ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΤΗΣ 12ΗΣ ΙΟΥΛΙΟΥ 1994. - ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΚΗ ΚΑΤΑ FRANCOIS ROUFFETEAU ΚΑΙ ROBERT BADIA. - ΑΙΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΠΡΟΔΙΚΑΣΤΙΚΗΣ ΑΠΟΦΑΣΕΩΣ: TRIBUNAL DE GRANDE INSTANCE DE REIMS - ΓΑΛΛΙΑ. - ΑΡΘΡΟ 30 ΤΗΣ ΣΥΝΘΗΚΗΣ ΕΟΚ - ΟΔΗΓΙΑ 88/301/ΕΟΚ - ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΑ ΤΕΡΜΑΤΙΚΑ - ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗ ΤΩΝ ΜΗ ΕΓΚΕΚΡΙΜΕΝΩΝ ΤΗΛΕΦΩΝΙΚΩΝ ΣΥΣΚΕΥΩΝ - ΕΠΑΝΕΞΑΓΩΓΗ. - ΥΠΟΘΕΣΗ C-314/93.



Συλλογή της Νομολογίας του Δικαστηρίου 1994 σελίδα I-03257



Περίληψη

Διάδικοι

Σκεπτικό της απόφασης

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Διατακτικό



Λέξεις κλειδιά

++++

Ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων * Ποσοτικοί περιορισμοί * Μέτρα ισοδυνάμου αποτελέσματος * Εθνική νομοθεσία απαγορεύουσα την εμπορία μη εγκεκριμένων τηλεπικοινωνιακών τερματικών, έστω κι αν εμφανίζονται ως προοριζόμενα για επανεξαγωγή * Επιτρέπεται * Συνέπεια της εξουσίας που η οδηγία 88/301 αναγνωρίζει στα κράτη μέλη

(Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρο 30 οδηγία της Επιτροπής 88/301, άρθρο 3)

Περίληψη

Ούτε το άρθρο 30 της Συνθήκης ούτε η οδηγία 88/301 σχετικά με τον ανταγωνισμό στις αγορές τηλεπικοινωνιακών τερματικών, η οποία, με ορισμένες διατάξεις της, διασφαλίζει την εφαρμογή του άρθρου αυτού, αντιτίθενται σε εθνική κανονιστική ρύθμιση η οποία, επ' απειλή κυρώσεων, απαγορεύει στους επιχειρηματίες να εισάγουν με σκοπό τη διάθεση στην κατανάλωση, να κατέχουν με σκοπό την πώληση, να πωλούν ή να διανέμουν μη εγκεκριμένες τερματικές συσκευές, καθώς και να τις διαφημίζουν, έστω κι αν διευκρινίζεται σαφώς από τον εισαγωγέα, τον κάτοχο ή τον πωλητή ότι οι συσκευές αυτές προορίζονται αποκλειστικά για επανεξαγωγή, εφόσον δεν διασφαλίζεται ότι όντως επανεξάγονται και, επομένως, δεν προσφέρονται προς σύνδεση με το δημόσιο δίκτυο αλλά, αντιθέτως, το εθνικό δικαστήριο διαπιστώνει ότι το μεγαλύτερο μέρος αυτών δεν επανεξάγεται.

Συγκεκριμένα, αν και το άρθρο 3 της οδηγίας αναγνωρίζει στους επιχειρηματίες το δικαίωμα εισαγωγής και εμπορίας των τερματικών συσκευών, επιτρέπει στα κράτη μέλη να επιβάλλουν για τις τερματικές συσκευές έλεγχο πιστότητας προκειμένου να εξακριβώνεται αν οι συσκευές αυτές πληρούν ορισμένες ουσιώδεις προϋποθέσεις, οι οποίες συνίστανται κυρίως στην ασφάλεια των χρηστών, στην ασφάλεια του προσωπικού των οργανισμών που εκμεταλλεύονται το δημόσιο τηλεπικοινωνιακό δίκτυο, στην προστασία των δημοσίων τηλεπικοινωνιακών δικτύων από ζημίες και, σε αιτιολογημένες περιπτώσεις, στη δυνατότητα διασυνδέσεως των τερματικών. Επομένως, η κατ' αυτόν τον τρόπο αναγνωρισθείσα στα κράτη μέλη εξουσία θα εστερείτο της αποτελεσματικότητάς της αν ήταν δυνατόν να πραγματοποιούνται οι ως άνω δραστηριότητες χωρίς να εξασφαλίζεται πράγματι η επανεξαγωγή των συσκευών.

