PL-MTEB/plsc-clustering-p2p huggingface dataset:
Trzy krzyże nad parchatką – symbol w krajobrazie kulturowym Małopolskiego Przełomu Wisły Przed dwustu laty księżna Izabela Czartoryska stworzyła w podpuławskiej Parchatce samotnię z romantycznym ogrodem. Założenie to stanowiło ważny element zrealizowanej przez Czartoryską koncepcji harmonijnego powiązania krajobrazu z racjonalną gospodarką. Dopełnieniem krajobrazu melancholijnej Parchatki były trzy krzyże, usytuowane na wzniesieniu położonym na południe od ogrodu z samotnią. Niestety nie tylko krzyże nie przetrwały, ale również zatarła się pamięć o osobie, której były one dedykowane ‐ hrabinie Zofii z Matuszewiczów Kickiej. W 2005 r. Towarzystwo Ochrony Dziedzictwa Kulturowego „Kazimierska Fara” wystąpiło z inicjatywą odtworzenia krzyży nad Parchatką jako hołdu oddanego przez księżną Izabelę ukochanej wychowance. Architektoniczny projekt krzyży wykonany został przez prof. Konrada Kucza–Kuczyńskiego z Politechniki Warszawskiej. Odtworzenie krzyży w Parchatce (2006r.) i przypomnienie postaci Zofii Kickiej stało się symbolicznym spełnieniem testamentu księżnej Izabeli zawartego w słowach: „Przeszłość – Przyszłości”.

Dziedzina: architektura i urbanistyka
Dziedzictwo kulturowo-historyczne obszarów wiejskich Podhala w strategiach rozwoju gmin Dziedzictwo kulturowo-historyczne i turystyka kulturowa to ważne czynniki społeczno-ekonomicznego rozwoju obszarów wiejskich Podhala. Region ten posiada atrakcyjne walory antropogeniczne dzięki którym istnieje możliwość uprawiania na Podhalu nie tylko turystyki wypoczynkowej, pieszej górskiej, narciarskiej czy ekoturystyki, ale również turystyki kulturowej będącej formą turystyki poznawczej oraz krajoznawczej. W jej rozwoju, oprócz zabytków architektury, muzeów, skansenów, kultywowania folkloru, tradycji ważna jest aktywność władz samorządowych. Problem badawczy postawiony w niniejszym opracowaniu dotyczy analizy walorów kulturowych i elementów dziedzictwa kulturowo-historycznego obszarów wiejskich Podhala zawartych w strategiach rozwoju siedmiu gmin podhalańskich (Biały Dunajec, Bukowina Tatrzańska, Czarny Dunajec, Kościelisko, Nowy Targ, Poronin i Szaflary). Atrakcje te są zapisane w silnych i słabych stronach Analiz SWOT. Metodą badawczą były studia dokumentów strategicznych. Aby zrealizować główny cel pracy związany z analizą lokalnych walorów antropogenicznych, w marcu 2018 roku poddano analizie wymienione 2 elementy składowe Analizy SWOT wyszczególnionych gmin. Zostały w nich zapisane różne atrybuty i czynniki bezpośrednio odnoszące się do rozwoju lokalnej turystyki, w tym turystyki kulturowej. Do najważniejszych zaliczono: folklor, zabytki architektury, twórczość ludową oraz produkty regionalne i tradycyjne. Cele pośrednie dotyczyły charakterystyki najważniejszych pojęć związanych z dziedzictwem kulturowo-historycznym. Opisano na podstawie literatury walory kulturowe (antropogeniczne), istotę wartości kulturowych, zdefiniowano pojęcie tradycji i folkloru oraz turystyki kulturowej i wiejskiej turystyki kulturowej.

