3.

To Supreme Court σας ζητεί καταρχάς να αποφανθείτε αν επιτρέπεται σε ένα κράτος μέλος να αρνηθεί την καταβολή των ΝΕΠ, όταν, παρά τη νομότυπη τήρηση των τελωνειακών διατυπώσεων και την καλή πίστη του εξαγωγέα, παραμένουν αμφιβολίες ως προς το αν εισήλθαν πράγματι τα εμπορεύματα στο κύκλωμα της οικονομίας του κράτους εισαγωγής. Υπενθυμίζω ότι ο καθού στην κύρια υπόθεση και η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων σας προτείνουν να απαντήσετε καταφατικά, ενώ υπέρ της αντίθετης λύσεως τάσσεται η Irish Grain. Η ιρλανδική εταιρία προβάλλει τρία επιχειρήματα: α) η εξαγωγή αποτελεί ενιαία πράξη και δεν μπορεί να κατακερματιστεί σε δύο φάσεις' η τήρηση των διατυπώσεων εισαγωγής και η θεώρηση εισόδου που τίθεται επάνω στα έντυπα Τ5 από τις τελωνειακές αρχές του κράτους εισαγωγής αποκλείουν εν πάση περιπτώσει την υπόθεση ότι τα εμπορεύματα δεν εισήλθαν στο εμπορικό κύκλωμα του τελευταίου β) η κοινοτική ρύθμιση και ειδικότερα το άρθρο 11, παράγραφος 2, του κανονισμού 1380/75 δεν επιβάλλουν να αποδεικνύεται η πραγματική εισκόμιση του εμπορεύματος στην εσωτερική αγορά' γ) από τη στιγμή που εξάγεται το εμπόρευμα, παύει να τελεί υπό τον έλεγχο του εξαγωγέα, ο οποίος δεν μπορεί πλέον να γνωρίζει την τύχη του. Προς επίρρωση των απόψεων της αυτών επικαλείται τις αποφάσεις της 18ης Σεπτεμβρίου 1980, υπόθεση 795/79, Handelmaatschappij Pesch & Co. BV, Jurispr. 1980, σ. 2705, και της 1ης Οκτωβρίου 1981, υπόθεση 196/80, Anglo-Irish Meat Company Ltd, Συλλογή 1981, σ. 2263. Πράγματι, με τις αποφάσεις αυτές το Δικαστήριο δέχτηκε ότι, όταν η χώρα εξαγωγής ενεργεί ως πληρεξούσιος του κράτους εισαγωγής καταβάλλοντας αντ' αυτού τα ΝΕΠ, δεν έχει την εξουσία να επεμβαίνει στο ζήτημα των δικαιολογητικών που έχουν χορηγήσει οι τελωνειακές αρχές του πρώτου κράτους. Η άποψη αυτή, την οποία συνόψισα, δεν με πείθει. Δεν έχει άδικο η Επιτροπή που θεωρεί ότι θα ήταν υπεραπλουστευτικό να επιλυθεί το επίμαχο πρόβλημα με βάση τη γραμματική απλώς ερμηνεία του άρθρου 11 (κατά το οποίο, υπενθυμίζω, ο εξαγωγέας δικαιούται να του καταβληθούν τα ΝΕΠ αφού αποδείξει ότι τήρησε τις διατυπώσεις εισαγωγής και ειδικότερα αφού προσκομίσει το έντυπο Τ5 ), ανεξάρτητα από την περαιτέρω τύχη του εξαχθέντος εμπορεύματος και — προσθέτω εγώ — την ενδεχόμενη αναξιοπιστία των προσκομισθέντων δικαιολογητικών. Η διάταξη αυτή πρέπει, πράγματι, να ερμηνευθεί συνεκτιμώ-μενη με οΑόκληρο το κείμενο του κανονισμού στον οποίο ανήκει ή, ακόμα καλύτερα, με ολόκληρη την κοινοτική ρύθμιση σχετικά με τα ΝΕΠ. Ο κανονισμός 1380/75 όμως περιέχει μια άλλη διάταξη — το προαναφερθέν άρθρο 16 — που παρέχει στην αρμόδια αρχή την εξουσία να καθυστερήσει την καταβολή των ΝΕΠ στην περίπτωση που « υπάρχουν αμφιβολίες για την ακρίβεια του καταρτισθέντος φακέλου » και έχει κινηθεί η διενέργεια εξετάσεως. Κατά μείζονα λόγο, επομένως, η αρμόδια αρχή οφείλει να θεωρεί ότι έχει εξουσία να αρνηθεί την καταβολή όταν η εξέταση — που δεν έχει απλώς « κινηθεί », αλλά έχει ήδη ολοκληρωθεί — έχει επιβεβαιώσει ότι ο φάκελος των δικαιολογητικών είναι αμφίβολης ακρίβειας. Η άρνηση αυτή είναι μάλιστα επιβεβλημένη, εφόσον γίνεται δεκτό ότι η διοίκηση υποχρεούται, αφενός, να