Διάδικοι

Στην υπόθεση C-314/93,

που έχει ως αντικείμενο αίτηση του Tribunal de grande instance de Reims (Γαλλία) προς το Δικαστήριο, κατ' εφαρμογήν του άρθρου 177 της Συνθήκης ΕΟΚ, με την οποία ζητείται, στο πλαίσιο της ποινικής δίκης που εκκρεμεί ενώπιον του αιτούντος δικαστηρίου κατά

Francois Rouffeteau,

Robert Badia,

η έκδοση προδικαστικής αποφάσεως ως προς την ερμηνεία του άρθρου 30 της Συνθήκης και της οδηγίας 88/301/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 16ης Μαΐου 1988, σχετικά με τον ανταγωνισμό στις αγορές τηλεπικοινωνιακών τερματικών (ΕΕ L 131, σ. 73),

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ,

συγκείμενο από τους O. Due, Πρόεδρο, G. F. Mancini και D. A. O. Edward, προέδρους τμήματος, R. Joliet, F. A. Schockweiler, G. C. Rodriguez Iglesias, F. Grevisse, M. Zuleeg (εισηγητή) και J. L. Murray, δικαστές,

γενικός εισαγγελέας: G. Tesauro

γραμματέας: R. Grass

λαμβάνοντας υπόψη τις γραπτές παρατηρήσεις που κατέθεσαν:

* η Γαλλική Κυβέρνηση, εκπροσωπούμενη από τον J.-M. Belorgey, charge de mission στη Διεύθυνση Νομικών Υποθέσεων του Υπουργείου Εξωτερικών και την C. de Salins, σύμβουλο επί εξωτερικών υποθέσεων στην ίδια Διεύθυνση,

* η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εκπροσωπούμενη από τον A. C. Jessen, μέλος της Νομικής Υπηρεσίας, και τη V. Melgar, εθνική υπάλληλο τελούσα στη διάθεση της Νομικής Υπηρεσίας,

έχοντας υπόψη την έκθεση ακροατηρίου,

αφού άκουσε τις προφορικές παρατηρήσεις της Γαλλικής Κυβερνήσεως και της Επιτροπής, εκπροσωπούμενης από τη V. Melgar, επικουρούμενη από τον A. Jaume, υπάλληλο του επιστημονικού κλάδου, κατά τη συνεδρίαση της 2ας Μαρτίου 1994,

αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα που ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 19ης Απριλίου 1994,

