维吾尔族常见人名列表

本条目列出了维吾尔族的常见人名。由于维吾尔族受到伊斯兰文化影响，维吾尔族通常都没有姓氏，而是采用本名加上父名的形式（类似阿拉伯人名）。如“买买提·吐尔逊”，其中“买买提”是本名，“吐尔逊”则是父名。在正式场合中，一般都用全名；非正式场合中，在不致发生同名混淆的情况下，则会仅称本名，省去父名。

## 维吾尔族常见人名

列表中第四列中列出的首个中文译名为新疆维吾尔自治区民族语言工作委员会2002年编写的《〈维吾尔人名汉字音译转写规则〉使用手册》中规定的标准译名。

### 男子名

老维文｜拉丁维文｜新维文｜中文译名｜含义

ئابابەكرى｜Ababekri｜Ababəkri｜阿巴拜科日｜第一任哈里发阿布·伯克尔

ئابباس｜Abbas｜Abbas｜阿巴斯｜壮观，雄伟

ئابلا｜Abla｜Abla｜阿卜拉、阿不拉、阿布拉｜真主的奴仆

ئابدۇللا｜Abdulla｜Abdulla｜阿卜杜拉、阿不都拉、阿布都拉｜真主的奴仆

ئابلەت｜Ablet｜Ablət｜阿卜来提、阿不来提、阿布莱提｜独一之仆

ئابلىز｜Abliz｜Abliz｜阿卜力孜、阿不力孜｜尊贵强大之仆

ئابلىكىم｜Ablikim｜Ablikim｜阿卜力克木、阿不力克木｜智慧之仆

ئابلىمىت｜Ablimit｜Ablimit｜阿卜力米提、阿不力米提｜赞美之仆

ئاتاۋۇل｜Atawul｜Atawul｜阿塔吾力、阿塔吾勒｜祖先的村落

ئادىل｜Adil｜Adil｜阿迪力、阿迪里、阿地力｜公正的、公平的

ئارسلان｜Arslan｜Arslan｜阿尔斯兰｜狮子

ئارمان｜Arman｜Arman｜阿尔曼｜心愿、愿望

ئازات｜Azat｜Azat｜阿扎提｜解放

ئاسىم｜Asim｜Asim｜阿斯木｜我珍贵的宝物

ئالماس｜Almas｜Almas｜阿力马斯、阿勒玛斯、阿力玛斯｜金刚石、钻石

ئالىپ｜Alip｜Alip｜阿力普、阿力甫｜勇士、英雄

ئالىم｜Alim｜Alim｜阿力木、阿里木｜学者、科学家、全知者

ئامان｜Aman｜Aman｜阿曼｜和平、安定

ئايۇپ｜Ayup｜Ayup｜阿尤普、阿尤甫｜约伯圣人

ئەبەي｜Ebey｜Əbəy｜艾拜、艾白｜虔信真主者、欧拜德圣人

ئەخەت｜Exet｜Əhət｜艾海提｜单独的

ئەختەم｜Extem｜Əhtəm｜艾合太木、艾合坦木、艾合旦木｜最后一个儿子

ئەخمەت｜Exmet｜Əhmət｜艾合麦提、艾哈迈德/阿赫马特、艾合买提｜称颂者

ئەرشىدىن｜Ershidin｜Ərxdin｜艾尔西丁、艾尔希鼎｜伊斯兰的天

ئەركىن｜Erkin｜Ərkin｜艾尔肯｜自由的

ئەزىز｜Eziz｜Əziz｜艾则孜｜伟大的、珍贵的、亲爱的

ئەزىم｜Ezim｜Əzim｜艾则木｜大的，巨大的

ئەزىمەت｜Ezimet｜Əzimət｜艾则麦提、阿兹马特、艾孜买提、艾孜麦提｜大侠

ئەسەت｜Eset｜Əsət｜艾赛提｜狮子般的勇士

ئەسەيدۇللا｜Eseydulla｜Əsəydulla｜艾赛杜拉、艾赛都拉｜安拉之狮

ئەسقەر｜Esqer｜Əsⱪər｜艾斯凯尔｜战士

ئەكبەر｜Ekber｜Əkbər｜阿克巴、艾克拜尔、艾科拜尔、艾克巴尔｜伟大的

ئەلقەم｜Elqem｜Əlⱪəm｜艾力凯木、艾勒坎木｜苦怨

ئەلا｜Ela｜Əla｜艾拉｜优秀的

ئەلى｜Eli｜Əli｜艾力｜第四任哈里发阿里·本·阿比·塔利卜

ئەمەت｜Emet｜Əmət｜艾麦提、阿玛特、艾买提｜称颂者

ئەمىر｜Emir｜Əmir｜艾米尔｜埃米尔

ئەنقەر｜Enqer｜Ənⱪər｜安凯尔｜最纯洁的、最洁净的

ئەنۋەر｜Enwer｜Ənwər｜安外尔、艾尼瓦尔｜最光明的

ئەيسا｜Eysa｜Əysa｜艾萨、耶稣、伊萨、艾沙｜尔撒圣人

باتۇر｜Batur｜Batur｜巴图尔、巴土尔｜勇敢

بارات｜Barat｜Barat｜巴拉提｜回历八月

باقى｜Baqi｜Baki｜巴柯、巴克｜永生者

باھار｜Bahar｜Baⱨar｜巴哈尔｜春

بەختىيار｜Bextiyar｜Bəhtiyar｜拜合提亚尔｜幸福、陪伴

بەسىر｜Besir｜Bəsir｜拜斯尔｜至明者

بەكرى｜Bekri｜Bəkri｜拜克日、白克力｜长子

بەھرام｜Behram｜Bəⱨram｜拜合拉木｜波斯英雄巴赫拉姆六世

بۇرسلان｜Burslan｜Burslan｜布尔斯兰｜豹

