ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟΥ (ΠΡΩΤΟ ΤΜΗΜΑ) ΤΗΣ 17ΗΣ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 1991. - ENICHEM ANIC SPA ΚΑΤΑ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ. - ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ - ΕΝΝΟΙΕΣ "ΣΥΜΦΩΝΙΑ" ΚΑΙ "ΕΝΑΡΜΟΝΙΣΜΕΝΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ" - ΣΥΛΛΟΓΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ - ΚΑΤΑΛΟΓΙΣΜΟΣ ΠΑΡΑΒΑΣΕΩΣ. - ΥΠΟΘΕΣΗ T-6/89.



Συλλογή της Νομολογίας του Δικαστηρίου 1991 σελίδα II-01623

Σουηδική ειδική έκδοση σελίδα II-00001

Φινλανδική ειδική έκδοση σελίδα II-00001



Περίληψη

Διάδικοι

Σκεπτικό της απόφασης

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Διατακτικό



Λέξεις κλειδιά

++++

1. Ανταγωνισμός - Διοικητική διαδικασία - Απόφαση της Επιτροπής που διαπιστώνει παράβαση - Ποιες αιτιάσεις μπορούν να γίνουν δεκτές

(Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρο 85 PAR 1)

2. Ανταγωνισμός - Διοικητική διαδικασία - Ακροάσεις - Μη οριστική μορφή των πρακτικών που υποβάλλονται στη συμβουλευτική επιτροπή και στην Επιτροπή - Διαδικαστική πλημμέλεια - Δεν υφίσταται

(Κανονισμός της Επιτροπής 99/63)

3. Ανταγωνισμός - Διοικητική διαδικασία - Προστασία των δικαιωμάτων του αμυνομένου - Δικαίωμα των εμπλεκομένων σε διαδικασία μερών να τους κοινοποιείται η έκθεση του συμβούλου επί των ακροάσεων και να τη σχολιάζουν - Δεν υφίσταται

4. Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Συμφωνίες μεταξύ επιχειρήσεων - Έννοια - Σύμπτωση βουλήσεων ως προς την τηρητέα στην αγορά συμπεριφορά

(Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρο 85 PAR 1)

5. Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Εναρμονισμένη πρακτική - Έννοια - Συντονισμός και συνεργασία μη συμβιβαζόμενες προς την υποχρέωση κάθε επιχειρήσεως να διαμορφώνει αυτόνομα τη συμπεριφορά της στην αγορά - Συναντήσεις μεταξύ ανταγωνιστών με σκοπό την ανταλλαγή πληροφοριών κρισίμων για τη διαμόρφωση της εμπορικής πολιτικής των συμμετεχόντων

(Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρο 85 PAR 1)

6. Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Σύνθετη παράβαση εμφανίζουσα στοιχεία συμφωνίας και στοιχεία εναρμονισμένης πρακτικής - Ενιαίος χαρακτηρισμός της ως "συμφωνίας και εναρμονισμένης πρακτικής" - Χωρεί - Συνέπειες ως προς τα αποδεικτικά στοιχεία που πρέπει να συγκεντρωθούν

(Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρο 85 PAR 1)

7. Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Εναρμονισμένη πρακτική - Επηρεασμός του μεταξύ κρατών μελών εμπορίου - Εκτιμάται συνολικά και όχι για καθέναν από τους μετέχοντες χωριστά

(Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρο 85 PAR 1)

8. Ανταγωνισμός - Κοινοτικοί κανόνες - Παραβάσεις - Καταλογισμός - Παύση ενός κλάδου δραστηριοτήτων - Νομικό πρόσωπο που ευθυνόταν για την εκμετάλλευση της επιχειρήσεως κατά τον χρόνο της παραβάσεως - Εξέλιπε - Καταλογίζεται στο νομικό πρόσωπο που συνεχίζει την εκμετάλλευση

(Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρο 85 PAR 1)

9. Πράξεις των κοινοτικών οργάνων - Αιτιολογία - Αιτιολογική αναφορά στις υποχρεωτικώς υποβαλλόμενες γνώμες - Είναι υποχρεωτική - Έκταση - Απόφαση εκδιδόμενη κατ' εφαρμογήν των κανόνων ανταγωνισμού - Γνώμη του συμβούλου επί των ακροάσεων - Δεν είναι υποχρεωτική η υποβολή της

(Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρο 190)

10. Ανταγωνισμός - Πρόστιμα - Ώψος - Καθορισμός - Κριτήρια - Παρελθούσα συμπεριφορά της επιχειρήσεως

(Κανονισμός του Συμβουλίου 17, άρθρο 15 PAR 2)

Περίληψη

1. Η απόφαση την οποία απευθύνει η Επιτροπή σε επιχειρήσεις ή σε ενώσεις επιχειρήσεων κατ' εφαρμογήν του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης δεν μπορεί να περιέχει αιτιάσεις νέες σε σχέση προς εκείνες που περιέχονται στην ανακοίνωση των αιτιάσεων.

2. Η μη οριστική μορφή των πρακτικών της ακροάσεως που υποβάλλονται στη συμβουλευτική επιτροπή για τις συμπράξεις και τις δεσπόζουσες θέσεις και στην Επιτροπή μπορεί να συνιστά πλημμέλεια της διοικητικής διαδικασίας δυνάμενη να πλήξει τη νομιμότητα της αποφάσεως στην οποία καταλήγει, μόνον αν το εν λόγω κείμενο έχει συνταχθεί κατά τρόπον εμβάλλοντα τους αποδέκτες του σε ουσιώδη πλάνη.

3. Τα δικαιώματα του αμυνομένου δεν επιτάσσουν το να μπορούν οι επιχειρήσεις που εμπλέκονται σε διαδικασία του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης ΕΟΚ να σχολιάζουν την έκθεση του συμβούλου επί των ακροάσεων. Συγκεκριμένα, η προστασία των δικαιωμάτων του αμυνομένου εξασφαλίζεται επαρκώς κατά νόμον, άπαξ τα διάφορα όργανα τα οποία συμβάλλουν στην εκπόνηση της τελικής αποφάσεως έχουν ενημερωθεί ορθώς περί της επιχειρηματολογίας που ανέπτυξαν οι επιχειρήσεις, καθώς και περί των αποδεικτικών στοιχείων που προσκόμισε η Επιτροπή προς στήριξη των αιτιάσεών της. Αντιθέτως, η έκθεση του συμβούλου επί των ακροάσεων συνιστά καθαρώς εσωτερικό έγγραφο της Επιτροπής, με γνωμοδοτική απλώς αξία, που δεν έχει ως σκοπό να συμπληρώνει ή να διορθώνει την επιχειρηματολογία των επιχειρήσεων, ούτε να διατυπώνει νέες αιτιάσεις ή να παρέχει νέα αποδεικτικά στοιχεία κατ' αυτών.

4. Για να υφίσταται συμφωνία κατά την έννοια του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης, αρκεί οι εμπλεκόμενες επιχειρήσεις να έχουν εκδηλώσει την κοινή τους βούληση να συμπεριφέρονται στην αγορά κατά ορισμένο τρόπο. Αυτό συμβαίνει οσάκις μεταξύ πλειόνων επιχειρήσεων υπήρξε σύμπτωση των βουλήσεων προς επίτευξη επιδιωκομένων τιμών και επιδιωκομένου όγκου πωλήσεων.

5. Τα κριτήρια συντονισμού και συνεργασίας που ορίζουν την έννοια της εναρμονισμένης πρακτικής πρέπει να γίνονται νοητά υπό το πρίσμα της βαθύτερης αντίληψης που διέπει τις διατάξεις περί ανταγωνισμού της Συνθήκης, ότι κάθε επιχειρηματίας πρέπει να διαμορφώνει αυτόνομα την πολιτική που προτίθεται να ακολουθήσει στην κοινή αγορά. Και ναι μεν η επιταγή αυτή της αυτονομίας δεν αναιρεί το δικαίωμα των επιχειρήσεων να προσαρμόζονται ευφυώς στην ήδη εκδηλωθείσα ή στην προβλεπόμενη συμπεριφορά των ανταγωνιστών τους, αποκλείει όμως αυστηρώς κάθε άμεση ή έμμεση επαφή μεταξύ τους, επιδιώκουσα είτε να επηρεάσει τη συμπεριφορά ενός υπάρχοντος ή δυνητικού ανταγωνιστή στην αγορά, είτε να αποκαλύψει σ' ένα τέτοιο ανταγωνιστή τη συμπεριφορά που οι ίδιες έχουν αποφασίσει ή έχουν κατά νουν να τηρήσουν στην αγορά.

Συνιστά εναρμονισμένη πρακτική η συμμετοχή σε συναντήσεις που έχουν ως σκοπό τον καθορισμό επιδιωκομένων τιμών και επιδιωκομένου όγκου πωλήσεων, κατά τις οποίες ανταλλάσσονται μεταξύ ανταγωνιστών πληροφορίες σχετικά με τις τιμές που έχουν κατά νουν να εφαρμόσουν στην αγορά, σχετικά με το κατώτατο όριο συμφέρουσας λειτουργίας τους, τους περιορισμούς του όγκου πωλήσεων που κρίνουν αναγκαίους ή τα αριθμητικά στοιχεία των πωλήσεών τους, διότι τις πληροφορίες αυτές ασφαλώς τις λαμβάνουν υπόψη οι συμμετέχουσες επιχειρήσεις για να καθορίσουν τη συμπεριφορά τους στην αγορά.

6. Δεδομένου ότι το άρθρο 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης δεν προβλέπει κάποιον ειδικό χαρακτηρισμό για μια σύνθετη, αλλ' ωστόσο ενιαία παράβαση, καθ' όσον συνίσταται σε μία συνεχή συμπεριφορά, χαρακτηρίζεται από ένα μόνο σκοπό και εμπεριέχει ταυτόχρονα στοιχεία που πρέπει να χαρακτηριστούν ως "συμφωνίες" και στοιχεία που πρέπει να χαρακτηριστούν ως "εναρμονισμένες πρακτικές", μια τέτοια παράβαση μπορεί να χαρακτηριστεί ως "συμφωνία και εναρμονισμένη πρακτική", χωρίς να απαιτείται ταυτόχρονα και σωρευτικά η απόδειξη του ότι καθένα από τα πραγματικά περιστατικά εμφανίζει τα συστατικά στοιχεία και της συμφωνίας και της εναρμονισμένης πρακτικής.

7. Μια επιχείρηση πρέπει να θεωρείται ότι συμμετέσχε σε συμφωνία ή εναρμονισμένη πρακτική ικανή να επηρεάσει το μεταξύ κρατών μελών εμπόριο και ότι παρέβη, ως εκ τούτου, το άρθρο 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης, άπαξ το αποτέλεσμα αυτό μπορούσε να προκύψει από τη συμπεριφορά του συνόλου των συμμετεχουσών επιχειρήσεων και ασχέτως της επιρροής της ατομικής της συμμετοχής.

8. Το άρθρο 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης ΕΟΚ απευθύνεται σε οικονομικές ενότητες συγκροτούμενες από σύνολα υλικών και ανθρώπινων στοιχείων, που μπορούν να συντελέσουν από κοινού στη διάπραξη παραβάσεως της διατάξεως αυτής. Άπαξ αποδειχθεί η ύπαρξη μιας τέτοιας παραβάσεως, πρέπει να προσδιοριστεί το φυσικό ή το νομικό πρόσωπο που ευθυνόταν για την εκμετάλλευση της επιχειρήσεως κατά τον χρόνο της διαπράξεως της παραβάσεως, ώστε να του καταλογιστεί η αντίστοιχη ευθύνη. Όταν, όμως, μεταξύ του χρόνου διαπράξεως της παραβάσεως και του χρόνου κατά τον οποίο η εταιρία που τη διέπραξε καλείται να υποστεί τις συνέπειες αυτής της διαπράξεως, το πρόσωπο που ευθυνόταν για την εκμετάλλευση της επιχειρήσεως έχει παύσει να υφίσταται νομικά, πρέπει, πρώτα απ' όλα, να εντοπιστεί το σύνολο των υλικών και των ανθρώπινων στοιχείων που συνέτρεξαν στη διάπραξη της παραβάσεως, για να εντοπιστεί, στη συνέχεια, το πρόσωπο που κατέστη υπεύθυνο της εκμεταλλεύσεως αυτού του συνόλου κατ' αυτόν τον τρόπο αποφεύγεται η αδυναμία επιρρίψεως της ευθύνης στην επιχείρηση, η οποία θα ανέκυπτε λόγω εκλείψεως του προσώπου που ευθυνόταν για την εκμετάλλευσή της κατά τον χρόνο διαπράξεως της παραβάσεως.

9. Το ότι μια απόφαση εκδιδόμενη κατ' εφαρμογήν των κανόνων του ανταγωνισμού δεν περιέχει καμμία αναφορά στην έκθεση του συμβούλου επί των ακροάσεων δεν συνιστά παράβαση του άρθρου 190 της Συνθήκης ΕΟΚ, διότι η εν λόγω έκθεση, η κοινοποίηση της οποίας στη συμβουλευτική επιτροπή για τις συμπράξεις και τις δεσπόζουσες θέσεις ή στην Επιτροπή δεν προβλέπεται σε καμμία διάταξη, δεν συνιστά γνώμη που πρέπει υποχρεωτικώς να υποβάλλεται στην Επιτροπή ως αρμόδιο για τη λήψη αποφάσεως όργανο.

10. Εν όψει καθορισμού του ύψους του προστίμου που επιβάλλεται λόγω παραβάσεως των κανόνων ανταγωνισμού της Συνθήκης, το γεγονός ότι η Επιτροπή έχει ήδη διαπιστώσει, στο παρελθόν, ότι μια επιχείρηση είχε παραβεί τους κανόνες του ανταγωνισμού και της έχει, ενδεχομένως, επιβάλει κυρώσεις για τον λόγο αυτόν, μπορεί να ληφθεί ως επιβαρυντική για την επιχείρηση αυτή περίσταση αντιθέτως, η έλλειψη προηγουμένης παραβάσεως συνιστά κανονική περίσταση, την οποία η Επιτροπή δεν υποχρεούται να λάβει υπόψη ως ελαφρυντική.

SK

Διάδικοι

Στην υπόθεση T-6/89,

Enichem Anic SpA, εταιρία ιταλικού δικαίου, με έδρα το Παλέρμο (Ιταλία), εκπροσωπούμενη από τους G. Guarino, M. Siragusa, δικηγόρους Ρώμης, G. Arcidiacono, δικηγόρο Μιλάνου, και Giuseppe Scassellati Sforzolini, δικηγόρο Bologna, με αντικλήτους στο Λουξεμβούργο τους δικηγόρους Arendt & Harles, 4, avenue Marie-Therese,

προσφεύγουσα,

κατά

Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εκπροσωπουμένης από τους A. McClellan, κύριο νομικό σύμβουλο, και G. Marenco, νομικό σύμβουλο, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον Roberto Hayder, εκπροσωπούντα τη Νομική Υπηρεσία της Επιτροπής, Centre Wagner, Kirchberg,

καθής,

που έχει ως αντικείμενο την ακύρωση της αποφάσεως της Επιτροπής της 23ης Απριλίου 1986, σχετικά με διαδικασία εφαρμογής του άρθρου 85 της Συνθήκης ΕΟΚ (IV/31.149 - Πολυπροπυλένιο, ΕΕ 1986 L 230, σ. 1),

ΤΟ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ (πρώτο τμήμα),

συγκείμενο από τους J. L. Cruz Vilaca, Πρόεδρο, R. Schintgen, D. A. O. Edward, H. Kirschner και K. Lenaerts, δικαστές,

γενικός εισαγγελέας: B. Vesterdorf

γραμματέας: H. Jung

έχοντας υπόψη την έγγραφη διαδικασία και κατόπιν της προφορικής διαδικασίας που διεξήχθη από τις 10 μέχρι τις 15 Δεκεμβρίου 1990,

αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα που ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 10ης Ιουλίου 1991,

εκδίδει την ακόλουθη

Απόφαση

Σκεπτικό της απόφασης

Το ιστορικό της διαφοράς

1 Η παρούσα υπόθεση αφορά απόφαση με την οποία η Επιτροπή επέβαλε σε δεκαπέντε παραγωγούς πολυπροπυλενίου πρόστιμο λόγω παραβάσεως του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης ΕΟΚ. Το προϊόν που αποτελεί το αντικείμενο της προσβαλλομένης αποφάσεως (στο εξής: Απόφαση) είναι μία από τις βασικές θερμοπλαστικές μάζες πολυμερών. Το πολυπροπυλένιο πωλείται από τους παραγωγούς στις επιχειρήσεις μεταποιήσεως, οι οποίες το μετατρέπουν σε τελικά ή ημιτελικά προϊόντα. Οι κυριότεροι παραγωγοί πολυπροπυλενίου παράγουν περισσότερες από εκατό διαφορετικές ποιότητες, οι οποίες καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα τελικών χρήσεων. Οι κυριότερες βασικές ποιότητες πολυπροπυλενίου είναι η 'ραφίδα' (raffia), το ομοπολυμερές για χύτευση σε τύπους με έγχυση, το συμπολυμερές για χύτευση σε τύπους με έγχυση, το συμπολυμερές υψηλού βαθμού κρούσεως και οι μεμβράνες. Οι επιχειρήσεις στις οποίες απευθύνθηκε η Απόφαση είναι όλες σημαντικοί παραγωγοί πετροχημικών προϊόντων.

