PL-MTEB/plsc-clustering-p2p huggingface dataset:
Applying Transactional Analysis to Facilitate Self-Regulation of Trainee Translators and Interpreters Zastosowanie Analizy Transakcyjnej celem umożliwienia samoregulacji w procesie kształcenia tłumaczy
Niniejszy artykuł opiera się na założeniu, że sprawności samoregulacyjne kształcących się tłumaczy pisemnych i ustnych można znacząco poprawić poprzez zarządzanie procesami komunikacji interpersonalnej w procesie edukacyjnym. W sposób szczególny dotyczy to komunikatów w funkcji oceny. Autor stawia tezę, że ten typ komunikacji wyzwala złożone mechanizmy psychologiczne (postawy i zachowania) jej uczestników, które mogą prowadzić do wzmocnienia lub osłabienia sprawności samoregulacyjnych. Aby przyjrzeć się tym mechanizmom, autor omawia skrótowo teorię Analizy Transakcyjnej. Jest to koncepcja autorstwa Erica Berne’a, za której pomocą wyjaśnia on złożoność procesów komunikacji jako niezbędnej do osiągania przez ludzi ich celów życiowych. Poczynione przez Berne’a obserwacje znajdują w artykule zastosowanie w mikroskali programu kształcenia tłumaczy. Ich celem jest wyposażenie uczestników procesu dydaktycznego w narzędzia sterowania interakcjami komunikacyjnymi. Na końcu artykułu autor zamieszcza kilka ćwiczeń, których celem jest zachęcenie czytelnika do podjęcia dalszych studiów i samokształcenia się w zakresie omawianej tematyki.

Dziedzina: nauki o kulturze i religii
Wybrane aspekty ochrony prywatności osób zatrudnionych a forma zatrudnienia — uwagi na tle polskich regulacji Artykuł stanowi próbę analizy oraz oceny wybranych krajowych regulacji dotyczących ochrony prywatności osób zatrudnionych w kontekście europejskich przepisów o ochronie danych osobowych. Celem artykułu jest znalezienie odpowiedzi na pytanie, czy na gruncie polskich przepisów występują różnice w poziomie prawnej ochrony prywatności osób zatrudnionych ze względu na formę zatrudnienia oraz jaki mają one charakter. Aby tego dokonać, autor określa zakres semantyczny pojęcia zatrudnienia w prawie polskim, a następnie analizuje przepisy szczególne dotyczące ochrony prywatności w zatrudnieniu przyjęte przez krajowego ustawodawcę na podstawie upoważnienia zawartego w art. 88 RODO, jak również źródła prawnej ochrony prywatności osób pozostających w zatrudnieniu cywilnoprawnym.

Dziedzina: nauki prawne
Ocena stanu technicznego i propozycja naprawy balkonu, na przykładzie balkonu w zabytkowym budynku z przełomu XIX/XX wieku W artykule poruszony został problem dotyczący stanu technicznego balkonów w budynkach zabytkowych, na przykładzie balkonu w budynku z przełomu XIX/XX wieku. Opisano obecny stan techniczny balkonu i istniejącą konstrukcję. Balkon należało odtworzyć zachowując jego pierwotny kształt i wymiary, ze względu na to, że obiekt wpisany jest do rejestru zabytków. Nadające się do użytku elementy balkonu, w tym przypadku wsporniki stalowe i kutą balustradę, o dużych walorach artystycznych, należało poddać renowacji.

