4.

Καταρχάς, προτίθεμαι να εξετάσω τις διαδικαστικές πλευρές στην υπόθεση 294/83. Το Κοινοβούλιο προβάλλει ένσταση απαραδέκτου, επικαλούμενο: α) την ανικανότητα του προσφεύγοντος να παρίσταται ενώπιον του Δικαστηρίου, β) τη μη δυνατότητα προσβολής των πράξεων του δυνάμει του άρθρου 173, παράγραφος 1, της Συνθήκης ΕΟΚ, γ) τη μη συνδρομή των προϋποθέσεων από τις οποίες η δεύτερη παράγραφος του εν λόγω άρθρου εξαρτά τη δυνατότητα των φυσικών προσώπων να ασκήσουν προσφυγή. Αρχίζω με το θέμα που αφορά τήν ικανότητα των Πράσινων να παρίστανται ενώπιον δικαστηρίου. Αφού έληξε η έγγραφη διαδικασία και ορίστηκε η προφορική, το Δικαστήριο έλαβε γνώση από την Επίσημη Εφημερίδα της Γαλλικής Δημοκρατίας ότι η προσφεύγουσα ένωση είχε διαλυθεί από τις 19 Ιουνίου 1984. Πάντως, στις 4 Οκτωβρίου 1984 η γραμματεία του Δικαστηρίου απηύθυνε έγγραφο στους Πράσινους, καλώντας τους να διευκρινίσουν αν, ενόψει του διεπόμενου από το γαλλικό δίκαιο καταστατικού, μπορούσαν ακόμη να παρίστανται ενώπιον δικαστηρίου. Δεν ελήφθη καμία απάντηση. Κατόπιν αυτού, το Δικαστήριο όρισε προθεσμία στους διαδίκους προκειμένου να διατυπώσουν τις απόψεις τους ως προς την ικανότητα του προσφεύγοντος (έγγραφο της 4ης Δεκεμβρίου 1984) μόνο το Κοινοβούλιο, ανταποκρινόμενο στην αίτηση αυτή, απάντησε. Πάντως, γεγονός είναι ότι μεταξύ των δικογράφων της υπόθεσης 190/84 περιλαμβάνεται « υπόμνημα απαντήσεως » που κατέθεσαν οι Πράσινοι στις 19 Μαρτίου 1985. Το Κοινοβούλιο βεβαιώνει ότι η ένωση « Les Verts — Parti écologiste » διαλύθηκε στις 29 Μαρτίου 1984, την απόφασή της δε περί διαλύσεως κοινοποίησε στην αρμόδια νομαρχιακή υπηρεσία της γαλλικής πρωτεύουσας στις 19 Ιουνίου 1984. Την ίδια ημέρα διαλύθηκε και η ένωση « Les Verts ». Πάντως, συγχρόνως με την πράξη διαλύσεως τους οι δύο ομάδες προέβησαν στη σύσταση νέας πολιτικής οργάνωσης με την επωνυμία « Les Verts — Confédération écologiste — Parti écologiste», με σχετική δήλωση ενώπιον της préfecture του Παρισιού στις 20 Ιουνίου 1984 (JORF της 25.7.1984, σσ. 6608 και 6604 αντίστοιχα). Με το σχετικό έγγραφο προβλέπεται η συγχώνευση των στοιχείων ενεργητικού και παθητικού τους. Το εν λόγω έγγραφο αναφέρει μεταξύ των στοιχείων αυτών της ένωσης « Les Verts — Parti écologiste » και « le bénéfice des actions juridiques entreprises ( contre le budget de la CEE, tant devant le C. E. que devant la Cour de justice de Luxembourg) » [το προϊόν από την άσκηση προσφυγών ( σχετικά με τον προϋπολογισμό ΕΟΚ ) τόσο ενώπιον του ΣτΕ όσο και ενώπιον του Δικαστηρίου στο Λουξεμβούργο], διευκρινίζει δε ότι οι προσφυγές αυτές « se continueront dans les mêmes termes selon les mêmes modalités » ( πρόκειται να συνεχιστούν υπό τους ίδιους όρους και προϋποθέσεις). Στη