστολή της 4ης Δεκεμβρίου 1984, η Huels δήλωσε ότι συντάσσεται με την ανωτέρω εκφρασθείσα άποψη.

11 Για τον λόγο αυτόν, η Επιτροπή, στις 29 Μαρτίου 1985, διαβίβασε στις επιχειρήσεις νέα σειρά εγγράφων, στα οποία περιέχονταν οι οδηγίες περί καθορισμού των τιμών, οι οποίες είχαν δοθεί από τις επιχειρήσεις στα γραφεία πωλήσεών τους τα έγγραφα αυτά συνοδεύονταν από πίνακες τιμών, καθώς και από συνοπτική έκθεση των αποδείξεων για καθεμιά από τις πρωτοβουλίες καθορισμού των τιμών για τις οποίες υπήρχαν έγγραφα στοιχεία. Η Επιτροπή κάλεσε τις επιχειρήσεις να απαντήσουν συναφώς, εγγράφως και στο πλαίσιο άλλης σειράς ακροάσεων, και διευκρίνισε ότι ήρε τους περιορισμούς που είχε προβλέψει αρχικά όσον αφορά την ανακοίνωση των εγγράφων στα εμπορικά τμήματα των επιχειρήσεων.

12 Με άλλο έγγραφο της ίδιας ημέρας, η Επιτροπή απάντησε στα επιχειρήματα που είχαν προβάλει οι δικηγόροι, ότι δηλαδή δεν είχε προσδιορίσει με επαρκή νομική σαφήνεια τη φερόμενη σύμπραξη, κατά την έννοια του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης, και κάλεσε τις επιχειρήσεις να διατυπώσουν τις παρατηρήσεις τους εγγράφως και προφορικώς.

13 Μια δεύτερη σειρά ακροάσεων διεξήχθη από τις 8 έως τις 11 Ιουλίου 1985 και στις 25 Ιουλίου 1985. Οι μεν Anic, ICI και Rhone-Poulenc υπέβαλαν τις παρατηρήσεις τους, οι δε λοιπές επιχειρήσεις (εκτός της Shell) σχολίασαν τα ζητήματα που θίγονταν στα από 29 Μαρτίου 1985 δύο έγγραφα της Επιτροπής.

14 Το σχέδιο πρακτικών των ακροάσεων, συνοδευόμενο από τα σχετικά έγγραφα, διαβιβάστηκε στα μέλη της Συμβουλευτικής Επιτροπής για τις Συμπράξεις και τις Δεσπόζουσες Θέσεις (στο εξής: συμβουλευτική επιτροπή) στις 19 Νοεμβρίου 1985 και απεστάλη στις επιχειρήσεις στις 25 Νοεμβρίου 1985. Η συμβουλευτική επιτροπή εξέδωσε τη γνωμοδότησή της κατά την 170ή συνεδρίασή της, στις 5 και 6 Δεκεμβρίου 1985.

15 Κατά το πέρας της διαδικασίας αυτής, η Επιτροπή εξέδωσε την επίδικη απόφαση της 23ης Απριλίου 1986, το διατακτικό της οποίας έχει ως εξής:

"Άρθρο 1

Οι Αnic SpA, ATO Chemie SA (τώρα Atochem), BASF AG, DSM NV, Hercules Chemicals NV, Hoechst AG, Chemische Werke Huels (τώρα Huels AG), ICI plc, Chemische Werke Linz, Montepolimeri SpA (τώρα Montedipe), Petrofina SA, Rhone-Poulenc SA, Shell International Chemical Co. Ltd, Solvay et Cie και Saga Petrokjemi AG & Co. (τώρα τμήμα της Statoil) έχουν παραβεί το άρθρο 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης ΕΟΚ, συμμετέχοντας:

- στην περίπτωση της Anic, από τον Νοέμβριο περίπου του 1977 έως το τέλος του 1982 ή τις αρχές του 1983

- στην περίπτωση της Rhone-Poulenc, από τον Νοέμβριο περίπου του 1977 έως το τέλος του 1980

- στην περίπτωση της Petrofina, από το 1980 έως, τουλάχιστον, τον Νοέμβριο του 1983

- στην περίπτωση των Hoechst, ICI, Montepolimeri και Shell, από τα μέσα του 1977 έως, τουλάχιστον, τον Νοέμβριο του 1983

- στην περίπτωση των Hercules, Linz, Saga και Solvay, από τον Νοέμβριο του 1977 έως, τουλάχιστον, τον Νοέμβριο του 1983

- στην περίπτωση της ΑΤΟ, τουλάχιστον από το 1978 έως, τουλάχιστον, τον Νοέμβριο του 1983

- στην περίπτωση των BASF, DSM και Huels, από κάποια στιγμή μεταξύ 1977 και 1979 έως, τουλάχιστον, τον Νοέμβριο του 1983

σε συμφωνία και εναρμονισμένη πρακτική που ανάγονται στα μέσα του 1977, βάσει των οποίων οι παραγωγοί [που] προμήθευαν πολυπροπυλένιο στο έδαφος της κοινής αγοράς:

α) είχαν επαφές μεταξύ τους και τακτικές συναντήσεις (από τις αρχές του 1981, δύο φορές τον μήνα) στο πλαίσιο σειράς μυστικών συναντήσεων που αποσκοπούσαν στη συζήτηση και στον καθορισμό της εμπορικής πολιτικής τους

β) καθόριζαν περιοδικά 'τιμές-στόχους' (ή κατώτατες τιμές) για την πώληση του προϊόντος σε κάθε κράτος μέλος της Κοινότητας

γ) συμφώνησαν διάφορα μέτρα για τη διευκόλυνση της εφαρμογής των εν λόγω τιμών-στόχων, τα οποία περιλάμβαναν (κυρίως) περιοδικούς περιορισμούς στην παραγωγή, ανταλλαγή λεπτομερών πληροφοριών σχετικά με τις παραδόσεις, πραγματοποίηση τοπικών συναντήσεων και, από το τέλος του 1982, σύστημα 'λογιστικής διαχείρισης' που αποσκοπούσε στην εφαρμογή των αυξήσεων των τιμών σε μεμονωμένους πελάτες

δ) προέβησαν σε ταυτόχρονες αυξήσεις τιμών εφαρμόζοντας τους εν λόγω στόχους

ε) κατένειμαν την αγορά παραχωρώντας σε κάθε παραγωγό έναν ετήσιο στόχο πωλήσεων ή 'ποσοστώσεις' (1979, 1980 και, τουλάχιστον, για ένα μέρος του 1983) ή, ελλείψει οριστικής απόφασης που να καλύπτει ολόκληρο το έτος, υποχρεώνοντας τους παραγωγούς να περιορίζουν τις μηνιαίες πωλήσεις τους με αναφορά σε προηγούμενη περίοδο (1981, 1982).

Άρθρο 2

Οι επιχειρήσεις που αναφέρονται στο άρθρο 1 παύουν αμέσως τις εν λόγω παραβάσεις (εάν δεν το έχουν ήδη πράξει) και απέχουν στο εξής, όσον αφορά τις δραστηριότητές τους στον τομέα του πολυπροπυλενίου, από κάθε συμφωνία ή εναρμονισμένη πρακτική, που θα είχαν το ίδιο ή παρόμοιο αντικείμενο ή αποτέλεσμα, συμπεριλαμβανομένης κάθε ανταλλαγής πληροφοριών σε θέματα που καλύπτονται, συνήθως, από το επαγγελματικό απόρρητο, με τις οποίες οι συμμετέχοντες ενημερώνονται άμεσα ή έμμεσα σχετικά με την παραγωγή, τις παραδόσεις, τις ποσότητες αποθεμάτων, τις τιμές πωλήσεων, το κόστος ή τα επενδυτικά σχέδια άλλων μεμονωμένων παραγωγών, ή με τις οποίες έχουν τη δυνατότητα να παρακολουθούν την εκτέλεση κάθε ρητής ή σιωπηρής συμφωνίας ή εναρμονισμένης πρακτικής, που αφορά τις τιμές ή την κατανομή των αγορών στην Κοινότητα. Κάθε σύστημα για την ανταλλαγή γενικών πληροφοριών στο οποίο συμμετέχουν οι παραγωγοί (όπως το Fides) πρέπει να λειτουργεί με τρόπο ώστε να αποκλείεται κάθε πληροφορία από την οποία μπορεί να διαπιστωθεί η συμπεριφορά μεμονωμένων παραγωγών οι επιχειρήσεις απέχουν, ειδικότερα, από την ανταλλαγή, μεταξύ τους, κάθε πρόσθετης πληροφορίας που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ανταγωνισμό και δεν καλύπτεται από ένα τέτοιο σύστημα.

Άρθρο 3

Τα ακόλουθα πρόστιμα επιβάλλονται στις επιχειρήσεις που αναφέρονται στην παρούσα απόφαση, όσον αφορά την παράβαση που διαπιστώνεται στο άρθρο 1:

i) Anic SpA, πρόστιμο 750 000 ECU, ή 1 103 692 500 λίρες Ιταλίας

ii) Atochem, πρόστιμο 1 750 000 ECU, ή 11 973 325 γαλλικά φράγκα

iii) BASF AG, πρόστιμο 2 500 000 ECU, ή 5 362 225 γερμανικά μάρκα

iv) DSM NV, πρόστιμο 2 750 000 ECU, ή 6 657 640 ολλανδικά φιορίνια

v) Hercules Chemicals NV, πρόστιμο 2 750 000 ECU, ή 120 569 620 βελγικά φράγκα

vi) Hoechst AG, πρόστιμο 9 000 000 ECU, ή 19 304 010 γερμανικά μάρκα

vii) Huels AG, πρόστιμο 2 750 000 ECU, ή 5 898 447,50 γερμανικά μάρκα

viii) ICI plc, πρόστιμο 10 000 000 ECU, ή 6 447 970 λίρες στερλίνες

ix) Chemische Werke Linz, πρόστιμο 1 000 000 ECU, ή 1 471 590 000 λίρες Ιταλίας

x) Montedipe, πρόστιμο 11 000 000 ECU, ή 16 187 490 000 λίρες Ιταλίας

xi) Petrofina SA, πρόστιμο 600 000 ECU, ή 26 306 100 βελγικά φράγκα

xii) Rhone-Poulenc SA, πρόστιμο 500 000 ECU, ή 3 420 950 γαλλικά φράγκα

xiii) Shell International Chemical Co. Ltd, πρόστιμο 9 000 000 ECU, ή 5 803 173 λίρες στερλίνες

xiv) Solvay & Cie, πρόστιμο 2 500 000 ECU, ή 109 608 750 βελγικά φράγκα

xv) Statoil Den Norske Stats Oljeselskap AS (που περιλαμβάνει τώρα [την] Saga Petrokjemi), πρόστιμο 1 000 000 ECU, ή 644 797 λίρες στερλίνες.

Άρθρα 4 και 5

[παραλείπονται]"

16 Στις 8 Ιουλίου 1986, απεστάλησαν στις επιχειρήσεις τα οριστικά πρακτικά των ακροάσεων με τις διορθώσεις, τα συμπληρώματα και τις διαγραφές που οι ίδιες είχαν ζητήσει.

Η διαδικασία

17 Υπ' αυτές τις συνθήκες, η προσφεύγουσα, με δικόγραφο που κατέθεσε στη Γραμματεία του Δικαστηρίου στις 2 Αυγούστου 1986, άσκησε την υπό κρίση προσφυγή, ζητώντας την ακύρωση της Αποφάσεως. Δεκατρείς από τις λοιπές δεκατέσσερις αποδέκτριες της εν λόγω αποφάσεως άσκησαν επίσης προσφυγή με αίτημα της ακύρωσή της (υποθέσεις Τ-1/89 έως Τ-4/89, T-6/89 έως T-8/89 και T-10/89 έως Τ-15/89).

18 Η έγγραφη διαδικασία διεξήχθη εξ ολοκλήρου ενώπιον του Δικαστηρίου.

19 Με Διάταξη της 15ης Νοεμβρίου 1989, το Δικαστήριο διαβίβασε την υπό κρίση υπόθεση, όπως και τις άλλες δεκατρείς, στο Πρωτοδικείο, κατ' εφαρμογήν του άρθρου 14 της αποφάσεως 88/591/ΕΚΑΧ, ΕΟΚ, Ευρατόμ του Συμβουλίου, της 24ης Οκτωβρίου 1988, περί ιδρύσεως Πρωτοδικείου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (στο εξής: απόφαση του Συμβουλίου της 24ης Οκτωβρίου 1988 ΕΕ 1988 L 319, σ. 1).

20 Κατ' εφαρμογήν του άρθρου 2, παράγραφος 3, της αποφάσεως του Συμβουλίου της 24ης Οκτωβρίου 1988, ο Πρόεδρος του Πρωτοδικείου όρισε γενικό εισαγγελέα.

21 Με έγγραφο της 3ης Μαΐου 1990, ο Γραμματέας του Πρωτοδικείου κάλεσε τους διαδίκους να συμμετάσχουν σε άτυπη σύσκεψη προκειμένου να ρυθμιστούν οι οργανωτικές πλευρές της προφορικής διαδικασίας. Η σύσκεψη αυτή πραγματοποιήθηκε στις 28 Ιουνίου 1990.

22 Με έγγραφο της 9ης Ιουλίου 1990, ο Γραμματέας του Πρωτοδικείου ζήτησε από τους διαδίκους να διατυπώσουν τις παρατηρήσεις τους σχετικά με ενδεχόμενη συνεκδίκαση των υποθέσεων Τ-1/89 έως Τ-4/89 και Τ-6/89 έως Τ-15/89 προς διευκόλυνση της προφορικής διαδικασίας. Κανένας διάδικος δεν εξέφρασε αντιρρήσεις επ' αυτού.

23 Με Διάταξη της 25ης Σεπτεμβρίου 1990, το Πρωτοδικείο αποφάσισε να συνεκδικάσει λόγω συναφείας τις προαναφερθείσες υποθέσεις προς διευκόλυνση της προφορικής διαδικασίας, σύμφωνα με το άρθρο 43 του Κανονισμού Διαδικασίας του Δικαστηρίου, ο οποίος εφαρμοζόταν τότε αναλογικώς στην ενώπιον του Πρωτοδικείου διαδικασία δυνάμει του άρθρου 11, τρίτο εδάφιο, της αποφάσεως του Συμβουλίου της 24ης Οκτωβρίου 1988.

24 Με Διάταξη της 15ης Νοεμβρίου 1990, το Πρωτοδικείο αποφάνθηκε επί των αιτήσεων εμπιστευτικού χειρισμού, τις οποίες είχαν υποβάλει οι προσφεύγουσες στις υποθέσεις Τ-2/89, Τ-3/89, Τ-9/89, Τ-11/89, Τ-12/89 και Τ-13/89 και τις οποίες δέχθηκε εν μέρει.

