ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΤΗΣ 14ΗΣ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 1988. - ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ ΚΑΤΑ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΤΟΥ ΒΕΛΓΙΟΥ. - ΠΑΡΑΒΑΣΗ - ΠΑΡΑΛΕΙΨΗ ΕΚΤΕΛΕΣΕΩΣ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ. - ΣΥΝΕΚΔΙΚΑΣΘΕΙΣΕΣ ΥΠΟΘΕΣΕΙΣ 227, 228, 229 ΚΑΙ 230/85.



Συλλογή της Νομολογίας του Δικαστηρίου 1988 σελίδα 00001



Περίληψη

Διάδικοι

Σκεπτικό της απόφασης

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Διατακτικό



Λέξεις κλειδιά

++++

1 . Πράξεις των οργάνων - Οδηγίες - Εκτέλεση από τα κράτη μέλη - Λήψη μέτρων που εμπίπτουν στην αρμοδιότητα των περιφερειακών ή τοπικών αρχών - Επιτρέπεται - 'Ορια

( Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρο 189, εδάφιο 3 )

2 . Κράτη μέλη - Υποχρεώσεις - Παράβαση - Δικαιολόγηση - Δεν επιτρέπεται

( Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρο 169 )

3 . Προσφυγή λόγω παραβάσεως - Απόφαση του Δικαστηρίου που αναγνωρίζει την παράβαση - Προθεσμία εκτελέσεως

( Συνθήκη ΕΟΚ, άρθρο 171 )

Περίληψη

1 . Κάθε κράτος μέλος είναι ελεύθερο να κατανέμει, όπως εκείνο κρίνει, τις αρμοδιότητες σε εθνικό επίπεδο και να εφαρμόζει τις οδηγίες με μέτρα των περιφερειακών ή τοπικών αρχών . Ωστόσο, αυτή η κατανομή αρμοδιότητων δεν μπορεί να το απαλλάξει από την υποχρέωση εξασφαλίσεως της πιστής μεταφοράς των διατάξεων της οδηγίας στην εσωτερική νομοθεσία .

2 . Τα κράτη μέλη δεν μπορούν να προβάλουν διατάξεις, πρακτικές ή καταστάσεις της εσωτερικής τους έννομης τάξης προκειμένου να δικαιολογήσουν τη μη τήρηση υποχρεώσεων που υπέχουν από το κοινοτικό δίκαιο .

3 . Η έναρξη εκτελέσεως αποφάσεως που αναγνωρίζει την παράβαση κράτους μέλους πρέπει να γίνεται αμέσως και να ολοκληρώνεται το συντομότερο δυνατό .

Διάδικοι

Στις συνεκδικαζόμενες υποθέσεις 227 έως 230/85,

Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, εκπροσωπούμενη από το νομικό της σύμβουλο Jean Amphoux, με αντίκλητο στο Λουξεμβούργο τον Γεώργιο Κρεμλή, μέλος της νομικής της υπηρεσίας, κτίριο Jean Monnet, Kirchberg, Λουξεμβούργο,

προσφεύγουσα,

κατά

Βασιλείου του Βελγίου, εκπροσωπούμενου από τον Robert Hoebaer, διευθυντή του Υπουργείου Εξωτερικών Υποθέσεων, Εξωτερικού Εμπορίου και Συνεργασίας με τις αναπτυσσόμενες χώρες, με τόπο επιδόσεων στο Λουξεμβούργο την πρεσβεία του Βελγίου, 4, rue des Girondins, residence Champagne, Λουξεμβούργο,

καθού,

που έχει ως αντικείμενο να αναγνωριστεί ότι το Βασίλειο του Βελγίου παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από το άρθρο 171 της Συνθήκης ΕΟΚ, διότι δεν έλαβε μέτρα για την εκτέλεση των αποφάσεων του Δικαστηρίου της 2ας Φεβρουαρίου 1982 στις υποθέσεις 68/81, 69/81, 70/81 και 71/81, Επιτροπή κατά Βασιλείου του Βελγίου ( Συλλογή 1982, σσ . 153, 163, 169 και 175 αντιστοίχως ),

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ

συγκείμενο από τους G . Bosco, πρόεδρο τμήματος, ως πρόεδρο, G . C . Rodriguez Iglesias, πρόεδρο τμήματος, T . Koopmans, U . Everling, K . Κακούρη, R . Joliet και F . Schockweiler, δικαστές,

