PL-MTEB/plsc-clustering-p2p huggingface dataset:
Stabilność strukturalna osób z zawrotami głowy i zaburzeniami równowagi pochodzenia układowego Celem pracy jest ocena stabilności strukturalnej osób z układowymi zawrotami głowy i zaburzeniami równowagi na podstawie obrazu wychwiań postawy ciała w płaszczyźnie czołowej i strzałkowej. Badaniom poddano 20 osób (17 kobiet, 3 mężczyzn), w wieku od 25 do 60 lat (50,61±16,12) z układowymi zawrotami głowy (vertigo). Do oceny stabilności ciała w pozycji stojącej wykorzystano platformę posturograficzną firmy Pro-Med. Badane osoby objęto postępowaniem usprawniającym, na które składały się ćwiczenia koordynacji wzrokowo-ruchowej na platformie posturograficznej oraz ćwiczenia równoważne na stabilnym i niestabilnym podłożu. Pod wpływem zastosowanych ćwiczeń uzyskano istotne statystycznie skrócenie długości stabilogramu w płaszczyźnie czołowej (L-P) przy oczach otwartych i przy świadomej kontroli wzrokowej. Uzyskany po fizjoterapii wzrost wskaźnika WCOP procentowy udział przemieszczeń położenia środka nacisku stóp COP (centre pressure) w płaszczyźnie strzałkowej i czołowej był wynikiem wzrostu długości stabilogramu w płaszczyźnie strzałkowej (P-T). Zmiana obrazu stabilności strukturalnej osób zukładowymi zawrotami głowy i zaburzeniami równowagi po fizjoterapii dowodzi normalizacji wychwiań podczas utrzymywania równowagi ciała w pozycji stojącej.

Dziedzina: inżynieria biomedyczna
Kosmos teorii. Wprowadzenie do konceptu Każda grupa społeczna – w tym środowisko naukowe – wytwarza szereg wewnętrznych napięć, które determinują relacje wewnątrz tejże grupy. Można je tłumaczyć teoriami społecznymi, jednak niektóre zjawiska wykraczają poza granice socjologii. Ciekawą propozycję w interpretacji układów wewnątrz grupy przynoszą teorie wszechświata. Przyglądając się modelom i teoriom kosmologicznym, artykuł podejmuje próbę konceptualizacji metafory kosmologicznej w refleksji teoretycznoliterackiej. Na bazie modeli Gutha, Bondiego czy Gödla rozważa się dynamikę rozwoju kierunków badań literaturoznawczych.

Dziedzina: literaturoznawstwo
Ochrona odgromowa obiektów budowlanych i ich wyposażenia Celem artykułu jest zwrócenie uwagi na specyficzne zagadnienia związane z ochroną obiektów budowlanych i ich wyposażenia przed oddziaływaniem wyładowań piorunowych. Poruszono też kwestie związane z normalizacją w ochronie odgromowej, istniejącym chaosem prawnym, nieodpowiednią reakcją urzędów państwowych, brakiem profesjonalizmu oraz ignorancją instalatorów i inspektorów nadzoru. Omówiono także zagadnienia związane z wrażliwością obiektów i wyposażenia na wyładowania piorunowe, wybiórczością piorunów przez zwody oraz bezpiecznym odprowadzaniem prądu wyładowania do ziemi.

Dziedzina: informatyka techniczna i telekomunikacja
Dokładność pomiaru kąta poziomego kamerą CCD W artykule przedstawiono fragment opisu badań mających na celu ocenę możliwości zastosowania kamer CCD do określania pozycji statku w strefie przybrzeżnej. Skupiono się w nim wyłącznie na teoretycznej ocenie dokładności pomiaru kąta poziomego kamerą CCD. W pierwszej części artykułu opisano metodę obliczania rozdzielczości i błędu średniego pomiaru kąta poziomego między dwoma znakami nawigacyjnymi, zidentyfikowanymi na obrazie zarejestrowanym kamerą CCD. W części drugiej zaprezentowano wykresy rozdzielczości, błędu średniego i tzw. mapę dokładności (rozkładu błędu średniego) pomiaru kąta poziomego kamerą CCD wykonanego względem hipotetycznego układu dwóch znaków nawigacyjnych oraz analizę otrzymanych wyników. Część końcowa zawiera uogólnione wnioski wyprowadzone na podstawie przeprowadzonych badań.

