PL-MTEB/plsc-clustering-p2p huggingface dataset:
Wpływ probiotycznej suplementacji diety na parametry czerwonokrwinkowe u dziewcząt Probiotyki charakteryzują się stosunkowo dużą aktywnością metaboliczną, nie tylko immunomodulacyjną, ale także
syntetyzują w przewodzie pokarmowym niektóre witaminy z grupy B, poliaminy, argininę. Są to czynniki stymulujące procesy
erytropoezy i hemopoezy. Celem pracy było prześledzenie wpływu probiotyków na zachowanie się wskaźników czerwonokrwinkowych
u 18 – 19 letnich uczennic zakwaterowanych i żywionych w internacie. Badana grupa otrzymywała przez 6
tygodni 3 x dziennie preparat probiotyczny Trilac oraz preparat Błonnik jako prebiotyk. Na wstępie i po 6 tygodniach
podawania oznaczono wskaźniki czerwonokrwinkowe. Nie stwierdzono istotnych statystycznie zmian tych wskaźników po 6
tygodniowej probiotycznej suplementacji diety w porównaniu do wartości wyjściowych. Badane parametry hematologiczne
pozostawały w granicach normy. Niewykluczone, że czas podawania probiotyków był zbyt krótki.

Dziedzina: nauki o zdrowiu
Praktyczne zastosowania specjalistycznego skanera 3D do przeprowadzania kontroli geometrii narzędzi skrawających w przemyśle motoryzacyjnym Niniejszy artykuł przedstawia wdrożenie skanera 3D jako wsparcie kontroli narzędzi w przemyśle produkcyjnym. W artykule zawarta została wiedza z zakresu inżynierii odwrotnej i skanowania trójwymiarowego, przedstawienie skanera bazującego na technologii różnicowania ogniskowego oraz sposób zastosowania urządzenia w oparciu o aplikacje przemysłowe, w branży motoryzacyjnej. Tekst zawiera przedstawienie sposobu rozszerzenia kontroli narzędzi, jak również kontrolę wyrobów zarówno przed, jak i po obróbce.

Dziedzina: informatyka
Charakterystyka enzymow pochodzenia mikrobiologicznego bioracych udzial w degradacji arabinoksylanow i ich rola w pozyskiwaniu kwasu ferulowego z wyslodzin piwowarskich Celem pracy było scharakteryzowanie enzymów pochodzenia bakteryjnego i grzybowego biorących udział w degradacji arabinoksylanów. W szczególności scharakteryzowano esterazy kwasu ferulowego, ksylanazy i acetyloesterazy. Przedstawiono stan badań nad pozyskiwaniem kwasu ferulowego z wysłodzin piwowarskich i innych materiałów roślinnych, po zastosowaniu oczyszczonych enzymów lub preparatów enzymatycznych pochodzenia mikrobiologicznego. Wysłodziny piwowarskie są najcenniejszym produktem odpadowym przemysłu piwowarskiego, bogatym w cenne składniki żywieniowe, np. białko, błonnik pokarmowy i kwasy tłuszczowe. Kwas ferulowy jest naturalnym, silnym przeciwutleniaczem występującym pospolicie w ziarniakach roślin Graminaceae i w produktach ubocznych przemysłu piwowarskiego - w wysłodzinach piwowarskich. Może być on przekształcany na drodze mikrobiologicznej do innych związków wykorzystywanych przemysłowo, np. przeciwutleniacza kwasu kawowego lub waniliny, cenionego związku aromatycznego żywności. (abstrakt oryginalny)

