西藏國歌

西藏國歌為1950年代前後由第三世赤絳仁波切洛桑益西·丹增嘉措創作的《國歌》（藏語：རྒྱལ་གླུ་）。現為海外藏人流亡者採用。

## 歷史

國歌是現在的西藏流亡政府國歌，國歌描述的是佛陀的光輝。這首歌由赤絳仁波切寫於1950年前後，但這首歌被首次使用的準確日期，即：是否在西藏仍在達賴喇嘛的統治下；或在中共占領西藏後的西藏政府流亡時期被採納為國歌，目前對這點仍有爭議。

關於西藏國歌的最早報告，是出自1949年至1950年間的，國歌作為改革的一部分被西藏政府接受，用以加強西藏人民的感情。另一份報告指出，這首國歌是在1960年獻給十四世達賴喇嘛的，當時他已流亡國外。

無論首次採用的日期如何，這首國歌的旋律是基於西藏非常古老的聖樂作品，由現任達賴喇嘛的上師赤絳仁波切填詞。流亡藏人自從國歌頒布以來，已一直將其作為國歌採用，但在中華人民共和國西藏自治區內，此歌被嚴禁播放。

## 版本

### 目前歌詞

<image>

由第十四世達賴喇嘛的導師洛桑益西·丹增嘉措在1950年創作，內容主要是禮贊佛法。

據說這首歌的旋律是根據一首非常古老的西藏聖樂改編的，其中的一些元素也出現在其他藏族歌曲中出現，例如1959年西藏起義的歌曲《米芒朗魯》（Mimang Langlu）。歌詞由赤江仁波切創作。儘管其在西藏當地是被禁止的，但自國歌出台以來，流亡藏人一直在使用它。

藏文原詞｜藏語拼音｜IPA轉寫｜中文譯詞

སྲིད་ཞིའི་ཕན་བདེའི་འདོད་རྒུ་འབྱུང་བའི་གཏེར། ཐུབ་བསྟན་བསམ་འཕེལ་ནོར་བུའི་འོད་སྣང་འབར། བསྟན་འགྲོའི་ནོར་འཛིན་རྒྱ་ཆེར་སྐྱོང་བའི་མགོན། འཕྲིན་ལས་ཀྱི་རོལ་མཚོ་རྒྱས། རྡོ་རྗེའི་ཁམས་སུ་བརྟན་པས་ཕྱོགས་ཀུན་བྱམས་བརྩེས་སྐྱོང། གནམ་བསྐོས་དགའ་བ་བརྒྱ་ལྡན་དབུ་འཕང་དགུང་ལ་རེག ཕུན་ཚོགས་སྡེ་བཞིའི་མངའ་ཐང་རྒྱས། བོད་ལྗོངས་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ཁྱོན་ལ་བདེ་སྐྱིད་རྫོགས་ལྡན་གསར་པས་ཁྱབ། ཆོས་སྲིད་ཀྱི་དཔལ་ཡོན་དར། ཐུབ་བསྟན་ཕྱོགས་བཅུར་རྒྱས་པས་འཛམ་གླིང་ཡངས་པའི་ སྐྱེ་རྒུ་ཞི་བདེའི་དཔལ་ལ་སྦྱོར། བོད་ལྗོངས་བསྟན་འགྲོའི་དགེ་མཚན་ཉི་འོད་ཀྱིས། བཀྲ་ཤིས་འོད་སྣང་འབུམ་དུ་འཕྲོ་བའི་གཟིས། ནག་ཕྱོགས་མུན་པའི་གཡུལ་ལས་རྒྱལ་གྱུར་ཅིག།

Sixi pende dögu jungwai der, Tubdän sampel norpui önang bar. Denzhö norzin gyaqer kyongwai gön, Chinlä kyi rolco gyä, Dorje kamsu denbä, Qogün qamze gyong, Namgö gawa gyadän, u-pang gungla reg Pünzog dexi nga-tang gyä Pöjong jölka, sumkyi kyönla degyi zogdän sarbä kyab Qösi gyi bälyon tar Tubdän qog jur gyäbä zamling yangbai Gyegu xide bälla jor. Pöjong dänzhoi gecän nyi-ö-gyi Zhaxi Önang bumtu Chowai si, Nagqog münbai yül lä, gyäl kyur Qig.

