ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΤΗΣ 4ΗΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 1988. - ΙΤΑΛΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΚΑΤΑ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ. - ΕΓΤΠΕ - ΚΑΤ'ΑΠΟΚΟΠΗ ΠΟΣΑ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΩΜΑΤΙΣΜΟ ΣΙΤΗΡΩΝ. - ΥΠΟΘΕΣΗ 256/85.



Συλλογή της Νομολογίας του Δικαστηρίου 1988 σελίδα 00521



Περίληψη

Διάδικοι

Σκεπτικό της απόφασης

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Διατακτικό



Λέξεις κλειδιά

++++

Γεωργία - Κοινή οργάνωση αγοράς - Σιτηρά - Πώληση από οργανισμό παρεμβάσεως σιτηρών που προορίζονται για την παραγωγή ζωοτροφών - Χρωματισμός - Κατ' αποκοπή απόδοση των εξόδων - Παράνομη

(( Κανονισμός του Συμβουλίου 1883/78, άρθρο 6, και 3247/81, παράρτημα Ι, σημείο Ι-1, στοιχεία γ ) και δ ) κανονισμός της Επιτροπής 2794/83, άρθρο 5 ))

Περίληψη

Τα έξοδα χρωματισμού των σιτηρών που προορίζονται για την παραγωγή ζωοτροφών και πωλούνται από εθνικό οργανισμό παρεμβάσεως κατ' εφαρμογή του κανονισμού 2794/83 δεν μπορούσαν να επιστραφούν από τον ΕΓΤΠΕ με κατ' αποκοπή ποσά . Πράγματι, ο χρωματισμός δεν αποτελεί ούτε ενέργεια εξόδου από το απόθεμα ούτε μεταποίηση κατά την έννοια του άρθρου 6 του κανονισμού 1883/78, όπως διευκρινίζεται στο παράρτημα Ι, σημείο Ι-1, του κανονισμού 3247/81, και συνεπώς δεν ανήκει στις υλικές ενέργειες για τις οποίες το άρθρο αυτό προβλέπει τέτοιο σύστημα επιτροφής των εξόδων, άρα τα έξοδα έπρεπε να επιστραφούν στο ακέραιο .

Διάδικοι

Στην υπόθεση 256/85,

Ιταλική Δημοκρατία, εκπροσωπούμενη από τον Luigi Ferrari Bravo, προϊστάμενο της υπηρεσίας διπλωματικών διαφορών, επικουρούμενο από τον Oscar Fiumara, avvocato dello Stato, με τόπο επιδόσεων στο Λουξεμβούργο την ιταλική πρεσβεία, 5, rue Marie Adelaide,

προσφεύγουσα,

κατά

Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εκπροσωπούμενης από το νομικό της σύμβουλο Alberto Prozzillo, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον Γεώργιο Κρεμλή, μέλος της νομικής της υπηρεσίας, κτίριο Jean Monnet, Kirchberg,

καθής,

που έχει ως αντικείμενο προσφυγή ακυρώσεως της απόφασης C ( 85)839 τελικό της Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, της 7ης Ιουνίου 1985 περί καθορισμού κατ' αποκοπή ποσού για την απόδοση των δαπανών επεξεργασίας των σιτηρών που μετουσιώνονται ή χρωματίζονται προκειμένου να χρησιμοποιηθούν στη διατροφή των ζώων,

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ

συγκείμενο από τους Mackenzie Stuart, πρόεδρο, G . Bosco και O . Due, προέδρους τμήματος, T . Koopmans, K . Bahlmann, R . Joliet και F . Schockweiler, δικαστές,

γενικός εισαγγελέας : J . C . da Cruz Vilaca

γραμματέας : H . Roehl, κύριος υπάλληλος διοικήσεως

έχοντας υπόψη την έκθεση για την επ' ακροατηρίου συζήτηση και κατόπιν της προφορικής διαδικασίας της 17ης Φεβρουαρίου 1987,

αφού άκουσε το γενικό εισαγγελέα που ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 2ας Ιουνίου 1987,

