மானசா தேவி கோயில், அரித்துவார்
{{Infobox Mandir
 | name               = மானசா தேவி கோயில், அரித்துவார்
 | image              = Mansa Devi Temple, Haridwar.JPG
 | image_alt          = 
 | caption            = 
 | map_type        = 
 | map_caption        = 
 | coordinates        = {{coord|29|57|29|N|78|09|53|E|type:landmark_region:IN|display=inline,title}}
 | other_names        = 
 | country            = [[இந்தியா]]
 | state              = [[உத்தராகண்டம்]]
 | district           = [[அரித்துவார் மாவட்டம்|அரித்துவார்]]
 | locale             = [[ஹரனின் படித்துறை]]
 | elevation_m        = 
 | deity      = [[மானசா தேவி]]
 | festivals= [[நவராத்திரி நோன்பு]]
 | architecture       = 
 | temple_quantity  = 
 | monument_quantity= 
 | inscriptions       = 
 | date_built         = 
 | creator            = அறியப்படவில்லை
 | website            = 
 }}
 '''மானசா தேவி கோயில்''' (''Mansa Devi Temple'') என்பது [[இந்தியா]]வின் [[உத்தராகண்டம்]] மாநிலத்தில் உள்ள புனித நகரமான [[அரித்துவார்|அரித்துவாரில்]], [[மானசா தேவி]]க்காக அமைக்கப்பட்ட ஒரு [[இந்துக் கோவில்|இந்துக் கோயிலாகும்]] . [[இமயமலை]]யின் தென்கோடி மலைத் தொடரான [[சிவாலிக் மலை]]யின் &lt;ref name=&quot;mandir&quot;&gt;{{Cite book|author=Sunita Pant Bansal|title=Hindu Pilgrimage|url=https://books.google.com/books?id=F303Zb7EC0kC&amp;pg=PA45&amp;dq=mansa+devi+temple,+haridwar&amp;cd=5#v=onepage&amp;q=mansa%20devi%20temple%2C%20haridwar&amp;f=false|isbn=978-81-223-0997-3|year=2008|publisher=Pustak Mahal}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;mandir1&quot;&gt;{{Cite news|title=Devotion and harmony by the Ganga|url=http://www.hindu.com/mag/2006/06/25/stories/2006062500440800.htm|access-date=2021-12-04|archivedate=2008-03-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080318175940/http://www.hindu.com/mag/2006/06/25/stories/2006062500440800.htm|deadurl=dead}}&lt;/ref&gt; உச்சியில் இந்தக் கோயில் அமைந்துள்ளது. பில்வ தீர்த்தம் என்றும் அழைக்கப்படும் இந்த கோவில் அரித்துவாரிலுள்ள பஞ்ச தீர்த்தங்களில் (ஐந்து புனித யாத்திரைகள்) ஒன்றாகும்.
 
 [[சக்தி]]யின் வடிவமான [[மானசா தேவி]]யின் புனித இருப்பிடமாக அறியப்படும் இக்கோயில் [[சிவன்|சிவபெருமானின்]] மனதில் இருந்து தோன்றியதாகக் கூறப்படுகிறது. மானசா  [[வாசுகி (பாம்பு)|வாசுகியின்]] (பாம்பு) சகோதரியாகக் கருதப்படுகிறார். அவள் மனித அவதாரத்தில் வந்த சிவபெருமானின் மகள் என்றும் நம்பப்படுகிறது. மேலும்,  உண்மையான பக்தர்களின் அனைத்து விருப்பங்களையும் இந்தத் தெய்வம் நிறைவேற்றுவதாக நம்பப்படுகிறது.
 
 மானசா தேவி கோயில் ஒரு சித்தர் பீடம் (இவை வழிபடுபவர்களின் விருப்பங்களை நிறைவேற்றும் என்று அறியப்படுகிறது) ஆகும். அரித்துவாரில் அமைந்துள்ள மூன்று பீடங்களில் இதுவும் ஒன்று. [[சண்டி தேவி கோயில், அரித்துவார்|சண்டி தேவி கோவிலும்]], [[மாயா தேவி கோயில், அரித்துவார்|மாயா தேவி கோவிலும்]] மற்ற இரண்டு இடங்களாகும்.&lt;ref name=&quot;Maa&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.mustseeindia.com/Haridwar-Mansa-Devi-Temple/attraction/11699|title=Mansa Devi Temple, Haridwar|last=Mustseeindia.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20080915215056/http://www.mustseeindia.com/Haridwar-Mansa-Devi-Temple/attraction/11699|archive-date=15 September 2008|access-date=1 February 2010}}&lt;/ref&gt; சன்னதியின் உள்ளே இரண்டு தெய்வங்கள் உள்ளன. ஒன்று எட்டு கரங்களுடன் காணப்படுகிறது. மற்றொன்று மூன்று தலைகளையும் ஐந்து கரங்களையும் கொண்டுள்ளது. 
 
