1998L0027 — EL — 09.10.2002 — 003.001 — 1
Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθηµα τεκµηρίωσης και δεν δεσµεύει τα κοινοτικά όργανα
►BΟ∆ΗΓΙΑ 98/27/ΕΚ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
της 19ης Μαΐου 1998
περί των αγωγών παραλείψεως στον τοµέα της προστασίας των συµφερόντων των καταναλωτών
(ΕΕL 166 της 11.6.1998, σ. 51)
Τροποποιείται από:
Επίσηµη Εφηµερίδα
αριθ. σελίδα ηµεροµηνία
►M1Οδηγία 1999/44/ ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του
Συµβουλίου της 25ης Μαΐου 1999L 171 12 7.7.1999
►M2Οδηγία 2000/31/ ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του
Συµβουλίου της 8ης Ιουνίου 2000L 178 1 17.7.2000
►M3Οδηγία 2002 /65/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του
Συµβουλίου της 23ης Σεπτεµβρίου 2002L 271 16 9.10.2002
▼B
Ο∆ΗΓΙΑ 98/27/ΕΚ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ
ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
της 19ης Μαΐου 1998
περί των αγωγών παραλείψεως στον τοµέα της προστασίας των
συµφερόντων των καταναλωτών
ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ
ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη:
τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και
ιδίως το άρθρο 100 Α,
την πρόταση της Επιτροπής (1),
τη γνώµη της Οικονοµικής και Κοινωνικής Επιτροπής (2),
Αποφασίζοντας σύµφωνα µε τη διαδικασία του άρθρου 189 Β της
συνθήκης (3),
Εκτιµώντας:
(1) ότι ορισµένες οδηγίες περιλαµβανόµενες στον κατάλογο ο
οποίος προσαρτάται στην παρούσα οδηγία ορίζουν κανόνες
περί προστασίας των συµφερόντων των καταναλωτών ·
(2) ότι οι µηχανισµοί που υπάρχουν σήµερα, τόσο σε εθνικό
όσο και κοινοτικό επίπεδο, για την εξασφάλιση τηςτήρησης αυτών των οδηγιών, δεν επιτρέπουν πάντοτε τον
έγκαιρο τερµατισµό των παραβάσεων που θίγουν τα
συλλογικά συµφέροντα των καταναλωτών ·ότι ως
συλλογικά νοούνται τα συµφέροντα που δεν περιλαµβάνουντην απλή σώρευση των συµφερόντων των ατόµων πουεθίγησαν από συγκεκριµένη παράβαση ·ότι τα ανωτέρω
δεν θίγουν την άσκηση επιµέρους αγωγών από άτοµα που
έχουν θιγεί από συγκεκριµένη παράβαση ·
(3) ότι, όσον αφορά την επιδιωκόµενη παύση πρακτικών
αθεµίτων δυνάµει των εφαρµοστέων εθνικών διατάξεων, η
αποτελεσµατικότητα των εθνικών µέτρων που µεταφέρουν
τις ανωτέρω οδηγίες συµπεριλαµβανοµένων και τωνπροστατευτικών µέτρων τα οποία υπερβαίνουν αυτά πουαπαιτούν οι εν λόγω οδηγίες, εφόσον συµβαδίζουν µε τησυνθήκη και επιτρέπονται από τις οδηγίες αυτές, µπορεί
να εξουδετερώνεται όταν οι πρακτικές αυτές παράγουν
αποτελέσµατα σε κράτος µέλος διάφορο της προελεύσεώςτους ·
(4) ότι οι δυσκολίες αυτές µπορούν να θίξουν την εύρυθµη
λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, επειδή αρκεί να µετα-
τεθεί η πηγή µιας παράνοµης πρακτικής σε άλλη χώρα γιανα εκφύγει οιουδήποτε νοµικού καταναγκασµού ·ότι το
γεγονός αυτό συνιστά στρέβλωση του ανταγωνισµού ·
(5) ότι οι δυσκολίες αυτές µπορεί να κλονίσουν την εµπιστο-
σύνη των καταναλωτών στην εσωτερική αγορά και ναπεριορίσουν το πεδίο δράσεως των οργανώσεων εκπρο-σώπησης των συλλογικών συµφερόντων των καταναλωτώνή των ανεξάρτητων δηµόσιων οργανισµών των αρµόδιων
για την προστασία των συλλογικών συµφερόντων των
καταναλωτών, οι οποίοι βλάπτονται από µια πρακτικήπαραβιάζουσα το κοινοτικό δίκαιο ·1998L0027 — EL — 09.10.2002 — 003.001 — 2
(1)ΕΕC 107 της 13. 4. 1996, σ. 3 και
ΕΕC8 0της 13. 3. 1997, σ. 10 .
