PL-MTEB/plsc-clustering-p2p huggingface dataset:
Mąż Maryi – Józef w apokryfach Nowego Testamentu (cz. 2: od narodzin Jezusa w Betlejem do śmierci Józefa) Z bogatego materiału badawczego dotyczącego męża Maryi – Józefa, autor starał się wydobyć najważniejsze dane dotyczące jego „biografii” (od narodzin Jezusa w Betlejem do śmierci Józefa) i przedstawić jego relacje z Maryją i z Jezusem. Chodziło o to, aby ukazać jaki obraz Józefa funkcjonował w mentalności ludzi tamtych czasów. Odpowiadając na to pytanie, można powiedzieć, że był to obraz wielobarwny: z jednej strony Józef ukazywany jest jako człowiek sprawiedliwy, mądry, ufny i pobożny, z drugiej natomiast, jako ktoś targany wątpliwościami, podejrzliwy i lękliwy. Można przypuszczać, że był to zabieg celowy, aby ukazać go jako zwykłego człowieka, z cnotami i słabościami, po to, aby uwiarygodnić jego świętość i jego przesłanie. Jakie to przesłanie? Takie, że nawet będąc blisko Boga można przeżywać „noce ducha”: rozterki, cierpienia, pokusy, sytuacje po ludzku bez wyjścia. Pokładając jednak – jak św. Józef – całkowitą ufność w Bogu, można mieć niezawodną nadzieję, że Bóg nie opuści swego sługi.

Dziedzina: nauki teologiczne
Jak być regionem innowacyjnym? Jak budować innowacyjną gospodarkę? Refleksje dla wsi i sektora żywnościowego W pracy przedstawiono analizę ogólnych warunków aktualnego i dalszego rozwoju sektora żywnościowego, z uwzględnieniem obowiązującego prawa i tworzonych możliwości w ramach Unii Europejskiej. Wskazano na globalne uwarunkowania rozwoju innowacyjnej gospodarki, zwłaszcza na obszarach wiejskich. Przeanalizowano możliwości wypromowania lokalnych środowisk, wartości czy zasobów oraz rozwoju między regionami i narodami w EU. Stwierdzono, że miarą sukcesu polskiej polityki innowacyjnej będzie tempo zmniejszania dystansu gospodarczego, technologicznego i organizacyjnego między Polską a krajami wysoko rozwiniętymi, mierzona wzrostem PKB na mieszkańca, uzewnętrzniona w poprawie warunków ich pracy i życia.

Dziedzina: nauki rolnicze
Eksperymentalna elektrownia solarno - wiatrowa W artykule autor przedstawił własne doświadczenia i obserwacje związane z eksploatacją ww. systemu konwersji energii słonecznej i wiatrowej na elektryczną. Zainstalowana minielektrownia złożona jest z trzech segmentów:
• segment pierwszy to mała elektrownia wiatrowa o mocy znamionowej PN = 3,5 kW,
• segment drugi składa się z polikrystalicznych modułów fotowoltaicznych o mocy maksymalnej
P = 750 Wp, zainstalowanych na nieruchomym stelażu,
• segment trzeci składa się polikrystalicznych modułów fotowoltaicznych o mocy maksymalnej
P = 750 Wp, zainstalowanych na trackerze dwuosiowym podążającym za słońcem w płaszczyznach
poziomej i pionowej.
Wszystkie segmenty elektrowni są wyposażone w niezależne układy pomiarowe, umożliwiające m.in. rejestrację ilości wyprodukowanej przez nie energii.

