PL-MTEB/plsc-clustering-p2p huggingface dataset:
Analiza odkształceń prądu pobieranego przez wybrane urządzenia gospodarstwa domowego Artykuł zawiera analizę odkształceń prądu pobieranego przez urządzenia elektryczne wykorzystywane w gospodarstwach domowych. Na przestrzeni lat obserwuje się zmiany w funkcjonalności urządzeń gospodarstwa domowego, co stało się możliwe dzięki zastosowaniu nowocześniejszych rozwiązań układowych i modułów elektronicznych. Jednak urządzenia AGD zawierające moduły elektroniczne pobierają prąd odkształcony i mogą generować wyższe harmoniczne prądu o znacznych wartościach. Dlatego w artykule przeanalizowano przebiegi prądów oraz wartości dominujących harmonicznych dla wybranych urządzeń AGD.

Dziedzina: nauki inżynieryjno-techniczne
Wychowanie religijne w rodzinie na emigracji. Perspektywa biograficzna Artykuł wnosi wkład do historiografii poradoznawstwa, poddając ana- lizie rozwój badań nad poradnictwem w latach 1979–1995. Jako narzędzie do opisu i analizy wykorzystano teorię sieci, wskazując w jaki sposób powiązania osobiste i funkcjonalne badaczy poradnictwa w podanym okresie doprowadziły do począt-ków kształtowania się nowej nauki. Pozwoliło to jednocześnie na uwypuklenie roli, jaką w tych procesach pełniła prof. Olga Czerniawska. Wymowę tekstu wzmacniają rysunki sieci przedstawiających struktury wybranych seminariów Poradnictwo we współczesnym społeczeństwie.

Dziedzina: nauki społeczne
Miejsce proklamacji słowa Bożego Niniejszy artykuł w sposób chronologiczny przedstawia ewolucję miejsca proklamacji słowa Bożego. Na podstawie perykop ze Starego Testamentu zostały wskazane miejsca, które sam Bóg wybrał na rozmowę z człowiekiem, a następnie miejsca, które wybrał Jezus Chrystus i Kościół w swoich pierwszych wiekach. Termin „ambona” (ἄμβων), który pojawił się w Kościele prawdopodobnie od koniec IV wieku, upowszechnił się i z biegiem czasu przyjął jako nazwa miejsca sprawowania liturgii słowa i przechowywania księgi.

Dziedzina: nauki teologiczne
„Nie dawajcie miejsca diabłu!” (Ef 4,27) Walka duchowa w ascetycznym doświadczeniu pierwszych mnichów ruskich na podstawie Pateryka Kijowsko-Pieczerskiego Pateryk Kijowsko-Pieczerski jest zabytkiem piśmiennictwa Rusi Kijowskiej. To zbiór hagiograficznych opowiadań, dotyczących świętych starców monasteru Kijowsko-Pieczerskiego, który został założony w XI w. Przewodnim tematem Pateryka jest nieustanna duchowa walka ascetów o osiąganie i trwanie w świętości życia, rozumianego jako wspólnota (gr. koinonia) z Bogiem. Artykuł jest gruntowną analizą demonologii Pateryka Kijowsko-Pieczerskiego. Przedstawione w nim zostały różnego rodzaju sposoby walki mnichów pieczerskich z demonicznymi pokusami i atakami złych duchów. Wskazane zostały również istotne elementy metody hezychastycznej, z których korzystali święci starcy Rusi Kijowskiej w życiu duchowym.