siʔ˥.ʑiː˩ pʰɛ̃˥.deː˩ ⁿdøʔ˩.ɡu˩ ᶮd͡ʑuŋ˩.wɛː˩ teɾ˥ ǀ tʰu(p̚)˥.tɛ̃˥ sam˥.pʰel˥ noɾ˩.pʰyː˩ ʔ̞øʔ˩.naŋ˥ ᵐbaɾ˩ ǁ tɛ̃˥.ᶯʈ͡ʂøː˩ noɾ˩.ⁿt͡sĩː˩ ɟa˩.t͡ɕʰeɾ˥ coŋ˥.wɛː˩ ᵑɡø̃˩ ǀ ʈ͡ʂʰĩ˥.lɛʔ˩ ci˥ ǀ ɾʲoɫ˩.t͡sʰo˥ cɛʔ˩ ǀ doɾ˩.d͡ʑeː˩ kʰam˥.su˥ tɛm˥.pɛʔ˥ ǀ t͡ɕʰoʔ˥.kỹ˥ t͡ɕʰam˩.t͡seʔ˥ ɟoŋ˥ ǀ nam˥.køʔ˥ ɡaʔ˩.wa˩ ɟa˩.ⁿdɛ̃˩ ǀ (w)uʔ˩.pʰaŋ˥ ɡuŋ˩.la˩ ɾeʔ˩ ǀ pʰỹ˥.t͡soʔ˥ de˩.ʑiː˩ ŋa˥.tʰaŋ˥ ɟɛʔ˩ ǀ pʰøʔ.ᶮd͡ʑoŋ˩ t͡ɕʰøl˥.kʰa˥ sum˥.cʰi˩ cʰø̃˥.la˩ ǀ de˩.ɟiʔ˥ d͡zoʔ˩.dɛ̃˩ saɾ˥.pɛʔ˥ cʰa(p̚)˥ ǁ t͡ɕʰøʔ˥.siʔ˥.ci˥ pɛl˥.jõ˩ tʰaɾ˩ ǀ tʰu(p̚)˥.tɛ̃˥ t͡ɕʰoʔ˥.t͡ɕuɾ˥ ɟɛ˩.pɛ˥ d͡zam˩.liŋ˥ jaŋ˩.pɛː˥ ce˥.gu˩ ʑi˩.deː˩ pɛl˥.la˩ d͡ʑoɾ˩ ǁ pʰøʔ.ᶮd͡ʑoŋ˩ tɛ̃˥.ᶯʈ͡ʂøː˩ ɡe˩.t͡sʰɛ̃˥ ɲi˩.ʔ̞øʔ˩.ci˥ ǀ ʈ͡ʂa˥.ɕi˥ ʔ̞øʔ˩.naŋ˥ ᵐbum˩.tʰu˩ ʈ͡ʂʰo˥.wɛː˩ ziʔ˩ ǀ naʔ˩.t͡ɕʰoʔ˥ mỹ˩.pɛː˥ jyl˥ lɛʔ˩ ǀ ɟɛl˩.cʰuɾ˩ t͡ɕiʔ˥ ǁ

有寂利樂如願所生藏 仁教增長珍寶光熾燃 法生持寶廣大衛護主 行業之樂海增 金剛界中恆住 慈悲護諸方 承天具百喜樂 勝德與天齊 圓滿四眾威勢增 博地三部行省地內 賢劫安樂重遍滿 教及政 祥德增 仁教遍滿十方廣大瞻部有情不離寂樂德 博地法生善相之日光 所放十萬吉祥光顯輝 昏冥暗方戰中願勝利

用白話文詳細闡述的含義如下：

生出輪迴、涅槃中悅意的利益安樂的寶藏

即是能仁佛陀廣傳的教法——光輝燦爛的珍寶

將佛法和眾生如珍寶般維護，廣爲護持的怙主［尊者達賴喇嘛］

希望他佛行事業的安樂海洋增盛

永遠安住於［沒有毀壞的］金剛的境界中

他用慈悲保護所有地方

奉天意，擁有百千安樂，他的威德高及上天

希望圓滿的［佛教］四眾弟子［比丘、比丘尼、優婆塞、優婆夷］的力量增長

在藏區三省的地域內，希望再次充滿圓滿的喜樂

希望佛法及世俗政治的殊勝功德增廣

希望佛教廣佈十方的廣大南瞻部洲［全世界］內，一切眾生能夠受用寂靜安樂的善

藏區佛法、眾生的賢善如同日光

其無數吉祥光輝的璀璨

希望在與黑暗昏昧的戰爭中取得勝利！

### 原詞

原詞創作於18世紀，據藏學者扎西次仁的説法，原詞是西藏郡王頗羅鼐在1795年創作的。當時第七世達賴喇嘛在位，查爾斯·貝爾爵士稱其爲「西藏國歌」。

藏文原詞｜藏語羅馬化

གངས་རིས་སྐོར་བའི་ཞིང་ཁམས་འདི། ཕན་ཐང་བདེ་བ་མ་ལུས་འབྱུང་བའི་གནས་། སྤྱན་རས་གཟིགས་བ་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་ཡིན། ཞབས་པད་སྲིད་མཐའི་བར་དུ་བརྟན་གྱུར་ཅིག་།།

Ghang ri ra kor we shingkham di Phen thang dewa ma loe jungwae ne Chenrezig wa Tenzin gyatso yin Shelpal se thae bhardu ten gyur chig

## 外部連結

- 在 西藏流亡政府的一個關於國歌，包括網頁音訊樂器和聲樂版本。
- 器樂版本 和 聲樂版本

## 基本資料

- 頭銜：རྒྱལ་གླུ་
- chinese_title：國歌
- 國家：西藏流亡政府
- 作者：第三世赤絳仁波切洛桑益西·丹增嘉措
- 作詞：1950
- 採用：約1950年
- 聲響：Anthem of the Tibetans.ogg