கார்டானோ
{{தகவற்சட்டம் அறிவியலாளர்/விக்கித்தரவு
  |fetchwikidata=ALL
  | noicon=on
 }}
 [[படிமம்:Cardano.jpg|thumb|right|கார்டானோ]]
 '''ஜெரோலாமோ கார்டானோ''' (1501-1576) (ஆங்கிலத்தில் Jerome Cardan) ஒரு [[இத்தாலி]]யக் கணித இயலர். [[இயற்கணிதம்|இயற்கணித]]த்தைச் சார்ந்த [[முப்படியச் சமன்பாடு|முப்படியச் சமன்பாட்டிற்கு]] முதன்முதலில் இயற்கணிதத் தீர்வு கொடுத்தவர்.
 
 == வாழ்க்கை வரலாறு ==
 [[File:Cardano - De propria vita, 1821 - 698063 F.jpg|thumb|''De propria vita'', 1821]]
 
 கார்டானோ ஒரு அறிவியலாளர். அவர் [[பாடுவா]]வில் தன் 22வது வயதில் கற்ற [[கணிதம்|கணித]]த்தை மட்டும் தன் தொழிலாகக் கொள்ளவில்லை. 1526 இல் பாடுவாவில் மருத்துவத்தில் பட்டம் பெற்றார். [[டென்மார்க்]], [[ஸ்காட்லாந்து]] முதலிய நாடுகளுக்கு அழைக்கப்பட்டார். அவருடைய புயல் போன்ற வாழ்க்கையில் எப்பொழுதும் பணத்தட்டுப்பாடு கொண்டு இருந்திருக்கிறார். ஒரு முறை [[பொலோனா]]வில் கடன் அடைக்காததால் சிறையிலும் இருந்திருக்கிறார். இவர் தன் பணத்தட்டுப்பாட்டைப் பெரும்பாலும் சூதாட்டத்திலும் [[சதுரங்க]] ஆட்டத்திலும் வென்று ஒருவாறு ஈடுகட்டியிருக்கிறார். விளையாட்டுகளில் வாய்ப்பு, [[நிகழ்தகவு]] போன்றவற்றைப் பற்றி லீபர் டெ லூடோ அலியே (''Liber de ludo aleae'') என்னும் இவர் 1560ல் எழுதிய [[நூல்]] இவர் இறந்தபிறகு 1663ல் வெளியாகியது. இதுவே முதன்முறையாக சீராக நிகழ்தகவு பற்றி எழுதிய நூல் ஆகும். இதில் ஏமாற்றும் முறைகள் பற்றியும் எழுதியுள்ளார். இவர் [[பிரான்ஸ்]], [[ஜெர்மனி]] நாடுகளுக்கும் சென்றிருக்கிறார். சில குறிப்பிடத்தக்க கணித வெளியீடுகளைத் தவிர, தத்துவம், மருத்துவம் இவையிரண்டிலும் வெளியீடுகள் செய்திருக்கிறார்.
 
 == மாணவர்கள் ==
 
 டெல் ஃபெர்ரோ (1465-1526)வும், (பொலொனா பல்கலைக்கழகத்தில் 30 ஆண்டுகள் பணி புரிந்தவர்), [[லியூஜி ஃபெறாரி|ஃபெர்ராரி]] (1522- 1565) (''Luigi Ferrari'') இருவரும் கார்டானோவின் மாணவர்கள்.
 
 == முப்படியச் சமன்பாட்டுக்குத் தீர்வு ==
 
 :&lt;math&gt;x^3 + ax^2 + bx + c = 0&lt;/math&gt;
 :: &lt;math&gt;-\frac{1}{2}c +\frac{1}{6}ab -\frac{1}{27}a^3 = h&lt;/math&gt;
 
 :: &lt;math&gt;(W_1)^2 = -3(a^2b^2 -4a^3c - 4b^3 + 18 abc - 27 c^2)&lt;/math&gt;
 
 :: &lt;math&gt;(W_2)^3 = h + \frac{1}{18}W_1;&lt;/math&gt; 
 :: &lt;math&gt;(W_3)^3 = h - \frac{1}{18}W_1 ;&lt;/math&gt;
 :: &lt;math&gt;W_2W_3 = \frac{1}{9}a^2 - \frac{1}{3}b&lt;/math&gt;
 ::: &lt;math&gt; x = -\frac{1}{3}a + W_2 + W_3&lt;/math&gt;
 