بۇغرا｜Bughra｜Buƣra｜布格达、布格拉、博格拉｜博格达山、萨图克·博格拉汗

بۇرھان｜Burhan｜Burⱨan｜布尔汉、包尔汉｜上帝、证据

بۇلاق｜Bulaq｜Bulaⱪ｜布拉克｜泉水、源泉

بىلگە｜Bilge｜Bilgə｜比力盖｜天才、博学之士

پازىل｜Pazil｜Pazil｜帕则力、帕孜力｜品格高尚的

پالتا｜Palta｜Palta｜帕力塔｜短斧

پالۋان｜Palwan｜Palwan｜帕力万｜勇士

پەرمەن｜Permen｜Pərmən｜排尔曼｜裁决，命令

پەرھات｜Perhet｜Pərⱨət｜帕尔哈提｜宏伟的、庄严的；《帕尔哈特和希琳》的主人公

پولات｜Polat｜Polat｜珀拉提、普拉提｜钢

پىدا｜Pida｜Pida｜皮达｜自愿的、舍己的

تاتلىق｜Tatliq｜Tatliⱪ｜塔提力克｜甜蜜的

تاش｜Tash｜Tax｜塔什、塔西｜石头

تالىپ｜Talip｜Talip｜塔力普、塔力甫、塔里甫｜学习伊斯兰教的学生

تاۋپۇك｜Tawpuk｜Tawpuk｜塔吾普克｜道行、笃信宗教

تاھىر｜Tahir｜Taⱨir｜塔依尔｜纯洁

تەۋەككۈل｜Tewekkül｜Təwəkkül｜太外库力｜（宗教的）希望，祈求、依靠

توختى｜Toxti｜Tohti｜托合提｜你要停下，意为没灾没病

تۇردى｜Turdi｜Turdi｜图尔迪、吐尔地、吐尔迪｜站住了，意为存活下来

تۇرسۇن｜Tursun｜Tursun｜图尔荪、吐尔逊、吐尔孙、图尔逊｜让站住，意为存活下来

تۇرغان｜Turghan｜Turƣan｜图尔干、吐尔干｜已经站住了，意为存活下来

تۇرغۇن｜Turghun｜Turƣun｜图尔贡、吐尔洪、图尔洪、吐尔贡｜站住的、稳定的，意为存活下来

تۇيغۇن｜Tuyghun｜Tuyƣun｜图依贡｜敏锐，机敏

تۆمۈر｜Tömür｜Tɵmür｜铁木尔、贴木儿｜铁

تۈزۈن｜Tüzün｜Tüzün｜土尊、吐尊｜尊贵的、有教养的

تىلىۋالدى｜Tiliwaldi｜Tiliwaldi｜提力瓦力迪｜祈求来的

جاپپار｜Jappar｜Jappar｜加帕尔｜强力者

جامال｜Jamal｜Jamal｜加马力、扎玛尔、贾马力｜完美

جامالىدىن｜Jamalidin｜Jamalidin｜加马力丁｜宗教上达到完美

جەسۇر｜Jesur｜Jəsur｜杰苏尔、健索尔｜勇敢的

جۈرئەت｜Jür'et｜Jür'ət｜居尔艾提、居热提｜勇气

جۈمە｜Jüme｜Jümə｜居麦、居玛｜伊斯兰教聚礼日

جېلىل｜Jëlil｜Jelil｜杰力力、吉利力｜伟大者

خالىد｜Xalid｜Halid｜哈力德｜永久、永远，著名伊斯兰将军的名号

خالىس｜Xalis｜Halis｜哈力斯｜纯洁

خالىق｜Xaliq｜Haliⱪ｜哈力克、哈里克｜造物者

خەمىت｜Xemit｜Həmit｜海米提｜闻名的

خۇدابەردى｜Xudaberdi｜Hudabərdi｜胡达拜尔迪｜真主赐予的

خۇشتار｜Xushtar｜Huxtar｜胡什塔尔、胡西塔尔｜总是快乐的人

دانىش｜Danish｜Danix｜达尼什、达尼西｜知识、学问

داۋامەت｜Dawamet｜Dawamət｜达瓦麦提、达瓦买提｜长期的、永远的

داۋۇت｜Dawut｜Dawut｜达伍提、大卫/戴维、达乌德｜达吾德圣人

دائىم｜Da'im｜Da'im｜达伊木｜永久的，经常的

دولقۇن｜Dolqun｜Dolⱪun｜多力坤｜浪潮（大跃进）

دۆلەت｜Dölet｜Dɵlət｜多来提｜财富

دىيار｜Diyar｜Diyar｜迪亚尔｜祖国、故乡

دىلمۇرات｜Dilmurat｜Dilmurat｜迪力木拉提｜心愿

دىلشات｜Dilshat｜Dilxat｜迪力夏提｜心中的快乐

رازاق｜Razaq｜Razaⱪ｜热扎克、拉扎克｜供养者

رەپىق｜Repiq｜Rəpiⱪ｜热皮克｜旅伴，朋友

رەجەپ｜Rejep｜Rəjəp｜热杰普、热介甫｜回历七月

رەقىپ｜Reqip｜Rəⱪip｜热克甫｜关怀、助手

رەھىم｜Rehim｜Rəⱨim｜热依木、热赫木｜仁慈

رەھمان｜Rahman｜Raⱨman｜热合曼、拉曼/拉赫曼/拉赫蒙｜至仁至慈者

روزا｜Roza｜Roza｜如则、罗萨、如孜、肉孜、玉孜｜斋

رۇسۇل｜Rusul｜Rusul｜如苏力、肉索力｜真主使者

