ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (ΕΚΤΟ ΤΜΗΜΑ) ΤΗΣ 11ΗΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 1988. - REGINA ΚΑΤΑ H. M. CUSTOMS AND EXCISE EX PARTE THE NATIONAL DRIED FRUIT TRADE ASSOCIATION. - ΑΙΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΠΡΟΔΙΚΑΣΤΙΚΗΣ ΑΠΟΦΑΣΕΩΣ ΤΟΥ QUEEN'S BENCH OF THE HIGH COURT OF JUSTICE - ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ. - ΣΤΑΦΙΔΑ - ΜΕΤΡΑ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΕΩΣ. - ΥΠΟΘΕΣΗ 77/86.



Συλλογή της Νομολογίας του Δικαστηρίου 1988 σελίδα 00757



Περίληψη

Διάδικοι

Σκεπτικό της απόφασης

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Διατακτικό



Λέξεις κλειδιά

++++

Γεωργία - Κοινή οργάνωση αγορών - Μεταποιημένα οπωροκηπευτικά προϊόντα - Μέτρα διασφαλίσεως κατά την εισαγωγή σταφίδας - Εξισωτική εισφορά με σταθερό συντελεστή βάσει της χαμηλότερης τιμής στη διεθνή αγορά - Δεν επιτρέπεται

( Κανονισμοί 516/77 και 521/77 του Συμβουλίου κανονισμός 2742/82 της Επιτροπής )

Περίληψη

Ο κανονισμός 521/77 του Συμβουλίου παρέχει αρμοδιότητα στην Επιτροπή να θεσπίζει, ως μέτρο διασφαλίσεως εφαρμοζόμενο κατά την εισαγωγή σταφίδας στην Κοινότητα, ελάχιστη τιμή εισαγωγής, ακόμη και υψηλότερη από τις ισχύουσες τιμές στην Κοινότητα, μαζί με εξισωτική εισφορά αποβλέπουσα στην τήρηση της τιμής αυτής και της οποίας οι λεπτομέρειες εφαρμογής εξαρτώνται από τις περιστάσεις .

Θεσπίζοντας, με τον κανονισμό 2742/82, εξισωτική εισφορά με σταθερό συντελεστή ίσο προς τη διαφορά μεταξύ της ελάχιστης τιμής και της χαμηλότερης τιμής στη διεθνή αγορά, η Επιτροπή υπερέβη πάντως τις αρμοδιότητές της καθόσον ένας τέτοιος συντελεστής, ο οποίος δεν ήταν αναγκαίος προκειμένου να αποφευχθούν διαταράξεις στην κοινοτική αγορά, καταλήγει σε οικονομική κύρωση κατά του επιχειρηματία που πραγματοποιεί εισαγωγή σε τιμή ασφαλώς χαμηλότερη, η οποία όμως πλησιάζει κατά πολύ την ελάχιστη τιμή, ενώ σκοπός της εξισωτικής εισφοράς είναι η τήρηση της ελάχιστης τιμής προκειμένου να εξασφαλίζεται η κοινοτική προτίμηση .

Διάδικοι

Στην υπόθεση 77/86,

που έχει ως αντικείμενο αίτηση του Queen' s Bench Division του High Court of Justice της Αγγλίας και Ουαλίας προς το Δικαστήριο, κατ' εφαρμογή του άρθρου 177 της Συνθήκης ΕΟΚ, με την οποία το παραπέμπον δικαστήριο, ζητεί στα πλαίσια της διαφοράς που εκκρεμεί ενώπιόν του μεταξύ

The Queen

και

H . M . Commissioners of Customs and Excise, ex parte : The National Dried Fruit Trade Association,

την έκδοση προδικαστικής απόφασης ως προς την ερμηνεία των κανονισμών 2742/82 της Επιτροπής, της 13ης Οκτωβρίου 1982, περί των προστατευτικών μέτρων που πρέπει να εφαρμοστούν στις εισαγωγές σταφίδας ( ΕΕ L 290, σ . 28 ), 2089/85 του Συμβουλίου, της 23ης Ιουλίου 1985, για τον καθορισμό των γενικών κανόνων σχετικά με το σύστημα ελάχιστης τιμής κατά την εισαγωγή για τις σταφίδες ( ΕΕ L 197, σ . 10 ), 2237/85 της Επιτροπής, της 30ής Ιουλίου 1985, σχετικά με τις λεπτομέρειες εφαρμογής του καθεστώτος ελάχιστης τιμής κατά την εισαγωγή για τις σταφίδες ( ΕΕ L 209, σ . 24 ), και 2238/85 της Επιτροπής, της 31ης Ιουλίου 1985, που καθορίζει την ελάχιστη τιμή στην εισαγωγή, που εφαρμόζεται στη σταφίδα κατά τη διάρκεια της περιόδου εμπορίας 1985/86, καθώς και την εξισωτική εισφορά που εισπράττεται στην περίπτωση που δεν τηρείται η τιμή αυτή και που τροποποιεί τον κανονισμό 950/68 του Συμβουλίου ( ΕΕ L 209, σ . 26 ),

