PL-MTEB/plsc-clustering-p2p huggingface dataset:
Central Park w Nowym Jorku, jego geneza i teraźniejszość Central Park jest jednym z bardziej znanych oraz na pewno najczęściej odwiedzanym miejskim parkiem świata. Prostokąt o bokach 4000 × 800 metrów zajmuje powierzchnię 3,41 km2. Granicami Parku są ulice o nazwach: Central Park North, Central Park West, Central Park South i Fifth Avenue. Liczący obecnie ponad 150 lat zabytek Nowego Jorku jest jednym z pierwszych publicznych parków świata. Naturalną bazą dla powstania Parku jest interesująca konfiguracja terenu charakterystyczna dla całej wyspy Manhattan. Granitowa skała o niezwykłej twardości - tak można krótko scharakteryzować teren, na którym powstał Central Park. Central Park wygląda niezwykle naturalnie i trudno wprost uwierzyć, że został on w całości zaprojektowany przez człowieka, a właściwie zespół projektantów - wizjonerów, twórców amerykańskiej szkoły architektury krajobrazu, wśród których najbardziej znanym był Frederick Law Olmsted. Usytuowany pomiędzy 59 i 110 ulicą nowojorski Central Park jest niewątpliwie najbardziej znanym obiektem projektowanym przez Olmsteda. Posiada on wiele elementów charakterystycznych dla obiektów przez niego projektowanych - szerokie otwarte przestrzenie dla publiczności, malownicze widoki i wijące się ścieżki spacerowe. Zgodnie z projektem Olmsteda nawieziono 500 000 stóp sześciennych humusu zebranego z pól New Jersey. Ziemia została przekopywana ręcznie i przy użyciu nowoczesnych maszyn. Zasadzono 4 miliony drzew, krzewów i roślin reprezentujących 1400 gatunków botanicznych. Został zaprojektowany wewnętrzny niezależny system komunikacji - osobno dla pieszych, powozów oraz koni. Liczne mostki zapobiegały kolizjom. Powstawały pierwsze budowle - The Dairy (Mleczarnia) oraz tak zwane "Serce Parku" - dwupoziomowy plac z fontanną zwany Bethesda Terrace i Promenada, czyli The Mall.Central Park jest miejscem prawdziwie demokratycznym. Niezależnie od wysokich cen mieszkań  położonych najbliżej Central Parku, w Parku wszyscy mają równe prawa. Przybysze z innych dzielnic biorą udział w imprezach organizowanych przez Park na równi z mieszkańcami z sąsiadujących z Parkiem domów. Podobnie jak sto lat temu, tak i dziś dla nowojorczyków Central Park jest ich prywatnym podwórkiem, szczególnie ulubionym miejscem spotkań mieszkańców miasta. Matki przyprowadzają tutaj dzieci na liczne place zabaw. Starsi i młodzież jeżdżą na rowerach, wrotkach, konno. W niedzielę można spotkać turystów z całego świata (szczególnie licznie w pobliżu Metropolitan Museum), a także przybyszów z innych miast Ameryki czy dzielnic Nowego Jorku.

