Απόφαση του Δικαστηρίου (έκτο τμήμα) της 5ης Οκτωßρίου 1999. - Βασίλειο της Ισπανίας κατά Συμßουλίου της Ευρωπαϊκής Ενώσεως. - Αλιεία - Κανονισμοί για τον περιορισμό και την κατανομή των δυνατοτήτων αλιείας μεταξύ κρατών μελών - Ανταλλαγή ποσοστώσεων αλιείας - Ακύρωση. - Υπόθεση C-179/95.



Συλλογή της Νομολογίας του Δικαστηρίου 1999 σελίδα I-06475



Περίληψη

Διάδικοι

Σκεπτικό της απόφασης

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Διατακτικό



Λέξεις κλειδιά

1 Aλιεία - Διατήρηση των θαλάσσιων πόρων - Σύστημα αλιευτικών ποσοστώσεων - Κατανομή μεταξύ των κρατών μελών των διαθέσιμων αλιευμάτων - Δικαστικός έλεγχος - Όρια - Αύξηση των δυνατοτήτων αλιείας γαύρου στη ζώνη VIII - Πρόδηλο σφάλμα εκτιμήσεως ή κατάχρηση εξουσίας - Προϋποθέσεις - Ανατροπή της βιολογικής ισορροπίας των πόρων - Έλλειψη ή μη πειστικός χαρακτήρας των βιολογικών, κοινωνικοοικονομικών και τεχνικών αναλύσεων -Δεν ασκεί επιρροή

(Κανονισμοί του Συμβουλίου 3760/92, άρθρα 4 § 1 και 8 § 4, 3362/94 και 746/95, παράρτημα Ι, 5η στήλη)

2 Aλιεία - Διατήρηση των θαλάσσιων πόρων - Σύστημα αλιευτικών ποσοστώσεων - Κατανομή μεταξύ των κρατών μελών των διαθέσιμων αλιευμάτων - Kαθορισμός κοινού συνόλου επιτρεπομένων αλιευμάτων στις ζώνες VIII και IX και άδεια μεταβιβάσεως ποσοστώσεων της ζώνης IX στη ζώνη VIII - Παραβίαση της υποχρεώσεως ορθολογικής και υπεύθυνης εκμεταλλεύσεως των πόρων - Δεν συντρέχει - Παραβίαση της αρχής της σχετικής σταθερότητας - Δεν συντρέχει

(Κανονισμοί του Συμβουλίου 3760/92, άρθρα 2 § 1 και 8 § 4, 685/95, παράρτημα IV, σημείο 1, 1.1, εδ. 2, σημείο i, και 746/95, παράρτημα Ι, 5η στήλη)

Περίληψη

1 Οσάκις, στο πλαίσιο της υλοποιήσεως της κοινής γεωργικής πολιτικής, το Συμβούλιο καλείται να προβεί στην εκτίμηση μιας περίπλοκης οικονομικής καταστάσεως, η διακριτική εξουσία της οποίας απολαύει δεν εφαρμόζεται αποκλειστικά στη φύση και στην έκταση των διατάξεων που θα θεσπίσει, αλλά επίσης, κατά ορισμένο μέτρο, στη διαπίστωση των βασικών στοιχείων. Τούτο συμβαίνει όταν, στηριζόμενο στο άρθρο 8, παράγραφος 4, του κανονισμού 3760/92, για τη θέσπιση κοινοτικού συστήματος για την αλιεία και την υδατοκαλλιέργεια, το Συμβούλιο καθορίζει τα συνολικά επιτρεπόμενα αλιεύματα και κατανέμει τις αλιευτικές δυνατότητες μεταξύ των κρατών μελών. Ο δικαστής, ελέγχοντας την άσκηση αυτής της αρμοδιότητας, πρέπει να περιορίζεται στην εξέταση της πρόδηλης πλάνης ή της καταχρήσεως εξουσίας ή του ζητήματος μήπως η οικεία αρχή υπερέβη προδήλως τα όρια της εξουσίας εκτιμήσεώς της.

Όσον αφορά την παραχώρηση στη Γαλλία και την Ισπανία ποσοστώσεων γαύρου εντός της ζώνης VIII, που έγινε με τον κανονισμό 3362/94, περί καθορισμού, για ορισμένα αποθέματα ιχθύων και ομάδες αποθεμάτων ιχθύων, των συνολικών επιτρεπομένων αλιευμάτων για το 1995, καθώς και ορισμένων όρων υπό τους οποίους είναι δυνατόν να αλιεύονται, το Συμβούλιο ενήργησε προληπτικά και όχι βάσει πειστικών επιστημονικών στοιχείων. Υπό τις συνθήκες αυτές, η αύξηση των αλιευτικών δυνατοτήτων όσον αφορά τον γαύρο στη ζώνη αυτή, η οποία απορρέει από την πέμπτη στήλη του παραρτήματος Ι του κανονισμού 746/95, για τροποποίηση του κανονισμού 3362/94, δεν μπορεί να θεωρηθεί ως ενέχουσα πρόδηλη πλάνη ή κατάχρηση εξουσίας ή ως υπερβαίνουσα προδήλως τα όρια της εξουσίας εκτιμήσεως που αναγνωρίζεται στο Συμβούλιο, παρά μόνον εάν υπάρχουν επαρκείς ενδείξεις που επιτρέπουν να συναχθεί ότι η αύξηση αυτή θίγει τη βιολογική ισορροπία των επίμαχων πόρων.

Επιπλέον, μολονότι είναι αληθές ότι, κατά το άρθρο 4, παράγραφος 1, του κανονισμού 3760/92, τα κοινοτικά μέτρα που καθορίζουν τους όρους για την πρόσβαση στις ζώνες και στους πόρους εκπονούνται υπό το φως των διαθέσιμων βιολογικών, κοινωνικοοικονομικών και τεχνικών αναλύσεων, η έλλειψη τέτοιων αναλύσεων ή το γεγονός ότι οι αναλύσεις αυτές δεν είναι πειστικές δεν πρέπει να εμποδίζει το Συμβούλιο να θεσπίζει τα μέτρα που θεωρεί αναγκαία για την επίτευξη των στόχων της κοινής αλιευτικής πολιτικής. Yπό παρόμοιες συνθήκες, το Συμβούλιο μπορεί όχι μόνο να λαμβάνει αυστηρότερα μέτρα διατηρήσεως, αλλά επίσης να επιτρέπει, επιδεικνύοντας τη δέουσα περίσκεψη, ευρύτερη πρόσβαση στους αλιευτικούς πόρους.

2 Kαθορίζοντας, με το παράρτημα IV, σημείο 1, 1.1, του κανονισμού 685/95, για τη διαχείριση της αλιευτικής προσπάθειας όσον αφορά ορισμένες αλιευτικές ζώνες και αλιευτικούς πόρους της Κοινότητας, ένα κοινό σύνολο επιτρεπομένων αλιευμάτων για τον γαύρο στις ζώνες VIII και ΙΞ και επιτρέποντας, με την πέμπτη στήλη του παραρτήματος Ι του κανονισμού 746/95, μια μεταβίβαση ποσοστώσεων από τη ζώνη IX στην VIII, το Συμβούλιο δεν παραγνώρισε την υποχρέωση ορθολογικής και υπεύθυνης εκμεταλλεύσεως των πόρων, που προβλέπεται στο άρθρο 2, παράγραφος 1, του κανονισμού 3760/92. Πράγματι, ακόμη κι αν τα αποθέματα γαύρου των δύο εξεταζομένων ζωνών διαφέρουν από βιολογικής απόψεως και ελλείψει επαρκών ενδείξεων από τις οποίες μπορεί να συναχθεί ότι οι προαναφερθείσες διατάξεις θίγουν την βιολογική ισορροπία των πόρων της ζώνης VIII, ορθώς το Συμβούλιο θέσπισε μέτρα συνεπαγόμενα την κοινή διαχείριση των δύο αποθεμάτων.

