কেন্দ্ৰ-ৰাজ্য বিজ্ঞান সন্মিলনৰ উদ্বোধনী অনুষ্ঠানত প্ৰধানমন্ত্ৰীৰ ভাষণৰ পাঠ

গুজৰাটৰ জনপ্ৰিয় মুখ্যমন্ত্ৰী শ্ৰী ভূপেন্দ্ৰভাই পেটেলজী, কেন্দ্ৰীয় কেবিনেটত মোৰ সহকৰ্মী ড০ জীতেন্দ্ৰ সিংজী, বিভিন্ন ৰাজ্য চৰকাৰৰ মন্ত্ৰী, ষ্টাৰ্টআপৰ জগতৰ সৈতে জড়িত সকলো সহকৰ্মী, ছাত্ৰ বন্ধু, অন্যান্য গণ্যমান্য ব্যক্তি, মহিলা আৰু ভদ্ৰলোকসকল, ‘কেন্দ্ৰ-ৰাজ্য বিজ্ঞান সন্মিলন’ৰ এই গুৰুত্বপূৰ্ণ অনুষ্ঠানত মই আপোনালোক সকলোকে স্বাগতম জনাইছো আৰু অভিনন্দন জনাইছো। এই অনুষ্ঠানটো আজিৰ নতুন ভাৰতত আমি বহন কৰি থকা ‘সবকা প্ৰয়াস’ৰ আত্মাৰ এক জীৱন্ত উদাহৰণ। বন্ধুসকল, একবিংশ শতিকাৰ ভাৰতৰ বিকাশত, বিজ্ঞান সেই শক্তিৰ দৰে যি প্ৰতিটো অঞ্চলৰ বিকাশ, প্ৰতিখন ৰাজ্যৰ বিকাশত যথেষ্ট গতি প্ৰদান কৰাৰ সম্ভাৱনা আছে। আজি যেতিয়া ভাৰতে চতুৰ্থ ঔদ্যোগিক বিপ্লৱৰ নেতৃত্ব দিয়াৰ দিশে আগবাঢ়িছে, তেতিয়া ভাৰতৰ বিজ্ঞান আৰু এই ক্ষেত্ৰৰ সৈতে জড়িত লোকসকলৰ ভূমিকা অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ। এনে পৰিস্থিতিত, নীতি-নিৰ্মাতাসকলৰ দায়িত্ব, আমি শাসন আৰু প্ৰশাসনৰ সৈতে সম্পৰ্কিত আৰু অধিক বৃদ্ধি পাওঁ। মই আশা কৰোঁ, আহমেদাবাদৰ বিজ্ঞান চহৰত সংঘটিত এই চিন্তা-চৰ্চাই আপোনাক এক নতুন অনুপ্ৰেৰণা প্ৰদান কৰিব, বিজ্ঞানক উৎসাহিত কৰাৰ উৎসাহেৰে আপোনাক ভৰাই তুলিব। বন্ধুসকল, আমাৰ শাস্ত্ৰত কোৱা হৈছে – ज्ञानम् विज्ञान सहितम् यत् ज्ञात्वा मोक्ष्यसे अशुभात्। অৰ্থাৎ যেতিয়া জ্ঞান বিজ্ঞানৰ সৈতে সংযোগ হয়, যেতিয়া আমি জ্ঞান আৰু বিজ্ঞানৰ সৈতে পৰিচয় কৰোঁ, পৃথিৱীৰ সকলো সমস্যা আৰু সংকটৰ পৰা মুক্তিৰ পথ স্বয়ংক্ৰিয়ভাৱে মুকলি হয়। বিজ্ঞান হৈছে সমাধান, সমাধান, বিৱৰ্তন আৰু উদ্ভাৱনৰ আধাৰ। এই অনুপ্ৰেৰণাৰে আজিৰ নতুন ভাৰতে জয় জোৱান, জয় কিষাণ, জয় বিজ্ঞানৰ লগতে জয় অনুসন্ধিদনক আহ্বান জনাই আগবাঢ়িছে। বন্ধুসকল, অতীতৰ এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ দিশ আছে যাৰ প্ৰতি মই আপোনাৰ মনোযোগ আকৰ্ষণ কৰিব বিচাৰো। ইতিহাসৰ সেই শিক্ষাকেন্দ্ৰ আৰু ৰাজ্য দুয়োৰে বাবে ভৱিষ্যতৰ পথ নিৰ্দিষ্ট কৰাত যথেষ্ট সহায়ক হ’ব। যদি আমি যোৱা শতিকাৰ আৰম্ভণিৰ দশকবোৰ মনত