armvectores/hyw_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Քարլոս Մելքոնեան

Քարլոս Մելքոնեան (Նոյեմբեր 6 1956, Վալենտին Ալսինայ, Արժանթին), հայկական ծագմամբ Արժանթինցի տնտեսագէտ եւ քաղաքական գործիչ։ 2015 թուականին Դեկտեմբեր 23-ին Մաուրիսիօ Մաքրիի կողմէն նշանակուած է Արժանթինի Ազգային բանկի նախագահ։


== Կենսագրութիւն ==
Պուենոս Այրեսի համալսարանին մէջ ստացած է տնտեսագէտի որակում, իսկ Տորկուատոյ դի Տելեայ համալսարանին մէջ տնտեսագէտի տիտղոսի կոչումը։
։
1986 թուականին կը զբաղէր Արժանթինի Կենդրոնական բանկի արտաքին պարտքերու բաժինի պետ պաշտօնով։ Այդ պաշտօնին մէջ ստորագրած է եւ հոգաբարձուներու խորհուրդին ուղարկած է 480/161 զեկոյցը, որուն մէջ խնդրած էր անվաւեր համարել 1980-ական թուականի սկիզբներուն որոշ անհատներուն կողմէն վերցուած արտաքին պարտքի յետաքննութիւնը։
1980-ական թուականներուն աշխատած է նաեւ Համաշխարհային բանկին մէջ որպէս մասնաւոր խորհրդատու։ Արժանթինի նախկին նախագահ Քարլոս Մենեմի տնտեսական խումբի անդամն էր, երբ վերջինս 2003 թուականի նախագահական ընտրութիւններուն կրկին դրաւ իր թեկնածութիւնը։ Ներկայիս «Հանրապետական առաջարկ» կուսակցութեան անդամ է, որ կը ղեկավար է նախագահ Մաուրիսիո Մակրին։
Ղեկավարած է Արժանթինի Կենտրոնական բանկի արտաքին գործերու ենթաբաժինը եւ տնտեսական յետաքննութիւններու բաժինը, մասնակցած է Արժանթինական արտաքին պարտքին առնչուող բանակցութիւններուն։ Որմէ ետք հիմնած է սեփական խորհրդատուական ընկերութիւնը։
2002 թուականին Էդուարդոյ Դուալդեի նախագահութեան ժամանակ առաջարկ կը ստանայ զբաղեցնել երկրի տնտեսութեան նախարարի պաշտօնը, սակայն կը հրաժարի։ Յաջորդ տարին Մենեմի յաղթանակէն ետք կ ՛ընդունի առաջարկը։
2007 թուականին եղած է ծերկակուտական «senator» թեկնածու Մաուրիսիոյ Մակրիի «Հանրապետական առաջարկ» կուսակցութեան 
մէջ։
Վահան (բժիշկ)

Վահան (անյայտ – 1920, Ալեքսանդրապոլ), հայ բժիշկ։


== Կենսագրութիւն ==
Ծնած է Արեւ­ե­լեան Հա­յաս­տա­նի, Երեւ­ա­նի նա­հան­գի՝ Ալեքսանդրապոլ քաղաքին մէջ։ Մասնագիտութեամբ եղած է բու­ժակ։ Գերի ինկած է, 1920 թուականի Հոկտեմբեր 30-ին, Կարսի թուրքական գրաւման ժամանակ։
1920 թուականի դեկտեմբերին հայերու 31 հոգիէ բաղկացած խումբի մը հետ (որոնց մէկ մասը եղած է զինուած), Կար­սէն փախած է դէպի Ալեքսանդրապոլ։ Վահանին քով եղած է ճամբորդական դեղարկղ։ Ճամբան, գիշերով լեռն ի վեր մագլցելու ժամանակ, լուսնոտութեան կաթուած ունեցած ու գլորուած է ձորը։ Որոնումը ապարդիւն եղած է։


== Գրականութիւն ==
Ալեքսանդրեան Արտաշէս, Կարս. 1920-21, Երեւան,1986։


== Աղբիւրներ ==
Յարութիւն Մինասեան,  Օսմանեան կայսրութիւնում  Թուրքիայի Հանրապետութիւնում բռնաճնշումների եւ ցեղասպանութեան ենթարկուած հայ բժիշկներ, Երեւան, «Լուսաբաց», 2014 — 520 էջ։
Երջանկութեան Միջազգային Օր