Dziedzina: nauki o bezpieczeństwie
System akwizycji danych w e-diagnostyce sieci rozdzielczych W artykule przedstawiono system akwizycji danych w sieci teleinformatycznej do e-diagnostyki energetycznych sieci rozdzielczych. Celem nadrzędnym sieci jest prowadzenie diagnostyki on-line stanów technicznych wyłączników zainstalowanych w rozdzielnicach SN. Jednym z głównych elementów systemu są sterowniki polowe pełniące również funkcje urządzeń akwizycji danych UAD. Oprócz torów pomiarowych napięć i prądów fazowych urządzenia UAD zostały wyposażone w dodatkowe tory służące do akwizycji sygnałów fizycznych związanych z wyłącznikiem, takich jak np. prądy cewek otwierających i zamykających wyłącznik. W artykule opisano algorytmy akwizycji danych oraz system transmisji danych do urządzeń nadrzędnych.

Dziedzina: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Biblioteki i bibliotekarze partyjni w województwie warszawskim w latach 1949-1954 w świetle dokumentów Komitetu Centralnego PPR oraz Warszawskiego Komitetu Wojewódzkiego PZPR Artykuł przedstawia sytuację bibliotek działających przy miejskich i powiatowych komitetach PZPR woj. warszawskiego (wg podziału administracyjnego obowiązującego w latach 1946-1954), a także wpływ działalności tych placówek na czytelnictwo członków partii. Podstawę źródłową stanowią różnego rodzaju zachowane w Archiwum Akt Nowych dokumenty Komitetu Centralnego PPR (295/VII/84, 295/X/35) oraz akta Warszawskiego Komitetu Wojewódzkiego PZPR (1734) z Archiwum Państwowego Dokumentacji Osobowej i Płacowej. Zachowane dokumenty, które bezpośrednio dotyczą omawianych bibliotek, pochodzą z lat 1946-1954 r. Sieć bibliotek PPR tworzona była od 1946 r. Jako pierwsza powstała już w lutym 1945 r. biblioteka Komitetu Centralnego PPR. Po utworzeniu Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej biblioteka KC PPR oraz biblioteki terenowe weszły jej w struktury. W 1949 r. zostały przypisane do Ośrodków Propagandy Partyjnej poszczególnych szczebli. W woj. Warszawskim w 1949 r. działało 25 takich bibliotek. Według zachowanych dokumentów placówki te nie wpłynęły zasadniczo na podniesienie poziomu czytelnictwa ani lokalnego aktywu partyjnego, ani szeregowych działaczy. Można wnioskować, że niechęć do spraw bibliotek i czytelnictwa, szczególnie na szczeblu gmin i gromad, wynikająca z niskiego poziomu czytelnictwa działaczy partyjnych, znajdowała odzwierciedlenie w funkcjonowaniu zarówno sieci bibliotek partyjnych, jak i powszechnych. Postawa lokalnych działaczy partyjnych przekładała się na podejmowanie przez władze wielu doraźnych i pozornych działań w zakresie rozwoju czytelnictwa.

Dziedzina: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Te wszystkie włączone przypadkiem mikrofony European Ensemble: Schauspiel Stuttgart, Nowy Teatr, Zagreb Youth Theatre Enter Full Screen reżyseria: Wojtek Ziemilski, dramaturgia: Sodja Zupanc Lotker, scenografia i wideo: Wojciech Pustoła, muzyka: Jan Sigsworth, tłumaczenie scenariusza na język polski: Mateusz Rulski-Bożek, konsultacja: Sean Palmer premiera: 29 września 2020