Dziedzina: nauki humanistyczne
Ocena profilu lipidowego u pacjentów aglomeracji łódzkiej leczonych statynami Wstęp: U ponad połowy populacji europejskiej, w tym także polskiej, zaburzona jest gospodarka lipidowa ustroju. Zaburzenia te występują pod postacią podwyższonego stężenia cholesterolu całkowitego (TCh) we krwi (> 5 mmol/L lub 190 mg/dL) z towarzyszącymi często zwiększonymi stężeniami cholesterolu (Ch) w miażdżycorodnej frakcji LDL (LDL-Ch) oraz triglicerydów (TG). U części osób występuje również obniżenie stężenia Ch w antymiażdżycorodnej frakcji HDL (HDL-Ch, tzw. „dobry cholesterol”). Takie zaburzenia prowadzą do wzmożonego rozwoju miażdżycy i w konsekwencji do wzrostu częstości występowania chorób sercowo-naczyniowych (ChSN), które są główną przyczyną zgonów na świecie. W celu utrzymywania należytego profilu lipidowego krwi zaleca się, poza stosowaniem odpowiedniej diety i zwiększonej aktywności fizycznej, leczenie hipolipemizujące z użyciem leków z grupy statyn. Celem niniejszej pracy była ocena porównawcza profilu lipidowego (TCh, LDL-Ch, HDL-Ch i TG) w dwóch grupach pacjentów populacji łódzkiej: w grupie nieleczonych i w grupie przyjmujących statyny oraz ustalenie czy stosowanie statyn wpływa na poprawę profilu lipidowego. Materiał i metody: Badaniom poddano 91 pacjentów (57 kobiet i 34 mężczyzn w wieku od 36 do 81 lat, średnia 62 lata) Podstawowej Opieki Zdrowotnej Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego im. Wojskowej Akademii Medycznej – Centralnego Szpitala Weteranów w Łodzi. Utworzono 2 grupy: grupa badana A (n=52, w tym 35 kobiet i 17 mężczyzn) osoby przyjmujące regularnie lek z grupy statyn oraz grupa porównawcza K (n=39, w tym 22 kobiet i 17 mężczyzn) obejmująca pacjentów nieleczonych statynami. U wszystkich badanych oznaczono podstawowe parametry profilu lipidowego: TCh, HDL-Ch, LDL-Ch oraz TG. Wyniki: Wykazano znamienne niższe wartości stężeń w całej grupie A w porównaniu do całej grupy K dla TCh (4,70 vs 5,88 mmol/L przy stężeniu zalecanym < 5,0 mmol/L) i dla LDL-Ch (2,97 vs 4,14 mmol/L przy stężeniu zalecanym < 3,0 mmol/L). Stwierdzono, że u osób leczonych statynami (gr. A) wartości zalecane dla wszystkich 4 parametrów profilu lipidowego występują u 17 z 52 badanych (32,7%), zaś u ludzi niestosujących statyn tylko u 2 z 39 badanych (5,1%). Wnioski: Profil lipidowy (TCh, LDL-Ch, HDL-Ch i TG) u ludzi poddanych leczeniu statynami jest bardziej zbliżony do wartości zalecanych niż u osób nieleczonych. Dotyczy to szczególnie, w sposób znamienny statystycznie, niższych stężeń TCh i LDL-Ch występujących u osób leczonych. Wyniki badań potwierdzają wcześniejsze dane, że stosowanie terapii lekami hipolipemizującmi istotnie zmniejsza ryzyko wystąpienia chorób sercowo-naczyniowych przez utrzymanie prawidłowego profilu lipidowego.

Dziedzina: nauki medyczne i o zdrowiu
Poprawa parametrów pracy silnika przy wykorzystaniu chip tuningu na przykładzie samochodu osobowego Skoda Fabia 1.6 TDI W pracy przeprowadzono porównanie parametrów trakcyjnych m. in. takich jak moc, przyspieszenie czy prędkość samochodu marki Skoda Fabia 1.6 TDI 77kW w oryginale i po przeprowadzonym chip tuningu. Wyniki porównań zestawiono w formie wykresów.

Dziedzina: nauki inżynieryjno-techniczne
Wybrane aspekty ryzyka w procesie produkcyjnym realizowanym w przodkach ścianowych kopalń węgla kamiennego W artykule podjęto próbę kwantyfikacji ryzyka produkcyjnego, związanego z procesem produkcyjnym realizowanym w przodkach ścianowych kopalń węgla kamiennego. Określono mapę cyklu produkcyjnego realizowanego w technologii jednokierunkowego urabiania oraz wyszczególniono potencjalne rodzaje ryzyka oraz skutki, jakie może powodować dane niepowodzenie. Wyznaczono formułę całkową, której wykorzystanie umożliwia wyznaczenie prawdopodobieństwa niewykonania planu produkcyjnego.