Dziedzina: nauki teologiczne
Kierunek rozwoju agrobiznesu w krajach Unii Europejskiej Celem badań była ocena rozwoju gospodarki żywnościowej (agrobiznesu) w krajach UE.
Przeanalizowano wydajność pracy w agrobiznesie w poszczególnych krajach UE na tle całej gospodarki
narodowej. Następnie zestawiono tę wydajność z poziomem rozwoju społeczno-gospodarczego
(mierzonym PKB per capita) krajów UE i dokonano oceny rozwoju sektora rolno-żywnościowego.
Zakres czasowy badań obejmował lata 1995 i 2010, czyli lata, dla których dostępne były pierwsze oraz
najnowsze dane dotyczące bilansów przepływów międzygałęziowych dla poszczególnych krajów UE.
Jedną z najważniejszych metod wykorzystywanych do oceny rozwoju agrobiznesu w krajach UE była
metoda input-output (nakładów i wyników). Z badań wynika, że wydajność pracy w agrobiznesie w
krajach UE-12 była niższa niż w większości państw UE-15. Na różnice w poziomie wydajności pracy
w agrobiznesie pomiędzy poszczególnymi krajami wpływał przede wszystkim nadmiar siły roboczej w
rolnictwie. Rosnąca wydajność pracy w rolnictwie przyczyniała się do silniejszego procesu społecznego
podziału pracy zarówno w rolnictwie, jak i w agrobiznesie, czyli do kształtowania się nowoczesnego sektora
żywnościowego zgodnie z modelem rozwoju rolnictwa. Otwarte jednak pozostaje pytanie, czy nowe kraje
członkowskie będą powielały drogę wyznaczoną przez rozwinięte państwa północnej i zachodniej Europy
i opartą przede wszystkim na dużym wzroście wydajności pracy, czy jednak podążać będą zupełnie inną
ścieżką rozwojową w sferze produkcji żywności.

Dziedzina: nauki rolnicze
Osteoporoza starcza Osteoporoza jest najczęściej występującą chorobą metaboliczną kości. Jej klinicznymi objawami są złamania kości i wynikające z nich powikłania. Złamania te poprzedzone są wieloletnim, bezobjawowym procesem spadku gęstości mineralnej kości. Liczba zachorowań na osteoporozę starczą stale rośnie, co związane jest ze wzrostem odsetka osób starszych w społeczeństwie oraz zmianą stylu życia. Sytuacja demograficzna Europy stwarza konieczność większego zainteresowania się problemami zdrowotnymi osób po 65. roku życia. Na skutek starzenia się organizmu dochodzi do wielu zmian fizjologicznych i patofizjologicznych, pogarszających funkcjonowanie układów odpowiedzialnych za koordynację i równowagę. Zwiększa to ryzyko upadków, złamań i powikłań w postaci niepełnosprawności. Zapobieganie upadkom, wielokierunkowe leczenie i kompleksowa rehabilitacja są podstawą ograniczenia niepełnosprawności osób w podeszłym wieku oraz obniżenia związanych z nią kosztów ponoszonych przez system opieki zdrowotnej.

Dziedzina: nauki medyczne i o zdrowiu
Zawartosc skladnikow mineralnych w rybach wedzonych Zbadano zawartość makroelementów: wapnia, fosforu, potasu, sodu i magnezu, mikroelementów: miedzi, cynku, żelaza, manganu, chromu, selenu i jodu w następujących rybach wędzonych: szprot, makrela, pikling, łosoś bałtycki i norweski oraz pstrąg. Najwięcej wapnia, fosforu żelaza, cynku, miedzi i manganu zawierały wędzone szproty. Zawartość wapnia w pozostałych gatunkach ryb była znacznie niższa, a zawartość fosforu zbliżona do jego zawartości w szprocie. Selen i fluor stwierdzano na zbliżonym wysokim poziomie we wszystkich badanych rybach, natomiast zawartość jodu była wysoka, choć zróżnicowana. Najwięcej jodu zawierały wędzone łososie i pstrągi, natomiast najmniej pikling, szprot i makrela. Oszacowano udział ryb w zalecanym dziennym spożyciu składników mineralnych w odniesieniu do zalecanego dziennego pobrania.