Oι προαναφερθείσες διατάξεις δεν παραβιάζουν ούτε την αρχή της σχετικής σταθερότητας που θεσπίζει το άρθρο 8, παράγραφος 4, σημείο ii, του κανονισμού 3760/92. Πράγματι, το άρθρο αυτό, που προβλέπει ότι οι αλιευτικές δυνατότητες κατανέμονται κατά τρόπον ώστε να εξασφαλίζεται για κάθε κράτος μέλος η σχετική σταθερότητα των αλιευτικών δραστηριοτήτων για κάθε συγκεκριμένο απόθεμα, αναφέρει ρητά ότι, κατόπιν αιτήσεως των άμεσα ενδιαφερομένων κρατών μελών, έχουν καθιερωθεί από το 1983 τακτικές ανταλλαγές ποσοστώσεων, λαμβανομένης υπόψη της συνολικής ισορροπίας των μεριδίων. Εντεύθεν προκύπτει ότι, υπό την προϋπόθεση αυτή, η αρχή της σχετικής σταθερότητας μπορεί να θιγεί από τέτοιες ανταλλαγές, που είχαν ήδη πραγματοποιηθεί κατά την ημερομηνία εκδόσεως του εν λόγω κανονισμού, και ότι δεν εμποδίζει μεταγενέστερες ανταλλαγές. Επιπλέον, η παραχώρηση στη Γαλλία του 80% των αλιευτικών δυνατοτήτων της Πορτογαλίας, ποσοστό που θα έπρεπε να αλιευθεί αποκλειστικά στα ύδατα που υπάγονται στην κυριαρχία ή τη δικαιοδοσία της Γαλλίας, η οποία πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο ενός κοινού συνόλου επιτρεπομένων αλιευμάτων που κάλυπτε τις ζώνες VIII και IX, δεν συνεπάγεται αύξηση των αλιευτικών δυνατοτήτων στις ζώνες αυτές, θεωρούμενες από κοινού, ούτε θίγει τις αλιευτικές δυνατότητες εντός της ζώνης VIII, θεωρούμενης χωριστά, οι οποίες αναγνωρίζονται στα κράτη μέλη που δεν μετέχουν στην ανταλλαγή.

Διάδικοι

Στην υπόθεση C-179/95,

Βασίλειο της Ισπανίας, εκπροσωπούμενο από τον A. Navarro Gonzαlez, γενικό διευθυντή νομικού και θεσμικού κοινοτικού συντονισμού, και τη R. Silva de Lapuerta, abogado del Estado, με τόπο επιδόσεων στο Λουξεμβούργο την Πρεσβεία της Ισπανίας, 4-6, Boulevard E. Servais,

προσφεύγον,

κατά

Συμβουλίου της Ευρωπαϋκής Ενώσεως, εκπροσωπουμένου από τον J. Carbery, νομικό σύμβουλο, και τον G.-L. Ramos Ruano, μέλος της Νομικής Υπηρεσίας, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον A. Morbilli, γενικό διευθυντή της διευθύνσεως νομικών υποθέσεων της Ευρωπαϋκής Τράπεζας Επενδύσεων, 100, boulevard Konrad Adenauer,

καθού,

υποστηριζομένου από την

Επιτροπή των Ευρωπαϋκών Κοινοτήτων, εκπροσωπούμενη από τον T. van Rijn, νομικό σύμβουλο, και τη B. Vilα Costa, δημόσιο υπάλληλο κράτους μέλους αποσπασμένη στη Νομική Υπηρεσία της Επιτροπής, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον C. Gσmez de la Cruz, μέλος της Νομικής Υπηρεσίας, Centre Wagner, Kirchberg,

παρεμβαίνουσα,

" που έχει ως αντικείμενο την ακύρωση του σημείου 1, 1.1, δεύτερο εδάφιο, σημείο i, τελευταία φράση, του παραρτήματος IV του κανονισμού (ΕΚ) 685/95 του Συμβουλίου, της 27ης Μαρτίου 1995, για τη διαχείριση της αλιευτικής προσπάθειας όσον αφορά ορισμένες αλιευτικές ζώνες και αλιευτικούς πόρους της Κοινότητας (ΕΕ L 71, σ. 5), καθώς και της αφορώσας τον γαύρο πέμπτης στήλης του παραρτήματος Ι του κανονισμού (ΕΚ) 746/95 του Συμβουλίου, της 31ης Μαρτίου 1995, για τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) 3362/94 για καθορισμό, όσον αφορά ορισμένα αποθέματα ιχθύων ή ομάδες αποθεμάτων ιχθύων, των συνολικών επιτρεπομένων αλιευμάτων για το 1995, καθώς και ορισμένων όρων υπό τους οποίους είναι δυνατόν να αλιεύονται (ΕΕ L 74, σ. 1),

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ

(έκτο τμήμα),

συγκείμενο από τους G. Hirsch, πρόεδρο του δευτέρου τμήματος, προεδρεύοντα του έκτου τμήματος (εισηγητή), J. L. Murray και H. Ragnemalm, δικαστές,

γενικός εισαγγελέας: S. Alber

γραμματέας: D. Louterman-Hubeau, κύρια υπάλληλος διοικήσεως,

έχοντας υπόψη την έκθεση ακροατηρίου,

αφού άκουσε τις αγορεύσεις των διαδίκων κατά τη συνεδρίαση της 2ας Ιουλίου 1998, κατά την οποία το Βασίλειο της Ισπανίας εκπροσωπήθηκε από τη R. Silva de Lapuerta, το Συμβούλιο από τους J. Carbery και G.-L. Ramos Ruano και η Επιτροπή από τον T. van Rijn και τον J. Guerra Fernαndez, μέλος της Νομικής Υπηρεσίας,

αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα που ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 17ης Σεπτεμβρίου 1998,

εκδίδει την ακόλουθη

Απόφαση

Σκεπτικό της απόφασης

1 Με δικόγραφο που κατέθεσε στη Γραμματεία του Δικαστηρίου στις 9 Ιουνίου 1995, το Βασίλειο της Ισπανίας ζήτησε, δυνάμει του άρθρου 173, πρώτο εδάφιο, της Συνθήκης ΕΚ (νυν, κατόπιν τροποποιήσεως, άρθρου 230, πρώτο εδάφιο, ΕΚ), την ακύρωση του σημείου 1, 1.1, δεύτερο εδάφιο, σημείο i, τελευταία φράση, του παραρτήματος IV του κανονισμού (ΕΚ) 685/95 του Συμβουλίου, της 27ης Μαρτίου 1995, για τη διαχείριση της αλιευτικής προσπάθειας όσον αφορά ορισμένες αλιευτικές ζώνες και αλιευτικούς πόρους της Κοινότητας (ΕΕ L 71, σ. 5), καθώς και της αφορώσας τον γαύρο πέμπτης στήλης του παραρτήματος Ι του κανονισμού (ΕΚ) 746/95 του Συμβουλίου, της 31ης Μαρτίου 1995, για τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) 3362/94 για καθορισμό, όσον αφορά ορισμένα αποθέματα ιχθύων ή ομάδες αποθεμάτων ιχθύων, των συνολικών επιτρεπομένων αλιευμάτων για το 1995, καθώς και ορισμένων όρων υπό τους οποίους είναι δυνατόν να αλιεύονται (ΕΕ L 74, σ. 1).

2 Με διάταξη του Προέδρου του Δικαστηρίου της 15ης Νοεμβρίου 1995, επιτράπηκε στην Επιτροπή να παρέμβει υπέρ του Συμβουλίου.

Το νομικό πλαίσιο

3 Με το άρθρο 161, παράγραφος 1, στοιχείο σττ, της Πράξεως περί των όρων προσχωρήσεως του Βασιλείου της Ισπανίας και της Πορτογαλικής Δημοκρατίας και προσαρμογών των Συνθηκών (ΕΕ 1985, L 302, σ. 23, στο εξής: Πράξη Προσχωρήσεως) παραχωρήθηκε στην Ισπανία το 90 % του συνόλου των επιτρεπομένων αλιευμάτων (στο εξής: TAC) γαύρου της ζώνης VIII του Διεθνούς Συμβουλίου Εξερευνήσεως της Θάλασσας (στο εξής: CIEM), ενώ το 10 % είχε παραχωρηθεί στη Γαλλία. Επιπλέον, σύμφωνα με την αρχή της σχετικής σταθερότητας των αλιευτικών δραστηριοτήτων κάθε κράτους μέλους για κάθε συγκεκριμένο απόθεμα (στο εξής: αρχή της σχετικής σταθερότητας), που θεσπίζει το άρθρο 4, παράγραφος 1, του κανονισμού (ΕΟΚ) 170/83 του Συμβουλίου, της 25ης Ιανουαρίου 1983, περί θεσπίσεως κοινοτικού καθεστώτος διατηρήσεως και διαχειρίσεως των αλιευτικών πόρων (EE L 24, σ. 1), το περιεχόμενο του οποίου επαναλαμβάνει κατ' ουσίαν το άρθρο 8, παράγραφος 4, του κανονισμού (ΕΟΚ) 3760/92 του Συμβουλίου, της 20ής Δεκεμβρίου 1992, για τη θέσπιση κοινοτικού συστήματος για την αλιεία και την υδατοκαλλιέργεια (ΕΕ L 389, σ. 1), το TAC γαύρου των ζωνών CIEM IX και X και της ζώνης 34.1.1 της Επιτροπής Αλιείας για τον Κεντροανατολικό Ατλαντικό (στο εξής: Copace) κατανεμήθηκε μεταξύ της Ισπανίας και της Πορτογαλίας, οι οποίες έλαβαν, περίπου, το 48 % και το 52 %, αντιστοίχως.

