PL-MTEB/plsc-clustering-p2p huggingface dataset:
Aksjologia praw człowieka. O przesłankach i determinantach współczesnego dyskursu w filozofii prawa międzynarodowego W artykule zaprezentowany został pogląd, iż z uwagi na fakt pluralizmu aksjologicznych źródeł praw człowieka, konieczne jest uświadomienie sobie, że mamy aktualnie do czynienia z analitycznym rozszerzeniem zarówno „ilości” praw człowieka poprzez pojawianie się ich nowych generacji, jak też „ilościowej jakości” praw człowieka z uwagi na nowo wyłaniające się aksjologiczne ich źródła, bądź to w postaci nowych wartości, bądź w drodze nowacyjnie (redefinicyjnie) rozumianych wartości dotychczasowych. W przedstawionym kontekście aksjologii praw człowieka oraz aksjologii ich ochrony nietrudno skonstatować występowanie zarówno pluralizmu aksjologicznego obu sfer, jak też liczne próby ich relatywizacji oraz instrumentalnej egzegezy i wykładni dokonywane w wymiarach krajowym, europejskim i międzynarodowym. Próby ograniczania praw człowieka w zakamuflowany sposób w praktyce prawodawczej poszczególnych państw są liczne, a uzasadnieniem aksjologicznym prawnych rozwiązań ubezskuteczniających de facto (bo nie de iure, gdyż z formalnoprawnego punktu widzenia są one zadeklarowane i formalnie bezwyjątkowo chronione) realizację i ochronę poszczególnych praw (w szczególność praw trzeciej, czwartej i piątek generacji) jest gwarancja bezpieczeństwa zbiorowego i paradoksalnie ochrony innych ludzi (np. ochrona ich uczuć religijnych, ochrona rodziny, ochrona moralności publicznej, której desygnatem najczęściej są zasady dominującej w danym państwie religii). Przenosząc ten problem z wymiaru państwowego na poziom ponadpaństwowy i transpaństwowy, wskazać należy, iż w międzynarodowym prawie ochrony praw człowieka ograniczenie tych praw może nastąpić również ze względów pozanormatywnych, w drodze tzw. relatywizacji instrumentalnej, dokonywanej w związku z potrzebami bieżącej polityki, dla której naruszana bywa przyrodzona godność człowieka. Twierdzimy także, iż w aksjologii praw człowieka newralgicznym punktem jest przecięcie się płaszczyzny (dyskursu) prawnej z płaszczyzną (dyskursem) etyczną, przy czym czynnikiem sprawczym tej newralgiczności nie jest wadliwość prawa czy jego interpretacji, czy też wadliwość etyki, lecz tego, co dzieje się w ramach tzw. Realpolitik.

Dziedzina: nauki o bezpieczeństwie
Struktura mikrokapsułek olejów roślinnych suszonych rozpryskowo i poddawanych aglomeracji fluidalnej Badano możliwość uzyskania proszków będących nośnikiem mikrokapsułek olejów rzepakowego i amarantusowcgo. Jako materiał matrycy użyto maltodekstrynę niskoscukrzoną i koncentrat wszystkich białek mleka. Proces granulacji pozwalał na uzyskanie proszku o wielkości ponad 0,1 mm. Potwierdzono przydatność metody do otrzymywania sproszkowanego nośnika mikrokapsułek olejowych pełniących funkcję transpoitowadia substancji hydrofobowych w wieloskładnikowych produktach chemicznych, farmaceutycznych i spożywczych.

