PL-MTEB/plsc-clustering-p2p huggingface dataset:
Widoki zapożyczone w zabytkowych ogrodach rezydencjonalnych – Problematyka ochrony Widoki zapożyczone są ważnym elementem kompozycji ogrodowej, często niedocenianym. W wielu przypadkach mogą być traktowane jako jeden z głównych czynników tworzących genius loci zespołów architektoniczno-ogrodowych. W związku z tym istotne jest wypracowanie odpowiednich metod badawczych, pozwalających na analizę widoków i ich zmian w funkcji czasu oraz waloryzacji poszczególnych powiązań widokowych. W części analitycznej szczególnie pomocne są cyfrowe modele terenu. Umożliwiają one badanie zarówno ekspozycji obecnej - rzeczywistej jak i historycznej. Niezwykle trudna okazuje się waloryzacja widokówzapożyczonych iwyznaczenie odpowiednich stref ochronnych.Wytypowanie obiektywnych kryteriów oceny wydaje się wręcz niemożliwe. Programy komputerowe są przydatne jedynie w analizowaniu mierzalnych elementów obrazów. Jednak części cech nie da się ująć w takisparametryzowany sposób. Ochrona powiązań widokowych może być bardzo dobrym sposobem na zachowanie najbardziej wartościowych elementów krajobrazu.Według polskiego prawa jedynym sposobem na ich kompleksową ochronę jest wprowadzanie odpowiednich zapisów w miejscowych planach zagospodarowania.

Dziedzina: nauki ścisłe i przyrodnicze
Migracje z Europy Wschodniej – szanse i zagrożenia dla Unii Europejskiej Celem artykułu jest analiza sytuacji migracyjnej Unii Europejskiej w kontekście procesów społeczno-politycznych obserwowanych w najbliższym sąsiedztwie zjednoczonej Europy. Przybliżymy w skrócie podstawowe wyzwania, z jakimi zmierzyć się musi obecnie Unia Europejska, w kontekście masowego napływu imigrantów/uchodźców z Południa, naświetlimy mało znany problem migracji zarobkowych z państw obszaru poradzieckiego oraz podejmiemy próbę oceny potencjalnych skutków wspomnianego zjawiska.

Dziedzina: nauki społeczne
Charakterystyka rakowiaków w materiale Katedry i Zakładu Patomorfologii w Zabrzu SUM w Katowicach WSTĘP Rakowiak (carcinoid) jest nowotworem neuroendokrynnym rozwijającym się w różnych narządach organizmu. Zachorowalność na rakowiaka wynosi około 1-2 przypadki na 100 000 osób na rok. MATERIAŁ I METODY Celem pracy była charakterystyka grupy rakowiaków, rozpoznanych w Katedrze i Zakładzie Patomorfologii SUM w Zabrzu w latach 1993- 2008, pod względem podtypów histopatologicznych. W przygotowaniu pracy wykorzystano analizę preparatów histopatologicznych, oceniając typ rakowiaków. WYNIKI • Przeanalizowano 61 przypadków rakowiaków • Średni wiek pacjentów wynosił 52,5 ± 13,6 (43 kobiety, 18 mężczyzn) • W badaniu histopatologicznym rozpoznano 34 typowe i 16 atypowych rakowiaków oskrzeli oraz 9 inwazyjnych i 1 nieinwazyjny rakowiak w zakresie układu pokarmowego • W badanych przypadkach występuje zależność pomiędzy typem rakowiaka a lokalizacją oraz zdolnością do dawania przerzutów, jak również pomiędzy lokalizacją a parametrami morfologii krwi obwodowej WNIOSKI Rakowiak jest rzadko rozpoznawanym typem nowotworu. Typ histologiczny, lokalizacja w organizmie oraz wiek i płeć pacjenta determinują klinikę tego nowotworu.

