இலித்தியம் கார்பைடு
{{Chembox
 | Verifiedfields = changed
 | Watchedfields = changed
 | verifiedrevid = 450703945
 | ImageFile = lithium carbide.png
 | ImageSize = 120px
 | ImageName = Wireframe model of lithium carbide
 | PIN = இலித்தியம் அசிட்டிலைடு
 | SystematicName = இலித்தியம் எத்தீனிடைடு
 | OtherNames = {{ubl|இருலித்தியம் அசிட்டிலைடு|இலித்தியம் இருகார்பன்|இலித்தியம் பெர்கார்பைடு}}
 | Section1 = {{Chembox Identifiers
 | InChI1 = 1/C2.2Li/c1-2;;/q-2;2*+1
 | InChIKey1 = ARNWQMJQALNBBV-UHFFFAOYAB
 | CASNo_Ref = {{cascite|correct|??}}
 | CASNo = 1070-75-3
 | UNII_Ref = {{fdacite|correct|FDA}}
 | UNII = GZ7TQ3WG5P
 | ChemSpiderID = 59503
 | ChemSpiderID_Ref = {{chemspidercite|correct|chemspider}}
 | EINECS = 213-980-1
 | PubChem = 66115
 | StdInChI_Ref = {{stdinchicite|correct|chemspider}}
 | StdInChI = 1S/C2.2Li/c1-2;;/q-2;2*+1
 | StdInChIKey_Ref = {{stdinchicite|correct|chemspider}}
 | StdInChIKey = ARNWQMJQALNBBV-UHFFFAOYSA-N
 | SMILES = [Li+].[Li+].[C-]#[C-]
 | InChI = 1S/C2.2Li/c1-2;;/q-2;2*+1
 | InChIKey = ARNWQMJQALNBBV-UHFFFAOYSA-N}}
 | Section2 = {{Chembox Properties
 | Formula = {{chem2|Li2C2}}
 | MolarMass = 37.9034 கி/மோல்
 | Appearance = தூள்
 | Density = 1.3 கி/செ.மீ&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt;&lt;ref&gt;{{cite journal | title = Zur Kenntnis des Lithiumacetylids |author1=R. Juza |author2=V. Wehle |author3=H.-U. Schuster | journal = [[Zeitschrift für anorganische und allgemeine Chemie]] | year = 1967 | volume = 352 | pages = 252 | doi = 10.1002/zaac.19673520506 | issue = 5–6}}&lt;/ref&gt; 
 | Solubility = வினைபுரியும்
 | SolubleOther = கரிமக் கரைப்பான்களில் கரையாது  
 | MeltingPt = 452°செல்சியசு&lt;ref&gt;{{cite journal | title = Thermal properties of lithium carbide and lithium intercalation compounds of graphite |author1=Savchenko, A.P. |author2= Kshnyakina, S.A. |author3=H.-Majorova, A.F. | journal = [[Neorganicheskie Materialy]] | year = 1997 | volume = 33 | pages = 1305–1307 | issue = 11}}&lt;/ref&gt;
 | BoilingPt = }}
 | Section9 = {{Chembox Related
 | OtherCompounds = {{ubl|[[டெட்ராலித்தியோமீத்தேன்]]|மோனோலித்தியம் அசிட்டிலைடு|[[மோனோசோடியம் அசிட்டிலைடு]]|தாமிரம்(I) அசிட்டிலைடு|வெள்ளி அசிட்டிலைடு|[[கல்சியம் கார்பைடு]]}}
 }}
 }}
 