Dziedzina: nauki inżynieryjno-techniczne
Wskaźniki kłamstwa w wypowiedziach na różne tematy Prezentowane badanie stanowi próbę analizy wypowiedzi, zawierających prawdę i kłamstwo, pod kątem obecności wskaźników oszukiwania. Czterech niezależnych sędziów przeanalizowało 80 wypowiedzi na trzy różne tematy: pozorowanej kradzieży, opinii na tematy społeczne oraz opisu znajomego. Celem tej analizy była ocena natężenia 11 wskaźników behawioralnych. Połowa z wypowiedzi zawierała kłamstwo. Zakładano, że na podstawie ocen sędziów nie będzie można odróżnić wypowiedzi prawdziwych od nieprawdziwych, a za wrażenie wiarygodności będą odpowiadały raczej subiektywne, a nie rzeczywiste wskaźniki kłamstwa. Ponadto natężenie obecności poszczególnych wskaźników będzie różne w zależności od tematu wypowiedzi. Wyniki częściowo potwierdziły hipotezy – mimo że na podstawie większości wskaźników nie można było trafnie rozróżnić osób prawdomównych od kłamców, to za ogólne wrażenie wiarygodności odpowiadały przede wszystkim wskaźniki rzeczywiste. Dodatkowo, zgodnie z założeniami, oceny obecności wskaźników zależały od tematu wypowiedzi.

Dziedzina: nauki społeczne
Dokument wielkiej zmiany. „Busz po polsku” Ryszarda Kapuścińskiego w kontekście polskiego reportażu okresu Października 1956 Celem artykułu jest omówienie różnic oraz podobieństw pomiędzy reportażami z okresu Października 1956 a reportażami Ryszarda Kapuścińskiego z tomu Busz po polsku. Autor charakteryzuje dwa podobieństwa: przekonanie o poznawczej wartości reporterskich podróży na prowincję oraz wiarę we władzę reportera, zdolnego interweniować w rzeczywistość. Listę różnic tworzą: brak postawy oskarżycielskiej oraz rewindykacyjnej, skupienie na prywatnych losach pojedynczych ludzi, doświadczonych przez historię, pokazywanie zacofania prowincji jako problemu cywilizacyjnego, a nie politycznego.

Dziedzina: nauki humanistyczne
Kwas acetylosalicylowy: wczoraj, dziś, jutro Zastosowanie kwasu acetylosalicylowego we wspołczesnej praktyce klinicznej jest jednym z podstawowych założeń pierwotnej i wtornej prewencji chorob układu sercowo-naczyniowego. W artykule przeanalizowano historię problemu, mechanizm efektywności przeciwpłytkowej kwasu acetylosalicylowego, celowość zastosowania jego wysokich i niskich dawek, a także wykorzystanie u pacjentow z nadciśnieniem tętniczym, po zabiegach rewaskularyzacji mięśnia sercowego oraz w profilaktyce udaru mozgu. Odniesiono się rownież do właściwości kwasu acetylosalicylowego zależnych od płci, podkreślając szczegolnie istotny wpływ u kobiet w wieku powyżej 65 lat oraz podając zalecenie stosowania u kobiet w każdym wieku, w tym u młodych, z podwyższonym ryzykiem rozwoju chorob układu sercowo-naczyniowego, m.in. Związanych z procesem miażdżycowym. Przeanalizowano także kwestię oporności na kwas acetylosalicylowy, ktora charakteryzuje się zarowno jego niezdolnością do zapobiegania rozwojowi powikłań zakrzepowych, jak i do adekwatnego tłumienia funkcji płytek krwi ocenianego w badaniach laboratoryjnych. Częstość ujawniania oporności na kwas acetylosalicylowy u chorych, ktorzy go stosują, waha się w zakresie 1–68%. Zwrocono uwagę na profilaktykę powikłań stosowania kwasu acetylosalicylowego związanych z rozwojem choroby wrzodowej – możliwe jest np. przyjmowanie postaci dojelitowej leku, ktora nieco zmniejsza ryzyko uszkodzeń śluzowki żołądka i krwotokow żołądkowo-jelitowych. Duże znaczenie ma przestrzeganie zaleceń terapeutycznych dotyczących kwasu acetylosalicylowego, tzn. należy uwzględniać możliwość obniżenia jego biodostępności w wyniku nieprzestrzegania zaleceń terapeutycznych, nieodpowiedniego sposobu dozowania albo zaburzeń jego wchłaniania w przewodzie pokarmowym.