2 Η δυτικοευρωπαϊκή αγορά πολυπροπυλενίου εφοδιάζεται σχεδόν αποκλειστικά από παραγωγικές μονάδες εγκατεστημένες στην Ευρώπη. Πριν από το 1977, η αγορά αυτή εφοδιαζόταν από δέκα παραγωγούς, ήτοι τις εταιρίες Montedison (που εξελίχθηκε στη Montepolimeri SpA, η οποία κατέστη με τη σειρά της η Montedipe SpA), Hoechst AG, Imperial Chemical Industries plc και Shell International Chemical Company Ltd (τις αποκαλούμενες "οι τέσσερις μεγάλοι"), οι οποίες αντιπροσωπεύουν μαζί το 64 % της αγοράς, και τις εταιρίες Enichem Anic SpA στην Ιταλία, Rhone-Poulenc SA στη Γαλλία, Alcudia στην Ισπανία, Chemische Werke Huels και BASF AG στη Γερμανία και Chemie Linz AG στην Αυστρία. Το 1977, μετά τη λήξη της ισχύος των διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας της Montedison, εμφανίστηκαν στη Δυτική Ευρώπη επτά νέοι παραγωγοί: οι Amoco και Hercules Chemicals NV στο Βέλγιο, οι ATO Chimie SA και Solvay et Cie SA στη Γαλλία, η SIR στην Ιταλία, η DSM NV στις Κάτω Χώρες και η Taqsa στην Ισπανία. Η Saga Petrokjemi AS & Co, νορβηγική εταιρία παραγωγής, άρχισε να λειτουργεί στα μέσα του 1978 και η Petrofina SA το 1980. Αυτή η εμφάνιση νέων παραγωγών με ονομαστική παραγωγική ικανότητα περίπου 480 000 τόννων επέφερε σημαντική αύξηση της παραγωγικής ικανότητας στη Δυτική Ευρώπη η αύξηση όμως αυτή, επί πολλά έτη, δεν συνοδεύτηκε από ανάλογη αύξηση της ζητήσεως, πράγμα που είχε ως συνέπεια το χαμηλό ποσοστό χρησιμοποιήσεως των παραγωγικών εγκαταστάσεων. Η κατάσταση αυτή, ωστόσο, βελτιώθηκε σταδιακά μεταξύ 1977 και 1983, το δε ποσοστό χρησιμοποιήσεως αυξήθηκε από 60 % σε 90 %. Σύμφωνα με την Απόφαση, από το 1982 και μετά, αποκαταστάθηκε μια σχετική ισορροπία μεταξύ προσφοράς και ζητήσεως. Ωστόσο, κατά το μεγαλύτερο μέρος της περιόδου αναφοράς (1977-1983), η αγορά πολυπροπυλενίου χαρακτηριζόταν είτε από χαμηλή αποδοτικότητα είτε από σημαντικές ζημίες, ιδίως λόγω του υψηλού παγίου κόστους και της αυξήσεως του κόστους της πρώτης ύλης, δηλαδή του προπυλενίου. Σύμφωνα με την Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 8), το 1983 η Montepolimeri κατείχε το 18 % της ευρωπαϊκής αγοράς πολυπροπυλενίου, οι Imperial Chemical Industries, Shell International Chemical Company Ltd και Hoechst AG κατείχαν η καθεμιά το 11 %, η Hercules Chemicals NV κάτι λιγότερο από το 6 %, οι ATO Chimie SA, BASF AG, DSM NV, Chemische Werke Huels, Chemie Linz AG, Solvay et Cie SA και Saga Petrokjemi AS & Co μεταξύ 3 και 5 % καθεμία και η Petrofina SA περίπου 2 %. Το εμπορικό ρεύμα πολυπροπυλενίου μεταξύ των κρατών μελών ήταν ισχυρό, διότι κάθε ένας από τους παραγωγούς που ήσαν εγκατεστημένοι στην Κοινότητα την εποχή εκείνη πραγματοποιούσε πωλήσεις εντός όλων ή σχεδόν όλων των κρατών μελών.

3 Η Enichem Anic SpA (στο εξής: Anic) ήταν ένας από τους παραγωγούς που εφοδίαζαν την αγορά πριν από το 1977. Κατείχε στην αγορά πολυπροπυλενίου θέση μεσαίου μεγέθους παραγωγού συγκεκριμένα, το μερίδιό της στην αγορά κυμαινόταν μεταξύ 2,7 και 4,2 %. Εγκατέλειψε την αγορά την άνοιξη του 1983, αφού μετεβίβασε τον κλάδο πολυπροπυλενίου της στη Montepolimeri SpA στα τέλη Οκτωβρίου 1982.

4 Στις 13 και 14 Οκτωβρίου 1983, υπάλληλοι της Επιτροπής, ενεργούντες δυνάμει του άρθρου 14, παράγραφος 3, του κανονισμού αριθ. 17 του Συμβουλίου, της 6ης Φεβρουαρίου 1962, πρώτου κανονισμού εφαρμογής των άρθρων 85 και 86 της Συνθήκης (ΕΕ ειδ. έκδ. 08/001, σ. 25, στο εξής: κανονισμός 17), πραγματοποίησαν συντονισμένους ελέγχους στις ακόλουθες επιχειρήσεις, οι οποίες παρήγαν πολυπροπυλένιο και εφοδίαζαν την κοινοτική αγορά:

- ATO Chimie SA, σήμερα Atochem (στο εξής: ΑΤΟ)

- BASF AG (στο εξής: BASF)

- DSM NV (στο εξής: DSM)

- Hercules Chemicals NV (στο εξής: Hercules)

- Hoechst AG (στο εξής: Hoechst)

- Chemische Werke Huels (στο εξής: Huels)

- Imperial Chemical Industries plc (στο εξής: ICI)

- Montepolimeri SpA, σήμερα Montedipe (στο εξής: Monte)

- Shell International Chemical Company Ltd (στο εξής: Shell)

- Solvay et Cie SA (στο εξής: Solvay)

- BP Chimie (στο εξής: ΒΡ).

Στη Rhone-Poulenc SA (στο εξής: Rhone-Poulenc), όπως και στην Enichem Anic SpA, δεν πραγματοποιήθηκε κανένας έλεγχος.

5 Κατόπιν των ελέγχων αυτών, η Επιτροπή απηύθυνε αιτήσεις παροχής πληροφοριών δυνάμει του άρθρου 11 του κανονισμού αριθ. 17 (στο εξής: αιτήσεις παροχής πληροφοριών) όχι μόνο στις προαναφερθείσες επιχειρήσεις, αλλά και στις ακόλουθες:

- Amoco

- Chemie Linz AG (στο εξής: Linz)

- Saga Petrokjemi AS & Co, η οποία σήμερα ανήκει στην Statoil (στο εξής: Statoil)

- Petrofina SA (στο εξής: Petrofina)

- Enichem Anic SpA (στο εξής: Anic).

H Linz, επιχείρηση εγκατεστημένη στην Αυστρία, αμφισβήτησε την αρμοδιότητα της Επιτροπής και αρνήθηκε να απαντήσει. Στη συνέχεια, σύμφωνα με το άρθρο 14, παράγραφος 2, του προαναφερθέντος κανονισμού, οι υπάλληλοι της Επιτροπής πραγματοποίησαν ελέγχους στην Anic και στη Saga Petrochemicals UK Ltd, αγγλική θυγατρική της Saga, καθώς και στα γραφεία πωλήσεων της Linz στο Ηνωμένο Βασίλειο και την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας. Από τη Rhone-Poulenc δεν ζητήθηκαν πληροφορίες.

6 Από τα στοιχεία που συνέλεξε στο πλαίσιο αυτών των ελέγχων και αιτήσεων παροχής πληροφοριών, η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι, μεταξύ του 1977 και του 1983, οι εν λόγω παραγωγοί, λαμβάνοντας πρωτοβουλίες καθορισμού τιμών, κατά παράβαση του άρθρου 85 της Συνθήκης ΕΟΚ, καθόριζαν τακτικά τιμές-στόχους και οργάνωσαν ένα σύστημα ετησίου ελέγχου των πωλουμένων ποσοτήτων, με σκοπό να κατανείμουν μεταξύ τους τη διαθέσιμη αγορά βάσει συμπεφωνημένων ποσοτήτων εκφραζομένων σε τόννους ή σε ποσοστά. Έτσι, στις 30 Απριλίου 1984, η Επιτροπή αποφάσισε να κινήσει τη διαδικασία του άρθρου 3, παράγραφος 1, του κανονισμού 17 και, κατά τον Μάιο του 1984, ανακοίνωσε γραπτώς τις αιτιάσεις της στις προαναφερθείσες επιχειρήσεις, εκτός της Anic και της Rhone-Poulenc. Όλες οι αποδέκτριες επιχειρήσεις απάντησαν γραπτώς.

7 Στις 24 Οκτωβρίου 1984, ο σύμβουλος που όρισε η Επιτροπή επί των ακροάσεων συγκάλεσε τους νομικούς συμβούλους των αποδεκτριών της ανακοινώσεως των αιτιάσεων, για να συμφωνήσουν επί ορισμένων διαδικαστικών θεμάτων ενόψει της προβλεπομένης στο πλαίσιο της διοικητικής διαδικασίας ακροάσεως, που επρόκειτο να αρχίσει στις 12 Νοεμβρίου 1984. Εξ άλλου, κατά τη συνάντηση αυτή, η Επιτροπή ανήγγειλε ότι, ενόψει της επιχειρηματολογίας που είχαν αναπτύξει οι επιχειρήσεις με τις απαντήσεις τους στην ανακοίνωση των αιτιάσεων, θα τους ανακοίνωνε σύντομα αποδεικτικά στοιχεία συμπληρωματικά εκείνων που ήδη διέθεταν όσον αφορά την ανάληψη πρωτοβουλιών καθορισμού των τιμών. Έτσι, στις 31 Οκτωβρίου 1984, η Επιτροπή απέστειλε στους νομικούς συμβούλους των επιχειρήσεων μια δέσμη εγγράφων που περιείχε αντίγραφα των οδηγιών καθορισμού των τιμών που είχαν δώσει οι παραγωγοί στα γραφεία πωλήσεών τους, καθώς και συγκεντρωτικούς πίνακες των εγγράφων αυτών. Προς διασφάλιση του απορρήτου των υποθέσεων, η Επιτροπή έθεσε για την ανακοίνωση των στοιχείων αυτών ορισμένους όρους: ειδικότερα, τα κοινοποιούμενα έγγραφα δεν έπρεπε να περιέλθουν εις γνώση των εμπορικών τμημάτων των επιχειρήσεων. Οι δικηγόροι πολλών επιχειρήσεων αρνήθηκαν να αποδεχθούν τους όρους αυτούς και επέστρεψαν τα έγγραφα πριν από την ακρόαση.

8 Εν όψει των πληροφοριών που παρασχέθηκαν με τις γραπτές απαντήσεις στην ανακοίνωση των αιτιάσεων, η Επιτροπή αποφάσισε να επεκτείνει τη διαδικασία και στις εταιρίες Anic και Rhone-Poulenc. Προς τούτο, απέστειλε στις εταιρίες αυτές, στις 25 Οκτωβρίου 1984, ανακοίνωση των αιτιάσεων όμοια με εκείνη που είχε αποστείλει στις δεκαπέντε άλλες επιχειρήσεις.

9 Μια πρώτη σειρά ακροάσεων πραγματοποιήθηκε από τις 12 έως τις 20 Νοεμβρίου 1984. Στις ακροάσεις αυτές ακούστηκαν όλες οι επιχειρήσεις εκτός της Shell (η οποία είχε αρνηθεί να μετάσχει σε οποιαδήποτε ακρόαση), της Anic, της ICI και της Rhone-Poulenc (οι οποίες θεώρησαν ότι δεν τους είχε δοθεί η δυνατότητα να προετοιμάσουν την άμυνά τους).

10 Κατά τις ακροάσεις αυτές, πολλές επιχειρήσεις αρνήθηκαν να σχολιάσουν τα ζητήματα που θίγονταν στα έγγραφα που τους είχαν αποσταλεί στις 31 Οκτωβρίου 1984, ισχυριζόμενες ότι η Επιτροπή είχε μεταβάλει ριζικά την κατεύθυνση της επιχειρηματολογίας της και ότι έπρεπε να τους δοθεί τουλάχιστον η δυνατότητα να υποβάλουν γραπτές παρατηρήσεις. Άλλες επιχειρήσεις υποστήριξαν ότι δεν είχαν αρκετό χρόνο για να μελετήσουν τα εν λόγω έγγραφα πριν από την ακρόαση. Κοινή σχετική επιστολή απεστάλη στην Επιτροπή στις 28 Νοεμβρίου 1984 από τους δικηγόρους των επιχειρήσεων BASF, DSM, Hercules, Hoechst, ICI, Linz, Monte, Petrofina και Solvay. Με επιστολή της 4ης Δεκεμβρίου 1984, η Huels δήλωσε ότι συντάσσεται με την ανωτέρω εκφρασθείσα άποψη.

11 Για τον λόγο αυτόν, η Επιτροπή, στις 29 Μαρτίου 1985, διαβίβασε στις επιχειρήσεις νέα σειρά εγγράφων, στα οποία περιέχονταν οι οδηγίες περί καθορισμού των τιμών, οι οποίες είχαν δοθεί από τις επιχειρήσεις στα γραφεία πωλήσεών τους τα έγγραφα αυτά συνοδεύονταν από πίνακες τιμών, καθώς και από συνοπτική έκθεση των αποδείξεων για καθεμιά από τις πρωτοβουλίες καθορισμού των τιμών για τις οποίες υπήρχαν έγγραφα στοιχεία. Η Επιτροπή κάλεσε τις επιχειρήσεις να απαντήσουν συναφώς, εγγράφως και στο πλαίσιο άλλης σειράς ακροάσεων, και διευκρίνισε ότι ήρε τους περιορισμούς που είχε προβλέψει αρχικά όσον αφορά την ανακοίνωση των εγγράφων στα εμπορικά τμήματα των επιχειρήσεων.

12 Με άλλο έγγραφο της ίδιας ημέρας, η Επιτροπή απάντησε στα επιχειρήματα που είχαν προβάλει οι δικηγόροι, ότι δηλαδή δεν είχε προσδιορίσει με επαρκή νομική σαφήνεια τη φερόμενη σύμπραξη, κατά την έννοια του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης, και κάλεσε τις επιχειρήσεις να διατυπώσουν τις παρατηρήσεις τους εγγράφως και προφορικώς.

13 Μια δεύτερη σειρά ακροάσεων διεξήχθη από τις 8 έως τις 11 Ιουλίου 1985 και στις 25 Ιουλίου 1985. Οι μεν Anic, ICI και Rhone-Poulenc υπέβαλαν τις παρατηρήσεις τους, οι δε λοιπές επιχειρήσεις (εκτός της Shell) σχολίασαν τα ζητήματα που θίγονταν στα από 29 Μαρτίου 1985 δύο έγγραφα της Επιτροπής.

14 Το σχέδιο πρακτικών των ακροάσεων, συνοδευόμενο από τα σχετικά έγγραφα, διαβιβάστηκε στα μέλη της Συμβουλευτικής Επιτροπής για τις Συμπράξεις και τις Δεσπόζουσες Θέσεις (στο εξής: συμβουλευτική επιτροπή) στις 19 Νοεμβρίου 1985 και απεστάλη στις επιχειρήσεις στις 25 Νοεμβρίου 1985. Η συμβουλευτική επιτροπή εξέδωσε τη γνωμοδότησή της κατά την 170ή συνεδρίασή της, στις 5 και 6 Δεκεμβρίου 1985.

15 Κατά το πέρας της διαδικασίας αυτής, η Επιτροπή εξέδωσε την επίδικη απόφαση της 23ης Απριλίου 1986, το διατακτικό της οποίας έχει ως εξής:

"Άρθρο 1

Οι Αnic SpA, ATO Chemie SA (τώρα Atochem), BASF AG, DSM NV, Hercules Chemicals NV, Hoechst AG, Chemische Werke Huels (τώρα Huels AG), ICI plc, Chemische Werke Linz, Montepolimeri SpA (τώρα Montedipe), Petrofina SA, Rhone-Poulenc SA, Shell International Chemical Co. Ltd, Solvay et Cie και Saga Petrokjemi AG & Co. (τώρα τμήμα της Statoil) έχουν παραβεί το άρθρο 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης ΕΟΚ, συμμετέχοντας:

- στην περίπτωση της Anic, από τον Νοέμβριο περίπου του 1977 έως το τέλος του 1982 ή τις αρχές του 1983

- στην περίπτωση της Rhone-Poulenc, από τον Νοέμβριο περίπου του 1977 έως το τέλος του 1980

- στην περίπτωση της Petrofina, από το 1980 έως, τουλάχιστον, τον Νοέμβριο του 1983

- στην περίπτωση των Hoechst, ICI, Montepolimeri και Shell, από τα μέσα του 1977 έως, τουλάχιστον, τον Νοέμβριο του 1983

- στην περίπτωση των Hercules, Linz, Saga και Solvay, από τον Νοέμβριο του 1977 έως, τουλάχιστον, τον Νοέμβριο του 1983

- στην περίπτωση της ΑΤΟ, τουλάχιστον από το 1978 έως, τουλάχιστον, τον Νοέμβριο του 1983

- στην περίπτωση των BASF, DSM και Huels, από κάποια στιγμή μεταξύ 1977 και 1979 έως, τουλάχιστον, τον Νοέμβριο του 1983

σε συμφωνία και εναρμονισμένη πρακτική που ανάγονται στα μέσα του 1977, βάσει των οποίων οι παραγωγοί [που] προμήθευαν πολυπροπυλένιο στο έδαφος της κοινής αγοράς:

α) είχαν επαφές μεταξύ τους και τακτικές συναντήσεις (από τις αρχές του 1981, δύο φορές τον μήνα) στο πλαίσιο σειράς μυστικών συναντήσεων που αποσκοπούσαν στη συζήτηση και στον καθορισμό της εμπορικής πολιτικής τους

β) καθόριζαν περιοδικά 'τιμές-στόχους' (ή κατώτατες τιμές) για την πώληση του προϊόντος σε κάθε κράτος μέλος της Κοινότητας

γ) συμφώνησαν διάφορα μέτρα για τη διευκόλυνση της εφαρμογής των εν λόγω τιμών-στόχων, τα οποία περιλάμβαναν (κυρίως) περιοδικούς περιορισμούς στην παραγωγή, ανταλλαγή λεπτομερών πληροφοριών σχετικά με τις παραδόσεις, πραγματοποίηση τοπικών συναντήσεων και, από το τέλος του 1982, σύστημα 'λογιστικής διαχείρισης' που αποσκοπούσε στην εφαρμογή των αυξήσεων των τιμών σε μεμονωμένους πελάτες

δ) προέβησαν σε ταυτόχρονες αυξήσεις τιμών εφαρμόζοντας τους εν λόγω στόχους

ε) κατένειμαν την αγορά παραχωρώντας σε κάθε παραγωγό έναν ετήσιο στόχο πωλήσεων ή 'ποσοστώσεις' (1979, 1980 και, τουλάχιστον, για ένα μέρος του 1983) ή, ελλείψει οριστικής απόφασης που να καλύπτει ολόκληρο το έτος, υποχρεώνοντας τους παραγωγούς να περιορίζουν τις μηνιαίες πωλήσεις τους με αναφορά σε προηγούμενη περίοδο (1981, 1982).

Άρθρο 2

Οι επιχειρήσεις που αναφέρονται στο άρθρο 1 παύουν αμέσως τις εν λόγω παραβάσεις (εάν δεν το έχουν ήδη πράξει) και απέχουν στο εξής, όσον αφορά τις δραστηριότητές τους στον τομέα του πολυπροπυλενίου, από κάθε συμφωνία ή εναρμονισμένη πρακτική, που θα είχαν το ίδιο ή παρόμοιο αντικείμενο ή αποτέλεσμα, συμπεριλαμβανομένης κάθε ανταλλαγής πληροφοριών σε θέματα που καλύπτονται, συνήθως, από το επαγγελματικό απόρρητο, με τις οποίες οι συμμετέχοντες ενημερώνονται άμεσα ή έμμεσα σχετικά με την παραγωγή, τις παραδόσεις, τις ποσότητες αποθεμάτων, τις τιμές πωλήσεων, το κόστος ή τα επενδυτικά σχέδια άλλων μεμονωμένων παραγωγών, ή με τις οποίες έχουν τη δυνατότητα να παρακολουθούν την εκτέλεση κάθε ρητής ή σιωπηρής συμφωνίας ή εναρμονισμένης πρακτικής, που αφορά τις τιμές ή την κατανομή των αγορών στην Κοινότητα. Κάθε σύστημα για την ανταλλαγή γενικών πληροφοριών στο οποίο συμμετέχουν οι παραγωγοί (όπως το Fides) πρέπει να λειτουργεί με τρόπο ώστε να αποκλείεται κάθε πληροφορία από την οποία μπορεί να διαπιστωθεί η συμπεριφορά μεμονωμένων παραγωγών οι επιχειρήσεις απέχουν, ειδικότερα, από την ανταλλαγή, μεταξύ τους, κάθε πρόσθετης πληροφορίας που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ανταγωνισμό και δεν καλύπτεται από ένα τέτοιο σύστημα.