(2)ΕΕC3 0της 30. 1. 1997, σ. 112 .
(3)Γνώµη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 14ης Νοεµβρίου 1996 (ΕΕ
C 362 της 2. 12. 1996, σ. 236 ),κοινή θέση του Συµβουλίου της 30ής
Οκτωβρίου 1997 (ΕΕ C 389 της 22. 12. 1997, σ. 51 )και απόφαση του
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 12ης Μαρτίου 1998 (ΕΕ C 104 της 6.
4. 1998 ).Απόφαση του Συµβουλίου της 23ης Απριλίου 1998.
▼B
(6) ότι οι εν λόγω πρακτικές συχνά εκτείνονται και πέραν των
συνόρων µεταξύ των κρατών µελών ·ότι, συνεπώς, είναι
επείγον να προσεγγίσουν σε ορισµένο βαθµό οι εθνικέςδιατάξεις που επιτρέπουν να διαταχθεί ο τερµατισµός τωνπροαναφερθεισών παράνοµων πρακτικών ανεξάρτητα απότην χώρα όπου η παράνοµη πρακτική παράγει τα αποτελέ-σµατά της ·ότι, όσον αφορά τη δικαιοδοσία, δεν θίγονται οι
κανόνες του ιδιωτικού διεθνούς δικαίου και των συµβάσεων
που ισχύουν µεταξύ των κρατών µελών ούτε η τήρηση τωνεκ της συνθήκης γενικών υποχρεώσεων των κρατών µελώνκαι δη των συνδεοµένων µε την οµαλή λειτουργία τηςεσωτερικής αγοράς ·
(7) ότι ο στόχος της προτεινόµενης δράσης µπορεί να επιτευ-
χθεί µόνο από την Κοινότητα ·ότι εναπόκειται συνεπώς σ '
αυτήν να ενεργήσει ·
(8) ότι το άρθρο 3 Β τρίτο εδάφιο της συνθήκης επιβάλλει
στην Κοινότητα να µην υπερβαίνει τα αναγκαία όρια γιατην επίτευξη των στόχων της συνθήκης ·ότι, κατ 'εφαρ-
µογήν του άρθρου αυτού, πρέπει να λαµβάνονται κατά τοδυνατόν υπόψη τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των εθνικών
νοµικών συστηµάτων, παρεχοµένης στα κράτη µέλη της
δυνατότητας να επιλέγουν µεταξύ διαφορετικών λύσεωνπου δίνουν ισοδύναµα αποτελέσµατα ·ότι τα δικαστήρια ή
οι διοικητικές αρχές που είναι αρµόδια επί των διαδικα-σιών που αναφέρονται στο άρθρο 2 της παρούσας οδηγίαςθα πρέπει να δικαιούνται να εξετάζουν τα αποτελέσµατα
προηγούµενων αποφάσεων ·
(9) ότι µια από τις εναλλακτικές λύσεις θα πρέπει να ενέχει
την απαίτηση να ασκούνται τα δικαιώµατα που ορίζονταιστην παρούσα οδηγία από έναν ή περισσότερουςανεξάρτητους δηµόσιους οργανισµούς, ειδικά επιφορτισµέ-νους µε την προστασία των συλλογικών συµφερόντων των
καταναλωτών ·ότι µια άλλη επιλογή θα πρέπει να
προβλέπει την άσκηση αυτών των δικαιωµάτων από οργα-νώσεις που έχουν στόχο την προστασία των συλλογικώνσυµφερόντων των καταναλωτών, σύµφωνα µε τα κριτήριαπου καθορίζει η εθνική νοµοθεσία ·
(10) ότι τα κράτη µέλη θα πρέπει να µπορούν να επιλέγουν
µεταξύ των εναλλακτικών λύσεων ή να τις συνδυάζουν,
καθορίζοντας σε εθνικό επίπεδο τους οργανισµούς ή /και