رىشىت｜Rishit｜Rixit｜热西提｜走正道者

زاھىت｜Zahit｜Zaⱨit｜扎伊提｜修道者、苦行僧，虔诚的、廉洁的

زاھىر｜Zahir｜Zaⱨir｜扎伊尔｜公开，光明磊落

زامان｜Zaman｜Zaman｜扎曼｜时代

زەپەر｜Zeper｜Zəpər｜再排尔｜胜利

زەكى｜Zeki｜Zəki｜再克｜智慧的

زوھۇرىدىن｜Zohuridin｜Zoⱨuridin｜佐吾日丁｜宗教的再现

زۇلپىقار｜Zulpiqar｜Zulpiⱪar｜祖力皮喀尔｜宝剑

زۇنۇن｜Zunun｜Zunun｜祖农｜尤努斯圣人

زىكرى｜Zikri｜Zikri｜则科日｜（伊斯兰教的）赞念，赞颂

زىكرۇللا｜Zikrulla｜Zikrulla｜则克如拉｜为安拉赞颂者

زىيا｜Ziya｜Ziya｜则亚、孜亚｜光

سابىت｜Sabit｜Sabit｜萨比提、沙比提｜结实的

سابىر｜Sabir｜Sabir｜萨比尔、沙比尔｜坚忍的

سادىر｜Sadir｜Sadir｜萨迪尔｜罪

سادىق｜Sadiq｜Sadiⱪ｜萨迪克、司的克｜忠诚的

ساقى｜Saqi｜Saⱪi｜萨柯｜斟酒者

سالام｜Salam｜Salam｜萨拉木、斯拉木｜和平、健康

سامساق｜Samsaq｜Samsaⱪ｜萨木萨克｜大蒜

ساھىپ｜Sahip｜Saⱨip｜萨哈普｜主人

ساۋا｜Sawa｜Sawa｜萨瓦｜酿酒的皮囊

ساۋۇت｜Sawut｜Sawut｜萨伍提、沙吾提、萨吾提｜盔甲

سايىت｜Sayit｜Sayit｜萨依提、赛义德、沙依提｜幸福

سايىپ｜Sayip｜Sayip｜萨依普｜主人

سايىم｜Sayim｜Sayim｜萨依木｜持斋者

سەپەر｜Seper｜Səpər｜赛排尔｜回历二月

سەردار｜Serdar｜Sərdar｜赛尔达尔｜首领，领袖

سەلەي｜Seley｜Sələy｜赛来｜至聪者

سەمەر｜Semer｜Səmər｜赛麦尔｜胜利的果实

سەيپىدىن｜Seypidin｜Səypidin｜赛皮丁、赛福鼎｜宝剑、春天

سەيپۇللا｜Seypulla｜Səypulla｜赛普拉、赛甫拉｜真主之剑

سوپى｜Sopi｜Sopi｜索皮、苏皮｜苏菲，虔诚的伊斯兰教信徒

سۇلتان｜Sultan｜Sultan｜苏力旦、苏丹、苏里唐、苏力坦｜某些伊斯兰教国家君主

سۈبھى｜Sübhi｜Sübⱨi｜苏卜伊｜黎明

سېتىۋالدى｜Sëtiwaldi｜Setiwaldi｜色提瓦力迪｜买来的

سېيىت｜Sëyit｜Seyit｜色依提、赛依提｜幸福

سىدىق｜Sidiq｜Sidiⱪ｜斯迪克｜真诚的

شەپقەت｜Shepqet｜Xəpqət｜谢普凯提｜恩情、慈悲心

شەرىپ｜Sherip｜Xərip｜谢日普、谢里夫、谢力甫、谢热甫｜高贵的、光荣的

شەمىس｜Shemis｜Xəmis｜谢木斯｜太阳

شەنبە｜Shenbe｜Xənbə｜鲜拜、仙拜｜星期六

شەۋكەت｜Shewket｜Xəwkət｜肖开提、肖开特｜荣耀、威武

شۆھرەت｜Shöhret｜Xɵⱨrət｜雪合热提、雪合来提、雪合拉提｜荣誉

شۈكۈر｜Shükür｜Xükür｜许库尔、秀库尔｜感谢

غازى｜Ghazi｜Ƣazi｜哈则、哈孜｜圣战者，战争者

غالىب｜Ghalip｜Ƣalip｜阿力普、阿里甫｜胜利者

غەنى｜Gheni｜Ƣəni｜艾尼｜富有的

غەيرەت｜Gheyret｜Ƣəyrət｜艾热提、海拉提｜劲头、干劲

غوپۇر｜Ghopur｜Ƣopur｜吾普尔、吾甫尔｜至恕者

غۇلام｜Ghulam｜Ƣulam｜吾拉木｜童仆

غېرىپ｜Ghërip｜Ƣerip｜艾日甫、艾里甫｜孤单的

قادىر｜Qadir｜Ⱪadir｜喀迪尔、卡德尔、哈迪尔｜全能者

قارى｜Qari｜Ⱪari｜喀日、卡热、哈尔｜古兰经背诵者

قاسىم｜Qasim｜Ⱪasim｜喀斯木、哈斯木｜分配者

قەھار｜Qahar｜Ⱪaxar｜喀哈尔、卡哈尔｜征服者、统御者

قاۋۇل｜Qawul｜Ⱪawul｜喀伍力｜强壮的

قەلەم｜Qelem｜Ⱪələm｜凯来木｜笔

قەھرىمان｜Qehriman｜Ⱪəⱨriman｜凯合日曼｜英雄，主角

قەيسەر｜Qeyser｜Ⱪəysər｜凯赛尔｜顽强的、刚毅的

قەيۇم｜Qeyum｜Ⱪəyum｜克尤木、柯尤慕｜自存者

قوچقار｜Qochqar｜Ⱪoqⱪar｜阔其喀尔｜公羊