Άρθρο 3

Τα ακόλουθα πρόστιμα επιβάλλονται στις επιχειρήσεις που αναφέρονται στην παρούσα απόφαση, όσον αφορά την παράβαση που διαπιστώνεται στο άρθρο 1:

i) Anic SpA, πρόστιμο 750 000 ECU, ή 1 103 692 500 λίρες Ιταλίας

ii) Atochem, πρόστιμο 1 750 000 ECU, ή 11 973 325 γαλλικά φράγκα

iii) BASF AG, πρόστιμο 2 500 000 ECU, ή 5 362 225 γερμανικά μάρκα

iv) DSM NV, πρόστιμο 2 750 000 ECU, ή 6 657 640 ολλανδικά φιορίνια

v) Hercules Chemicals NV, πρόστιμο 2 750 000 ECU, ή 120 569 620 βελγικά φράγκα

vi) Hoechst AG, πρόστιμο 9 000 000 ECU, ή 19 304 010 γερμανικά μάρκα

vii) Huels AG, πρόστιμο 2 750 000 ECU, ή 5 898 447,50 γερμανικά μάρκα

viii) ICI plc, πρόστιμο 10 000 000 ECU, ή 6 447 970 λίρες στερλίνες

ix) Chemische Werke Linz, πρόστιμο 1 000 000 ECU, ή 1 471 590 000 λίρες Ιταλίας

x) Montedipe, πρόστιμο 11 000 000 ECU, ή 16 187 490 000 λίρες Ιταλίας

xi) Petrofina SA, πρόστιμο 600 000 ECU, ή 26 306 100 βελγικά φράγκα

xii) Rhone-Poulenc SA, πρόστιμο 500 000 ECU, ή 3 420 950 γαλλικά φράγκα

xiii) Shell International Chemical Co. Ltd, πρόστιμο 9 000 000 ECU, ή 5 803 173 λίρες στερλίνες

xiv) Solvay & Cie, πρόστιμο 2 500 000 ECU, ή 109 608 750 βελγικά φράγκα

xv) Statoil Den Norske Stats Oljeselskap AS (που περιλαμβάνει τώρα [την] Saga Petrokjemi), πρόστιμο 1 000 000 ECU, ή 644 797 λίρες στερλίνες.

Άρθρα 4 και 5

[παραλείπονται]"

16 Στις 8 Ιουλίου 1986, απεστάλησαν στις επιχειρήσεις τα οριστικά πρακτικά των ακροάσεων με τις διορθώσεις, τα συμπληρώματα και τις διαγραφές που οι ίδιες είχαν ζητήσει.

Η διαδικασία

17 Υπ' αυτές τις συνθήκες, η προσφεύγουσα, με δικόγραφο που κατέθεσε στη Γραμματεία του Δικαστηρίου στις 31 Ιουλίου 1986, άσκησε την υπό κρίση προσφυγή, ζητώντας την ακύρωση της Αποφάσεως. Δεκατρείς από τις λοιπές δεκατέσσερις αποδέκτριες της εν λόγω αποφάσεως άσκησαν επίσης προσφυγή με αίτημα την ακύρωσή της (υποθέσεις Τ-1/89 έως Τ-4/89 και Τ-7/89 έως Τ-15/89).

18 Η έγγραφη διαδικασία διεξήχθη εξ ολοκλήρου ενώπιον του Δικαστηρίου.

19 Με Διάταξη της 15ης Νοεμβρίου 1989, το Δικαστήριο διαβίβασε την υπό κρίση υπόθεση, όπως και τις άλλες δεκατρείς, στο Πρωτοδικείο, κατ' εφαρμογήν του άρθρου 14 της αποφάσεως του Συμβουλίου, της 24ης Οκτωβρίου 1988, περί ιδρύσεως Πρωτοδικείου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (στο εξής: απόφαση του Συμβουλίου της 24ης Οκτωβρίου 1988).

20 Κατ' εφαρμογήν του άρθρου 2, παράγραφος 3, της αποφάσεως του Συμβουλίου της 24ης Οκτωβρίου 1988, ο Πρόεδρος του Πρωτοδικείου όρισε γενικό εισαγγελέα.

21 Με έγγραφο της 3ης Μαΐου 1990, ο Γραμματέας του Πρωτοδικείου κάλεσε τους διαδίκους να συμμετάσχουν σε άτυπη σύσκεψη προκειμένου να ρυθμιστούν οι οργανωτικές πλευρές της προφορικής διαδικασίας. Η σύσκεψη αυτή πραγματοποιήθηκε στις 28 Ιουνίου 1990.

22 Με έγγραφο της 9ης Ιουλίου 1990, ο Γραμματέας του Πρωτοδικείου ζήτησε από τους διαδίκους να διατυπώσουν τις παρατηρήσεις τους σχετικά με ενδεχόμενη συνεκδίκαση των υποθέσεων Τ-1/89 έως Τ-4/89 και Τ-6/89 έως Τ-15/89 προς διευκόλυνση της προφορικής διαδικασίας. Κανένας διάδικος δεν εξέφρασε αντιρρήσεις επ' αυτού.

23 Με Διάταξη της 25ης Σεπτεμβρίου 1990, το Πρωτοδικείο αποφάσισε να συνεκδικάσει λόγω συναφείας τις προαναφερθείσες υποθέσεις προς διευκόλυνση της προφορικής διαδικασίας, σύμφωνα με το άρθρο 43 του Κανονισμού Διαδικασίας του Δικαστηρίου, ο οποίος εφαρμοζόταν τότε αναλογικώς στην ενώπιον του Πρωτοδικείου διαδικασία δυνάμει του άρθρου 11, τρίτο εδάφιο, της αποφάσεως του Συμβουλίου της 24ης Οκτωβρίου 1988.

24 Με Διάταξη της 15ης Νοεμβρίου 1990, το Πρωτοδικείο αποφάνθηκε επί των αιτήσεων εμπιστευτικού χειρισμού, τις οποίες είχαν υποβάλει οι προσφεύγουσες στις υποθέσεις Τ-2/89, Τ-3/89, Τ-9/89, Τ-11/89, Τ-12/89 και Τ-13/89 και τις οποίες δέχθηκε εν μέρει.

25 Με έγγραφα που κατέθεσαν στη Γραμματεία του Πρωτοδικείου μεταξύ 9ης Οκτωβρίου και 29ης Νοεμβρίου 1990, οι διάδικοι απάντησαν στις ερωτήσεις που τους είχε θέσει το Πρωτοδικείο με τα από 19 Ιουλίου έγγραφα του Γραμματέα.

26 Εν όψει των απαντήσεων στις ερωτήσεις αυτές και κατόπιν εκθέσεως του εισηγητή δικαστή, το Πρωτοδικείο, αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα, αποφάσισε να προχωρήσει στην προφορική διαδικασία χωρίς προηγούμενη διεξαγωγή αποδείξεων.

27 Οι διάδικοι αγόρευσαν και απάντησαν στις ερωτήσεις του Πρωτοδικείου κατά την επ' ακροατηρίου συζήτηση που διεξήχθη από τις 10 έως τις 15 Δεκεμβρίου 1990.

28 Ο γενικός εισαγγελέας ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 10ης Ιουλίου 1991.

Τα αιτήματα των διαδίκων

29 Η εταιρία Enichem Anic ζητεί από το Πρωτοδικείο:

1) να ακυρώσει εν όλω ή εν μέρει την απόφαση της Επιτροπής της 23ης Απριλίου 1986 (ΙV/31.149 - Πολυπροπυλένιο) κατά το μέτρο που αφορά την προσφεύγουσα

2) επικουρικώς, να ακυρώσει ή να μειώσει το επιβαλλόμενο στην προσφεύγουσα πρόστιμο

3) να καταδικάσει την Επιτροπή στα δικαστικά έξοδα, δαπάνες και δικηγορικές αμοιβές.

Η Επιτροπή ζητεί από το Πρωτοδικείο:

- να απορρίψει την προσφυγή

- να καταδικάσει την προσφεύγουσα στα δικαστικά έξοδα.

Επί της ουσίας

30 Πρέπει να εξεταστούν, πρώτον, οι αιτιάσεις της προσφεύγουσας περί παραβιάσεως των δικαιωμάτων του αμυνομένου, καθ' όσον η Επιτροπή δεν διατύπωσε, με την ανακοίνωση των αιτιάσεων, όλες τις αιτιάσεις τις οποίες έκρινε, στη συνέχεια, αποδεδειγμένες με την Απόφαση, καταλογίζοντας έτσι στην προσφεύγουσα ευθύνη συλλογική (1), καθ' όσον τα οριστικά πρακτικά των ακροάσεων δεν κοινοποιήθηκαν ούτε στα μέλη της Επιτροπής ούτε στα μέλη της συμβουλευτικής επιτροπής (2), καθ' όσον δεν κοινοποιήθηκε στην προσφεύγουσα η έκθεση του συμβούλου επί των ακροάσεων (3) και καθ' όσον η Επιτροπή δεν έλαβε υπόψη την ιδιάζουσα θέση της προσφεύγουσας στη διοικητική διαδικασία (4) δεύτερον, οι αιτιάσεις που άπτονται της αποδείξεως της παραβάσεως και αφορούν αφενός μεν τις διαπιστώσεις της Επιτροπής όσον αφορά τα πραγματικά περιστατικά (1), αφετέρου δε την εφαρμογή του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης ΕΟΚ επί των πραγματικών αυτών περιστατικών (2), καθ' όσον η Επιτροπή δεν χαρακτήρισε ορθώς την παράβαση (Α), καθ' όσον δεν εκτίμησε ορθώς το αποτέλεσμα περιορισμού του ανταγωνισμού (Β) και καθ' όσον δεν εκτίμησε ορθώς τον επηρεασμό του μεταξύ των κρατών μελών εμπορίου (Γ) τρίτον, οι αιτιάσεις της προσφεύγουσας σχετικά με τη δυνατότητα καταλογισμού της παραβάσεως σ' αυτήν τέταρτον, οι αιτιάσεις οι σχετικές με την αιτιολογία της Αποφάσεως πέμπτον, οι αιτιάσεις που αφορούν τον καθορισμό του ύψους του προστίμου, το οποίο υποστηρίζεται ότι έχει εν μέρει παραγραφεί (1) και ότι είναι δυσανάλογο και προς τη διάρκεια (2) και προς τη σοβαρότητα (3) της φερομένης παραβάσεως.

Περί των δικαιωμάτων του αμυνομένου

1. Νέες αιτιάσεις και συλλογική ευθύνη

31 Η προσφεύγουσα υποστηρίζει ότι η Επιτροπή έκρινε, με την Απόφασή της, αποδεδειγμένες εις βάρος της αιτιάσεις που δεν είχαν διατυπωθεί στην ειδική ανακοίνωση των αιτιάσεων πρόκειται ειδικότερα για τις αιτιάσεις που περιγράφονται στο άρθρο 1, στοιχείο γ, της Αποφάσεως. Δεν επιτρέπεται - όπως επιχειρεί να πράξει η Επιτροπή - να αποδίδεται στην προσφεύγουσα ευθύνη διότι συμμετέσχε στη σύμπραξη εν γένει και, κατά συνέπεια, να επεκτείνεται έμμεσα αυτή η ευθύνη στις ενέργειες με τις οποίες εκδηλώθηκε η σύμπραξη, χωρίς αυτές να μπορούν να καταλογιστούν ευθέως στην προσφεύγουσα. Έτσι, δεν μπορεί να κρίνεται αυτή υπεύθυνη για τις ενέργειες που περιγράφονται στο άρθρο 1, στοιχείο γ, της Αποφάσεως, οι οποίες, καθ' ομολογίαν της ίδιας της Επιτροπής, δεν μπορούν να καταλογιστούν ευθέως στην προσφεύγουσα.

32 Γι' αυτό, η αποδιδόμενη στην προσφεύγουσα ευθύνη δεν ανταποκρίνεται ούτε στα πραγματικά περιστατικά που αποδείχτηκαν ως προς αυτήν, ούτε στις αιτιάσεις που διατυπώνονται στην ανακοίνωση των αιτιάσεων, και αν ακόμη ληφθεί υπόψη το γενικό μέρος της εν λόγω ανακοινώσεως, υπό την έννοια βέβαια ότι το μέρος αυτό, το οποίο ορίζει το γενικότερο πλαίσιο εντός του οποίου εντάσσεται η συμπεριφορά κάθε επιχειρήσεως, μπορεί να θεωρηθεί ως ειδικώς απευθυνόμενο στην Anic μόνον όταν αυτή ρητώς κατονομάζεται και χωρίς εκείνα τα χωρία του όπου γίνεται λόγος μόνο για άλλους παραγωγούς.

33 Η προσφεύγουσα προσθέτει ότι, παρά τις περί του αντιθέτου διαβεβαιώσεις της Επιτροπής, η Απόφαση αφήνει να εννοηθεί ότι η Anic μετέσχε σε όλες τις ενέργειες που περιγράφονται στο άρθρο 1, όπως και όλες οι άλλες μνημονευόμενες επιχειρήσεις.

34 Η Επιτροπή παρατηρεί ότι το επιχείρημα αυτό στηρίζεται σε σκοπίμως εσφαλμένη ανάγνωση του άρθρου 1 της Αποφάσεως. Η Επιτροπή δεν διαβεβαίωσε, με τη διάταξη αυτή, ότι η προσφεύγουσα μετέσχε σε όλες τις διαλαμβανόμενες σ' αυτήν ενέργειες, αλλ' απλώς ότι μετέσχε σε μια σύμπραξη μεταξύ παραγωγών πολυπροπυλενίου, η οποία εκδηλώθηκε μέσω των ενεργειών αυτών. Η Απόφαση αποδίδει στην προσφεύγουσα, όπως και στις άλλες επιχειρήσεις, την ευθύνη όχι ενός συνόλου χωριστών παραβάσεων, αλλά μιας ενιαίας παραβάσεως, και συγκεκριμένα της συμμετοχής σε συμφωνία και εναρμονισμένη πρακτική που αποσκοπούσε στη στήριξη των τιμών του πολυπροπυλενίου, η οποία εκδηλώθηκε μέσω διαφόρων μέτρων, τα οποία, λαμβανόμενα ως σύνολο, συνιστούν μια ενιαία παράβαση.

35 Κατά την Επιτροπή, άπαξ διαπιστώθηκε η συμμετοχή στη σύμπραξη, η εξ αυτής απορρέουσα ευθύνη δεν μπορεί παρά να αντιστοιχεί στη σύμπραξη στο σύνολό της. Η Επιτροπή θεωρεί ότι η ευθύνη μιας επιχειρήσεως που εμπλέκεται στη σύμπραξη δεν εξαρτάται από την απόδειξη της έμπρακτης συμμετοχής της σε κάθε μια μεμονωμένη ενέργεια που συντελείται προς επίτευξη του κοινού σκοπού. Γι' αυτό, φρονεί ότι ήταν άσκοπο να διευκρινιστεί στο άρθρο 1, εκτός από τη διάρκεια της συμμετοχής κάθε επιχειρήσεως στη σύμπραξη, και ο βαθμός της έμπρακτης συμμετοχής της στις διάφορες πρωτοβουλίες που ανελήφθησαν για τη θέση της σε εφαρμογή.

36 Το Πρωτοδικείο διαπιστώνει ότι οι αιτιάσεις που κρίνονται αποδεδειγμένες στο άρθρο 1, στοιχείο γ, της Αποφάσεως μνημονεύονταν όλες στη γενική ή στην ειδική ανακοίνωση των αιτιάσεων. Συγκεκριμένα, οι περιοδικοί περιορισμοί της παραγωγής εξετάζονταν στις παραγράφους 67 και 79 της γενικής ανακοινώσεως των αιτιάσεων, η ανταλλαγή λεπτομερών πληροφοριών σχετικά με τις παραδόσεις στις παραγράφους 97 και 101 αυτής, η συμμετοχή σε τοπικές συναντήσεις στην παράγραφο 2, στοιχείο b, της ειδικής ανακοινώσεως των αιτιάσεων και, τέλος, το σύστημα του "account management" εξεταζόταν στις παραγράφους 85 έως 89 της γενικής ανακοινώσεως των αιτιάσεων.

37 Πρέπει να θεωρηθεί ότι το περιεχόμενο της γενικής ανακοινώσεως των αιτιάσεων μπορεί να αντιταχθεί ατομικώς σε κάθε έναν από τους αποδέκτες της, μεταξύ των οποίων συγκαταλέγεται και η προσφεύγουσα, εκτός αν ορίζεται ρητώς το αντίθετο είτε στην ίδια τη γενική ανακοίνωση των αιτιάσεων είτε στην ειδική ανακοίνωση των αιτιάσεων. Επιβάλλεται όμως η διαπίστωση ότι, για όλες τις αμφισβητούμενες αιτιάσεις, δεν συντρέχει τέτοια περίπτωση.

38 Επί πλέον, είναι σκόπιμο να σημειωθεί ότι το ίδιο το κείμενο της γενικής ανακοινώσεως των αιτιάσεων - και συγκεκριμένα στις παραγράφους 1 και 5 - αναφέρει ότι το σύνολο των περιγραφομένων σ' αυτήν ενεργειών προσάπτεται σε όλες τις αποδέκτριες αυτής της ανακοινώσεως επιχειρήσεις.

39 Επομένως, οι αιτιάσεις που κρίνονται αποδεδειγμένες στο άρθρο 1, στοιχείο γ, της Αποφάσεως είχαν όντως προσηκόντως ανακοινωθεί στην προσφεύγουσα και, ως εκ τούτου, δεν συνιστούν νέες αιτιάσεις.

40 Το αν η Επιτροπή διατήρησε αυτές τις αιτιάσεις κατά της προσφεύγουσας στην Απόφαση, σε περίπτωση δε καταφατικής απαντήσεως, το αν απέδειξε επαρκώς κατά νόμον τα πραγματικά περιστατικά στα οποία στηρίζονται αυτές οι αιτιάσεις, θα κριθεί μαζί με την έρευνα του αν αποδείχτηκε το βάσιμο της παραβάσεως. Το ίδιο ισχύει και ως προς την αιτίαση της προσφεύγουσας ότι η Απόφαση τής καταλογίζει ευθύνη συλλογική.