εκδίδει την ακόλουθη

Απόφαση

Σκεπτικό της απόφασης

1 Με απόφαση της 18ης Μαΐου 1993, που περιήλθε στο Δικαστήριο στις 14 Ιουνίου 1993, το tribunal de grande instance de Reims (Γαλλία) υπέβαλε, κατ' εφαρμογήν του άρθρου 177 της Συνθήκης ΕΟΚ, προδικαστικό ερώτημα ως προς την ερμηνεία του άρθρου 30 της Συνθήκης, καθώς και της οδηγίας 88/301/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 16ης Μαΐου 1988, σχετικά με τον ανταγωνισμό στις αγορές τηλεπικοινωνιακών τερματικών (ΕΕ L 131, σ. 73), προκειμένου να εκτιμήσει το συμβιβαστό προς τις διατάξεις αυτές του καθεστώτος που καθιερώθηκε με το γαλλικό διάταγμα 85-712, της 11ης Ιουλίου 1985, περί εφαρμογής του νόμου της 1ης Αυγούστου 1905 και περί του εξοπλισμού που μπορεί να συνδεθεί με το κρατικό δίκτυο τηλεπικοινωνιών (JORF της 14ης Ιουλίου 1985, σ. 7976), και τον νόμο 89-1008, της 31ης Δεκεμβρίου 1989, σχετικά με την ανάπτυξη των εμπορικών και βιοτεχνικών επιχειρήσεων και τη βελτίωση του οικονομικού, νομικού και κοινωνικού περιβάλλοντος των επιχειρήσεων αυτών (JORF της 2ας Ιανουαρίου 1990, σ. 9).

2 Το ερώτημα αυτό ανέκυψε στο πλαίσιο ποινικής δίκης κατά των Rouffeteau και Badia, οι οποίοι κατηγορούνται, ο μεν πρώτος, ότι διαφήμιζε, κατείχε και διέθετε προς πώληση, ο δε δεύτερος, ότι κατείχε και διέθετε προς πώληση, κατά τον Σεπτέμβριο 1991, τηλεφωνικό εξοπλισμό χωρίς να έχουν στην κατοχή τους τη σχετική έγκριση ή άλλο έγγραφο που να αποδεικνύει την πιστότητα του εξοπλισμού αυτού προς τα χαρακτηριστικά που απαιτούνται για εξοπλισμό ο οποίος μπορεί να συνδεθεί με το δημόσιο δίκτυο, παραβάσεις προβλεπόμενες και τιμωρούμενες από το διάταγμα 85-712 και τον νόμο 89-1008, που παρατέθηκαν προηγουμένως. Οι Rouffeteau και Badia προέβαλαν ότι η κανονιστική αυτή ρύθμιση ήταν παράνομη ενόψει του άρθρου 30 της Συνθήκης και της προπαρατεθείσας οδηγίας 88/301.

3 Δυνάμει του διατάγματος 85-712, εξοπλισμός που μπορεί να συνδεθεί με το δημόσιο δίκτυο δεν μπορεί να κατασκευάζεται για την εσωτερική αγορά, να εισάγεται προκειμένου να διατίθεται στους χρήστες, να κατέχεται ενόψει πωλήσεως, να διατίθεται προς πώληση ή να διανέμεται παρά μόνον αν ανταποκρίνεται στις διατάξεις του διατάγματος αυτού και αν πληροί ορισμένο αριθμό προδιαγραφών που αποβλέπουν στη διαφύλαξη της εύρυθμης λειτουργίας του δικτύου και της ασφάλειας των χρηστών (άρθρα 2, 3 και 4). Για να αποδείξουν την πιστότητα των συσκευών προς τις απαιτήσεις αυτές, οι ενδιαφερόμενοι επιχειρηματίες οφείλουν να υποβάλουν είτε έκθεση καταρτισθείσα από οργανισμό εγκεκριμένο από τον υπουργό βιομηχανίας είτε έγκριση δοθείσα κατ' εφαρμογήν του Κώδικα περί Ταχυδρομείων και Τηλεπικοινωνιών, είτε πιστοποιητικό καταλληλότητας εκδιδόμενο κατ' εφαρμογήν του νόμου περί προστασίας και πληροφορήσεως των καταναλωτών ή άλλο δικαιολογητικό έγγραφο αναγνωριζόμενο ως ισότιμο με απόφαση του Υπουργού Βιομηχανίας (άρθρο 6). Το άρθρο 7 του διατάγματος διευκρινίζει την επαπειλούμενη ποινή κατ' αυτών που παραβαίνουν αυτή την υποχρέωση αποδείξεως.