Dziedzina: sztuki filmowe i teatralne
Natężenie powierzchniowego spływu wody z leśnej drogi stokowej W pracy przedstawiono pomiary natężenia spływu powierzchniowego z czterech odcinków leśnych dróg stokowych. Jeden z odcinków pomiarowych ulokowany był w miejscu, w którym wykop drogi przeciął kanał spływu wewnątrzgruntowego. Porównywane są natężenia jednostkowe z okresów o niewielkich i dużych opadach, oraz z okresu tajania śniegu. Przedstawione pomiary pokazują bardzo wyraźną przewagę intensywności spływu powierzchniowego z odcinka, gdzie nastąpiło przecięcie kanału spływu wewnątrzgruntowego, w stosunku do pozostałych odcinków pomiarowych. Dysproporcja ta uwydatnia się przy małych opadach oraz w okresie tajania śniegu - przewaga około 30-krotna. Porównując intensywność spływów z okresu tajania śniegu i małych opadów przewaga ta osiąga wartości nawet ponad 400-krotne. Cechy różnicujące odcinki pomiarowe bez wysięku wody ze skarpy wykopu nie pozwalają (na podstawie tych badań) na stwierdzenie mocnego powiązania którejś z nich z intensywnością spływu wody z ich nawierzchni.

Dziedzina: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Potencjał biotechnologiczny cyjanobakterii tworzących zakwity sinicowe Zdolności adaptacyjne cyjanobakterii związane ze swoistym, „plastycznym” metabolizmem cechującym te mikroorganizmy sprawiły, że możliwe jest ich wykorzystanie jako biokatalizatorów w procesach biotransformacji związków naturalnych i połączeń syntetycznych. Inne cechy sinic umożliwiają ich zastosowanie w procesach bioremediacji jonów metali, w których równocześnie wytwarzane są nanocząstki tych pierwiastków. Wspomniane możliwości wskazują na znaczący potencjał biotechnologiczny cyjanobakterii.

Dziedzina: inżynieria chemiczna
Gniazdowanie gawrona Corvus frugilegus w powiecie garwolińskim w latach 1984 i 2015 Pomiędzy rokiem 1984 a 2015 nastąpił nastąpiło 3-krotne zmniejszenie się liczebności lęgowej
populacji gawrona w powiecie garwolińskim (1284 km2). Liczba kolonii lęgowych spadła z 42
do 24, a liczebność łączna gniazd z 6395 do 2093. Szczególnie znaczący spadek dotyczył zachodniej
części powiatu, w dolinie Wisły. Średnia liczba gniazd w kolonii w roku 1984 wynosiła 152, a w roku
2015 – 87. Średnioroczny spadek liczebności w okresie 30 lat wyniósł 2,2% (138,8 par). Przypuszczalną
przyczyną tak znaczącej zmiany rozmieszczenia i liczebności gatunku na terenie powiatu garwolińskiego
są niekorzystne zmiany w strukturze upraw, związane z coraz większą intensyfikacją rolnictwa
w ostatnich 30 latach.

Dziedzina: nauki biologiczne
Modelowanie i symulacja zabezpieczenia materiałowego jednostki bojowej ukierunkowanego na realizację misji W artykule przedstawiamy ramy modelowania i symulacji ukierunkowanego na realizację misji Systemu Zabezpieczenia Materiałowego Jednostki Bojowej (Combat Unit Material Support System, CUMSS). Opisujemy proces zabezpieczania materiałowego, analizujemy jego charakterystyki i optymalizujemy zasoby. Prezentowany model opiera się na obszernej analizie procesu eksploatacji oraz procesu wykorzystania zasobów. Skonstruowano strukturę federacyjną i model obiektowy federacji dla zabezpieczenia materiałowego jednostki bojowej. Przedstawiono, na podstawie przykładowej misji, federacje dla zdarzeń dyskretnych, zdarzeń ciągłych i procesu podejmowania decyzji. Do analizy charakterystyk CUMSS w przedstawionym przykładzie misji użyto symulacji.