ৰাখোঁ, তেন্তে আমি বিচাৰি পাওঁ যে পৃথিৱীখন কেনেকৈ ধ্বংস আৰু দুৰ্ঘটনাৰ সময়ৰ মাজেৰে পাৰ হৈ আছিল। কিন্তু সেই যুগতো, সেয়া পূব হওঁক বা পশ্চিমেই হওঁক, সকলো ঠাইতে বিজ্ঞানীসকলে তেওঁলোকৰ মহান আৱিষ্কাৰত নিয়োজিত আছিল। পশ্চিমত আইনষ্টাইন, ফাৰ্মি, মেক্স প্লেংক, নিলছ বৰ, টেছলাৰ দৰে বহুতো বিজ্ঞানীয়ে তেওঁলোকৰ পৰীক্ষা-নিৰীক্ষাৰে বিশ্বক আচৰিত কৰি তোলে। একে সময়তে, চি.ভি. ৰমন, জগদীশ চন্দ্ৰ বসু, সঁচায়েন্দ্ৰনাথ বসু, মেঘনাদ সাহা, এছ চন্দ্ৰশেখৰৰ দৰে অগণন বিজ্ঞানীয়ে তেওঁলোকৰ নতুন আৱিষ্কাৰলৈ আহিছিল। এই সকলো বিজ্ঞানীয়ে ভৱিষ্যতউন্নত কৰাৰ বাবে বহুতো পথ মুকলি কৰিছিল। কিন্তু পূব আৰু পশ্চিমৰ মাজৰ এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পাৰ্থক্য আছিল যে আমি আমাৰ বিজ্ঞানীসকলৰ কাম যিমান উদযাপন কৰিব লাগিছিল সিমান উদযাপন কৰা নাছিলোঁ। ইয়াৰ বাবে, বিজ্ঞানৰ বিষয়ে আমাৰ সমাজৰ এক বৃহৎ অংশত উদাসীনতাৰ ভাৱ নাছিল। আমি এটা কথা মনত ৰাখিব লাগে যে যেতিয়া আমি কলা উদযাপন কৰোঁ, আমি অনুপ্ৰাণিত কৰোঁ আৰু নতুন শিল্পী সৃষ্টি কৰোঁ। যেতিয়া আমি খেলখন উদযাপন কৰোঁ, আমি অনুপ্ৰাণিত কৰোঁ আৰু নতুন খেলুৱৈ সৃষ্টি কৰোঁ। একেদৰে, যেতিয়া আমি আমাৰ বিজ্ঞানীসকলৰ কৃতিত্ব উদযাপন কৰোঁ, বিজ্ঞান আমাৰ সমাজৰ এক প্ৰাকৃতিক অংশ হৈ পৰে, ই সংস্কৃতিৰ এটা অংশ হৈ পৰে। সেয়েহে, আজি, প্ৰথম অনুৰোধটো মোৰ, আপোনালোক সকলোৱে ৰাজ্যসমূহৰ লোক, মই আপোনালোকক আমাৰ দেশৰ বিজ্ঞানীসকলৰ কৃতিত্বক তীব্ৰভাৱে উদযাপন কৰিবলৈ, তেওঁলোকক মহিমান্বিত কৰিবলৈ, তেওঁলোকক মহিমান্বিত কৰিবলৈ অনুৰোধ জনাইছো। ধাপে ধাপে আমাৰ দেশৰ বিজ্ঞানীসকলেও তেওঁলোকৰ আৱিষ্কাৰৰ জৰিয়তে আমাক এই সুযোগ প্ৰদান কৰিছে। আপুনি ভাবে, আজি যদি ভাৰতে কৰোনা ভেকছিন বিকশিত কৰিবলৈ সক্ষম হৈছে, 200 কোটিতকৈও অধিক ভেকছিনপালি প্ৰদান কৰিছে, তেন্তে ইয়াৰ আঁৰত আমাৰ বিজ্ঞানীসকলৰ কিমান ডাঙৰ শক্তি আছে। একেদৰে, আজি ভাৰতৰ বিজ্ঞানীসকলে প্ৰতিটো ক্ষেত্ৰতে বিস্ময়কৰ কাম কৰি আছে। ভাৰতৰ বিজ্ঞানীসকলৰ প্ৰতিটো সৰু সাফল্য উদযাপন কৰিলে দেশত বিজ্ঞানৰ প্ৰতি এক প্ৰৱণতা সৃষ্টি হ’ব, ই এই অমৃত কালত আমাক যথেষ্ট সহায় কৰিব। বন্ধুসকল, মই সুখী