4 Κατά το άρθρο 8 του νόμου 89-1008, απαγορεύεται και συνεπάγεται την επιβολή προστίμου κάθε διαφήμιση σχετική με εξοπλισμό που μπορεί να συνδεθεί με το δίκτυο κρατικών τηλεπικοινωνιών και του οποίου η πιστότητα προς τις κανονιστικές διατάξεις περί του εξοπλισμού αυτού δεν μπορεί να αποδειχθεί.

5 Θεωρώντας ότι η διαφορά έθετε πρόβλημα ερμηνείας της οικείας κοινοτικής κανονιστικής ρυθμίσεως, το tribunal correctionnel de Reims υπέβαλε στο Δικαστήριο το ακόλουθο προδικαστικό ερώτημα:

"Πρέπει το άρθρο 30 της Συνθήκης ΕΟΚ και η οδηγία 88/301/ΕΟΚ να ερμηνευθούν υπό την έννοια ότι αντιτίθενται σε εθνική νομοθεσία, όπως η γαλλική νομοθεσία, η οποία καταστέλλει κάθε εισαγωγή, κατοχή επί σκοπώ πωλήσεως και διάθεση στο εμπόριο όλων των μη εγκεκριμένων τηλεφωνικών συσκευών, έστω κι αν έχει διευκρινιστεί σαφώς από τον εισαγωγέα, τον κάτοχο ή τον πωλητή των συσκευών αυτών, εν προκειμένω ασυρμάτων τηλεφώνων και αυτομάτων τηλεφωνητών, ότι ο εξοπλισμός αυτός προορίζεται αποκλειστικά προς επανεξαγωγή και, επομένως, δεν προσφέρεται προς σύνδεση με το δημόσιο δίκτυο;"

6 Το άρθρο 3, πρώτη φράση, της οδηγίας 88/301 αναγνωρίζει στους επιχειρηματίες το δικαίωμα εισαγωγής και εμπορίας των τερματικών συσκευών. Ωστόσο, σύμφωνα με τη δεύτερη φράση της διατάξεως αυτής, τα κράτη μέλη μπορούν να επιβάλλουν για τις τερματικές συσκευές έλεγχο πιστότητας προκειμένου να εξακριβώνεται αν οι συσκευές αυτές πληρούν ορισμένες ουσιώδεις προϋποθέσεις, όπως είναι οι απαριθμούμενες στο άρθρο 2, περίπτωση 17, της οδηγίας 86/361/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 24ης Ιουλίου 1986, για το πρώτο στάδιο της αμοιβαίας αναγνώρισης των εγκρίσεων τύπου του τηλεπικοινωνιακού τερματικού εξοπλισμού (ΕΕ L 217, σ. 21), δηλαδή, κυρίως η ασφάλεια των χρηστών, η ασφάλεια του προσωπικού των οργανισμών που εκμεταλλεύονται το δημόσιο τηλεπικοινωνιακό δίκτυο, η προστασία των δημοσίων τηλεπικοινωνιακών δικτύων από ζημίες και, σε αιτιολογημένες περιπτώσεις, η δυνατότητα διασυνδέσεως των τερματικών.

7 Συναφώς, επιβάλλεται να υπομνηστεί ότι η Επιτροπή εξέδωσε την οδηγία 88/301 ασκώντας την κανονιστική εξουσία που της παρέχει το άρθρο 90, παράγραφος 3, της Συνθήκης να εκδίδει γενικούς κανόνες που διευκρινίζουν τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τη Συνθήκη, οι οποίες επιβάλλονται στα κράτη μέλη, όσον αφορά τις επιχειρήσεις που αναφέρονται στις δύο προηγούμενες παραγράφους του ίδιου άρθρου (απόφαση της 19ης Μαρτίου 1991, C-202/88, Γαλλία κατά Επιτροπής, αποκαλούμενη απόφαση περί "τερματικών", Συλλογή 1991, σ. Ι-1223, σκέψη 14). Το άρθρο 3 της οδηγίας αυτής περιλαμβάνεται στις διατάξεις που θέτουν σε εφαρμογή το άρθρο 30 της Συνθήκης (βλ., υπό την έννοια αυτή, την ίδια απόφαση, σκέψεις 37 έως 39).

