Date: 1454
Issuing place: Örebro
Country: Ruotsi
Language: latina
Document type: Keskushallinto, Asiakirjat

Jn nomine Domini amen. Anno a natiuitate Eiusdem millesimo quadringentesimo quinquagesimo quarto, indiccione 2:a, die Martis, videlicet quinta decima³ mensis Januarii, hora vesperarum sexta uel quasi, pontificatus sanctissimj in Christo patris et domini, domini Nicolai, diuina prouidencia pape quinti, anno octauo, coram serenissimo principe domino Karolo, Dei gracia Suecie et Noruegie rege, jn castro Ørabroensi protunc existente, jn presencia venerabilis in Christo patris et domini, domini Siggonis, Dei gracia episcopi Strengenensis, ceterorumque nobilium virorum dominorum, militum et militarium aliorumque quamplurium clericorum et laicorum in multitudine copiosa comparuerunt venerandj ac discreti viri domini Andreas Ingemundi Vpsalensis, magister Jerardus Lyncopensis, Birgerus Hammar Strengenensis⁴ et magister Jacobus Arosiensis, ecclesiarum canonici, reuerendissimi ac reuerendorum in Christo patrum dominorum Johannis, archiepiscopi Vpsalensis, Nicolai Lyncopensis, Siggonis Strengenensis, episcoporum, Petri electj et confirmati Arosiensis, prelatorum, et capitulorum legittimi et indubitati procuratores cum pleno mandato, procuratorias litteras habentes eorundem dominorum, veris secretis et sigillis munitas et roboratas, a me notario publico infrascripto lectas et diligenter auscultatas, ad defendendum, contradicendum et publice reclamando (ͻ:-dum)⁶ ac protestandum et appellandum contra quoscunque molestatores⁷ iura, priuilegia, laudabiles consuetudines, immunitates et ecclesiasticam libertatem per innouaciones immutacionesque ac per alia quecunque grauamina hactenus⁸ perturbantes aut in posterum perturbare et persequi quomodolibet attemptantes. Cupientes igitur predicti procuratores exequi quod in mandatis receperant, pro beniuolencia et gracia principis captandis eidem modesto et decenti sermone suum, propter quod venerant, insinuabant propositum. Sed quia idem dominus rex verbis duris, indignantibus et comminatoriis n[em]i[n]e astante et audiente expresse eos prohibuit protestari, idcirco prelibati domini procuratores descendentes de castro ad locum tuciorem se receperunt, allegantes mecum, coram me et testibus⁹ infrascriptis quandam cedulam produxerunt et legi fecerunt,¹⁰ cuius tenor sequitur et est talis: Jn nomine Domini amen. Sancta mater ecclesia, quam sponsam Christi appellamus, per quam reges regnant et potestates scribunt iusticiam, non immerito pluribus et laudabilibus consuetudinibus, iuribus, priuilegiis, decretis, sa[n]ccionibus ac immunitatibus insignata,¹¹ non eo¹² condita,¹³ vt librorum voluminibus, plumbatis litteris aut cartis cerisque claudentur, verum et (ͻ: vt) que pius fauor scripto¹⁴ zelo deuocionis amplectitur digna veneracione execucioni debite operibus prosequamur. Ffrustra etenim leges aliter¹⁵ aut canones¹⁶ edicentur, nisi sint eorum veri ac legitimj obseruatores. Vnde cum apostolorum principem legimus duos gladios protulisse, alterum velut temporalem vt principum banna, alterum vero ecclesiasticas censuras spiritualiter designandos,¹⁷ hos vtraque potestas, secularis ac spiritualis, in contrauenientes directe uel indirecte, clam uel manifeste dictis¹⁸ decretis, sanccionibus, priuilegiis ac immunitatibus iubet fieri vlciscentes, vt quos diuinus timor a malo non reuocat, temporalis saltem pena coerceat¹⁹ a peccato. Verum quidem cum id ne dum in contrafacientes sed et dissimulantes constitutum sit, ea²⁰ non possumus sub dissimulacione pertransire; vnde, formidantes contra eadem nostre dyocesis iura, decreta, sancciones, priuilegia, laudabiles consuetudines, jmmunitates ac²¹ ecclesiasticas libertates, per nonnullas²² et nonnulla constituciones, edicta, statuta, ordinaciones, deputaciones, abdicaciones uel abiudicaciones, prestimonias, talleas, dacias, angarias et perangarias, grauamina ac per non competentes fori attracciones, vsus, innouaciones, immutaciones aut per quascunque acciones siue exacciones aut contrarias consuetudines, tam circa personas, quam earum iura, res et bona, siue mobilia siue immobilia, fuisse forsan aliqua attemptata aut inposterum verisimiliter attemptanda, nos Andreas Jngemundj Vpsalensis, magister Gerardus²⁴ Lyncopensis, Birgerus Hammar Strengenensis et magister Jacobus