Απόφαση του Πρωτοδικείου (τέταρτο πενταμελές τμήμα) της 15ης Μαρτίου 2000. - Cimenteries CBR κ.λπ. κατά Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. - Ανταγωνισμός - Άρθρο 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης ΕΚ (νυν άρθρο 81, παράγραφος 1, ΕΚ) - Αγορά του τσιμέντου - Δικαιώματα άμυνας - Πρόσßαση στον φάκελο - Ενιαία και διαρκής παράßαση - Γενική συμφωνία και εφαρμογή της - Καταλογισμός παραßάσεως - Απόδειξη της συμμετοχής στη γενική συμφωνία και στην εφαρμογή της - Αντικειμενική και υποκειμενική σχέση μεταξύ της γενικής συμφωνίας και των περιπτώσεων εφαρμογής της - Πρόστιμο - Καθορισμός του ποσού. - Συνεκδικασθείσες υποθέσεις T-25/95, T-26/95, T-30/95, T-31/95, T-32/95, T-34/95, T-35/95, T-36/95, T-37/95, T-38/95, T-39/95, T-42/95, T-43/95, T-44/95, T-45/95, T-46/95, T-48/95, T-50/95, T-51/95, T-52/95, T-53/95, T-54/95, T-55/95, T-56/95, T-57/95, T-58/95, T-59/95, T-60/95, T-61/95, T-62/95, T-63/95, T-64/95, T-65/95, T-68/95, T-69/95, T-70/95, T-71/95, T-87/95, T-88/95, T-103/95 και T-104/95.



Συλλογή της Νομολογίας του Δικαστηρίου 2000 σελίδα II-00491



Περίληψη

Διάδικοι

Σκεπτικό της απόφασης



Λέξεις κλειδιά

1 Ανταγωνισμός - Διοικητική διαδικασία - Σεβασμός των δικαιωμάτων άμυνας - Πρόσβαση στον φάκελο - Σκοπός - Έγγραφα χρήσιμα για την άμυνα - Εκτίμηση από την Επιτροπή και μόνον - Δεν επιτρέπεται - Υποχρέωση να παρασχεθεί πρόσβαση σε ολόκληρο τον φάκελο - Περιεχόμενο όσον αφορά τα εμπιστευτικά έγγραφα

(Κανονισμός 17 του Συμβουλίου, άρθρα 19 §§ 1 και 2· κανονισμός 99/63 της Επιτροπής, άρθρο 2)

2 Ανταγωνισμός - Διοικητική διαδικασία - Σεβασμός των δικαιωμάτων άμυνας - Έγγραφα τα οποία μπορεί να περιέχουν απαλλακτικά στοιχεία - Μη προσήκουσα πρόσβαση στον φάκελο - Επίπτωση επί της νομιμότητας της αποφάσεως - Εκτίμηση από το Πρωτοδικείο

3 Ανταγωνισμός - Διοικητική διαδικασία - Πρόσβαση στον φάκελο - Άρνηση της Επιτροπής να γνωστοποιήσει απαλλακτικά έγγραφα τα οποία κατέχει ο προσφεύγων - Προσβολή των δικαιωμάτων άμυνας - Δεν υπάρχει

4 Ανταγωνισμός - Διοικητική διαδικασία - Σεβασμός των δικαιωμάτων άμυνας - Πρόσβαση στον φάκελο - Επιβαρυντικό έγγραφο - Έννοια

5 Ανταγωνισμός - Διοικητική διαδικασία - Απόφαση της Επιτροπής με την οποία διαπιστώνεται παράβαση - Αποκλεισμός αποδεικτικών στοιχείων μη γνωστοποιηθέντων στους διαδίκους - Συνέπειες - Αδυναμία αποδείξεως της αντίστοιχης αιτιάσεως βάσει των εγγράφων αυτών

6 Ανταγωνισμός - Διοικητική διαδικασία - Πρόσβαση στον φάκελο - Έγγραφα μη περιεχόμενα στον φάκελο έρευνας της υποθέσεως, τα οποία η Επιτροπή δεν έχει την πρόθεση να χρησιμοποιήσει ως επιβαρυντικά στοιχεία - Έγγραφα δυνάμενα να χρησιμεύσουν για την άμυνα των διαδίκων - Υποχρέωση της Επιτροπής να παράσχει στους διαδίκους με δική της πρωτοβουλία πρόσβαση στα έγγραφα αυτά - Δεν υπάρχει - Υποχρέωση των διαδίκων να ζητήσουν να τους γνωστοποιηθούν τα έγγραφα αυτά

7 Ανταγωνισμός - Διοικητική διαδικασία - Πρόσβαση στον φάκελο - Υποχρέωση της Επιτροπής να γνωστοποιήσει εσωτερικά έγγραφα - Δεν υπάρχει - Γνωστοποίηση την οποία διατάσσει ο κοινοτικός δικαστής - Προϋποθέσεις

8 Ανταγωνισμός - Διοικητική διαδικασία - Ανακοίνωση αιτιάσεων - Αναγκαίο περιεχόμενο

9 Ανταγωνισμός - Διοικητική διαδικασία - Ανακοίνωση αιτιάσεων - Αναγκαίο περιεχόμενο - Πληροφόρηση των επιχειρήσεων και ενώσεων επιχειρήσεων σχετικά με την πρόθεση της Επιτροπής να τους επιβάλει πρόστιμα

(Κανονισμός 17 του Συμβουλίου, άρθρο 15 § 2)

10 Ανταγωνισμός - Διοικητική διαδικασία - Γλωσσικό καθεστώς - Παραρτήματα της ανακοινώσεως αιτιάσεων - Επί λέξει παραθέσεις εκ μέρους της Επιτροπής εγγράφων καταρτισθέντων από τις επιχειρήσεις - Πρακτικά ακροάσεως - Διάθεση στους διαδίκους στη γλώσσα του πρωτοτύπου - Προσβολή των δικαιωμάτων άμυνας - Δεν υπάρχει

(Κανονισμός 1 του Συμβουλίου, άρθρο 3· κανονισμός 99/63 της Επιτροπής, άρθρο 9 § 4)

11 Ευρωπαϋκές Κοινότητες - Γλωσσικό καθεστώς - Παρανομία την οποία διέπραξε ένα κοινοτικό όργανο - Αποτέλεσμα - Διαδικαστική πλημμέλεια σε περίπτωση ζημίας

(Κανονισμός 1 του Συμβουλίου, άρθρο 3)

12 Ανταγωνισμός - Διοικητική διαδικασία - Συμβουλευτική επιτροπή επί συμπράξεων και δεσποζουσών θέσεων - Προσδιορισμός του περιεχομένου του φακέλου που πρέπει να γνωστοποιηθεί στη συμβουλευτική επιτροπή - Στοιχεία σχετικά με τα πρόστιμα

(Κανονισμός 17 του Συμβουλίου, άρθρο 10 §§ 3 έως 6)

13 Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Απαγόρευση - Εφαρμογή στις ενώσεις επιχειρήσεων - Προϋποθέσεις

[Συνθήκη ΕΚ, άρθρο 85 § 1 (νυν άρθρο 81 § 1 ΕΚ)]

14 Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Συμφωνίες μεταξύ ενώσεων επιχειρήσεων και επιχειρήσεων - Περιλαμβάνονται

[Συνθήκη ΕΚ, άρθρο 85 § 1 (νυν άρθρο 81 § 1 ΕΚ)]

15 Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Συμμετοχή σε συνεδριάσεις που έχουν αντικείμενο αντίθετο προς τον ανταγωνισμό - Γεγονός από το οποίο, ελλείψει αποστασιοποιήσεως από τις ληφθείσες αποφάσεις, συνάγεται συμμετοχή στην επακολουθήσασα σύμπραξη

[Συνθήκη ΕΚ, άρθρο 85 § 1 (νυν άρθρο 81 § 1 ΕΚ)]

16 Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Συμφωνίες μεταξύ επιχειρήσεων - Προσβολή του ανταγωνισμού - Κριτήρια εκτιμήσεως - Αντικείμενο αντίθετο προς τον ανταγωνισμό - Αρκεί αυτή η διαπίστωση

[Συνθήκη ΕΚ, άρθρο 85 § 1 (νυν άρθρο 81 § 1 ΕΚ)]

17 Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Απόδειξη - Ένα και μοναδικό αποδεικτικό στοιχείο - Επιτρέπεται - Προϋποθέσεις

[Συνθήκη ΕΚ, άρθρο 85 § 1 (νυν άρθρο 81 § 1 ΕΚ)]

18 Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Εναρμονισμένη πρακτική - Προϋπόθεση να υπάρχουν επαφές χαρακτηριζόμενες από αμοιβαιότητα

[Συνθήκη ΕΚ, άρθρο 85 § 1 (νυν άρθρο 81 § 1 ΕΚ)]

19 Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Εναρμονισμένη πρακτική - Έννοια - Δήλωση περί των προθέσεων η οποία εξαλείφει ή μειώνει σημαντικά την αβεβαιότητα ως προς τη συμπεριφορά του επιχειρηματία στην αγορά - Το στοιχείο αυτό επαρκεί

[Συνθήκη ΕΚ, άρθρο 85 § 1 (νυν άρθρο 81 § 1 ΕΚ)]

20 Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Εναρμονισμένη πρακτική - Έννοια - Ανάγκη υπάρξεως αιτιώδους συνδέσμου μεταξύ της διαβουλεύσεως και της συμπεριφοράς των επιχειρήσεων στην αγορά - Τεκμήριο υπάρξεως αυτού του αιτιώδους συνδέσμου

[Συνθήκη ΕΚ, άρθρο 85 § 1 (νυν άρθρο 81 § 1 ΕΚ)]

21 Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Παραβάσεις - Δικαιολογητικοί λόγοι - Συμπεριφορά άλλων επιχειρηματιών που τυγχάνουν κρατικών ενισχύσεων - Παράβαση εκ μέρους της Επιτροπής των υποχρεώσεών της - Δεν επιτρέπεται

[Συνθήκη ΕΚ, άρθρα 85 § 1 και 155 (νυν άρθρα 81 § 1 ΕΚ και 211 ΕΚ)]

22 Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Εναρμονισμένη πρακτική - Έννοια - Συντονισμός και συνεργασία που δεν συμβιβάζονται με την υποχρέωση κάθε επιχειρήσεως να καθορίζει αυτοτελώς τη συμπεριφορά της στην αγορά

[Συνθήκη ΕΚ, άρθρο 85 § 1 (νυν άρθρο 81 § 1 ΕΚ)]

23 Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Αγορές κατόπιν συνεννοήσεως των προϋόντων ενός παραγωγού ώστε αυτός να παύσει ή να μειώσει τις απευθείας πωλήσεις του στις ευρωπαϋκές αγορές - Απόδειξη της συμμετοχής του παραγωγού στη σύμπραξη - Γνώση εκ μέρους του παραγωγού του σκοπού των αγορών αυτών - Δεν επαρκεί

[Συνθήκη ΕΚ, άρθρο 85 § 1 (νυν άρθρο 81 § 1 ΕΚ)]

24 Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Συνεργασία μεταξύ επιχειρήσεων στις αγορές εξαγωγής προς τις τρίτες χώρες - Απαγόρευση - Προϋποθέσεις

[Συνθήκη ΕΚ, άρθρο 85 § 1 (νυν άρθρο 81 § 1 ΕΚ)]

25 Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Εναρμονισμένη πρακτική - Έννοια - Αντικείμενο αντίθετο προς τον ανταγωνισμό - Έλλειψη αντιθέτου προς τον ανταγωνισμό αποτελέσματος στην αγορά - Δεν ασκεί επιρροή - Επηρεασμός του μεταξύ κρατών μελών εμπορίου - Κριτήρια εκτιμήσεως

[Συνθήκη ΕΚ, άρθρο 85 § 1 (νυν άρθρο 81 § 1 ΕΚ)]

26 Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Διμερείς ή πολυμερείς συμπράξεις θεωρούμενες ως συστατικά στοιχεία μιας ενιαίας θίγουσας τον ανταγωνισμό συμφωνίας - Προϋποθέσεις - Συνολικό σχέδιο με το οποίο επιδιώκεται κοινός στόχος - Επιχειρήσεις στις οποίες μπορεί να προσαφθεί η συμμετοχή στην ενιαία συμφωνία - Προϋποθέσεις

[Συνθήκη ΕΚ, άρθρο 85 § 1 (νυν άρθρο 81 § 1 ΕΚ)]

27 Ανταγωνισμός - Συμπράξεις - Συμφωνίες μεταξύ επιχειρήσεων - Η Επιτροπή φέρει το βάρος αποδείξεως της παραβάσεως και της διαρκείας της

[Συνθήκη ΕΚ, άρθρο 85 § 1 (νυν άρθρο 81 § 1 ΕΚ)]

28 Πράξεις των οργάνων - Αιτιολόγηση - Υποχρέωση - Περιεχόμενο - Απόφαση επιβάλλουσα πρόστιμα λόγω παραβάσεως των κανόνων του ανταγωνισμού - Ευκταία η ανακοίνωση του τρόπου υπολογισμού του προστίμου

[Συνθήκη ΕΚ, άρθρο 173 (νυν, κατόπιν τροποποιήσεως, άρθρο 230 ΕΚ) και άρθρο 190 (νυν άρθρο 253 ΕΚ)· κανονισμός 17 του Συμβουλίου, άρθρο 15]

29 Ανταγωνισμός - Πρόστιμα - Προϋποθέσεις επιβολής προστίμων από την Επιτροπή - Όφελος το οποίο άντλησε η επιχείρηση από την παράβαση - Δεν περιλαμβάνεται - Συνεκτίμηση του παρανόμου κέρδους για τον υπολογισμό του προστίμου - Προϋποθέσεις

(Κανονισμός 17 του Συμβουλίου, άρθρο 15)

30 Ανταγωνισμός - Πρόστιμα - Ύψος - Καθορισμός - Κριτήρια - Εφαρμογή στο πλαίσιο παραβάσεως την οποία διέπραξαν πλείονες επιχειρήσεις

(Κανονισμός 17 του Συμβουλίου, άρθρο 15 § 2)

31 Ανταγωνισμός - Πρόστιμα - Ύψος - Καθορισμός - Ποιος κύκλος εργασιών λαμβάνεται υπόψη για τον υπολογισμό του ανωτάτου ύψους του προστίμου - Ποιος κύκλος εργασιών λαμβάνεται υπόψη για τον υπολογισμό του προστίμου - Διάκριση

(Κανονισμός 17 του Συμβουλίου, άρθρο 15 § 2)

32 Aνταγωνισμός - Πρόστιμα - Ύψος - Καθορισμός - Ποιος κύκλος εργασιών λαμβάνεται υπόψη - Κύκλος εργασιών του συνόλου του ομίλου επιχειρήσεων - Ενσωμάτωση του κύκλου εργασιών των θυγατρικών τις οποίες δεν αφορά η προσβαλλομένη απόφαση στον κύκλο εργασιών της μητρικής εταιρίας για τον υπολογισμό του προστίμου που οφείλει η εταιρία αυτή - Επιβολή κατά τον τρόπο αυτό προστίμου στις εν λόγω θυγατρικές - Δεν υπάρχει

(Κανονισμός 17 του Συμβουλίου, άρθρο 15 § 2)

33 Ανταγωνισμός - Πρόστιμα - Ύψος - Μέθοδοι υπολογισμού - Μετατροπή σε ECU του κύκλου εργασιών του έτους αναφοράς των επιχειρήσεων βάσει της μέσης τιμής συναλλάγματος του ίδιου έτους - Επιτρέπεται

(Κανονισμός 17 του Συμβουλίου, άρθρο 15)

34 Διαδικασία - Δικαστικά έξοδα - Έξοδα δυνάμενα να αναζητηθούν - Έννοια - Δαπάνες για τη σύσταση και τη διατήρηση τραπεζικής εγγυήσεως - Έξοδα προκληθέντα κατά τη διοικητική διαδικασία στον τομέα του ανταγωνισμού - Δεν περιλαμβάνονται

(Κανονισμός Διαδικασίας του Πρωτοδικείου, άρθρο 91, στοιχείο ββ)

Περίληψη

1 Στις υποθέσεις ανταγωνισμού, σκοπός της προσβάσεως στον φάκελο είναι να παρέχεται στους αποδέκτες ανακοινώσεως αιτιάσεων η δυνατότητα να λαμβάνουν γνώση των αποδεικτικών στοιχείων που διαθέτει η Επιτροπή, ώστε να μπορέσουν να λάβουν λυσιτελώς θέση επί των συμπερασμάτων στα οποία έχει καταλήξει η Επιτροπή βάσει των στοιχείων αυτών. Η πρόσβαση στον φάκελο εντάσσεται, επομένως, στις διαδικαστικές εγγυήσεις που αποσκοπούν στην προστασία των δικαιωμάτων άμυνας και στην εξασφάλιση, ειδικότερα, της αποτελεσματικής ασκήσεως του δικαιώματος ακροάσεως, το οποίο προβλέπεται στα άρθρα 19, παράγραφοι 1 και 2, του κανονισμού 17, και 2 του κανονισμού 99/63. Ο σεβασμός των δικαιωμάτων αυτών σε κάθε διαδικασία που μπορεί να καταλήξει στην επιβολή κυρώσεων συνιστά θεμελιώδη αρχή του κοινοτικού δικαίου, η οποία πρέπει να τηρείται σε κάθε περίπτωση, ακόμη και αν πρόκειται για διοικητική διαδικασία.

Έτσι, στο πλαίσιο της κατ' αντιδικία διαδικασίας που οργανώνει ο κανονισμός 17 και λαμβανομένης υπόψη της γενικής αρχής της ισότητας των όπλων, δεν εναπόκειται στην Επιτροπή και μόνο να αποφασίζει ποια είναι τα έγγραφα που είναι χρήσιμα για την άμυνα των εμπλεκομένων μερών και το Πρωτοδικείο δεν μπορεί να επιδοκιμάσει το γεγονός ότι η Επιτροπή έχει τη δυνατότητα να αποφασίσει μόνη αυτή αν θα χρησιμοποιήσει ή όχι ορισμένα έγγραφα κατά των μερών αυτών, ενώ τα εμπλεκόμενα μέρη δεν είχαν πρόσβαση στα έγγραφα αυτά και δεν μπορούσαν επομένως να αποφασίσουν, αντιστοίχως, αν θα τα χρησιμοποιήσουν ή όχι για την άμυνά τους.

