Προτάσεις του γενικού εισαγγελέα Léger της 18/04/2002. - Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων κατά Ελληνικής Δημοκρατίας. - Παράβαση κράτους μέλους - Απόβλητα - Διαχείριση επικίνδυνων αποβλήτων - Μη κοινοποίηση των πληροφοριακών στοιχείων που προβλέπει το άρθρο 8, παράγραφος 3, της οδηγίας 91/689 - Φορείς και επιχειρήσεις που αναλαμβάνουν τη διάθεση και/ή την αξιοποίηση επικίνδυνων αποβλήτων. - Υπόθεση C-33/01.



Συλλογή της Νομολογίας του Δικαστηρίου 2002 σελίδα I-05447



Προτάσεις του γενικού εισαγγελέα

1. Κατ' εφαρμογήν του άρθρου 226 ΕΚ, η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων ζητεί από το Δικαστήριο να διαπιστώσει ότι η Ελληνική Δημοκρατία, παραλείποντας να κοινοποιήσει τα πληροφοριακά στοιχεία που προβλέπει το άρθρο 8, παράγραφος 3, της οδηγίας 91/689/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 12ης Δεκεμβρίου 1991, για τα επικίνδυνα απόβλητα , παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τη Συνθήκη ΕΚ. Η Επιτροπή ζητεί επίσης να καταδικαστεί η Ελληνική Δημοκρατία στα δικαστικά έξοδα.

Ι - Νομικό πλαίσιο

2. Η οδηγία 91/689, όπως τροποποιήθηκε με την οδηγία 94/31/ΕΚ, της 27ης Ιουνίου 1994 , έχει ως αντικείμενο την προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με την ελεγχόμενη διαχείριση των επικίνδυνων αποβλήτων .

3. Η οδηγία 91/689 αποβλέπει, επίσης, στην πρόληψη των κινδύνων που ενέχουν οι πράξεις διαθέσεως και αξιοποιήσεως των επικίνδυνων αποβλήτων.

4. Κατά την έκτη αιτιολογική σκέψη της οδηγίας 91/689, «ο έλεγχος της διάθεσης και της αξιοποίησης των επικίνδυνων αποβλήτων πρέπει να εξασφαλίζεται όσον το δυνατόν πληρέστερα».

5. Το άρθρο 5 της οδηγίας 91/689 έχει ως εξής:

«1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα ούτως ώστε, κατά τη συλλογή, τη μεταφορά και την προσωρινή αποθήκευση, τα απόβλητα να είναι καταλλήλως συσκευασμένα και η επισήμανσή τους να γίνεται σύμφωνα με τους ισχύοντες διεθνείς και κοινοτικούς κανόνες.

[...]

3. Εάν τα επικίνδυνα απόβλητα μεταφέρονται, πρέπει να συνοδεύονται από έντυπο αναγνώρισης με τις ενδείξεις που αναγράφονται στο μέρος Α του παραρτήματος Ι της οδηγίας 84/631/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 6ης Δεκεμβρίου 1984, για την επιτήρηση και τον έλεγχο εντός της Ευρωπαϊκής Κοινότητας των διασυνοριακών μεταφορών επικίνδυνων αποβλήτων [], όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 86/279/ΕΟΚ [].»

6. Το άρθρο 8, παράγραφος 3, της οδηγίας 91/689 προβλέπει τα εξής:

«[...] τα κράτη μέλη διαβιβάζουν στην Επιτροπή, το αργότερο στις 12 Δεκεμβρίου 1994, για κάθε εξουσιοδοτημένο φορέα ή επιχείρηση που αναλαμβάνει τη διάθεση ή/και την αξιοποίηση επικίνδυνων αποβλήτων, κυρίως για λογαριασμό τρίτων, και ο οποίος ενδέχεται να αποτελεί μέρος του ολοκληρωμένου δικτύου που αναφέρεται στο άρθρο 5 της οδηγίας 75/442/ΕΟΚ, τις ακόλουθες πληροφορίες:

- όνομα και διεύθυνση,

- τρόπο επεξεργασίας των αποβλήτων,

- τύπο και ποσότητα αποβλήτων που μπορούν να υποβληθούν σε επεξεργασία.

Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν κάθε χρόνο στην Επιτροπή τις μεταβολές που σημειώθηκαν όσον αφορά τις πληροφορίες αυτές.

Η Επιτροπή θέτει τις εν λόγω πληροφορίες στην διάθεση των αρμοδίων αρχών των κρατών μελών, εφόσον τις ζητήσουν.

Η μορφή με την οποία οι πληροφορίες αυτές θα παρέχονται στην Επιτροπή καθορίζεται με κοινή συμφωνία [...]».

7. Η απόφαση 96/302/ΕΚ της Επιτροπής, της 17ης Απριλίου 1996 , διευκρινίζει τη μορφή υπό την οποία πρέπει να παρέχονται τα πληροφοριακά στοιχεία, σύμφωνα με το άρθρο 8, παράγραφος 3, της οδηγίας 91/689. Στην απόφαση έχει επισυναφθεί τυποποιημένο έντυπο παρουσιάσεως των εν λόγω πληροφοριακών στοιχείων.

8. Το άρθρο 10, παράγραφος 1, της οδηγίας 91/689 έχει ως εξής:

«Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία πριν από τις 12 Δεκεμβρίου 1993. ληροφορούν αμέσως σχετικά την Επιτροπή.»

ΙΙ - Ιστορικό της διαφοράς

9. Η Επιτροπή, εκτιμώντας ότι η Ελληνική Δημοκρατία παρέλειψε να της κοινοποιήσει τα πληροφοριακά στοιχεία που προβλέπει το άρθρο 8, παράγραφος 3, της οδηγίας 91/689, άσκησε την παρούσα προσφυγή λόγω παραβάσεως.

10. Στις 16 Σεπτεμβρίου 1998, η Επιτροπή απηύθυνε στην Ελληνική Κυβέρνηση, κατ' εφαρμογήν του άρθρου 226 ΕΚ, έγγραφο οχλήσεως, καλώντας την να διατυπώσει τις παρατηρήσεις της εντός προθεσμίας δύο μηνών. Η Επιτροπή, μη έχοντας λάβει καμία απάντηση, απηύθυνε αιτιολογημένη γνώμη προς την Ελληνική Δημοκρατία στις 17 Δεκεμβρίου 1998.

11. Με έγγραφο της 30ής Νοεμβρίου 1998, οι ελληνικές αρχές απάντησαν στο έγγραφο οχλήσεως, επισημαίνοντας ότι, στην Ελλάδα, δεν υπήρχαν ούτε φορείς ούτε επιχειρήσεις που να αναλαμβάνουν τη διάθεση και/ή την αξιοποίηση επικίνδυνων αποβλήτων. Με το ίδιο έγγραφο, γνωστοποίησαν στην Επιτροπή την επωνυμία και τη διεύθυνση τεσσάρων επιχειρήσεων που διαχειρίζονται τα επικίνδυνα απόβλητα για λογαριασμό τρίτων, οι οποίοι τα εξάγουν προς άλλα κράτη μέλη.

12. Στις 11 Αυγούστου 1999, λαμβάνοντας υπόψη τις μεταγενέστερες απαντήσεις της Ελληνικής Δημοκρατίας, η Επιτροπή τής απηύθυνε συμπληρωματική ατιολογημένη γνώμη, με την οποία επισήμανε ότι τα προσκομισθέντα πληροφοριακά στοιχεία ήταν ελλιπή. Συγκεκριμένα, θεωρούσε ότι το ένα τρίτο των επικίνδυνων αποβλήτων που παράγονται στην Ελλάδα αξιοποιούνταν από φορείς ή επιχειρήσεις για τις οποίες οι ελληνικές αρχές δεν είχαν ακόμη κοινοποιήσει κανένα πληροφοριακό στοιχείο.