γενικός εισαγγελέας : G . F . Mancini

γραμματέας : B . Pastor, υπάλληλος διοικήσεως

λαμβάνοντας υπόψη την έκθεση για την επ' ακροατηρίου συζήτηση και κατόπιν της προφορικής διαδικασίας της 24ης Ιουνίου 1987,

αφού άκουσε το γενικό εισαγγελέα που ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 10ης Νοεμβρίου 1987,

εκδίδει την ακόλουθη

Απόφαση

Σκεπτικό της απόφασης

1 Με δικόγραφα που κατέθεσε στη γραμματεία του Δικαστηρίου στις 23 Ιουλίου 1985, η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων άσκησε, δυνάμει του άρθρου 169 της Συνθήκης ΕΟΚ, τέσσερις προσφυγές με τις οποίες ζητεί να αναγνωριστεί ότι το Βασίλειο του Βελγίου, μη συμμορφούμενο προς τις αποφάσεις του Δικαστηρίου της 2ας Φεβρουαρίου 1982 ( Επιτροπή κατά Βασιλείου του Βελγίου, 68/81, 69/81, 70/81 και 71/81, Συλλογή 1982, σσ . 153, 163, 169 και 175 αντιστοίχως ), παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από το άρθρο 171 της Συνθήκης .

2 Στις προαναφερθείσες αποφάσεις το Δικαστήριο αναγνώρισε ότι το Βασίλειο του Βελγίου, μη λαμβάνοντας, εντός των προθεσμιών που είχαν ταχθεί, τις απαραίτητες διατάξεις προκειμένου να συμμορφωθεί προς :

- την οδηγία 78/176 του Συμβουλίου, της 20ής Φεβρουαρίου 1978, περί των αποβλήτων που προέρχονται από τη βιομηχανία διοξειδίου του τιτανίου ( ΕΕ ειδ . έκδ . 15/001, σ . 154 ),

- την οδηγία 75/442 του Συμβουλίου, της 15ης Ιουλίου 1975, περί στερεών αποβλήτων ( ΕΕ ειδ . έκδ . 15/001, σ . 86 ),

- την οδηγία 75/439 του Συμβουλίου, της 16ης Ιουνίου 1975, περί διαθέσεως των χρησιμοποιημένων ορυκτελαίων ( ΕΕ ειδ . έκδ . 15/001, σ . 77 ), και

- την οδηγία 76/403, της 6ης Απριλίου 1976, περί εξαλείψεως των πολυχλωροδιφενυλίων και πολυχλωροτριφενυλίων ( ΕΕ ειδ . έκδ . 15/001, σ . 136 ),

παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τη Συνθήκη .

3 Επειδή η βελγική κυβέρνηση δεν παρέσχε καμία πληροφορία ως προς τα μέτρα που έλαβε προκειμένου να συμμορφωθεί προς τις εν λόγω αποφάσεις, η Επιτροπή της απηύθυνε, στις 16 Απριλίου 1984, σύμφωνα με το άρθρο 169 της Συνθήκης ΕΟΚ, τέσσερα έγγραφα οχλήσεως καλώντας την να διατυπώσει τις παρατηρήσεις της . Επειδή δεν δόθηκε απάντηση στα έγγραφα αυτά, η Επιτροπή, αφού εξέδωσε στις 21 Δεκεμβρίου 1984, τέσσερις αιτιολογημένες γνώμες, στις οποίες επίσης δεν δόθηκε απάντηση, άσκησε τις παρούσες προσφυγές .

4 Στην έκθεση για την επ' ακροατηρίου συζήτηση αναπτύσσονται τα πραγματικά περιστατικά, οι ισχυρισμοί και τα επιχειρήματα των διαδίκων . Τα στοιχεία αυτά του φακέλου δεν επαναλαμβάνονται πιο κάτω παρά μόνο καθόσον απαιτείται για να σχηματίσει κρίση το Δικαστήριο .

5 Η Επιτροπή ισχυρίζεται ότι το γεγονός ότι τρία και πλέον έτη μετά τη δημοσίευση των αποφάσεων της 2ας Φεβρουαρίου 1982 δεν ελήφθησαν τα απαραίτητα μέτρα για τη μεταφορά των εν λόγω οδηγιών στην εσωτερική έννομη τάξη του Βελγίου συνιστά παράβαση της απορρέουσας από το άρθρο 171 της Συνθήκης ΕΟΚ υποχρεώσεως να ληφθούν τα μέτρα που συνεπάγεται η εκτέλεση των εν λόγω αποφάσεων .

