PL-MTEB/plsc-clustering-p2p huggingface dataset:
Medialne reprezentacje podwodnego świata a projekt cyfrowego Archiwum Błękitnej Humanistyki Artykuł jest propozycją zastosowania elementów teorii dzikich błękitnych mediów Melody Jue do analizy filmu dokumentalnego Czego nauczyła mnie ośmiornica (2020), a także do konceptualnej pracy nad badawczo-artystycznym projektem cyfrowego Archiwum Błękitnej Humanistyki, realizowanym przeze mnie we współpracy z interdyscyplinarną artystką Justyną Górowską. W pierwszej części tekstu teoria mediów specyficznych dla środowisk akwatycznych służy pokazaniu zmieniających się konwencji filmów dokumentalnych na temat podwodnego świata przyrody. W drugiej części tekstu przedstawiam projekt powstającej w oparciu o tę teorię bazy danych, której celem jest zbieranie, konceptualne i artystyczne opracowanie materiałów dotyczących reprezentacji zanikającej bioróżnorodności podwodnego świata. Teoria dzikich błękitnych mediów sytuowana jest również w pejzażu humanistyki nieantropocentrycznej oraz błękitnej humanistyki.

Dziedzina: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Edukacja w zakresie marketingu a jego wizerunek w Polsce Edukacja akademicka w zakresie marketingu oraz powszechna edukacja
ekonomiczna społeczeństwa mają wpływ na kształtowanie wizerunku marketingu w
Polsce. Artykuł przedstawia porównanie badań dotyczących opinii na temat
marketingu przeprowadzonych w roku 2007 i 2014. Dodatkowo włączono analizę
wykorzystującą tzw. Indeks Zaufania do Marketingu. Ukazano zakres i kierunki
zmian „świadomości marketingowej”. Ogólnie rzecz biorąc, po okresie dużego
krytycyzmu wobec marketingu, obecnie powoli następuje proces pozytywnej zmiany
w opiniach.

Dziedzina: ekonomia i finanse
Analiza towarowych przewozów kolejowych w wybranych euroazjatyckich korytarzach transportowych W artykule przedstawiono analizę towarowych przewozów kolejowych w wybranych euroazjatyckich korytarzach transportowych. Określono rolę transportu kolejowego w kształtowaniu jednolitego europejskiego obszaru transportu oraz płynące z tego korzyści. Przedstawiono bariery techniczne utrudniające realizację przewozów międzykontynentalnych oraz omówiono inicjatywy aktywizujące międzynarodową wymianę handlową.

Dziedzina: inżynieria lądowa i transport
Szereg czasowy zbiorów rozmytych w opisie i analizie sygnałów elektrokardiograficznych W pracy przedstawiono ujednolicenie metod opisu sygnałów elektrokardiograficznych za pomocą koncepcji szeregu czasowego zbiorów rozmytych. Sygnał elektrokardiograficzny jest przetwarzany w "ruchomym oknie" czasowym i przekształcany na szereg czasowy funkcji przynależności zbiorów rozmytych. Jako szczególne przypadki wprowadzonej metody można rozważać koncepcję sygnału rozmytego oraz ciąg ziaren informacyjnych.