 == தீர்வு யாருடையது என்பது பற்றிய டார்ட்டாக்ளியா வழக்கு ==
 
 15வது நூற்றாண்டின் நான்காவது பாகத்திலும் 16 வது நூற்றாண்டின் முற்பாதியிலும் முதன்முதல் கணித புத்தகங்கள் அச்சில் வரத் தொடங்கின. அதற்கு முன் கையால் எழுதப்பட்ட சில பிரதிகளே கையாளப்பட்டுவந்தன. பல ஆசிரியர்கள் தங்களுடைய நிறுவல்களை வெளியிட்டுவிடாமல் ரகசியமாகவே வைத்திருக்கும் வழக்கம் இருந்தது. ஒரு குறிப்பிட்ட கணிதப் பிரச்சினைக்கு தீர்வுகள் கொடுப்பதில் ஒருவருக்கொருவர் சவால்கள் ஏற்றுக்கொண்டு பொது அரங்கில் விவாதிப்பது வழக்கம். தீர்வுகளை ஒருவரிடமிருந்து இன்னொருவர் பெற்றால் அவர் அதை ரகசியமாக வைத்திருப்பேன் என்று சபதம் செய்துகொடுப்பதும் உண்டு.
 
 1545 இல் [[நியூரென்பெர்க்]]கில் பிரசுரமான Ars Magna de Regulis Algebraicis என்ற கார்டானோவின் நூலில் முதன் முதல் முப்படியச் சமன்பாட்டிற்குத் தீர்வு வெளியாயிற்று. ஆனால் மேலே கொடுக்கப்பட்ட முறையில் அல்லாமல் &lt;math&gt;a = 0&lt;/math&gt; என்று வைத்துக்கொள்ளப்பட்ட சமன்பாட்டிற்குத் தீர்வு கொடுக்கப்பட்டது. அதையும் கார்டானோ தன்னுடைய தீர்வாக உரிமை கொண்டாடாமல் 1515 இல் [[டெல் ஃபெர்ரோ]] என்பவர் கொடுத்த தீர்வாகக் காட்டினார். சிறிது காலத்திற்குப் பிறகு அதை [[டார்ட்டாக்ளியா]]வினுடையது என்றார். இது டார்ட்டாக்ளியாவுக்கும் இவருக்கும் ஒரு பெரிய சர்ச்சையைக் கிளப்பிவிட்டது. இந்த காரசாரமான உரிமைப் போரில் கார்டானோவின் மாணவர் ஃபெர்ராரிக்குப் பெரும் பங்கு உண்டு.
 
 கார்டாவோவின் பெயர் குவைய இயக்கவியலில் குறிப்பிடப்படவில்லை என்றாலும் இவர் பங்களிப்புகள் பின்னரான 19ஆம், 20ஆம் நூற்றாண்டுகளின் கண்டுபிடிப்புகளுக்கு அடித்தளம் அமைத்தது.
 
