PL-MTEB/plsc-clustering-p2p huggingface dataset:
Modelowanie wektora magnetycznego serca na podstawie jonowych prądów komórkowych Do obliczenia magnetokardiogramów zastosowano dwuwymiarowy model komputerowy elektrycznej aktywności serca, bazujący na formalizmie zaproponowanym przez Hodg-kina i Huxleya. Wyliczano średni wektor pola magnetycznego AMFV (average magnetic field vector) otrzymany z mapy zewnętrznego pola magnetycznego, generowany przez przepływ jonów w poszczególnych komórkach mięśnia serca. Obliczona na podstawie modelu trajektoria AMFV przy normalnej pracy serca w czasie trwania zespołu QRS przyjmuje kształt kolisty z rotacją w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówek zegara. Na podstawie modelu przedstawiono przykładowe zaburzenia trajektorii AMFV, towarzyszące określonym zaburzeniom serca.

Dziedzina: inżynieria biomedyczna
Wpływ cech petrologicznych na właściwości mechaniczne soli kamiennej z LGMO (Legnicko -Głogowskiego Okręgu Miedziowego) W pracy podjęto próbę oceny wpływu zawartości i rodzaju domieszek na parametry wytrzymałościowe soli kamiennej z obszaru LGOM (Legnicko-Głogowskiego Okręgu Miedziowego) (rejon szybu SW4). Badania przeprowadzono w trzech etapach: testy wytrzymałości na jednoosiowe ściskanie, analiza ilościowa i jakościowa części nierozpuszczalnych oraz obserwacje mikroskopowe soli i badania ramanowskie. Wyniki badań wykazały, że w przypadku soli kamiennych w niewielkim stopniu zanieczyszczonych (zawartość części nierozpuszczalnych 0,13–2,11% wag.), nie stwierdzono korelacji między zawartością części nierozpuszczalnych w wodzie a parametrami wytrzymałościowymi. Natomiast zauważono, że właściwości wytrzymałościowe zależą od cech petrologicznych skał solnych, takich jak sposób rozmieszczenia zanieczyszczeń oraz obecność inkluzji i węglowodorów na granicach kryształów halitu. Ponadto badania wykazały, że rozmieszczenie anhydrytu w formie otoczek na granicach kryształów halitu może powodować wzrost wytrzymałości skały. Z kolei, występowanie inkluzji fluidalnych i węglowodorów na kontakcie kryształów halitu wpływa na obniżenie wytrzymałości skały solnej.

Dziedzina: nauki o ziemi i środowisku
Więźba dachowa na ul. Szewskiej 49 we Wrocławiu. Jej charakterystyka i znaczenie w kontekście historycznej sztuki ciesielskiej Przedmiotem opracowania jest więźba dachowa znajdująca się nad budynkiem na ul. Szewskiej 49 we Wrocławiu. Celem podjętych badań architektonicznych była analiza obecnego zadaszenia, pochodzącego z połowy XIX wieku. Specyficzne rozwiązania konstrukcyjne zostały porównane z wiedzą zawartą w historycznych podręcznikach budowlanych. Znaczna część tej konstrukcji ma jednak widoczne ślady wtórnego użycia. Dzięki szczegółowej analizie wielkości budulca i sposobu jego obróbki, a także systemu ciesielskich znaków montażowych czy złącz ciesielskich wyodrębniono dwa wcześniejsze układy konstrukcyjne. Liczba zachowanych elementów pozwoliła na hipotetyczną rekonstrukcję obydwu więźb. Były to ustroje storczykowe o bardzo dużej rozpiętości wiązarów. Wykonane badania dendrochronologiczne dowiodły, że pochodzą one z lat siedemdziesiątych XIV wieku. Są to zatem jedne z nielicznych zachowanych elementów będących przykładami konstrukcji ciesielskich średniowiecznej architektury świeckiej Wrocławia.