Dziedzina: technologia żywności i żywienia
Przestępstwo cięższe przeciwko szóstemu przykazaniu Dekalogu z małoletnim – uwagi de lege lata i de lege ferenda Autor komentuje poszczególne znamiona – przedmiotowe, podmiotowe i legalne – przestępstwa z art. 6 § 1 n. 1 SST/2010. Wskazuje na zmianę przedmiotu ochrony: od obowiązku celibatu w kan. 1395 § 2 CIC do mores w art. 6 SST/2010. Postuluje, zgodnie zresztą z tradycją kanoniczną, rozszerzenie znamiona sprawcy na na świeckich. Pochwala szerokie i teologiczne rozumienie znamienia czasownikowego („popełnienie przestępstwa przeciwko szóstemu przykazaniu Dekalogu”). Ustawodawca kościelny jednak niepotrzebnie precyzował, że chodzi o małoletniego do 18. roku życia, gdyż jest to zgodne z definicją legalną małoletniego w kan. 97 § 1 CIC. Z drugiej strony należy rozważyć rozróżnienie pedofilii w sensie ścisłym od efebofilii i od tego uzależnić karę. Ponadto zdaniem Autora nie ma uzasadnienia znamię trwałości co do innej ofiary przestępstwa, tj. osoby trwale ograniczonej w używaniu rozumu. Co do znamienia podmiotowego Autor zauważa różnicę między kodeksem łacińskim (przestępstwo tylko cum dolo) a wschodnim (także cum culpa) i kodeksami karnymi świeckimi, znającymi zamiar ewentualny (dolus eventualis, jak np. kodeks polski). Odnośnie do sankcji karnych Autor postuluje karę latae sententiae i przeszkodę do święceń za pedofilię sensu stricto oraz dostosowanie kan. 695 CIC do regulacji art. 6 SST/2010. W końcu proponuje rezygnację z instytucji derogacji terminów przedawnienia na rzecz instytycji nieprzedawnialności delicta graviora.

Dziedzina: prawo kanoniczne
Film i turystyka filmowa a krajobraz Artykuł przedstawia wyniki badań, których celem była identyfikacja miejsc, wykorzystywanych jako plenery filmowe oraz rozpoznanie cech i elementów krajobrazu wpływających na jego atrakcyjność dla produkcji filmowych i turystyki filmowej. W pierwszej części artykułu zarysowano rozwój turystyki filmowej na świecie i w Polsce, a następnie scharakteryzowano rolę krajobrazu w filmach. Po zaprezentowaniu kontekstu podjętej problematyki, w drugiej części artykułu omówiono atrakcyjność krajobrazową województwa lubelskiego dla realizacji filmowych i turystyki filmowej, a następnie przedstawiono wyniki badań sondażowych przeprowadzonych wśród studentów UMCS w Lublinie. Badania wykazały, że województwo lubelskie posiada ukryty potencjał związany z inspiracjami krajobrazowymi w sztuce filmowej. Choć najczęściej wykorzystywanymi przez „filmowców” plenerami filmowymi są krajobrazy kulturowe małomiasteczkowe i wielkomiejskie o zachowanej zabudowie historycznej (m.in. Lublin, Kazimierz Dolny, Zamość), to atrakcyjność pozostałych typów krajobrazów jest równie duża.

Dziedzina: architektura i urbanistyka
Wpływ wysiłku fizycznego na wartość wybranych wskaźników hematologicznych i antyoksydacyjnych u koni będących w różnych okresach treningu Celem przedstawionych w pracy badań było określenie wpływu wysiłku, w rożnych
fazach treningu, na wybrane wskaźniki hematologiczne i status antyoksydacyjny krwi u koni
użytkowanych rekreacyjnie i sportowo. Uzyskane wyniki wskazują, że stopień wytrenowania
i przygotowania koni do wysiłku można ocenić, badając wybrane wskaźniki hematologiczne
w połączeniu z oceną sprawności układu antyoksydacyjnego krwi koni. Parametrami wskazującymi
na dobre przygotowanie konia do pracy tlenowej są wysoka spoczynkowa i powysiłkowa
liczba erytrocytow i ilość zawartej w nich hemoglobiny oraz niewielki powysiłkowy spadek wartości
całkowitego potencjału redukcyjnego krwi. Osobniczy charakter uzyskanych wartości wskazuje,
że dopiero całoroczne badania i ustalenie indywidualnego profilu metabolicznego konia
pozwoli na precyzyjne określenie postępów w treningu i adekwatnej reakcji ze strony organizmu
konia na wysiłek.