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ( έκτο τμήμα )

συγκείμενο από τους G . C . Rodr=iguez Iglesias, πρόεδρο του τετάρτου τμήματος, προεδρεύοντα στο έκτο τμήμα, Τ . Koopmans, K . Bahlmann, K . Kακούρη και T . F . O' Higgins, δικαστές,

γενικός εισαγγελέας : Sir Gordon Slynn

γραμματέας : D . Loutermann, υπάλληλος διοικήσεως

λαμβάνοντας υπόψη τις παρατηρήσεις που υπέβαλαν κατά την έγγραφη και κατά την προφορική διαδικασία :

- The National Dried Fruit Trade Association, αιτούσα/εφεσίβλητη της κύριας δίκης, εκπροσωπούμενη από τους D . Vaughan, QC, και G . Barling, barrister,

- η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εκπροσωπούμενη από τον D . Grant Lawrence, μέλος της νομικής της υπηρεσίας,

- το Συμβούλιο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εκπροσωπούμενο από τον J . Carbery, σύμβουλο στη νομική υπηρεσία της Γενικής Γραμματείας του Συμβουλίου,

- η κυβέρνηση της Ελληνικής Δημοκρατίας, εκπροσωπούμενη από τον Φ . Μ . Σπαθόπουλο, νομικό σύμβουλο στη Μόνιμη Αντιπροσωπεία της Ελλάδας στις Ευρωπαϊκές Κοινότητες,

και τις παρατηρήσεις που υπέβαλε κατά την έγγραφη διαδικασία :

- η ολλανδική κυβέρνηση, εκπροσωπούμενη από τον Ι . Verkade, γενικό γραμματέα του Υπουργείου Εξωτερικών,

έχοντας υπόψη την έκθεση για την επ' ακροατηρίου συζήτηση και κατόπιν της προφορικής διαδικασίας της 12ης Μαϊου 1987,

αφού άκουσε το γενικό εισαγγγελέα που ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 30ής Ιουνίου 1987,

εκδίδει την ακόλουθη

Απόφαση

Σκεπτικό της απόφασης

1 Με Διάταξη της 3ης Μαρτίου 1986, η οποία περιήλθε στο Δικαστήριο στις 13 Μαρτίου 1986, το Queen' s Bench Division του High Court of Justice της Αγγλίας και Ουαλίας υπέβαλε, δυνάμει του άρθρου 177 της Συνθήκης ΕΟΚ, δύο προδικαστικά ερωτήματα ως προς το κύρος : α ) του κανονισμού 2742/82 της Επιτροπής, της 13ης Οκτωβρίου 1982, περί των προστατευτικών μέτρων που πρέπει να εφαρμοστούν στις εισαγωγές σταφίδας ( ΕΕ L 290, σ . 28 ) και β ) των κανονισμών 2089/85 του Συμβουλίου, της 23ης Ιουλίου 1985, για τον καθορισμό των γενικών κανόνων σχετικά με το σύστημα ελάχιστης τιμής κατά την εισαγωγή για τις σταφίδες ( ΕΕ L 197, σ . 10 ), 2237/85 της Επιτροπής, της 30ής Ιουλίου 1985, σχετικά με τις λεπτομέρειες εφαρμογής του καθεστώτος ελάχιστης τιμής κατά την εισαγωγή για τις σταφίδες ( ΕΕ L 209, σ . 24 ), και 2238/85 της Επιτροπής, της 31ης Ιουλίου 1985, που καθορίζει την ελάχιστη τιμή στην εισαγωγή, που εφαρμόζεται στη σταφίδα κατά τη διάρκεια της περιόδου εμπορίας 1985/1986, καθώς και την εξισωτική εισφορά που εισπράττεται στην περίπτωση που δεν τηρείται η τιμή αυτή και που τροποποιεί τον κανονισμό 950/68 του Συμβουλίου ( ΕΕ L 209, σ . 26 ).

2 Τα ερωτήματα αυτά ανέκυψαν στο πλαίσιο προσφυγής που άσκησε κατά των Commissionners of Customs & Excise η National Dried Fruit Trade Association (' Ενωση Εμπόρων Ξηρών Καρπών ) ( στο εξής : Association ), για λογαριασμό των μελών της, εισαγωγέων και διανομέων ξηρών καρπών στο Ηνωμένο Βασίλειο, οι οποίοι ισχυρίζονταν ότι είχαν υποστεί ζημία ή είχαν προβεί σε δαπάνες λόγω του καθορισμού, με τους προαναφερόμενους κανονισμούς, ελαχίστων τιμών και εξισωτικών εισφορών κατά την εισαγωγή σταφίδας .