Επομένως, η Επιτροπή, προκειμένου να παράσχει στα εν λόγω μέρη τη δυνατότητα να αμυνθούν αποτελεσματικά, υποχρεούται να τους καταστήσει προσιτό ολόκληρο τον φάκελο έρευνας της υποθέσεως, εξαιρουμένων των εγγράφων που περιέχουν επιχειρηματικά απόρρητα άλλων επιχειρήσεων ή άλλα εμπιστευτικά πληροφοριακά στοιχεία και των εσωτερικών εγγράφων της Επιτροπής. Αν η Επιτροπή θεωρεί ότι ορισμένα έγγραφα περιέχουν επιχειρηματικά απόρρητα ή άλλα εμπιστευτικά πληροφοριακά στοιχεία, πρέπει να καταρτίσει ή να ζητήσει από τα εμπλεκόμενα μέρη από τα οποία προέρχονται τα έγγραφα αυτά να καταρτίσουν μη εμπιστευτικά κείμενα των εν λόγω εγγράφων. Αν η κατάρτιση μη εμπιστευτικών κειμένων όλων των εγγράφων αποδειχθεί δυσχερής, η Επιτροπή οφείλει να διαβιβάσει στους ενδιαφερομένους έναν αρκούντως ακριβή κατάλογο των εγγράφων που δημιουργούν πρόβλημα, ώστε να τους παράσχει τη δυνατότητα να καθορίσουν, έχοντας επίγνωση της καταστάσεως, αν τα περιγραφόμενα έγγραφα μπορούν να είναι ουσιώδη για την άμυνά τους. Συναφώς, δεν είναι αρκούντως ακριβής ένας κατάλογος εγγράφων ο οποίος δεν περιέχει καμία περιγραφή των καταχωρισμένων σ' αυτόν εγγράφων και δεν παρέχει, ως εκ τούτου, τη δυνατότητα στους ενδιαφερομένους να εκτιμήσουν κατά πόσον είναι σκόπιμο να ζητήσουν πρόσβαση σε συγκεκριμένα έγγραφα.

(Βλ. σκέψεις 142 έως 144, 147 και 148)

2 Η διαπίστωση ότι η Επιτροπή δεν παρέσχε στους προσφεύγοντες προσήκουσα πρόσβαση στον φάκελο έρευνας της υποθέσεως κατά τη διοικητική διαδικασία στον τομέα του ανταγωνισμού δεν μπορεί από μόνη της να έχει ως αποτέλεσμα την ακύρωση της προσβαλλομένης αποφάσεως. Συγκεκριμένα, η πρόσβαση στον φάκελο δεν αποτελεί αυτοσκοπό, αλλά σκοπεί στην προστασία των δικαιωμάτων άμυνας. Έτσι, το δικαίωμα προσβάσεως στον φάκελο είναι αναπόσπαστα συνδεδεμένο με την αρχή του σεβασμού των δικαιωμάτων της άμυνας και εξαρτάται από αυτή.

Επομένως, η προσβαλλομένη απόφαση μπορεί να ακυρωθεί εν όλω ή εν μέρει μόνον αφού διαπιστωθεί ότι η μη προσήκουσα πρόσβαση στον φάκελο εμπόδισε τους προσφεύγοντες να λάβουν γνώση εγγράφων που μπορούσαν να φανούν χρήσιμα για την άμυνά τους και αποτέλεσε έτσι προσβολή των δικαιωμάτων τους άμυνας. Η έκταση του τμήματος του φακέλου έρευνας της υποθέσεως στο οποίο δεν είχαν πρόσβαση οι προσφεύγοντες κατά τη διοικητική διαδικασία δεν αρκεί από μόνη της για τη στήριξη μιας τέτοιας διαπιστώσεως.

Οσάκις ένας προσφεύγων βάλλει, στο πλαίσιο προσφυγής ακυρώσεως μιας τελικής αποφάσεως της Επιτροπής, κατά της αρνήσεως της Επιτροπής να ανακοινώσει ένα ή περισσότερα στοιχεία του φακέλου, είναι έργο του Πρωτοδικείου να ζητήσει να του κοινοποιηθούν τα στοιχεία αυτά και να τα ερευνήσει. Στην περίπτωση αυτή, χωρίς το Πρωτοδικείο να είναι σε θέση να υποκαταστήσει την Επιτροπή, η εξέταση αυτή πρέπει να αφορά κατ' αρχάς το ζήτημα αν τα έγγραφα στα οποία δεν παρασχέθηκε πρόσβαση κατά τη διοικητική διαδικασία έχουν αντικειμενική σχέση με αιτίαση η οποία έγινε δεκτή εις βάρος του προσφεύγοντος τον οποίο αφορά η προσβαλλομένη απόφαση. Αν δεν υπάρχει τέτοια σχέση, τα εν λόγω έγγραφα δεν έχουν καμία χρησιμότητα για την άμυνα του προσφεύγοντος που τα επικαλείται. Αν, αντιθέτως, τα έγγραφα αυτά έχουν τέτοια σχέση, τότε πρέπει να εξετασθεί αν η μη γνωστοποίησή τους έθιξε την άμυνα του διαδίκου αυτού κατά τη διοικητική διαδικασία. Συναφώς, θα πρέπει να εξετασθούν τα αποδεικτικά στοιχεία που προσκόμισε η Επιτροπή προς στήριξη της αιτιάσεως αυτής και να εκτιμηθεί αν τα μη γνωστοποιηθέντα έγγραφα μπορούσαν να έχουν, από πλευράς των στοιχείων αυτών, σπουδαιότητα η οποία δεν έπρεπε να παραβλεφθεί. Θα συντρέχει προσβολή των δικαιωμάτων άμυνας αν υπήρχε μια πιθανότητα - έστω και περιορισμένη - να μπορούσε η διοικητική διαδικασία να καταλήξει σε διαφορετικό αποτέλεσμα σε περίπτωση που ο προσφεύγων είχε τη δυνατότητα να επικαλεσθεί το έγγραφο κατά την εν λόγω διοικητική διαδικασία.

(Βλ. σκέψεις 156, 240 και 241)

3 Στο πλαίσιο διοικητικής διαδικασίας στον τομέα του ανταγωνισμού, δεν μπορούν να προσβληθούν τα δικαιώματα άμυνας ενός προσφεύγοντος λόγω του ότι η Επιτροπή δεν του γνωστοποίησε έγγραφο το οποίο μπορούσε να περιέχει απαλλακτικά υπέρ αυτού στοιχεία, αν το έγγραφο αυτό προέρχεται από τον προσφεύγοντα αυτόν ή αν το εν λόγω έγγραφο βρισκόταν προδήλως στην κατοχή του ως άνω προσφεύγοντος κατά τη διοικητική διαδικασία. Πράγματι, αν έγγραφο το οποίο κατέχει ένας αποδέκτης της ανακοινώσεως αιτιάσεων περιέχει απαλλακτικά υπέρ αυτού στοιχεία, τίποτε δεν τον εμποδίζει να επικαλεσθεί το έγγραφο αυτό κατά τη διοικητική διαδικασία. Για την οργάνωση της άμυνάς του, ένας διάδικος δεν περιορίζεται μόνο στα έγγραφα του φακέλου της Επιτροπής στα οποία έχει πρόσβαση. Έχει την ευχέρεια να χρησιμοποιήσει κάθε έγγραφο που κρίνει χρήσιμο για να αντικρούσει τους ισχυρισμούς της Επιτροπής.

(Βλ. σκέψη 248)

4 Ένα έγγραφο δεν μπορεί να θεωρηθεί επιβαρυντικό έναντι μιας επιχειρήσεως εμπλεκομένης σε διαδικασία στον τομέα του ανταγωνισμού παρά μόνον αν η Επιτροπή το χρησιμοποιήσει προς στήριξη της διαπιστώσεως μιας παραβάσεως στην οποία μετέσχε η επιχείρηση αυτή. Προς απόδειξη της υπάρξεως προσβολής των δικαιωμάτων άμυνάς της, δεν αρκεί να αποδείξει η επιχείρηση αυτή ότι δεν μπόρεσε να λάβει θέση κατά τη διοικητική διαδικασία επί εγγράφου χρησιμοποιηθέντος σε οποιοδήποτε σημείο της προσβαλλομένης αποφάσεως. Πρέπει να αποδείξει ότι η Επιτροπή χρησιμοποίησε, στην προσβαλλομένη απόφαση, ένα νέο αποδεικτικό στοιχείο για να διαπιστώσει την ύπαρξη παραβάσεως στην οποία μετέσχε η εν λόγω επιχείρηση.

Εξάλλου, όλα τα έγγραφα που χρησιμοποιήθηκαν στην προσβαλλομένη απόφαση στο πλαίσιο παραβάσεως προσαπτομένης σε μια επιχείρηση δεν αποτελούν κατ' ανάγκη επιβαρυντικά έγγραφα ληφθέντα υπόψη εις βάρος της, επί των οποίων έπρεπε να έχει τη δυνατότητα να λάβει θέση κατά τη διοικητική διαδικασία. Πράγματι, δεν μπορεί να τίθεται θέμα προσβολής των δικαιωμάτων άμυνάς της αν ένα έγγραφο στο οποίο δεν είχε πρόσβαση χρησιμοποιήθηκε στην προσβαλλομένη απόφαση αποκλειστικώς και μόνο για να στηρίξει τη συμμετοχή μιας άλλης επιχειρήσεως στην ίδια παράβαση ή αν χρησιμοποιήθηκε για την αντίκρουση ενός συγκεκριμένου ισχυρισμού τον οποίο προέβαλε η εν λόγω άλλη επιχείρηση κατά τη διοικητική διαδικασία.

(Βλ. σκέψεις 284 και 318)

5 Πρέπει να αποκλεισθεί η χρησιμοποίηση, ως μέσων για την απόδειξη παραβάσεων των κανόνων του ανταγωνισμού, των εγγράφων τα οποία ελήφθησαν υπόψη εις βάρος των προσφευγόντων με την προσβαλλομένη απόφαση, χωρίς οι διάδικοι αυτοί να έχουν στη διάθεσή τους τα έγγραφα αυτά κατά τη διοικητική διαδικασία ή χωρίς να μπορούν ευλόγως να προβλέψουν τα συμπεράσματα που θα αντλούσε εντεύθεν η Επιτροπή.

Ο αποκλεισμός αυτός, όχι μόνο δεν συνεπάγεται την ολική ακύρωση της αποφάσεως, αλλά επιπλέον έχει σημασία μόνο στο μέτρο που η αντίστοιχη αιτίαση της Επιτροπής μπορούσε να αποδειχθεί μόνο με τα έγγραφα αυτά.

(Βλ. σκέψεις 323 και 364)

6 Στο πλαίσιο διοικητικής διαδικασίας στον τομέα του ανταγωνισμού, η Επιτροπή δεν υποχρεούται να παράσχει πρόσβαση, με δική της πρωτοβουλία, σε έγγραφα τα οποία δεν υπάρχουν στον φάκελό της έρευνας της υποθέσεως και τα οποία δεν έχει την πρόθεση να χρησιμοποιήσει στην οριστική απόφαση εις βάρος των εμπλεκομένων μερών. Επομένως, η επιχείρηση, η οποία μαθαίνει κατά τη διοικητική διαδικασία ότι η Επιτροπή διαθέτει έγγραφα δυνάμενα να χρησιμεύσουν για την άμυνά της και η οποία επιθυμεί να λάβει γνώση των εγγράφων αυτών, υποχρεούται να υποβάλει στο κοινοτικό όργανο ρητή αίτηση προσβάσεως στα έγγραφα αυτά. Η παράλειψη του προσφεύγοντος να ενεργήσει κατά τον τρόπο αυτό κατά τη διοικητική διαδικασία συνεπάγεται συναφώς απώλεια του δικαιώματος όσον αφορά την προσφυγή ακυρώσεως που θα ασκηθεί ενδεχομένως κατά της οριστικής αποφάσεως.

Σε περίπτωση που η Επιτροπή απορρίψει κατά τη διοικητική διαδικασία την αίτηση ενός προσφεύγοντος να του παρασχεθεί πρόσβαση σε έγγραφα τα οποία δεν υπάρχουν στον φάκελο έρευνας της υποθέσεως, μπορεί να διαπιστωθεί η ύπαρξη προσβολής των δικαιωμάτων άμυνας μόνον εφόσον αποδειχθεί ότι η διοικητική διαδικασία μπορούσε να έχει καταλήξει σε διαφορετικό αποτέλεσμα σε περίπτωση που ο προσφεύγων είχε πρόσβαση στα εν λόγω έγγραφα κατά τη διάρκεια της διαδικασίας αυτής.

(Βλ. σκέψη 383)

7 Η Επιτροπή δεν υποχρεούται να παράσχει πρόσβαση σε εσωτερικά έγγραφα κατά τη διοικητική διαδικασία στον τομέα του ανταγωνισμού. Εξάλλου, κατά τη διαδικασία ενώπιον του κοινοτικού δικαστή, τα έγγραφα αυτά δεν γνωστοποιούνται στους προσφεύγοντες, εκτός αν το απαιτούν οι εξαιρετικές περιστάσεις της συγκεκριμένης υποθέσεως, βάσει σοβαρών ενδείξεων τις οποίες αυτοί οφείλουν να προσκομίσουν. Αυτός ο περιορισμός της προσβάσεως στα εσωτερικά έγγραφα δικαιολογείται από την ανάγκη διασφαλίσεως της εύρυθμης λειτουργίας του οικείου οργάνου στον τομέα της πατάξεως των παραβάσεων των κανόνων ανταγωνισμού της Συνθήκης.

(Βλ. σκέψη 420)

8 Η ανακοίνωση αιτιάσεων πρέπει να εκθέτει τις αιτιάσεις κατά τρόπο αρκούντως σαφή, έστω και συνοπτικό, ώστε οι ενδιαφερόμενοι να είναι σε θέση να αντιληφθούν για ποιες ενέργειες τους επέκρινε η Επιτροπή. Πράγματι, υπ' αυτήν και μόνον την προϋπόθεση μπορεί η ανακοίνωση αιτιάσεων να επιτελέσει τη λειτουργία την οποία της προσδίδουν οι κοινοτικοί κανονισμοί και η οποία συνίσταται στην παροχή όλων των αναγκαίων στοιχείων στις επιχειρήσεις και ενώσεις επιχειρήσεων, ώστε να μπορέσουν να αμυνθούν προσηκόντως πριν εκδώσει η Επιτροπή οριστική απόφαση.

(Βλ. σκέψη 476)

9 Η Επιτροπή δεν δικαιούται να επιβάλει πρόστιμο σε επιχείρηση ή ένωση επιχειρήσεων χωρίς να έχει προηγουμένως πληροφορήσει την ενδιαφερόμενη, κατά τη διοικητική διαδικασία, για την προς τούτο πρόθεσή της. Έτσι, η ανακοίνωση αιτιάσεων πρέπει να παρέχει στον αποδέκτη της ενδείξεις ως προς την εσκεμμένη ή εξ αμελείας τέλεση της διαπραχθείσας παραβάσεως και ως προς τη σοβαρότητα και τη διάρκεια της παραβάσεως αυτής, με σκοπό τον καθορισμό του ύψους του προστίμου, ώστε να του παράσχει τη δυνατότητα να προβλέψει ότι θα μπορούσε να του επιβληθεί πρόστιμο. Πράγματι, η ανακοίνωση αιτιάσεων πρέπει να παρέχει στην εμπλεκόμενη επιχείρηση ή ένωση επιχειρήσεων τη δυνατότητα να αμυνθεί όχι μόνον κατά της διαπιστώσεως της παραβάσεως, αλλά και κατά της επιβολής προστίμου.

Συγκεκριμένα, αν για ειδικούς λόγους η Επιτροπή σκοπεύει να επιβάλει πρόστιμα για την ίδια παράβαση τόσο σε ένωση επιχειρήσεων όσο και στις επιχειρήσεις μέλη της ενώσεως αυτής, υποχρεούται να αναφέρει σαφώς την πρόθεση αυτή στην ανακοίνωση αιτιάσεων ή σε συμπλήρωμα αυτής. Δεν εκφράζει την πρόθεση αυτή η ανακοίνωση αιτιάσεων της οποίας η μία και μοναδική παράγραφος επί των προστίμων δεν διαλαμβάνει καμία άλλη μνεία αυτών των ενώσεων επιχειρήσεων πλην μιας σχεδόν λέξη προς λέξη παραθέσεως του άρθρου 15, παράγραφος 2, του κανονισμού 17, κατά το οποίο η Επιτροπή δύναται να επιβάλει πρόστιμα στις επιχειρήσεις και ενώσεις επιχειρήσεων, και στην οποία ανακοίνωση αιτιάσεων η Επιτροπή, με τις παρατηρήσεις της επί των κατ' αρχήν προϋποθέσεων για την επιβολή προστίμου και επί του καθορισμού του ύψους του προστίμου, δεν εξέφρασε την πρόθεσή της να επιβάλει πρόστιμα και στις ενώσεις επιχειρήσεων.

(Βλ. σκέψεις 480 και 481, 483 έως 485)

10 Η Επιτροπή δεν υποχρεούται, στο πλαίσιο διοικητικής διαδικασίας στον τομέα του ανταγωνισμού, να χορηγήσει στις επιχειρήσεις μετάφραση των παραρτημάτων της ανακοινώσεως αιτιάσεων, δεδομένου ότι δεν πρόκειται περί «εγγράφων» υπό την έννοια του άρθρου 3 του κανονισμού 1 του Συμβουλίου, της 15ης Απριλίου 1958, περί καθορισμού του γλωσσικού καθεστώτος της Ευρωπαϋκής Οικονομικής Κοινότητος. Πράγματι, τα έγγραφα αυτά δεν προέρχονται από την Επιτροπή, αλλά αποτελούν πειστήρια στα οποία στηρίζεται η Επιτροπή.

Τα προερχόμενα από τις επιχειρήσεις ή επαγγελματικές ενώσεις έγγραφα, τα οποία παραθέτει επί λέξει η Επιτροπή στην ανακοίνωση αιτιάσεων προς στήριξη των αιτιάσεων αυτών, κατά μείζονα λόγο δεν μπορούν να θεωρηθούν ως προερχόμενα από το θεσμικό όργανο αυτό, μολονότι η ανακοίνωση αιτιάσεων αποτελεί «έγγραφο» της Επιτροπής υπό την έννοια της ανωτέρω διατάξεως. Επομένως, το γεγονός ότι η ανακοίνωση αιτιάσεων παραθέτει διάφορα μη μεταφρασμένα αποσπάσματα τέτοιων εγγράφων ομοίως δεν μπορεί να θεωρηθεί παράβαση του άρθρου 3 του κανονισμού 1.

Τα πρακτικά των ακροάσεων τα οποία προβλέπει το άρθρο 9, παράγραφος 4, του κανονισμού 99/63 έχουν ως αποκλειστικό σκοπό να αναπαράγουν γραπτώς τις προφορικές παρεμβάσεις των διαφόρων ενδιαφερομένων στη γλώσσα που χρησιμοποίησαν, ώστε αυτοί να μπορούν να ελέγξουν αν οι δικές τους δηλώσεις καταγράφηκαν ορθώς. Δεν αποτελούν έγγραφα προερχόμενα από την Επιτροπή υπό την έννοια του άρθρου 3 του κανονισμού 1 και, συνεπώς, δεν χρειάζεται να μεταφρασθούν.

