Απόφαση του Δικαστηρίου (πέμπτο τμήμα) της 12ης Μαρτίου 1998. - Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων κατά Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας. - Παράβαση - Μη μεταφορά στο εσωτερικό δίκαιο των οδηγιών 93/62/ΕΟΚ, 93/63/ΕΟΚ, 93/64/ΕΟΚ, 93/78/ΕΟΚ, 93/79/ΕΟΚ και 94/3/ΕΚ. - Υπόθεση C-344/96.



Συλλογή της Νομολογίας του Δικαστηρίου 1998 σελίδα I-01165



Διάδικοι

Σκεπτικό της απόφασης

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Διατακτικό



Λέξεις κλειδιά

1 Κράτη μέλη - Υποχρεώσεις - Εκτέλεση των οδηγιών - Μη αμφισβητούμενη παράβαση

(Συνθήκη ΕΚ, άρθρο 169)

2 Διαδικασία -αΕξοδα - Παραίτηση δικαιολογούμενη από τη στάση του αντιδίκου

(Κανονισμός Διαδικασίας του Δικαστηρίου, άρθρο 69 § 5)

Διάδικοι

Στην υπόθεση C-344/96,

Επιτροπή των Ευρωπαϋκών Κοινοτήτων, εκπροσωπούμενη από τον Klaus-Dieter Borchardt, μέλος της Νομικής Υπηρεσίας, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον Carlos Gσmez de la Cruz, μέλος της ίδιας υπηρεσίας, Centre Wagner, Kirchberg,

προσφεύγουσα,

κατά

Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας, εκπροσωπούμενης από τον Εrnst Rφder, Ministerialrat στο ομοσπονδιακό Υπουργείο Οικονομίας, D - 53107 Bonn,

καθής,

">που έχει ως αντικείμενο να αναγνωριστεί ότι η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, μη θεσπίζοντας, εντός της ταχθείσας προθεσίας, τις νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις που ήσαν αναγκαίες για τη συμμόρφωσή της προς τις οδηγίες:

- 93/62/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 5ης Ιουλίου 1993, για τον καθορισμό των μέτρων εφαρμογής σχετικά με την επιτήρηση και τον έλεγχο των προμηθευτών και των επιχειρήσεων στο πλαίσιο της οδηγίας 92/33/ΕΟΚ του Συμβουλίου περί εμπορίας φυταρίων και πολλαπλασιαστικού υλικού κηπευτικών, εκτός των σπόρων προς σπορά (ΕΕ L 250, σ. 29),

- 93/63/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 5ης Ιουλίου 1993, για τον καθορισμό των μέτρων εφαρμογής σχετικά με την επιτήρηση και τον έλεγχο των προμηθευτών και των επιχειρήσεων στο πλαίσιο της οδηγίας 91/682/ΕΟΚ του Συμβουλίου περί εμπορίας του πολλαπλασιαστικού υλικού των καλλωπιστικών φυτών και των καλλωπιστικών φυτών (ΕΕ L 250, σ. 31),

- 93/64/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 5ης Ιουλίου 1993, για τον καθορισμό των μέτρων εφαρμογής σχετικά με την επιτήρηση και την εμπορία των προμηθευτών και των επιχειρήσεων στο πλαίσιο της οδηγίας 92/34/ΕΟΚ του Συμβουλίου για την εμπορία του πολλαπλασιαστικού υλικού οπωροφόρων φυτών και των οπωροφόρων δένδρων που προορίζονται για την παραγωγή φρούτων (ΕΕ L 250, σ. 33),

- 93/78/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 21ης Σεπτεμβρίου 1993, για τον καθορισμό συμπληρωματικών μέτρων εφαρμογής σχετικά με τους καταλόγους των ποικιλιών πολλαπλασιαστικού υλικού καλλωπιστικών φυτών και των ποικιλιών καλλωπιστικών φυτών που τηρούν οι προμηθευτές στο πλαίσιο της οδηγίας 91/682/ΕΟΚ του Συμβουλίου (ΕΕ L 256, σ. 19),

- 93/79/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 21ης Σεπτεμβρίου 1993, για τον καθορισμό συμπληρωματικών μέτρων εφαρμογής σχετικά με τους καταλόγους των ποικιλιών πολλαπλασιαστικού υλικού οπωροφόρων φυτών και των ποικιλιών οπωροφόρων δένδρων που τηρούν οι προμηθευτές στο πλαίσιο της οδηγίας 92/34/ΕΟΚ του Συμβουλίου (ΕΕ L 256, σ. 25), και