2. Η μη κοινοποίηση των πρακτικών των ακροάσεων

41 Κατά την προσφεύγουσα, συνιστά διαδικαστική πλημμέλεια το γεγονός ότι ούτε τα μέλη της συμβουλευτικής επιτροπής ούτε το αρμόδιο επί θεμάτων ανταγωνισμού μέλος της Επιτροπής ούτε τα λοιπά μέλη της Επιτροπής είχαν στη διάθεσή τους τα οριστικά πρακτικά των ακροάσεων πριν αποφανθούν.

42 Η Επιτροπή τονίζει ότι τα μέλη της συμβουλευτικής επιτροπής, όπως και τα μέλη της Επιτροπής, είχαν στη διάθεσή τους το σχέδιο πρακτικών των ακροάσεων, το οποίο δεν μεταβλήθηκε ουσιωδώς και μετά την έγκριση των πρακτικών.

43 Προσθέτει ότι δεν υποχρεούται να απευθύνει τα πρακτικά στα μέλη της συμβουλευτικής επιτροπής και ότι, εξ άλλου, εκπρόσωποι των κρατών μελών παρέστησαν στις ακροάσεις, πλην των εκπροσώπων της Ελλάδος και του Λουξεμβούργου, χωρών που δεν εκπροσωπήθηκαν στη δεύτερη σύνοδο ακροάσεων την οποία διοργάνωσε η Επιτροπή. Επομένως, κατά την Επιτροπή, τα πρακτικά χρησίμευαν στα μέλη της συμβουλευτικής επιτροπής απλώς ως βοήθημα. Όσο για τα μέλη της Επιτροπής, αυτά διέθεταν όχι μόνο το σχέδιο πρακτικών, αλλά και τις παρατηρήσεις των επιχειρήσεων επί των πρακτικών αυτών.

44 Η Επιτροπή επισημαίνει, εξ άλλου, ότι, εφόσον τα μέλη της Επιτροπής και της συμβουλευτικής επιτροπής μπόρεσαν να αποφανθούν με πλήρη γνώση των πραγμάτων, η Απόφαση δεν θα ήταν διαφορετική αν δεν είχε εμφιλοχωρήσει η φερόμενη πλημμέλεια αυτή ήταν, κατά συνέπεια, δευτερεύουσας σημασίας (απόφαση του Δικαστηρίου της 10ης Ιουλίου 1980, στην υπόθεση 30/78, Distillers Company κατά Επιτροπής, Racc. 1980, σ. 2229, σκέψη 26, και προτάσεις, σ. 2290).

45 Το Πρωτοδικείο διαπιστώνει ότι, όπως προκύπτει από τη νομολογία του Δικαστηρίου, η μη οριστική μορφή των πρακτικών της ακροάσεως που υποβάλλονται στη συμβουλευτική επιτροπή και στην Επιτροπή μπορεί να συνιστά πλημμέλεια της διοικητικής διαδικασίας δυνάμενη να πλήξει τη νομιμότητα της αποφάσεως στην οποία καταλήγει, μόνον αν το εν λόγω κείμενο έχει συνταχθεί κατά τρόπον εμβάλλοντα τους αποδέκτες του σε ουσιώδη πλάνη (απόφαση της 15ης Ιουλίου 1970, στην υπόθεση 44/69, Buchler κατά Επιτροπής, Racc. 1970, σ. 733, σκέψη 17).

46 Όσον αφορά τα πρακτικά που διαβιβάστηκαν στην Επιτροπή, πρέπει να σημειωθεί ότι αυτή, μαζί με το σχέδιο πρακτικών, έλαβε και τις παρατηρήσεις που είχαν διατυπώσει επ' αυτού οι επιχειρήσεις πρέπει, επομένως, να θεωρηθεί ότι τα μέλη της Επιτροπής έλαβαν γνώση όλων των στοιχείων που ασκούσαν επιρροή πριν εκδώσουν την Απόφαση.

47 Όσον αφορά το σχέδιο πρακτικών που διαβιβάστηκε στη συμβουλευτική επιτροπή, πρέπει να επισημανθεί ότι η προσφεύγουσα δεν εξήγησε γιατί το σχέδιο αυτό δεν αντανακλούσε τα διαμειφθέντα στις ακροάσεις κατά τρόπο πιστό και ακριβή δεν απέδειξε, επομένως, ότι το εν λόγω κείμενο ήταν συντεταγμένο κατά τέτοιο τρόπο, ώστε να εμβάλλει σε ουσιώδη πλάνη τα μέλη της συμβουλευτικής επιτροπής.

48 Επομένως, η αιτίαση αυτή πρέπει να απορριφθεί.

3. Η μη κοινοποίηση της εκθέσεως του συμβούλου επί των ακροάσεων

49 Η προσφεύγουσα υποστηρίζει ότι ο σεβασμός των δικαιωμάτων του αμυνομένου επέβαλλε να της είχε γνωστοποιηθεί η γνωμοδότηση την οποία, βάσει της εντολής του, ο σύμβουλος επί των ακροάσεων υπεχρεούτο να απευθύνει στον Γενικό Διευθυντή Ανταγωνισμού.

50 Η Επιτροπή φρονεί ότι η έκθεση την οποία απευθύνει ο σύμβουλος επί των ακροάσεων στον Γενικό Διευθυντή Ανταγωνισμού - δεδομένου ότι η έκθεση αυτή, συντασσόμενη από υπάλληλο της Επιτροπής, υποβάλλεται συνήθως προφορικώς - εντάσσεται στην εσωτερική διαδικασία λήψεως αποφάσεων της Επιτροπής και δεν μπορεί, επομένως, να κοινοποιηθεί στις επιχειρήσεις.

51 Η Επιτροπή επισημαίνει, εξ άλλου, ότι η εντολή του συμβούλου επί των ακροάσεων δεν προβλέπει καμμία δημοσιότητα της εκθέσεώς του.

52 Τέλος, τονίζει ότι θα επλήττετο η ειλικρίνεια και η ανεξαρτησία του συμβούλου επί των ακροάσεων, αν οι ενέργειές του δεν παρέμεναν εμπιστευτικές. Την άποψη αυτή επιβεβαιώνει η διάταξη της 11ης Δεκεμβρίου 1986, στην υπόθεση 212/86 R, ICI κατά Επιτροπής, σκέψεις 5 έως 8 (που δεν έχει δημοσιευθεί στη Συλλογή), κατά την οποία η έκθεση του συμβούλου επί των ακροάσεων δεν πρέπει να λαμβάνεται υπόψη από το Δικαστήριο κατά την άσκηση του δικαστικού του ελέγχου.

53 Το Πρωτοδικείο επισημαίνει ότι τα δικαιώματα του αμυνομένου δεν επιτάσσουν το να μπορούν οι επιχειρήσεις που εμπλέκονται σε διαδικασία του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης ΕΟΚ να σχολιάζουν την έκθεση του συμβούλου επί των ακροάσεων, η οποία συνιστά καθαρώς εσωτερικό έγγραφο της Επιτροπής. Σχετικώς, το Δικαστήριο έχει κρίνει ότι η έκθεση αυτή έχει αξία γνωμοδοτήσεως για την Επιτροπή, η οποία ουδόλως υποχρεούται να συνταχθεί με αυτήν και ότι, επομένως, η έκθεση αυτή δεν ενέχει κανένα στοιχείο λήψεως αποφάσεως, το οποίο θα έπρεπε να λάβει υπόψη ο κοινοτικός δικαστής προς άσκηση του ελέγχου του (προαναφερθείσα διάταξη της 11ης Δεκεμβρίου 1986, στην υπόθεση 212/86 R, σκέψεις 5 έως 8). Συγκεκριμένα, η προστασία των δικαιωμάτων του αμυνομένου εξασφαλίζεται επαρκώς κατά νόμον, άπαξ τα διάφορα όργανα τα οποία συμβάλλουν στην εκπόνηση της τελικής αποφάσεως έχουν ενημερωθεί ορθώς περί της επιχειρηματολογίας που ανέπτυξαν οι επιχειρήσεις, καθώς και περί των αποδεικτικών στοιχείων που προσκόμισε η Επιτροπή προς στήριξη των αιτιάσεών της (απόφαση του Δικαστηρίου της 9ης Νοεμβρίου 1983, στην υπόθεση 322/81, Nederlandsche Banden-Industrie Michelin κατά Επιτροπής, Συλλογή 1983, σ. 3461, σκέψη 7).

54 Συναφώς, έχει σημασία να σημειωθεί ότι σκοπός της εκθέσεως του συμβούλου επί των ακροάσεων δεν είναι να συμπληρώνει ή να διορθώνει την επιχειρηματολογία των επιχειρήσεων, ούτε να διατυπώνει νέες αιτιάσεις ή να παρέχει νέα αποδεικτικά στοιχεία κατ' αυτών.

55 Επομένως, οι επιχειρήσεις δεν δύνανται, επικαλούμενες τον σεβασμό των δικαιωμάτων του αμυνομένου, να αξιώνουν να τους κοινοποιηθεί η έκθεση του συμβούλου επί των ακροάσεων, για να μπορέσουν να τη σχολιάσουν (βλ. απόφαση του Δικαστηρίου της 17ης Ιανουαρίου 1984, στις συνεκδικασθείσες υποθέσεις 43/82 και 63/82, VBVB και VBBB κατά Επιτροπής, Συλλογή 1984, σ. 19, σκέψη 25).

56 Κατά συνέπεια, η αιτίαση αυτή πρέπει να απορριφθεί.

4. Η ιδιάζουσα θέση της προσφεύγουσας στη διοικητική διαδικασία

57 Η προσφεύγουσα παρατηρεί ότι ενεπλάκη στη διοικητική διαδικασία όταν αυτή είχε ήδη κινηθεί. Βρέθηκε, έτσι, σε ιδιάζουσα θέση, που είχε ως συνέπεια ότι δεν έλαβε πλήρη γνώση της κατ' αντιμωλίαν συζητήσεως που είχε εξελιχθεί μέχρι τότε.

58 Το Πρωτοδικείο διαπιστώνει ότι η προσφεύγουσα δεν ανέφερε κατά τί η ιδιάζουσα θέση της στη διοικητική διαδικασία τής στέρησε τη δυνατότητα να προβάλει, όπως ήθελε, την άποψή της εφ' όλων των αιτιάσεων που είχε διατυπώσει εις βάρος της η Επιτροπή με τις ανακοινώσεις αιτιάσεων που της απηύθυνε, καθώς και επί των αποδεικτικών στοιχείων τα οποία προέβαλε η Επιτροπή προς απόδειξη αυτών των αιτιάσεων και τα οποία μνημόνευε στις ανακοινώσεις αιτιάσεών της ή στα παραρτήματα αυτών.

59 Το γεγονός ότι η προσφεύγουσα δεν μετέσχε στην πρώτη σειρά ακροάσεων δεν την εμπόδισε να προβάλει λυσιτελώς την άποψή της επί των αιτιάσεων που της είχαν απευθυνθεί δεν μπορεί, επομένως, να επικαλεστεί το γεγονός ότι δεν ενημερώθηκε για την κατ' αντιμωλίαν συζήτηση που είχε ήδη διεξαχθεί μεταξύ της Επιτροπής και άλλων επιχειρήσεων.

60 Κατά συνέπεια, η ιδιάζουσα θέση της προσφεύγουσας στη διοικητική διαδικασία δεν οδήγησε σε παραβίαση των δικαιωμάτων του αμυνομένου η αιτίαση πρέπει, επομένως, να απορριφθεί.

Περί της αποδείξεως της παραβάσεως

61 Κατά την Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 80, πρώτο εδάφιο), από το 1977, οι παραγωγοί πολυπροπυλενίου που εφοδίαζαν την ΕΟΚ μετείχαν σε σύνολο σχεδίων, μηχανισμών και μέτρων που αποφασίζονταν στα πλαίσια ενός συστήματος τακτικών συναντήσεων και συνεχών επαφών. Η Απόφαση αναφέρει στη συνέχεια (αιτιολογική σκέψη 80, δεύτερο εδάφιο) ότι, σύμφωνα με το συνολικό σχέδιο των παραγωγών, διοργανώνονταν συναντήσεις με σκοπό την επίτευξη ρητής συμφωνίας σχετικά με επί μέρους θέματα.

62 Υπ' αυτές τις συνθήκες, το Πρωτοδικείο πρέπει, κατ' αρχάς, να εξετάσει κατά πόσον η Επιτροπή απέδειξε επαρκώς κατά νόμον τα πραγματικά περιστατικά που αφορούν, αφενός, το χρονικό διάστημα από τον Νοέμβριο του 1977 μέχρι το τέλος του 1978 ή τις αρχές του 1979 (I) και, αφετέρου, το χρονικό διάστημα από το τέλος του 1978 ή τις αρχές του 1979 μέχρι τα τέλη του 1982 ή τις αρχές του 1983 (II), όσον αφορά το σύστημα των περιοδικών συναντήσεων (Α), τις πρωτοβουλίες καθορισμού τιμών (Β), τα μέτρα που ελήφθησαν προς διευκόλυνση της υλοποιήσεως των πρωτοβουλιών καθορισμού τιμών (Γ) και τον καθορισμό ποσοτήτων-στόχων και ποσοστώσεων (Δ) προς τούτο θα εκθέτει την προσβαλλόμενη πράξη (α) και τα επιχειρήματα των διαδίκων (β) πριν προβεί στην εκτίμησή τους (γ) στη συνέχεια, πρέπει να ελέγξει την εφαρμογή του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης ΕΟΚ επί των πραγματικών αυτών περιστατικών.

1. Οι διαπιστώσεις όσον αφορά τα πραγματικά περιστατικά

I - Για το χρονικό διάστημα από τον Νοέμβριο του 1977 μέχρι τα τέλη του 1978 ή τις αρχές του 1979

Α - Η προσβαλλόμενη πράξη

63 Η Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 78, τέταρτο εδάφιο) αναφέρει ότι το σύστημα των περιοδικών συναντήσεων των παραγωγών πολυπροπυλενίου άρχισε να λειτουργεί περί τα τέλη του 1977, δεν κατέστη όμως δυνατόν να διευκρινιστεί πότε ακριβώς άρχισε να παρίσταται σ' αυτές κάθε παραγωγός. Επισημαίνει ότι η Anic, η οποία περιλαμβάνεται μεταξύ των παραγωγών για τους οποίους δεν αποδείχτηκε ότι "υποστήριξαν" την πρωτοβουλία του Δεκεμβρίου του 1977, παραδέχεται ότι μετέσχε στις συναντήσεις από την αρχή.

64 Ωστόσο, η Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 105, πρώτο και δεύτερο εδάφιο) αναφέρει ότι δεν μπορεί να προσδιοριστεί με βεβαιότητα η ακριβής ημερομηνία από την οποία κάθε παραγωγός άρχισε να παρίσταται στις κεντρικές περιοδικές συναντήσεις. Πάντως, η συμμετοχή της Anic, της ATO, της BASF, της DSM και της Huels στους διακανονισμούς δεν μπορεί να άρχισε αργότερα από το 1979, εφόσον είναι αποδεδειγμένο ότι οι πέντε αυτοί παραγωγοί μετείχαν όλοι στην κατανομή της αγοράς ή στο σύστημα ποσοστώσεων, που άρχισαν να ισχύουν κατά το έτος αυτό.

Β - Τα επιχειρήματα των διαδίκων

65 Η προσφεύγουσα διατείνεται ότι η Απόφαση σφάλλει κατά το ότι ανάγει χρονικά την έναρξη της συμμετοχής της στις συναντήσεις στον Νοέμβριο του 1977. Συγκεκριμένα, η Επιτροπή παρερμήνευσε την απάντηση της Anic στην αίτηση παροχής πληροφοριών [παράρτημα 27 της ειδικής ανακοινώσεως των αιτιάσεων που απευθύνθηκε στη Monte (στο εξής: αιτ. Monte), του οποίου γίνεται μνεία στην ειδική ανακοίνωση των αιτιάσεων που απευθύνθηκε στην Anic (στο εξής: αιτ. Anic)], με την οποία απάντηση η Anic δήλωνε αφενός ότι οι συναντήσεις άρχισαν "κατά τη δεκαετία του '70, περί το τέλος αυτής της περιόδου", και αφετέρου ότι η έναρξη της συμμετοχής της "πρέπει να εντοπίζεται σε κάποιο χρονικό σημείο κοντά στην έναρξη των εν λόγω συναντήσεων". Μη έχοντας πλέον στην κατοχή της έγγραφα της περιόδου εκείνης, η προσφεύγουσα καλοπίστως θεώρησε ότι η έναρξη της συμμετοχής της, την οποία εντοπίζει χρονικά στο 1979, βρισκόταν κοντά στην έναρξη των συναντήσεων των παραγωγών, την οποία εντόπιζε γύρω στο 1979, δηλαδή στα τέλη της δεκαετίας του '70.

66 Επισημαίνει, εξ άλλου, ότι η Απόφαση αντιφάσκει όσον αφορά την έναρξη της συμμετοχής της. Συγκεκριμένα, στην αιτιολογική σκέψη 105, θέτει την Anic σε ίση μοίρα με την ATO, τη BASF, τη DSM και τη Huels, ενώ ταυτόχρονα αναγνωρίζει ότι δεν έχει αποδείξεις για τη συμμετοχή της Anic πριν από το 1979. Το διατακτικό, αντιθέτως, της Αποφάσεως καταλογίζει στην Anic ότι μετείχε στην παράβαση από τον Νοέμβριο του 1977, ενώ στην AΤΟ προσάπτει ότι μετείχε σ' αυτήν από το 1978, στις δε BASF, DSM και Huels από κάποιο μη προσδιοριζόμενο χρονικό σημείο μεταξύ 1977 και 1979.

67 Η Επιτροπή εκθέτει ότι από τη σαφή ομολογία που περιέχεται στην απάντηση της Anic στην αίτηση παροχής πληροφοριών προκύπτει ότι αυτή άρχισε να μετέχει στις συναντήσεις παραγωγών περί τον Νοέμβριο του 1977.

68 Η Επιτροπή ισχυρίζεται ότι η Anic δεν μπορεί να αναιρέσει την ομολογία της, πολλώ μάλλον που, με το υπόμνημα απαντήσεώς της, δικαιολογεί αυτήν την μεταστροφή με το γεγονός ότι, όταν απάντησε στην αίτηση παροχής πληροφοριών, δεν είχε στην κατοχή της τα έγγραφα της Επιτροπής, πράγμα που δείχνει ότι η προσφεύγουσα προσάρμοσε την απάντησή της ανάλογα με τα αποδεικτικά στοιχεία που διέθετε η Επιτροπή.