Dziedzina: architektura i urbanistyka
Znaczenie okresu propedeutycznego w formacji kandydatów do kapłaństwa Celem artykułu jest ukazanie roli okresu propedeutycznego w Kościele partykularnym, w formacji kandydatów do kapłaństwa. Okres propedeutyczny jest odpowiedzią na postanowienie ojców soborowych aby formację seminaryjną dostosować do potrzeb Kościołów partykularnych. Pastores dabo vobis pokazuje konieczność wprowadzenia takiego okresu. Kongregacja ds. Wychowania Katolickiego wydaje dokument informacyjny w celu pokazania istniejących modeli i zainspirowania do nowych badań. Głównym zadaniem okresu propedeutycznego jest uzupełnienie braków w aspekcie formacji duchowej, ludzkiej i intelektualnej. W związku z różnorodnością potrzeb duchowych i psychicznych w poszczególnych Kościołach prawodawca pozostawia biskupowi diecezjalnemu swobodę w zorganizowaniu tego okresu. Konferencja Episkopatu Polski uznała konieczność wprowadzenia tego okresu we wszystkich polskich diecezjach i określiła podstawowe jego zadania pozostawiając biskupowi diecezjalnemu sposób realizacji.

Dziedzina: prawo kanoniczne
Czy tak samo oceniamy to, co widzimy? Analiza porównawcza zdjęć stawu skokowego przez techników elektroradiologii i studentów kierunku elektroradiologia Wprowadzenie: Co łączy ze sobą światowe sławy: piłkarza Roberta
Lewandowskiego, kolarkę górską Maję Włoszczowską, tenisistkę
Urszulę Radwańską, skoczka narciarskiego Kamila Stocha
i lekkoatletkę Anitę Włodarczyk? Cała wyżej wymieniona grupa
sportowców ma na swoim koncie urazy stawu skokowego, bo urazy
tej okolicy dotykają przede wszystkim ludzi aktywnych fizycznie.
Cel: Celem pracy była weryfikacja prawidłowości wykonywania
zdjęć rentgenowskich stawu skokowego oraz analiza danych zawartych
w skierowaniach przez dwie grupy badaczy: techników
elektroradiologii i studentów kierunku elektroradiologia.
Materiał i metody: Analizie retrospektywnej poddano skierowania
i zdjęcia rentgenowskie stawu skokowego wykonane 105
pacjentom w dwóch projekcjach: przednio-tylnej (AP) i bocznej
(LAT) w Zakładzie Radiologii Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego
w Białymstoku. Ocena została dokonana przez trzech techników
elektroradiologii oraz trzech studentów kierunku elektroradiologia.
Analizie poddano również wiek i płeć pacjentów oraz
rozpoznania. Dane poddano analizie statystycznej przy użyciu
programu Statistica 13.1 oraz MS Excel 2010.
Wyniki: Spośród 105 radiogramów objętych analizą 58 (55,24%)
wykonano kobietom. Wśród radiogramów wykonanych w projekcji
bocznej brak było określenia strony badanej pacjenta w 47
(44,76%) przypadkach. W sposób istotny statystycznie różniły
się od siebie oceny zakresu (p = 0,01) i poprawności pozycjonowania
(p = 0 ,01) radiogramów w ykonanych w projekcji A P. Istnieje
istotny statystycznie związek pomiędzy zastosowaniem
u pacjenta opatrunku gipsowego a oceną przez techników poprawności
projekcji przednio-tylnej stawu skokowego (p = 0,01).
W grupie studentów wykazano związek pomiędzy opatrunkiem
gipsowym a oceną zakresu radiogramów w projekcji bocznej
(p = 0,04) oraz zgodnością projekcji bocznej (p = 0,01).
Wnioski:
1. Wykazano różnice w ocenie radiogramów pod kątem zakresu
oraz pozycjonowania pomiędzy grupą techników
elektroradiologii i studentów.
2. Studenci rzadziej akceptowali zakres w ocenianych zdjęciach
szczególnie w projekcji przednio-tylnej.
3. Technicy częściej akceptowali poprawność projekcji
przednio-tylnej u pacjentów z opatrunkiem gipsowym.

