Ku bikoola kwe kubeera ensobozeso ezikola emmere, ekikolwa ekiyitibwa ekitangattisa (photosynthesis). Mu kikolwa kino, kabonibbiri-okisayidi n’amazzi nga byeyambisa kkala ya kiragala eyitibwa kerofiiru (chlorophyll) n’amasoboza ag’ekitangaala bifuulibwa ggulukoosi(glucose), ntegeeza ebisukaali. Ebisukaali bino birimu amasoboza amanji ddala, mwe muva emmere ekozesebwa ebimera ebisinga obungi.