Dziedzina: nauki medyczne i o zdrowiu
Problemy telekomunikacyjne transportu morskiego Morskie technologie informacyjne i komunikacyjne są zespołem wzajemnie powiązanych ze sobą dyscyplin nauk technologii, inżynierii oraz metod organizacji pracy kadry floty morskiej i rzecznej, zajmującej się zbieraniem, transformacją, przechowywaniem, transferem i wykorzystaniem informacji. Sieci komputerowe typu MANET powstają automatycznie oraz często bez systemu administracyjnego. Funkcje węzłów w tego typu sieciach mogą być realizowane zarówno przez routery, jak i hosty. Mogą one przesyłać pakiety danych do innych węzłów oraz wspomagać wykorzystanie aplikacji użytkownika. W artykule omówiono problemy, z jakimi sieci telekomunikacyjne muszą się zmierzyć w zakresie zwiększenia bezpieczeństwa w transporcie morskim oraz zaproponowano, w jaki sposób za pomocą konwergencji nauk matematycznych, informatycznych oraz technologii morskich można je rozwiązywać.

Dziedzina: nauki inżynieryjno-techniczne
Wpływ mikrobioty na zdrowie człowieka Mikrobiotą nazywamy ogół mikroorganizmów zamieszkujących daną niszę ekologiczną. W ostatnich latach badania oparte na biologii molekularnej umożliwiły przynajmniej częściowe poznanie skomplikowanych interakcji między samymi mikroorganizmami, ale także między mikroflorą a organizmem gospodarza. W organizmie człowieka szczególnie sprzyjające warunki do namnażania się bakterii występują w jelicie grubym, w głównej mierze ze względu na powolny pasaż treści jelitowej. Szacuje się, że ciężar mikrobioty bytującej w błonach śluzowych człowieka może wynosić nawet 2 kg. Pomimo tak licznej i zróżnicowanej flory komensalicznej nie dochodzi do rozwoju przewlekłej odpowiedzi zapalnej, istnieje bowiem wiele mechanizmów zabezpieczających zarówno przed nadmiernym rozrostem, jak i przed przedostawaniem się bakterii komensalnych poza światło przewodu pokarmowego. Mikrobiota pełni w organizmie wiele istotnych funkcji, m.in. pozwala na efektywne przyswajanie energii, bierze udział w syntezie witamin oraz absorpcji jonów magnezu, wapnia i żelaza, wpływa na wzmocnienie integralności jelita. Zajmując niszę ekologiczną i stymulując układ odpornościowy, chroni przed namnażaniem się potencjalnych patogenów. W ostatnim czasie podkreślany jest związek mikrobiomu z konkretnymi jednostkami chorobowymi. Ważnych informacji dostarczyły badania składu flory jelitowej w przebiegu chorób przewodu pokarmowego, takich jak nieswoiste zapalenia jelit. Sugeruje się również zależność między składem flory komensalnej a otyłością, alergią, chorobami nowotworowymi czy autyzmem. Mikrobiom człowieka podlega licznym zmianom za sprawą czynników zewnętrznych i wewnątrzustrojowych. Najbardziej gwałtowne zaburzenia nazywane są dysbiozą. Do głównych jej przyczyn należy antybiotykoterapia, której niekorzystny wpływ na organizm człowieka może utrzymywać się przez kilka miesięcy, a nawet lat.

Dziedzina: nauki medyczne i o zdrowiu
Charakterystyka przyczyn skreślenia zasobów węgla kamiennego z ewidencji w wytypowanej kopalni Górnośląskiego Zagłębia Węglowego W artykule przeprowadzono analizę ilościową zasobów węgla kamiennego, które skreślono z ewidencji w kopalni Górnośląskiego Zagłębia Węglowego. Scharakteryzowano przyczyny tych skreśleń oraz niektóre parametry geologiczno-górnicze i jakościowe. Z przeprowadzonych badań wynika, że część rozpatrywanych zasobów mogłaby posiadać ewentualne znaczenie gospodarcze, wymaga to jednak dalszych analiz, technicznych i ekonomicznych.

