மையச் சைபீரிய உயர்நிலம்
[[Image:Plato Putorana 01.jpg|thumb|300px|மையச் சைபீரிய உயர்நிலத்திலம்]]
 
 '''மையச் சைபீரிய உயர்நிலம்''' (Central Siberian Plateau, ரஷ்யன்:Среднесиби́рское плоского́рье, Srednesibirskoye ploskogorye) [[உருசியா|ரஷ்யாவின்]] [[ஏநிசை நதி|யெனிசேய்]] மற்றும் [[லேனா ஆறு]]களுக்கு இடையில் [[சைபீரியா]]வின் பெரும்பகுதியில் அமைந்துள்ள, மாறுபடும் உயரங்களைக் கொண்ட, தெளிவாக வரையறுக்கப்பட்ட மேற்பரப்புகளாலான [[பீடபூமி|உயர்நிலம்]]. இதன் மிக உயரமான இடம் 1,701 மீ (5,581 அடி) உயரமுள்ள புத்தோரன் மலைகளாகும். 3.5 மில்லியன் சதுர கிமீ பரப்பளவைக் கொண்டுள்ள இந்த உயர்நிலம், கிழக்கு சைபீரிய மேட்டுப்பகுதியில் [[சகா குடியரசு|யாகுடியா]], [[கிராஸ்னயார்ஸ்க் பிரதேசம்]] மற்றும் இர்கூட்ஸ்க் மாகாணங்களில் விரவியிருக்கின்றது.
 
 இதன் வடக்கே அனபார் உயர்நிலமும் புத்தோரன் மலைகளும், தெற்கே [[சயான் மலைத்தொடர்|கிழக்கு சயான் மலைத்தொடர்]] மற்றும் பைக்கால் மலைகளும் உள்ளன. உயர்நிலத்தின் கிழக்கே யாகுட்ஸின் தாழ்வான நிலமும் லேனா உயர்நிலமும் அமைந்துள்ளன. மையச் சைபீரிய உயர்நிலம் சைபீரியாவின் மொத்த நிலப்பரப்பில் மூன்றில் ஒரு பகுதியை உள்ளடக்கியுள்ளது.&lt;ref&gt;{{cite web
 |url=http://www.britannica.com/eb/article-38579/Russia
 |title=The Central Siberian Plateau
 |publisher=Encyclopædia Britannica
 |accessdate=2007-07-13
 }}&lt;/ref&gt;
 
 ==காலநிலை==
 வட [[ஆசியா]]வின் நடுப்பகுதியில் உள்ள இந்த உயர்நிலத்தின் புவியியல் நிலை, வெப்பம் மிகுந்த கடல்களிலிருந்து அதன் தொலைவு மற்றும் [[ஆர்க்டிக் பெருங்கடல்|ஆர்க்டிக் பெருங்கடலின்]] தாக்கம் ஆகியவற்றால் அதன் காலநிலையின் முக்கியக்கூறுகள் தீர்மானிக்கப்படுகின்றன. 
 இந்த உயர்நிலத்தின் காலநிலை குறுகிய இளவெப்பக் [[கோடை]]காலங்கள் மற்றும் நீண்ட மற்றும் கடுமையான [[குளிர்காலம்|குளிர்காலத்தைக்]] கொண்ட கண்டநிலைக் காலநிலையாகும். வெப்ப மற்றும் குளிர்ந்த பருவங்களுக்கிடையே பெரியளவு வெப்பநிலை மாற்றம் ஏற்படுகின்றது.
 