Dziedzina: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Wykorzystanie metody przypadku w doskonaleniu jakości produktów żywnościowych oraz zapewnienia ich bezpieczeństwa Celem autorów pracy jest przedstawienie możliwości zastosowania metody
przypadku w realizacji przedmiotów z zakresu technologii żywności i żywienia oraz nauk
o jakości przez studentów studiów I i II stopnia na UE we Wrocławiu. Studenci studiów
I stopnia mieli zaprezentować w formie eseju przykład z własnego doświadczenia, umożliwiający udoskonalenie procesu w oparciu o wykorzystanie analizy przyczyn i skutków błędów FMEA. Studenci studiów II stopnia mieli ukazać w formie eseju i prezentacji nieuczciwość producentów żywności i afery, które zachwiały wiarę konsumentów w bezpieczeństwo
żywności. Zastosowanie metody przypadku skutkowało tym, że osoby ją stosujące mogły
w praktycznym aspekcie zastosować analizę FMEA, przedstawić nieprawidłowości oraz
wskazać na działania zapobiegawcze i doskonalące. Metoda przypadku jest kształcąca zarówno dla studentów, jak i dla prowadzącego, zmusza go bowiem do poszukiwania takich
rozwiązań dydaktycznych, aby teoria mogła znaleźć zastosowanie w praktyce.

Dziedzina: nauki o zdrowiu
Szczegółowa charakterystyka litologiczno-surowcowa złoża wapieni dewońskich Szewce W artykule przedstawiono charakterystykę litologiczno-surowcową złoża wapieni dewońskich Szewce. Na podstawie przeprowadzonych badań terenowych scharakteryzowano zmienność wykształcenia wapieni w profilu złożowym. Dodatkowych informacji na temat zasięgu serii wapieni dewońskich w rejonie złoża, występujących stref uskokowych oraz zjawisk krasowych dostarczyły badania geofizyczne, w tym pomiary sejsmicznej tomografii refrakcyjnej (STR), tomografii elektrooporowej (ERT) oraz pomiary georadarem (GPR). Prezentowana charakterystyka surowcowa wapieni, obejmująca ocenę walorów dekoracyjnych skały i jej właściwości fizyczno-mechanicznych uzupełniona została o wyniki pomiarów bloczności w odsłoniętej ścianie kamieniołomu. W końcowej części artykułu zarysowano perspektywy eksploatacji złoża metodą podziemną.

Dziedzina: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocena stanu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia w przedsiębiorstwach budowlanych Autor charakteryzuje proces tworzenia statystyki EU-27 i unijnego modelu wypadku do celów statystycznych, przytacza statystykę wypadków w Polsce oraz przeprowadza analizę przyczyn ich powstania. Na bazie otrzymanych danych określa rodzaj informacji niezbędnej do identyfikacji stanu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia w przedsiębiorstwach budowlanych i dobiera narzędzie do przeprowadzenia badań. Na podstawie wyników badań dokonuje oceny stanu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia w przedsiębiorstwach budowlanych.

Dziedzina: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Energetyczna współpraca Rosji i Niemiec w kontekście kryzysu ukraińskiego Stosunki między Rosją a Niemcami mają długą i zawiłą historię, podczas której następowały okresy współpracy, konfliktów, wojen, co było determinowane postępującymi interakcjami tych krajów. Po zakończeniu zimnej wojny i zjednoczeniu Niemiec te dwa państwa wypracowały partnerstwo strategiczne, w którym dziedzina energetyczna stanowiła jeden z najważniejszych czynników współpracy. W 2014 r. z powodu przyłączenia Krymu do Rosji i konfliktu na wschodniej Ukrainie stosunki rosyjsko-niemieckie znacznie się pogorszyły. Autorka niniejszego artykułu podjęła próbę analizy energetycznej współpracy Rosji z Niemcami podczas konfliktu na Ukrainie. Wykorzystana literatura naukowa jest ważna dla realizacji wyznaczonych celów badawczych, gdyż kompleksowa analiza pozwoliła zidentyfikować kluczowe problemy stojące przed Rosją i Niemcami w ramach dwustronnej współpracy energetycznej, a także główne problemy i sprzeczności hamujące dialog obu państw.