Γ - Η εκτίμηση του Πρωτοδικείου

69 Το Πρωτοδικείο διαπιστώνει ότι, όπως αναγνώρισε η Επιτροπή κατά την επ' ακροατηρίου συζήτηση, το μοναδικό αποδεικτικό στοιχείο που προβάλλει προς απόδειξη της συμμετοχής της προσφεύγουσας στις συναντήσεις κατά το υπό κρίση χρονικό διάστημα είναι η απάντηση της τελευταίας στην αίτηση παροχής πληροφοριών (παράρτ. 27, αιτ. Monte), στην οποία αναφέρονται τα εξής:

"Incontri fra i produttori Europei di polipropilene sono iniziati negli anni 70 intorno al termine di quel periodo. Non siamo in grado di stabilire con precisione la data in cui e iniziata la partecipazione dell' Anic, ma riteniamo si collochi in un momento prossimo all' inizio degli incontri stessi."

("Συναντήσεις μεταξύ των παραγωγών προπυλενίου της Ευρώπης άρχισαν κατά τη δεκαετία του '70, περί το τέλος αυτής της περιόδου. Δεν είμαστε σε θέση να προσδιορίσουμε με ακρίβεια την ημερομηνία ενάρξεως της συμμετοχής της Anic, νομίζουμε όμως ότι πρέπει να εντοπίζεται σε κάποιο χρονικό σημείο κοντά στην έναρξη των εν λόγω συναντήσεων.")

70 Συναφώς, πρέπει να σημειωθεί ότι η απάντηση της προσφεύγουσας δεν μπορεί να θεωρηθεί ως σαφής ομολογία συμμετοχής της στις συναντήσεις από τον Νοέμβριο του 1977. Πράγματι, η προσφεύγουσα δίνει στην απάντησή της μια γραμματική και συστηματική ερμηνεία καθ' όλα εύλογη την ερμηνεία αυτή επιρρωννύει μάλιστα η απάντηση της ICI στην αίτηση παροχής πληροφοριών (γ. αιτ. παράρτ. 8), η οποία, αφού αναφέρει ότι οι συναντήσεις των "διευθυντών" και των "εμπειρογνωμόνων" άρχισαν στα τέλη του 1978 ή τις αρχές του 1979, αναφέρει ότι η Anic μετείχε τακτικά στις συναντήσεις αυτές καθ' όσον χρόνο ήταν παρούσα στην αγορά του πολυπροπυλενίου μεταξύ 1979 και 1983, ήτοι μετά την υπό εξέταση περίοδο.

71 Έχει σημασία, περαιτέρω, να τονιστεί ότι την ερμηνεία που δίνει η προσφεύγουσα στην απάντησή της στην αίτηση παροχής πληροφοριών ενισχύει ακόμα η αμφιβολία την οποία εξέφρασε σχετικώς η Επιτροπή στο ίδιο το κείμενο της Αποφάσεως (αιτιολογική σκέψη 105, δεύτερο εδάφιο), όπου δέχεται ότι η ημερομηνία από την οποία άρχισαν να συμμετέχουν στους διακανονισμούς η Anic, η BASF, η DSM και η Huels δεν μπορεί να ήταν μεταγενέστερη του 1979.

72 Πρέπει να επισημανθεί ότι η ίδια αμφιβολία διαφαίνεται και στην ειδική ανακοίνωση των αιτιάσεων που απευθύνθηκε στην προσφεύγουσα, με την οποία η Επιτροπή παρέθεσε απλώς την απάντηση της Anic στην αίτηση παροχής πληροφοριών, χωρίς να αναφέρει την ερμηνεία που η ίδια θα της απέδιδε ως προς τον ακριβή καθορισμό της αρχής της συμμετοχής της Anic στις συναντήσεις διαφαίνεται επίσης και στη γενική ανακοίνωση των αιτιάσεων, στην οποία η Επιτροπή δεν έκανε μνεία του ονόματος της προσφεύγουσας όσον αφορά τις συναντήσεις που διεξήχθησαν πριν από το 1979.

73 Από τα προεκτεθέντα προκύπτει ότι η Επιτροπή, μη μπορώντας να εμφανίσει κανένα αποδεικτικό στοιχείο ικανό να στοιχειοθετήσει τη συμμετοχή της Anic στην παράβαση πριν από τα τέλη του 1978 ή τις αρχές του 1979, δεν απέδειξε επαρκώς κατά νόμον τη συμμετοχή αυτή.

II - Για το χρονικό διάστημα από τα τέλη του 1978 ή τις αρχές του 1979 μέχρι τα τέλη του 1982 ή τις αρχές του 1983

Α - Το σύστημα των περιοδικών συναντήσεων

α) Η προσβαλλόμενη πράξη

74 Η Απόφαση (αιτιολογικές σκέψεις 18, τρίτο εδάφιο, 78, τέταρτο εδάφιο, και 105, δεύτερο εδάφιο) προσάπτει στην προσφεύγουσα ότι μετείχε στο σύστημα περιοδικών συναντήσεων των παραγωγών πολυπροπυλενίου, παριστάμενη τακτικά στις συναντήσεις μέχρι τα μέσα ή τα τέλη του 1982 (αιτιολογικές σκέψεις 19, πρώτο εδάφιο, και 78, έβδομο εδάφιο), οπότε και έπαυσε να συμμετέχει σ' αυτές, μετά την αναδιοργάνωση της ιταλικής βιομηχανίας πετροχημικών και τη μεταβίβαση του κλάδου πολυπροπυλενίου της στη Monte.

75 Στην Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 21) αναφέρεται ότι σκοπός των περιοδικών αυτών συναντήσεων ήταν ιδίως ο καθορισμός επιδιωκομένων τιμών και επιδιωκομένου όγκου πωλήσεων, καθώς και ο έλεγχος της τηρήσεως αυτών από τους παραγωγούς.

β) Τα επιχειρήματα των διαδίκων

76 Η προσφεύγουσα, ενώ δέχεται ότι άρχισε να μετέχει στις συναντήσεις περί το 1979, επισημαίνει ότι η μόνη συνάντηση στην οποία η Επιτροπή απέδειξε τη συμμετοχή της είναι μια συνάντηση του Ιανουαρίου του 1981 (γ. αιτ. παράρτ. 17), η δε συμμετοχή της στις συναντήσεις έπαυσε πιθανότατα στις αρχές του 1982, λόγω της καταστάσεως της ιταλικής χημικής βιομηχανίας, όπως αποδεικνύεται από τα πρακτικά διαφόρων συναντήσεων που έγιναν το 1982. Συναφώς, στα πρακτικά μιας συναντήσεως της 13ης Μαΐου 1982 (γ. αιτ. παράρτ. 24) αναφέρεται ότι οι Anic/SIR δεν έρχονται πλέον, ενώ άλλοι παραγωγοί μνημονεύονται απλώς ως απόντες. Τα πρακτικά μιας συναντήσεως της 2ας Σεπτεμβρίου 1982 (γ. αιτ. παράρτ. 30) αναφέρουν επίσης ότι η Anic δεν ήταν πλέον παρούσα και ότι εθεωρείτο ως ταραχοποιό στοιχείο αυτό επιβεβαιώνεται και από τα πρακτικά μιας συναντήσεως της 2ας Νοεμβρίου 1982 (γ. αιτ. παράρτ. 32). Εκ πλάνης η Anic δήλωσε, με την απάντησή της στην αίτηση παροχής πληροφοριών (παράρτ. 27, αιτ. Monte), ότι είχε μετάσχει σε μια συνάντηση τον Οκτώβριο του 1982. Στο κείμενο της Αποφάσεως, η Επιτροπή αναγνωρίζει, άλλωστε, η ίδια ότι η Anic έπαυσε να συμμετέχει στις συναντήσεις "μετά τα μέσα ή κατά τα τέλη του 1982" (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 19).

77 Η προσφεύγουσα ισχυρίζεται ότι η μνεία του ονόματός της σε πίνακες και καταλόγους συνημμένους στα πρακτικά συναντήσεων δεν συνιστά κρίσιμο αποδεικτικό στοιχείο για τη συμμετοχή της στις συναντήσεις. Συγκεκριμένα, όπως σαφώς προκύπτει από τη σύγκριση όλων αυτών των αναφορών που περιέχονται στους πίνακες, αυτές είναι οι ίδιες, τόσο για το χρονικό διάστημα κατά το οποίο η Anic φαίνεται ότι ήταν παρούσα στις συναντήσεις, όσο και για το χρονικό διάστημα κατά το οποίο η Anic ασφαλώς δεν ήταν παρούσα.

78 Προσθέτει ότι, σε αρκετούς από αυτούς τους πίνακες, γίνεται ενιαία μνεία της Anic και της SIR, σαν να συναποτελούσαν αυτές μία και μόνη επιχείρηση, ενώ μεταξύ των δύο αυτών επιχειρήσεων υπήρχε πεισματώδης ανταγωνισμός, η δε Anic ουδέποτε δέχτηκε το να δίδεται η εντύπωση ότι συναποτελούσαν μία και μόνη επιχείρηση.

79 Εξ άλλου, η προσφεύγουσα υποστηρίζει ότι η συμμετοχή της στις συναντήσεις κατά το υπό κρίση χρονικό διάστημα υπήρξε απλώς παθητική υπενθυμίζει ότι τα έγγραφα που προσκόμισε η Επιτροπή προς απόδειξη του εναντίου, ήτοι πίνακες και κατάλογοι που ήσαν συνημμένοι σε πρακτικά συναντήσεων παραγωγών και περιείχαν ενιαία μνεία της Anic και της SIR, δεν ήσαν πειστικά αποδεικτικά στοιχεία.

80 Διατείνεται, εξ άλλου, ότι, σε πρακτικά συναντήσεων, όπως των συναντήσεων της 21ης Σεπτεμβρίου ή της 2ας Νοεμβρίου 1982 (γ. αιτ. παραρτ. 30 και 32), η Anic εμφανιζόταν ως ταραχοποιό στοιχείο, στο οποίο έπρεπε να ασκηθούν πιέσεις. Αυτό αποδεικνύει ότι η συμπεριφορά της στην αγορά υπήρξε ανταγωνιστική και ανεξάρτητη.

81 Η προσφεύγουσα ισχυρίζεται ότι η συμμετοχή της στις συναντήσεις ήταν απλώς σποραδική, ενώ η αιτίαση την οποία της απέδωσε η Επιτροπή προϋπέθετε να έχει αποδειχθεί η τακτική της παρουσία στις συναντήσεις, ως συστατικό στοιχείο της παραβάσεως. Συναφώς, επισημαίνει ότι η Απόφαση διττώς αντιφάσκει: αφενός, όταν διαβεβαιώνει, στην αιτιολογική σκέψη 18, ότι η Anic μετείχε τακτικά στις συναντήσεις, ενώ, στην αιτιολογική σκέψη 37, δεύτερο εδάφιο, δεν την περιλαμβάνει στον κατάλογο των τακτικώς συμμετεχόντων στις συναντήσεις αφετέρου, όταν επισημαίνει τη συμμετοχή της Anic σε δύο μόνο συναντήσεις του Ιανουαρίου του 1981 (αιτιολογική σκέψη 33, τρίτο εδάφιο), ενώ διαβεβαιώνει ότι, από τον Σεπτέμβριο του 1979 μέχρι τον Σεπτέμβριο του 1983, διεξήχθησαν 55 συναντήσεις (πίνακας 3 της Αποφάσεως).

82 Η Επιτροπή, από την άλλη πλευρά, φρονεί ότι η Anic έπαυσε να μετέχει στις συναντήσεις κατά τα μέσα ή τα τέλη του 1982. Τον ισχυρισμό αυτόν τον στηρίζει στην απάντηση της Anic στην αίτηση παροχής πληροφοριών, στην οποία αναφέρονται τα εξής:

"Ci risulta che l' ultima partecipazione dell' Anic a una riunione di quel tipo dati dal mese di ottobre 1982 a Zurigo."

("Συμπεραίνουμε ότι η τελευταία συμμετοχή της Anic σε τέτοιου τύπου συνάντηση ανάγεται χρονικά στον Οκτώβριο του 1982, στη Ζυρίχη.")

Την ομολογία αυτή επιρρωννύει το γεγονός ότι η Anic μετέσχε τον Σεπτέμβριο του 1982 στον καθορισμό ποσοστώσεων για το 1983, όπως δείχνουν δύο έγγραφα που ανευρέθηκαν στην ICI (γ. αιτ. παραρτ. 73 και 76).

83 Προσθέτει ότι τα πρακτικά των συναντήσεων της 13ης Μαΐου, της 21ης Σεπτεμβρίου και της 2ας Νοεμβρίου 1982 (γ. αιτ. παραρτ. 24, 30 και 32), τα οποία επικαλέστηκε η προσφεύγουσα και στα οποία αναφέρεται ότι "Anic/SIR no longer come" ("οι Anic/SIR δεν έρχονται πλέον"), ότι "Anic were seen as a problem" ("η Anic γινόταν αντιληπτή ως πρόβλημα"), "pressure was needed" ("χρειαζόταν να ασκηθεί πίεση" στην Anic και ότι "Anic were alleged to be a nuisance" ("η Anic εθεωρείτο ως 'μπελάς' "), δεν δικαιολογούν την απαλλαγή της προσφεύγουσας από την ευθύνη, διότι δεν πρέπει να συγχέεται η συμμόρφωση προς τη σύμπραξη με τη συμμετοχή σ' αυτήν τα εν λόγω πρακτικά, εξ άλλου, αναφέρονται σε ένα χρονικό διάστημα, κατά το οποίο η προσφεύγουσα άρχισε να μη συμμετέχει πλέον στις συναντήσεις.

84 Η Επιτροπή επισημαίνει ότι κάποιος που μετέχει σε συναντήσεις που αποσκοπούν στον καθορισμό επιδιωκομένων τιμών ή ποσοστώσεων δεν μπορεί να επικαλεστεί, προς άμυνά του, ότι τήρησε καθαρά παθητική στάση κατά τις συναντήσεις αυτές. Η διάκριση μεταξύ απλής συμμετοχής στις συναντήσεις και αποδοχής των αποφάσεων που λαμβάνονται κατά τις συναντήσεις αυτές δεν ασκεί επιρροή. Η - έστω και παθητική - συμμετοχή στις συναντήσεις αρκεί, πράγματι, για να σχηματίσουν οι ανταγωνιστές την πεποίθηση ότι ο συμμετέχων δεσμεύτηκε να ακολουθήσει τη γραμμή που καθόρισαν από κοινού και για να τον επικρίνουν άπαξ παρεκκλίνει από την κοινή αυτή γραμμή.

85 Διατείνεται, εξ άλλου, ότι ο σποραδικός χαρακτήρας της συμμετοχής της Anic στις συναντήσεις διαψεύδεται από την απάντηση της ICI στην αίτηση παροχής πληροφοριών (γ. αιτ. παράρτ. 8), με την οποία η προσφεύγουσα κατατάσσεται μεταξύ των τακτικώς συμμετεχόντων στις συναντήσεις. Η Επιτροπή φρονεί ότι η παρουσία της Anic στις συναντήσεις έπαυσε να είναι τακτική μόλις από τα μέσα του 1982 και όχι από τις αρχές του έτους αυτού. Εκθέτει ότι, αν δεν μπόρεσε να καταρτίσει με ακρίβεια τον πίνακα των συναντήσεων στις οποίες μετέσχε η Anic, το γεγονός αυτό οφείλεται στο ότι, κατ' αντίθεση προς άλλους παραγωγούς, αυτή δεν είχε πλέον στην κατοχή της τα φύλλα πορείας των υπαλλήλων της που έστελνε στις συναντήσεις.

86 Η Επιτροπή διεκρινίζει ακόμη, χάριν πληρότητας, ότι, αντιθέτως προς τους ισχυρισμούς της προσφεύγουσας, σε πολλά έγγραφα το όνομα της Anic δεν συνδέεται με το όνομα της SIR.

γ) Η εκτίμηση του Πρωτοδικείου

87 Το Πρωτοδικείο διαπιστώνει ότι, όπως προκύπτει από την απάντηση της προσφεύγουσας στην αίτηση παροχής πληροφοριών (παράρτ. 27, αιτ. Monte), σε συνδυασμό προς την απάντηση της ICI στην ίδια αίτηση (γ. αιτ. παράρτ. 8), η Επιτροπή απέδειξε επαρκώς κατά νόμον ότι η Anic μετείχε στις περιοδικές συναντήσεις παραγωγών πολυπροπυλενίου από τα τέλη του 1978 ή τις αρχές του 1979.

88 Όσον αφορά την έναρξη της συμμετοχής της Anic στις συναντήσεις, πρέπει να σημειωθεί ότι η ICI, με την απάντησή της στην αίτηση παροχής πληροφοριών, κατατάσσει την προσφεύγουσα - κατ' αντίθεση προς δύο άλλους παραγωγούς - μεταξύ των τακτικώς συμμετεχόντων στις συναντήσεις "διευθυντών" και "εμπειρογνωμόνων" από το 1979 και μετά. Η απάντηση αυτή πρέπει να ερμηνευθεί υπό την έννοια ότι η συμμετοχή της προσφεύγουσας ανάγεται στην εποχή στην οποία πρωτοκαθιερώθηκε το σύστημα συναντήσεων "διευθυντών" και "εμπειρογνωμόνων", ήτοι περί τα τέλη του 1978 ή τις αρχές του 1979.

89 Την απάντηση της ICI στην αίτηση παροχής πληροφοριών επιβεβαιώνει, ως προς το σημείο αυτό, η ερμηνεία την οποία έδωσε η προσφεύγουσα - με τα υπομνήματα που κατέθεσε στο Πρωτοδικείο - στη δική της απάντηση στην αίτηση παροχής πληροφοριών, αναφερόμενη στην αιτιολογική σκέψη 105, δεύτερο εδάφιο, της Αποφάσεως. Συγκεκριμένα, η προσφεύγουσα ανέφερε ότι η μόνη βέβαια ημερομηνία σχετικά με την έναρξη της τεκμαιρόμενης συμμετοχής της στις συναντήσεις παραμένει το 1979. ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΠΤΙΚΟΥ ΣΤΟ ΕΓΓΡΑΦΟ : 689A0006.1

90 Όσον αφορά το πέρας της συμμετοχής της Anic στις συναντήσεις, το Πρωτοδικείο διαπιστώνει ότι η Επιτροπή, με την Απόφασή της (αιτιολογικές σκέψεις 19, πρώτο εδάφιο, και 78, έβδομο εδάφιο), αναγνώρισε ότι διατηρούνται αμφιβολίες σχετικά με την ακριβή ημερομηνία με τα υπομνήματα που κατέθεσε ενώπιον του Πρωτοδικείου, η ίδια παραδέχτηκε ότι η παρουσία της προσφεύγουσας έπαυσε να είναι τακτική από τον Μάιο του 1982. Ομοίως, κατά την επ' ακροατηρίου συζήτηση, η Επιτροπή αναγνώρισε ότι κατά τον Σεπτέμβριο του 1982 δεν υπήρχε πλέον πραγματική συμμετοχή της Anic στις συναντήσεις.