τις οργανώσεις που θα είναι αρµόδιοι για τους σκοπούςτης παρούσας οδηγίας ·
(11) ότι, για την αντιµετώπιση των ενδοκοινοτικών παραβά-
σεων, θα πρέπει να ισχύσει η αρχή της αµοιβαίαςαναγνώρισης των εν λόγω οργανισµών ή /και οργανώσεων ·
ότι τα κράτη µέλη, κατ 'αίτηση των εθνικών φορέων, θα
πρέπει να γνωστοποιούν στην Επιτροπή το όνοµα και το
σκοπό των εθνικών φορέων που νοµιµοποιούνται να εγεί-ρουν αγωγή στη χώρα τους σύµφωνα µε τις διατάξεις τηςπαρούσας οδηγίας ·
(12) ότι η Επιτροπή είναι αρµόδια για τη δηµοσίευση κατα-
λόγου αυτών των νοµιµοποιουµένων φορέων στην Επίσηµη
Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Κοινοτήτων ·ότι,
έως ότου δηµοσιευθεί δήλωση περί του αντιθέτου, τεκµαί-ρεται ότι ο νοµιµοποιούµενος φορέας έχει νοµικήικανότητα εφόσον το όνοµά του περιλαµβάνεται στονκατάλογο αυτό ·
(13) ότι τα κράτη µέλη θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να
απαιτούν από τον σκοπεύοντα να ασκήσει αγωγή παραλεί-
ψεως την προηγούµενη διεξαγωγή διαβούλευσης,
προκειµένου να δοθεί στον εναγόµενο η δυνατότητα ναθέσει τέρµα στη σχετική παράβαση ·ότι τα κράτη µέλη θα
πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να ζητούν να γίνεται ηπροηγούµενη διαβούλευση σε συνεργασία µε ανεξάρτητοδηµόσιο οργανισµό οριζόµενο υπ 'αυτών ·1998L0027 — EL — 09.10.2002 — 003.001 — 3
▼B
(14) ότι όσα κράτη µέλη ορίσουν προηγούµενη διαβούλευση θα
πρέπει να τάσσουν προθεσµία δύο εβδοµάδων αφότου
ληφθεί η αίτηση διεξαγωγής διαβούλευσης, προβλέπονταςότι, εάν εντός αυτής δεν παύσει η παράβαση, ο αιτώνδικαιούται να ασκήσει, χωρίς άλλη καθυστέρηση, αγωγήστο αρµόδιο δικαστήριο ή διοικητική αρχή ·
(15) ότι η Επιτροπή είναι σκόπιµο να υποβάλλει εκθέσεις
σχετικά µε τη λειτουργία της παρούσας οδηγίας, και ιδίωςόσον αφορά το πεδίο εφαρµογής της και τη διεξαγωγήπροηγούµενης διαβούλευσης ·
(16) ότι η εφαρµογή της παρούσας οδηγίας δεν θα πρέπει να
θίγει την εφαρµογή των κοινοτικών κανόνων περί ανταγω-νισµού,
ΕΞΕ∆ΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ Ο∆ΗΓΙΑ:
Άρθρο 1
Πεδίο εφαρµογής
1.Στόχος της παρούσας οδηγίας είναι η προσέγγιση των
νοµοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των
κρατών µελών σχετικά µε τις αγωγές παραλείψεως που αναφέ-ρονται στο άρθρο 2 και αποσκοπούν στην προστασία τωνσυλλογικών συµφερόντων των καταναλωτών που περιλαµβά-νονται στις οδηγίες οι οποίες απαριθµούνται στο παράρτηµα,
προκειµένου να εξασφαλισθεί η εύρυθµη λειτουργία της εσωτε-
ρικής αγοράς.
