Προτάσεις του γενικού εισαγγελέα Lenz της 14/04/1994. - AC-ATEL ELECTRONICS VERTRIEBS GMBH ΚΑΤΑ HAUPTZOLLAMT MUENCHEN-MITTE. - ΑΙΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΠΡΟΔΙΚΑΣΤΙΚΗΣ ΑΠΟΦΑΣΕΩΣ: FINANZGERICHT MUENCHEN - ΓΕΡΜΑΝΙΑ. - ΑΙΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΠΡΟΔΙΚΑΣΤΙΚΗΣ ΑΠΟΦΑΣΕΩΣ - ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΟΥ ΚΥΡΟΥΣ - ΔΑΣΜΟΣ ΑΝΤΙΝΤΑΜΠΙΝΓΚ - ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ - ΔΙΟΡΘΩΤΙΚΟ - ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ. - ΥΠΟΘΕΣΗ C-30/93.



Συλλογή της Νομολογίας του Δικαστηρίου 1994 σελίδα I-02305



Προτάσεις του γενικού εισαγγελέα

++++

Κύριε Πρόεδρε,

Κύριοι δικαστές,

Α - Εισαγωγή

1. Η παρούσα αίτηση για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως του Finanzgericht Muenchen αφορά έναν κανονισμό της Επιτροπής περί της επιβολής προσωρινού δασμού αντιντάμπινγκ στις εισαγωγές ορισμένων τύπων ηλεκτρονικών μικροκυκλωμάτων. Το Finanzgericht αμφισβητεί το κύρος του κανονισμού αυτού, όπως διατυπώθηκε με διορθωτικό που δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα μετά την έκδοσή του, επειδή το εν λόγω διορθωτικό έχει ενδεχομένως μεταβάλει το ουσιαστικό περιεχόμενο του αρχικού κειμένου. Το προδικαστικό ερώτημα εντάσσεται στο πλαίσιο διαφοράς μεταξύ ενός εισαγωγέα (προσφεύγουσα) και του Hauptzollamt Muenchen-Mitte (στο εξής: Hauptzollamt), η οποία αφορά την παρακράτηση της ασφάλειας, την οποία η προσφεύγουσα είχε συστήσει για τον προσωρινό δασμό.

2. Οι προβλεπόμενες από τον επίδικο κανονισμό (ΕΟΚ) 165/90 (1) της Επιτροπής, της 23ης Ιανουαρίου 1990, DRAM (dynamic random access memories - δυναμικές μνήμες ταχείας προσπέλασης) είναι μονολιθικά ολοκληρωμένα κυκλώματα μνήμης με χιλιάδες σελίδες μνήμης κάθε μια από τις οποίες μπορεί να έχει ξεχωριστή προσπέλαση (τυχαία προσπέλαση). Το ηλεκτρικό φορτίο των κυψελίδων πρέπει να ανανεώνεται μετά την προσπέλαση, καθώς και περιοδικά λόγω διαρροής. Η απαιτουμένη ανανέωση του φορτίου των πυκνωτών καθιστά τη διάταξη "δυναμική" (2). Στο σημείο 15 του επίδικου κανονισμού γίνεται διάκριση μεταξύ τελικών μνημών DRAM αφενός και αυτών που έχουν τη μορφή δίσκων (Wafers) και μικροπλακιδίων αφετέρου.

3. 'Οπως προκύπτει από τα στοιχεία της Διατάξεως περί παραπομπής, η παρούσα διαδικασία αφορά την εισαγωγή τελικών μνημών DRAM. Το Finanzgericht αναφέρει πράγματι, σχετικά με τη Συνδυασμένη Ονοματολογία, ότι "στην περίπτωση των εισαχθέντων από την προσφεύγουσα ολοκληρωμένων κυκλωμάτων πρόκειται αναμφισβήτητα για προϊόντα, τα οποία έπρεπε να υπαχθούν στον κωδικό 8542 11 43 (...)" (3). Το κατά την εισαγωγή στις 5 Απριλίου 1990 σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΟΚ) 2886/89 (4) της Επιτροπής ισχύον κείμενο της Συνδυασμένης Ονοματολογίας προβλέπει για τους δίσκους τον κωδικό 8542 11 10 και για τα μικροπλακίδια τον κωδικό 8542 11 30. Αντιθέτως, ο κωδικός 8542 11 43 αφορά "δυναμικές μνήμες ταχείας προσπέλασης (D-RAM) (...) με ικανότητα απομνημόνευσης που υπερβαίνει τα 256 Κbits αλλά δεν υπερβαίνει τα 4 Mbits".

4. Η δασμολογική απαρίθμηση αυτού του είδους των προϊόντων τροποποιήθηκε λίγο πριν από την έκδοση του επίδικου κανονισμού. Σύμφωνα με τη Συνδυασμένη Ονοματολογία, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΟΚ) 3174/88 (5) της Επιτροπής, αυτά υπήγοντο από την 1η Ιανουαρίου 1989 στον κωδικό 8542 11 71, ο οποίος εκαλύπτετο από τον όρο "μνήμες" (ο δε τελευταίος αυτός όρος διευκρινίζεται με τις έννοιες και τους χαρακτηρισμούς του προηγουμένου κωδικού). Αντιθέτως, η Συνδυασμένη Ονοματολογία, όπως τροποποιήθηκε με τον εφαρμοστέο από την 1η Ιανουαρίου 1990 κανονισμό 2886/89 προβλέπει για τις τελικές μνήμες DRAM, ανάλογα με την ικανότητα απομνημονεύσεως, τρεις διαφορετικούς κωδικούς. Σ' αυτούς συγκαταλέγεται, μαζί με τους κωδικούς 8542 11 41 και 8542 11 45, ο προηγουμένως αναφερθείς κωδικός 8542 11 43, στον οποίο υπάγονται τα εισαγόμενα από την προσφεύγουσα προϊόντα. Το κείμενο αυτό της Συνδυασμένης Ονοματολογίας ρητώς αναφέρεται ακόμη σε ένα - και μόνο ένα - άλλο είδος "μνημών τυχαίας προσπέλασης", δηλαδή τις "στατικές". Αυτές πάλι, ανάλογα με την ικανότητα απομνημονεύσεως, υπάγονται σε διαφορετικές διακρίσεις. Τέλος, το κείμενο αυτό της Συνδυασμένης Ονοματολογίας δεν προβλέπει πλέον τον κωδικό 8542 11 71.