Dziedzina: inżynieria chemiczna
Świadomość kobiet województwa śląskiego badanej w zakresie potencjalnych zagrożeń dla zdrowia wynikających ze stosowania kosmetyków zawierających parabeny Wstęp. Parabeny są stosowane jako konserwanty w wielu produktach, szczególnie w kosmetykach. Badania in vitro oraz
na zwierzętach pokazują, że mogą wywierać negatywny wpływ na nasze zdrowie. Parabeny podejrzewane są nie tylko
o powodowanie uczulenia i podrażnienia, ale również o działanie estrogenne i rakotwórcze.
Cel pracy. Ocena wiedzy kobiet województwa śląskiego na temat parabenów w produktach kosmetycznych.
Materiał i metody. Grupę badawczą stanowiło 151 kobiet w wieku 20–55 lat zamieszkujących Aglomeracje Śląską. Badanie
zostało przeprowadzone przy użyciu autorskiego kwestionariusza ankiety w okresie styczeń–marzec 2011.
Wyniki. Wiedza ankietowanych na temat parabenów i świadomość ryzyka zdrowotnego związanego z ich używaniem
jest niewielka. Kobiety stosują statystycznie od kilku do kilkunastu kosmetyków każdego dnia. W większości każdy z nich
zawiera przynajmniej jeden konserwant (paraben).
Wnioski. Badanie pokazuje, że pomimo coraz większej ilości informacji i łatwiejszego dostępu do danych na temat składu
kosmetyków, konsumentki nadal nie są świadome zagrożeń związanych ze stosowaniem parabenów. Chociaż deklarują,
że skład kosmetyków jest jedną z wytycznych przy wyborze kosmetyków, najczęściej sięgają po te, zawierające parabeny.
Istnieje potrzeba zmiany postawy kobiet i nauczenie ich dokonywania świadomych i bezpiecznych dla zdrowia wyborów.

Dziedzina: nauki o zdrowiu
Zapożyczenie, easter egg i centonizacja – casus serii Wiedźmin Seria gier wideo o Geralcie z Rivii stanowi nie tylko punkt zwrotny rodzimego przemysłu gier wideo, ale także interesujący przykład ewolucji intertekstualności w projektowaniu różnych elementów świata gry oraz samej rozgrywki. Ewolucja ta przechodzi różne stadia, w których znajdujemy zapożyczenia, easter eggi oraz centony. To właśnie te ostatnie stanowią główny element światotwórczy trzeciej części gry oraz towarzyszących jej dodatków. I to właśnie centonizacja stała się strategią, która w wyjątkowym stopniu sprzyja kreowaniu kategorii podróży semantycznej, jaką oferują odbiorcom twórcy wirtualnych przygód Białego Wilka. Celem artykułu jest opisanie tego zjawiska.

Dziedzina: nauki o sztuce
Wiazanie kadmu i olowiu przez naturalne polisacharydowe wlokna z niektorych odpadow owocowych i warzywnych Zastosowanie błonnika pokarmowego z odpadów owocowo-warzywnych do sorpcji metali ciężkich może poprawić właściwości zdrowotne żywności i żywienia. Celem pracy było określenie możliwości wiązania metali ciężkich: kadmu i ołowiu przez błonnikowe odpady aroniowe i pomidorowe. Wykazano, że wybrane do badań odpady (wytłoki aroniowe i młóto pomidorowe) są bogatym źródłem błonnika pokarmowego (zawierają ponad 50 % całkowitego włókna pokarmowego rozumianego jako NDF i pektyny). Błonnikowe preparaty aroniowe charakteryzują się zróżnicowaną zdolnością sorpcji ołowiu (SPb) – w środowisku mocno kwaśnym o pH = 2,0 ok. 30 % , a w środowisku słabo kwaśnym ok. 80 % oraz stosunkowo niskim poziomem sorpcji kadmu SCd – 2÷3 %. Błonnik z młóta pomidorowego niezależnie od warunków procesu jest dobrym sorbentem ołowiu  i kadmu: SPb – 67÷68 % oraz SCd – 57÷59 %.

Dziedzina: technologia żywności i żywienia
Nowoczesne metody zarządzania logistyką w gastronomii. Cz. 1, Studium przypadku Rozwijający się rynek usług gastronomicznych sprzyja
precyzowaniu obszarów zainteresowania zarządzania logistycznego
w sektorze. Zarządzanie logistyczne jako orientacja
w prowadzeniu przedsiębiorstwa potrzebuje metod oraz
narzędzi, którymi może się posłużyć. Tworząc ekonomiczne
i logistyczne przepływy, właścicielom lokali gastronomicznych
zależy na zachowaniu jak największej skuteczności,
efektywności przy jak najmniejszej kapitałochłonności.
Opracowanie składa się z dwóch części. Pierwsza część obejmuje
aspekty niekonwencjonalnego podejścia do zarządzania
kreującego szansę rozwoju organizacji oraz przedstawia
nowoczesne metody i koncepcje zarządzania logistycznego
w gastronomii, zastosowane w branży gastronomicznej.

