ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (ΠΡΩΤΟ ΤΜΗΜΑ) ΤΗΣ 27ΗΣ ΜΑΙΟΥ 1982. - PROVVEDITORIE MARITTIME S. GIACOMO SPA ΚΑΤΑ AMMINISTRAZIONE DELLE FINANZE DELLO STATO - DOGANA DI GENOVA. - (ΑΙΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΠΡΟΔΙΚΑΣΤΙΚΗΣ ΑΠΟΦΑΣΕΩΣ ΤΟΥ TRIBUNALE ΤΗΣ ΓΕΝΟΒΑΣ - ΙΤΑΛΙΑ). - ΕΙΣΦΟΡΑ ΛΟΓΩ ΕΞΑΓΩΓΗΣ - ΧΡΟΝΟΣ ΚΑΤΑ ΤΟΝ ΟΠΟΙΟΝ ΚΑΘΙΣΤΑΤΑΙ ΑΠΑΙΤΗΤΗ Η ΑΞΙΩΣΗ. - ΥΠΟΘΕΣΗ 196/81.



Συλλογή της Νομολογίας του Δικαστηρίου 1982 σελίδα 01973



Περίληψη

Διάδικοι

Αντικείμενο της υπόθεσης

Σκεπτικό της απόφασης

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Διατακτικό



Λέξεις κλειδιά

Γεωργία — Κοινή οργάνωση αγοράς — Ζάχαρη — Εισφορές λόγω εξαγωγής — Απαιτητές τό αργότερο κατά τόν χρόνο τής συμπληρώσεως τών τελωνειακών διατυπώσεων — Είσπραξη σέ μεταγενέστερο χρόνο — Απώλεια τού δικαιώματος — Όχι

Περίληψη

Κανονισμός τού Συμβουλίου 1076/72 άρθρο 3 παράγραφος 2 )

Η έκφραση «απαιτητή τό αργότερο» κατά τόν χρόνο τής συμπληρώσεως τών τελωνειακών διατυπώσεων πού περιέχεται στό άρθρο 3 παράγραφος 2 τού κανονισμού 1076/72 τής Επιτροπής , περί τών λεπτομερειών εφαρμογής τών εισφορών λόγω εξαγωγής στόν τομέα τής ζάχαρης πρέπει νά ερμηνευθεί όχι υπό τήν έννοια οτι συνεπάγεται απώλεια δικαιώματος , αλλά οτι αποκτά νόημα στήν περίπτωση πού ο χρόνος τού καθορισμού , συνεπώς καί τού απαιτητού τής οφειλής , τοποθετείται πρό τής ημερομηνίας τής συμπληρώσεως τών τελωνειακών διατυπώσεων . Άρα , η εκκαθάριση καί η κατά κυριολεξία είσπραξη τής εισφοράς , δηλαδή η καταβολή της , δύνανται νά γίνουν μεταγενεστέρως .

Διάδικοι

Στήν υπόθεση 196/81 ,

πού έχει ως αντικείμενο αίτηση τού Tribunale τής Γένοβας , Prima Sezione Civile ( πρώτο τμήμα πολιτικών υποθέσεων ), πρός τό Δικαστήριο , κατ’ εφαρμογή τού άρθρου 177 τής συνθήκης ΕΟΚ , μέ τήν οποία ζητείται , στά πλαίσια τής διαφοράς πού εκκρεμεί ενώπιον τού αιτούντος δικαστηρίου μεταξύ

PROVVEDITORIE MARITTIME S . GIACOMO SPA , Μιλάνο ,

καί

AMMINISTRAZIONE DELLE FINANZE DELLO STATO — DOGANA DI GENOVA ( τελωνείο τής Γένοβας ),

Αντικείμενο της υπόθεσης

η έκδοση προδικαστικής αποφάσεως ως πρός τήν ερμηνεία τού άρθρου 3 , παράγραφος 2 τού κανονισμού 1076/72 τής Επιτροπής , τής 25ης Μα ΐου 1972 , περί τών λεπτομερειών εφαρμογής τών εισφορών λόγω εξαγωγής στόν τομέα τής ζάχαρης καί περί τροποποιήσεως τού κανονισμού 2637/70 ( GU L 121 , σ . 22 ),

Σκεπτικό της απόφασης

1 Μέ διάταξη τής 25ης Μα ΐου 1981 , πού περιήλθε στό Δικαστήριο στίς 2 Ιουλίου 1981 , τό Tribunale τής Γένοβας υπέβαλε , δυνάμει τού άρθρου 177 τής συνθήκης ΕΟΚ , προδικαστικό ερώτημα ως πρός τήν ερμηνεία τού άρθρου 3 παράγραφος 2 τού κανονισμού 1076/72 τής Επιτροπής , τής 25ης Μα ΐου 1972 , περί τών λεπτομερειών εφαρμογής τών εισφορών εξαγωγής στόν τομέα τής ζάχαρης καί περί τροποποιήσεως τού κανονισμού 2637/70 ( GU L 121 , σ . 22 ).

