ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΤΗΣ 15ΗΣ ΜΑΡΤΙΟΥ 1994. - ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ ΚΑΤΑ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΤΗΣ ΙΣΠΑΝΙΑΣ. - ΠΑΡΑΒΑΣΗ - ΑΡΘΡΑ 7 ΚΑΙ 59 ΤΗΣ ΣΥΝΘΗΚΗΣ ΕΟΚ - ΔΥΣΜΕΝΗΣ ΔΙΑΚΡΙΣΗ - ΕΙΣΟΔΟΣ ΣΤΑ ΜΟΥΣΕΙΑ. - ΥΠΟΘΕΣΗ C-45/93.



Συλλογή της Νομολογίας του Δικαστηρίου 1994 σελίδα I-00911



Περίληψη

Διάδικοι

Σκεπτικό της απόφασης

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Διατακτικό



Λέξεις κλειδιά

++++

Κοινοτικό δίκαιο - Αρχές - 'Ιση μεταχείριση - Δυσμενής διάκριση λόγω ιθαγενείας - Δωρεάν είσοδος στα μουσεία κράτους μέλους μόνον των ημεδαπών, των αλλοδαπών που κατοικούν σ' αυτό και των νέων ηλικίας κάτω των 21 ετών - Δυσμενής διάκριση εις βάρος των υπηκόων άλλων κρατών μελών που απολαύουν του δικαιώματος της ελεύθερης κυκλοφορίας, ιδίως ως αποδέκτες υπηρεσιών - Απαγoρεύεται

(Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρα 7 και 59)

Περίληψη

Η δυσμενής διάκριση εις βάρος των αλλοδαπών τουριστών ηλικίας άνω των 21 ετών, που συνεπάγεται, σ' ένα κράτος μέλος, το καθεστώς εισόδου στα μουσεία του, στον βαθμό που περιορίζει το δικαίωμα της δωρεάν εισόδου στους υπηκόους αυτού του κράτους, στους αλλοδαπούς που κατοικούν σ' αυτό και στους νέους ηλικίας κάτω των 21 ετών, αντίκειται, όσον αφορά τους κοινοτικούς υπηκόους, στα άρθρα 7 και 59 της Συνθήκης.

Συγκεκριμένα, η ελεύθερη παροχή υπηρεσιών, η οποία αναγνωρίζεται με το άρθρο 59 της Συνθήκης, εμπεριέχει την ελευθερία των αποδεκτών υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων των τουριστών, να μεταβαίνουν σε άλλο κράτος μέλος προκειμένου να τους παρασχεθούν υπηρεσίες υπό τους αυτούς όρους με τους ημεδαπούς. Δεδομένου ότι η επίσκεψη στα μουσεία αποτελεί έναν από τους βασικούς λόγους για τους οποίους οι τουρίστες αποφασίζουν να μεταβούν σ' ένα κράτος μέλος, η δυσμενής διάκριση όσον αφορά την είσοδο στα μουσεία μπορεί να έχει επιπτώσεις επί των όρων παροχής των υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων των τιμών τους, και, επομένως, μπορεί να επηρεάζει την απόφαση ορισμένων προσώπων να επισκεφθούν τη χώρα.

Διάδικοι

Στην υπόθεση C-45/93,

Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εκπροσωπούμενη από την Blanca Rodriguez Galindo, μέλος της Νομικής Υπηρεσίας, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον Γεώργιο Κρεμλή, μέλος της Νομικής Υπηρεσίας, Centre Wagner, Kirchberg,

προσφεύγουσα,

κατά

Βασιλείου της Ισπανίας, εκπροσωπούμενου από τον Alberto Jose Navarro Gonzalez, γενικό διευθυντή της υπηρεσίας συντονισμού των νομικών και θεσμικών κοινοτικών υποθέσεων, και την Gloria Calvo Diaz, Abogado del Estato, με τόπο επιδόσεων στο Λουξεμβούργο την Πρεσβεία της Ισπανίας, 4-6, boulevard Emmanuel Servais,

καθού,

που έχει ως αντικείμενο να αναγνωριστεί ότι το Βασίλειο της Ισπανίας, εφαρμόζοντας σύστημα κατά το οποίο οι Ισπανοί πολίτες, οι αλλοδαποί που κατοικούν στην Ισπανία και οι νέοι κάτω των 21 ετών που έχουν τη ιθαγένεια άλλων κρατών μελών της ΕΟΚ δικαιούνται δωρεάν εισόδου στα εθνικά μουσεία, ενώ οι υπήκοοι των άλλων κρατών μελών ηλικίας άνω των 21 ετών πρέπει να καταβάλλουν εισιτήριο, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τα άρθρα 7 και 59 της Συνθήκης ΕΟΚ,