Dziedzina: nauki medyczne i o zdrowiu
Analiza czynników wpływających na jakość życia osób z chorobą Leśniowskiego-Crohna Wstęp. Choroba Leśniowskiego-Crohna (chL-C) jest nieswoistym zapaleniem jelit o nieznanej etiologii. Jej przewlekły charakter, a także występowanie objawów jelitowych i ogólnych znacznie utrudnia chorym codzienne funkcjonowanie. Naprzemiennie występujące okresy zaostrzenia i remisji choroby są przyczyną obniżenia jakości życia pacjentów. Poznanie czynników, które spowodowały obniżenie poziomu jakości życia, pozwala zrozumieć zachowanie i sytuację pacjenta oraz możliwości radzenia sobie ze stresem wywołanym przez chorobę. Celem pracy była analiza czynników wpływających na jakość życia osób z chL-C. Materiał i metody. Badaniem objęto grupę 50 osób z rozpoznaniem choroby Leśniowskiego- Crohna. Ankietowani byli leczeni w Klinice Chirurgii Ogólnej i Kolorektalnej Uniwersytetu Medycznego w Łodzi oraz w Poradni Gastroenterologicznej przy Uniwersyteckim Szpitalu Klinicznym nr 1 w Łodzi. Badanie jakości życia przeprowadzono metodą sondażu diagnostycznego przy zastosowaniu narzędzia badawczego kwestionariusza SF-36v2 oraz ankiety własnej konstrukcji. Wyniki. Analiza wyników wykazana, że jakość życia pacjentów z chL-C była obniżona, szczególnie w okresie zaostrzenia choroby. Ocena jakości życia badanych w aspekcie fizycznym była nieco wyższa, niż w aspekcie psychicznym. Wyższe wykształcenie badanych oraz brak konieczności leczenia chirurgicznego znacznie poprawia jakość życia. Wnioski. Występowanie choroby przewlekłej wpływa na obniżenie jakości życia respondentów. Pacjenci w starszym wieku potrafią lepiej przystosować się do trudnej sytuacji spowodowanej chorobą. Jakość życia kobiet i mężczyzn jest na podobnym poziomie oraz chorzy w okresie remisji choroby mieli lepszą jakość życia od chorych w okresie zaostrzenia choroby.

Dziedzina: nauki medyczne i o zdrowiu
Torbiele dermoidalne głowy i szyi u dzieci Wstęp: Torbiele dermoidalne to łagodne guzy pochodzenia naskórkowego, w 7 proc. zlokalizowane w obrębie głowy i szyi. Mają charakter zmian wrodzonych, zlokalizowanych w linii pośrodkowej ciała. Najczęściej (70 proc.) są diagnozowane u dzieci poniżej 5. roku życia. Materiał i metody: Przeprowadzono analizę dokumentacji medycznej dzieci z torbielami dermoidalnymi w obrębie głowy i szyi leczonych w Klinice Otolaryngologii Dziecięcej UM w Białymstoku w latach 1994-2014. Przedstawiono przegląd literatury dotyczący tego tematu. Wyniki: Leczono 17 dzieci z torbielami skórzastymi w obrębie głowy i szyi. Średni wiek chorych to 8,9 roku, 76,5 proc. płci żeńskiej. Najczęstszą lokalizacją torbieli była okolica przednia szyi i dno jamy ustnej (76 proc.). W diagnostyce wykorzystywano badanie ultrasonograficzne i tomografię komputerową. Wszystkich chorych leczono chirurgicznie, nie obserwowano nawrotów po leczeniu. Wnioski: Rozpoznanie torbieli dermoidalnych musi być brane pod uwagę w diagnostyce guzów głowy i szyi u dzieci.

Dziedzina: nauki medyczne i o zdrowiu
Liturgia w wolnych Kościołach protestanckich Przedmiotem rozważań niniejszego artykułu jest próba analizy liturgii nabożeństwa wolnych Kościołów tradycji protestanckiej. W pierwszej części autor wyjaśnia relacje terminologiczne pomiędzy liturgią a służbą Bożą odwołując się do Kościoła pierwotnego i biblijnego dziedzictwa łączącego wszystkie chrześcijańskie tradycje. W kolejnych częściach autor podejmuje próbę zdefiniowania istoty nabożeństwa niedzielnego w wolnych Kościołach, skupiając się na dominujących cechach i głównych obrzędach. Zwraca uwagę, iż jedną z cech wyróżniających nabożeństwo jest „zaplanowana spontaniczność” (planned spontaneity), która określa relacje pomiędzy elementami stałymi nabożeństwa a jego nieprzewidywalnością. Od XVII wieku struktura nabożeństwa złożona z czytania Pisma, modlitw i refleksji nad Słowem Bożym nie uległa zmianie, ale pneumatologiczny dynamizm pozwala na spontaniczność pozostającą zawsze w ryzach boskich nakazów (divine ordinance). Ponadto nabożeństwo charakteryzuje m.in. biblicyzm, brak sztywnych formuł liturgicznych, wolne modlitwy, aktywny udział wiernych.