Dziedzina: nauki inżynieryjno-techniczne
Uprawnienie do wypowiadania umów o zakazie konkurencji w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii, ogłoszonego z powodu Covid-19. Uwagi de lege lata i de lege ferenda W art. 15 gf ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych wprowadzone zostało uprawnienie do wypowiadania umów o zakazie konkurencji. Celem artykułu jest zbadanie, czy uprawnienie to nie ingeruje nadmiernie w interesy pracowników, zleceniobiorców oraz wykonawców i czy nie zaburza równowagi pomiędzy stronami umowy o zakazie konkurencji. Analiza zagadnienia badawczego została przeprowadzona w kilku płaszczyznach. Zaprezentowano ujęcie konstytucyjne (badanie zgodności z: zasadą demokratycznego państwa prawnego; zasadą proporcjonalności; zasadą równości wobec prawa). Przedstawiono również wykładnię badanej regulacji oraz komplikacje, jakie może wywoływać w praktyce. Wnioski płynące z przeprowadzonej analizy stały się podstawą do zgłoszenia propozycji zmian, mających na celu złagodzenie negatywnych skutków badanej regulacji.

Dziedzina: nauki społeczne
Wpływ grubości sita i odległości od bijaków na skład granulometryczny śruty pszennej W pracy przedstawiono proces rozdrabniania pszenicy ozimej o wilgotności 13,4% w zależności od grubości sita w rozdrabniaczu oraz różnej odległości bijaków od powierzchni sita. Badania przeprowadzono na rozdrabniaczu pionowym o trzech różnych grubościach sit tj.: 1,5 mm, 2 mm, 2,5 mm, otwory w sicie 2,8 mm. Dla każdej grubości sita ustawiano jednakowe odległości od bijaków, wynoszące: 12, 16 i 20 mm. Na wydajność procesu rozdrabniania duży wpływ ma odpowiednia odległość bijaków od sita, natomiast grubość sit w zakresie 1,5-2,5 mm nie ma istotnego wpływu na rozkład granulometryczny otrzymanej śruty pszennej.

Dziedzina: nauki rolnicze
Kartusze i inne ozdoby na dawnych mapach ziem polskich ze zbiorów Biblioteki Narodowej W artykule opisano rodzaje ozdób stosowanych na mapach ziem polskich począwszy od drugiej połowy XV wieku, zwracając szczególną uwagę na kartusze. Dokonano próby ich klasyfikacji zarówno pod względem budowy i charakteru ornamentów jak i spełnianej funkcji.

Dziedzina: nauki ścisłe i przyrodnicze
Turystyka aktywna młodzieży studenckiej jako forma zdrowego stylu życia Aktywność fizyczna jest jednym z najważniejszych składników zdrowego stylu życia. Jest ona ważna na każdym etapie funkcjonowania człowieka i można ją realizować zarówno w miejscu zamieszkania, jak również poza nim. Jedną z bardzo atrakcyjnych form spędzania czasu jest turystyka aktywna. Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie wyników badań na temat uczestnictwa młodzieży studenckiej w różnorodnych formach turystyki, ze szczególnym uwzględnieniem turystyki aktywnej. W trakcie przeprowadzonych badań zdiagnozowano preferowane przez młodzież formy turystyki aktywnej, opinie na temat miejsca takiej turystyki w zdrowym stylu życia oraz bariery uniemożliwiające uczestnictwo w powyższej formie aktywności. Badania przeprowadzono metodą sondażu diagnostycznego. Obejmują one analizę porównawczą uczestnictwa w powyższej formie turystyki młodzieży studiującej na studiach inżynierskich oraz młodzieży studiującej na studiach z zakresu turystyki i rekreacji.

Dziedzina: nauki medyczne i o zdrowiu
Teologio polska! Jaka byłaś? Jaka jesteś? Wybrane aspekty współczesnej teologii w Polsce Nie tylko człowiek, ale także teologia potrzebuje autoprezentacji. Na pozór wydaje się, że ją znamy, kiedy jednak próbujemy ją scharakteryzować i wskazać jej cechy, okazuje się, że nie jest to łatwe, a przecież potrzebne. Tekst ten stanowi taką próbę.