قۇتلۇق｜Qutluq｜Ⱪutluⱪ｜库提鲁克｜快乐，愉快

قۇددۇس｜Quddus｜Ⱪuddus｜库杜斯｜至圣者

قۇربان｜Qurban｜Ⱪurban｜库尔班｜古尔邦节、自我牺牲者

قۇندۇز｜Qunduz｜Ⱪunduz｜坤杜孜｜海狸

قىلىچ｜Qilich｜Ⱪiliq｜柯力齐｜宝剑

كارامەت｜Karamet｜Karamət｜佧拉买提｜奇迹、神秘

كازىم｜Kazim｜Kazim｜佧则木、卡孜木｜能克制脾气的人

كامال｜Kamal｜Kamal｜佧马力，卡玛尔｜完善、完美

كامىل｜Kamil｜Kamil｜佧米力、卡米力｜完美、熟练

كەنجى｜Kenji｜Kənji｜坎吉｜最小的

كۈنبەگ｜Künbeg｜Künbəg｜昆拜戈｜太阳王（《福乐智慧》中人物）

كېرەم｜Kërem｜Kerəm｜克热木、柯日木｜尊敬的

لوقمان｜Loqman｜Loⱪman｜罗克曼｜无所不知者

لېتىپ｜Lëtip｜Letip｜列提普｜温和者、和蔼者

مالىك｜Malik｜Malik｜马力克｜支配者

مەجنۇن｜Mejnun｜Məjnun｜麦吉侬｜痴情的人、狂人

مەخسۇت｜Mexsut｜Məhsut｜麦合苏提｜目标

مەخسۇم｜Mexsum｜Məhsum｜麦合苏木｜受保护的、永不犯错的

مەخمۇت/مەمۇت｜Mexmut｜Məhmut｜麦合木提、马赫穆特（可省略为马木提）｜赞颂

مەسئۇت｜Mes'ut｜Məs‘ut｜麦斯乌提、麦斯武德｜幸福、获得幸福者

مەسۇم｜Mesum｜Məsum｜麦苏木｜纯真的

مەڭلىك｜Menglik｜Mənglik｜芒力科｜有痣者

مۇھەممەد/مەمەت｜Memet｜Məmət｜穆罕默德（可省略为买买提、麦麦提、麦买提）｜穆罕默德圣人

مەنسۇر｜Mensur｜Mənsur｜曼苏尔、满速尔｜胜利者

مۇتەللىپ｜Mutellip｜Mutəllip｜穆太力普、穆台力甫｜追求知识者

مۇرات｜Murat｜Murat｜穆拉提｜梦想，愿望

مۇرىت｜Murit｜Murit｜穆日提｜信徒

مۇختار｜Muxtar｜Muhtar｜穆合塔尔｜自主的、独立的

مۇخلىس｜Muxlis｜Muhlis｜穆合力斯｜信徒

مۇزەپپەر｜Muzepper｜Muzəppər｜穆再排尔｜必胜的

مۇسا｜Musa｜Musa｜穆萨、摩西｜穆萨圣人

مۇنار｜Munar｜Munar｜穆纳尔｜塔，碑

مۆمىن｜Mömin｜Mɵmin｜莫明、莫敏｜真主信徒

مۈلۈك｜Mülük｜Mülük｜穆律科｜财产

مىجىت｜Mijit｜Mijit｜米吉提｜崇高的、尊敬的、光荣的

نادىر｜Nadir｜Nadir｜纳迪尔｜不寻常，非凡，出众

نازىر｜Nazir｜Nazir｜纳则尔、纳孜尔｜监护者、巡视者

نازىم｜Nazim｜Nazim｜纳则木、纳日木｜诗人

ناسىر｜Nasir｜Nasir｜纳斯尔｜支持者、帮助者

ناسىرۇللا｜Nasirulla｜Nasirulla｜纳斯如拉、乃斯如拉、纳斯鲁拉｜先知的援助

نەبى｜Nebi｜Nəbi｜乃比、南比｜先知、圣人

نەجىپ｜Nejip｜Nəjip｜乃吉普｜品性好的

نۇرزات｜Nurzat｜Nürzad｜努尔扎提｜光的儿子，光的使者

نۇسرەت｜Nusret｜Nusrət｜努斯热提｜胜利

نېغمەت｜Nëghmet｜Neghmət｜涅格买提、尼格买提｜上天的恩赐

نېمەت｜Nëmet｜Nemət｜涅买提｜珍馐、福气

نىجات｜Nijat｜Nijat｜尼加提｜救星

نىزام｜Nizam｜Nizam｜尼扎木｜条例、规章

ھاپىز｜Hapiz｜Ⱨapiz｜阿皮孜｜哈菲兹

ھادى｜Hadi｜Ⱨadi｜阿迪、哈迪｜走正道的

ھاشىم｜Hashim｜Ⱨaxim｜阿西木、哈希姆｜穆罕默德祖父阿卜杜勒·穆塔里布

ھاكىم｜Hakim｜Ⱨakim｜阿克木、哈基姆｜智慧者、阿奇木伯克（长官）

ھەبىبۇللا｜Hebibulla｜Ⱨəbibulla｜艾比布拉｜真主之友

ھەزرەت｜Hezret｜Ⱨəzrət｜艾孜热提｜宗教尊号

ھەسەن｜Hesen｜Ⱨəsən｜艾散、艾山、玉山｜英俊的、善良的

ھەلىم｜Helim｜Ⱨəlim｜艾力木｜忠厚、老实

ھەمرا｜Hemra｜Ⱨəmra｜艾木拉、海木拉｜随从

ھەمزە｜Hemze｜Ⱨəmzə｜艾木再｜果断、快速，穆罕默德伯父的尊号

ھەيدەر｜Heyder｜Ⱨəydər｜艾代尔｜狮子

