Nguyên nhân ban đầu được xác định là hai tổ hợp khai thác quặng titan do Bình và Lợi làm chủ có tranh chấp về lãnh địa khai thác. Từ lâu nay, tình trạng khai thác quặng titan trái phép diễn ra phổ biến ở vùng biển Thanh Hóa.