Εξάλλου, για την εκτίμηση της αποδεικτικής αξίας των αποδεικτικών στοιχείων που επικαλέσθηκε η Επιτροπή προς στήριξη της ανακοινώσεώς της αιτιάσεων και, επομένως, για την προετοιμασία άμυνας, επιβάλλεται να υπάρχει πρόσβαση μάλλον στα αποδεικτικά στοιχεία καθαυτά παρά σε μια ανεπίσημη μετάφρασή τους. Συνεπώς, ο σεβασμός των δικαιωμάτων άμυνας επιβάλλει να μπορούν οι αποδέκτες της ανακοινώσεως αιτιάσεων να έχουν πρόσβαση κατά τη διοικητική διαδικασία στα πρωτότυπα όλων των επιβαρυντικών εγγράφων. Ωστόσο, η αρχή αυτή περί των δικαιωμάτων άμυνας δεν επιβάλλει στην Επιτροπή την υποχρέωση να μεταφράζει στη γλώσσα του κράτους μέλους στο οποίο είναι εγκατεστημένοι οι αποδέκτες της ανακοινώσεως αιτιάσεων τα έγγραφα που παρατίθενται στην ανακοίνωση αιτιάσεων ή χρησιμοποιούνται προς στήριξή της. Επομένως, πρέπει να απορριφθεί ο ισχυρισμός των προσφευγόντων ο οποίος αντλείται από προσβολή των δικαιωμάτων τους άμυνας, λόγω του ότι η Επιτροπή παρέλειψε να τους χορηγήσει μετάφραση ορισμένων αποδεικτικών στοιχείων που παραθέτει στην ανακοίνωση αιτιάσεων και που χρησιμοποίησε προς στήριξη της ανακοινώσεως αυτής.

(Βλ. σκέψεις 631, 633 έως 636)

11 Οσάκις ένα θεσμικό όργανο απευθύνει σε ένα πρόσωπο το οποίο υπάγεται στη δικαιοδοσία κράτους μέλους έγγραφο μη καταρτισθέν στη γλώσσα του κράτους αυτού, η διαπραχθείσα παρανομία, όσο αξιόμεμπτη και αν είναι, καθιστά πλημμελή τη διαδικασία μόνον αν απορρέουν από αυτήν επιζήμιες συνέπειες για το εν λόγω πρόσωπο στο πλαίσιο της διοικητικής διαδικασίας.

(Βλ. σκέψη 643)

12 Η λήψη της γνώμης της συμβουλευτικής επιτροπής, την οποία προβλέπει το άρθρο 10, παράγραφοι 3 έως 6, του κανονισμού 17, αποτελεί ουσιώδη τύπο, η παράβαση του οποίου θίγει τη νομιμότητα της τελικής αποφάσεως της Επιτροπής, αν αποδειχθεί ότι το γεγονός ότι δεν διαβιβάσθηκαν ορισμένα ουσιώδη στοιχεία εμπόδισε τη συμβουλευτική επιτροπή να εκφέρει τη γνώμη της έχοντας πλήρη γνώση των δεδομένων, δηλαδή χωρίς να παραπλανηθεί ως προς ουσιώδες ζήτημα από ανακρίβειες ή παραλείψεις.

Δεν αποτελεί παράβαση του τύπου αυτού το ότι η Επιτροπή δεν γνωστοποιεί στη συμβουλευτική επιτροπή τα ακριβή ποσά των προτεινομένων προστίμων, αλλά της αναφέρει ένα συνολικό κατά προσέγγιση ποσό σε ECU, το οποίο αντιπροσωπεύει το σύνολο των προστίμων, και την πληροφορεί ότι θα επιβάλει πρόστιμο ποσοστού 5 % επί του κύκλου εργασιών σε ορισμένες κατονομαζόμενες στην απόφαση επιχειρήσεις που φέρουν βαριά ευθύνη και ποσοστού 3,5 % σε άλλες επίσης κατονομαζόμενες στην απόφαση επιχειρήσεις που φέρουν λιγότερο βαριά ευθύνη. Πράγματι, υπό τις συνθήκες αυτές, η Επιτροπή έχει διαβιβάσει στη συμβουλευτική επιτροπή το σύνολο των ουσιωδών στοιχείων που ήσαν αναγκαία για να διαμορφώσει γνώμη επί των προστίμων.

(Βλ. σκέψεις 742, 744, 748)

13 Δεν είναι απαραίτητο οι επαγγελματικές ενώσεις να έχουν ιδία εμπορική ή παραγωγική δραστηριότητα προκειμένου να τύχουν της εφαρμογής του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης (νυν άρθρου 81, παράγραφος 1, ΕΚ). Πράγματι, το άρθρο 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης έχει εφαρμογή στις ενώσεις κατά το μέτρο που η δραστηριότητά τους ή η δραστηριότητα των επιχειρήσεων που μετέχουν σ' αυτές σκοπεί στην παραγωγή αποτελεσμάτων τα οποία επιδιώκει να καταστείλει το άρθρο αυτό. Κάθε άλλη ερμηνεία θα είχε ως συνέπεια να καταστήσει το άρθρο 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης κενό περιεχομένου.

(Βλ. σκέψη 1320)

14 Το άρθρο 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης (νυν άρθρο 81, παράγραφος 1, ΕΚ) δεν αποκλείει τις συμφωνίες μεταξύ ενώσεων επιχειρήσεων και επιχειρήσεων από το πεδίο εφαρμογής των απαγορεύσεων που θεσπίζει. Για να δεχθεί σωρευτικώς τη συμμετοχή μιας ενώσεως και των μελών της στην ίδια παράβαση, η Επιτροπή πρέπει να αποδείξει ότι η ένωση είχε αυτοτελή συμπεριφορά σε σχέση με αυτή των μελών της.

(Βλ. σκέψη 1325)

15 Άπαξ μια επιχείρηση ή ένωση επιχειρήσεων μετέσχε, ακόμη και χωρίς να έχει ενεργό ρόλο, σε μία ή περισσότερες συνεδριάσεις κατά τις οποίες εκδηλώθηκε ή επιβεβαιώθηκε εκ νέου η σύμπτωση βουλήσεων επί της αρχής περί θίγουσας τον ανταγωνισμό συμπεριφοράς και με την παρουσία της συναίνεσε ή, τουλάχιστον, έδωσε στους λοιπούς μετασχόντες την εντύπωση ότι συναινούσε στο περιεχόμενο της θίγουσας τον ανταγωνισμό συμφωνίας η οποία συνήφθη και κατόπιν επιβεβαιώθηκε κατά τις συνεδριάσεις αυτές, πρέπει να θεωρείται ότι μετέσχε στην εν λόγω συμφωνία, εκτός αν αποδείξει ότι αποστασιοποιήθηκε δημοσίως από την παράνομη συνεννόηση ή ότι πληροφόρησε τους λοιπούς μετέχοντες ότι σκόπευε να μετάσχει στις συνεδριάσεις αυτές έχοντας διαφορετικές προθέσεις από τις δικές τους.

Εφόσον δεν αποδεικνύει την αποστασιοποίηση αυτή, το γεγονός ότι αυτή η επιχείρηση ή ένωση επιχειρήσεων δεν συμμορφώνεται προς τα αποτελέσματα των συνεδριάσεων αυτών ουδόλως μειώνει την πλήρη ευθύνη της για τη συμμετοχή της στη σύμπραξη.

(Βλ. σκέψεις 1353, 1389, 3199)

16 Για την εφαρμογή του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης (νυν άρθρου 81, παράγραφος 1, ΕΚ), η εκτίμηση των συγκεκριμένων αποτελεσμάτων μιας συμφωνίας παρέλκει όταν προκύπτει ότι αυτή έχει ως αντικείμενο την παρεμπόδιση, τον περιορισμό ή τη νόθευση του ανταγωνισμού εντός της κοινής αγοράς. Στην περίπτωση αυτή, η έλλειψη, στην προσβαλλομένη απόφαση, οποιασδήποτε αναλύσεως των αποτελεσμάτων της συμφωνίας επί του ανταγωνισμού δεν συνιστά, επομένως, πλημμέλεια της αποφάσεως που μπορεί να επιφέρει την ακύρωσή της. Έτσι, άπαξ η Επιτροπή αποδείξει ότι το αντικείμενο της συμφωνίας αυτής αντιβαίνει προς τον ανταγωνισμό, δεν οφείλει να αποδείξει επιπλέον ότι η συμφωνία αυτή παρήγαγε περιοριστικά για τον ανταγωνισμό αποτελέσματα εντός της κοινής αγοράς.

(Βλ. σκέψη 1531)

17 Kαμία αρχή του κοινοτικού δικαίου δεν κωλύει την Επιτροπή να στηρίζεται σε ένα και μόνον έγγραφο για να καταλήξει στην ύπαρξη παραβάσεως του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης (νυν άρθρου 81, παράγραφος 1, ΕΚ), υπό την προϋπόθεση ότι η αποδεικτική αξία του εγγράφου αυτού είναι αναμφίβολη και ότι το εν λόγω έγγραφο αποδεικνύει από μόνο του με βεβαιότητα την ύπαρξη της ως άνω παραβάσεως. Συναφώς, για την εκτίμηση της αποδεικτικής αξίας ενός εγγράφου πρέπει προπάντων να ελέγχεται η ακρίβεια της περιεχόμενης σ' αυτό πληροφορίας. Πρέπει επομένως να λαμβάνεται υπόψη η προέλευση του εγγράφου, οι περιστάσεις υπό τις οποίες καταρτίστηκε, ο αποδέκτης του και αν, σύμφωνα με το περιεχόμενό του, το έγγραφο φαίνεται λογικό και αξιόπιστο.

(Βλ. σκέψη 1838)

18 Η έννοια της εναρμονισμένης πρακτικής προϋποθέτει την ύπαρξη επαφών χαρακτηριζομένων από αμοιβαιότητα. Αυτή η προϋπόθεση της αμοιβαιότητας πληρούται οσάκις η εκ μέρους ενός ανταγωνιστή αποκάλυψη σε άλλον ανταγωνιστή των μελλοντικών του προθέσεων ή της μελλοντικής του συμπεριφοράς στην αγορά ζητήθηκε ή, τουλάχιστον, έγινε δεκτή από τον δεύτερο. Τούτο συμβαίνει οσάκις η συνομιλία κατά την οποία ένας επιχειρηματίας πληροφορήθηκε από τον ανταγωνιστή του τις προθέσεις ή τη μελλοντική συμπεριφορά του ανταγωνιστή αυτού προκλήθηκε από τον εν λόγω επιχειρηματία και οσάκις από τα πρακτικά της συνομιλίας τα οποία κατάρτισε o ως άνω επιχειρηματίας προκύπτει ότι αυτός δεν εξέφρασε καμία επιφύλαξη ή αντίρρηση όταν ο ανταγωνιστής του του γνωστοποίησε τις προθέσεις του. Υπό τις συνθήκες αυτές, δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι ο επιχειρηματίας αυτός είχε απλώς κατά την εν λόγω συνομιλία τον εντελώς παθητικό ρόλο του αποδέκτη των πληροφοριών τις οποίες ο ανταγωνιστής του αποφάσισε μονομερώς να του γνωστοποιήσει, χωρίς ο ίδιος να του ζητήσει οτιδήποτε.

(Βλ. σκέψη 1849)

19 Συνιστά εναρμονισμένη πρακτική απαγορευόμενη από το άρθρο 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης (νυν άρθρο 81, παράγραφος 1, ΕΚ) κάθε άμεση ή έμμεση επαφή μεταξύ επιχειρηματιών ικανή να αποκαλύψει σε ανταγωνιστή τη συμπεριφορά που οι ίδιοι έχουν αποφασίσει ή έχουν κατά νου να τηρήσουν στην αγορά, οσάκις η επαφή αυτή έχει ως αντικείμενο ή ως αποτέλεσμα τη δημιουργία συνθηκών ανταγωνισμού που δεν αντιστοιχούν στις κανονικές συνθήκες της αγοράς. Συνεπώς, για να στοιχειοθετηθεί εναρμονισμένη πρακτική δεν είναι αναγκαίο να αποδειχθεί ότι ένας επιχειρηματίας ανέλαβε επισήμως δέσμευση, έναντι ενός ή περισσοτέρων άλλων, να υιοθετήσει την τάδε ή τη δείνα συμπεριφορά ή ότι οι ανταγωνιστές καθόρισαν από κοινού τη μελλοντική συμπεριφορά τους στην αγορά. Αρκεί ο επιχειρηματίας, μέσω της δηλώσεώς του περί των προθέσεών του, να έχει εξαλείψει ή, τουλάχιστον, να έχει μειώσει σημαντικώς την αβεβαιότητα ως προς την αναμενόμενη εκ μέρους του συμπεριφορά στην αγορά.

(Βλ. σκέψη 1852)

20 Όπως προκύπτει από το γράμμα του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης (νυν άρθρου 81, παράγραφος 1, ΕΚ), η έννοια της εναρμονισμένης πρακτικής ενέχει πράγματι, πέραν από τη διαβούλευση μεταξύ επιχειρήσεων, και συμπεριφορά στην αγορά συνακόλουθη προς αυτή τη διαβούλευση και σχέση αιτίου και αιτιατού μεταξύ των δύο αυτών στοιχείων. Πρέπει να τεκμαίρεται, πλην αποδείξεως του εναντίου που βαρύνει τους ενδιαφερόμενους, ότι η επίμαχη διαβούλευση με την οποία οι ενδιαφερόμενοι αυτοί σκοπούσαν να κατανείμουν μεταξύ τους την αγορά επηρέασε τη συμπεριφορά τους στην αγορά αυτή.

(Βλ. σκέψεις 1855, 1865)

21 Oι επιχειρήσεις δεν μπορούν να δικαιολογούν την παράβαση των κανόνων του ανταγωνισμού με το πρόσχημα ότι τις εξώθησε στην παράβαση αυτή η συμπεριφορά άλλων επιχειρηματιών. Το γεγονός ότι οι επιχειρηματίες αυτοί έτυχαν κρατικών ενισχύσεων δεν μπορεί ούτε να καταστήσει νόμιμη την ανάληψη ιδιωτικών πρωτοβουλιών που θίγουν τον ανταγωνισμό, ακόμη και αν οι εν λόγω ενισχύσεις ήσαν παράνομες. Μολονότι οι επιχειρήσεις έχουν το δικαίωμα όχι μόνο να επισημαίνουν στις αρμόδιες αρχές, περιλαμβανομένης και της ίδιας της Επιτροπής, τις ενδεχόμενες παραβιάσεις των εθνικών ή κοινοτικών διατάξεων, αλλά επίσης να προβαίνουν σε συλλογικές εκδηλώσεις για τον σκοπό αυτό, πράγμα το οποίο προϋποθέτει κατ' ανάγκη τη δυνατότητα διεξαγωγής προπαρασκευαστικών συζητήσεων μεταξύ τους, αντιθέτως, δεν μπορούν να παίρνουν το δίκαιο στα χέρια τους υποκαθιστώντας τις αρμόδιες αρχές στην πάταξη ενδεχομένων παραβιάσεων του εθνικού και/ή του κοινοτικού δικαίου και εμποδίζοντας, με μέτρα ληφθέντα με δική τους πρωτοβουλία, την κυκλοφορία των προϋόντων στην εσωτερική αγορά.

Το γεγονός ότι η Επιτροπή μπορεί να επέδειξε ελαστικότητα ως προς τον φάκελο των προαναφερθεισών κρατικών ενισχύσεων και έτσι να παρέβη ορισμένες από τις υποχρεώσεις που υπέχει από το άρθρο 155 της Συνθήκης ΕΚ (νυν άρθρο 211 ΕΚ) δεν μπορεί να δικαιολογήσει τυχόν παραβιάσεις του κοινοτικού δικαίου.

(Βλ. σκέψεις 2557 έως 2559)

22 Η έννοια της εναρμονισμένης πρακτικής αφορά μορφή συντονισμού μεταξύ επιχειρήσεων που, χωρίς να φθάνει μέχρι την κατά κυριολεξία σύναψη συμβάσεως, αντικαθιστά ηθελημένα τους κινδύνους που ενέχει ο ανταγωνισμός με την έμπρακτη συνεργασία των επιχειρήσεων αυτών. Τα κριτήρια συντονισμού και συνεργασίας τα οποία ορίζουν την έννοια αυτή νοούνται υπό το πρίσμα της αντιλήψεως που είναι συνυφασμένη με τις περί ανταγωνισμού διατάξεις της Συνθήκης, κατά την οποία κάθε επιχειρηματίας πρέπει να καθορίζει αυτοτελώς την πολιτική που προτίθεται να ακολουθήσει στην κοινή αγορά. Aυτή η απαίτηση αυτονομίας αντιτίθεται αυστηρώς σε κάθε άμεση ή έμμεση επαφή μεταξύ επιχειρηματιών, η οποία έχει ως αντικείμενο ή ως αποτέλεσμα τη δημιουργία συνθηκών ανταγωνισμού που δεν αντιστοιχούν προς τις κανονικές συνθήκες της αγοράς.

(Βλ. σκέψη 3150)

23 Το γεγονός και μόνον ότι ένας παραγωγός κράτους μέλους γνώριζε ότι οι αγορές στις οποίες προέβαιναν από αυτόν οι λοιποί Ευρωπαίοι παραγωγοί αποσκοπούσαν στην παύση ή, τουλάχιστον, στη μείωση των απευθείας πωλήσεων του στις ευρωπαϋκές αγορές δεν επιτρέπει να θεωρηθεί ότι μετέσχε σε σύμπραξη αντιβαίνουσα στο άρθρο 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης (νυν άρθρο 81, παράγραφος 1, ΕΚ). Η γνώση αυτή δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι υποδηλώνει συμπεριφορά συνιστώσα παράβαση, παρά μόνον αν αποδειχθεί ότι συνοδεύεται από προσχώρηση του παραγωγού αυτού στον σκοπό που επιδίωκαν οι ανωτέρω παραγωγοί με τις ως άνω αγοραπωλησίες. Κατά το μέτρο που ο σκοπός αυτός αντιβαίνει στα συμφέροντα του εν λόγω παραγωγού, μόνον η απόδειξη δεσμεύσεως του παραγωγού αυτού να παύσει ή να μειώσει τις απευθείας πωλήσεις του στις ευρωπαϋκές αγορές, ως αντάλλαγμα για τις υπό εξέταση αγοραπωλησίες, θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι συνιστά εκ μέρους του προσχώρηση στον σκοπό αυτό.