Dziedzina: technologia żywności i żywienia
Porosphaera z górnej kredy okolic Krakowa W niniejszej pracy autorka dokonała analizy struktury gąbki wapiennej Porosphaera globularis (Phillips), która przez autorów XIX w. zaliczana była przeważnie do Hydrozoa. Stwierdzono spikularną budowę szkieletu głównego i dermalnego. Przeanalizowano również znaczenie taksonomiczne poszczególnych cech morfologicznych. Porosphaera występuje w Polsce szczególnie często w kampanie dolnym.

Dziedzina: nauki biologiczne
Czasowniki w nowszej leksyce słoweńskiej Artykuł dotyczy 426 czasowników wybranych ze słownika nowszego słownictwa słoweńskiego
Slovar novejšega besedja slovenskega jezika z 2012 roku. Analiza pokazała możliwe modyfikacje
zaobserwowane przy porównaniu czasowników z tego słownika z czasownikami, które umieszczono
w Slovar slovenskega knjižnega bezika z 1994 roku. Autorka artykułu korzysta z takich pojęć
semantyki leksykalnej, jak polisemia, homonimia, modyfikacja znaczeń. Materiał został podzielony
ze względu na kategorie semantyczne: kauzatywność, inchoatywność, terminatywność, finitywność
etc. Uwzględniono także nacechowanie temporalne, aspektualne badanych jednostek werbalnych.
Pokazano prefiksy tworzące analizowane czasowniki i przypisano im funkcje sygnalizowania
kategorii semantycznych. W końcowej części artykułu zaprezentowano przykładowe pola znaczeniowe
badanego słownictwa. Ta klasyfikacja przynosi pewne informacje na temat nowoczesnego
społeczeństwa słoweńskiego. Przeprowadzona analiza udowodniła występowanie takich zjawisk,
jak internacjonalizacja i globalizacja w języku słoweńskim i innych językach słowiańskich.

Dziedzina: językoznawstwo
Zakłócenia pomiarów hydroakustycznych powodowane przez statek, na przykładzie r/v "Oceania" Pomiary hydroakustyczne prowadzone są już od czasów I wojny światowej i bez względu na charakter tych pomiarów, najpopularniejszą platformą pomiarową jest jednostka pływająca - statek. Statek prowadzący pomiary na morzu nie jest neutralny w stosunku do badanego środowiska. Wnosi on mnóstwo czynników mogących spowodować zmiany środowiska, jak również mogących mieć wpływ na efekt rejestracji danych pomiarowych.

Dziedzina: nauki fizyczne
Ocena jakości napojów izotonicznych przygotowanych samodzielnie na bazie naturalnych składników Wstęp. Celem niniejszej pracy była ocena jakości oraz akceptowalności konsumenckiej napojów izotonicznych uzyskanych w warunkach domowych. Materiał i metody. Napoje (n=6) przygotowano wg przepisów dostępnych w Internecie na bazie naturalnych składników: świeże soki owocowe, napary ziołowe oraz herbaciane, woda mineralna, miód wielokwiatowy oraz sól himalajska. Próbę kontrolną stanowiły komercyjne napoje izotoniczne (K1 i K2) w postaci płynnej. Dla produktów wyznaczono osmolalność, zawartość cukrów redukujących, całkowitą zawartość związków fenolowych oraz aktywność antyoksydacyjną. Badane napoje poddano również ocenie organoleptycznej metodą skalowania liczbowego. Wyniki. Spośród przygotowanych napojów, jedynie dwa charakteryzowały się osmolalnością mieszczącą się w wymaganym przedziale (270 i 272 mOsm/kg H2O), pozostałe otrzymane napoje wykazywały zawyżoną (379 - 533 mOsm/kg H2O), zaś komercyjne zaniżoną (222 i 231 mOsm/kg H2O) osmolalność. Zawartość cukrów redukujących we wszystkich badanych napojach mieściła się w zalecanym przedziale. Zarówno całkowita zawartość związków fenolowych jak również aktywność antyoksydacyjna były istotnie wyższe (p<0,05) w napojach przygotowanych domowym sposobem (średnio) w porównaniu do komercyjnych (średnio). Wnioski. Wykazano, że otrzymywanie napojów izotonicznych w warunkach domowych z wykorzystaniem wyłącznie z naturalnych składników charakteryzujących się wymaganą osmolalnością jest możliwe, jednak nie wszystkie przepisy dostępne w Internecie są odpowiednio dopracowane. Napoje własnoręcznie przygotowane wg właściwej receptury to produkty funkcjonalne, wolne od syntetycznych dodatków, które oprócz działania nawadniającego, chronią organizm przed stresem oksydacyjnym.