Երջանկութեան միջազգային օր (անգլերէն՝ International Day of Happiness), 20 Մարտ 2012 թուականին, ՄԱԿ-ը յայտարարած է Երջանկութեան միջազգային օր (International Day of Happiness)՝ նպատակ ունենալով պաշտպանել այն գաղափարը, որ երջանկութեան ձգտումը համամարդկային զգացում է եւ այն մարդկութեան հիմնական նպատակներէն մէկն է: Այդ կապակցութեամբ երկրներու կոչ ուղղած ու ջանքեր գործադրած է, իւրաքանչիւր մարդու բարեկեցութեան ու բարելաւման ուղղղութեամբ:
Երջանկութեան Միջազգային օրը հիմնադրուած է Միաւորուած ազգերու կազմակերպութեան խորհրդական Ճէյմի Իլլիընի առաջարկով՝  Յունիս 28-ին, 2012 թուականին։ Այդ կը հաստատուի, երբ ՄԱԿ-ի անդամ 193 պետութիւններու ներկայացուցիչները միաձայն կ՛ընդունին որոշումը 66/281 բանաձեւով։ Երջանկութեան Միջազգային օրուան բազմամեայ արշաւը հաստատուած է 2011 թուականին «Illien Global Public Benefit Corporation»ի կողմէ։
ՄԱԿ-ը՝ անդամ երկրներուն, միջազգային եւ տարածաշրջանային կազմակերպութիւններուն եւ քաղաքացիական հասարակութիւններուն, կ՛առաջարկէ տօնը նշել կրթական, քարոզչական եւ նման այլ ծրագիրներով, ինչպէս նաեւ այլ լուսաւորչական միջոցառումներ կազմակերպելով: 
«Նոր տնտեսագիտական հիմնադրամ»­ի վերլուծութեան տուեալներով` աշխարհի 151 երջանիկ երկրներու ցուցակին մէջ, Հայաստան 53-­րդ տեղը կը գրաւէ։ «The Happy Planet Index (HPI)» ծրագիրի շրջանակներուն մէջ իրականացուած հետազօտութեան արդիւնքներով Հայաստանի երջանկութեան ցուցանիշը կը կազէ 46.0:
HPI­-ն, հանդիսանալով կայուն բարեկեցութեան չափման աշխարհի առաջատար ծրագիր, ցոյց կու տայ, թէ՝ աշխարհի երկրները որքանո՛վ կրնան երկար, երջանիկ եւ կայուն կեանք ապահովել իրենց բնակիչներուն համար: Երկրներու դասակարգման ցուցանիշը կը կազմէ` հիմնուելով երեք չափանիշերու վրայ. 

բնակիչներու կեանքի սպասուելիք միջին տեւողութիւն
բարեկեցութիւն
էքոլոկիական «հետք»:


== Արտաքին յղումներ ==
Այսօր Երջանկության միջազգային օրն է։
Այսօր երջանկության միջազգային օրն է, եղեք երջանիկ։)։
ՄԱԿ-ը Երջանկութեան միջազգային օր է սահմանել։
Եւրոպական Միութիւն

Եւրոպական Միութիւն կամ Եւրամիութիւն (անգլերէն՝ European Union, ֆրանսերէն՝ Union Européenne) կը հանդիսանայ քաղաքական, տնտեսական միութիւն 28 անդամ երկիրների, որոնք կը գտնուին Եւրոպայի մէջ: Եւրոպական Միութիւնը հիմնուած է 1992 թուին Եւրոպական Միութեան մասին Պայմանագրով (Մաաստրիխտի պայմանագիր)։


== Հայաստան եւ Եւրամիութիւն ==

Հայաստանը Եւրոպական Միութեան Հարեւանութեան Քաղաքականութեան մասնակից է։ Համապատասխան Գործընկերութեան եւ Համագործակցութեան Համաձայնագիրը ստորագրուած է 1999 թ. Յունիսին, իսկ Գործողութիւններու Ծրագիրը՝ 13 Նոյեմբեր 2006-ին։
Եվրոնյուզ

1957 ։ Ֆրանսա, Գերմանիա, Պելճիքա, Իտալիա, Լիւքսեմպուրկ, Հոլանդա
1973 ։ Տանիմարքա, Միացեալ Թագաւորություն, Իռլանտա
1981 ։ Յունաստան
1986 ։ Սպանիա, Փորթուկալ
1995 ։ Աւստրիա, Շուէտ, Ֆինլանտա
2004 ։ Էսթոնիա, Լիթուանիա, Լաթվիա, Լեհաստան, Չեխիա, Սլովաքիա, Հունգարիա, Սլովենիա, Մալթա, Կիպրոս
2007 ։ Ռումանիա, Պուլկարիա
2013 ։ Խրուաթիա
186 (թիւ)

186 (հարիւր ութսունվեց)՝ զոյգ եռանիշ բնական թիւ է 185-ի եւ 187-ի միջեւ


== Յատկութիւններ ==
 A007304  սեպային թիւ է, քանի որ երեք պարզ թիւերու ատադրեալ է
 A005101  աւելցուկային թիւ է, քանի որ բաժանարարներու գումարը՝ 198>186
կիրառութիւններ
186 Կելուտա աստեղնեակի կարգային թիւն է
 Alt + 186 -ի գործադրումով կը ստացուի ║ նշանը
Տարուայ 186րդ օրն է Յուլիս 5-ը (նահանջ տարիներուն՝ Յուլիս 4-ը)
Էտմոն Քիրազ

Էտմոն Լեւոն Քիրազ (Քիրազեան, 25 Օգոստոս 1923(1923-08-25)[…], Գահիրէ, Եգիպտոս - 11 Օգոստոս 2020(2020-08-11), Փարիզի 6-րդ շրջան, Փարիզ),  ֆրանսահայ ծաղրանկարիչ։