 தெற்கு மற்றும் தென்மேற்கில் சராசரி ஜனவரி [[வெப்பநிலை]] சுமார் −22&amp;nbsp;°C, வடக்கில் -44&amp;nbsp;°C, மற்றும் சராசரி ஜூலை வெப்பநிலையைப் பொறுத்தவரை, இது முறையே தெற்கில் +25&amp;nbsp;°C மற்றும் வடக்கில் +12&amp;nbsp;°C என்றவாறு அமைகிறது. மையச் சைபீரிய உயர்நிலம் அதன் கிழக்கு மாகாணங்களில் கண்டக்காலநிலையின் குறிப்பிடத்தக்க அதிகரிப்பு மூலம் வகைப்படுத்தப்படுகிறது. யாகுட்டியாவில், முழுமையான வெப்பநிலை மாற்றம் 100&amp;nbsp;°C யை எட்டுகின்றது, மேலும் வெப்பமான மற்றும் குளிரான மாதங்களின் சராசரி வெப்பநிலையின் வேறுபாடு 55-65&amp;nbsp;°C ஆகும். மிகவும் கடுமையான குளிர்காலம் வில்யூய் உயர்நிலத்தில் (மையச் சைபீரிய உயர்நிலத்தின் மையப் பகுதியில்) உள்ளது, அங்கு குறைந்தபட்ச வெப்பநிலை பெரும்பாலும் - 60&amp;nbsp;°C க்கும் கீழே உள்ளது .
 
 இந்தப் பகுதிகளின் சில இடங்களில் மிகக்குறைந்த அளவே [[பொழிவு (வானிலையியல்)|மழை பொழிகின்றது]], அவை பருவங்களிடையே மிகவும் சீராகவும் பரவலாகவும் நிகழ்கின்றன. தெற்கில் ஆண்டுக்கு சராசரியாக 250-300 மி.மீ, வடக்கில் ஆண்டுக்கு 400-500 மி.மீ (புடோரானா பீடபூமியில் அதிகபட்ச மழைப்பொழிவு - வருடத்திற்கு 700-800 மி.மீ) &lt;ref name=autogenerated2&gt;{{Cite web |url=http://sib.net/contents/history/osvoenie-sibiri/srednesibirskoe-ploskogore/ |title=Энциклопедия Сибирь-матушка &quot; Среднесибирское плоскогорье |access-date=2019-11-30 |archive-date=2015-02-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150224165238/http://sib.net/contents/history/osvoenie-sibiri/srednesibirskoe-ploskogore/ |url-status= }}&lt;/ref&gt;. பெரும்பாலான மழைப்பொழிவு கோடையின் இரண்டாம் பாதியில் நிகழ்கிறது: பெரும்பாலும் ஜூலை மற்றும் ஆகஸ்ட் மாதங்களில் இது முழு நீண்ட குளிர்ந்த காலத்தை விட 2-3 மடங்கு அதிகமாகப் பொழியும். வெவ்வேறு ஆண்டுகளில் மழையளவின் தீவிரமான ஏற்ற இறக்கங்கள் பொதுவானவை. டுடீன்காவில், வறண்ட ஆண்டில் 125 மி.மீ மட்டுமே மழை பொழியும், மழைமிகுந்த ஆண்டில் 350 மி.மீ வரை பொழியும்; கிராஸ்னயார்ஸ்க் நகரில், ஆண்டு மழைப்பொழிவு 127 முதல் 475 மி.மீ வரை இருக்கும்.&lt;ref name=autogenerated1&gt;[http://www.ecosystema.ru/08nature/world/geoussr/3_1.html Средняя Сибирь. общая характеристика]&lt;/ref&gt;
 
 ==தாவரங்கள் மற்றும் விலங்கினங்கள்==
 பெரும்பாலான நிலப்பரப்பு [[ஊசியிலை மரம்|ஊசியிலைக் காடுகளால்]] சூழப்பட்டுள்ளன (குறிப்பாக லார்ச் மரம் ஏராளமாக உள்ளது). உயர்நிலத்தின் முதன்மை ஆறு கீழைத் துங்கூஸ்கா ஆகும்.
 