3 Το άρθρο 14 του κανονισμού 516/77 του Συμβουλίου, της 14ης Μαρτίου 1977 ( ΕΕ ειδ . έκδ . 03/017, σ . 226 ), περί κοινής οργανώσεως αγοράς στον τομέα των μεταποιημένων οπωροκηπευτικών, προβλέπει τη δυνατότητα εφαρμογής των κατάλληλων μέτρων στις συναλλαγές με τις τρίτες χώρες αν η αγορά ενός ή περισσοτέρων προϊόντων, τα οποία διέπονται από τον κανονισμό, απειλείται να υποστεί σοβαρές διαταράξεις δυνάμενες να θέσουν σε κίνδυνο τους στόχους του άρθρου 39 της Συνθήκης .

4 Κατ' εφαρμογή της διατάξεως αυτής, ο κανονισμός 521/77 του Συμβουλίου ( ΕΕ ειδ . έκδ . 03/017, σ . 251 ), ορίζει με το άρθρο 2, πρώτη παράγραφος, ότι, όταν εμφανίζεται μία τέτοια κατάσταση, τα μέτρα που μπορούν να ληφθούν είναι ο καθορισμός ελάχιστης τιμής, σε περίπτωση δε μη τηρήσεως της τιμής αυτής είναι δυνατόν οι εισαγωγές να υπόκεινται στον όρο ότι θα πραγματοποιούνται σε τιμή τουλάχιστον ίση με την ελάχιστη τιμή, καθώς και η ολική ή μερική αναστολή των εξαγωγών .

5 Λαμβάνοντας υπόψη τις διατάξεις αυτές, καθορίστηκε, με το άρθρο 2 του προαναφερθέντος κανονισμού 2742/82 της Επιτροπής, για το προϊόν για το οποίο γίνεται λόγος εν προκειμένω, ελάχιστη τιμή, καθώς και εξισωτική εισφορά "αν δεν τηρείται η ελάχιστη τιμή ". Το σύστημα αυτό αφορούσε την περίοδο που τελείωνε την 31η Αυγούστου 1985 .

6 Μεταγενέστερα, με τους προαναφερθέντες κανονισμούς 2089/85 του Συμβουλίου, 2237 και 2238/85 της Επιτροπής, καθιερώθηκε τροποποιημένο σύστημα .

7 Ενώπιον του εθνικού δικαστηρίου, η "Αssociation" πρόεβαλε ότι οι κανονισμοί αυτοί ήταν ανίσχυροι και ότι, επομένως, η εξισωτική εισφορά κατά την εισαγωγή σταφίδας δεν ήταν νομίμως απαιτητή .

8 Υπό τις περιστάσεις αυτές το εθνικό δικαστήριο ανέστειλε τη διαδικασία και υπέβαλε στο Δικαστήριο τα ακόλουθα ερωτήματα :

"1 ) Μήπως ο κανονισμός ( ΕΟΚ ) 2742/82 της Επιτροπής ( όπως τροποποιήθηκε επανειλημμένως ) όταν εκδόθηκε ή κατά τη διαχρονική του ισχύ ( και αν ναι, πότε ;) ήταν άκυρος και παράνομος διότι προέβλεπε μέτρα μη επιτρεπόμενα από τους κανονισμούς ( ΕΟΚ ) 516/77 ( και ιδίως από το άρθρο 14 του κανονισμού αυτού ) και 512/77 του Συμβουλίου και/ή διότι περιλαμβάνει διατάξεις και συνεπάγεται αποτελέσματα δυσανάλογα προς τους σκοπούς των κανονισμών αυτών και/ή διότι δεν ήταν επαρκώς αιτιολογημένος;

2)Μήπως ο κανονισμός ( ΕΟΚ ) 2089/85 του Συμβουλίου και ο κανονισμός ( ΕΟΚ ) 2237/85 της Επιτροπής και/ή ο κανονισμός ( ΕΟΚ ) 2238/85 της Επιτροπής ( όπως τροποποιήθηκε ) είναι άκυροι και παράνομοι διότι περιλαμβάνουν διατάξεις και συνεπάγονται αποτελέσματα δυσανάλογα προς τους σκοπούς για τους οποίους εκδόθηκαν οι κανονισμοί αυτοί και/ή διότι δεν είναι επαρκώς αιτιολογημένοι;"

9 Στην έκθεση για την επ' ακροατηρίου συζήτηση αναπτύσσονται διεξοδικώς οι παρατηρήσεις που υποβλήθηκαν στο Δικαστήριο, καθώς και η οικεία κοινοτική κανονιστική ρύθμιση . Τα στοιχεία αυτά της δικογραφίας δεν επαναλαμβάνονται πιο κάτω παρά μόνο κατά το μέτρο που απαιτείται για να σχηματίσει κρίση το Δικαστήριο .