যে আমাৰ চৰকাৰে বিজ্ঞান-আধাৰিত উন্নয়নৰ দৃষ্টিভংগীৰে আগবাঢ়িছে। ২০১৪ চনৰ পৰা, বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তিৰ ক্ষেত্ৰতো বিনিয়োগ যথেষ্ট বৃদ্ধি পাইছে। চৰকাৰৰ প্ৰচেষ্টাৰ বাবে, আজি ভাৰত বিশ্ব উদ্ভাৱন সূচকত ৪৬ নম্বৰত আছে, আনহাতে ২০১৫ চনত ভাৰত একাশি নম্বৰত আছিল। ইমান কম সময়ৰ ভিতৰত আমি ৮১ ৰ পৰা ৪৬ লৈ আহিছোঁ, কিন্তু ইয়াত ৰ’ব নালাগে, আৰু ওপৰলৈ যাব লাগিব। আজি, ভাৰতত অভিলেখ সংখ্যক পেটেন্ট কৰা হৈছে, নতুন উদ্ভাৱন ঘটিছে। আপুনি এইটোও দেখিছে যে আজি এই সন্মিলনত বিজ্ঞানৰ ক্ষেত্ৰৰ পৰা আমাৰ ওচৰলৈ বহুতো ষ্টাৰ্ট-আপ আহিছে। দেশত ষ্টাৰ্টআপৰ ঢৌৱে কৈছে যে পৰিৱৰ্তন কিমান দ্ৰুতগতিত আহি আছে। বন্ধুসকল, বিজ্ঞান প্ৰযুক্তি আৰু উদ্ভাৱন হৈছে আজিৰ যুৱ প্ৰজন্মৰ ডিএনএত ইয়াৰ প্ৰতি প্ৰৱণতা। তেওঁ অতি দ্ৰুততাৰে প্ৰযুক্তিৰ সৈতে খাপ খায়। আমি এই যুৱ প্ৰজন্মক সম্পূৰ্ণ শক্তিৰে সমৰ্থন কৰিব লাগিব। আজিৰ নতুন ভাৰতত যুৱ প্ৰজন্মৰ বাবে গৱেষণা আৰু উদ্ভাৱনৰ ক্ষেত্ৰত নতুন খণ্ড সৃষ্টি কৰা হৈছে, নতুন খণ্ড মুকলি হৈছে। মহাকাশ অভিযান, গভীৰ মহাসাগৰ অভিযান, ৰাষ্ট্ৰীয় চুপাৰ কম্পিউটিং মিছন, অৰ্ধপৰিবাহী অভিযান, মিছন হাইড্ৰজেন, ড্ৰোন প্ৰযুক্তি, এনে বহুতো অভিযানৰ ওপৰত দ্ৰুত গতিত কাম কৰা হৈছে। নতুন ৰাষ্ট্ৰীয় শিক্ষা নীতিত, শিক্ষাৰ্থীজনে মাতৃভাষাত বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তিশিক্ষা লাভ কৰিব পাৰিব বুলি বিশেষ গুৰুত্ব দিয়া হৈছে। বন্ধুসকল, এই অমৃত কালত, ভাৰতক গৱেষণা আৰু উদ্ভাৱনৰ এক বিশ্বব্যাপী কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ়ি তুলিবলৈ আমি সকলোৱে একেলগে বিভিন্ন দিশত কাম কৰিব লাগিব। আমি আমাৰ বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি সম্পৰ্কীয় গৱেষণাক স্থানীয় স্তৰলৈ লৈ যাব লাগিব। আজি, সময়ৰ প্ৰয়োজনীয়তা হৈছে যে প্ৰতিখন ৰাজ্যই তেওঁলোকৰ স্থানীয় সমস্যা অনুসৰি স্থানীয় সমাধান সৃষ্টি কৰিবলৈ উদ্ভাৱনৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিব লাগে। এতিয়া নিৰ্মাণৰ উদাহৰণ লওঁক। হিমালয় অঞ্চলত উপযুক্ত প্ৰযুক্তি পশ্চিম ঘাটত সিমান কাৰ্যকৰী