5. Το κείμενο του επίδικου κανονισμού 165/90, όπως αρχικά δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα, στηριζόταν ακόμη στην απαρίθμηση του κανονισμού 3174/88. Στο σημείο 2 του πρώτου κανονισμού αναφέρεται:

"Από την 1η Ιανουαρίου 1989, τα προϊόντα DRAM υπάγονται στους κωδικούς ΣΟ ex 8542 11 10, ex 8542 11 30 και ex 8542 11 71." (6)

6. Ομοίως, στο σημείο 15 αναφέρεται:

"Οι τελικές μνήμες DRAM υπάγονται στον κωδικό ΣΟ ex 8542 11 71 οι δίσκοι ημιαγωγού υπάγονται στον κωδικό ΣΟ ex 8542 11 10 τα μικροπλακίδια υπάγονται στον κωδικό ΣΟ ex 8542 11 30 (μικροπλακέτες)." (7)

7. Τέλος, το άρθρο 1 του κανονισμού είχε ως εξής:

"(1) Επιβάλλεται προσωρινός δασμός αντιντάμπινγκ στις εισαγωγές ορισμένων τύπων μικροκυκλωμάτων γνωστών ως μνήμες DRAM (δυναμικές μνήμες ταχείας προσπέλασης) και υπάγονται στους κωδικούς ΣΟ ex 8473 30 00, ex 8542 11 10, ex 8542 11 30, ex 8542 11 71 ή ex 8548 00 00 (...), καταγωγής Ιαπωνίας.

(2) Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, τα προϊόντα DRAM καλύπτουν όλους τους τύπους και τις πυκνότητες, συμπεριλαμβανομένων των ημιτελών μορφών όπως δίσκοι ημιαγωγού και μικροπλακίδια (συναρμολογημένα ή μη) καθώς και των μορφών με πολλαπλές δυνατότητες συνδυασμών όπως μνήμες DRAM οργανωμένες σε 'σωρούς' και δομικές μονάδες." (8)

8. Στις 10 Φεβρουαρίου 1990 δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, σειρά L, ως προς τον εν λόγω κανονισμό το αναφερθέν στην αρχή των προτάσεών μου διορθωτικό (9). Λαμβάνει υπόψη την από 1ης Ιανουαρίου 1990 επελθούσα τροποποίηση των κωδικών ΣΟ. Σύμφωνα με το διορθωτικό αυτό αντικαταστάθηκε, επομένως, στο σημείο 2 του επίδικου κανονισμού (10), η ημερομηνία της 1ης Ιανουαρίου 1989 με αυτήν της 1ης Ιανουαρίου 1990 και στη θέση της "διακρίσεως" ex 8542 11 71 εμφανίζονται στο εξής οι "διακρίσεις" 8542 11 41, 8542 11 43, 8542 11 45 (11). Ομοίως, άλλαξαν οι κωδικοί στο σημείο 15 (12) και στο άρθρο 1, παράγραφος 1, (13) του κανονισμού.

9. Μετά από την παράταση της διάρκειας ισχύος του προσωρινού δασμού (14), το Συμβούλιο εξέδωσε στις 23 Ιουλίου 1990 τον κανονισμό (ΕΟΚ) 2112/90 (15), με τον οποίο αυτό καθόρισε, στον επίμαχο τομέα, την επιβολή οριστικού δασμού αντιντάμπινγκ και την είσπραξη του προσωρινού δασμού. Οι κωδικοί ΣΟ, στους οποίους αναφέρεται ο κανονισμός αυτός, αντιστοιχούν με αυτούς του κανονισμού 165/90 όπως διορθώθηκε.

10. Οι εισαγωγές της προσφεύγουσας, για τις οποίες πρόκειται στην κύρια δίκη, πραγματοποιήθηκαν μεν σύμφωνα με το προαναφερθέν διορθωτικό, αλλά πριν από την έκδοση του κανονισμού 2112/90. Πράγματι, στις 5 Απριλίου 1990 αυτή δήλωσε τα περί ων ο λόγος, κατασκευασθέντα από ιαπωνική εταιρία προϊόντα, προκειμένου να τεθούν σε κατανάλωση, και μάλιστα, όπως αναφέρεται στη Διάταξη περί παραπομπής, ως "δυναμικές μνήμες (...)" του κωδικού 8542 11 43 0020.

11. Το Finanzgericht μας αναφέρει ακόμη, ως προς το ιστορικό της υποθέσεως, ότι το τελωνείο παρακράτησε κατά την εν λόγω διασάφηση ποσό 20 659,12 γερμανικών μάρκων (DM) ως ασφάλεια για τον προσωρινό δασμό αντιντάμπινγκ. Κατόπιν ενστάσεως της προσφεύγουσας, το Hauptzollamt της επισήμανε ότι η Επιτροπή ανακοίνωσε, κατόπιν του ερωτήματος του ομοσπονδιακού Υπουργείου Οικονομικών, ότι τα επίδικα προϊόντα εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του κανονισμού 165/90, διότι από αυτόν εξαιρούνται μόνο οι μνήμες RAM για εφαρμογές βίντεο (VRΑΜs) που βασίζονται σε στατική-RAM (SRΑΜ)-δομή κυψελίδων.