Dziedzina: sztuki plastyczne i konserwacja dzieł sztuki
Rola kalpain w procesie kruszenia miesa Kruchość mięsa oraz czynniki na nią wpływające od dawna są przedmiotem badań. Istnieje kilka teorii wyjaśniających proces kruszenia mięsa. Za najbardziej prawdopodobną uznana została kalpainowa teoria tenderyzacji. Kalpainy spełniają podstawowe kryteria stawiane czynnikom wpływającym na proces kruszenia mięsa. Enzymy te są obecne w komórce mięśniowej, a w doświadczeniach przeprowadzanych in vitro prowadzą do tych samych produktów degradacji białek, jakie wykrywane są w mięsie po okresie dojrzewania. Mają one dostęp do miofibryli w komórce. Aktywność kalpain oraz stosunek aktywności kalpainy do aktywnocśi kalpastatyny są skorelowane z twardością mięsa. Im wyższa jest aktywność kalpain i im wyższy stosunek kalpaina/kalpastatyna, tym bardziej kruche mięso otrzymuje się. Warunki w jakich enzymy te wykazują aktywności zbliżone do warunków panujących w tkance mięśniowej po śmierci zwierzęcia. Na aktywność kalpain w mięsie działają zarówno czynniki przyżyciowe, w tym genetyczne, jak i pośmiertne. Mimo, że mechanizm działania kalpain nie jest całkowicie wyjaśniony, na podstawie wyników licznych doświadczeń można stwierdzić, że kalpainy pełnią ważną rolę w procesie tenderyzacji mięsa. W artykule scharakteryzowano kalpainy i opisano niektóre z czynników wpływających na ich aktywność.

Dziedzina: technologia żywności i żywienia
Społeczno-kulturowe postawy wobec własnego wyglądu i niezadowolenie z ciała u kobiet i mężczyzn w okresie późnej adolescencji: badania wstępne Celem badań była analiza (1) społeczno-kulturowych postaw wobec własnego wyglądu (presji ze strony mediów oraz internalizacji ideału atletycznej sylwetki) i niezadowolenia z ciała oraz (2) współzależności pomiędzy presją mediów, internalizacją ideału atletycznej sylwetki, wskaźnikiem masy ciała a niezadowoleniem z własnego ciała u kobiet i mężczyzn w okresie późnej adolescencji. Badaniem objęto 34 kobiety i 30 mężczyzn w wieku między 17 a 19 rokiem życia. Zastosowano Kwestionariusz Postaw Społeczno-kulturowych wobec Wyglądu (Sociocultural Attitudes Towards Appearance Questionnaire 3; Thompson i in., 2004) oraz Test Sylwetek (Contour Drawing Rating Scale; Thompson, Gray, 1995). Badane kobiety przejawiały większe niezadowolenie z własnego ciała aniżeli mężczyźni oraz doświadczały silniejszej presji ze strony mediów w zakresie zmiany kształtu ciała, natomiast badani mężczyźni wykazywali większą internalizację ideału atletycznej sylwetki w porównaniu z kobietami. W grupie badanych kobiet istniała dodatnia zależność pomiędzy niezadowoleniem z ciała a doświadczaniem presji ze strony mediów w zakresie zmiany kształtu ciała. W obu badanych grupach zaobserwowano ponadto istnienie związku pomiędzy niezadowoleniem z ciała  a wskaźnikiem masy ciała. Biorąc pod uwagę otrzymane wyniki, należy stworzyć efektywne programy zwiększenia świadomości w zakresie obrazu własnego ciała u osób w okresie późnej adolescencji.