εξακριβώσει ότι οι συναλλαγές που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο πραγματοποιήθηκαν όντως και πραγματοποιήθηκαν νομίμως και, αφετέρου, να προλάβει και να διώξει τις ενδεχόμενες παρανομίες ( άρθρο 8 του κανονισμού 729/70 ). Δεν είναι όμως μόνο αυτό. Το Δικαστήριο έχει δεχτεί ότι σκοπός των ΝΕΠ είναι η εξασφάλιση ικανοποιητικής κυκλοφορίας των προϊόντων μεταξύ δύο κρατών που έχουν διαφορετικό επίπεδο τιμών, συνάγοντας απ' αυτό ότι το σχετικό σύστημα εφαρμόζεται α ) μόνο στα εμπορεύματα που πράγματι διακινούνται μεταξύ δύο κρατών, β ) μόνο αν η διαφορά που υφίσταται μεταξύ των τιμών του κράτους εξαγωγής και των τιμών του κράτους εισαγωγής αποτελεί οικονομικό παράγοντα που μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τις συναλλαγές ( απόφαση της 27ης Οκτωβρίου 1981, υπόθεση 250/80, Töpfer, Συλλογή 1981, σ. 2465 ). Αν όμως αυτός είναι ο σκοπός των ΝΕΠ, αν δηλαδή « ο σκοπός των ΝΕΠ είναι να διορθώσουν τα αποτελέσματα των διακυμάνσεων των ασταθών τιμών συναλλάγματος οι οποίες, σ' ένα σύστημα οργάνωσης αγοράς των γεωργικών προϊόντων που στηρίζεται σε κοινές τιμές, είναι ικανές να διαταράξουν το εν λόγω εμπόριο» (απόφαση της 15ης Οκτωβρίου 1985, υπόθεση 125/84, Continental Irish Meat Ltd, Συλλογή 1985, σ. 3441, σκέψη 16), είναι προφανές ότι τα ΝΕΠ εξακολουθούν να έχουν λόγο υπάρξεως μόνο εφόσον το εμπόρευμα φτάνει πράγματι στην αγορά της χώρας εισαγωγής, διότι μόνο τότε τίθεται ζήτημα διακυμάνσεως των ισοτιμιών. Από την άλλη πλευρά, όπως παρατήρησε στην υπόθεση Töpfer ο γενικός εισαγγελέας Capotorti, η προϋπόθεση αυτή δεν πληρούται αυτοδικαίως με τη διεκπεραίωση των διατυπώσεων εκτελωνισμού. Η συμπλήρωση τους είναι αναγκαία για να εισαχθεί το προϊόν στην αγορά του κράτους εισαγωγής' αν όμως δεν συντρέχουν και ορισμένες περαιτέρω προϋποθέσεις, όπως η προσφορά του προϊόντος προς πώληση, δεν είναι δυνατό να γίνει λόγος περί « συναλλαγών » που μπορούν να « διαταραχτούν ». Αστήρικτο επίσης είναι το επιχείρημα της Irish Grain ότι ο οργανισμός παρεμβάσεως, ο οποίος καταβάλλει τα ΝΕΠ δυνάμει συμφωνίας που προβλέπεται από το άρθρο 2α του κανονισμού 974/71, ενεργεί ως πληρεξούσιος του κράτους εισαγωγής και ότι συνεπώς δεν μπορεί να αρνηθεί την εκπλήρωση της υποχρέωσης του. Πράγματι, το Δικαστήριο, διευκρινίζοντας στην υπόθεση Continental Irish Meat τη νομολογία που είχε επικαλεστεί η ιρλανδική εταιρία, δέχτηκε ότι ο ρόλος που ανατίθεται από τους κοινοτικούς κανόνες στους οργανισμούς παρεμβάσεως των κρατών μελών συνεπάγεται την παροχή ευρείας εξουσίας διαχειρίσεως του συστήματος: ειδικότερα, όταν ενεργεί βάσει του άρθρου 2α, ο οργανισμός έχει τις ίδιες αρμοδιότητες που διαθέτει και ως προς την είσπραξη του ΝΕΠ που οφείλεται για την εξαγωγή του εμπορεύματος από το έδαφος του κράτους του. Τέλος, το γεγονός ότι η ύπαρξη πλημμέλειας εξαρτάται από τον άδικο χαρακτήρα της συμπεριφοράς κάποιου τρίτου μου φαίνεται ότι στερείται σημασίας ή, μάλλον, ότι είναι εγγενής στον επιχειρηματικό κίνδυνο που φέρει ο εξαγωγέας ο οποίος μπορεί να προστατευτεί απ' αυτό τον κίνδυνο προσθέτοντας την κατάλληλη ρήτρα στη σύμβαση την οποία συνάπτει με τον αγοραστή του εμπορεύματος.