மொகெஞ்சதாரோ
{{Infobox World Heritage Site
 | Name        = மெகெஞ்சதாரோவில் தொல்லியல் அழிபாடுகள்
 | Image       = [[படிமம்:Mohenjo-daro Priesterkönig.jpeg|thumb|center|180px|கராச்சி, தேசிய தொல்பொருட் காட்சி நிலையத்தில் கிமு 2500 ஆண்டு பழமையான சிலை.]]
 | State Party = {{PAK}}
 | Type        = பண்பாடு
 | Criteria    = ii, iii
 | ID          = 138
 | Region      = [[உலக பாரம்பரியக் களங்களின் பட்டியல் - ஆசியாவும் ஆஸ்திரலேசியாவும்|ஆசியா-பசிபிக்]]
 | Year        = 1980
 | Session     = 4வது
 | Link        = http://whc.unesco.org/en/list/138
 }}
 [[படிமம்:CiviltàValleIndoMappa.png|thumb|250px|சிந்துவெளியில் மொஹெஞ்சதாரோ அமைவிடம்.]]
 
 '''மொகெஞ்சதாரோ''' (''Mohenjo-daro'', ''மொஹெஞ்சதாரோ'') என்பது [[சிந்துவெளிப் பண்பாடு|சிந்துவெளிப் பண்பாட்டுப்]] பகுதியில் அமைந்திருந்த முக்கிய நகரங்களுள் ஒன்று. ஏறத்தாழ [[கிமு]] 26 ஆம் நூற்றாண்டளவில் உருவாகியிருக்கக்கூடும் எனக் கருதப்படுகின்ற இது இன்றைய [[பாகிஸ்தான்|பாகிஸ்தானின்]] சிந்துப் பகுதியில் உள்ள சுக்கூர் என்ற ஊருக்கு தென்மேற்கே 80 கிலோமீட்டர் தொலைவில் உள்ளது. சிந்துவெளியில் அமைந்திருந்த நகரங்களில் மிகவும் பெரியது எனப்படும் இந்நகரம், அக்காலத்தில் தெற்காசியாவின் முக்கியமான நகரமாகவும் விளங்கியது.
 
 இது சிந்துவெளியின் இன்னொரு முக்கிய நகரமான [[ஹரப்பா]]வை விட நன்கு பாதுகாக்கப்பட்டுள்ளது. இது ஹரப்பாவில் இருந்து 400 மைல் தொலைவில் உள்ள இந்நகரம் கி.மு. 1700-இல் சிந்துநதியின் தடம் மாறியதால் அழிந்திருக்கலாம் எனச் சிலர் நம்புகிறார்கள். மொஹெஞ்சதாரோவின் அழிபாடுகள் தொல்பொருள் ஆராய்ச்சியாளர்களால் முதன் முதலில் [[1920கள்|1920களில்]] கண்டறியப்பட்டது.&lt;ref&gt;{{cite book
   | last = Marshall
   | first = John (ed.)
   | authorlink = John Marshall (archaeologist)
   | title = Mohenjo-Daro and the Indus Civilization
   | publisher = 
   | year = 1931
   | location = 
   | pages = 
   | url = https://archive.org/details/dli.ministry.17386
   | doi = 
   | id = 
   | isbn = }}
 ** [https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.722 Volume 1]
 ** [https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.62023 Volume 2]&lt;/ref&gt;
 எனினும் ஆழமான ஆய்வு முயற்சிகள் [[1960]] ஆம் ஆண்டுகளுக்குப் பின்னரே நடைபெற்றது.
 
 [[படிமம்:Mohenjodaro Sindh.jpeg|thumb|275px|மொகெஞ்சதாரோவில் அகழ்ந்து எடுக்கப்பட்ட கட்டிடப்பகுதி]]
 இது [[யுனெஸ்கோ]]வின் உலகப் பண்பாட்டுச் சின்னங்களில் ஒன்றாக அறிவிக்கப்பட்டுள்ளது. இப்பகுதியில் இடம்பெற்று வருகின்ற அண்மைக் காலத்திய விரிவான நடவடிக்கைகள், [[பாகிஸ்தான்|பாகிஸ்தானின்]] தொல்லியல் மற்றும் அருங்காட்சியகத் திணைக்களத்தினதும், பிற ஆலோசகர்களினதும் உதவியுடன் யுனெஸ்கோ மேற்கொண்டுவரும் [[காப்பாண்மை]] (conservation) நடவடிக்கைகளை மையப்படுத்தியுள்ளது.
 
