யாஸ் பண்பாடு

 [[Image:Indo-Iranian origins.png|thumb|300px| [[இந்தோ-ஈரானியர்கள்]] புலப்பெயர்வு தொடர்பான [[அன்ட்ரோனோவோ பண்பாடு]], [[பாக்திரியா-மார்கியானா தொல்லியல் வளாகம்|பாக்திரியா-மார்கியானா பண்பாட்டுக் களம்]] மற்றும் யாஸ் பண்பாட்டுக் களங்கள் மற்றும் [[இந்தோ ஆரிய மக்கள்]] தொடர்பான [[காந்தார கல்லறை பண்பாடு]], [[கல்லறை எச் கலாச்சாரம்]], [[செப்புக் குவியல் பண்பாடு]], [[சுவத் மாவட்டம்|சுவத் பண்பாடு]], [[சாம்பல் வண்ண ஓவியம் தீட்டப்பட்ட மட்பாண்டப் பண்பாடு]]கள் தொடர்பான வரைபடம்]] 
 
 '''யாஸ் பண்பாடு''' ('''Yaz culture''') &lt;ref&gt;{{cite web|title=Yaz Tepe|url=http://referenceworks.brillonline.com/entries/brill-s-new-pauly/yaz-tepe-e12214000?s.num=6|work=Brill Reference|publisher=Koninklijke Brill NV|accessdate=1 October 2016}}&lt;/ref&gt;) [[நடு ஆசியா]]வின் பண்டைய பிரதேசங்களான   [[மார்கியானா]], [[பாக்திரியா]] மற்றும் [[சோக்தியானா]]வில் துவக்க [[இரும்புக் காலம்|இரும்புக் காலத்தில்]]  கிமு 1500 முதல் கிமு 500 முடிய விளங்கிய [[இந்தோ-ஈரானியர்கள்|இந்தோ-ஈரானியப் பண்பாடாகும்]].{{sfn|Parpola|1995|p=372}}{{sfn|Mallory|Adams|1997|p=653}}{{sfn|Kuzmina|2007|p=416–417, 426–428, 431, 157, 449–450|ps=:V. Sarianidi and G. Gutlyev in the 1970s and 1980s suggested a date at the end of the 2nd millennium BCE. [[Elena Efimovna Kuzmina]] considered that some Yaz I sites belonged to the 10th-9th centuries BCE, while the cultural synthesis at the border of the 2nd/1st millennium BCE, circa 1000–800 BCE. [[Vasily Abaev]] considered the nomads to be related to the [[Scythians]] or [[Saka]], which relates to the [[Yasht]] 13.143 &quot;the territory of [[Iranian peoples#Name|Arya]]... [[Turan|Turya]], [[Sarmatians|Sairima]], [[Dahae|Daha]]&quot;.}}{{sfn|Buławka|2009–2010|p=121}}&lt;ref&gt;{{cite journal|author1=Raffaele Biscione|author2=Ali Vahdati|title=The Iranian-Italian archaeological mission: Season 2012: The identification of cultural areas|url=http://smea.isma.cnr.it/wp-content/uploads/2016/02/Biscione-Vahdati_The-Iranian-Italian-archaeological-mission-Season-2012.pdf|year=2012|journal=Studi Micenei ed Egeo-Anatolici|volume=54|publisher=Edizioni dell'Ateneo &amp; Bizzari|page=358}}&lt;/ref&gt;{{sfn|Boroffka|Sverchkov|2013|p=49}}{{sfn|Parpola|2015|p=298}} பிந்தைய [[செப்புக் காலம்|செப்புக் காலத்தில்]] [[பாக்திரியா-மார்க்கியானா தொல்லியல் வளாகம்]] சிறப்புடன் விளங்கியது.    யாஸ் பண்பாட்டுக் காலத்தில் கற்கோபுரங்கள், வடிகால் வசதி கொண்ட குடியிருப்புகள், மட்பாண்டத் தயாரிப்பு சக்கரங்கள், பீங்கான் பாத்திரங்கள்  கொண்டிருந்தது.
 
