Sicomme luoco 'e passaggio ntra nord e sud, presto Pumpeje divenette na preda ppe 'e putiente state cunfinante, data 'a soja 'mpurtanta comme nodo 'e vie e puortuale. Venette cunquistata na primma vota d""a culonia grieca 'e Cuma ntra ô 525 AC e ô 474 AC Strabone dice ca Pumpeje fuje conquistata d""e Etrusche, nutizzia ca a luce d""e scave 'e mmò diventa sempe cchiù pussebbele. Dint""a ll'area d""o tempio 'e Apollo vicino 'e Terme Stabbiane, e addirittura cu iscrizzione etrusche graffite; sempe 'int""a zzona d""e Terme, è stata truovata na necropule d""o VI seculo a.C.