- 94/3/ΕΚ της Επιτροπής, της 21ης Ιανουαρίου 1994, περί θεσπίσεως διαδικασίας για γνωστοποίηση παρακράτησης αποστελλόμενου εμπορεύματος ή επιβλαβούς οργανισμού προελεύσεως τρίτων χωρών εξαιτίας άμεσου κινδύνου φυτοϋγειονομικού χαρακτήρα (ΕΕ L 32, σ. 37),

παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τη Συνθήκη ΕΚ,

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ

(πέμπτο τμήμα),

συγκείμενο από τους C. Gulmann, πρόεδρο τμήματος, D. A. O. Edward, J.-P. Puissochet, P. Jann (εισηγητή) και L. Sevσn, δικαστές,

γενικός εισαγγελέας: P. Lιger

γραμματέας: R. Grass

έχοντας υπόψη την έκθεση τoυ εισηγητή δικαστή,

αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα που ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 16ης Δεκεμβρίου 1997,

εκδίδει την ακόλουθη

Απόφαση

Σκεπτικό της απόφασης

1 Με δικόγραφο που κατέθεσε στη Γραμματεία του Δικαστηρίου στις 17 Οκτωβρίου 1996, η Επιτροπή των Ευρωπαϋκών Κοινοτήτων άσκησε, δυνάμει του άρθρου 169 της Συνθήκης ΕΚ, προσφυγή με αίτημα να αναγνωριστεί ότι η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, μη θεσπίζοντας, εντός της ταχθείσας προσθεμίας, τις νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις που ήσαν αναγκαίες για τη συμμόρφωσή της προς τις οδηγίες:

- 93/62/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 5ης Ιουλίου 1993, για τον καθορισμό των μέτρων εφαρμογής σχετικά με την επιτήρηση και τον έλεγχο των προμηθευτών και των επιχειρήσεων στο πλαίσιο της οδηγίας 92/33/ΕΟΚ του Συμβουλίου περί εμπορίας φυταρίων και πολλαπλασιαστικού υλικού κηπευτικών, εκτός των σπόρων προς σπορά (ΕΕ L 250, σ. 29),

- 93/63/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 5ης Ιουλίου 1993, για τον καθορισμό των μέτρων εφαρμογής σχετικά με την επιτήρηση και τον έλεγχο των προμηθευτών και των επιχειρήσεων στο πλαίσιο της οδηγίας 91/682/ΕΟΚ του Συμβουλίου περί εμπορίας του πολλαπλασιαστικού υλικού των καλλωπιστικών φυτών και των καλλωπιστικών φυτών (ΕΕ L 250, σ. 31),

- 93/64/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 5ης Ιουλίου 1993, για τον καθορισμό των μέτρων εφαρμογής σχετικά με την επιτήρηση και την εμπορία των προμηθευτών και των επιχειρήσεων στο πλαίσιο της οδηγίας 92/34/ΕΟΚ του Συμβουλίου για την εμπορία του πολλαπλασιαστικού υλικού οπωροφόρων φυτών και των οπωροφόρων δένδρων που προορίζονται για την παραγωγή φρούτων (ΕΕ L 250, σ. 33),

- 93/78/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 21ης Σεπτεμβρίου 1993, για τον καθορισμό συμπληρωματικών μέτρων εφαρμογής σχετικά με τους καταλόγους των ποικιλιών πολλαπλασιαστικού υλικού καλλωπιστικών φυτών και των ποικιλιών καλλωπιστικών φυτών που τηρούν οι προμηθευτές στο πλαίσιο της οδηγίας 91/682/ΕΟΚ του Συμβουλίου (ΕΕ L 256, σ. 19),

- 93/79/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 21ης Σεπτεμβρίου 1993, για τον καθορισμό συμπληρωματικών μέτρων εφαρμογής σχετικά με τους καταλόγους των ποικιλιών πολλαπλασιαστικού υλικού οπωροφόρων φυτών και των ποικιλιών οπωροφόρων δένδρων που τηρούν οι προμηθευτές στο πλαίσιο της οδηγίας 92/34/ΕΟΚ του Συμβουλίου (ΕΕ L 256, σ. 25), και

- 94/3/ΕΚ της Επιτροπής, της 21ης Ιανουαρίου 1994, περί θεσπίσεως διαδικασίας για γνωστοποίηση παρακράτησης αποστελλόμενου εμπορεύματος ή επιβλαβούς οργανισμού προελεύσεως τρίτων χωρών εξαιτίας άμεσου κινδύνου φυτοϋγειονομικού χαρακτήρα (ΕΕ L 32, σ. 37),

παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τη Συνθήκη ΕΚ.