Dziedzina: zootechnika i rybactwo
Pierwsza regulacja unijna w zakresie przywozu dóbr kultury spoza Unii Europejskiej – jej znaczenie dla rodzimego rynku i krajowego porządku prawnego Artykuł podejmuje temat najnowszej regulacji z obszaru unijnego prawa ochrony dziedzictwa kulturowego w związku z Rozporządzeniem 2019/880 w sprawie wprowadzania i przywozu dóbr kultury. Jest to pierwszy unijny akt normujący tę materię, przede wszystkim odpowiadający potrzebie przeciwdziałania grupom przestępczym i terrorystycznym, które odnoszą korzyści ze zrabowanych dóbr kultury, w szczególności z terytoriów dotkniętych konfliktami zbrojnymi. Wpisuje się zatem w pejzaż aktów poświęconych ochronie dóbr kultury – odpowiada potrzebom teraźniejszości w celu ochrony przeszłości i z myślą o przyszłości. W artykule, poza wstępną krótką charakterystyką rozporządzenia, omawiane są znaczenie i wpływ nowej regulacji na polski system prawny, rodzimy rynek dóbr kultury oraz obowiązki podmiotów publicznych i prywatnych wynikające z analizowanego unormowania. Zawarto w nim również postulat dalszych zmian w prawie w aspekcie możliwych sankcji, aby osiągnąć jeszcze ambitniejsze cele niż założone dla samego rozporządzenia.

Dziedzina: sztuki plastyczne i konserwacja dzieł sztuki
Trwałość użytkowa i stabilność oksydacyjna modyfikowanych smarów plastycznych W niniejszym artykule przedstawiono wyniki badań stabilności oksydacyjnej
oraz trwałości użytkowej opracowanych smarów plastycznych bez i z dodatkiem
modyfikatorów jakości. Skuteczność działania zastosowanych dodatków
w smarze plastycznym oceniono na podstawie stabilności oksydacyjnej wyznaczonej
metodami analizy termicznej. W celu zbadania zdolności smarów do
zabezpieczenia właściwego smarowania w dłuższym czasie przeprowadzono standardowy testy łożyskowy przy zadanym obciążeniu wzdłużnym, wysokich
obrotach oraz w danej temperaturze, co umożliwiło wyznaczenie trwałości
użytkowej smarów w warunkach zbliżonych do rzeczywistych warunków pracy.
Stwierdzono pozytywny wpływ zastosowanych dodatków zarówno na stabilność
oksydacyjną, jak i na trwałość użytkową smarów plastycznych.

Dziedzina: inżynieria mechaniczna
Zasady zarządzania jakością jako czynnik wzmacniania wizerunku jednostki terytorialnej Skuteczne i efektywne zarządzanie jednostką terytorialną staje się niezbędnym elementem rozwoju gospodarczego regionów. System zarządzania jakością jest stosunkowo prostym narzędziem do zarządzania pracą urzędu rozumianego jako podmiot świadczący konkretne usługi dla obywatela-klienta, korzyści zaś, jakie niesie ze sobą uporządkowanie organizacji pracy w urzędzie, są ogromne. Postrzeganie marki danej jednostki terytorialnej przez otoczenie jest niezwykle istotne i przekłada się na wiele korzyści, takich jak liczba inwestycji czy zadowolenie mieszkańców. Celem niniejszej publikacji jest identyfikacja obszarów związanych z systemami zarządzania jakością oraz ich wpływ na wizerunek jednostki terytorialnej. Artykuł omawia problem efektywnego zarządzania wizerunkiem jednostki terytorialnej w aspekcie projakościowym.

Dziedzina: nauki o polityce i administracji
Strajk nauczycieli w komunikatach medialnych Związku Nauczycielstwa Polskiego na Twitterze Niniejszy artykuł prezentuje próbę zaadoptowania nowych technik badawczych z zakresu small/big data do analizy zjawisk społecznych. Zadanie to zrealizowano na przykładzie komunikacji medialnej prowadzonej przez Związek Nauczycielstwa Polskiego (ZNP) na Twitterze w trakcie przygotowywania i prowadzenia strajku nauczycieli w 2019 roku. Strajk był szeroko komentowany w mediach tradycyjnych i internetowych sieciach społecznościowych, a żywiołowość dyskusji oraz zaangażowanie w nią ogółu społeczeństwa zacierały przekaz informacyjny każdej ze stron, utrudniając obiektywną ocenę tego zjawiska społecznego. Główny problem badawczy został sprowadzony do pytania o elementarne treści składające się na przekaz medialny ZNP kierowany do opinii publicznej. Pytania szczegółowe dotyczyły: najczęściej poruszanych tematów w dyskursie, haseł głoszonych przez związkowców oraz miejsca, jakie w przekazach medialnych zajmują uczniowie i egzaminy państwowe. Część analityczna opierała się na text mining – metodzie analogicznej do klasycznej analizy treści, lecz wykorzystującej możliwości small/big data. Baza danych składała się z 488 unikatowych tweetów pobranych z trzech oficjalnych kont ZNP na Twitterze za okres od 1 stycznia do 4 kwietnia 2019. Studium zakładało, że częstość występowania słów-kluczy lub poszczególnych tematów w postach powinna korelować dodatnio z wagą przywiązywaną przez nadawcę do danych zagadnień. Właściwe badanie udało się zrealizować w czasie prawie rzeczywistym, tj. w okresie kilku dni w czasie trwania strajku. 