12. Στις 30 Απριλίου 1991, το Hauptzollamt εξέδωσε, στηριζόμενο στον κανονισμό 2112/90, την προσβαλλομένη τροποποιητική φορολογική απόφαση. Με αυτήν, σύμφωνα με τα στοιχεία του Finanzgericht, καθορίστηκε για τα εισαχθέντα προϊόντα οριστικός δασμός αντιντάμπινγκ ύψους 20 659,12 DΜ, ο δασμός δε αυτός συμψηφίστηκε με την παρασχεθείσα ασφάλεια.

13. Μετά από ανεπιτυχή ένσταση, η προσφεύγουσα άσκησε ενώπιον του Finanzgericht την προσφυγή της κύριας δίκης. Επικαλέσθηκε το σημείο 35 του κανονισμού 165/90, όπου, υπό τον τίτλο μνήμες RΑΜ για εφαρμογές βίντεο, αναφέρονται τα εξής:

"'Ενας εξαγωγέας ισχυρίστηκε ότι οι μνήμες RΑΜ για εφαρμογές βίντεο (VRΑΜ) έχουν διαφορετικές τεχνικές προδιαγραφές ως προς τις μνήμες DRAM και ότι, συνεπώς, δεν θα πρέπει να περιλαμβάνονται στον ορισμό του ομοειδούς προϊόντος.

Η Επιτροπή σημειώνει ότι ορισμένες μνήμες DRAM μπορούν να χρησιμοποιηθούν για ορισμένες εφαρμογές βίντεο, ενώ οι μνήνες VRΑΜ είναι τεχνικώς διαφορετικά προϊόντα.

Η Επιτροπή συμπεραίνει, συνεπώς, ότι οι ίδιες μνήμες VRΑΜ δεν πρέπει να θεωρούνται ως ομοειδή προϊόντα, ενώ οι μνήμες DRΑΜ που χρησιμοποιούνται για εφαρμογές βίντεο είναι ομοειδή προϊόντα."

14. Η προσφεύγουσα ανέφερε ότι, κατά το χωρίο αυτό, οι VRAΜs δεν πρέπει να θεωρούνται ως καλούμενα ομοειδή προϊόντα. 'Εχοντας αυτό υπόψη, παρήγγειλε τα προϊόντα αυτά στο Χονγκ Κονγκ και τα εισήγαγε. Με τον κανονισμό 2112/90 του Συμβουλίου επιβεβαιώνεται ότι οι μνήμες RΑM για εφαρμογές βίντεο δεν πρέπει να θεωρούνται ως ομοειδή προϊόντα.

15. Στο επίμαχο χωρίο του κανονισμού 2112/90 (σημείο 7, τελευταία παύλα και τελευταίο εδάφιο) αναφέρεται το εξής:

"Η Επιτροπή προσδιόρισε στο πλαίσιο των προσωρινών της συμπερασμάτων τα εξής: (...) οι μνήμες RAΜ βίντεο (VRΑΜ), που δεν βασίζονται στην τεχνολογία των μνημών DRAΜ αλλά σε άλλες τεχνολογίες, όπως τεχνολογία στατικής RAΜ (SRΑΜ), δεν θεωρούνται ομοειδή προϊόντα, αλλά τα προϊόντα που χρησιμοποιούνται στις εφαρμογές βίντεο που βασίζονται στην τεχνολογία DRAM είναι ομοειδή προϊόντα.

Επειδή δεν προβλήθηκαν νέα σχετικά επιχειρήματα, το Συμβούλιο επιβεβαιώνει αυτά τα συμπεράσματα."

16. Το Finanzgericht δεν έλαβε θέση ως προς τον ισχυρισμό αυτό. Ανέφερε μάλλον ότι ο κανονισμός 165/90, όπως ήταν διατυπωμένος πριν από το διορθωτικό, δεν περιελάμβανε τύπους του κωδικού ΣΟ 8542 11 43 και, επομένως, ούτε και τα εισαχθέντα από την προσφεύγουσα προϊόντα. Δεδομένου ότι ο κανονισμός 2112/90, ο οποίος αναφέρεται στον εν λόγω κωδικό, μπορούσε να έχει έννομα αποτελέσματα μόλις από τις 23 Ιουλίου 1990, για το Hauptzollamt δεν υφίστατο κανένα νομικό έρεισμα για να επιβάλει δασμό αντιντάμπινγκ επί των ήδη τον Απρίλιο 1990 εισαχθέντων από την προσφεύγουσα προϊόντων.

17. Κατά την άποψη του Hauptzollamt, ο κανονισμός 165/90 οπωσδήποτε τροποποιήθηκε με το (προαναφερθέν) διορθωτικό της 10ης Φεβρουαρίου 1990 εγκύρως ώστε ήδη από το χρονικό αυτό σημείο να λαμβάνεται υπόψη η είσπραξη προσωρινού δασμού για τα προϊόντα του κωδικού 8542 11 43.