Dziedzina: psychologia
Podstawowy skład chemiczny, zawartość kazeiny i wartość energetyczna mleka krów rasy polskiej czerwonej, białogrzbietej i simentalskiej z uwzględnieniem ich dobowej wydajności Oceniono podstawowy skład chemiczny (białko, tłuszcz, laktoza, sucha masa), zawartość kazeiny oraz wartość energetyczną w 972 próbach mleka pobranych od 172 krów trzech ras: polskiej czerwonej (324 szt.), białogrzbietej (334 szt.) i simentalskiej (314 szt.). W analizie uzyskanych wyników uwzględniono dobową wydajność mleka, wyróżniając w każdej rasie 3 grupy: poniżej 10,0, 10,0-20,0 i powyżej 20,0 kg. Mleko pozyskane od krów o wydajności poniżej 10,0 kg charakteryzowało się istotnie najwyższą zawartością białka (3,78%) w porównaniu do dwóch pozostałych grup, tzn. o wydajności w przedziale 10,0-20,0 kg (3,48%) i powyżej 20,0 kg (3,22%). W mleku krów o wydajności dobowej poniżej 10,0 kg stwierdzono również istotnie wyższą (P≤0,01) zawartość kazeiny i tłuszczu (odpowiednio 2,48% i 4,51%) w stosunku do dwóch pozostałych grup, gdzie zawartość tych składników była zbliżona (kazeina 2,59 i 2,54%, tłuszcz 4,27 i 4,14%). Odwrotną tendencję stwierdzono dla laktozy, której zawartość wzrastała wraz ze wzrostem dobowej wydajności. Wartość energetyczna 1 kg mleka przy wydajności poniżej 10,0 kg była wyższa o około 7% w porównaniu do mleka krów z grupy III (o wydajności powyżej 20,0 kg). Najmniejsze różnice w tym zakresie zanotowano dla mleka krów simentalskich (3,9%), a wyższe dla polskiej czerwonej i białogrzbietej (odpowiednio 7,7 i 8,3%).

Dziedzina: zootechnika i rybactwo
Porównanie wydajności algorytmu k-means zaimplementowanego w języku X10 i środowisku C++/MPI W pracy opisano algorytm k-średnich oraz sposób jego implementacji w języku X10. Dokonano porównania tego rozwiązania z implementacją w języku C++11 z wykorzystaniem standardu MPI. Stwierdzono, że implementacja w języku X10 jest szybsza przy większej liczbie procesorów realizujących obliczenia niż implementacja w środowisku C++/MPI. Kod zapisany w języku X10 jest o 59% krótszy od kodu dla kombinacji C++/MPI.

Dziedzina: informatyka
Monitorowanie PHA w oczyszczalniach ścieków województwa łódzkiego Celem pracy był pomiar i poznanie zmian ilościowych polihydroksyalkanianów (PHA) w dwóch oczyszczalniach ścieków komunalnych województwa łódzkiego. Dodatkowo, porównano dwie metody oznaczania PHA, to jest metodę chromatograficzna i opatią na cyfrowej analizie obrazu. Zaobserwowano zgodność pomiędzy wynikami obydwu metod zastosowanych w pracy, choć zasada oznaczenia jest odmienna. Obie metody mogą być wykorzystane do monitorowania zmian PHA w komorach osadu czynnego oczyszczalni ścieków.

Dziedzina: inżynieria chemiczna
Umiejętność obserwacji i rysowania przez dzieci brył a uzdolnienia matematyczne Podejmowane od drugiej połowy XIX w. problemy badawcze rozwiązywane za pomocą narzędzia badawczego, jakim był rysunek, dotyczyły wielu obszarów życia, w tym edukacji plastycznej i matematycznej. Ważną kwestią postępowania badawczego stało się ustalenie zależności między zdolnościami matematycznymi dzieci a umiejętnościami odtwarzania kształtów obserwowanych przedmiotów. Postawiony problem dotyczył różnic istniejących między rysunkami brył (sześcian, ścięty stożek), wykonanych przez 8–9-letnie dzieci o różnym poziomie uzdolnień matematycznych (bez wyraźnych uzdolnień matematycznych i o takowych). Na podstawie wskazań nauczycieli odnoszących się do uzdolnień matematycznych uczniów wyodrębniono dwa zestawy prac plastycznych obrazujących obserwowane bryły, a ich analiza pozwoliła określić wstępne ustalenia przeprowadzonych badań o charakterze pilotażowym.