Dziedzina: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Pogranicze mniejszości narodowych: niemieckiej, ukraińskiej i żydowskiej w kulturze fizycznej w Polsce przed 1939 r. W latach 1919–1939, w tzw. okresie międzywojennym, 1⁄3 ludności w Polsce (9,9 miliona – 31,3% ogółu ludności w 1931) była mniejszością etniczną, w tym najliczniejsi byli Ukraińcy, Żydzi, Białorusini i Niemcy. Polityka międzynarodowa niemieckich i ukraińskich organizacji sportowych, działających w granicach II Rzeczypospolitej, została ukierunkowana na wzmocnienie działań roszczeniowych. Żydowski program edukacji fizycznej (różniący się od niemieckiego i ukraińskiego) miał na celu rozwój siłyfizycznej oraz dbanie o własną tożsamość kulturową. 
Sportowcy reprezentujący mniejszości narodowe należeli do klasy robotniczej lub średniej. Ruch sportowy opracowano na podstawie traktatu mniejszościowego, który został zaakceptowany przez 
parlament II RP w dniu 28 kwietnia 1919 roku. Traktat przewidywał, dla obywateli polskich różnego pochodzenia i różnych narodowości, równość w prawie oraz możliwości rozwoju własnej kultury, wiary i języka.

Dziedzina: nauki o kulturze fizycznej
Stygmatyzacja medialna public relations. Wyniki badania sposobów przedstawiania PR w polskich czasopismach opinii (2011–2016) W artykule poruszono problem stygmatyzacji public relations w polskich mediach z perspektywy przeprowadzonych badań ilościowych i jakościowych, dotyczących sposobów przedstawiania PR w czasopismach opinii. Z analizy wynika, że PR ma raczej negatywny wizerunek społeczny, na który wpływa sposób, w jaki media używają tego terminu, kojarząc go z promocją, marketingiem, reklamą, wizerunkiem, propagandą itp. Negatywne użycie tego terminu wydaje się dość powszechne, a charakterystyczną cechą polskiej sfery publicznej jest użycie wyrażenia „czarny PR” do dyskredytowania lub krytyki przeciwników. Zauważa się częste zastosowanie wyrażeń powiązanych z public relations w negatywnych konotacjach lub jako synonimów innych terminów. Powoduje to zmianę pierwotnego znaczenia PR na gorsze i prowadzi do postępującego niezrozumienia, a w konsekwencji wpływa na wizerunek, postrzeganie społeczne, rozwój i edukację public relations. Jest to sprzeczne z ideą public relations rozumianego jako strategiczny proces komunikacji, budujący i utrzymujący wzajemnie korzystne relacje. Podejście mediów i społeczeństwa źle wpływa na PR i prowadzi do eskalacji błędnego rozumienia public relations. Starając się znaleźć odpowiedzi i rozwiązania adekwatne do sytuacji obciążającej i wizerunku public relations w Polsce, nawiązaliśmy czterostronne partnerstwo między: 1) Wydziałem Dziennikarstwa, Informacji i Bibliologii Uniwersytetu Warszawskiego, 2) Związkiem Firm Public Relations, 3) Instytutem Monitorowania Mediów 4) oraz polskim portalem branżowym Proto.pl. Wspólnie postanowiliśmy przeprowadzić badania w celu zarysowania głównych obszarów zainteresowania i skali problemu. Starając się uzyskać najlepszą możliwą perspektywę i jakość materiałów, skupiliśmy się na polskich czasopismach opinii, które zgodnie z założeniem powinny zawierać najbardziej zrównoważone i uznane treści. Przeprowadziliśmy analizę sześciu polskich czasopism z sześciu pełnych kolejnych lat wydawniczych (2011–2016), szukając wzmianek o PR. Analiza została podzielona na trzy poziomy: 1) wydźwięk, 2) słowa kluczowe, 3) rama znaczeniowa. Do agregacji danych wykorzystaliśmy dedykowaną bazę danych dostarczoną przez IMM, która wygenerowała ponad 780 unikalnych rekordów fraz związanych z PR. Zebraliśmy i podsumowaliśmy wyniki, aby lepiej zrozumieć, w jaki sposób public relations jest prezentowane w polskich mediach. Artykuł zawiera pogłębioną analizę zebranego materiału i jest kontynuacją opublikowanego wcześniej artykułu programowego.