25 Με έγγραφα που κατέθεσαν στη Γραμματεία του Πρωτοδικείου μεταξύ 9ης Οκτωβρίου και 29ης Νοεμβρίου 1990, οι διάδικοι απάντησαν στις ερωτήσεις που τους είχε θέσει το Πρωτοδικείο με τα από 19 Ιουλίου έγγραφα του Γραμματέα.

26 Εν όψει των απαντήσεων στις ερωτήσεις αυτές και κατόπιν εκθέσεως του εισηγητή δικαστή, το Πρωτοδικείο, αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα, αποφάσισε να προχωρήσει στην προφορική διαδικασία χωρίς προηγούμενη διεξαγωγή αποδείξεων.

27 Οι διάδικοι αγόρευσαν και απάντησαν στις ερωτήσεις του Πρωτοδικείου κατά την επ' ακροατηρίου συζήτηση που διεξήχθη από τις 10 έως τις 15 Δεκεμβρίου 1990.

28 Ο γενικός εισαγγελέας ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 10ης Ιουλίου 1991.

Τα αιτήματα των διαδίκων

29 Η εταιρία Huels ζητεί από το Πρωτοδικείο:

- να ακυρώσει την απόφαση της Επιτροπής της 23ης Απριλίου 1986 (ΙV/31.149 - Πολυπροπυλένιο), η οποία κοινοποιήθηκε στις 27 Μαΐου 1986

- όλως επικουρικώς, να μειώσει το επιβληθέν στην προσφεύγουσα πρόστιμο

- να καταδικάσει την καθής στα δικαστικά έξοδα.

Η Επιτροπή ζητεί από το Πρωτοδικείο:

- να απορρίψει την προσφυγή

- να καταδικάσει την προσφεύγουσα στα δικαστικά έξοδα.

Επί της ουσίας

30 Πρέπει να εξεταστούν, πρώτον, οι αιτιάσεις της προσφεύγουσας περί παραβιάσεως των δικαιωμάτων του αμυνομένου, καθ' όσον η Επιτροπή παρέλειψε να της κοινοποιήσει τα έγγραφα στα οποία στήριξε την Απόφαση (1), καθ' όσον δεν της δόθηκε επαρκής πρόσβαση στον φάκελο της υποθέσεως (2), καθ' όσον, με την ανακοίνωση των αιτιάσεων, δεν της κοινοποιήθηκαν όλες οι αιτιάσεις που της καταλογίζονται στην Απόφαση (3), καθ' όσον η διοικητική εξέταση υπήρξε ανεπαρκής (4), καθ' όσον δεν κοινοποιήθηκε το οριστικό κείμενο των πρακτικών ούτε στα μέλη της Επιτροπής ούτε στα μέλη της συμβουλευτικής επιτροπής (5) και καθ' όσον δεν κοινοποιήθηκε στην προσφεύγουσα η έκθεση του συμβούλου επί των ακροάσεων (6) δεύτερον, οι αιτιάσεις που άπτονται της αποδείξεως της παραβάσεως και αφορούν αφενός μεν τις διαπιστώσεις της Επιτροπής όσον αφορά τα πραγματικά περιστατικά (1), αφετέρου δε την εφαρμογή του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης ΕΟΚ επί των πραγματικών αυτών περιστατικών (2), καθ' όσον η Επιτροπή δεν χαρακτήρισε ορθώς την παράβαση (Α'), καθ' όσον δεν εκτίμησε ορθώς το αποτέλεσμα περιορισμού του ανταγωνισμού (Β') και τον επηρεασμό του μεταξύ των κρατών μελών εμπορίου (Γ') και καθ' όσον καταλόγισε στην προσφεύγουσα ευθύνη συλλογική (Δ') τρίτον, οι αιτιάσεις οι σχετικές με την αιτιολογία της Αποφάσεως, αιτιολογία που ελέγχεται ως ανεπαρκής (1) και αντιφατική (2) τέταρτον, οι αιτιάσεις που αφορούν τον καθορισμό του ύψους του προστίμου, το οποίο υποστηρίζεται ότι έχει εν μέρει παραγραφεί (1) και ότι είναι δυσανάλογο και προς τη διάρκεια (2) και προς τη σοβαρότητα (3) της φερομένης παραβάσεως.

Περί των δικαιωμάτων του αμυνομένου

1. Παράλειψη κοινοποιήσεως εγγράφων μαζί με την ανακοίνωση των αιτιάσεων

31 Η προσφεύγουσα υποστηρίζει ότι ο κανονισμός 17 και ο σεβασμός των δικαιωμάτων του αμυνομένου επιτάσσουν στην Επιτροπή να θεμελιώνει την απόφασή της μόνο σε πραγματικά και νομικά στοιχεία, τα οποία έχει προηγουμένως κατονομάσει με την ανακοίνωση των αιτιάσεων και επί των οποίων έχει δοθεί στην επιχείρηση η ευκαιρία να καταστήσει γνωστή την άποψή της.

32 Εκθέτει ότι η αρχή αυτή ισχύει και ως προς τη διεξαγωγή των αποδείξεων, οι οποίες μπορούν να χρησιμεύσουν ως βάση της αποφάσεως μόνον αν έχουν μνημονευθεί στην ανακοίνωση των αιτιάσεων (απόφαση της 25ης Οκτωβρίου 1983 στην υπόθεση 107/82, AEG-Telefunken κατά Επιτροπής, Συλλογή 1983, σ. 3151, σκέψη 27). Η προσφεύγουσα απαριθμεί 69 έγγραφα τα οποία δεν της κοινοποιήθηκαν και ορισμένα από τα οποία συγκαταλέγονται μεταξύ των αποδεικτικών στοιχείων τα οποία η ίδια η Επιτροπή χαρακτηρίζει στην Απόφασή 0της ως κύρια. Πρόκειται, ειδικότερα, για τα πρακτικά της συναντήσεως της 13ης Μαΐου 1982, τα οποία συνέταξε ένα στέλεχος της Hercules (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 15, στοιχείο β' βλ. επίσης αιτιολογική σκέψη 37), για τα πρακτικά της συναντήσεως της 10ης Μαρτίου 1982, τα οποία συνέταξε ένα στέλεχος της ICI (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 15 βλ. επίσης αιτιολογική σκέψη 58), για τα έγγραφα τα σχετικά με την απόφαση για τις ελάχιστες τιμές (Απόφαση, αιτιολογικές σκέψεις 16 και 17), για ένα έγγραφο με ημερομηνία 6 Σεπτεμβρίου 1977 που φέρεται ότι αποκαλύφθηκε στη Solvay (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 16, προτελευταίο εδάφιο), για την απάντηση της Shell στην ανακοίνωση των αιτιάσεων (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 17), για τις απαντήσεις των άλλων επιχειρήσεων στην αίτηση παροχής πληροφοριών (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 18), για τα πρακτικά της συναντήσεως της 20ής Αυγούστου 1982, τα οποία συνέταξε ένα στέλεχος της ICI (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 19), για εγκυκλίους που έστελναν στους πελάτες τα εθνικά γραφεία πωλήσεων σχετικά με τις τιμολογιακές μεταβολές (Απόφαση, αιτιολογικές σκέψεις 24 έως 27), για τα πρακτικά δύο εσωτερικών συσκέψεων της Shell, που διεξήχθησαν στις 5 Ιουλίου και στις 12 Σεπτεμβρίου 1979 (Απόφαση, αιτιολογικές σκέψεις 29 και 31), για 48 οδηγίες καθορισμού τιμών, τις οποίες απηύθυναν άλλοι παραγωγοί στα γραφεία πωλήσεών τους, καθώς και για ένα εσωτερικό έγγραφο της Solvay (Απόφαση, αιτιολογικές σκέψεις 32 έως 36), για ένα εσωτερικό σημείωμα της ICI που αναφέρεται στο "πνεύμα ομοψυχίας" (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 46), για έγγραφα της Shell αφορώντα το Ηνωμένο Βασίλειο και τη Γαλλία, καθώς και για ένα έγγραφο της Shell επιγραφόμενο "PP W. Europe-Pricing" και "Market quality report" (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 49), για διάφορα έγγραφα της ATO, και ιδίως για ένα εσωτερικό σημείωμα της 28ης Σεπτεμβρίου 1983 (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 51), για άρθρα που δημοσιεύθηκαν στο "Εuropean Chemical News" (στο εξής: ECN, Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 51, τελευταίο εδάφιο), για ένα αχρονολόγητο σημείωμα της ICI προπαρασκευαστικό μιας συναντήσεως που προβλεπόταν με τη Shell για τον Μάιο του 1983 (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 63, δεύτερο εδάφιο), για τις δηλώσεις της Amoco και της BP (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 53), για έγγραφα που αποκαλύφθηκαν στην ATO και αφορούσαν κάποιο σύστημα κατανομής της γαλλικής αγοράς μεταξύ Γάλλων παραγωγών (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 54) και, τέλος, για ένα έγγραφο εργασίας σχετικό με το πρώτο τρίμηνο του 1983, που αποκαλύφθηκε στη Shell (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 63, τρίτο εδάφιο).

33 Η προσφεύγουσα διατείνεται ότι η διαδικασία προσβάσεως στον φάκελο δεν αντικαθιστά εγκύρως την κοινοποίηση των εγγράφων που γίνεται μαζί με την ανακοίνωση των αιτιάσεων, διότι, αν έμελλε να γενικευθεί η χρήση της διαδικασίας αυτής, η Επιτροπή θα μπορούσε τελικά να μην επισυνάπτει κανένα παράρτημα στην ανακοίνωση των αιτιάσεων.

34 Αμφισβητεί ότι η Επιτροπή μπορεί να επιλέγει ποια έγγραφα κρίνει ότι ασκούν και ποια δεν ασκούν επιρροή στην υπόθεση και να κοινοποιεί τα μεν και όχι τα δε, ιδίως όταν πρόκειται περί αποδείξεως συνολικής συμπράξεως στην οποία εμπλέκονται διάφορες επιχειρήσεις. Εξανίσταται κατά της απόπειρας της Επιτροπής να μειώσει τη σημασία των εγγράφων τα οποία η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι δεν διαβίβασε στην προσφεύγουσα, παρ' όλον ότι στην Απόφασή της τα θεωρεί ως ουσιώδη αποδεικτικά στοιχεία.

35 Η Επιτροπή, από την πλευρά της, αναγνωρίζει ότι τα πρακτικά της ICI της συναντήσεως "εμπειρογνωμόνων" της 10ης Μαρτίου 1982, η οποία μνημονεύεται στην Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 58), εκ σφάλματος δεν κοινοποιήθηκαν προσθέτει όμως ότι τα πρακτικά αυτά επιβεβαίωναν απλώς το περιεχόμενο των πρακτικών της ίδιας συναντήσεως, τα οποία είχε καταρτίσει η Hercules, τα οποία ήσαν συνημμένα στη γενική ανακοίνωση των αιτιάσεων [γενική ανακοίνωση των αιτιάσεων, παράρτημα 23 (στο εξής: γ. αιτ. παράρτ.)], και παρέπεμπαν απλώς σε έναν πίνακα, ο οποίος επίσης κοινοποιήθηκε (γ. αιτ. παράρτ. 71). Το ίδιο ισχύει και ως προς ένα σημείωμα της ICI το οποίο μνημονεύεται στην αιτιολογική σκέψη 63 της Αποφάσεως και το οποίο δεν κοινοποιήθηκε στην προσφεύγουσα, διότι περιείχε επιχειρηματικά απόρρητα και διότι αφορούσε μόνο τη συμμετοχή της Shell στο σύστημα ποσοστώσεων για το 1983 και άρα δεν αφορούσε την Huels.

36 Όσον αφορά τα λοιπά έγγραφα τα οποία μνημονεύει η Huels, η Επιτροπή παρέχει τις ακόλουθες εξηγήσεις. Το σημείωμα της ICI περί "πνεύματος ομοψυχίας" (γ. αιτ. παράρτ. 35), οι εγκύκλιοι προς τα γραφεία πωλήσεων (γ. αιτ. παραρτ. 19, 42, 46, 50 και 52), τα πρακτικά της συναντήσεως της 20ής Αυγούστου 1982 τα οποία συνέταξε ένα στέλεχος της ICI (γ. αιτ. παράρτ. 28) και τα διάφορα έγγραφα που αφορούσαν τις ελάχιστες τιμές (γ. αιτ. παραρτ. 2 έως 7) αναπαρήχθησαν στα παραρτήματα της γενικής ανακοινώσεως των αιτιάσεων οι 48 οδηγίες καθορισμού τιμών που αναφέρονται στις πρωτοβουλίες καθορισμού τιμών του Ιανουαρίου-Μαΐου 1981 και του Αυγούστου-Δεκεμβρίου 1981 είναι συνημμένες ολόκληρες στην επιστολή της Επιτροπής της 31ης Οκτωβρίου 1984 και, μερικώς υπό μορφή περιλήψεως, στην επιστολή της της 29ης Μαρτίου 1985, που αφορούν αμφότερες τις πρωτοβουλίες καθορισμού τιμών. Προσθέτει ότι, αν η προσφεύγουσα αρνήθηκε να λάβει γνώση αυτών λόγω των περιορισμών που επιβλήθηκαν στην κοινοποίηση αυτών των εγγράφων στις υπηρεσίες πωλήσεών της, το φταίξιμο είναι μόνο δικό της. Όσο για τα λοιπά έγγραφα, πρόκειται είτε για έγγραφα που δεν εμφανίζουν ενδιαφέρον για τις πράξεις που προσάπτονται στην προσφεύγουσα, εφόσον αφορούν μόνο άλλες επιχειρήσεις, είτε για έγγραφα που συνοψίζονταν ήδη σε άλλα έγγραφα, τα οποία κοινοποιήθηκαν προσηκόντως, είτε για άρθρα του Τύπου τα οποία η προσφεύγουσα δεν ηδύνατο να αγνοεί, είτε για έγγραφα τα οποία τέθηκαν στη διάθεση της προσφεύγουσας στο πλαίσιο της διαδικασίας προσβάσεως στον φάκελο, είτε ακόμη για έγγραφα άγνωστα.

37 Συναφώς, η Επιτροπή υποστηρίζει ότι προορισμός της διαδικασίας προσβάσεως στον φάκελο είναι ακριβώς να δίδεται στις επιχειρήσεις η δυνατότητα να λαμβάνουν γνώση όλων των αποδεικτικών στοιχείων τα οποία διαθέτει η Επιτροπή και τα οποία ενδέχεται να χρησιμοποιηθούν εναντίον της. Πρόκειται για έγγραφα τα οποία επιβεβαιώνουν έγγραφα τα οποία είναι συνημμένα στην ανακοίνωση των αιτιάσεων και των οποίων η αποστολή μαζί με την εν λόγω ανακοίνωση θα ήταν περιττή και μάλιστα επιβλαβής για την άμυνα των ίδιων των επιχειρήσεων.