Επί του πρώτου ερωτήματος

10 Το πρώτο ερώτημα που υπέβαλε το εθνικό δικαστήριο αφορά το κύρος του κανονισμού 2742/82 της Επιτροπής .

11 Σχετικά, αμφισβητείται ότι συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις για την εφαρμογή των μέτρων διασφαλίσεως . Ειδικότερα, η Association υποστηρίζει ότι τα μέτρα διασφαλίσεως λήφθηκαν για όλα τα είδη σταφίδας πλην της αποκαλούμενης "κορινθιακής", δηλαδή τόσο για την κοινή σταφίδα όσο και για τη σουλτανίνα . 'Ομως, η κοινοτική παραγωγή αφορούσε μόνον το τελευταίο αυτό είδος σταφίδας, καθόσον η κοινή σταφίδα δεν παράγεται στην Κοινότητα . Επομένως, δεν υπήρξε - και δεν μπορούσε να υπάρξει - διατάραξη ούτε σοβαρή απειλή διαταράξεως της αγοράς της κοινής σταφίδας στην Κοινότητα .

12 Επιβάλλεται η παρατήρηση ότι δεν χρειάζετα εν προκειμένω να εξεταστεί αν τα είδη της σταφίδας, πλην της "κορινθιακής" μπορούν, ενόψει ορισμένων χαρακτηριστικών τους, να καταταχθούν σε δύο κατηγορίες, δηλαδή την κοινή σταφίδα και τη σουλτανίνα, όπως υποστηρίζει η Association . Πράγματι, από το φάκελο προκύπτει ότι τα επίμαχα μέτρα ελήφθησαν βάσει της σκέψεως ότι τα δύο είδη σταφίδας είναι γενικά εναλλάξιμα στη χρήση τους .

13 'Ομως, δεν αποδείχθηκε ότι η βάση αυτή είναι εσφαλμένη . Ούτε οι κανονισμοί περί της κοινής οργανώσεως αγορών στον τομέα αυτό ούτε το κοινό δασμολόγιο προβαίνουν σε άλλη διάκριση πλην της διακρίσεως μεταξύ της αποκαλούμενης κορινθιακής και των άλλων ειδών σταφίδας ειδικότερα, δεν διακρίνουν, στα τελευταία αυτά είδη, μεταξύ της "κοινής" σταφίδας και της σουλτανίνας . Υπό τις προϋποθέσεις αυτές η άποψη της Επιτροπής ότι οι δύο αυτές τελευταίες κατηγορίες σταφίδας πρέπει να θεωρηθούν ως εναλλάξιμες πρέπει να γίνει δεκτή, εκτός αν αποδειχθεί ότι οι δύο αυτές κατηγορίες προϊόντων δεν μπορούν να καλύψουν παρόμοιες ανάγκες ώστε να μη μπορεί να γίνει δεκτός ένας βαθμός αλληλοϋποκαταστάσεως .

14 Οι σχετικοί ισχυρισμοί που ανέπτυξε η Association στηρίζονται αποκλειστικά στις συνήθειες παρασκευής εδεσμάτων που επικρατούν σε ορισμένες περιοχές της Μεγάλης Βρετανίας και της Ιρλανδίας . Πάντως, για να μετρηθεί ο βαθμός δυνατής υποκαταστάσεως δεν πρέπει να ληφθούν αποκλειστικά υπόψη οι υφιστάμενες συνήθειες σε ορισμένη περιοχή ή ακόμη σ' ένα μόνο κράτος μέλος . Εξάλλου, από τη δικογραφία προκύπτει ότι, σε ορισμένα κράτη μέλη, άλλα είδη σταφίδας πλην της κορινθιακής διατίθενται συχνά στο εμπόριο αδιακρίτως ως σταφίδα ή σουλτανίνα .