Dziedzina: inżynieria biomedyczna
Ekologia ptakow szponiastych Falconiformes, kruka Corvus corax oraz sow Strigiformes na Wyzynie Krakowskiej w 2008 i 2009 roku Badania prowadzono w latach 2007-2009 na obszarze Wyżyny Krakowskiej. Powierzchnia badawcza zajmowała 230,5 km2, z czego 27,3% pokrywały lasy. Podczas badań stwierdzono łącznie 11 lęgowych gatunków badanego zespołu ptaków drapieżnych: 6 gatunków ptaków szponiastych Falconiformes, kruka Corvus corax oraz 4 gatunki sów Strigiformes. Średnia liczebność ptaków szponiastych wyniosła 73,5 par (31,9 p/100 km2), kruka – 16,5 par (7,2 p/100 km2) oraz sów – 53,0 terytoriów (23,0 t/100 km2). Najliczniejszym gatunkiem ptaka szponiastego okazał się myszołów Buteo buteo gniazdujący średnio w liczbie 29,5 par (12,8 p/100 km2), natomiast sowy – puszczyk Strix aluco występujący średnio w liczbie 43,5 terytoriów (18,9 t/100 km2). Wielkość terytoriów lęgowych zespołu wynosiła od 0,1 km2 u uszatki Asio otus do 7,1 km2 u trzmielojada Pernis apivorus. Sukces gniazdowy wynosił 67-100%, a minimalna liczba młodych na zajęte gniazdo 1,3-2,8. Głównymi składnikami pokarmu były ptaki, ssaki oraz owady. Badany zespół drapieżników na Wyżynie Krakowskiej charakteryzował się niskim bogactwem gatunkowym oraz dużym stopniem dominacji gatunków najliczniejszych.

Dziedzina: nauki leśne
Paliwa biomasowe o podwyższonej kaloryczności Ogólnoświatowy trend w produkcji energii, w całkowitym bilansie jej produkcji, jest ukierunkowany na zwiększanie ilości energii pozyskiwanej z odnawialnych źródeł energii (OZE). Biomasie – niezależnie od źródła – przypisuje się największe znaczenie wśród nośników energii odnawialnej. W pracy zaprezentowano preparat, wytworzony w procesie krakingu z recyklatu odpadowych poliolefin. Preparat ten dodawany do biomasy, znacznie podwyższa jej kaloryczność, a podczas jej granulowania/brykietowania spełnia rolę lepiszcza, oraz tworzy warstwę ochronną uniemożliwiającą chłonięcie wody z otoczenia. Podwyższa wartość opałową paliwa.

Dziedzina: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocena zależności twardości recyklingowych kruszyw ceramicznych oraz wytrzymałości na ściskanie kompozytów otrzymanych z ich udziałem Praca niniejsza jest kontynuacją cyklu publikacyjnego dotyczącego zastosowania odpadowych materiałów ceramicznych, jako wypełniacza do betonów cementowych. We wcześniejszych publikacjach autorzy dowiedli, że odpowiedni sposób przygotowania ziaren, ich dobór i połączenie z odpowiednio dobranymi pozostałymi składnikami betonu gwarantuje otrzymanie kompozytu cementowego, którego parametry nie odbiegają od tych jakie uzyskuje się przy stosowaniu kruszyw tradycyjnych. Dowiedziono również, że szeroki wybór materiałów ceramicznych produkowanych z różnych glin sprawia, że jakość otrzymywanych z nich betonów jest różna.  Do tej pory parametrem określającym jakość kruszywa był badany dla nich wskaźnik rozkruszenia. Wartość wymienionego parametru pozwalała przewidywać maksymalną  klasę jakości otrzymywanego betonu. W artykule niniejszym dokonano porównania zależności twardości kruszyw ich wskaźnika rozkruszenia oraz wytrzymałości na ściskanie kompozytów otrzymanych z udziałem analizowanych recyklingowych kruszyw ceramicznych. Wyniki badań wykazały, że badanie twardości podobnie jak badanie wskaźnika rozkruszenia może potencjalnie służyć do szacowania jakości kruszywa recyklingowego w aspekcie wykorzystania go do produkcji betonów.

Dziedzina: inżynieria lądowa i transport
Obliczanie dawnych konstrukcji z żeliwa i stali Niniejsza praca przedstawia metody sprawdzania nośności dawnych konstrukcji wykonanych z żeliwa lub stali. Z tego względu autor przedstawia podstawowe wzory oraz niektóre wybrane dane z książki "Dawne wyroby ze stopów żelaza" napisanej przez autora niniejszej pracy i wydanej przez DWE w 2009 roku.