Dziedzina: nauki teologiczne
Ocena zagrożenia hałasem komunikacyjnym na odcinku drogi krajowej nr 94, przebiegającej przez Dabrowę Górniczą Hałas komunikacyjny jest powszechnie znanym zagrożeniem dla środowiska. W ciągu ostatnich 20 lat liczba pojazdów samochodowych wzrosła kilkakrotnie i nadal rośnie. Hałas drogowy powstaje w wyniku poruszania się pojazdów – odgłosy pracy silnika, układów wydechowego i napędowego oraz na styku opony z nawierzchnią drogowa. Niniejszy artykuł przedstawia analizę zagrożenia hałasem komunikacyjnym terenu leżącego przy drodze krajowej nr 94 w Dąbrowie Górniczej.

Dziedzina: nauki inżynieryjno-techniczne
Studia Politicae Universitatis Silesiensis Tom 8 Z satysfakcją oddajemy do rąk Czytelników ósmy tom wydawnictwa „Studia Politicae Universitatis Silesiensis”. Zamieszczone w nim artykuły są odzwierciedleniem zainteresowań badawczych autorów i ukazują efekty ich studiów, badań i analiz. W konsekwencji poszczególne opracowania różnią się tematyką i sposobem prezentacji poruszanych problemów. Aby uzyskać większą przejrzystość materiału zawartego w niniejszym zbiorze, pomieszczono dziewięć artykułów w czterech blokach tematycznych: „Teoria polityki”, „Systemy polityczne”, „Stosunki międzynarodowe” i „Komunikowanie społeczne”. Uzupełnieniem całości jest dział „Recenzje, omówienia i sprawozdania”, w którym znaleźć można informacje o polsko‑i obcojęzycznych publikacjach z dziedziny nauk politycznych, a także relacje z życia naukowego Instytutu Nauk Politycznych i Dziennikarstwa Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. Autorami większości opracowań zawartych w niniejszym tomie są pracownicy tego Instytutu oraz doktoranci. Jak zwykle na kartach naszego wydawnictwa swoje teksty publikują również przedstawiciele zaprzyjaźnionych krajowych oraz zagranicznych ośrodków naukowo‑dydaktycznych. Przy tej okazji zapraszamy wszystkich zainteresowanych do współpracy.