Dziedzina: pedagogika
Problem konceptu bazowego i jego profilowania – na przykładzie polskiego stereotypu Europy Bezpośrednim celem autorów jest rekonstrukcja polskiego konceptu Europy przy pomocy metod zaproponowanych w ramach konwersatorium EUROJOS i w oparciu o trzy podstawowe bazy materiałowe: systemową, tekstową i ankietową. Celem pośrednim było poddanie pod dyskusję szeregu pojęć i procedur etnolingwistycznej analizy rekonstrukcyjnej, w tym zwłaszcza kwestii zmienności (wariantywności) wyobrażeń bazowych (tu – Europy) w warunkach ich wchodzenia w zróżnicowane dyskursy obecne we współczesnej polskiej przestrzeni publicznej.Autorzy przedstawiają obrazy Europy oparte na analizie danych systemowych, zwłaszcza słownikowych, oraz tekstowych omawiane we wcześniejszych pracach różnych badaczy, jednak szczególnie wiele miejsca i uwagi poświęcają wynikom trzech badań ankietowych ASA z lat 1990, 2000 i 2010. Podają sumaryczne dane ankietowe ASA w zestawieniu z danymi systemowymi i tekstowymi i dowodzą, że dane ankietowe pozwalają uszczegółowić zapis treści bazowego konceptu, ujawniają bowiem konotacje, których słowniki jeszcze nie odnotowują; pozwalają też – co ważne -- dokonać rankingu cech przypisywanych przedmiotowi.

Dziedzina: językoznawstwo
Boloński doktorat z prawa Wawrzyńca ze Słupcy (1517) W artykule zaprezentowano karierę Wawrzyńca ze Słupcy, ze szczególnym uwzględnieniem uzyskania przez niego doktoratu z prawa kanonicznego w Bolonii w 1517 roku. Boloński doktorat otworzył Wawrzyńcowi drogę do uniwersyteckiej kariery, wcześniej był on bowiem notariuszem publicznym, przyjął też niższe święcenia (akolitat). W 1521 roku wszedł w skład kolegium prawniczego Uniwersytetu Krakowskiego. Uzyskał też beneficja kościelne w postaci scholasterii kieleckiej i kanonii sandomierskiej. Ze względu na rychłą śmierć w 1528 roku kariera uniwersytecka Wawrzyńca ze Słupcy była krótka. Podczas egzaminu doktorskiego towarzyszyli mu w Bolonii jego koledzy ze studiów lub też inni Polacy, którzy byli tam wówczas przejazdem i chcieli zobaczyć na własne oczy przebieg egzaminu doktorskiego. Byli to: Jan Rybieński, prepozyt kruszwicki i kanonik gnieźnieński oraz poznański, Jan Łącki, kanonik poznański, a także Jan Międzyrzecki, Jan Łaski, Maciej Śliwnicki i Stanisław Szczawiński. W uniwersyteckich źródłach bolońskich zostali oni określeni mianem studentów bolońskich oraz kleryków diecezji gnieźnieńskiej, poznańskiej i ołomunieckiej. W artykule omówiono ich intelektualną drogę, często w historiografii mniej znaną, jak również pokazano, ale już bardziej skrótowo, ich późniejsze kariery.

Dziedzina: historia
Profesor Czesław Waszkiewicz uhonorowany tytułem doktora honoris causa SGGW w Warszawie prof. dr hab. inż. Czesław Waszkiewicz w dniu 18 maja 2018 roku, podczas Dni SGGW, odbyła się uroczystości wręczenia tytułów doktora honoris causa Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie, którym uhonorowany został.

Dziedzina: nauki leśne
Warunki ekologiczne rozwoju późnovistuliańskiego zbiornika Koźmin Las w świetle analizy Cladocera Rezultaty analizy subfosylnych szczątków wioślarek (Cladocera) z profilu osadów organicznych stanowiska Koźmin Las (dolina Warty, Polska Środkowa) pozwoliły przedstawić rekonstrukcję rozwoju opisywanego zbiornika i odnieść je do ak-tywności fluwialnej Warty, szczególnie w okresie młodszego dryasu, pomiędzy 12 900 i 11 600 cal BP. Wyróżniono dwie fazy rozwoju zbiornika. Stwierdzono, że był to płytki zbiornik, o niestabilnych warunkach hydrologicznych. Prawdopodobną przyczyną fluktuacji był zmienny poziom wód gruntowych, powierzchniowych i rzecznych w dolinie Warty. Zmiany we frekwencji Cladocera skorelowano z aktywnością fluwialną rzeki oraz, w szerszym ujęciu, z warunkami klimatycznymi panującymi w młodszym dryasie.