38 Το Πρωτοδικείο διαπιστώνει ότι, όπως προκύπτει από τη νομολογία του Δικαστηρίου, εκείνο που έχει σημασία δεν είναι τα έγγραφα αυτά καθαυτά, αλλά τα συμπεράσματα που άντλησε απ' αυτά η Επιτροπή αν τα έγγραφα αυτά δεν μνημονεύτηκαν στην ανακοίνωση των αιτιάσεων, η ενεχόμενη επιχείρηση μπορούσε δικαιολογημένα να θεωρήσει ότι δεν είχαν σημασία για τη διαδικασία. Μη ενημερώνοντας την επιχείρηση για το ότι συγκεκριμένα έγγραφα θα εχρησιμοποιούντο στην απόφασή της, η Επιτροπή την εμπόδισε να εκφράσει έγκαιρα την άποψή της σχετικά με την αποδεικτική ισχύ των εν λόγω εγγράφων. Γι' αυτό, τα έγγραφα αυτά δεν μπορούν να θεωρηθούν ως έγκυρα αποδεικτικά μέσα έναντι αυτής (προαναφερθείσα απόφαση της 25ης Οκτωβρίου 1983 στην υπόθεση 107/82, AEG-Telefunken κατά Επιτροπής, σκέψη 27 βλ., τελευταία, απόφαση της 3ης Ιουλίου 1991 στην υπόθεση C-62/86, AKZO Chemie κατά Επιτροπής, Συλλογή 1991, σ. I-3359, σκέψη 21).

39 Στην υπό κρίση υπόθεση, πρέπει να σημειωθεί ότι μόνο τα έγγραφα που μνημονεύονται στη γενική ή στην ειδική ανακοίνωση των αιτιάσεων ή στις επιστολές της 31ης Οκτωβρίου 1984 και της 29ης Μαρτίου 1985, ή όσα είναι συνημμένα στις παραπάνω χωρίς να μνημονεύονται ρητά σ' αυτές, μπορούν να θεωρηθούν ως αποδεικτικά μέσα δυνάμενα να προβληθούν κατά της προσφεύγουσας στο πλαίσιο της παρούσας υποθέσεως. Όσον αφορά τα έγγραφα που είναι συνημμένα στις ανακοινώσεις των αιτιάσεων χωρίς να μνημονεύονται σ' αυτές, μπορούν να ληφθούν υπόψη, στην Απόφαση, κατά της προσφεύγουσας μόνον αν αυτή μπορούσε ευλόγως να συναγάγει από τις ανακοινώσεις των αιτιάσεων τα συμπεράσματα που ήθελε να αντλήσει και η Επιτροπή.

40 Από τις προεκτεθείσες σκέψεις έπεται ότι, μεταξύ των εγγράφων που μνημονεύει η προσφεύγουσα, μόνο τα διάφορα έγγραφα τα σχετικά με την απόφαση για τις ελάχιστες τιμές (Απόφαση, αιτιολογικές σκέψεις 16 και 17), οι απαντήσεις της ICI και της Shell στην αίτηση παροχής πληροφοριών (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 18), τα πρακτικά της συναντήσεως της 20ής Αυγούστου 1982, τα οποία συνέταξε ένα στέλεχος της ICI (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 19), οι εγκύκλιοι τις οποίες έστελναν στους πελάτες τα εθνικά γραφεία πωλήσεων (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 25) και το εσωτερικό σημείωμα της ICI περί του "πνεύματος ομοψυχίας" (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 46) μπορούν να γίνουν δεκτά ως αποδεικτικά στοιχεία εις βάρος της προσφεύγουσας, εφόσον υπήρχε μνεία τους στις αιτιολογικές σκέψεις 33 έως 38 όσον αφορά την πρώτη σειρά εγγράφων, 39 και 47 όσον αφορά τις απαντήσεις της ICI και της Shell, 65, 80 και 103 όσον αφορά τα πρακτικά της συναντήσεως της 20ής Αυγούστου 1982, 58 και 75 όσον αφορά τις εγκυκλίους και 71 όσον αφορά το σημείωμα της ICI, της απευθυνθείσας στην προσφεύγουσα γενικής ανακοινώσεως των αιτιάσεων, της οποίας συνιστούν άλλωστε τα παραρτήματα 2 έως 7, 8 και 9, 28, 19, 42, 46, 50 και 52, και 35. Στα έγγραφα αυτά πρέπει να προστεθούν και οι 48 οδηγίες καθορισμού τιμών, οι οποίες δόθηκαν από διαφόρους παραγωγούς και προσαρτήθηκαν στην επιστολή της Επιτροπής της 31ης Οκτωβρίου 1984 αυτές άλλωστε αφορά μια περίληψη, καθώς και οι πίνακες που είναι συνημμένοι στην επιστολή της 29ης Μαρτίου 1985, από το όλο πλαίσιο των οποίων η προσφεύγουσα μπορούσε λογικά να συναγάγει τα συμπεράσματα που άντλησε απ' αυτές η Επιτροπή. Τα λοιπά έγγραφα που μνημονεύει η προσφεύγουσα δεν μπορούν να θεωρηθούν ως αποδεικτικά στοιχεία δυνάμενα να προβληθούν κατά της προσφεύγουσας στο πλαίσιο της παρούσας υποθέσεως.

41 Το αν αυτά τα τελευταία έγγραφα συνιστούν απαραίτητο θεμέλιο των διαπιστώσεων στις οποίες προέβη, με την Απόφασή της, ως προς τα πραγματικά περιστατικά η Επιτροπή εις βάρος της προσφεύγουσας θα κριθεί μαζί με την έρευνα του βασίμου αυτών των διαπιστώσεων.

2. Ανεπαρκής πρόσβαση στον φάκελο

42 Η προσφεύγουσα υποστηρίζει ότι, εφόσον δεν μπόρεσε να λάβει γνώση ολόκληρου του φακέλου της Επιτροπής κατά τη διαδικασία προσβάσεως στον φάκελο, παρά το σχετικό αίτημα που είχε υποβάλει με την επιστολή της της 8ης Νοεμβρίου 1984 (παράρτημα 21 του δικογράφου της προσφυγής, στο εξής: προσφ. παράρτ.), δεν μπόρεσε ούτε να επαληθεύσει αν τα έγγραφα που δεν τέθηκαν στη διάθεσή της περιείχαν αποδείξεις προς απόκρουση της εις βάρος της κατηγορίας, ούτε να ελέγξει πλήρως την κρίση που εξέφερε επί των αποδείξεων η Επιτροπή.

43 Φρονεί ότι ο σεβασμός των δικαιωμάτων του αμυνομένου επιβάλλει να μπορεί ο ενδιαφερόμενος να ελέγξει κάθε πράξη της αρχής απευθυνομένη κατά προσώπου ή επιχειρήσεως, προβαίνοντας σε πλήρη εξέταση του φακέλου. Προς στήριξη της απόψεώς της, η Huels επικαλείται την προαναφερθείσα απόφαση της 25ης Οκτωβρίου 1983, στην υπόθεση 107/82, σκέψη 24, όπου το Δικαστήριο λέει ότι δεν εναπόκειται στην καθής να κρίνει αν ένα έγγραφο ή μέρος ενός εγγράφου είναι ή όχι χρήσιμο για την υπεράσπιση της ενδιαφερομένης επιχειρήσεως. Αυτή η θέση της νομολογίας, η οποία αφορά συγκεκριμένο έγγραφο, ισχύει, κατά μείζονα λόγο, και για ολόκληρα μέρη ενός φακέλου.

44 Εκθέτει ότι η διοικητική πρακτική της Επιτροπής κινείται στην ίδια κατεύθυνση, εφόσον αναγνωρίζει το δικαίωμα των ενδιαφερομένων επιχειρήσεων να λαμβάνουν γνώση ολοκλήρων των φακέλων που τους αφορούν (Δωδέκατη Έκθεση επί της πολιτικής ανταγωνισμού, σ. 40), δικαίωμα το οποίο μπορεί να περιορίζεται μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις (επαγγελματικό απόρρητο, εσωτερικής χρήσεως σχέδια, κ.λπ.). Επισημαίνει ότι και οι εθνικές νομοθεσίες αναγνωρίζουν το δικαίωμα της συνολικής εξετάσεως του φακέλου. Ειδικότερα, οι επιχειρήσεις πρέπει να λαμβάνουν γνώση του συνόλου των αποτελεσμάτων της διοικητικής εξετάσεως, περιλαμβανομένων και εκείνων τα οποία η Επιτροπή δεν προτίθεται να χρησιμοποιήσει κατά των επιχειρήσεων. Την επιταγή αυτή επιβεβαιώνει η απόφαση του Δικαστηρίου της 17ης Ιανουαρίου 1984 στις συνεκδικασθείσες υποθέσεις 43/82 και 63/82, VBVB και VBBB κατά Επιτροπής (Συλλογή 1984, σ. 19, σκέψη 25 βλ. επίσης προαναφερθείσα απόφαση της 25ης Οκτωβρίου 1983 στην υπόθεση 107/82, σκέψη 27), την οποία παραθέτει η Επιτροπή, η οποία εξαιρεί του δικαιώματος ανακοινώσεως τα εσωτερικά έγγραφα της Επιτροπής, όχι όμως και εκείνα τα οποία αυτή έχει συλλέξει από τις επιχειρήσεις.

45 Η Επιτροπή, από την πλευρά της, διατείνεται ότι, κατά την πιο πρόσφατη νομολογία (προαναφερθείσα απόφαση του Δικαστηρίου της 17ης Ιανουαρίου 1984, στις συνεκδικασθείσες υποθέσεις 43/82 και 63/82), αρκεί οι διάδικοι να μπόρεσαν να λάβουν γνώση των εγγράφων στα οποία στηρίζεται η υπό κρίσιν απόφαση. Η Επιτροπή, εν προκειμένω, επέτρεψε όντως στην προσφεύγουσα να εξετάσει όλα τα έγγραφα τα οποία είχε στην κατοχή της, κατά τη διαδικασία προσβάσεως στον φάκελο τον Ιούνιο του 1984, πλην των εγγράφων που περιείχαν επιχειρηματικά απόρρητα.

46 Το Πρωτοδικείο επισημαίνει ότι ο σεβασμός των δικαιωμάτων του αμυνομένου επιτάσσει να έχει δοθεί στην προσφεύγουσα η δυνατότητα να προβάλει, όπως ήθελε, την άποψή της εφ' όλων των αιτιάσεων που είχε διατυπώσει εις βάρος της η Επιτροπή με τις ανακοινώσεις των αιτιάσεων που της απηύθυνε, καθώς και επί των αποδεικτικών στοιχείων τα οποία προέβαλε η Επιτροπή προς απόδειξη αυτών των αιτιάσεων και τα οποία μνημόνευε στις ανακοινώσεις των αιτιάσεών της ή στα παραρτήματα αυτών (απόφαση του Δικαστηρίου της 9ης Νοεμβρίου 1983 στην υπόθεση 322/81, Michelin κατά Επιτροπής, Συλλογή 1983, σ. 3461, σκέψη 7).

47 Αντιθέτως, ο σεβασμός των δικαιωμάτων του αμυνομένου δεν απαιτεί το να μπορεί μια επιχείρηση που εμπλέκεται σε διαδικασία εφαρμογής του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης ΕΟΚ να σχολιάζει όλα τα έγγραφα που ανήκουν στον φάκελο της Επιτροπής, εφόσον δεν υφίστανται διατάξεις που να επιβάλλουν στην Επιτροπή την υποχρέωση να γνωστοποιεί τους φακέλους της στα ενδιαφερόμενα μέρη (προαναφερθείσα απόφαση του Δικαστηρίου της 17ης Ιανουαρίου 1984 στις συνεκδικασθείσες υποθέσεις 43/82 και 63/82, σκέψη 25).

48 Πρέπει, πάντως, να σημειωθεί ότι, καθιερώνοντας διαδικασία προσβάσεως στους φακέλους στις υποθέσεις ανταγωνισμού, η Επιτροπή αυτοδεσμεύτηκε με κανόνες που έβαιναν πέραν των επιταγών που έχει διατυπώσει το Δικαστήριο. Κατά τους κανόνες αυτούς, που διατυπώνονται στη Δωδέκατη Έκθεση επί της πολιτικής ανταγωνισμού (σ. 40 και 41):

"H Eπιτροπή παρέχει στις επιχειρήσεις που εμπλέκονται σε μια διαδικασία την ευχέρεια να λαμβάνουν γνώση του φακέλου που τις αφορά. Οι επιχειρήσεις ενημερώνονται για το περιεχόμενο του φακέλου της Επιτροπής με την προσθήκη, στην ανακοίνωση των αιτιάσεων ή στην επιστολή απόρριψης της καταγγελίας, πίνακα με όλα τα έγγραφα που συνθέτουν τον φάκελο, με την ένδειξη των εγγράφων ή των μερών των εγγράφων στα οποία είναι δυνατόν να έχουν πρόσβαση. Οι επιχειρήσεις καλούνται να εξετάσουν επί τόπου τα έγγραφα στα οποία έχουν πρόσβαση. Εάν επιχείρηση διατυπώσει την επιθυμία να εξετάσει ορισμένα μόνο από αυτά, η Επιτροπή δύναται να φροντίσει να της περιέλθουν τα σχετικά αντίγραφα. Η Επιτροπή θεωρεί σαν εμπιστευτικά και στα οποία, επομένως, συγκεκριμένη επιχείρηση δεν είναι δυνατόν να έχει πρόσβαση, τα ακόλουθα έγγραφα: τα έγγραφα ή τα μέρη των εγγράφων που περιέχουν επαγγελματικά απόρρητα άλλων επιχειρήσεων τα εσωτερικά έγγραφα της Επιτροπής όπως σημειώματα, σχέδια ή άλλα έγγραφα εργασίας όλες τις λοιπές εμπιστευτικές πληροφορίες, όπως αυτές που επιτρέπουν την αναγνώριση των καταγγελλόντων που δεν επιθυμούν να αποκαλυφθεί η ταυτότητά τους καθώς και τις πληροφορίες που ανακοινώνονται στην Επιτροπή με την επιφύλαξη της τήρησης του εμπιστευτικού τους χαρακτήρα."

Πρέπει να σημειωθεί ότι η Επιτροπή δεν μπορεί να αποστεί από τους κανόνες με τους οποίους έχει αυτοδεσμευτεί (αποφάσεις του Δικαστηρίου της 5ης Ιουνίου 1973 στην υπόθεση 81/72, Επιτροπή κατά Συμβουλίου, Slg. 1973, σ. 575, σκέψη 9, και της 30ής Ιανουαρίου 1974 στην υπόθεση 148/73, Louwage κατά Επιτροπής, Slg. 1974, σ. 81).

49 Από τα προεκτεθέντα προκύπτει ότι η Επιτροπή έχει την υποχρέωση να καθιστά προσιτά στις επιχειρήσεις που εμπλέκονται σε διαδικασία εφαρμογής του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης ΕΟΚ, όλα τα έγγραφα, είτε προς απόδειξη είτε προς απόκρουση της κατηγορίας, τα οποία έχει συλλέξει κατά τη διοικητική εξέταση, με εξαίρεση τα καλυπτόμενα από το επιχειρηματικό απόρρητο άλλων επιχειρήσεων, τα εσωτερικά έγγραφα της Επιτροπής και άλλες εμπιστευτικές πληροφορίες.

