armvectores/hyw_wikipedia_2023 huggingface dataset:
Սմիներոնիսի, Արքի

Սմիներոնիսի (յուն․՝ Σμυνερονήσι),  Էգէականի անբնակ ժայռակղզիակ,  Արքի, Տոտեքանիսա,  Յունաստան։


== Հակիրճ տեղեկութիւններ ==
Արքի կղզիներու համալիրին պատկանող անբնակ կղզիակ։ Կը գտնուի կղզեխումբին հարաւը, համանուն կղզիին շատ մօտիկ (արեւմուտքը), Ցուքաքի եւ Ցուքա ժայռակղզիակներուն միջեւ։  Մաքրոնիսի եւ Ցուքաքի կղզիակներուն միջեւ։ Վարչականօրէն մաս կը կազմէ Փաթմոս քաղաքապետութեան։ 


== Բնապահպանում ==
Արքի կղզեխումբը յայտարարուած է  NATURA 2000 Բնապահպանման շրջան։  Կը հիւրասիրէ բազէ (Falco eleonorae տեսակ), Էգէականի ճայ (αιγαιόγλαρος), Միջերկրականեան միհոս ջրահատ եւ կատար ունեցող ջրագռաւ (Phalacrocorax aristotelis) թռչունները։
Հնդկահայ Գաղափարախօսներ

Գրեթէ երկու դար տեւած ազատագրական շարժումը ԺԷ. դարու վերջին քառորդին կը ստեղծէ իր գաղափարախօսութիւնը, որուն ականաւոր ներկայացուցիչներն են հնդկահայ գաղութի լուսաւորիչներ Մովսէս Բաղրամեան եւ Շահամիր Շահամիրեան։
Մովսէս Բաղրամեան իր «Նոր տետրակ, որ կոչի յորդորակ» գիրքին մէջ (1772, Մատրաս) յառաջ կը քաշէ ազատագրական պայքարով անկախ հայրենիք ստեղծելու գաղափարը։ Ան խանդավառ է հայոց քաղաքական վերածնունդի յոյսով, բայց պայման կը նկատէ զինեալ պայքարը եւ հայրենիքին համար զոհուելու պատրաստակամութիւնը. 

Լէօն Մ. Բաղրամեանը կը նկատէ հայ քաղաքական գրականութեան հիմնադիր։
Շահամիր Շահամիրեան իր «Գիրք անուանեալ որոգայթ փառաց» գիրքին մէջ կը ներկայացնէ ապագայ ազատ Հայաստանի պետական վարչակարգը, օրէնսդրութեան նախագիծը, ամենակարեւորը նկատելով քաղաքացիի ազատութիւնը։
Հայաստանի համար ան կը նախատեսէր հանրապետական վարչակարգ, ուր ժողովուրդը կը տնօրինէ իր բախտը («Ազգն հայոց բոլորովին լինիցին թագաւոր»)։
Յիշեալ երկերը յղացուած էին ոչ միայն Հայաստանի մէջ յաճախակի բռնկող ապստամբութիւններու ազդեցութեան տակ, այլ նաեւ մեծապէս ազդուած ‎ֆրանսական մեծ յեղափոխութիւնը նախապատրաստող ֆրանսացի լուսաւորիչներու գաղափարներէն։ Յիշեալ ծրագիրը խանդավառութեամբ կ՛ընդունուի հայոց մեծաց կողմէ եւ Իշխան Յովսէփ Արղութեանի միջոցաւ կը ներկայացուի ռուս թագաւորին։ Բնականաբար միահեծան ինքնակալը կը մերժէ հանրապետական Հայաստանի ծրագիրը, աւելին՝  կ՛արգիլէ գիրքին հրատարակութիւնը կայսրութեան մէջ, որով մասամբ կը պաղեցնէ հայոց ռոմանթիք խանդավառութիւնը։


== Գրականութիւն ==
Հայկական Համառօտ Հանրագիտարան, 4 հատոր, ՀԽՀ գլխ. խմբ, 1990-2003թթ., Հայկական Հանրագիտարան հրատարակչութիւն ՊՈԱԿ, 2003
12 Փետրուար

12 Փետրուար, տարուան 43-րդ օրն է։

 11 Փետրուար  12 Փետրուար  13 Փետրուար 


== Դէպքեր ==
1912, Չինաստանին մէջ գահընկեց արուեցաւ վերջին կայսրը
1950, ստեղծուեց Եւրոպական հեռարձակողներու միութիւնը
1988, Ստեփանակերտին մէջ տեղի ունեցաւ ԼՂԻՄ-ը Հայաստանի հետ վերամիաւորելու պահանջով առաջին զանգվածային ցոյցը
2002,
Հաակին մէջ կը սկսուի Հարաւսլաւիոյ նախկին նախագահ Սլոպոտան Միլոշեւիչի (Կաղապար:Լեզու sb) դատավարութիւնը
Իրանի Խորամապատ քաղաքի օդակայանին մէջ օդանաւիի վթարի զոհ կը դառնայ 119 մարդ


== Ծնունդներ ==

 

1809,
Չարլզ Տարուին (անգլերէն՝ Charles Robert Darwin, մ.1882), անգլիացի բնագէտ
Ապրահամ Լինքոլն (անգլերէն՝ Abraham Lincoln, մ.1865), Միացեալ Նահանգներու 16րդ նախագահը
1909, Արամ Ղանալանեան (մ.1983), հայագէտ
1945, Իգնա Սարըասլան (թրք.՝ Ikna Sariaslan), հայ բանաստեղծ, բանասէր եւ բժիշկ
1935, Հրանտ Մաթեւոսեան (մ․2002), հայ արձակագիր եւ շարժանկարիչ