ھوشۇر｜Hushur｜Ⱨuxur｜吾守尔、吾舒尔｜回历一月

ھېكمەت｜Hikmet｜Ⱨikmət｜赫科麦提｜智谋、才略

ھېكىم｜Hëkim｜Ⱨekim｜赫克木｜医生

ھىلال｜Hilal｜Ⱨilal｜伊拉力｜新月

ئوسمان｜Osman｜Osman｜奥斯曼｜第三任哈里发奥斯曼·本·阿凡

ئوغۇز｜Oghuz｜Oƣuz｜奥古孜｜乌古斯汗

ئوغۇل｜Oghul｜Oƣul｜奥古勒｜男孩

ئۇبۇل｜Ubul｜Ubul｜乌布力、吾布力｜父亲

ئۇتۇق｜Utuq｜Utuⱪ｜乌图克、吾吐克｜胜利、成就

ئۇچقۇن｜Uchqun｜Uqⱪun｜乌齐坤｜火焰

ئۇيغۇر｜Uyghur｜Uyƣur｜乌依古尔｜维吾尔人

ئۆتكۈر｜Ötkür｜Ɵtkür｜约提库尔、乌提库尔、吾铁库尔｜锐利的，敏锐的

ئۆركەش｜Örkesh｜Ɵrkəx｜约尔开什、吾尔开希、吾尔凯西、吴尔凯西｜浪头、驼峰

ئۆزبەگ｜Özbeg｜Ɵzbəg｜约孜拜戈｜乌孜别克人；自由的

ئۆمەر｜Ömer｜Ɵmər｜约麦尔、吾买尔、奥马尔、玉满｜第二任哈里发欧麦尔·本·赫塔卜

ئۈمىت｜Ümit｜Ümit｜于米提、玉米提｜希望

ۋاھىت｜Wahit｜Waⱨit｜瓦依提｜唯一者

ۋارىس｜Waris｜Waris｜瓦日斯、瓦力斯、瓦热斯｜继承者

ۋەلى｜Weli｜Wəli｜外力、维力｜圣徒

ئېيىق｜Ëyiq｜Eyiⱪ｜艾依克｜熊

ئىبراھىم｜Ibrahim｜Ibrahim｜伊卜拉音木、伊布拉音、伊不拉音｜易卜拉欣圣人

ئىدلىس｜Idris｜Idris｜伊德力斯｜易德立斯圣人

ئىجات｜Ijat｜Ijat｜伊加提｜创新者

ئىساق｜Isaq｜Isaⱪ｜伊萨克｜易司哈格圣人

ئىسرائىل｜Isra'il｜Isra'il｜伊斯拉伊力、伊斯拉音、斯拉音｜叶尔孤白圣人

ئىسكەندەر｜Iskender｜Iskəndər｜伊斯坎代尔、伊斯坎达尔｜亚历山大大帝

ئىسلام｜Islam｜Islam｜伊斯拉木｜伊斯兰

ئىسلاھات｜Islahat｜Islaⱨat｜伊斯拉哈提｜改革

ئىسمايىل｜Ismayil｜Ismayil｜伊斯马伊力、司马义｜易司马仪圣人

ئىشان｜Ishan｜Ixan｜伊祥、伊善、伊禅｜伊斯兰教苏菲派导师

ئىگەمبەردى｜Igemberdi｜Igəmbərdi｜伊盖木拜尔迪、依干拜尔迪｜主赐予的

ئىلتەبىر｜Iltebir｜Iltəbir｜伊力太比尔｜引导者

ئىلھام｜Ilham｜Ilⱨam｜伊力哈木、伊里哈木｜灵感、启示

ئىلياس｜Ilyas｜Ilyas｜伊力亚斯｜易勒雅斯圣人

ئىمام｜Imam｜Imam｜伊马木｜伊玛目、清真寺领祷者

ئىمىن｜Imin｜Imin｜伊敏、依明、额敏｜和平、平安

ئىنايەت｜Inayet｜Inayət｜伊纳耶提｜仁慈

يادىكار｜Yadikar｜Yadikar｜亚迪佧尔、亚迪尕尔｜纪念

ياسىن｜Yasin｜Yasin｜亚森、牙生｜《古兰经》雅辛章

ياقۇپ｜Yaqup｜Yaⱪup｜亚库普、雅各布、雅库甫、亚库甫｜叶尔孤白圣人

يالقۇن｜Yalqun｜Yalⱪun｜亚力坤、亚里坤、牙力昆｜火苗

يانتاق｜Yantaq｜Yantaⱪ｜延塔克｜骆驼刺

يولداش｜Yoldash｜Yoldax｜尧力达什｜同志，同道中人

يولۋاس｜Yolwas｜Yolwas｜尧力瓦斯、约勒瓦斯、尤里瓦斯、尧勒巴斯、尧乐博斯｜老虎

يۈسۇپ｜Yüsup｜Yüsup｜玉苏普、约瑟夫、玉素甫｜优素福圣人

### 男子名润色成分

男子名之前或之后经常会加以下润色成分，或单独使用这些词作为人名，起润色人名、构成人名、区分性别等作用：

老维文｜拉丁维文｜新维文｜中文译名｜含义｜示例

ئابدۇ｜abdu｜abdu｜阿不都、阿布都、阿卜杜｜奴仆｜阿不都哈力克（ئابدۇخالىق）

ئاخۇن｜axun｜ahun｜阿洪｜宗教尊称、阿訇，南疆等地区为表示尊敬的称呼｜努尔阿洪（نۇرئاخۇن）

ئاللا/لا｜alla/la｜alla/la｜安拉（拉）｜安拉的、真主的｜则科如拉（زىكرۇللا）

باي｜bay｜bay｜巴依｜大富大贵｜喀日巴依（قارىباي）

بەگ｜beg｜bəg｜拜戈、贝格、伯克｜伯克，对地位高的人士的尊称｜塔日克齐拜戈（تارىقچىبەگ）

تاي｜tay｜tay｜塔依｜马驹，表示可爱｜艾力塔依（ئېلىتاي）

