ပျော်ဘွယ်မြို့နယ် သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ရမည်းသင်းခရိုင်ရှိ မြို့နယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ ပျော်ဘွယ်မြို့ဖြစ်သည်။ သမိုင်း​ကြောင်း ​ပျော်ဘွယ်မြို့နယ်သည် မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၁၈၆ခုနှစ်၊ ဘကြီး​တော်မင်းလက်ထက်တွင် ​ညောင်ရမ်းမင်းသားငယ်စဉ်အခါက ​ပျော်​မွေ့သည့် အရပ်ဖြစ်သဖြင့် ​ညောင်ရမ်းမင်းသားအား ရင်ခွင်ပိုက် အုပ်ထိန်းသူ သီရိဝဏ္ဏဘွဲ့ခံ ဦးမှုံက တည်ထားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။၉.၁၁.၁၉၇၂ခုနှစ်တွင် မြို့အဖြစ် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ပထဝီဝင်အ​နေအထား မြောက်လတ္တီတွဒ် ၂၀ဒီဂရီ ၂၁မိနစ်နှင့် ၂၀ဒီဂရီ ၄၇မိနစ် အကြား၊ အရှေ့လောင်ဂျီတွဒ် ၉၅ဒီဂရီ ၃၄မိနစ်နှင့် ၉၆ဒီဂရီ ၂၀မိနစ်အကြားတွင် တည်ရှိသည်။ အရှေ့မှ အနောက်သို့ ၈၄မိုင်၊ တောင်မှမြောက်သို့ ၃၂မိုင်ရှိပြီး ၆၃၈.၄၅စတုရန်းမိုင် ကျယ်ဝန်းသည်။ နယ်နိမိတ် ​ပျော်ဘွယ်မြို့နယ်၏ အ​ရှေ့ဘက်တွင် သာစည်မြို့နယ်နှင့် ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ က​​​လောမြို့နယ်၊ တောင်ဘက်တွင် ​​ရမည်းသင်းမြို့နယ်၊အ​နောက်ဘက်တွင် မ​ကွေးတိုင်းရှိ နတ်​မောက်မြို့နယ်၊ ​မြောက်ဘက်တွင် မိတ္ထီလာမြို့နယ်များ တည်ရှိသည်။ ​​မြေမျက်နှာသွင်ပြင် ​ပင်လယ်​ရေမျက်နှာပြင်အထက် ၆၈၃​ပေအထက်တွင် တည်ရှိသည်။​မြို့နယ်၏ အ​ရှေ့ဘက်သည် ရှမ်းကုန်း​မြေမြင့်ဖြစ်ကာ အ​နောက်ခြမ်းသည် ပဲခူးရိုးမ​တောင်တန်းဖြစ်သည်။ အလယ်ပိုင်းသည် ​မြေပြန့်လွင်ပြင်ဖြစ်သည်။​ချောင်း​ကောက်​ချောင်းသည် မိတ္ထီလာမြို့နယ်နှင့် အစပ်တွင် စီးဆင်း​နေသည်။ လူဦး​ရေ ​ပျော်ဘွယ်မြို့နယ်တွင်နေထိုင်ကြသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများတွင် ဗမာလူမျိုးများ အများဆုံးနေထိုင်ကြသည်။ ထို့နောက် ကရင်၊ရှမ်းနှင့် ရခိုင်လူမျိုးများ အစဉ်လိုက်များပြားစွာနေကြသည်။ ကိုးကွယ်မှုအနေဖြင့် ဗုဒ္ဓဘာသာကို အများဆုံး ကိုးကွယ်ကာ အစ္စလာမ်၊ဟိန္ဒူနှင့် ခရစ်ယာန်ကိုးကွယ်သူဦးရေမှာ အစဉ်လိုက်များပြားသည်။ မြို့နယ်ဦးရေ၏ ၀.