2 Η κυρία δίκη αφορά τήν είσπραξη τής κοινοτικής εισφοράς λόγω εξαγωγής στήν Ελβετία , μεταξύ Αυγούστου καί Δεκεμβρίου 1974 , ορισμένων παρτίδων κατεργασμένης ζάχαρης από τήν επιχείρηση Provveditorie Marittime San Giacomo , προμηθεύτρια πλοίων τής γραμμής τής ναυτιλιακής επιχειρήσεως «Italia» . Αρχικώς , τό εμπόρευμα προωρίζετο γιά τόν εφοδιασμό πλοίων καί ειχε αποθηκευθεί στήν ελεύθερη ιδιωτική αποθήκη τής εναγούσης στήν Γένοβα-Rivarolo .

3 Κατά τόν χρόνο τής πραγματοποιήσεως τής εξαγωγής αυτής , δηλαδή κατά τήν συμπλήρωση τών τελωνειακών διατυπώσεων , δέν εισεπράχθη εισφορά . Εν συνεχεία , ομως , τόν Ιανουάριο 1975 , τό τελωνείο τής Γένοβας εκάλεσε τήν ενάγουσα νά καταβάλει τήν εισφορά , ισχυριζόμενο οτι , εκ παραδρομής δέν ειχε εισπραχθεί καμμία εισφορά .

4 Ο κανονισμός 1009/67 τού Συμβουλίου , τής 18ης Δεκεμβρίου 1967 , περί κοινής οργανώσεως αγοράς στόν τομέα τής ζάχαρης ( GU 308 , σ . 1 ) προβλέπει , στό άρθρο 16 παράγραφος 1 , οπως ετροποποιήθη από τόν κανονισμό 607/72 τού Συμβουλίου , τής 23ης Μαρτίου 1972 ( GU L 75 , σ . 4 ) οτι :

«Όταν η τιμή cif τής λευκής ζάχαρης ή τής ακατέργαστης ζάχαρης ειναι ανώτερη από τήν τιμή κατωφλίου εισπράττεται , κατά τήν εξαγωγή τού συγκεκριμένου προϊόντος , εισφορά ίση πρός τήν διαφορά τών δύο αυτών τιμών .

Όταν υπάρχει κίνδυνος ο εφοδιασμός σέ ζάχαρη τού συνόλου ή μιάς από τίς περιοχές τής Κοινότητος νά μήν εξασφαλίζεται πλέον σέ επίπεδο τιμής μέσα στό οριο τής τιμής κατωφλίου , δύναται νά προβλέπεται η επιβολή ειδικής εισφοράς λόγω εξαγωγής τού εν λόγω προϊόντος . Σέ περίπτωση εφαρμογής τών διατάξεων τού παρόντος εδαφίου , δέν έχουν εφαρμογή οι διατάξεις τού προηγουμένου εδαφίου» ( Ο κανονισμός 3330/74 εγκατέλειψε τήν διάκριση μεταξύ εισφοράς καί ειδικής εισφοράς ).

«Πλήν αντιθέτων διατάξεων , θεσπιζομένων από τό Συμβούλιο κατά τήν προβλεπομένη στήν παράγραφο 3 διαδικασία , η πρός είσπραξη εισφορά ή ειδική εισφορά , αναλόγως τής περιπτώσεως , ειναι εκείνη πού ισχύει τήν ημέρα τής εξαγωγής.»

Οι εισφορές αυτές ειχαν ως σκοπό νά εξασφαλίσουν στήν Κοινότητα επαρκή εφοδιασμό σέ ζάχαρη , αποθαρρύνοντας τίς εξαγωγές σέ περιόδους , κατά τίς οποίες οι αυξήσεις τών διεθνών τιμών τίς καθιστούσαν ελκυστικές .

5 Επί πλέον , ο προαναφερθείς κανονισμός 1076/72 τής Επιτροπής καθώρισε τίς λεπτομέρειες εφαρμογής τών ανωτέρω εισφορών λόγω εξαγωγής . Στό άρθρο 3 ορίζει οτι :

«1 . Εκτός τών περιπτώσεων οπου η ειδική εισφορά λόγω εξαγωγής προσδιορίζεται στό πλαίσιο διαγωνισμού , οι αναφερόμενες στό άρθρο 1 εισφορές ειναι εκείνες πού ισχύουν τήν ημέρα τής συμπληρώσεως τών τελωνειακών διατυπώσεων , στίς οποίες αναφέρεται τό άρθρο 8 , παράγραφος 2 , δεύτερο εδάφιο , στοιχείο β τού κανονισμού ( ΕΟΚ ) 1373/70 .

