இலித்தியம் அமைடு
{{chembox
 | Verifiedfields = changed
 | Watchedfields = changed
 | verifiedrevid = 470454395
 | ImageFile =
 | ImageSize = 
 | IUPACName = இலித்தியம் அமைடு
 | OtherNames = இலித்தமைடு
 |Section1={{Chembox Identifiers
 | ChemSpiderID_Ref = {{chemspidercite|correct|chemspider}}
 | ChemSpiderID = 22939
 | InChI = 1/Li.H2N/h;1H2/q+1;-1
 | InChIKey = AFRJJFRNGGLMDW-UHFFFAOYAO
 | StdInChI_Ref = {{stdinchicite|correct|chemspider}}
 | StdInChI = 1S/Li.H2N/h;1H2/q+1;-1
 | StdInChIKey_Ref = {{stdinchicite|correct|chemspider}}
 | StdInChIKey = AFRJJFRNGGLMDW-UHFFFAOYSA-N
 | CASNo_Ref = {{cascite|changed|??}}
 | CASNo = 7782-89-0
  | PubChem = 24532
  | SMILES = [Li+].[NH2-]
 }}
 |Section2={{Chembox Properties
  | Formula = {{chem|Li|N|H|2}}
  | MolarMass = 22.96 கி/மோல்
  | Appearance = வெண் திண்மம்
  | Density = 1.178 கி/செ.மீ&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt;
  | MeltingPtC = 375
  | BoilingPtC = 430
  | BoilingPt_notes = சிதைவடையும்
  | Solubility = வினைபுரியும்
  | SolubleOther = [[எத்தனால்|எத்தனாலில்]] சிறிதளவு கரையும் &lt;br&gt;[[அமோனியா|அமோனியாவில்]] கரையாது
  }}
 |Section4={{Chembox Thermochemistry
  | DeltaHf = -182 கி.யூ/மோல்
  }}
 |Section7={{Chembox Hazards
  | MainHazards =
  | NFPA-H = 3 | NFPA-F = 1 | NFPA-R = 2 | NFPA-S = W
  | FlashPt =
  | AutoignitionPt = 
  }}
 }}
 '''இலித்தியம் அமைடு''' ''(Lithium amide)'' என்பது Li+NH&lt;sup&gt;2−&lt;/sup&gt;, என்ற [[வேதி வாய்ப்பாடு]] கொண்ட [[கனிம வேதியல்]] [[சேர்மம்|சேர்மமாகும்]]. [[இலித்தியம்]] [[அயனி|நேர்மின் அயனியும்]] அதனுடைய [[இணை காரம்|இணை காரமான]] [[அமோனியா|அமோனியமும்]] சேர்ந்து இச்சேர்மம் உருவாகிறது. வெள்ளை நிறத்தில் [[நான்முக படிகவமைப்பு]]டன் இச்சேர்மம் காணப்படுகிறது.
 
 == இலித்தியம் அமைடுகள் ==
 [[அயனி|எதிர்மின்மம்]] சார்ந்த இணை காரங்களின் [[அமீன்]]கள் அமைடுகள் என்றழைக்கப்படுகின்றன. எனவே இலித்தியம் அமைடுகள் என்பதை அமீன்களின் இலித்தியம் உப்புகள் என்றும் அழைக்கலாம். உதாரணம்; Li&lt;sup&gt;+&lt;/sup&gt;NR&lt;sup&gt;2−&lt;/sup&gt;. இலித்தியம் அமைடுக்கு ஒரு உதாரணமாகக் கூறப்படும் [[இலித்தியம் இருசமபுரோபைலமைடு]] பொதுவாக, பரவலாகப் பயன்படுத்தப்படுகிறது.
 
 இலித்தியம் உலோகத்தை திரவ அமோனியாவுடன் சேர்ப்பதால் இலித்தியம் அமைடு உருவாகிறது.
 
 :2Li + 2NH&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt; &amp;rarr; 2LiNH&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; + H&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;
 
 இங்ஙனமே, அமோனியாவிற்குப் பதிலாகத் தேவையான உகந்த அமீனை பதிலிட்டு இலித்தியம் அமைடுகள் பொதுவாகத் தயாரிக்கப்படுகின்றன. 
 