 '''இலித்தியம் கார்பைடு''' (''Lithium carbide'') என்பது Li&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; என்ற [[மூலக்கூற்று வாய்ப்பாடு|மூலக்கூற்று வாய்பாடால்]] விவரிக்கப்படும் ஒரு [[கனிம வேதியியல்]] [[சேர்மம்|சேர்மமாகும்.]] பெரும்பாலும் இருலித்தியம் அசிட்டைலைடு என்ற பெயரால் இச்சேர்மம் அறியப்படுகிறது. [[இலித்தியம்|இலித்தியமும்]] [[கார்பன்|கார்பனும்]] சேர்ந்து இந்த அசிட்டைலைடு உப்பு உருவாகிறது. கதிரியக்கக்கரிமக் காலக்கணிப்பு செயல்முறையின்போது ஓர் இடைநிலை சேர்மமாக  இலித்தியம் கார்பைடு உருவாகிறது. இது இலித்தியம் நிறைந்த Li&lt;sub&gt;4&lt;/sub&gt;C, Li&lt;sub&gt;6&lt;/sub&gt;C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;, Li&lt;sub&gt;8&lt;/sub&gt;C&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;, Li&lt;sub&gt;6&lt;/sub&gt;C&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;, Li&lt;sub&gt;4&lt;/sub&gt;C&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;, Li&lt;sub&gt;4&lt;/sub&gt;C&lt;sub&gt;5&lt;/sub&gt; மற்றும் LiC&lt;sub&gt;6&lt;/sub&gt;, LiC&lt;sub&gt;12&lt;/sub&gt; மற்றும் LiC&lt;sub&gt;18&lt;/sub&gt; ஆகிய கிராஃபைட்டு இடைச் செருகல் சேர்மங்களை உள்ளடக்கிய இலித்தியம்-கார்பன் சேர்மங்களின் விரிவான வரம்பில் ஒரு சேர்மமாகும். 
 
 இலித்தியம் கார்பைடு வெப்ப இயக்கவியல்-நிலைப்புத்தன்மை அதிகம் கொண்ட இலித்தியம் நிறைந்த கார்பைடு ஆகும்.&lt;ref name=rev1&gt;{{cite journal|last1=Ruschewitz|first1=Uwe|title=Binary and ternary carbides of alkali and alkaline-earth metals|journal=Coordination Chemistry Reviews|date=September 2003|volume=244|issue=1–2|pages=115–136|doi=10.1016/S0010-8545(03)00102-4}}&lt;/ref&gt; இதை மட்டுமே தனிமங்களை சேர்த்து நேரடியாகத் தயாரிக்க முடியும்  [[நிலக்கரி|நிலக்கரியை]] [[இலித்தியம் கார்பனேட்டு|இலித்தியம் கார்பனேட்டுடன்]] வினைபுரியச் செய்து 1896 ஆம் ஆண்டில் மொய்சன் என்பவரால் இது முதன்முதலில் தயாரிக்கப்பட்டது.
 
 ::Li&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;CO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt; + 4 C → Li&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; + 3 CO
 
 மற்ற இலித்தியம் நிறைந்த சேர்மங்கள் இலித்தியம் ஆவியை குளோரினேற்ற ஐதரோகார்பன்களுடன் வினைபுரியச் செய்து உற்பத்தி செய்யப்படுகின்றன. எ.கா. [[கார்பன் டெட்ராகுளோரைடு]].  இலித்தியம் கார்பைடு சில சமயங்களில் பெயரின் ஒற்றுமை காரணமாக இலித்தியம் கார்பனேட்டு (Li&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;CO&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;) என்ற மருந்தாக நோக்கப்பட்டு குழப்பம் ஏற்படுத்துகிறது.  
 
 ==தயாரிப்பு==
 ஆய்வகத்தில், [[அம்மோனியா|அம்மோனியாவில்]] உள்ள [[இலித்தியம்]] கரைசலுடன் [[அசிட்டிலீன்|அசிட்டிலீனைச்]] சேர்த்து −40° [[செல்சியசு]] வெப்பநிலையில் சூடுபடுத்தினால்  Li&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;·C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;H&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;·2NH&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt; என்ற கூட்டு விளைபொருள் உருவாக்கப்படுகிறது. பின்னர் [[அறை வெப்பநிலை|அறை வெப்பநிலையில்]] [[ஐதரசன்]] ஓட்டத்தில் இதை சிதைத்து இலித்தியம் கார்பைடு  வெள்ளைத் தூளாக பெறப்படுகிறது. 
 