4 Ο κανονισμός 3760/92 εκδόθηκε βάσει του άρθρου 43 της Συνθήκης ΕΚ (νυν, κατόπιν τροποποιήσεως, άρθρου 37 ΕΚ). Στο άρθρο του 3, στοιχεία εε και σττ, διευκρινίζεται ότι, για τους σκοπούς του εν λόγω κανονισμού, ορίζονται ως

«ε) "ποσοστό εκμετάλλευσης" η αριθμητική αναλογία ενός αποθέματος που αλιεύεται κατά τη διάρκεια δεδομένης περιόδου σε σχέση με το συνολικό απόθεμα·

στ) "αλιευτική προσπάθεια" ενός σκάφους είναι το γινόμενο του δυναμικού του επί τη δραστηριότητά του, για ένα δε στόλο ή ομάδα σκαφών, αλιευτική προσπάθεια είναι το άθροισμα της αλιευτικής προσπάθειας των επιμέρους σκαφών».

5 Το άρθρο 4 του κανονισμού 3760/92 προβλέπει τα ακόλουθα:

«1. Προκειμένου να εξασφαλιστεί η ορθολογική και υπεύθυνη εκμετάλλευση των πόρων σε σταθερή βάση, το Συμβούλιο, ενεργώντας, εκτός των περιπτώσεων που προβλέπεται άλλως, σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 43 της Συνθήκης, θεσπίζει κοινοτικά μέτρα που καθορίζουν τους όρους για την πρόσβαση στα ύδατα και τους πόρους και για την άσκηση των δραστηριοτήτων εκμετάλλευσης. Τα μέτρα αυτά εκπονούνται υπό το φως των διαθέσιμων βιολογικών, κοινωνικο-οικονομικών και τεχνικών αναλύσεων, και ιδίως των εκθέσεων που συντάσσει η επιτροπή η οποία προβλέπεται στο άρθρο 16.

2. Οι διατάξεις αυτές μπορούν, ιδίως, να περιλαμβάνουν μέτρα που αποσκοπούν, για κάθε τύπο αλιείας ή ομάδα τύπων αλιείας:

α) στον καθορισμό ζωνών στις οποίες οι αλιευτικές δραστηριότητες απαγορεύονται ή περιορίζονται·

β) στον περιορισμό των ποσοστών εκμετάλλευσης·

γ) στον καθορισμό ποσοτικών ορίων αλιευμάτων·

δ) στον περιορισμό του χρόνου παραμονής στη θάλασσα, λαμβάνοντας, ενδεχομένως, υπόψη τον απομακρυσμένο χαρακτήρα των αλιευτικών υδάτων·

ε) στον καθορισμό του αριθμού και του τύπου των αλιευτικών σκαφών στα οποία επιτρέπεται να αλιεύουν·

στ) στον καθορισμό τεχνικών μέτρων όσον αφορά τα αλιευτικά σύνεργα και τον τρόπο χρησιμοποίησής τους·

ζ) στον καθορισμό του ελάχιστου μεγέθους ή βάρους των ιχθύων που μπορούν να αλιεύονται·

η) στον καθορισμό κινήτρων, συμπεριλαμβανομένων και των κινήτρων οικονομικού χαρακτήρα, για την προώθηση επιλεκτικότερης αλιείας.»

6 Το άρθρο 8, παράγραφος 1, του κανονισμού 3760/92 προβλέπει ότι, σύμφωνα με το άρθρο 4, το ποσοστό εκμεταλλεύσεως μπορεί να ρυθμίζεται με περιορισμό, για τη συγκεκριμένη περίοδο, του όγκου των επιτρεπομένων αλιευμάτων και, εάν απαιτείται, της αλιευτικής προσπάθειας. Στις περιπτώσεις στις οποίες δεν ενδείκνυται ο περιορισμός των επιτρεπομένων αλιευμάτων, το ποσοστό εκμεταλλεύσεως μπορεί να ρυθμίζεται μόνο με τον περιορισμό της αλιευτικής προσπάθειας.

7 Κατά το άρθρο 8, παράγραφος 4, σημεία i και ii, του ιδίου κανονισμού, το Συμβούλιο, με ειδική πλειοψηφία και ύστερα από πρόταση της Επιτροπής, καθορίζει για κάθε τύπο αλιείας ή ομάδα τύπων αλιείας, κατά περίπτωση, το σύνολο των επιτρεπομένων αλιευμάτων ή/και της συνολικής επιτρεπόμενης αλιευτικής προσπάθειας, σε πολυετή βάση, εάν χρειάζεται, και κατανέμει τις αλιευτικές δυνατότητες μεταξύ των κρατών μελών με τρόπο που να εξασφαλίζει για κάθε κράτος μέλος σχετική σταθερότητα των αλιευτικών δραστηριοτήτων για κάθε συγκεκριμένο απόθεμα· ωστόσο, κατόπιν αιτήσεως των άμεσα ενδιαφερομένων κρατών μελών, μπορεί να ληφθεί υπόψη η εξέλιξη των μικροποσοστώσεων και των τακτικών μεταφορών ποσοστώσεων από το 1983, συνυπολογιζομένης δεόντως της συνολικής ισορροπίας των μεριδίων.

8 Κατά το άρθρο 9, παράγραφος 1, του κανονισμού 3760/92, τα κράτη μέλη μπορούν, αφού ενημερώσουν την Επιτροπή, να ανταλλάσσουν, εν όλω ή εν μέρει, τις διαθέσιμες αλιευτικές δυνατότητες που τους έχουν χορηγηθεί.

9 Δυνάμει του άρθρου 16 του κανονισμού 3760/92, συγκροτείται, στο πλαίσιο της Επιτροπής, μια επιστημονική, τεχνική και οικονομική επιτροπή αλιείας. Η επιτροπή αυτή διατυπώνει τακτικά τη γνώμη της και συντάσσει ετήσια έκθεση σχετικά με την κατάσταση των αλιευτικών πόρων και την εξέλιξη των αλιευτικών δραστηριοτήτων, λαμβάνοντας υπόψη βιολογικούς και τεχνικούς παράγοντες. Συντάσσει επίσης έκθεση σχετικά με τις οικονομικές επιπτώσεις της καταστάσεως των αλιευτικών πόρων. Η επιτροπή συντάσσει ετήσια έκθεση για τις εργασίες που πραγματοποιήθηκαν ή πρόκειται να πραγματοποιηθούν, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο άρθρο 41, στοιχείο αα, της Συνθήκης ΕΚ (νυν άρθρο 35, στοιχείο αα, ΕΚ) στο πεδίο της επιστημονικής και τεχνικής έρευνας του τομέα της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας.

10 Ο κανονισμός (ΕΚ) 3362/94 του Συμβουλίου, της 20ής Δεκεμβρίου 1994, περί καθορισμού, για ορισμένα αποθέματα ιχθύων και ομάδες αποθεμάτων ιχθύων, των συνολικών επιτρεπομένων αλιευμάτων (TAC) για το 1995, καθώς και ορισμένων όρων υπό τους οποίους είναι δυνατόν να αλιεύονται (ΕΕ L 363, σ. 1), ο οποίος εκδόθηκε, μεταξύ άλλων, βάσει του άρθρου 8, παράγραφος 4, του κανονισμού 3760/92, καθόρισε τα TAC για το 1995. Όσον αφορά τον γαύρο, καθόρισε, για τη ζώνη CIEM VIII, ένα TAC 33 000 τόνων, από τους οποίους 29 700 τόνοι αναλογούσαν στην Ισπανία και 3 300 τόνοι στη Γαλλία, χωρίς να γίνεται διάκριση ανάλογα με τις περιοχές όπου ασκείται η αλιεία. Για τη ζώνη CIEM IX, X, Copace 34.1.1, ο κανονισμός αυτός καθόρισε ένα TAC 12 000 τόνων, από τους οποίους 5 740 τόνοι αναλογούσαν στην Ισπανία και 6 260 τόνοι στην Πορτογαλία και οι οποίοι δεν μπορούσαν να αλιεύονται παρά μόνο στα ύδατα που υπάγονται στην κυριαρχία ή στη δικαιοδοσία του οικείου κράτους μέλους ή στα διεθνή ύδατα της σχετικής ζώνης.