Dziedzina: nauki ścisłe i przyrodnicze
Kardynała Christopha Schönborna wizja relacji ewolucja – stworzenie Od lat wewnątrz Kościoła, a także poza nim, toczy się dyskusja wokół zagadnień związanych z ewolucją. Debata ta ostatnio rozgorzała
na nowo najpierw po opublikowaniu w lipcu 2005 r. w „The New York Times” artykułu kardynała Christopha Schönborna, arcybiskupa Wiednia, ucznia Benedykta XVI, a zarazem jego bliskiego współpracownika, pt. Odnajdywanie zamysłu w przyrodzie, a następnie po zorganizowaniu przez papieża Benedykta XVI w Castel Gandolfo we wrześniu 2006 r. sympozjum poświęconego tematowi ewolucja – stworzenie. Sympozjum poprowadził kardynał Schönborn. On też napisał Przedmowę do publikacji Creation and Evolution. A Conference with Pope Benedict XVI in Castel Gandolfo, będącej owocem wygłoszonych na sesji konferencji i toczących się po ich wygłoszeniu dyskusji. W niniejszym artykule zaprezentowano pokrótce poglądy kardynała Christopha Schönborna na temat: ewolucja
a stworzenie. W opinii wielu komentatorów to właśnie on jest wyrazicielem opinii Kościoła w tym temacie. W końcowej części artykułu przedstawiono reakcję wybranych autorów na poglądy prezentowane przez austriackiego kardynała w interesującej nas kwestii.

Dziedzina: nauki teologiczne
Chrzest jako misterium pieczęci w tradycji pierwszych trzech wieków Artykuł ukazuje, w jaki sposób w pierwszych trzech wiekach rozumiano chrzest jako misterium pieczęci. Ten aspekt chrztu był już podkreślany we wspólnocie z Qumran, a także w doświadczeniu chrztu Jana Chrzciciela, o czym w I wieku pisał
Józef Flawiusz. Ojcowie Kościoła w II i III wieku używają wprost sformułowania pieczęć chrztu. Autor Pasterza Hermasa reprezentujący środowisko Rzymskie oraz Klemens Aleksandryjski uważali, że chrzest w imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego pieczętował egzystencjalne wyznanie wiary w  Jezusa jako Syna Bożego. Natomiast Tertulian z Kartaginy ukazał szerzej proces wzrostu egzystencjalnej wiary w ramach procedury
inicjacji przedchrzcielnej, a  także jej dalszy rozwój przygotowujący chrześcijan do przyjęcia chrztu krwi, czyli męczeństwa za wiarę w Jezusa. Chrzest Janowy, czyli chrzest nawrócenia i chrzest krwi były rozumiane przez chrześcijan symbolicznie i stanowiły niejako ramę dla jedynego chrztu, przez nich przyjmowanego.

Dziedzina: nauki teologiczne
Immunoregulacja ekspresji receptorów AP-N, DDP4 i ACE2, a podatność na infekcje koronawirusami 229E, MERS-CoV i SARS-CoV2 Podrodzina wirusów oddechowych Coronavirinae obejmuje siedem ludzkich szczepów koronawirusów (HCoV, human coronavirus), które wywołują łagodne przeziębienia (HCoV-229E, HCoV-NL63, HCoV-OC43, HCoV-HKU1) oraz ostre zapalenie płuc prowadzące często do niewydolności oddechowej, a nawet śmierci (MERS-CoV, SARS- CoV, SARS-CoV2). Ciężkie infekcje indukują silną reakcję zapalną, nasilaną przez adaptacyjny układ odpornościowy. Cztery główne szczepy koronawirusów wykorzystują metalopeptydazy powierzchniowe, jako białka receptorowe, za pośrednictwem których wnikają do komórki docelowej. Receptory wejścia dla poszczególnych koronawirusów to aminopeptydaza N (AP-N), dipeptydylopeptydaza 4 (DPP4) oraz konwertaza angiotensyny 2 (ACE2) odpowiednio dla HCoV-229E, MERS-CoV, SARS-CoV i SARS-CoV2. Ponadto pełnią one szereg fizjologicznych funkcji m.in w regulacji układu krwionośnego czy odpornościowego. U ludzi ulegają wysokiej ekspresji powierzchniowej w różnych tkankach i narządach (jelita, nerki, serce, płuca). Dodatkowo na modulację ekspresji receptorów koronawirusowych mają wpływ różne cytokiny, chemokiny oraz inne białka, a także komórki immunokompetentne. Celem pracy jest wyjaśnienie biologicznej roli białek receptorowych w regulacji układów fizjologicznych człowieka, wpływ elementów/mechanizmów układu odpornościowego, a także potencjalny wpływ glikokortykosteroidów i swoistej immunoterapii alergenowej stosowanych w leczeniu astmy i alergii na podatność na infekcję koronawirusami.