18. Εντούτοις, το αιτούν δικαστήριο έχει αμφιβολίες κατά πόσον ένας κοινοτικός κανονισμός μπορεί να τροποποιηθεί με ένα αυτού του είδους απλό "διορθωτικό". Από το δημοσιευθέν κείμενο του διορθωτικού δεν προκύπτει σε ποια νομική πράξη αυτό στηρίζεται. Εξάλλου, ελλείψει επακριβέστερου χαρακτηρισμού, πολλά συνηγορούν υπέρ του ότι δεν πρόκειται για νομική πράξη κατά την έννοια του άρθρου 189 της Συνθήκης. Περαιτέρω, και η μορφή της γνωστοποιήσεως αντιφάσκει προς την πρακτική των οργάνων να αναφέρουν τον τόπο και την ημερομηνία της νομικής πράξεως και να τη συνοδεύουν με την υπογραφή του οικείου μέλους της Επιτροπής, καθώς και με μία τελική ρήτρα. Τέλος, το "διορθωτικό" δεν περιέχει μόνο τη διασαφήνιση τυπογραφικών ή μεταφραστικών λαθών, όπως δείχνει η επέκταση του κύκλου των προϊόντων στα εισαχθέντα αντικείμενα, αλλά τροποποιεί τον κανονισμό 165/90 από άποψη περιεχομένου.

19. Το Finanzgericht κρίνει ότι χρειαζόταν τροποποιητικός κανονισμός προκειμένου να διορθωθεί το περιεχόμενο του κανονισμού σε τέτοια έκταση.

20. Για τον λόγο αυτό, υπέβαλε στο Δικαστήριο το ακόλουθο ερώτημα:

Είναι έγκυρος ο κανονισμός (ΕΟΚ) 165/90 της Επιτροπής, της 23ης Ιανουαρίου 1990, για την επιβολή προσωρινού δασμού αντιντάμπινγκ στις εισαγωγές ορισμένων τύπων ηλεκτρονικών μικροκυκλωμάτων γνωστών ως DRAM (δυναμικές μνήμες τυχαίας προσπέλασης), ως έχει μετά το διορθωτικό που δημοσιεύθηκε στις 10 Φεβρουαρίου 1990;

21. Kατά την ενώπιον του Δικαστηρίου έγγραφη διαδικασία μόνο η Επιτροπή διατύπωσε τις απόψεις της. Κατά τη γνώμη της, στο προδικαστικό ερώτημα πρέπει να δοθεί καταφατική απάντηση. Η απουσία του κωδικού 8542 11 43 από το αρχικό κείμενο αποτελεί τυπικό παράδειγμα μιας "falsa demonstratio", η οποία μπορεί να διασαφηνιστεί με ένα απλό διορθωτικό και χωρίς τυπική τροποποίηση. Πράγματι, τα οικεία προϊόντα περιγράφονται στο άρθρο 1, παράγραφος 2, και στο σημείο 15 (16) του κανονισμού 165/90 ορθώς και επαρκώς, κατά τον ίδιο τρόπο που περιγράφονται στον κανονισμό 2112/90. Επομένως, έπρεπε αμέσως μετά τον κανονισμό 165/90 (στην αρχική διατύπωσή του) να εισπραχθεί προσωρινός δασμός αντιντάμπινγκ, και μάλιστα χωρίς να ληφθούν υπόψη οι αναφερθέντες κωδικοί.

22. Η Επιτροπή συνεχίζει ότι ήταν επίσης πρόδηλο ότι οι αρχικά αναφερθέντες κωδικοί ήταν εσφαλμένοι. Κάθε εφαρμοστής του δικαίου θα το πρόσεχε αν χρησιμοποιούσε επιπροσθέτως την κατά την (εφαρμοστέα) διατύπωση του κανονισμού 2886/89 Συνδυασμένη Ονοματολογία. Εκεί δεν υπάρχει πλέον ο κωδικός "ex 8542 11 71" (17), ενώ ο αμέσως επόμενος κωδικός 8542 11 72 αφορά ένα εντελώς άλλο προϊόν. Αντιθέτως, τα επίδικα προϊόντα, κατά την - από την εποχή εκείνη μη εφαρμοζομένη πλέον - διατύπωση της Συνδυασμένης Ονοματολογίας σύμφωνα με τον κανονισμό 3174/88, πράγματι υπήχθησαν στους προβλεπομένους στον κανονισμό 165/90 κωδικούς.

23. Η προσφεύγουσα ανέπτυξε τις απόψεις της μόνο κατά την προφορική διαδικασία. Κατά τη γνώμη της, στο προδικαστικό ερώτημα πρέπει να δοθεί απάντηση υπό την έννοια ότι οι μνήμες για εφαρμογές βίντεο του κωδικού 8542 11 43 δεν περιλαμβάνονται στον κανονισμό 165/90. Οι μνήμες RΑΜ για εφαρμογές βίντεο καλύπτονται μεν επίσης από τον γενικό ορισμό, που ο κανονισμός 165/90 προβλέπει για τις μνήμες DRAM, όμως χαρακτηρίζονται από τον εν λόγω κανονισμό, στο σημείο 35, ρητώς ως μη ομοειδή προϊόντα και, επομένως, εξαιρούνται από τον προσωρινό δασμό. Φαίνεται ότι η προσφεύγουσα στηρίζεται στο ότι το προνόμιο αυτό αφαιρέθηκε από τους οικείους επιχειρηματίες με την τροποποίηση των κωδικών. Αυτό δεν μπορεί να συμβεί υπό τη μορφή απλού διορθωτικού που δεν έχει τον χαρακτήρα κανονισμού. Κατόπιν ερωτήσεως, η προσφεύγουσα διευκρίνισε διά του γενικού διευθυντή της σε τί συνίσταται κατ' αυτήν η διαφορά μεταξύ των DRAM και των RAM για εφαρμογές βίντεο. Μία μνήμη RΑΜ για εφαρμογές βίντεο αποτελεί "μνήμη DRAM συνδυασμένη με μνήμη SRΑΜ" (18). Οι μνήμες RΑΜ για εφαρμογές βίντεο χρησιμοποιούνται κυρίως στον τομέα της επεξεργασίας της εικόνας και των καρτών γραφημάτων, όπου πριν από όλα πρόκειται για ταχεία προσπέλαση. Οι μνήμες DRAM δεν μπορούν να το εξασφαλίσουν αυτό, επιπλέον δε δεν μπορούν να απομνημονεύσουν στοιχεία χωρίς ανανέωση. Χρησιμοποιούνται κυρίως εκεί όπου απαιτείται μαζική αποθήκευση δεδομένων, όπως για παράδειγμα στον τομέα των προσωπικών ηλεκτρονικών υπολογιστών. Κατά τα λοιπά, η προσφεύγουσα υποστήριξε την άποψη ότι, αντίθετα προς το σημείο 7 του κανονισμού 2112/90, οι μνήμες RΑΜ για εφαρμογές βίντεο που βασίζονται σε στατικές μνήμες RΑΜ δεν υφίστανται και παρόμοιες μνήμες RΑΜ για εφαρμογές βίντεο και από τεχνική άποψη δεν μπορούν να κατασκευαστούν.