Dziedzina: inżynieria biomedyczna
Gorsety, pończochy, nasutniki. Kobiecość w nowej burlesce Wraz z narodzinami „nowej burleski” (wyrastającej z anglosaskiej tradycji burleski kobiecej) na przełomie XX i XXI wieku pojawiły się palące pytania o uprzedmiotawiające i emancypujące właściwości gatunku, który wyznacza artystce-striptizerce symultaniczne miejsca obiektu i podmiotu. Przede wszystkim jednak należy zauważyć, że sam spektakularny fakt (ponownego) zaistnienia w pejzażu widowisk kulturowych formy zogniskowanej wokół kobiecej cielesności wskazuje na społeczną potrzebę przepracowania problematycznego charakteru tej cielesności, a co za tym idzie, współczesnych definicji płci i seksualności. Interesuje mnie, w jaki sposób i za pomocą jakich środków teatralnych „kobiecość” jest performowana i przeżywana zarówno na scenie, jak i na widowni w nowej burlesce ujmowanej jako „metaspołeczny komentarz” w zakresie obowiązującego paradygmatu płci. Rozpatruję nową burleskę pod kątem jej trajektorii historycznej, nurtów współegzystujących w obrębie gatunku, funkcjonujących w jej ramach kobiecych stereotypów i akcesoriów tradycyjnie pojmowanej „kobiecości” oraz relacji między performerkami a publicznością.

Dziedzina: nauki o kulturze i religii
Modelowanie konwekcji wymuszonej w kolektorach słonecznych metodą elementów brzegowych W pracy przedstawiono algorytm MEB symulacji konwekcji wymuszonej w przewodach kolektorów słonecznych. Weryfikacja metody elementów brzegowych została dokonana poprzez porównanie rezultatów obliczeń MEB ze znanym rozwiązaniem analitycznym. W opracowaniu przedstawiono graficzne rezultaty obliczeń symulacji konwekcji wymuszonej w przewodzie kolektora płaskiego o kołowym obrysie przekroju poprzecznego przewodu. W Katedrze Ciepłownictwa Politechniki Białostockiej sporządzono blok programów obliczeniowych do wyznaczania przepływu i wymiany ciepła w zaawansowanych układach hydraulicznych. (język programowania Fortran, implementacja oprogramowania w systemie dostępu zdalnego do serwera obliczeniowego w Centrum Komputerowych Sieci Rozległych Politechniki Białostockiej).

Dziedzina: informatyka
Język Hajnówki jako element stylizacji w powieści kryminalnej Okularnik Katarzyny Bondy Katarzyna Bonda jest jedną z bardziej poczytnych autorek kryminałów. Urodziła się w Hajnówce na Podlasiu, w miasteczku o skomplikowanym wizerunku językowym (obecność polszczyzny, języków białoruskiego i ukraińskiego oraz ich odmian gwarowych), tu też umiejscowiła akcję swojej nagradzanej powieści. W Okularniku pojawiają się elementy języka Hajnówki – charakterystyczne antroponimy, zapożyczenia białoruskie i rosyjskie, gwaryzmy; wyrazy związane z tradycjami Cerkwi prawosławnej, ze wschodnią obrzędowością, tradycyjną kuchnią. Jest ich w powieści niewiele i są niekonsekwentnie stosowane, jednak trzeba przyznać, że w tego typu twórczości literackiej ich obecność jest zaskakująca, jako że determinantem tworzywa językowego uprawianej przez Bondę literatury popularnej jest funkcja komunikatywna.