Dziedzina: nauki o polityce i administracji
Systemy do sprawdzania mierników z kalibratorem kontrolnym i z miernikiem kontrolnym Artykuł przedstawia teoretycznie oraz pokazuje przykładowe rozwiązania aplikacyjne komputerowych systemów pomiarowych do sprawdzania, wzorcowania i adjustacji multimetrów. Opisując system z kalibratorem kontrolnym oraz system z miernikiem kontrolnym przedstawia ich możliwości oraz wymagania stawiane przez przepisy krajowe i unijne. Opisuje procedury sprawdzania mierników oraz szereg zadań stawianych zautomatyzowanym systemom pomiarowym. Przedstawia również opracowane przez autora przykładowe aplikacje programowe do wspomagania procedur pomiarowych w opisywanych systemach.

Dziedzina: automatyka, elektronika i elektrotechnika
Ochrona środowiska w europejskim prawie karnym. Część I. Droga do dyrektywy wspólnotowej Dnia 19 listopada 2008 r. została wydana dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/99/WE w sprawie ochrony środowiska poprzez prawo karne. Celem czteroodcinkowego szkicu poświęconego dyrektywie jest przedstawienie jej treści z uwagami oceniającymi stopień zgodności polskiego prawa karnego środowiska z założeniami dyrektywy. Przedmiotem części pierwszej jest zaprezentowanie drogi od Konwencji Strasburskiej z 4 listopada 1998 r., która nie weszła w życie, przez decyzję ramową Rady z 27 stycznia 2003 r. i która została unieważniona przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości, do obowiązującej dyrektywy.

Dziedzina: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Blokada kolmatacyjna w procesie filtracji grawitacyjnej zawiesiny węglowej na złożu piaskowym Zjawisko kolmatacji w procesie filtracji polega na mechanicznym zatrzymaniu fazy stałej w złożu porowatym. Jednocześnie mogą zachodzić zjawiska kolmatacji fizycznej, chemicznej oraz biologicznej. Kolmatacja fizyczno-chemiczna wywołana jest adsorpcją cząstek fazy stałej ścieków na powierzchni ziaren warstwy filtracyjnej, najczęściej w warunkach polaryzacji elektrostatycznej tych ziaren. Kolmatacja chemiczna wywołana jest osadzaniem się na ziarnach warstwy filtracyjnej osadu w postaci węglanów wapnia i związków żelaza oraz innych substancji mineralnych nierozpuszczalnych w danych warunkach. Proces kolmatacji chemicznej potęguje się wraz ze wzrostem prędkości przepływu. Kolmatacja biologiczna wywołana jest zatrzymaniem w osadzie bakterii, których aktywność może zwiększyć proces kolmatacji. Analiza wypływu poszczególnych parametrów na przebieg kolmatacji w procesie filtracji pozwala stwierdzić, że precyzyjny opis tego zjawiska jest bardzo trudny, dlatego niezbędne są eksperymenty w możliwie szerokim zakresie zmienności parametrów, tak aby opis procesu filtracji był możliwie dokładny.

Dziedzina: inżynieria materiałowa
Glina w architekturze armeńskiej W artykule, na podstawie badań własnych, prac wykopaliskowych i danych z literatury, opisano różnorodne zastosowania surowej i wypalonej gliny w architekturze armeńskiej od czasów starożytnych. Omówiono powszechnie spotykane w architekturze armeńskiej gliniane paleniska, naczynia rytualne, ołtarze i obudowy palenisk, często przyozdobione elementami zoomorficznymi. Poruszono kwestie związane z wykorzystaniem gliny we wnętrzach i dziedzińcach budynków, z ich dekoracją
oraz z dziełami sztuki w przestrzeni publicznej.