Dziedzina: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Heksabromocyklododekan w próbkach przemysłowych i w żywności Przeprowadzono oznaczanie izomerów α-, β- i γ-heksabromocyklododekanu
w przemysłowych próbkach polistyrenu spienionego
oraz w tkance mięsnej ryb z gatunku łososia, przy użyciu
techniki rozcieńczeń izotopowych w chromatografii cieczowej
sprzężonej ze spektrometrią mas. W próbkach przemysłowych
zanotowano najwyższą zawartość izomeru γ -HBCD, natomiast
w próbkach ryb dominował izomer α-HBCD.

Dziedzina: inżynieria chemiczna
Instalacje inteligentne – nowoczesne technologie informacyjne w laboratorium dydaktycznym Artykuł dotyczy nowoczesnego laboratorium dydaktycznego, funkcjonującego na Wydziale Elektrycznym Politechniki Warszawskiej. Laboratorium powstałe w latach 2005–2008 jest ciągle rozbudowywane i modernizowane. Wyposażone jest w kilkanaście stanowisk laboratoryjnych umożliwiających studentom zapoznanie się z najpopularniejszymi na rynku światowym systemami inteligentnego budynku, takimi jak: KNX, LCN, LonWorks, BACnet, XComfort, DALI. Prezentowane są również możliwości wykorzystywania sterowników PLC do realizacji funkcji inteligentnego budynku oraz dedykowane stanowiska systemów bezpieczeństwa.

Dziedzina: inżynieria mechaniczna
Koszty zagospodarowania pulpy pofermentacyjnej z biogazowni w kontekście projektu nowej ustawy o nawozach i nawożeniu W pracy określono koszty zagospodarowania pulpy pofermentacyjnej z biogazowni metodą odzysku R10 (do celów nawozowych
w rolnictwie). Stwierdzono, że ze względu na obecną klasyfikację pofermentu jako potencjalnie niebezpiecznego odpadu (jak np.
osadów ściekowych) koszty analiz glebowych mogą być nawet wyższe niż samego rozwożenia pulpy. Omówiono bardzo istotne
zmiany dotyczące zmniejszenia kosztów zagospodarowania pofermentu wg projektu zmiany ustawy o nawozach i nawożeniu.
Zmiany te nie będą jednak dotyczyć biogazowni odpadowych.

Dziedzina: nauki leśne
Internetowy system 'ORKON' wspomagajacy organizacje konferencji naukowych z zakresu inzynierii rolniczej Inżynieria rolnicza jest prężnie rozwijającą się dziedziną wiedzy, która oprócz metod tradycyjnych bardzo często korzysta
z nowoczesnych technologii informatycznych. Istotną częścią działalności naukowej pracowników ośrodków naukowo-
badawczych zajmujących się jej rozwojem jest prezentowanie swoich osiągnięć w ramach konferencji naukowych
organizowanych zarówno w kraju jak i zagranicą. Ośrodki zajmujące się ich organizacją borykają się z wieloma problemami
zarówno natury czysto organizacyjnej jak i merytorycznej. Niniejsza praca prezentuje autorski internetowy system
informatyczny „Orkon”, którego zadaniem jest wspomaganie organizacji konferencji naukowych z zakresu inżynierii rolniczej.
Zadaniem systemu jest usprawnienie procesu pozyskiwania, przetwarzania oraz przepływu informacji.