Dziedzina: nauki społeczne
Ocena roli Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w aktywizacji zawodowej osób z problemami zdrowotnymi, realizowanej poprzez wydawanie orzeczeń o celowości przekwalifikowania zawodowego WstępWprowadzenie renty szkoleniowej do systemu ubezpieczeń społecznych miało na celu przywrócenie na rynek pracy osób,
które z powodu choroby stały się niezdolne do wykonywania dotychczasowego zawodu. Osoby te – po specjalistycznym szkoleniu
– mogą uzyskać nowe kwalifikacje pozwalające na aktywność zawodową na ogólnym rynku pracy. Celem badania była
ocena roli Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) w aktywizacji zawodowej osób z problemami zdrowotnymi, realizowanej
poprzez wydawanie orzeczeń o celowości przekwalifikowania zawodowego. Materiał i metody: Analizie poddano 460 akt spraw,
w których w 2009 r. wydano orzeczenie o celowości przekwalifikowania zawodowego ze względu na niezdolność do pracy w dotychczas
wykonywanym zawodzie.Materiał i metodyAnalizie poddano 460 akt spraw,
w których w 2009 r. wydano orzeczenie o celowości przekwalifikowania zawodowego ze względu na niezdolność do pracy w dotychczas
wykonywanym zawodzie.WynikiZ wydanych orzeczeń 40,9% zostało wystawionych niezgodnie z zasadami orzekania
o niezdolności do pracy i obowiązującymi przepisami prawa. Grupę badaną stanowiły osoby deklarujące w większości (72,4%)
wykształcenie zasadnicze. Nie ujawniono istotnych różnic w zakresie płci, wieku i miejsca zamieszkania pomiędzy osobami,
które przekwalifikowano (N = 89), a tymi, które takiego szkolenia nie odbyły (N = 252). Spośród 89 przekwalifikowanych w ciągu
6 miesięcy po zakończeniu szkolenia 13 osób ponownie pobierało rentę z tytułu niezdolności do pracy. Jedna osoba pobierała
rentę i wykonywała pracę zarobkową. Aż 51 (57,3%) osób z grupy przekwalifikowanej było bezrobotnych. Po 12 miesiącach liczba
osób bezrobotnych zmalała do 31.WnioskiSkuteczność renty szkoleniowej jako narzędzia aktywizacji zawodowej osób z problemami
zdrowotnymi, wyrażana liczbą osób przekwalifikowanych, które wróciły na rynek pracy, jest niska. Ponad 80% osób nie
zmienia wykonywanego zawodu, część z nich ponownie składa wniosek o świadczenie rentowe. Duża liczba nieprawidłowych
orzeczeń oraz brak współpracy pomiędzy instytucjami realizującymi przekwalifikowanie zawodowe, czyli ZUS a urzędami pracy,
jest powodem niewielkiej skuteczności renty szkoleniowej. W celu jej zwiększenia konieczne jest przeprowadzenie zmian organizacyjnych
i legislacyjnych ze szczególnym uwzględnieniem poszerzenia wiedzy lekarzy orzekających w ZUS i lekarzy służby medycyny
pracy, jak również poprawa współpracy pomiędzy wszystkimi instytucjami zaangażowanymi w aktywizację zawodową
osób z problemami zdrowotnymi.

Dziedzina: nauki medyczne i o zdrowiu
Badania modelowe wielowarstwowego, pasmowego zbiornika wód podziemnych GZWP nr 138 pradolina Toruń-Eberswalde (Noteć) w celu określenia jego granic, bilansu zasilania i obszarów ochronnych Badania modelowe są podstawową metodą do wyznaczania granic obszarów ochronnych GZWP, określania zasobów odnawialnych, szacowania zasobów dyspozycyjnych oraz określaniu bilansu zasilania zbiornika. GZWP nr 138 Pradolina Toruń-Eberswalde jest szczególnym przykładem zbiornika pasmowego o dużej długości 140 km i szerokości od 2 do 10 km. Z uwagi na wydłużony kształt i rozprzestrzenienie zbiornika, zmienność hydrostrukturalną oraz związki hydrauliczne z sąsiednimi systemami wykonano trzy oddzielne modele: W - część zachodnia - 1190 km(2), C - część środkowa - 1200 km(2), E - część wschodnia - 1080 km(2). Łącznie badaniami objęto obszar ok. 3470 km(2), w tym obszar wydzielonego zbiornika wynosi 1863 km(2). Modele sporządzono dla układu dwóch warstw wodonośnych rozdzielonych warstwą słabo przepuszczalną w warunkach filtracji ustalonej. Pierwsza warstwa reprezentowała użytkowy poziom piętra czwartorzędowego, warstwa druga - poziom mioceński neogenu. W artykule omówiono specyfikę budowy trzech modeli matematycznych dla pasmowej, skomplikowanej struktury hydrogeologicznej. Opisano także sposób łączenia modeli, sporządzania złożonych prognoz i bilansów wód podziemnych dla określenia optymalnego poboru wód przy istniejących ograniczeniach środowiska oraz sposób określenia czasu wymiany wód w zbiorniku.