Dziedzina: językoznawstwo
Laparoskopowe resekcje żołądka z usunięciem preparatu przez usta w leczeniu guzów śródściennych żołądka Cel: Celem pracy jest przedstawienie doświadczeń i wczesnych wyników leczenia guzów żołądka z zastosowaniem techniki usunięcia preparatu operacyjnego przez usta (POSE - per oral specimen extraction).. Materiał i Metodyka: Przeprowadzono retrospektywną analizę leczenia chorych, u których wykonano klinową resekcję żołądka techniką laparoskopową z powodu podejrzenia nowotworu podścieliskowego przewodu pokarmowego (GIST). W okresie tym operowano sposobem laparoskopowym 50 chorych z powodu podejrzenia GIST żołądka. U 12 chorych materiał pooperacyjny usunięto przez usta przy pomocy endoskopu (POSE). U pozostałych 38 chorych preparat usunięto przez minilaparotomię. Średni wiek chorych leczonych techniką POSE wyniósł 65,6 lat (48 – 81 lat). W grupie tej znalazło się 9 kobiet oraz 3 mężczyzn. Wyniki: Średni czas zabiegu z użyciem techniki POSE wyniósł 92,5 min (40 – 160). Wielkość usuniętych zmian wahała się od 14 mm do 40 mm (średnio 25 mm). Czas pobytu po zabiegu w oddziale chirurgicznym chorych leczonych techniką POSE wyniósł średnio 3,2 dnia (od 2 do 8 dni). Jeden chory (8,3%) wymagał dłuższego pobytu (hospitalizacja 8-dniowa) ze względu na obecność zbiornika płynowego w okolicy miejsca szycia ściany żołądka. Chorego tego leczono zachowawczo. U jednego chorego (8,3%) stwierdzono infekcję rany pooperacyjnej (rany w pępku po trokarze optycznym). U wszystkich chorych w naszej grupie ocena histopatologiczna potwierdziła radykalność zabiegu (R0). Wnioski: Wydaje się, że technika POSE jest kolejnym etapem rozwoju chirurgii małoinwazyjnej, który może stanowić pośrednie ogniwo w rozwoju technik operacyjnych przez naturalne otwory ciała. Usuwanie preparatu przez usta jest efektowną, skuteczną i bezpieczną metodą, posiadającą jednak wiele ograniczeń.

Dziedzina: nauki medyczne
Rewitalizacja miejskich terenów pokolejowych. Przykład Lipska Procesy rewitalizacji obejmują tereny o różnym wcześniejszym wykorzystaniu (m.in. komunikacyjne) oraz odmiennych lokalizacjach w strukturze miejskiej. Mają na celu ożywienie terenów zdegradowanych i przywrócenie ich do funkcjonowania poprzez programy obejmujące nie tylko sferę materialną. W wyniku przemian społecznych i gospodarczych władze Lipska (Niemcy) zostały na początku lat 90. XX w. postawione przed problemem depopulacji. Wśród przygotowanych projektów naprawczych znalazły się m.in. kwestie związane z rozpoznaniem terenów zdegradowanych i przeprowadzeniem procesu ich rewitalizacji. Celem podjętych dociekań była diagnoza skali oraz kierunków przekształceń przestrzennych i funkcjonalnych zachodzących na terenach pokolejowych sąsiadujących z dworcem głównym w Lipsku. Badania polegały na inwentaryzacji terenowej przeprowadzonej w 2016 r. oraz analizie dostępnych danych. Przeprowadzona analiza pozwoliła wskazać realizowane kierunki procesu rewitalizacji oraz zidentyfikować obszary podlegające degradacji a także określić ich wzajemne relacje funkcjonalno-przestrzenne.

Dziedzina: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Symulator szybkich procesów dynamiki reaktora jądrowego wodnego ciśnieniowego W artykule przedstawiono symulator dynamiki reaktora jądrowego (RJ) zbudowany z wykorzystaniem punktowych modeli matematycznych procesów reaktora typu wodnego ciśnieniowego PWR (ang. Pressurized Water Reactor) i zaimplementowany w środowisku MATLAB/Simulink. Symulator stosowany jest obecnie jako narzędzie pomocne w dydaktyce i wstępnych badaniach w zakresie energetyki jądrowej na Politechnice Gdańskiej. W pierwszej części artykułu autorzy skupili się na szybkich procesach i szybkich oddziaływaniach regulacyjnych, czyli kinetyce neutronów, wymianie ciepła w obszarze rdzenia reaktora oraz regulacji kasetami sterującymi. Model obejmuje efekty reaktywnościowe wpływające na procesy kinetyki neutronów wynikające ze zmiany stanu termicznego rdzenia oraz położenia kaset regulacyjnych. W drugiej części artykułu przedstawiono cechy funkcjonalne symulatora.