== Մահեր ==
1908, Արփիար Արփիարեան (ծն.1851), գրող
1935, Օկիւստ Էսքոֆիէ, հայրը՝ Արդի Խոհագիտութեան
1975, Հայկ Եազմաճեան (ծն.1898), հայ բժիշկ, հոգեբոյժ, մանկավարժ, գիտնական, ազգային եւ հասարակական գործիչ


== Տօներ ==

ՄԱԿ, Զինուորական երեխաներու օր
 Միացեալ Նահանգներ, Ազատ ամուսնութեան օր
 Մեանմար՝ Միասնութեան օր
Յարութիւն Կ. Ճանկիւլեան

Յարութիւն Ճանկիւլեան (1855, Վան - 1915), հնչակեան հասաարակական գործիչ։ Ան 1881-ին կու գայ Պոլիս եւ իր գործօն ու խիզախ մասնակցութիւնը կը բերէ Հնչակեան Կուսակցութեան կազմակերպած 1890-ին տեղի ունեցած Գում Գափուի «անզէն ցոյցին», որուն հետեւանքով կը ձերբակալուի եւ կ'ենթարկուի ահռելի տանջանքներու ու կը դատապարտուի մահուան։ Սակայն, ան կը յաջողի փախչիլ բանտէն եւ անցնիլ արտասահման, միշտ հաւատարիմ մնալով իր ուխտին։ 1908-ին, Օսմանեան Սահմանադրութեան հռչակումէն ետք, կը վերադառնայ Պոլիս։ Պոլսոյ մէջ կ'ընտրուի Ազգ. երեսփոխան Կէտիկ Փաշային կողմէ, ինչպէս նաեւ՝ Միացեալ Ընկերութեան հիմնադիր ժողովի անդամ։ «Յիշատակներ Հայկական Ճգնաժամէն» խորագրին տակ, չորս հատորի մէջ ամփոփած է ազգային յեղափոխական կեանքի(անձեր ու անցքեր) մասին ուշագրաւ վաւերաթուղթեր, որոնք իբր ատաղձ կը ծառայեն ժամանակակից մեր պատմութեան։
1767 թուական

1767 թուական, ոչ նահանջ տարի, 18րդ դարու 67րդ տարին է


== Դէպքեր ==


== Ծնունդներ ==
 Տե՛ս նաեւ՝ Ստորոգութիւն:1767 ծնունդներ


== Մահեր ==
 Տե՛ս նաեւ՝ Ստորոգութիւն:1767 մահեր
Folklore (ալպոմ)

«Folklore» (Անգլ. թարգմանութիւն՝ «Աւանդավէպ»), Ամերիկացի երգչուհի եւ երգերու հեղինակ Թէյլըր Սուիֆթի ութերորդ ալպոմն է։ Ալպոմը հրատարակուած է 24 Յուլիս, 2020 թուականին, Republic Records ձայնագրման ընկերութան միջոցաւ: Ան հրատարակուեցաւ Սուիֆթի եօթներորդ ալպոմէն՝ «Lover»-էն տաս ամիս ետք։ Ալպոմը ձայնագրուած է Թէյլըր Սուիֆթի տան մէջ, COVID-19 համաճարակին պատճառաւ: Առցանց միջոցներով, անոր ձայնագրութեան մաս կազմած են նաեւ Աարոն Տեսներ եւ Ճաք Անթոնոֆը որպէս հեղինակներ:


== Նախապատմութիւն եւ հրատարակում ==
«Folklore» ալպոմը գրուած ու ձայնագրուած է COVID-19 համաճարակի ժամանակաընթացքին: Ալպոմի ստեղծագործման ընթացքին, Թէյլըր գրած ու ներդրած է իր բոլոր երազանքները եւ վախերը եւ անոնք վերածած է երգերու: 
23 Յուլիս, 2020-ին Թէյլըրը Instagram-ի վրայ հրապարակեց 9 նկարներ առանց բացատրութեան: Այդ 9 փոքր քառակուսի նկարները մեծ եւ ամբողջական պատկեր մը ստեղծեցին անոր հաշիւին վրայ: Այդ ամբողջական պատկերը ի վերջոյ եղաւ ալպոմին կողքի նկարը: 9 նկարներէն ետք, ան հրապարակեց ուրիշ նկար մը որուն միջոցաւ յայտարարեց թէ ալպոմը պիտի հրատարակուի նոյն օրը, կէս գիշերին: 
Պոն Իվեր երգիչը մաս կազմած է «Exile» երգին, որ ալպոմին մէջ 4րդ երգն է: 