11 Ο κανονισμός 685/95 εκδόθηκε βάσει του άρθρου 43 της Συνθήκης. Δυνάμει του άρθρου του 11, παράγραφος 1, τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη προβαίνουν, σύμφωνα με το άρθρο 9 του κανονισμού, σε ανταλλαγή αλιευτικών δυνατοτήτων που τους έχουν κατανεμηθεί σύμφωνα με τους όρους που προβλέπονται στο παράρτημα IV, σημείο 1.

12 Το σημείο 1, 1.1, του εν λόγω παραρτήματος προβλέπει τα εξής:

«Οι ανταλλαγές μεταξύ της Γαλλίας και της Πορτογαλίας μπορούν να ανανεώνονται σιωπηρά για την περίοδο 1995 έως 2002, με την επιφύλαξη της δυνατότητας κάθε κράτους μέλους να μεταβάλλει τους όρους κάθε χρόνο κατά τον ετήσιο καθορισμό των TAC και ποσοστώσεων.

Οι ανταλλαγές αυτές αφορούν τα ακόλουθα TAC:

i) αφού καθορισθεί κοινό TAC γαύρου για τις ζώνες CIEM VIII και IX, το 80 % των αλιευτικών δυνατοτήτων της Πορτογαλίας παραχωρείται ετησίως στη Γαλλία, με υποχρέωση να αλιεύεται αποκλειστικά στα ύδατα που υπάγονται στην κυριαρχία ή τη δικαιοδοσία της Γαλλίας

(...)».

13 Ο κανονισμός 746/95 εκδόθηκε βάσει του άρθρου 8, παράγραφος 4, του κανονισμού 3760/92. Όπως προκύπτει από την τρίτη και την τέταρτη αιτιολογική του σκέψη, ο κανονισμός αυτός σκοπεί, μεταξύ άλλων, να διευκολύνει τις ανταλλαγές των αλιευτικών δυνατοτήτων που έχουν χορηγηθεί σε ορισμένα κράτη μέλη και, όσον αφορά, ειδικότερα, τις αλιευτικές δυνατότητες για τον γαύρο, να επιτρέψει τη μεταφορά μέρους μιας ποσοστώσεως από τη ζώνη κατανομής σε γειτονική ζώνη.

14 Από την πέμπτη στήλη του παραρτήματος Ι του κανονισμού 746/95 προκύπτει ότι από τους 6 260 τόνους που αποτελούν την παραχωρηθείσα στην Πορτογαλία ποσόστωση γαύρου στη ζώνη CIEM IX, X, Copace 34.1.1, 5 008 τόνοι, κατ' ανώτατο όριο, μπορούν να αλιευθούν στα ύδατα της υποζώνης CIEM VIII, που υπάγονται στην κυριαρχία ή τη δικαιοδοσία της Γαλλίας.

15 Κατά τη συνεδρίαση του Συμβουλίου της 27ης Μαρτίου 1995, στο πλαίσιο της οποίας εκδόθηκε ο κανονισμός 685/95, η ισπανική αντιπροσωπεία ζήτησε να καταχωριστεί στα πρακτικά μια μονομερής δήλωση με την οποία υποστήριξε ότι οι διατάξεις που σκοπούν να διασφαλίσουν την κοινή διαχείριση των TAC στις ζώνες CIEM VIII και IX δεν έπρεπε να θίγουν τη βιολογική διαφοροποίηση των αποθεμάτων γαύρου ούτε να συνεπάγονται μεταβολές των υφισταμένων ισορροπιών.

16 Προς στήριξη της προσφυγής του, το Βασίλειο της Ισπανίας προβάλλει δύο λόγους ακυρώσεως, αντλούμενους, αντιστοίχως, από την παράβαση του άρθρου 39 της Συνθήκης ΕΚ (νυν άρθρου 33 ΕΚ) και την παράβαση του κανονισμού 3760/92.

Επί του λόγου ακυρώσεως που αντλείται από την παράβαση του άρθρου 39 της Συνθήκης ΕΚ

17 Με τον πρώτο λόγο ακυρώσεως που προβάλλει, η Ισπανική Κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι οι προσβαλλόμενες διατάξεις παραγνωρίζουν τους σκοπούς της κοινής αλιευτικής πολιτικής του άρθρου 39 της Συνθήκης και, ειδικότερα, εκείνους που έγκεινται στη διασφάλιση της άριστης χρησιμοποιήσεως των συντελεστών παραγωγής και στη σταθεροποίηση των αγορών.

18 Πρώτον, υπογραμμίζει ότι ένας από τους μηχανισμούς που προβλέπει ο κανονισμός 3760/92 για να διασφαλίσει τη διατήρηση των αλιευτικών πόρων έγκειται στον περιορισμό των αλιευμάτων ειδών που απειλούνται με εξαφάνιση και στην κατανομή των TAC που έχουν καθοριστεί προς τούτο μεταξύ των κρατών μελών (που μπορούν, ωστόσο, να προβαίνουν σε ανταλλαγές), λαμβανομένης υπόψη της αρχής της σχετικής σταθερότητας. Επομένως, η διαχείριση των αλιευμάτων αυτών πραγματοποιείται βάσει εθνικών ποσοστώσεων, τα δε κράτη μέλη παραμένουν ελεύθερα να θεσπίσουν τα λυσιτελή μέτρα για την κατανομή και τη χρησιμοποίησή τους, υπό την προϋπόθεση ότι η εν λόγω κατανομή και χρησιμοποίηση συνάδουν προς την κοινοτική νομοθεσία και την κοινή αλιευτική πολιτική (βλ. αποφάσεις της 16ης Ιουνίου 1987, 46/86, Romkes, Συλλογή 1987, σ. 2671, και της 7ης Μαου 1992, C-251/90 και C-252/90, Wood και Cowie, Συλλογή 1992, σ. I-2873).

19 Δεύτερον, η Ισπανική Κυβέρνηση υποστηρίζει ότι, για τη θέσπιση των διατάξεων του κανονισμού 3362/94, ο οποίος καθόρισε το TAC γαύρου στη ζώνη CIEM VIII σε 33 000 τόνους για την περίοδο 1995, το Συμβούλιο έλαβε υπόψη επιστημονικές γνωματεύσεις τις οποίες είχε στη διάθεσή του, ιδίως εκείνη της επιστημονικής, τεχνικής και οικονομικής επιτροπής αλιείας, και θεώρησε ότι το TAC ήταν το μόνο που μπορούσε να διασφαλίσει μια ορθολογική και υπεύθυνη εκμετάλλευση των πόρων. Το TAC αυτό σκοπούσε να σταθεροποιήσει την αλιευτική προσπάθεια και την εκμετάλλευση των πόρων, λαμβάνοντας, συγχρόνως, υπόψη και προσδιορίζοντας ποσοτικά ορισμένα ιστορικά δικαιώματα αλιείας της Ισπανίας, ώστε να διασφαλιστεί με επιστημονικό τρόπο η μεγάλη διάρκεια της εκμεταλλεύσεως. Κατά συνέπεια, κάθε μέτρο που συνεπάγεται την υπέρβαση του TAC αυτού θέτει σε κίνδυνο τη διατήρηση του είδους και συνιστά παράβαση του άρθρου 39 της Συνθήκης.

20 Κατά την Ισπανική Κυβέρνηση, τούτο συμβαίνει στην περίπτωση των προσβαλλομένων διατάξεων, αφού, καθόσον επιτρέπουν την αλιεία μέρους της ποσοστώσεως γαύρου που παραχωρήθηκε στην Πορτογαλία με τον κανονισμό 3362/94 εντός της ζώνης CIEM IX όχι στη ζώνη αυτή, αλλά στη ζώνη CIEM VIII, επιτρέπουν την αύξηση του TAC γαύρου για την τελευταία αυτή ζώνη, το οποίο αυξάνεται από 33 000 τόνους σε 38 008 τόνους, τούτο δε χωρίς η αύξηση αυτή να δικαιολογείται από νέα επιστημονική έκθεση.