 ஈட்டி முனைகளில் கூர்மையான வெண்கலம் அல்லது இரும்பு பாகங்கள்,  இரும்பு அரிவாள்கள் மற்றும் கத்திகள் பயன்படுத்தினர்.{{sfn|Mallory|Adams|1997|p=653–654}}{{sfn|Kuzmina|2007|p=430}}{{sfn|Khlopina|2015|p=55}}பண்ணை அரண்மனைகள், உலோகவியல், பீங்கான் இப்பண்பாட்டில் விளங்கியது.  
 {{sfn|Mallory|Adams|1997|p=310–311}}{{sfn|Kuzmina|2007|p=444}} 
 
 யாஸ் பண்பாட்டில் இறந்தவர்களை அடக்கம் செய்யும் கல்லறைகள் காணப்படவில்லை. இப்பண்பாட்டுக் காலத்தில் [[சொராட்டிரிய நெறி]]ப்படி, இறந்தவர்களின் உடல்களை மேடான இடங்களில் வைத்துவிடுவது வழக்கம். 
 {{sfn|Parpola|1995|p=372}}{{sfn|Mallory|Adams|1997|p=311}}{{sfn|Bendezu-Sarmiento|Lhuillier|2013|p=282}}{{sfn|Parpola|2015|p=103, 106, 298}}
 
 ==இதனையும் காண்க==
 * [[ஹலாப் பண்பாடு]]
 * [[உபைதுகள் காலம்|உபைது பண்பாடு]]
 * [[அசுன்னா பண்பாடு]]
 * [[சமார்ரா பண்பாடு]]
 * [[பாக்திரியா-மார்கியானா தொல்லியல் வளாகம்]] 
 * [[இந்தோ ஈரானியர்கள்]]
 
