Patent TR-201902498-A2 (TR)
Title: Salep orki̇deleri̇ni̇n çoğaltimini sağlayan yeni̇ bi̇r besi̇ ortami ve yöntemi̇
Inventor: ESRA BULUNUZ PALAZ
IPC: A01N63/04
Filed: 2019-02-19
Abstract: Bu buluş, tarım bilimleri, biyoteknoloji, doku kültürü, besi ortamı, özellikle çoğaltımı zor olan yumrulu bitkilerin doku kültürü ile çoğaltılmasına olanak sağlayan salep orkidelerinin çoğaltımını sağlayan yeni bir besi ortamı ve yöntemi ile ilgili olup, özelliği; salep orkide bitki türlerine ait tohumları içeren kuru ve kahverengileşmiş kapsüllerin laboratuvarda bir hafta boyunca yarı gölge bir yerde kurutulması sonucu çatlamış kapsüllerin parçalanmasının ardından 60 mesh?lik elek ile elenerek tohumların elde edilmesi (10); 120 mg/l NH4NO3, 75 mg/l MgSO4.7H2O, 80 mg/l KH2PO4, 85 mg/l Ca(NO3)2.4H2O, 30 mg/l FeSO4.4H2O kimyasallarına 15 g/l sukroz, 1.5 g/l aktif karbon, 50 ml/l taze sıkılmış ananas suyu ve 100 g/l taze patatesin blenderden geçirilerek ilave edilmesinin ardından 1 N NaOH veya 1 N HCI tarafından pH değerinin 5.7 ulaşmasının sağlanması ve 6.5 g/l agar ilavesinin yapılması ile 1.2 atmosfer basınç altında 121°C?de 15 dakika otoklavda sterilize edilmesi sonucu besi ortamının hazırlanması (20), elde edilen tohumların kaba filtre kağıdı içerisinde 2 mg olacak şekilde paketlenmesinin ardından paketlenen tohumların yüzeysel sterilizasyonunu sağlanmak amacı ile 20 dakika süre boyunca içerisinde 1-2 damla tween 20 damlatılan % 25?lik ticari çamaşır suyu solüsyonunda tohumların bekletilmesi (30), 3 defa 5?er dakikalık süreler ile tohumların steril saf su ile durulanması (40), tohumların kuruması için steril kabin içerisinde içerisine steril kaba filtre kağıdı yerleştirilmiş petrilerde ön kurutmaya alınması sonucu sterilize edilmiş tohumların elde edilmesi (50), sterilize edilmiş tohumları içeren paketlerin steril bistüri ve pens yardımı ile açılması ve paket içerisindeki tohumların besi ortamına ekilmesi (60), in vitro kültüre alınan ve 40 ?E/m2/s1 floresan beyaz ışık şiddetinde 18/6 (aydınlık/karanlık) fotoperiyotta ve 22±2 °C? deki iklim odasında salep orkide tohumlarının inkübe edilmesi (70), salep orkide türüne ait tohumlarda çimlenme, protokorm ve bitki gelişimi ile ilgili değerlerin alınması (80), elde edilen protokormların bitkiye dönüşümlerini sağlanmak için protokormların aynı içeriğe sahip yeni besi ortamında alt kültüre alınması (90), bitkiye dönüşen protokormlarda kök ve yumru gelişiminin sağlanması ve dış koşullara aktarılırken bitki ölümlerinin en aza indirgenmesi için bitkiciklerin dış koşullara aktarılacak büyüklükte gelişmesi için bitkiciklerin dış koşullara aktarılacak büyüklükte gelişmesi için son bir alt kültüre alınması (100), köklenen bitkiciklerin agarlı besin ortamından temizlenmesi için besi ortamlarından çıkartılarak köklerin çeşme suyu altında yıkanması (110), kökleri yıkanan bitkiciklerin steril 1:1:1 oranında bahçe toprağı, torf ve cocopeat içeren viyollere aktarılması (120), orkide fidelerinin nispi neminin sağlanması için misleme yapılan aklimatizasyon seralarında bekletilmesi (130), seranın iç neminin % 80-90 arasında tutulması (140), sera içerisindeki sıcaklığın 21-22 °C olacak şekilde ayarlanması (150) gün ışığının yetersiz olduğu günlerde gerekli olan 16/8 (aydınlık/karanlık) fotoperiyotun sağlanması (160), orkide fidelerinin pişkinleşmesinden yaklaşık 10-12 gün sonra misleme işleminin azaltılarak önce % 70 daha sonra % 50 olacak şekilde nispi nemin düşürülmesi (170), üçüncü haftanın sonunda viyollerin tamamının aklimatizasyon seralarından çıkartılması sonucu aktarma işleminin sonlandırılması (180) işlem basamaklarından meydana gelmesidir.