15 Η Association υποστηρίζει εξάλλου ότι δεν υπήρχε απειλή διαταράξεως της αγοράς του επίμαχου προϊόντος λόγω του ότι οι τιμές της εισαγόμενης σταφίδας βρίσκονταν σε χαμηλότερα επίπεδα από τις τιμές που ίσχυαν στην Κοινότητα στο πλαίσιο αυτό υποστηρίζει ότι η αιτιολογία του κανονισμού 2742/82 είναι ασαφής, φαινομενική και απρόσφορη όσον αφορά την ανάγκη των μέτρων διασφαλίσεως διότι, παρόλον ότι τα μέτρα διασφαλίσεως αφορούσαν τόσο την κοινή σταφίδα όσο και τη σουλτανίνα, η μόνη ειδική μνεία ως προς την κατάσταση της αγοράς που βρίσκεται στις αιτιολογικές σκέψεις αφορά μόνο το τελευταίο αυτό είδος σταφίδας, χωρίς καμιά νύξη στην κατάσταση της αγοράς της κοινής σταφίδας ακόμη και για τη σουλτανίνα, η Επιτροπή προέβαλε μια μόνο αιτιολογική σκέψη, ότι δηλαδή "οι τιμές εισαγωγής εξακολουθούν να είναι πολύ χαμηλές", πράγμα που συνιστά ιδιαίτερα ελλιπή αιτιολογία . Η Association προσθέτει ότι ακόμη και αν θεωρηθεί ότι υπήρχε σοβαρή απειλή διαταράξεως της αγοράς, η απειλή αυτή δεν μπορούσε να υπάρχει καθ' όλη τη διάρκεια κάθε έτους μέχρι την προσεχή παραγωγή, εφόσον η κοινοτική παραγωγή μπορούσε πολύ γρήγορα να απορροφηθεί μετά την έναρξη κάθε περιόδου εμπορίας .

16 Πρώτον, επιβάλλεται η παρατήρηση ότι οι ισχυρισμοί αυτοί στηρίζονται στην υπόθεση, που αντικρούστηκε πιο πάνω, ότι πλην της κορινθιακής υπάρχουν δύο κατηγορίες σταφίδας οι οποίες είναι εναλλάξιμες .

17 Δεύτερον, πρέπει να υπομνηστεί ότι η τρίτη αιτιολογική σκέψη του κανονισμού 521/77 αναφέρει ότι "η προσφυγή σε μέτρα διασφαλίσεως εξαρτάται από την επίδραση στην κοινοτική αγορά των συναλλαγών με τις τρίτες χώρες ... είναι αναγκαίο λοιπόν να εκτιμηθεί η κατάσταση της αγοράς αυτής, αφού ληφθούν υπόψη, εκτός των ιδιαιτέρων παραγόντων της αγοράς αυτής, και οι παράγοντες που έχουν σχέση με την εξέλιξη των εν λόγω συναλλαγών ".

18 Με τις αιτιολογικές σκέψεις του κανονισμού 2742/82 εκτίθεται ότι κατά το χρόνο εκδόσεως του κανονισμού, ορισμένες τρίτες χώρες προσέφεραν προϊόντα σε τιμές αισθητά κατώτερες από τις ισχύουσες στην Κοινότητα και ότι, ως εκ τούτου, είχαν δημιουργηθεί σημαντικά προβλήματα στην εμπορία των κοινοτικών προϊόντων, τα αποθέματα σουλτανίνας αντιπροσώπευαν το 60% της συγκομιδής της περιόδου 1981/1982, οι τρίτες αυτές χώρες εξακολουθούσαν να εφαρμόζουν χαμηλές τιμές και ότι υπήρχε κίνδυνος και άλλες χώρες να πράξουν το ίδιο .

19 Σχετικά, κατά τη διαδικασία ενώπιον του Δικαστηρίου αποδείχτηκε, από αριθμούς που προσκόμισε η Επιτροπή, ότι αντικειμενικά στοιχεία επέτρεπαν να διαπιστωθεί η ύπαρξη διαταράξεως ή συνεχούς απειλής διαταράξεως της κοινοτικής αγοράς σταφίδας και για τις μεταγενέστερες περιόδους εμπορίας . Πράγματι, οι εισαγωγές, ιδίως από την Τουρκία, αυξάνονταν, ενώ οι τιμές μειώνονταν προοδευτικά στη διεθνή αγορά . Εξάλλου, μολονότι τα αποθέματα είχαν σχεδόν απορροφηθεί πλήρως κατά το τέλος του έτους, ακριβώς λόγω των ληφθέντων μέτρων, η κατάσταση της αγοράς εξακολουθούσε εντούτοις να είναι επισφαλής . Υπήρχε ο κίνδυνος τα εισαγόμενα προϊόντα, λόγω του ότι μπορούν να υποκαταστήσουν τα κοινοτικά προϊόντα, να προσελκύσουν μέρος της εσωτερικής ζητήσεως και να κατευθύνουν έτσι προς την αποθεματοποίηση σημαντικότερες ακόμη ποσότητες .

20 Επομένως, η εκτίμηση της Επιτροπής ότι οι εισαγωγές από τρίτες χώρες καθ' όλη την επίμαχη περίοδο μπορούσαν να διαταράξουν την κοινοτική αγορά ελκύοντας τη ζήτηση η οποία, αν δεν υπήρχαν οι εισαγωγές, θα κατευθυνόταν, τουλάχιστον κατά σημαντικό μέρος, στα κοινοτικά προϊόντα, είναι επαρκώς αιτιολογημένη και δεν αποδεικνύεται ως εσφαλμένη .