Dziedzina: nauki medyczne i o zdrowiu
O potrzebie i możliwościach zintegrowanego nauczania geometrii wykreślnej, grafiki komputerowej i rysunku technicznego W referacie autor proponuje zintegrowanie treści nauczania trzech przedmiotów: geometrii wykreślnej, grafiki komputerowej (CAD) oraz rysunku technicznego w obrębie jednego przedmiotu, któremu stawia się za cel nauczenie zasad definiowania oraz przedstawiania w zapisie graficznym postaci geometrycznej obiektów przestrzennych. Podano przesłanki, które przemawiają za integracją oraz scharakteryzowano jej prognozowane efekty. W programie zintegrowanego przedmiotu należy: − od początku odwoływać się do realiów działalności inżynierskiej, − w chronologii nauczanych treści uwzględnić gradację stopnia ich trudności oraz przydatności w działalności inżynierskiej. − w podbudowie teoretycznej przedmiotu uwzględnić specyfikę metod grafiki komputerowej, − respektować komputer jako dominujące współcześnie narzędzie pracy, − osadzić problematykę projektowania struktury przestrzennej w zagadnieniach modelowania geometrycznego jako nadrzędnych w stosunku do zagadnień zapisu graficznego,

Dziedzina: nauki ścisłe i przyrodnicze
Krajobrazowe i botaniczne walory nieczynnego kamieniołomu Lipówka w Rudnikach koło Częstochowy Celem niniejszej pracy była krajobrazowa i botaniczna charakterystyka nieczynnego kamieniołomu wapienia Lipówka. Badania miały charakter inwentaryzacyjny. Po zaprzestaniu wydobycia w 1989 r., na terenie kamieniołomu wapienia Lipówka wykształciła się mozaika zróżnicowanych siedlisk lądowych i wodnych; jego obszar zajmowany jest przez roślinność pojawiającą się naturalnie jak i nasadzoną w ramach zabiegów rekultywacyjnych. Na terenie kamieniołomu obserwujemy urozmaicony krajobraz – występują płaskie, wklęsłe i wypukłe formy przekształcenia terenu. Większa część kamieniołomu porośnięta jest przez roślinność średnich stadiów sukcesyjnych natomiast ściany skalne pokryte są roślinnością w początkowych fazach sukcesji. Na terenie kamieniołomu występuje 1 gatunek rośliny naczyniowej objęty ochroną całkowitą i 6 gatunków objętych ochroną częściową. Stwierdzono także szereg gatunków z krajowych i lokalnych czerwonych list. Wszystkie te fakty wskazują na duże walory przyrodnicze badanego obiektu.

Dziedzina: nauki inżynieryjno-techniczne
Ocena wybranych wyróżników jakości bułki tartej ® W artykule przedstawiono badania oceny jakości bułki tartej
pszennej oraz ryżowej. Opracowano receptury pozyskania
bułek tartych pszennych oraz ryżowych, sprawdzono ich zdolność
do odparowywania wody w procesie suszenia, a następnie
rozkruszone pieczywa wykorzystano do dań gastronomicznych,
w celu oceny ich jakości kulinarnej i organoleptycznej.

Dziedzina: nauki rolnicze
Liny sprężające jako uchwyty transportowe w prefabrykatach betonowych W artykule przedstawiono realizację badań wytrzymałościowych nowego rodzaju uchwytów transportowych do prefabrykatów betonowych, które skonstruowano z nieużytecznych odpadów produkcyjnych stalowych lin sprężających. Omówiono uzyskane wyniki badań oraz podano zalecenia dotyczące warunków stosowania uchwytów.