Dziedzina: inżynieria materiałowa
Zwężka jako niezbrojony element studzienek kanalizacyjnych Od momentu wprowadzenia przez Polski Komitet Normalizacyjny zharmonizowanych norm europejskich podstawowym dokumentem odniesienia, wykorzystywanym do deklarowania odpowiedniej jakości studni kanalizacyjnych, jest norma PN-EN 1917:2004 Studzienki włazowe i niewłazowe z betonu niezbrojonego, betonu zbrojonego włóknem stalowym i żelbetowe [1].

Dziedzina: architektura i urbanistyka
Gustaf Eneström (1852-1923) Gustaf Hjalmar Eneström urodził się 5 września 1852 roku w miejscowości Nora.Jego rodzicami byli Jacob Philip Eneström i Anna Augusta Lundquist. Ojciec był właścicielem kopalni węgla. Gustaf miał starszą siostrę Emmy, której właściwe nazwisko brzmiało Emma Lovisa Eneström (1850-1936).

Dziedzina: matematyka
Inicjatywy społeczne jako stymulator decyzji w zakresie rewaloryzacji zabytkowych przestrzeni na przykładzie parku Jerzmanowskich w Prokocimiu Jest to studium przypadku, gdzie od dwudziestu lat realizowane są w praktyce zapisy, które znalazły się w Ramowej Konwencji Rady Europy z Faro z roku 2005 dotyczącej wartości dziedzictwa kulturowego dla społeczeństwa, ratyfikowanej przez Polskę w 2021 r. Park Jerzmanowskich w Prokocimiu to jeden z najstarszych zachowanych parków dworskich w granicach administracyjnych Krakowa. Artykuł przedstawia historyczne fazy parku z uwzględnieniem ostatnich działań społecznych w celu zachowania jego świetności. Prezentuje projekt integrujący współczesne i historyczne elementy parku i jego realizację. Przywołuje zasługi Towarzystwa Przyjaciół Prokocimia dla ocalenia historycznego otoczenia dawnego prokocimskiego dworu i wpływ tej organizacji społecznej na decyzje konserwatorskie. Opisuje problem partycypacji społecznej w odniesieniu do obiektów zabytkowych.

Dziedzina: sztuki plastyczne i konserwacja dzieł sztuki
Interfejsy „czytania” książki Na globalnym rynku usieciowionych informacji i podmiotów książka pozostaje obiektem wielu relacji. Uwidacznia się to szczególnie wyraźnie w związku ze stopniowym upowszechnieniem się jej elektronicznej formy wydawniczej o zmodyfikowanej strukturze i odmiennym sposobie percepcji. W konsekwencji reorganizacji procesu produkcji, dystrybucji i udostępniania treści zmieniają się też stopniowo przyzwyczajenia odbiorców, kształtowane przez rynek i styl życia, a także sposób rozumienia tego, czym jest książka.

Dziedzina: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Zasoby logistyczne jako determinanta potencjału logistycznego sił zbrojnych Artykuł przedstawia wyniki badań uzyskane w procesie badawczym ukierunkowanym przez następujący problem naukowy: Jakie istnieją możliwości pozyskiwania zasobów spoza systemu logistycznego sił zbrojnych, które w istotny sposób zwiększają potencjał logistyczny wojsk adekwatnie do istoty wykonywanych zadań taktyczno-operacyjnych? Tym samym celem badań było określenie źródeł zasobów logistycznych i istoty ich wpływu na potencjał logistyczny sił zbrojnych. W czasie pokoju organy kierowania systemem logistycznych sił zbrojnych koncentrują się na dwóch głównych przedsięwzięciach: realizacji szkolenia oddziałów i pododdziałów logistycznych oraz tworzeniu odpowiedniego potencjału logistycznego, adekwatnego do charakteru zadań określonych dla sił zbrojnych. Liczba i charakter tych zadań są zróżnicowane ze względu na czas, rodzaj i miejsce operacji wojskowej. Tym samym wielkość potencjału logistycznego i możliwości jego kreowania są zależne głównie od wielkości, charakteru i możliwych do wykorzystania źródeł zasobów logistycznych. Zatem przedstawienie złożoności sytuacji decyzyjnej i uwarunkowań podejmowania decyzji logistycznych, w tak złożonej sytuacji decyzyjnej, są głównymi wynikami badań przedstawionymi w artykule. Jako zasadnicze metody badawcze zostały wykorzystane analiza i synteza, wnioskowanie przez analogię oraz studium przypadku.