21 Υποστηρίχτηκε επίσης ότι, ακόμη και στην περίπτωση κατά την οποία ο καθορισμός ελάχιστης τιμής θα εδικαιολογείτο, η τιμή καθορίστηκε σε υψηλότερο επίπεδο από εκείνο των τιμών που ίσχυαν στην Κοινότητα .

22 Επιβάλλεται σχετικά η παρατήρηση ότι ο καθορισμός της ελάχιστης τιμής σε επίπεδο που υπερβαίνει τις εφαρμοζόμενες τιμές στην Κοινότητα δεν είναι αυτός καθαυτός παράνομος, εκτός αν υπερβαίνει το αναγκαίο επίπεδο για την αποτελεσματικότητα του μέτρου διασφαλίσεως . Ωστόσο, δεν αποδείχτηκε εν προκειμένω ότι η ελάχιστη τιμή υπερέβη το επίπεδο αυτό ώστε να τίθεται υπό αμφισβήτηση η νομιμότητά της .

23 Εν συνεχεία, προβλήθηκε ο ισχυρισμός ότι η ελάχιστη τιμή καθορίστηκε στο ίδιο επίπεδο τόσο για τα συσκευασμένα προϊόντα όσο και για τα χύμα εισαγόμενα προϊόντα έτσι, με τον επίμαχο κανονισμό ενθαρρύνθηκαν οι εισαγωγές συσκευασμένων προϊόντων .

24 Το επιχείρημα αυτό δεν μπορεί να γίνει δεκτό . Πράγματι, όπως ορθώς παρατήρησε η Επιτροπή, ήταν αναγκαίο, προκειμένου να εξασφαλιστεί η αποτελεσματικότητα του θεσπισθέντος συστήματος, να ληφθεί υπόψη το γεγονός ότι η τιμή εισαγωγής των συσκευασμένων προϊόντων εύκολα έφθανε στην ελάχιστη τιμή, και επομένως, η ελάχιστη τιμή έπρεπε να οριστεί σε σταθερό ποσό και όχι κλιμακωτά ανάλογα με τη συσκευασία του προϊόντος .

25 Η Αssociation προβάλλει ακόμη ότι η επιβολή της εξισωτικής εισφοράς είναι παράνομη λόγω του ότι η Επιτροπή δεν είχε ρητή ή σιωπηρή εξουσιοδότηση να λάβει ένα τέτοιο μέτρο .

26 Πρέπει σχετικά να γίνει δεκτό ότι, μολονότι η επιβολή της εξισωτικής εισφοράς δεν προβλεπόταν ρητά με τον κανονισμό 521/77 του Συμβουλίου, δεν μπορεί πάντως να συναχθεί ότι ένα τέτοιο μέτρο αποκλειόταν . Αντίθετα, λόγω του ότι με τον εν λόγω κανονισμό επιτρεπόταν η πλήρης ή μερική αναστολή των εισαγωγών, πρέπει να συναχθεί ότι η Επιτροπή είχε το δικαίωμα να θεσπίσει σύστημα λιγότερο άκαμπτο, δηλαδή ελάχιστη τιμή συνοδευόμενη από εξισωτική εισφορά . Πρέπει σχετικά να υπομνηστεί ότι το Δικαστήριο, με την απόφαση της 12ης Απριλίου 1984 ( Woensche, 345/82, Συλλογή 1984, σ . 1995 ) έκρινε ότι, αφού η Επιτροπή μπορούσε να λάβει μέτρα διασφαλίσεως με αποτέλεσμα την ολική παύση των εισαγωγών από τρίτες χώρες, κατά μείζονα λόγο μπορούσε να εφαρμόσει λιγότερο περιοριστικά μέτρα .

27 Είναι αληθές ότι η Association θεωρεί ότι το μέτρο, το κύρος του οποίου αμφισβητεί, είναι σοβαρότερο από την ολική αναστολή των εισαγωγών, αλλά ο ισχυρισμός αυτός δεν είναι βάσιμος . Πράγματι, η ολική αναστολή των εισαγωγών συνιστά αυστηρότερο μέτρο από το επίμαχο, το οποίο δεν είναι παρά περιορισμός επιτρέπων εντούτοις στον επιχειρηματία να πραγματοποιήσει ενδεχομένως εισαγωγές αν το κρίνει σκόπιμο .

28 Η Association υποστήριξε ακόμη ότι, εν πάση περιπτώσει, η εφαρμογή εξισωτικής εισφοράς με σταθερό συντελεστή είναι πάντοτε παράνομη .