24. Η προσφεύγουσα δεν ανέφερε ρητώς τα ειδοποιά τεχνικά στοιχεία, τα οποία εμφάνιζαν τα εισαχθέντα από αυτήν προϊόντα, διευκρίνισε εντούτοις ότι δεν δήλωσε τα εν λόγω προϊόντα ως μνήμες DRAM αλλά ως μνήμες RΑΜ για εφαρμογές βίντεο.

25. Η Επιτροπή απάντησε στον εν λόγω ισχυρισμό ότι η προσφεύγουσα απευθύνεται στο Δικαστήριο αναφερομένη σε πραγματικά περιστατικά που έχουν μεταβληθεί έναντι αυτών της Διατάξεως περί παραπομπής, πράγμα το οποίο όμως απαγορεύεται στο πλαίσιο της διαδικασίας του άρθρου 177 της Συνθήκης. Κατά τα λοιπά, αυτή κατ' ουσίαν ενέμεινε στα επιχειρήματα που ανέπτυξε ήδη στο πλαίσιο της έγγραφης διαδικασίας. Συμπλήρωσε επιπλέον ότι, ακόμη και αν η ορολογία στο σημείο 35 του κανονισμού 165/90 είναι κάπως ασαφής, εντούτοις διατυπώνεται εκεί ότι ο προσωρινός δασμός επιβάλλεται στις μνήμες RΑΜ για εφαρμογές βίντεο που βασίζονται στην τεχνική των μνημών DRAM.

Β - Η γνώμη μου επί της υποθέσεως

Σχετικά με τα επιχειρήματα που η προσφεύγουσα προέβαλε κατά την προφορική διαδικασία και το περιεχόμενο του προδικαστικού ερωτήματος

26. Δεδομένου ότι η Επιτροπή υποστήριξε κατά την προφορική διαδικασία την άποψη ότι τα προβληθέντα από την προσφεύγουσα επιχειρήματα δεν μπορούν να ληφθούν υπόψη στο πλαίσιο της παρούσας δίκης, πρέπει προηγουμένως να εξεταστεί η νομολογία η οποία αφορά τη σχέση μεταξύ της αιτήσεως για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως και των παρατηρήσεων του άρθρου 20 του Οργανισμού του Δικαστηρίου (ΕΟΚ).

27. Από τη νομολογία αυτή προκύπτει ότι το άρθρο 177 της Συνθήκης προβλέπει άμεση συνεργασία μεταξύ του Δικαστηρίου και των εθνικών δικαστηρίων μέσω μιας μη αμφισβητουμένης διαδικασίας, που δεν κινείται με πρωτοβουλία των διαδίκων της κύριας δίκης και στα πλαίσια της οποίας αυτοί έχουν μόνο την ευκαιρία να εκφράσουν τις απόψεις τους (19). Από αυτό απορρέουν κυρίως δύο συμπεράσματα. Πρώτον, αν το εθνικό δικαστήριο κατά τρόπο ευδιάκριτο δεν ήθελε να υποβάλει ορισμένο ερώτημα, το Δικαστήριο δεν μπορεί να παραβλέψει την επιλογή αυτή και να εξετάσει εντούτοις το εν λόγω ερώτημα (20). Δεύτερον, το Δικαστήριο δεν μπορεί να λάβει υπόψη πραγματικά στοιχεία παρεχόμενα από τους διαδίκους, τα οποία δεν εμφανίζουν επαρκή σύνδεσμο με την ενώπιον του αιτούντος δικαστηρίου υποβληθείσα περίπτωση, ιδίως αν τα στοιχεία αυτά είναι ασαφή (21). Αυτού του είδους τα πραγματικά στοιχεία ακόμη λιγότερο μπορούν να ληφθούν υπόψη στην περίπτωση που αποκλίνουν από την περιγραφή του αιτούντος δικαστηρίου (22).

28. Αν η παρούσα περίπτωση εξεταστεί υπό το φως των εν λόγω αρχών, θα διαπιστωθεί καταρχάς ότι το Finanzgericht δεν παρέσχε κανενός είδους ενδείξεις σχετικά με τα εισαχθέντα προϊόντα, οι οποίες να επιτρέπουν το συμπέρασμα ότι επρόκειτο για κάτι διαφορετικό από τις μνήμες DRAM ή τις μνήμες DRAM με ειδικές τεχνικές προδιαγραφές. Ανέφερε μεν τον ισχυρισμό της προσφεύγουσας όσον αφορά τη φερομένη ποιότητα των εισαχθέντων προϊόντων ως "μνημών RΑΜs για εφαρμογές βίντεο", χωρίς όμως να ενστερνισθεί τον ισχυρισμό αυτό. Αρκέστηκε μάλλον στη διαπίστωση ότι τα εισαχθέντα προϊόντα "αναμφισβήτητα" πρέπει να υπαχθούν στον κωδικό 8542 11 43. Επομένως, ανέπτυξε τη συλλογιστική του, στην οποία βασίζεται το προδικαστικό ερώτημα, εντελώς ανεξάρτητα από τον ισχυρισμό της προσφεύγουσας που αφορά το ζήτημα των μνημών RΑΜs για εφαρμογές βίντεο (23).