21 Τρίτον, το γεγονός ότι το Συμβούλιο καθόρισε προληπτικό TAC για τον γαύρο που αλιεύεται στη ζώνη CIEM VIII ουδόλως δικαιολογεί τις προσβαλλόμενες διατάξεις. Αφενός, ένα προληπτικό TAC αποτελεί μέτρο διατηρήσεως υποχρεωτικού χαρακτήρα, δεδομένου ότι, οσάκις εξαντλείται, το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος οφείλει να απαγορεύσει αμέσως την αλιεία του αποθέματος. Αφετέρου, ένα προληπτικό TAC καθορίζεται πάντοτε σε συνάρτηση προς τα ιστορικά αλιεύματα και τις υφιστάμενες επιστημονικές εκθέσεις. Η απόφαση της 24ης Νοεμβρίου 1993, C-405/92, Mondiet (Συλλογή 1993, σ. I-6133), δεν σημαίνει ότι oι επιστημονικές και τεχνικές εκθέσεις στερούνται οποιασδήποτε αξίας και ότι το Συμβούλιο έχει ευχέρεια επιλογής, αλλά ότι, οσάκις δεν υφίστανται τέτοιες εκθέσεις ή οι υφιστάμενες δεν είναι πειστικές, το Συμβούλιο μπορεί να θεσπίζει αυστηρότερα μέτρα διατηρήσεως. Αντιθέτως, εν προκειμένω, η άποψη του Συμβουλίου καταλήγει στο να μη θεσπίζονται μέτρα διατηρήσεως όταν τούτο συνιστάται από τις εκθέσεις.

22 Τέλος, κατά την Ισπανική Κυβέρνηση, τα επιχειρήματα της Επιτροπής που στηρίζονται στις ανταλλαγές αλιευτικών δυνατοτήτων που πραγματοποιούνται μεταξύ της Ισπανίας και της Γαλλίας, καθώς και στην απόφαση της 7ης Δεκεμβρίου 1995, C-52/95, Επιτροπή κατά Γαλλίας (Συλλογή 1995, σ. I-4443), δεν είναι λυσιτελή στην υπό κρίση υπόθεση. Αφενός, οι ανταλλαγές ποσοστώσεων μεταξύ της Ισπανίας και της Γαλλίας πραγματοποιούνται ανέκαθεν τηρουμένης της κοινοτικής ρυθμίσεως, η οποία δεν τηρήθηκε εν προκειμένω. Αφετέρου, η υπέρβαση εκ μέρους της Γαλλίας της ποσοστώσεώς της γαύρου, για την οποία της επιβλήθηκαν κυρώσεις με την προαναφερθείσα απόφαση Επιτροπή κατά Γαλλίας, αποδεικνύει απλώς ότι το κράτος αυτό δεν τηρεί τις υποχρεώσεις που υπέχει στον τομέα της αλιείας, χωρίς όμως να δικαιολογεί την παράβαση από το Συμβούλιο του κοινοτικού δικαίου περί αλιείας.

23 Το Συμβούλιο υπενθυμίζει, εκ προοιμίου, ότι η προσχώρηση, το 1986, του Βασιλείου της Ισπανίας και της Πορτογαλικής Δημοκρατίας στην Κοινότητα δημιούργησε σοβαρά προβλήματα προσαρμογής όσον αφορά την αλιεία, ότι η διαδικασία ενσωματώσεως των δύο αυτών κρατών μελών στην κοινή αλιευτική πολιτική ήταν σταδιακή και ότι οι προσβαλλόμενες διατάξεις εντάσσονται στον συμβιβασμό στον οποίο κατέληξε το Συμβούλιο μετά από επίπονες προσπάθειες. Το Συμβούλιο υπογραμμίζει τη σοβαρότητα των προβλημάτων που συνδέονται με την αλιεία γαύρου στη ζώνη CIEM VIII και ισχυρίζεται ότι η μεταφορά ποσοστώσεων μεταξύ της Πορτογαλίας και της Γαλλίας σκοπούσε να προαγάγει τη διαδικασία ενσωματώσεως της Πορτογαλίας και της Ισπανίας.

24 Ακολούθως, το Συμβούλιο παρατηρεί ότι το απόθεμα γαύρου στη ζώνη CIEM VIII δεν διατρέχει βιολογικό κίνδυνο και ότι το ισχύον TAC, που έχει καθοριστεί προληπτικά, δεν αποτελεί απόρροια συγκεκριμένης επιστημονικής προβλέψεως. Η βασική διαφορά μεταξύ των προληπτικών TAC και των αναλυτικών TAC έγκειται στο γεγονός ότι τα πρώτα ισχύουν για τα αποθέματα σχετικά με τα οποία δεν υπάρχουν προβλέψεις αλιευμάτων στηριζόμενες σε αναλυτική αξιολόγηση. Στην περίπτωση που έχει στη διάθεσή του αναλυτική αξιολόγηση του αποθέματος, το Συμβούλιο καθορίζει ένα αναλυτικό TAC που αντιστοιχεί σε δεδομένο σκοπό διαχειρίσεως. Τα προληπτικά TAC καθορίζονται για τα αποθέματα των οποίων η κατάσταση εκμεταλλεύσεως δεν μπορεί να αξιολογηθεί με ακρίβεια και δεν ανταποκρίνονται κατ' ανάγκη σε απαιτήσεις αναγόμενες στη διατήρηση, μολονότι, κατά κανόνα, καθορίζονται σε επίπεδα που θεωρούνται ασφαλή από βιολογικής απόψεως, αλλά σκοπούν, στην πλειονότητα των περιπτώσεων, στην επίτευξη άλλων σκοπών.

25 Δεν υπάρχει υπεραλίευση του αποθέματος γαύρου στη ζώνη CIEM VIII, αλλά, προκειμένου να αυξηθεί η ποσόστωση της Γαλλίας, το Συμβούλιο έπρεπε να αυξήσει το TAC στο δεκαπλάσιο, ώστε να τηρήσει το άρθρο 161 της Πράξεως Προσχωρήσεως, που παραχωρεί 90 % του TAC αυτού στην Ισπανία και 10 % στη Γαλλία. Δεδομένου ότι η λύση αυτή συνεπαγόταν τον κίνδυνο να έχει ως αποτέλεσμα την υπερεκμετάλλευση του αποθέματος, το Συμβούλιο και η Επιτροπή επέτρεψαν τη μεταφορά των αλιευτικών δυνατοτήτων όσον αφορά τον γαύρο από τα ύδατα που βρίσκονται στα δυτικά της Ιβηρικής Ξερσονήσου (ζώνη CIEM IX, X, Copace 34.1.1) προς τα ύδατα του Κόλπου της Γασκώνης, που βρίσκεται στη βόρεια Ισπανία (ζώνη CIEM VIII). Το Συμβούλιο δεν υπερέβη συναφώς τα όρια των εξουσιών του ούτε παραβίασε τις θεμελιώδεις αρχές της κοινής αλιευτικής πολιτικής που εξαγγέλλονται στις Συνθήκες.

26 Το Συμβούλιο αναγνωρίζει ότι, καθορίζοντας κοινό TAC για τα αποθέματα γαύρου της ζώνης CIEM VIII και των ζωνών CIEM IX και X, το Συμβούλιο και η Επιτροπή εκπλήρωσαν τις επιθυμίες της Γαλλικής Δημοκρατίας και της Πορτογαλικής Δημοκρατίας, δεδομένου ότι οι μεταφορές αποφασίζονται από τα κράτη μέλη σύμφωνα με το άρθρο 9 του κανονισμού 3760/92 και εξακολουθούν να αποτελούν προνόμιο των κρατών μελών. Ωστόσο, το Συμβούλιο δεν παρέβη το άρθρο 39 της Συνθήκης, στο μέτρο που, εγκρίνοντας τα συμφωνηθέντα μεταξύ των κρατών μελών, δεν εξέθεσε σε κίνδυνο το απόθεμα γαύρου της ζώνης CIEM VIII.

27 Η Επιτροπή υπογραμμίζει, μεταξύ άλλων, ότι το Βασίλειο της Ισπανίας προβαίνει συνήθως σε ανταλλαγές αλιευτικών δυνατοτήτων όσον αφορά τον γαύρο με τη Γαλλία στο πλαίσιο της ασκήσεως της νόμιμης αρμοδιότητας που του απονέμει το άρθρο 9 του κανονισμού 3760/92 και ότι ο τομέας της αλιείας του γαύρου στη ζώνη CIEM VIII χαρακτηρίζεται από ιδιαίτερη κοινωνικοοικονομική ευαισθησία, όπως προκύπτει από την προαναφερθείσα απόφαση Επιτροπή κατά Γαλλίας.