(Βλ. σκέψεις 3443 και 3444)

24 Η συνεργασία μεταξύ επιχειρήσεων στις αγορές εξαγωγών προς τις τρίτες χώρες δεν μπορεί να θεωρηθεί ως παράβαση του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης (νυν άρθρου 81, παράγραφος 1, ΕΚ), παρά μόνον εφόσον η συνεργασία αυτή έχει ως αντικείμενο ή ως αποτέλεσμα την παρεμπόδιση, τον περιορισμό ή τη νόθευση του ανταγωνισμού εντός της Κοινότητας και εφόσον δύναται να επηρεάσει το εμπόριο μεταξύ κρατών μελών. Τούτο συμβαίνει σε περίπτωση συνεργασίας μεταξύ επιχειρήσεων με σκοπό την αποτροπή των διεισδύσεων των ανταγωνιστών στις αντίστοιχες εθνικές αγορές των επιχειρήσεων αυτών εντός της Κοινότητας.

(Βλ. σκέψεις 3868 και 3869)

25 Από το κείμενο του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης (νυν άρθρου 81, παράγραφος 1, ΕΚ) προκύπτει ότι οι εναρμονισμένες πρακτικές απαγορεύονται, ασχέτως αποτελέσματος, άπαξ έχουν αντίθετο προς τον ανταγωνισμό αντικείμενο. Ναι μεν η έννοια της εναρμονισμένης πρακτικής προϋποθέτει συμπεριφορά στην αγορά, δεν συνεπάγεται όμως κατ' ανάγκην ότι η συμπεριφορά αυτή επιφέρει συγκεκριμένα το αποτέλεσμα να περιορίζει, να καταργεί ή να νοθεύει τον ανταγωνισμό.

Εξάλλου, απαγορεύοντας τις συμπράξεις που έχουν ως αντικείμενο ή ως αποτέλεσμα τον περιορισμό του ανταγωνισμού και οι οποίες είναι ικανές να θίξουν το μεταξύ κρατών μελών εμπόριο, το άρθρο 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης δεν επιβάλλει να αποδεικνύεται ότι η εν λόγω σύμπραξη έχει πράγματι θίξει αισθητά το εν λόγω εμπόριο, γεγονός άλλωστε το οποίο, στην πλειονότητα των περιπτώσεων, δυσχερώς μπορεί να αποδειχθεί επαρκώς κατά νόμο, αλλά ζητεί να αποδεικνύεται ότι η σύμπραξη αυτή ήταν ικανή να έχει ένα τέτοιο αποτέλεσμα. Έτσι, η προϋπόθεση ότι πρέπει να θίγεται το μεταξύ κρατών μελών εμπόριο πληρούται όταν, βάσει συνόλου νομικών και πραγματικών στοιχείων, η διαπιστούμενη σύμπραξη επιτρέπει να πιθανολογηθεί επαρκώς ότι μπορεί να ασκήσει άμεση ή έμμεση, πραγματική ή δυνητική επίδραση στα ρεύματα του μεταξύ κρατών μελών εμπορίου.

Έτσι, ορθώς η Επιτροπή χαρακτήρισε ως εναρμονισμένη πρακτική υπό την έννοια του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης μια συνεργασία στο πλαίσιο επιτροπής επιχειρηματιών σκοπούσα στην αποτροπή των διεισδύσεων των ανταγωνιστών στις αντίστοιχες εθνικές αγορές της Κοινότητας. Πράγματι, στο πλαίσιο αυτό, τα μέλη της επιτροπής αυτής, ή τουλάχιστον ορισμένα από αυτά, υποκατέστησαν στους κινδύνους του ανταγωνισμού μια πρακτική συνεργασία μεταξύ τους που έχει αντικείμενο σαφώς αντίθετο προς τον ανταγωνισμό και είναι ικανή, λαμβανομένου υπόψη του αντικειμένου της επιτροπής και της οικονομικής σημασίας των μελών της, να θίξει ουσιωδώς το μεταξύ κρατών μελών εμπόριο.

(Βλ. σκέψεις 3921, 3924, 3927 και 3928, 3930, 3932)

26 Οι διμερείς ή πολυμερείς συμπράξεις μπορούν να θεωρηθούν συστατικά στοιχεία ενιαίας συμφωνίας θίγουσας των ανταγωνισμό μόνον αν αποδειχθεί ότι εντάσσονται σε ένα συνολικό σχέδιο με το οποίο επιδιώκεται κοινός στόχος.

Ωστόσο, η ταυτότητα αντικειμένου μεταξύ τέτοιων συμπράξεων και μιας τέτοιας θίγουσας τον ανταγωνισμό συμφωνίας δεν αρκεί για να καταλογισθεί σε μια επιχείρηση η συμμετοχή στη συμφωνία αυτή.

Πράγματι, μόνον αν η επιχείρηση, όταν μετέσχε σ' αυτές τις συμπράξεις, γνώριζε ή όφειλε να γνωρίζει ότι, διά της συμμετοχής της αυτής, εντασσόταν στην ενιαία συμφωνία, μπορεί η συμμετοχή της στις εν λόγω συμπράξεις να αποτελεί την έκφραση της προσχωρήσεώς της στη συμφωνία αυτή.

(Βλ. σκέψεις 4027, 4109, 4112)

27 H Επιτροπή υποχρεούται να αποδεικνύει όχι μόνον την ύπαρξη θίγουσας τον ανταγωνισμό συμφωνίας, αλλά και τη διάρκειά της.

Λαμβανομένου υπόψη του συστήματος αποδείξεως της παραβάσεως το οποίο χρησιμοποιείται στην προσβαλλομένη απόφαση, κατά το οποίο, αφενός, η συμμετοχή ενός εμπλεκομένου μέρους σε μέτρο εφαρμογής της συμφωνίας αποτελούσε την απόδειξη της συμμετοχής του στη συμφωνία αυτή και, αφετέρου, η Επιτροπή επέλεξε να στηριχτεί αποκλειστικώς σε άμεσες έγγραφες αποδείξεις προκειμένου να θεμελιώσει τη συμφωνία και τα μέτρα εφαρμογής της καθώς και τη συμμετοχή εκάστου συμβαλλομένου σ' αυτή, η Επιτροπή δεν μπορούσε, ελλείψει τέτοιων άμεσων εγγράφων αποδείξεων, να θεωρήσει ότι συνεχίζεται η συμμετοχή ενός συμβαλλομένου στη συμφωνία μετά την τελευταία αποδειχθείσα συμμετοχή του σε μέτρο εφαρμογής της συμφωνίας αυτής.

(Βλ. σκέψεις 4270, 4281 έως 4283)

28 Η επιβαλλόμενη από το άρθρο 190 της Συνθήκης (νυν άρθρο 253 ΕΚ) αιτιολογία, η οποία συνιστά ουσιώδη τύπο υπό την έννοια του άρθρου 173 της Συνθήκης αυτής (νυν, κατόπιν τροποποιήσεως, άρθρου 230 ΕΚ), πρέπει να είναι προσαρμοσμένη στη φύση της οικείας πράξεως και πρέπει να διαφαίνεται από αυτήν κατά τρόπο σαφή και μη διφορούμενο η συλλογιστική της κοινοτικής αρχής που εκδίδει την προσβαλλομένη πράξη, κατά τρόπο που να καθιστά δυνατό στους ενδιαφερομένους να γνωρίζουν τους λόγους που δικαιολογούν τη λήψη του μέτρου και στο αρμόδιο δικαιοδοτικό όργανο να ασκεί τον έλεγχό του.

Προκειμένου για απόφαση επιβάλλουσα πρόστιμα σε πλείονες επιχειρήσεις ή ενώσεις για παράβαση των κοινοτικών κανόνων του ανταγωνισμού, το περιεχόμενο της υποχρεώσεως αιτιολογήσεως πρέπει ιδίως να εκτιμάται με γνώμονα το ότι η σοβαρότητα των παραβάσεων πρέπει να αποδεικνύεται βάσει μεγάλου αριθμού στοιχείων όπως είναι, ιδίως, τα ιδιαίτερα περιστατικά της υποθέσεως, το όλο πλαίσιό της και ο αποτρεπτικός χαρακτήρας των προστίμων, και τούτο χωρίς να υφίσταται δεσμευτικός ή εξαντλητικός κατάλογος κριτηρίων που πρέπει οπωσδήποτε να λαμβάνονται υπόψη. Επιπλέον, κατά τον καθορισμό του ύψους κάθε προστίμου, η Επιτροπή διαθέτει εξουσία εκτιμήσεως και δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι υποχρεούται να εφαρμόσει προς τούτο ένα συγκεκριμένο μαθηματικό τύπο.

Ευκταίον είναι να μπορούν οι επιχειρήσεις - προκειμένου να καθορίζουν τη θέση τους με πλήρη επίγνωση - να γνωρίζουν λεπτομερώς, σύμφωνα με όποιο σύστημα κρίνει σκόπιμο η Επιτροπή, τον τρόπο υπολογισμού του προστίμου που τους έχει επιβληθεί, χωρίς να είναι υποχρεωμένες προς τούτο να ασκήσουν ένδικη προσφυγή κατά της αποφάσεως. Τούτο ισχύει κατά μείζονα λόγο όταν η Επιτροπή χρησιμοποιεί λεπτομερείς μαθηματικούς τύπους για να υπολογίσει τα πρόστιμα. Σε μια τέτοια περίπτωση, είναι ευκταίο να παρέχεται στις ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις και, ενδεχομένως, στο Πρωτοδικείο η δυνατότητα να ελέγχουν αν η μέθοδος που χρησιμοποίησε και τα στάδια που ακολούθησε η Επιτροπή δεν παρουσιάζουν σφάλματα και συνάδουν με τις διατάξεις και τις αρχές που εφαρμόζονται στον τομέα των προστίμων, ιδίως δε με την αρχή της απαγορεύσεως των διακρίσεων. Συναφώς, στο Πρωτοδικείο εναπόκειται να ζητήσει από την Επιτροπή, αν το κρίνει απαραίτητο για την εξέταση των λόγων που προβάλλουν οι προσφεύγουσες, συγκεκριμένες διευκρινίσεις επί των διαφόρων κριτηρίων που έλαβε η Επιτροπή υπόψη της και εξέθεσε στην προσβαλλομένη απόφαση. Πάντως, αυτές οι εξηγήσεις δεν αποτελούν πρόσθετη και εκ των υστέρων παρεχόμενη αιτιολογία της προσβαλλομένης αποφάσεως, αλλά την αριθμητική έκφραση των κριτηρίων που διατυπώνονται στην προσβαλλομένη απόφαση, όταν αυτά είναι δυνατόν να προσδιοριστούν ποσοτικώς.

(Βλ. σκέψεις 4725 και 4726, 4734 έως 4737)

29 Tο γεγονός ότι μια επιχείρηση δεν αποκόμισε κέρδος από παράβαση των κανόνων του ανταγωνισμού δεν μπορεί να συνιστά εμπόδιο στην επιβολή προστίμου, άλλως αυτό θα έχανε τον αποτρεπτικό χαρακτήρα του. Επομένως, η Επιτροπή δεν είναι υποχρεωμένη, προκειμένου να καθορίσει τα πρόστιμα, να αποδείξει ότι η παράβαση προσπόρισε παράνομο όφελος στις οικείες επιχειρήσεις, ούτε να λάβει υπόψη, ενδεχομένως, την έλλειψη κέρδους από την παράβαση. Η εκτίμηση του παρανόμου κέρδους που αντλήθηκε από την παράβαση μπορεί, βεβαίως, να έχει σημασία αν η Επιτροπή στηρίζεται ακριβώς στο κέρδος αυτό για να αξιολογήσει τη σοβαρότητα της εν λόγω παραβάσεως και/ή να υπολογίσει τα πρόστιμα.

Συναφώς, τα αναγραφόμενα στην ΞΞΙ η Έκθεση περί της πολιτικής του ανταγωνισμού της Επιτροπής, κατά τα οποία: «Για να καθορίσει το ύψος του προστίμου, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη όλα τα πραγματικά στοιχεία που ασκούν επιρροή. Το οικονομικό όφελος που άντλησαν από την παράβασή τους οι επιχειρήσεις που παρέβησαν τους κανόνες του ανταγωνισμού θα καταστεί ένα στοιχείο όλο και περισσότερο καθοριστικό. Κάθε φορά που η Επιτροπή θα μπορέσει να αξιολογήσει το εν λόγω παράνομο κέρδος, έστω κατά προσέγγιση, θα το λάβει υπόψη για να υπολογίσει το πρόστιμο», δεν σημαίνουν ότι η Επιτροπή ανέλαβε εφεξής την υποχρέωση να αποδείξει σε κάθε περίπτωση, προκειμένου να καθορίσει το πρόστιμο, το οικονομικό όφελος που συνδέεται με τη διαπιστωθείσα παράβαση. Εκφράζουν απλώς τη βούλησή της να λάβει περισσότερο υπόψη το στοιχείο αυτό και να το θεωρήσει ως βάση του υπολογισμού των προστίμων, καθόσον ήταν σε θέση να το αξιολογήσει, έστω και κατά προσέγγιση.

(Βλ. σκέψεις 4881 και 4882, 4884 και 4885)

30 Στο πλαίσιο διαδικασίας στον τομέα του ανταγωνισμού, η Επιτροπή πρέπει, για τον καθορισμό του ύψους των προστίμων, να λαμβάνει υπόψη όλα τα στοιχεία που μπορούν να επηρεάσουν την εκτίμηση της σοβαρότητας των παραβάσεων, όπως, μεταξύ άλλων, ο ρόλος που διαδραμάτισε εκάστη των προσφευγουσών στις παραβάσεις αυτές και ο κίνδυνος που αντιπροσωπεύουν παραβάσεις της μορφής αυτής για τους στόχους της Κοινότητας. Άπαξ μια παράβαση έχει διαπραχθεί από πλείονες επιχειρήσεις, πρέπει να εξετάζεται η σχετική σοβαρότητα της συμμετοχής εκάστης αυτών.

(Βλ. σκέψεις 4949, 4994)

31 Στον τομέα του καθορισμού των προστίμων στις υποθέσεις ανταγωνισμού, «ο κύκλος εργασιών που επραγματοποιήθη κατά την προηγούμενη διαχειριστική περίοδο», μνεία του οποίου γίνεται στο άρθρο 15, παράγραφος 2, του κανονισμού 17, αναφέρεται στον ολικό κύκλο εργασιών καθεμίας από τις οικείες επιχειρήσεις, ο οποίος πραγματοποιήθηκε κατά την τελευταία πλήρη διαχειριστική περίοδο εκάστης των επιχειρήσεων αυτών κατά την ημερομηνία εκδόσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως. Οι αναφορές στον εν λόγω κύκλο εργασιών και στην εν λόγω διαχειριστική περίοδο αφορούν μόνον το ανώτατο ύψος, 10 %, του προστίμου που μπορεί να επιβληθεί.

Εξάλλου, η προμνημονευθείσα διάταξη του κανονισμού 17 δεν περιέχει κανένα εδαφικό όριο όσον αφορά τον κύκλο εργασιών τον οποίο μπορεί να λάβει υπόψη της η Επιτροπή κατά τον υπολογισμό του προστίμου.

Συνεπώς, η Επιτροπή μπορεί να καθορίσει το πρόστιμο βάσει του κύκλου εργασιών της επιλογής της, όσον αφορά τη γεωγραφική ζώνη και τα οικεία προϋόντα, ενδεχομένως αφορώντος προγενέστερη διαχειριστική περίοδο, υπό την προϋπόθεση ότι το πρόστιμο που υπολογίζεται επί των βάσεων αυτών δεν υπερβαίνει το προμνημονευθέν όριο.

(Βλ. σκέψεις 5009, 5022 και 5023)

32 Οσάκις μια επιχείρηση η οποία είναι ο δράστης παραβάσεως των κανόνων ανταγωνισμού βρίσκεται επικεφαλής ομίλου ο οποίος συνιστά οικονομική ενότητα, ο κύκλος εργασιών που πρέπει να ληφθεί υπόψη για τον υπολογισμό του προστίμου της είναι ο κύκλος εργασιών του συνόλου του ομίλου αυτού. Ο τελευταίος αυτός κύκλος εργασιών συνιστά, πράγματι, την καλύτερη ένδειξη της οικονομικής σημασίας της στην αγορά.

Μια τέτοια επιχείρηση δεν μπορεί να ισχυριστεί ότι στις θυγατρικές της, τις οποίες δεν αφορά η προσβαλλομένη απόφαση, επιβλήθηκε πρόστιμο λόγω της ενσωματώσεως του κύκλου εργασιών τους στον κύκλο εργασιών της μητρικής εταιρίας για τον υπολογισμό του προστίμου που επιβλήθηκε στην τελευταία αυτή εταιρία. Πράγματι, εφόσον το πρόστιμο επιβάλλεται στην επιχείρηση ιδίω ονόματι και η επιχείρηση αυτή είναι αποδέκτης ιδίω ονόματι της προσβαλλομένης αποφάσεως, μόνον αυτή οφείλει το προαναφερθέν πρόστιμο. Το γεγονός ότι η επιβάρυνση του προστίμου μπορεί να κατανεμηθεί εντός του ομίλου επικεφαλής του οποίου βρίσκεται η επιχείρηση αυτή συνιστά περιστατικό που δεν ασκεί επιρροή σε σχέση με τους κανόνες που αφορούν τον καθορισμό των προστίμων.

(Βλ. σκέψεις 5040, 5049)

33 Η Επιτροπή έχει δικαίωμα, σε απόφαση επιβάλλουσα πρόστιμο στον τομέα του ανταγωνισμού, να εκφράζει το ύψος του προστίμου σε ECU, νομισματική μονάδα μετατρέψιμη σε εθνικό νόμισμα.

Εφόσον η Επιτροπή επιλέξει να υπολογίσει το πρόστιμο βάσει του κύκλου εργασιών ενός συγκεκριμένου έτους αναφοράς, εκφρασθέντος σε εθνικό νόμισμα, βασίμως μετατρέπει τον εν λόγω κύκλο εργασιών σε ECU, βάσει της μέσης τιμής συναλλάγματος του εν λόγω έτους αναφοράς και όχι βάσει της τιμής συναλλάγματος που ίσχυε κατά την ημερομηνία εκδόσεως ή κοινοποιήσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως.

Καίτοι η λύση αυτή ενδέχεται να σημαίνει ότι μια επιχείρηση πρέπει να καταβάλει ποσό ονομαστικώς υψηλότερο ή χαμηλότερο αυτού που θα έπρεπε να καταβληθεί στην περίπτωση εφαρμογής της τιμής συναλλάγματος που ίσχυε κατά την ημερομηνία εκδόσεως ή κοινοποιήσεως της προσβαλλομένης αποφάσεως, τούτο αποτελεί τη λογική συνέπεια των διακυμάνσεων των πραγματικών αξιών των διαφόρων εθνικών νομισμάτων.