جان｜jan｜jan｜江｜生命，在称呼中为表示亲爱的后缀，作为名字后缀多见于伊犁地区｜乃比江（نەبىجان）

خان｜xan｜han｜汉、汗｜王，作为男性名后缀多见于莎车、叶城等地区｜乌拉尔汗（ئۇلارخان）

خوجا｜xoja｜ƣoja｜霍加，和加｜和卓，有名望的宗教人士｜和加尼亚孜（خوجىنىياز）

زات｜zat｜zat｜扎提｜儿子、出生｜艾力扎提（ئەلزات）

دىن/دۇن｜din/dun｜din/dun｜丁/东（一些地区方言为“东”）｜宗教（指伊斯兰教）｜谢木西丁（شەمشىدىن）

قارى｜qari｜ⱪari｜卡日、喀日、卡热｜能背诵古兰经者，多见于库车地区｜卡日阿吉（قارىھاجى）

مەت｜met｜mət｜麦提、买提｜“买买提（穆罕默德）”的简称，多见于和田地区｜麦提色力木（مەتسېلىم）

موللا｜molla｜molla｜毛拉｜毛拉、有学问的人｜塔什毛拉（تاشموللا）

مىرزا/مىر｜mirza/mir｜mirza/mir｜米尔扎（米尔）｜米尔扎，贵族出身｜米尔阿力木（مىرالىم）

نىياز｜niyaz｜niyaz｜尼亚孜、尼牙孜｜真主赐予的｜铁木尔尼亚孜（تۆمۈرنىياز）

نۇر｜nur｜nur｜努尔｜光，光明的｜努尔买买提（نۇرمەمەت）

ھاجى｜haji｜ⱨaji｜阿吉，中国内地译为哈吉｜到麦加朝觐过的穆斯林｜努尔阿吉（نۇرھاجى）

ئۇبۇل｜Ubul｜Ubul｜乌布力、吾布力｜父亲｜乌布力喀斯木（ئۇبۇلقاسىم）

يار｜yar｜yar｜亚尔、牙日｜伴随、真主相伴｜拜合提亚尔（بەختيار）

### 女子名

老维文｜拉丁维文｜新维文｜中文译名｜含义

ئابىدە｜Abide｜Abidə｜阿比代｜古迹、遗迹、纪念碑

ئاپرىل｜April｜April｜阿普日丽、阿甫热勒｜四月

ئادالەت｜Adalet｜Adalət｜阿达莱提、阿达来提｜公平、正义

ئادىلە｜Adile｜Adilə｜阿迪莱｜公正的、公平的（“阿迪力”的的变体）

ئارزۇ｜Arzu｜Arzu｜阿尔祖｜希望

ئاسۇدە｜Asude｜Asudə｜阿苏代、阿苏黛｜乐、福、享受

ئالتۇن｜Altun｜Altun｜阿丽屯、阿丽同｜黄金

ئالما｜Alma｜Alma｜阿丽玛｜苹果

ئامىنا｜Amina｜Amina｜阿米娜｜穆罕默德母亲阿米娜

ئانار｜Anar｜Anar｜阿娜尔｜石榴

ئايپاشا｜Aypasha｜Aypaxa｜阿依帕夏｜女皇式的人物

ئايشەم｜Ayshem｜Ayxəm｜阿依谢姆、阿依夏木、阿依夏姆｜穆罕默德第三任妻子阿伊莎

ئاينۇر｜Aynur｜Aynur｜阿依努尔｜月光

ئەلا｜Ela｜Əla｜艾拉｜优秀

باھار｜Bahar｜Baⱨar｜巴哈尔｜春

بەخىت｜Bexit｜Bəhit｜拜合提、拜合蒂｜幸福

بەرنا｜Berna｜Bərna｜拜尔娜｜美丽

بوستان｜Bostan｜Bostan｜波斯坦｜树丛，花园，绿洲

بۇلبۇل｜Bulbul｜Bulbul｜布丽布丽、布力布力｜百灵鸟

پەرىدە｜Peride｜Pəridə｜排日代、帕日黛、帕丽达｜无与伦比的

پەزىلەت｜Pezilet｜Pəzilət｜排则来提｜品德、情操

پۇجۇڭ｜Pujung｜Pujung｜普忠｜忠诚的妻子

تاتلىق｜Tatliq｜Tatliq｜塔提力克｜甜蜜的

تاجىگۈل｜Tajigül｜Tajigül｜塔吉古丽｜鸡冠花

توزخان｜Tozxan｜Tozhan｜托孜罕｜孔雀

تىللا｜Tilla｜Tilla｜提拉｜金

جەمىلە｜Jemile｜Jəmilə｜洁米莱｜漂亮

جەننەت｜Jennet｜Jənnət｜坚乃提｜天堂

جىنەستە｜Jineste｜Jinəstə｜吉乃斯太｜樱桃

چولپان｜Cholpan｜Qolpan｜乔丽潘、乔力潘、乔丽番｜启明星

چىمەڭۈل｜Chimengül｜Qiməngül｜齐曼古丽、奇曼古丽｜山花、草丛中的花

چىنار｜Chinar｜Qinar｜齐娜尔｜梧桐树

خاسىيەت｜Xasiyet｜Hasiyət｜哈斯耶提、哈斯也提、哈斯叶提｜特色、特性

خالىدە｜Xalide｜Halidə｜哈丽代、哈丽黛｜流芳百世（“哈力德”的变体）

خالىسە｜Xalise｜Halisə｜哈力赛｜纯洁（“哈力斯”的变体）

خانزادە｜Xanzade｜Hanzadə｜罕扎代｜王子