Dziedzina: nauki o sztuce
Ewolucja terenów nadrzecznych w miastach poprzemysłowych aglomeracji górnośląskiej – poszukiwanie drogi ku realizacji idei miast zrównoważonych W okresie industrializacji oddziaływanie rzek na strukturę przestrzenno-funkcjonalną i krajobraz przemysłowych obszarów miejskich Aglomeracji Gornośląskiej było znikome. Współcześnie w krajobrazie większości miast aglomeracji zachodzą zmiany, które prowadzą do stopniowej zmiany ich wizerunku i coraz lepszego wykorzystania potencjału tkwiącego w nadrzecznych lokalizacjach. Zmiany te zachodzą powoli i są bardzo różnorodne. Podejmowane w rożnych skalach przestrzennych działania widoczne są w rożnego rodzaju koncepcjach, konkursach, warsztatach, konsultacjach społecznych, projektach badawczych czy wreszcie realizacjach. Niektóre z tych działań wpisują się w ideę zielonej infrastruktury, inne ukazują problemy z kreacją miast: zrównoważonych, zielonych, inteligentnych. Przedmiotem artykułu jest problematyka ewolucji terenów nadrzecznych w miastach poprzemysłowych Aglomeracji Górnośląskiej. Celem zaś ukazanie potencjału tych terenów oraz poszukiwanie możliwości wprowadzania innowacyjnych rozwiązań nakierowanych na potrzeby współczesnego użytkownika obszarów miejskich „naznaczonych” dziedzictwem przemysłowym. Wynikiem rozważań jest podkreślenie konieczności kompleksowego podejścia do procesu odnowy terenów nadrzecznych w zakresie doboru uczestników, rodzaju podejmowanych działań oraz stosowanych metod i narzędzi planistycznych.
 

Dziedzina: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Psychoaktywni użytkownicy dróg W artykule przedstawiono informacje nt. podstawowych elementów składających się na sprawność uczestników ruchu drogowego (m in. zdolność widzenia przestrzennego, widzenie w nocy, czas reakcji) z punktu widzenia psychologii transportu a zwłaszcza bezpieczeństwa pracy w transporcie). Celem tych rozważań jest zwrócenie uwagi na wpływ środków psychoaktywnych na tę sprawność. Omówiono zatem działanie alkoholu, narkotyków, dopalaczy i leków w kontekście funkcjonowania człowieka w ruchu drogowym.

Dziedzina: nauki o bezpieczeństwie
Prusowska koncepcja dziennikarstwa – czy jest nadal aktualna? Bolesław Prus był jednym z najbardziej popularnych dziennikarzy warszawskich XIX wieku. Zdawał sobie sprawę z ważnej roli prasy w kształtowaniu opinii publicznej i w życiu społeczeństwa. Dobrze znał też środowisko dziennikarskie i jego problemy zawodowe. Dlatego w swoich felietonach i artykułach publicystycznych starał się odpowiadać na pytania dotyczące relacji między środowiskiem dziennikarskim a społeczeństwem. Jego opinie i wnioski są nadal aktualne.

Dziedzina: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Wykorzystanie silnika Stirlinga w pojazdach samochodowych Przedstawiono konstrukcje silnika Stirlinga i sposoby dotyczące wykorzystania ich w pojazdach samochodowych. Opisane zostały badania nad wykorzystaniem silnika Stirlinga do bezpośredniego napędu samochodów oraz jako jednostki napędowej w pojazdzie hybrydowym. Omówiono podstawowe zalety i wady wykorzystania silnika Stirlinga w pojazdach oraz jego możliwości do przetwarzania ciepła odpadowego pochodzqacego z silników z wewnętrznym spalaniem na energię elektryczną.