50 Το Πρωτοδικείο διαπιστώνει ότι η Επιτροπή αρνείται κατηγορηματικά ότι οι υπηρεσίες της παρέλειψαν να καταστήσουν προσιτά στην προσφεύγουσα έγγραφα που ενδεχομένως περιείχαν στοιχεία χρήσιμα προς απόκρουση της εις βάρος της κατηγορίας.

51 Στην άρνηση της Επιτροπής η προσφεύγουσα δεν αντιπροέτεινε καμμία ένδειξη ικανή να αποδείξει ότι οι υπηρεσίες της Επιτροπής επέλεξαν τα έγγραφα τα οποία κατέστησαν προσιτά στην προσφεύγουσα, για να την εμποδίσουν να αποκρούσει τα αποδεικτικά στοιχεία τα οποία προέβαλε η Επιτροπή προς απόδειξη της συμμετοχής της στην παράβαση.

52 Συγκεκριμένα, με την από 8 Νοεμβρίου 1984 επιστολή της, η προσφεύγουσα περιορίστηκε στο να ζητήσει από την Επιτροπή να της επιτραπεί για δεύτερη φορά η πρόσβαση στον φάκελο, με την αιτιολογία ότι, με την από 31 Οκτωβρίου 1984 επιστολή της Επιτροπής, της αποκαλύφθηκε για πρώτη φορά η σημασία των οδηγιών καθορισμού τιμών των διαφόρων παραγωγών, οι οποίες περιέχονταν στον φάκελο που της είχε εμφανισθεί τον Ιούνιο του 1984, χωρίς πάντως να ισχυριστεί ότι ο φάκελος ήταν ελλιπής. Επιβάλλεται όμως η διαπίστωση ότι η σημασία των εν λόγω οδηγιών καθορισμού τιμών προέκυπτε κατά τρόπο αναμφίβολο από τη γενική ανακοίνωση των αιτιάσεων, και ειδικότερα από τις παραγράφους 58 και 75 αυτής και τα παραρτήματά της 19 και 42 έως 52 κατά τον χρόνο, επομένως, της εμφανίσεως του φακέλου, η προσφεύγουσα ήταν ειδοποιημένη για τη χρησιμότητα του να εξετάσει όλα αυτά τα έγγραφα με σκοπό να τα χρησιμοποιήσει ενδεχομένως προς άμυνά της. Κατά συνέπεια, η προσφεύγουσα δεν απέδειξε ότι οι υπηρεσίες της Επιτροπής την είχαν εμποδίσει να αποκτήσει πρόσβαση στα προς απόκρουση της κατηγορίας έγγραφα.

53 Εξ άλλου, το Πρωτοδικείο υπενθυμίζει ότι μόνα τα έγγραφα που μνημονεύονταν στη γενική ή την ειδική ανακοίνωση των αιτιάσεων ή στις επιστολές της 31ης Οκτωβρίου 1984 ή της 29ης Μαρτίου 1985 και τα συνημμένα σ' αυτές έγγραφα μπόρεσαν να αντιταχθούν, στην Απόφαση, ως αποδεικτικά στοιχεία εις βάρος της προσφεύγουσας.

54 Επομένως, η αιτίαση πρέπει να απορριφθεί.

3. Νέες αιτιάσεις

55 Η προσφεύγουσα επισημαίνει ότι, με την ανακοίνωση των αιτιάσεων, η Επιτροπή εξηγούσε ότι, κατά την άποψή της, δεν ήταν αναγκαίο να προσδιοριστεί αν οι καταγγελλόμενοι διακανονισμοί έπρεπε να υπαχθούν στην κατηγορία των συμφωνιών ή στην κατηγορία των εναρμονισμένων πρακτικών. Η ανακοίνωση των αιτιάσεων όμως έδινε έντονα την εντύπωση ότι, σε τελική ανάλυση, η Επιτροπή θεωρούσε πως δεν είχε υπάρξει συμφωνία, αλλά μόνον εναρμονισμένες πρακτικές. Με την απάντησή της στην εν λόγω ανακοίνωση, καθώς και κατά την πρώτη σειρά ακροάσεων, η προσφεύγουσα επικέντρωσε την επιχειρηματολογία της στο να αποδείξει ότι δεν είχαν υπάρξει εναρμονισμένες πρακτικές. Με τη συμπληρωματική της επιστολή της 29ης Μαρτίου 1985, η Επιτροπή έρριξε και πάλι το βάρος, όσον αφορά τους μικρούς παραγωγούς όπως η Huels, στην ύπαρξη εναρμονισμένων πρακτικών. Με την ίδια επιστολή η Επιτροπή προσπάθησε, στη συνέχεια, να αποδείξει ότι υπήρχε, εν πάση περιπτώσει, είτε συμφωνία είτε εναρμονισμένη πρακτική, διευκρινίζοντας πάντως ότι, εν αμφιβολία, έπρεπε να γίνει δεκτή η εκδοχή της εναρμονισμένης πρακτικής. Η Huels επικέντρωσε, επομένως, έκτοτε την άμυνά της, και ιδίως κατά τη δεύτερη σειρά ακροάσεων, στην απόκρουση της απόψεως αυτής της Επιτροπής.

56 Τώρα, όμως, διαπιστώνει ότι η Επιτροπή απομακρύνεται εντελώς από τις αιτιάσεις που είχε απευθύνει προηγουμένως στις επιχειρήσεις και τους προσάπτει πλέον, με την Απόφαση, ότι μετείχαν σε "ενιαία και συνεχή συμφωνία", σε "συμφωνία-πλαίσιο" και σε αντίστοιχο "γενικό σχέδιο". Πρόκειται δηλαδή για νέες και βαρειές αιτιάσεις, έναντι των οποίων η προσφεύγουσα δεν είχε την ευκαιρία να αμυνθεί εμπεριστατωμένα, εφόσον εμφανίστηκαν για πρώτη φορά στην Απόφαση.

57 Κατά την προσφεύγουσα, η εκπρόθεσμη ανάπτυξη αυτών των νέων αιτιάσεων συνιστά παραβίαση των δικαιωμάτων του αμυνομένου και παράβαση του άρθρου 4 του κανονισμού 99/63/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 25ης Ιουλίου 1963, περί των ακροάσεων που προβλέπονται στο άρθρο 19, παράγραφοι 1 και 2, του κανονισμού 17 του Συμβουλίου (ΕΕ ειδ. έκδ. 08/001, σ. 37), δεδομένου ότι η Επιτροπή δεν μπορεί να στηρίζει τις αποφάσεις της σε αιτιάσεις, δηλαδή σε πραγματικά και νομικά στοιχεία, επί των οποίων οι ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις δεν μπόρεσαν να γνωστοποιήσουν την άποψή τους πριν εκδοθεί η απόφαση.

58 Η Επιτροπή, από την πλευρά της, αποκρούει τον ισχυρισμό ότι κατά τη διοικητική διαδικασία προσέβαλε τα δικαιώματα του αμυνομένου. Η Επιτροπή φρονεί ότι συμμορφώθηκε πλήρως προς τη νομολογία του Δικαστηρίου (αποφάσεις της 15ης Ιουλίου 1970 στην υπόθεση 41/69, ACF Chemiefarma κατά Επιτροπής, Slg. 1970, σ. 661, σκέψεις 91 έως 93 και της 29ης Οκτωβρίου 1980 στις συνεκδικασθείσες υποθέσεις 209/78 έως 215/78 και 218/78, Heinz van Landewyck κατά Επιτροπής, Slg. 1980, σ. 3125, σκέψη 68), κατά την οποία κάλλιστα της επιτρέπεται να χρησιμοποιεί τα αποτελέσματα της διοικητικής διαδικασίας για να διευθετεί και να συμπληρώνει τόσο την πραγματική όσο και τη νομική της επιχειρηματολογία προς στήριξη των αιτιάσεων που δέχεται. Αναφερόμενη στο περιεχόμενο της ανακοινώσεως των αιτιάσεων και στη μεταγενέστερη από 29 Μαρτίου 1985 επιστολή της, όπου αναφέρεται ότι, για τους μικρούς παραγωγούς, ίσως να επρόκειτο για συμφωνία, εφόσον γίνεται λόγος περί "διαρκούς και θεσμοποιημένης συμφωνίας", η Επιτροπή θεωρεί ότι κατέστησε δυνατό το να διεξαχθεί, κατά τη διάρκεια της διοικητικής διαδικασίας, μια πολύ εμπεριστατωμένη συζήτηση επί του ζητήματος της αληθούς φύσεως της συμπράξεως.

59 Το Πρωτοδικείο διαπιστώνει ότι, όπως προκύπτει από πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, "η απόφαση δεν πρέπει κατ' ανάγκην να αποτελεί αντιγραφή της γνωστοποιήσεως των αιτιάσεων. Συγκεκριμένα, η Επιτροπή οφείλει να λαμβάνει υπόψη τα στοιχεία που προκύπτουν από τη διοικητική διαδικασία, είτε για να εγκαταλείψει τις αιτιάσεις που αποδείχτηκαν αβάσιμες, είτε για να διευθετήσει και να συμπληρώσει τόσο την πραγματική όσο και τη νομική της επιχειρηματολογία προς στήριξη των αιτιάσεων που δέχεται. Η τελευταία αυτή δυνατότητα δεν τελεί σε αντίφαση με την αρχή της προστασίας των δικαιωμάτων του αμυνομένου, που κατοχυρώνεται με το άρθρο 4 του κανονισμού 99/63" (προαναφερθείσα απόφαση της 29ης Οκτωβρίου 1980 στις συνεκδικασθείσες υποθέσεις 209/78 έως 215/78 και 218/78, σκέψη 68).

60 Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από μια εξέταση της γενικής ανακοινώσεως των αιτιάσεων και της επιστολής της 29ης Μαρτίου 1985 που την συμπληρώνει, οι οποίες πρέπει να ληφθούν ως σύνολο (προαναφερθείσα απόφαση της 29ης Οκτωβρίου 1980 στις συνεκδικασθείσες υποθέσεις 209/78 έως 215/78 και 218/78, σκέψη 72), η αιτίαση που απευθύνεται στην προσφεύγουσα ότι συμμετείχε σε "ενιαία και συνεχή συμφωνία", σε "συμφωνία-πλαίσιο" και σε "γενικά σχέδια", αιτίαση που αναπτύσσεται στις σκέψεις 81, πρώτο και τρίτο εδάφιο, και 83, πρώτο εδάφιο, της Αποφάσεως, είχε ήδη διατυπωθεί στη γενική ανακοίνωση των αιτιάσεων.

61 Συγκεκριμένα, αντίθετα απ' ό,τι ισχυρίζεται η προσφεύγουσα, η Απόφαση δεν διαπιστώνει απλώς, στην αιτιολογική σκέψη 81, ότι οι εμπλεκόμενες επιχειρήσεις "συμμετείχαν σε γενική συμφωνία-πλαίσιο, η οποία εκδηλώθηκε με μια σειρά λεπτομερέστερων επί μέρους συμφωνιών τις οποίες επεξεργάστηκαν κατά διαστήματα" και ότι επρόκειτο έτσι για "ενιαία και συνεχή 'συμφωνία' κατά την έννοια του άρθρου 85, παράγραφος 1", εφόσον, πριν από το πρώτο από τα παρατιθέμενα χωρία, γράφονται τα εξής: "Στην προκειμένη περίπτωση, οι παραγωγοί, αποδεχόμενοι ένα κοινό σχέδιο για την ρύθμιση τιμών και την προμήθεια στην αγορά πολυπροπυλενίου (...)", ενώ το δεύτερο χωρίο εισάγεται με την εξής διατύπωση: "Η Επιτροπή θεωρεί ότι το σύνολο των σχεδίων και συμφωνιών που αποφασίσθηκαν στο πλαίσιο συστήματος τακτικών και θεσμοθετημένων συναντήσεων αποτέλεσε (...)". Εξ αυτών έπεται ότι μοναδικό νόημα τόσο της εκφράσεως "συμφωνία-πλαίσιο" ή "ενιαία και συνεχής 'συμφωνία' ", όσο και της εκφράσεως "γενικά σχέδια" (αιτιολογική σκέψη 83), που χρησιμοποιούνται στην Απόφαση, είναι να εκφραστεί το γεγονός ότι η Επιτροπή καταλόγισε εις βάρος των αποδεκτριών της Αποφάσεως επιχειρήσεων μία ενιαία παράβαση, της οποίας τα επί μέρους στοιχεία αποτέλεσαν ένα ολοκληρωμένο σύνολο συστημάτων περιοδικών συναντήσεων παραγωγών πολυπροπυλενίου, καθορισμού επιδιωκομένων τιμών και ποσοστώσεων, χαρακτηριζόμενο από ένα και τον αυτό οικονομικό σκοπό: να νοθευτεί η φυσιολογική εξέλιξη των τιμών στην αγορά του πολυπροπυλενίου.

62 Τούτο ακριβώς όμως είναι το περιεχόμενο ολόκληρης της γενικής ανακοινώσεως των αιτιάσεων, που απευθύνθηκε στην προσφεύγουσα και στις λοιπές αποδέκτριες της Αποφάσεως επιχειρήσεις, και ειδικότερα των παραγράφων 1, 5, 128, 132 και 151, στοιχείο α', αυτής. Συγκεκριμένα, η παράγραφος 1 έχει ως εξής:

"Η παρούσα ανακοίνωση αιτιάσεων αφορά την εφαρμογή του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης ΕΟΚ σε σύνολο συμφωνιών και/ή εναρμονισμένων πρακτικών, με τις οποίες, από το 1977 περίπου μέχρι τον Οκτώβριο του 1983, οι παραγωγοί που εφοδιάζουν την κοινή αγορά με πολυπροπυλένιο (μάζα θερμοπλαστικού προϊόντος) συντόνισαν την πολιτική τους σχετικά με τις πωλήσεις και τις τιμές, κατά τρόπο τακτικό και συνεχή, καθορίζοντας και εφαρμόζοντας τιμές 'στόχους' και/ή ελάχιστες τιμές, ελέγχοντας τις τιθέμενες στην αγορά ποσότητες διά της συνομολογήσεως 'στόχων' και/ή ποσοστώσεων και συναντώμενοι τακτικά για να επιτηρούν την εξέλιξη των περιοριστικών αυτών μέτρων."

Η δε παράγραφος 132, τελευταία περίοδος, διευκρινίζει:

"Συγκεκριμένα, οι παραγωγοί αποσκοπούσαν στον έλεγχο της αγοράς, μια διαρκής δε και θεσμοποιημένη συνεργασία σε υψηλό επίπεδο υποκατέστησε την κανονική λειτουργία των δυνάμεων του ανταγωνισμού."