28 Συναφώς, πρέπει να υπομνηστεί ότι, κατά πάγια νομολογία, τα κοινοτικά όργανα πρέπει, κατά την επιδίωξη των στόχων της κοινής γεωργικής πολιτικής, να προβαίνουν πάντοτε στον συμβιβασμό που μπορεί να είναι αναγκαίος λόγω των ενδεχομένων αντιφάσεων μεταξύ των στόχων αυτών, θεωρουμένων μεμονωμένα, και, εφόσον είναι αναγκαίο, να δίδουν σε κάποιον από αυτούς προσωρινά την προτεραιότητα που επιβάλλουν οι πραγματικές ή οικονομικές περιστάσεις ενόψει των οποίων εκδίδουν τις αποφάσεις τους (βλ. αποφάσεις της 20ής Οκτωβρίου 1977, 29/77, Roquette Frθres, Συλλογή τόμος 1977, σ. 541, σκέψη 30· της 19ης Μαρτίου 1992, C-311/90, Hierl, Συλλογή 1992, σ. I-2061, σκέψη 13· προαναφερθείσα απόφαση Mondiet, σκέψη 51, και απόφαση της 5ης Οκτωβρίου 1994, C-280/93, Γερμανία κατά Συμβουλίου, Συλλογή 1994, σ. I-4973, σκέψη 47).

29 Αποτελεί, επίσης, πάγια νομολογία ότι, όταν το Συμβούλιο, στηριζόμενο στο άρθρο 8, παράγραφος 4, του κανονισμού 3760/92, καθορίζει τα TAC και κατανέμει τις αλιευτικές δυνατότητες μεταξύ των κρατών μελών, καλείται να προβεί στην εκτίμηση μιας περίπλοκης οικονομικής καταστάσεως. Στην περίπτωση αυτή, η διακριτική εξουσία της οποίας απολαύει το Συμβούλιο δεν εφαρμόζεται αποκλειστικά στη φύση και στην έκταση των διατάξεων που θα θεσπίσει, αλλά επίσης, κατά ορισμένο μέτρο, στη διαπίστωση των βασικών στοιχείων. Ο δικαστής, ελέγχοντας την άσκηση αυτής της αρμοδιότητας, πρέπει να περιορίζεται στην εξέταση της πρόδηλης πλάνης ή της καταχρήσεως εξουσίας ή του ζητήματος μήπως η οικεία αρχή υπερέβη προδήλως τα όρια της εξουσίας εκτιμήσεώς της (βλ. απόφαση της 19ης Φεβρουαρίου 1998, C-4/96, NIFPO και Northern Ireland Fishermen's Federation, Συλλογή 1998, σ. Ι-681, σκέψεις 41 και 42).

30 Εν προκειμένω, πρέπει κατ' αρχάς να τονιστεί ότι, όπως εξέθεσαν το Συμβούλιο και η Επιτροπή χωρίς να αντικρουστούν, οι προσβαλλόμενες διατάξεις θεσπίστηκαν για την αντιμετώπιση των σοβαρών προβλημάτων που παρουσιάζει η αλιεία του γαύρου στη ζώνη CIEM VIII.

31 Ακολούθως, πρέπει να υπογραμμιστεί ότι, όταν το Συμβούλιο καθόρισε TAC 33 000 τόνων γαύρου για τη ζώνη CIEM VIII, ενήργησε προληπτικά και όχι βάσει πειστικών επιστημονικών στοιχείων. Υπό τις συνθήκες αυτές, η αύξηση κατά 5 008 τόνους των αλιευτικών δυνατοτήτων όσον αφορά τον γαύρο στην εν λόγω ζώνη, η οποία απορρέει από την πέμπτη στήλη του παραρτήματος Ι του κανονισμού 746/95, δεν μπορεί να θεωρηθεί ως ενέχουσα πρόδηλη πλάνη ή κατάχρηση εξουσίας ή ως υπερβαίνουσα προδήλως τα όρια της εξουσίας εκτιμήσεως που αναγνωρίζεται στο Συμβούλιο, παρά μόνον εάν υπάρχουν επαρκείς ενδείξεις που επιτρέπουν να συναχθεί ότι η αύξηση αυτή θίγει τη βιολογική ισορροπία των επίμαχων πόρων. Επιβάλλεται η διαπίστωση ότι η Ισπανική Κυβέρνηση δεν παρέσχε τέτοιες ενδείξεις.

32 Επιπλέον, μολονότι είναι αληθές ότι, κατά το άρθρο 4, παράγραφος 1, του κανονισμού 3760/92, τα κοινοτικά μέτρα που καθορίζουν τους όρους για την πρόσβαση στις ζώνες και στους πόρους εκπονούνται υπό το φως των διαθέσιμων βιολογικών, κοινωνικοοικονομικών και τεχνικών αναλύσεων, η έλλειψη τέτοιων αναλύσεων ή το γεγονός ότι οι αναλύσεις αυτές δεν είναι πειστικές δεν πρέπει να εμποδίζει το Συμβούλιο να θεσπίζει τα μέτρα που θεωρεί αναγκαία για την επίτευξη των στόχων της κοινής αλιευτικής πολιτικής (βλ., όσον αφορά το άρθρο 2, παράγραφος 1, του κανονισμού 170/83, το περιεχόμενο του οποίου επαναλαμβάνει κατ' ουσίαν το άρθρο 4, παράγραφος 1, του κανονισμού 3760/92, την προαναφερθείσα απόφαση Mondiet, σκέψη 31). Αντίθετα προς τους ισχυρισμούς της Ισπανικής Κυβερνήσεως, υπό παρόμοιες συνθήκες, το Συμβούλιο μπορεί όχι μόνο να λαμβάνει αυστηρότερα μέτρα διατηρήσεως, αλλά επίσης να επιτρέπει, επιδεικνύοντας τη δέουσα περίσκεψη, ευρύτερη πρόσβαση στους αλιευτικούς πόρους.

33 Τέλος, στο μέτρο που η Ισπανική Κυβέρνηση προσάπτει στο Συμβούλιο ότι παραβίασε την αρχή της σχετικής σταθερότητας κατά την κατανομή των αλιευτικών ποσοστώσεων μεταξύ των κρατών μελών, ο πρώτος λόγος ακυρώσεως ταυτίζεται με το δεύτερο σκέλος του δεύτερου λόγου ακυρώσεως και πρέπει να εξεταστεί συγχρόνως με αυτό.

34 Επομένως, ο λόγος ακυρώσεως που αντλείται από την παράβαση του άρθρου 39 της Συνθήκης δεν μπορεί να γίνει δεκτός.

Επί του λόγου ακυρώσεως που αντλείται από την παράβαση του κανονισμού 3760/92

35 Με τον δεύτερο λόγο ακυρώσεως που προβάλλει, ο οποίος διαρθρώνεται σε δύο σκέλη, η Ισπανική Κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι, θεσπίζοντας τις προσβαλλόμενες διατάξεις, το Συμβούλιο παρέβη τον κανονισμό 3760/92. Αφενός, η κυβέρνηση αυτή προσάπτει στο Συμβούλιο ότι παραγνώρισε τον γενικό στόχο της κοινής αλιευτικής πολιτικής που εξαγγέλλεται στο άρθρο 2, παράγραφος 1, του κανονισμού αυτού, ήτοι την ορθολογική και υπεύθυνη εκμετάλλευση των ζώντων θαλάσσιων υδρόβιων πόρων. Αφετέρου, προβάλλει παραβίαση της αρχής της σχετικής σταθερότητας, όπως αυτή προκύπτει από το άρθρο 8, παράγραφος 4, σημείο ii, του ιδίου κανονισμού.

Όσον αφορά την παράβαση της υποχρεώσεως προβλέψεως μιας ορθολογικής και υπεύθυνης εκμεταλλεύσεως των ζώντων θαλάσσιων υδρόβιων πόρων

36 Πρώτον, η Ισπανική Κυβέρνηση υποστηρίζει ότι το TAC γαύρου για την περίοδο 1995, που είχε καθοριστεί κατ' αρχάς σε 33 000 τόνους για τη ζώνη CIEM VIII και σε 12 000 τόνους για τη ζώνη CIEM IX, X, Copace 34.1.1, τροποποιήθηκε με τις προσβαλλόμενες διατάξεις, χωρίς να υπάρχει το παραμικρό επιστημονικό έρεισμα, και αυξήθηκε σε 38 008 τόνους για τη ζώνη CIEM VIII. Η τροποποίηση αυτή συνιστά παράβαση του κανονισμού 3760/92, καθόσον δεν συνάδει προς τον σκοπό που έγκειται στην ορθολογική και υπεύθυνη εκμετάλλευση των πόρων αλλά, αντιθέτως, συνεπάγεται την υπερεκμετάλλευση των πόρων γαύρου στη ζώνη CIEM VIII. Επιπλέον, η εν τοις πράγμασι τροποποίηση του TAC επήλθε εκτός του πλαισίου της διαδικασίας που προβλέπει προς τον σκοπό αυτόν ο κανονισμός 3760/92.