নহয়। মৰুভূমিৰ নিজা প্ৰত্যাহ্বান আছে, উপকূলীয় অঞ্চলবোৰৰ নিজা সমস্যা আছে। সেয়েহে আজি আমি সুলভ ঘৰৰ বাবে লাইট হাউচ প্ৰকল্পৰ ওপৰত কাম কৰি আছো, য’ত বহুতো কৌশল ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে, সেইবোৰচেষ্টা কৰা হৈছে। একেদৰে, আমি জলবায়ু স্থিতিস্থাপকতা শস্যৰ বিষয়ে যিমানে স্থানীয় হ’ম, আমি সিমানেই উন্নত সমাধান প্ৰদান কৰিবলৈ সক্ষম হ’ম। আমাৰ চহৰৰ পৰা ওলাই অহা আৱৰ্জনা সামগ্ৰী, বৃত্তাকাৰ অৰ্থনীতিত পুনৰব্যৱহাৰ কৰাত বিজ্ঞানৰ এক ডাঙৰ ভূমিকা আছে। এনে প্ৰতিটো প্ৰত্যাহ্বানৰ মোকাবিলা কৰিবলৈ, প্ৰতিখন ৰাজ্যই বিজ্ঞান-উদ্ভাৱন আৰু প্ৰযুক্তিৰ সৈতে সম্পৰ্কিত এক আধুনিক নীতি প্ৰস্তুত আৰু ৰূপায়ণ কৰাটো প্ৰয়োজনীয়। বন্ধুসকল, চৰকাৰ হিচাপে, আমি আমাৰ বিজ্ঞানীসকলৰ সৈতে অধিক সহযোগিতা আৰু সহযোগিতা কৰিব লাগিব, ই দেশত বৈজ্ঞানিক আধুনিকতাৰ পৰিৱেশ বৃদ্ধি কৰিব। উদ্ভাৱনক উৎসাহিত কৰিবলৈ, ৰাজ্য চৰকাৰবোৰে অধিকতৰ অধিক বৈজ্ঞানিক প্ৰতিষ্ঠান গঢ়ি তোলা আৰু প্ৰক্ৰিয়াবোৰ সৰল কৰাৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়া উচিত। ৰাজ্যসমূহত উচ্চ শিক্ষাৰ প্ৰতিষ্ঠানসমূহত উদ্ভাৱন পৰীক্ষাগাৰৰ সংখ্যাও বৃদ্ধি কৰিব লাগে। আজিকালি, হাইপাৰ-স্পেচিয়েলাইজেচন চলি আছে। ৰাজ্যসমূহত আন্তৰ্জাতিক পৰ্যায়ৰ বিশেষজ্ঞ পৰীক্ষাগাৰ স্থাপন কৰা হৈছে, ইয়াৰ প্ৰয়োজনীয়তাও অতি প্ৰয়োজনীয়। ইয়াত, কেন্দ্ৰীয় পৰ্যায়ত, ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ দক্ষতাৰ স্তৰত, আমাৰ চৰকাৰে ৰাজ্যসমূহক সকলো ধৰণে সহায় কৰিবলৈ সাজু। বিদ্যালয়সমূহৰ আধুনিক বিজ্ঞান পৰীক্ষাগাৰৰ লগতে, আমি অটল টিঙ্কাৰিং লেব নিৰ্মাণৰ অভিযানত গতি আনিব লাগিব। বন্ধুসকল, ৰাজ্যসমূহত, ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ৰ বহুতো বৈজ্ঞানিক প্ৰতিষ্ঠান আছে, ৰাষ্ট্ৰীয় পৰীক্ষাগাৰও আছে। ৰাজ্যসমূহেও তেওঁলোকৰ সম্ভাৱনা, তেওঁলোকৰ দক্ষতাৰ সম্পূৰ্ণ সুবিধা ল’ব লাগে। আমি আমাৰ বিজ্ঞান প্ৰতিষ্ঠানসমূহকো চিলোচৰ মৰ্যাদাৰ পৰা বাহিৰ কৰিব লাগিব। ৰাজ্যখনৰ সামৰ্থ্য আৰু সম্পদৰ উন্নত ব্যৱহাৰৰ বাবে সকলো বৈজ্ঞানিক প্ৰতিষ্ঠানৰ সৰ্বোত্তম ব্যৱহাৰ সমানে