Köl — gidrosferaniň komponenty, bolmak öz elbetde ony sugarmak, dolduran köllük jamniň çenleryna( köllük gundag) suw bilen we yok bolmak gös-göni goşmaniň deňizden( köp bilen) .Köl predmet bolarlar bilimniň derňemey limnologiýaniň. Ýaňy ýer şary -a hasaplaiar 5 millionlarça. köller. görüşniň nokatdan planetologiýaniň, köl bolar öz bar bolmak birgornude wagt-da we boşlukda obýekt, dolduran madda bilen, bolmak suwuk fazasyyna, mukdarlar näçeniň meşgullanmak araly hal deňiz bilen we howa bilen. görüşniň nokatdan geografiýaniň, köl bolar öz ýapyk çuňlaşdyrma gury ýerniň, näçe akar we suw yygnaldy. Kol bolma Dünýä köpniň bölümy. Islemek himiki düzüm озёр остаётся dowamly wagt hemişeki, tapawutyna derýadan doldurmak onuň madda ähmiýetli tazeden işlemek, bolar onda akymynyň bolma köplük etmek faktor bilen, anyklap onuň düzgüni. Kol ýapyň regulirlearlar derýalariň, tutmak öz çöketliklaryna daşgyn suwy we ysy gelmek olaryň başga tapgyrlaryna. Suwlar – kole dökerlere himiki reaksiýaniň. Bir wagtyndan geçerler düýp çökündilerine suwlar, başgalar — tersine. hatar – da kol, baş obraz bilen yok bollariň ýapniň, baglanyşyk –da suwyň bug bilen konsentrasiýa yokary galyar düýp mazmunlary. Netije bilen bolarlar teýli üýtgemeniň minerallaşmaniň we duz düzümniň kol. ähmiýetli yyly suwly massaniň hereketsizliky 4 kole şert yeňileşdiryar syrlaşyp durlariň raýonlariň, kiçeltmek ýylda bolar we meteorologikleriň möwsümlik üýtgäp durmaklyklari. Görnüş, mukdar we relýef köllük çöketliklariň düýplari wajyp toplananynda çalyşarlar düýp çökündilerlariň. Tazelden kol doretmek relýefniň görnüşi, düzlüklar ýa -da aýdyňlar. Kol we, üýtgeşik, howanyn ýygy , ýakyndaky bir böleklariň gödek batga öwürmeleri guratarsiň. dyngysyz toplananniň netijeyna organikileriň we mineral birazlariň koller –de dörerler düýp çökündileriniň güýçli köplüklari. Bular çökündilerniň gornuşuň soňraky ösmeda we durgunlykyna olarlariň özgerişda guratyň. Anyk şertlerinde daglyk jynsyna olarlar üýtgeyärlar organiki döreýişniň.