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ,

συγκείμενο από τους G. F. Mancini, πρόεδρο τμήματος, προεδρεύοντα, J. C. Moitinho de Almeida (εισηγητή) και D. A. O. Edward, προέδρους τμήματος, R. Joliet, F. A. Schockweiler, G. C. Rodriguez Iglesias, F. Grevisse, M. Zuleeg και J. L. Murray, δικαστές,

γενικός εισαγγελέας: C. Gulmann

γραμματέας: J.-G. Giraud

έχοντας υπόψη την έκθεση ακροατηρίου,

αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα που ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 19ης Ιανουαρίου 1994,

εκδίδει την ακόλουθη

Απόφαση

Σκεπτικό της απόφασης

1 Με δικόγραφο που κατέθεσε στη Γραμματεία του Δικαστηρίου στις 16 Φεβρουαρίου 1993, η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων άσκησε, δυνάμει του άρθρου 169 της Συνθήκης ΕΟΚ, προσφυγή με την οποία ζητεί να αναγνωριστεί ότι το Βασίλειο της Ισπανίας, εφαρμόζοντας σύστημα κατά το οποίο οι Ισπανοί πολίτες, οι αλλοδαποί που κατοικούν στην Ισπανία και οι νέοι κάτω των 21 ετών που έχουν την ιθαγένεια άλλων κρατών μελών της ΕΟΚ δικαιούνται δωρεάν εισόδου στα εθνικά μουσεία, ενώ οι υπήκοοι των άλλων κρατών μελών ηλικίας άνω των 21 ετών πρέπει να καταβάλλουν εισιτήριο, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τα άρθρα 7 και 59 της Συνθήκης ΕΟΚ.

2 Το άρθρο 22 του βασιλικού διατάγματος 620/1987 της 10ης Απριλίου 1987, με το οποίο θεσπίστηκε ο κανονισμός περί εθνικών μουσείων και το ισπανικό σύστημα περί μουσείων (στο εξής: κανονισμός), προβλέπει, στην παράγραφο 1, ότι οι έχοντες την ισπανική ιθαγένεια μπορούν να επισκέπτονται δωρεάν τα μουσεία του κράτους, υπό τους όρους που καθορίζονται από το υπουργικό συμβούλιο. Η παράγραφος 3 του ίδιου άρθρου επιτρέπει στην κυβέρνηση να επεκτείνει, με απόφαση του υπουργικού συμβουλίου, στους υπηκόους άλλων κρατών μελών τους όρους επισκέψεων του κοινού στους οποίους αναφέρεται η παράγραφος 1.

3 Δυνάμει δύο αποφάσεων του υπουργικού συμβουλίου της 7ης Δεκεμβρίου 1982 και της 21ης Φεβρουαρίου 1986, δικαιούνται δωρεάν εισόδου στα μουσεία του κράτους, πλην των Ισπανών υπηκόων, οι αλλοδαποί που κατοικούν στην Ισπανία και οι νέοι ηλικίας κάτω των 21 ετών.

4 Η Επιτροπή υποστηρίζει ότι η ρύθμιση αυτή συνιστά παράβαση των άρθρων 7 και 59 της Συνθήκης, καθόσον εισάγει διάκριση μεταξύ των Ισπανών υπηκόων και των υπηκόων των άλλων κρατών μελών που δεν κατοικούν στην Ισπανία και έχουν υπερβεί το 21ο έτος της ηλικίας τους.

5 Επικαλούμενη την απόφαση της 2ας Φεβρουαρίου 1989 στην υπόθεση 186/87, Cowan (Συλλογή 1989, σ. 195), η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι η ελεύθερη παροχή υπηρεσιών, η οποία αναγνωρίζεται με το άρθρο 59 της Συνθήκης, συνεπάγεται την ελευθερία των αποδεκτών των υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων των τουριστών, να μεταβαίνουν σε άλλο κράτος μέλος προκειμένου να τους παρασχεθούν υπηρεσίες υπό τους αυτούς όρους που ισχύουν για τους ημεδαπούς. Κατά την Επιτροπή, το δικαίωμα αυτό δεν αφορά μόνο την πρόσβαση στις παρεχόμενες υπηρεσίες που υπάγονται στο πεδίο εφαρμογής της Συνθήκης ΕΟΚ, αλλά και όλα τα συναφή πλεονεκτήματα που έχουν επιπτώσεις στους όρους παροχής ή λήψεως των υπηρεσιών αυτών.