== Երգացանկ ==


=== Նշումներ ===
Բոլոր երգերը գրուած են փոքրատառով։
Տատեան Վարժարան

Տատեան Վարժարան, Պոլսոյ մէջ հայկական երկսեռ վարժարան։ ՀԻմնուած է 1844ին։


== Պատմականը ==
Արքունի վառօդապետ Յովհաննէս Պէյ Տատեան 1844ին Պոլիս՝ Պաքըրգիւղի եկեղեցւոյ կից «Արծրունեան» անունով փայտաշէն վարժարան մը շինել կու տայ։ Առաջին վարժապետը կ՚ըլլայ Նիկողոս անուն անձ մը, որ մինչեւ 1870 իր պաշտօնը կը վարէ։
1892-ին ժողովուրդին ալ օժանդակութեամբ եկեղեցւոյ յարակից գետնին վրայ կը կառուցուի արդի քարուկիր շէնքը եւ ի յարգանս Տատեան բարեհամբաւ գերդաստանի, վարժարանը կը կոչուի «Տատեան երկսեռ վարժարան»։ 1892-1894 թուականներու միջեւ Կրօն Միքայէլեանի տնօրէնութեան օրով մանկապարտէզի դրութիւնը կը հաստատուի վարժարանին մէջ։ 1958-59 տարեշրջանին ալ նախակրթարանը, թաղեցիներու, թաղային խորհուրդի եւ հոգաբարձուներու փափաքով միջնակարգի կը վերածուի։
2013-2014 ուսումնական տարեշրջանին վարժարանը տեղափոխուած է այժմու նորակարոյց շէնքին, որ կը գտնուի պատմական շէնքին դիմացը։ Ներկայիս մանկապարտէզի եւ  նախակրթութեան բաժիններով կը գործէ։


== Աղբիւրներ ==
Տատեան Վարժարան, Պաքըրգիւղ | Վարժարաններ | Պատրիարքութիւն Հայոց
ARİHÇEMİZ (թրքերէն)
Մարտին Աստակէսեան

Մարտին Արիստակէսեան (1910, Թեհրան), Ատամնաբուժ Ծնած Թեհրան 1910-ին, տեղւոյն ծխական դպրոցը աւարտելէ ետք 14 տարեկանին ատամնաբուժութեան կը հետեւի Ղազվինի մէջ, աշակերտելով Տոքթ. Մատթէոս Ոսկանեանի, յետոյ Թեհրանի պետական ատամնաբուժարանը կը յաճախէ եւ վկայական ստանալով Ղազվին կը վերադառնայ, ուր 1933-էն ի վեր իր սեփական ատամնաբուժար անն ունի։


== Աղբիւրներ ==
Հայ Հանրագիտակ, Հ. Մկրտիչ Վրդ. Պոտուրեան, Պուքրէշ, 1938
Հին Ռուսիա

Կաղապար:Տեղեկաքարտ Երկիր

Հին Ռուսիա (ռուսերէն՝ Русь), սկիզբը արեւելեան սլաւորներու հողերու եւ Հին Ռուսիոյ պետութեան պատմական անուանումը։ Հին ժամանակներէն սկսած՝ Արեւելեան Եւրոպայի մէջ կը բնակէին սլաւոնական բազմաթիւ ցեղեր։ Անոնք թերեւս կ՛ապրէին նախնադարեան հասարակութեան պայմաններուն մէջ։ 6-8 դարերուն արեւելեան սլաւորներու քով ձեւաւորեցին ցեղային միութիւններ։ Դնեպր գետի միջին հոսանքի շրջանին մէջ՝ Կիեւի քով՝ կ՛ապրէին պոլեանները։ Հայտնի էին նաեւ Կրիվիչներիւ, Դրեւլեաներու, Վյատիչներու Սեւերեաններու ցեղային միութիւնները։ Անոնցմէ ամենազարգացածը պոլեաններն էին։ Վերջերը զբաղած տարածքը կ՛անուանէին ռուս՝ Դնեպրի վտակ Ռոս գետի անունէն։ Այստեղէն ալ կ՛առաջանայ Ռուսիա անուանումը։ Ցեղային միութեան գլուխ կանգնած էին ռազմական առաջնորդները՝ իշխանները (ռուս.՝ կնյազ)։ Անոնք ունէին իրենց զինուած խումբերը, որոնք կը կոչուէին դրուժինա։ Պատերազմի դեպքին հաւաքագրիւին նաեւ աշխարհազոր էր։ Առաջին անգամ կ՛օգտագործուի որպէս պետութեան անուանում 911 թուականի ռուս-բիւզանդական պայմանագրի բնագրին մէջ, աւելի ուշ տեղեկութիւնները գործ ունին ռուս ցեղի մասին։ Ըստ «Տարիներու ժամանակներու վէպ» (ռուսերէն՝ «Повесть временных лет») տարեգրութեան, որ գրուած է 11-12-րդ դարերուն, անուանումը առաջացած է վարյագ «ռուս» ցեղէն, որուն զինագունդը պաշտպանութեան համար կը կանչեն 862 թուականին Մեծ Նովգորոդի սլաւոնները։


== Այցելէք նաեւ ==
Մեծ իշխան
Կիեւեան Ռուսիա
Ռուսաստան


== Աղբիւրներ ==
1906 թուական

1906 թուական, ոչ նահանջ տարի, 20րդ դարու վեցերորդ տարին է


== Դէպքեր ==


== Ծնունդներ ==
 Տե՛ս նաեւ՝ Ստորոգութիւն:1906 ծնունդներ

Սեպտեմբեր 1՝ Միսաք Մանուշեան (ֆրանսերէն՝ Missak Manouchian, մ.1944), բանաստեղծ, Ֆրանսայի ազգային հերոս
Հոկտեմբեր 14՝ Հաննահ Արէնտդ  (անգլերէն՝ Hannah Arendt, մ.1975), գերմանացի եւ հրեայ-ամերիկացի քաղաքագէտ
Դեկտեմբեր 27՝ Մկրտիչ Արմէն (Յարութիւնեան, մ.1972), բանաստեղծ եւ թարգմանիչ
Անստոյգ ամսաթիւով՝
Լուիզա Ասլանեան (մ.1945), գրող, հասարակական գործիչ
Գոհար Ազնաւուրեան (մ.1983), արխիւագէտ, խմբագիր