 :2Li + 2R&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;NH &amp;rarr; 2LiNR&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; + H&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;
 
 இலித்தியம் அமைடுகள் பொதுவாக அதிக வினைத்திறன் மிக்க காரங்களாகச் செயல்படுகின்றன. இலித்தியம் அமைடில் உள்ள [[நைட்ரசன்]] அணுவை தடை செய்யாமல் இருக்கும்வரை இவைகளால் [[மின்னணு மிகுபொருட்கள்|மின்னணு மிகுபொருட்களாகவும்]] செயல்பட முடியும்.
 
 === உதாரணங்கள் ===
 2,2,6,6- நான்குமெத்தில்பிப்பெரிடினின் இலித்தியம் உப்பு நாற்படியாக படிகமாக்கப்பட்டுள்ளது. 
 
 [[Image:Lithium tetramethylpiperide tetramer.jpg|thumb|center|300px|நாற்படி இலித்தியம் அமைடு.&lt;ref&gt;{{cite journal | author=M.F. Lappert, M.J. Slade, A. Singh, J.L. Atwood, R.D. Rogers and R. Shakir | journal=[[Journal of the American Chemical Society]] | year= 1983 | volume=105 | issue=2 | pages=302–304 | title= Structure and reactivity of sterically hindered lithium amides and their diethyl etherates: crystal and molecular structures of [Li{N(SiMe&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;)&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;}(OEt&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;)]&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; and tetrakis(2,2,6,6-tetramethylpiperidinatolithium) | doi=10.1021/ja00340a031}}&lt;/ref&gt;]]
 
 மறுபுறத்தில் இலித்தியம் வழிபொருள் இரு-(1-பினைல் எத்தில்) அமைன் முப்படியாக படிகமாக்கப்பட்டுள்ளது.
 
 [[Image:trimerliamide.jpg|thumb|center|300px|முப்படி இலித்தியம் அமைடு.&lt;ref&gt;D.R. Armstrong, K.W. Henderson, A.R. Kennedy, W.J. Kerr, F.S. Mair, J.H. Moir, P.H. Moran and R. Snaith, ''Dalton Transactions'', 1999, 4063.&lt;/ref&gt;]]
 
 உலோக [[ஆல்காக்சைடு]]களின் கலப்பு [[சில்படிமம்|சில்படிமங்கள்]] மற்றும் [[அமைடு]]கள்&lt;ref&gt;{{cite journal | author=K.W. Henderson, D.S. Walther and P.G. Williard | journal=[[Journal of the American Chemical Society]] | year= 1995 | volume=117 | issue=33 | pages= 8680–8681 | title=Identification of a Unimetal Complex of Bases by &lt;sup&gt;6&lt;/sup&gt;Li NMR Spectroscopy and Single-Crystal Analysis | doi=10.1021/ja00138a030 }}&lt;/ref&gt; ஆகியவற்றையும் உருவாக்க முடியும். இவை [[மீவீரிய காரம்|மீவீரிய காரங்களுடன்]] தொடர்புடையவையாக கருதப்படுகின்றன. உலோக ஆல்காக்சைடுகள் மற்றும் [[ஆல்கைல்]]கள் இவற்றின் கல்வையே மீவீரிய காரங்கள் எனப்படுகின்றன. அமைடில் உள்ள நைட்ரசன் அணு இலித்தியத்துடன் [[சிக்மா பிணைப்பு|சிக்மா பிணைப்பாகவும்]], [[தனித்த இரட்டை]] நைட்ரசன் அணுக்கள் வேறொரு உலோக மையத்துடனும் பிணையுமெனில் [[வளைய சில்படிமம்|வளைய சில்படிமங்கள்]] தோன்றுகின்றன.
 
 [[பியூட்டைல் இலித்தியம்]] போன்ற பிற கரிம இலித்தியம் சேர்மங்கள் உயர்வரிசை தொகுப்பினங்கள் வழியாக செயல்படுகின்றன.
 
 == மேற்கோள்கள் ==
 &lt;references/&gt;
 * ''[[Merck Index]]'', 11th Edition, '''5398'''.
 
 == இவற்றையும் காண்க ==
 * [[சோடியம் அமைடு]]
 * [[பியூட்டைல் இலித்தியம்]]
 * [[இலித்தியம் அறுமெத்தில் இருசில்லசைடு]]
 
 {{இலித்தியம் சேர்மங்கள்}}
 {{நைதரசன் சேர்மங்கள்}}
 {{கார உலோகங்களின் சேர்மங்கள்}}
 
 [[பகுப்பு:இலித்தியம் சேர்மங்கள்]]