 இப்பகுதியில் ஏறத்தாழ 500 [[ஏக்கர்]] பரப்பளவில் மேற்கொள்ளப்பட்டிருந்த காப்பு வேலைகள், நிதிப் பற்றாக்குறையினால், 1997 ஆம் ஆண்டில் நிறுத்தப்பட்டது. எனினும் ஏப்ரல் 1997 ஆம் ஆண்டில், யுனெஸ்கோவின் ஆதரவில், மொஹெஞ்சதாரோ அழிபாடுகளை வெள்ளத்திலிருந்து பாதுகாப்பதற்கான திட்டம் ஒன்று தொடங்கப்பட்டது. இரண்டு பத்தாண்டுகளில் நிறைவேற்றப்பட இருக்கும் இந்தத் திட்டத்திற்காக யுனெஸ்கோ நிறுவனம் பத்து மில்லியன் அமெரிக்க டாலர்களை ஒதுக்கியுள்ளது.
 
 == வரலாறு ==
 மொஹெஞ்சதாரோ கி.மு 2600 அளவில் உருவாகி கி.மு. 1700 அளவில் அழிந்துபோனதாகச் சொல்லப்படுகின்றது. சர் [[ஜான் மார்ஷல் (தொல்பொருள் ஆய்வாளர்)|ஜான் மார்ஷல்]] என்பவர் தலைமையிலான தொல்லியலாளர்கள் இதனை 1920 இல் கண்டுபிடித்தனர். இவர் நினைவாக இவர் பயன்படுத்திய மோட்டார் வண்டி இன்றும் மொஹெஞ்சதாரோ அருங்காட்சியகத்தில் வைக்கப்பட்டுள்ளது. 1945 ஆம் ஆண்டில், [[அஹ்மத் ஹசன் தானி]] (Ahmad Hasan Dani) என்பவரும் [[மோர்ட்டிமர் வீலர்]] (Mortimer Wheeler) என்பவரும் மேலும் அகழ்வாவுகளை இப்பகுதியில் நடத்தினர்.
 
 == இவற்றையும் பார்க்கவும் ==
 * [[ஹரப்பா]]
 * [[லோத்தல்]]
 * [[தோலாவிரா]]
 * [[மெஹெர்கர்]]
 * [[இராக்கிகர்கி]]
 * [[காளிபங்கான்]]
 
 [[File:Carte Indus.jpg|thumb|450px|[[சிந்துவெளி நாகரிகத்தின் தொல்லியல் களங்கள்|சிந்துவெளி நாகரிகத்தின் தொல்லியல் களங்களின் வரைபடம்]]]]
 
 ==மேற்கோள்கள்==
 &lt;references/&gt;
 ==வெளி இணைப்புகள்==
 {{விக்கிமூலம்|மொஹெஞ்சொ-தரோ அல்லது சிந்துவெளி நாகரிகம்}}
 * [http://www.ancientindia.co.uk/indus/explore/his02.html  Discovering Mohenjo-daro]
 * [https://www.harappa.com/slideshows Ancient Indus Civilization Slideshows]
 {{Indus Valley Civilization}}
 
 [[பகுப்பு:இந்திய வரலாறு]]
 [[பகுப்பு:சிந்துவெளி நாகரிகம்]]
 [[பகுப்பு:இந்தியத் தொல்லியற்களங்கள்]]
 [[பகுப்பு:பாக்கித்தானில் உள்ள உலகப் பாரம்பரியக் களங்கள்]]
 [[பகுப்பு:பாகிசுத்தானில் உள்ள தொல்லியல் களங்கள்]]