== Կենսագրութիւն ==
Ծնած է 1923 թուականին Թուրքիայէն Եգիպտոս հասած Լեւոն եւ Էլիզ Սեթեանի ընտանիքին մէջ, որոնք ունեցած են 4 զաւակներ՝ 3 աղջիկ եւ մէկ տղայ: Էտմոն եւ քոյրը՝ Անահիտը, երկուորեակներ են: Հայրը Էտմոնի անուանակոչուած է ի պատիւ Ֆրանսացի պոետ բանաստեղծ եւ թատերագիր Էտմոն Ռոստանի:
Քիրազը սորված է Գահիրէի Նուպարեան Ազգային Վարժարանը, այնուհետեւ՝ Ֆրանսական գոլէճը: Նուագած է շեփոր: 10 տարեկանին նկարած է իր առաջին կտաւը՝ 17-րդ դարու կրօնական թեմաներով նկարի կրկնօրինակը, որ նուիրուած է Պաղտատի Հայկական Եկեղեցիին: Քիրազի առաջին քաղաքական ծաղրանկարը տպագրուած է «Image» «Parade», «La Réforme d’Alexandrie» եւ «Al Moussavar» ամսագիրերը «Քիրազ» ստորագրութեամբ երբ ան 17 տարեկան էր:
1946 թուականին Գահիրէէն տեղափոխուած է Փարիզ: Սորված է Փարիզի ’Académie de la Grande Chaumière-ը: 1950-1951 թուականներուն աշխատած է «La Bataille» թերթը, 1951-1952 թուականներուն՝ «le Rouge et le Noir» (Կարմիր եւ Սեւ), 1952-1954 թուականներուն՝ «Samedi Soir» (Շաբաթ Երեկոյ), 1955-1959 թուականեերուն՝ «Ici Paris» (Այստեղ է Փարիզ), ուրտեղ ստեղծուած է «Carnets de Belles» շարքը: Յետ պատերազմեայ շրջանին ընկերացած է երիտասարդ ծաղրանկարիչներու հետ՝ Պոյնէի, Էֆելի, Բելուսի, Ֆեզանի, Բոսկի, Շավալի, Ալդեբերի, Դուբուայի հետ:
1959 թուականին Մարսէլ Դասոն, ով արդէն նկատած է Քիրազի տաղանդը, կը խնդրէ անոր ստեղծելու Les Parisiennes» («Փարիզուհիներ») շարքն իր նորաստեղծ «Jours de France» թերթի համար։ Այստեղ սկսած է Քիրազի յայնի «Փարիզուհիներ» շարքը՝ երիտասարդ, թեթեւ, սլացիկ, էլեգանտ, երկար ոտքերով, սփրթնած դեմքերով, խելացի փարիզուհինեը: 1970 թուականին Հիու Հեֆներու խնդրանքով «Փարիզուհիները» տպագրեցին «Փլեյբոյ» ամսագիրը:
Քիրազ հեղինակ է աւելի քան 25.000 նկարներու, որոնց կ՛ընկերանան երկխօսութիւններ եւ մեկնաբանութիւններ: Ան գրած է «Ինքնակենսագրութիւն եւ յիշողութիւններ» գիրքը: Քիրազի «Փարիզուհիներ» շարքի նկարները ցուցադրուած են  Ֆրանսայի եւ արտերկրի բազմաթիւ պատկերասրահներու մէջ: 25 գործեր կը գտնուին Փարիզի «Քարնաւալէ» (Carnavalet) թանգարանին մէջ:
Քիրազի ալպոմները սկսան հրատարակել 1950-ական թուականերուն:
Քիրազ սահուն հայերէն կը խօսէր։ Միայն վերջերս է, որ ան առիթ ունեցած էր Հայաստան այցելելու։ Այս գծով, հարցազրոյցի մը ընթացքին, ան ըսած էր․-


== Երգիծանկարներու հաւաքածոյ ==
Lissi, Diogène, 1954,
Carnet de belles, Pulcinella, 1959,
Les Parisiennes (Parisian Women), Denoël, 1963,
Les Parisiennes au volant, Denoël, 1966,
La Parfaite Secrétaire, Denoël, 1967,
Parlez-moi de moi։ les Parisiennes, Denoël, 1973,
Sonate à quatre mains, Filipacchi-Denoël, 1978,
Les Femmes de Kiraz, Plon, 1985,
Les Parisiennes se marient, Assouline, 1994,
Je les aime comme ça (I Like Them That Way), Denoël, 2000,
Jamais le premier soir( Never the First Night), Denoël, 2001,
Kiraz dans Playboy (Kiraz in Playboy), Denoël, 2002,
Elles et moi (The Girls and I), Denoël, 2003,
Mini drames, Denoël, 2005։


== Պարգեւներ ==
«Պատուոյ  լեգեոն շքանշան»
«Փարիզի պատուաւոր քաղաքացի»


== Արտաքին յղումներ ==
Պաշտօնական կայք
էդմոն Քիրազ, Ծագումով հայերը
Ծովափի բազկաթոռ (Strandkorb)

Ծովափի բազկաթոռ (գերմ․`strandkorb)․ ծովեզերեայ ամառանոցի իւրայատուկ նստարան։ Կը գործածուի հովէն, արեւուն ճառագայթներէն, անձրեւէն եւ աւազէն պաշտպանուելու համար։ 