63 Πρέπει να προστεθεί ότι αυτό το περιεχόμενο των αιτιάσεων που διατυπώθηκαν κατά της προσφεύγουσας και των λοιπών αποδεκτριών της Αποφάσεως επιχειρήσεων επιβεβαιώνεται από την επιστολή που τους απευθύνθηκε στις 29 Μαρτίου 1985, όπου, στη σελίδα 4, αναφέρονται τα εξής: "Οι διακανονισμοί αυτοί συναποτελούσαν ένα σχέδιο αρκετά συγκεκριμένο, που μπορεί να εξομοιωθεί προς μία ή περισσότερες 'συμφωνίες' κατά την έννοια του άρθρου 85, τουλάχιστον όσον αφορά τους παραγωγούς που ήσαν αναμεμειγμένοι στις συναντήσεις".

64 Κατά συνέπεια, το Πρωτοδικείο θεωρεί ότι, με την Απόφαση, η Επιτροπή απλώς διευθέτησε και αποσαφήνισε τη νομική επιχειρηματολογία στην οποία στηρίζει τις αιτιάσεις τις οποίες δέχτηκε δεν εμπόδισε, επομένως, την προσφεύγουσα να γνωστοποιήσει την άποψή της επί των αιτιάσεων αυτών πριν εκδώσει την Απόφασή της.

65 Επομένως, κακώς η προσφεύγουσα προσάπτει στην Επιτροπή ότι παραβίασε τα δικαιώματά της του αμυνομένου διατυπώνοντας με την Απόφαση νέες αιτιάσεις κατ' αυτής.

4. Ανεπαρκής διεξαγωγή των αποδείξεων

66 Η προσφεύγουσα υποστηρίζει ότι η Επιτροπή παραβίασε την ισχύουσα στο πλαίσιο της διοικητικής εξετάσεως αρχή ότι υποχρεούται να επαληθεύει τους ισχυρισμούς των ενδιαφερομένων επιχειρήσεων και να απαντά σ' αυτές (την αρχή αυτή συνάγει από τις αποφάσεις του Δικαστηρίου της 13ης Ιουλίου 1966 στις συνεκδικασθείσες υποθέσεις 56/64 και 58/64, Consten και Grundig κατά Επιτροπής, Slg. 1966, σ. 429, και της 14ης Φεβρουαρίου 1978 στην υπόθεση 27/76, UBC κατά Επιτροπής, Slg. 1978, σ. 207, σκέψη 271). Συγκεκριμένα, η Επιτροπή παρέλειψε να ερευνήσει τα οικονομικά αποτελέσματα της συμπράξεως, τις στρεβλώσεις του ανταγωνισμού που προκάλεσαν στην αγορά του πολυπροπυλενίου παράνομες κρατικές ενισχύσεις, την εμπορική στρατηγική της Huels η οποία εστράφη προς τα ειδικά προϊόντα, καθώς και τις ζημίες που υπέστησαν οι παραγωγοί.

67 Η Επιτροπή εκθέτει ότι η αιτίαση αυτή αφορά την απόδειξη της παραβάσεως ή τον καθορισμό του ύψους του προστίμου και πρέπει, επομένως, να εξεταστεί ταυτόχρονα με τα θέματα αυτά. ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΠΤΙΚΟΥ ΣΤΟ ΕΓΓΡΑΦΟ : 689A0009.1

68 Το Πρωτοδικείο θεωρεί ότι το αν η Επιτροπή διεξήγαγε επαρκείς αποδείξεις κατά τη διοικητική διαδικασία - ειδικότερα όσον αφορά τα οικονομικά αποτελέσματα της συμπράξεως, τις στρεβλώσεις του ανταγωνισμού που προκάλεσαν στην αγορά του πολυπροπυλενίου παράνομες κρατικές ενισχύσεις, την εμπορική στρατηγική της Huels η οποία εστράφη προς τα ειδικά προϊόντα, καθώς και τις ζημίες που υπέστησαν οι παραγωγοί - συγχέεται προς την εκτίμηση του αν βασίμως αποδείχτηκε η παράβαση που διαπιστώθηκε εις βάρος της προσφεύγουσας, καθώς και προς την εκτίμηση του ύψους του προστίμου που της επιβλήθηκε πρέπει, επομένως, να συνεκτιμηθεί ταυτόχρονα με τα θέματα αυτά.

5. Η μη κοινοποίηση των πρακτικών των ακροάσεων

69 Η προσφεύγουσα εκθέτει ότι, κατά το άρθρο 9, παράγραφος 4, του κανονισμού 99/63, "οι ουσιώδεις δηλώσεις κάθε προσώπου που καταθέτει καταχωρούνται σε πρακτικά, τα οποία το εν λόγω πρόσωπο διαβάζει και εγκρίνει". Κατά τη Huels, ούτε τα μέλη της Επιτροπής, ούτε τα μέλη της συμβουλευτικής επιτροπής έλαβαν γνώση των οριστικών πρακτικών των ακροάσεων. Δεν μπόρεσαν, επομένως, να σχηματίσουν ακριβή εικόνα των επιχειρημάτων που αντηλλάγησαν, μια και δεν είχαν παραστεί όλα στις ακροάσεις, ούτε είχαν μπορέσει να μελετήσουν όλες τις γραπτές εισηγήσεις των εμπλεκομένων επιχειρήσεων. Έτσι, η Απόφαση δεν ελήφθη με πλήρη γνώση της καταστάσεως.

70 Η προσφεύγουσα προσθέτει ότι, σύμφωνα με το προοίμιο του κανονισμού 99/63, πρέπει να ζητείται η γνωμοδότηση της συμβουλευτικής επιτροπής μετά το πέρας της διοικητικής εξετάσεως, άρα μετά την έγκριση των πρακτικών η συμμετοχή των κρατών μελών στις ακροάσεις δεν αντικαθιστά το οριστικό κείμενο των πρακτικών, το οποίο πρέπει να διαβιβάζεται στη συμβουλευτική επιτροπή.

71 Τονίζει ότι το σχέδιο πρακτικών δεν αντανακλούσε τον καθαρά εσωτερικό χαρακτήρα των οδηγιών της για τον καθορισμό τιμών, ούτε το γεγονός ότι απέκρουσε διάφορες επικρίσεις, και ότι, κατόπιν των παρατηρήσεων τις οποίες διατύπωσε, επήλθαν στα πρακτικά αυτά ουσιώδεις τροποποιήσεις.

72 Διατείνεται ότι στην Επιτροπή εναπόκειται να αποδείξει ότι, αν δεν είχε διαπραχθεί αυτή η διαδικαστική πλημμέλεια, η Απόφαση δεν θα ήταν διαφορετική. Συμπεραίνει ότι, δυνάμει της νομολογίας του Δικαστηρίου (αποφάσεις της 15ης Ιουλίου 1970 στην υπόθεση 45/69, Boehringer Mannheim κατά Επιτροπής, Slg. 1970, σ. 769, σκέψη 17, και της 14ης Ιουλίου 1972 στην υπόθεση 51/69, Farbenfabriken Bayer κατά Επιτροπής, Slg. 1972, σ. 745, σκέψη 17), απόφαση που στηρίζεται σε σχέδιο πρακτικών είναι άκυρη.

73 Η Επιτροπή, από την πλευρά της, παρατηρεί ότι το άρθρο 9, παράγραφος 4, του κανονισμού 99/63 δεν παρέχει καμμία ένδειξη περί των οργάνων στα οποία οφείλει να απευθύνει η Επιτροπή το σχέδιο πρακτικών ή τα εγκεκριμένα πρακτικά των ακροάσεων. Είναι αλήθεια ότι τα μέλη της συμβουλευτικής επιτροπής διέθεταν μόνο το σχέδιο πρακτικών, στις συνεδριάσεις των ακροάσεων όμως εκπροσωπούνταν οι αρμόδιες αρχές όλων των κρατών μελών, πλην της Ελλάδος και του Λουξεμβούργου για τη δεύτερη σύνοδο. Δεν έχει, εν προκειμένω, σημασία, αν ο κρατικός λειτουργός που είχε παραστεί στις ακροάσεις δεν ήταν κατ' ανάγκην ο εκπρόσωπος του κράτους που μετείχε στη σύνθεση της συμβουλευτικής επιτροπής.

74 Προσθέτει ότι, ούτως ή άλλως, οι επιθυμούμενες από την προσφεύγουσα τροποποιήσεις φαίνεται να έχουν πολύ περιορισμένη σημασία, αν εκτιμηθούν στην αλληλουχία στην οποία εντάσσονται, εφόσον το σχέδιο πρακτικών περιείχε ήδη τις κύριες παρατηρήσεις της προσφεύγουσας.

75 Επισημαίνει ακόμη ότι τα μέλη, πάντως, της Επιτροπής, για να λάβουν την απόφασή τους, είχαν στη διάθεσή τους το σχέδιο πρακτικών καθώς και όλες τις παρατηρήσεις που είχαν υποβάλει επί του σχεδίου αυτού τα μέρη.

76 Εν πάση περιπτώσει, η Επιτροπή θεωρεί ότι η Απόφαση δεν θα ήταν διαφορετική αν διετίθεντο τα οριστικά πρακτικά των ακροάσεων (αποφάσεις του Δικαστηρίου της 10ης Ιουλίου 1980 στην υπόθεση 30/78, Distillers Company κατά Επιτροπής, Slg. 1980, σ. 2229, σκέψη 26, προτάσεις σ. 2290, και της 14ης Ιουλίου 1972 στην υπόθεση 48/69, ICI κατά Επιτροπής, Slg. 1972, σ. 619, σκέψεις 28 έως 32).

77 Το Πρωτοδικείο διαπιστώνει ότι, όπως προκύπτει από τη νομολογία του Δικαστηρίου, η μη οριστική μορφή των πρακτικών της ακροάσεως που υποβάλλονται στη συμβουλευτική επιτροπή και στην Επιτροπή μπορεί να συνιστά πλημμέλεια της διοικητικής διαδικασίας δυνάμενη να πλήξει τη νομιμότητα της αποφάσεως στην οποία καταλήγει, μόνον αν το εν λόγω κείμενο έχει συνταχθεί κατά τρόπον εμβάλλοντα τους αποδέκτες του σε ουσιώδη πλάνη (απόφαση της 15ης Ιουλίου 1970 στην υπόθεση 44/69, Buchler κατά Επιτροπής, Slg. 1970, σ. 733, σκέψη 17).

78 Όσον αφορά τα πρακτικά που διαβιβάστηκαν στην Επιτροπή, πρέπει να σημειωθεί ότι αυτή, μαζί με το σχέδιο πρακτικών, έλαβε και τις παρατηρήσεις που είχαν διατυπώσει επ' αυτού οι επιχειρήσεις πρέπει, επομένως, να θεωρηθεί ότι τα μέλη της Επιτροπής έλαβαν γνώση όλων των στοιχείων που ασκούσαν επιρροή πριν εκδώσουν την Απόφαση.

79 Όσον αφορά τα πρακτικά που διαβιβάστηκαν στη συμβουλευτική επιτροπή, το Πρωτοδικείο διαπιστώνει ότι, αντίθετα απ' ό,τι ισχυρίζεται η προσφεύγουσα, το εν λόγω κείμενο δεν ήταν συντεταγμένο κατά τέτοιο τρόπο, ώστε να εμβάλλει την εν λόγω επιτροπή σε ουσιώδη πλάνη. Παρατηρείται, συγκεκριμένα, ότι το σχέδιο πρακτικών που διαβιβάστηκε στη συμβουλευτική επιτροπή αποτελείται από δύο μέρη, ένα που αφορά την ακρόαση της 12ης Νοεμβρίου 1984 και ένα άλλο που αφορά την ακρόαση της 25ης Ιουλίου 1985. Αν τα δύο μέρη του σχεδίου πρακτικών των ακροάσεων αναγνωσθούν από κοινού, φαίνεται ότι οι αιτήσεις που υπέβαλε η προσφεύγουσα για την τροποποίηση των πρακτικών αφορούν είτε το ένα είτε το άλλο μέρος των πρακτικών αυτών, χάνουν όμως τη σημασία τους αν το κάθε μέρος εκτιμηθεί υπό το φως του ετέρου. Έτσι, η κριτική της προσφεύγουσας ότι το σχέδιο πρακτικών δεν αντανακλά τον καθαρά εσωτερικό χαρακτήρα των οδηγιών της για τον καθορισμό τιμών δεν μπορεί να γίνει δεκτή, διότι, ναι μεν το πρώτο μέρος εσφαλμένως πράγματι αναφέρει ότι η Huels απηύθυνε στους πελάτες της οδηγίες καθορισμού τιμών, το δεύτερο όμως μέρος περιέχει τα πρακτικά μιας συζητήσεως μεταξύ του εκπροσώπου της Επιτροπής και του εκπροσώπου της προσφεύγουσας, η οποία ακριβώς συζήτηση αφορούσε τον καθαρά εσωτερικό χαρακτήρα των οδηγιών για τον καθορισμό τιμών της Huels, η οποία δεν αμφισβητεί το περιεχόμενο των εν λόγω πρακτικών. Ομοίως, η κριτική της προσφεύγουσας ότι το σχέδιο πρακτικών δεν αντανακλά το γεγονός ότι αυτή απέκρουσε διάφορες επικρίσεις δεν ασκεί καμμία επιρροή, εφόσον στην πραγματικότητα αφορά μόνο το δεύτερο μέρος του σχεδίου πρακτικών, ενώ η εν λόγω απόκρουση περιλαμβανόταν στο πρώτο μέρος.

80 Επομένως, η αιτίαση αυτή πρέπει να απορριφθεί.

6. Η μη κοινοποίηση της εκθέσεως του συμβούλου επί των ακροάσεων

81 Η προσφεύγουσα υποστηρίζει ότι ζήτησε - αλλά ματαίως - να της κοινοποιηθεί η έκθεση επί των ακροάσεων. Έχει κάθε λόγο να νομίζει ότι η έκθεση δεν ελήφθη υπόψη στην Απόφαση, δεδομένου ότι ο σύμβουλος επί των ακροάσεων είχε αναμφίβολα προβεί σε πιο διαφοροποιημένη εκτίμηση των αντεπιχειρημάτων της Huels απ' ό,τι η Επιτροπή. Η άρνηση αυτή αντιβαίνει προς τον σκοπό για τον οποίο έχει δημιουργηθεί ο θεσμός του συμβούλου επί των ακροάσεων και προς την εντολή που του έχει ανατεθεί. Περιορίζει, εξ άλλου, τις δυνατότητες άμυνας της προσφεύγουσας, εμποδίζοντάς την να επαληθεύσει αν οι ακροάσεις και τα αποτελέσματά τους ελήφθησαν υπόψη κατά τρόπο αντικειμενικό, κανονικό και ελέγξιμο κατά την διαδικασία εγκρίσεως της Αποφάσεως. Η Huels επιφυλάσσεται το δικαίωμα να ζητήσει από το Πρωτοδικείο να διατάξει την προσκόμιση της εκθέσεως αυτής από την Επιτροπή.