2.Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας, ως παράβαση
νοείται κάθε ενέργεια αντίθετη προς τις οδηγίες που απαριθ-µούνται στο παράρτηµα, όπως έχουν µεταφερθεί στηνεσωτερική έννοµη τάξη των κρατών µελών, η οποία θίγει τα
συλλογικά συµφέροντα που αναφέρονται στην παράγραφο 1.
Άρθρο 2
Αγωγές παραλείψεως
1.Τα κράτη µέλη ορίζουν τα δικαστήρια ή τις διοικητικές
αρχές που είναι αρµόδιες επί διαδικασιών κινουµένων από νοµι-µοποιούµενους φορείς, κατά την έννοια του άρθρου 3, µε τιςοποίες επιδιώκεται:
α)να διαταχθεί, µε την δέουσα ταχύτητα και, όταν ενδείκνυται,
µε τη διαδικασία των ασφαλιστικών µέτρων, η παύση ή η
απαγόρευση οποιασδήποτε παράβασης ·
β)όταν αυτό ενδείκνυται, η λήψη µέτρων, όπως η κατάλληλη
δηµοσίευση του συνόλου ή µέρους της απόφασης, ή /και η
δηµοσίευση επανορθωτικής δήλωσης ώστε να εκλείψουν τα
συνεχιζόµενα αποτελέσµατα της παράβασης ·
γ)εφόσον επιτρέπεται από το νοµικό σύστηµα του συγκεκρι-
µένου κράτους µέλους, να διαταχθεί ο ηττηθείς εναγόµενος
να καταβάλει προς το ∆ηµόσιο Ταµείο ή οιονδήποτε οριζό-
µενο ως δικαιούχο από την εθνική νοµοθεσία, σε περίπτωσηµη τήρησης της απόφασης µετά τη λήξη της προθεσµίας πουέχουν τάξει τα δικαστήρια ή οι αρµόδιες διοικητικές αρχές,συγκεκριµένο ποσό ανά ηµέρα καθυστέρησης ή κάθε άλλοποσό που προβλέπεται από την εθνική νοµοθεσία για την
εξασφάλιση της τήρησης των αποφάσεων.
2.Η παρούσα οδηγία δεν θίγει τους κανόνες του ιδιωτικού
διεθνούς δικαίου περί του εφαρµοστέου δικαίου, κατά τουςοποίους εφαρµόζεται είτε το δίκαιο του κράτους µέλουςπροέλευσης της παράβασης, είτε το δίκαιο του κράτους µέλουςόπου επήλθαν τα αποτελέσµατά της.1998L0027 — EL — 09.10.2002 — 003.001 — 4
▼B
Άρθρο 3
Φορείς νοµιµοποιούµενοι προς έγερση αγωγής
Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας, ως «νοµιµοποιούµενοι
φορείς »νοούνται οι οργανισµοί ή οργανώσεις που έχουν δεόντως
συσταθεί σύµφωνα µε τη νοµοθεσία κράτους µέλους και έχουνέννοµο συµφέρον να επιβάλλουν την τήρηση των διατάξεων που
αναφέρονται στο άρθρο 1, και συγκεκριµένα:
α)ένας ή περισσσότεροι ανεξάρτητοι δηµόσιοι οργανισµοί,
επιφορτισµένοι ειδικά µε την προστασία των συµφερόντωνπου αναφέρονται στο άρθρο 1, στα κράτη µέλη όπου υπάρχουν
τέτοιοι οργανισµοί και /ή
β)οι οργανώσεις των οποίων ο σκοπός συνίσταται στην
προστασία των συµφερόντων που αναφέρονται στο άρθρο 1,
σύµφωνα µε τα κριτήρια που θεσπίζει η εθνική νοµοθεσία.