== Ընդհանուր տեղեկութիւններ ==

«Strandkorb» ծովափի բազկաթոռը Հիւսիսային եւ Պալթեան ծովերու ծովափներուն խորհրդանիշն է։ Այժմ տարածուած է նաեւ Եւրոպա եւ Նոր Զելանտա։ 
1882-ին գերմանացի Վիլհեմ Պաթըլման (Wilhelm Bartelmann) կողովագործը գոհացնելու համար իր յաճախորդներէն Էլֆրիտ Մալթցան (Elfriede Maltzahn) կը հնարէ ոզորիէ շինուած ծովափի նստարան-բազկաթոռը։ Էլֆրիտ Մալթցան յօդացաւերէ կը տառապէր եւ Վիլհեմ Պաթըլմանէն ապսպրած էր «արեւէն եւ հովէն պահպանող ծովափի պատշաճ նստարան մը»։
Ժամանակի ընթացքին ծովափի նստարան-բազկաթոռը կը բարելաւուի։ Կ՛ունենայ բարձեր, դարաններ, արմնկակալ եւ վարագոյր մը։


== Պատկերասրահ ==

		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
		
 


== Արտաքին յղումներ ==
Ծովափի բազկաթոռ(անգլերէն)
1929 թուական

1929 թուական, ոչ նահանջ տարի, 20րդ դարու 29րդ տարին է


== Դէպքեր ==
14 Ապրիլ․ տեղի կ՛ունենայ Մոնաքոյի ինքնաշարժներու առաջին մրցաշարքը


== Ծնունդներ ==
 Տե՛ս նաեւ՝ Ստորոգութիւն:1929 ծնունդներ

Յունուար 15՝ Մարթին Լութըր Քինկ (անգլերէն՝ Martin Luther King, մ.1968), ամերիկացի սեւամորթ ճարտասան
11 Փետրուար՝ Ալբերտ Ազարեան, Խորհրդային Հայաստանի մարմնամարզիկ, օղակներու վարժութեան ախոյեան ու մասնագէտ, մարմնամարզութեան զանազան վարժութիւններու քանիցս ախոյեան
Մարտ 23՝ Ռափայէլ Չմշկեան (վրաց.՝ რაფაელ ჩიმიშკიანი), ծանրաբարձ
Ապրիլ 1՝ Միլան Գունտերա (ֆրանսերէն՝ Milan Kundera), չեխական ծագումով ֆրանսացի գրող
Մայիս 4՝ Օտրի Հեփպըրն (անգլերէն՝ Audrey Hepburn, մ.1993), բրիտանացի եւ ամերիկացի դերասանուհի, պարուհի
Մայիս 6՝ Ճոն Ս. Կիրակոսեան (մ.1985), պատմաբան, դիւանագէտ
Յունիս 12՝ Անն Ֆրանք (գերմաներէն՝ Anne Frank, մ.1945), հրեայ աղջիկ
Յունիս 17՝ Տիգրան Պետրոսեան (ռուս.՝ Тигран Варданович Петросян, մ.1984, Մոսքուա), ճատրակի մեծ վարպետ
Սեպտեմբեր 7՝ Առնոլտ Աղապապով (մ.1999), հայ բեմադրիչ
Սեպտեմբեր 10՝ Իննա Թումանեան (ռուս.՝ Инесса Суреновна Туманян, մ.2005), հայազգի խորհրդային բեմադրիչ
Հոկտեմբեր11՝ Ճորճ Քրամպ (անգլերէն՝ Georg Crumb), ամերիկացի երգահան
Հոկտեմբեր 24՝ Սօս Սարգսեան (մ.2013, Երեւան), հայ խորհրդային դերասան
14 Դեկտեմբեր՝ Սահակ Արք․ Այվազեան, հոգեւորական, կրթական մշակ, Յունաստանի Հայոց Թեմի 45 տարիներու Առաջնորդ
Դեկտեմբեր 15՝ Արման Մանարեան (մ.2016, Երեւան), հայ խորհրդային բեմադրիչ
Դեկտեմբեր 30՝ Մանուէլ Զուլալեան (մ.2012), գիտնական


== Մահեր ==
 Տե՛ս նաեւ՝ Ստորոգութիւն:1929 մահեր 

Ապրիլ 4՝ Մեսրոպ Նուպարեան (ծն.1842, Զմիւռնիա), թարգմանիչ, բառարանագիր
Սեպտեմբեր 29՝ Յովհաննէս Յովհաննիսեան (ծն.1864, Վաղարշապատ), բանաստեղծ
Ռիթա Շահինեան

Ռիթա Շահինեան (ծնած 28 յունիս, 1987), Սեպտեմբեր 2021-ին պիտի դառնայ արաբական աշխարհի հիւլէական բնագաւառի առաջին կին բժիշկը:


== Կենսագրութիւն ==
Ռիթա Շահինեան ծնած է 28 Յունիս 1987-ին, Լիբանան: Նախնական ուսումը ստացած է Ազգային Եղիշէ Մանուկեան քոլեճին մէջ, ուրկէ 2006-ին աւարտած է կենսաբանական բաժինի երկրորդական ուսումը` ապահովելով պաքալորէայի քննութեան հայկական վարժարաններու  բարձրագոյն միջինը: Այս առիթով ալ, ան պարգեւատրուած է ՀՅԴ Զաւարեան ուսանողական միութեան կողմէ:


=== Ուսում եւ Մասնագիտութիւն ===
Համալսարանական ուսումը ստացած է Պէյրութի ամերիկեան համալսարանին մէջ, ուրկէ ստացած է կենսաբանութեան պսակաւոր գիտութեանց վկայականը 2009-ին: Ապա, անցած է Լիբանանեան ամերիկեան համալսարան, ուրկէ ստացած  վկայականը 2013-ին, որմէ ետք նոյն հունին մէջ կը մասնագիտանայ ռատիոբանութեան (radiology) մէջ եւ ուսումը կ՛աւարտէ 2018-ին: 2018-ին դարձեալ կը վերադառնայ Պէյրութի ամերիկեան համալսարան` մասնագիտանալու համար հիւլէական բժշկութեան (nuclear medicine) մէջ: Ան իր մասնագիտական ուսումը պիտի աւարտէ Սեպտեմբեր 2021-ին:


=== Նախապատրաստական աշխատանքներ ===
Մասնակցած է զանազան ասպարէզներու նախապատրաստական աշխատանքներու Լիբանանի լաւագոյն հիւանդանոցներուն մէջ եւ վկայուած է «Ամերիքըն Հարթ Էսոսիէյշըն»-ի կողմէ: 2019-ին աշխատած է Պսալիմի «Միտլ Իսթ» հիւանդանոցին մէջ` իբրեւ ռատիոբան:


=== Հրատարակութիւն ===
Շահինեան Մասնակցած է զանազան բժշկական պրպտումի եւ հրատարակչական աշխատանքներու. մինչեւ հիմա ունի 8 հրատարակութիւն` վերջինը հրատարակելով 19 Յունիսին, որ կը վերաբերի PET/CT քննութեան մէջ գործածուող նիւթի մը կապին` գեղձերու նախնական քաղցկեղի արտայայտման մէջ: Այս ուսումնասիրութիւնը տեղի ունեցած է Պէյրութի ամերիկեան համալսարանին մէջ` այլ բժիշկներու մասնակցութեամբ եւ տոքթ. Մոհամետ Հայտարի հսկողութեամբ:


=== Սեմինարներ եւ համագումարներ ===
Բժշկական մարզի նորութիւններուն եւ յառաջդիմութիւններուն հետ քայլ պահելու համար, Շահինեան մասնակցած է Լիբանանի եւ արտասահմանի մէջ զանազան սեմինարներու  եւ համագումարներու, թէ՛ իբրեւ մասնակից, թէ՛ իբրեւ դասախօս:


=== Անդամակցութիւն ===
Շահինեան անդամ է լիբանանեան եւ համաշխարհային բժշկական զանազան կազմակերպութիւններու եւ միութիւններու, ինչպէս` Լիբանանի բժիշկներու սենտիքային, Հիւսիսային Ամերիկայի ռատիոբանական միութեան (Radiological Society of North America), Հիւլէական բժշկութեան ամերիկեան քոլեճին (American College for Nuclear Medicine) եւ այլն:


=== Լիբանանի հայ գաղութին մէջ ծաւալած գործունէութիւն ===
Շահինեան 2011-էն 2016 անդամակցած է ԱՖՀԻԼ-ի թմրամոլութեան դէմ պայքարող «Հորիզոն» կեդրոնին իբրեւ դասախօս:


== Աղբիւրներ ==
Արաբական աշխարհի հիւլէական բնագաւառի առաջին կին բժիշկը Լիբանանահայ մըն է։
Ռիդա Շահինեան՝ Արաբական Աշխարհի Հիւլէական Բնագաւառի Առաջին Կին Բժիշկը
Գէորգ Վիշապեան

Գէորգ Վիշապեան, բուն անուն՝ Սարգիս Քէչեան, (1884, Կեսարիա - 2 Յունիս 1915, Մեծ Եղեռնի զոհ), հայ ազգային-ազատագրական շարժումի գործիչ, Հայ Յեղափոխական Դաշնակցութեան անդամ։
Նախնական ուսումը ստացած է իր ծննդավայրին մէջ։ Առեւտրական գործով կը մեկնի Իզմիր եւ կը մտնէ Հայ Յեղափոխական Դաշնակցութեան շարքերուն մէջ։ 1906-ին ռումբի պայթումի մը հետեւանքով փախուստ կու տայ եւ կ’ապաստանի Եգիպտոս։ Իր բացակայութեան ընթացքին, կը դատապարտուի ցկեանս բանտարկութեան եւ տաժանակիր աշխատանքներու։ Սահմանադրութեան հռչակումէն ետք, Եգիպտոսէն կը վերադառնայ Կեսարիա, ուր կը շարունակէ յեղափոխական գործը, իբրեւեւ հասարակական գործիչ։ Իր ընկերները փրկելու համար, կը վերցնէ անոնց դէմ բանաձեւուած բոլոր մեղադրանքները եւ կը դատապարտուի մահուան։ 2 Յունիս 1915-ին բանտին մէջ կ’ենթարկուի բազմատեսակ դժուարութիւններու ու ապա կախաղան կը բարձրանայ։


== Աղբիւրներ ==
Յուշարձան ապրիլ տասնմէկ, Թէոդիկ, Կ․ Պոլիս, 1919, «Արզուման» հրատարակչատուն