Dziedzina: nauki ścisłe i przyrodnicze
Analiza obliczeniowa własności aerodynamicznych wirnika nośnego wiatrakowca w stanie lotu ustalonego (autorotacji) W pracy przedstawiono wyniki symulacji komputerowych pracy wirnika nośnego wiatrakowca w stanie poziomego lotu ustalonego w pełnym zakresie prędkości przelotowych bez wpływu ziemi. W takich warunkach lotu swobodnie obracający się wirnik pracuje stale w stanie autorotacji. W wyniku przeprowadzonych obliczeń wyznaczono charakterystyki aerodynamiczne oraz obciążenia i wahania łopat wirnika. Omówiono metodykę obliczeń, przedstawiono przykładowe wizualizacje oraz dokonano jakościowej oceny przepływu wokół łopat wirnika pod kątem występowania niekorzystnych zjawisk aerodynamicznych.

Dziedzina: nauki inżynieryjno-techniczne
Histamina w serach – potencjalne zagrożenie? Sery należą do produktów o wysokiej zawartości tłuszczu, białka i innych związków nieorganicznych. Są wyrobem spożywczym, który może różnić się jednostkowo w zależności od swojego pochodzenia, warunków wytwarzania, flory mikrobiologicznej i aktywności enzymatycznej. Wszystkie te parametry mogą oddziaływać na skuteczność analityczną, w konsekwencji stanowiąc utrudnienie w oznaczaniu stężenia histaminy w serach. Do głównych czynników wpływających na powstawanie w produktach spożywczych amin biogennych, w tym histaminy, należą: obecność bakterii (LAB), kultury starterowe, dostępność wolnych aminokwasów, okres dojrzewania sera, aktywność proteolityczna, pH, temperatura i stężenie NaCl. Nie wykazano korelacji pomiędzy niekorzystnymi skutkami a zawartością amin w żywności. Można przypuszczać, że stężenie histaminy powyżej 100 mg/kg w produktach spożywczych nie jest zalecane. Dzięki ścisłym reżimom technologicznym podczas produkcji żywności częstość zatruć pokarmowych histaminą, wynikających z zanieczyszczeń bakteryjnych, jest sporadyczna.

Dziedzina: nauki medyczne i o zdrowiu
Obszary ciemnego nieba w Parku Krajobrazowym Lasy Janowskie - projekt astronomicznej ścieżki dydaktycznej Podczas badań terenowych w kwietniu 2012 r. grupa studentów z Koła Naukowego Instytutu Filozofii Przyrody i Nauk Przyrodniczych KUL zaproponowała wytyczenie astronomicznej ścieżki dydaktycznej, obrazującej stopnie zanieczyszczenia światłem nocnego nieba na terenie gminy Modliborzyce. Ścieżka miała wieść od rynku miasteczka do położonej we wnętrzu śródleśnego rezerwatu wodno-torfowiskowego platformy obserwacyjnej, zapewniającej znakomite warunki do obserwacji nieba. Na ścieżce wyznaczono wstępnie sześć przystanków. Wyróżniono następujące stopnie ciemnego nieba: niebo miejskie (klasa 8), podmiejskie przechodzące w miejskie (klasa 7), podmiejskie (klasa 5), wiejskie przechodzące w podmiejskie (klasa 4), wiejskie (klasa 3) i dobrze ciemne niebo (klasa 2).

Dziedzina: nauki ścisłe i przyrodnicze
Wpływ metody suszenia na przebieg rehydracji suszy z korzeni pietruszki i pasternaku® Korzenie pietruszki i pasternaku wysuszone metodą konwekcyjną,
konwekcyjno-mikrofalową i konwekcyjno-próżniową
poddano rehydracji w wodzie. Stwierdzono wpływ metody
suszenia na przebieg procesu rehydraji. Susz z korzeni pietruszki
charakteryzował się lepszymi właściwościami rekonstytucyjnymi
w porównaniu do suszu z korzeni pasternaku,
a suszenie konwekcyjno-próżniowe okazało się najlepszą
z badanych metod suszenia.