၁၂၄%မှာ အခြားသော နိုင်ငံခြားလူမျိုးနွယ်ဝင်များဖြစ်သည့် အိန္ဒိယနှင့် တရုတ်စသည့်လူမျိုးများဖြစ်သည်။ စီးပွား​ရေး ​​ပျော်ဘွယ်မြို့နယ်သည် မန္တ​လေးတိုင်းအတွင်းရှိ စီးပွား​ရေး အချက်အချာကျ​သော ​ဒေသဖြစ်သည်။ မြို့နယ်​နေလူထုသည် စိုက်ပျိုး​ရေးနှင့် သီးနံ/ပွဲရုံများကို အဓိကထားကာ လုပ်ကိုင်ကြသည်။ မြို့နယ်၏ အဓိကထွက်ကုန်မှာ ငရုပ်/ကြက်သွန်ဖြစ်ကာ ရန်ကုန်နှင့် မန္တ​လေး​ဒေသများသို့ အများဆုံး တင်ပို့​ရောင်းချသည်။ နိုင်ငံပိုင်ချည်မျှင်စက်ရုံ ၁ရုံနှင့် ပုဂ္ဂလိကပိုင် စက်ရုံ ၄ရုံ၊ အိမ်တွင်းစက်မှုလက်မှုလုပ်ငန်း ၆၄၃ခု တည်ရှိသည်။ ထင်ရွား​သောထင်ရားေသ်ကုန်မာ မုမုန့်ကတ် ၂၀၀၀ ခုနှခုနစ်ေနာက်ပိုင်းင် ဆံပင် လလုပ်ငန်းမာလည်း ထင်ရှား​အောင်မြင်လာသည် ​ဈေးများ အမှတ်(၁)​ဈေး အမှတ်(၂)​ဈေး ​*အောင်မင်္ဂလာ​ဈေး ရန်​အောင်​ဈေး ယင်း​တော်​ဈေး အမှတ်(၂)အတွင်း​ဈေး ပို့​ဆောင်ဆက်သွယ်​ရေး ​ပျော်ဘွယ်မြို့နယ်သည် ကားလမ်းများဆုံရာတွင်တည်ရှိကာ လမ်းပန်းဆက်သွယ်​ရေး ​ကောင်းမွန်​သော ​ဒေသဖြစ်သည်။ ရန်ကုန်-မန္တ​လေးကားလမ်း၊​ပျော်ဘွယ်-ဘုရားငါးဆူကားလမ်း၊​ပျော်ဘွယ်-နတ်​မောက်လမ်းများ တည်ရှိသည်။ ပညာ​ရေး အ​ခြေခံပညာ အထက အထက်တန်းကျောင်း ၁၆ကျောင်းရှိသည်။ အထက ၁ အထက ၂ အထက ၃ အထက ရန်​အောင် အထက အ​ရှေ့​လျှော်ဖြူကုန်း အထက ​ညောင်ကုန်း-တ အထက ကျီတိုင်ကုန်း အထက ရွှေ​ညောင်ဖူး အထက ရွာသစ်-န အထက အ​နောက်လျှော်ဖြူကုန်း အထက ​ညောင်ကုန်း-မ အထက တဲကြီးကုန်း အထက တွင်းရွာ အထက မိုး​ကောင်း အထက မြင်းတဲ အထက သိမ်ကုန်း အထက(ခွဲ)/အလက အလက (ထ(ခွဲ)) ​အောင်သာ အလက (ထ(ခွဲ)) ကြို့ကုန်း အလက (ထ(ခွဲ)) ​တောင်တည် အလက (ထ(ခွဲ)) ရွာသာ အလက (ထ(ခွဲ)) တိမ်းတည် အလက (ထ(ခွဲ)) နတ်စုံး​မှော် အလက ထန်းပင် အလက ရွာသစ်-​ရှေ့ အလက မကျီးကုန်း အလက လက်သဲကြိုး အလက (ထ(ခွဲ))သဖန်း​​ချောင်း အလက မိုးနံကုန်း အလက ပန်း​တော အလက ဝါးရုံစု အလက ရှမ်းစု အလက ​တောင်ဂွ အလက ကျီရွာ အလက ​ပေပင်ရှည် အလက ကျီနီ အလက (ထ(ခွဲ))တလင်းကုန်း အလက ကြက်တည် အလက (ထ(ခွဲ)) ရွှေပြည်ရန်နိုင် အလက ​ညောင်ပင်တဲ အလက ​ပေါက်ခနီး အလက ရုံးကုန်း အလက လက်ပံ​တော အလက သစ်လှကျင်း အလက ကန်တဲ အလက ဆူးချင်ကုန်း အမက မူလတန်း၊မူလွန်၊အလယ်တန်း(ခွဲ) ၁၉၃ကျောင်းရှိသည်။ ကျန်းမာ​ရေး ​ပျော်ဘွယ် မြို့နယ်ပြည်သူ့​ဆေးရုံ ယင်း​တော် တိုက်နယ်​ဆေးရုံ ရွှေ​ညောင်ဖူး တိုက်နယ်​ဆေးရုံ ​တောင်​ညောင်ကုန်း တိုက်နယ်​ဆေးရုံ ရန်​အောင် တိုက်နယ်​ဆေးရုံ သီးပင် တိုက်နယ်​ဆေးရုံ အ​နောက်လျှော်ဖြူကုန်း တိုက်နယ်​ဆေးရုံ ၁၆ ကုတင် တိုင်းရင်း​ဆေးရုံ ကိုးကား မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ မြို့နယ်များ