2 Δυνάμει του άρθρου 6, παράγραφος 1, των οδηγιών 93/62, 93/63 και 93/64, καθώς και του άρθρου 3, παράγραφος 1, των οδηγιών 93/78 και 93/79, τα κράτη μέλη όφειλαν να έχουν θέσει σε ισχύ τις νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις που ήσαν αναγκαίες για τη συμμόρφωσή τους προς τις οδηγίες αυτές, το αργότερο μέχρι τις 30 Ιουνίου 1994. Δυνάμει του άρθρου 7, παράγραφος 1, της οδηγίας 94/3, τα κράτη μέλη όφειλαν να έχουν θέσει σε ισχύ τρεις μήνες μετά την ημερομηνία δημοσιεύσεώς της στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϋκών Κοινοτήτων τις νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις που ήσαν αναγκαίες για την εφαρμογή της. Δεδομένου ότι η οδηγία 94/3 δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα στις 5 Φεβρουαρίου 1994, η ταχθείσα στα κράτη μέλη προθεσμία εξέπνευσε στις 5 Μαου 1994.

3 Μη έχοντας λάβει καμιά ανακοίνωση σχετικά με τη μεταφορά στη γερμανική έννομη τάξη των εν λόγω οδηγιών, η Επιτροπή απηύθυνε, σύμφωνα με το άρθρο 169 της Συνθήκης, στη Γερμανική Κυβέρνηση, στις 9 Αυγούστου 1994, έγγραφο οχλήσεως στο οποίο οι γερμανικές αρχές απάντησαν με ανακοίνωση της 6ης Οκτωβρίου 1994 ότι η σχετική διαδικασία μεταφοράς στο εσωτερικό δίκαιο βρισκόταν εν εξελίξει.

4 Μη λαμβάνοντας, στη συνέχεια, καμιά άλλη σχετική ανακοίνωση, η Επιτροπή απηύθυνε, στις 25 Σεπτεμβρίου 1995, αιτιολογημένη γνώμη, προς την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, με την οποία την κάλεσε να λάβει τα μέτρα που ήσαν αναγκαία για τη συμμόρφωσή της προς τις εν λόγω οδηγίες εντός προθεσμίας δύο μηνών.

5 Στις 24 Μαου 1996 η Γερμανική Κυβέρνηση απέστειλε στην Επιτροπή αντίγραφο εκθέσεως, με ημερομηνία 12 Απριλίου 1996, προς την επιφορτισμένη με θέματα Ευρωπαϋκής Ενώσεως επιτροπή της Bundestag, σχετικά με το ζήτημα της μεταφοράς των κοινοτικών οδηγιών στο εσωτερικό δίκαιο. Σχετικά με τις μνημονευόμενες στην αιτιολογημένη γνώμη οδηγίες, η έκθεση ανέφερε ότι δεν είχαν ληφθεί τα μέτρα για τη μεταφορά τους στην εσωτερική έννομη τάξη. Η εν λόγω έκθεση διασαφήνιζε ότι η διαδικασία μεταφοράς της οδηγίας 94/3 βρισκόταν εν εξελίξει, ενώ αυτή των οδηγιών 93/62, 93/63, 93/64, 93/78 και 93/79 προσέκρουε σε δυσχέρειες έχουσες σχέση με την ερμηνεία διατάξεων αναφορικά με το πεδίο εφαρμογής των οδηγιών αυτών.

6 Μη έχοντας λάβει από την Ομοσπονδιακή Κυβέρνηση καμία πληροφορία που να της επιτρέπει να συναγάγει ότι η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας είχε, εν τω μεταξύ, εκπληρώσει τις εκ των οδηγιών υποχρεώσεις της, η Επιτροπή άσκησε την υπό κρίση προσφυγή.

