Томнуң бажы Абакан сыннарының барыын эдектеринде, Карлыган сыннарының соңгу кырлаңнарының болгаш ""Томнуң шыпшыы"" деп дагның аразында тулаалалчак эдээнде. Эгеки дурту тулаалыг шынаада мурнуу-барыын уг-биле агып чыдар. Томь деп аттың тывылганының дугайында янзы-бүрү саналдар бар. Алдарлыг дылчы, төөгүжү, А. М. Кондратовтуу-биле алырга, хемниң ады амгы үеде биче буурай кет чоннуң дылындан келген. Хемниң узуну - 827 км, делгеми - 3 км чеде бээр.