82 Κατά την Επιτροπή, δεν υφίσταται καμμία διάταξη προβλέπουσα ότι η γνωμοδότηση του συμβούλου επί των ακροάσεων πρέπει να κοινοποιείται στους αποδέκτες της αποφάσεως της Επιτροπής. Θεωρεί ότι ο σύμβουλος επί των ακροάσεων διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην εσωτερική διαδικασία διαμορφώσεως της βουλήσεως της Επιτροπής και ότι οι επιχειρήσεις δεν μπορούν να αξιώνουν συμμετοχή σ' αυτή τη διαδικασία, διότι άλλως υπάρχει κίνδυνος να βλάψουν την αμεροληψία και την ανεξαρτησία του συμβούλου επί των ακροάσεων. Το Δικαστήριο έχει επικυρώσει την άποψη αυτή με τη διάταξη της 11ης Δεκεμβρίου 1986 στην υπόθεση 212/86 R, ICI κατά Επιτροπής, σκέψεις 5 έως 8 (που δεν έχει δημοσιευθεί στη Συλλογή).

83 Το Πρωτοδικείο εκθέτει, προκαταρκτικώς, τις διατάξεις, που ασκούν εδώ επιρροή, περί του περιεχομένου της εντολής του συμβούλου επί των ακροάσεων, οι οποίες είναι προσαρτημένες στη Δέκατη Τρίτη Έκθεση επί της πολιτικής ανταγωνισμού:

"Άρθρο 2

Ο σύμβουλος επί των ακροάσεων έχει σαν αποστολή να διασφαλίζει την καλή λειτουργία της ακροάσεως και έτσι να συμβάλλει στην αντικειμενικότητα τόσο της ακροάσεως, όσο και της ενδεχόμενης τελικής αποφάσεως. Προσέχει ιδίως το να λαμβάνονται υπόψη όλα τα σχετικά πραγματικά περιστατικά, τόσο τα ευνοϊκά όσο και τα δυσμενή προς τους ενδιαφερομένους, κατά την επεξεργασία των σχεδίων αποφάσεως της Επιτροπής στα θέματα του ανταγωνισμού.

Κατά την άσκηση των καθηκόντων του, επαγρυπνεί για την τήρηση των δικαιωμάτων της υπερασπίσεως, λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη της αποτελεσματικής εφαρμογής των κανόνων του ανταγωνισμού, σύμφωνα με τους κανονισμούς που ισχύουν και τις αρχές τις οποίες έχει το Δικαστήριο.

Άρθρο 5

Ο σύμβουλος επί των ακροάσεων ενημερώνει τον γενικό διευθυντή του ανταγωνισμού για την εξέλιξη της ακροάσεως και για τα συμπεράσματα που έχει συν[αγ]άγει. Διατυπώνει τις παρατηρήσεις του για τη συνέχεια της διαδικασίας. Οι παρατηρήσεις αυτές μπορούν να αφορούν, μεταξύ άλλων, και την ανάγκη συμπληρωματικών πληροφοριών, την εγκατάλειψη ορισμένων σημείων της προσφυγής ή την κοινοποίηση συμπληρωματικών προσφυγών.

Άρθρο 6

Κατά την άσκηση των καθηκόντων του, όπως ορίζονται στο άρθρο 2 ανωτέρω, ο σύμβουλος επί των ακροάσεων μπορεί, αν νομίζει, να διαβιβάσει κατευθείαν τις παρατηρήσεις του στο μέλος εκείνο της Επιτροπής που είναι επιφορτισμένο με τα προβλήματα του ανταγωνισμού, όταν υποβάλλει στον τελευταίο το προσχέδιο της αποφάσεως που απευθύνεται στη Συμβουλευτική Επιτροπή για τα θέματα των συμπράξεων και των δεσποζουσών θέσεων.

Άρθρο 7

Ανάλογα με την περίπτωση, το μέλος της Επιτροπής που είναι επιφορτισμένο με τα προβλήματα του ανταγωνισμού μπορεί να αποφασίσει, μετά από αίτηση του συμβούλου επί των ακροάσεων, να [επισυνάψει] στην τελική γνώμη που εκφέρεται από αυτόν [... σ]το σχέδιο αποφάσεως, για το οποίο έχει συγκληθεί η Επιτροπή, ώστε να εγγυηθεί ότι αυτή, όταν αποφαίνεται για μια ατομική υπόθεση ως όργανο αποφασιστικό, είναι πλήρως ενημερωμένη για όλα τα στοιχεία της υποθέσεως."

84 Όπως προκύπτει από το ίδιο το κείμενο περί της εντολής του συμβούλου επί των ακροάσεων, δεν είναι υποχρεωτική η κοινοποίηση της εκθέσεώς του ούτε στη συμβουλευτική επιτροπή ούτε στην Επιτροπή. Πράγματι, καμμία διάταξη δεν προβλέπει τη διαβίβαση της εκθέσεως αυτής στη συμβουλευτική επιτροπή. Και ναι μεν ο σύμβουλος επί των ακροάσεων υποχρεούται να δίνει αναφορά στον γενικό διευθυντή του ανταγωνισμού (άρθρο 5) και έχει την ευχέρεια, αν το κρίνει πρόσφορο, να υποβάλλει απευθείας τις παρατηρήσεις του στο μέλος της Επιτροπής το αρμόδιο επί θεμάτων ανταγωνισμού (άρθρο 6), το οποίο μέλος έχει την ευχέρεια να επισυνάψει, κατόπιν αιτήσεως του συμβούλου επί των ακροάσεων, την τελική γνωμοδότηση αυτού στο σχέδιο αποφάσεως το οποίο θα υποβάλει στην Επιτροπή (άρθρο 7), δεν υπάρχει όμως καμμία διάταξη υποχρεώνουσα τον σύμβουλο επί των ακροάσεων, τον γενικό διευθυντή του ανταγωνισμού ή το μέλος της Επιτροπής το αρμόδιο επί θεμάτων ανταγωνισμού να διαβιβάσει την έκθεση του συμβούλου επί των ακροάσεων στην Επιτροπή. Επομένως, η έκθεση αυτή δεν συνιστά, υπό το πρίσμα του άρθρου 190 της Συνθήκης ΕΟΚ, γνώμη που πρέπει υποχρεωτικώς να υποβάλλεται στην Επιτροπή, οσάκις αυτή λαμβάνει απόφαση εφαρμογής του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης ΕΟΚ.

85 Κατά συνέπεια, η προσφεύγουσα δεν μπορεί να επικαλείται ότι η έκθεση του συμβούλου επί των ακροάσεων δεν διαβιβάστηκε στα μέλη της συμβουλευτικής επιτροπής ή στα μέλη της Επιτροπής.

86 Εξ άλλου, το Πρωτοδικείο επισημαίνει ότι τα δικαιώματα του αμυνομένου δεν επιτάσσουν το να μπορούν οι επιχειρήσεις που εμπλέκονται σε διαδικασία του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης ΕΟΚ να σχολιάζουν την έκθεση του συμβούλου επί των ακροάσεων, η οποία συνιστά καθαρώς εσωτερικό έγγραφο της Επιτροπής. Σχετικώς, το Δικαστήριο έχει κρίνει ότι η έκθεση αυτή έχει αξία γνωμοδοτήσεως για την Επιτροπή, η οποία ουδόλως υποχρεούται να συνταχθεί με αυτήν και ότι, επομένως, η έκθεση αυτή δεν ενέχει κανένα στοιχείο λήψεως αποφάσεως, το οποίο θα έπρεπε να λάβει υπόψη ο κοινοτικός δικαστής προς άσκηση του ελέγχου του (προαναφερθείσα διάταξη της 11ης Δεκεμβρίου 1986, στην υπόθεση 212/86 R, σκέψεις 5 έως 8). Συγκεκριμένα, η προστασία των δικαιωμάτων του αμυνομένου εξασφαλίζεται επαρκώς κατά νόμον, άπαξ τα διάφορα όργανα τα οποία συμβάλλουν στην εκπόνηση της τελικής αποφάσεως έχουν ενημερωθεί ορθώς περί της επιχειρηματολογίας που ανέπτυξαν οι επιχειρήσεις, καθώς και περί των αποδεικτικών στοιχείων που προσκόμισε η Επιτροπή προς στήριξη των αιτιάσεών της (προαναφερθείσα απόφαση του Δικαστηρίου της 9ης Νοεμβρίου 1983 στην υπόθεση 322/81, σκέψη 7).

87 Συναφώς, έχει σημασία να σημειωθεί ότι σκοπός της εκθέσεως του συμβούλου επί των ακροάσεων δεν είναι να συμπληρώνει ή να διορθώνει την επιχειρηματολογία των επιχειρήσεων, ούτε να διατυπώνει νέες αιτιάσεις ή να παρέχει νέα αποδεικτικά στοιχεία κατ' αυτών, αλλά να εκφράζει τη γνώμη υπαλλήλου της Επιτροπής εν όψει της λήψεως αποφάσεως από αυτήν.

88 Επομένως, οι επιχειρήσεις δεν δύνανται, επικαλούμενες τον σεβασμό των δικαιωμάτων του αμυνομένου, να αξιώνουν να τους κοινοποιηθεί η έκθεση του συμβούλου επί των ακροάσεων, για να μπορέσουν να τη σχολιάσουν (βλ. προαναφερθείσα απόφαση του Δικαστηρίου της 17ης Ιανουαρίου 1984 στις συνεκδικασθείσες υποθέσεις 43/82 και 63/82, σκέψη 25).

89 Κατά συνέπεια, η αιτίαση πρέπει να απορριφθεί.

Περί της αποδείξεως της παραβάσεως

90 Κατά την Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 80, πρώτο εδάφιο), από το 1977, οι παραγωγοί πολυπροπυλενίου που εφοδίαζαν την ΕΟΚ μετείχαν σε σύνολο σχεδίων, μηχανισμών και μέτρων που αποφασίζονταν στα πλαίσια ενός συστήματος τακτικών συναντήσεων και συνεχών επαφών. Η Απόφαση αναφέρει στη συνέχεια (αιτιολογική σκέψη 80, δεύτερο εδάφιο) ότι, σύμφωνα με το συνολικό σχέδιο των παραγωγών, διοργανώνονταν συναντήσεις με σκοπό την επίτευξη ρητής συμφωνίας σχετικά με επί μέρους θέματα.

91 Υπ' αυτές τις συνθήκες, το Πρωτοδικείο πρέπει, κατ' αρχάς, να εξετάσει κατά πόσον η Επιτροπή απέδειξε επαρκώς κατά νόμον τα πραγματικά περιστατικά που αφορούν, αφενός, το χρονικό διάστημα από το 1977 μέχρι το τέλος του 1978 ή τις αρχές του 1979 (I) και, αφετέρου, το χρονικό διάστημα από το τέλος του 1978 ή τις αρχές του 1979 μέχρι τον Νοέμβριο του 1983 (II), όσον αφορά το σύστημα των περιοδικών συναντήσεων (Α'), τις πρωτοβουλίες καθορισμού τιμών (Β'), τα μέτρα που ελήφθησαν προς διευκόλυνση της υλοποιήσεως των πρωτοβουλιών καθορισμού τιμών (Γ') και τον καθορισμό ποσοτήτων-στόχων και ποσοστώσεων (Δ') προς τούτο θα εκθέτει την προσβαλλόμενη πράξη (α') και τα επιχειρήματα των διαδίκων (β') πριν προβεί στην εκτίμησή τους (γ') στη συνέχεια, πρέπει να ελεγχθεί η εφαρμογή του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης ΕΟΚ επί των πραγματικών αυτών περιστατικών.

1. Οι διαπιστώσεις όσον αφορά τα πραγματικά περιστατικά

I - Για το χρονικό διάστημα από το 1977 μέχρι τα τέλη του 1978 ή τις αρχές του 1979

Α' - Η προσβαλλόμενη πράξη

92 Η Απόφαση (αιτιολογικές σκέψεις 78, τέταρτο εδάφιο, και 104, τρίτο εδάφιο) αναφέρει ότι το σύστημα των περιοδικών συναντήσεων των παραγωγών πολυπροπυλενίου άρχισε να λειτουργεί περί τα τέλη του 1977, δεν κατέστη όμως δυνατόν να διευκρινιστεί πότε ακριβώς άρχισε να παρίσταται στις συναντήσεις αυτές κάθε παραγωγός. Επισημαίνει ότι η Huels, η οποία περιλαμβάνεται μεταξύ των παραγωγών για τους οποίους δεν αποδείχτηκε ότι "υποστήριξαν" την πρωτοβουλία του Δεκεμβρίου του 1977, δηλώνει ότι, πριν από το πρώτο ήμισυ του 1982, μετέσχε σε μία μόνη συνάντηση.

93 Ωστόσο, η Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 105, πρώτο και δεύτερο εδάφιο) αναφέρει ότι δεν μπορεί να προσδιοριστεί με βεβαιότητα η ακριβής ημερομηνία από την οποία κάθε παραγωγός άρχισε να παρίσταται στις κεντρικές περιοδικές συναντήσεις. Πάντως, η συμμετοχή της Anic, της ATO, της BASF, της DSM και της Huels στους διακανονισμούς δεν μπορεί να άρχισε αργότερα από το 1979, εφόσον είναι αποδεδειγμένο ότι οι πέντε αυτοί παραγωγοί μετείχαν όλοι στην κατανομή της αγοράς ή στο σύστημα ποσοστώσεων, που άρχισαν να ισχύουν κατά το έτος αυτό.

Β' - Τα επιχειρήματα των διαδίκων

94 Η προσφεύγουσα διατείνεται ότι ναι μεν η ICI, με την απάντησή της στην αίτηση παροχής πληροφοριών (γ. αιτ. παράρτ. 8), την χαρακτηρίζει ως τακτικώς συμμετέχουσα στις συναντήσεις, αυτό όμως αφορά την περίοδο 1979-1983. Δεν μπορεί, επομένως, να συναχθεί εξ αυτού ότι η προσφεύγουσα συμμετείχε στις συναντήσεις προ του 1979 ή, πολλώ μάλλον, ότι συμμετείχε σ' αυτές από το 1977. Στην πραγματικότητα, τα στοιχεία του φακέλου δείχνουν, το πολύ, μη τακτική συμμετοχή από το 1981 και, τακτικότερη, από το 1982.

95 Η Επιτροπή παραπέμπει στην απάντηση της ICI στην αίτηση παροχής πληροφοριών, για να ισχυριστεί ότι η προσφεύγουσα συμμετείχε τακτικά στις συναντήσεις από κάποιο μη προσδιοριζόμενο χρονικό σημείο μεταξύ 1977 και 1979. Συγκεκριμένα, η ICI κατέτασσε την Huels μεταξύ των τακτικώς συμμετεχόντων στις συναντήσεις, χωρίς περιορισμό ως προς το χρονικό σημείο ενάρξεως της συμμετοχής αυτής, αντιθέτως προς άλλες επιχειρήσεις, των οποίων περιόριζε τη συμμετοχή στην περίοδο 1979-1983. Σε ένα άλλο χωρίο της εν λόγω απαντήσεως, αναφέρεται ότι οι συναντήσεις άρχισαν στα τέλη του 1977 και κατέστησαν κάπως τακτικές από το 1978. Τα στοιχεία αυτά δείχνουν δηλαδή ότι η προσφεύγουσα ήταν μεταξύ των "ιδρυτικών μελών" της συμπράξεως.