Dziedzina: inżynieria lądowa i transport
Pierwszy most inż. M. Lutosławskiego w Lublinie Problematyka zrównoważonego rozwoju, w tym budownictwa, obejmuje konieczny aspekt postępowania bez kompromisu dla rozwoju przyszłych pokoleń. Dotychczas zakłada się, że postęp jest nazbyt agresywny w stosunku do środowiska. Tak rzeczywiście jest w wielu przypadkach, które zostały dobrze udokumentowane, co nie znaczy, że nie podlegają krytyce. W niniejszym artykule podnosi się jeszcze inny problem – jest to mianowicie efekt zaniechania działań wyrównujących różnice cywilizacyjne. Występowanie dużych różnic w sensie infrastruktury komunikacyjnej pomiędzy różnymi regionami lub dużych różnic mentalnych, szczególnie związanych z niedostatecznym dostępem do edukacji, powoduje napięcia społeczne, wymuszony przepływ ludzi, co innymi słowy potęguje niestabilność i jest anty-zrównoważonym rozwojem. Zaniechania mogą dotyczyć elementarnych działań w zakresie budownictwa. W artykule został podjęty problem technicznego dziedzictwa kulturowego. Rzecz dotyczy tzw. 1. mostu M. Lutosławskiego w Lublinie. Wieloletnie zaniedbania spowodowane niedostatkiem wiedzy o wartości mostu, jego unikalności sprawiły, że konstrukcja jest bliska stanowi granicznemu w sensie norm technicznych. To nie znaczy, że lada moment ulegnie katastrofie, ale każdy następny rok jej trwania to dalszy rozwój korozji i podrażanie kosztów przyszłego remontu. W sensie zrównoważonego rozwoju – należy czynić starania by nie zubożyć przyszłych pokoleń o materialny unikalny zabytek.

Dziedzina: architektura i urbanistyka
Modelowanie przestrzennych łańcuchów wymiarowych układów montażowych z zastosowaniem technik CAD/CAE W pracy przedstawiono nowe podejście do problemu projektowania i analiz inżynierskich układów mechanicznych z wykorzystaniem nowoczesnych technik komputerowych CAD/CAE. Zaproponowana metodologia pozwala na budowanie przestrzennych modeli łańcuchów wymiarowych, które można wykorzystać do projektowania i analiz: konstrukcji mechanicznych, przestrzennych mechanizmów maszyn, układów pomiarowych, technologicznych układów obróbkowych OUPN oraz układów montażowych. W pracy przedstawiono przykładowe wyniki badań symulacyjnych pokazane  na wykresach.

Dziedzina: automatyka, elektronika i elektrotechnika
Analiza wytrzymałości masztu wirnika nośnego wirnika nośnego wiatrakowca metodą elementów skończonych W pracy przedstawiono wyniki obliczeń wytrzymałościowych MES masztu wirnika nośnego wiatrakowca. Analiza została przeprowadzona za pomocą narzędzia obliczeniowego
ABAQUS_CAE. Wykonane obliczenia umożliwiły przedstawienie map rozkładu naprężeń, wartości przemieszczenia masztu, kąta skręcenia w trakcie prerotacji naziemnej. Analizom poddano
maszt głowicy wiatrakowca I-28 wariant B, wykonywanego w Instytucie Lotnictwa w ramach projektu „Technologia wdrożenia do praktyki gospodarczej nowego typu wiropłatowego statku
powietrznego”. W modelu obliczeniowym masztu uwzględniono pracę antywibratora gumowego.

Dziedzina: inżynieria lądowa i transport
Wpływ antykoncepcji hormonalnej na film łzowy Powierzchnia oka pokryta jest cienką warstwą filmu łzowego i pełni ważne funkcje dla narządu wzroku. Aby film łzowy spełniał swoje zadania, musi być zachowana równowaga między jego składowymi. Niedobór lub nadmiar którejś ze składowych skutkuje zaburzeniami filmu łzowego, a w konsekwencji zespołem suchego oka. Przyczynić się do tego może kilka czynników, m.in. stosowanie antykoncepcji hormonalnej, która dostarcza do organizmu kobiety dawki estrogenów i progesteronu. Te wpływają bezpośrednio na gruczoły odpowiadające za produkcję filmu łzowego, ale również działają antagonistycznie w stosunku do androgenu, którego receptory znajdują się w gruczołach. Może to zaburzyć funkcjonowanie gruczołów i skutkować obniżeniem parametrów filmu łzowego oraz pojawieniem się zespołu suchego oka. W celu sprawdzenia, czy antykoncepcja hormonalna wpływa na film łzowy, przebadano dwie grupy kobiet: niestosujące antykoncepcji hormonalnej i przyjmujące ją co najmniej trzy miesiące. Obie grupy zostały poddane ocenie subiektywnej w postaci kwestionariusza OSDI, a następnie badaniom obiektywnym sprawdzającym ilość filmu łzowego, jego stabilność i stan powierzchni oka. Badania obiektywne potwierdziły założenia: zbadane parametry u kobiet stosujących antykoncepcję hormonalną były obniżone w stosunku do grupy kontrolnej i większość z nich była poniżej normy, co może świadczyć o częstszym występowaniu zespołu suchego oka. Ankieta OSDI nie wykazała różnic w subiektywnym odczuwaniu objawów między grupami.