خانئگۈل｜Xan'gül｜Han'gül｜罕古丽、哈古丽｜三色堇、蝴蝶花

خەلچەم｜Xelchem｜Həlqəm｜海丽且姆、海力且木、海丽且木｜穆罕默德第一任妻子海迪彻

دىلبەر｜Dilber｜Dilbər｜迪丽拜尔、迪里拜尔｜美女

دىلدار｜Dildar｜Dildar｜迪丽达尔｜心上人

دىلرەبا｜Dilreba｜Dilrəba｜迪丽热巴｜心爱的

رەنا｜Rena｜Rəna｜热娜、冉娜｜月季花，娇艳的

رەيھان｜Reyhan｜Rəyⱨan｜热依汉、热依罕｜紫罗兰

روشەن｜Roshen｜Roxən｜柔鲜｜明亮的、清晰的

رىزۋان｜Rizwan｜Rizwan｜热孜宛、热孜婉｜天堂中的花园，天堂中一位仙女的名号

زاھىدە｜Zahide｜Raⱨidə｜扎依代｜虔诚的（“扎依提”的变体）

زەپەرگۈل｜Zepergül｜Zəpərgül｜再排尔古丽｜藏红花

زەرىپە｜Zeripe｜Zəripə｜再日排｜讨人喜欢的

زەمزەمە｜Zemzem｜Zəmzəm｜再姆再麦｜麦加的渗渗泉

زەيتۇن｜Zeytun｜Zəytun｜再屯、再图｜橄榄

زەينەپ｜Zeynep｜Zəynəp｜再乃甫、再乃普｜相思鸟

زۇمرەت｜Zumret｜Zumrət｜祖木热提、祖姆热提｜绿宝石

زۆھرە｜Zöhre｜Zɵⱨrə｜佐合热、祖合热｜金星

زىبا｜Ziba｜Ziba｜则巴、孜巴｜美女、窈窕的

زىبەيدە｜Zibeyde｜Zibəydə｜则拜代｜同上

زىكىرىيە｜Zikiriye｜Zikiriyə｜则科日耶｜（伊斯兰教的）赞念，赞颂（“则科日”的变体）

زىننەت｜Zinnat｜Zinnat｜曾乃提｜装饰、打扮

سائادەت｜Sa'adet｜Sa'adət｜萨阿代提｜吉祥、幸福

ساباھەت｜Sabahet｜Sabaⱨət｜萨巴海提、沙巴海提｜俊秀、俏丽

سابىرە｜Sabire｜Sabirə｜萨比热｜坚忍的（“萨比尔”的变体）

سارە｜Sare｜Sarə｜萨热｜撒拉

سالامەت｜Salamet｜Salamət｜萨拉麦提、沙拉买提、萨拉买提｜健康（“萨拉木”的变体）

سەلىمە｜Selime｜Səlimə｜萨丽麦｜平静的

سەنەم｜Senem｜Sənəm｜赛乃姆、赛乃木｜偶像、美人，《艾里甫与赛乃姆》的女主角

سەنەۋەر｜Senewer｜Sənəwər｜赛乃外尔、赛娜瓦尔｜松树

شاھادەت｜Shahadet｜Xaⱨadət｜夏哈代提｜证明、证据

شەربەت｜Sherbet｜Xərbət｜谢尔拜提｜荣誉、恩惠、福气

شەمسىيە｜Shemsiye｜Xəmsiyə｜谢姆斯耶｜太阳（“谢木斯”的变体）

شىرىن｜Shirin｜Xirin｜谢仁、希仁、西仁、希林｜甜蜜的、美妙的；《帕尔哈特和希琳》的主人公

غۇنچەم｜Ghuncham｜Ƣuncham｜温且姆、蕴倩姆｜花苞、著名文学人物名

قەمەر｜Qemer｜Ⱪəmər｜凯麦尔｜月亮

قەيسەر｜Qeyser｜Ⱪəysər｜凯赛尔、开萨尔｜不屈不挠

كامالەت｜Kamalet｜Kamalət｜佧玛莱提｜完善、完美（“佧马力”的变体）

كامىلە｜Kamile｜Kamilə｜佧米莱｜成熟（“佧米力”的变体）

گۆھەر｜Göher｜Gɵⱨər｜果海尔、古海尔｜宝贝、珍宝

گۈزەل｜Güzel｜Güzəl｜古再丽、古赞丽｜美丽的

گۈلەمبەر｜Gülember｜Güləmbər｜古莱姆拜尔｜我的花儿

گۈلباھار｜Gülbahar｜Gülbaⱨar｜古丽巴哈尔｜春花

گۈلزارە｜Gülzare｜Gülzarə｜古丽扎尔、古丽扎热｜花坛

گۈلخان｜Gülxan｜Gülhan｜古丽罕｜篝火

گۈلسۇرۇخ｜Gülsurux｜Gülsuruh｜古丽苏如合、古丽苏茹合｜玫瑰花

گۈلشەن｜Gülshen｜Gülxən｜古丽鲜、古丽仙｜花园

گۈلىستان｜Gülistan｜Gülistan｜古丽斯坦｜花园

گۈلنار｜Gülnar｜Gülnar｜古丽娜尔｜石榴花

لالە｜Lale｜Lalə｜拉莱｜郁金香

لەتىپە｜Letipe｜lətipə｜莱提排｜温和的、和蔼的（“列提普”的变体）

مارجان｜Marjan｜Marjan｜玛尔江｜珊瑚

ماھىرە｜Mahire｜Maxirə｜玛依热｜巧手

مەھىنۇر｜Mahinur｜Maⱨinur｜玛依努尔｜月光