 ::C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;H&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; + 2 Li → Li&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; + H&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;
 இந்த முறையில் தயாரிக்கப்பட்ட மாதிரிகள் பொதுவாக முழுமையாகாத படிகங்களாக இருக்கும். படிக மாதிரிகள் உருகிய இலித்தியம் மற்றும் கிராஃபைட்டு இடையே 1000 பாகை செல்சியசு வெப்பநிலையில் வினைபுரியச் செய்து  தயாரிக்கப்படுகின்றன.&lt;ref name=rev1 /&gt; [[கார்பன் டை ஆக்சைடு|கார்பன் டை ஆக்சைடை]] உருகிய இலித்தியத்துடன் வினைபுரியச் செய்வதன் மூலமும்  Li&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; தயாரிக்கப்படுகிறது.
 
 ::10Li + 2CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; → Li&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; + 4Li&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;O
 
 [[எத்திலீன்]] வாயுச் சூழலில் உலோக இலித்தியத்தை சூடுபடுத்துவதாலும் இலித்தியம் கார்பைடு உருவாகிறது. 
 
 ::6Li + C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;H&lt;sub&gt;4&lt;/sub&gt; → Li&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; + 4LiH
 
 இலித்தியம் ஐதரைடு 400 பாகை செல்சியசு வெப்பநிலையில் கிராபைட்டுடன் வினைபுரிந்து இலித்தியம் கார்பைடு உருவாகிறது:
 
 ::2LiH + 4 C → Li&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; + C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;H&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;
 
 கரிம உலோகச் சேர்மமான என்-பியூட்டைல் இலித்தியம் டெட்ரா ஐதரோ பியூரான்  அல்லது எத்திலீன் ஆக்சைடில் உள்ள அசிட்டிலீனுடன் வினைபுரியும் போது இலித்தியம் கார்பைடு உருவாகிறது. 
 
 ::C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;H&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; + 2 CH&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;CH&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;CH&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;CH&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;Li → Li&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; + 2 CH&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;CH&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;CH&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;CH&lt;sub&gt;3&lt;/sub&gt;
 
 ==வேதிப்பண்புகள்==
 இலித்தியம் கார்பைடு [[நீராற்பகுத்தல்|நீராற்பகுப்புக்கு]] உட்பட்டு உடனடியாக [[அசிட்டிலீன்|அசிட்டிலீனை]] உருவாக்குகிறது:
 
 ::Li&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; + 2H&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;O → 2LiOH + C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;H&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;
 
 இலித்தியம் கார்பைடு திரவ அம்மோனியாவில் உள்ள அசிட்டிலீனுடன் விரைவாக வினைபுரிந்து இலித்தியம் ஐதரசன்  அசிடைலைடின் தெளிவான கரைசலை அளிக்கிறது.
 
 ::Li&lt;sup&gt;+&lt;/sup&gt;[&lt;sup&gt;−&lt;/sup&gt;C≡C&lt;sup&gt;−&lt;/sup&gt;]Li&lt;sup&gt;+&lt;/sup&gt; + HC≡CH → 2 Li&lt;sup&gt;+&lt;/sup&gt;[&lt;sup&gt;−&lt;/sup&gt;C≡CH]
 
 இந்த வழியில் வினையாக்கியைத் தயாரிப்பது சில சமயங்களில் இலித்தியம் மற்றும் அசிட்டிலீனிலிருந்து தயாரிக்கப்படும் வினைப்பொருளைக் காட்டிலும் எத்தினைலேற்றம் செய்வது உற்பத்தியை மேம்படுத்துகிறது.
 