Dziedzina: nauki o bezpieczeństwie
Czas - czwarty wymiar pracy Celem artykułu jest omówienie problemów zdrowotnych wynikających z organizacji pracy w "społeczeństwie 24-godzinnym": elastycznego czasu pracy, pracy nocnej i zmianowej. Udoskonalenie przepływu informacji i zmiany związane z globalizacją coraz częściej wymuszają aktywność zawodową niezależnie od pory doby. Zła organizacja niestandardowego czasu pracy może prowadzić do niekorzystnych skutków zdrowotnych i społecznych.

Dziedzina: nauki o bezpieczeństwie
Dynamika zawartości kationów alkalicznych w wodach rzeki Dunajec w sezonie wegetacyjnym Oceniano zawartość Ca, Mg, Na i K w wodach rzeki Dunajec na odcinku od ujęcia do
Wisły do dopływu Popradu. Próbki pobrano z 20 punktów: 8 na zbiornikach zaporowych
i 12 na rzece, 2 razy wiosną i latem oraz 1 raz jesienią 2003 r.
Zawartości Ca, Mg, Na i K w wodach Dunajca nie odbiegały od ich naturalnych stężeń w rzekach Europy. Wczesną wiosną wody zawierały średnio mniej kationów, a w następnych
terminach ich stężenie było wyższe i zbliżone. Stężenie Mg i K zależało w mniejszym
stopniu od pory roku niż poziom Ca i Na. Niższe ich stężenie notowano w wodach
zbiorników zaporowych, ale nie była to radykalna różnica w stosunku do stężenia w Dunajcu
zasilającym Zbiornik Rożnowski. Sposób użytkowania rolniczo-przemysłowej części zlewni
wywołał lokalny wzrost stężenia kationów w wodach Dunajca w wyniku zrzutu zanieczyszczeń
ze źródeł punktowych, bez istotnej zmiany w wodach poniżej nich.
Stężenie Mg, Na i K w wodach Dunajca spełniało kryteria dla wód I klasy o najwyższej jakości, a w 95% próbek także standardy zawartości Ca. Ich zawartość była odpowiednia
dla wód pitnych.

Dziedzina: nauki biologiczne
Seniorzy na rynku usług bankowych w Polsce Cel – Określenie preferencji przedstawicieli Polaków zaliczanych do grupy wiekowej 65+
w korzystaniu z podstawowych rodzajów produktów na rynku bankowym.
Metoda badań – Badania ankietowe przeprowadzone na grupie 569 respondentów
zaliczanych do generacji 65+; wykonane przy pomocy kwestionariusza ankietowego w okresie od
marca do maja 2018 r. Poprzedzone badaniem pilotażowym zrealizowanym w styczniu 2018 r.
Wynik – Określono zachowania Polaków zaliczanych do generacji 65+ na rynku usług
bankowych. Oszacowano poziom zainteresowania produktami bankowymi i poziom aktywności
w korzystania tych produktów oraz ustalono preferowane sposoby realizacji usług bankowych.
Dokonano analiza portfela produktów bankowych tego segmentu klientów.
Oryginalność/Wartość – Wyniki badań stanowią poszerzenie stanu wiedzy na temat
zachowań klientów zaliczanych do generacji 65+ na polskim rynku usług bankowych.