37 Το απόθεμα γαύρου της ζώνης CIEM VIII και εκείνο της ζώνης CIEM IX διαφέρουν σαφώς από βιολογικής απόψεως, όπως αποδεικνύεται από τις εκθέσεις της ομάδας εργασίας του CIEM για την αξιολόγηση των αποθεμάτων σκουμπριών, σαυριδιών, σαρδελών και γαύρων, καθώς και από τις επιστημονικές εργασίες σχετικά με τον προσδιορισμό των αποθεμάτων γαύρου, που πραγματοποιήθηκαν το 1986 και το 1992. Επιπλέον, μεταξύ των δύο αποθεμάτων υπάρχει μια εκτεταμένη γεωγραφική ζώνη εντός της οποίας οι αλιευτικοί στόλοι δεν αλιεύουν γαύρο, αλλά μόνο σαρδέλα, της οποίας η αλιεία είναι λιγότερο συμφέρουσα από οικονομικής απόψεως. Υπό τις συνθήκες αυτές, τα δύο αποθέματα δεν μπορούσαν να τύχουν κοινής διαχειρίσεως.

38 Όλα τα παραδείγματα ανταλλαγών ποσοστώσεων που παρέθεσε το Συμβούλιο είναι άσχετα προς την υπό κρίση υπόθεση, αφού πρόκειται για ανταλλαγές που πραγματοποιήθηκαν μεταξύ παρακειμένων ζωνών ενός και του αυτού αποθέματος, ενώ οι προσβαλλόμενες διατάξεις συνεπάγονται ανταλλαγή μεταξύ διαφορετικών αποθεμάτων, η οποία έχει ως αποτέλεσμα την αδικαιολόγητη αύξηση του TAC δεδομένου αποθέματος. Στα παραδείγματα αυτά, οι ανταλλαγές μεταξύ διαφορετικών ζωνών διαχειρίσεως ενός και του αυτού αποθέματος δεν τροποποιούν, επομένως, το TAC που έχει καθοριστεί για δεδομένο απόθεμα. Αντιθέτως, στην περίπτωση της υπό κρίση ρυθμίσεως, το TAC δεδομένου αποθέματος, ήτοι το απόθεμα γαύρου της ζώνης CIEM VIII, τροποποιείται, στο μέτρο που η ρύθμιση αυτή καθιστά δυνατή την ανταλλαγή με ποσόστωση χορηγηθείσα επί διαφορετικού αποθέματος.

39 Κατά το Συμβούλιο, μολονότι είναι αληθές ότι η ανταλλαγή που πραγματοποιήθηκε στην υπό κρίση υπόθεση αφορά δύο διαφορετικά βιολογικά αποθέματα και ότι αυτός ο τρόπος ενέργειας δεν είναι συνήθης, δεν ευσταθεί ότι αυτός ο τρόπος ενέργειας δεν έχει προηγούμενο. Παρόμοιες καταστάσεις έχουν προκύψει επίσης, έστω κι αν είναι μάλλον σπάνιες, όσον αφορά άλλα αποθέματα, χωρίς να δώσουν ποτέ αφορμή για αμφισβητήσεις.

40 Από κανένα στοιχείο δεν μπορεί να συναχθεί ότι το Συμβούλιο παρέβη τον κανονισμό 3760/92 καθορίζοντας κοινό TAC γαύρου για τις ζώνες CIEM VIII και IX, δεδομένου ότι η διατήρηση των οικείων αποθεμάτων δεν απαιτεί τον καθορισμό χωριστών TAC. Πράγματι, η κατάσταση των αποθεμάτων είναι αναμφισβήτητα ικανοποιητική και, κατά συνέπεια, η ποσόστωση μπορούσε να μεταφερθεί από μια ζώνη στην άλλη χωρίς να εκτεθεί σε κίνδυνο ένα ειδικό απόθεμα.

41 Συναφώς, αρκεί να υπομνηστεί, αφενός, ότι, ακόμη κι αν τα αποθέματα γαύρου των δύο εξεταζομένων ζωνών διαφέρουν από βιολογικής απόψεως, η Ισπανική Κυβέρνηση δεν προβάλλει, όπως τονίστηκε στη σκέψη 31 της παρούσας αποφάσεως, επαρκείς ενδείξεις από τις οποίες μπορεί να συναχθεί ότι οι προσβαλλόμενες διατάξεις θίγουν την βιολογική ισορροπία των πόρων της ζώνης CIEM VIII. Υπ' αυτές τις συνθήκες, ορθώς το Συμβούλιο θέσπισε μέτρα συνεπαγόμενα την κοινή διαχείριση των δύο αποθεμάτων.

42 Αφετέρου, ο κανονισμός 685/95 εκδόθηκε σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπει το άρθρο 43 της Συνθήκης, ο δε κανονισμός 746/95 εκδόθηκε σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 8, παράγραφος 4, του κανονισμού 3760/92. Επομένως, η Ισπανική Κυβέρνηση δεν μπορεί βασίμως να υποστηρίξει ότι με τις προσβαλλόμενες διατάξεις το TAC γαύρου της ζώνης CIEM VIII τροποποιήθηκε χωρίς να τηρηθούν οι προβλεπόμενες διαδικασίες.

43 Υπό τις συνθήκες αυτές, το πρώτο σκέλος του δευτέρου λόγου ακυρώσεως πρέπει να απορριφθεί, χωρίς να χρειάζεται να εξεταστεί αν τα παραδείγματα ανταλλαγής αλιευτικών δυνατοτήτων που παρέθεσαν οι διάδικοι είναι συγκρίσιμα με την υπό κρίση περίπτωση.

Όσον αφορά την παραβίαση της αρχής της σχετικής σταθερότητας

44 Δεύτερον, η Ισπανική Κυβέρνηση υποστηρίζει ότι, θεσπίζοντας τις προσβαλλόμενες διατάξεις, το Συμβούλιο προέβη σε αύξηση του TAC και σε νέα κατανομή της ποσοστώσεως γαύρου της ζώνης CIEM VIII χωρίς να λάβει υπόψη την αρχή της σχετικής σταθερότητας. Συγκεκριμένα, μια νέα ποσόστωση γαύρου 5 008 τόνων παραχωρήθηκε εντός της ζώνης CIEM VIII στην Πορτογαλία, χώρα η οποία ουδέποτε είχε στο παρελθόν ποσοστώσεις στη ζώνη αυτή, κατά ευθεία παράβαση της υποχρεώσεως διατηρήσεως του ποσοστού που έχει καθοριστεί για καθένα από τα δύο κράτη μέλη, ήτοι την Ισπανία και τη Γαλλία, μεταξύ των οποίων έχει κατανεμηθεί το απόθεμα αυτό.

45 Αντιθέτως, αν το Συμβούλιο είχε αυξήσει την ποσόστωση γαύρου της ζώνης CIEM VIII διά της κανονικής οδού, ήτοι θεσπίζοντας νέο TAC βάσει νέων επιστημονικών και τεχνικών μελετών, η κατανομή του νέου TAC θα είχε γίνει βάσει των ποσοστών που διασφαλίζονται σε κάθε κράτος μέλος τηρουμένης της αρχής της σχετικής σταθερότητας, οπότε η Ισπανία θα είχε λάβει, εντός του νέου TAC, την ποσόστωση την οποία θα δικαιούνταν αν είχε διατηρηθεί το ποσοστό της.