Dziedzina: nauki teologiczne
Trynitarno-komunijna teologia stworzenia Stwórcą świata jest Trójjedyny Bóg – transcendentny i immanentny jednocześnie wobec świata. W kontekście dialogu między teologią i naukami przyrodniczymi pojawiają się nowe wyzwania i perspektywy. Nauka ukazuje wszechświat ewoluujący na wszystkich poziomach, a najważniejszą racją konstytutywną dla teologii jest relacja nieustannego stwarzania. Odbicie Komunii Boga w stworzeniu i jego komunijna sakramentalność jest fundamentem trynitarno-komunijnej teologii stworzenia. Teologia wyróżnia trzy modele interpretujące działanie Boga w świecie: przez bezpośrednie interwencje, przez ustanowiony w nim ład i przez aktywną obecność. Ostatni model ukazuje, że stworzenie dokonało się nie tyle przez wszechmoc i mądrość, co przez miłość Boga. Istotnym elementem rozumienia trynitarnego dzieła stworzenia jest jego aspekt chrystologiczny, a perspektywa przebóstwienia wszechświata otwiera ostateczne wymiary tej wizji.

Dziedzina: nauki teologiczne
Modele geometryczne agregatu przeznaczonego do formowania redlin w uprawie ziemniaków i warzyw korzeniowych Przedstawiono modele geometryczne agregatu przeznaczonego do formowania redlin w uprawie ziemniaków i warzyw korzeniowych,
opracowane w ramach projektu celowego, we współpracy Przemysłowego Instytutu Maszyn Rolniczych w Poznaniu
z firma BOMET Wegrów. Omówiono budowe i działanie agregatu w dwóch wersjach roboczych.

Dziedzina: nauki inżynieryjno-techniczne
Działanie Ducha Świętego w życiu chrześcijanina na podstawie wybranych homilii św. Jana Chryzostoma Święty Jan Chryzostom, który urodził się ok. 349 roku po  Chrystusie, był jednym z  najwybitniejszych kaznodziejów w  historii Kościoła. W  swoich homiliach koncentrował się na formacji moralnej chrześcijan. Uczynił to kosztem przepowiadania stricte doktrynalnego. Do  dzisiaj zachowały się rozprawy
Złotoustego z ówczesnymi herezjami, które podważały boskość Ducha Świętego oraz wystąpienia związane z uroczystością Pięćdziesiątnicy i Epifanii. Do jego wypowiedzi na  temat Ducha Świętego należy zaliczyć także niektóre homilie katechetyczne
oraz mowy przeciw Żydom, judaizantom i  Hellenom. Dynamiczna retoryka oraz bezkompromisowość św. Jana Chryzostoma może być dla współczesnego homilety inspiracją w przygotowywaniu przepowiadania o Duchu Świętym.

Dziedzina: nauki teologiczne
Akt znania – dawny gatunek urzędowy jako świadectwo porządku prawnego Akt znania jako gatunek stylu urzędowego o charakterze dokumentacyjnym został w artykule uznany za dawny z tego względu, że jego kształtowanie było niedługim procesem, trwającym w polszczyźnie od początku XIX, kiedy został wprowadzony wraz z uregulowaniami prawnymi Kodeksu Napoleona, do 1945 roku. Jest to jeden z aktów stanu cywilnego, który był sporządzany w związku z nowożytnym procesem formalizacji małżeństwa, stanowiący świadectwo dawnego porządku prawno-społecznego oraz oddziaływania kultury francuskiej. Formalnie pełnił funkcję aktu urodzenia i z tej racji podlegał zasadom substytucji tekstowej o funkcji pragmatycznej, a nawiązania do prototekstu stały się istotnym składnikiem tekstowym analizowanych aktów.
Prezentowany w artykule wzorzec tekstowy dziewiętnastowiecznego aktu znania kształtował się nie tylko na bazie relacji międzytekstowej z aktem urodzenia, lecz także wskutek oddziaływania architektoniki dawnych aktów urzędowych, formowanej przez wieki. Adaptował również specyficzne dla gatunku segmenty strukturalne, z których najistotniejszym było zeznanie świadków na temat osoby występującej o akt znania. Okoliczności powstania i funkcjonowania gatunku spowodowały, że realizacje tekstowe cechowały się pewną dowolnością w stosunku do zrekonstruowanego w pracy wzorca tekstowego, niemniej jednak standaryzacja tekstu postępowała wraz z upływem czasu.