Dziedzina: nauki inżynieryjno-techniczne
Ocena wskaźników jakościowych ziarna pszenicy populacyjnej i mieszańcowej w zależności od technologii produkcji Doświadczenie przeprowadzono w Stacji Doświadczalnej Oceny Odmian w Przecławiu (50o11’ N, 21o29’ E) koło Mielca. Badano wpływ technologii produkcji na wybrane wskaźniki jakościowe i skład frakcyjny białka w ziarnie odmian pszenicy populacyjnej i mieszań-cowej. Technologie produkcji modelowano, różnicując intensywność nawożenia NPK i ochrony chemicznej roślin. Wzrost intensywność produkcji powodował poprawę cech jakościowych a także nagromadzenie w ziarnie bardziej wartościowej frakcji białek zapasowych glutenin, zaś w mniejszej ilości gliadyn oraz albumin i globulin. Ziarno odmiany populacyjnej Bogatka wyróżniało się lepszą jakością, zwłaszcza wyższą zawartością glutenu mokrego oraz cechowało się dobrą gęstością i celnością ziarna a także wyższą masą tysiąca ziaren. Spośród odmian, mieszańcowa odmiana Hymack wykazywała istotnie mniejsze wartości badanych parametrów, a różnica w ilości frakcji białka gliadyn i glutenin w odniesieniu do odmiany Bogatka wynosiła 12,0 i 17,7%. Stwierdzony ilościowy stosunek frakcji gliadyn do glutenin w ziarnie odmian pszenicy może sugerować pewne obniżenie jakości wypiekowej białek glutenowych.

Dziedzina: nauki rolnicze
Nieprzystosowanie społeczne osób dorosłych z ADHD – aspekty diagnostyczne Streszczenie: Celem dokonanego przeglądu badań jest zwrócenie uwagi na specyficzne symptomy ADHD u osób dorosłych i związków ADHD występującego w dzieciństwie z przestępczością w wieku dojrzałym. Przedstawiono modyfikacje kryteriów diagnostycznych oraz opartych na nich metod badania. Stosowanie tylko metod przesiewowych powoduje przeszacowanie lub niedoszacowanie występowania zjawiska ADHD u dorosłych, z tego powodu wymagana jest rzetelna diagnoza psychiatryczna. Wśród dorosłych z ADHD bardzo często występują dodatkowe zaburzenia takie jak: zaburzeń zachowania, zaburzeń emocjonalnych, uzależnień od alkoholu i/lub narkotyków, zaburzeń osobowości i nasilonych trudności w codziennym funkcjonowaniu. Rezultaty badań na temat zależności między występowaniem ADHD i przestępczości sugerują, że tylko w przypadku bardzo ciężkiej postaci ADHD wymagającej leczenia farmakologicznego można uznać istnienie takiej zależności. W pozostałych przypadkach należy analizować ten problem w kontekście współwystępujących zaburzeń i doświadczeń życiowych. Konieczne jest opracowanie przewodnika diagnostycznego w zakresie ADHD u dorosłych.