6 Η βελγική κυβέρνηση εξηγεί ότι η καθυστέρηση αυτή οφείλεται στις ιδιάζουσες δυσκολίες που ανέκυψαν από τη μεταβίβαση πολλών αρμοδιοτήτων στα νέα περιφερειακά όργανα του Βελγίου που δημιουργήθηκαν με τον ειδικό νόμο των θεσμικών μεταρρυθμίσεων της 8ης Αυγούστου 1980 .

7 Απαντώντας σε ερωτήσεις του Δικαστηρίου η βελγική κυβέρνηση ανέφερε ότι η κεντρική εξουσία είναι μερικώς μόνο αρμόδια για την εφαρμογή της οδηγίας 78/176 . Κατά την προφορική διαδικασία, ο εκπρόσωπος της βελγικής κυβερνήσεως ανέφερε ότι εκδόθηκε, στις 4 Αυγούστου 1986, βασιλικό διάταγμα περί απορρίψεως ακαθάρτων υδάτων σε ύδατα επιφανείας και ότι, κατά συνέπεια, σε επίπεδο αρμοδιοτήτων της κεντρικής εξουσίας, ελήφθησαν όλα τα απαραίτητα μέτρα για τη συμμόρφωση προς τις προαναφερθείσες αποφάσεις .

8 Σε περιφερειακό επίπεδο, η βελγική κυβέρνηση ανέφερε στο Δικαστήριο ότι η περιφέρεια της Φλάνδρας εξέδωσε, στις 2 Ιουλίου 1981, διάταγμα περί διαχειρίσεως των στερεών αποβλήτων και ότι έλαβε σειρά εκτελεστικών αποφάσεων που καλύπτουν τις τέσσερις οδηγίες . Η βελγική κυβέρνηση, ωστόσο, δέχτηκε ότι δεν έχει ακόμα συντελεστεί η πλήρης εφαρμογή των οδηγιών στις περιοχές της Βαλλονίας και των Βρυξελλών, παρά τις προσπάθειες των δύο αυτών περιφερειών να θέσουν σε εφαρμογή τις τέσσερις οδηγίες . Στο πλαίσιο αυτό, ο εκπρόσωπος της βελγικής κυβερνήσεως ανέφερε, κατά την προφορική διαδικασία, ότι η βελγική νομοθεσία δεν παρέχει στο κράτος την εξουσία να υποχρεώνει τις περιφέρειες να εφαρμόζουν την κοινοτική νομοθεσία ή να τις υποκαθιστά για την απευθείας εφαρμογή τους, στην περίπτωση που σημειώνεται παρατεταμένη καθυστέρηση εκ μέρους τους .

9 'Οπως αποφάνθηκε το Δικαστήριο με τις αποφάσεις του της 25ης Μαΐου 1982 ( Επιτροπή κατά Κάτω Χωρών, 96/81 και 97/81, Συλλογή 1982, σ . 1791 και 1819 αντιστοίχως ), πρέπει να τονιστεί ότι κάθε κράτος μέλος είναι ελεύθερο να κατανέμει, όπως εκείνο κρίνει, τις αρμοδιότητες σε εθνικό επίπεδο και να εφαρμόζει τις οδηγίες με μέτρα των περιφερειακών ή τοπικών αρχών . Ωστόσο, αυτή η κατανομή αρμοδιοτήτων δεν μπορεί να το απαλλάξει από την υποχρέωση της εξασφαλίσεως της πιστής μεταφοράς των διατάξεων της οδηγίας στην εσωτερική νομοθεσία .

10 Εξάλλου, αποτελεί πάγια νομολογία ότι τα κράτη μέλη δεν μπορούν να προβάλουν διατάξεις, πρακτικές ή καταστάσεις της εσωτερικής τους έννομης τάξης προκειμένου να δικαιολογήσουν τη μη τήρηση υποχρεώσεων που υπέχουν από το κοινοτικό δίκαιο .