 == நூல்கள் ==
 
 * ''De malo recentiorum medicorum usu libellus'', Venice, 1536 (மருத்துவம் பற்றி ).
 * ''Practica arithmetice et mensurandi singularis'', Milan, 1577 (கணிதவியல் பற்றி).
 * ''[[Ars Magna (Gerolamo Cardano)|Artis magnae, sive de regulis algebraicis]]'' (அல்லது ''Ars magna'' எனவும் அழைக்கப்படும்), Nuremberg, 1545 (இயற்கணிதவியல் பற்றி).&lt;ref&gt;[http://www.filosofia.unimi.it/cardano/testi/operaomnia/vol_4_s_4.pdf] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080626092254/http://www.filosofia.unimi.it/cardano/testi/operaomnia/vol_4_s_4.pdf |date=2008-06-26 }} அவரது நூலின் ஒரு மின்படி ''[[Ars Magna (Gerolamo Cardano)|Ars Magna]]'' (in Latin)&lt;/ref&gt;
 * ''De immortalitate'' (இரசவாதம் பற்றி).
 * ''[http://archimedes.mpiwg-berlin.mpg.de/cgi-bin/toc/toc.cgi?dir=carda_propo_015_la_1570;step=thumb Opus novum de proportionibus] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110317194932/http://archimedes.mpiwg-berlin.mpg.de/cgi-bin/toc/toc.cgi?dir=carda_propo_015_la_1570;step=thumb |date=2011-03-17 }}'' (இயக்கவியல் பற்றி) (ஆர்க்கிமெடீசுத் திட்டம்).
 * ''Contradicentium medicorum'' (மருத்துவம் பற்றி).
 * ''De subtilitate rerum'', Nuremberg, [[Johann Petreius]], 1550 (இயற்கை நிகழ்வுகள் பற்றி ).
 * ''De libris propriis'', Leiden, 1557 (ஆய்வுரைகள்).
 * ''De varietate rerum'', Basle, Heinrich Petri, 1559 (இயற்கை நிகழ்வுகள் பற்றி).
 * ''Neronis encomium'', Basle, 1562.
 * ''De Methodo medendi,'' 1565
 * ''Opus novum de proportionibus numerorum, motuum, ponderum, sonorum, aliarumque rerum mensurandarum. Item de aliza regula'', Basel, 1570.
 * ''De vita propria'', 1576 ([[autobiography]]); ஒரு பிந்தiய பதிப்பு, [http://books.google.co.uk/books?id=blA9AAAAcAAJ&amp;source=gbs_navlinks_s ''De Propria Vita Liber'', Amsterdam, (1654)]
 * ''Liber de ludo aleae'', (&quot;On Casting the [[Dice|Die]]&quot;),&lt;ref&gt;p. 963, [[Jan Gullberg]], ''எண்களின் தோற்றத்தில் இருந்தான கணிதவியல்'', W. W. Norton &amp; Company; {{ISBN|0-393-04002-X}} {{ISBN|978-0-393-04002-9}}&lt;/ref&gt; posthumously published in 1663 (on probability).
 * ''De Musica'', ca 1546 (இசைக் கோட்பாடு பற்றி),  ''Hieronymi Cardani Mediolensis opera omnia, Sponius'', Lyons, 1663இல் இறப்புக்குப் பின்னர் வெளியிடப்பட்டது.
 * ''De Consolatione'', Venice, 1542
 * ''HIERONY-||MI CARDANI ME=||DIOLANENSIS MEDICI,|| DE RERVM VARIETATE, LI-||BRI XVII. Iam denuò ab in numeris || mendis summa cura ac studio repur-||gati, &amp; pristino nito-||ri restituti.|| ADIECTVS EST CAPITVM, RE-||rum &amp; sententiarum … || INDEX utilissimus.||'', Basel, 1581 [http://nbn-resolving.de/urn:nbn:de:hbz:061:2-30760 கணினி பதிப்பு] by the [[University and State Library Düsseldorf]]
 * ''Synesiorum somniorum omnis generis insomnia explican
 
 == துணை நூல்கள் ==
 
 * Paul J. Nahin. An Imaginary Tale: The story of &lt;math&gt;\surd{-1}&lt;/math&gt;. Princeton University Press, New Jersey, 1998.pp.14-16
 * Heinrich Tietze. Famous Problems of Mathematics. Graylock Press. Baltimore. 1965. pp.214-215.
 * R. Parthasarathy, Paths of Innovators,Vol Two, East West Boks (Madras) Pvt. Ltd., Chennai, 2003.
 
 == மேற்கோள்கள் ==
 
 * Cardano, Girolamo, ''Astrological Aphorisms of Cardan''. Edmonds, WA: Sure Fire Press, 1989.
 * Cardano, Girolamo, ''The Book of My Life.'' trans. by Jean Stoner. New York: [[New York Review of Books]], 2002.
 * Cardano, Girolamo, ''Opera omnia'', Charles Sponi, ed., 10 vols. Lyons, 1663.
 * Cardano, Girolamo, ''Nero: an Exemplary Life'' Inckstone 2012, translation in English of the ''Neronis Encomium''.
 * [[William Dunham (mathematician)|Dunham, William]], ''Journey through Genius'', Chapter 6, 1990, [[John Wiley and Sons]]. {{ISBN|0-471-50030-5}}. Discusses Cardano's life and solution of the cubic equation.
 * [[Artur Ekert|Ekert, Artur]], &quot;Complex and unpredictable Cardano&quot;. ''[[International Journal of Theoretical Physics]]'', Vol. 47, Issue 8, pp.&amp;nbsp;2101–2119. arXiv e-print (arXiv:0806.0485).
 * Giglioni, Guido, &quot;'Bolognan boys are beautiful, tasteful and mostly fine musicians’: Cardano on male same-sex love and music&quot;, in: Kenneth Borris &amp; George Rousseau (curr.), ''The sciences of homosexuality in early modern Europe'', Routledge, London 2007, pp.&amp;nbsp;201–220.
 * [[Anthony Grafton|Grafton, Anthony]], ''[http://www.hup.harvard.edu/catalog.php?isbn=9780674006706 Cardano's Cosmos: The Worlds and Works of a Renaissance Astrologer.]'' [[Harvard University Press]], 2001.
 * Morley, Henry, ''The life of Girolamo Cardano, of Milan, Physician'' 2 vols. [[Chapman &amp; Hall]], London 1854.
 * [[Øystein Ore|Ore, Øystein]], ''Cardano, the Gambling Scholar''.  Princeton, 1953.
 * Rutkin, H. Darrel, &quot;Astrological conditioning of same-sexual relations in Girolamo Cardano’s theoretical treatises and celebrity genitures&quot;, in: Kenneth Borris &amp; George Rousseau (curr.), ''The sciences of homosexuality in early modern Europe'', Routledge, London 2007, pp.&amp;nbsp;183–200.
 * Sirasi, Nancy G., ''The Clock and the Mirror: Girolamo Cardano and Renaissance Medicine'', [[Princeton University Press]], 1997.
 