Dziedzina: inżynieria mechaniczna
Wpływ poziomu wstępnego nawilżenia kruszywa popiołoporytowego na mrozoodporność konstrukcyjnych betonów lekkich W artykule omówiono zagadnienie mrozoodporności konstrukcyjnych betonów lekkich z kruszywem popiołoporytowym,
ze szczególnym uwzględnieniem wpływu jego wstępnej wilgotności. Badaniom na cykliczne zamrażanie i rozmrażanie
poddano betony o zróżnicowanych charakterystykach wytrzymałościowych, wykonane na kruszywie lekkim i zaprawach
cementowych z piaskiem naturalnym. Uzyskane wyniki badań wskazują, że pomimo zastosowania kruszywa popiołoporytowego
o znacznej nasiąkliwości, istnieje możliwość wykonania konstrukcyjnych betonów lekkich o wysokiej mrozoodporności,
pod warunkiem ograniczenia poziomu wstępnego nawilżenia kruszywa lekkiego przy ewentualnej redukcji
współczynnika wodno-cementowego.

Dziedzina: architektura i urbanistyka
Dopasowanie wartości parametrów pomiaru cyfrowego nierówności profilu do charakteru powierzchni przedmiotu W pracy przedstawiono dopasowanie parametrów pomiaru do rodzaju powierzchni i analizy częstotliwościowej nierówności powierzchni toczonych dla celów rozpoznawania ich głównych składowych. Podano zależności parametrów cyfrowych pomiaru nierówności warunkujące ich częstotliwościowe zakresy rozpatrywania. W podsumowaniu podano zakres analizy częstotliwościowej nierówności powierzchni z dolno- i górnopasmowymi rodzajami ograniczeń oraz wskazówki doboru parametrów pomiaru dla otrzymania właściwego zakresu analizy nierówności powierzchni.

Dziedzina: automatyka, elektronika i elektrotechnika
Metropolitalne organy władzy w Kodeksie Prawa Kanonicznego z 1983 roku Kodeks Prawa Kanonicznego z 1983 r. reguluje pojęcie prowincji kościelnej, która jest zespołem sąsiednich Kościołów partykularnych. Celem utworzenia prowincji kościelnej jest wspólne działanie pasterskie oraz ożywianie kontaktów między biskupami diecezjalnymi. Organami władzy w prowincji kościelnej są: metropolita oraz synod prowincjalny, będący zgromadzeniem biskupów i innych przedstawicieli poszczególnych Kościołów partykularnych, wchodzących w skład tej samej prowincji kościelnej.

Dziedzina: prawo kanoniczne
Prace konserwatorskie w Muzeum Pałacu w Wilanowie po 2003 roku Od kilku lat w Pałacu Wilanowskim i jego otoczeniu są prowadzone na dużą skalę prace konserwatorskie i restauracyjne. Zadania konserwatorskie podjęte na elewacji Pałacu, ścianie oporowej i wnętrzach Pałacu były pilnie potrzebne, uwzględniając zły stan zachowania Pałacu i długoterminowe plany pełnego odrestaurowania Pałacu do jego poprzedniej świetności. Aspekt współpracy jest decydujący dla wielu aktualnych zadań konserwacji. Wewnętrzny zespół specjalistów konserwacji Muzeum regularnie współpracuje z zewnętrznymi ekspertami i podwynajętymi z zewnątrz kontrahentami. Warto wspomnieć rozmaitość funduszy, skutecznie pozyskanych z Programów Operacyjnych UE, jak również od Ministerstwa Kultury i darów Dziedzictwa Narodowego.

Dziedzina: nauki o sztuce
Strategie komunikacyjne w zespole Reduty Juliusza Osterwy Artykuł powstał w wyniku pracy badawczej w ramach grantu NCN. Celem szeroko zakrojonych badań naukowych jest zestawienie leksyki teatralnej pięciu reformatorów teatru polskiego dwudziestolecia międzywojennego, w tym m.in. Juliusza Osterwy, którego dotyczy powyższa publikacja. W badaniach posłużono się metodą korpusową. Z tekstów twórcy, zarówno opublikowanych, jak i archiwaliów, zestawiono korpus, który posłużył jako źródło do analiz jakościowych i ilościowych. Artykuł jest potwierdzeniem tezy, że Juliusz Osterwa świadomie kształtował i wdrażał strategię zarówno na poziomie idei, jak i języka, co wykazały prowadzone badania.