Άρθρο 4
Ενδοκοινοτικές παραβάσεις
1.Κάθε κράτος µέλος λαµβάνει τα αναγκαία µέτρα ώστε, σε
περίπτωση παραβάσεως που διαπράχθηκε στην επικράτειά του,κάθε νοµιµοποιούµενος φορέας από άλλο κράτος µέλος, ότανθίγονται τα συµφέροντα τα οποία προστατεύει, να µπορεί ναπροσφεύγει στο δικαστήριο ή τη διοικητική αρχή που προβλέ-
πεται στο άρθρο 2, επιδεικνύοντας τον κατάλογο που
προβλέπεται στην παράγραφο 3. Τα δικαστήρια ή οι διοικητικέςαρχές δέχονται τον κατάλογο αυτό ως απόδειξη της νοµικήςικανότητας του νοµιµοποιούµενου φορέα, επιφυλαττόµενες τουδικαιώµατός τους να εξετάσουν κατά πόσον ο σκοπός του φορέαδικαιολογεί την έγερση αγωγής στη συγκεκριµένη περίπτωση.
2.Για τους σκοπούς της αντιµετώπισης των ενδοκοινοτικών
παραβάσεων και µε την επιφύλαξη των δικαιωµάτων που αναγνω-ρίζει η εθνική νοµοθεσία σε άλλους φορείς, τα κράτη µέλη, κατ '
αίτηση των οικείων νοµιµοποιούµενων φορέων, γνωστοποιούν
στην Επιτροπή ότι οι εν λόγω φορείς νοµιµοποιούνται να εγεί-
ρουν αγωγή σύµφωνα µε το άρθρο 2. Τα κράτη µέληγνωστοποιούν επίσης στην Επιτροπή το όνοµα και το σκοπόαυτών των φορέων.
3.Η Επιτροπή καταρτίζει κατάλογο των νοµιµοποιούµενων
φορέων που αναφέρονται στην παράγραφο 2, προσδιορίζοντας
το σκοπό τους. Ο κατάλογος αυτός, δηµοσιεύεται στην Επίσηµη
Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων ·οι τροποποιήσεις αυτού
του καταλόγου δηµοσιεύονται αµελλητί, ενώ ο ενηµερωµένοςκατάλογος δηµοσιεύεται ανά εξάµηνο.
Άρθρο 5
Προηγούµενη διαβούλευση
1.Τα κράτη µέλη µπορούν να εισάγουν ή να διατηρούν εν
ισχύι διατάξεις σύµφωνα µε τις οποίες ο διάδικος που σκοπεύει
να ασκήσει αγωγή παραλείψεως, πριν κινήσει τη διαδικασίααυτή, πρέπει οπωσδήποτε να επιδιώξει την παύση της παραβά-σεως κατόπιν διαβουλεύσεως είτε µε τον εναγόµενο, είτε µε τονεναγόµενο και µε κάποιον νοµιµοποιούµενο φορέα, κατά τηνέννοια του άρθρου 3 στοιχείο α), του κράτους µέλους στο οποίο
θα ασκηθεί η αγωγή. Εναπόκειται στο κράτος µέλος να αποφα-
σίσει κατά πόσον ο επισπεύδων διάδικος πρέπει να προβεί σεδιαβούλευση µε τον νοµιµοποιούµενο φορέα. Εάν η παύση τηςπαράβασης δεν επιτευχθεί εντός δύο εβδοµάδων µετά τηνυποβολή του αιτήµατος προς διαβούλευση, ο ενδιαφερόµενοςµπορεί άνευ ετέρου να ασκήσει αγωγή παραλείψεως.
2.Οι ρυθµίσεις για την προηγούµενη διαβούλευση που θεσπί-
ζονται από τα κράτη µέλη κοινοποιούνται στην Επιτροπή καιδηµοσιεύονται στην Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινο-
τήτων .1998L0027 — EL — 09.10.2002 — 003.001 — 5
▼B
Άρθρο 6
Εκθέσεις
1.Ανά τριετία και για πρώτη φορά πέντε έτη µετά την έναρξη
ισχύος της παρούσας οδηγίας, το αργότερο, η Επιτροπή
υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συµβούλιο
έκθεση σχετικά µε την εφαρµογή της παρούσας οδηγίας.