 ==கட்டமைப்பு==
 இலித்தியம் கார்பைடு என்பது ஓர் உடையும் குழு தனிமங்களின் துணைக்குழு நிலை சேர்மமாகும். இது [Li&lt;sup&gt;+&lt;/sup&gt;]2[&lt;sup&gt;−&lt;/sup&gt;C≡C&lt;sup&gt;−&lt;/sup&gt;] என்ற வாய்பாட்டைக் கொண்ட உப்பாக உள்ளது. இதன் வினைத்திறன், பொருத்தமான ஒற்றைப் படிகங்களை வளர்ப்பதில் உள்ள சிரமத்துடன் இணைந்து, படிக அமைப்பைக் கண்டறிவதை கடினமாக்கியுள்ளது. ரூபிடியம் பெராக்சைடு (Rb&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;O&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;) மற்றும் சீசியம் பெராக்சைடு (Cs&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;O&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;) போன்ற சேர்மங்களின் சிதைந்த எதிர் புளோரைடு படிக அமைப்பை இச்சேர்மம் ஏற்றுக்கொள்கிறது. ஒவ்வோர் இலித்தியம் அணுவும் 4 வெவ்வேறு அசிட்டைலைடு அயனிகளில் இருந்து வரும் ஆறு கார்பன் அணுக்களால் சூழப்பட்டுள்ளன.  இரண்டு அசிட்டைலைடுகள் ஒருங்கிணைக்கும் பக்கவாட்டிலும் மற்ற இரண்டும் முடிவிலிருந்தும் வருகின்றன.&lt;ref name=rev1 /&gt;&lt;ref&gt;{{cite journal|last1=Juza|first1=Robert|last2=Opp|first2=Karl|title=Metallamide und Metallnitride, 24. Mitteilung. Die Kristallstruktur des Lithiumamides|journal=Zeitschrift für anorganische und allgemeine Chemie|date=November 1951|volume=266|issue=6|pages=313–324|doi=10.1002/zaac.19512660606|language=German}}&lt;/ref&gt; 120 பைக்கோமீட்டர் என்ற ஒப்பீட்டளவில் குறுகிய C-C தூரம் C≡C முப்பிணைப்பு இருப்பதைக் குறிக்கிறது. அதிக வெப்பநிலையில் இலித்தியம் கார்பைடு ஒரு கனசதுர எதிர் புளோரைட்டு கட்டமைப்பிற்கு மாறுகிறது.&lt;ref&gt;{{cite journal |author1=U. Ruschewitz |author2=R. Pöttgen | title = Structural Phase Transition in {{chem|Li|2|C|2}} | journal = [[Zeitschrift für anorganische und allgemeine Chemie]] | volume = 625 | issue = 10 | pages = 1599–1603 | doi = 10.1002/(SICI)1521-3749(199910)625:10&lt;1599::AID-ZAAC1599&gt;3.0.CO;2-J | year = 1999}}&lt;/ref&gt;
 
 ==கதிரியக்கக் காலக்கணிப்பு பயன்==
 இதற்கு பல நடைமுறைகள் பயன்படுத்தப்படுகின்றன.  CO&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; வாயுவை உற்பத்தி செய்யும் மாதிரியை எரித்து பின்னர் இலித்தியத்துடன் வினைபுரியச்செய்வது ஒரு முறையாகும். கார்பன் கொண்ட மாதிரியை இலித்தியம் உலோகத்துடன் நேரடியாக வினைபுரியச் செய்வது இதர முறைகளாகும்.&lt;ref&gt;{{cite journal | author = Swart E.R. | title = The direct conversion of wood charcoal to lithium carbide in the production of acetylene for radiocarbon dating | journal = [[Cellular and Molecular Life Sciences]] | doi = 10.1007/BF02146038 | year = 1964 | volume = 20 | pages = 47–48| s2cid = 31319813}}&lt;/ref&gt; இரண்டு முறையிலும் விளைவு ஒன்றுதான்: Li&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;C&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt; தயாரிக்கப்படுகிறது. பின்னர் இது அசிட்டிலீன் மற்றும் பென்சீன் போன்ற நிறை நிறமாலையில் பயன்படுத்த எளிதான இனங்களை உருவாக்க பயன்படுகிறது.&lt;ref&gt;[http://www.geo.unizh.ch/c14/ University of Zurich Radiocarbon Laboratory webpage] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090801100716/http://www.geo.unizh.ch/c14/ |date=2009-08-01}}&lt;/ref&gt; செயல்முறையின்போது இவ்வினையில் இலித்தியம் நைட்ரைடு உருவாகலாம். இது நீராற்பகுப்பின் போது அம்மோனியாவை உருவாக்கி  அசிட்டிலீன் வாயுவை மாசுபடுத்தும் என்பதை கவனத்திற் கொள்ளவேண்டும்.
 
 ==மேற்கோள்கள்==
 {{Reflist}}
 {{இலித்தியம் சேர்மங்கள்}}
 [[பகுப்பு:இலித்தியம் சேர்மங்கள்]]