Ta aavioghey ny Gaelgey, ny aavioghey yn Ghaelg, çheet er yn obbraghey dy aavioghey çhengey ta goll er shooyl ayns Mannin ‘sy Ghaelg. She çhengey Cheltiagh ‘sy chrouw Ghaelgagh ee yn Ghaelg, goll rish yn Yernish as y Ghaelg Albinagh ta goll er loayrt ayns Mannin son y chooid smoo, as cosoylagh rish ny çhengaghyn shen, ta'n Ghaelg er ny gholl stiagh ayns paase d'aavioghey. Cha nee obbraghey çhengoaylleeagh ny lomarcan t’ayn ‘syn aavioghey, agh obbraghey ta goaill stiagh begnagh dagh ayrn jeh’n chultoor Gaelgagh lheid as y chiaull Vanninagh hradishoonagh, y daunse Manninagh, as ny skeealyn as y veeal-arrish Vanninagh. Ta coontyssyn ennagh gra dy ren toshiaghey yn aavioghey ‘sy 19oo eash yeianagh lesh cur er bun y Çheshaght Ghailckagh, agh s’foddee dy ren toshiaghey yn aavioghey ‘sy 17oo eash yeianagh as 'sy 18oo eash leah lesh çheet magh ny chied teksyn Gaelg, y Vible Chasherick as Coyrle Sodjey, v’er nyn gur magh ec yn aspick Manninagh Thomas Wilson (1663 - 1755), ga nagh row aavioghey yn çhengey er laccal oc agh aght son dy skeayley fys y Chreestiaght harrish yn ellan.