Γ' - Η εκτίμηση του Πρωτοδικείου

96 Το Πρωτοδικείο διαπιστώνει ότι το μόνο αποδεικτικό στοιχείο το οποίο προβάλλει η Επιτροπή για να αποδείξει τη συμμετοχή της Huels στις συναντήσεις κατά το υπό κρίση χρονικό διάστημα είναι η απάντηση της ICI στην αίτηση παροχής πληροφοριών (γ. αιτ. παράρτ. 8).

97 Συναφώς, το Πρωτοδικείο διαπιστώνει ότι η απάντηση της ICI στην αίτηση παροχής πληροφοριών συγκαταλέγει την προσφεύγουσα μεταξύ των τακτικώς συμμετεχόντων στις συναντήσεις "εμπειρογνωμόνων" και "διευθυντών", χωρίς να διευκρινίζει από πότε. Συγκεκριμένα, στην εν λόγω απάντηση αναφέρονται τα εξής:

"The regular participants at meetings of 'Experts' and 'Bosses' were as follows: ATO, BASF, Chemie Linz, DSM, Hoechst, Huels, ICI, Montepolimeri, Petrofina, Saga, Solvay. The following producers participated regularly during those periods between 1979 and 1983 while they were engaged in the West European polypropylene industry : Anic - polypropylene business taken over by Montepolimeri; SIR - believed to be no longer in business; Rhone-Poulenc - polypropylene business sold to BP. In addition, Alcudia and Hercules attended meetings on an irregular basis."

("Οι τακτικώς συμμετέχοντες στις συναντήσεις 'εμπειρογνωμόνων' και 'διευθυντών' ήσαν οι εξής: ATO, BASF, Chemie Linz, DSM, Hoechst, Huels, ICI, Montepolimeri, Petrofina, Saga, Solvay. Οι ακόλουθοι παραγωγοί μετείχαν τακτικά κατά τα χρονικά αυτά διαστήματα μεταξύ 1979 και 1983, εν όσω δρούσαν στον κλάδο της δυτικοευρωπαϊκής βιομηχανίας πολυπροπυλενίου: Anic - της οποίας τον κλάδο πολυπροπυλενίου αναδέχτηκε η Montepolimeri SIR - θεωρείται εκτός λειτουργίας Rhone-Poulenc - της οποίας ο κλάδος πολυπροπυλενίου πωλήθηκε στην BP. Επί πλέον, η Alcudia και η Hercules παρίσταντο στις συναντήσεις σε μη τακτική βάση.")

98 Μη διαθέτοντας συγκεκριμένα στοιχεία για τον χρόνο ενάρξεως της συμμετοχής της προσφεύγουσας σ' αυτές τις συναντήσεις, η Επιτροπή παραπέμπει σε ένα δεύτερο χωρίο της απαντήσεως της ICI, στο οποίο αναφέρονται τα εξής:

"Because of the problems facing the polypropylene industry [...], a group of producers met in about December 1977 to discuss what, if any measures could be pursued in order to reduce the burden of the inevitable heavy losses about to be incurred by them [...] It was proposed that future meetings of those producers who wished to attend should be called on an ad hoc basis in order to exchange and develop ideas to tackle these problems."

["Λόγω των προβλημάτων που αντιμετώπιζε ο κλάδος του πολυπροπυλενίου (...), μια ομάδα παραγωγών συναντήθηκε περί τον Δεκέμβριο του 1977 για συζητήσει σχετικά με το ενδεχόμενο της λήψεως μέτρων για να μειωθεί η έκταση των αναπόφευκτων βαρειών απωλειών τις οποίες επρόκειτο να υποστούν (...) Προτάθηκε οι μελλοντικές συναντήσεις όσων παραγωγών επιθυμούσαν να συμμετάσχουν να συγκαλούνται επί τούτω, με σκοπό την ανταλλαγή και την ανάπτυξη σκέψεων για την αντιμετώπιση αυτών των προβλημάτων."]

Από το χωρίο αυτό συνάγει ότι η έναρξη της συμμετοχής της προσφεύγουσας στις συναντήσεις ανάγεται στον Δεκέμβριο του 1977. Εξ άλλου, η Επιτροπή φρονεί ότι η ερμηνεία αυτή της απαντήσεως της ICI στην αίτηση παροχής πληροφοριών επιρρωννύεται από το γεγονός ότι, αν η ICI διευκρίνισε το χρονικό διάστημα για το οποίο οι επιχειρήσεις είχαν συμμετάσχει στις συναντήσεις (1979 έως 1983), μόνο για τις επιχειρήσεις τα ονόματα των οποίων παρατίθενται στη δεύτερη περίοδο του πρώτου χωρίου, αυτό το έκανε για να δείξει ότι οι επιχειρήσεις των οποίων τα ονόματα παρατίθενται στην πρώτη περίοδο αυτού του χωρίου μετείχαν στις συναντήσεις από τότε που αυτές άρχισαν.

99 Το Πρωτοδικείο διαπιστώνει ότι η απάντηση της ICI στην αίτηση παροχής πληροφοριών, όταν συγκαταλέγει την προσφεύγουσα μεταξύ των τακτικώς συμμετεχόντων στις συναντήσεις, αφορά ρητά τη συμμετοχή της στις συναντήσεις "διευθυντών" και "εμπειρογνωμόνων". Αντιθέτως, το χωρίο το οποίο παραθέτει η Επιτροπή για να δείξει ότι η συμμετοχή της προσφεύγουσας στις συναντήσεις αναγόταν στον Δεκέμβριο του 1977 αφορά τις "επί τούτω" συναντήσεις και όχι τις συναντήσεις "διευθυντών" και "εμπειρογνωμόνων" γι' αυτές τις τελευταίες, ένα άλλο χωρίο της απαντήσεως της ICI στην αίτηση παροχής πληροφοριών, στο οποίο αναφέρεται ότι:

"By late 1978/early 1979 it was determined that the 'ad hoc' meetings of Senior Managers should be supplemented by meetings of lower level managers with more marketing knowledge. This two-tier level of representation became identified as (a) 'Bosses' [...] and (b) 'Experts' ",

["Από τα τέλη του 1978/αρχές του 1979, αποφασίστηκε ότι οι επί τούτω συναντήσεις των ανωτάτων διευθυντικών στελεχών θα συμπληρώνονταν από συναντήσεις στελεχών λιγότερο υψηλού επιπέδου με ειδικότερη γνώση του marketing. Αυτή η εκπροσώπηση σε δύο βαθμίδες αναφερόταν εφεξής ως α') οι συναντήσεις των 'διευθυντών' και β') οι συναντήσεις των 'εμπειρογνωμόνων' "],

αναφέρει ότι άρχισαν στα τέλη του 1978 ή στις αρχές του 1979 με την προσθήκη στις "επί τούτω" συναντήσεις των "διευθυντών" και των συναντήσεων των "εμπειρογνωμόνων".

100 Πρέπει να επισημανθεί ότι η ερμηνεία αυτή της απαντήσεως της ICI στην αίτηση παροχής πληροφοριών επιβεβαιώνεται αν οι δύο πρώτες περιόδοι του πρώτου από τα παρατεθέντα χωρία αναγνωσθούν υπό ίσους όρους. Μια τέτοια ανάγνωση δικαιολογείται από το γεγονός ότι οι επιχειρήσεις που μνημονεύονται στην πρώτη περίοδο δεν αντιδιαστέλλονται προς εκείνες που μνημονεύονται στη δεύτερη περίοδο ως προς τον χρόνο ενάρξεως της συμμετοχής τους στις συναντήσεις, αλλά ως προς το πέρας της, δεδομένου ότι όλες οι επιχειρήσεις που μνημονεύονται στη δεύτερη περίοδο αποχώρησαν από την αγορά προ της περατώσεως της παραβάσεως. Οι δύο αυτές περίοδοι πρέπει, επομένως, να ερμηνευθούν η μία υπό το φως της άλλης, λαμβανομένου υπόψη του ότι οι συναντήσεις των "διευθυντών" και των "εμπειρογνωμόνων" δεν άρχισαν πριν από τα τέλη του 1978 ή τις αρχές του 1979.

101 Το Πρωτοδικείο επισημαίνει, εξ άλλου, ότι η Επιτροπή εξέφραζε αμφιβολίες, στην Απόφαση, σχετικά με τη συμμετοχή της προσφεύγουσας στις προ του 1979 συναντήσεις, εφόσον στην αιτιολογική σκέψη 105, δεύτερο εδάφιο, αναφέρει ότι η ημερομηνία από την οποία η προσφεύγουσα άρχισε να συμμετέχει στους διακανονισμούς δεν μπορεί να ήταν μεταγενέστερη του 1979.

102 Από τα προεκτεθέντα προκύπτει ότι η Επιτροπή δεν έχει να προβάλει κανένα πρόσφορο στοιχείο για να αποδείξει ότι η Huels συμμετείχε στην παράβαση πριν από τα τέλη του 1978 ή τις αρχές του 1979 επομένως, δεν απέδειξε επαρκώς κατά νόμον τη συμμετοχή αυτή.

II - Για το χρονικό διάστημα από τα τέλη του 1978 ή τις αρχές του 1979 μέχρι τον Νοέμβριο του 1983

Α' - Το σύστημα των περιοδικών συναντήσεων

α') Η προσβαλλόμενη πράξη

103 Η Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 78, τέταρτο εδάφιο) επισημαίνει ότι η Huels δηλώνει ότι, πριν από το δεύτερο ήμισυ του 1982, μετέσχε σε μία μόνη συνάντηση. Απ' αυτό συνάγει (αιτιολογική σκέψη 105, δεύτερο εδάφιο) ότι η ημερομηνία από την οποία η Huels άρχισε να συμμετέχει στους διακανονισμούς δεν μπορεί να ήταν μεταγενέστερη του 1979, εφόσον είναι αποδεδειγμένο ότι η Huels συμμετείχε στην κατανομή της αγοράς ή στο σύστημα ποσοστώσεων που άρχισε να ισχύει κατά το έτος αυτό.

104 Η Απόφαση (αιτιολογικές σκέψεις 104, τρίτο εδάφιο, και 105, δεύτερο και τέταρτο εδάφιο) αναφέρει αφενός ότι, κατά δήλωση της ICI, η Huels μετείχε τακτικά στις συναντήσεις και αφετέρου ότι το σύστημα των περιοδικών συναντήσεων των παραγωγών πολυπροπυλενίου λειτούργησε τουλάχιστον μέχρι τα τέλη Σεπτεμβρίου του 1983. Καταλογίζει στη Huels ότι μετείχε στο σύστημα αυτό (αιτιολογική σκέψη 18, πρώτο και τρίτο εδάφιο).

105 Κατά την Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 21), σκοπός των περιοδικών συναντήσεων των παραγωγών πολυπροπυλενίου ήταν ιδίως ο καθορισμός επιδιωκομένων τιμών και επιδιωκομένου όγκου πωλήσεων, καθώς και ο έλεγχος της τηρήσεως αυτών από τους παραγωγούς.

β') Τα επιχειρήματα των διαδίκων

106 Η προσφεύγουσα εκθέτει ότι δεν υπήρξε "θεσμοποιημένο σύστημα περιοδικών συναντήσεων". Οι συναντήσεις, συγκεκριμένα, - στις οποίες άλλωστε η Huels δεν συμμετείχε τακτικά - διενεργούντο μόνον επί τούτω, όπως φαίνεται και από την απάντηση της ICI στην αίτηση παροχής πληροφοριών (γ. αιτ. παράρτ. 8). Το ότι διεξήχθησαν πολλές διαδοχικές συναντήσεις δεν δικαιολογεί το συμπέρασμα ότι όλες οι επιχειρήσεις συνεκαλούντο σε τακτικές συναντήσεις από το 1977 και εντεύθεν. Εν πάση περιπτώσει, η προσφεύγουσα αμφισβητεί σθεναρά ότι συμμετείχε σε μια τέτοια συμφωνία.

107 Διατείνεται ότι τα στοιχεία του φακέλου δείχνουν, το πολύ, ότι συμμετείχε μη τακτικά στις συναντήσεις από το 1981 και τακτικότερα από το 1982. Tη διαπίστωση αυτή δεν αναιρούν οι καταρτισθέντες το 1979 πίνακες, που περιελάμβαναν "revised targets" ("αναθεωρημένους στόχους") για τον όγκο των πωλήσεων ορισμένων επιχειρήσεων, μεταξύ των οποίων συγκαταλέγεται και η προσφεύγουσα. Συγκεκριμένα, οι περιεχόμενες σ' αυτούς προτάσεις καταλαμβάνουν ολόκληρη τη δυτικο-ευρωπαϊκή αγορά πολυπροπυλενίου και έπρεπε, κατά συνέπεια, να συμπεριλαμβάνουν όλους τους παραγωγούς, ασχέτως του αν συμμετείχαν ή όχι στις συναντήσεις.

108 Εξ άλλου, η προσφεύγουσα εκθέτει ότι, ως μικρού μεγέθους παραγωγός, υποχρεώθηκε να συμμετέχει στις συναντήσεις, κατά τις οποίες εφάρμοζε ένα συνδυασμό παραπληροφορήσεως και αυτοπεριορισμού της εκφράσεως, ώστε να μην εξασθενεί τη στρατηγική της κοινοποιώντας στους ανταγωνιστές της ευαίσθητες πληροφορίες. Εξ άλλου, η επιλογή της να εγκαταλείψει τα βασικά προϊόντα, για να στραφεί προς τα ειδικά προϊόντα, είχε ως συνέπεια ότι τα συμφέροντά της απέκλιναν από τα των άλλων παραγωγών σε τέτοιο βαθμό, ώστε η συμμετοχή της στις συναντήσεις δεν μπορεί να είχε ως σκοπό τον περιορισμό του ανταγωνισμού.

109 Τονίζει, τέλος, ότι τις συναντήσεις παραγωγών κατέστησε απαραίτητες η αδράνεια της Επιτροπής έναντι των γαλλικών και των ιταλικών κρατικών ενισχύσεων στον κλάδο του πολυπροπυλενίου με τις συναντήσεις αυτές οι παραγωγοί προσπάθησαν να αντιμετωπίσουν την κρίση την οποία γνώριζε ο εν λόγω κλάδος.