Dziedzina: nauki o kulturze fizycznej
Tożsamość Unii Europejskiej w zakresie bezpieczeństwa i obrony - wyzwania XXI wieku W artykule podjęto problem wyzwań, przed jakimi na początku XXI wieku staje Wspólna Europejska Polityka Bezpieczeństwa i Obrony. Analizę rozpoczęto od opisania nowych warunków geopolitycznych, w jakich funkcjonuje Europa po zakończeniu zimnej wojny. Następnie przedstawiono proces konceptualizacji idei Europejskiej Tożsamości w Dziedzinie Bezpieczeństwa i Obrony, kolejne etapy jej instytucjonalizacji oraz najważniejsze przypadki udanej implementacji. Zwrócono też uwagę na wymiar morski bezpieczeństwa w Europie, zwłaszcza w basenie Morza Bałtyckiego. Na zakończenie postawiono tezę, iż architektura bezpieczeństwa europejskiego powinna opierać się na dwóch filarach — własnym komponencie obronnym oraz strategicznym sojuszu ze Stanami Zjednoczonymi. Unia Europejska ma odpowiedni potencjał, by stanowić ,,miękką potęgę” (soft power) w celu realizowania misji pokojowych oraz humanitarnych.

Dziedzina: nauki o bezpieczeństwie
Mała litania uroczysta Karola Szymanowskiego „Litania do Marii Panny. Dwa fragmenty” op. 59 (1930–1933) była ostatnim utworem wokalnym w twórczości Karola Szymanowskiego. Na niej zakończył trwającą przez wszystkie lata jego działalności kompozytorskiej przygodę ze słowem poetyckim. Skomponowana do fragmentów wiersza Jerzego Lieberta pod tym samym tytułem, z tomu „Gusła ”(1930), była zarazem hołdem złożonym przedwcześnie zmarłemu na gruźlicę w 1931 roku młodemu poecie przez przejętego jego losem Szymanowskiego.
Dla kompozytora spotkanie z Liebertem stało się jednym z najważniejszych duchowych wydarzeń w ostatnim okresie życia. Na płaszczyźnie twórczej zbliżył ich do siebie franciszkanizm, jako dążenie do prostoty w sztuce oraz stosunek do rzemiosła artystycznego, do „métier”. Przeżywający żarliwie nawrócenie religijne Liebert, który do polskiej poezji religijnej wprowadził nowy ton, potrącił religijną strunę duszy Szymanowskiego i pomógł mu wydobyć jeszcze muzykę z wyczerpanych już zdaniem autora „Stabat Mater” pokładów jego religijności. Tym samym przyczynił się do ożywienia życia duchowego kompozytora i sprowokował go do swego rodzaju „rachunku sumienia”, którego owocem była właśnie „Litania”. Małe arcydzieło liryki wokalnej ukazujące nowe perspektywy w twórczości Szymanowskiego, a jednocześnie modlitwa kompozytora, jak „Mała msza uroczysta” Gioacchina Rossiniego.