 == கோயில் ==
 [[படிமம்:Cable_car_to_Mansa_Devi_Temple,_Haridwar,_Uttarakhand,_India.jpg|வலது|thumb|218x218px| கோவிலுக்கு பக்தர்கள் செல்லும் கம்பிவட போக்குவரத்து சேவை. பின்னணியில்  [[கங்கை ஆறு|கங்கை ஆற்றையும்]] [[அரித்துவார்|அரித்துவாரின்]] அழகிய காட்சியையும் காணலாம்.]]
 அரித்துவாருக்கு செல்லும் யாத்ரீகர்கள் கட்டாயம் பார்க்க வேண்டிய இடமாக மானசா தேவி கோவில் என்று கருதப்படுகிறது. &lt;ref name=&quot;Mata Mansa&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.zeenews.com/news598843.html|title=Places to visit in and around Haridwar|publisher=[[Zeenews.com]]}}&lt;/ref&gt; இது அரித்துவாரின் புனித பாரம்பரியத்தை மேம்படுத்துகிறது. இது கடந்த பல நூற்றாண்டுகளாக அந்த இடத்தில் இருந்து வருகிறது. &lt;ref name=&quot;Mata&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.mapsofindia.com/haridwar/tourism/mansa-devi-temple.html|title=Mansa Devi Temple|last=Mapsofindia.com}}&lt;/ref&gt; இங்கிருந்து [[கங்கை ஆறு]], [[அரித்துவார்|அரித்துவாரின்]] சமவெளிகளின் காட்சிகளைக் காண இயலும். இக்கோயிலை அடைய இந்த புனித தலத்திற்கு மலையேற்றப் பாதையில் செல்ல வேண்டும் அல்லது கம்பிவட வழி சேவையில் சவாரி செய்ய வேண்டும். &quot;மானசா தேவி உடன்கடோலா&quot; என்று அழைக்கப்படும் கம்பிவட வழி சேவை யாத்ரீகர்களின் நலனுக்காக அறிமுகப்படுத்தப்பட்டது. மேலும் இது யாத்ரீகர்களை அருகில் உள்ள சண்டி தேவி கோயிலுக்கு கொண்டு செல்வதற்கும் பயன்படுத்தப்படுகிறது. கம்பிவட வழி, கீழ்நிலையத்திலிருந்து நேரடியாக மானசா தேவி கோயிலுக்கு யாத்ரீகர்களை அழைத்துச் செல்கிறது. கம்மிவப வழிப் பாதையின் மொத்த நீளம் 540 மீட்டர் (1,770 அடி). அது  178 மீட்டர் (584 அடி) உயரம்வரை செல்கிறது. ஒரு சாதாரண நாளில், கோவில் காலை 5 மணி முதல் இரவு 9 மணி வரை திறந்திருக்கும். மதிய உணவிற்காக நண்பகல் 12 முதல் 2 மணி வரை மூடப்படும்.
 
 [[படிமம்:Shivalik_Hills_near_BHEL_Haridwar.jpg|வலது|thumb| அரித்துவார் 'பெல்' மைதானத்திற்கு அருகிலுள்ள சிவாலிக் மலைகள் இந்த கோவிலுக்கும், சண்டி தேவி கோயிலுக்கும் நாட்டின் பல்வேறு பகுதிகளில் இருந்தும், குறிப்பாக [[நவராத்திரி நோன்பு|நவராத்திரியிலும்]] அரித்துவார் கும்பமேளாவின் போதும் ஆயிரக்கணக்கான பக்தர்கள் வருகை தருகின்றனர்.]]
 [[பார்வதி]] தேவியின் இரண்டு வடிவங்களான மானசா தேவியும் [[சண்டி|சண்டி தேவியும்]] எப்போதும் ஒருவருக்கொருவர் நெருக்கமாக இருப்பதாக கூறப்படுகிறது. [[அரியானா]] மாநிலம் [[பஞ்ச்குலா]]வில் உள்ள மாதா மானசா தேவி கோயிலுக்கு அருகில் [[சண்டிகர்|சண்டிகரில்]] சண்டி கோயில் உள்ளது என்பதால் இந்த நம்பிக்கை மற்ற விஷயங்களிலும் உண்மையாக உள்ளது.
 