2 . Οι εισφορές εισπράττονται από τό Κράτος μέλος , στό έδαφος τού οποίου συμπληρώνονται οι αναφερόμενες στήν παράγραφο 1 διατυπώσεις . Καθίστανται δέ απαιτητές τό αργότερο κατά τόν χρόνο τής συμπληρώσεως τών εν λόγω διατυπώσεων.»

6 Η επιχείρηση San Giacomo προσέφυγε κατά τών πράξεων τού τελωνείου στό Tribunale τής Γένοβας τό οποίο υπέβαλε στό Δικαστήριο τό ερώτημα :

«Ποιά ειναι η ακριβής έννοια τής εκφράσεως «τό αργότερο» , ειδικότερα δέ η έκφραση αυτή αναφέρεται στό χρονικό σημείο τού καθορισμού τού ποσού τής εισφοράς , ή μήπως στό αρχικό ή τό τελικό χρονικό σημείο τού κατά κυριολεξία απαιτητού ( χαρακτήρας μιάς οφειλής τής οποίας τήν άμεση εκτέλεση δύναται νά απαιτήσει ο δανειστής);»

7 Οι εισφορές πού αναφέρονται στούς ανωτέρω κανονισμούς ειναι οι ισχύουσες κατά τήν ημέρα τής εκπληρώσεως τών τελωνειακών διατυπώσεων , η οποία ορίζεται στό άρθρο 15 παράγραφος 5 τού κανονισμού 1373/70 τής Επιτροπής , τής 10ης Ιουλίου 1970 , περί κοινών λεπτομερειών εφαρμογής τού καθεστώτος τών αδειών εισαγωγής , εξαγωγής καί προκαθορισμού , γιά τά γεωργικά προϊόντα πού υπόκεινται σέ καθεστώς ενιαίων τιμών ( GU L 158 , σ . 1 ), ως η ημέρα

« . . . κατά τήν οποία η τελωνειακή αρχή δέχεται τήν πράξη μέ τήν οποία ο δηλών εκφράζει τήν βούλησή του νά εξαγάγει τά εν λόγω προϊόντα . . . ή νά τά θέσει υπό τελωνειακό έλεγχο . . . » .

8 Η ενάγουσα αντλεί επιχείρημα από τό άρθρο 3 παράγραφος 2 τού κανονισμού 1076/72 , κατά τό οποίο «οι εισφορές καθίστανται απαιτητές τό αργότερο κατά τόν χρόνο τής συμπληρώσεως τών τελωνειακών διατυπώσεων» καί από τήν προμνημονευθείσα παράγραφο 5 τού άρθρου 15 τού κανονισμού 1373/70 , γιά νά καταλήξει στό συμπέρασμα οτι η εν λόγω εισφορά έπρεπε νά εισπραχθεί κατά τόν χρόνο τής καταθέσεως τής αιτήσεως χορηγήσεως αδείας εξαγωγής . Η εκ μέρους τών τελωνειακών αρχών παράλειψη τής ασκήσεως τού δικαιώματος εισπράξεως τής εισφοράς έχει ως συνέπεια , δυνάμει τών προαναφερθεισών κοινοτικών διατάξεων , τήν απώλεια τού δικαιώματος αυτού .

9 Η Amministrazione delle Finanze dello Stato ειναι τής γνώμης οτι η είσπραξη τελωνειακών δασμών ή εισφορών αποτελεί φάση μεταγενέστερη τής εκ μέρους τών τελωνειακών αρχών αποδοχής τής δηλώσεως εισαγωγής ή εξαγωγής . Αποκλείει τό οτι η επίδικη κοινοτική διάταξη εισάγει αποκλειστική προθεσμία , πού απαγορεύει στήν αρμοδία αρχή τού Κράτους μέλους νά απαιτήσει τό ποσό τής εισφοράς , τό οποίο , εκ παραδρομής , δέν εισεπράχθη κατά τόν χρόνο τής συμπληρώσεως τών τελωνειακών διατυπώσεων .

