Απόφαση του Δικαστηρίου (έκτο τμήμα) της 23ης Ιανουαρίου 1997. - Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων κατά Ιταλικής Δημοκρατίας. - Παράβαση κράτους μέλους - Μη μεταφορά στο εσωτερικό δίκαιο οδηγιών περί υγειονομικών προβλημάτων και υγειονομικού ελέγχου. - Υπόθεση C-314/95.



Συλλογή της Νομολογίας του Δικαστηρίου 1997 σελίδα I-00427



Διάδικοι

Σκεπτικό της απόφασης

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Διατακτικό



Λέξεις κλειδιά

Κράτη μέλη - Υποχρεώσεις - Εκτέλεση των οδηγιών - Μη αμφισβητούμενη παράβαση

(Συνθήκη ΕΚ, άρθρο 169)

Διάδικοι

Στην υπόθεση C-314/95,

Επιτροπή των Ευρωπαϋκών Κοινοτήτων, εκπροσωπουμένη από τον Eugenio de March, νομικό σύμβουλο, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον Carlos Gσmez de la Cruz, μέλος της Νομικής Υπηρεσίας, Centre Wagner, Kirchberg,

προσφεύγουσα,

κατά

Ιταλικής Δημοκρατίας, εκπροσωπουμένης από τον καθηγητή Umberto Leanza, προϋστάμενο της υπηρεσίας διπλωματικών διαφορών του Υπουργείου Εξωτερικών, επικουρούμενο από τον Pier Giorgio Ferri, avvocato dello Stato, με τόπο επιδόσεων στο Λουξεμβούργο την Πρεσβεία της Ιταλίας, 5, rue Marie-Adιlaοde,

καθής,

που έχει ως αντικείμενο να αναγνωριστεί ότι η Ιταλική Δημοκρατία, μη θεσπίζοντας εντός της ταχθείσας προθεσμίας τις νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις που είναι αναγκαίες για να συμμορφωθεί προς τις οδηγίες 92/45/ΕΟΚ (ΕΕ L 268, σ. 35), 92/46/ΕΟΚ (EE L 268, σ. 1), 92/65/ΕΟΚ (EE L 268, σ. 54), 92/88/ΕΟΚ (EE L 321, σ. 24), 92/116/ΕΟΚ (EE 1993, L 62, σ. 1), 92/117/ΕΟΚ (EE 1993, L 62, σ. 38) και 92/118/ΕΟΚ (EE 1993, L 62, σ. 49) του Συμβουλίου, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τις προαναφερθείσες οδηγίες και τη Συνθήκη ΕΚ,

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ

(έκτο τμήμα),

συγκείμενο από τους G. F. Mancini, πρόεδρο τμήματος, J. L. Murray, Κ. Ν. Κακούρη (εισηγητή), G. Hirsch και H. Ragnemalm, δικαστές,

γενικός εισαγγελέας: D. Ruiz-Jarabo Colomer

γραμματέας: H. von Holstein, βοηθός γραμματέας,

έχοντας υπόψη την έκθεση τoυ εισηγητή δικαστή,

αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα που ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 12ης Σεπτεμβρίου 1996,

εκδίδει την ακόλουθη

Απόφαση

Σκεπτικό της απόφασης

1 Με δικόγραφο που κατέθεσε στη Γραμματεία του Δικαστηρίου στις 3 Οκτωβρίου 1995, η Επιτροπή των Ευρωπαϋκών Κοινοτήτων άσκησε, δυνάμει του άρθρου 169 της Συνθήκης ΕΚ, προσφυγή με την οποία ζητεί να αναγνωριστεί ότι η Ιταλική Δημοκρατία, μη θεσπίζοντας εντός της ταχθείσας προθεσμίας τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις προκειμένου να συμμορφωθεί προς:

- την οδηγία 92/45/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 16ης Ιουνίου 1992, για τα υγειονομικά προβλήματα και τα προβλήματα υγειονομικού ελέγχου σχετικά με τη θανάτωση άγριων θηραμάτων και την εμπορία κρέατός των (ΕΕ L 268, σ. 35),

- την οδηγία 92/46/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 16ης Ιουνίου 1992, για τη θέσπιση των υγειονομικών κανόνων για την παραγωγή και την εμπορία νωπού γάλακτος, θερμικά επεξεργασμένου γάλακτος και προϋόντων με βάση το γάλα (EE L 268, σ. 1),

- την οδηγία 92/65/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 13ης Ιουλίου 1992, που καθορίζει τους όρους υγειονομικού ελέγχου που διέπουν το εμπόριο και τις εισαγωγές στην Κοινότητα ζώων, σπέρματος, ωαρίων και εμβρύων που δεν υπόκεινται, όσον αφορά τους όρους υγειονομικού ελέγχου, στις ειδικές κοινοτικές ρυθμίσεις που αναφέρονται στο τμήμα Ι του παραρτήματος Α της οδηγίας 90/425/ΕΟΚ (EE L 268, σ. 54),

- την οδηγία 92/88/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 26ης Οκτωβρίου 1992, για την τροποποίηση της οδηγίας 74/63/ΕΟΚ σχετικά με τις ανεπιθύμητες ουσίες και προϋόντα στις ζωοτροφές (EE L 321, σ. 24),

- την οδηγία 92/116/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 1992, για την τροποποίηση και την ενημέρωση της οδηγίας 71/118/ΕΟΚ περί υγειονομικών προβλημάτων στον τομέα των συναλλαγών νωπού κρέατος πουλερικών (EE 1993, L 62, σ. 1),

- την οδηγία 92/117/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 1992, για τα μέτρα προστασίας από ορισμένες ζωονόσους και ορισμένους ζωονοσογόνους παράγοντες στα ζώα και τα προϋόντα ζωικής προέλευσης, προκειμένου να αποφευχθούν οι εστίες λοιμώξεων και δηλητηριάσεων που οφείλονται στα τρόφιμα (EE 1993, L 62, σ. 38), και

- την οδηγία 92/118/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 1992, για τον καθορισμό των όρων υγειονομικού ελέγχου καθώς και των υγειονομικών όρων που διέπουν το εμπόριο και τις εισαγωγές στην Κοινότητα προϋόντων που δεν υπόκεινται, όσον αφορά τους προαναφερόμενους όρους, στις ειδικές κοινοτικές ρυθμίσεις που αναφέρονται στο κεφάλαιο Ι του παραρτήματος Α της οδηγίας 89/662/ΕΟΚ και, όσον αφορά τους παθογόνους παράγοντες, της οδηγίας 90/425/ΕΟΚ (EE 1993, L 62, σ. 49),

παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τις προαναφερθείσες οδηγίες και τη Συνθήκη.

2 Από τα άρθρα 23, 32, 29, 3, 17 και 20 των οδηγιών 92/45, 92/46, 92/65, 92/116, 92/117 και 92/118, αντιστοίχως, προκύπτει ότι τα κράτη μέλη ήσαν υποχρεωμένα να θέσουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν προς τις προαναφερθείσες οδηγίες καταρχήν πριν από την 1η Ιανουαρίου 1994 και να ενημερώσουν αμελλητί την Επιτροπή. Ως προς την οδηγία 92/88, το άρθρο της 2 είχε τάξει προθεσμία μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 1993.

3 Επειδή κατά τη λήξη των προβλεπομένων προθεσμιών δεν έλαβε κανένα πληροφοριακό στοιχείο σχετικό με τη μεταφορά των εν λόγω οδηγιών στο ιταλικό δίκαιο, η Επιτροπή κίνησε, με έγγραφο οχλήσεως της 10ης Φεβρουαρίου 1994, τη διαδικασία του άρθρου 169 της Συνθήκης, καλώντας την Ιταλική Κυβέρνηση να της υποβάλει τις παρατηρήσεις της εντός προθεσμίας δύο μηνών.