Dziedzina: nauki medyczne i o zdrowiu
Wpływ czasu koncentracji i charakterystyk opadu na kształtowanie się hydrogramu odpływu w małej zlewni niekontrolowanej Wpływ czasu koncentracji i charakterystyk
opadu na kształtowanie się hydrogramu
odpływu w małej zlewni niekontrolowanej.
Celem artykułu była ocena wpływ czasu 
koncentracji i charakterystyk
opadu na kształtowanie się hydrogramu odpływu
w małej zlewni niekontrolowanej.
Analizę przeprowadzono dla zlewni rzeki
Sidzinka. Jej zlewnia w większości znajduje
się na terenie gminy miejskiej Kraków. Czas
koncentracji obliczono dwoma metodami:
Kerby’ego-Kirpicha oraz procedurą TR-55.
Wielkość opadu efektywnego obliczono za
pomocą metody SCS-CN. Wartości parametru
CN określono na podstawie bazy Corine
Land Cover 2003 oraz przy wykorzystaniu
ortofotomap. W trakcie obliczeń wykorzystano
cztery rozkłady natężenia deszczu dla
czasów trwania równych czasom koncentracji.
Założono rozkład blokowy oraz rozkład
o maksymalnym natężeniu występującym
na początku, w środku i na końcu epizodu
opadowego. Obliczenia przeprowadzono za
pomocą programu HEC-HMS 4.0. Wyniki
obliczeń wykazują zróżnicowanie wartości
zarówno przepływów w kulminacji, jak
i wysokości oraz objętości odpływu w zależności
od wykorzystanego wzoru na czas
koncentracji. Mimo iż różnica pomiędzy
wartościami parametru CN wyniosła tylko
6%, znacznie wpłynęło to na wartości przepływów
w kulminacji.

Dziedzina: nauki rolnicze
Uwarunkowania gospodarki wodnej na zdrenowanych pastwiskach Rowniny Sepolskiej. Czesc I.Warunki meteorologiczne Omówiono kształtowanie się warunków atmosferycznych rzutujących na zmienność stanów wody gruntowej i wilgotności gleby w latach 1999-2001 na Równinie Sępoplskiej w pobliżu Lidzbarka Warmińskiego na użytkach zielonych położonych na czarnych ziemiach.
Średnia temperatura powietrza w Lidzbarku Warmińskim w wieloleciu 1971-2000 wynosiła 7,2°C. Występowało w nim 10 lat o charakterze wilgotnym, 9 lat normalnych oraz 11 lat o charakterze suchym, przy czym lata 1975, 1976 i 1982 można zaklasyfikować jako bardzo suche. W trakcie prowadzonych badań stosunków powietrzno-wodnych gleb dwa lata były wilgotne o sumach opadów atmosferycznych wynoszących odpowiednio 792 mm w 1999 roku i 750 mm w 2001 roku. W 2000 roku wystąpiły jednocześnie dwa niekorzystne dla kształtowania zasobów wodnych w glebie elementy meteorologiczne: suchy charakter roku i wysoka średnia temperatura powietrza. We wspomnianym roku deficyt opadów występował w przeważającej części okresu wegetacyjnego, a średnia wartość wskaźnika klimatycznego bilansu wodnego wynosiła -30 mm.