Dziedzina: archeologia
Das Musikalische der deutschen romantischen Kunstmärchen am Beispiel von Wackenroders Morgenländisches Märchen von einem nackten Heiligen und Tiecks Der blonde Eckbert Znaczenie muzyki dla literatury wzrosło w sposób istotny w okresie romantyzmu. Dla niemieckichtwórców tego okresu muzyka stała się najważniejszą spośród wszystkich sztuk.Zajmowali się nią nie tylko w licznych tekstach teoretycznych, lecz swe koncepcje prezentowalitakże czytelnikom utworów literackich. Elementy muzyczne pojawiały się zarównow liryce, jak i głównie – co może wydawać się zaskakujące – w prozie. Spośród wszystkichgatunków epickich najbardziej predysponowana do prezentowania różnych tez okazała siębaśń romantyczna.Myśląc o muzyce w literaturze, można zasadniczo mówić o trzech rodzajach związków.Muzyka lub muzyk mogą się stać tematem utworu. Drugą grupę stanowią próby nadania językowi utworu cech muzycznych. O ile dwa kryteria wydają się raczej oczywiste, wątpliwościmoże budzić ostatnia grupa, mianowicie zastosowanie struktur muzycznych w dzieleliterackim.I tak Ein wunderbares morgenlänisches Märchen von einem nackten Heiligen autorstwaWilhelma Wackenrodera pokazuje niezwykłą rolę muzyki jako sztuki pozwalającej dotrzećdo wyższych wartości. W sposób bezpośredni wyraża ona uczucia człowieka, być możez tego powodu autor umieszcza w swym utworze dwoje zakochanych. U Wackenrodera uwagęzwraca także „muzykalność” języka. U Ludwika Tiecka w utworze Der blonde Eckbertkrótka piosenka, a więc gatunek muzyczny, towarzyszy akcji utworu, a także w subtelnysposób podkreśla znaczenie pewnych wydarzeń.

Dziedzina: literaturoznawstwo
Porównywalność sprawozdań finansowych spółek branży gamingowej Celem artykułu jest ocena porównywalności sprawozdań finansowych polskich spółek gamingowych. Zastosowano nieszablonowe podejście do analizy porównywalności sprawozdań finansowych, uwzględniające przede wszystkim model biznesowy danej jednostki, koncentrując się na najważniejszych pozycjach sprawozdania finansowego. Przeprowadzona analiza pozwala stwierdzić, że polskie spółki w tej branży stosują w badanym okresie podobne zasady rachunkowości, bardzo ogólnie informując o metodach wyceny aktywów i pasywów, a zakres ujawnień dotyczących utraty wartości aktywów nie pozwala na pełną ocenę przesłanek leżących u ich podstaw. Trudno ustalić, jakie są kryteria kwalifikacji kosztów badań i rozwoju, będących w tej branży ważną pozycją aktywów. Braki w ujawnieniach są częstą cechą analizowanych raportów, co paradoksalnie można interpretować jako jeden z przejawów ich zgodności Mimo zdiagnozowanych różnic umożliwiają one porównanie sytuacji finansowej i osiągnięć spółek gamingowych.

Dziedzina: ekonomia i finanse
Ocena lokalnego dyskomfortu cieplnego w pomieszczeniach biurowych W artykule przedstawiono informacje dotyczące lokalnego dyskomfortu cieplnego i metod jego oceny, zgodnie z PN-EN ISO 7730:2006. Choć zazwyczaj aspekt ten pomijany jest w badaniach środowiska pracy, należy o nim pamiętać, bowiem dyskomfort cieplny to bardzo poważny problem, który występuje zbyt często w biurowej przestrzeni pracy. Problem dyskomfortu cieplnego można stosunkowo łatwo rozwiązać.