== Արտաքին յղումներ ==
Ազատ օր, Հ․Յ․Դ․ Յունաստանի պաշտօնական կայքէջ
Ոստան

Ոստան (բերդ), Արեւմտեան Հայաստանի բնակավայրերէն մէկը, տարբեր ժամանակներու եւ տարբեր պատմագիրներու կողմէ յիշատակուած է իբրեւ բերդ, գիւղ, քաղաք։ 


== Պատմութիւն ==
Վաղագոյն ժամանակներէն ի վեր Վանայ լիճի աւազանը դարձած էր հասարակական կեանքի աշխոյժ կեդրոն, Հայկական լեռնաշխարհի ամէնէն խիտ բնակեցուած երկրամասերէն մէկը։ Միայն Վանայ լիճի ափերուն առաջացած էին 10-է աւելի քաղաքներ ու գիւղաքաղաքներ։ Անոնց թուին էր նաեւ Ոստանը։
Ոստան կը նշանակէ «արքունի կալուածք», «իշխանանիստ», «մայրաքաղաք»։  Պատմական Ոստան քաղաքը, որուն աւերակներու վայրը նոր ժամանակներուն տեղացիները կը կոչեն Հերիշատ, կը գտնուէր Վանայ լիճի հարաւային ափին մօտ, լճափէն մօտ 1քմ հարաւ, Աղթամար կղզիին դիմաց։ Քաղաքը բոլոր կողմերէ շրջապատուած է պտղատու այգիներով։ Ունեցած է անուշահամ աղբիւրներ եւ գեղեցիկ պարտէզներ։
4-5րդ դարերէն Ոստան Ռշտունեաց նախարարներու աթոռանիստն էր։ Յետագային, 10-րդ դարու երկրորդ կիսուն եւ 11-րդ դարու սկիզբները Ոստանը Աղթամար քաղաք-կղզիին հետ միասին Վասպուրականի Արծրունեաց թագաւորութեան մայրաքաղաքն էր, իսկ նոր ժամանակներուն՝ Վան նահանգի Գաւաշի գաւառի կեդրոնը։
Ոստանի բնակչութեան զբաղմունքները նոր ժամանակներուն եւս նոյնն էին։ Անոնք կը զբաղէին այգեգործութեամբ, ձկնորսութեամբ, արհեստներով ու մանրածախ առեւտուրով: 
Ոստան միջնադարեան Հայաստանի գրչութեան յայտնի կեդրոններէն է։ Մինչեւ առաջին համաշխարհային պատերազմը գլխաւորաբար հայաբնակ եղած է եւ ունեցած 35 հայկական գիւղեր, որոնց բնակիչները 1916-ի նահանջող ռուսական զօրքին հետ միասին գաղթած ու բնակութիւն հաստատած են Արեւելեան Հայաստան։


== Աղբիւրներ ==
Հայկական համառոտ հանրագիտարան, Հատոր 4, Երեւան, 2003:
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (այլ կիրառումներ)

Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան անուանումը կրնայ ունենալ յետեւեալ կիրառումները՝
Յուշարձան

Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Աթէնք)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Թեհրան)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Թորոնթօ)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Լառնաքա)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Լաս Վեկաս)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Լիեր)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Հալէպ)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Միջերկրական ծով)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Միսլաթա, Վալենսիա)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Մոնթեվիտէօ)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Նիկոսիա)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Պելորեչենսք)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Պուէնոս Այրէս)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Պրիւքսէլ)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Սինկափուր)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Ստեփանակերտ)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Վիեննա)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Վիսենթէ Լոփէս)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Քրաքով)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Օրեպրօ, Շուէտ)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձան (Նոր Հաճըն)Յուշակոթող

Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշակոթող (Կալկաթա)
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշակոթող (Կալկաթա, Հնդկաստան)Խաչքար

Հայոց Ցեղասպանութեան Խաչ-Յուշարձան (Ստեփանակերտ)
Հայոց Ցեղասպանութեան Խաչքար (Կլենտէլ, Քալիֆորնիա)
Հայոց Ցեղասպանութեան Խաչքար (Պարի, Իտալիա)


== Տե՜ս նաեւ ==
Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշարձաններու Ցանկ
Յովհաննէս Դաւթեան Լազարեանց