10 Κατά τήν άποψη τής ιταλικής κυβερνήσεως καί τής Επιτροπής , πού κατέθεσαν παρατηρήσεις στό Δικαστήριο , η παράγραφος 2 τού άρθρου 3 τού κανονισμού 1076/72 δέν δύναται νά ερμηνευθεί υπό τήν έννοια οτι , άν δέν έγινε χρήση τού δικαιώματος εισπράξεως τής εισφοράς κατά τήν συμπλήρωση τών τελωνειακών διατυπώσεων , επέρχεται έκπτωση από τό δικαίωμα αυτό αποκλείουσα μεταγενέστερη είσπραξη .

11 Αυτή ειναι η προσήκουσα ερμηνεία . Πρώτον , αυτή η ίδια η διατύπωση τής επιδίκου κοινοτικής διατάξεως δέν οδηγεί στό συμπέρασμα οτι η έκφραση «τό αργότερο» πού περιέχει , σημαίνει απώλεια τής τελωνειακής απαιτήσεως σέ μία συγκεκριμένη στιγμή . Τό συμπέρασμα αυτό θά ηδύνατο νά συναχθεί μόνο εάν τό επίδικο κείμενο προέβλεπε ρητώς τήν έννοια τής απωλείας τού δικαιώματος καί περιείχε σαφή καί ρητή σχετική διάταξη .

12 Εξ άλλου , η έκφραση «τό αργότερο» αναφέρεται σαφώς όχι στήν είσπραξη τής απαιτήσεως , αλλά στό απαιτητό αυτής , τό οποίο αποτελεί τήν καθοριστική έννοια γιά τήν κατανόηση τής επιδίκου διατάξεως . Η στιγμή τού καθορισμού άρα καί τού απαιτητού τής οφειλής , δύναται πράγματι νά τοποθετείται καί πρό τής ημερομηνίας τής συμπληρώσεως τών τελωνειακών διατυπώσεων . Άλλωστε αυτό συμβαίνει συνήθως , οπως υπογραμμίζουν η Επιτροπή καί η ιταλική κυβέρνηση .

13 Η έκφραση «απαιτητή τό αργότερο» πού περιέχεται στήν επίδικη διάταξη πρέπει , επομένως , νά ερμηνεύεται όχι κατά τήν έννοια οτι συνεπάγεται απώλεια δικαιώματος , αλλά οτι αποκτά νόημα στήν περίπτωση πού ο χρόνος τού καθορισμού , συνεπώς καί τού απαιτητού τής οφειλής , τοποθετείται πρό τής ημερομηνίας τής συμπληρώσεως τών τελωνειακών διατυπώσεων . Άρα , η εκκαθάριση καί η κατά κυριολεξία είσπραξη τής εισφοράς , δηλαδή η καταβολή της , δύνανται νά γίνουν μεταγενεστέρως .

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Επί τών δικαστικών εξόδων

14 Τά έξοδα στά οποία υπεβλήθησαν η ιταλική κυβέρνηση καί η Επιτροπή τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων , οι οποίες κατέθεσαν παρατηρήσεις στό Δικαστήριο , δέν αποδίδονται . Δεδομένου οτι η διαδικασία έχει ως πρός τούς διαδίκους τής κυρίας δίκης τόν χαρακτήρα παρεμπίπτοντος , πού ανέκυψε ενώπιον τού εθνικού δικαστηρίου , σ’ αυτό εναπόκειται νά αποφασίσει γιά τά δικαστικά έξοδα .

Διατακτικό

Διά ταύτα

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ( πρώτο τμήμα )

κρίνοντας επί τού ερωτήματος πού τού υπέβαλε , μέ διάταξη τής 25ης Μα ΐου 1981 , τό Tribunale τής Γένοβας , αποφαίνεται :

Η έκφραση «απαιτητή τό αργότερο» πού περιέχεται στό άρθρο 3 παράγραφος 2 τού κανονισμού 1076/72 τής Επιτροπής , τής 25ης Μα ΐου 1972 , περί τών λεπτομερειών εφαρμογής τών εισφορών λόγω εξαγωγής στόν τομέα τής ζάχαρης καί περί τροποποιήσεως τού κανονισμού 2637/70 ( GU L 121 , σ . 22 ) πρέπει νά ερμηνευθεί όχι υπό τήν έννοια οτι συνεπάγεται απώλεια δικαιώματος , αλλά οτι αποκτά νόημα στήν περίπτωση πού ο χρόνος τού καθο ρισμού , συνεπώς καί τού απαιτητού τής οφειλής , τοποθετείται πρό τής ημερομηνίας τής συμπληρώσεως τών τελωνειακών διατυπώσεων . Άρα , η εκκαθάριση καί η κατά κυριολεξία είσπραξη τής εισφοράς , δηλαδή η καταβολή της , δύνανται νά γίνουν μεταγενεστέρως .