Dziedzina: nauki leśne
Analiza wzrostu jagniąt syntetycznych linii plenno-mięsnych BCP i SCP Celem pracy była ocena wzrostu jagniąt dwóch syntetycznych plenno-mięsnych linii owiec – BCP i SCP, po około 10-letnim okresie prowadzenia pracy hodowlanej. Obserwacje prowadzono w owczarni Stacji Dydaktyczno-Badawczej Małych Przeżuwaczy w Bezku, należącej do Uniwersytetu Przyrodniczego w Lublinie. Łącznie obserwacjami objęto 1151 jagniąt w okresie czterech kolejnych lat. Kontrolowano wzrost jagniąt, ważąc je przy urodzeniu oraz w 28., 56. i 70. dniu życia. Zebrane dane posłużyły do wyliczenia przyrostów dobowych masy ciała. Na podstawie uzyskanych wyników stwierdzono, że w wyniku prowadzonej pracy hodowlanej uzyskano dwie zbliżone linie syntetyczne zwierząt charakteryzujące się dobrymi parametrami wzrostu oraz, co jest szczególnie istotne, dobrze przystosowane do warunków panujących w regionie wschodniej Polski.

Dziedzina: zootechnika i rybactwo
Precyzyjne pomiary drgań budowli przy użyciu naziemnego radaru interferometrycznego Monitoring długotrwałych przemieszczeń i odkształceń obiektów inżynierskich jest jednym z podstawowych zagadnień geodezji inżynieryjnej. Jednakże obiekty o wydłużonym kształcie są dodatkowo narażone na występowanie ruchów szybkozmiennych, powodowanych czynnikami atmosferycznymi, sejsmicznymi i wynikającymi z eksploatacji. Szczególnie podatne na drgania są kominy, maszty i wieże oraz przęsła i pylony mostów, zwłaszcza wiszących. Specyfika pomiaru wibracji polega na zapewnieniu odpowiedniej częstotliwości rejestracji danych, dlatego klasyczne techniki geodezyjne, wykorzystywane do pomiaru powolnych ruchów, nie znajdują zastosowania w pomiarze drgań. Ponadto, badanie kinematyki obiektu powinno cechować się wysoką dokładnością oraz możliwością uzyskania obrazu zjawiska dla całego obiektu. Rozwój nowych technologii pozwala coraz lepiej prowadzić badania dynamiki konstrukcji inżynierskich. Duże możliwości posiada naziemny radar interferometryczny, innowacyjne urządzenie, działające w oparciu o technikę skokowej modulacji częstotliwości fali oraz interferometrii mikrofalowej. Dokładność pomiaru przemieszczeń względnych przy użyciu radaru osiąga niespotykane dotychczas wartości. Dodatkowo wysoka częstotliwość rejestracji oraz duży zasięg pomiaru pozwalają zaliczyć to urządzenie do najlepszych narzędzi monitorujących drgania. Artykuł przedstawia wyniki pierwszych w Polsce pomiarów drgań, wykonanych przy użyciu naziemnego radaru interferometrycznego IBIS, będącego własnością Wydziału Geodezji Górniczej i Inżynierii Środowiska AGH w Krakowie. Uzyskane rezultaty potwierdzają efektywność omawianej technologii w monitoringu drgań. Testy wykonano na kilku obiektach mostowych oraz wieżowych.

Dziedzina: inżynieria mechaniczna
Diagnoza przemysłów kultury we Wrocławiu Celem zaprezentowanej analizy jest przedstawienie przemysłów kultury Wrocławia z zaznaczeniem zalet i szans, które pozwalają miastu budować swój potencjał rozwojowy. Analizę przeprowadzono z wykorzystaniem danych statystycznych, literatury przedmiotu oraz wywiadów z przedstawicielami środowiska wrocławskiej kultury. Wnioski zebrano za pomocą analizy SWOT. Oto wybrane konkluzje z przeprowadzonej analizy:
• Działalność filmowa we Wrocławiu przechodzi powoli proces odbudowy po latach inercji.
• Działalność muzyczna nakierowana jest na muzykę poważną.
• Radio i telewizja we Wrocławiu stoją przed podobnymi zagrożeniami – następuje koncentracja znaczących stacji radiowych i telewizyjnych w Warszawie, w przypadku radia – również w Krakowie.
• Pozycja podmiotów z zakresu dziedzictwa narodowego uległa w ostatnim okresie wzmocnieniu.

Dziedzina: nauki socjologiczne