Dziedzina: nauki o sztuce
Adolf Arendt: postać ze Sklepów cynamonowych Adolf Arendt (1862-1932), nauczyciel rysunków odręcznych w galicyjskich gimnazjach, uważany jest za pierwszego nauczyciela rysunków Brunona Schulza w drohobyckim gimnazjum. Pisarz uczynił go jedną z postaci w Sklepach cynamonowych i, jak się okazuje, jest to jedyna postać w prozie Schulza, która miała swój realny i jednocześnie bezpośredni pierwowzór w rodzinnym mieście pisarza. Autor artykułu pieczołowicie rekonstruuje biografię rzeczywistego Arendta, opierając się na szczegółowych badaniach bibliograficznych oraz licznych kwerendach archiwalnych. Rekonstruując nieznane dotychczas fakty z jego życia, jednocześnie kreśli także szersze tło historyczne dzieła Schulza, uzupełniając dotychczasowe badania nad jego twórczością literacką i plastyczną.

Dziedzina: nauki o kulturze i religii
Właściwości prozdrowotne melisy lekarskiej (Melissa officinalis L.) Na świecie ponad 20 000 różnych gatunków roślin jest stosowanych w medycynie tradycyjnej, a ponadto stanowią one cenny składnik wielu współczesnych leków ziołowych. Jedną z takich roślin jest melisa lekarska (Melissa officinalis L.), powszechnie znana, należąca do rodziny jasnotowatych (Lamiaceae). Od ponad 2000 lat liście melisy, ze względu na swój zapach, są stosowane jako przyprawa do potraw. Poza tym, melisa jest także stosowana we wspomaganiu leczenia chorób psychicznych [1], migren, zaburzeń układu trawiennego, układu krążenia [2] czy problemów z zasypianiem [3]. Po raz pierwszy właściwości prozdrowotne melisy lekarskiej opisał Dioskurydes w słynnej księdze De Materia Medica. Od tego czasu roślina ta zaczęła być opisywana w wielu innych książkach, jak np. w Kanonie Medycyny, napisanym przez perskiego lekarza Awicennę. Obecnie prowadzone badania naukowe wykazały szereg właściwości prozdrowotnych melisy lekarskiej, jak chociażby jej właściwości przeciwutleniające, przeciwdepresyjne, uspokajające, przeciwzapalne czy spazmolityczne. Właściwości te melisa zawdzięcza swemu składowi chemicznemu. Głównymi składnikami aktywnymi melisy są związki lotne, terpeny, kwasy fenolowe i flawonoidy. Według monografii Światowej Organizacji Zdrowia kwas rozmarynowy jest biomarkerem wskazującym na jakość tego surowca. Celem niniejszej pracy było przedstawienie charakterystyki botanicznej, zastosowania, składu chemicznego oraz właściwości farmakologicznych melisy lekarskiej. Współczesne badania farmakologiczne potwierdzają zastosowanie melisy lekarskiej w medycynie ludowej. Przegląd danych literaturowych potwierdza, iż melisa lekarska jest potencjalnym źródłem wspomagającym leczenie wielu chorób cywilizacyjnych.

Dziedzina: nauki farmaceutyczne
Żywność funkcjonalna z dodatkiem fruktanów Dobrze poznany związek między składnikami diety a ogólnym stanem zdrowia człowieka pozwala wykorzystywać w sposób racjonalny odżywcze i nieodżywcze składniki żywności. Producenci żywności wzbogacają wyroby w składniki bioaktywne m.in. fruktany (inulinę i fruktooligosacharydy). Fruktany to liniowe lub rozgałęzione polisacharydy zbudowane z jednostek β-D-fruktozy (połączonej wiązaniami  β(2-1) i/lub β(2-6)-glikozydowymi) oraz jednej, przeważnie na końcu łańcucha, cząsteczki glukozy. Oprócz licznych właściwości prozdrowotnych charakteryzują się również korzystnymi właściwościami technologicznymi – strukturotwórczymi, żelującymi, wodochłonnością, zdolnością do zastępowania cukru i tłuszczu, nadawaniem produktom cech kremowych. Z tego względu fruktany mogą znaleźć zastosowanie w wielu gałęziach przemysłu spożywczego: mleczarstwie, cukiernictwie i piekarstwie lub w przetwórstwie owocowo-warzywnym. Fruktany są powszechnie stosowane jako zagęstniki i stabilizatory. Zastosowanie ich już w niewielkich stężeniach w roztworach wodnych pozwala modyfikować ich lepkość i poprawia właściwości reologiczne. Dzięki tym cechom fruktany wykorzystuje się do produkcji deserów, kremów oraz polew cukierniczych, a także w przetwórstwie mięsnym i wędliniarskim oraz w produkcji margaryn. Obok wpływu na strukturę produktów spożywczych istotną cechą fruktanów, która przyczyniła się do zastosowania ich w produkcji żywności, jest zdolność tych dodatków do obniżania wartości energetycznej gotowego wyrobu. Jako efektywny zamiennik tłuszczu i cukru fruktany są obiecującym składnikiem żywności ułatwiającym kontrolę masy ciała.