Յովհաննէս Դաւթեան Լազարեանց (1820 - 1879 թթ.), 19-րդ դարու ազգանուէրներէն մին։
Յովհաննէս Լազարեանց 19-րդ դարուն՝ ռուսահայ պաշտօնատարներու մէջ, առաջնակարգ դիրք մը գրաուած էր իր ազգասիրութեամբ, քաջութեամբ եւ իբրեւ բարի մարդ ու պատկառելի հայր՝ մեծահամբաւ գերդաստանի մը։
Ծնած է 1820-ին Շուշիի մէջ, աղքատ ծնողքի զաւակ՝ դերձակի աշկերտութիւնը թողեով կը մտնէ ռուս բանակի մէջ եւ առանց կանոնաւոր ուսման, մի միայն իր հանճարովը, իբրեւ զինուոր երկար տարիներու ընթացքին կը փառաւորէ իր Հայ անունը՝ երկայնաբազուկ Մովսէս Արղութեանցի նման։
Լազարեանց Կովկասեան սարերու եւ ապա Փոքր Ասիոյ մէջ, երեւելի հանդիսացաւ։
1877-78-ը Ռուս-Թրքական պատերազմին Յովհաննէս Լազարեանց սահմանագրուխի եւ պահեստի զօրքերուն հրամանատարը կը հանդիսանայ, ուր ցոյց կու տայ իր հանճարը, իբրեւ՝ գիտուն եւ քաջ զինուոր։ Բայց ա՛լ աւելի կը բարձրանայ իր փառքն ու պատիւը, երբ կը մասնակցի Կարսի շրջականերու պատերազմներուն եւ վերջապէս իր ցուցաբերած ճամբով եւ իր իսկ աշխատկցութեամբ՝ Կարսի անարիկ բերդը կը գրաւուի. այս յաղթանակին համար կ՛արժանանայ զինուորական բարձրագոյն շքանշանին, այն է՝ Ս. Գէորգայ երկրորդ աստիճանի Խաչին։
Իր վերջին զինուորական պաշտօնը կ՛ըլլայ՝ թիւրքմէններու դէմ մղուած պատերազմի միջոցին, ռուսական զօրքին գլխաւոր հրամանատարութիւնը. անշուշտ ցոյց պիտի տար, այդ առթիւ ալ՝ իր հանճարը. սակայն մահը կը խլէ կեանքը՝ 1879 Օգոստոս 14-ին։
Իր մարմինը կը թաղուի 27 Օգոստոս-ին, Տփխիսի վանքի եկեղեցւոյն բակը։


== Աղբիւրներ ==
«Մասեաց Աղաւնի» (1857)
«Յիշատակարան» (կազմուած՝ Վ. Գ. Զարդարեանի կողմէ)
Եթովպիա

Կաղապար:Տեղեկաքարտ Երկիր
Եթովպիա(የኢትዮጵያ ፌዴራላዊ ዲሞክራሲያዊ ሪፐብሊክ) (Եթովպիոյ Դաշնային Ժողովրդավարական Հանրապետութիւն), երկիր է Արեւելեան Ափրիկէի մէջ, ծովային սահմաններ չունի Էրիթրեայի անջատումէն ետք (24 մայիս 1993 թ)։
Ափրիկէին ամենաշատ բնակչութիւն ունեցող երկիրներէն մէկն է։ Աշխարհի հնագոյն քրիստոնէական երկիրներէն մէկը։ Երբեք գաղութացուած չէ եղած, թէեւ ֆաշիստական Իտալիան 1936 - 1941 թթ գրաւած էր Եթովպիան։ Եթովպիան ՄԱԿ-ի առաջին անդամներէն է եւ Ափրիկեան միութեան հիմնադիր անդամը։ 19-րդ դարու վերջին եւ 20-րդ դարու սկզբին Եթովպիոյ մէջ բաւականին մեծ հայ գաղթօճախ եղած է։ Բնակչութիւնը՝ 88,0 միլիոն (2011 թ, յուլիս, 14-րդը աշխարհի մէջ։ Բնակչութեան տարեկան աճը՝ 3,2 տոկոս։ Կեանքի միջին տեւողութիւնը՝ տղամարդկանց մօտ 53 տ, կանանց մօտ 58 տ։ ՄԻԱՎով վարակուածներու թիւը՝ 2,1 տոկոս (1 միլիոն վարակակիր 2007 թ. տուեալ)։


== Անուանում ==
Անուանումը առաջացած է Յունարէն եթոս «խանձուած, այրուած» եւ օպս «դէմք» բառերէն, այսինքն՝ արեւակէզ (արեւաթուխ) մարդկանց երկիր։ Հին ժամանակ այսպէս կ՛անուանէին Եգիպտոսէն հարաւ ինկած երկիրը։
16-րդ դարէն սկսեալ եւրոպացիներուն յայտնի եղած է Հապէշստան անունով, որ փոխառութիւն է արաբերէնէն․ արաբները երկրի բնակիչներուն կ՛անուանէին հաբեշներ (արաբ․՝ հապաշ բառէն, որ կը նշանակէ խառը կամ խառնածին)։ Այժմ վերականգնուած է երկրի հին անուանումը։


== Հայերը Եթովպիայի մէջ ==
Եթովպիոյ հայ համայնքը կազմաւորուած է 7-րդ դարուն, երբ արաբները նուաճելով Սուրիան, Պաղեստինն ու Եգիպտոսը, սկսած են հալածել տեղի քրիստոնեաներուն եւ մեծ թիւով հայեր գաղթած ու ապաստանած են մերձակայ քրիստոնիայ երկրին մէջ՝ Եթովպիոյ եւ ներկայիս Դեսսիէ քաղաքի մօտ կառուցած են Սուրբ Ստեփանոս եկեղեցին։ Հայերու հիմնած բնակավայրը հաբեշ մատենագրութեան մէջ կը յիշատակուի «Հայկական կղզի» անունով (այստեղ իր կրթութիւնը ստացած է Եթովպիոյ մեծ լուսաւորիչ եւ բարեփոխիչ Եվսաաթեոսը)։ Համայնքը համադրուած Է 12-րդ դարուն Եգիպտոսէն եւ 14-րդ դարու վերջին Կիլիկիայէն՝ հայկական «թագաւորութեան անկումէն ետք, գաղթած հայերով։ Եթովպահայ համայնքը վերջ գտած է 19-րդ դարու վերջերին» երբ 1894 - 1896 թուականներու կոտորածներու հետեւանքով բազմաթիւ հայեր Կիլիկիայէն գաղթած են Եթովպիա։ Ներկայիս Եթովպիոյ մէջ կը բնակի 100 հայ։