συνέχεια, με το άρθρο 13 του νέου καταστατικού μετά τη συνένωσή τους προβλέπεται ότι το « conseil national interrégional dispose de tous les pouvoirs qui ne sont pas réservés à ľ Assemblée générale dont il applique les décisions; notamment, il peut ester en justice» (το διαπεριφερειακό εθνικό συμβούλιο διαθέτει όλες τις εξουσίες, εκτός από εκείνες που έχουν ανατεθεί στη γενική συνέλευση, τις αποφάσεις της οποίας εφαρμόζει' ιδίως, μπορεί να παρίσταται ενώπιον δικαστηρίου ). Περαιτέρω, το Κοινοβούλιο επικαλείται έγγραφο της 26ης Ιουλίου 1984 που προσκόμισε το προσφεύγον στην υπόθεση 190/84, κατά το οποίο ο κατά νόμο υπεύθυνος της νέας ένωσης « conformément au protocole de fusion... [et] aux décisions de ľ Assemblée générale et du conseil national interrégional, confirme M. Etienne Tête dans sa fonction de délégué aux affaires juridiques pour intenter et continuer dans les mêmes termes et modalités l'ensemble des actions juridiques entreprises par ” Les Verts — Parti écologiste “, notamment devant la Cour de justice et le Conseil d'État... sous toutes ses formes » [ σύμφωνα με το έγγραφο συγχωνεύσεως ... (και) τις αποφάσεις της γενικής συνέλευσης και του περιφερειακού εθνικού συμβουλίου, ο Etienne Tête, o οποίος εκτελεί καθήκοντα εκπροσώπου για τις νομικές υποθέσεις, εξουσιοδοτείται να κινήσει και να συνεχίσει υπό τους αυτούς όρους και προϋποθέσεις το σύνολο των προσφυγών που άσκησαν οι Verts — Parti écologiste, ιδίως ενώπιον του Δικαστηρίου και του Συμβουλίου της Επικρατείας... υπό οιαδήποτε μορφή ]. Ενόψει των δεδομένων αυτών, το καθού συνάγει ότι: α) μετά τη διάλυση της, η ένωση « Les Verts — Parti écologiste » απώλεσε την ικανότητα της να είναι διάδικος, β) η νέα ένωση δεν υπεισήλθε νομότυπα στην προσφυγή που άσκησε η πρώτη, με αποτέλεσμα το Δικαστήριο να είναι αναρμόδιο να την εκδικάσει. Προς στήριξη της άποψης του, το Κοινοβούλιο προβάλλει δύο κατηγορίες επιχειρημάτων, τα οποία αρύεται από το γαλλικό και από το κοινοτικό δίκαιο. Σύμφωνα με πάγια νομολογία του Δικαστηρίου (πρόσφατα δε με την απόφαση της 27ης Νοεμβρίου 1984 στην υπόθεση 50/84, Bensider και λοιποί, Συλλογή 1984, σ. 3991), η γαλλική έννομη τάξη λαμβάνεται υπόψη επειδή το αν συντρέχει η ικανότητα του προσφεύγοντος να είναι διάδικος ελέγχεται με βάση την εθνική του νομοθεσία. Σύμφωνα λοιπόν με το άρθρο 341, παράγραφος 2, του γαλλικού νόμου της 24ης. Ιουλίου 1966, το νομικό πρόσωπο που διαλύθηκε εξακολουθεί να υφίσταται μόνο για τις ανάγκες της εκκαθάρισης· η επίκληση της διάταξης αυτής (η οποία είναι γνωστή και στο γερμανικό δίκαιο και την οποία εφαρμόσατε με την απόφαση της 20ής Μαρτίου 1959 στην υπόθεση 18/57, Noid, Race. 1958-1959, σ. 89) δεν είναι ασφαλώς δυνατή, όταν πρόκειται