29 Το επιχείρημα αυτό δεν μπορεί να γίνει δεκτό καταρχήν . Η εξισωτική εισφορά δεν είναι παράνομη από το γεγονός και μόνο ότι προβλέπεται σταθερός συντελεστής . Πράγματι, η νομιμότητα της εισφοράς εξαρτάται από ένα σύνολο περιστάσεων όπως τις εφαρμοζόμενες τιμές εισαγωγής ή την ανάγκη αποτελεσματικότητας προς επίτευξη του επιδιωκόμενου σκοπού .

30 Πάντως, η Association υποστηρίζει ότι εν προκειμένω η εξισωτική εισφορά είναι αντίθετη προς την αρχή της αναλογικότητας διότι, προς επίτευξη του σκοπού που συνίστατο στην τήρηση της ελάχιστης τιμής, αρκούσε συντελεστής ίσος προς τη διαφορά μεταξύ της ελάχιστης τιμής και της τιμής εισαγωγής .

31 Αντίθετα, η Επιτροπή υποστηρίζει ότι η εξισωτική εισφορά υπολογίστηκε αφαιρώντας την χαμηλότερη τιμή στη διεθνή αγορά από την ελάχιστη τιμή, διότι το σύστημα των εξισωτικών εισφορών πρέπει να λαμβάνει υπόψη τις τιμές στη διεθνή αγορά οι οποίες θα μπορούσαν να προκαλέσουν τις μεγαλύτερες διαταράξεις στην εσωτερική αγορά της Κοινότητας .

32 Σχετικά, επιβάλλεται η παρατήρηση ότι ο σκοπός της εξισωτικής εισφοράς συνίσταται στην τήρηση της ελάχιστης τιμής, προκειμένου να διασφαλιστεί η κοινοτική προτίμηση στο εμπόριο της σταφίδας εκτός της κορινθιακής και όχι η οικονομική κύρωση του επιχειρηματία ο οποίος προέβη σε εισαγωγές σε τιμή χαμηλότερη της ελάχιστης τιμής . Ωστόσο, η θέσπιση ενιαίας εξισωτικής εισφοράς με σταθερό συντελεστή, η οποία επιβάλλεται ακόμη και στην περίπτωση πολύ μικρής διαφοράς της τιμής εισαγωγής σε σύγκριση με την ελάχιστη τιμή, συνιστά οικονομική κύρωση και η Επιτροπή δεν απέδειξε ότι ένα τέτοιο σύστημα ήταν αναγκαίο για να διασφαλιστεί ο σκοπός του κανονισμού 521/77 .

33 Από το σύνολο των προηγούμενων σκέψεων προκύπτει ότι ο κανονισμός 2742/82 είναι άκυρος καθόσον θεσπίζει εξισωτική εισφορά με σταθερό συντελεστή ίσο προς τη διαφορά μεταξύ της ελάχιστης τιμής και της χαμηλότερης τιμής στη διεθνή αγορά .

Επί του δευτέρου ερωτήματος

34 Το δεύτερο ερώτημα αφορά το κύρος των κανονισμών 2089/85 του Συμβουλίου, και 2237/85 και 2238/85 της Επιτροπής . Με τους κανονισμούς αυτούς αντικαταστάθηκε το σύστημα που εξετάστηκε επ' ευκαιρία του πρώτου ερωτήματος .

35 Η Association, όπως διασαφήνισε κατά την προφορική διαδικασία, δεν αμφισβητεί το κύρος του κανονισμού 2089/85 του Συμβουλίου . Πάντως, θεωρεί ότι το νέο σύστημα που θέσπισε η Επιτροπή είναι παράνομο διότι δεν είναι σύμφωνο προς την αρχή της αναλογικότητας και διότι δεν αιτιολογείται όσον αφορά την αναγκαιότητα των ληφθέντων μέτρων .

36 Επ' αυτού, αναφέρεται ιδίως στο επιχείρημα, το οποίο απορρίφθηκε πιο πάνω, ότι με την κανονιστική ρύθμιση δεν γίνεται καμιά διάκριση μεταξύ κοινής σταφίδας και σουλτανίνας επ' αυτής της βάσεως, προβάλλει επίσης τα ακόλουθα επιχειρήματα :

α ) τα μέτρα εφαρμόζονταν και κατά τις περιόδους κατά τις οποίες η κοινοτική παραγωγή είχε εξαντληθεί, όπως κατά το Μάρτιο-Απρίλιο 1986