Dziedzina: nauki o bezpieczeństwie
Rozwój sektora FinTech w polskiej bankowości Artykuł porusza kwestie rozwoju branży FinTech w Polsce. Dokonano w nim przeglądu obecnej sytuacji rynku FinTech w Polsce oraz Europie. W artykule podjęto starania określenia, czy, a jeśli tak to na ile, plany rozwoju wpisują się w rzeczywistość rynku. Celem artykułu jest identyfikacja rozwoju polskiego sektora FinTech w wymiarze bankowości. Rozważania zawarte dostarczają odpowiedzi na pytania: Czy Polska jest przyjaznym miejscem do rozwoju FinTech? Czy polski FinTech nie odbiega od standardów wyznaczonych przez państwa europejskie? Czy FinTech ma pozytywny wpływ na rozwój polskiej gospodarki? Wyniki badań dotyczące identyfikacji polskiego rynku FinTech oraz jego obszaru działalności odniesiono do sytuacji społeczno–gospodarczej w Polsce oraz Europie i dokonano oceny uzyskanych wyników. W tym celu skorzystano z hipotetyczno–dedukcyjnej metody badawczej. Wynika z niej, iż Polska w perspektywie najbliższych lat ma możliwość realizacji inwestycji zagranicznych na swoim rynku FinTech. Dzięki aktywności oraz zmianom regulacyjnym może objąć pozycję lidera na rynku FinTech w Europie Środkowo–Wschodniej.

Dziedzina: ekonomia i finanse
Silne fale termiczne w Lublinie W niniejszej pracy wprowadzono definicje silnych i bardzo silnych fal termicznych. Jako kryteria przyjęto
odchylenia średniej dobowej temperatury powietrza od średniej wieloletniej odpowiednio o 2 i 3 odchylenia standardowe przez
trzy kolejne dni. Badania przeprowadzono dla Lublina (1952–2010). W analizowanym okresie wystąpiły 54 silne fale chłodu
i 24 silne fale ciepła. Silne fale chłodu częściej pojawiały się w pierwszej połowie analizowanego wielolecia. Zauważono zwiększoną
częstość silnych fal ciepła w XXI wieku. Kryteria bardzo silnej fali termicznej spełniły 4 fale chłodu i 1 fala ciepła. Silne
fale chłodu występowały od 16 września do 7 czerwca, zaś silne fale ciepła – od 17 marca do 17 listopada. Dodatkowo analizowano
przebieg temperatury powietrza w czasie szczególnie upalnego lata 2015, kiedy to wystąpiły 4 silne fale ciepła. Nie zanotowano
natomiast w czasie tego lata bardzo silnej fali termicznej.

Dziedzina: archeologia
Formy wsparcia młodzieży zagrożonej wykluczeniem społecznym w kontekście poziomu jej samooceny i motywacji do pracy W artykule omówione zostały formy wsparcia młodzieży zagrożonej
wykluczeniem społecznym wykorzystywane w praktyce pracy socjalnej streetworkerów.
Zostały one omówione na podstawie wyników badań diagnostycznych
przeprowadzonych na potrzeby projektu realizowanego przez krakowski Ośrodek
Pomocy Społecznej w ramach Programu Aktywności Lokalnej, które dotyczyły m.in.
poziom samooceny i motywacji do pracy tej kategorii młodzieży.
Pomimo szeregu problemów jakich doświadczali badani (szkolnych, rodzinnych,
ekonomicznych, konfliktów z prawem), wyróżniał ich wysoki poziom samoakceptacji i
względny optymizm, związany m.in. z przekonaniem o własnej atrakcyjności na rynku
pracy (pomimo braku kwalifikacji, doświadczenia), co nie znajdowało odzwierciedlenia
w ich chęci kształcenia się czy podejmowanej aktywności. Przyjęto, że właściwy dla
badanych poziom samooceny i akceptacja aktualnej sytuacji życiowej pozbawiać ich
może motywacji do dokonywania zmian w sobie i w swoim życiu. Dodatkowo
przebywanie w zamkniętej przestrzeni osiedla, środowisku rówieśniczym podobnym pod
względem sytuacji rodzinnej i motywacyjnej może hamować ich dążenie
i możliwość własnego rozwoju i integracji społecznej. Wykorzystane metody pracy
środowiskowej omówione w artykule uwzględniały wyniki badań diagnostycznych,
w związku z czym miały charakter działań aktywizujących, ukierunkowanych m.in. na
liderów grupowych i sieci wsparcia.