 ==குறிப்புகள்==
 {{reflist}}
 
 ==ஆதார நூற்பட்டியல்==
 {{refbegin}}
 *{{citation|last=Diakonoff|first=Igor M.|author-link=Igor M. Diakonoff|editor=[[Ilya Gershevitch]]|chapter=Media|title=The Cambridge History of Iran, Volume 2: The Median and Achaemenian periods|url=https://books.google.com/books?id=BBbyr932QdYC|year=1985|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-20091-2}}
 *{{citation|editor=George Erdosy|last=Parpola|first=Asko|author-link1=Asko Parpola|chapter=The problem of the Aryans and the Soma: Textual-linguistic and archaeological evidence|title=The Indo-Aryans of Ancient South Asia: Language, Material Culture and Ethnicity|url=https://books.google.com/books?id=A6ZRShEIFwMC|year=1995|publisher=Walter de Gruyter|isbn=978-3-11-014447-5}}
 *{{citation|last1=Mallory|first1=J. P.|author-link1=J. P. Mallory|last2=Adams|first2=Douglas Q.|author-link2=Douglas Q. Adams|year=1997|title=[[Encyclopedia of Indo-European Culture]]|publisher=[[Taylor &amp; Francis]]|isbn=9781884964985}}
 *{{citation|last=Askarov|first=A.|editor1=[[Ahmad Hasan Dani]]|editor2=Vadim Mikhaĭlovich Masson|chapter=The beginning of the Iron Age in [[Transoxiana]]|title=History of Civilizations of Central Asia|url=https://books.google.com/books?id=GXzycd3dT9kC|year=1999|publisher=Motilal Banarsidass|isbn=978-81-208-1407-3}}
 *{{citation|author=C.C. Lamberg-Karlovsky|editor1=[[Edwin Bryant (author)|Edwin Francis Bryant]]|editor2=[[Laurie L. Patton]]|chapter=Archaeology and Language: The Case of the Indo-Iranians|title=The Indo-Aryan Controversy: Evidence and Inference in Indian History|url=https://books.google.com/books?id=fHYnGde4BS4C|year=2005|publisher=Psychology Press|isbn=978-0-7007-1463-6}}
 *{{citation|last1=Parpola|first1=Asko|author-link1=Asko Parpola|last2=Carpelan|first2=Christian|editor1=[[Edwin Bryant (author)|Edwin Francis Bryant]]|editor2=[[Laurie L. Patton]]|chapter=The cultural counterparts to Proto-Indo-European, Proto-Uralic and Proto-Aryan: Matching the dispersal and contact patterns in the linguistic and archaeological record|title=The Indo-Aryan Controversy: Evidence and Inference in Indian History|url=https://books.google.com/books?id=fHYnGde4BS4C|year=2005|publisher=Psychology Press|isbn=978-0-7007-1463-6}}
 *{{citation|last=Kuzmina|first=Elena E.|authorlink=Elena Efimovna Kuzmina|editor=[[J.P. Mallory]]|title=The Origin of the Indo-Iranians|url=https://books.google.com/books?id=juivCQAAQBAJ|year=2007|publisher=BRILL|isbn=978-90-474-2071-2}}
 *{{citation|last=Kuzmina|first=E. E.|authorlink=Elena Efimovna Kuzmina|editor=[[Victor H. Mair]]|title=The Prehistory of the Silk Road|url=https://books.google.com/books?id=5FzANyya1BEC|year=2008|publisher=University of Pennsylvania Press|isbn=0-8122-4041-3}}
 *{{citation|last=Parpola|first=Asko|author-link=Asko Parpola|editor1=[[Roger Blench]]|editor2=[[Matthew Spriggs]]|chapter=The formation of the Aryan branch of Indo-European|title=Archaeology and Language III: Artefacts, Languages and Texts|url=https://books.google.com/books?id=h8jfBQAAQBAJ|year=2012|publisher=Routledge|isbn=978-1-134-85586-5}}
 *{{citation|last1=Buławka|first1=Nazar|title=Decorative motifs of the Early Iron Age (Yaz I) pottery in southern Turkmenistan|url=https://www.researchgate.net/publication/269166834_Decorative_motifs_of_the_Early_Iron_Age_Yaz_I_pottery_in_southern_Turkmenistan|journal=Światowit|year=2009–2010|volume=VIII (XLIX)/A|publisher=Institute of Archaeology of the University of Warsaw}}
 *{{citation|last1=Bendezu-Sarmiento|first1=Julio|last2=Lhuillier|first2=Johanna|title=Sine Sepulchro cultural complex of Transoxiana(between 1500 and the middle of the 1st Millennium BCE). Funerary Practices of the Iron Age in Southern Central Asia: Recent Work, old Data, and new Hypotheses|url=https://www.academia.edu/19534633/Bendezu-Sarmiento_and_Lhuillier_2015_Sine_Sepulchro_cultural_complex_of_Transoxiana_between_1500_and_the_middle_of_the_1st_Millennium_BCE_._Funerary_Practices_of_the_Iron_Age_in_Southern_Central_Asia_Recent_Work_old_Data_and_new_Hypotheses._AMIT_45_2013_|year=2013|journal=AMIT|issue=45}}
 *{{citation|last1=Boroffka|first1=Nikolaus G. O.|last2=Sverchkov|first2=Leonid M.|editor=Marcin Wagner|chapter=The Jaz II and III period pottery. Classification and chronology viewed from Bandykhan, Southern Uzbekistan|chapter-url=https://www.researchgate.net/publication/289210788_Nikolaus_G_O_Boroffka_Leonid_M_Sverchkov_The_Jaz_II_and_III_period_pottery_Classification_and_chronology_viewed_from_Bandykhan_Southern_Uzbekistan_Marcin_Wagner_ed_Pottery_chronology_of_the_Early_Iron|title=Pottery chronology of the Early Iron Age in Central Asia|year=2013|publisher=Kazimierz Michałowski Foundation, Institute of Archaeology, University of Warsaw|pages=49–74}}
 *{{citation|last1=Buławka|first1=Nazarij|last2=Kaim|first2=Barbara|chapter=The Iron Age in Serakhs Oasis (Turkmenistan). The Preliminary Results of the Application of Geographic Information System in the Study of the Settlement Pattern of the Earliest Confirmed Occupation of the Oasis|chapter-url=https://www.academia.edu/23861166/Bu%C5%82awka_N._Kaim_B._2016._The_Iron_Age_in_Serakhs_Oasis_Turkmenistan_._The_Preliminary_Results_of_the_Application_of_Geographic_Information_System_in_the_Study_of_the_Settlement_Pattern_of_the_Earliest_in_Campana_S._Scopigno_R._Carpentiero_G._Cirillo_M._Eds._CAA2015|title=Keep The Revolution Going. Proceedings of the 43rd Annual Conference on Computer Applications and Quantitative Methods in Archaeology|year=2015|publisher=[[Archaeopress]]|location=Oxford|isbn=978-1-784-91338-9|ignore-isbn-error=true}}
 *{{citation|last=Khlopina|first=K. I.|editor=[[Philip L. Kohl]]|chapter=Namazga-depe and the Late Bronze Age of Southern Turkmenia|title=The Bronze Age Civilization of Central Asia: Recent Soviet Discoveries|url=https://books.google.com/books?id=85Y0CwAAQBAJ|year=2015|publisher=Routledge|isbn=978-1-317-28225-9}}
 *{{citation|last=Parpola|first=Asko|authorlink=Asko Parpola|title=The Roots of Hinduism: The Early Aryans and the Indus Civilization|url=https://books.google.com/books?id=Ld3XCQAAQBAJ|year=2015|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-022691-6}}
 {{refend}}
 
 {{coord|37.7517|N|61.9984|E|source:wikidata|display=title}}
 [[பகுப்பு:யாஸ் பண்பாடு|யாஸ் பண்பாடு]]
 [[பகுப்பு:இந்தோ ஈரானியர்கள்|இந்தோ ஈரானியர்கள்]]
 [[பகுப்பு:ஆப்கானித்தான்]]
 [[பகுப்பு:உசுபெக்கிசுத்தான்]]
 [[பகுப்பு:துருக்மெனிஸ்தான்]]
 [[பகுப்பு:நடு ஆசியா]]