13. Με έγγραφο της 9ης Νοεμβρίου 1999, οι ελληνικές αρχές απάντησαν στην εν λόγω συμπληρωματική αιτιολογημένη γνώμη. Με την απάντησή τους ισχυρίστηκαν ότι διαβίβασαν στην Επιτροπή, με το από 13 Νοεμβρίου 1998 έγγραφο του Υπουργείου εριβάλλοντος, πληροφοριακά στοιχεία σχετικά με τους φορείς ή τις επιχειρήσεις που είναι επιφορτισμένες με τη διάθεση και/ή την αξιοποίηση των επικίνδυνων αποβλήτων για λογαριασμό τρίτων. Επισήμαναν, επίσης, ότι, όσον αφορά το ζήτημα της ποσότητας των παραχθέντων επικίνδυνων αποβλήτων και του ποσοστού που αξιοποιήθηκε στην Ελλάδα το 1998, η συνολική ποσότητα των εν λόγω αποβλήτων ανερχόταν σε 287 000 τόνους/έτος, από τους οποίους αξιοποιήθηκαν οι 65 000 τόνοι/έτος, ήτοι ποσοστό 22,82 %.

Η Επιτροπή διαπιστώνει ότι τα εν λόγω πληροφοριακά στοιχεία έρχονται σε αντίθεση με τις απαντήσεις που έδωσαν οι ελληνικές αρχές στις 30 Νοεμβρίου και 7 Δεκεμβρίου 1998 αντίστοιχα .

ΙΙΙ - Αιτήματα των διαδίκων

14. Η Επιτροπή, εκτιμώντας ότι, βάσει του συνόλου των πληροφοριακών στοιχείων που προσκόμισε η Ελληνική Δημοκρατία, δεν είχε παύσει η προβληθείσα με την αιτιολογημένη γνώμη παράβαση, αποφάσισε να ασκήσει την παρούσα προσφυγή.

15. Η Επιτροπή ζητεί από το Δικαστήριο:

- να διαπιστώσει ότι η Ελληνική Δημοκρατία, παραλείποντας να κοινοποιήσει στην Επιτροπή, εντός της ταχθείσας προθεσμίας, τα πληροφοριακά στοιχεία σχετικά με κάθε φορέα ή επιχείρηση που αναλαμβάνει τη διάθεση και/ή την αξιοποίηση επικίνδυνων αποβλήτων, όπως προβλέπουν το άρθρο 8, παράγραφος 3, της οδηγίας 91/689 και η απόφαση 96/302, η οποία εκδόθηκε σύμφωνα με την ως άνω παράγραφο, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τη Συνθήκη ΕΚ και από την εν λόγω οδηγία,

- να καταδικάσει την Ελληνική Δημοκρατία στα δικαστικά έξοδα.

16. Η Ελληνική Δημοκρατία ζητεί από το Δικαστήριο:

- να απορρίψει την προσφυγή της Επιτροπής,

- να καταδικάσει την Επιτροπή στα δικαστικά έξοδα.

IV - Επιχειρήματα των διαδίκων

17. Η Επιτροπή προσάπτει στην Ελληνική Δημοκρατία ότι δεν της κοινοποίησε τα πληροφοριακά στοιχεία που απαιτεί το άρθρο 8, παράγραφος 3, της οδηγίας 91/689 και ότι τα στοιχεία που της κοινοποίησε δεν είχαν τη μορφή που προβλέπει η απόφαση 96/302.

18. Με το υπόμνημά της αντικρούσεως, η Ελληνική Κυβέρνηση αναγνωρίζει ότι, με την απάντησή της προς το έγγραφο οχλήσεως και την αιτιολογημένη γνώμη της Επιτροπής, δήλωσε ότι, στην Ελλάδα, δεν υπήρχαν ούτε φορείς ούτε επιχειρήσεις που να αναλαμβάνουν τη διάθεση και/ή την αξιοποίηση επικίνδυνων αποβλήτων και κοινοποίησε την επωνυμία τεσσάρων επιχειρήσεων που διαχειρίζονται επικίνδυνα απόβλητα για λογαριασμό τρίτων . αρέχει, επίσης, νέα πληροφοριακά στοιχεία, επισημαίνοντας ότι, επί του παρόντος, ο αριθμός των επιχειρήσεων αυτών ανέρχεται σε έξι. Ακόμη, παρέχει πληροφοριακά στοιχεία σχετικά με την κατασκευή, σε εθνικό επίπεδο, της πρώτης εγκαταστάσεως επεξεργασίας επικίνδυνων αποβλήτων.