2.Στην πρώτη έκθεσή της η Επιτροπή εξετάζει ιδίως:
—το πεδίο εφαρµογής της παρούσας οδηγίας όσον αφορά την
προστασία των συλλογικών συµφερόντων προσώπων πουασκούν εµπορική, βιοµηχανική, βιοτεχνική ή ελεύθερη επαγ-
γελµατική δραστηριότητα,
—το πεδίο εφαρµογής της παρούσας οδηγίας, όπως καθορίζεται
από τις οδηγίες που απαριθµούνται στο παράρτηµα,
—εάν η προηγούµενη διαβούλευση του άρθρου 5 συνέβαλε στην
αποτελεσµατική προστασία των καταναλωτών.
Όταν ενδείκνυται, η έκθεση αυτή συνοδεύεται από προτάσεις για
την τροποποίηση της παρούσας οδηγίας.
Άρθρο 7
∆υνατότητα ευρύτερης δράσης
Η παρούσα οδηγία δεν εµποδίζει τα κράτη µέλη να εισάγουν ή
να διατηρήσουν διατάξεις που αποσκοπούν να εξασφαλίσουνευρύτερα δικαιώµατα για την έγερση αγωγής σε εθνικό επίπεδο,στους νοµιµοποιούµενους φορείς καθώς και σε πάντα ενδιαφερό-µενο.
Άρθρο 8
Εφαρµογή
1.Τα κράτη µέλη θεσπίζουν τις νοµοθετικές, κανονιστικές και
διοικητικές διατάξεις που είναι αναγκαίες για να συµµορφωθούν
προς την παρούσα οδηγία το αργότερο 30 µήνες µετά την έναρξη
ισχύος της. Αµέσως ενηµερώνουν την Επιτροπή σχετικά.
Οι διατάξεις αυτές, όταν θεσπίζονται από τα κράτη µέλη, αναφέ-
ρονται στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από παρόµοιααναφορά κατά την επίσηµη δηµοσίευσή τους. Οι λεπτοµέρειεςτης αναφοράς αυτής καθορίζονται από τα κράτη µέλη.
2.Τα κράτη µέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή τις διατάξεις
εσωτερικού δικαίου τις οποίες θεσπίζουν στον τοµέα που
διέπεται από την παρούσα οδηγία.
Άρθρο 9
Έναρξη ισχύος
Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την εικοστή ηµέρα από τη
δηµοσίευσή της στην ΕπίσηµηΕφηµερίδατωνΕυρωπαϊκώνΚοινο-
τήτων .
Άρθρο 10
Αποδέκτες
Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη µέλη.1998L0027 — EL — 09.10.2002 — 003.001 — 6
▼B
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ
ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΤΩΝ Ο∆ΗΓΙΩΝ ΠΟΥ ΚΑΛΥΠΤΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ
ΑΡΘΡΟ 1 (*)
1.Οδηγία 84 /450/ΕΟΚ του Συµβουλίου, της 10ης Σεπτεµβρίου 1984, για
την προσέγγιση των νοµοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών
διατάξεων των κρατών µελών σχετικά µε την παραπλανητική διαφή-
µιση (ΕΕ L 250 της 19. 9. 1984, σ. 17 ).
2.Οδηγία 85 /577/ΕΟΚ του Συµβουλίου, της 20ής ∆εκεµβρίου 1985, για
την προστασία των καταναλωτών κατά τη σύναψη συµβάσεων εκτός
εµπορικού καταστήµατος (ΕΕ L 372 της 31. 12. 1985, σ. 31 ).