Dziedzina: nauki rolnicze
Konstantyn I Wielki i Sobór Nicejski I (325) w wybranych źródłach historycznych Sobór Nicejski I (325) uznać należy za wydarzenie przełomowe w historii Kościoła i chrześcijaństwa. Podjęte tam decyzje wywarły olbrzymi wpływ na rozwój nowej religii rzymskiej, jak również na wydarzenia polityczne. Jedną z kluczowych postaci Soboru jest Konstantyn I Wielki (306-337). Cesarz „porzucił” oficjalnych bogów Romanitas i opowiedział się za Chrystusem. Nawrócenie Konstantyna miało jednak formę przyjęcia chrześcijańskiego Boga zgodnie z rzymską mentalnością. Celem artykułu było ukazanie wkładu Konstantyna w zwołanie Soboru Nicejskiego, jego przebieg oraz końcowe postanowienia. Przedstawiono szczegóły tego wydarzenia z uwzględnieniem podobieństw i różnic w przekazach historyków Kościoła starożytnego: Sokratesa Scholastyka, Sozomena, Filostorgiusza oraz Teodoreta z Cyru. Zwięzłe omówienie historii Soboru wyjaśnia okoliczności jego zwołania, przebieg, znaczenie podjętych tam postanowień.

Dziedzina: nauki teologiczne
Naturalne substancje o działaniu antykancerogennym w żywności Współczesny człowiek codziennie narażony jest na kontakt z rakotwórczymi substancjami pochodzącymi z powietrza, wody i żywności, a ciągły stres genotoksyczny przyczynia się do powstawania uszkodzeń oksydacyjnych DNA. Aktywność biologiczna flawonoidów, karotenoidów, witamin i składników mineralnych odgrywa znaczącą rolę w niwelowaniu niekorzystnych skutków oddziaływania kancerogenów na organizm człowieka, a co za tym idzie wpływa na zmniejszenie częstotliwości występowania chorób nowotworowych. Wiedza na temat korzyści płynących ze spożywania substancji zawartych w znanych od tysięcy lat warzywach, owocach, przyprawach czy ziołach zwiększa szansę świadomego kształtowania diety w szeroko rozumianym aspekcie profilaktyki nowotworowej.

Dziedzina: nauki rolnicze
Małżeństwa tatarskie w parafii muzułmańskiej w Studziance w świetle zachowanych akt metrykalnych z lat 1798-1911 Jan III Sobieski przywilejem z 12 marca 1679 r. nadał Tatarom ziemie w ekonomii brzeskiej. Otrzymali oni dobra w Studziance, Lebiedziewie i Małaszewiczach. Osadnictwo kontynuowali kolejni królowie. Wyznawcy islamu mieszkali m.in. w Połoskach, Małaszewiczach Wielkich i Małych, Trojanowie, Worońcu, Ossowie, Wólce Kościeniewickiej, Koszołach, Ortelu (dawnym Wortelu), Bokince (zwanej tatarską), Kościeniewiczach. Skupieni byli wokół Studzianki gdzie do 1915 roku funkcjonował meczet. Założyli także dwa cmentarze tatarskie w Studziance i Zastawku, które przetrwały do dzisiaj. W świetle adnotacji ksiąg metrykalnych z lat 1798-1911 w parafii w Studziance zawarto 131 małżeństw. Związki małżeńskie były zawierane w różnych miejscowościach. Duchowny tatarski jeździł z posługami do swoich wiernych, udzielając im ślubów. Pełnił niejako rolę urzędnika stanu cywilnego w terenie. Imamowie zapisywali księgi w języku polskim. Jedynie w latach 1800-1801,1803-1805 dokonywali wpisów po łacinie, a od 1867 roku zapisywali je po rosyjsku.

Dziedzina: nauki teologiczne
Wpływ stanu technicznego i regulacji silników wysokoprężnych na środowisko naturalne W pracy przedstawiono wyniki badania silników wysokoprężnych pojazdów samochodowych jeżdżących w terenie urzeźbionym miejscowości wczasowych i uzdrowiskowych. Wszystkie pojazdy samochodowe w których badano stan techniczny silników miały przebieg od 130 000 km do 300 000 km. Wykonano pomiary: stopnia zadymienia spalin, ciśnienia sprężania, szczelności wtryskiwaczy i jakości rozpylania oraz ocenę jakości oleju silnikowego Wykazano, że większość badanych silników spełnia normy zadymienia. Natomiast regulacje wtryskiwaczy były nieprawidłowe, tylko w dwóch silnikach nastawy były prawidłowe, natomiast w pozostałych przynajmniej jeden miał nieprawidłowe nastawy.