Dziedzina: językoznawstwo
Ocena postrzegania czynników wpływających na stan bezpieczeństwa ruchu drogowego przez jego uczestników W pracy przedstawiono wyniki badań, których celem była ocena postrzegania czynników wpływających na stan bezpieczeństwa ruchu drogowego przez jego uczestników. Jednocześnie oceniano poziom wiedzy na temat bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz to, w jaki sposób przekłada się on na zachowania kierujących. Uzyskane dane odniesiono do danych literaturowych i rocznych statystyk przyczyn wypadków udostępnianych przez Komendę Główną Policji. Do wskazania czynników wpływających na stan bezpieczeństwa ruchu drogowego posłużono się badaniem ankietowym. Przeprowadzono je wśród policjantów w czynnej służbie oraz pośród zwykłych użytkowników dróg. Ponieważ najwięcej wypadków drogowych powodowanych jest przez ludzi młodych, wśród ankietowanych wydzielono grupę 18-24 lat, dla której przeprowadzono osobną analizę odpowiedzi. Zgromadzone ankiety pozwoliły na wskazanie czynników, które w opinii respondentów w największym stopniu przyczyniają się do powstawania zdarzeń drogowych i braku bezpieczeństwa na drogach.

Dziedzina: inżynieria lądowa i transport
Wartość odżywcza posiłków w dietach kobiet o prawidłowej i nadmiernej masie ciała Celem pracy była ocena liczby i rodzaju spożywanych posiłków w ciągu dnia oraz porównanie wartości energetycznej i
odżywczej posiłków w jadłospisach kobiet z prawidłową i nadmierną masą ciała. Badania ankietowe przeprowadzono w grupie
346 kobiet w wieku 18-79 lat (średnia wieku 41,1±13,1 lat). Należną masę ciała posiadało 145 kobiet (42%), a nadwagę lub
otyłość 201 kobiet (58%). W badaniach wykorzystano kwestionariusz ankiety zawierający m. in. pytania dotyczące nawyków
żywieniowych, w tym liczby zwyczajowo spożywanych posiłków oraz dojadania między nimi. Ocenę ilościową dziennych racji
pokarmowych dokonano przy użyciu 24-godz. wywiadu żywieniowego z dnia poprzedzającego badanie. Ocenie poddano
z uwzględnieniem podziału na posiłki wartość energetyczną oraz zawartość podstawowych składników odżywczych diety
(białek, tłuszczów, węglowodanów), a także cholesterolu i błonnika pokarmowego, wykorzystując opracowany w Instytucie
Żywności i Żywienia w Warszawie program komputerowy Dieta 2.0. Wykazano, iż w obu porównywanych grupach
dominował model 3 posiłkowy, najczęściej opuszczanym posiłkiem był podwieczorek. Do nieregularnego dojadania miedzy
posiłkami przyznawało się 56% kobiet z prawidłową masą ciała i 71% kobiet z nadmierną masą ciała. Wykazano również
zaburzenia proporcji w dostarczaniu energii z poszczególnych posiłków, jak i nieprawidłowości w zakresie ich wartości
odżywczej, zwłaszcza w grupie kobiet z nadwagą lub otyłością.

Dziedzina: nauki o zdrowiu
70 lat Wydziału Górnictwa, Inżynierii Bezpieczeństwa i Automatyki Przemysłowej Politechniki Śląskiej w Gliwicach 12 lipca 1950 roku, zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Szkół Wyższych, na Politechnice Śląskiej w Gliwicach utworzono Wydział Górniczy. Określenie zadań i programów nauczania, skompletowanie kadry naukowej, pozyskanie studentów oraz prace związane z przygotowaniem nowych pomieszczeń i rozbudową infrastruktury, stanowiły pierwsze wyzwania dla nowo utworzonego wydziału. W miarę upływu czasu ewoluowała również nazwa wydziału – od 2019 roku funkcjonuje Wydział Górnictwa, Inżynierii Bezpieczeństwa i Automatyki Przemysłowej.