Dziedzina: technologia żywności i żywienia
Żyć z podniesioną kotwicą. Niemiec. Wszystkie ucieczki Zygfryda Włodzimierza Nowaka jako zapis pracy pamięci na styku kultur Celem niniejszego szkicu jest przedstawienie idei wielokulturowości nakreślonej w reportażu literackim Włodzimierza Nowaka pt. Nie- miec. Wszystkie ucieczki Zygfryda z 2016 roku. Przedstawione analizy koncentrują się wokół ukazanych w książce konsekwencji mimowol nego funkcjonowania jednostki pomiędzy kulturami. Uwagę zwrócić należy ponadto na przedstawioną przez reportera rolę mediów w pro cesie konstruowania kulturowej pamięci wśród mieszkańców polsko-niemieckiego pogranicza po 1945 roku.

Dziedzina: nauki o kulturze i religii
Udoskonalenie metody wzorcowania mierników pola EM o pomiar tzw. strefy stabilnego wskazania Praca przedstawia dotychczasową, jak i nową metodę wzorcowania mierników pola, stosowaną w Głównym Urzędzie Miar. Prezentowane są różnice, w tym wady i zalety każdej z nich. Krótko omawiany jest także rachunek niepewności pomiaru.

Dziedzina: nauki fizyczne
Formy i charakterystyki parametrów splotowego modelu pośrednich możliwości dla ruchów do pracy w dużych aglomeracjach Problematyka właściwego doboru parametrów i określenie ich wartości liczbowych w modelach wymiany ruchu stanowi kluczowe zagadnienie dla ich właściwego zastosowania. Modele oparte na klasycznej teorii pośrednich możliwości, jakkolwiek z definicji jednoparametrowe, doczekały się wielu publikacji odnoszących się do sterującego procesem rozkładu podróży parametru selektywności. Hipoteza splotowa wprowadza jednak dwa rozkłady prawdopodobieństwa, wykładniczy z selektywnością jako parametrem i rozkład równomierny, którego zakres i wartości liczbowe należy dopiero określić, aby uzyskać właściwy typ rozkładu splotowego. Problematyka ta stoi w centrum uwagi niniejszego opracowania. Analizie poddano rozkłady podróży do pracy uzyskane na podstawie wyników badań empirycznych. Określone na ich podstawie typy występujących rozkładów, zakres i wartości liczbowe parametrów skonfrontowano następnie z teoretycznymi wykresami rozkładów splotowych. Zwrócono przy tym uwagę na przestrzenne aspekty występowania poszczególnych wariantów splotu . Powyższe rozważania zilustrowano na przykładzie trzech aglomeracji, Wrocławia, Frakfurtu n. Menem i Kassel.