εκδίδει την ακόλουθη

Απόφαση

Σκεπτικό της απόφασης

1 Με δικόγραφο που κατέθεσε στη γραμματεία του Δικαστηρίου στις 19 Αυγούστου 1985, η Ιταλική Δημοκρατία άσκησε, δυνάμει του άρθρου 173, πρώτη παράγραφος της Συνθήκης ΕΟΚ, προσφυγή με την οποία ζητεί την ακύρωση της από 7 Ιουνίου 1985 απόφασης της Επιτροπής με την οποία καθορίστηκε ένα κατ' αποκοπή ποσό για την απόδοση των δαπανών της επεξεργασίας των σιτηρών που μετουσιώνονται ή χρωματίζονται προκειμένου να χρησιμοποιηθούν για την παραγωγή ζωοτροφών, τουλάχιστον κατά το μέρος που η απόφαση εφαρμόζεται στο χρωματισμό στον οποίο αναφέρεται ο κανονισμός 2794/83 της Επιτροπής, της 6ης Οκτωβρίου 1983, που αφορά τη θέση προς πώληση στην εσωτερική αγορά 450 000 τόνων μαλακού αρτοποιήσιμου σίτου που έχει στην κατοχή του ο ιταλικός οργανισμός παρέμβασης ( ΕΕ L 274, σ . 18 ).

2 'Οπως προκύπτει από τη δικογραφία, ο κανονισμός 1322/83 του Συμβουλίου, της 26ης Μαΐου 1983, για τη μεταφορά 550 000 τόνων μαλακού αρτοποιήσιμου σίτου που έχουν στην κατοχή τους ο γαλλικός και ο γερμανικός οργανισμός παρέμβασης ( ΕΕ L 138, σ . 63 ) προβλέπει μεταξύ άλλων τη μεταφορά 450 000 τόνων μαλακού σίτου από το γαλλικό στον ιταλικό οργανισμό παρέμβασης προκειμένου να χρησιμοποιηθεί για τη διατροφή των ζώων .

3 Το άρθρο 5 του κανονισμού 2794/83, με το οποίο η Επιτροπή έθεσε τις λεπτομέρειες διενέργειας της μεταφοράς αυτής των 450 000 τόνων μαλακού σίτου, προβλέπει ότι για να διευκολυνθεί ο έλεγχος της χρησιμοποίησης των σιτηρών αυτών για τη διατροφή των ζώων ο ενδιαφερόμενος οργανισμός παρέμβασης χρωματίζει τα σιτηρά για να είναι δυνατό να αναγνωριστούν, ο δε χρωματισμός πρέπει να κοστίζει όσο το δυνατό λιγότερο .

4 Αφού πραγματοποίησε το χρωματισμό, ο ιταλικός οργανισμός παρέμβασης ζήτησε από τις κοινοτικές αρχές την απόδοση των εξόδων στα οποία υποβλήθηκε για την ενέργεια αυτή, δηλαδή 6,15 Ecu ανά τόνο .

5 Η Επιτροπή έκρινε βάσει του άρθρου 6 του κανονισμού 1883/78 του Συμβουλίου, της 2ας Αυγούστου 1978, περί των γενικών κανόνων χρηματοδοτήσεως των παρεμβάσεων από το ΕΓΤΠΕ, τμήμα Εγγυήσεων ( ΕΕ ειδ . έκδ . 03/022, σ . 91 ) ότι τα έξοδα αυτά πρέπει να αποδοθούν κατ' αποκοπή και όχι πλήρως . Εξέδωσε λοιπόν την επίδικη απόφαση της 7ης Ιουνίου 1985, με την οποία όρισε το κατ' αποκοπή ποσό του 1,17 Ecu ανά τόνο για το χρωματισμό των σιτηρών ενόψει της χρησιμοποίησής τους για τη διατροφή των ζώων .

6 Στην έκθεση για την επ' ακροατηρίου συζήτηση αναπτύσσονται διεξοδικώς τα πραγματικά περιστατικά της υπόθεσης, οι εφαρμοστέες διατάξεις κοινοτικού δικαίου καθώς και οι ισχυρισμοί και τα επιχειρήματα των διαδίκων . Τα στοιχεία αυτά του φακέλου δεν επαναλαμβάνονται πιο κάτω παρά μόνο καθόσον απαιτείται για να σχηματίσει κρίση το Δικαστήριο .

