இரண்டாம் ஹரிஹர ராயன்
{{Infobox royalty
 | native_lang1_name1 = இரண்டாம் அரிகர ராயன்&lt;br/&gt;ಹರಿಹರ
 | birth_date  = 1342
 | death_date  = 1404
 | reign              = 1377–1404
 | predecessor        = [[முதலாவது புக்கா ராயன்]]
 | successor          = [[விருபாட்ச ராயன்]]
 | dynasty            = [[சங்கம மரபு]]
 }}
 {{விஜயநகரப் பேரரசு}}
 '''இரண்டாம் ஹரிஹர ராயன்''' (''Harihara II'', கி.பி. 1377-1404), [[விஜயநகரப் பேரரசு|விஜயநகரப் பேரரசை]] ஆண்ட பேரரசர்களில் ஒருவர். இவர் அப்பேரரசின் மூன்றாவது அரசராவார். விஜயநகரத்தின் முதல் அரச மரபான [[சங்கம மரபு|சங்கம மரபைச்]] சேர்ந்தவர்.&lt;ref name=&quot;sen2&quot;&gt;{{Cite book |last=Sen |first=Sailendra |title=A Textbook of Medieval Indian History |publisher=Primus Books |year=2013 |isbn=978-9-38060-734-4 |pages=103–106}}&lt;/ref&gt; இவருடைய காலத்தில் [[வேதம்|வேதங்கள்]] பற்றிய முக்கிய பணிகள் நிறைவடைந்தன. &quot;வைதிகமார்க ஸ்தாபனாச்சார்யா&quot;, &quot;வேதமார்க பிரவர்தக&quot; ஆகிய பட்டங்களைப் பெற்றார்.
 
 == வாழ்க்கைக் குறிப்பு ==
 விஜயநகரப் பேரரசை உருவாக்கிய சகோதரர்களில் இளையவரான [[முதலாவது புக்கா ராயன்|புக்கா ராயன்]] 1377 இல் இறந்த பின்னர் இரண்டாம் ஹரிஹரன் ஆட்சிக்கு வந்தார்.&lt;ref&gt;[https://books.google.co.in/books?id=d5KKBAAAQBAJ&amp;pg=SA2-PA36&amp;lpg=SA2-PA36&amp;dq=Virupaksha+Raya&amp;source=bl&amp;ots=vIfbqX0Imw&amp;sig=Z1IQd0hY3K_jGPsA7ikhK14AGCg&amp;hl=ta&amp;sa=X&amp;ved=2ahUKEwi_6IuMkJXeAhXKL48KHTHVA0oQ6AEwC3oECAQQAQ#v=onepage&amp;q=Virupaksha%20Raya&amp;f=false  Vijayanagara and Bamini  Kingdom 2.35]&lt;/ref&gt; 1404 இல் இறக்கும் வரை ஆட்சியில் இருந்தார். இவருக்குப் பின்னர் [[விருபாட்ச ராயன்|விருபாட்ச ராயன்]] ஆட்சி அமைத்தார்.
 
 அரிகர ராயனின் ஆட்சியின் போது, [[நெல்லூர்|நெல்லூருக்கும்]] [[ஒடிசா|கலிங்கத்துக்கும்]] இடையில் [[கடற்கரை ஆந்திரா|ஆந்திரா]]வின் கட்டுப்பாட்டிற்காக [[கொண்டவீடு கோட்டை|கொண்டவீடு ரெட்டிகளுக்கு]] எதிராகப் போராடியதன் மூலம் அவர் தனது இராச்சியத்தின் எல்லையை விரிவுபடுத்தினார். அரிகர ராயன் கொண்டவீடுவின் ரெட்டிகளிடமிருந்து, அத்தங்கி, [[ஸ்ரீசைலம்|சிறீசைலம்]] பகுதிகளையும், [[கிருஷ்ணா நதி]]யின் தெற்கே உள்ள தீபகற்பத்திற்கு இடையேயான பெரும்பாலான பகுதிகளையும் கைப்பற்றினார், இது இறுதியில் [[தெலங்காணா|தெலுங்கானா]]வில் [[இரச்சகொண்டா]]வின் வேலமாக்களுடன் சண்டைக்கு வழிவகுத்தது. அரிகரன் 1378 இல் முசாகித் பகுமானியின் இறப்பைப் பயன்படுத்திக் கொண்டு, [[கோவா (மாநிலம்)|கோவா]], சாவுல், தபோல் போன்ற துறைமுகங்களைக் கட்டுப்படுத்தி, வடமேற்கு வரை தனது கட்டுப்பாட்டை விரிவுபடுத்தினார்.
 
 இன்று [[அம்பி (கர்நாடகம்)|அம்பி]] என்று பரவலாக அறியப்படும் முன்னைய [[விஜயநகரம் (கர்நாடகம்)|விஜயநகரை]] அழிபாட்டுப் பகுதியில் இரண்டாம் அரிகரனுடைய அரண்மனை என்று நம்பப்படும் கட்டிடத்தின் அழிபாடுகளையும் காணலாம்.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.hampi.in/palace-of-vira-harihara.shtml|title=Palace of Vira Harihara|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20100621072139/http://www.hampi.in/palace-of-vira-harihara.shtml|archive-date=21 June 2010|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;
 
 அரிகரனின் தளபதி இருகுப்பா ஒரு சைன ஆசிரியரான சிம்மானந்தியின் சீடர் ஆவார். அவர் விஜயநகரத்தில் கும்து-ஜினநாதரின் கற்கோயிலையும் கட்டினார்.{{sfn|Sangave|1981|p=46}}
 
 கொண்டவீடு ரெட்டிகளுக்கு எதிரான அவரது போரின் போது, அவர் மைசூர் ஆட்சியையும், மைசூரில் உள்ள டால்வோய்களை எதிர்த்துப் போராடும் பணியையும் [[யதுராய உடையார்|யதுராயரிடம்]] ஒப்படைத்தார், இதன் மூலம் மற்றொரு வலிமைமிக்க எதிர்கால இராச்சியத்தின் முதல் ஆட்சியாளரை நியமித்தார்.
 
 ==மேற்கோள்கள்==
 {{Reflist}}
 
 == உசாத்துணைகள் ==
 * {{citation |last=Sangave |first=Vilas Adinath |title=The Sacred Shravanabelagola (A Socio-Religious Study) |url=https://books.google.com/books?id=nZ3S6CW5KKQC |date=1981 |publisher=[[பாரதிய ஞானபீடம்]] |edition=1st }}
 * Dr. Suryanath U. Kamat, Concise history of Karnataka, MCC, Bangalore, 2001 (Reprinted 2002)
 
 == வெளி இணைப்புகள் ==
 * [https://web.archive.org/web/20051219170139/http://www.aponline.gov.in/quick%20links/HIST-CULT/history_medieval.html Andhra Pradesh Online]
 
 {{S-start}}
 {{Succession box|title=[[விஜயநகரப் பேரரசு]]|before=[[முதலாவது புக்கா ராயன்]]|after=[[விருபக்ஷ ராயன்|விருபட்ச ராயன்]] |years=1377–1404}}
 {{s-end}}
 
 [[பகுப்பு:1404 இறப்புகள்]]
 [[பகுப்பு:இந்திய அரசர்கள்]]
 [[பகுப்பு:1377 பிறப்புகள்]]