مايسا｜Maysa｜Maysa｜玛依萨｜禾苗

مەردانە｜Merdane｜Mərdanə｜麦尔达乃｜勇敢的、英雄的

مەرىپەت｜Meripet｜Məripət｜麦日排提｜学问、知识

مەرھابا｜Merhaba｜Mərⱨaba｜麦尔哈巴｜欢迎

مەريەم｜Meryem｜Məryəm｜麦尔耶姆、玛丽亚姆｜圣母玛利亚

مەسئۇدە｜Mes'ude｜Məs‘udə｜麦斯乌代｜幸福、获得幸福者（“麦斯乌提”的变体）

مەلىكە｜Melike｜Məlikə｜麦丽开｜公主

مەھبۇبە｜Mehbube｜Məⱨbubə｜麦合布拜｜情人

مۇبارەك｜Mubarek｜Mubarək｜穆巴热科、穆巴热克｜恭喜

مۇقەددەس｜Muqeddes｜Muⱪəddəs｜穆凯代斯、穆坎妲斯｜神圣的

مۇنەۋۋەر｜Munewwer｜Munəwwər｜穆乃外尔｜优秀的

مۇھەببەت｜Muhebbet｜Muⱨəbbət｜穆海拜提｜爱情

مۆتىۋەر｜Mötiwer｜Mɵtiwər｜莫提外尔｜声誉卓著的

مېھرىبان｜Mëhriben｜Meⱨribən｜美合日班｜深情的

نازاكەت｜Nazaket｜Nazakət｜娜扎开提｜文雅、秀丽

نادىرە｜Nadire｜Nadirə｜纳迪热｜珍贵的、罕见的（“纳迪尔”的变体）

نائىلە｜Na'ile｜Na'ilə｜纳依莱｜实现愿望

نەرگىسە｜Nergise｜Nərgisə｜乃尔革赛｜水仙

نەسىمە｜Nesime｜Nəsimə｜乃斯麦｜微风

نەزىرە｜Nezire｜Nəzirə｜乃则热｜相像、平等

نەفىسە｜Nefise｜Nəfisə｜乃菲赛、娜菲萨｜精致、美丽

نۇسرەت｜Nusret｜Nusrət｜努斯热提｜胜利

نىگار｜Nigar｜Nigar｜妮尕尔、尼格尔｜情人、美人

نېلۇپەر｜Nëluper｜Nelupər｜涅鲁排尔、尼露拜尔｜荷花

نىيەت｜Niyet｜Niyət｜尼叶蒂｜心、贞操

ھاۋا｜Hawa｜Ⱨawa｜阿瓦｜夏娃

ھەدىيە｜Hediye｜Ⱨədiyə｜艾迪耶｜礼物

ھەسەلخان｜Heselxan｜Ⱨəsəlhan｜艾赛力罕｜蜂蜜

ھەلىمە｜Helime｜Ⱨəlimə｜艾丽麦｜忠厚、柔顺（“艾力木”的变体）

ھەمرا｜Hemra｜Ⱨəmra｜艾姆拉、赫木热｜伴侣、伙伴

ھۆر｜Hör｜Ⱨɵr｜约尔｜天堂中的女神

ھۆرمەت｜Hörmet｜Ⱨɵrmət｜约尔麦提｜尊严

ھۆرىيەت｜Höriyet｜Ⱨɵriyət｜约日耶提、乌丽亚提｜自由

ھىلالنىسا｜Hilalnisa｜Ⱨilalnisa｜伊拉丽妮萨｜新月般的女孩

ئىبادەت｜Ibadet｜Ibadət｜伊巴代提｜礼拜

ئىپپەت｜Ippet｜Ippət｜伊排提｜贞节

يۇلتۇز｜Yultuz｜Yultuz｜尤丽图孜、玉丽吐孜｜星星

### 女子名润色成分

女子名之前或之后经常会加以下润色成分，或单独使用这些词作为人名，起润色人名、构成人名、区分性别等作用：

老维文｜拉丁维文｜新维文｜中文译名｜含义｜示例

ئاي｜ay｜ay｜阿依｜月亮｜古再丽阿依（گۈزەلئاي）

بانۇ｜banu｜banu｜巴努｜女性统治者｜玛依巴努（ماھىبانۇ）

بۈۋى/ بۇ｜büwi/bu｜büwi/bu｜布维、布威、布韦/布｜精通伊斯兰教义的妇女｜努尔布维（نۇربۈۋى）

پاشا｜pasha｜paxa｜帕夏｜帕夏，多见于喀什地区

خان｜xan｜han｜罕｜王（加在年长已婚妇女后表尊敬，或将男性名字转为女性名字）｜乌拉尔汗（ئۇلارخان）

قىز｜qiz｜ⱪiz｜克孜、柯孜、柯则｜姑娘｜古丽鲜克孜（گۈلشەنقىز）

گۈل｜gül｜gül｜古丽｜花｜伊巴古丽（ئىباگۈل）

م｜m｜m｜姆、木｜我的（表示敬爱，一般加在ە/e结尾的人名后）｜哈丽代姆（خالىدەم）

نۇر｜nur｜nur｜努尔｜光、光明｜伊丽努尔（ئىلنۇر）

نىسا｜nisa｜nisa｜妮萨、尼萨、尼莎｜女子｜佐合热妮萨（زۆھرەنىسا）

## 基本资料

- 头衔：维吾尔族人名
- 语言：维吾尔语
- 使用情况：现存
- 受影响于：穆斯林人名
- 组成：名字 + 父名
- 重要资料：买买提·吐尔逊
- ExampleNativeLanguage：مەمەت تۇرسۇن、Memet Tursun
- 说明：买买提是名字，吐尔逊是父名。
- 传承方式：子女承父名