Күдерек кедергей чөптүг, оккур угаанныг, хөй чүве ыыттавас, улуг улусту хүндүлээр, бичи уругларны чаптаар, кээргээр. Чон ортузунга Күдерек бодун ёзулуг төлептиг, кижизиг ап билир чораан. Ол дээш чону дыка хүндүлээр, аңаа ынак чораан. А.С. Токаның «Хомду дайыны» деп номунда Сартыыл / Күдерек ындыг эвес, хөрээн чаяр, чудуруун көдүрер, көвей сөстүг кижи кылдыр дорамчылап көргүскен. Ол шын эвес. Хамык ужур чүдел дээрге, Иргит Күдерек ынчангы ТАР-ның бар, көскү удуртукчузу чораан Иргит Бадраның төрээн кырган ачазы-дыр. Иргит Бадра 1952 чылдан 1968 чылга чедир «Арзылаң Күдерек» деп романны бижээш, Тываның ном үндүрер черинге дужаарга, ынчангы бирги секретарь С. Тока, «ол херек чок чүве-дир» дээн резолюция-биле ук чогаалды парлаарын хоруп каан. Ынчангаш 1978 чылда ону авторга эгиткеш, «Бок кажан-даа үнмес чогаал-дыр» - дээш, долузу-биле үзе шиитпирлээн. Шак ынчаар «Улуг сек» салып каан «Арзылан Күдерек» деп романның бирги тому 1996 чылда Тываның ном үндүрер чери 1996 чылда парлап үндүрген. Ооң автору 1984 чылда чок апарган.