91 Όπως προκύπτει, εξ άλλου, από τα πρακτικά της συναντήσεως της 13ης Μαΐου 1982 (γ. αιτ. παράρτ. 24), κατά τη συνάντηση αυτή ελέχθη ότι η Anic δεν ερχόταν πλέον. Η δήλωση αυτή επιρρωννύεται από τα πρακτικά των μεταγενεστέρων συναντήσεων, στα οποία δεν περιλαμβάνεται πλέον μεταξύ των συμμετεχόντων το όνομα της Anic, με εξαίρεση τα πρακτικά της συναντήσεως της 9ης Ιουνίου 1982 (γ. αιτ. παράρτ. 25), απ' όπου προκύπτει ότι η προσφεύγουσα έδωσε στον συντάκτη των πρακτικών αυτών ακριβή αριθμητικά στοιχεία σχετικά με τις πωλήσεις που είχε πραγματοποιήσει κατά τον Απρίλιο και τον Μάιο του 1982.

92 Όσον αφορά τη συμμετοχή της προσφεύγουσας σε μια συνάντηση τον Οκτώβριο του 1982, το Πρωτοδικείο διαπιστώνει ότι η προσφεύγουσα - αφού, με την απάντησή της στην αίτηση παροχής πληροφοριών, δήλωσε ότι μετέσχε στη συνάντηση αυτή - τώρα ισχυρίζεται ότι το στοιχείο αυτό είναι κατά πάσα πιθανότητα ανακριβές τον ίδιο ισχυρισμό είχε ήδη προβάλει με την απάντησή της στην ανακοίνωση των αιτιάσεων.

93 Συναφώς, το ίδιο το κείμενο των πρακτικών της εν λόγω συναντήσεως (γ. αιτ. παράρτ. 31) δείχνει ότι, όπως οι παραγωγοί της Ισπανίας, η Hercules, η Amoco και η BP, έτσι και η Anic δεν έδωσε, κατά τη συνάντηση αυτή, τα στοιχεία των πωλήσεών της του Σεπτεμβρίου του 1982, αντιθέτως προς ό,τι είχε πράξει κατά τη συνάντηση της 9ης Ιουνίου 1982, εφόσον δίπλα στους αριθμούς της, όπως και δίπλα στους αριθμούς των προαναφερθέντων παραγωγών, υπάρχει η μνεία "est.", που προφανώς σημαίνει "estimation" ("κατ' εκτίμηση").

94 Κατά συνέπεια, πρέπει να διαπιστωθεί ότι πεπλανημένως η προσφεύγουσα δήλωσε, με την απάντησή της στην αίτηση παροχής πληροφοριών, ότι είχε μετάσχει στη συνάντηση της 6ης Οκτωβρίου 1982.

95 Όσον αφορά το τακτικόν της συμμετοχής της προσφεύγουσας στο σύστημα περιοδικών συναντήσεων, το Πρωτοδικείο θεωρεί ότι ορθώς η Επιτροπή συνήγαγε από την απάντηση της ICI στην αίτηση παροχής πληροφοριών ότι η συμμετοχή της Anic ήταν τακτική από το τέλος του 1978 ή τις αρχές του 1979 μέχρι τα μέσα του 1982.

96 Ορθώς, επίσης, έκρινε η Επιτροπή, βάσει της απαντήσεως της ICI στην αίτηση παροχής πληροφοριών, η οποία επιβεβαιώνεται και από τα πρακτικά πολλών συναντήσεων, ότι, καθ' όσον χρόνο η προσφεύγουσα ήταν ακόμα παρούσα στην αγορά, σκοπός των συναντήσεων ήταν βασικά ο καθορισμός επιδιωκομένων τιμών και επιδιωκομένου όγκου πωλήσεων. Στην εν λόγω απάντηση γράφονται, πράγματι, τα εξής: "' Target prices' for the basic grade of each principal category of polypropylene as proposed by producers from time to time since 1 January 1979 are set forth in Schedule (...)" "A number of proposals for the volume of individual producers were discussed at meetings" ("Οι κατά καιρούς προταθείσες από τους παραγωγούς 'τιμές-στόχοι' , από την 1η Ιανουαρίου 1979 και εντεύθεν, για τη βασική ποιότητα καθεμιάς από τις βασικές κατηγορίες πολυπροπυλενίου εκτίθενται στο παράρτημα (...)" "Διάφορες προτάσεις για τον όγκο των πωλήσεων των κατ' ιδίαν παραγωγών συζητούνταν σε συναντήσεις").

97 Επί πλέον, η ICI αναφερόμενη, με την απάντησή της στην αίτηση παροχής πληροφοριών, στη διοργάνωση - εκτός των συναντήσεων "διευθυντών" - και συναντήσεων "εμπειρογνωμόνων" του marketing από τα τέλη του 1978 ή τις αρχές του 1979, αποκαλύπτει ότι οι συζητήσεις για τον καθορισμό επιδιωκομένων τιμών και επιδιωκομένου όγκου πωλήσεων γίνονταν όλο και πιο συγκεκριμένες και λεπτομερείς, ενώ, κατά το 1978, οι "διευθυντές" είχαν περιοριστεί στο να αναπτύξουν απλώς την έννοια της "τιμής-στόχου".

98 Πρέπει να προστεθεί ότι ορθώς η Επιτροπή συνήγαγε από την απάντηση της ICI στην αίτηση παροχής πληροφοριών, στην οποία αναφέρονται τα εξής:

"Only 'Bosses' and 'Experts' meetings came to be held on a monthly basis (...) By late 1978/early 1979 it was determined that the 'ad hoc' meetings of Senior Managers should be supplemented by meetings of lower level managers with more marketing knowledge"

["Μόνο οι συναντήσεις 'διευθυντών' και 'εμπειρογνωμόνων' διεξάγονταν σε μηνιαία βάση (...) Περί τα τέλη 1978/αρχές 1979, αποφασίστηκε ότι οι 'επί τούτω' συναντήσεις ανωτάτων διευθυντικών στελεχών έπρεπε να συμπληρωθούν από συναντήσεις μεσαίων στελεχών με καλύτερη γνώση του marketing"],

καθώς και από την ταυτότητα φύσεως και αντικειμένου των συναντήσεων, ότι αυτές εντάσσονταν σε σύστημα περιοδικών συναντήσεων.

99 Έχει, εξ άλλου, σημασία να σημειωθεί ότι ο ισχυρισμός περί παθητικού χαρακτήρα της συμμετοχής της Petrofina στις συναντήσεις διαψεύδεται ιδίως από το γεγονός ότι αυτή έδινε πληροφορίες σχετικά με τις μηνιαίες ποσότητες των πωλήσεών της, πράγμα που συνέβη, π.χ., κατά τη συνάντηση της 9ης Ιουνίου 1982 (γ. αιτ. παράρτ. 25), καθώς και από τη μνεία του ονόματός της σε διάφορους πίνακες (γ. αιτ. παραρτ. 55 έως 62), το περιεχόμενο των οποίων πρέπει να προερχόταν από στοιχεία που έδινε, μεταξύ άλλων, η προσφεύγουσα κατά τις συναντήσεις στις οποίες συμμετείχε. Πράγματι, οι περισσότερες από τις προσφεύγουσες παραδέχτηκαν, απαντώντας σε γραπτή ερώτηση του Πρωτοδικείου, ότι η κατάρτιση των πινάκων που αποκαλύφθηκαν στην ICI, την ATO και την Hercules δεν θα ήταν δυνατή βάσει των στατιστικών του συστήματος ανταλλαγής δεδομένων Fides, η δε ICI, με την απάντησή της στην αίτηση παροχής πληροφοριών, δήλωσε, σχετικά με έναν από τους πίνακες αυτούς, ότι "the source of information for actual historic figures in this table would have been the producers themselves" ("η πηγή προελεύσεως των αριθμών του πίνακα αυτού, που αντιπροσωπεύουν ήδη συντελεσθείσες πράξεις, πρέπει να ήσαν οι ίδιοι οι παραγωγοί").

100 Από τις προεκτεθείσες σκέψεις προκύπτει ότι η Επιτροπή απέδειξε επαρκώς κατά νόμον ότι η προσφεύγουσα συμμετείχε τακτικά στις περιοδικές συναντήσεις των παραγωγών πολυπροπυλενίου από τα τέλη του 1978 ή τις αρχές του 1979 μέχρι τα μέσα του 1982, ότι οι συναντήσεις αυτές είχαν ως αντικείμενο ιδίως τον καθορισμό επιδιωκομένων τιμών και επιδιωκομένου όγκου πωλήσεων, ότι εντάσσονταν στο πλαίσιο ενός συστήματος και ότι η συμμετοχή της προσφεύγουσας στις συναντήσεις αυτές δεν υπήρξε απλώς παθητική. Η Επιτροπή, όμως, δεν απέδειξε επαρκώς κατά νόμον ότι η συμμετοχή αυτή συνεχίστηκε και μετά τα μέσα του 1982.

Β - Οι πρωτοβουλίες καθορισμού τιμών

α) Η προσβαλλόμενη πράξη

101 Κατά την Απόφαση (αιτιολογικές σκέψεις 28 έως 46), τέθηκε σε εφαρμογή ένα σύστημα καθορισμού επιδιωκομένων τιμών μέσω πρωτοβουλιών καθορισμού τιμών, από τις οποίες, για το υπό κρίση χρονικό διάστημα, κατέστη δυνατόν να εντοπιστούν πέντε: η πρώτη διήρκεσε από τον Ιούλιο μέχρι τον Δεκέμβριο του 1979, η δεύτερη από τον Ιανουάριο μέχρι τον Μάιο του 1981, η τρίτη από τον Αύγουστο μέχρι τον Δεκέμβριο του 1981, η τετάρτη από τον Ιούνιο μέχρι τον Ιούλιο του 1982, η πέμπτη από τον Σεπτέμβριο μέχρι τον Νοέμβριο του 1982.

102 Η Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 33) κατονομάζει, σχετικώς, την προσφεύγουσα μόνο και μόνο για να βεβαιώσει ότι αυτή μετέσχε, τον Ιανουάριο του 1981, σε δύο συναντήσεις, κατά τις οποίες κρίθηκε αναγκαίο να υλοποιηθεί η αύξηση τιμών που είχε αποφασισθεί τον Δεκέμβριο του 1980 για την 1η Φεβρουαρίου 1981, με βάση τα 1,75 γερμανικά μάρκα ανά χιλιόγραμμο (DM/kg) για τη raffia. Αυτή η άνοδος τιμών συντελέστηκε σε δύο στάδια: η αρχική άνοδος θα έπρεπε όντως να εφαρμοστεί την 1η Φεβρουαρίου, ενώ θα έπρεπε ακόμη να εισαχθεί και μια νέα άνοδος από την 1η Μαρτίου "χωρίς εξαίρεση".

103 Στην Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 77, δεύτερο εδάφιο) αναγνωρίζεται ότι η προσφεύγουσα δεν έδωσε οδηγίες για τις τιμές διαβεβαιώνεται όμως ότι από τα πρακτικά των συναντήσεων και από άλλα έγγραφα αποδεικνύεται ότι η Anic μετείχε, πάντως, τακτικά στις συναντήσεις κατά τις οποίες συζητούνταν και αποφασίζονταν οι πρωτοβουλίες καθορισμού τιμών.

β) Τα επιχειρήματα των διαδίκων

104 Χωρίς να αρνείται κατηγορηματικά τη συμμετοχή της στις πρωτοβουλίες καθορισμού τιμών, η προσφεύγουσα υποστηρίζει ότι η Επιτροπή δεν απέδειξε τη συμμετοχή της στις πρωτοβουλίες αυτές. Επισημαίνει ότι η Επιτροπή δεν θεμελιώνει τη συμμετοχή της σε συγκεκριμένες συναντήσεις και δεν μπόρεσε να ανεύρει καμμία οδηγία καθορισμού τιμών απευθυνθείσα από την προσφεύγουσα στα γραφεία πωλήσεών της.

105 Διατείνεται ότι οι τιμές που χρέωνε ήσαν πάντα διαφορετικές από τις τιμές-στόχους, ότι ουδέποτε είχε τιμοκατάλογο για το πολυπροπυλένιο και ότι οι εφαρμοζόμενες από τα γραφεία πωλήσεών της τιμές ήσαν αποτέλεσμα αυτόνομης εκτιμήσεως της αγοράς, η οποία σεβόταν τους νόμους του ανταγωνισμού.

106 Η Επιτροπή, από την πλευρά της, συνάγει τη συμμετοχή της προσφεύγουσας στις πρωτοβουλίες καθορισμού τιμών από τη συμμετοχή της στις συναντήσεις, οι οποίες αφορούσαν κυρίως τον καθορισμό επιδιωκομένων τιμών.

107 Προσθέτει ότι, αν δεν μπόρεσε να συγκεντρώσει περισσότερα αποδεικτικά στοιχεία, το γεγονός αυτό οφείλεται στο ότι η Anic δεν διατήρησε κανένα έγγραφο αναφερόμενο στην υπό κρίση περίοδο. Η Επιτροπή φρονεί ότι η Anic δεν μπορεί να αποφύγει τις ευθύνες της αρνούμενη απλώς την ύπαρξη οποιουδήποτε γραπτού ίχνους οδηγιών καθορισμού τιμών, ενώ δεν αρνείται ότι μετέσχε στις συναντήσεις παραγωγών.

108 Κατά την Επιτροπή, το γεγονός ότι τις συναντήσεις αυτές επακολουθούσαν παρόμοιες οδηγίες καθορισμού τιμών προερχόμενες από διάφορους παραγωγούς αποδεικνύει ότι οι συναντήσεις δεν ήσαν απλώς ενημερωτικές, αλλ' ότι, αντιθέτως, αποσκοπούσαν στον συντονισμό της τιμολογιακής συμπεριφοράς των παραγωγών στην αγορά.

γ) Η εκτίμηση του Πρωτοδικείου

109 Το Πρωτοδικείο διαπιστώνει ότι τα πρακτικά των περιοδικών συναντήσεων των παραγωγών πολυπροπυλενίου δείχνουν ότι οι παραγωγοί που μετέσχαν στις συναντήσεις αυτές συνομολόγησαν όντως τις συμφωνίες καθορισμού τιμών που μνημονεύονται στην Απόφαση. Ειδικότερα, στα πρακτικά δύο συναντήσεων του Ιανουαρίου 1981 (γ. αιτ. παράρτ. 17), αναφέρονται τα εξής:

"Whilst all the evidence pointed to actual prices not reaching the previous target levels in February it was agreed that the DM 1.75 target should remain and that DM 2.00 should be introduced without exception in March"

"Παρ' όλο που καθ' όλες τις ενδείξεις, οι πραγματικές τιμές δεν θα έφθαναν τον Φεβρουάριο τις προηγουμένως καθορισθείσες τιμές-στόχους, συμφωνήθηκε ότι θα παρέμενε ως στόχος η τιμή των 1,75 DM, ενώ τα 2,00 DM θα εισήγοντο χωρίς εξαίρεση τον Μάρτιο").

110 Επομένως, άπαξ αποδείχθηκε επαρκώς κατά νόμον ότι η προσφεύγουσα μετείχε τακτικά, από τα τέλη του 1978 ή τις αρχές του 1979 μέχρι τα μέσα του 1982, στις συναντήσεις αυτές, αυτή δεν μπορεί να ισχυρίζεται ότι δεν συντάχθηκε με τις πρωτοβουλίες καθορισμού τιμών που αποφασίζονταν, οργανώνονταν και ελέγχονταν σ' αυτές, χωρίς να παρέχει ενδείξεις προς στήριξη αυτού του ισχυρισμού. Ελλείψει τέτοιων ενδείξεων, πράγματι, δεν υπάρχει κανένας λόγος να θεωρηθεί ότι η προσφεύγουσα, κατ' αντίθεση προς τους λοιπούς μετέχοντες στις συναντήσεις, δεν συντάχθηκε με αυτές τις πρωτοβουλίες.

111 Συναφώς, πρέπει να σημειωθεί ότι η προσφεύγουσα προέβαλε δύο επιχειρήματα, για να αποδείξει τον ισχυρισμό της ότι δεν συντάχθηκε με τις συνομολογηθείσες πρωτοβουλίες καθορισμού τιμών. Υποστήριξε, πρώτον, ότι η συμμετοχή της στις συναντήσεις ήταν καθαρά παθητική και, δεύτερον, ότι ουδόλως έλαβε υπόψη τα αποτελέσματα των συναντήσεων για να καθορίσει την τιμολογιακή της πολιτική στην αγορά αν παρατηρήθηκαν κάποιες παράλληλες αντιδράσεις στη συμπεριφορά της Anic σε σχέση προς τη συμπεριφορά των άλλων παραγωγών, αυτές εξηγούνται από την εξέλιξη της τιμής της πρώτης ύλης και από τη φυσιολογική συμπεριφορά ενός μικρού παραγωγού σε μια αγορά στην οποία δεσπόζουν οι "τέσσερις μεγάλοι".

112 Κανένα από τα δύο αυτά επιχειρήματα δεν μπορεί να γίνει δεκτό προς επίρρωση του ισχυρισμού της προσφεύγουσας ότι δεν συντάχθηκε με τις συμφωνηθείσες πρωτοβουλίες καθορισμού τιμών. Το Πρωτοδικείο υπενθυμίζει, ειδικότερα, ότι η Επιτροπή απέδειξε επαρκώς κατά νόμον ότι η συμμετοχή της προσφεύγουσας στις συναντήσεις δεν ήταν καθαρά παθητική και, επομένως, το πρώτο επιχείρημα της προσφεύγουσας δεν βρίσκει πραγματικό έρεισμα. Όσον αφορά το δεύτερο επιχείρημα, πρέπει να παρατηρηθεί, κατ' αρχάς, ότι, και αν ακόμη έβρισκε πραγματικό έρεισμα, δεν θα ήταν ικανό να αντικρούσει τη συμμετοχή της προσφεύγουσας στον καθορισμό επιδιωκομένων τιμών κατά τις συναντήσεις, αλλά θα μπορούσε, το πολύ, να αποδείξει ότι η προσφεύγουσα δεν έθεσε σε εφαρμογή τα αποτελέσματα των συναντήσεων αυτών. Η Απόφαση άλλωστε ουδόλως βεβαιώνει ότι η προσφεύγουσα εφάρμοζε τιμές που αντιστοιχούσαν πάντα προς τις επιδιωκόμενες τιμές που συνομολογούνταν κατά τις συναντήσεις αυτό σημαίνει ότι ούτε η προσβαλλόμενη πράξη στηρίζεται στη διαπίστωση ότι η προσφεύγουσα έθετε τα αποτελέσματα των συναντήσεων σε εφαρμογή, για να αποδείξει τη συμμετοχή της στον καθορισμό αυτών των επιδιωκομένων τιμών.

113 Πρέπει ακόμη να σημειωθεί ότι, έστω και αν η Επιτροπή δεν μπόρεσε να βρει οδηγίες καθορισμού τιμών προερχόμενες από την προσφεύγουσα και δεν διέθετε, έτσι, απόδειξη για το ότι αυτή έθεσε σε εφαρμογή τις επίδικες πρωτοβουλίες καθορισμού τιμών ή για το ότι υπήρξε παράλληλη συμπεριφορά, το στοιχείο αυτό ουδόλως αναιρεί τη διαπίστωση ότι η προσφεύγουσα συμμετέσχε στις πρωτοβουλίες αυτές.