Dziedzina: nauki rolnicze
Z problematyki generalizacji osadnictwa i sieci dróg na mapach przeglądowych - metodyka i narzędzia generalizacji. Część II W drugiej części artykułu scharakteryzowano wybrane systemy geoinformacyjne służące do generalizacji map i danych przestrzennych Dyna-GEN oraz Clarity. Opisano również eksperymenty implementacji i weryfikacji wiedzy kartograficznej, związanej z generalizacją warstwy tematycznej osadnictwa i sieci dróg, opisanej w pierwszej części artykułu w poprzednim numerze kwartalnika.

Dziedzina: nauki ścisłe i przyrodnicze
Własne doświadczenia w leczeniu dzieci z pierwotną samoistną odmą opłucnową Wstęp: Odma opłucnowa to nagromadzenie powietrza w obrębie jamy opłucnowej. Przyczyną pierwotnej samoistnej odmy opłucnowej jest zazwyczaj rozerwanie podopłucnowego pęcherzyka lub torbielki. Metody leczenia odmy obejmują: leczenie zachowawcze, nakłucie i aspirację powietrza, drenaż jamy opłucnowej, leczenie operacyjne metodą torakotomii lub torakoskopii. Tylko nieliczne prace opisują leczenie odmy samoistnej u dzieci. Cel pracy: Przedstawienie własnych doświadczeń w leczeniu pierwotnej samoistnej odmy opłucnowej u dzieci. Materiał i metoda: W latach 2007‑2010 w Klinice Chirurgii i Onkologii Dziecięcej UM w Łodzi leczono z powodu pierwotnej samoistnej odmy opłucnowej 9 pacjentów. Wyniki: Okres obserwacji pacjentów wynosił od 5 do 36 miesięcy, średnio 11,9 miesiąca. Wśród leczonych dzieci były 2 dziewczynki i 7 chłopców. Wiek chorych wahał się od 13 do 17 lat i wynosił średnio 15,7 roku. U 6 pacjentów rozpoznano odmę opłucnową lewostronną, u 2 prawostronną, a u 1 odmę opłucnową obustronną. Dwóch pacjentów leczono z sukcesem zachowawczo. Spośród 7 dzieci leczonych drenażem u 3 wystąpił nawrót odmy po tej samej stronie. U 4 z 7 pacjentów wykonano torakoskopię. Wskazaniami do zabiegu operacyjnego były: brak rozprężenia płuca po leczeniu drenażem, utrzymujący się przeciek powietrza (>7 dni) oraz przeciwstronny nawrót odmy. Wnioski: Ustalenie optymalnego algorytmu postępowania u dzieci z pierwotną samoistną odmą opłucnową wymaga większej liczby doniesień dotyczących leczenia odmy w tej grupie wiekowej. Wysoki odsetek nawrotów u dzieci leczonych drenażem jamy opłucnowej przemawia za wcześniejszym kwalifikowaniem tych chorych do torakoskopii. Torakoskopowe wycięcie pęcherzy rozedmowych u dzieci z pierwotną samoistną odmą jest postępowaniem skutecznym i bezpiecznym.

Dziedzina: nauki medyczne i o zdrowiu
Tercjarki Zakonu Kaznodziejskiego na Pomorzu XIV–XVI w. W okresie średniowiecza na terenie Pomorza funkcjonowały dwie wspólnoty tercjarek dominikańskich, mianowicie w Toruniu i Gdańsku. Wpisywały się one w nurt niewielkich miejskich wspólnot religijnych istniejących w XIV‑XVI w: odwiedzały chorych, biednych i więźniów a na swój byt zarabiały pracą ręczną. Ich życie religijne koncentrowało się w wyznaczonej im kaplicy w kościele dominikanów. Siostry zobowiązane były do wspólnych pacierzy i poddane były władzy miejscowego przeora, co stanowiło o ich przynależności zakonnej. Typowe średniowieczne miejskie wspólnoty tercjarek na Pomorzu przetrwały do czasów reformacji, kiedy społeczność Torunia i Gdańska przeszła na protestantyzm.