3.Οδηγία 87 /102/ΕΟΚ του Συµβουλίου, της 22ας ∆εκεµβρίου 1986, για
την προσέγγιση των νοµοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών
διατάξεων των κρατών µελών που διέπουν την καταναλωτική πίστη,
(ΕΕ L4 2της 12. 2. 1987, σ. 48 ),όπως τροποποιήθηκε τελευταία από
την οδηγία 98 /7/ΕΚ (ΕΕ L 101 της 1. 4. 1998, σ. 17 ).
4.Οδηγία 89 /552/ΕΟΚ του Συµβουλίου, της 3ης Οκτωβρίου 1989, για το
συντονισµό ορισµένων νοµοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών
διατάξεων των κρατών µελών σχετικά µε την άσκηση τηλεοπτικών
δραστηριοτήτων: άρθρα 10 έως 21 (ΕΕ L 298 της 17. 10. 1989, σ. 23 ,
όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 97 /36/ΕΚ (ΕΕ L 202 της 30. 7.
1997, σ. 60 ).
5.Οδηγία 90 /314/ΕΟΚ του Συµβουλίου, της 13ης Ιουνίου 1990, για τα
οργανωµένα ταξίδια και οργανωµένες διακοπές και περιηγήσεις (ΕΕ
L 158 της 23. 6. 1990, σ. 59 ).
6.Οδηγία 92 /28/ΕΟΚ του Συµβουλίου, της 31ης Μαρτίου 1992, για τη
διαφήµιση των φαρµάκων που προορίζονται για ανθρώπους (ΕΕ L
113της 30. 4. 1992, σ. 13 ).
7.Οδηγία 93 /13/ΕΟΚ του Συµβουλίου, της 5ης Απριλίου 1993, σχετικά
µε τις καταχρηστικές ρήτρες των συµβάσεων που συνάπτονται µε
καταναλωτές (ΕΕ L9 5της 21. 4. 1993, σ. 29 ).
8.Οδηγία 94 /47/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συµβουλίου,
της 26ης Οκτωβρίου 1994, περί της προστασίας των αγοραστών ως
προς ορισµένες πλευρές των συµβάσεων που αφορούν την απόκτηση
δικαιώµατος χρήσης ακινήτων υπό καθεστώς χρονοµεριστικής
µίσθωσης (ΕΕ L 280 της 29. 10. 1994, σ. 83 ).
9.Οδηγία 97 /7/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συµβουλίου,
της 20ής Μαΐου 1997, για την προστασία των καταναλωτών κατά τις
εξ αποστάσεως συµβάσεις (ΕΕ L 144 της 4. 6. 1997, σ. 19 ).
10.Οδηγία 1999 /44/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συµβου-
λίου, της 25ης Μαΐου 1999 σχετικά µε ορισµένες πτυχές της
πώλησης και των εγγυήσεων καταναλωτικών αγαθών (ΕΕ L 171 της
7.7.1999, σ. 12 ).
11.Οδηγία 2000 /31/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συµβου-
λίου, της 8ης Ιουνίου 2000, σχετικά µε ορισµένες νοµικές πτυχές
των υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας, ιδίως του ηλεκτρο-
νικού εµπορίου, στην εσωτερική αγορά ( «οδηγία για το ηλεκτρονικό
εµπόριο ») (EE L 178 της 17.7.2000, σ. 1 ).
12.Οδηγία 2002 /65/EK του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συµβου-
λίου, της 23ης Σεπτεµβρίου 2002, σχετικά µε την εξ αποστάσεως
εµπορία χρηµατοοικονοµικών υπηρεσιών προς τους καταναλωτές και
την τροποποίηση των οδηγιών του Συµβουλίου 90 /619/ΕΟΚ, 97 /7/ΕΚ
και 98 /27/ΕΚ(**).1998L0027 — EL — 09.10.2002 — 003.001 — 7
(*)Οι οδηγίες αριθ. 1, 6, 7 και 9 περιέχουν ειδικές διατάξεις για τις αγωγές παρα-
λείψεως
(**)ΕΕL 271 της 9.10.2002, σ. 16 .▼M1
▼M2
▼M3