Dziedzina: ekonomia i finanse
Kopiec Kościuszki w Krakowie – pomnik historii. Konserwacja, zarządzanie, promocja. Treść ideowa zabytku. Odrobina historii Kopiec Kościuszki zbudowany w l.1820-1823 przez Naród Polski jako symboliczna mogiła za pomnik dla Tadeusza Kościuszki jest drugą obok Wawelu znacząca subdominantą w krajobrazie kulturowym Krakowa. W poł. XIX w. wokół Kopca zbudowano fort cytadelowy o cechach neostylowych, uznany za arcydzieło architecturae militaris. W r. 1936 Kopiec został wpisany do rejestru zabytków a w 2017 r. rozporządzeniem Prezydenta RP wraz z otoczeniem został uznany za pomnik historii. Jako budowla ziemna Kopiec podlega nieustannym procesom destrukcji, powodowanym siłami natury. Stałą pieczę konserwatorską nad nim sprawuje Komitet Kopca Kościuszki ustanowiony w 1820 r. Komitet też troszczy się o otoczenie Pomnika restaurując podległe mu części fortu. Sukcesem konserwatorsko-adaptacyjnym jest przekształcenie kurtyny południowej (czyli wału ziemnego umocnionego murem, z pochylnią do wytaczania dział) w wielokubaturowe, dwukondygnacyjne centrum konferencyjno-wystawowe. Wpływa też Komitet na prześwietlenie samosiewnego lasu, wokół Kopca i na przedpolu fortu, w celu odsłonięcia tego zabytkowego zespołu. W pozostałych, podległych Komitetowi częściach fortu organizowane są wystawy kościuszkowskie a docelowo ma tu powstać muzeum Kościuszki. Pośród przedsięwzięć mających promować Kopiec Kościuszki z otoczeniem, jako obiekt o wartościach historycznych, architektonicznych i krajobrazowych – materialnych i niematerialnych są liczne publikacje polsko i obcojęzyczne, wykłady głoszone w Polsce, ale też w Stanach Zjednoczonych, Francji, Szwajcarii i Australii. Najlepszym świadectwem ugruntowanego miejsca Mogiły Kościuszki w polskiej przestrzeni i w geografii Globu oraz w świadomości Polaków i wielu cudzoziemców jest ogromna i systematycznie wzrastająca frekwencja.

Dziedzina: nauki o kulturze i religii
Badanie fitotoksyczności cieczy jonowej chlorek 1-(metylotiometylo)-3-butyloimidazoliowy Ciecze jonowe mające niskie temperatury topnienia (<100÷150°C) zostały zakwalifikowane do nowej generacji polarnych rozpuszczalników organicznych i katalizatorów. Związki te są nielotne, niepalne, a ich „zielony” charakter jest związany z nieznacznym ciśnieniem ich oparów. Jednakże, wprowadzenie do obrotu jakichkolwiek substancji chemicznych wymaga określenia ich wpływu na wszystkie składowe przyrody. Oznaczenie potencjalnej ekotoksyczności nowych związków chemicznych wiąże się z prowadzeniem badań dotyczących oddziaływania tych substancji na wzrost i rozwój wybranych organizmów. W przedstawionej pracy określono wpływ chlorku 1-metylotiometylo-3-butyloimidazoliowego, wprowadzonego do gleby, na wschody i wczesne stadia wzrostu i rozwoju roślin wyższych, zgodnie z normą ISO-11269-2:1995. W przeprowadzonym eksperymencie nasiona wybranych gatunków lądowych roślin wyższych - jęczmienia jarego (Hordeum vulgare) i rzodkiewki zwyczajnej (Raphanus sativus L. subvar. radicula Pers.) wysiano do wazonów zawierających glebę, do której dodano badany związek chemiczny, oraz do wazonów zawierających glebę kontrolną. Przez cały okres prowadzenia badań utrzymywano optymalne warunki wzrostu i rozwoju dla wybranych gatunków roślin. Oceniając fitotoksyczność chlorku 1-metylotiometylo-3-butyloimidazoliowego, określono i porównano wschody i masę (suchą i zieloną) pędów roślin kontrolnych ze wschodami i masą (suchą i zieloną) pędów roślin rosnących na glebie, do której wprowadzono odpowiednie ilości tego związku. Dokonano również oceny wizualnej wszystkich uszkodzeń badanych gatunków roślin, takich jak zahamowanie wzrostu, zmiany chloro- i nekrotyczne.