Dziedzina: nauki społeczne
Kropla: zjawisko percepcji form swobodnych – poszukiwanie cech charakterystycznych zjawiska percepcji Artykuł przedstawia projekt badawczy dotyczący zjawiska percepcji. Głównym celem pracy było zdefiniowanie i scharakteryzowanie aspektów, czynników oraz efektów percepcji form swobodnych, jako jednego z atrybutów w procesie powstawania formy architektonicznej. Przystępując do badania, określono wstępne oczekiwania w zakresie jego wyników. Pierwszym i zarazem głównym zamysłem było zwiększenie własnej wiedzy autora w zakresie zjawiska percepcji. Drugim problemem było stworzenie modelu symulacyjnego wyróżniającego instrumenty i cechy charakterystyczne, pozwalające opisać wpływ zjawiska percepcji na proces projektowania. Końcowym zadaniem była realizacja głównego, wcześniej już wspomnianego celu pracy – rozpoznanie ciągu aspektów, czynników oraz efektów związanych ze zjawiskiem percepcji. Prace nad badaniem rozpoczęto od określania ról pomiędzy twórcą i obserwatorem oraz ich wzajemnych relacji w ramach środowiska badawczego. Następnie zaprezentowano i rozwinięto zadania projektu badawczego – w tym celu przygotowano symulację grup faktów, związanych z nimi problemów oraz odpowiadających im pomysłów. Ostatnim elementem składowym opisującym model teoretyczny została intuicyjna grafika ukazująca rdzeń koncepcji projektu badawczego. Kolejnym krokiem było przeprowadzenie alteracji podstawowych atrybutów związanych z samym rdzeniem koncepcji. Następnie, aby wyróżnić i zbadać główne aspekty percepcji, przygotowano prototyp prostej symulacji badawczej. Pozwoliło to na obserwację procesu postrzegania oraz związanych z nią atrybutów, przy jednoczesnej możliwości kontroli czynników zewnętrznych oraz skoncentrowaniu uwagi na wrażeniach osoby poddanej badaniu, również w odniesieniu do tych czynników. Przed przeprowadzeniem samej symulacji jej parametry poddano alteracji, w tym m.in.: symulacjom związanym z materiałem, przestrzenią, czasem, energią, czy też danymi. Celem przeprowadzonych alteracji było rozwinięcie i wzbogacenie prototypu symulacji badawczej. Po przeprowadzeniu symulacji przygotowano i opisano koncepcję samego prototypu.

Dziedzina: nauki inżynieryjno-techniczne
Dylematy etyczne dotyczące badań prenatalnych prowadzonych w Polsce Diagnostyka prenatalna, rozwijana w medycynie od lat 60. XX w. i praktykowana w Polsce od lat 70. ubiegłego wieku, to zespół procedur diagnostycznych, pozwalających na stwierdzenie patologii embrionu lub płodu przed narodzeniem. Celem artykułu jest analiza dylematów bioetycznych diagnostyki prenatalnej w kontekście polskim, w świetle bioetyki personalistycznej o założeniu ontologicznym. W sposób szczególny zostają rozważone dylematy etyczne, dotyczące osób związanych z diagnozą prenatalną: nienarodzonego dziecka, rodziców i lekarza. W artykule zostaje podjęte rozgraniczenie między diagnostyką prenatalną i preimplantacyjną, jak również ocena moralna dobrego celu terapeutycznego diagnostyki prenatalnej, w odróżnieniu od celu złego celu, jakim może być aborcja.

Dziedzina: nauki teologiczne
Problem ekwiwalencji terminologii (na przykładzie polskiej i węgierskiej terminologii geografii fizycznej na poziomie szkoły średniej) Przedmiotem artykułu jest omówienie problemu ekwiwalencji terminologii specjalistycznej przy tłumaczeniu tekstu naukowego z jednego języka naturalnego na drugi. Za przykład służy terminologia geografii fizycznej używana w językach węgierskim i polskim. Artykuł udowadnia, że język nauki, choć jest językiem uniwersalnym, nie zawsze da się wyrazić w dowolnym języku naturalnym.

Dziedzina: nauki humanistyczne
Dostęp do profilaktyki i leczenia otyłości dzieci i młodzieży - narastający problem, nieskuteczne działania Profilaktyka i leczenie młodych ludzi z nadmierną masą ciała dotyczy wielu działań systemowych mających na celu edukację – propagowanie zdrowego stylu życia, w tym aktywności fizycznej oraz prawidłowych nawyków żywieniowych, a także zapewnianie dostępności świadczeń zdrowotnych w wypadku wystąpienia otyłości. Wczesna diagnoza oraz systematyczna kontrola stanu zdrowia, jak również wdrożenie indywidualnych i  kompleksowych działań leczniczych, uwzględniających profesjonalne poradnictwo żywieniowe, decyduje o skuteczności walki z tą epidemią XXI wieku. NIK sprawdziła, czy  osobom do  18. roku życia zapewnia się odpowiedni dostęp do świadczeń medycznych w tym obszarze. Jest to niezwykle istotne, gdyż obecny styl życia, szczególnie spowodowany izolacją społeczną w okresie pandemii COVID-19, dodatkowo sprzyja przyspieszeniu wzrostu masy ciała.