8 Η κατ' αυτόν τον τρόπο αναγνωρισθείσα στα κράτη μέλη εξουσία θα εστερείτο της αποτελεσματικότητάς της αν ήταν δυνατόν να εισάγονται μη εγκεκριμένες συσκευές προκειμένου να διατεθούν στην κατανάλωση, να κατέχονται επί σκοπώ πωλήσεως, να πωλούνται ή να διανέμονται, καθώς και να διαφημίζονται χωρίς να εξασφαλίζεται πράγματι η επανεξαγωγή τους.

9 Κατά τη Γαλλική Κυβέρνηση, οι περισσότερες μη εγκεκριμένες συσκευές που διατίθενται στο εμπόριο εντός κράτους μέλους συνδέονται όντως αργότερα με το δημόσιο δίκτυο, παρά τη γραπτή ή προφορική πληροφόρηση που ενίοτε παρέχεται κατά τη στιγμή της πωλήσεως, ότι οι συσκευές προορίζονται προς επανεξαγωγή και δεν προσφέρονται προς σύνδεση με το δημόσιο δίκτυο.

10 Εναπόκειται στο εθνικό δικαστήριο να εξακριβώσει αν ο ισχυρισμός αυτός ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα.

11 Υπό τις προϋποθέσεις αυτές, στο εθνικό δικαστήριο προσήκει η απάντηση ότι ούτε το άρθρο 30 της Συνθήκης ούτε η οδηγία 88/301 αντιτίθενται σε εθνική κανονιστική ρύθμιση η οποία, επ' απειλή κυρώσεων, απαγορεύει στους επιχειρηματίες να εισάγουν με σκοπό τη διάθεση στην κατανάλωση, να κατέχουν με σκοπό την πώληση, να πωλούν ή να διανέμουν μη εγκεκριμένες τερματικές συσκευές, καθώς και να τις διαφημίζουν, έστω κι αν διευκρινίζεται σαφώς από τον εισαγωγέα, τον κάτοχο ή τον πωλητή ότι οι συσκευές αυτές προορίζονται αποκλειστικά για επανεξαγωγή, εφόσον δεν διασφαλίζεται ότι όντως επανεξάγονται και, επομένως, δεν προσφέρονται προς σύνδεση με το δημόσιο δίκτυο.

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Επί των δικαστικών εξόδων

12 Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν η Γαλλική Κυβέρνηση και η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, οι οποίες κατέθεσαν παρατηρήσεις στο Δικαστήριο, δεν αποδίδονται. Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του εθνικού δικαστηρίου, σ' αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων.

Διατακτικό

Για τους λόγους αυτούς,

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ,

κρίνοντας επί του ερωτήματος που του υπέβαλε, με απόφαση της 18ης Μαρτίου 1993, το tribunal de grande instance de Reims, αποφαίνεται:

Ούτε το άρθρο 30 της Συνθήκης ούτε η οδηγία 88/301 αντιτίθενται σε εθνική κανονιστική ρύθμιση η οποία, επ' απειλή κυρώσεων, απαγορεύει στους επιχειρηματίες να εισάγουν με σκοπό τη διάθεση στην κατανάλωση, να κατέχουν με σκοπό την πώληση, να πωλούν ή να διανέμουν μη εγκεκριμένες τερματικές συσκευές, καθώς και να τις διαφημίζουν, έστω κι αν διευκρινίζεται σαφώς από τον εισαγωγέα, τον κάτοχο ή τον πωλητή ότι οι συσκευές αυτές προορίζονται αποκλειστικά για επανεξαγωγή, εφόσον δεν διασφαλίζεται ότι όντως επανεξάγονται και, επομένως, δεν προσφέρονται προς σύνδεση με το δημόσιο δίκτυο.