ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (ΔΕΥΤΕΡΟ ΤΜΗΜΑ) ΤΗΣ 15ΗΣ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 1981. - GAETANO VUTERA ΚΑΤΑ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ. - ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗ ΑΠΟΔΗΜΙΑΣ. - ΥΠΟΘΕΣΗ 1322/79.



Συλλογή της Νομολογίας του Δικαστηρίου 1981 σελίδα 00127



Περίληψη

Διάδικοι

Αντικείμενο της υπόθεσης

Σκεπτικό της απόφασης

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Διατακτικό



Λέξεις κλειδιά

1 . Υπάλληλοι — Αμοιβή — Αποζημίωση αποδημίας — Αποζημίωση εκπατρισμού — Προϋποθέσεις χορηγήσεως αντιστοίχως

( Κανονισμός περί τής υπηρεσιακής καταστάσεως τών υπαλλήλων τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων παράρτημα VII άρθρο 4 )

2 . Υπάλληλοι — Αμοιβή — Αποζημίωση αποδημίας — Προϋποθέσεις χορηγήσεως — Θεμελίωση επί αντικειμενικών στοιχείων — Διάφορη μεταχείριση δεκτικών συγκρίσεως καταστάσεων — Παραβίαση τής αρχής τής ισότητας — Απουσία

( Κανονισμός περί τής υπηρεσιακής καταστάσεως τών υπαλλήλων τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων παράρτημα VII άρθρο 4 παράγραφος 1 )

Περίληψη

1 . Όπως προκύπτει από τό σύνολο τών διατάξεων τού άρθρου 4 τού παραρτήματος VII τού κανονισμού περί τής υπηρεσιακής καταστάσεως τών υπαλλήλων τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων άν , γιά τή χορήγηση τής αποζημιώσεως εκπατρισμού , ο κοινοτικός νομοθέτης στηρίχθηκε αποκλειστικά στό γεγονός τής ξένης ιθαγένειας , γιά τή χορήγηση τής αποζημιώσεως αποδημίας υιοθέτησε , ως πρωταρχικό κριτήριο , τήν πραγματική αλλαγή κατοικίας , μή εξετάζοντας τήν ιθαγένεια παρά δευτερευόντως , οπως τό επιβεβαιώνει η παράγραφος 1 β τής ανωτέρω διατάξεως , σύμφωνα μέ τήν οποία η αποζημίωση αποδημίας χορηγείται ακόμα καί στούς υπαλλήλους οι οποίοι έχουν τήν ιθαγένεια τής χώρας οπου υπηρετούν , υπό τήν προϋπόθεση νά ειχαν τήν κατοικία τους σέ άλλο κράτος κατά τήν πρό τής προσλήψεώς τους δεκαετία .

2 . Τό γεγονός οτι δέ χορηγείται τό ευεργέτημα τής αποζημιώσεως αποδημίας σέ υπαλλήλους , οι οποίοι βρίσκονται σέ καταστάσεις συγγενικές μέ τίς προβλεπόμενες από τό άρθρο 4 παράγραφος 1 τού παραρτήματος VII τού κανονισμού περί τής υπηρεσιακής καταστάσεως τών υπαλλήλων τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων , δέν επιτρέπει τή διάγνωση στίς διατάξεις αυτές αυθαίρετης διαφοροποιήσεως , εφ’ οσον οι διατάξεις αυτές , στηριζόμενες σέ αντικειμενικά στοιχεία , εφαρμόζονται κατά τόν ίδιο τρόπο στό σύνολο τών υπαλλήλων πού βρίσκονται στήν κατάσταση η οποία αντιμετωπίζεται από τόν κανονισμό . Κατά συνέπεια , οι εν λόγω διατάξεις δέν περιέχουν κανένα στοιχείο τέτοιο πού νά εισάγει μεταξύ υπαλλήλων πού βρίσκονται πράγματι σέ δεκτικές συγκρίσεως καταστάσεις διάφορη μεταχείριση , αντίθετη πρός τήν αρχή τής ίσης μεταχειρίσεως καί τής μή διακρίσεως .