Dziedzina: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Z warsztatu okręgowych konserwatorów. O metodach pracy w krakowskim urzędzie konserwatorskim w dwudziestoleciu międzywojennym W  Polsce w  dwudziestoleciu międzywojennym funkcjonowała służba
konserwatorska w ramach administracji państwowej. Sprawowała ona
nadzór nad zabytkami i ich konserwacją, prowadziła rejestr, dokumentację i inwentaryzację zabytków, udzielała fachowych opinii, uzgadniała
projekty i programy robót, wydawała decyzje. Okręgowymi konserwatorami zabytków byli z reguły architekci i historycy sztuki. Posiadali oni
niezbędną wiedzę merytoryczną, często także wykazywali się wielkim
zaangażowaniem i  pasją. Podstawową metodą i  narzędziem konserwatorów były oględziny i opis zabytków, analiza wartości i ocena stanu zachowania oraz koniecznych prac. Niejednokrotnie, wobec braku
publikacji i opracowań naukowych, notatki i zdjęcia sporządzane przez
konserwatorów były pierwszą formą rozpoznania i  dokumentacji tych
obiektów. Materiały te miały służyć pomocą konserwatorom, a także
naukowcom. Przy ważniejszych zadaniach konserwatorskich zwoływano
komisje. Urząd konserwatora interweniował w koniecznych przypadkach.
Niekiedy wskazywał konkretne rozwiązania. Efekty działań konserwatorów z  okresu dwudziestolecia międzywojennego znacząco przyczyniły
się do ochrony i uratowania wielu cennych obiektów zabytkowych. Na
więcej nie pozwalał niski budżet urzędu oraz niskie dotacje, jakimi dysponowano. Utrudnieniem był także zbyt mały personel (zwykle 2-3 osoby
na okręg – województwo). Zadania oraz metody działania okręgowych
konserwatorów były niemal takie same, jak obecnie. To wówczas wypracowano podstawowe narzędzia i system pracy przy zabytkach – aktualne i niezawodne także dziś.

Dziedzina: archeologia
Badania zmian temperatury i masy pieczarek podczas schładzania próżniowego W pracy przedstawiono wyniki badań nad próżniowym schładzaniem pieczarek. Schładzano je w komorze próżniowej podłączonej do pompy próżniowej. Podczas schładzania mierzone były następujące parametry: temperatura w komorze, temperatura na powierzchni pieczarki, temperatura w centrum pieczarki, zmiany masy pieczarek oraz ciśnienie w komorze. Na podstawie uzyskanych wyników przedstawiono kinetykę zmian temperatury w centrum i na powierzchni pieczarek podczas badanego procesu. Przeanalizowano zmiany masy schładzanych pieczarek i zmiany ciśnienia w komorze próżniowej. Przedstawiono tabelaryczną zależność ubytku masy od temperatury schładzanych grzybów. Najwyższa szybkość obniżania temperatury wystąpiła w początkowym fazie schładzania i wyniosła 2,7 deg·min-1. W końcowym okresie szybkość schładzania zmalała do 0,75 deg·min-1. Podobnie jak w przypadku zmian temperatury szybkość zmian masy malała wraz z czasem trwania procesu schładzania. Na początku wynosiła 1,8 g·min-1, a w końcowym okresie zmalała do 1,2 g·min-1. Średnia szybkość ubytku masy podczas całego procesu wyniosła 1,4 g·min-1.