 == வெளி இணைப்புகள் ==
 
 {{விக்கிமேற்கோள்}}
 
 {{விக்கித்தரவு ஆசிரியர்}}
 
 * [http://www.arturekert.org/Site/Varia_files/NewCardano.pdf A recreational article about Cardano and the discovery of the two basic ingredients of quantum theory, probability and complex numbers.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121221212618/http://www.arturekert.org/Site/Varia_files/NewCardano.pdf |date=2012-12-21 }}
 * {{MacTutor Biography|id=Cardan}}
 * http://it.wikisource.org/wiki/Categoria:Testi_in_cui_%C3%A8_citato_Girolamo_Cardano
 * [http://www.chlt.org/sandbox/lhl/dsb/page.64.php History of Science Collection] at [[Linda Hall Library]]
 * ''[http://www.gutenberg.org/etext/19600 Jerome Cardan, a Biographical Study]'', 1898, by William George Waters, from [[Project Gutenberg]]
 * {{cite web|url=http://www.newadvent.org/cathen/03332a.htm|title=Girolamo Cardan|work=[[Catholic Encyclopedia]]}}
 * ''[http://www.filosofia.unimi.it/cardano/index.php Girolamo Cardano, Strumenti per la storia del Rinascimento in Italia settentrionale (in Italian)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151015232109/http://www.filosofia.unimi.it/cardano/index.php |date=2015-10-15 }} and [http://translate.google.com/translate?hl=en&amp;sl=it&amp;u=http://www.filosofia.unimi.it/cardano/index.php%3Fpage%3Dbiblio&amp;sa=X&amp;oi=translate&amp;resnum=2&amp;ct=result&amp;prev=/search%3Fq%3Dhttp://www.filosofia.unimi.it/cardano/index.php%26hl%3Den%26sa%3DG English]''
 *[http://hos.ou.edu/galleries//16thCentury/Cardano/ Online Galleries] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150816191209/http://hos.ou.edu/galleries//16thCentury/Cardano/ |date=2015-08-16 }}, History of Science Collections, [[University of Oklahoma Libraries]] High resolution images of works by and/or portraits of Gerolamo Cardano in .jpg and .tiff format.
 * [[E. M. Forster|Forster, E.M.]] 'Cardan' in ''Abinger Harvest'' (1936). Middlesex, UK: [[Penguin Books]] Ltd. pp.&amp;nbsp;208–221.
 * {{cite journal|last1=Forster|first1=E.M.|title=Cardan|journal=Independent Review|date=January 1, 1905|volume=5|pages=365–374|url=https://play.google.com/books/reader?id=UNQRAAAAYAAJ&amp;printsec=frontcover&amp;output=reader&amp;hl=en&amp;pg=GBS.PA365|accessdate=25 February 2015}}
 * [http://arxiv.org/ftp/arxiv/papers/1308/1308.2181.pdf &quot;Cardano v Tartaglia: The Great Feud Out of Bounds&quot;] by Tony Rothman
 * [http://mathfaculty.fullerton.edu/mathews/TheCubicTutorials.html The Cubic Tutorials by John H. Mathews] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304063521/http://mathfaculty.fullerton.edu/mathews/TheCubicTutorials.html |date=2016-03-04 }}
 
 [[பகுப்பு:1501 பிறப்புகள்]]
 [[பகுப்பு:1576 இறப்புகள்]]
 [[பகுப்பு:இத்தாலிய மருத்துவர்கள்]]
 [[பகுப்பு:இத்தாலிய அறிவியலாளர்கள்]]