7 Η Γερμανική Κυβέρνηση, μολονότι αναγνωρίζει ότι παρέλειψε να ενημερώσει σχετικώς την Επιτροπή, δηλώνει ότι η οδηγία 94/3 έχει μεταφερθεί στο εσωτερικό δίκαιο με απόφαση του ομοσπονδιακού Υπουργού Διατροφής, Γεωργίας και Δασοπονίας, της 19ης Ιανουαρίου 1995, και παρέχει στοιχεία που επιτρέπουν στην Επιτροπή να ελέγξει τις σχετικές με τη μεταφορά αυτή λεπτομέρειες. Όσον αφορά τις οδηγίες 93/62, 93/63, 93/64, 93/78 και 93/79, η Γερμανική Κυβέρνηση δεν αμφισβητεί το γεγονός ότι οι οδηγίες αυτές δεν έχουν μεταφερθεί στο εσωτερικό της δίκαιο. Ισχυρίζεται ότι η διαδικασία της μεταφοράς, που προσπαθεί να προωθήσει, προσκρούει σε ερμηνευτικής φύσεως δυσχέρειες αναφορικά με τις εν λόγω οδηγίες, δυσχέρειες που έχει εκθέσει στο προς την Επιτροπή υπόμνημα της 10ης Οκτωβρίου 1994. Η ίδια κυβέρνηση προσθέτει ότι οι δυσχέρειες αυτές έχουν αναγνωριστεί στο πλαίσιο των εργασιών αναφορικά με την απλούστευση της σχετικής με την εσωτερική αγορά νομοθεσίας οι οποίες απετέλεσαν το αντικείμενο εκθέσεως της Επιτροπής του Νοεμβρίου 1996, πράγμα που θα έπρεπε να οδηγήσει σε αναθεώρηση των εν λόγω οδηγιών.

8 Στις 11 Φεβρουαρίου 1997, η Επιτροπή γνωστοποίησε στο Δικαστήριο, σύμφωνα με το άρθρο 78 του Κανονισμού Διαδικασίας του Δικαστηρίου, ότι παραιτείται από τη δίκη, στο μέτρο που η προσφυγή της αφορά την οδηγία 94/3, ενώ ζήτησε, σύμφωνα με το άρθρο 69, παράγραφος 5, του ίδιου κανονισμού, να καταδικαστεί η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας στα δικαστικά έξοδα. Η Επιτροπή ενέμεινε στα σχετικά με τις λοιπές οδηγίες αιτήματά της.

9 Όσον αφορά τις οδηγίες 93/62, 93/63, 93/64, 93/78 και 93/79, διαπιστώνεται ότι η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας δεν αμφισβητεί ότι η μεταφορά τους δεν πραγματοποιήθηκε εντός της ταχθείσας προθεσμίας. Όσον αφορά τις ερμηνευτικής φύσεως δυσχέρειες που μνημονεύει συναφώς η Γερμανική Κυβέρνηση, αρκεί να σημειωθεί ότι οι εν λόγω δυσχέρειες, που γνωστοποιήθηκαν στην Επιτροπή με το υπόμνημα της 10ης Οκτωβρίου 1994, προβλήθηκαν μόνο μετά την εκπνοή της προθεσμίας που είχε ταχθεί για τη μεταφορά στο εσωτερικό δίκαιο των εν λόγω οδηγιών. Εξάλλου, το γεγονός ότι έχει αναπτυχθεί κάποια πρωτοβουλία σχετικά με την αναθεώρηση των οδηγιών αυτών, κατάσταση που απαντάται, κατά τα λοιπά, συχνά στο πλαίσιο της συνεχούς νομοθετικής εργασίας, δεν απαλλάσσει τα κράτη μέλη από τις υποχρεώσεις που τους επιβάλλουν οι ισχύουσες διατάξεις.

10 Κατά συνέπεια, διαπιστώνεται ότι η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, μη θεσπίζοντας εντός της ταχθείσας προθεσμίας τις νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις που ήσαν αναγκαίες για τη συμμόρφωσή της προς τις οδηγίες 93/62, 93/63, 93/64, 93/78 και 93/79, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τις οδηγίες αυτές.

11 Δεδομένου ότι η Επιτροπή παραιτήθηκε της δίκης, στο μέτρο που η προσφυγή της αφορά την οδηγία 94/3, παρέλκει η έκδοση αποφάσεως σχετικά με τη μη μεταφορά της οδηγίας αυτής εντός της ταχθείσας υπ' αυτής προθεσμίας.