Dziedzina: nauki medyczne i o zdrowiu
Europejskie organizacje kolejowe. Cz. 6, UNIFE - Związek Europejskiego Przemysłu Kolejowego UNIFE - Union des Industrie Ferroviaires Europeenes, jest organizacją reprezentującą europejski przemysł i dostawców usług dla potrzeb kolei. Skupia on około 1000 firm działających w sektorze projektowania, produkcji, utrzymania i modernizacji taboru oraz urządzeń infrastruktury kolejowej.

Dziedzina: nauki inżynieryjno-techniczne
Zmiany stabilności oksydacyjnej i fizycznej emulsji niskotłuszczowych w czasie chłodniczego przechowywania Analizowano wpływ dodatku gumy guar w połączeniu z monoglicerydem Dimodan U/J oraz lecytyną sojową i wodnych ekstraktów roślinnych (s.m. 0,17%) z suszonych liści: rozmarynu, szałwii lekarskiej, szałwii muszkatołowej oraz korzeni chrzanu i owoców rokitnika na stabilność układów dyspersyjnych przechowywanych w opakowaniach szklanych w temperaturze chłodniczej (4 ± 1°C) przez 8 tygodni. Emulsje przygotowano w warunkach laboratoryjnych z fazy wodnej i oleju słonecznikowego o proporcji 60 : 40. Analiza zmian oksydacyjnych układów emulsyjnych wykazała, że Dimodan U/J z lecytyną inhibitowały utlenianie tłuszczu. Zastosowanie tych emulgatorów łącznie z gumą guar zwiększało o 63,33% stabilność oksydacyjną emulsji. Hamowały one efektywnie oksydację emulsji do pierwotnych i wtórnych produktów, a także skoniugowanych dienów i trienów, wykazując ogólną aktywność przeciwutleniającą rzędu 69,82%. Spośród ekstraktów roślinnych szałwia muszkatołowa, chrzan oraz rokitnik, zastosowane zarówno z gumą guar, jak i bez niej, najskuteczniej ograniczały oksydację osnowy tłuszczowej w czasie przechowywania. Takie ekstrakty roślinne mogą z powodzeniem stanowić fazę wodną w niskotłuszczowych układach dyspersyjnych. Niską aktywność przeciwutleniającą z komponentami emulsji wykazały, w badanych warunkach, wyciągi szałwii lekarskiej i rozmarynu. Zastosowany monogliceryd i lecytyna łącznie z gumą guar kształtowały wysoką trwałość fizyczną układów emulsyjnych podczas całego okresu przechowywania, a także stabilizowały pH. Natomiast bez zastosowania gumy guar emulsje były mało stabilne fizycznie. Wodne ekstrakty roślinne nie miały wpływu na zmiany współczynników aktywności emulgującej i stabilności badanych układów dyspersyjnych.

Dziedzina: nauki rolnicze
Kapitał ludzki w kształtowaniu wynagrodzenia czynnika pracy Celem badań było przedstawienie warunków i zależności kształtujących wynagrodzenie czynnika
pracy w rolnictwie z uwzględnieniem kapitału ludzkiego. Poznanie tych zależności jest kluczowe dla dochodów
producentów rolnych. Zastosowano podejście analityczne z elementami weryfikacji empirycznej, rozumowanie jest
prowadzone w konwencji mikroekonomicznej. Na podstawie wstępnej weryfikacji empirycznej stwierdzono, że w
Polsce znacznie zmniejszyły się zasoby pracy wynagradzanych (utrzymujących się) z produkcji rolniczej. Może
to wskazywać na zwiększające się wykorzystanie zasobów pracy na obszarach wiejskich poza produkcją rolniczą.

Dziedzina: nauki rolnicze