खडीगंमत हे विदर्भातील अतिशय पुरातन लोकनाटय असून त्याचे नाते चक्रधरांचे चरित्र असलेल्या बाराव्या शतकातील लीळाचरित्र या मराठीच्या आघ गघ ग्रंथाशी असल्याचे संशोधकांचे म्हणणे आहे. संत साहित्यात उल्लेखिलेल्या पण आज नामशेष झालेल्या डफगाण या पुरातन लोकनाटयाशी त्याचा संबंध जोडून खरीगंमत.... खडीगंमत असा नामांतराचा प्रवास सादर करीत त्यानंतर मोगलांच्या काळात हीच खडीगंमत पश्चिम महाराष्ट्रात तमाशा या नविन नावाने प्राचारात आली. असा खडीगंमत अभ्यासक डाँ. हरिश्चंन्द्र बोरकर यांचा दावा आहे. डाँ. हरिश्चंन्द्र बोरकर