Dziedzina: automatyka, elektronika i elektrotechnika
Jakościowe metody prezentacji stosowane na mapach turystycznych Przeprowadzone badania dotyczące kartograficznych metod prezentacji miały na celu rozpoznanie, sklasyfikowanie oraz ocenę poprawności ich stosowania na mapach turystycznych. Pozwoliło to wskazać słabe i mocne strony metodycznych aspektów kartografii turystycznej. 
Do analizy wybrano 44 mapy. Mapy polskie stanowiły większość. Kryterium wyboru były: tytuł mapy i odpowiadający mu zakres treści, liczba przedstawianych na mapie informacji turystycznych, liczba stosowanych zmiennych graficznych oraz bogactwo legendy. Odrzucone zostały mapy z ubogą treścią turystyczną oraz różne schematy i panoramy. 
W celu przeprowadzenia wnikliwej analizy metod kartograficznych stosowanych na mapach turystycznych autorzy najpierw dokonali wyboru jednolitego systemu ich podziału. Jako podstawę przyjęli klasyfikację L. Ratajskiego, którą zweryfikowali o poglądy innych autorów (J. Pasławski 2005, 2009, K.A. Saliszczew 1998) i przystosowali do potrzeb analiz map turystycznych.
Pierwsza część badań polegała na wyszukaniu na mapach i przyporządkowywaniu wszystkich elementów treści (nie tylko objaśnionych w legendach) odpowiednim metodom. Wyniki analizy każdej mapy zestawiono w dwóch tabelach – dla treści turystycznej oraz dla treści topograficznej. Drugi etap polegał na szczegółowej ilościowej analizie uzyskanych wyników według przyjętych rożnych kryteriów, np. skali, tytułu mapy, rodzaju metody, typu sygnatur, itp.
Autorzy zestawili liczbę wydzieleń elementów topograficznych i turystycznych na analizowanych mapach. Obliczyli i przedstawili udział procentowy stosowanych na mapach turystycznych kartograficznych metod prezentacji treści turystycznej i topograficznej oraz  określili udział rodzajów sygnatur w obrębie metody sygnatur punktowych i liniowych, a także określili udział róznych rodzajów zasięgów w metodzie zasiegów.
Przedstawione wyniki badań pokazały małe zróżnicowanie stosowanych metod przezntacji, częste powtarzanie na mapach tych samych metod i znaków umownych. Na mapach przeważa metoda syganturowa. W większości są to sygnatury punktowe oraz liniowe geometryczne i symboliczne. Pozostałe metody z zakresu metod jakościowych stosowane są rzadziej. Większość obiektów prezentowana jest takimi samymi rodzajami sygantur. Mankamentem analizowanych współczesnych map jest brak charakterystyk ilościowych, oprócz czasu przejścia na szlakach i długości odcinków dróg. 
Można stwierdzić, że współczesne mapy turystyczne charakteryzują się monotonią form prezentacji, a także dużym podobieństwem formy graficznej znaków.