Arosiensis, ecclesiarum canonicj, reuerendissimj in Christo patris et domini, domini Johannis archiepiscopi Vpsalensis, Nicolai Lyncopensis, Siggonis Strengenensis, episcoporum, Petri electj et confirmati Arosiensis, prelatorum, capitulorum et tocius cleri ecclesiarum earundem procuratores, procuratorio nomine, ne talia attemptata aut attemptanda conentur,²⁵ ad protestacionis atque appellacionis remedium recurrimus per presentes, primo cuidam antique protestacioni, nomine nostri cleri facte, inherere (ͻ: herentes)²⁶ ac innouacionj, eandem in aliquo non diminuendo, verum pocius augmentando, que quidem protestacio de verbo ad verbum sequitur et est talis: Jn nomine Dominj amen. Cum protestacio ex certis et racionabilibus causis (etc. Se n. 117). Qua quidem protestacione et nos vti intendimus prout et in presenciarum protestamur donec et quousque super nostris laudabilibus consuetudinibus obseruatis, iuribus, priuilegiis, decretis, sanccionibus, immunitatibus et libertatibus ecclesiasticis fuerit per sedem apostolicam innouatum decretum aut quomodolibet aliter immutatum. 2:o protestamur, quod nullus laycorum, cuiuscunque condicionis, status aut preeminencie fuerit, habeat aut pretendat aliquo modo aut quouis quesito colore auctoritatem aut facultatem, directe uel indirecte, tam in personas quam super iuribus, possessionibus, prediis, rebus, prouentibus et bonis, vrbanis et suburbanis, rusticis et seruitutibus, mobilibus et immobilibus, ecclesie aut ecclesiasticis personis iure pertinentibus, quesitis atque acquirendis, iudicandi, statuendi, arestandi, arbitrandi uel quomodolibet²⁸ [disponendi], quamcunque eciam minimam iurisdiccionem eciam²⁹ abusiuis consuetudinibus uel dampnandis statutis pretendendj, occupandi uel vsurpandj, nec in casibus in corpore iuris causatis.³⁰ Et si in hiis superioribus³¹ quidquam pretensum aut attemptatum fuerit, protestamur omne illud iure canonico esse nullum, irritum et inane, atque tales contrafacientes auxilio, consilio uel fauore, directe uel indirecte, clam uel manifeste, ne eorum quisquam ignoranciam pretendat, esse ipso facto censuris maioribus implicatos. 3:o protestamur nominibus quibus supra, nos et nostros paratos, pronos et promptissimos esse cuilibet impetenti ecclesiam uel personas in iuribus, rebus, prediis, bonis, mobilibus et immobilibus, ecclesie uel ecclesiasticis personis pertinentibus, iusticiam plenariam ministrare. 4:o protestamur nominibus quibus supra, quod quilibet (ͻ: cui-) vt superius impetenti ecclesiam uel personas etc:a, si de nostro iudicio aut administracione contentus non fuerit aut forsan suspicione ductus, exhibemus nos et nostros paratos, pronos et promptissimos suis loco et tempore velle respondere et facere coram nostris competentibus iudicibus iusticie complementum. Quinto et vltimo protestamur atque protestando vltra alia iuris remedia prouocamus, quod si quoquam modo directe vel indirecte, clam uel manifeste, in superioribus nostris iuribus, decretis, sanccionibus, priuilegiis, laudabilibus consuetudinibus, jmmunitatibus et libertatibus ecclesiasticis grauati fuerimus aut in posterum aggrauandi, exnunc prout extunc et extunc prout exnunc ad sanctam sedem apostolicam in hiis scriptis nominibus quibus supra prouocamus et apellamus, instanter, magis instanter ac instantissime apostolos petentes a vobis uel ab hiis, qui eos de iure uel consuetudine dare possunt. Super hac nostra protestacione et apellacione requirimus etc:a. Super quibus omnibus et singulis prelibati dominj procuratores pecierunt a me notario infrascripto sibi fieri et confici vnum uel plura publicum instrumentum seu publica instrumenta. Acta sunt hec anno Domini, jndiccione, die mensis et pontificatu prout superius continetur; presentibus ibidem honorabilibus viris dominis Mathia in Gøtalundum et Gregorio in Litzlakirkio, testibus ad premissa vocatis specialiter et rogatis. Et quia ego Andreas Petri, clericus Strengenensis dyocesis, publicus sacra imperiali auctoritate notarius, predicte commvnicacioni, produccioni leccionique atque protestacionis supradicte requisicioni presens interfui, eaque, vt premittitur, fieri vidi et audiuj vnacum testibus prenominatis, jdeoque hoc publicum instrumentum propria manv scriptum exinde confeci, signoque et nomine meis solitis signaui in fidem et testimonium firmius omnium premissorum.