Διάδικοι

Στήν υπόθεση 1322/79

GAETANO VUTERA , υπάλληλος τής Επιτροπής τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων , κάτοικος 187 rue du Progres , 1030 Βρυξέλλες , επικουρούμενος καί αντιπροσωπευόμενος από τούς Leon Goffin , Michel Mahieu καί Roland Dupont , δικηγό- ρους Βρυξελλών , μέ αντίκλητο στό Λουξεμβούργο τό δικηγόρο E . Arendt , rue Philippe-II , boite postale 39 ,

προσφεύγων ,

κατά

ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑ¨ΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ εκπροσωπούμενης από τήν Denise Sorasio , επικουρούμενη από τόν Daniel Jacob , δικηγόρο Βρυξελλών , μέ αντίκλητο στό Λουξεμβούργο τό Mario Cervino , κτίριο Jean Monnet , Kirchberg ,

καθ’ ης ,

Αντικείμενο της υπόθεσης

πού έχει ως αντικείμενο τήν ακύρωση τής αποφάσεως πού επιδόθηκε στόν προσφεύγοντα στίς 25 Σεπτεμβρίου 1979 μέ τήν οποία η Επιτροπή απέρριψε τήν ένσταση πού υπέβαλε ο προσφεύγων στίς 19 Ιουνίου 1979 καί μέ τήν οποία ζητούσε νά τού καταβληθεί η αποζημίωση αποδημίας πού προβλέπεται στό άρθρο 4 τού παραρτήματος VII τού κανονισμού περί τής υπηρεσιακής καταστάσεως τών υπαλλήλων τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων ,

Σκεπτικό της απόφασης

1 Μέ δικόγραφο πού κατατέθηκε στή γραμματεία τού Δικαστηρίου στίς 21 Δεκεμβρίου 1979 , ο Gaetano Vutera , υπάλληλος τής Επιτροπής τών Ευρωπαϊκών Κοι νοτήτων , στίς Βρυξέλλες , άσκησε προσφυγή μέ τήν οποία ζητά τήν ακύρωση τής αποφάσεως πού τού επιδόθηκε στίς 25 Σεπτεμβρίου 1979 καί μέ τήν οποία η Επιτροπή απέρριψε τήν ένστασή του τής 19ης Ιουνίου 1979 , μέ τήν οποία ζητούσε τήν καταβολή τής αποζημιώσεως αποδημίας , πού προβλέπεται από τό άρθρο 4 τού παραρτήματος VII τού κανονισμού τής υπηρεσιακής καταστάσεως τών υπαλλήλων τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων .

2 Ο προσφεύγων , γεννήθηκε στήν Ιταλία τό 1944 , μετανάστευσε τό 1947 στό Βέλγιο· έζησε στή χώρα αυτή χωρίς διακοπή , κάνοντας εκεί τίς σπουδές του καί εργαζόμενος σέ διάφορες θέσεις μέχρι τής προσλήψεώς του από τήν Επιτροπή , στίς 17 Μαρτίου 1975 , ως τοπικού υπαλλήλου . Διατήρησε τήν ιταλική ιθαγένεια , η σύζυγός του ειναι καί αυτή ιταλίδα , τά παιδιά του φοιτούν στό ιταλικό σχολείο στίς Βρυξέλλες καί ειναι εγγεγραμμένος στούς ιταλικούς εκλογικούς καταλόγους . Ως ιταλός υπήκοος , απολαύει τής αποζημιώσεως εκπατρισμού , σύμφωνα μέ τήν παράγραφο 2 τού άρθρου 4 τού παραρτήματος VII τού κανονισμού περί τής υπηρεσιακής καταστάσεως τών υπαλλήλων τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων· ο ίδιος , εν τούτοις , θεωρεί οτι δικαιούται τής αποζημιώσεως αποδημίας πού προβλέπεται από τήν παράγραφο 1 τού ανωτέρω άρθρου .

3 Σύμφωνα μέ τή διάταξη αυτή

«Η αποζημίωση αποδημίας , ίση μέ τό 16 % τού συνολικού ποσού τού βασικού μισθού καθώς επίσης καί τού επιδόματος αρχηγού οικογένειας καί τού επιδόματος γιά συντηρούμενα τέκνα πού καταβάλλεται στόν υπάλληλο , χορηγείται :

α ) στόν υπάλληλο :

— ο οποίος δέν ειναι καί δέν υπήρξε ποτέ υπήκοος τού κράτους στό ευρωπαϊκό έδαφος τού οποίου ευρίσκεται ο τόπος οπου υπηρετεί ο ενδιαφερόμενος καί ,

— ο οποίος , δέν ειχε μόνιμη διαμονή ή δέν άσκησε κατά συνήθη τρόπο , επί πέντε έτη λήγοντα εξι μήνες πρίν από τήν ανάληψη τών καθηκόντων του , τήν κύρια επαγγελματική δραστηριότητά του στό ευρωπαϊκό έδαφος τού εν λόγω κράτους . Γιά τήν εφαρμογή τής παρούσας διατάξεως δέ λαμβάνονται υπόψη οι καταστάσεις πού προκύπτουν από τήν παροχή υπηρεσιών σέ άλλο κράτος ή διεθνή οργανισμό·

β)στόν υπάλληλο , ο οποίος , παρ’ ολο πού ειναι ή υπήρξε υπήκοος τού κράτους στό έδαφος τού οποίου ευρίσκεται ο τόπος οπου υπηρετεί , ειχε τή μόνιμη διαμονή του , κατά συνήθη τρόπο , επί δέκα έτη λήγοντα κατά τήν ανάληψη τών καθηκόντων του , εκτός τού ευρωπαϊκού εδάφους τού κράτους αυτού γιά άλλους λόγους εκτός από τήν άσκηση καθηκόντων στήν υπηρεσία κράτους ή σέ διεθνή οργανισμό» .