β ) η αισθητή αύξηση της ελάχιστης τιμής, πολύ υψηλή σε σχέση με την τιμή στην ελληνική αγορά, και η έλλειψη διαφοροποιήσεως μεταξύ χύμα εισαγομένων και συσκευασμένων προϊόντων, καθώς και η έλλειψη αποτελεσματικών διατάξεων για να αντιμετωπιστούν οι μεταβολές της ελάχιστης τιμής που οφείλονταν στις συχνές νομισματικές διακυμάνσεις, εξακολουθούσαν να προκαλουν πολύ μεγάλη αβεβαιότητα και να ανατρέπουν τις κανονικές εμπορικές πρακτικές

γ ) η κλίμακα των εξισωτικών εισφορών είναι εξαιρετικά υψηλή

δ ) η αρχή της αναλογικότητας παραβιάστηκε ακόμη κατά το μέτρο που το νέο σύστημα ελάχιστης τιμής έχει ως αποτέλεσμα να αποκλείει από την "τιμή εισαγωγής" οποιοδήποτε μέρος των εξόδων μεταφοράς και ασφαλίσεως, που έχουν καταβληθεί για τη μεταφορά των προϊόντων στο κοινοτικό λιμάνι προορισμού .

37 Ενόψει του κυρίου επιχειρήματος, επιβάλλεται η παρατήρηση ότι αυτό βασίζεται στην υπόθεση, η οποία απορρίφθηκε πιο πάνω, ότι υπάρχουν δύο κατηγορίες σταφίδας εκτός της αποκαλούμενης "κορινθιακής", η κοινή και η σουλτανίνα, οι οποίες δεν είναι εναλλάξιμες .

38 Επιπροσθέτως, πρέπει να γίνει δεκτό ότι, όπως προκύπτει από τις αιτιολογικές σκέψεις των κανονισμών 2089/85 του Συμβουλίου και 2237/85 της Επιτροπής, οι λόγοι για τους οποίους θεσπίστηκαν τα μέτρα διασφαλίσεως καθ' όλη τη νέα περίοδο εξακολουθούσαν να είναι οι ίδιοι, δηλαδή ο κίνδυνος διαταράξεως της αγοράς ως αποτέλεσμα των τιμών που εφάρμοζαν οι τρίτες χώρες εξαγωγής σε συνδυασμό με τις νομισματικές διακυμάνσεις και το γεγονός ότι είχαν ληφθεί υπόψη οι νέοι νομισματικοί συντελεστές οι οποίοι καθορίστηκαν ενόψει των συχνών μεταβολών στις ισοτιμίες .

39 Τέλος, επιβάλλεται η παρατήρηση ότι το άρθρο 1, παράγραφος 2, του κανονισμού 2237/85 ορίζει ως συστατικά στοιχεία της τιμής εισαγωγής την τιμή fob στη χώρα καταγωγής, καθώς και τα έξοδα μεταφοράς και ασφαλίσεως .

40 Από το σύνολο των προηγούμενων σκέψεων προκύπτει ότι από την εξέταση του δευτέρου ερωτήματος δεν προέκυψαν στοιχεία ικανά να επηρεάσουν το κύρος του κανονισμού 2089/85 του Συμβουλίου, και των κανονισμών 2237/85 και 2238/85 της Επιτροπής .

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Επί των δικαστικών εξόδων

41 Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν η ελληνική και η ολλανδική κυβέρνηση, καθώς και το Συμβούλιο και η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, που υπέβαλαν παρατηρήσεις στο Δικαστήριο, δεν αποδίδονται . Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης το χαρακτήρα παρεμπίπτοντος, που ανέκυψε ενώπιον του εθνικού δικαστηρίου, σ' αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων .

Διατακτικό

Για τους λόγους αυτούς

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ( έκτο τμήμα ),

κρίνοντας επί των ερωτημάτων που του υπέβαλε το Queen' s Bench Division του High Court of Justice με Διάταξη της 3ης Μαρτίου 1986, αποφαίνεται :

1 ) Από την εξέταση του πρώτου ερωτήματος προέκυψε ότι ο κανονισμός 2742/82 της Επιτροπής, της 13ης Οκτωβρίου 1982, περί των μέτρων διασφαλίσεως που πρέπει να εφαρμοστούν στις εισαγωγές σταφίδας ( ΕΕ L 290, σ . 28 ), όπως τροποποιήθηκε διαδοχικά, είναι άκυρος καθόσον θεσπίζει εξισωτική εισφορά με σταθερό συντελεστή ίσο προς τη διαφορά μεταξύ της ελάχιστης τιμής και της χαμηλότερης τιμής στη διεθνή αγορά .

2 ) Από την εξέταση του δευτέρου ερωτήματος δεν προέκυψαν στοιχεία που να επηρεάζουν το κύρος των κανονισμών 2089/85 του Συμβουλίου, της 23ης Ιουλίου 1985, 2237/85 της Επιτροπής, της 30ής Ιουλίου 1985 και 2238/85 της Επιτροπής, της 31ης Ιουλίου 1985 .