6 Συναφώς, παρατηρεί ότι, επειδή η επίσκεψη στα μουσεία αποτελεί έναν από τους αποφασιστικούς λόγους για τους οποίους οι τουρίστες, ως αποδέκτες των υπηρεσιών, αποφασίζουν να μεταβούν σε άλλο κράτος μέλος, υπάρχει στενή σχέση μεταξύ της ελεύθερης κυκλοφορίας που απορρέει υπέρ αυτών από τη Συνθήκη και των όρων εισόδου στα μουσεία.

7 Η Επιτροπή φρονεί εξάλλου ότι η δυσμενής διάκριση που εισάγεται όσον αφορά την είσοδο στα μουσεία μπορεί να έχει αντίκτυπο στους όρους παροχής των υπηρεσιών, καθώς και στις τιμές τους, και επομένως μπορεί να επηρεάσει την απόφαση ορισμένων ατόμων να επισκεφθούν τη χώρα.

8 Το Βασίλειο της Ισπανίας προβάλλει μόνο τον ισχυρισμό ότι η εν λόγω ρύθμιση δεν εισάγει διάκριση στον βαθμό που η παράγραφος 3 του προμνησθέντος άρθρου 22 επιτρέπει ειδικά την επέκταση της μεταχειρίσεως της οποίας απολαύουν οι Ισπανοί υπήκοοι στους υπηκόους των άλλων κρατών μελών.

9 Η επιχειρηματολογία αυτή δεν μπορεί να γίνει δεκτή. Συγκεκριμένα, ενώ για τους Ισπανούς υπηκόους η δωρεάν είσοδος στα μουσεία απορρέει άμεσα από τον κανονισμό, για τους αλλοδαπούς η αναγνώριση του πλεονεκτήματος αυτού προϋποθέτει απόφαση του υπουργικού συμβουλίου. Μέχρι όμως την ημερομηνία καταθέσεως του δικογράφου της προσφυγής, το υπουργικό συμβούλιο δεν είχε κάνει χρήση της εξουσιοδοτήσεως που του παρέχει το προμνησθέν άρθρο 22, παράγραφος 3, οπότε μόνον οι αλλοδαποί που κατοικούν στην Ισπανία και οι νέοι ηλικίας κάτω των 21 ετών απολάμβαναν του δικαιώματος δωρεάν εισόδου στα ισπανικά μουσεία.

10 Από τα προεκτεθέντα προκύπτει ότι το ισπανικό καθεστώς εισόδου στα μουσεία του κράτους εισάγει διάκριση εις βάρος μόνον των αλλοδαπών τουριστών ηλικίας άνω των 21 ετών, η οποία απαγορεύεται, όσον αφορά τους κοινοτικούς υπηκόους, από τα άρθρα 7 και 59 της Συνθήκης ΕΟΚ και, ως εκ τούτου, το Βασίλειο της Ισπανίας παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τα προμνησθέντα άρθρα.

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Επί των δικαστικών εξόδων

11 Κατά το άρθρο 69, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα έξοδα. Δεδομένου ότι το Βασίλειο της Ισπανίας ηττήθη πρέπει να καταδικαστεί στα δικαστικά έξοδα.

Διατακτικό

Για τους λόγους αυτούς,

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ

αποφασίζει:

1. Το Βασίλειο της Ισπανίας, εφαρμόζοντας σύστημα κατά το οποίο οι Ισπανοί πολίτες, οι αλλοδαποί που κατοικούν στην Ισπανία και οι νέοι κάτω των 21 ετών που έχουν τη ιθαγένεια άλλων κρατών μελών της ΕΟΚ δικαιούνται δωρεάν εισόδου στα εθνικά μουσεία, ενώ οι υπήκοοι των άλλων κρατών μελών ηλικίας άνω των 21 ετών πρέπει να καταβάλλουν εισιτήριο, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τα άρθρα 7 και 59 της Συνθήκης ΕΟΚ.

2. Καταδικάζει το Βασίλειο της Ισπανίας στα δικαστικά έξοδα.