आपद्-अनुविभाग - बहिरङ्ग विभागको एक आवश्यक अङ्ग आपद्अनुविभाग छ। यसमा अहर्निश २४ घन्टा काम गर्नको लागि कर्मचरिहरूको नियुक्ति होनी चाहिए। निवासी सर्जन (रेजिडेंट-सर्जन), नर्स, अर्दली, बालसेवक, मेहतर आदि यति संख्यामा नियुक्त गरे जाएँ कि चौबीसों घन्टा रोगीको उनको सेवा उपलब्ध हो सके। यस विभागमा संक्षोभ (शक)को चिकित्सा विशेष रूपले करनी होगी। यस कारण यस चिकित्साको लागि सबै प्रकारको आवश्यक उपकरणहरू तथा औषधिहरू सँग यो विभाग सुसज्जित हुनु चाहिए। यसको तत्परता तथा दक्षतामा नै रोगीको जीवन निर्भर रहइन्छ। अतएव यहाँको कर्मचारी आफ्नो कार्यमा निपुण हुन् , तथा सबै प्रकारको व्यवस्था यहाँ अति उत्तम होनी चाहिए। ग्लूकोज, प्लाज्मा, रक्त, तापचिकित्साको यन्त्र, उत्तेजक औषधिहरू, इंजेक्शन आदि पर्याप्त मात्रामा उपलब्ध होने चाहिए। यहाँ एक्स-ऐको एक चलयन्त्र (मोबाइल प्लांट) पनि हुनु चाहिए, जसबाट अस्थिभंग, अस्थि र सन्धि सम्बन्धी विकृतिहरू फुफ्फुसको रो ग या हृदयको दशा देखेर रोगको निश्चय गरे जा सके। यन्त्रों तथा वस्त्रों आदिको विसंक्रमणको लागि पनि पूर्ण प्रबंध हुनु आवश्यक छ। यदि यो विभाग कुनै शिक्षासंस्थाको अधीन हो त वहाँ एक व्याख्यान या प्रदर्शनको कोठा हुनु आवश्यक छ, जुन यति ठूलो हो कि समस्त विद्धार्थी वहाँ एक साथ बैठ सकें। शिक्षकहरूको विश्रामको निमित्त तथा शिक्षासामग्री राखन र रात्रिमा काम गर्नवाला कर्मचारियहरूलाई लागि पनि अलग कोठा हुन्। सारा विभागमा उद्धावन पद्धति द्धारा शोधित हुनेवाला शौचस्थान होने चाहिए। यस्तो शौचस्थानहरूको कर्मचारिहरू तथा रोगिहरूको लागि पृथक् पृथक् हुनु आवश्यक छ।