 அரித்துவாருக்கு அருகில் உள்ள பில்வ பர்வத்தில் அமைந்துள்ள மானசா தேவி கோயில் பிரபலமானது. அரித்துவாரில் இருந்து 3 கிமீ தொலைவில் பாதசாரி பாதை ஒன்று அமைந்துள்ளது.
 
 == மற்ற மானசா தேவி கோயில்கள் ==
 
 * மா மான்சா தேவி மந்திர், பந்தா பஜார், ராஜ்நந்த்கான் மாவட்டம், [[சத்தீசுகர்]]
 * மாதா மானசா தேவி மந்திர், [[பஞ்சகுலா மாவட்டம்]], [[அரியானா]]
 * மானசா பாரி, [[கொல்கத்தா]]
 * மானசா தேவி கோவில், [[அல்வார்]], [[அல்வர் மாவட்டம்]], [[ராஜஸ்தான்]]
 * மானசா தேவி கோவில், துரி, [[சங்கரூர் மாவட்டம்]], [[பஞ்சாப் (இந்தியா)|பஞ்சாப்]]
 * மானசா மாதா மந்திர் அசம்பூர், [[சிகர்]], [[ராஜஸ்தான்]]
 * மானசா தேவி கோவில், [[நரேலா]], [[தில்லி]]
 * மானசா தேவி கோவில், சீதாமர்ஹி, [[சீதாமரி மாவட்டம்]], [[பீகார்]]
 * மா மானசா தேவி மந்திர், தோமர்கர் (குடைலப்பட்டி), [[மதுரா மாவட்டம்]], [[உத்தரப் பிரதேசம்]]
 * மா மானசா தேவி மந்திர், [[மீரட்]], [[உத்தரப் பிரதேசம்]]
 * மானசா தேவி கோயில், முக்கமாலா, [[மேற்கு கோதாவரி மாவட்டம்]], [[ஆந்திரப் பிரதேசம்]]
 * மானசா தேவி கோவில், [[நாயுடுபேட்டை]], [[நெல்லூர்]], ஆந்திரப் பிரதேசம்
 * மானசா தேவி கோயில், திலாரு, [[ஸ்ரீகாகுளம்]], ஆந்திரப் பிரதேசம்
 * மானசா தேவி கோயில், தோர்னிபாடு, [[கர்னூல்]], ஆந்திரப் பிரதேசம்
 * மானசா தேவி கோயில், கனுமாலபல்லே, [[கடப்பா]], ஆந்திரப் பிரதேசம்
 * மானசா தேவி கோவில், சீனாடுகம், ஸ்ரீகாகுளம், ஆந்திரப் பிரதேசம்
 * மானசா தேவி கோவில், கர்னூல், ஆந்திரப் பிரதேசம்
 * மானசா தேவி கோவில், நெல்லூர், ஆந்திரப் பிரதேசம்
 * மானசா தேவி கோயில், தூர்பு ரோம்பிடோட்லா, நெல்லூர, ஆந்திரப் பிரதேசம்
 * மானசா தேவி கோவில், [[ஏலூரு]], வட்லுரு, மேற்கு கோதாவரி மாவட்டம், ஆந்திரப் பிரதேசம்
 
 ==இதனையும் காண்க==
 * [[சண்டி தேவி கோயில், அரித்துவார்]] 
 * [[மாயா தேவி கோயில், அரித்துவார்]]
 
 == சான்றுகள் ==
 {{Reflist}}
 
 == வெளி இணைப்புகள் ==
 {{commons category}}
 *[http://wikimapia.org/152536/Maa-Mansa-Devi-Temple-Haridwar-Uttarakhand Wikimapia - Mansa Devi Mandir, Haridwar]
 *[https://web.archive.org/web/20100222195621/http://haridwar.nic.in/touristplaces.htm Religious Places in Haridwar district]
 *[https://devdhamyatra.com/blog/everything-about-mansa-devi-temple-haridwa{{Dead link|date=அக்டோபர் 2022 |bot=InternetArchiveBot }} Mansa Devi Temple, Hari
 {{உத்தராகண்டு}}
 [[பகுப்பு:அம்மன் கோயில்கள்]]
 [[பகுப்பு:Coordinates on Wikidata]]
 [[பகுப்பு:இந்துக் கோயில்கள்]]
 [[பகுப்பு:சக்தி பீடங்கள்]]
 [[பகுப்பு:உத்தராகண்டம் இந்துக் கோயில்கள்]]