(Βλ. σκέψεις 5054, 5056)

34 Tα έξοδα στα οποία υποβάλλεται μια επιχείρηση για τη σύσταση και τη διατήρηση τραπεζικής εγγυήσεως που σκοπεί στην αποφυγή της αναγκαστικής εκτελέσεως μιας αποφάσεως της Επιτροπής που την αφορά δεν αποτελούν έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν οι διάδικοι λόγω της δίκης κατά την έννοια του άρθρου 91, στοιχείο ββ, του Κανονισμού Διαδικασίας του Πρωτοδικείου. Ομοίως, πρέπει να απορριφθεί το αίτημα μιας επιχειρήσεως να υποχρεωθεί η Επιτροπή να καταβάλει το ισόποσο των εξόδων στα οποία υποβλήθηκε η προσφεύγουσα αυτή κατά τη διοικητική διαδικασία στον τομέα του ανταγωνισμού. Πράγματι, μολονότι, κατά το άρθρο 91 του Κανονισμού Διαδικασίας, «θεωρούνται ως έξοδα που μπορούν να αναζητηθούν (...) τα αναγκαία έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν οι διάδικοι λόγω της δίκης», η διάταξη αυτή εννοεί με τον όρο «δίκη» μόνον τη διαδικασία ενώπιον του Πρωτοδικείου, αποκλειομένης της προ της ασκήσεως της προσφυγής διαδικασίας.

(Βλ. σκέψεις 5133 και 5134)

Διάδικοι

Στις συνεκδικαζόμενες υποθέσεις T-25/95, T-26/95, T-30/95, T-31/95, T-32/95, T-34/95, T-35/95, T-36/95, T-37/95, T-38/95, T-39/95, T-42/95, T-43/95, T-44/95, T-45/95, T-46/95, T-48/95, T-50/95, T-51/95, T-52/95, T-53/95, T-54/95, T-55/95, T-56/95, T-57/95, T-58/95, T-59/95, T-60/95, T-61/95, T-62/95, T-63/95, T-64/95, T-65/95, T-68/95, T-69/95, T-70/95, T-71/95, T-87/95, T-88/95, T-103/95 και T-104/95,

T-25/95

Cimenteries CBR SA, εταιρία βελγικού δικαίου, με έδρα τις Βρυξέλλες, εκπροσωπούμενη από τους Michel Waelbroeck, Alexandre Vandencasteele και Denis Waelbroeck, αρχικώς δε επίσης από τον Olivier Speltdoorn, δικηγόρους Βρυξελλών, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Ernest Arendt, 8-10, rue Mathias Hardt,

T-26/95

Cembureau - Association europιenne du ciment, ένωση βελγικού δικαίου, με έδρα τις Βρυξέλλες, εκπροσωπούμενη από τους Julian Ellison, solicitor, και Mark Clough, barrister, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Aloyse May, 31, Grand-rue,

T-30/95

Fιdιration de l'industrie cimentiθre belge ASBL, ένωση βελγικού δικαίου, με έδρα τις Βρυξέλλες, εκπροσωπούμενη από τους Onno Willem Brouwer, δικηγόρο Άμστερνταμ, και Frιdιric P. Louis, δικηγόρο Βρυξελλών, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Marc Loesch, 11, rue Goethe,

T-31/95

Eerste Nederlandse Cementindustrie NV (ENCI), εταιρία ολλανδικού δικαίου, με έδρα το 's-Hertogenbosch (Κάτω Ξώρες), εκπροσωπούμενη από τους Mark B. W. Biesheuvel, δικηγόρο Ξάγης, και T. Martijn Snoep, δικηγόρο Ρότερνταμ, με αντικλήτους στο Λουξεμβούργο τους δικηγόρους Alex Bonn και Alex Schmitt, 7, Val Sainte-Croix,

T-32/95

Vereniging Nederlandse Cementindustrie (VNC), ένωση ολλανδικού δικαίου, με έδρα το 's-Hertogenbosch (Κάτω Ξώρες), εκπροσωπούμενη από τους Piet A. Wackie Eysten, δικηγόρο Ξάγης, και T. Martijn Snoep, δικηγόρο Ρότερνταμ, με αντικλήτους στο Λουξεμβούργο τους δικηγόρους Alex Bonn και Alex Schmitt, 7, Val Sainte-Croix,

T-34/95

Ciments luxembourgeois SA, εταιρία λουξεμβουργιανού δικαίου, με έδρα το Esch-sur-Alzette (Λουξεμβούργο), εκπροσωπούμενη από τον Jochim Sedemund, δικηγόρο Κολωνίας, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Aloyse May, 31, Grand-rue,

T-35/95

Dyckerhoff AG, εταιρία γερμανικού δικαίου, με έδρα το Wiesbaden (Γερμανία), εκπροσωπούμενη από τους Claus Tessin και Frank Montag, δικηγόρους Κολωνίας, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Aloyse May, 31, Grand-rue,

T-36/95

Syndicat national de l'industrie cimentiθre (SFIC), ένωση γαλλικού δικαίου, με έδρα το Παρίσι, εκπροσωπούμενη από τους Ιdouard Didier και Jean-Claude Rivalland, δικηγόρους Παρισιού, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τη δικηγόρο Katia Manhaeve, 56-58, rue Charles Martel,

T-37/95

Vicat SA, εταιρία γαλλικού δικαίου, με έδρα το Παρίσι, εκπροσωπούμενη από τους Ιdouard Didier και Jean-Claude Rivalland, δικηγόρους Παρισιού, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τη δικηγόρο Katia Manhaeve, 56-58, rue Charles Martel,

T-38/95

Groupe Origny SA, εταιρία γαλλικού δικαίου, με έδρα το Παρίσι, διάδοχος της Cedest SA, εκπροσωπούμενη από τους Xavier de Roux και Marie-Pia Hutin, δικηγόρους Παρισιού, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Jacques Loesch, 11, rue Goethe,

T-39/95

Ciments franηais SA, εταιρία γαλλικού δικαίου, με έδρα το Παρίσι, εκπροσωπούμενη από τον Antoine Winckler, δικηγόρο Παρισιού, με τόπο επιδόσεων στο Λουξεμβούργο το δικηγορικό γραφείο Elvinger, Hoss et Prussen, 2, place Winston Churchill,

T-42/95

Heideberger Zement AG, εταιρία γερμανικού δικαίου, με έδρα τη Ξαϋδελβέργη (Γερμανία), εκπροσωπούμενη από τους Rainer Bechtold, δικηγόρο Στουτγάρδης, και Hans-Jφrg Niemeyer, δικηγόρο Στουτγάρδης και Βρυξελλών, με τόπο επιδόσεων στο Λουξεμβούργο το δικηγορικό γραφείο Loesch et Wolter, 11, rue Goethe,

T-43/95

Lafarge Coppιe SA, εταιρία γαλλικού δικαίου, με έδρα το Παρίσι, εκπροσωπούμενη από τον Henry Lesguillons, δικηγόρο Παρισιού, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Marc Loesch, 11, rue Goethe,

T-44/95

Aalborg Portland A/S, εταιρία δανικού δικαίου, με έδρα το Aalborg (Δανία), εκπροσωπούμενη από την Karen Dyekjζr-Hansen και την Katja Hoegh, δικηγόρους Κοπεγχάγης, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Aloyse May, 31, Grand-rue,

T-45/95

Alsen AG, πρώην Alsen-Breitenburg Zement- und Kalkwerke GmbH, εταιρία γερμανικού δικαίου, με έδρα το Αμβούργο (Γερμανία), εκπροσωπούμενη από τους Karlheinz Moosecker και Martin Klusmann, δικηγόρους Ντύσσελντορφ, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Alex Bonn, 7, Val Sainte-Croix,

T-46/95

Alsen AG, πρώην Nordcement AG, εταιρία γερμανικού δικαίου, με έδρα το Αμβούργο (Γερμανία), εκπροσωπούμενη από τους Karlheinz Moosecker και Martin Klusmann, δικηγόρους Ντύσσελντορφ, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Alex Bonn, 7, Val Sainte-Croix,

T-48/95

Bundesverband der Deutschen Zementindustrie eV, ένωση γερμανικού δικαίου, με έδρα την Κολωνία (Γερμανία), εκπροσωπούμενη από τον Jochen Burrichter, δικηγόρο Ντύσσελντορφ, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Aloyse May, 31, Grand-rue,

T-50/95

Unicem SpA, εταιρία ιταλικού δικαίου, με έδρα το Τορίνο (Ιταλία), εκπροσωπούμενη από τους Franzo Grande Stevens και Andrea Gandini, δικηγόρους Τορίνου, GianDomenico Magrone και Cristoforo Osti, δικηγόρους Ρώμης, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Marc Loesch, 11, rue Goethe,

T-51/95

Fratelli Buzzi SpA, εταιρία ιταλικού δικαίου, με έδρα το Casale Monferrato (Ιταλία), εκπροσωπούμενη από τους Guido Brosio, Carlo Pavesio και Nicola Ceraolo, δικηγόρους Τορίνου, Claudia Crescenzi και Silvia D'Alberti, δικηγόρους Ρώμης, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Renι Faltz, 6, rue Heinrich Heine,

T-52/95

Compaρia Valenciana de Cementos Portland SA, εταιρία ισπανικού δικαίου, με έδρα τη Μαδρίτη, εκπροσωπούμενη από τους Santiago Martνnez Lage και Jaime Pιrez-Bustamante Kφster, δικηγόρους Μαδρίτης, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Aloyse May, 31, Grand-rue,

T-53/95

The Rugby Group plc, εταιρία αγγλικού δικαίου, με έδρα το Rugby (Ηνωμένο Βασίλειο), εκπροσωπούμενη από την Lynda Martin Alegi, solicitor Λονδίνου, και τον Jacques Bourgeois, δικηγόρο Βρυξελλών, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Marc Loesch, 11, rue Goethe,

T-54/95

British Cement Association, ένωση αγγλικού δικαίου, με έδρα το Berkshire (Ηνωμένο Βασίλειο), εκπροσωπούμενη αρχικώς από τους Kenneth Parker, QC, Robert Tudway και Dorcas Rogers, solicitors Λονδίνου, στη συνέχεια δε αποκλειστικώς από τους Kenneth Parker και Robert Tudway, με τόπο επιδόσεων στο Λουξεμβούργο το δικηγορικό γραφείο Arendt et Medernach, 8-10, rue Mathias Hardt,

T-55/95

Asland SA, εταιρία ισπανικού δικαίου, με έδρα τη Βαρκελώνη (Ισπανία), εκπροσωπούμενη αρχικώς από τους Antonio Creus Carreras και Xavier Ruiz Calzado, δικηγόρους Βαρκελώνης, και τον Antonio Hierro Hernαndez Mora, δικηγόρο Μαδρίτης, στη συνέχεια δε από τους Antonio Creus Carreras, Antonio Hierro Hernαndez Mora και Marta Ventura Arasanz, δικηγόρο Βαρκελώνης, του δικηγορικού γραφείου Cuatrecasas, 78, avenue d'Auderghem, Βρυξέλλες,

T-56/95

Castle Cement Ltd, εταιρία αγγλικού δικαίου, με έδρα το Birmingham (Ηνωμένο Βασίλειο), εκπροσωπούμενη από τους Nicholas Forwood, QC, John Cook, Geert Goeteyn και Trevor Soames, solicitors, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Ernest Arendt, 8-10, rue Mathias Hardt,

T-57/95

Ανώνυμος Γενική Εταιρία Τσιμέντων Ηρακλής, εταιρία ελληνικού δικαίου, με έδρα την Αθήνα, εκπροσωπούμενη από τους Kώστα Λουκόπουλο, Σωτήριο Φέλιο και Ειρήνη Γκορτσίλα, δικηγόρους Αθηνών, και τους Sebastian Farr και Ciaran Walker, solicitors, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Jos Stoffel, 8, rue Willy Goergen,

T-58/95

Corporaciσn Uniland SA, εταιρία ισπανικού δικαίου, με έδρα τη Βαρκελώνη (Ισπανία), εκπροσωπούμενη από τους Luis de Carlos Bertrαn και Edurne Navarro Varona, δικηγόρους Βαρκελώνης, με αντικλήτους στο Λουξεμβούργο τους δικηγόρους Alex Bonn και Alex Schmitt, 7, Val Sainte-Croix,

T-59/95

Agrupaciσn de Fabricantes de Cemento de Espaρa (Oficemen), ένωση ισπανικού δικαίου, με έδρα τη Μαδρίτη, εκπροσωπούμενη αρχικώς από τους Jaime Folguera Crespo και Ramσn Vidal Puig, δικηγόρους Μαδρίτης, στη συνέχεια δε αποκλειστικώς από τον Jaime Folguera Crespo, με αντικλήτους στο Λουξεμβούργο τους δικηγόρους Alex Bonn και Alex Schmitt, 7, Val Sainte-Croix,

T-60/95

Irish Cement Ltd, εταιρία ιρλανδικού δικαίου, με έδρα το Δουβλίνο, εκπροσωπούμενη αρχικώς από τον John D. Cooke, SC, στη συνέχεια δε από τον Paul Sreenan, SC, εντολοδόχους του δικηγορικού γραφείου Gerrard, Scallan και O'Brien, solicitors Δουβλίνου, με τόπο επιδόσεων στο Λουξεμβούργο το δικηγορικό γραφείο Faltz et associιs, 6, rue Heinrich Heine,

T-61/95

Cimpor - Cimentos de Portugal SA, εταιρία πορτογαλικού δικαίου, με έδρα τη Λισαβόνα, εκπροσωπούμενη από τους Carlos Botelho Moniz, Teresa Mendes, Amadeu Brandγo Colaηo και Adelino Duarte, δικηγόρους Λισαβόνας, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Aloyse May, 31, Grand-rue,

T-62/95

Secil - Companhia Geral de Cal e Cimento SA, εταιρία πορτογαλικού δικαίου, με έδρα το Outγo, Setϊbal (Πορτογαλία), εκπροσωπούμενη από τον Nuno Mimoso Ruiz, δικηγόρο Λισαβόνας, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Aloyse May, 31, Grand-rue,

T-63/95

Associaηγo Tιcnica da Indϊstria de Cimento (ATIC), ένωση πορτογαλικού δικαίου, με έδρα τη Λισαβόνα, εκπροσωπούμενη από τον Mαrio Joγo Marques Mendes, δικηγόρο Λισαβόνας, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Aloyse May, 31, Grand-rue,

T-64/95

Ανώνυμος Εταιρία Τσιμέντων Τιτάν, εταιρία ελληνικού δικαίου, με έδρα την Αθήνα, εκπροσωπούμενη από τους Ian S. Forrester, QC, του δικηγορικού συλλόγου Σκωτίας, και Αριστοτέλη N. Kαπλανίδη, δικηγόρο Θεσσαλονίκης, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Tom Loesch, 11, rue Goethe,

T-65/95

Italcementi - Fabbriche Riunite Cemento SpA, εταιρία ιταλικού δικαίου, με έδρα το Bergamo (Ιταλία), εκπροσωπούμενη από τους Andrι Faures, δικηγόρο Βρυξελλών, Cesare Lanciani, δικηγόρο Μιλάνου, Alberto Predieri, δικηγόρο Φλωρεντίας, Mario Siragusa, δικηγόρο Ρώμης, Francesca Maria Moretti, δικηγόρο Μπολώνιας, και Giulio Cesare Rizza, δικηγόρο Συρακουσών, με τόπο επιδόσεων στο Λουξεμβούργο το δικηγορικό γραφείο Elvinger, Hoss et Prussen, 2, place Winston Churchill,

T-68/95

Holderbank Financiθre Glarus AG, εταιρία ελβετικού δικαίου, με έδρα την Jona (Ελβετία), εκπροσωπούμενη από τους Cornelis Canenbley και Michael Esser-Welliι, δικηγόρους Ντύσσελντορφ, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Alex Bonn, 7, Val Sainte-Croix,

T-69/95

Hornos Ibιricos Alba SA (Hisalba), εταιρία ισπανικού δικαίου, με έδρα τη Μαδρίτη, εκπροσωπούμενη από τους Michael Schόtte, δικηγόρο Βερολίνου, Luis Suarιz de Lezo Mantilla, δικηγόρο Μαδρίτης, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Alex Bonn, 7, Val Sainte-Croix,

T-70/95

Aker RGI ASA, εταιρία νορβηγικού δικαίου, με έδρα το Όσλο, εκπροσωπούμενη από τους Nicholas Forwood, QC, John Cook, Geert Goeteyn και Trevor Soames, solicitors, με τόπο επιδόσεων στο Λουξεμβούργο το δικηγορικό γραφείο Arendt et Medernach, 8-10, rue Mathias Hardt,

T-71/95

Scancem (publ) AB, πρώην Euroc AB, εταιρία σουηδικού δικαίου, με έδρα το Malmφ (Σουηδία), εκπροσωπούμενη από τους Nicholas Forwood, QC, John Cook, Geert Goeteyn και Trevor Soames, solicitors, με τόπο επιδόσεων στο Λουξεμβούργο το δικηγορικό γραφείο Arendt et Medernach, 8-10, rue Mathias Hardt,

T-87/95

Cementir - Cementerie del Tirreno SpA, εταιρία ιταλικού δικαίου, με έδρα τη Ρώμη, εκπροσωπούμενη από τους Gian Michele Roberti και Antonio Tizzano, δικηγόρους Νεαπόλεως, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Alain Lorang, 51, rue Albert 1er,

T-88/95

Blue Circle Industries plc, εταιρία αγγλικού δικαίου, με έδρα το Λονδίνο, εκπροσωπούμενη αρχικώς από τους Jeremy Lever, QC, Nicholas Green και Jessica Simor, barristers, Laura Carstensen και Sarah Vaughan, solicitors, στη συνέχεια δε από τους Nicholas Green, Jessica Simor και Laura Carstensen και από τον Marc Israel, solicitor, με τόπο επιδόσεων στο Λουξεμβούργο το δικηγορικό γραφείο Elvinger, Hoss et Prussen, 2, place Winston Churchill,

T-103/95

Ένωση Τσιμεντοβιομηχανιών Ελλάδος, ένωση ελληνικού δικαίου, με έδρα την Αθήνα, εκπροσωπούμενη από τους Iωάννη Γεωργακάκη και Μαρία Γκολφινοπούλου, δικηγόρους Αθηνών, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Tom Loesch, 11, rue Goethe,

και

T-104/95

Τσιμέντα Ξαλκίδος AE, εταιρία ελληνικού δικαίου, με έδρα την Αθήνα, εκπροσωπούμενη από τον Παναγιώτη Μαρίνου Μπερνίτσα, δικηγόρο Αθηνών, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον δικηγόρο Philippe Dupont, 8-10, rue Mathias Hardt,