Dziedzina: nauki teologiczne
Implikacje narracyjnej koncepcji tożsamości Paula Ricoeura Narracyjna koncepcja tożsamości, którą prezentuje Paul Ricoeur, ujmuje zdecydowanie szerszą perspektywę niż tylko perspektywa takożsamości osób w czasie rozumiana jako identyczność podmiotu x w czasie t1 i czasie t2. Koncepcja ta bowiem mówi nie tylko o byciu tym samym czy takim samym, ale również o byciu sobą. Bycie sobą to charakterystyczne jedynie dla człowieka wyzwanie rzucone czasowi, gdzie podmiot – mimo towarzyszących mu zmian – pozostaje sobą. Z myśli Ricoeura można jednak wydobyć jeszcze więcej, gdzie bycie sobą jest realizacją własnego, niepowtarzalnego etosu danego w ustanowieniu w byciu. To ustanowienie w byciu obejmuje kontekst zakorzenienia w historii, tradycji, kulturze, ale również najbardziej zindywidualizowane odniesienie do Boga.

Dziedzina: nauki teologiczne
Lotnicze zastosowania silników z wirującym tłokiem W tym zwartym opracowaniu przedstawiono ideę działania silnika z wirującym tłokiem oraz aktualny stan zaawansowania jego konstrukcji już użytkowanych wmotoryzacji i lotnictwie. Silniki te mają szczególną cechę: bez zmiany pola przekroju poprzecznego pożądaną moc można osiągnąć dobierając odpowiednią liczbę segmentów wirnikowych o wspólnej osi silnika. Tego rodzaju konstrukcja szczególnie łatwo wpisuje się w obrys gondoli silnikowej lub kadłuba samolotu. Zwartość konstrukcyjna, znacznie mniejsza liczba części wsilniku wirnikowym niż  w „klasycznym” tłokowym, mniejsza pulsacja momentu obrotowego, jak i jego mała zależność od prędkości obrotowej stwarza szansę konkurencyjności w zastosowaniach motoryzacyjnych i lotniczych.

Dziedzina: nauki inżynieryjno-techniczne
Popioły fluidalne – właściwości i zastosowanie Technologia spalania fluidalnego wytwarza popioły znacznie różniące się od powstających w kotłach konwencjonalnych. Główną cechą popiołów fluidalnych jest obecność w nich produktów odsiarczania spalin oraz niewykorzystanego sorbentu, w połączeniu ze znacznie odmiennym składem mineralogicznym glinokrzemianów wynikających ze znacznie niższej temperatury spalania. Popiół fluidalny ma wiele interesujących właściwości, z których najbardziej wybija się jego stosunkowo duża aktywność chemiczna. Podczas gdy wiele potencjalnie obiecujących obszarów zagospodarowania tych popiołów nadal czeka na rozwinięcie, wydaje się ważne, żeby – nadal składując znaczną ich ilości – pozostawiać sobie możliwości przyszłego odzysku i wykorzystania zeskładowanych popiołów, raport w końcowej części analizuje kilka takich możliwości podając wybrane przykłady. W podsumowaniu zwraca uwagę, iż dotychczasowe badania skupiały się na usuwaniu uciążliwości popiołów fluidalnych, zaś obecne i przyszłe dotyczą ich zastosowań surowcowych.