4 Με έγγραφο της 24ης Μαρτίου 1994, οι ιταλικές αρχές διαβίβασαν στην Επιτροπή το κείμενο του νόμου 146, της 22ας Φεβρουαρίου 1994, περί των διατάξεων με τις οποίες εκπληρώνονται οι υποχρεώσεις της Ιταλίας οι οποίες απορρέουν από τη συμμετοχή της στις Ευρωπαϋκές Κοινότητες, και απάντησαν ότι ετοίμαζαν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου η Ιταλία να συμμορφωθεί προς τις εν λόγω οδηγίες.

5 Επειδή στη συνέχεια η Επιτροπή δεν έλαβε καμία άλλη κοινοποίηση, στις 22 Σεπτεμβρίου 1994 απηύθυνε στην Ιταλική Κυβέρνηση αιτιολογημένη γνώμη καλώντας την να θεσπίσει τις αναγκαίες διατάξεις προκειμένου να συμμορφωθεί με τις εν λόγω οδηγίες εντός προθεσμίας δύο μηνών.

6 Με έγγραφο της 28ης Οκτωβρίου 1994, οι ιταλικές αρχές απάντησαν ότι οι οδηγίες παρατίθενται στο κείμενο του προμνησθέντος νόμου 146. Η μη μεταφορά τους στο εσωτερικό δίκαιο οφειλόταν εν μέρει σε καθυστέρηση της διαδικασίας εκδόσεως και δημοσιεύσεως του νόμου αυτού. Εντούτοις, τα μέτρα μεταφοράς στο εσωτερικό δίκαιο θα θεσπίζονταν το ταχύτερο δυνατό.

7 Επειδή δεν έλαβε κανένα άλλο πληροφοριακό στοιχείο σχετικό με τη μεταφορά στο εσωτερικό δίκαιο των εν λόγω οδηγιών, η Επιτροπή άσκησε την παρούσα προσφυγή.

8 Στο δικόγραφο της προσφυγής της, η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι, σύμφωνα με τα άρθρα 5 και 189 της Συνθήκης ΕΚ, η Ιταλική Δημοκρατία ήταν υποχρεωμένη να μεταφέρει πλήρως στο εσωτερικό της δίκαιο τις εν λόγω οδηγίες εντός της ταχθείσας προθεσμίας. Η υποχρέωση αυτή επαναλαμβάνεται ρητώς στις προαναφερθείσες ειδικές διατάξεις κάθε οδηγίας. Εξάλλου, κατά πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, ένα κράτος μέλος δεν μπορεί να προβάλει διατάξεις, πρακτικές ή καταστάσεις της εσωτερικής του έννομης τάξης για να δικαιολογήσει τη μη τήρηση των υποχρεώσεών του και των προθεσμιών που προβλέπονται στις κοινοτικές οδηγίες.

9 Η Ιταλική Δημοκρατία δεν αμφισβητεί την υποχρέωσή της αυτή και δηλώνει ότι προσπαθεί να επιταχύνει τη διαδικασία θεσπίσεως των μέτρων εφαρμογής των εν λόγω οδηγιών, ούτως ώστε να μπορέσει να συμμορφωθεί προς αυτές εντός συντόμου χρονικού διαστήματος.

10 Δεδομένου ότι η μεταφορά στο εσωτερικό δίκαιο των οδηγιών 92/45, 92/46, 92/65, 92/88, 92/116, 92/117 και 92/118 δεν πραγματοποιήθηκε εντός της ταχθείσας προθεσμίας, η προς τούτο ασκηθείσα προσφυγή της Επιτροπής πρέπει να κριθεί βάσιμη.