7 Η ιταλική κυβέρνηση, εκτιμώντας ότι η απόφαση αυτή βλάπει τα συμφέροντά της την προσέβαλε με την υπό κρίση προσφυγή στο πλαίσιο της οποίας προβάλλει δύο ισχυρισμούς . Υποστηρίζει, πρώτον, ότι η έκδοσή της από την Επιτροπή συνιστά παράβαση και κακή εφαρμογή των άρθρων 4 και 6 του κανονισμού 1883/78 του Συμβουλίου καθώς και του παραρτήματος Ι του κανονισμού 3247/81 του Συμβουλίου, σε συνδυασμό με τους κανονισμούς 1322/83 του Συμβουλίου και 2794/83 της Επιτροπής . Η ιταλική κυβέρνηση υποστηρίζει περαιτέρω ότι η έκδοση της απόφασης συνιστά κατάχρηση εξουσίας εκ μέρους της Επιτροπής η οποία, με την εσφαλμένη ερμηνεία και την κακή εφαρμογή του άρθρου 6 του κανονισμού 1883/78, σφετερίστηκε την εξουσία της κατ' αποκοπή απόδοσης των εξόδων χρωματισμού .

8 Πρέπει να διαπιστωθεί ότι ο ισχυρισμός της καταχρήσεως εξουσίας που προβάλλει η προσφεύγουσα ισοδυναμεί στην ουσία με επίκληση της παράβασης κανόνα δικαίου, εν προκειμένω του άρθρου 6 του κανονισμού 1883/78 στην οποία αναφέρεται ήδη ο πρώτος ισυχυρισμός . 'Αρα ο δεύτερος ισχυρισμός συγχέεται εν προκειμένω με τον πρώτο οπότε ενδείκνυται η ταυτόχρονη εξέταση και των δύο .

9 Η ιταλική κυβέρνηση υποστηρίζει ότι μια ενέργεια όπως ο χρωματισμός δεν εμπίπτει σε καμιά από τις κατηγορίες ενεργειών που απαριθμούνται στην παράγραφο Ι-1 του παραρτήματος του Ι του κανονισμού 3247/81 του Συμβουλίου, της 9ης Νοεμβρίου 1981, περί της χρηματοδοτήσεως από το ΕΓΤΠΕ, τμήμα Εγγυήσεων, ορισμένων μέτρων παρεμβάσεως και ιδίως εκείνων που συνίστανται στην αγορά, αποθεματοποίηση και πώληση γεωργικών προϊόντων από τους οργανισμούς παρεμβάσεως ( ΕΕ L 327, σ . 1 ), για τις οποίες ισχύει σύστημα κατ' αποκοπήν επιστροφής των εξόδων . Επομένως πρέπει να θεωρηθεί ότι εμπίπτει στις άλλες ενέργειες που αναφέρονται στην παράγραφο Ι-3 του εν λόγω παραρτήματος για τις οποίες ισχύει σύστημα πλήρους επιστροφής των εξόδων . Η ιταλική κυβέρνηση υπογραμμίζει ότι αυτή ήταν και η πεποίθηση της Επιτροπής η οποία έκρινε σκόπιμο να διευκρινίσει, στο άρθρο 5 του κανονισμού 2794/83, ότι "ο χρωματισμός πρέπει να κοστίζει όσο το δυνατό λιγότερο ".

10 Η Επιτροπή, στηριζόμενη στο άρθρο 6 του κανονισμού 1883/78 υποστηρίζει ότι, κατ' αρχήν, αν δεν υπάρχει ρητή παρέκκλιση, οι δαπάνες των μέτρων παρεμβάσεως για τις οποίες δεν καθορίζεται ένα συγκεκριμένο ποσό ανά μονάδα αποδίδονται κατ' αποκοπή . Δεδομένου ότι ο κανονισμός 3247/81 δεν προβλέπει ρητή παρέκκλιση, στο χρωματισμό εφαρμόζεται αυτό το σύστημα επιστροφής των δαπανών .

11 Η Επιτροπή υποστηρίζει ότι εν πάση περιπτώσει οι δαπάνες που συνεπάγεται ο χρωματισμός υπάγονται στο σύστημα της κατ' αποκοπή επιστροφής είτε διότι ο χρωματισμός, που προβλέπεται για λόγους ελέγχου, αποτελεί υλική πράξη που αφορά την έξοδο από το απόθεμα ενός προϊόντος που βρίσκεται στην κατοχή οργανισμού παρεμβάσεως κατά την έννοια του σημείου Ι-1, στοιχείο γ ), του παραρτήματος Ι του κανονισμού 3247/81, είτε διότι ο χρωματισμός εξομοιώνεται με υλική πράξη μεταποιήσεως προϊόντος, οπότε εμπίπτει στο σημείο Ι-1, στοιχείο δ ), του παραρτήματος Ι . Εξηγεί δε το γεγονός ότι το άρθρο 5 του κανονισμού 2794/83 προβλέπει ότι "ο χρωματισμός πρέπει να κοστίζει όσο το δυνατό λιγότερο" με τη σκέψη ότι ακόμη και όταν η επιστροφή γίνεται με κατ' αποκοπή ποσά, τα ποσά αυτά υπολογίζονται βάσει των πραγματικών δαπανών που είναι ανάγκη να διατηρούνται σε χαμηλά επίπεδα ώστε να μειώνονται στο ελάχιστο τα καταβαλλόμενα κατ' αποκοπή ποσά .