Dziedzina: nauki o kulturze fizycznej
Trudności pedagogów specjalnych w pracy z dzieckiem niepełnosprawnym intelektualnie W artykule przedstawione zostały trudności, z jakimi zmagają się pedagodzy specjalni
w swojej pracy. Wskazano czynniki mające wpływ na występowanie stresu i wypalenia
zawodowego u tej grupy zawodowej. Uwzględniono aspekt edukacji integracyjnej
i włączającej oraz związanych z nią trudności wynikających ze specyfiki pracy. Podjęty
został również temat współpracy z innymi specjalistami tworzącymi zespół wokół ucznia
niepełnosprawnego intelektualnie, jak i współpracy z rodzicami.

Dziedzina: pedagogika
Znajomość znaków ekologicznych wśród młodych konsumentów Celem artykułu była ocena stopnia, w jakim znajomość znaków ekologicznych przez konsumentów
wiąże się z ich opiniami i dokonywaniem zakupów produktów ekologicznych. Do realizacji postawionego
celu przeprowadzono badanie kwestionariuszowe na grupie młodych konsumentów. Rezultaty wskazują na
istotną zależność między deklarowaną znajomością znaków ekologicznych a wykorzystywaniem tych informacji
w trakcie dokonywania zakupów oraz gotowością do zapłacenia wyższej ceny za produkty ekologiczne.

Dziedzina: rolnictwo i ogrodnictwo
Zachowanie się świń w okresie adaptacji do tuczu Praca przedstawia zachowanie się świń w okresie adaptacji do tuczu. Ustalono, że zwierzęta
z grup o zróżnicowanej masie początkowej prawie zawsze dłużej spały i odpoczywały, z kolei
świniom z grup liczebnie większych mniej czasu zabierało spożywanie paszy i picie wody.

Dziedzina: zootechnika i rybactwo
Dziedzictwo kulturowe w podziemiach bazyliki archikatedralnej w Przemyślu w świetle literatury i badań Artykuł jest próbą zwrócenia uwagi na dyskusję prowadzoną od ponad 100 lat na temat dziedzictwa architektoniczno- archeologicznego w podziemiach bazyliki archikatedralnej w Przemyślu. Badania (inwazyjne i nieinwazyjne) z dużą intensywnością były prowadzone w latach 2008–2015. W ich wyniku odrestaurowano podziemia jako zespół funeralny o unikatowych wartościach zabytkowych, a także interesujący zabytek architektoniczny wraz z artefaktami wbudowanymi w strukturę ścian. Artefakty znalazły się w podziemiach w efekcie zawalenia się sklepienia nawy głównej (1733), które przebiło posadzkę i sklepienie piwnic, grzebiąc liczne zabytki małej architektury. Podczas prac restauratorskich zostały one odnalezione jako elementy wtórnie wmurowane w ściany piwnic. Badania archeologiczne w podziemiach bazyliki doprowadziły do odnalezienia dwóch murowanych krypt biskupich zakopanych w ziemnym podłożu pod nawami. Odkryto także późnośredniowieczny i nowożytny system kanałów odwadniających. Sprawia to, że podziemia bazyliki to wyjątkowy zespół architektoniczny i funeralny, w przeszłości będący świadomie tworzoną nekropolią.