== Մահեր ==
 Տե՛ս նաեւ՝ Ստորոգութիւն:1906 մահեր

28 Փետրուար՝ Միհաիյ Զիչի (հունգարերէն՝ Mihály Zichy, ռուս.՝ Михаил Александрович Зичи; ծն.1827) հունկար նկարիչ
Արլինկթընի Ազգային Գերեզմանատուն

Արլինկթընի ազգային գերեզմանատուն (անգլերէն՝ Arlington National Cemetery)՝ ամերիկեան ռազմական գերեզմանատուն Ուաշինկթընի արուարձան Արլինկթընի մէջ։ Գերեզմանատան տարածքին թաղուած են պատերազմներու մասնակիցներ, Միացեալ Նահանգներու նախագահներ, Գերագոյն դատարանի նախագահներ եւ աստղանաւորդներ: 
Ներկայիս հոն թաղուածներու քանակը 320 հազար է, մակերեսը 2.53 քմ2 է:


== Պատմութիւն ==
Հիմնուած է 1865-ին եւ նախատեսուած էր Քաղաքացիական պատերազմին զոհուած զինուորները թաղելու համար: Գերեզմանատան հողակտորը առգրաւուած է Քաղաքացիական պատերազմին Հարաւի բանակի գլխաւոր հրամանատար Ռապըրթ Լիէն:


== Յուղարկաւորութեան Կանոնները ==
Գերեզմանատունէն ներս կրնան թաղուիլ պատերազմներու մասնակիցներ եւ անոնց ընտանիքներու անդամներ, ծառայութեան մէջ գտնուած եւ պաշտօնաթող զինուորականներ, նախագահներ, պետական պարգեւներու արժանացած դէմքեր:
Կան նաեւ սահմանափակումներ, զոր օրինակ գերեզմանատունէն ներս չեն կրնար թաղուիլ յանցագործութիւններու համար մահապատժի կամ ցմահ բանտարկութեան արժանացած անձինք:
Ըստ կանոններու, ընտանիքին անդամները կրնան պահանջել, որ գերեզմանի մարմարեայ սալին վրայ նշուի թաղուածի կրօնական պատկանելութեան խորհրդանիշը:


== Բաժանումներ ==
Գերեզմանատունը բաժնուած է 70 մասերու, հարաւարեւելեան եւ արեւմտեան քանի մը տեղամասեր կը պահուին հետագայ օգտագործման համար: 60-րդ տեղամասը նախատեսուած է 2001-էն ետք ահաբեկչութիւններու զոհերու համար: 21-րդ տեղամասը յայտնի է նաեւ Բուժքոյրերու տեղամաս անունով: Մէկ այլ տեղամաս՝ Քահանաներու տեղամասն է, ուր կը գտնուին հրէական, բողոքական եւ կաթողիկէ զինուորական քահանաներու յուշաքարեր: 1901-ին, Զինուորներուն Տունէն ներս թաղուած են Համադաշնութեան զինուորներ:


== Գերեզմանատունէն Ներս Թաղուած Նշանաւոր Անձինք ==

Քաղաքական գործիչներ եւ ընտանիքներու անդամներ՝
Ուիլիըմ Թաֆթ (անգլերէն՝ William Howard Taft, մ. 1930), Միացեալ նահանգներու 27-րդ նախագահ
Ճոն Քենետի (անգլերէն՝ John Kennedy), Միացեալ նահանգներու 35-րդ նախագահ
Ժաքլին Քենետի (անգլերէն՝ Jacqueline Kennedy Onassis, մ.1994), Ճոն Քենետիի այրին
Տուայթ Տէյվիս (անգլերէն՝ Dwight Filley Davis, մ. 1945), ռազմական նախարար,Պետական քարտուղարներ՝

Ճոն Տուլլես (անգլերէն՝ John Foster Dulles, մ. 1959)
Էտ Մասքի (անգլերէն՝ Edmund Sixtus Muskie, մ. 1996)
Փիրս Ռոճըրզ (անգլերէն՝ William Pierce Rogers, մ. 1913)Գերագոյն դատարանի նախագահներ՝

Ուորըն Պըրկըր (անգլերէն՝ Warren Erl Burger, մ. 1995)
Ուիլիըմ Ռենքվիսթ
Ըրլ Ուորըն (անգլերէն՝ Earl Warren, մ. 1974)
Օլիվըր Հոլմս (անգլերէն՝ Oliver Wendell Holmes, մ. 1935)Արուեստի եւ մշակոյթի գործիչներ՝
Դերասաններ՝
Լի Մարվին (անգլերէն՝ Lee Marvin, մ. 1987)
Ճեքի Քուփըր (անգլերէն՝ Jackie Cooper, մ. 2011)՝ ծովային ծառայելու պատուին
Երգահան եւ երաժիշտ Կլէն Միլլեր (անգլերէն՝ Alton Glenn Miller, մ. 1944)
Գրող Տաշիլ Հէմմիթ (անգլերէն՝ Dashiel Hammet, մ. 1961)
Զինուորականներ՝
Ժեներալ Ճորճ Մարշըլ (անգլերէն՝ George Catlatt Marshall, Jr., մ. 1979)
Ժեներալ, հրամանատար Ճոն Շալիքաշվիլի (անգլերէն՝ John Malchase David Shalikashvili, վրաց.՝ ჯონ მალხაზ დევიდ შალიკაშვილი)
Այլ՝
Սրտավիրաբոյժ Մայքըլ Տը Պէյքի] (անգլերէն՝ Michael Ellis DeBakey, մ. 2008)
182 (թիւ)