προσφεύγουσες,

κατά

Επιτροπής των Ευρωπαϋκών Κοινοτήτων, εκπροσωπουμένης από τους Richard Lyal (σε όλες τις υποθέσεις), Julian Currall (στην υπόθεση T-26/95), Wouter Wils (στις υποθέσεις T-31/95 και T-32/95), Norbert Lorenz (αρχικώς, στις υποθέσεις T-34/95, T-35/95, T-42/95, T-45/95, T-46/95, T-48/95 και T-68/95), Hans Peter Hartvig (στην υπόθεση T-44/95), Klaus Wiedner (αντικαταστάτη του Norbert Lorenz στις υποθέσεις T-34/95, T-35/95, T-42/95, T-45/95, T-46/95, T-48/95 και T-68/95), Francisco Enrique Gonzαlez-Dνaz (αρχικώς, στις υποθέσεις T-52/95, T-55/95, T-58/95, T-59/95 και T-69/95), Francisco de Sousa Fialho (στις υποθέσεις T-61/95, T-62/95 και T-63/95), Θεοφάνη Ξριστοφόρου (στις υποθέσεις T-103/95 και T-104/95), μέλη της Νομικής Υπηρεσίας, και Rosemary Caudwell (στις υποθέσεις T-53/95 και T-60/95), δημόσιο υπάλληλο κράτους μέλους αποσπασμένη στην Επιτροπή, επικουρουμένους από τους Marc van der Woude και Jean-Jo Evrard, δικηγόρους Βρυξελλών (στις υποθέσεις T-25/95 και T-30/95), Bertrand Wδgenbaur, δικηγόρο Κολωνίας και Βρυξελλών (στην υπόθεση T-34/95), Alexander Bφhlke, δικηγόρο Φρανκφούρτης επί του Μάιν και Βρυξελλών (στις υποθέσεις T-35/95 και T-42/95), Nicole Coutrelis, δικηγόρο Παρισιού (στις υποθέσεις T-36/95, T-37/95, T-38/95, T-39/95 και T-43/95), Alberto Dal Ferro, δικηγόρο Vicenza (στις υποθέσεις T-50/95, T-51/95, T-65/95 και T-87/95), Renzo Maria Morresi, δικηγόρο Μπολώνιας (στις υποθέσεις T-50/95, T-51/95, T-65/95 και T-87/95), Josι Rivas Andrιs, δικηγόρο Μαδρίτης (στις υποθέσεις T-52/95, T-55/95, T-58/95, T-59/95 και T-69/95), David Lloyd Jones, barrister (στις υποθέσεις T-54/95 και T-88/95), Scott Crosby, solicitor (στις υποθέσεις T-56/95, T-70/95 και T-71/95), και Leonard Hawkes, solicitor (στις υποθέσεις T-57/95 και T-64/95), Victor Refega Fernandes, δικηγόρο Λισαβόνας (στις υποθέσεις T-61/95, T-62/95 και T-63/95), Rainer M. Bierwagen, δικηγόρο Βρυξελλών (στην υπόθεση T-68/95), Mark Brealey, barrister (στην υπόθεση T-88/95), και Αλκιβιάδη Οικονόμου, δικηγόρο Αθηνών (στις υποθέσεις T-103/95 και T-104/95), με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον Carlos Gσmez de la Cruz, Centre Wagner, Kirchberg,

καθής,

"που έχει ως αντικείμενο προσφυγές με αίτημα την πλήρη ή μερική ακύρωση της αποφάσεως 94/815/ΕΚ της Επιτροπής, της 30ής Νοεμβρίου 1994, σχετικά με διαδικασία εφαρμογής του άρθρου 85 της Συνθήκης ΕΚ (υπόθεση IV/33.126 και 33.322 - Τσιμέντο) (ΕΕ L 343, σ. 1),

ΤΟ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑ$ΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ

(τέταρτο πενταμελές τμήμα),

συγκείμενο από την P. Lindh, Πρόεδρο, τους R. Garcνa-Valdecasas, K. Lenaerts, J. Azizi και M. Jaeger, δικαστές,

γραμματέας: I. Maselis, εισηγητής σε γραφείο δικαστή,

έχοντας υπόψη την έγγραφη διαδικασία και κατόπιν των προφορικών διαδικασιών της 16ης Σεπτεμβρίου 1998 (στις υποθέσεις T-26/95, T-36/95, T-37/95 και T-38/95), της 18ης Σεπτεμβρίου 1998 (στις υποθέσεις T-39/95, T-43/95, T-70/95 και T-71/95), της 23ης Σεπτεμβρίου 1998 (στις υποθέσεις T-53/95, T-54/95, T-56/95 και T-88/95), της 25ης Σεπτεμβρίου 1998 (στις υποθέσεις Τ-57/95, T-64/95, T-103/95 και T-104/95), της 30ής Σεπτεμβρίου 1998 (στις υποθέσεις T-50/95, T-51/95, T-65/95 και T-87/95), της 2ας Οκτωβρίου 1998 (στις υποθέσεις T-61/95, T-62/95 και T-63/95), της 7ης Οκτωβρίου 1998 (στις υποθέσεις T-55/95, T-58/95 και T-59/95), της 9ης Οκτωβρίου 1998 (στις υποθέσεις T-31/95, T-32/95, T-52/95 και T-69/95), της 14ης Οκτωβρίου 1998 (στις υποθέσεις T-25/95, T-30/95, T-44/95 και T-60/95), της 16ης Οκτωβρίου 1998 (στις υποθέσεις T-35/95, T-45/95, T-46/95 και T-48/95) και της 21ης Οκτωβρίου 1998 (στις υποθέσεις T-34/95, T-42/95 και T-68/95),

εκδίδει την ακόλουθη

Απόφαση

Σκεπτικό της απόφασης

Ιστορικό της διαφοράς

1 Οι υπό κρίση υποθέσεις αφορούν την απόφαση 94/815/ΕΚ της Επιτροπής, της 30ής Νοεμβρίου 1994, σχετικά με διαδικασία εφαρμογής του άρθρου 85 της Συνθήκης ΕΚ (υπόθεση IV/33.126 και 33.322 - Τσιμέντο) (ΕΕ L 343, σ. 1, στο εξής: προσβαλλομένη απόφαση), με την οποία επιβλήθηκαν πρόστιμα σε 42 επιχειρήσεις και ενώσεις επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στον τομέα του γκρίζου (κοινού) τσιμέντου και του λευκού τσιμέντου, λόγω παραβάσεως της παραγράφου 1 του άρθρου 85 της Συνθήκης ΕΚ (νυν άρθρου 81 ΕΚ).

2 Aπό τον Απρίλιο του 1989 έως τον Ιούλιο του 1990 η Επιτροπή διενήργησε ορισμένους ελέγχους σε ευρωπαϋκές επιχειρήσεις παραγωγής τσιμέντου και σε επαγγελματικές ενώσεις του οικείου τομέα, δυνάμει του άρθρου 14, παράγραφοι 2 και 3, του κανονισμού 17 του Συμβουλίου, της 6ης Φεβρουαρίου 1962, πρώτου κανονισμού εφαρμογής των άρθρων 85 και 86 της Συνθήκης (ΕΕ ειδ. έκδ. 08/001, σ. 25, στο εξής: κανονισμός 17). Τους απηύθυνε επίσης αιτήσεις παροχής πληροφοριών, δυνάμει του άρθρου 11 του κανονισμού αυτού. Τέλος, διαβίβασε στη Cembureau - Association europιenne du ciment (στο εξής: Cembureau) ανακοίνωση αιτιάσεων σχετική με διαδικασία εφαρμογής του άρθρου 15, παράγραφος 1, του κανονισμού 17.

3 Στις 12 Νοεμβρίου 1991 η Επιτροπή κίνησε τη διοικητική διαδικασία και διατύπωσε τις αιτιάσεις, δυνάμει του άρθρου 3, παράγραφος 1, του κανονισμού 17. Στις 25 Νοεμβρίου 1991 απηύθυνε στις 76 επιχειρήσεις και ενώσεις επιχειρήσεων την ανακοίνωση αιτιάσεων (στο εξής: ΑΑ) την οποία προβλέπει το άρθρο 2, παράγραφος 1, του κανονισμού 99/63/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 25ης Ιουλίου 1963, περί των ακροάσεων που προβλέπονται στο άρθρο 19, παράγραφοι 1 και 2, του κανονισμού 17 του Συμβουλίου (ΕΕ ειδ. έκδ. 08/001, σ. 37, στο εξής: κανονισμός 99/63). Αυτή η ανακοίνωση αιτιάσεων διακρίνει κυρίως μεταξύ δύο κατηγοριών αιτιάσεων, δηλαδή μεταξύ των δραστηριοτήτων σε διεθνές επίπεδο (μέρος Ι, κεφάλαια 1 και 2· μέρος ΙΙ, τμήμα Α, κεφάλαια 10, 11 και 12, και τμήματα Β και Γ) και των δραστηριοτήτων σε εθνικό επίπεδο (μέρος Ι, κεφάλαια 3 έως 9· μέρος ΙΙ, τμήμα Α, κεφάλαια 13 έως 19).

4 Το κείμενο της ΑΑ, το οποίο περιλαμβανόταν σε ένα μόνον έγγραφο, δεν απεστάλη ολόκληρο σε καθεμία από τις εμπλεκόμενες στη διαδικασία επιχειρήσεις και ενώσεις επιχειρήσεων. Τα κεφάλαια που αφορούσαν τις δραστηριότητες σε διεθνές επίπεδο κοινοποιήθηκαν σε 61 από αυτές, ενώ 15 ιταλικές επιχειρήσεις δεν έλαβαν αυτό το μέρος της ΑΑ, με την αιτιολογία ότι δεν μετείχαν σε κανένα διεθνή οργανισμό. Τα κεφάλαια που αφορούσαν τις δραστηριότητες σε εθνικό επίπεδο απεστάλησαν μόνο στις επιχειρήσεις και ενώσεις επιχειρήσεων που ήσαν εγκατεστημένες στο αντίστοιχο κράτος μέλος.

5 Κάθε αποδέκτης της ΑΑ έλαβε τον πλήρη πίνακα περιεχομένων της ΑΑ και κατάλογο όλων των εγγράφων τα οποία ήσαν καταχωρισμένα υπό τους αριθμούς φακέλων IV/33.126, IV/33.322 και IV/27.997, επί του οποίου αναγράφονταν τα έγγραφα στα οποία ο αποδέκτης αυτός είχε δικαίωμα προσβάσεως (στο εξής: κατάλογος). Οι αποδέκτες είχαν τη δυνατότητα να συμβουλευθούν, εντός των γραφείων της Επιτροπής, τα έγγραφα των τριών προαναφερθέντων φακέλων στα οποία είχαν δικαίωμα προσβάσεως σύμφωνα με τα αναγραφόμενα στον κατάλογο αυτόν. Εξάλλου, η Επιτροπή τούς διαβίβασε σειρά αντιγράφων εγγράφων προερχομένων από τους φακέλους αυτούς. Στις 9 Ιουλίου 1992 η Επιτροπή κοινοποίησε σε όλες τις επιχειρήσεις και ενώσεις επιχειρήσεων, προς τις οποίες είχε απευθύνει το σχετικό με τις διεθνείς συμπράξεις μέρος της ΑΑ, τα πρακτικά της συνεδριάσεως της European Task Force της 19ης Αυγούστου 1986 (μνεία των οποίων γίνεται στην παράγραφο 25, σημείο 14, της προσβαλλομένης αποφάσεως), των οποίων είχε λάβει γνώση μέσω της απαντήσεως στην ΑΑ που έδωσαν η Aker RGI ASA (πρώην Aker A/S, καλούμενη επίσης Aker στην προσβαλλομένη απόφαση, στο εξής: Aker) και η Scancem (publ) AB (πρώην Euroc AB, καλούμενη επίσης Euroc στην προσβαλλομένη απόφαση, στο εξής: Euroc), και κάλεσε όλους αυτούς τους αποδέκτες να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σχετικά με το έγγραφο αυτό.

6 Αφού έλαβαν την AA και αφού συμβουλεύθηκαν τους φακέλους της Επιτροπής, ορισμένες από αυτές τις επιχειρήσεις και ενώσεις επιχειρήσεων ζήτησαν από την Επιτροπή να τους κοινοποιήσει τα κεφάλαια που έλειπαν από το κείμενο της ΑΑ που τους είχε αποσταλεί και να τους παράσχει πρόσβαση στο σύνολο των εγγράφων των φακέλων, εξαιρουμένων των εσωτερικών και των εμπιστευτικών εγγράφων. Η Επιτροπή απέρριψε το αίτημα αυτό.

7 Στις 12 Φεβρουαρίου 1992, οι Cimenteries CBR SA (καλούμενη επίσης CBR στην προσβαλλομένη απόφαση, στο εξής: CBR), Blue Circle Industries plc (στο εξής: Blue Circle), Syndicat national de l'industrie cimentiθre (SFIC) (πρώην Syndicat national des fabricants de ciments et de chaux, καλούμενη επίσης Syndicat franηais de l'industrie cimentiθre ή SFIC στην προσβαλλομένη απόφαση, στο εξής: SFIC), Eerste Nederlandse Cementindustrie NV (ENCI) (καλούμενη επίσης ENCI στην προσβαλλομένη απόφαση, στο εξής: ENCI), Vereniging Nederlandse Cementindustrie (VNC) (καλούμενη επίσης VNC στην προσβαλλομένη απόφαση, στο εξής: VNC) και Fιdιration de l'industrie cimentiθre belge ASBL (καλούμενη επίσης Fιdιration de l'industrie cimentiθre ή FIC στην προσβαλλομένη απόφαση, στο εξής: FIC) άσκησαν, αφενός, προσφυγή ακυρώσεως ενώπιον του Πρωτοδικείου κατά της αποφάσεως της Επιτροπής περί αρνήσεως γνωστοποιήσεως των ζητηθέντων εγγράφων (υποθέσεις T-10/92, T-11/92, T-12/92, T-14/92 και T-15/92) και, αφετέρου, ζήτησαν κατά τη διαδικασία των ασφαλιστικών μέτρων τη λήψη προσωρινών μέτρων για την αναστολή της διαδικασίας που κίνησε κατ' αυτών η Επιτροπή (υποθέσεις T-10/92 R, T-11/92 R, T-12/92 R, T-14/92 R και T-15/92 R).

8 Με διάταξη της 23ης Μαρτίου 1992, T-10/92 R, T-11/92 R, T-12/92 R, T-14/92 R και T-15/92 R, Cimenteries CBR κ.λπ. κατά Επιτροπής (Συλλογή 1992, σ. II-1571), ο Πρόεδρος του Πρωτοδικείου απέρριψε τις αιτήσεις λήψεως προσωρινών μέτρων και παρέτεινε μέχρι τις 27 και τις 31 Μαρτίου 1992 αντιστοίχως την προθεσμία απαντήσεως στην ΑΑ που τάχθηκε στις αιτούσες των διαδικασιών ασφαλιστικών μέτρων.

9 Όλες οι προσφεύγουσες των παρουσών δικών υπέβαλαν, μέχρι τις 31 Μαρτίου 1992 το αργότερο, τις παρατηρήσεις τους επί της ΑΑ που τους απηύθυνε η Επιτροπή.

10 Με διάταξη της 11ης Σεπτεμβρίου 1992 (μη δημοσιευθείσα στη Συλλογή), η υπόθεση T-14/92, ENCI και Vereniging Nederlandse Cementindustrie κατά Επιτροπής, διεγράφη από το πρωτόκολλο του Πρωτοδικείου κατόπιν παραιτήσεως των προσφευγουσών. Εν αναμονή της εκδόσεως της αποφάσεως του Πρωτοδικείου επί των λοιπών προσφυγών που εξακολουθούσαν να εκκρεμούν, η Επιτροπή ανέστειλε την ακρόαση που έπρεπε να ακολουθήσει τις απαντήσεις στην ΑΑ.

11 Με απόφαση της 18ης Δεκεμβρίου 1992, T-10/92, T-11/92, T-12/92 και T-15/92, Cimenteries CBR κ.λπ. κατά Επιτροπής (Συλλογή 1992, σ. II-2667), το Πρωτοδικείο κήρυξε απαράδεκτες τις προσφυγές αυτές.

12 Στις 5 Φεβρουαρίου 1993 ο σύμβουλος επί των ακροάσεων κάλεσε τις αποδέκτριες της ΑΑ επιχειρήσεις και ενώσεις επιχειρήσεων να μετάσχουν στις ακροάσεις, οι οποίες διεξήχθησαν από την 1η Μαρτίου έως την 1η Απριλίου 1993. Οι ακροάσεις οργανώθηκαν σε τρεις σειρές συνεδριάσεων: μια σειρά συνεδριάσεων με θέμα την αγορά του τσιμέντου, στις οποίες είχαν τη δυνατότητα να μετάσχουν όλες οι επιχειρήσεις και ενώσεις επιχειρήσεων, μια σειρά συνεδριάσεων με θέμα το σχετικό με τις διεθνείς συμπράξεις μέρος της ΑΑ, στις οποίες είχαν τη δυνατότητα να μετάσχουν μόνον οι επιχειρήσεις και ενώσεις επιχειρήσεων που είχαν λάβει το μέρος αυτό της ΑΑ, και μια σειρά συνεδριάσεων με θέμα τα σχετικά με τις εθνικές συμπράξεις μέρη, στις οποίες είχαν τη δυνατότητα να μετάσχουν, για κάθε μέρος χωριστά, οι επιχειρήσεις και ενώσεις επιχειρήσεων του αντιστοίχου κράτους μέλους. Με την επιστολή προσκλήσεως στις ακροάσεις, η Επιτροπή διευκρίνισε ότι, εφόσον μια επιχείρηση επιθυμούσε να αναπτύξει τις απόψεις της κατ' ιδίαν, έπρεπε να επισημάνει επακριβώς τα σχετικά τμήματα της AA, καθώς και τα σχετικά επαγγελματικά απόρρητα, υπό την έννοια των άρθρων 19 έως 21 του κανονισμού 17.

13 Κατά τη διάρκεια του Φεβρουαρίου του 1993, ορισμένες επιχειρήσεις και ενώσεις επιχειρήσεων, μεταξύ των οποίων η Blue Circle και η Groupe Origny SA (διάδοχος της Cedest SA από την 1η Ιανουαρίου 1994, καλούμενη επίσης Cedest στην προσβαλλομένη απόφαση, στο εξής: Cedest) ενημέρωσαν την Επιτροπή ότι δεν σκόπευαν να κάνουν χρήση της δυνατότητας να αναπτύξουν προφορικά τις απόψεις τους επί των αιτιάσεων που τους προσάπτονταν.