Dziedzina: sztuki plastyczne i konserwacja dzieł sztuki
Bezpieczna mammografia Preferowaną metodą wczesnego wykrywania raka piersi jest mammografia rentgenowska (często z uzupełniającym badaniem usg). Za pomocą mammografu można wykrywać guzki (masy guzowate) od około 5,0 mm, a zmiany o charakterze mikrozwapnień mniejsze niż 1,0 mm, co pozwala na wykrycie choroby we wczesnym jej etapie, kiedy jeszcze nie można ich zauważyć w procesie samobadania czy podczas badań palpacyjnych wykonywanych przez lekarza.

Dziedzina: inżynieria biomedyczna
Mediolingwistyka. O statusie i metodach (nadal) konstytuującej się dziedziny badawczej Niniejszy artykuł jest próbą zwięzłego przedstawienia statusu mediolingwistyki jako dyscypliny oraz jej podstaw teoretyczno-metodologicznych. Po krótkiej refleksji na temat znaczenia samego pojęcia zostanie poruszona kwestia różnych ujęć medium oraz zaproponowana, obecnie powszechnie stosowana na potrzeby badań językoznawczych nad komunikatami i procesami komunikacyjnymi, interpretacja medialności i przekazu medialnego. Na tej podstawie przedstawione zostaną trzy kluczowe kwestie i kierunki badawcze. W następnej kolejności zaprezentujemy pokrótce rozważania na temat typologii tekstów medialnych oraz ukażemy i skomentujemy najnowsze trendy rozwoju mediów. Głównym celem artykułu jest pokazanie uporządkowanego inwentarza stosowanych metod z zakresu analizy tekstu i języka w mediolingwistyce. Na koniec wymienione zostaną zagadnienia badawcze zasługujące przyszłości na wnikliwszą analizę. Sformułujemy także dezyderaty dotyczące mediolingwistyki.

Dziedzina: językoznawstwo
Text mining w analizie zbiorów publikacji naukowych Często stosowaną form przechowywania informacji w organizacjach i społeczeństwie jest tekst. Tekst może zostać poddany eksploracji w celu pozyskania wcześniej nieznanej i użytecznej wiedzy. Celem niniejszego artykułu jest prezentacja wyników analizy wybranych publikacji naukowych. Analiza została przeprowadzona z wykorzystaniem text mining’u, a jej celem było ustalenie jakich słów najczęściej używali autorzy publikacji, oraz obliczenie korelacji tych słów z innymi.

Dziedzina: nauki o zarządzaniu i jakości
Wybrane zagadnienia ergonomii nowoczesnych systemów informacji pasażerskiej i sterowania ruchem W pracy zaprezentowano i przeanalizowano współczesne urządzenia informacyjne dedykowane pasażerom oraz urządzenia wizualizacji nowoczesnych systemów sterowania ruchem obsługiwane przez dyżurnych ruchu, w aspekcie ich widoczności i czytelności. Urządzenia informacyjne dla pasażerów powinny być umieszczane w punktach obsługi podróżnych takich jak: dworce, przystanki osobowe, a także wewnątrz taboru, w taki sposób, aby mogły realizować podstawowe zadania, jakim jest prawidłowe informowanie o ruchu pociągów. Można zaliczyć do nich komputerowe systemy wizualnej informacji podróżnych w postaci tablic informacyjnych o zmiennej treści: zbiorczych, peronowych, tunelowych oraz monitorów informacyjnych. Również dyżurny ruchu obsługuje komputer, który otrzymuje informacje o sytuacji ruchowej na stacji i przetwarza je na obrazy wyświetlane na monitorze.

