Cách thức đánh giá, tổ chức thi cử chậm được đổi mới, tạo ra tâm lý dạy và học để đối phó với thi cử, gây căng thẳng cho người học, người dạy, cho xã hội... Theo Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Minh Hiển, nguyên nhân lớn nhất của các yếu kém trong ngành là tư duy chậm được đổi mới, cơ chế quản lý còn nặng tính quan liêu, chưa thoát khỏi tình trạng ôm đồm, chưa tương thích với nền kinh tế thị trường và nhu cầu phát triển nguồn nhân lực của đất nước.