Միզային համակարգի հիւանդութիւններ

Միզային համակարգի հիւանդութիւններ, միզային համակարգին առնչուած են շարք մը հիւանդութիւններ


== Միզային համակարգի հիմնական պարտականութիւնը ==
Միզային համակարգի հիմնական պարտականութիւնն է անհատի մարմինէն դուրս հանել զանազան երկրորդական նկատուող, ոչ կարեւոր արտադրութիւնները:  Միզային համակարգը գլխաւորաբար ունի երեք բաժիններ` երիկամներ, միզածորաններ ու միզաման: Ամէն մէկ բաժին ունի համակարգող պարտականութիւն, յատկապէս միզամանը կ՛ամբարէ մէզը, ու երբ բաւարար լեցուի, կը պարպէ: Ամէնէն յաճախակի պատահող հիւանդութիւններէն կարել է նշել միզային համակարգի բորբոքումը: Այս պարագային մէզը չի բորբոքիր, միզային համակարգի որեւէ մէկ բաժին կրնայ բորբոքիլ, իսկ անոր ախտանշաններն են` յաճախամիզութիւնը, այրուածքը եւ միզելու անկարողութիւնը կամ դժուարութիւնը: Երիկամներու բորբոքումը Երիկամներու բորբոքումը յարաբերաբար քիչ պատահող, բայց իբրեւ հիւանդութիւն` աւելի բարդ վիճակ ստեղծող երեւոյթ է: Գլխաւոր ախտանշանը ջերմաստիճանի բարձրացումն է, իսկ երբ վիճակը աւելի զարգանայ, կրնայ բորբոքումը տարածուիլ` հասնելով արեան համակարգ:երիկամներու բորբոքման ախտանշաններն են` ջերմաստիճանի բարձրացում, սուր ցաւեր, ինչպէս նաեւ` բոլոր այն ախտանշանները, որոնք ընդհանրապէս միզային բորբոքումներու ընթացքին կը պատահին, նաեւ` արիւնամիզութիւնը: Միզային համակարգի բորբոքումներու մէջ կարեւոր է յիշել այրերու մօտ, տեղի ունեցող շագանակագեղձի բորբոքումը, որ կը դրսեւորուի վերոնշեալ ախտանշաններով:


== Միզային ուղիներու մէջ աւազի կուտակում եւ  խիճերու գոյացում ==
Միզային ուղիներու մէջ աւազի կուտակումն ու խիճերու գոյացումը երիկամներու մէջ կը յառաջանան զանազան պատճառներով եւ հոն մնալով` կրնան աճիլ ու մեծնալ այնքան, որ պատճառ դառնան երիկամներու աշխատանքի կասեցման, բայց կայ նաեւ այն, որ փոքր ըլլալու պարագային ալ խիճերը կրնան շատնալ ու հասնիլ մինչեւ միզուղիները, միզամանը: Ախտանշանները,- Յաճախ սուր ցաւեր, միզելու դժուարութիւն եւ արիւնահոսութիւն: միզուղային խիճերը յաճախ, երբ փոքր են, կրնան մէզին հետ դուրս գալ, բայց բաւական մեծ եղած պարագային յատուկ միջոցներով պէտք է չէզոքացնել զանոնք:


== Միզային անզսպուածութիւն ==

Միզային անզսպուածութեան պատճառներն են` ուտելիքներն ու խմիչքը, դեղամիջոցները եւ զանազան միզային համակարգի հիւանդութիւններ, ինչպէս՝
ա- Լարուածութեան կամ ճնշումի միզային անզսպութիւն
բ- Ստիպողական միզային անզսպութիւն
գ- Խառն միզային անզսպութիւն
դ- Արտահոսքային միզային անզսպութիւն


== Ի՞նչ կրնան ըլլալ միզային անզսպութեան ժամանակաւոր պատճառները: ==
1. Ալքոլի օգտագործումը
2. Մեծաքանակ հեղուկներու օգտագործումը
3. ՔաՖէինի օգտագործումը
4. Միզամանի գրգռուածութիւնը
5. Այլազան դեղերը
6. Միզային բորբոքումները
7. Փորկապութիւն կամ պնդութիւն


== երկարատեւ պատճառներ, որոնք առիթ կը ստեղծեն միզային անզսպութեան ==
1. Յղութիւն եւ ծննդաբերութիւն
2. Տարիքային փոփոխութիւններ
3. Արգանդի վիրահատական հեռացում
4. Շագանակագեղձի բորբոքում եւ ընդլայնում
5. Միզամանի քարեր եւ քաղցկեղ
6. Ջղային համակարգի հիւանդութիւններ
7. Այլազան ուռուցքներ:


== Ին՞չ են այն գործօնները, որոնք կը նպաստեն միզային անզսպութեան ==
ա. Իգական սեռի պատկանիլը
բ. Տարիքը
գ. Ծանր կշիռքը եւ գէրութիւնը
դ. Ծխախոտի օգտագործումը
ե. Այլազան հիւանդութիւններ (Շաքարախտ)


== Միզային անզսպութեան ախտանշանները ==
Միզային անզսպութեան ախտանշանները   կախում ունին միզային անզսպութեան տեսակէն:
– Լարուածութեան կամ ճնշումի միզային անզսպութեան պարագային մէզը փախցնելու երեւոյթը կը պատահի հազի, փռշտոցի, խնդալու, Ֆիզիքական աշխատանքի կամ ծանրութիւն շալկելու պարագային:
– Ստիպողական միզային անզսպութեան պարագային, այդ կը պատահի յանկարծակի, նոյնիսկ գիշերուան քունի ընթացքին:


== Ի՞նչ են այն քննութիւնները, որոնք պէտք է կատարուին միզային անզսպութեան պարագային ==
– Արեան եւ մէզի քննութիւն:
– Գերձայնային հետազօտութիւն:
– Շողանկարում:
– Հեռադիտակով հետազօտութիւն:
– Մէզի հոսքի ժապաւէնային հետազօտութիւն:


== Բուժման տարբեր միջոցները խմբուած են հետեւեալ ձեւով ==
ա. Այլազան դեղեր
բ. Վիրահատութիւն


== Միզային համակարգի ուռուցքներ ==
միզային համակարգի ուռուցքները որեւէ տեղ կրնան ըլլան: Այրերու պարագային յաճախ շագանակագեղձի քաղցկեղն է, որուն կը յաջորդէ միզամանի քաղցկեղը:


== Հիւանդութիւններ, որոնք ամէնէն յաճախ կը պատահին տարեցներուն մօտ ==
ա- Միզուղիներու բորբոքումներ
բ- Միզաքարային հիւանդութիւն
գ- Անմիզութիւն կամ միզելու դժուարութիւն
Պատճառները.
1- Միզուղիներու բորբոքումներ
2- Ջղային համակարգի հիւանդութիւններ (ուղեղի կաթուած, եւ այլն)
3- Այլազան դեղեր
4- Միզուղիներու մէջ գտնուող արգելքներ (քարեր, մեծցած շագանակագեղձ, միզամանի իջուածք, ուռուցքներ)
դ- Միզամանի իջուածք
ե- Շագանակագեղձի հիւանդութիւններ
զ- Միզուղիներու քաղցկեղներ


== Աղբիւրներ ==
Ազդակ Օրաթերթ, 16 Մարտ, 2017,
Լ.Օ.Խ.-ը դիր
Տօքթ. Էլի Թաշճեան