182 (հարիւր ութսուներկու)՝ զոյգ եռանիշ բնական թիւ է 181-ի եւ 183-ի միջեւ


== Յատկութիւններ ==
 A007304  սեպային թիւ է
կիրառութիւններ
182 Էլսա աստեղնեակի կարգային թիւն է
 Alt + 182 -ի գործադրումով կը ստացուի ╢ նշանը
Տարուայ 182րդ օրն է Յուլիս 1-ը (նահանջ տարիներուն՝ Յունիս 30-ը)
Լեւոն Ա․ (Աբխազիոյ արքայ)

Լեւոն I (վրաց.՝ ლეონ I), Աբխազիոյ իշխան (էրիսթաւի) 745-767 թուականներուն, Կոստանդին Բ.-ի եղբայրը: Եղած է Բիւզանդիոնի կայսեր վասալը։ Աբխազական արքաներու դիւանին մէջ ան կը նշուի որպէս 8-րդ դարու առաջին կէսի իշխան։
Լեւոն Ա.-ի կառավարման տարիներուն աբխազները համառ պայքար մղած են արաբ նուաճողներու դէմ, եւ դիւանագիտական յարաբերութիւններ հաստատած Իբերիոյ եւ Կախէթի իշխանութիւններու հետ։ Լեւոնը օգնութեան խնդրանքով կը դիմէ Բիւզանդիոնի Լեւոն Գ. Իսավրացի կայսրին՝ Օմայեան խալիֆայութեան դէմ պայքարելու համար։ Կայսրը կը համաձայնի, բայց փոխարէնը կը պահանջէ ճանաչնալ իր գերիշխանութիւնը։ Լեւոն Ա.-ի իշխանութիւնը պիտի տարածուէր ոչ միայն Աբխազիոյ մէջ, այլեւ շրջակայ գաւառներու վրայ։ Կախէթի իշխան Արչիլը իր եղբօր դուստրին Գուրանդուխտին կնութեան կու տայ Լեւոն իշխանին։
735 թուականի արաբական արշաւանքէն ետք Աբխազիա կ՛ենլարկուի աւերածութիւններու։ Վրաց-աբխազական միացեալ բանակը կը կարողանայ հակահարուած տալ արաբներուն:
Լեւոն Ա.-ի իշխանութեան տարիները հզօրացման ժամանակաշրջան էին երկիրին համար։ Բացի քաղաքական կայունութենէն, Աբխազիոյ եւ Արեւելեան Վրաստանի մէջ վերջնականապէս կ՛ամրապնդուի ուղղափառ քրիստոնէութիւնը:


== Ծանօթագրութիւններ ==

Կաղապար:Տեղեկաքարտ Հաջորդականություն2
Անգինէ (անձնանուն)

Անգինէ, հայկական իգական անուն։ Առաջացած է հայերէն անգին՝ «գին չունեցող, շատ թանկարժէք» բառէն։ Նոր հնարուած անուն է, որ ձեւաւորուած է Եւգինէ, Վերգինէ անուններուն պէս։ Գործածուած է Կոստանդնուպոլսոյ մէջ։
Լիբանանեան Մայրի

Լիբանեան մայրին (լատ.՝ Cedrus libani), սոճազգիներու ընտանիքի, մայրի ցեղի բոյս-ծառ։


== Լիբանան-Հայաստան Կապեր ==
Լիբանանի մէջ Հայաստանի դեսպանին եւ Լիբանանահայ պատուիրակութեան մը ընկերակցութեամբ Զուարթնոց Օդակայան հասան Լիբանանեան մայրի ծառի 250 տունկեր։ Օդանաւէն տուփերով սպասասրահ բերուեցան լիբանանեան մայրիներու տունկերը` «դիւանագիտական բեռ» անունի տակ:
250 տունկերու նուիրատու` լիբանանահայ գործարար Տիար Կարապետ Պապահէքեանի նուիրած այս տունկերը հայաստանի "Հայ Անտառ" բնապահպանութեան խմբակին կողմէ պիտի փորձարկուին հայաստանի զանազան շրջաններուն մէջ, ջանք չխնայելով, որ այս ծառատեսակը յարմարի Հայաստանի կլիմայական պայմաններուն։ Վերջնական եզրակացութեան համար մօտ երկու տարի կը պահանջուի, ստուգելու համար թէ մայրիները պիտի աճի՞ն, թէ՞ ոչ, և թէ ինչպէ՞ս պիտի անցնեն ցրտաշունչ ձմեռը եւ չոր ամառը:
Եթէ ծառատնկումը յաջողի, Պուրճ Համուտի քաղաքապետութիւնը ևս իր աջակցութիւնը պիտի բերէ այս աշխատանքին, մայրիի մեծաթիւ նոր տունկեր տրամադրելով։
Նշենք, որ մայրի ծառը Լիբանանի խորհրդանիշն է և կը գտնուի Լիբանանեան դրօշակին ու պետական զինանշանի վրայ։ Մայրիի ծառը նաեւ բազում անգամներ նշուած է Աստուածաշունչին մէջ։
Այս տուեալներէն մեկնած, այն շրջանը ուր մայրիները լաւապէս կարենան աճիլ, պիտի կառուցուի հայ֊լիբանանեան բարեկամութեան պուրակ մը։
Երեմիա Մարգարէ