11 Με τις προαναφερθείσες αποφάσεις του, της 2ας Φεβρουαρίου 1982, το Δικαστήριο αναγνώρισε ότι το Βασίλειο του Βελγίου, μη εφαρμόζοντας τις οδηγίες εντός των προθεσμιών που είχαν οριστεί, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τη Συνθήκη . Σύμφωνα με το άρθρο 171 της Συνθήκης, το Βασίλειο του Βελγίου ήταν υποχρεωμένο να λάβει τα μέτρα που συνεπάγεται η εκτέλεση των αποφάσεων του Δικαστηρίου . Το άρθρο αυτό δεν διευκρινίζει την προθεσμία εντός της οποίας πρέπει να ληφθούν τα εν λόγω μέτρα . Ωστόσο, η έναρξη εκτελέσεως μιας αποφάσεως πρέπει να γίνεται αμέσως και να ολοκληρώνεται το συντομότερο δυνατό, πράγμα που δεν συνέβη στην παρούσα περίπτωση, καθόσον παρήλθαν ήδη πολλά έτη από τη δημοσίευση των εν λόγω αποφάσεων .

12 Πρέπει, συνεπώς, να αναγνωριστεί ότι επιμένοντας, παρά τις αποφάσεις του Δικαστηρίου της 2ας Φεβρουαρίου 1982 ( Επιτροπή κατά Βασιλείου του Βελγίου, 68/81, 69/81, 70/81 και 71/81, Συλλογή 1982, σσ . 153, 163, 169 και 175 αντιστοίχως ), να μη λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα για την εφαρμογή των οδηγιών του Συμβουλίου 78/176, της 20ής Φεβρουαρίου 1978, περί των αποβλήτων που προέρχονται από τη βιομηχανία διοξειδίου του τιτανίου ( ΕΕ ειδ . έκδ . 15/001, σ . 154 ), 75/442, της 15ης Ιουλίου 1975, περί στερεών αποβλήτων ( ΕΕ ειδ . έκδ . 15/001, σ . 866 ), 75/439, της 16ης Ιουνίου 1975, περί διαθέσεως των χρησιμοποιημένων ορυκτελαίων ( ΕΕ ειδ . έκδ . 15/001, σ . 77 ) και 75/403, της 6ης Απριλίου 1976, περί της εξαλείψεως των πολυχλωροδιφενυλίων και πολυχλωροτριφενυλίων ( ΕΕ ειδ . έκδ . 15/001, σ . 136 ), το Βασίλειο του Βελγίου παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τη Συνθήκη .

Απόφαση για τα δικαστικά έξοδα

Επί των δικαστικών εξόδων

13 Σύμφωνα με το άρθρο 69, παράγραφος 2, του κανονισμού διαδικασίας ο ηττηθείς διάδικος καταδικάζεται στα δικαστικά έξοδα . Δεδομένου ότι το Βασίλειο του Βελγίου ηττήθη, πρέπει να καταδικαστεί στα δικαστικά έξοδα .

Διατακτικό

Για τους λόγους αυτούς

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ

αποφασίζει :

1 ) Επιμένοντας, παρά τις αποφάσεις του Δικαστηρίου, της 2ας Φεβρουαρίου 1982 ( Επιτροπή κατά Βασιλείου του Βελγίου, 68/81, 69/81, 70/81 και 71/81, Συλλογή 1982, σσ . 153, 163, 169 και 175 αντιστοίχως ), να μη λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα για την εφαρμογή των οδηγιών του Συμβουλίου 78/176, της 20ής Φεβρουαρίου 1978, περί των αποβλήτων που προέρχονται από τη βιομηχανία διοξειδίου του τιτανίου ( ΕΕ ειδ . έκδ . 15/001, σ . 154 ), 75/442, της 15ης Ιουλίου 1975, περί στερεών αποβλήτων ( ΕΕ ειδ . έκδ . 15/001, σ . 866 ), 75/439, της 16ης Ιουνίου 1975, περί διαθέσεως των χρησιμοποιημένων ορυκτελαίων ( ΕΕ ειδ . έκδ . 15/001, σ . 77 ) και 75/403, της 6ης Απριλίου 1976, περί της εξαλείψεως των πολυχλωροδιφενυλίων και πολυχλωροτριφενυλίων ( ΕΕ ειδ . έκδ . 15/001, σ . 136 ), το Βασίλειο του Βελγίου παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από τη Συνθήκη .

2)Καταδικάζει το Βασίλειο του Βελγίου στα δικαστικά έξοδα .