== Ծանօթագրութիւններ ==

Կաղապար:Ափրիկայի երկիրներ
Հատապտղային Բոյսեր

Հատապտղային բոյսեր` վայրի եւ մշակուող բազմամեայ բոյսեր են (թուփեր, կիսաթուփեր, խոտաբոյսեր), որոնցմէ կը ստացուի ուտելի, հիւթալի, չբացուող, բազմասերմ պտուղներ։ Հայաստանի մէջ կը մշակուին ելակ, չիչխան, տտենի, թթենի, բռինչ, շամբուկ, արոսենի, սնձենի, հապալասենի, սզնենի, ալոճենի, հաղարջենի, ժոխենի, մոշենի, մոռի, մորենի, մշենի, մնձենի, կոկռոշենի։


== Հայաստանի մէջ ==

Հայաստանի Վանաձորի, Լորիի, Նոյեմբերեանի, Իջեւանի, Դիլիջանի, Տաւուշի, Կապանի անտառներուն մէջ կ'աճին մորիի, մոշենիի, ելակի, հաղարջենիի եւ կոկռոշենիի տարբեր տեսակներ։ Կը բազմանան աճողական արտադրողական ձեւերով։


== Նշանակութիւն եւ կիրառում ==
Հատապտուղները կը պարունակեն գործարանական թթուներ, հանքային աղեր, շաքարներ, կենսանիւթեր, բուրաւէտ նիւթեր։ Կ'օգտագործուին թարմ եւ վերամշակուած (խիւս, հիւթ, ռուփ, ցքի, օշարակ, դոնդող, անուշ) հրուշակեղէնի եւ զովացուցիչ ջուրերու արտադրութիւններուն, իսկ որոշ տեսակներ՝ բժշկութեան մեջ։
Խոնավասր են, ջերմութեան նկատմամբ պահանջկոտ չեն։ Բերքատվութիւնը համեմատաբար բարձր է։ Հայաստանի մէջ՝ Ատեփանավանի, Կիրովականի, Նոյեմբերեանի, Իջեւանի, Դիլիջանի, Շամշադինի, Ղափանի անտառներուն մէջ կ'աճին մորիի, մոշենիի, ելակի, հաղարջենիի եւ կոկռոշենիի լաւագոյն տեսակներ։


== Ամենատարածուած հատապտուղ մշակաբոյսեր ==
Մշակուող
Ելակ
Հաղարջենի
Ազնուամորի
Փշահաղարջենի
Հապալասենի
Չիչխան
ցախկեռասենի
Վայրի
Մորի
Հապալասենի


== Գրականութիւն ==
Исачкин А. В. Сортовой каталог ягодных культур России. — М: ООО «Издательство Астрель»։ ООО «Издательство АСТ», 2003. — 413 с. — 50 000 экз. — ISBN 5-17-018485-9.
Лесные ягоды в саду и огороде. Практическое пособие. — Ростов н/Д։ изд-во «Проф-Пресс», 2001. — 192 с. — 10 000 экз. — ISBN 5-88475-443-4
1721 թուական

1721 թուական, ոչ նահանջ տարի, 18րդ դարու 21րդ տարին է


== Դէպքեր ==


== Ծնունդներ ==
 Տե՛ս նաեւ՝ Ստորոգութիւն:1721 ծնունդներ


== Մահեր ==
 Տե՛ս նաեւ՝ Ստորոգութիւն:1721 մահեր
128 (թիւ)

128 (հարիւր քսանութ)՝ զոյգ եռանիշ բնական թիւ մըն է 127-ի եւ 129-ի միջեւ


== Յատկութիւններ ==
միակ եռանիշ եօթներորդ աստիճանի թիւն է՝ 128=27
128 Նեմեսիս աստեղնեակի կարգային թիւն է
Microsoft Windows-ի  Alt + 128 -ի գործադրումով կը ստացուի А  (ա) տառը
Տարուայ 128րդ օրն է Մայիս 8-ը (նահանջ տարիներուն՝ Մայիս 7-ը)


== Ծանoթագրութիւններ ==
Տապկուած գետնախնձոր

Տապակած գետնախնձոր, ուտեստը պատրաստելու ժամանակ գետնախնձորը կը բաժնեք շերտերու՝ շրջանաձեւ կամ ձողիկերու տեսքով եւ կը տապակեն՝ ոչ մեծ քանակութեան ձէթի մէջ։ Այդ ընթացքին, գետնախնձորը կը ներծծէ ձէթը, ուստի ըստ պահանջի, հնարաւոր է կրկին աւելացնել, այնուհետեւ կ՛աւելացուի կտրտուած սոխը։
Գետնախնձորի հետ կարելի է տապակել նաեւ միս, այդ պարագային, միսի իւղայնութեան հետ կապուած, կարելի է ձեթը քիչ օգտագործել։ Տապակած գետնախնձորը շատ յայտնի եւ տարածուած ուտեստ է։ Այս ուտեստի հետ կարելի է օգտագործել տարբեր տեսակի համեմունքներ եւ թանձրուկներ։