114 Πρέπει να προστεθεί ότι καλώς η Επιτροπή συνήγαγε από την απάντηση της ICI στην αίτηση παροχής πληροφοριών (γ. αιτ. παράρτ. 8), όπου αναφέρεται ότι:

"' Target prices' for the basic grade of each principal category of polypropylene as proposed by producers from time to time since 1 January 1979 are set forth in Schedule (...)"

["Οι κατά καιρούς προταθείσες από τους παραγωγούς 'τιμές-στόχοι' , από την 1η Ιανουαρίου 1979 και εντεύθεν, για τη βασική ποιότητα καθεμιάς από τις βασικές κατηγορίες πολυπροπυλενίου εκτίθενται στο παράρτημα (...)"],

ότι οι πρωτοβουλίες αυτές εντάσσονταν σε σύστημα καθορισμού επιδιωκομένων τιμών.

115 Από τα προεκτεθέντα προκύπτει ότι η Επιτροπή απέδειξε επαρκώς κατά νόμον ότι η προσφεύγουσα συγκαταλεγόταν μεταξύ των παραγωγών πολυπροπυλενίου μεταξύ των οποίων επήλθε σύμπτωση βουλήσεων σχετικά με τις πρωτοβουλίες καθορισμού τιμών που μνημονεύονται στις αιτιολογικές σκέψεις 29 έως 39 της Αποφάσεως και ότι οι πρωτοβουλίες αυτές εντάσσονταν στο πλαίσιο συστήματος. Εφόσον, όμως, δεν απέδειξε επαρκώς κατά νόμον τη συμμετοχή της προσφεύγουσας στις περιοδικές συναντήσεις κατά το δεύτερο ήμισυ του 1982, η Επιτροπή δεν απέδειξε επαρκώς κατά νόμον τη συμμετοχή της προσφεύγουσας στην πρωτοβουλία καθορισμού τιμών που μνημονεύεται στις αιτιολογικές σκέψεις 40 έως 46 της Αποφάσεως.

Γ - Τα μέτρα που αποσκοπούσαν στη διευκόλυνση της θέσεως σε εφαρμογή των πρωτοβουλιών καθορισμού τιμών

α) Η προσβαλλόμενη πράξη

116 Η Απόφαση (άρθρο 1, στοιχείο γ, και αιτιολογική σκέψη 27 βλ. επίσης αιτιολογική σκέψη 42) προσάπτει στην προσφεύγουσα ότι συνομολόγησε με τους λοιπούς παραγωγούς διάφορα μέτρα για τη διευκόλυνση της εφαρμογής των τιμών-στόχων τέτοια μέτρα ήσαν οι προσωρινοί περιορισμοί της παραγωγής, οι ανταλλαγές λεπτομερών πληροφοριών σχετικά με τις παραδόσεις, η πραγματοποίηση τοπικών συναντήσεων, από τον Σεπτέμβριο δε του 1982, ένα σύστημα "account management" ("λογιστικής διαχειρίσεως") που αποσκοπούσε στην εφαρμογή των αυξήσεων των τιμών στους κατ' ιδίαν πελάτες.

117 Όσον αφορά το σύστημα του "account management", του οποίου η πιο πρόσφατη και εξελιγμένη μορφή, που ανάγεται στον Δεκέμβριο του 1982, είναι γνωστή ως "account leadership", η προσφεύγουσα, όπως και κάθε παραγωγός, ορίστηκε συντονιστής ή "leader" ενός τουλάχιστον μεγάλου πελάτη, του οποίου ανέλαβε να συντονίζει, με μυστικότητα, τις σχέσεις με τους προμηθευτές του. Κατ' εφαρμογήν του συστήματος αυτού, εντοπίστηκαν πελάτες στο Βέλγιο, την Ιταλία, τη Γερμανία και το Ηνωμένο Βασίλειο, ορίστηκε δε ένας "συντονιστής" για καθένα τους. Τον Δεκέμβριο του 1982, προτάθηκε μια πιο γενικευμένη εκδοχή του συστήματος αυτού και προβλέφθηκε ο ορισμός ενός "οδηγού" ("leader"), ο οποίος θα αναλάμβανε να προσανατολίζει, να διαπραγματεύεται και να οργανώνει τις τιμολογιακές μεταβολές. Οι λοιποί παραγωγοί που είχαν τακτικές δοσοληψίες με τους πελάτες ήσαν γνωστοί ως "contenders" ("ανταγωνιστές") και συνεργάζονταν με τον "account leader", όταν απηύθυναν προσφορά σε συγκεκριμένο πελάτη. Χάριν "προστασίας" του "account leader" και των "contenders", κάθε άλλος παραγωγός στον οποίο απευθυνόταν ο πελάτης έπρεπε να κάνει προσφορά σε τιμές υψηλότερες από τον επιθυμητό στόχο. Παρά τους ισχυρισμούς της ICI ότι το σχέδιο αυτό κατέρρευσε ύστερα από λίγους μόνο μήνες μερικής και αναποτελεσματικής εφαρμογής, η Απόφαση βεβαιώνει ότι τα πλήρη πρακτικά της συναντήσεως της 3ης Μαΐου 1983 ανέφεραν ότι εξετάστηκε τότε λεπτομερώς η περίπτωση διαφόρων πελατών, όπως και οι προσφορές τιμών που είχαν γίνει ή επρόκειτο να γίνουν από κάθε παραγωγό στους πελάτες αυτούς και οι παραδοθείσες ή παραγγελθείσες ποσότητες.

β) Τα επιχειρήματα των διαδίκων

118 Η προσφεύγουσα υποστηρίζει ότι δυσχερώς δύναται να γίνει αντιληπτό σε τί αναφέρεται η Επιτροπή όταν της προσάπτει ότι μετέσχε σε προσωρινούς περιορισμούς της παραγωγής, σε ανταλλαγές λεπτομερών πληροφοριών σχετικά με τις παραδόσεις και σε πραγματοποίηση τοπικών συναντήσεων. Εκθέτει ότι η Επιτροπή δεν διαθέτει καμμία απόδειξη της συμμετοχής της στις διάφορες αυτές δραστηριότητες. Συγκεκριμένα χρησιμοποιούσε πάντα στο μέγιστο το παραγωγικό της δυναμικό, αν εξαιρεθούν κάποιες μειώσεις οφειλόμενες σε απεργίες το 1980 και το 1981 και σε βλάβες εγκαταστάσεων το 1980 και το 1981 στα πρακτικά συναντήσεων που συντάχθηκαν από υπάλληλο της ICI, δεν υπάρχει καμμία αναφορά σε στοιχεία σχετικά με τις παραδόσεις της Anic η μόνη αναφορά που υπάρχει αφορά τα μερίδια αγοράς, η οποία γίνεται σχεδόν πάντα ενιαία για την Anic και τη SIR τέλος, η Απόφαση δεν περιέχει καμμία μνεία περί συμμετοχής της σε τοπικές συναντήσεις, ούτε καν περί υπάρξεως τέτοιων συναντήσεων για την Ιταλία.

119 Όσον αφορά τη συμμετοχή της στο σύστημα του "account management", η προσφεύγουσα διατείνεται ότι το σύστημα αυτό καταρτίστηκε σε μια εποχή κατά την οποία αυτή δεν συμμετείχε πλέον στις συναντήσεις.

120 Η Επιτροπή, από την πλευρά της, διατείνεται ότι οι αιτιάσεις περί προσωρινού περιορισμού της παραγωγής και διεξαγωγής τοπικών συναντήσεων μνημονεύονται στις αιτιολογικές σκέψεις 71 και 43 της γενικής ανακοινώσεως των αιτιάσεων και ότι η ανταλλαγή λεπτομερών πληροφοριών σχετικά με τις παραδόσεις διαλαμβάνεται στις αιτιολογικές σκέψεις 56 έως 59 της Αποφάσεως, περί των προσωρινών μέτρων περιορισμού του όγκου πωλήσεων το 1981 και 1982. Όσο για το σύστημα του "account management", δηλώνει ότι ουδέποτε είχε την πρόθεση να αποδώσει ως προς αυτό ευθύνες στην προσφεύγουσα γι' αυτόν άλλωστε τον λόγο η ανακοίνωση των αιτιάσεων δεν το μνημονεύει.

γ) Η εκτίμηση του Πρωτοδικείου

121 Το Πρωτοδικείο θεωρεί ότι η αιτιολογική σκέψη 27 της Αποφάσεως πρέπει να ερμηνευθεί σε συνδυασμό με την αιτιολογική σκέψη 26, δεύτερο εδάφιο, όχι υπό την έννοια ότι προσάπτει σε καθέναν από τους παραγωγούς ότι δεσμεύτηκε ατομικώς να λάβει όλα τα μέτρα των οποίων γίνεται μνεία σ' αυτήν, αλλ' ότι προσάπτει σε καθέναν από αυτούς τους παραγωγούς ότι, σε διάφορες χρονικές στιγμές κατά τη διάρκεια συναντήσεων, συναποδέχτηκαν με τους λοιπούς παραγωγούς ένα σύνολο μέτρων των οποίων γίνεται μνεία στην Απόφαση και που αποσκοπούσαν στη δημιουργία συνθηκών που θα ευνοούσαν την αύξηση των τιμών, ιδίως μειώνοντας τεχνητά την προσφορά του πολυπροπυλενίου η εκτέλεση αυτού του συνόλου μέτρων είχε επιμεριστεί, με κοινή συμφωνία των διαφόρων παραγωγών, ανάλογα με τη συγκεκριμένη θέση του καθενός.

122 Επιβάλλεται η διαπίστωση ότι η Επιτροπή δεν απέδειξε επαρκώς κατά νόμον ότι η προσφεύγουσα μετέσχε στις συναντήσεις κατά τις οποίες υιοθετήθηκε αυτό το σύνολο μέτρων [και ιδίως στις συναντήσεις της 13ης Μαΐου, της 2ας και της 21ης Σεπτεμβρίου 1982 και της 2ας Δεκεμβρίου 1982 (γ. αιτ. παραρτ. 24, 29, 30 και 33)] ούτε απέδειξε, επομένως, επαρκώς κατά νόμον ότι η προσφεύγουσα συμφώνησε γι' αυτό το σύνολο μέτρων.

123 Από τα ανωτέρω έπεται, πρώτον, ότι η συμμετοχή της προσφεύγουσας στο σύστημα του "account management" δεν αποδείχθηκε επαρκώς κατά νόμον. Συναφώς, η Επιτροπή ανέφερε, με το υπόμνημα αντικρούσεώς της, ότι ουδέποτε ισχυρίστηκε ότι η Anic έφερε ευθύνη ως προς αυτήν την πτυχή. Το Πρωτοδικείο διαπιστώνει, ωστόσο, ότι ένας τέτοιος περιορισμός των αιτιάσεων που αποδόθηκαν στην προσφεύγουσα δεν προκύπτει ούτε από την Απόφαση ούτε από την ανακοίνωση των αιτιάσεων. Στην Απόφαση, συγκεκριμένα (αιτιολογικές σκέψεις 19, πρώτο εδάφιο, και 78, έβδομο εδάφιο), η Επιτροπή άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο να συμμετέσχε η προσφεύγουσα στις συναντήσεις κατά το δεύτερο ήμισυ του 1982 αυτό σημαίνει ότι πρέπει επίσης να έλαβε υπόψη ότι, αν συνέβη αυτό, η προσφεύγουσα είχε μετάσχει στα μέτρα που περιγράφονται στην αιτιολογική σκέψη 27, τα οποία είχαν ληφθεί κατά τις συναντήσεις αυτές και τα οποία προσάπτονται, ανεπιφύλακτα, σε όλους τους παραγωγούς που μετείχαν στις περιοδικές συναντήσεις. Ειδικότερα, στην παράγραφο 85 της γενικής ανακοινώσεως των αιτιάσεων, εκτίθεται ότι "οι παραγωγοί επεξεργάστηκαν ένα σύστημα που αποσκοπούσε στην εφαρμογή των σκοπουμένων αυξήσεων για κάθε πελάτη χωριστά" ούτε η εν λόγω ανακοίνωση, ούτε άλλωστε η απευθυνθείσα στην προσφεύγουσα ειδική ανακοίνωση των αιτιάσεων, περιέχει τον οποιονδήποτε περιορισμό της αιτιάσεως έναντι αυτής.

124 Δεύτερον, έπεται ακόμη ότι ούτε η συμμετοχή της προσφεύγουσας σε μέτρα περιορισμού της παραγωγής αποδείχθηκε επαρκώς κατά νόμον. Με το υπόμνημα αντικρούσεώς της, η Επιτροπή είχε εμμείνει σ' αυτή την αιτίαση κατά της προσφεύγουσας, αναφερόμενη στην παράγραφο 71 της γενικής ανακοινώσεως των αιτιάσεων (πρόκειται, στην πραγματικότητα, για τις παραγράφους 67 και 79), ενώ κατά την επ' ακροατηρίου συζήτηση, η Επιτροπή δήλωσε ότι ουδέποτε προσήψε στην προσφεύγουσα ότι είχε μετάσχει άμεσα στη συμπεριφορά αυτή στην αγορά.

125 Εξ άλλου, η Επιτροπή ισχυρίστηκε ότι η αιτίασή της περί ανταλλαγής πληροφοριών σχετικά με τις πωλήσεις, η οποία επίσης μνημονεύεται στην αιτιολογική σκέψη 27 της Αποφάσεως, συγχεόταν πράγματι με την αιτίασή της περί των ποσοστώσεων για το 1981 και το 1982 (Απόφαση, άρθρο 1, στοιχείο ε), με την οποία πρέπει, επομένως, να συνεξεταστεί.

126 Όσον αφορά τη συμμετοχή της προσφεύγουσας σε τοπικές συναντήσεις, η Επιτροπή ισχυρίστηκε, κατά την επ' ακροατηρίου συζήτηση, ότι δεν είχε αποδώσει τέτοια αιτίαση στην προσφεύγουσα. Συγκεκριμένα, η αιτιολογική σκέψη 20 της Αποφάσεως απαριθμεί τους παραγωγούς κατά των οποίων έγινε δεκτή η αιτίαση αυτή, η δε προσφεύγουσα δεν περιλαμβάνεται μεταξύ αυτών. Κατά συνέπεια, πρέπει να διαπιστωθεί ότι η αιτίαση αυτή δεν απευθύνθηκε στην προσφεύγουσα με την προσβαλλόμενη πράξη.

127 Από τα προεκτεθέντα προκύπτει ότι η Επιτροπή δεν απέδειξε επαρκώς κατά νόμον ότι η προσφεύγουσα συγκαταλεγόταν μεταξύ των παραγωγών πολυπροπυλενίου μεταξύ των οποίων επήλθε σύμπτωση βουλήσεων σχετικά με μέτρα που αποσκοπούσαν στη διευκόλυνση της θέσεως σε εφαρμογή των πρωτοβουλιών καθορισμού τιμών, κατά το μέτρο που η αιτίαση αυτή της αποδίδεται με την Απόφαση.

Δ - Ποσότητες-στόχοι και ποσοστώσεις

α) Η προσβαλλόμενη πράξη

128 Κατά την Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 31, τρίτο εδάφιο), "είχε αναγνωρισθεί ότι ένα αυστηρό σύστημα ποσοστώσεων ήταν σημαντικό" κατά τη συνάντηση της 26ης και 27ης Σεπτεμβρίου 1979, τα πρακτικά της οποίας μνημόνευαν κάποιο σχέδιο που είχε προταθεί ή συμφωνηθεί στη Ζυρίχη για τον περιορισμό των μηνιαίων πωλήσεων στο 80 % του μέσου όρου που είχε επιτευχθεί κατά τους οκτώ πρώτους μήνες του έτους.

129 Η Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 52) επισημαίνει ακόμα ότι διάφορα σχέδια κατανομής της αγοράς είχαν ήδη εφαρμοστεί πριν από τον Αύγουστο του 1982. Μολονότι ο προβλεπόμενος συνολικός όγκος παραγγελιών είχε επιμεριστεί σε ποσοστά μεταξύ των κατ' ιδίαν παραγωγών, δεν υπήρξε, ωστόσο, κανένας εκ των προτέρων συστηματικός περιορισμός της συνολικής παραγωγής. Έτσι, οι προβλέψεις για το σύνολο της αγοράς αναθεωρούνταν περιοδικά, οι δε πωλήσεις του κάθε παραγωγού, εκφρασμένες σε τόννους, αναπροσαρμόζονταν, ώστε να ανταποκρίνονται προς το ποσοστό που του είχε επιτραπεί.

130 Για το 1979 καθορίστηκαν στόχοι ως προς τον όγκο (εκφραζόμενοι σε τόννους) οι στόχοι αυτοί στηρίζονταν, εν μέρει τουλάχιστον, στις πωλήσεις που είχαν πραγματοποιηθεί κατά τα τρία προηγούμενα έτη. Πίνακες που ανευρέθηκαν στην ICI ανέφεραν τον "αναπροσαρμοσμένο στόχο" ανά παραγωγό για το 1979, συγκρινόμενο προς την ποσότητα που είχε πράγματι πωληθεί κατά την περίοδο εκείνη στη Δυτική Ευρώπη (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 54).

131 Στα τέλη Φεβρουαρίου του 1980, οι παραγωγοί συνομολόγησαν στόχους ως προς τον όγκο πωλήσεων για το 1980, εκφρασμένους και πάλι σε τόννους, με βάση το ετήσιο σύνολο της αγοράς, που είχε εκτιμηθεί σε 1 390 000 τόννους. Κατά την Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 55), πίνακες που περιέχουν τους "συμφωνηθέντες στόχους" για κάθε παραγωγό για το 1980 βρέθηκαν στην ATO και στην ICI. Επειδή η πρώτη αυτή πρόβλεψη για το σύνολο της αγοράς αποδείχτηκε υπερβολικά αισιόδοξη, χρειάστηκε να αναθεωρηθούν προς τα κάτω οι ποσοστώσεις των κατ' ιδίαν παραγωγών, έτσι ώστε να αντιστοιχούν σε μια συνολική κατανάλωση για το εν λόγω έτος 1 200 000 τόννων μόνο. Αν εξαιρεθούν η ICI και η DSM, οι πωλήσεις που πραγματοποίησαν οι διάφοροι παραγωγοί αντιστοιχούσαν, σε γενικές γραμμές, προς τον στόχο τους.