প্ৰয়োজনীয়। আপুনি আপোনাৰ ৰাজ্যত কাৰ্যসূচীৰ সংখ্যাও বৃদ্ধি কৰা উচিত, যি আমাক তৃণমূল পৰ্যায়ত বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তিৰ ক্ষেত্ৰত আগুৱাই লৈ যায়। কিন্তু ইয়াতো, আমি এটা কথা মনত ৰাখিব লাগিব। এতিয়াৰ দৰে, বহুতো ৰাজ্যত বিজ্ঞান উৎসৱ আছে। কিন্তু এইটোও সঁচা যে বহুতো বিদ্যালয়ে ইয়াত অংশগ্ৰহণ নকৰে। আমি ইয়াৰ কাৰণবোৰৰ ওপৰত কাম কৰা উচিত, অধিকসংখ্যক বিদ্যালয়ক বিজ্ঞান উৎসৱৰ অংশ কৰা উচিত। মই আপোনালোক সকলো মন্ত্ৰীসহকৰ্মীক আপোনাৰ ৰাজ্যৰ সৈতে আন ৰাজ্যৰ ‘বিজ্ঞান পাঠ্যক্ৰম’ৰ ওপৰত তীক্ষ্ণ দৃষ্টি ৰাখিবলৈ পৰামৰ্শ দিছো। আন ৰাজ্যত যি ভাল হয়, আপুনি ইয়াত পুনৰাবৃত্তি কৰিব পাৰে। দেশত বিজ্ঞানৰ প্ৰচাৰৰ বাবে, প্ৰতিখন ৰাজ্যতে বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তিৰ সৈতে সম্পৰ্কিত আন্তঃগাঁথনি নিৰ্মাণ কৰাটো সমানে প্ৰয়োজনীয়। বন্ধুসকল, ভাৰতৰ গৱেষণা আৰু উদ্ভাৱন পৰিস্থিতিতন্ত্ৰ বিশ্বৰ ভিতৰতে সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ হ’ব লাগে, অমৃতকালত, আমি ইয়াৰ বাবে সম্পূৰ্ণ সততাৰে কাম কৰিব লাগিব। এই দিশত, এই সন্মিলনখনঅৰ্থপূৰ্ণ আৰু সময়সীমাবদ্ধ সমাধানৰ সৈতে ওলাই আহিব, এই শুভকামনাৰ সৈতে, মই আপোনালোক সকলোকে অভিনন্দন জনাইছো আৰু মই নিশ্চিত যে আপোনাৰ এই মন্থনে বিজ্ঞানৰ গতি আৰু প্ৰগতিত নতুন মাত্ৰা যোগ দিব, নতুন সংকল্প যোগ কৰা হ’ব আৰু একেলগে অনাগত দিনবোৰত আমাৰ সুযোগ আছে, আমি সেই সুযোগ হেৰুৱাবলৈ নিদিওঁ, কোনো পৰিস্থিতিত সেই সুযোগ টো যাব নালাগে। আমাৰ ওচৰত এটা অতি মূল্যৱান ২৫ বছৰ আছে। এইবোৰ হৈছে 25 বছৰ যি ভাৰতক এক নতুন পৰিচয়, নতুন শক্তি, নতুন শক্তিৰে বিশ্বত থিয় কৰাব। আৰু সেয়েহে, বন্ধুসকল, আপোনাৰ এই সময়টো আপোনাৰ ৰাজ্যৰ বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তিৰ ক্ষেত্ৰত এক প্ৰকৃত শক্তি হ’ব লাগে। মই নিশ্চিত যে আপুনি এই মন্থনৰ পৰা অমৃত উলিয়াব আৰু আপোনাৰ নিজ নিজ ৰাজ্যৰ বহুতো গৱেষণাৰ সৈতে দেশৰ প্ৰগতিৰ সৈতে জড়িত হ’ব। আপোনাক শুভকামনা জনাইছো! বহুত ধন্যবাদ! অস্বীকাৰ: এয়া হৈছে প্ৰধানমন্ত্ৰীৰ ভাষণৰ আনুমানিক অনুবাদ। মূল ভাষণ হিন্দীত দিয়া হৈছিল।