Dziedzina: nauki humanistyczne
Filozoficzne zarzuty stawiane hipotezie inteligentnego projektu: odpowiedź na krytykę Autor jest zwolennikiem teorii inteligentnego projektu, która - w jego ujęciu - głosi, że pewne systemy biochemiczne zostały zaprojektowane przez jakiegoś inteligentnego projektanta. Rozpatruje kwestię falsyfikowalności tej teorii. Stara się usunąć nieporozumienia związane z pojęciem nieredukowalnej złożoności (nieredukowalna złożoność to cecha, dzięki której - według Behe'ego - można poznać, czy dany układ biochemiczny został zaprojektowany). Autor zastanawia się też nad słusznością postulowania naturalizmu metodologicznego w naukach przyrodniczych i opowiada się ostatecznie za stanowiskiem przeciwnym.

Dziedzina: nauki humanistyczne
Przejście z edukacji na zagraniczny rynek pracy młodych Polaków Artykuł mieści się w problematyce powiązanej z wchodzeniem na rynek pracy absolwentów różnego rodzaju szkół. Dotyczy jednak specyficznej grupy młodych Polaków- migrantów, którzy doświadczyli inicjacji zawodowej na zagranicznym rynku pracy. Artykuł odnosi się do procesu przejścia z edukacji na zagraniczny rynek pracy, który łączy się nie z jednorazowym aktem powiązanym z podjęciem zatrudnienia zagranicą, ale z okresem wchodzenia w zagraniczny rynek pracy, przechodzenia z jednego stanu na rynku pracy do drugiego. W artykule zostały wykorzystane zróżnicowane dane: dane pochodzące ze statystyki publicznej- BAEL oraz dane wytworzone poza statystyką publiczną- dane etnosondażowe, jakościowe wywiady ustrukturyzowane i biografie zawodowe. W analizie wyróżniono trzy kategorie młodych Polaków wchodzących na zagraniczny rynek pracy: absolwentów brytyjskich uczelni, absolwentów polskich uczelni oraz absolwentów szkół średnich i zawodowych pochodzących z małych miast i wsi. Następnie grupy te sportretowano przy użyciu danych ilościowych i jakościowych. Jako egzemplifikacje pokazano reprezentacje biografii zawodowych młodych we wszystkich omówionych kategoriach i odniesiono je do modeli przechodzenia z edukacji na rodzime rynki pracy przez młodych.

Dziedzina: nauki społeczne
Uwarunkowania genetyczne rozszczepu wargi górnej i/lub podniebienia - czy polimorfizm genu MMP2 ma znaczenie w rozwoju tej wady? Wstęp: Rozszczep wargi górnej i/lub podniebienia jest jedną z najczęściej występujących wad rozwojowych. W Polsce każdego roku przychodzi na świat około 500 dzieci z rozszczepem w okolicy twarzoczaszki. W proces tworzenia struktur twarzoczaszki zaangażowane są metaloproteinazy macierzy zewnątrzkomórkowej, odpowiedzialne za przebudowę i degradację podłoża łącznotkankowego. Polimorfizm w regionie promotorowym genu kodującego MMP2 może mieć wpływ na efektywność transkrypcji, a tym samym na aktywność produktu białkowego tego genu. Celem niniejszej pracy była ocena polimorfizmu 1306 C/T promotora genu MMP2 w grupie dzieci z rozszczepem wargi i/lub podniebienia oraz w grupie kontrolnej, a także ocena częstości występowania poszczególnych genotypów w różnych typach rozszczepów. Materiał i metoda: Badanie przeprowadzono w grupie 150 dzieci z rozpoznanym rozszczepem wargi i/lub podniebienia oraz w grupie 102 dzieci bez wady rozszczepowej twarzoczaszki. Genomowe DNA uzyskano z komórek nabłonkowych błony śluzowej jamy ustnej. Polimorfizm promotora genu MMP2 oznaczono metodą tetra-primer ARMS-PCR. Wyniki: Nie stwierdzono istotnych różnic w częstości występowania poszczególnych alleli w różnych typach rozszczepów. Częstość występowania genotypu CC w grupie dzieci z rozszczepem wargi i podniebienia była znacząco wyższa w porównaniu z grupą kontrolną (p = 0,005). Wniosek: Określenie polimorfizmu sekwencji promotorowych genów kodujących metaloproteinazy macierzy zewnątrzkomórkowej może przyczynić się do wyjaśnienia etiopatogenezy rozszczepu wargi i/lub podniebienia.