Dziedzina: nauki o ziemi i środowisku
Drenaż czy paracenteza Drenaż wentylacyjny ucha środkowego i nacięcie błony bębenkowej to dwie najczęściej wykonywane procedury zabiegowe w otolaryngologii, zwłaszcza dziecięcej. Paracenteza, inaczej myringotomia – polega na nacięciu błony bębenkowej albo w celu ewakuacji wydzieliny patologicznej z jamy bębenkowej, albo w celach diagnostycznych. Drenaż wentylacyjny ucha środkowego polega na założeniu drenu wentylacyjnego w nacięcie błony bębenkowej (różnego typu dreny zakładane są na różny czas) w celu poprawy słuchu oraz upowietrznienia jamy bębenkowej. Zabiegi te są wykonywane przez przewód słuchowy zewnętrzny w znieczuleniu miejscowym lub ogólnym. W części przypadków paracentezy i drenażu występują powikłania.

Dziedzina: nauki medyczne
Wyroby specjalne OBRUM Sp. z o.o. zrealizowane dla potrzeb wojsk lądowych W artykule przedstawiono główne wyroby specjalne wykonane w Ośrodku Badawczo-Rozwojowym Urządzeń Mechanicznych OBRUM Sp. z o.o. z przeznaczeniem dla wojsk lądowych. Artykuł ujmuje głównie sprzęt saperski.

Dziedzina: nauki o bezpieczeństwie
Skład narodowościowy ludności Federacji Rosyjskiej na przełomie XX i XXI wieku W artykule opisano i skomentowano w ujęciu statycznym i dynamicznym przemiany demograficzno-etniczne zachodzące w Rosyjskiej SSR oraz Federacji Rosyjskiej. Przedstawiono liczebność i rozmieszczenie geograficzne poszczególnych narodowości zamieszkujących terytorium współczesnej Federacji Rosyjskiej. Podstawą analizy statystycznej, a następnie merytorycznej były trzy spisy ludności (1959, 1989, 2010). Porównanie danych z tych trzech przekrojów czasowych dało możliwość określenia stanu i przeobrażeń narodowościowych w ostatnich dekadach XX w. oraz w pierwszym dziesięcioleciu XXI w. Skoncentrowano uwagę na sytuacji etnicznej w Autonomicznych Republikach i Okręgach Narodowościowych.

Dziedzina: historia
Spożycie folianów w Polsce na podstawie piśmiennictwa z ostatnich 10 lat (2000-2010) Celem pracy było dokonanie przeglądu piśmiennictwa z ostatnich 10 lat dotyczących spożycia folianów przez osoby
dorosłe w Polsce. Średnie spożycie folianów wśród osób dorosłych (18-96 lat) wahało się w rożnych subpopulacjach w zakresie
110-352 μg/os/d. Młode kobiety (18-35 lat), nie będące w ciąży spożywały średnio 127-315μg tej witaminy dziennie
oraz 18-25% z nich deklarowała stosowanie suplementów kwasu foliowego. Osoby starsze w wieku 60 lat i powyżej spożywały
133-284 μg/os/d i jedynie 13-14% z nich stosowało suplementy. Głównym źródłem omawianej witaminy w diecie
osób dorosłych były przede wszystkim warzywa oraz pieczywo.

Dziedzina: nauki o zdrowiu