για υπόθεση, όπως η παρούσα, στην οποία τα δικαιώματα και οι υποχρεώσεις του προσφεύγοντος μεταβιβάστηκαν σε άλλο υποκείμενο δικαίου. Όσον αφορά το κοινοτικό δίκαιο, το άρθρο 173, παράγραφος 2, είναι αποφασιστικής σημασίας στο βαθμό που το παραδεκτό της προσφυγής εξαρτάται από τις προϋποθέσεις ότι ο προσφεύγων είναι φυσικό ή νομικό πρόσωπο και ότι η προσβαλλόμενη πράξη το αφορά. Στην προκειμένη περίπτωση, η πρώτη προϋπόθεση δεν συντρέχει λόγω διαλύσεως, έχοντας δε επέλθει κατά το χρόνο που οι Πράσινοι δεν είχαν ακόμα υποβάλει πίνακα υποψηφίων για τις ευρωπαϊκές εκλογές, το γεγονός αυτό σημαίνει ότι η πράξη δεν απευθύνεται πλέον σ' αυτούς. Κατά συνέπεια, δεν συντρέχει έννομο συμφέρον των Πράσινων να είναι διάδικοι, τοσούτω μάλλον καθόσον μεταβίβασαν σε τρίτο πρόσωπο το δικαίωμα να συνεχίσει την προσφυγή. Το Κοινοβούλιο δεν αμφισβητεί τη νομιμοποίηση του τρίτου αυτού προσώπου — του νέου δηλαδή κόμματος — να είναι διάδικος. Το τελευταίο πάντως δεν προέβλεψε την ανάληψη της υπόθεσης σύμφωνα με τις διατάξεις του γαλλικού δικαίου (οι οποίες άλλωστε είναι ανάλογες με εκείνες που ισχύουν στα περισσότερα κράτη μέλη), ότι δηλαδή στην πράξη αυτή πρέπει να προβαίνουν τα αρμόδια βάσει του καταστατικού όργανα εντός εύλογης προθεσμίας. Γεγονός είναι ότι υφίσταται έγγραφο της 17ης Φεβρουαρίου 1985 (για το οποίο έγινε λόγος κατά τη διάρκεια της επ' ακροατηρίου συζήτησης ), με το οποίο το περιφερειακό εθνικό συμβούλιο της νέας ένωσης αποφάσισε να « reprendre toutes les instances devant la Cour de justice de Luxembourg commencées par “ Les Verts — Parti écologiste”» ( συνεχίσει όλες τις ενώπιον του Δικαστηρίου προσφυγές που είχαν ασκήσει οι Verts — Parti écologiste ). Κατά την άποψη πάντως του καθού οργάνου, το κείμενο αυτό, το οποίο περιλαμβάνεται μόνο στη δικογραφία της υπόθεσης 190/84, δεν είναι δυνατό να ληφθεί υπόψη στην παρούσα δίκη. Σύμφωνα πάντοτε με το Κοινοβούλιο, « Les Verts — Confédération écologiste — Parti écologiste» βρίσκονται ενώπιον ενός αληθινού διλήμματος. Πράγματι, μετά την ίδρυση του κόμματος τους, κατήρτισαν στη Γαλλία πίνακα υποψηφίων, συμμορφώθηκαν προς όλες τις υποχρεώσεις που προέβλεπε η αμφισβητούμενη ρύθμιση και έλαβαν από τη γενική γραμματεία του Κοινοβουλίου ποσό ύψους 82058 ECU. Αυτό σημαίνει ότι το νέο κόμμα συνεχίζει τη δίκη που κίνησαν οι πρώην Πράσινοι, την κερδίζει και στην περίπτωση αυτή η ακύρωση των προσβαλλόμενων αποφάσεων το υποχρεώνει να επιστρέψει τα εισπραχθέντα ποσά, ή δεν συνεχίζει τη δίκη, οπότε η προσφυγή απορρίπτεται λόγω ανικανότητας του προσφεύγοντος. Αυτός είναι και ο λόγος της διφορούμενης συμπεριφοράς του προσφεύγοντος στην οποία μόνο το Δικαστήριο μπορεί να θέσει τέρμα, καλώντας το να λάβει απερίφραστα θέση.