19. Με το υπόμνημά της απαντήσεως, η Επιτροπή προσάπτει στην Ελληνική Δημοκρατία ότι δεν της διαβίβασε πληροφοριακά στοιχεία σχετικά με το σύνολο των επιχειρήσεων που είναι επιφορτισμένες με τη διάθεση και/ή την αξιοποίηση επικίνδυνων αποβλήτων. Με το υπόμνημά τους ανταπαντήσεως, οι ελληνικές αρχές γνωστοποίησαν νέες επωνυμίες επιχειρήσεων και παρέσχαν πρόσθετα πληροφοριακά στοιχεία σχετικά με αυτές.

V - Εκτίμηση

20. Κατά πάγια νομολογία, «η ύπαρξη παραβάσεως πρέπει να εκτιμάται σε σχέση με την κατάσταση του κράτους μέλους όπως αυτή διαμορφώθηκε κατά τη λήξη της προθεσμίας που έταξε η αιτιολογημένη γνώμη. Οι μεταβολές που επήλθαν στη συνέχεια δεν λαμβάνονται υπόψη από το Δικαστήριο» .

21. Σύμφωνα με το άρθρο 8, παράγραφος 3, της οδηγίας 91/689, τα κράτη μέλη οφείλουν να κοινοποιούν:

- τον κατάλογο όλων των φορέων ή επιχειρήσεων που αναλαμβάνουν τη διάθεση και/ή την αξιοποίηση επικίνδυνων αποβλήτων κυρίως για λογαριασμό τρίτων, και

- τα ονόματα και τις διευθύνσεις κάθε επιχειρήσεως ή φορέα, τον τρόπο επεξεργασίας των αποβλήτων και τον τύπο και την ποσότητα αποβλήτων που μπορούν να υποβληθούν σε επεξεργασία.

Τα εν λόγω πληροφοριακά στοιχεία πρέπει να διαβιβάζονται υπό τη μορφή που επιβάλλει η απόφαση 96/302.

Τα κράτη μέλη οφείλουν, επίσης, να κοινοποιούν κάθε χρόνο τις μεταβολές των στοιχείων αυτών.

22. Ουδόλως αμφισβητείται ότι, κατά τη λήξη της ταχθείσας με τη συμπληρωματική αιτιολογημένη γνώμη προθεσμίας, ήτοι στις 11 Αυγούστου 1999, η Ελληνική Κυβέρνηση δεν είχε κοινοποιήσει στην Επιτροπή τα πληροφοριακά στοιχεία σχετικά με κάθε φορέα και επιχείρηση που αναλαμβάνει τη διάθεση και/ή την αξιοποίηση επικίνδυνων αποβλήτων, κυρίως για λογαριασμό τρίτων, υπό τη μορφή που προβλέπει η απόφαση 96/302. Επίσης, δεν κοινοποίησε κάθε χρόνο στην Επιτροπή τις μεταβολές των στοιχείων αυτών.

23. Επειδή η Ελληνική Κυβέρνηση δεν τήρησε τις υποχρεώσεις που απορρέουν από το άρθρο 8, παράγραφος 3, της οδηγίας 91/689 και από την απόφαση 96/302, πρέπει να θεωρηθεί βάσιμη η προσφυγή που άσκησε η Επιτροπή.

24. Κατά το άρθρο 69, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας του Δικαστηρίου, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα, εφόσον υπήρχε σχετικό αίτημα του νικήσαντος διαδίκου, πράγμα που εν προκειμένω ισχύει. ροτείνω, επομένως, να καταδικαστεί η Ελληνική Δημοκρατία στα δικαστικά έξοδα.

ρόταση

25. Συνεπώς, προτείνω στο Δικαστήριο να αποφανθεί ως εξής:

«1) Η Ελληνική Δημοκρατία παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από το άρθρο 8, παράγραφος 3, της οδηγίας 91/689/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 12ης Δεκεμβρίου 1991, για τα επικίνδυνα απόβλητα, και από την απόφαση 96/302/ΕΚ της Επιτροπής, της 17ης Απριλίου 1996, για τη θέσπιση της μορφής υπό την οποία πρέπει να παρέχονται οι πληροφορίες, σύμφωνα με το άρθρο 8, παράγραφος 3, της οδηγίας 91/689.

2) Καταδικάζει την Ελληνική Δημοκρατία στα δικαστικά έξοδα.»