4 Ο προσφεύγων υποστηρίζει οτι τά κείμενα αυτά παραβιάζουν τήν αρχή τής ισότητας καί τής μή διακρίσεως , δημιουργώντας αδικαιολόγητα διαφορετική μεταχείριση μεταξύ υπαλλήλων πού βρίσκονται στήν πραγματικότητα σέ δεκτικές συγκρίσεως καταστάσεις . Πράγματι , κατά τήν άποψή του , δέν υπάρχει αντικειμενική διαφορά — ως πρός τήν αποδημία — μεταξύ τής καταστάσεώς του ως αλλοδαπού — κατοικούντος κατά τό χρόνο τής προσλήψεώς του , στή χώρα οπου υπηρετεί , επί χρονικό διάστημα μεγαλύτερο τών πέντε ετών καί εξι μηνών — καί εκείνης υπαλλήλου πού κατοικεί στή χώρα αυτή επί μικρότερο χρονικό διάστημα ή ο οποίος , άν καί κατοικεί επίσης επί χρονικό διάστημα μεγαλύτερο τών πέντε ετών καί εξι μηνών στή χώρα οπου υπηρετεί , έχει ασκήσει καθήκοντα στήν υπηρεσία άλλου κράτους ή διεθνούς οργανισμού . Άλλωστε τό ίδιο τό Συμβούλιο έχει αναγνωρίσει τή διάκριση αυτή , η οποία κηλιδώνει τό επίμαχο κείμενο , χορηγώντας στόν υπάλληλο — πού δέν έχει καί δέν ειχε ποτέ τήν ιθαγένεια τού κράτους , στό έδαφος τού οποίου βρίσκεται ο τόπος οπου υπηρετεί καί δέν πληροί τίς προϋποθέσεις πού προβλέπονται στήν παράγραφο 1 τού άρθρου 4 τού παραρτήματος VII τού κανονισμού — , αποζημίωση εκπατρισμού· ομως η αποζημίωση αυτή απαμβλύνει απλώς τήν ανισότητα , χωρίς νά τήν εξαλείφει . Ο προσφεύγων πιστεύει επιπλέον οτι θά ηταν λάθος νά υποστηριχτεί οτι η αποζημίωση αποδημίας εξαρτάται ουσιωδώς από τό κριτήριο τής κατοικίας , αφού αυτή οφείλεται ακόμα καί οταν ο υπάλληλος , κατά τό χρόνο τής προσλήψεώς του , βρίσκεται ήδη στή χώρα οπου υπηρετεί επί χρονικό διάστημα είτε μικρότερο τών πέντε ετών καί εξι μηνών είτε μεγαλύτερο , υπό τήν προϋπόθεση οτι ασκεί καθήκοντα στήν υπηρεσία άλλου Κράτους μέλους ή διεθνούς οργανισμού . Η παραβίαση αυτή υπερέχοντος κανόνος δικαίου θά έπρεπε νά συνεπάγεται τό μή εφαρμόσιμο τού άρθρου 4 παράγραφος 1 τού παραρτήματος VII τού κανονισμού περί τής υπηρεσιακής καταστάσεως τών υπαλλήλων τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων καί , κατά συνέπεια , τήν ακυρότητα τής αποφάσεως τής Επιτροπής τής 26ης Σεπτεμβρίου 1979 .

5 Γιά νά δοθεί απάντηση στήν επιχειρηματολογία αυτή , πρέπει νά εξεταστεί τό σύστημα πού έχει θεσπίσει ο κοινοτικός νομοθέτης .

6 Όπως προκύπτει από τό σύνολο τών διατάξεων τού άρθρου 4 , άν γιά τή χορήγηση τής αποζημιώσεως εκπατρισμού ο κοινοτικός νομοθέτης στηρίχθηκε αποκλειστικά στό γεγονός τής ξένης ιθαγένειας , γιά τή χορήγηση τής αποζημιώσεως αποδημίας υιοθέτησε σάν πρωταρχικό κριτήριο τήν πραγματική αλλαγή κατοικίας , μή εξετάζοντας τήν ιθαγένεια παρά δευτερεύοντως .