 கீழைத் துங்கூஸ்கா ஆற்றின் (புடோரானா உயர்நிலம்) அருகிலுள்ள பைன் காடு &lt;ref&gt;[http://www.flickr.com/photos/jxa/2824188213/meta/ Описание с flickr.com]{{Dead link|date=பிப்ரவரி 2022 |bot=InternetArchiveBot }}&lt;/ref&gt;
 பேவதாரு-லார்ச் மற்றும் [[தேவதாரு]] மரக்காடுகளின் தெற்கு பகுதியில் லார்ச் காடுகள் அமைந்துள்ளன. உயர்நிலத்தின் வடக்குப் பகுதி மலை [[தூந்திரம்|தூந்திராவால்]] சூழப்பட்டுள்ளது. மையச் சைபீரிய உயர்நிலத்தின் தெற்கில் உள்ள [[பள்ளத்தாக்கு]]களில், வனப்படுகைகள் (கன்ஸ்க் மற்றும் கிராஸ்னயார்ஸ்க் வனப்படுகைகள்) மற்றும் புல்வெளிகள் (பாலகன் புல்வெளிகள்) உள்ளன.
 
 உயரங்களின் குறிப்பிடத்தக்க மாற்றங்களால் தெளிவாக வரையறுக்கப்பட்ட நிலப்பண்புகள் அதன் உயிர்சூழல் மண்டலத்தை தீர்மானிக்கிறது. எனவே, 250-400 மீ உயரத்தில் கீழை துங்கூஸ்காவின் கீழ் பகுதிகளின் மலைகளில், கரிய ஊசியிலையுள்ள [[தைகா]]வையும், மேலே ஒளியுள்ள ஊசியிலை லார்ச் காடுகளையும், 500-700 மீ உயரத்தில் மலை லார்ச் வனப்பகுதிகள் அல்லது ஆல்டர் புதர்களையும், 700-800 மீட்டருக்கு மேல் உயரும் மாசிஃப்களின் சிகரங்கள் ஒரு மலைப்பாங்கான பாறை தூந்திராவையும் கொண்டுள்ளன.&lt;ref name=autogenerated1 /&gt;
 
 அருகிலுள்ள நிலப்பகுதிகளைக் காட்டிலும் இப்பகுதியின் விலங்குலகம் மிகவும் மாறுபட்டது. தைகாவில் பழுப்பு நிறக் கரடி, எல்க் கடமான், [[ஆர்க்டிக் ஓநாய்]],  [[முயல்]], சேபிள் ஆகியவை காணப்படுகின்றன, மேலும் தூந்திராவில் [[துருவ மான்]] மற்றும் [[ஆர்க்டிக் நரி]] ஆகியவையும் காணப்படுகின்றன. இந்த உயர்நிலத்திலுள்ள ஆறுகள் [[மீன்]]களால் மிகவும் நிறைந்தவை, அவற்றில் மிகவும் மதிப்புமிக்க இனங்கள் ஸ்டர்ஜன், தைமென் மற்றும் வெள்ளை மீன்கள். பறவைகளில், கேபர்கெய்லி மற்றும் ஹேசல் க்ரூஸ் ஆகியவற்றைக் குறிப்பிடத்தகுந்தவை.&lt;ref name=autogenerated2 /&gt;
 
 ==கனிமங்கள்==
 புவியியல் அடிப்படையில் சைபீரியப் பொறிகளுக்காக அறியப்படும் இந்த நிலப்பரப்பு [[இயற்கை வளம்]] மிகுந்தது. [[நிக்கல்]], [[தாமிரம்]], [[இரும்பு]], [[அலுமினியம்|அலுமினிய]] [[தாது]]க்கள், [[கிராஃபைட்]], [[பாறை உப்பு]], [[எண்ணெய்]], [[இரும்புத் தாது]], [[தங்கம்]], [[பிளாட்டினம்]], [[வைரம்|வைரங்கள்]] [[நிலக்கரி]] மற்றும் [[இயற்கை எரிவளி]] ஆகியவை கிடைக்கப்பெறுகின்றன.
 
 ==சான்றுகள்==
 {{reflist}}
 
 ==வெளியிணைப்புகள்==
 *[http://www.mantleplumes.org/Siberia.html The Demise of the Siberian Plume]
 {{coord|68|00|N|95|00|E|display=title}}
 *[https://web.archive.org/web/20120126071144/http://volkov.travel/ №1 Travel Guide]
 
 [[பகுப்பு:சைபீரியா]]
 [[பகுப்பு:ஆசியப் புவியியல்]]