Dziedzina: nauki medyczne i o zdrowiu
Tradycja tekstowa i rękopiśmienna legend św. Stefana Świętość władcy jest fenomenem średniowiecznego chrześcijaństwa. Szczególnie Węgry rozwinęły taki rodzaj patronów Królestwa, podczas gdy idea błogosławiona dynastia pojawiła się w XIII wieku. Trzech członków dynastii Arpadów zostało kanonizowanych w XI i XII wieku: Święty Szczepan, jego syn St Emmerich i św. Władysław. W mojej pracy analizuję hagiografię pierwszego króla węgierskiego, świętego Szczepana (Szt. István). Trzy jego opisy życia o nazwie Legendae zostały napisane na jego kanonizację w 1083 roku a ostatni powstał na początku 12 wieku. Legenda maior, Legenda minor i Legenda skomponował biskup Győr Hartvich, który na początku drugiej połowy XII wieku połączył teksty obu wcześniejszych Legend. Podczas gdy obie pierwsze legendy straciły popularność po około stu latach (3 rękopisy z przełomu XII i XIII wieku i tylko jedna z XV wieku pozostał do czasu dzisiejszego), Legenda Hartvicha była bardzo popularny w całym średniowieczu i czasach nowożytnych i została potwierdzona jako oficjalny tekst liturgiczny przez papieża Innocentego III w 1201 roku. Dlatego zgadzam się z tradycją manuskryptu. Istnieją dwa wczesne kodeksy, w których napisano tekst Legendy. Jednym z nich jest Kodeks Biblioteki Budapeszteńskiej nr 17, który jest w rzeczywistości kompilacją dwóch części. Jednym z nich jest legendarny związany z Kościołem augsburskim i napisany gdzieś w XIII wieku. Druga część to Legenda Hartvicha, napisana prawdopodobnie w XII wieku, tradycyjną minuskułą karolińską. Kodeks ten był podstawą większej liczby krytycznych wydań w nowoczesnej historiografii. Jednak bardziej szczegółowa analiza pokazuje, że ta transmisja tekstu nie jest doskonała, zwłaszcza, że zawiera ogromne interpolacje z Legenda maior. Takie fragmenty jak powielanie informacji o fundacji klasztornej na Górze Świętego Marcina (obecnie Pannonhalma) lub o decyzji Świętego Władysława o wyniesieniu relikwii świętego Króla dowodzi, że były to interpolacje, które nie znalazły swojego miejsca w oryginale Hartvicha. Również drugi wczesny Kodeks klasztoru cystersów w Reun (początek XIII wieku) jest daleki od doskonałości. Wynika z niego, że dwa z tych manuskryptów powinny być podstawą redakcyjną następnego wydania. Ten artykuł jest pierwszym sygnałem przygotowania takiej edycji przez polsko-węgierski zespół wspierany zarówno przez Akademie Nauk: Polską i Węgierską.