110 Η Επιτροπή, από την πλευρά της, δεν αμφισβητεί ότι, με την πάροδο του χρόνου, οι συναντήσεις καθίσταντο τακτικότερες και συχνότερες. Επί πλέον απέκτησαν σαφέστερη διάρθρωση. Επιδίωξή τους ήταν να τεθεί σε εφαρμογή ένα συνολικό σχέδιο, το οποίο εκφραζόταν με ενέργειες που καθίσταντο όλο και εντατικότερες και αποσκοπούσαν στο να κάμψουν τις δυνάμεις της αγοράς διά της συνεργασίας των παραγωγών πολυπροπυλενίου, όσον αφορά τις τιμές, τον επιδιωκόμενο όγκο πωλήσεων και τα συνοδευτικά μέτρα. Κατά την Επιτροπή, το συνολικό αυτό σχέδιο, το οποίο καταρτίστηκε προοδευτικά, απετελείτο από μία συμφωνία-πλαίσιο, η οποία προέβλεπε ένα σύστημα θεσμοποιημένων συναντήσεων με σκοπό την από κοινού εκπόνηση μιας στρατηγικής της αγοράς και συμπληρωνόταν από ειδικότερες επί μέρους συμφωνίες που αφορούσαν συγκεκριμένα μέτρα. Ο κοινός παρονομαστής συτής της συμφωνίας-πλαισίου εξακολούθησε να υφίσταται καθ' όλη την καλυπτόμενη από την Απόφαση περίοδο. Η δέσμευση της Huels από το συνολικό σχέδιο ή από τη συμφωνία-πλαίσιο προκύπτει ιδίως από την τακτική συμμετοχή της στις περιοδικές συναντήσεις.

111 Η Επιτροπή τονίζει ότι η τακτική συμμετοχή της προσφεύγουσας στις συναντήσεις προκύπτει από την απάντηση της ICI στην αίτηση παροχής πληροφοριών, η οποία μνημονεύει τη Huels μεταξύ των τακτικώς συμμετεχόντων στις συναντήσεις. Το αποδεικτικό αυτό στοιχείο επιρρωννύει η μνεία του ονόματος της προσφεύγουσας σε έναν αχρονολόγητο πίνακα, τιτλοφορούμενο "Producers' Sales to West Europe" ("Πωλήσεις των παραγωγών στη Δυτική Ευρώπη"), ο οποίος ανευρέθηκε στην ICI (γ. αιτ. παράρτ. 55) ο πίνακας αυτός περιλαμβάνει, για όλους τους παραγωγούς πολυπροπυλενίου της Δυτικής Ευρώπης, αριθμούς πωλήσεων σε χιλιοτόννους για το 1976, το 1977 και το 1978, καθώς και αριθμούς υπό τις περιγραφές "1979 actual" ("πωλήσεις πραγματοποιηθείσες το 1979") και "revised target 79" ("αναθεωρημένος στόχος 1979"). Ο πίνακας αυτός, ο οποίος περιέχει πληροφορίες που πρέπει να φυλάσσονται αυστηρώς ως επιχειρηματικά απόρρητα, δεν μπορεί να καταρτίστηκε χωρίς τη συμμετοχή της Huels. Τα δε πρακτικά μιας συναντήσεως της 26ης και 27ης Σεπτεμβρίου 1979 (γ. αιτ. παράρτ. 12) δείχνουν ότι τα στοιχεία του όγκου πωλήσεων που περιέχονται στον προηγούμενο πίνακα αποτελούσαν αντικείμενο των συναντήσεων.

112 Εξ άλλου, η Επιτροπή διατείνεται, αφενός, ότι μια πολιτική παραπληροφορήσεως, όπως αυτή την οποία ισχυρίζεται ότι ακολούθησε η προσφεύγουσα, θα αποκαλυπτόταν οπωσδήποτε από τους άλλους παραγωγούς, χάρις στην παραβολή που μπορούσαν να κάνουν με βάση το σύστημα ανταλλαγής δεδομένων Fides, πράγμα που θα είχε συνέπειες χειρότερες για τη Huels απ' ό,τι η μη συμμετοχή της στις συναντήσεις. Αφετέρου, διατείνεται ότι η σύμπραξη αφορούσε όχι μόνο τα βασικά προϊόντα, αλλά και τα ειδικά προϊόντα η στρατηγική εξειδικεύσεως, επομένως, της Huels δεν αντέκειτο στο να συμμετέχει στις συναντήσεις.

113 Η Επιτροπή, τέλος, φρονεί ότι οι γαλλικές και οι ιταλικές κρατικές ενισχύσεις δεν συνιστούν στοιχεία ικανά να δικαιολογήσουν τη συμμετοχή της προσφεύγουσας στις συναντήσεις.

γ') Η εκτίμηση του Πρωτοδικείου

114 Το Πρωτοδικείο διαπιστώνει ότι η ICI, με την απάντησή της στην αίτηση παροχής πληροφοριών (γ. αιτ. παράρτ. 8), κατατάσσει την προσφεύγουσα - κατ' αντίθεση προς δύο άλλους παραγωγούς - μεταξύ των τακτικώς συμμετεχόντων στις συναντήσεις "διευθυντών" και "εμπειρογνωμόνων" χωρίς χρονικό περιορισμό. Η απάντηση αυτή πρέπει να ερμηνευθεί υπό την έννοια ότι η συμμετοχή της προσφεύγουσας ανάγεται στην εποχή στην οποία πρωτοκαθιερώθηκε το σύστημα συναντήσεων "διευθυντών" και "εμπειρογνωμόνων", ήτοι περί τα τέλη του 1978 ή τις αρχές του 1979.

115 Η απάντηση της ICI στην αίτηση παροχής πληροφοριών επιρρωννύεται από τη μνεία - δίπλα στο όνομα της προσφεύγουσας σε διαφόρους πίνακες που βρέθηκαν στην ICI, την ATO και την Hercules (γ. αιτ. παραρτ. 55 έως 62) - των αριθμητικών στοιχείων των πωλήσεών της για διαφόρους μήνες και διάφορα έτη, ενώ, όπως παραδέχτηκαν οι περισσότερες από τις προσφεύγουσες με την απάντησή τους σε γραπτή ερώτηση του Πρωτοδικείου, η κατάρτιση των πινάκων που αποκαλύφθηκαν στην ICI, την ATO και την Hercules δεν θα ήταν δυνατή βάσει των στατιστικών του συστήματος Fides. Η ICI, εξ άλλου, απαντώντας στην αίτηση παροχής πληροφοριών, δήλωσε, σχετικά με έναν από τους πίνακες αυτούς, ότι "the source of information for actual historic figures in this table would have been the producers themselves" ("η πηγή προελεύσεως των αριθμών του πίνακα αυτού, που αντιπροσωπεύουν ήδη συντελεσθείσες πράξεις, πρέπει να ήσαν οι ίδιοι οι παραγωγοί") αυτό ανατρέπει πλήρως το επιχείρημα της προσφεύγουσας ότι στους πίνακες αυτούς περιέχονταν όλοι, χωρίς εξαίρεση, οι παραγωγοί.

116 Στα στοιχεία αυτά πρέπει να προστεθεί ότι η απάντηση της προσφεύγουσας στην αίτηση παροχής πληροφοριών είναι ατελής, κατά το μέτρο που παρέλειψε να μνημονεύσει τη συμμετοχή της σε μια συνάντηση του Ιανουαρίου του 1981, στην οποία κάποια από τα πρακτικά (γ. αιτ. παράρτ. 17) επισημαίνουν ότι η Huels βρισκόταν μεταξύ των συμμετεχόντων.

117 Εξ άλλου, η προσφεύγουσα αναγνώρισε ενώπιον του Πρωτοδικείου ότι είχε συμμετάσχει τακτικά στις συναντήσεις κατά το 1982 και το 1983, ενώ με την απάντησή της στην αίτηση παροχής πληροφοριών ισχυριζόταν ότι δεν είχε μετάσχει στις συναντήσεις πριν από το δεύτερο ήμισυ του 1982 τούτο αντικρούεται ιδίως από τα πρακτικά της συναντήσεως της 13ης Μαΐου 1982 (γ. αιτ. παράρτ. 24), όπου αναφέρεται σαφώς ότι η Huels συμμετείχε.

118 Υπ' αυτές τις συνθήκες, η Επιτροπή δικαιολογημένα θεώρησε ότι η προσφεύγουσα μετείχε τακτικά στις περιοδικές συναντήσεις παραγωγών πολυπροπυλενίου από τα τέλη του 1978 ή τις αρχές του 1979 και μέχρι τα τέλη του Σεπτεμβρίου του 1983.

119 Ορθώς η Επιτροπή έκρινε, βάσει των στοιχείων που της παρέσχε η ICI με την απάντησή της στην αίτηση παροχής πληροφοριών και τα οποία επιβεβαιώνονται από τα πρακτικά διαφόρων συναντήσεων, ότι σκοπός των συναντήσεων αυτών ήταν βασικά ο καθορισμός επιδιωκομένων τιμών, αφενός, και επιδιωκομένου όγκου πωλήσεων, αφετέρου. Στην εν λόγω απάντηση περιέχονται, πράγματι, τα κάτωθι χωρία:

"' Target prices' for the basic grade of each principal category of polypropylene as proposed by producers from time to time since 1 January 1979 are set forth in Schedule (...)" και "A number of proposals for the volume of individual producers were discussed at meetings."

("Οι κατά καιρούς προταθείσες από τους παραγωγούς 'τιμές-στόχοι' , από την 1η Ιανουαρίου 1979 και εντεύθεν, για τη βασική ποιότητα καθεμιάς από τις βασικές κατηγορίες πολυπροπυλενίου εκτίθενται στο παράρτημα (...)" και "διάφορες προτάσεις για τον όγκο των πωλήσεων των κατ' ιδίαν παραγωγών συζητούνταν σε συναντήσεις").

120 Επί πλέον, η ICI αναφερόμενη, με την απάντησή της στην αίτηση παροχής πληροφοριών, στη διοργάνωση - εκτός των συναντήσεων "διευθυντών" - και συναντήσεων "εμπειρογνωμόνων" του marketing από τα τέλη του 1978 ή τις αρχές του 1979, αποκαλύπτει ότι οι συζητήσεις για τον καθορισμό επιδιωκομένων τιμών και επιδιωκομένου όγκου πωλήσεων γίνονταν όλο και πιο συγκεκριμένες και λεπτομερείς, ενώ, κατά το 1978, οι "διευθυντές" είχαν περιοριστεί στο να αναπτύξουν απλώς την έννοια της "τιμής-στόχου".

121 Εκτός από τα παραπάνω χωρία, στην απάντηση της ICI στην αίτηση παροχής πληροφοριών περιλαμβάνεται και το ακόλουθο απόσπασμα: "Only 'Bosses' and 'Experts' meetings came to be held on a monthly basis" ("Μόνο οι συναντήσεις 'διευθυντών' και 'εμπειρογνωμόνων' διεξάγονταν σε μηνιαία βάση"). Ορθώς, λοιπόν, η Επιτροπή συνήγαγε από την απάντηση αυτή, καθώς και από την ταυτότητα φύσεως και αντικειμένου των συναντήσεων, ότι αυτές εντάσσονταν σε σύστημα περιοδικών συναντήσεων.

122 Εξ άλλου, τα επιχειρήματα τα οποία επικαλείται η προσφεύγουσα για να αποδείξει ότι η συμμετοχή της στις συναντήσεις δεν μπορούσε να θεωρείται επίμεμπτη δεν μπορούν να γίνουν δεκτά.

123 Ειδικότερα, η προσφεύγουσα δεν μπορεί να ισχυρίζεται ότι, όντας παραγωγός μικρού μεγέθους, δεν μπορούσε να παραμείνει εκτός συναντήσεων μπορούσε, ασφαλώς, να τις καταγγείλει στην Επιτροπή και να της ζητήσει να διατάξει να παύσουν.

124 Ούτε μπορεί να δικαιολογήσει τη συμμετοχή της προσφεύγουσας στις συναντήσεις η στρατηγική της που συνίστατο στο να εγκαταλείψει τα βασικά προϊόντα για να στραφεί προς τα ειδικά προϊόντα ή η συνακόλουθη αντίθεση συμφερόντων μεταξύ αυτής και των άλλων παραγωγών, δεδομένου ότι οι συζητήσεις οι σχετικές με τον καθορισμό επιδιωκομένου όγκου πωλήσεων αφορούσαν όχι μόνο τα βασικά προϊόντα, αλλά και τα ειδικά προϊόντα. Συγκεκριμένα, η προσφεύγουσα, στο δικόγραφο της προσφυγής της, ανέφερε ότι το σύνολο των πωλήσεών της πολυπροπυλενίου, συμπεριλαμβανομένων όλων των ποιοτήτων, ανήλθε, για το 1983, σε 64 349 τόννους για τη Γερμανία, το Βέλγιο, τη Γαλλία, τη Μεγάλη Βρετανία, την Ιταλία και το Λουξεμβούργο, τα μόνα κράτη της Δυτικής Ευρώπης στα οποία είχε σημαντικές πωλήσεις πολυπροπυλενίου, μεταξύ των οποίων μόνο το 45 % αφορούσε τα βασικά προϊόντα. Η περιεχόμενη σε διάφορα έγγραφα ποσόστωση, η οποία δόθηκε στην προσφεύγουσα για το ίδιο αυτό έτος, κυμαινόταν μεταξύ 65 000 τόννων σε μια αγορά εκτιμώμενη σε 1 470 χιλιοτόννους (πρόταση της Saga, γ. αιτ. παράρτ. 81) και 77 910 τόννων (5,3 % της ίδιας αγοράς, πρόταση των Γερμανών παραγωγών, γ. αιτ. παράρτ. 83). Κατά συνέπεια, οι συζητήσεις περί του όγκου πωλήσεων αφορούσαν τόσο τα ειδικά προϊόντα όσο και τα βασικά προϊόντα.

125 Όσο για την παραπληροφόρηση και τον αυτοπεριορισμό των εκφράσεων, τον οποίο εφάρμοσε η προσφεύγουσα κατά τις συναντήσεις και ο οποίος αποδεικνύει ότι η Huels δεν εμφορούνταν από αντίθετο προς τον ανταγωνισμό πνεύμα, πρέπει να παρατηρηθεί ότι, άπαξ δεν αμφισβητείται ότι η προσφεύγουσα έλαβε μέρος στις συναντήσεις αυτές και έχει αποδειχθεί ότι αυτές αποσκοπούσαν ιδίως στον καθορισμό επιδιωκομένων τιμών και επιδιωκομένου όγκου πωλήσεων, η προσφεύγουσα έδωσε στους ανταγωνιστές της - τουλάχιστον - την εντύπωση ότι συμμετείχε σ' αυτές για τους ίδιους λόγους για τους οποίους μετείχαν και αυτοί.

126 Υπ' αυτές τις συνθήκες, στην προσφεύγουσα εναπόκειται να παράσχει αποχρώσες ενδείξεις που να αποδεικνύουν ότι η συμμετοχή της στις συναντήσεις εστερείτο οποιουδήποτε πνεύματος αντιβαίνοντος προς τον ανταγωνισμό προς τούτο, πρέπει να αποδείξει ότι είχε δηλώσει στους ανταγωνιστές της ότι συμμετείχε στις συναντήσεις αυτές για λόγους διαφορετικούς από τους δικούς τους.

127 Συναφώς, πρέπει να σημειωθεί ότι τα επιχειρήματα της προσφ