12 Πρέπει να σημειωθεί σχετικώς ότι το άρθρο 6 του κανονισμού 1883/78, στο οποίο η Επιτροπή στήριξε την έκδοση της επίδικης απόφασης της 7ης Ιουνίου 1985, ορίζει ότι

"οι υλικές ενέργειες που προκύπτουν από την αποθεματοποίηση και, ενδεχομένως, από τη μεταποίηση των προϊόντων παρεμβάσεως χρηματοδοτούνται από το ΕΓΤΠΕ, τμήμα Εγγυήσεων, με κατ' αποκοπή ποσά ενιαία για την Κοινότητα, που θα καθορίζονται κατά τη διαδικασία η οποία προβλέπεται στο άρθρο 13 του κανονισμού ( ΕΟΚ ) αριθ . 729/70 και, εφόσον παρίσταται ανάγκη, κατόπιν εξετάσεως από την οικεία επιτροπή διαχειρίσεως ".

13 Από το γράμμα της διάταξης αυτής προκύπτει σαφώς ότι η διάταξη δεν αναφέρεται σε όλες τις υλικές ενέργειες που περιλαμβάνει κάποιο μέτρο παρεμβάσεως αλλά μόνο σ' αυτές που προκύπτουν από την αποθεματοποίηση ή τη μεταποίηση, οπότε η Επιτροπή δεν μπορούσε νομίμως να υπαγάγει τα έξοδα του χρωματισμού στο σύστημα της επιστροφής με κατ' αποκοπή ποσά παρά μόνο αν ο χρωματισμός μπορούσε να θεωρηθεί ως υλική ενέργεια που προκύπτει από την αποθεματοποίηση ή τη μεταποίηση προϊόντος παρεμβάσεως .

14 Διευκρινίσεις ως προς το τι αποτελεί υλική ενέργεια κατά την έννοια του άρθρου 6 του κανονισμού 1883/78 παρέχει το παράρτημα Ι, παράγραφος 1, του κανονισμού 3247/81, πρέπει δε να εξεταστεί αν ο χρωματισμός των σιτηρών μπορεί να θεωρηθεί είτε ως υλική ενέργεια που αφορά την έξοδο από το απόθεμα (( περίπτωση Ι-1, στοιχείο γ ) )) είτε ως ενέργεια μεταποιήσεως του προϊόντος (( περίπτωση Ι-1, στοιχείο δ ) )).

15 Ο χρωματισμός των σιτηρών δεν μπορεί να θεωρηθεί ως ενέργεια μεταποιήσεως κατά την έννοια της περιπτώσεως Ι-1, στοιχείο δ ), του παραρτήματος Ι, ενός προϊόντος που προορίζεται για την ανθρώπινη διατροφή σε προϊόν προοριζόμενο για τη διατροφή των ζώων, όπως υποστηρίζει η Επιτροπή . Η μεταποίηση, κατά τη συνήθη έννοια, προϋποθέτει πράγματι ότι επέρχεται αλλοίωση των βασικών χαρακτηριστικών του προϊόντος, ενώ ο επίδικος χρωματισμός αποβλέπει μόνο στο να μπορούν να αναγνωριστούν τα σιτηρά ώστε να διευκολύνεται ο έλεγχος της χρησιμοποιήσεώς τους για τη διατροφή των ζώων . Χαρακτηριστικό είναι εξάλλου ότι, με την από 7 Ιουνίου 1985 απόφασή της, η Επιτροπή θεώρησε καλό να περιλάβει τις επίδικες δαπάνες στις δαπάνες εξόδου από το απόθεμα .

16 Τα επιχειρήματα της Επιτροπής ότι δηλαδή τα έξοδα χρωματισμού εξομοιώνονται με έξοδα ελέγχου τα οποία αποτελούν κατά κανόνα δαπάνες εξόδου από το απόθεμα δεν μπορούν να γίνουν δεκτά .