Dziedzina: nauki humanistyczne
Produkcja i rynek żywności ekologicznej w Polsce i Szwajcarii Celem opracowania było przedstawienie produkcji oraz rynku żywności ekologicznej w Polsce na tle produkcji i rynku szwajcarskiego. Dobór państw miał charakter celowy. Wybrano Szwajcarię, ponieważ jest krajem, w którym od lat odnotowuje się jeden najwyższych udziałów gospodarstw i powierzchni upraw ekologicznych w Europie. W kraju tym od lat prowadzone są liczne działania wspierające rozwój rolnictwa i rynku żywności ekologicznej. Do ostatnio podejmowanych przez organizację Biosuisse należy opracowanie wizji "Bioland Schweiz", w ramach której marka ekologiczna Knospe została wzbogacona o symbol narodowy - flagę. Analiza rynku został przeprowadzona na podstawie danych z lat 2004-2009. Stwierdzono, że w badanym okresie w Polsce wzrosła liczba gospodarstw i powierzchni upraw ekologicznych, natomiast w Szwajcarii zaobserwowano nieznaczny spadek. W Szwajcarii wzrastały natomiast systematycznie obroty żywnością ekologiczną. Różna jest struktura sprzedaży żywności ekologicznej w wybranych krajach.

Dziedzina: nauki inżynieryjno-techniczne
Porowatość mieszanin gleby lessopodobnej z preparatem keratyno-koro-mocznikowym W pracy wyznaczono całkowitą objętość porów oraz wymiar fraktalny mieszanin gleby lessopodobnej i preparatu keratyno-koro-mocznikowego (KKM). Pomiary porowatości prowadzono na porozymetrze rtęciowym. Z danych porozymetrycznych obliczano powierzchniowy wymiar fraktalny metodą Neimarka. Zróżnicowanie w ilości rtęci wtłoczonej do badanych próbek mieszanin gleba+preparat KKM było wyraźnie widoczne i zawierało się w przedziale od 92,5 do 146,8 mm3 ·g-1. Nie stwierdzono proporcjonalnej zależności pomiędzy zawartością preparatu KKM w mieszaninie, a objętością rtęci wtłoczonej do próbek. Na krzywych rozkładu porów w funkcji ich promienia dla większości mieszanin gleba+KKM oraz dla kompostu KKM występował jeden pik, co świadczy o jednorodnej strukturze (występowaniu porów o podobnych rozmiarach). Wymiar fraktalny (DHg) mieszanin gleby lessopodobnej z KKM był w przedziale od 2,539 do 2,669. Wymiar fraktalny mieszanin wzrastał wraz z wielkością dawki KKM w glebie. Wymiary fraktalne wskazywały na niejednorodność geometryczną badanych mieszanin.

Dziedzina: nauki rolnicze
Ocena poziomu wiedzy mieszkańców Polski na temat potencjalnych działań niepożądanych wywołanychprzez kosmetyki zawierające filtry UV WSTĘP: Chemiczne filtry przeciwsłoneczne mogą być jedną z przyczyn podrażnienia i/lub zapalenia skóry oraz występowania fotoalergicznej egzemy. Reakcja alergiczna może przejawiać się pieczeniem, świądem, obrzękiem, wysypką i pęcherzami. Celem pracy jest ocena aktualnego poziomu wiedzy mieszkańców Polski z zakresu znajomości składu kosmetyków przeciwsłonecznych oraz wpływu substancji fotoprotekcyjnych na organizm człowieka. MATERIAŁ I METODY: Badanie zostało przeprowadzone w lutym 2016 r., na reprezentatywnej grupie dorosłych mieszkańców Polski (N = 125) z wykorzystaniem autorskiego kwestionariusza ankiety. Kompleksową analizę statystyczną badanego materiału wykonano za pomocą programu Microsoft Excel 2010. WYNIKI: Wykazano, że spośród zapytanych osób prawie 78,4% stosuje kosmetyki przeciwsłoneczne, jednakże na skład kupowanych produktów kosmetycznych zwraca uwagę jedynie 52,8% ankietowanych. Wiedzę na temat niektórych substancji fotoprotekcyjnych wchodzących w skład kosmetyków ochrony przeciwsłonecznej, np. oksybenzonu, ma niespełna 14% badanych. Problemów skórnych wywołanych kosmetykami z filtrem UV doświadczyło aż 12,8%. WNIOSKI: Przeprowadzone badania wskazują na konieczność dalszej edukacji mieszkańców Polski na temat składu kosmetyków przeciwsłonecznych oraz wpływu substancji fotoprotekcyjnych na organizm człowieka.

Dziedzina: nauki medyczne i o zdrowiu