Dziedzina: rolnictwo i ogrodnictwo
Pomiar rezystancji uzwojeń maszyn indukcyjnych podczas pracy Jedną z prób wykonywanych podczas badań silników indukcyjnych jest wyznaczenie przyrostu temperatury uzwojenia stojana pracującej maszyny. W referacie przedstawiono metodę pomiaru tej wielkości, oraz opis modelu skonstruowanego do tego celu przyrządu. Zamieszczono również wyniki badań porównawczych prezentowanego modelu przyrządu i dotychczas stosowanego w Laboratorium  Zakładu Maszyn mostka MTME-101.

Dziedzina: automatyka, elektronika i elektrotechnika
Struktura czynnikowa i wstępna walidacja Kwestionariusza upodmiotowienia psychologicznego wśród polskich pielęgniarek i położnych oraz Kwestionariusza upodmiotowienia psychologicznego dla pacjentów WstępArtykuł prezentuje weryfikację struktury czynnikowej oraz wstępną walidację 2 narzędzi: <i>Kwestionariusza upodmiotowienia psychologicznego</i> wśród polskich pielęgniarek i położnych opracowanego przez Spreitzer oraz <i>Kwestionariusza upodmiotowienia psychologicznego dla pacjentów</i> opracowanego przez Schutza i wsp. na podstawie koncepcji Spreitzer. W koncepcji tej upodmiotowienie psychologiczne oznacza wewnętrzną motywację pracownika do kształtowania przekonania o znaczeniu własnej roli w organizacji. Analogicznie upodmiotowienie psychologiczne pacjenta to wewnętrzna motywacja, w której wyniku kształtuje on przekonania o znaczeniu roli pełnionej przez siebie w procesie leczenia. Celem badania były weryfikacje właściwości psychometrycznych polskich wersji kwestionariuszy oraz 4-czynnikowej struktury upodmiotowienia psychologicznego w próbach polskich pielęgniarek i pacjentów.Materiał i metodyBadania przeprowadzono na 29 oddziałach szpitalnych w 15 polskich szpitalach. Wzięło w nich udział 309 osób zatrudnionych na stanowisku pielęgniarki lub położnej w szpitalu oraz 305 pełnoletnich pacjentów. Treść pozycji została przetłumaczona z języka angielskiego przy zastosowaniu metody translacji zwrotnej.WynikiKonfirmacyjna analiza czynnikowa wykazała akceptowalne dopasowanie do danych 3-czynnikowego modelu upodmiotowienia psychologicznego (bez skali <i>Nadawania osobistego znaczenia wykonywanej pracy</i>) w próbie polskich pielęgniarek i położnych oraz modelu 4-czynnikowego w próbie polskich pacjentów. Skale obu narzędzi wykazują wysoką rzetelność. Wstępnie oszacowano także trafność kryterialną skal obu narzędzi.WnioskiPolskie wersje obu narzędzi wykazują zadowalające właściwości psychometryczne. Mogą być stosowane w badaniach pielęgniarek i położnych oraz w badaniach pacjentów.

Dziedzina: nauki medyczne
Koncepcja woli według św. Augustyna – perspektywa antropologiczna Przedmiotem artykułu jest pojęcie wolnej woli zaprezentowane przez św. Augustyna w niektórych jego pismach. W pierwszej części artykułu przedstawiam pogląd Augustyna dotyczący struktury ludzkiej duszy. Kładę nacisk na fakt, że według Augustyna nasza wolna wola jest jednocześnie czymś różnym od rozumu i pamięci, ale również jest identyczna z duszą oraz podmiotem moralnym. W drugiej części przedstawiam wybrane charakterystyczne cechy związane z ludzką wolą i wolnością, na przykład: chcenie, bycie sprawcą, odpowiedzialność, autodeterminacja. Następnie omawiam dwie interpretacje augustyńskiej koncepcji grzechu pierworodnego (W.S. Babcocka i Scotta C. MacDonalda). Próbuję pokazać, że pierwsza z nich przyjmowała zbyt mocne pojęcie ciągłości między dyspozycjami, intencjami podmiotu a aktami jego woli, z kolei druga traktowała wolność w zbyt intelektualistyczny sposób. Ostatecznie omawiam woluntarystyczne wątki w augustyńskiej teorii szczęścia.

Dziedzina: filozofia