Երեմիա,  (Ք.Ա. 670, Անաթոթ, Յուդայի թագաւորութիւն - Ք.Ա. 586, Եգիպտոս), Աստուածաշունչի մեծագոյն մարգարէներէն մէկը, իր կոչումը ստացած է հրեայ ժողովուրդին հոգեւոր վերանորոգման մէկ շրջանին։


== Կենսագրութիւն ==
Երեմիայի մարգարէութիւնը նուիրուած է Յուդայի թագաւորութեան քաղաքական դրութեան։ 
Իր ժողովուրդին մոլորած ընթացքին պատճառով ան անընդմէջ հաւասարութիւն եւ ճշմարիտ աստուածպաշտութիւն քարոզած է, որպէսզի մարդիկ փոխեն իրենց ընթացքը, իրարու հետ արդար եւ ուղիղ ապրին. օտարականին, որբն ու այրին չհարստահարեն, արդար եւ անմեղ արիւն չթափեն, աստուածներ չպաշտեն՝ ի կործանում իրենց անձերուն:
Նկատի առնելով Բաբելոնի հզօրութիւնը՝ խաղաղութիւն քարոզած է այդ պետութեան հետ, որուն համար հալածուած է, իսկ Յուդային թագաւորութեան անկումէն ետք, Ք.Ա․ 586-ին բռնութեամբ տարուած է Եգիպտոս։ Երեմիան կանխատեսած է Յուդային ազատագրումը եւ ժողովուրդին վերադարձը հայրենիք։
Երեմիան Հին Կտակարանի «Երեմիայի մարգարէութիւն» գիրքին հեղինակն է։ Վերջինս կարեւոր սկզբնաղբիւր է Ք.Ա. 7-6 դարերուն Մերձաւոր Արեւելքի պատմութեան ուսումնասիրութեան համար։ «Երեմիայի մարգարէութեան» մէջ կը յիշատակեն նաեւ «Արարատի» եւ «Ասքանազի» թագաւորութիւնները, որոնց հեղինակը պատերազմի կը կոչէ ընդդէմ Բաբելոնի։ 
Հայ Առաքելական Եկեղեցին Երեմիա մարգարէին յիշատակը կը տօնէ Աստուածածնի Վերափոխման յաջորդող երկրորդ Հինգշաբթի օրը:
Հրակ Վարդանեան

Հրակ Վարդանեան Ամերիկահայ արուեստագէտ, արուեստի լրագրող, արուեստի քննադատ եւ յարդարող մըն է: Ան համահիմնադիրն ու գլխաւոր խմբագիրն է արուեստի Hyperallergic հրատարակչութեան:


== Կենսագրութիւն ==
Վարդանեան ծնած է Հալէպ, Սուրիա, եւ հասակ նետած Թորոնթօ, Օնթարիօ, Գանատա, եւ այժմ կ'ապրի Պրուքլին, Նիւ Եորք, ԱՄՆ: Իր պլոկ-թերթը, Hyperallergic, հիմնուած է իր ու իր ամուսին Վիգէն Կէոիքեանի կողմէ 2009 թուականի Հոկտեմբերին իբր «հարթակ մը լուրջ, խաղասէր եւ յանդուգն մտածողութեան»: Վարդանեան ներդրում ունեցած է շատ մը առնցանց թերթերու մէջ ինչպէս Art:21 պլոկ, Boldtype, The Brooklyn Rail, Huffington Post, AGBU News Magazine, Ararat Magazine, and NYFA Current. Ան նաեւ ներդրած է իբր հիւր Al Jazeera, NPR, ABC, and WNYC հրատարակչականներուն մէջ: Ան ՀԲԸՄի նախկին Հաղորդագրութիւններու Պատասխանատուն էր, աշխարհի ամէնէն մեծ ոչ-շահ հայկական կազմակերպութիւնը: Վարդանեան յանդուգնօրէն քաջալերած էր Hide/Seek ցուցահանդէսը որ արգիլուած էր Սմիթսոնիընին կողմէ:


== Արուեստի յարդարումներ ==
Վարդանեան յարդարած է շատ մը ցուցահանդէսներ ուշ 1990ական թուականներէն ի վեր: Իր վերջին ցուցահանդէսը կոչուած էր «Fixed Point Perspective: Ottoman Studio Photography and its Contemporary Legacy», Minerva Projects-ի մէջ, Տենվըր, Քոլորատօ, ԱՄՆ: Ցուցահանդէսը խառնուրդ մըն էր արդի եւ պատմական արուեստի, եւ ցուցադրեց արուեստագէտներ ինչպէս Կարինէ Թորոսեան եւ Հրայր Սարգիսեան, ինչպէս նաեւ ուրիշներ:


== Գրութիւններ ==
"Do Bush's Paintings Tell Us Anything About the Former President?" (Փետրուար, 2013):
"An Experiment in Street Art Criticism" (Մարտ, 2010):
"Is Contemporary Architecture a PR Panacea for Autocrats? Western Architectural Ethics & Undemocratic Nations", Brooklyn Rail (Սեպտեմբեր, 2008):
"The Very Public Life of Street Art", Brooklyn Rail (Մայիս, 2008):
"Peter Sourian" from "Forgotten Bread: First Generation Armenian-American Writers" խմբագրուած Տէյվիտ Խըրտեանի կողմէ (Heyday books, 2007):
"An Imaginary Armenian Canadian Homeland: Gariné Torossian's Dialogue with Egoyan" from Image and Territory: Essays on Atom Egoyan ( Wildred Laurier University Press, 2006):
"Schwierige Wahrheiten: Die Schriftstellerin Nancy Kricorian (The Will to Resist: A Portrait of Nancy Kricorian)," Porträt einer Hoffnung Die Armenier, խմբագրուած Հիւպէրթա վոն Վոսի կողմէ (Verlag Hans Schiller, 2004). անգլերէն տարբերակ:
"New York Life Recognizes Genocide Era Insurance Claims," AGBU Magazine (Ապրիլ, 2004):
"Nazi Style Wars," The Brooklyn Rail (Հոկտեմբեր, 2003):
"Curating on the Margins," The Brooklyn Rail (2003):
"Artist Biographies," The Clement Greenberg Collection (Princeton, NJ: Princeton University, 2001):
FutureHype/Kitabet, խմբագրուած Գարմէն Տօնապէտեանի եւ Հրակ Վարդանեանի կողմէ (Haigazian University, 1998):
"Chine Drive: An Arts & Crafts Community,"The Stuff Dreams are Made of: The Art and Design of Frederick and Louise Coates (University of Toronto, 1997):
Վալադ Վալադեան

Վալադ Վալադեան (1883, Թիֆլիս, Ռուսական Կայսրութիւն - 21 Յուլիս 1974(1974-07-21)), ուսուցիչ եւ հրապարակագիր։ «Հայրենիք»-ի խմբագրութիւնը վարած է 1948-1952 թուականներուն։


== Կեանք եւ գործունէութիւն ==
Ծնած է Թիֆլիս: Վ. Վալադեան, նախքան Ամերիկա երթալը, Պարսկաստանի եւ Լիբանանի մէջ ծառայած է «Հայրենիք»ին, աշխատակցած է անոր եւ «Հայրենիք» ամսագրին: Նախքան այդ, աշխատակցած է նաեւ Թիֆլիսի «Հորիզոն» թերթին:
Վալադեան եղած է Ազգային Խորհուրդի ներկայացուցիչ Համազասպի գունդին մէջ:
Իր ուսումը կատարելագործած է Լայփցիկի համալսարաններէն ներս, ստանալով «PhD» վկայական:
Ուսուցիչ եւ հրապարակագիր Վալադեան, 1948-1952 «Հայրենիք»ի խմբագրութիւնը փոխն ի փոխ կը վարէ Մերուժան Օզանեանի, Գուրգէն Մխիթարեանի եւ Վարդգէս Ահարոնեանի հետ:
Վալադ Վալադեան մահացած է Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներուն մէջ:
Սեւրի դաշնագիր

Յամաղխարհային Ա. Պատերազմին Օսմանեան Կայսրութիւնը պարտութիւն կրեց։ Կայսրութիւնը սկսաւ քայքայուիլ են հրապարակ եկան նոր երկիրներ ու պետութիւններ։ միւս կողմէ, ցարական Ռուսիոյ տարաղքին գտնուող մատմական Հայաստանին մէկ պատառիկին վրայ ծնունդ առաւ Հայաստանի Հանրապետութիւնը (1918-1920)։ Նոր հրապարակ եկած երկիրներու միջեւ սահմանները ճշդելու համար, տեզի ունեցան զարք մը միջազգային խորհրդաժողովներ եւ կնքուեցան համաձայնագիրներ։ այս շարքին է որ Սեւրի դաշնագիրը, կնքուեցաւ յաղթական տարած Դաշնակից երկիրներուն եւ պարտութիւն կրած Օսմանեան Կայսրութեան միջեւ, 1920 Օգոստոս 10-ին։ Դաշնագիրի ստորագրութեան մասնակցեցաւ նաեւ Հայաստանը, որուն պատուիրակութիւնը կրեց Աւետիս Ահարոնեան։
Դաշնագրին 88-93 յոդուածները կը վերաբերին Հայաստանին։ Այդ յոդուածներուն համաձայն, Թուրքիա կը ճանչնար Հայաստանի անկախ հանրապետութիւնը եւ Ամերիկայի Միացեալ նահանքներու Նախագահ՝ Ուտրօ Ուիլսընի իրարավարութեան կը յանձնուէր Հայաստանի սահմաններուն որոշումը։ Նախագահ Ուիլսըն գծեց Հայաստանի գարտեսը, որուն համաձայն՝ հայաստանի հանրապետութեան մէջ կը մտնէինն նաեւ Օսմանեան Կայսրութեան մաս կազմող հայաբնակ նահանգներ՝ Էրզրումը, Վանը, Պիթլիսը եւ ծովեզերեայ Տրապիզոն քաղաքը։ Ընդհանուր առմամբ Հայաստան կ՛ունենար շուրջ 160.000 քառ.քիլոմեթր տարածութիւն։
Յջորդող տարիներուն, քաղաքական շարք մը իրադարձութիւններու պատճառով Սեւրի Դաշնագիրը չգործադրուեցաւ։ Սակայն անիկա կը մնայ հայ ժողովուրդի իրաւատիրութիւնը հաստատող միջազգայըն կարեւիոր փաստաթուղթ մը։
Միութիւն Եւ Յառաջադիմութիւն