11 Επομένως, πρέπει να αναγνωριστεί ότι η Ιταλική Δημοκρατία, μη θεσπίζοντας εντός της ταχθείσας προθεσμίας τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις προκειμένου να συμμορφωθεί προς τις οδηγίες 92/45, 92/46, 92/65, 92/88, 92/116, 92/117 και 92/118, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τα άρθρα 23, 32, 29, 2, 3, 17 και 20 των οδηγιών αυτών αντιστοίχως.

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Επί των δικαστικών εξόδων

12 Κατά το άρθρο 69, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα, εφόσον υπήρχε σχετικό αίτημα του αντιδίκου. Επειδή η Ιταλική Δημοκρατία ηττήθηκε, πρέπει να καταδικαστεί στα δικαστικά έξοδα.

Διατακτικό

Για τους λόγους αυτούς,

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ

(έκτο τμήμα)

αποφασίζει:

1) Η Ιταλική Δημοκρατία, μη θεσπίζοντας εντός της ταχθείσας προθεσμίας τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις προκειμένου να συμμορφωθεί προς:

- την οδηγία 92/45/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 16ης Ιουνίου 1992, για τα υγειονομικά προβλήματα και τα προβλήματα υγειονομικού ελέγχου σχετικά με τη θανάτωση άγριων θηραμάτων και την εμπορία κρέατός των,

- την οδηγία 92/46/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 16ης Ιουνίου 1992, για τη θέσπιση των υγειονομικών κανόνων για την παραγωγή και την εμπορία νωπού γάλακτος, θερμικά επεξεργασμένου γάλακτος και προϋόντων με βάση το γάλα,

- την οδηγία 92/65/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 13ης Ιουλίου 1992, που καθορίζει τους όρους υγειονομικού ελέγχου που διέπουν το εμπόριο και τις εισαγωγές στην Κοινότητα ζώων, σπέρματος, ωαρίων και εμβρύων που δεν υπόκεινται, όσον αφορά τους όρους υγειονομικού ελέγχου, στις ειδικές κοινοτικές ρυθμίσεις που αναφέρονται στο τμήμα Ι του παραρτήματος Α της οδηγίας 90/425/ΕΟΚ,

- την οδηγία 92/88/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 26ης Οκτωβρίου 1992, για την τροποποίηση της οδηγίας 74/63/ΕΟΚ σχετικά με τις ανεπιθύμητες ουσίες και προϋόντα στις ζωοτροφές,

- την οδηγία 92/116/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 1992, για την τροποποίηση και την ενημέρωση της οδηγίας 71/118/ΕΟΚ περί υγειονομικών προβλημάτων στον τομέα των συναλλαγών νωπού κρέατος πουλερικών,

- την οδηγία 92/117/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 1992, για τα μέτρα προστασίας από ορισμένες ζωονόσους και ορισμένους ζωονοσογόνους παράγοντες στα ζώα και τα προϋόντα ζωικής προέλευσης, προκειμένου να αποφευχθούν οι εστίες λοιμώξεων και δηλητηριάσεων που οφείλονται στα τρόφιμα, και

- την οδηγία 92/118/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 1992, για τον καθορισμό των όρων υγειονομικού ελέγχου καθώς και των υγειονομικών όρων που διέπουν το εμπόριο και τις εισαγωγές στην Κοινότητα προϋόντων που δεν υπόκεινται, όσον αφορά τους προαναφερόμενους όρους, στις ειδικές κοινοτικές ρυθμίσεις που αναφέρονται στο κεφάλαιο Ι του παραρτήματος Α της οδηγίας 89/662/ΕΟΚ και, όσον αφορά τους παθογόνους παράγοντες, της οδηγίας 90/425/ΕΟΚ,

παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τα άρθρα 23, 32, 29, 2, 3, 17 και 20 των οδηγιών αυτών αντιστοίχως.

2) Καταδικάζει την Ιταλική Δημοκρατία στα δικαστικά έξοδα.