Dziedzina: inżynieria lądowa i transport
Oświecenie a reforma Komisji Edukacji Narodowej, jej pionierski system scentralizowanego zarządzania, program szkolny i wychowanie fizyczne: mity i rzeczywistość W niniejszym artykule autor omawia przesłanki utworzenia Komisji Edukacji Narodowej, jej związki z oświeceniem, program szkolny, wychowanie fizyczne, a przede wszystkim scentralizowany system zarządzania i finansowania jej reformy. W pierwszej kolejności odniesiono się do charakterystycznych trendów oświecenia, sposobu funkcjonowania RP do czasu rozbiorów, w drugiej – do reformy KEN. Reforma nie była efektem długofalowej polityki edukacyjnej państwa. Była możliwa dzięki zbiegowi okoliczności, jakim była nieoczekiwana likwidacja zakonu jezuitów w Europie. Zabezpieczenie finansowe reformy stanowiły środki ze sprzedaży majątku zakonu, wykorzystane dzięki pionierskiemu w Europie systemowi scentralizowanego zarządzania i finansowania reformy. Jak się okazało, ów system – przy braku kontroli – umożliwiał roztrwonienie, a nawet sprzeniewierzenie dużej części środków uzyskanych ze sprzedaży pojezuickiego majątku. Efektem tego był upadek wielu szkół i niewielka liczba świeckich nauczycieli (np. wychowanie fizyczne często prowadzili starsi uczniowie). W reformie KEN trudno – z powodu kwestii światopoglądowych i mentalno-kulturowych – się doszukać charakterystycznych cech oświecenia, co więcej, reforma nie miała perspektyw; z jednej strony – z powodu ograniczonej wielkości pojezuickich majątków, z drugiej – z braku alternatywnego zabezpieczenia, jakim są regularnie napływające podatki do kasy państwa, czego w Rzeczypospolitej nie było.

Dziedzina: nauki o kulturze fizycznej
Ponowoczesność jako nowa szansa dla Oświecenia, czyli o konieczności przezwyciężenia nowoczesności Celem artykułu jest wykazanie, iż koniec nowoczesności niekoniecznie stanowi w dziejach Zachodu regres, lecz może być rozumiany jako postęp — jako nowy etap epoki Oświecenia. Po przedstawieniu popularnych definicji nowoczesności i ponowoczesności autor, odwołując się do filozofii Maksa Stirnera i Fryderyka Nietzschego, przedstawia główną ułomność nowoczesności. Chodzi o skłonność nowoczesności do zachowania centralistycznej struktury, typowej dla przednowoczesnych wspólnot tradycyjnych. W ramach tej struktury jedno pojęcie metafizyczne wyznacza uniwersalnie obowiązujące normy. Rozbijając ją, ponowoczesność umożliwia jednostce tworzenie nowych, partykularnych wartości i, dzięki temu, udostępnia nowe formy indywidualnej samorealizacji. Aby jednak żyć w takim zdecentralizowanym społeczeństwie, jednostka musi osiągnąć pewien poziom umysłowy. W związku z tym potrzebna jest edukacja obywatelska, która wyjdzie poza stare granice nowoczesności i otworzy perspektywę na ponowoczesne schematy rozwiązywania konfliktów społecznych.

Dziedzina: filozofia
„Dom” w doświadczeniach polskich kobiet w czasie pandemii COVID-19 Pandemia COVID -19 jest związana z potężnym globalnym kryzysem społecznym. Kobiety jako grupa zróżnicowana społecznie i kulturowo są dotknięte pandemią w zróżnicowany sposób jako pracownice sektora ochrony zdrowia i służb społecznych, jako ofiary nasilonej przemocy domowej. Głównym celem projektu badawczego jest odniesienie się do pandemii COVID-19 z perspektywy gender. W artykule omawiane są wyniki jakościowego badania empirycznego, w którym uczestniczyły kobiety, na temat doświadczeń związanych z pandemią, jej wpływem na społeczno - kulturowe praktyki. Poznawczym rezultatem procedury badawczej jest identyfikacja dyskursów domu, które ujawniają zróżnicowane rozumienie wyłaniających się praktyk kulturowych, doświadczeń przemocy związanej z COVID-19 i litości.           

Dziedzina: nauki socjologiczne