29. Επομένως, για τους σκοπούς της παρούσας διαδικασίας πρέπει να ληφθεί ως βάση το γεγονός ότι τα εισαχθέντα προϊόντα DRAM δεν έχουν ειδικές προδιαγραφές, που έπρεπε να υπαχθούν, στο πλαίσιο της ισχύουσας από την 1η Ιανουαρίου 1990 ονοματολογίας, στον κωδικό 8543 11 43. Αυτό ισχύει ακόμη περισσότερο καθόσον η προσφεύγουσα, όπως ήδη ανέφερα, παρέσχε κατά την προφορική διαδικασία γενικές εξηγήσεις σχετικά με τη διαφορά μεταξύ των μνημών DRAM και των μνημών RAM για εφαρμογές βίντεο, χωρίς εντούτοις να εκφρασθεί σαφώς ως προς τις (φερόμενες) ιδιαιτερότητες των εισαχθέντων από αυτήν προϊόντων.

30. Εξάλλου, μου φαίνεται ότι αποκλείεται να ληφθούν υπόψη κατά την παρούσα διαδικασία τα στοιχεία της προσφεύγουσας σχετικά με την τελωνειακή διασάφηση, τα οποία αποκλίνουν από τις διαπιστώσεις του Finanzgericht. Επομένως, πρέπει να ληφθεί ως βάση το ότι η προσφεύγουσα δήλωσε "DRAM" του κωδικού 8542 11 43 - και όχι "ειδικές" μνήμες DRAM ή κάτι διαφορετικό από αυτές.

31. Εντελώς σύμφωνα με τις σκέψεις αυτές πρέπει να οριστεί τι αποτελεί την ουσία του προδικαστικού ερωτήματος (η οποία, όπως είδαμε, δεν μπορεί πλέον να επηρεασθεί από την προσφεύγουσα, αφ' ης το ερώτημα ετέθη). Με το ερώτημα αυτό, το Finanzgericht ζητεί να πληροφορηθεί αν σε μια περίπτωση όπως η παρούσα μπορεί να αμφισβητηθεί το κύρος ενός διορθωθέντος κανονισμού, επειδή με το διορθωτικό περιελήφθησαν στις διατάξεις περί του πεδίου εφαρμογής του κανονισμού νέοι κωδικοί, οι οποίοι αντιστοιχούν στην ισχύουσα από της εκδόσεως του κανονισμού Συνδυασμένη Ονοματολογία, στη θέση ενός κωδικού ο οποίος αντιστοιχούσε σε μη ισχύουσα πλέον ονοματολογία. Η κατάσταση, στο πλαίσιο της οποίας παρεμβάλλεται το εν λόγω ερώτημα, χαρακτηρίζεται από το ότι

- ο ορισμός των περιλαμβανομένων από τον κανονισμό προϊόντων δεν υπέστη καμία τροποποίηση και

- το πεδίο εφαρμογής του κανονισμού, ενόψει της αναφοράς στους νέους κωδικούς, δεν είναι διαφορετικό από εκείνο που θα προέκυπτε από την παραπομπή στους κωδικούς της παλαιότερης ονοματολογίας, αν αυτή ίσχυε ακόμη κατά την έκδοση του κανονισμού.

Απάντηση του προδικαστικού ερωτήματος

32. Το κατ' αυτόν τον τρόπο περιοριζόμενο ερώτημα θέτει το ζήτημα του προσήκοντος τρόπου ερμηνείας ενός κανονισμού αντιντάμπινγκ που περιέχει ορισμό των συναφών προϊόντων περιλαμβάνοντα ορισμένο προϊόν το οποίο, εντούτοις, δεν περιλαμβάνεται στους κωδικούς που προβλέπονται στο κύριο σώμα του κανονισμού, δεδομένου ότι οι εν λόγω κωδικοί ελήφθησαν από μια μη ισχύουσα πλέον ονοματολογία. Δηλαδή, αν έπρεπε ο κανονισμός (πριν από τη διόρθωσή του) να ερμηνεύεται υπό την έννοια ότι, παρά την προαναφερθείσα ασυμφωνία, εφαρμοζόταν στο επίδικο προϊόν, το διορθωτικό δεν μπορούσε να μεταβάλει το περιεχόμενο του κανονισμού, αλλά μόνο να διασαφηνίσει το (ορθό) περιεχόμενο. Στην περίπτωση αυτή θα περιοριζόταν σε μια απλή διόρθωση αντικειμενικών σφαλμάτων (όπως τυπογραφικών, μεταφραστικών και παρόμοιων παραδρομών). Σ' αυτή την περίπτωση θεωρώ ότι θα ήταν υπερβολικά φορμαλιστική η απαίτηση για μια κανονική τροποποίηση της νομικής πράξεως και, επομένως, για την τήρηση όλων των συναφών τυπικών και διαδικαστικών διατάξεων που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη.