14 Στις 23 Σεπτεμβρίου 1993, κατόπιν εξετάσεως των γραπτών απαντήσεων στην AA και των προφορικών εξηγήσεων που δόθηκαν κατά τη διάρκεια των ακροάσεων του Μαρτίου του 1993, η Επιτροπή αποφάσισε να αποσύρει τις σχετικές με τις διεθνείς συμπράξεις αιτιάσεις της ΑΑ (μέρος Ι, κεφάλαια 1 και 2· μέρος ΙΙ, τμήμα Α, κεφάλαια 10, 11 και 12, και τμήματα Β και Γ) κατά δώδεκα γερμανικών και έξι ισπανικών επιχειρήσεων οι οποίες κατονομάσθηκαν ρητώς και, κατά συνέπεια, να περατώσει την κινηθείσα στις 12 Νοεμβρίου 1991 διαδικασία κατ' αυτών. Η Επιτροπή αποφάσισε επίσης να αποσύρει ως προς τους λοιπούς αποδέκτες της ΑΑ τις σχετικές με τις εθνικές συμπράξεις αιτιάσεις (ΑΑ, μέρος Ι, κεφάλαια 3 έως 9· μέρος ΙΙ, τμήμα Α, κεφάλαια 13 έως 19) και, κατά συνέπεια, να περατώσει την κινηθείσα στις 12 Νοεμβρίου 1991 διαδικασία, όσον αφορά τις εν λόγω αιτιάσεις.

15 Στις 27 Σεπτεμβρίου 1993 η Επιτροπή ενημέρωσε όλες τις εμπλεκόμενες επιχειρήσεις και ενώσεις επιχειρήσεων για την απόφασή της να αποσύρει τις σχετικές με τις εθνικές συμπράξεις αιτιάσεις. Ως εκ τούτου, τους διευκρίνισε τα εξής: «(...) τα διαλαμβανόμενα στο τμήμα Γ του μέρους II (δυνατότητα εφαρμογής του άρθρου 15, παράγραφος 2, του κανονισμού 17) στο σημείο 93, στοιχείο ββ, σχετικά με "το γεγονός ότι είναι αδύνατον να διαχωριστούν οι εθνικές από τις ευρωπαϋκές συμφωνίες, διότι και οι δύο αποτελούν [αδιάσπαστο] σύνολο", καθίστανται επίσης άνευ αντικειμένου και δεν θα ληφθούν πλέον υπόψη κατά τη διαδικασία, η οποία συνεχίζεται κατά τον συνήθη τρόπο για όλα τα άλλα κεφάλαια των αιτιάσεων τα οποία σας απεστάλησαν».

16 Στις 5 Οκτωβρίου 1994 η Επιτροπή ζήτησε τη γνώμη της συμβουλευτικής επιτροπής επί συμπράξεων και δεσποζουσών θέσεων (στο εξής: συμβουλευτική επιτροπή). Ζήτησε εκ νέου τη γνώμη της επιτροπής αυτής στις 23 Νοεμβρίου 1994.

17 Στις 30 Νοεμβρίου 1994 η Επιτροπή εξέδωσε την προσβαλλομένη απόφαση, με την οποία διακρίνει μεταξύ δύο αγορών, της αγοράς του γκρίζου (κοινού) τσιμέντου και της αγοράς του λευκού τσιμέντου. Τα σχετικά με την αγορά του γκρίζου τσιμέντου χωρία της αποφάσεως αυτής (παράγραφοι 6, 8 έως 37, 42 έως 60, 64 και 65, και άρθρα 1 έως 6, 8 και 9) αφορούν και τις 42 επιχειρήσεις και ενώσεις επιχειρήσεων που ήσαν αποδέκτριες της αποφάσεως. Έξι μόνον επιχειρήσεις αποδέκτριες της προσβαλλομένης αποφάσεως εμπίπτουν ωσαύτως στα σχετικά με την αγορά του λευκού τσιμέντου χωρία της αποφάσεως αυτής (παράγραφοι 7, 38 έως 41, 42, 43, 61 έως 63 και 65, και άρθρα 7, 8 και 10).

18 Όσον αφορά την αγορά του γκρίζου τσιμέντου, η προσβαλλομένη απόφαση διαπιστώνει την ύπαρξη μιας γενικής συμφωνίας με αντικείμενο τον σεβασμό των εγχωρίων αγορών και τη ρύθμιση των μεταφορών τσιμέντου από τη μια χώρα στην άλλη. Η συμφωνία αυτή συνήφθη, κατά την απόφαση, στο Παρίσι στις 14 Ιανουαρίου 1983, κατά τη διάρκεια μιας συνεδριάσεως των εκπροσώπων των Ευρωπαίων παραγωγών τσιμέντου μελών της Cembureau. Το άρθρο 1 της προσβαλλομένης αποφάσεως διαπιστώνει την ύπαρξη της εν λόγω συμφωνίας (στο εξής: συμφωνία Cembureau) και τη συμμετοχή στη συμφωνία αυτή όλων των επιχειρήσεων και ενώσεων επιχειρήσεων αποδεκτριών της προσβαλλομένης αποφάσεως, κατά παράβαση της απαγορεύσεως του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης. Κατά την απόφαση, η συμφωνία Cembureau είναι ενιαία και διαρκής (προσβαλλομένη απόφαση, παράγραφος 46), καθόσον εφαρμόσθηκε στο πλαίσιο διμερών ή πολυμερών συμπράξεων. Η ύπαρξη των συμπράξεων αυτών και η συμμετοχή των διαφόρων επιχειρήσεων και ενώσεων επιχειρήσεων σ' αυτές διαπιστώνονται στα άρθρα 2 έως 6 της προσβαλλομένης αποφάσεως.

19 Έτσι, η προσβαλλομένη απόφαση επισημαίνει την ύπαρξη συμπράξεων μεταξύ της Cembureau και των μελών της με αντικείμενο ανταλλαγές πληροφοριών με σκοπό τη διευκόλυνση της εκτελέσεως της συμφωνίας Cembureau (παράγραφοι 16, 17 και 47, και άρθρο 2, παράγραφοι 1 και 2). Διαπιστώνει επίσης την ύπαρξη ειδικών διασυνοριακών συμπράξεων, οι οποίες αφορούσαν, αντιστοίχως, τις γαλλο-ιταλικές σχέσεις (παράγραφοι 20 και 48, και άρθρο 3, παράγραφος 1, στοιχεία αα, ββ και γγ), τις ισπανο-πορτογαλικές σχέσεις (παράγραφοι 21 και 49, και άρθρο 3, παράγραφος 2) και τις γαλλο-γερμανικές σχέσεις (παράγραφοι 22 και 50, και άρθρο 3, παράγραφος 3, στοιχεία αα και ββ). Η απόφαση αποκαλύπτει τη συμφωνία που συνήφθη μεταξύ πλειόνων Ευρωπαίων παραγωγών τσιμέντου ως αντίδραση στις εισαγωγές ελληνικού τσιμέντου και clinker στα κράτη μέλη της Κοινότητας στα μέσα της δεκαετίας του '80, συμφωνία η οποία κατέληξε στη συγκρότηση μιας ομάδας καλούμενης European Task Force (στο εξής: ETF), στη σύσταση μιας κοινής εταιρίας αγοράς και πωλήσεως (στο εξής: Joint Trading Company ή Interciment), στη λήψη μέτρων άμυνας της ιταλικής αγοράς και στη λήψη μέτρων με σκοπό την αγορά των ποσοτήτων τσιμέντου ή clinker που μπορούσαν να αποσταθεροποιήσουν την αγορά (στο εξής: προτρεπτικά μέτρα ή carrot actions) (παράγραφοι 24 έως 29 και 53 έως 57, και άρθρο 4, παράγραφοι 1, 2, 3, στοιχεία αακαι ββ, και 4, στοιχεία αα έως ηη). Τέλος, προσάπτει σε πολλές επιχειρήσεις και ενώσεις επιχειρήσεων ότι μετέσχαν σε εναρμονισμένες πρακτικές που αντιβαίνουν στο άρθρο 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης, στο πλαίσιο δύο επιτροπών συσταθεισών από τον επαγγελματικό κλάδο με σκοπό τη συζήτηση των προβλημάτων που αφορούν την εξαγωγή, της European Cement Export Committee (στο εξής: ECEC) και της European Export Policy Committee (στο εξής: EPC) (παράγραφοι 30 έως 37 και 58 έως 60, και άρθρα 5 και 6).

20 Το άρθρο 9 της προσβαλλομένης αποφάσεως επιβάλλει πρόστιμο σε καθεμία από τις 42 επιχειρήσεις και ενώσεις επιχειρήσεων που ήσαν αποδέκτριες της αποφάσεως αυτής, λόγω της συμμετοχής τους στην παράβαση που διαπιστώνει το άρθρο 1, η οποία υλοποιήθηκε με τις δραστηριότητες που αποτελούν το αντικείμενο των άρθρων 2 έως 6. Τα πρόστιμα που επιβλήθηκαν κατά τον τρόπο αυτό κυμαίνονται μεταξύ 40 000 και 32 492 000 ECU, ανερχόμενα στο συνολικό ποσό των 242 420 000 ECU.

21 Όσον αφορά την αγορά του λευκού τσιμέντου, η προσβαλλομένη απόφαση διαπιστώνει τη συμμετοχή έξι επιχειρήσεων σε διάφορες παραβάσεις στο πλαίσιο μιας επιτροπής περιλαμβάνουσας τους Ευρωπαίους παραγωγούς λευκού τσιμέντου οι οποίοι εξάγουν τα προϋόντα τους, της White Cement Committee (στο εξής: WCC) (παράγραφοι 38 έως 41 και 61 έως 63, και άρθρο 7). Το άρθρο 10 της αποφάσεως επιβάλλει στις έξι επιχειρήσεις πρόστιμα τα οποία κυμαίνονται μεταξύ 554 000 και 1 088 000 ECU και ανέρχονται συνολικώς σε 5 546 000 ECU.

22 Η προσβαλλομένη απόφαση προβλέπει τα εξής:

«Άρθρο 1

Oι Cembureau - Association europιenne du ciment, Fιdιration de l'industrie cimentiθre, SA Cimenteries CBR, Aalborg Portland A/S, Syndicat franηais de l'industrie cimentiθre, Lafarge Coppιe SA, Sociιtι des ciments franηais SA, Vicat SA, Cedest SA, Bundesverband der Deutschen Zementindustrie, Heidelberger Zement AG, Dyckerhoff AG, Alsen-Breitenburg Zement- und Kalkwerke GmbH, Nordcement AG, Ένωση Ελληνικής Τσιμεντοβιομηχανίας, ΑΕ Τσιμέντων Τιτάν, ΑΓΕΤ Ηρακλής, Τσιμέντα Ξαλκίδος ΑΕ, Irish Cement Ltd, Italcementi - Fabbriche Riunite Cemento SpA, Unicem SpA, Cementir - Cementerie del Tirreno SpA, SA des Ciments luxembourgeois, Vereniging Nederlandse Cementindustrie, Eerste Nederlandse Cementindustrie NV, British Cement Association, Blue Circle Industries plc, The Rugby Group plc και Castle Cement Ltd από [τις] 14 Ιανουαρίου 1983, η F.lli Buzzi SpA από τις 11 Μαου 1983, οι ATIC - Associaηγo Tιcnica da Indϊstria [de] Cimento, Cimpor - Cimentos de Portugal SA, Secil - Companhia Geral de Cal e Cimento SA, Agrupaciσn de Fabricantes de Cementos de Espaρa - Oficemen, Asland SA, Corporaciσn Uniland SA, Hispacement SA, Hornos Ibιricos Alba SA και Compaρia Valenciana de Cementos Portland SA από την 1η Ιανουαρίου 1986, η Holderbank Financiθre Glar[u]s SA από τις 28 Μαου 1986 και οι Aker A/S και Euroc AB από τις 9 Ιουνίου 1986 έχουν παραβιάσει τις διατάξεις του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϋκής Κοινότητας συμμετέχοντας σε συμφωνία που έχει ως αντικείμενο τον σεβασμό των εγχώριων αγορών και τη ρύθμιση των μεταφορών τσιμέντου από τη μία χώρα στην άλλη.

Άρθρο 2

1. Oι Cembureau - Association europιenne du ciment, Fιdιration de l'industrie cimentiθre, Aalborg Portland A/S, Syndicat franηais de l'industrie cimentiθre, Bundesverband der Deutschen Zementindustrie, Ένωση Ελληνικής Τσιμεντοβιομηχανίας, Irish Cement Ltd, Italcementi - Fabbriche Riunite Cemento SpA, Unicem SpA, Cementir - Cementerie del Tirreno SpA, SA des Ciments luxembourgeois, Vereniging Nederlandse Cementindustrie και British Cement Association, από τις 14 Ιανουαρίου 1983 έως τις 14 Απριλίου 1986, και οι ATIC - Associaηγo Tιcnica da Indϊstria [de] Cimento και Agrupaciσn de Fabricantes de Cementos de Espaρa - Oficemen, από την 1η Ιανουαρίου 1986 έως τις 14 Απριλίου 1986, έχουν παραβιάσει τις διατάξεις του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης συμμετέχοντας σε συμφωνίες όσον αφορά ανταλλαγές πληροφοριών σχετικά με τις τιμές, με σκοπό τη διευκόλυνση της εκτέλεσης της συμφωνίας που αναφέρεται στο άρθρο 1 καθώς και στις συνεδριάσεις των επικεφαλής αντιπροσωπείας και της εκτελεστικής επιτροπής της Cembureau.

2. Oι Cembureau - Association europιenne du ciment, Fιdιration de l'industrie cimentiθre, Aalborg Portland A/S, Syndicat franηais de l'industrie cimentiθre, Bundesverband der Deutschen Zementindustrie, Ένωση Ελληνικής Τσιμεντοβιομηχανίας, Irish Cement Ltd, Italcementi - Fabbriche Riunite Cemento SpA, Unicem SpA, Cementir - Cementerie del Tirreno SpA, SA des Ciments luxembourgeois, Vereniging Nederlandse Cementindustrie, British Cement Association, από την 1η Ιανουαρίου 1984 έως τις 31 Δεκεμβρίου 1988, και οι ATIC - Associaηγo Tιcnica da Indϊstria [de] Cimento και Agrupaciσn de Fabricantes de Cementos de Espaρa - Oficemen, από την 1η Ιανουαρίου 1986 έως τις 31 Δεκεμβρίου 1988, έχουν παραβιάσει τις διατάξεις του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης συμμετέχοντας σε εναρμονισμένες πρακτικές με σκοπό τη διευκόλυνση της εκτέλεσης των συμφωνιών που αναφέρονται στο άρθρο 1, οι οποίες αφορούν:

α) τη διάδοση πληροφοριών σχετικά με τις κατώτατες τιμές για τις παραδόσεις τσιμέντου με φορτηγό αυτοκίνητο των Βέλγων και Ολλανδών παραγωγών καθώς και σχετικά με τις τιμές, συμπεριλαμβανομένων των εκπτώσεων, του παραγωγού από το Λουξεμβούργο,

β) τη διάδοση πληροφοριών σχετικά με τις ατομικές κλίμακες τιμών των Δανών και Ιρλανδών παραγωγών, τις κλίμακες τιμών του κλάδου που ισχύουν στην Ελλάδα, στην Ιταλία και στην Πορτογαλία, καθώς και σχετικά με τις μέσες τιμές που εφαρμόζονται στη Γερμανία, στη Γαλλία, στην Ισπανία και στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Άρθρο 3

1. α) Η Lafarge Coppιe SA και η F.lli Buzzi SpA έχουν παραβιάσει, από τις 26 Νοεμβρίου 1988 έως τις 31 Δεκεμβρίου 1988, τις διατάξεις του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης συμμετέχοντας σε εναρμονισμένη πρακτική σχετικά με την κατανομή της αγοράς στη νότια Γαλλία και τον περιορισμό της αυτονομίας συμπεριφοράς όσον αφορά τις πηγές της παραγωγής.

β) Η Sociιtι des ciments franηais SA και η F.lli Buzzi SpA έχουν παραβιάσει, από τις 17 Μαρτίου 1988 έως τις 31 Δεκεμβρίου 1988, τις διατάξεις του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης συμμετέχοντας σε εναρμονισμένη πρακτική σχετικά με τις ανταλλαγές πληροφοριών σχετικά με τις ισχύουσες τιμές και την πρόβλεψη αύξησης αυτών, με στόχο τον περιορισμό της αυτονομίας τους συμπεριφοράς.

γ) Η Vicat SA και η F.lli Buzzi SpA έχουν παραβιάσει, από τις 11 Μαου 1983 έως τις 31 Δεκεμβρίου 1988, τις διατάξεις του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης συμμετέχοντας σε εναρμονισμένη πρακτική σχετικά με τις ανταλλαγές πληροφοριών σχετικά με τις τιμές, με στόχο τον περιορισμό της αυτονομίας τους συμπεριφοράς όσον αφορά τις παραδόσεις τσιμέντου στη νότια Γαλλία.

2. Oι Agrupaciσn de Fabricantes de Cementos de Espaρa - Oficemen, Cimpor - Cimentos de Portugal SA και Secil - Companhia Geral de Cal e Cimento SA έχουν παραβιάσει, από την 1η Ιανουαρίου 1986 έως τις 24 Απριλίου 1989, τις διατάξεις του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης συμμετέχοντας σε συμφωνία όσον αφορά τον έλεγχο των ροών τσιμέντου μεταξύ της Ισπανίας και της Πορτογαλίας καθώς και το σεβασμό των αντίστοιχων εγχώριων αγορών.

3. α) Oι Syndicat franηais de l'industrie cimentiθre, Lafarge Coppιe SA, Sociιtι des ciments franηais SA, Cedest SA, Bundesverband der Deutschen Zementindustrie, Dyckerhoff AG, Heidelberger Zement AG έχουν παραβιάσει, από τις 23 Ιουνίου 1982 έως τις 30 Σεπτεμβρίου 1989 τουλάχιστον, τις διατάξεις του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης συμμετέχοντας σε συμφωνίες και εναρμονισμένες πρακτικές όσον αφορά τη ρύθμιση των παραδόσεων τσιμέντου από τη Γαλλία προς τη Γερμανία και αντιστρόφως.

β) Oι Syndicat franηais de l'industrie cimentiθre και Bundesverband der Deutschen Zementindustrie έχουν παραβιάσει, από την 1η Ιανουαρίου 1985 έως τις 30 Σεπτεμβρίου 1989, τις διατάξεις του άρθρου 85 παράγραφος 1, της Συνθήκης συμμετέχοντας σε εναρμονισμένη πρακτική όσον αφορά την ανταλλαγή στοιχείων με σκοπό τον έλεγχο της τήρησης των ποσοτικών περιορισμών των εξαγωγών μεταξύ της Γαλλίας και της Γερμανίας καθώς και των προορισμών τους στα διάφορα γερμανικά ομόσπονδα κράτη.

