源語是一種在越南北中部的長山山脈和寮國的鄰近地區由源族使用的越語支語言。 越南大多數源語使用者生活在偏僻的廣平省明化縣，其他則主要在宣化縣首府同黎市鎮周邊距國道 1 號以內的區域。 源語被認為是越南語的方言或芒語最南端的方言。一些認為其和芒語關係更近的研究者發現，那些認為源語和越南語關係更近的研究者受到了民族誌研究或政治因素的影響。Chamberlain 2003 和 Sidwell 2009 將其劃作第三種越芒語支語言。 地理位置 大多數源族生活在宣化縣（和相鄰的使用哲語冊方言的哲族共居）和明化縣（與相鄰的越族共居）。 也有生活在寮國的源語使用者，但其具體位置暫不明確。See the Christian missionary site Nguon people group of Laos 據 Chamberlain 1998，寮國中部甘蒙省布拉帕縣班帕帕南村是一個源族村。Chamberlain JR 1998 The origin of Sek implications for Tai and Vietnamese history in The International Conference on Tai Studies ed S Burusphat Bangkok Thailand pp 97128 Institute of Language and Culture for Rural Development Mahidol University 歸屬 Chéon 1907、Maspéro 1912 和 Cuisinier 1948 認為源語和芒語關係更近，而莫唐 1964、阮陽平 1975 和範德當 1975 將其和越南語關聯。 隨後由阮文才 1975 和阮復豐 1996 的語言比較認為源語和芒語方言的聯絡更緊密，這被 Barker 1993（以及其他人）重申。 艾傑瑞、Kenneth J Gregerson 和阮文雷注意到這種語言出於其獨特的歷時創新 對越語支語言歷史研究者而言十分有趣。See their page on Lesser Known Languages of Northern Vietnam lingutaedujerryresearch 阮文才 1975 註釋道源語使用者可以和芒語使用者直接溝通，但不會芒語的越南語使用者則無法理解源語。 語言變體 阮復豐 1996 註釋道源語有兩種變體： 古廉 安壽 古廉來自其村名；安壽是新貨村一個合作社的名字。 就特定的音位學變化而言，安壽方言比古廉方言更接近越南語。 歷史 1905 年 CadièreThe original French source is quoted in Nguyễn Ph Ph 1996 報告源語（及哲語冊方言）在源能河谷的 11 個村莊中找到。See the following satellite link from SatelliteViewsnet Nguồn Năn Vietnam 本來只有 10 個村莊各 5 個形成兩組。北部方言群位於基沙州 混居一些越族村莊，包含下列村莊： 危達 安德 巴娘 青龍 新僑 新僑稍後分裂進第二個村莊： 新合 更南邊的村莊群落包括 古廉 卜壽 金榜 新裡 安洛 莫唐 1964 和阮陽平 1975 堅稱源族本來是在 17 世紀從河靜省和乂安省遷入其現居地的京族，支援這個假說的證據來自家譜。莫唐 1964 亦稱大多數源族在 1960 年人口普查時自稱越族。 阮文才 1975 認為芒族可能遷徙到比乂安省更靠南的廣平省，一些京族家庭可能是從別處遷來這個區域的，這些京族遷來後逐漸改用芒語，這種芒語方言可能和哲語濁方言和冊方言有過接觸。因此阮文才 1975 認為源語是芒族使用的芒語方言（可能是河靜芒語）並在來自哲語的影響下逐漸同化京族的過程中逐漸形成。In particular see Nguyễn V T 1993 242243 註釋 書目 Barker Miriam A 1993 Bibliography of Mường and other Vietic language groups with notes MonKhmer Studies 23 197243 Online version sealangnetarchivesmksBARKERMiriamhtm Cadière Léopold 1902 Coutumes populaires de la vallée du Nguồn Sơn Bulletin de lÉcole Française dExtrême Orient 2 352386 Cadière Léopold 1905 Les hautes vallées du sông Gianh Bulletin de lÉcole Française dExtrême Orient 5 349367 Chamberlain James R 2003 EcoSpatial History a nomad myth from the Annamites and its Relevance for Biodiversity Conversation In Landscapes of Diversity indigenous knowledge sustainable livelihoods and resource governance in Montane Mainland Southeast Asia edited by X Jianchu and S Mikesell Kunming Yunnan Science and Technology Press Cuisinier Jeanne 1948 Les Mường Géographie humaine et sociologie Paris Institut dEthnologie 莫唐 1964 Các dân tộc miền núi miền Bẳc Trung Bộ The minority groups of Northern Central Vietnam Hanoi Nhà xb Khoa học Xã hội 阮陽平 1975 Về thành phần dân tộc của người Nguồn On the ethnic composition of the Nguon people In Viện Dân Tộc Học Về vấn đề xác định thành phần các dân tộc thiểu số ở miền bắc Việt Nam pp 472491 Hanoi Nhà xb Khoa học Xã hội 阮克頌 1975 Góp phần tim hiểu thành phần tộc người của người Nguồn qua những nhận xét về nhà ở của họ In Ủy ban khoa học xã hội Việt Nam Viện dân tộc học Về vấn đề xác định thánh phần các dân tộc thiểu số ở miền bắc Việt Nam 492499 Hà Nội Nhà xuất bản khoa học xã hội 阮復豐 1996 The Nguồn language of Quảng Bình Vietnam MonKhmer Studies 26 179190 Online version sealangnetarchivesmksNGUYNPhPhonghtm 阮文才 1975 Tiếng Nguồn một phương tiếng Việt hay một phương ngôn của tiếng Mường Ngôn Ngữ 4 816 Translated into English as Nguyễn V T 1993 阮文才 1993 Nguồn A dialect of Vietnamese or a dialect of Mường Based on local data M A Barker Transl MonKhmer Studies 22 231244 Online version sealangnetarchivesmksNGUYNVnTihtm 範德當 1975 Về mối quan hệ thân thuộc giữa các ngôn ngữ thuộc nhóm ViệtMường miền Tây tỉnh Quảng Bình On the close relationship between the languages in the VietMuong group in western Quảng Bình Province In Viện Dân Tộc Học Về vấn đề xác định thành phần các dân tộc thiểu số ở miền bắc Việt Nam pp 500517 Hanoi Nhà xb Khoa học Xã hội Sidwell Paul 2009 Classifying the Austroasiatic languages history and state of the art Lincom Europa Viện Dân Tộc Học Ethnology Institute 1975 Về vấn đề xác định thành phần các dân tộc thiểu số ở miền bắc Việt Nam On the problem of defining the social position of the minority groups in northern Vietnam Hanoi Nhà xb Khoa học Xã hội 外部連結 Fieldwork on folk music of Nguồn minority in Minh Hóa district of Quảng Bình province Lesser Known Languages of Northern Vietnam map Nguồn is 17 Nguon people group of Laos Category 越語支 Category 越南語言 Category 寮國語言 Category 廣平省