Dziedzina: nauki inżynieryjno-techniczne
Prawo do fotografowania zabytków jako forma korzystania z prawa do dziedzictwa kulturowego. Zakres swobody i ograniczenia Przedmiotem artykułu jest analiza prawa do fotografowania zabytków, a szczególna uwaga poświęcona jest zakresowi swobody korzystania z niego i jego niezbędnym ograniczeniom. Zdaniem autora jest to forma korzystania z prawa do dziedzictwa kulturowego, które nie ma jednak charakteru absolutnego. W takim stanie prawnym powstaje zatem pytanie, na czym te ograniczenia polegają i jaka jest ich formalna podstawa. Odpowiadając na nie, autor wywodzi, że z jednej strony ich źródłem jest prawo własności zabytku, obejmujące także wyłączność komercyjnego korzystania z jego wyglądu, z drugiej zaś pozostające w mocy autorskie prawa majątkowe, przysługujące np. twórcom dzieł architektury współczesnej, stanowiącej już chronione dziedzictwo kulturowe. Szczegółową analizę treści tych uprawnień podsumowuje wniosek, w myśl którego stanowią one usprawiedliwioną podstawę uzasadniającą wynikające z nich ograniczenia prawa do fotografowania zabytków jako jednej z form prawa do korzystania z dziedzictwa.

Dziedzina: sztuka
Wykorzystanie instrumentalnej oceny zaburzeń połykania u pacjentów po operacjach rekonstrukcyjnych wolnym płatem z powodu nowotworów jamy ustnej i gardła Cel pracy: Ocena korzyści z zastosowania instrumentalnych metod badania zaburzeń połykania w procesie diagnostycznym i zaplanowaniu terapii u pacjentów z dysfagią, po operacjach rekonstrukcyjnych z powodu nowotworów jamy ustnej i gardła. Materiał i metody: Od stycznia do września 2016 roku przeprowadzono badania instrumentalne zaburzeń połykania u 7 chorych operowanych z powodu raka jamy ustnej i gardła z rekonstrukcją wolnym płatem. Wszyscy pacjenci byli badani kilkukrotnie po zabiegu zgodnie z jednolitym protokołem: 1) ocena zaburzeń anatomicznych i deficytów neurologicznych związanych z zakresem operacji, 2) przesiewowy test połykania wody, 3) badanie fiberoskopowe i/lub wideofluroskopia. Wyniki: Wszyscy chorzy zgłaszali zaburzenia połykania i niezamierzony spadek masy ciała (średnio 5,9% wyjściowej masy ciała w ciągu 3 miesięcy). W teście połykania wody wynik negatywny (brak zaburzeń) otrzymało trzech chorych dla 5 ml wody oraz dwóch dla 10, 20 i 90 ml wody. W trakcie badania endoskopowego wykazano: aspirację (ślina, płyn), penetrację (puree, płyn), przedwczesne połykanie (puree, płyn), multipołknięcia (płyn, puree, pokarm stały) oraz zaleganie (ślina, płyn, puree, pokarm stały). W czasie wideofluroskopii największym problemem było zaburzenia fazy oralnej połykania: problemy z formowaniem bolusa, ruchy pompujące języka, zaleganie w przedsionku jamy ustnej, przedwczesne połykanie, opóźniony odruch połykowy. W trakcie gardłowej fazy połykania stwierdzono: zalegania w zachyłkach gruszkowatych i dołkach zajęzykowych, osłabioną elewację krtani, penetrację, aspirację oraz multipołknięcia. Wnioski: Badania instrumentalne pomagają w szczegółowej diagnostyce dysfagii u osób po operacjach onkologicznych. Są niezbędnym narzędziem w planowaniu procesu terapeutycznego, ustalenia wskazań do odpowiedniego sposobu odżywiania, co pozwala na optymalny proces gojenia po dużych zabiegach rekonstrukcyjnych w obrębie głowy i szyi.

Dziedzina: nauki medyczne i o zdrowiu
Obszary prognostyczne kopalin pospolitych województwa śląskiego – zaplecze surowcowe czy kłopot? W artykule zaprezentowano prognozy udokumentowania nowych złóż kopalin pospolitych w obrębie województwa śląskiego oraz możliwość ich zagospodarowania, uwzględniając ograniczenia sozologiczne i zagospodarowanie terenu oraz zapotrzebowanie na określony surowiec.

Dziedzina: nauki ścisłe i przyrodnicze