132 Κατά την Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 56), η κατανομή της αγοράς για το 1981 αποτέλεσε αντικείμενο μακρών και πολυπλόκων διαπραγματεύσεων. Κατά τις συναντήσεις του Ιανουαρίου 1981, συμφωνήθηκε, ως προσωρινό μέτρο, ότι, για να υποβοηθηθεί η επίτευξη της πρωτοβουλίας καθορισμού των τιμών για τον Φεβρουάριο-Μάρτιο, κάθε παραγωγός θα περιόριζε τις μηνιαίες πωλήσεις του στο 1/12 του 85 % του "στόχου" για το 1980. Εν αναμονή της καταρτίσεως κάποιου μονιμοτέρου σχεδίου, κάθε παραγωγός ανακοίνωσε στη συνάντηση την ποσότητα που έλπιζε να πωλήσει κατά το 1981. Ωστόσο, το άθροισμα των επί μέρους "φιλοδοξιών" υπερέβαινε κατά πολύ την προβλεπόμενη συνολική ζήτηση. Παρά τις διάφορες συμβιβαστικές προτάσεις που προέβαλαν η Shell και η ICI, δεν επιτεύχθηκε καμμία οριστική συμφωνία επί των ποσοστώσεων για το 1981. Ως προσωρινό μέτρο, οι παραγωγοί καθόρισαν, για καθένα τους, την ίδια θεωρητική ποσόστωση που είχαν και για το προηγούμενο έτος και γνωστοποιούσαν τις πωλήσεις που πραγματοποιούσαν κάθε μήνα, κατά τη συνάντηση. Κατά συνέπεια, οι πραγματοποιηθείσες πωλήσεις ελέγχονταν συγκρινόμενες προς μια θεωρητική κατανομή της διατιθέμενης αγοράς βάσει των ποσοστώσεων του 1980 (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 57).

133 Στην Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 58) εκτίθεται ότι, για το 1982, οι παραγωγοί υπέβαλαν πολύπλοκες προτάσεις, με τις οποίες προσπαθούσαν να συμβιβάσουν διιστάμενους παράγοντες, όπως τα παρελθόντα αποτελέσματα, τις φιλοδοξίες τους στην αγορά και τη διατιθέμενη παραγωγική ικανότητα. Η συνολική προς κατανομή αγορά υπολογίστηκε σε 1 450 000 τόννους. Ορισμένοι παραγωγοί υπέβαλαν λεπτομερή σχέδια για την κατανομή της αγοράς, άλλοι αρκέστηκαν στο να γνωστοποιήσουν τις ποσότητες που φιλοδοξούσαν αυτοί να πωλήσουν. Κατά τη συνάντηση της 10ης Μαρτίου 1982, η Monte και η ICI επιχείρησαν να καταλήξουν σε συμφωνία. Η Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 58, τελευταίο εδάφιο) επισημαίνει όμως ότι, όπως και το 1981, δεν επιτεύχθηκε οριστική συμφωνία και ότι, κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους, οι μηνιαίες πωλήσεις κάθε παραγωγού ανακοινώνονταν κατά τις συναντήσεις και συγκρίνονταν προς το ποσοστό που είχε καταγραφεί κατά το προηγούμενο έτος. Σύμφωνα με την Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 59), κατά τη συνάντηση του Αυγούστου του 1982, συνεχίστηκαν οι συνομιλίες με σκοπό την επίτευξη συμφωνίας επί των ποσοστώσεων για το 1983, η δε ICI πραγματοποίησε, με καθέναν από τους παραγωγούς, διμερείς συζητήσεις σχετικά με το νέο σύστημα. Εν αναμονή, όμως, της εισαγωγής ενός τέτοιου συστήματος ποσοστώσεων, οι παραγωγοί εκλήθησαν να περιορίσουν τις μηνιαίες πωλήσεις τους, κατά το δεύτερο εξάμηνο του 1982, στο ποσοστό του συνόλου των πωλήσεων τις οποίες είχε πραγματοποιήσει ο καθένας τους κατά το πρώτο εξάμηνο του 1982. Έτσι, το 1982, τα μερίδια που κατείχαν στην αγορά οι παραγωγοί μεσαίων διαστάσεων έφτασαν σε κάποια εξισορρόπηση, για τους πλείστους δε των παραγωγών, παρέμειναν σταθερά σε σχέση προς τα προηγούμενα έτη.

134 Κατά την Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 60), για το 1983, η ICI κάλεσε κάθε παραγωγό να ανακοινώσει τις δικές του φιλοδοξίες, καθώς και τις σκέψεις του σχετικά με το μερίδιο της αγοράς που θα έπρεπε να δοθεί σε καθέναν από τους λοιπούς. Έτσι, η Monte, η Anic, η ATO, η DSM, η Linz, η Saga και η Solvay, καθώς και οι παραγωγοί της Γερμανίας διά της BASF, υπέβαλαν λεπτομερείς προτάσεις. Κατόπιν τούτου, οι διάφορες αυτές προτάσεις υποβλήθηκαν σε επεξεργασία με ηλεκτρονικό υπολογιστή, για να εξαχθεί ο μέσος όρος, ο οποίος συγκρίθηκε, στη συνέχεια, με τις προσδοκίες κάθε παραγωγού. Βάσει των πράξεων αυτών, η ICI μπόρεσε να προτείνει κατευθυντήριες γραμμές για μια νέα συμφωνία-πλαίσιο για το 1983. Οι προτάσεις αυτές συζητήθηκαν στις συναντήσεις του Νοεμβρίου και του Δεκεμβρίου του 1982. Κατά τη συνεδρίαση της 2ας Δεκεμβρίου 1982, συζητήθηκε μια πρόταση που περιοριζόταν, αρχικά, στο πρώτο τρίμηνο του έτους. Τα πρακτικά της συναντήσεως αυτής, τα οποία συνέταξε η ICI, αναφέρουν ότι η ATO, η DSM, η Hoechst, η Huels, η ICI, η Monte και η Solvay, καθώς και η Hercules, θεώρησαν "αποδεκτή" την ποσόστωση που τους είχε δοθεί (Απόφαση, αιτιολογική σκέψη 63). Οι πληροφορίες αυτές επιρρωννύονται από ένα σημείωμα, με ημερομηνία 3 Δεκεμβρίου 1982, που συνοψίζει μια τηλεφωνική συνδιάλεξη που είχε η ICI με την Hercules.

135 Η Απόφαση (αιτιολογική σκέψη 77, δεύτερο εδάφιο, εν τέλει) συμπεραίνει ότι τα έγγραφα τα σχετικά με τους διακανονισμούς περί ποσοστώσεων δείχνουν ότι η προσφεύγουσα μετείχε πλήρως στα σχέδια αυτά καθ' όλον τον χρόνο κατά τον οποίο δρούσε στην αγορά πολυπροπυλενίου και ότι εξακολούθησε να συμμετέχει στις συμφωνίες περί ποσοστώσεων που κάλυπταν το πρώτο τρίμηνο του 1983 τουλάχιστον (αιτιολογική σκέψη 78, έβδομο εδάφιο).

β) Τα επιχειρήματα των διαδίκων

136 Για τα έτη 1979 έως 1982, η προσφεύγουσα διατείνεται ότι οι πίνακες που μνημονεύει η Επιτροπή (γ. αιτ. παραρτ. 55 έως 62) έχουν καταρτιστεί από τρίτους και όχι από την ίδια ως εκ τούτου, δεν μπορούν παρά να αντικατοπτρίζουν τη σκέψη του συντάκτη τους και ουδόλως συνιστούν κρίσιμο αποδεικτικό στοιχείο είτε για τη συμμετοχή της Anic στη σύνταξή τους είτε για το ότι τα γραφόμενα αντανακλούν όντως την πραγματικότητα.

137 Φρονεί ότι η μνεία του ονόματός της στους διάφορους αυτούς πίνακες δεν συνιστά απόδειξη, και τούτο για δύο λόγους: αφενός μεν διότι τίποτε δεν αποδεικνύει ότι οι πίνακες αυτοί είναι απόρροια συζητήσεων μεταξύ των παραγωγών, αφετέρου δε διότι η Anic μνημονεύεται σ' αυτούς ενιαία μαζί με τη SIR, όσον αφορά τόσο τα αριθμητικά μεγέθη των πωλήσεών της όσο και την ποσόστωσή της, πράγμα το οποίο η Anic ουδέποτε αποδέχθηκε, δεδομένων των σχέσεων πεισματώδους ανταγωνισμού που υπήρχαν μεταξύ των δύο αυτών επιχειρήσεων.

138 Η προσφεύγουσα εκθέτει ακόμη ότι η συμμετοχή της στο σύστημα ποσοστώσεων διαψεύδεται από το γεγονός ότι η παραγωγική της μηχανή χρησιμοποιήθηκε πάντοτε στο μέγιστο της ικανότητάς της, αν εξαιρεθούν οι απεργίες και οι τεχνικές βλάβες που συνέβησαν το 1980 και το 1981.

139 Για το 1983, η προσφεύγουσα υποστηρίζει ότι ο ισχυρισμός ότι κοινοποιώντας τις προσδοκίες της στην ICI μετέσχε σε συμφωνίες περί ποσοστώσεων δεν ευσταθεί, εφόσον δεν παρίστατο πλέον στις συναντήσεις κατά τις οποίες συνήφθησαν οι συμφωνίες αυτές ουδόλως αποδεικνύεται, εξ άλλου, ότι υπήρξαν για το θέμα αυτό επαφές μεταξύ αυτής και άλλων παραγωγών εκτός των συναντήσεων. Για να ισχυριστεί το αντίθετο, η Επιτροπή στηρίζεται σε υποθέσεις που δεν βρίσκουν κανένα έρεισμα στα πράγματα, συντελώντας έτσι στο να αντιστρέψει το βάρος της αποδείξεως.

140 Εξ άλλου, η φερόμενη γνωστοποίηση των προσδοκιών της με ένα έγγραφο της 28ης Οκτωβρίου 1982 (γ. αιτ. παράρτ. 76) δεν μπορεί να θεωρηθεί ως πειστικό αποδεικτικό στοιχείο, εφόσον αφορά το 1983, ενώ η Anic είχε μεταβιβάσει τις δραστηριότητές της του τομέα του πολυπροπυλενίου στη Monte από τα μέσα του 1982. Πράγματι, έπαυσε να μετέχει στις συναντήσεις από τα μέσα του 1982 και θα ήταν παράλογο να μετέχει, στα τέλη του 1982, στη διαπραγμάτευση μιας συμφωνίας περί ποσοστώσεων για το 1983, για μια αγορά από την οποία είχε αποσυρθεί. Γι' αυτόν τον λόγο, αρνείται ότι έχει οποιαδήποτε αποδεικτική αξία το εν λόγω έγγραφο, για το οποίο ισχυρίζεται ότι δεν μπορεί να προέρχεται από την ίδια.

141 Η Επιτροπή, από την πλευρά της, φρονεί ότι η συμμετοχή της Anic στις συμφωνίες περί ποσοστώσεων προκύπτει από τη μνεία του ονόματός της σε διάφορους πίνακες (γ. αιτ. παραρτ. 55 έως 62), οι οποίοι περιλαμβάνουν, για όλους τους παραγωγούς πολυπροπυλενίου της Δυτικής Ευρώπης, αριθμούς πωλήσεων για διάφορα έτη, καθώς και "revised targets" ("αναθεωρημένους στόχους") ή "ποσοστώσεις", "προσδοκίες" ή ακόμη "agreed targets" ("συμφωνηθέντες στόχους"). Οι πίνακες αυτοί καταρτίστηκαν, ως επί το πλείστον, μεταξύ 1979 και 1982, αφορούν δε τον όγκο πωλήσεων των ετών αυτών. Ανευρέθηκαν ιδίως στην ICI και στην ATO, προέρχονται δε από διάφορους παραγωγούς. Στους διάφορους αυτούς πίνακες η Επιτροπή προσθέτει τα πρακτικά δύο συναντήσεων του Ιανουαρίου 1981 (γ. αιτ. παράρτ. 17), στα οποία είναι συνημμένος ένας πίνακας όπου συγκρίνονται οι "targets" προς τους αριθμούς που αντιπροσωπεύουν τις πωλήσεις "actual" ("συντελεσθείσες" πωλήσεις).

142 Επισημαίνει ότι, αντιθέτως προς ό,τι ισχυρίζεται η Anic, όλα αυτά τα έγγραφα δεν προέρχονται από την ICI και ότι, στα περισσότερα απ' αυτά, τα αριθμητικά στοιχεία που αφορούν την Anic μνημονεύονται χωριστά από εκείνα της SIR.

143 Η Επιτροπή διατείνεται ακόμη ότι τα διάφορα αυτά έγγραφα περιέχουν αριθμητικά στοιχεία που πρέπει οπωσδήποτε να έχουν γνωστοποιηθεί από την ίδια την Anic.

144 Υποστηρίζει, εξ άλλου, ότι η Anic μετέσχε στις συμφωνίες περί ποσοστώσεων για το 1983. Την πεποίθησή της αυτή τη στηρίζει στον συνδυασμό δύο εγγράφων (γ. αιτ. παραρτ. 73 και 76). Το πρώτο, που περιγράφει συνοπτικά το σύστημα ποσοστώσεων για το 1983, ανευρέθηκε στην ICI και δείχνει ότι αυτή η τελευταία κάλεσε τους παραγωγούς να διατυπώσουν ο καθένας τις δικές του προσδοκίες σε ποσοστώσεις, πράγμα το οποίο και έπραξαν, όπως φαίνεται από διάφορα έγγραφα (γ. αιτ. παραρτ. 74 έως 77). Το δεύτερο έγγραφο είναι, κατά την Επιτροπή, ένα στο οποίο η Anic εκθέτει τις προσδοκίες της. Οι επί μέρους αυτές προσδοκίες συγκεντρώθηκαν σε ένα μηχανογραφημένο έγγραφο που καταρτίστηκε από την ICI (γ. αιτ. παράρτ. 85).

145 Η Επιτροπή εκθέτει σχετικώς ότι, έστω και αν η Anic δεν παρίστατο πλέον στις συναντήσεις που διεξήγοντο κατά το χρονικό εκείνο διάστημα, εξακολούθησε να συμμετέχει στις συμφωνίες ποσοστώσεων. Η σύμπραξη δεν περιοριζόταν στη συμμετοχή στις συναντήσεις, ούτε μπορεί να συναχθεί από την απουσία της προσφεύγουσας σε μία ή περισσότερες συναντήσεις ότι αυτή είχε παύσει να είναι μέλος της συμπράξεως και τούτο διότι η απουσία αυτή δεν σημαίνει αφ' εαυτής και άγνοια των αποτελεσμάτων των εν λόγω συναντήσεων ούτε και μη αποδοχή των αποτελεσμάτων αυτών αυτό φαίνεται αφενός μεν από το έγγραφο της 28ης Οκτωβρίου 1982 που εκφράζει τις προσδοκίες της Anic (γ. αιτ. παράρτ. 76), αφετέρου δε από την απάντηση της ICI στην αίτηση παροχής πληροφοριών (γ. αιτ. παράρτ. 8) και τα δύο αυτά έγγραφα δείχνουν ότι πραγματοποιούνταν όντως επαφές με τους παραγωγούς που ήσαν απόντες κατά τις συναντήσεις.

146 Προσθέτει ότι, αντιθέτως προς ό,τι ισχυρίζεται η προσφεύγουσα, είναι απολύτως εύλογη η υπόθεση ότι αυτή συνέχισε να συμμετέχει σε τέτοιες συμφωνίες το 1983, εφόσον παρέμεινε στην αγορά μέχρι τον Απρίλιο του 1983, παρ' όλο που μεταβίβασε τις δραστηριότητές της στη Monte στα τέλη του 1982. Η Επιτροπή στηρίζει τον ισχυρισμό της αυτόν στα παραρτήματα της απαντήσεως της Anic στην αίτηση παροχής πληροφοριών, στα οποία περιλαμβάνονται τα αριθμητικά μεγέθη της παραγωγής της Anic στον τομέα του πολυπροπυλενίου. Η Anic έδωσε, επομένως, αριθμητικά στοιχεία που έφθαναν μέχρι τα τέλη Απριλίου του 1983. Η Επιτροπή φρονεί, κατά συνέπεια, ότι δεν ήταν καθόλου παράλογο το να μετέσχε η Anic τον Οκτώβριο του 1982 στις διαπραγματεύσεις για τη σύναψη συμφωνίας περί ποσοστώσεων για το 1983.

γ) Η εκτίμηση του Πρωτοδικείου

147 Πρέπει να υπομνησθεί ότι η προσφεύγουσα μετείχε τακτικά, από τα τέλη του 1978 ή τις αρχές του 1979 μέχρι τα μέσα του 1982, στις περιοδικές συναντήσεις των παραγωγών πολυπροπυλενίου, κατά τις οποίες γίνονταν συζητήσεις σχετικά με τον όγκο των πωλήσεων των διαφόρων παραγωγών και ανταλλάσσονταν σχετικώς πληροφορίες.

148 Πρέπει να σημειωθεί, πέρα από τη συμμετοχή της Anic στις συναντήσεις, ότι η επωνυμία της περιέχεται σε διαφόρους πίνακες (γ. αιτ. παραρτ. 55 επ.), από το περιεχόμενο των οποίων προκύπτει σαφώς ότι σκοπός τους ήταν ο ορισμός επιδιωκομένου όγκου πωλήσεων. Οι περισσότερες όμως από τις προσφεύγουσες παραδέχτηκαν, με τις απαντήσεις τους σε γραπτή ερώτηση του Πρωτοδικείου, ότι οι πίνακες που αποκαλύφθηκαν στην ICI, την ATO και την Hercules δεν ήταν δυνατόν να καταρτιστούν βάσει των στατιστικών του συστήματος Fides. Η ICI, άλλωστε, δήλωσε, σχετικά με έναν από τους πίνακες αυτούς, με την απάντησή της στην αίτηση παροχής πληροφοριών (γ. αιτ. παράρτ. 8), ότι "the source of information for actual historic figures in this table would have been the producers themselves" ("η πηγή προελεύσεως των αριθμών του πίνακα αυτού, που αντιπροσωπεύουν ήδη συντελεσθείσες πράξεις, πρέπει να ήσαν οι ίδιοι οι παραγωγοί"). Ορθώς, επομένως, η Επιτροπή θεώρησε ότι το περιεχόμενο των πινάκων αυτών είχε δοθεί από τη BASF στο πλαίσιο των συναντήσεων στις οποίες συμμετείχε.

149 Η ορολογία που χρησιμοποιείται στους πίνακες που αφορούν τα έτη 1979 και 1980 [όπως "revised target" ("αναθεωρημένος στόχος"), "opening suggestions" ("αρχικές προτάσεις"), "proposed adjustments" ("προτεινόμενες αναπροσαρμογές") και "agreed targets" ("συμφωνηθέντες στόχοι")] δικαιολογούν το συμπέρασμα ότι υπήρξε όντως σύμπτωση των βουλήσεων των παραγωγών.

150 Όσον αφορά ειδικότερα το 1979, πρέπει να σημειωθεί, βάσει ολοκλήρου του κειμένου των πρακτικών της συναντήσεως της 26ης και 27ης Σεπτεμβρίου 1979 (γ. αιτ. παράρτ. 12) και βάσει του αχρ