Dziedzina: nauki o ziemi i środowisku
Ocena wpływu mieszaniny wybranych dodatków do żywności na wskaźniki metabolizmu białkowego - badania modelowe Wprowadzenie. Współcześnie, żywność bardzo rzadko produkowana jest bez udziału substancji dodatkowych. Coraz
częściej jednak opracowania naukowe donoszą o niekorzystnym wpływie na organizm określonych dodatków do żywności.
Brakuje natomiast danych o synergistycznym wpływie mieszanin różnych substancji dodatkowych do żywności na funkcje
organizmu i jego podstawowe tory metaboliczne.
Cel. Celem badań było określenie, na modelu zwierzęcym, czy i w jaki sposób mieszanina wybranych, najczęściej stosowanych
do żywności substancji dodatkowych, wraz ze zmianą składu diety na przetworzoną, oczyszczoną, wpływają na
wybrane wskaźniki metabolizmu białkowego organizmu.
Materiał i metody. Szczury w wieku 5-7 miesięcy, podzielone na 4 grupy żywieniowe, żywiono ad libitum granulowanymi
mieszankami: grupy I i II - paszą podstawową, natomiast grupy III i IV - paszą zmodyfikowaną, w której część pełnych
ziaren zbóż zastąpiono izokalorycznie mąką pszenną typ 500 i sacharozą. Do picia zwierzęta grup I i III otrzymywały odstaną
wodę wodociągową. Zwierzęta grup II i IV otrzymywały 5 ml roztworu wybranych substancji dodatkowych do żywności,
a następnie dopajano je wodą. Ilość podawanych substancji dodatkowych do żywności wyliczono biorąc pod uwagę średnie
spożycie wśród ludzi, w przeliczeniu na jednostkę masy ciała zwierząt. Doświadczenie trwało 7 tygodni.
Wyniki. Stwierdzono, że zastosowana mieszanina substancji dodatkowych do żywności powodowała istotne zmiany stężenia
białka całkowitego i jego frakcji: albumin, α1-globulin, α2-globulin, β-globulin i γ-globulin w surowicy krwi badanych
zwierząt, które mogą wskazywać na, ale też przyczyniać się do ujawniania lub powstawania niepożądanych reakcji pokarmowych,
szczególnie przy przekraczaniu dopuszczalnych poziomów spożycia tych dodatków. Odpowiedź organizmu na
zastosowane dodatki i towarzyszącą im zmianę składu diety była istotnie związana z płcią badanych zwierząt. Niekorzystny
charakter zachodzących zmian, obserwowano zarówno u zwierząt karmionych paszą podstawową jak i zmodyfikowaną,
z różnym jednak natężeniem, w zależności od badanego parametru, a nie grupy żywieniowej.
Wnioski. Analiza uzyskanych wyników pozwoliła na stwierdzenie, że zastosowana mieszanina dodatków do żywności
powodowała istotne zmiany stężenia białka całkowitego i jego frakcji: albumin, alfa1-, alfa2-, beta- i gamma- globulin
w surowicy krwi badanych zwierząt, zmian które mogą wskazywać ale też mogą przyczyniać się do powstawania lub ujawniania
niepożądanych reakcji pokarmowych, szczególnie przy przekraczaniu zacecanych poziomów spożycia. Odpowiedź
organizmu na zastosowane dodatki i towarzyszącą im zmianę składu diety była istotnie związana z płcią badanych zwierząt.
Niekorzystny charakter zmian zachodzących pod wpływem zastosowanych dodatków, obserwowano zarówno u zwierząt
karmionych paszą podstawową jak i zmodyfikowaną, z różnym jednak natężeniem, w zależności od badanego parametru,
a nie grupy żywieniowej.

Dziedzina: nauki o zdrowiu
Prawo kanoniczne w formacji do kapłaństwa. między „tradycją formacyjną” a wyzwaniami współczesności w świetle „Ratio Fundamentalis Institutionis Sacerdotalis” z 6 grudnia 2016 r. W dniu 8 grudnia 2016 r. Kongregacja ds. Duchowieństwa w dokumencie „Ratio fundamentalis institutionis sacerdotalis” dokonała nowelizacji ogólnych norm dotyczących formacji kapłańskiej dla całego Kościoła. Przeprowadzona nowelizacja zrodziła konieczność opracowania przez poszczególne Konferencje Episkopatów krajowego programu formacji kapłańskiej. Program formacji krajowej powinien między innymi na nowo określić program studiów seminaryjnych, uwzględniając specyfikę i potrzeby danego kraju. 
        Prezentowany artykuł poprzez analizę współczesnych realiów społeczno-prawnych istniejących w Rzeczpospolitej Polskiej wskazuje na najbardziej palące problemy, które powinny być uwzględnione w procesie kształcenia alumnów w dziedzinie prawa kanonicznego i postuluje, aby prawo kanoniczne było wykładane z większym uwzględnieniem regulacji prawa świeckiego obowiązującego w Polsce, zwłaszcza prawa cywilnego i rodzinnego. Dokonana analiza wskazuje również na pewien anachronizm w zakresie uregulowań obrotu majątkiem kościelnym.