7 Αυτή η υπεροχή τού κριτηρίου τής κατοικίας έναντι τού κριτηρίου τής ιθαγέ- νειας επιβεβαιώνεται από τό άρθρο 4 παράγραφος 1 , β σύμφωνα μέ τό οποίο η αποζημίωση αποδημίας χορηγείται ακόμα καί στούς υπαλλήλους πού έχουν τήν ιθαγένεια τής χώρας οπου υπηρετούν υπό τήν προϋπόθεση νά ειχαν τήν κατοικία τους σέ άλλο κράτος κατά τήν πρό τής προσλήψεώς τους δεκαετία .

8 Γιά τήν εφαρμογή τού κριτηρίου αυτού , ο κανονισμός καθιέρωσε συγκεκριμένες καί απαριθμούμενες κατηγορίες , πού αναγκαστικά συνεπάγονται ανάλογες οριοθετήσεις . Πράγματι , η προϋπόθεση τής μή διαμονής εκτιμάται έχοντας υπόψη περίοδο πέντε ετών πού λήγει εξι μήνες πρίν από τήν ανάληψη τών καθηκόντων· προβλέπεται εξαίρεση ως πρός αυτό υπέρ τών υπαλλήλων πού , κατά τήν ανωτέρω περίοδο διέμεναν στή χώρα οπου υπηρετούν , εφ’ οσον εργάζονταν στήν υπηρεσία άλλου κράτους ή διεθνούς οργανισμού , λαμβάνοντας υπόψη τό γεγονός οτι , υπό αυτές τίς συνθήκες , δέν μπορεί νά θεωρηθεί οτι οι υπάλληλοι αυτοί έχουν δημιουργήσει διαρκή δεσμό μέ τή χώρα οπου υπηρετούν .

9 Η εφαρμογή τών κατηγοριών αυτών μπορεί , χωρίς αμφιβολία , νά δημιουργήσει οριακές καταστάσεις στίς οποίες δέ χορηγείται επίδομα αποδημίας σέ υπαλλήλους πού βρίσκονται σέ καταστάσεις συγγενείς μέ τίς προβλεπόμενες από τό άρθρο 4 τού παραρτήματος VII . Εν τούτοις , τό ενδεχόμενο αυτό δέν επιτρέπει τή διάγνωση στίς διατάξεις αυτές αυθαίρετης διαφοροποιήσεως εφ’ οσον οι διατάξεις αυτές , στηριζόμενες σέ αντικειμενικά στοιχεία , εφαρμόζονται κατά τόν ίδιο τρόπο στό σύνολο τών υπαλλήλων πού βρίσκονται στήν κατάσταση , η οποία αντιμετωπίζεται από τόν κανονισμό περί υπηρεσιακής καταστάσεως τών υπαλλήλων τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων .

10 Όπως προκύπτει από τό σύνολο τών προηγουμένων σκέψεων , τό άρθρο 4 παράγραφος 1 τού παραρτήματος VII τού κανονισμού περί τής υπηρεσιακής καταστάσεως τών υπαλλήλων τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων δέν περιέχει κανένα στοιχείο τέτοιας φύσεως πού νά δημιουργεί διαφορά στή μεταχείριση υπαλλήλων πού βρίσκονται στήν πραγματικότητα σέ δεκτικές συγκρίσεως καταστάσεις· κατά συνέπεια , ο προσφεύγων εσφαλμένα υποστήριξε οτι παραβιάστηκε η αρχή τής ισότητας μεταχειρίσεως καί τής μή διακρίσεως .

11 Επομένως , δέν μπορεί νά αμφισβητηθεί τό κύρος τών διατάξεων αυτών , δεδομένου δέ οτι ο προσφεύγων δέν εμπίπτει στό πεδίο εφαρμογής τού άρθρου 4 παράγραφος 1 τού παραρτήματος VII , δέ συντρέχει λόγος ακυρώσεως τής αποφάσεως τής Επιτροπής μέ τήν οποία απορρίφθηκε η ένσταση τού προσφεύγοντος .

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Επί τών δικαστικών εξόδων

12 Κατά τό άρθρο 70 τού κανονισμού διαδικασίας , προκειμένου περί προσφυγών τών υπαλλήλων καί τού λοιπού προσωπικού τών Κοινοτήτων , τά όργανα φέρουν τά δικαστικά τους έξοδα .

Διατακτικό

Διά ταύτα

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ( δεύτερο τμήμα )

κρίνει καί αποφασίζει :

1 ) Απορρίπτει τήν προσφυγή .

2 ) Κάθε διάδικος φέρει τά δικαστικά του έξοδα .