She taghyrt baghtagh eh phenomenon (ass Shenn Ghreagish φαινόμενoν, yl-rey. φαινόμενα - phenomena). Ayns glare cadjin, foddee phenomenon çheet er taghyrt ard-yindyssagh. Ayns oaylleeaght, t'eh çheet er taghyrt baghtagh, goaill stiagh fir chadjin, as eer my vees feme ayd er jeshaghtys er lheh er son eshyn y chronnaghey. Myr sampleyr, ayns fishig, ta phenomena goaill stiagh cooilleeinaghyn Isaac Newton er cruinlaghey ny h-eayst as trimmid cadjin, ny cooilleeinaghyn Ghalileo Galilei er gleashaght crogheydane. Ayns fallsoonys, t'eh çheet er taghyrt er ny hastey ec peiagh ennagh. Foddee ad goll er tastey liorish ny keeallyn ny liorish yn aigney.