33. Συμφωνώ με την άποψη της Επιτροπής ότι ο κανονισμός, πριν από τη διόρθωσή του, έπρεπε να ερμηνεύεται υπό την αναφερθείσα έννοια. Κατά πάγια νομολογία, κατά την ερμηνεία κοινοτικής διατάξεως δεν πρέπει να λαμβάνεται υπόψη μόνο το γράμμα αλλά και το πλαίσιο εντός του οποίου βρίσκεται η διάταξη, καθώς και οι σκοποί, οι οποίοι επιδιώκονται με τη ρύθμιση στην οποία η εν λόγω διάταξη ανήκει (24). Συγκεκριμένα, αντενδείκνυται η κατά λέξη ερμηνεία μιας διατάξεως σε περίπτωση που δεν υφίσταται ένα σαφώς διατυπωμένο νομοθετικό κείμενο (25).

34. Ως προς το σημείο αυτό πρέπει, πρώτον, να σκεφτούμε ότι από κανένα σημείο του κανονισμού 165/90 δεν μπορεί να συναχθεί ότι οι αναφερόμενοι στο άρθρο 1, παράγραφος 1, κωδικοί υπερέχουν, κατά τον καθορισμό του πεδίου εφαρμογής του κανονισμού, άλλων στοιχείων του κειμένου του (26). Στο πλαίσιο αυτό έχει επίσης σημασία ότι το αρχικό κείμενο του επίδικου κανονισμού αναφερόταν διαρκώς στον κωδικό "ex 8542 11 71". Η προσθήκη "ex", η οποία συνόδευε επίσης όλους τους άλλους κωδικούς που αναφέρονταν στο αρχικό κείμενο του κανονισμού, σημαίνει ως γνωστόν ότι δεν θα περιληφθούν από τον κανονισμό όλα τα προϊόντα που αντιστοιχούν στον επίδικο κωδικό, αλλά μόνο εκείνα τα οποία ανταποκρίνονται στον ορισμό που περιλαμβάνεται στον κανονισμό. Επομένως, ο εν λόγω κανονισμός αποδίδει, λόγω του καθορισμού του πεδίου εφαρμογής του, μάλλον στον αναφερθέντα ορισμό την αποφασιστική σημασία παρά στους αναφερθέντες κωδικούς.

35. Δεύτερον, επισημαίνεται ότι στο άρθρο 1, παράγραφος 2, του επίδικου κανονισμού διατυπώνεται η βούληση της Επιτροπής να επιβληθεί ο (προσωρινός) δασμός αντιντάμπινγκ σε "όλους τους τύπους και τις πυκνότητες" των DRAM. Οι αιτιολογικές σκέψεις του κανονισμού περιέχουν διεξοδικό ορισμό των εν λόγω προϊόντων (27). Εξάλλου, η Επιτροπή επεξεργάστηκε στις αιτιολογικές σκέψεις τις διάφορες αντιρρήσεις με τις οποίες είχε διατυπωθεί ο ισχυρισμός ότι μερικές μνήμες DRAM δεν πρέπει να θεωρούνται ως ομοειδή προϊόντα. Απέρριψε όλες αυτές τις αντιρρήσεις (28).

36. Τέλος, πρέπει να υπομνηστεί ένα από την Επιτροπή αναφερθέν επιχείρημα: η παραπομπή στον κωδικό 8542 11 71, ο οποίος καταργήθηκε στο πλαίσιο της νέας ονοματολογίας, αντιστοιχούσε, κατά την προηγουμένη ονοματολογία, στη συναφή ομάδα προϊόντων. Ως προς αυτό επιθυμώ να συμπληρώσω ότι, κατά το γράμμα του κανονισμού 165/90, υπήρχε επίσης η τάση επιστροφής στην προηγουμένη αυτή ονοματολογία. 'Οπως αναφέρθηκε, οι τελικές μνήμες DRAM υπάγονται, κατά το αρχικό κείμενο του σημείου 15, στον "ΣΟ-κωδικό ex 8542 11 71" και μάλιστα, όπως ρητώς αναφέρεται στο σημείο 2, "από την 1η Ιανουαρίου 1989". Ακριβώς αυτή είναι η ημερομηνία, κατά την οποία άρχισε να ισχύει ο κανονισμός 3174/88, ο οποίος εισήγαγε την εν λόγω τροποποίηση της Συνδυασμένης Ονοματολογίας (η οποία, λίγο πριν από την έκδοση του κανονισμού 165/90, δηλαδή την 1η Ιανουαρίου 1990, είχε αποκλίνει από το αναφερθέν νέο κείμενο (29)).

37. Υπό τις συνθήκες αυτές, η απουσία του κωδικού 8542 11 43 από το άρθρο 1, παράγραφος 1, του αναφερθέντος κανονισμού δεν πρέπει να εκλαμβάνεται υπό την έννοια ότι τα προϊόντα, τα οποία υπό τη νέα ονοματολογία πρέπει να υπαχθούν στον εν λόγω κωδικό, θα εξαιρεθούν από τον προσωρινό δασμό. Το διορθωτικό της 10ης Φεβρουαρίου 1990 δεν τροποποίησε, επομένως, το περιεχόμενο του αρχικού κειμένου και δεν μπορούσε να καταστήσει άκυρο τον επίδικο κανονισμό.

38. Προτού να διατυπώσω επί της βάσεως αυτής την πρότασή μου, επιτρέψατέ μου να πω κάτι ακόμη ως προς τον ισχυρισμό της Επιτροπής ότι η παραδρομή στο αρχικό κείμενο του κανονισμού ήταν "πασίδηλη". Κατά τη γνώμη μου, δεν πρόκειται για τον χαρακτηρισμό αυτό. Αποφασιστική σημασία έχει μάλλον μόνο το γεγονός ότι η πραγματική σημασία του επίδικου κειμένου, παρά την εν λόγω παραδρομή, μπορούσε διά της ερμηνευτικής οδού να καθορισθεί σαφώς.