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Επί των δικαστικών εξόδων

12 Σύμφωνα με το άρθρο 69, παράγραφος 2, του Κανονισμού Διαδικασίας, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα εφόσον υπήρξε σχετικό αίτημα του νικήσαντος διαδίκου. Δεδομένου ότι η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας ηττήθηκε, πρέπει να καταδικαστεί στα δικαστικά έξοδα, κατά το μέτρο που η προσφυγή αφορά τις οδηγίες 93/62, 93/63, 93/64, 93/78 και 93/79.

13 Σύμφωνα με το άρθρο 69, παράγραφος 5, του Κανονισμού Διαδικασίας, καταδικάζεται στα έξοδα ο αντίδικος, κατόπιν αιτήσεως του παραιτουμένου διαδίκου, αν τούτο δικαιολογείται από τη στάση του. Ενόψει της στάσεως που κράτησε η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, η οποία δεν γνωστοποίησε παρά εκπρόθεσμα το εθνικό μέτρο μεταφοράς στο εσωτερικό δίκαιο της οδηγίας 94/3, πρέπει αυτή να καταδικαστεί αυτή στα έξοδα της δίκης, κατά το μέτρο που η προσφυγή αφορά την οδηγία αυτή.

Διατακτικό

Για τους λόγους αυτούς,

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ

(πέμπτο τμήμα),

αποφασίζει:

1) Η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, μη θεσπίζοντας, εντός της ταχθείσας προθεσίας, τις νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις που ήσαν αναγκαίες για τη συμμόρφωσή της προς τις οδηγίες:

- 93/62/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 5ης Ιουλίου 1993, για τον καθορισμό των μέτρων εφαρμογής σχετικά με την επιτήρηση και τον έλεγχο των προμηθευτών και των επιχειρήσεων στο πλαίσιο της οδηγίας 92/33/ΕΟΚ του Συμβουλίου περί εμπορίας φυταρίων και πολλαπλασιαστικού υλικού κηπευτικών, εκτός των σπόρων προς σπορά,

- 93/63/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 5ης Ιουλίου 1993, για τον καθορισμό των μέτρων εφαρμογής σχετικά με την επιτήρηση και τον έλεγχο των προμηθευτών και των επιχειρήσεων στο πλαίσιο της οδηγίας 91/682/ΕΟΚ του Συμβουλίου περί εμπορίας του πολλαπλασιαστικού υλικού των καλλωπιστικών φυτών και των καλλωπιστικών φυτών,

- 93/64/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 5ης Ιουλίου 1993, για τον καθορισμό των μέτρων εφαρμογής σχετικά με την επιτήρηση και την εμπορία των προμηθευτών και των επιχειρήσεων στο πλαίσιο της οδηγίας 92/34/ΕΟΚ του Συμβουλίου για την εμπορία του πολλαπλασιαστικού υλικού οπωροφόρων φυτών και των οπωροφόρων δένδρων που προορίζονται για την παραγωγή φρούτων,

- 93/78/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 21ης Σεπτεμβρίου 1993, για τον καθορισμό συμπληρωματικών μέτρων εφαρμογής σχετικά με τους καταλόγους των ποικιλιών πολλαπλασιαστικού υλικού καλλωπιστικών φυτών και των ποικιλιών καλλωπιστικών φυτών που τηρούν οι προμηθευτές στο πλαίσιο της οδηγίας 91/682/ΕΟΚ του Συμβουλίου,

- 93/79/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 21ης Σεπτεμβρίου 1993, για τον καθορισμό συμπληρωματικών μέτρων εφαρμογής σχετικά με τους καταλόγους των ποικιλιών πολλαπλασιαστικού υλικού οπωροφόρων φυτών και των ποικιλιών οπωροφόρων δένδρων που τηρούν οι προμηθευτές στο πλαίσιο της οδηγίας 92/34/ΕΟΚ του Συμβουλίου,

παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τις οδηγίες αυτές.

2) Παρέλκει η έκδοση αποφάσεως επί της προσφυγής, στο μέτρο που αυτή αφορά την οδηγία 94/3/ΕΚ, της Επιτροπής, της 21ης Ιανουαρίου 1994, περί θεσπίσεως διαδικασίας για γνωστοποίηση παρακράτησης αποστελλόμενου εμπορεύματος ή επιβλαβούς οργανισμού προελεύσεως τρίτων χωρών εξαιτίας άμεσου κινδύνου φυτοϋγειονομικού χαρακτήρα.

3) Καταδικάζει την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας στα δικαστικά έξοδα, περιλαμβανομένων και αυτών που έχουν σχέση με τη μερική παραίτηση της Επιτροπής.