46 Κατά την Ισπανική Κυβέρνηση, μέχρι τούδε, η ανταλλαγή των ποσοστώσεων μεταξύ των κρατών μελών δεν επέφερε καμία τροποποίηση των TAC ούτε αλλοίωσε την αρχική κατανομή που είχε γίνει σύμφωνα με την αρχή της σχετικής σταθερότητας, αφού κάθε κράτος μέλος διατηρούσε το σταθερό ποσοστό που του αναλογούσε. Αντιθέτως, στην υπό κρίση περίπτωση, η Πορτογαλία, δικαιούχος ποσοστώσεως γαύρου στη ζώνη CIEM IX, έχει πλέον το δικαίωμα να αλιεύει μέρος της ποσοστώσεως αυτής (μέχρι 5 008 τόνους) εντός των υδάτων της ζώνης CIEM VIII, που υπάγονται στην κυριαρχία ή στη δικαιοδοσία της Γαλλίας. Εάν παραχωρούσε την ποσόστωση αυτή στη Γαλλία, τα πλοία που φέρουν γαλλική σημαία δεν θα μπορούσαν να την αλιεύσουν εντός της ζώνης CIEM IX, αλλά αποκλειστικά εντός της ζώνης CIEM VIII, αυξάνοντας έτσι το TAC γαύρου της ζώνης αυτής, αντίθετα προς την προγενέστερη κατανομή, η οποία είχε γίνει σύμφωνα με την αρχή της σχετικής σταθερότητας, και χωρίς να διασφαλίζεται στην Ισπανία η διατήρηση του ποσοστού της.

47 Το Συμβούλιο υποστηρίζει ότι, παραχωρώντας στην Ισπανία το 90 % του TAC γαύρου της ζώνης CIEM VIII, τήρησε το άρθρο 161 της Πράξεως Προσχωρήσεως και την αρχή της σχετικής σταθερότητας. Είναι πρόδηλον ότι η πρόσθετη ποσότητα γαύρου που η Πορτογαλία μπορεί να ανταλλάξει με τη Γαλλία δεν εντάσσεται στο TAC που έχει καθοριστεί για τη ζώνη CIEM VIII. Μολονότι το Συμβούλιο παραδέχεται ότι η κατάσταση αυτή μπορεί να μη συνάδει με μια στενή ερμηνεία της αρχής της σχετικής σταθερότητας, διατείνεται ότι, εν προκειμένω, υιοθέτησε μια ευρύτερη ερμηνεία, επιδιώκοντας τη διατήρηση της εν γένει ισορροπίας των ποσοστώσεων του γαύρου που αλιεύεται γύρω από την Ιβηρική Ξερσόνησο. Η ερμηνεία αυτή πρέπει να ενταχθεί στο γενικότερο πλαίσιο της ενσωματώσεως της Ισπανίας στην κοινή αλιευτική πολιτική.

48 Συναφώς, πρέπει, κατ' αρχάς, να τονιστεί ότι, μολονότι το άρθρο 8, παράγραφος 4, σημείο ii, του κανονισμού 3760/92 προβλέπει ότι οι αλιευτικές δυνατότητες κατανέμονται κατά τρόπον ώστε να εξασφαλίζεται για κάθε κράτος μέλος η σχετική σταθερότητα των αλιευτικών δραστηριοτήτων για κάθε συγκεκριμένο απόθεμα, το άρθρο αυτό αναφέρει ρητά ότι, κατόπιν αιτήσεως των άμεσα ενδιαφερομένων κρατών μελών, μπορεί να ληφθεί υπόψη το γεγονός ότι από το 1983 έχουν καθιερωθεί τακτικές μεταφορές ποσοστώσεων, λαμβανομένης υπόψη της συνολικής ισορροπίας των μεριδίων.

49 Εντεύθεν προκύπτει ότι η αρχή της σχετικής σταθερότητας μπορεί να θιγεί από ανταλλαγές μεταξύ των κρατών μελών που είχαν ήδη πραγματοποιηθεί κατά την ημερομηνία εκδόσεως του κανονισμού 3760/92. Υπό τις συνθήκες αυτές, πρέπει να γίνει επίσης δεκτό ότι η αρχή αυτή δεν εμποδίζει μεταγενέστερες ανταλλαγές, υπό την προϋπόθεση ότι τηρείται η συνολική ισορροπία των μεριδίων.

50 Ακολούθως, το άρθρο 9, παράγραφος 1, του κανονισμού 3760/92 επιτρέπει ρητά στα κράτη μέλη να προβαίνουν σε ανταλλαγές των διαθέσιμων αλιευτικών δυνατοτήτων, αφού ενημερώσουν την Επιτροπή.

51 Τέλος, εν προκειμένω, η ανταλλαγή δεν έγινε με απλή συμφωνία μεταξύ των οικείων κρατών μελών, κατόπιν ενημερώσεως της Επιτροπής, αλλά προκύπτει από δύο εκδοθέντες από το Συμβούλιο κανονισμούς, από τους οποίους ο πρώτος, ήτοι ο κανονισμός 685/95, εκδόθηκε βάσει του άρθρου 43 της Συνθήκης, δηλαδή βάσει του ιδίου άρθρου που αποτέλεσε το έρεισμα για τον κανονισμό 3760/92, τις διατάξεις του οποίου επικαλείται η Ισπανική Κυβέρνηση. Έτσι, το Συμβούλιο επέτρεψε ρητά και ειδικά την επίμαχη ανταλλαγή, σχετικά με την οποία διευκρίνισε ότι επρόκειτο για ανταλλαγή στο πλαίσιο ενός TAC το οποίο, σε αντίθεση με τις προγενέστερες περιπτώσεις, ήταν κοινό για τις ζώνες CIEM VIII και IX.

52 Όσον αφορά τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες επιτράπηκε η ανταλλαγή αυτή, πρέπει να τονιστεί, πρώτον, ότι η παραχώρηση στη Γαλλία του 80 % των αλιευτικών δυνατοτήτων της Πορτογαλίας, ποσοστό που θα έπρεπε να αλιευθεί αποκλειστικά εντός των υδάτων που υπάγονται στην κυριαρχία ή τη δικαιοδοσία της Γαλλίας, η οποία πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο κοινού TAC που κάλυπτε τις ζώνες CIEM VIII και IX, δεν συνεπάγεται αύξηση των αλιευτικών δυνατοτήτων στις ζώνες αυτές, θεωρούμενες από κοινού, ούτε θίγει τη συνολική ποσόστωση που έχει χορηγηθεί στην Ισπανία εντός των εν λόγω ζωνών.

53 Δεύτερον, η ανταλλαγή αυτή δεν θίγει τις αλιευτικές δυνατότητες εντός της ζώνης CIEM VIII, θεωρούμενης χωριστά, οι οποίες αναγνωρίζονται στα κράτη μέλη που δεν μετέχουν στην ανταλλαγή. Πράγματι, η Ισπανία εξακολουθεί να διαθέτει ποσόστωση 29 700 τόνων εντός της ζώνης CIEM VIII.

54 Τέλος, δεν αποδεικνύεται ότι η επίμαχη ανταλλαγή εκθέτει σε κίνδυνο τους πόρους των οικείων ζωνών ούτε, κατά συνέπεια, ότι θίγει τα δικαιώματα των κρατών μελών, όπως είναι η Ισπανία, που διαθέτουν ποσοστώσεις εντός των ζωνών αυτών.

55 Υπό τις συνθήκες αυτές, δεν μπορεί να γίνει δεκτό ότι οι προσβαλλόμενες διατάξεις παραβιάζουν την αρχή της σχετικής σταθερότητας του άρθρου 8, παράγραφος 4, σημείο ii, του κανονισμού 3760/92. Επομένως, ούτε το δεύτερο σκέλος του δεύτερου λόγου ακυρώσεως μπορεί να γίνει δεκτό.

56 Δεδομένου ότι κανένας από τους προβληθέντες λόγους ακυρώσεως δεν έγινε δεκτός, η προσφυγή πρέπει να απορριφθεί στο σύνολό της.

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Επί των δικαστικών εξόδων

57 Κατά το άρθρο 69, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα, εφόσον υπήρχε σχετικό αίτημα του αντιδίκου. Δεδομένου ότι το Συμβούλιο ζήτησε την καταδίκη του Βασιλείου της Ισπανίας στα δικαστικά έξοδα και ότι το Βασίλειο της Ισπανίας ηττήθηκε, πρέπει να καταδικαστεί στα δικαστικά έξοδα. Σύμφωνα με το άρθρο 69, παράγραφος 4, πρώτο εδάφιο, του Κανονισμού Διαδικασίας, η Επιτροπή, η οποία παρενέβη, θα φέρει τα δικά της έξοδα.

Διατακτικό

Για τους λόγους αυτούς,

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ

(έκτο τμήμα)

αποφασίζει:

1) Απορρίπτει την προσφυγή.

2) Καταδικάζει το Βασίλειο της Ισπανίας στα δικαστικά έξοδα.

3) Η Επιτροπή των Ευρωπαϋκών Κοινοτήτων θα φέρει τα δικά της έξοδα.