39. Ο βαθμός των δυσχερειών, τις οποίες ένας μέσος επιχειρηματίας θα πρέπει να υπερβεί, προκειμένου να αναγνωρίσει την εν λόγω πραγματική σημασία του κειμένου, ουδόλως επηρεάζει ως προς το σημείο αυτό. Η άποψη αυτή μπορεί οπωσδήποτε να αποκτήσει σημασία στο πλαίσιο μιας κατ' αντιδικίαν διαδικασίας ως προς την κατανομή της ευθύνης για ζημίες τις οποίες υπέστησαν άτομα λόγω των εσφαλμένων παραπομπών του κανονισμού στο αρχικό κείμενό του.

Γ - Πρόταση

40. Για τους εκτεθέντες λόγους, προτείνω να δοθεί στο ερώτημα του Finanzgericht Muenchen η εξής απάντηση:

Από την εξέταση του προδικαστικού ερωτήματος δεν προέκυψε τίποτε που να μπορεί να επηρεάσει το κύρος του κανονισμού 165/90 της Επιτροπής, όπως τροποποιήθηκε με το διορθωτικό της 10ης Φεβρουαρίου 1990.

(*) Γλώσσα του πρωτοτύπου: η γερμανική.

(1) - Κανονισμός για την επιβολή προσωρινού δασμού αντιντάμπινγκ στις εισαγωγές ορισμένων τύπων ηλεκτρονικών μικροκυκλωμάτων γνωστών ως DRAM (δυναμικές μνήμες τυχαίας προσπέλασης) καταγωγής Ιαπωνίας, για την αποδοχή αναλήψεων υποχρεώσεων που έχουν προταθεί εκ μέρους ορισμένων εξαγωγέων σχετικά με τη διαδικασία αντιντάμπινγκ όσον αφορά τις εισαγωγές αυτών των προϊόντων και για την περάτωση της σχετικής έρευνας (ΕΕ L 20, σ. 5).

(2) - Bλ. τις λεπτομέρειες του ορισμού στην υποσημείωση του σημείου 15 του κανονισμού 165/90.

(3) - Σελίδα 4 της Διατάξεως περί παραπομπής η υπογράμμιση υπάρχει στο πρωτότυπο.

(4) - ΕΕ L 282, σ. 1.

(5) - ΕΕ L 298, σ. 1.

(6) - Η υπογράμμιση είναι δική μου.

(7) - Η υπογράμμιση είναι δική μου.

(8) - Η υπογράμμιση είναι δική μου.

(9) - ΕΕ L 38, σ. 44.

(10) - Bλ., ανωτέρω, παράγραφος 5.

(11) - Βλ. ανωτέρω, παράγραφος 4.

(12) - Ανωτέρω, παράγραφος 6.

(13) - Ανωτέρω, παράγραφος 7.

(14) - Κανονισμός 1361/90 του Συμβουλίου (ΕΕ L 131, σ. 6).

(15) - Κανονισμός περί επιβολής οριστικού δασμού αντιντάμπινγκ στις εισαγωγές ορισμένων τύπων ηλεκτρονικών μικροκυκλωμάτων γνωστών ως DRAM (δυναμικές μνήμες ταχείας προσπέλασης), καταγωγής Ιαπωνίας και περί της οριστικής είσπραξης του προσωρινού δασμού (ΕΕ L 193, σ. 1).

(16) - Βλ. ανωτέρω, παράγραφος 2 και παράγραφος 7.

(17) - Ανωτέρω, παράγραφος 4.

(18) - SRΑΜ σημαίνει στατική μνήμη RΑΜ: βλ. ανωτέρω, παράγραφος 15.

(19) - Απόφαση της 19ης Ιανουαρίου 1994 στην υπόθεση C-364/92, SAT Fluggesellschaft mbH (Συλλογή 1994, σ. Ι-0000, σκέψη 9) απόφαση της 9ης Δεκεμβρίου 1965 στην υπόθεση 44/65, Hessische Knappschaft (Slg. 1965, σ. 1267, 1275).

(20) - Απόφαση της 5ης Οκτωβρίου 1988 στην υπόθεση 247/86, Alsatel (Συλλογή 1988, σ. 5987, σκέψη 8).

(21) - Βλ. την απόφαση Alsatel (προηγουμένη υποσημείωση), σκέψη 22.

(22) - Απόφαση της 29ης Απριλίου 1982 στην υπόθεση 17/81, Pabst & Richarz (Συλλογή 1982, σ. 1331, σκέψεις 11 και 12).

(23) - Βλ. ανωτέρω, παράγραφοι 16 έως 19.

(24) - Βλ. π.χ., όσον αφορά έναν κανονισμό αντιντάμπινγκ, την απόφαση της 1ης Απριλίου 1993 στην υπόθεση C-136/91, Findling Waelzlager (Συλλογή 1993, Ι-1793, σκέψη 11 με περαιτέρω παραπομπές).

(25) - Βλ. σκέψη 14 της προαναφερθείσας αποφάσεως, καθώς και τις σχολιάζουσες την απόφαση αυτή προτάσεις του γενικού εισαγγελέα Van Gerven, της 5ης Μαΐου 1993, στην υπόθεση C-304/92, Lloyd Textilhandelsgesellschaft (Συλλογή 1993, σ. Ι-7007, σημείο 10).

(26) - Βλ., ως προς μια παρόμοια περίπτωση, την απόφαση της 22ας Δεκεμβρίου 1993, στην υπόθεση C-304/92, Lloyd Textilhandelsgesellschaft (Συλλογή 1993, σ. Ι-7007 ιδίως τις σκέψεις 12 και 13).

(27) - Βλ. ανωτέρω, παράγραφος 2 και υποσημείωση 2.

(28) - Βλ. σημεία 17 έως 35 του επίδικου κανονισμού.

(29) - Βλ. ανωτέρω, παράγραφος 4.