Dziedzina: inżynieria materiałowa
Badanie kinetyki nasycania kapilarnego tkanin bawełnianych roztworami surfaktantów Przedstawiono wyniki badań kinetyki nasycania kapilarnego tkanin bawełnianych roztworami koncentratów surfaktantów. Wykonano cztery modelowe koncentraty o składzie zbliżonym do składu pianotwórczych środków gaśniczych pod względem rodzaju składników i ich zawartości w koncentracie. Każdy z koncentratów zawierał tylko jeden surfaktant, rozpuszczalnik organiczny, stabilizator piany i wodę. Badano surfaktanty o różnym charakterze: anionowym, kationowym, amfoterycznym i niejonowym. Tkaniny nasycano roztworami koncentratów o stężeniach 0,5 i 1,0% obj. Omówiono różnice zdolności zwilżających badanych surfaktantów w stosunku do tkanin bawełnianych i porównano uzyskane wyniki z danymi literaturowymi i teoretycznymi krzywy mi kinetyki nasycania roztworami surfaktantów.

Dziedzina: nauki o bezpieczeństwie
Ocena wpływu selekcji w kierunku podnoszenia frekwencji pozytywnych uwarunkowań genetycznych w locus PrP na poziom wybranych cech użytkowości mięsnej owcy żelaźnieńskiej Badania przeprowadzono w Rolniczym Zakładzie Doświadczalnym SGGW na 256 jagniętach owcy żelaźnieńskiej. Od jagniąt pobierano krew z żyły jarzmowej do strzykawek z EDTA i ekstrahowano DNA, które posłużyło do określenia genotypu trzęsawki. Wszystkie jagnięta ważono w określonych odstępach czasu, określając przyrosty dobowe. Po uboju oznaczano szereg cech rzeźnych jagniąt, a następnie w pobranych próbach wybrane cechy opisujące jakość mięsa. Przeanalizowano zależności między genotypem trzęsawki a oznaczanymi cechami u jagniąt. Wykazano brak wpływu genotypu trzęsawki na osiągane przez jagnięta przyrosty dobowe i masę ciała. Wśród cech dotyczących wartości rzeźnej jedynie szerokość stawu skokowego okazała się zależna od genotypu, natomiast analiza wyników dotyczących jakości mięsa dowiodła wpływ genotypu jedynie na składową a* barwy mięsa. Uzyskane wyniki dowodzą możliwości prowadzenia pracy hodowlanej w kierunku zwiększenia oporności genetycznej na trzęsawkę bez wpływu na poziom cech użytkowych jagniąt rasy żelaźnieńskiej.

Dziedzina: zootechnika i rybactwo
Rozwoj populacji legowej bielika Haliaeetus albicilla w wojewodztwie lodzkim w latach 1985-2007 Na terenie województwa łódzkiego pierwszy przypadek lęgu bielika Haliaeetus albicilla odnotowano w roku 1985. Od końca lat 90. zaobserwowano szybki wzrost liczby par lęgowych, mimo że pewne cechy środowiska województwa łódzkiego, takie jak silne odlesienie, niewielka liczba zbiorników wodnych itp. czynią jego obszar mało dogodnym dla tego gatunku. W roku 2007 odnotowano na terenie województwa 12 terytoriów zajętych przez pary. Nieomal dla wszystkich najważniejszymi żerowiskami były stawy rybne. Tylko w jednym przypadku bieliki prawdopodobnie żerowały głównie na zbiorniku zaporowym, choć i one mogły polować także na stawach rybnych. Odległość pomiędzy gniazdem, a stawami lub zbiornikiem wynosiła od 500 do 5900 m, średnio 2570 m. Gniazda (N=20) były budowane głównie na sosnach (N=9) i olchach (N=9), w drzewostanach w wieku 70-120 lat. Prawdopodobnie ze względu na niski wiek drzew, na których bieliki sytuowały swoje gniazda, odnotowano szereg przypadków obsunięć gniazd. Bieliki często gniazdowały w małych lasach. Powierzchnie najmniejszych zadrzewień wynosiły: 1,4 ha, 9 ha, 23 ha i 95 ha. Sukces lęgowy w latach 1999-2006 wyniósł 73% (N=37 lęgów). Produkcja młodych na parę lęgową wyniosła 1,05, a na parę z sukcesem 1,44. Zaobserwowano istotny statystycznie w czasie wzrost wartości obu ostatnich parametrów.

Dziedzina: nauki leśne