Dziedzina: prawo kanoniczne
Dobór szczepów Yarrowia lipolytica i Debaryomyces hansenii do szczepionki wspomagającej proces dojrzewania sera W pracy scharakteryzowano 8 szczepów drożdży Yarrowia lipolytica i 13 szczepów Debaryomyces hansenii pod wzgledem poziomu aktywności proteolitycznej i lipolitycznej, ograniczonych zdolności do generowania amin biogennych i pigmentu, a także wzajemnych oddziaływań między szczepami obu gatunków. Najwyższymi zdolnościami do syntezy zewnątrz- i wewnątrzkomórkowych hydrolaz charakteryzowały się szczepy drożdży Y. lipolytica PII6a, PII6c i JII1c. W przypadku drożdży D. hansenii stwierdzono jedynie niewielką wewnątrzkomórkową aktywność proteolityczną i w większości przypadków pozakomórkową aktywność lipolityczną. Zdolność do produkcji pigmentu wykazywały jedynie drożdże Y. lipolytica, za wyjątkiem szczepów PII6a, PII6b i PII6c. Żaden z badanych szczepów obu gatunków nie degradował histydyny do histaminy, jakkolwiek drożdże Y. lipolytica wykazywały zdolność do produkcji szerszej gamy amin biogennych. Wszystkie szczepy drożdży D. hansenii produkowały toksyny killerowe. Jedynie 3 szczepy Y. lipolytica (JII1a JII1b i JII1c) wykazywały odporność na te toksyny.

Dziedzina: technologia żywności i żywienia
Odmowa wykonania obowiązku poddania dziecka szczepieniu ochronnemu Za realizację obowiązku szczepień ochronnych dzieci odpowiedzialni są ich przedstawiciele ustawowi oraz opiekunowie faktyczni na podstawie ustawy z dnia 5.12.2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Szczepiennie ochronne jest obowiązkiem ustawowym, a prawo do decydowania o poddaniu dziecka szczepieniu ochronnemu ma wyłącznie lekarz przeprowadzający badanie kwalifikacyjne. Odmowę poddania dziecka szczepieniu ochronnemu jako wyjątek mogą uzasadniać jedynie przeciwskazania zdrowotne. Niewykonanie obowiązku szczepień ochronnych skutkuje konsekwencjami administracyjnymi i karnymi. Obowiązek poddania dziecka szczepieniom ochronnym wynika z mocy przepisów ustawowych. Zatem przyjmuje się, że nie ma konieczności wydawania decyzji administracyjnej, a niepodjęcie działań będzie miało konsekwencje prawne.

Dziedzina: nauki prawne
Dynamika sieci społecznych osób niepełnosprawnych we współczesnym społeczeństwie polskim Ukazanie położenia społecznego osób niepełnosprawnych wymaga określenia ich pozycji względem reszty społeczeństwa, co powoduje konieczność porównania relacji, w których uczestniczą osoby z deficytami sprawności i ludzie sprawni. Przyjęcie takiej perspektywy umożliwia odtworzenie i uchwycenie struktury sieci społecznych osób niepełnosprawnych. Pozwala to ukazać dynamikę integracji tej kategorii społecznej oraz wskazać czynniki ją utrudniające. Pokazanie tego zjawiska staje się możliwe dzięki zastosowaniu teorii sieci poprzez odtworzenie i wielowymiarową analizę dynamicznej sieci powiązań społecznych, która ma istotne znaczenie dla ukazania stopnia marginalizacji osób niepełnosprawnych.Zasadniczym celem artykułu będzie charakterystyka sieci społecznych osób niepełnosprawnych, co pozwoli odtworzyć zachodzące w ich ramach procesy i wskazać czynniki wzmacniające marginalizację tej kategorii i utrudniające jej pełne włączenie do społeczeństwa. W tym celu posłużono się analizą danych zastanych, pochodzących z Diagnozy Społecznej z roku 2011 i 2015.

Dziedzina: nauki socjologiczne