Dziedzina: nauki rolnicze
Wpływ eteru dietylowego w mieszaninie z olejem napędowym na dynamikę przyspieszania silnika o zapłonie samoczynnym Artykuł przedstawia wyniki oceny procesu przyspieszania wału korbowego silnika o zapłonie samoczynnym zasilanego mieszaninami oleju napędowego (ON) i eteru dietylowego (DEE). W szczególności badano mieszaniny zawierające 5, 10, 15 i 20 % objętościowo DEE w ON. Uzyskane rezultaty badań potwierdziły negatywny wpływ DEE dodawanego do ON na proces przyspieszania silnika AD3.152. Należy jednak zauważyć, że badania wykonano dla nominalnej regulacji aparatury wtryskowej tego silnika. Oznacza to, że nie były optymalne dla badanych mieszanin o odmiennych właściwościach fizykochemicznych w stosunku do ON.

Dziedzina: nauki inżynieryjno-techniczne
Innowacyjność a wzrost gospodarczy Wpływ innowacyjności na wzrost gospodarczy zależy od stopnia rozwoju gospodarki. Nie można zatem automatycznie kopiować recept rozwojowych formułowanych dla krajów wysokorozwiniętych, krajom będącym na niższym poziomie rozwoju technologicznego. Na podstawie analizy indeksu innowacyjności opracowywanego przez Komisję Europejską, oraz badań mechanizmu wdrażania innowacji, autor dowodzi, że stymulatory wzrostu gospodarczego muszą być dopasowane do danej gospodarki. Dlatego też propozycje zapisane w Strategii Polska 2030, nie przyniosą spodziewanych efektów. Jego zdaniem to nie wysoka innowacyjność będzie motorem wzrostu polskiej gospodarki, jak zakłada się w tym dokumencie, ale łatwość prowadzenia działalności gospodarczej, zdolność do szybkich adaptacji oraz konkurowania na rynku UE, co wynika z relatywnie tańszych czynników produkcji. Podważając prognozy zawarte w tym dokumencie, autor przedstawia własną prognozę długookresowego rozwoju – do 2040 r., w której uwzględnia cykle Kondratiewa. Z przedstawionych szacunków wynika, że do 2040 r. polska gospodarka ma szansę rozwijać się w tempie 4 proc. średniorocznie.

Dziedzina: nauki społeczne
Komposty z odpadow organicznych jako zrodlo skladnikow pokarmowych dla roslin warzywnych W pracy przedstawiono wyniki badań nad nawozowym stosowaniem 13 kompostów wyprodukowanych z osadów ściekowych i stałych odpadów komunalnych w różnych miastach Polski według różnych technologii. Komposty testowano w doświadczeniu wazonowym z uprawą selera, a w roku następnym pora na tle kontroli - handlowego podłoża ogrodniczego. Dodatek kompostów wpłynął korzystnie na cechy morfologiczne i wysokość plonów testowanych roślin warzywnych. Silniejszy wpływ na analizowane cechy morfologiczne i lepsze efekty plonotwórcze w przypadku selera odnotowano dla stosowania kompostów wytworzonych z osadów ściekowych w porównaniu do kompostów wytworzonych ze stałych odpadów komunalnych. Wpływ następczy stosowania kompostów na biomasę pora w następnym sezonie wegetacyjnym okazał się nieistotny. Rozpatrując biomasę obu roślin łącznie stwierdzono, że dodatek kompostów spowodował przyrost plonowania w zakresie od 16% (wermikompost z osadów ściekowych) do 48% (wermikompost z obornika i komposty z mieszanych odpadów komunalnych z Warszawy). W każdym przypadku zastosowania kompostów stwierdzono zwiększoną akumulację azotu i potasu przez rośliny uprawiane w czasie trwania doświadczenia. Więcej azotu pobrały rośliny z podłoża wzbogaconego o komposty wytworzone z osadów ściekowych niż ze stałych odpadów komunalnych, w przypadku potasu tendencja była odwrotna. Mimo, iż w każdym przypadku z obiektów doświadczalnych ze stosowaniem kompostów rośliny pobrały więcej fosforu niż z podłoża kontrolnego, to jednak nie udowodniono tego statystycznie.

Dziedzina: nauki rolnicze