Dziedzina: nauki socjologiczne
Wydzielanie i charakterystyka frakcji pylastej (silt) w skałach mułowcowych zapadliska przedkarpackiego Skały mułowcowe, pomimo że zawierają znacznie mniej minerałów ilastych niż iłowce, to na krzywych otworowych mają podobnypoziom radioaktywności, co istotnie utrudnia wydzielenie ich z analizowanego profilu litologicznego. Celem przedstawionych badań jest opracowanie metodyki pozwalającej na wydzielenie, charakterystykę i oszacowanie ilościowego udziału frakcji pylastej (silt) w skałach mułowcowych. Przetestowane zostały różne laboratoryjne metody rozdrabniania skał (kruszenie, zamrażanie, nasycanie solą glauberską) tak, aby uniknąć sztucznego utworzenia dodatkowego siltu (np. przez zbytnie rozkruszenie skały), jak i zaniżenia jego ilości (przez niedostateczne rozdrobnienie skały). Poszczególne frakcje ziarnowe zostały wydzielone w rozdrobnionym materiale skalnym metodą sitową (frakcja piaszczysta) oraz metodą wirowania (frakcja pylasta, frakcja ilasta). Następnie przeprowadzono dokładną charakterystykę mineralogiczną i petrofizyczną oraz dokonano oceny ilościowej wydzielonej frakcji pylastej. Wydzielenie frakcji pylastej badanych skał i uwzględnienie jej w modelach interpretacyjnych umożliwia rozróżnienie mułowców i iłowców w profilach otworów wiertnicznych zapadliska przedkarpackiego.

Dziedzina: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Recepturowa emulsja o zwiększonej lepkości do miejscowego stosowania glikokortykosteroidów w przełyku Przedmiot badań Receptura apteczna pozwala opracowywać formulacje do specjalnych wskazań medycznych. W środowisku wyczuwalny jest apel o nowe postaci farmaceutyczne dla znanych już substancji czynnych. Istotną trudnością jest leczenie pacjentów z eozynofilowym zapaleniem przełyku. Poszukiwane są nowe formulacje dla glikokortykosteroidów. Rozwiązaniem mogą być apteczne formulacje o zwiększonej lepkości pozwalające miejscowo wprowadzać substancje czynne z większą efektywnością niż obecnie dostępne leki. Cel badań Celem pracy było opracowanie recepturowego preparatu do miejscowego stosowania glikokortykosteroidów u pacjentów z eozynofilowym zapaleniem przełyku. Założono uzyskanie preparatu o zwiększonej lepkości oraz przeprowadzenie oceny właściwości fizykochemicznych. Materiały i metody Formulację opracowano w Zakładzie Farmacji Stosowanej. Postępowano zgodnie ze standardami receptury. Uzyskano emulsyjną, płynną postać (o/w) zawierającą polisacharydowe i olejowe substancje pomocnicze. Jako substancję czynną wybrano Budesonidum. Oceniano trwałość i stabilność uzyskanej formulacji przechowywyanej w temperaturze pokojowej i w 4°C. Przeprowadzono testy: cylindrowy, wahadłowy, pojemności dawki, powlekania. Oceniono pH, lepkość i osmolarność. Wyniki Uzyskano adhezyjną formulację (Steroid). Badana wykazały, iż uzyskana formulacja pozwala na istotne zwiększenie właściwości adhezyjnych Budesonidum. Wykazano, że lepkość układu Steroid/Budesonidum jest ok. 25x wyższa niż czystego preparatu Budesonidum, a czas powlekania jest ok. 11x dłuższy dla preparatu Steroid/Budesonidum. Wykazano także, że uzyskana emulsja jest stabilna w 4°C nawet do 31 dni. Wnioski Emulsyjna formulacja Steroid zwiększa właściwości adhezyjne Budesonidum. Możliwym jest podawanie układu Steroid/Budesonidum miejscowo u pacjentów z eozynofilowym zapaleniem przełyku. Praca dowodzi, że receptura apteczna przez nowe formulacje adhezyjne może być pomocna w zwiększaniu dostępność leczniczej znanych leków.

Dziedzina: nauki farmaceutyczne