17 Ο χρωματισμός των σιτηρών προβλέφθηκε μεν για λόγους ελέγχου, τα δε σιτηρά δεν μπορούν να εξέλθουν από το απόθεμα προκειμένου να χρησιμοποιηθούν για τη διατροφή των ζώων παρά μόνο αφού χρωματισμούν, πλην όμως πρέπει να σημειωθεί ότι αυτή η ενέργεια ελέγχου αποβλέπει μόνο στην εξακρίβωση του τελικού προορισμού των προϊόντων αυτών . Διακρίνεται δε κατά τούτο από τις άλλες ενέργειες ελέγχου τις οποίες η Επιτροπή, με τα ερωτηματολόγια που αποστέλλει στα κράτη μέλη για την αναθεώρηση των κατ' αποκοπή ποσών και με τα έγγραφα εργασίας για τον καθορισμό των ποσών αυτών, θεωρεί ως περιλαμβανόμενες στις ενέργειες εξόδου από το απόθεμα . Πράγματι οι ενέργειες αυτές αποβλέπουν στον έλεγχο της ποσότητας ή της ποιότητας των εμπορευμάτων πριν από την έξοδό τους από το απόθεμα και όχι στον εκ των υστέρων έλεγχο του προορισμού τους . Επομένως, αντίθετα με το χρωματισμό, ο σκοπός τους αφορά άμεσα την έξοδο από το απόθεμα .

18 Αφού ο χρωματισμός δεν μπορεί να θεωρηθεί υλική ενέργεια εξόδου από το απόθεμα ή μεταποίησης, πρέπει να εξεταστεί η μόνη κανονιστική διάταξη που ομιλεί για τα έξοδα του χρωματισμού, δηλαδή το άρθρο 5 του κανονισμού 2974/83 που ορίζει ότι "αυτός ο χρωματισμός πρέπει να κοστίζει όσο το δυνατό λιγότερο ". Η εξέταση του γράμματος του άρθρου αυτού οδηγεί στο συμπέρασμα ότι τα έξοδα του χρωματισμού αποδίδονται πλήρως εφόσον η μέθοδος που χρησιμοποιήθηκε ήταν η λιγότερο δαπανηρή, στοιχείο το οποίο δεν προβλήθηκε στο πλαίσιο της υπό κρίση προσφυγής .

19 Από τις παραπάνω σκέψεις προκύπτει ότι ο ισχυρισμός της παραβάσεως και της εσφαλμένης εφαρμογής των άρθρων 4 και 6 του κανονισμού 1883/78 του Συμβουλίου καθώς και του παραρτήματος Ι του κανονισμού 3247/81 του Συμβουλίου είναι βάσιμος .

20 Επομένως η απόφαση της Επιτροπής της 7ης Ιουνίου 1985 πρέπει να ακυρωθεί καθόσον εφαρμόζεται στο χρωματισμό στον οποίο αναφέρεται ο κανονισμός 2794/83 της Επιτροπής, της 6ης Οκτωβρίου 1983 .

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Επί των δικαστικών εξόδων

21 Σύμφωνα με το άρθρο 69, παράγραφος 2, του κανονισμού διαδικασίας, ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα . Επειδή η Επιτροπή ηττήθηκε πρέπει να καταδικαστεί στα δικαστικά έξοδα .

Διατακτικό

Για τους λόγους αυτούς

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ

αποφασίζει :

1)Ακυρώνει την απόφαση C(85 ) 839 της Επιτροπής, της 7ης Ιουνίου 1985 περί καθορισμού κατ' αποκοπή ποσού για την απόδοση των δαπανών της επεξεργασίας των σιτηρών που μετουσιώνονται ή χρωματίζονται προκειμένου να χρησιμοποιηθούν για τη διατροφή των ζώων, καθόσον εφαρμόζεται στην ενέργεια χρωματισμού που προβλέπει ο κανονισμός 2794/83 της Επιτροπής της 6ης Οκτωβρίου 1983, περί της θέσεως προς πώληση στην εσωτερική αγορά 450 000 τόνων μαλακού αρτοποιήσιμου σίτου που έχει στην κατοχή του ο ιταλικός οργανισμός παρέμβασης ( ΕΕ 274, σ . 18 ).

2 ) Καταδικάζει την Επιτροπή στα δικαστικά έξοδα .