Միութիւն Եւ Յառաջդիմութիւն (թուրք. «Ittihat ve terakki»,«իթթիհաթ վէ թերաքքի»), երիտթուրքեր, թրքական քաղաքական կուսակցութիւն։ Հիմնուած է 1889 թ. մայիս 21-ին՝ «Օսմանեան միասնութեան ընկերութիւն» անունով։ Նպատակն էր 1876 թուականի Սահմանադրութեան ու  խորհրդարանի վերականգնումը։ Աւելի ուշ վերանուանուած է «Միութեան և յառաջադիմութեան օսմանեան ընկերութիւն» եւ միացած է երիտթուրքերու Փարիզի խումբին։ Հիմնադիրներն էին՝ Ապտուլլահ Ճեւտէթ, Իսհակ Սիւքութին, Իպրահիմ Թեմոն, Հիլմի Թունալըն եւ Աքիլ Մուխթարը։ Հալածանքներու պատճառով ղեկավարները կը փախչին արտասահման։ 1897 թուականին կը սկսին գործել ընկերութեան Ժնեւի, ապա Գահիրէի բաժանմունքները։ Ընկերութիւնը հրատարակած է թերթեր Կ.Պոլսոոյ, Զմիւռնիայի, Ժնեւի, Գահիրէի մէջ, եւ քննադատած՝ Ապտուլ Համիտ Բ.ի վարչակարգը։ 1902 թուականի Փարիզի համագումարին ընկերութիւնը կը պառակտուի եւ կը բաժնուի՝ 2 խումբի՝ Սապահէտտինի կողմնակիցներ եւ Ահմէտ Ռիզայի կողմնակիցներ։ Դաշնակցութեան ներկայացուցիչ՝ Խ. Մալումեանի միջնորդութեամբ, կողմերը կը համաձայնին միաւորել իրենց ուժերը սուլթանին դէմ պայքարին մէջ։ Այդ ժամանակ Սալոնիկի մէջ կը գործէր Ազատութեան օսմանեան ընկերութիւնը, որ կայսրութեան ներքին գործերուն՝ եւրոպական տէրութիւններուն միջամտութիւններուն  դէմ արտայայտութիւններով հանդէս եկած էր։ 1908 թուականին այս ընկերութիւնը կ'որոշէ միանալ Փարիզի ընկերութեան հետ, եւ անոր պարագլուխները կը մտեն ԿԿ կազմի մէջ։ 1908 թուականի յուլիսի 23-ի զինեալ յեղափոխութեան հետեւանքով իթթիհատականները կը հռչակեն սահմանադրութեան վերականգնումը։ Անկէ ետք գաղտնի ԿԿ անդամներ Թալեաթը, Էնվերը, Պեհաէտտին Շաքիրը, Միթհատ Շիւքրին եւ ուրիշներ Սալոնիկէն կը  տեղափոխուին Կ. Պոլիս, շուտով անոնց գլխաւորած ընկերութիւնը կը  հռչակուի քաղաքական կուսակցութիւն։ Բանթուրքիզմի մոլի ջատագովներ ըլլալով՝ անոր ղեկավարները իրենց տասնամեայ գործունդէութեան ընթացքին (1908-18) Օսմանեան կայսրութւնը երեք անգամ ներքաշած են արկածախնդրական պատերազմներու (1911 թուականին՝ Տրիպոլիտանական, 1912-13-ին՝ Պալքանեան, 1914-18-ին՝ Առաջին աշխարհամարտ) մէջ՝ նոր տարածքներ գրաւելու նպատակով։
Առաջին համաշխարհային պատերազմի նախօրեակին եւ ընթացքին «Միութիւն եւ յառաջադիմութիւն» կուսակցութեան ղեկավարները ծրագրած եւ իրագործած են հայոց ցեղասպանութիւնը։ Պատերազմի ընթացքին Թուրքիոյ պարտութենէն ետք՝ 1918 թուականի հոկտեմբերի 19-ին, տեղի է կ'ունենայ կուսակցութեան վերջին համագումարը, որու ընթացքին կուսակցութիւնը ինքնալուծարման կ'ենթարկէ ինքզինք եւ կը յայտարարէ նոր՝ «Թեժատտուտ» («Վերածնունդ») կուսակցութեան ստեղծումը։ Սակայն նոյեմբերի 2-ին դաշնակիցներու(Անտանտի) զօրքերը կը մտեն Կ.Պոլիս, եւ «Միութիւն եւ Յառաջադիմութիւն» կուսակցութեան ղեկավարները կը փախչին արտասահման։
1919—1920 թուականներուն Կ.Պոլսոյ մէջ  տեղի կ'ունենայ կուսակցութեան ԿԿ անդամներու դատավարութիւնը։ Պատերազմի եւ հայ ժողովուրդի ցեղասպանութեան գլխաւոր յանցագործները ի բացակայութեան մահուան կը դատապարտուին, սակայն յանցագործներու զգալի մասը խուսափած էր արդար պատիժէն։ Կուսակցութեան որոշ պարագլուխներու մահուան դատավճիռը կ'իրագործեն հայ վրիժառուները։