Άρθρο 4

1. Η Cembureau - Association europιenne du ciment, ο όμιλος Holderbank Financiθre Glar[u]s SA και οι Blue Circle Industries plc, Agrupaciσn de Fabricantes de Cementos de Espaρa - Oficemen, Asland SA, Corporaciσn Uniland SA, Hispacement SA, Syndicat franηais de l'industrie cimentiθre, Lafarge Coppιe SA, Sociιtι des ciments franηais SA, Bundesverband der Deutschen Zementindustrie, Dyckerhoff AG, Heidelberger Zement AG, SA Cimenteries CBR, Aker A/S et Euroc AB, Aalborg Portland A/S, Irish Cement Ltd, Italcementi - Fabbriche Riunite Cemento SpA, Unicem SpA και Cementir - Cementerie del Tirreno SpA έχουν παραβιάσει, από τις 28 Μαου 1986, τις διατάξεις του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης συμμετέχοντας σε συμφωνία όσον αφορά τη σύσταση της Cembureau Task Force ή European Task Force.

2. O όμιλος Holderbank Financiθre Glar[u]s SA και οι Blue Circle Industries plc, Agrupaciσn de Fabricantes de Cementos de Espaρa - Oficemen, Asland SA, Corporaciσn Uniland SA, Hispacement SA, Syndicat franηais de l'industrie cimentiθre, Lafarge Coppιe SA, Sociιtι des ciments franηais SA, Bundesverband der Deutschen Zementindustrie, Dyckerhoff AG, Heidelberger Zement AG, Aker A/S et Euroc AB, SA Cimenteries CBR, Italcementi - Fabbriche Riunite Cemento SpA, Unicem SpA και Cementir - Cementerie del Tirreno SpA έχουν παραβιάσει, από τις 9 Ιουνίου 1986 έως τις 26 Μαρτίου 1993, τις διατάξεις του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης συμμετέχοντας σε συμφωνία όσον αφορά τη σύσταση της Joint Trading Company, Interciment SA, με σκοπό την εφαρμογή των προτρεπτικών και αποτρεπτικών μέτρων έναντι των απειλούντων τη σταθερότητα των αγορών των χωρών μελών.

3. α) Η Cembureau - Association europιenne du ciment, ο όμιλος Holderbank Financiθre Glar[u]s SA και οι Blue Circle Industries plc, Agrupaciσn de Fabricantes de Cementos de Espaρa - Oficemen, Asland SA, Corporaciσn Uniland SA, Hispacement SA, Syndicat franηais de l'industrie cimentiθre, Lafarge Coppιe SA, Sociιtι des ciments franηais SA, Bundesverband der Deutschen Zementindustrie, Dyckerhoff AG, Heidelberger Zement AG, SA Cimenteries CBR, Aker A/S et Euroc AB, Aalborg Portland A/S, Irish Cement Ltd, Italcementi - Fabbriche Riunite Cemento SpA, Unicem SpA και Cementir - Cementerie del Tirreno SpA έχουν παραβιάσει, από τις 17 Ιουνίου 1986 έως τις 15 Μαρτίου 1987, τις διατάξεις του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης συμμετέχοντας σε εναρμονισμένες πρακτικές με σκοπό να παύσει η Calcestruzzi να είναι πελάτης των Ελλήνων παραγωγών και ιδιαίτερα του Τιτάνα.

β) Η Italcementi - Fabbriche Riunite Cemento SpA, η Unicem SpA και η Cementir - Cementerie del Tirreno SpA έχουν παραβιάσει, από τις 3 Απριλίου 1987 έως τις 3 Απριλίου 1992, τις διατάξεις του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης συμμετέχοντας σε συμφωνία όσον αφορά τις συμβάσεις και τις συμφωνίες που υπεγράφησαν στις 3 και στις 15 Απριλίου 1987 και αποσκοπούσαν στην αποτροπή των εισαγωγών ελληνικού τσιμέντου εκ μέρους της Calcestruzzi.

4. Oι ακόλουθες επιχειρήσεις έχουν παραβιάσει τις διατάξεις του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης συμμετέχοντας σε συμφωνίες και εναρμονισμένες πρακτικές με σκοπό την εκτροπή των πλεονασμάτων της ελληνικής παραγωγής και την αναχαίτιση των εισαγωγών ελληνικού τσιμέντου στις χώρες της Κοινότητας. Συγκεκριμένα:

α) η Blue Circle Industries plc, η Castle Cement Ltd και η Rugby Group plc, από τις 16 Ιουνίου 1986 έως τις 5 Σεπτεμβρίου 1986, συμμετέχοντας σε εναρμονισμένη πρακτική με σκοπό την παρεμπόδιση ή/και τη μείωση των εισαγωγών ελληνικού τσιμέντου στο Ηνωμένο Βασίλειο,

β) η Blue Circle Industries plc και η ΑΕ Τσιμέντων Τιτάν, από τις 4 Ιουλίου 1986 έως τις 31 Δεκεμβρίου 1989, συμμετέχοντας σε συμφωνία με σκοπό την εκτροπή των ποσοτήτων τσιμέντου και clinker που παρήγαγε ο Τιτάν προς τις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Νιγηρία καθώς και την αποτροπή των άμεσων πωλήσεων αυτών των προϋόντων εκ μέρους του Τιτάνα προς τις ευρωπαϋκές αγορές,

γ) ο όμιλος Holderbank Financiθre Glar[u]s SA και η ΑΕ Τσιμέντων Τιτάν, από τις 19 Ιουνίου 1986 έως τις 31 Δεκεμβρίου 1990, συμμετέχοντας σε συμφωνία με σκοπό την εκτροπή των ποσοτήτων τσιμέντου και clinker που παρήγαγε ο Τιτάν προς τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Αφρική καθώς και την αποτροπή των άμεσων πωλήσεων των προϋόντων εκ μέρους του Τιτάνα προς τις ευρωπαϋκές αγορές,

δ) ο όμιλος Holderbank Financiθre Glar[u]s SA και η ΑΓΕΤ Ηρακλής, από τις 9 Μαου 1986 έως τις 31 Δεκεμβρίου 1990, συμμετέχοντας σε συμφωνία με σκοπό την αποτροπή των άμεσων πωλήσεων τσιμέντου και clinker εκ μέρους του Ηρακλή προς τις ευρωπαϋκές αγορές καθώς και την εκτροπή προς άλλες αγορές των ποσοτήτων τσιμέντου και clinker που παρήγαγε ο Ηρακλής,

ε) η Lafarge Coppιe SA και η ΑΕ Τσιμέντων Τιτάν, από τις 22 Ιουλίου 1986 έως τις 31 Δεκεμβρίου 1991, συμμετέχοντας σε συμφωνία με σκοπό την εκτροπή των ποσοτήτων clinker που παρήγαγε ο Τιτάν προς τον Καναδά καθώς και την αποτροπή των άμεσων πωλήσεων του Τιτάνα στις ευρωπαϋκές αγορές,

στ) η Lafarge Coppιe SA και η ΑΓΕΤ Ηρακλής, από την 1η Ιουνίου 1988 έως τις 15 Ιουνίου 1991, συμμετέχοντας σε συμφωνία με σκοπό την εκτροπή των ποσοτήτων τσιμέντου και clinker που παρήγαγε ο Ηρακλής εκτός Ευρώπης καθώς και την αποτροπή των άμεσων πωλήσεων αυτών των προϋόντων εκ μέρους του Ηρακλή προς τις ευρωπαϋκές αγορές,

ζ) η SA Cimenteries CBR, η ΑΓΕΤ Ηρακλής και η ΑΕ Τσιμέντων Τιτάν, από τις 4 Μαου 1988 έως τις 31 Δεκεμβρίου 1990, συμμετέχοντας σε εναρμονισμένη πρακτική σχετικά με τις παραδόσεις, μέσω της UMAR, clinker προοριζόμενου για τις εταιρίες CBR και ENCI στο Βέλγιο και στις Κάτω Ξώρες, με σκοπό την αποτροπή των άμεσων πωλήσεων των δύο Ελλήνων παραγωγών προς τις ευρωπαϋκές αγορές,

η) [οι] Aker A/S και Euroc AB και η ΑΕ Τσιμέντων Τιτάν, από τις 28 Ιανουαρίου 1987 έως τις 31 Δεκεμβρίου 1990, συμμετέχοντας σε συμφωνία με σκοπό την εκτροπή των ποσοτήτων τσιμέντου και clinker που παρήγαγε ο Τιτάν προς την Αφρική, τις Ηνωμένες Πολιτείες και τις Μπαχάμες, καθώς και την αποτροπή των άμεσων πωλήσεων αυτών των προϋόντων εκ μέρους του Τιτάνα προς τις ευρωπαϋκές αγορές.

Άρθρο 5

Oι Fιdιration de l'industrie cimentiθre, Aalborg Portland A/S, Syndicat franηais de l'industrie cimentiθre, Dyckerhoff AG, Alsen-Breitenburg Zement- und Kalkwerke GmbH, Nordcement AG, Ένωση Ελληνικής Τσιμεντοβιομηχανίας, Irish Cement Ltd, Italcementi - Fabbriche Riunite Cemento SpA, Unicem SpA, Cementir - Cementerie del Tirreno SpA, Eerste Nederlandse Cementindustrie NV, από τις 14 Μαρτίου 1984 έως τις 22 Σεπτεμβρίου 1989, και οι Castle Cement Ltd, ATIC - Associaηγo Tιcnica da Indϊstria [de] Cimento και Agrupaciσn de Fabricantes de Cementos de Espaρa - Oficemen, από την 1η Ιανουαρίου 1986 έως τις 22 Σεπτεμβρίου 1989, έχουν παραβιάσει τις διατάξεις του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης συμμετέχοντας, στο πλαίσιο της ECEC, σε εναρμονισμένες πρακτικές όσον αφορά την ανταλλαγή στοιχείων σχετικά με την κατάσταση της προσφοράς και της ζήτησης σε τρίτες χώρες εισαγωγείς, τις τιμές που εφαρμόζονται στις εξαγωγές, την κατάσταση των εισαγωγών στις χώρες μέλη και την κατάσταση της προσφοράς και της ζήτησης των εσωτερικών αγορών, με σκοπό την αποτροπή των διεισδύσεων των ανταγωνιστών στις αντίστοιχες εθνικές αγορές της Κοινότητας.

Άρθρο 6

Oι Lafarge Coppιe SΑ, ΑΕ Τσιμέντων Τιτάν, ΑΓΕΤ Ηρακλής και Τσιμέντα Ξαλκίδος ΑΕ, από την 1η Ιουλίου 1981 έως τις 19 Μαου 1989, η Sociιtι des ciments franηais SA, από την 1η Ιουλίου 1981 έως τις 17 Φεβρουαρίου 1989, η Blue Circle Industries plc, από την 1η Ιουλίου 1981 έως τις 12 Oκτωβρίου 1987, οι Hispacement SA, Hornos Ibιricos Alba SA, Compaρia Valenciana de Cementos Portland SA και η θυγατρική της Cementos del Mar SA, από την 1η Ιανουαρίου 1986 έως τις 19 Μαου 1989, έχουν παραβιάσει τις διατάξεις του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης συμμετέχοντας, στο πλαίσιο της EPC, σε διαρκή εναρμονισμένη πρακτική όσον αφορά την ανάλυση της κατάστασης των κοινοτικών αγορών, την κατανομή των αγορών των τρίτων χωρών, τον καθορισμό των τιμών για τα προϋόντα που προορίζονται για εξαγωγές προς τρίτες χώρες, την ανταλλαγή εξατομικευμένων στοιχείων σχετικά με τις διαθέσιμες ποσότητες για εξαγωγή και τις πραγματοποιούμενες εξαγωγές προς τρίτες χώρες, με σκοπό την αποτροπή των διεισδύσεων των ανταγωνιστών στις αντίστοιχες εθνικές αγορές της Κοινότητας.

Άρθρο 7

Oι Italcementi - Fabbriche Riunite Cemento SpA, Dyckerhoff AG, Lafarge Coppιe SA, Sociιtι des ciments franηais SA και SA Cimenteries CBR, από τις 6 Μαου 1982 έως τις 26 Μαου 1988, και η Compaρia Valenciana de Cementos Portland SA, από την 1 Ιανουαρίου 1986 έως τις 26 Μαου 1988, παραβίασαν τις διατάξεις του άρθρου 85, παράγραφος 1, της Συνθήκης συμμετέχοντας, στο πλαίσιο της WCC, στην εναρμονισμένη πρακτική και στη συμφωνία όσον αφορά το σεβασμό των εγχώριων αγορών, στη διαρκή εναρμονισμένη πρακτική όσον αφορά τη διοχέτευση προς τις εξαγωγές σε τρίτες χώρες των πλεονασμάτων της παραγωγής καθώς και σε διαρκή εναρμονισμένη πρακτική σχετικά με τις ανταλλαγές εξατομικευμένων πληροφοριών ανά επιχείρηση ως προς την παραγωγική ικανότητα, την παραγωγή, τις εσωτερικές πωλήσεις και τις εξαγωγές, τις εσωτερικές τιμές για το λευκό και το κοινό τσιμέντο καθώς και τις τιμές εξαγωγής.

Άρθρο 8

Oι επιχειρήσεις που αναφέρονται στα άρθρα 1 έως 7 τερματίζουν αμέσως τις παραβάσεις που αναφέρονται στα εν λόγω άρθρα (εφόσον δεν το έχουν ήδη πράξει) και απέχουν μελλοντικά, στο πλαίσιο των αγορών κοινού και λευκού τσιμέντου, από κάθε συμφωνία ή εναρμονισμένη πρακτική που ενδέχεται να έχει ταυτόσημο ή παρόμοιο αντικείμενο, συμπεριλαμβανομένης κάθε ανταλλαγής εμπιστευτικών εμπορικών πληροφοριών με σκοπό τον έλεγχο της εφαρμογής οποιαδήποτε ρητής ή σιωπηρής συμφωνίας ή εναρμονισμένης πρακτικής που αφορά την κατανομή των αγορών στην Κοινότητα.

Άρθρο 9

Τα ακόλουθα πρόστιμα επιβάλλονται στις ενεχόμενες επιχειρήσεις λόγω των [παραβάσεων] που διαπιστώνονται στο άρθρο 1, τις οποίες διέπραξαν ακολουθώντας τη συμπεριφορά που περιγράφεται στα άρθρα 2 έως 6:

1. Cembureau - Association europιenne du ciment,

πρόστιμο ύψους100 000 ECU

2. Holderbank Financiθre Glar[u]s SA,

πρόστιμο ύψους5 331 000 ECU

3. Aker A/S, πρόστιμο ύψους40 000 ECU

4. Euroc AB, πρόστιμο ύψους40 000 ECU

5. Bundesverband der Deutschen Zementindustrie,

πρόστιμο ύψους100 000 ECU

6. Alsen-Breitenburg Zement- und Kalkwerke GmbH,

πρόστιμο ύψους3 841 000 ECU

7. Dyckerhoff AG, πρόστιμο ύψους12 296 000 ECU

8. Heidelberger Zement AG, πρόστιμο ύψους15 652 000 ECU

9. Nordcement AG, πρόστιμο ύψους1 850 000 ECU

10. Fιdιration de l'industrie cimentiθre,

πρόστιμο ύψους100 000 ECU

11. SA Cimenteries CBR, πρόστιμο ύψους7 196 000 ECU

12. Aalborg Portland A/S, πρόστιμο ύψους4 008 000 ECU

13. Agrupaciσn de Fabricantes de Cementos de

Espaρa - Oficemen, πρόστιμο ύψους70 000 ECU

14. Asland SA, πρόστιμο ύψους5 337 000 ECU

15. Hispacement SA, πρόστιμο ύψους102 000 ECU

16. Hornos Ibιricos Alba SA, πρόστιμο ύψους1 784 000 ECU

17. Corporaciσn Uniland SA, πρόστιμο ύψους1 971 000 ECU

18. Compaρia Valenciana de Cementos Portland SA,

πρόστιμο ύψους1 312 000 ECU

19. Syndicat franηais de l'industrie cimentiθre,

πρόστιμο ύψους100 000 ECU

20. Cedest SA, πρόστιμο ύψους2 522 000 ECU

21. Sociιtι des ciments franηais SA,

πρόστιμο ύψους24 716 000 ECU

22. Lafarge Coppιe SA, πρόστιμο ύψους22 872 000 ECU

23. Vicat SA, πρόστιμο ύψους8 272 000 ECU

24. Ένωση Ελληνικής Τσιμεντοβιομηχανίας,

πρόστιμο ύψους100 000 ECU

25. Τσιμέντα Ξαλκίδος ΑΕ, πρόστιμο ύψους1 856 000 ECU

26. ΑΓΕΤ Ηρακλής, πρόστιμο ύψους5 748 000 ECU

27. Ανώνυμος Εταιρία Τσιμέντων Τιτάν,

πρόστιμο ύψους5 625 000 ECU

28. Irish Cement Ltd, πρόστιμο ύψους3 524 000 ECU

29. F.lli Buzzi SpA, πρόστιμο ύψους3 652 000 ECU

30. Cementir - Cementerie del Tirreno SpA,

πρόστιμο ύψους8 248 000 ECU

31. Italcementi - Fabbriche Riunite Cemento SpA,

πρόστιμο ύψους32 492 000 ECU

32. Unicem SpA, πρόστιμο ύψους11 652 000 ECU

33. SA des Ciments luxembourgeois,

πρόστιμο ύψους1 052 000 ECU

34. Vereniging Nederlandse Cementindustrie,

πρόστιμο ύψους100 000 ECU

35. Eerste Nederlandse Cementindustrie NV,

πρόστιμο ύψους7 316 000 ECU

36. ATIC - Associaηγo Tιcnica da Indϊstria [de]

Cimento, πρόστιμο ύψους70 000 ECU

37. Cimpor - Cimentos de Portugal SA,

πρόστιμο ύψους9 324 000 ECU

38. Secil - Companhia Geral de Cal e Cimento SA,

πρόστιμο ύψους3 017 000 ECU

39. British Cement Association, πρόστιμο ύψους100 000 ECU

40. Blue Circle Industries plc, πρόστιμο ύψους15 824 000 ECU

41. Castle Cement Ltd, πρόστιμο ύψους7 964 000 ECU

42. The Rugby Group plc, πρόστιμο ύψους5 144 000 ECU

Άρθρο 10

Τα ακόλουθα πρόστιμα επιβάλλονται στις ενεχόμενες επιχειρήσεις για τις παραβάσεις που αναφέρονται στο άρθρο 7:

1. Italcementi - Fabbriche Riunite Cemento SpA,

πρόστιμο ύψους1 088 000 ECU

2. Dyckerhoff AG, πρόστιμο ύψους988 000 ECU

3. Lafarge Coppιe SA, πρόσ