காந்தன் (சந்தேல வம்சம்)
{{Infobox royalty
 | name         = காந்தன்
 | succession   = [[சந்தேலர்கள்|சந்தேல]] அரசன்
 | reign        = சுமார் 999-1002 பொ.ச.
 | predecessor  = [[தங்கன் (சந்தேல வம்சம்)|தங்கன்]]
 | successor    = [[வித்யாதரன் (சந்தேல வம்சம்)|வித்யாதரன்]]
 | dynasty      = [[சந்தேலர்கள்]]
 }}
 '''காந்தன்''' (Ganda) 11 ஆம் நூற்றாண்டின் முற்பகுதியில் இந்தியாவை ஆண்ட [[சந்தேலர்கள்|சந்தேல]] வம்சத்தின் அரசனாவான். செகசபுக்தி பிராந்தியத்தின் (இன்றைய [[மத்தியப் பிரதேசம்]] மற்றும் [[உத்தரப் பிரதேசம்|உத்தரப் பிரதேசத்தில்]] உள்ள [[புந்தேல்கண்ட்|புந்தேல்கண்டு]] ஆட்சியாளராக இருந்தான். இவனது ஆட்சியின் சரியான காலம் நிச்சயமற்றது. ஆனால் தோராயமாக பொ.ச. 999-1002 என தேதியிடப்பட்டுள்ளது. {{Sfn|Sullerey|2004|p=25}}
 
 == வரலாறு ==
 காந்தனால் வெளியிடப்பட்ட கல்வெட்டுகள் எதுவும் கிடைக்கவில்லை. ஆனால் இவ்னது பெயர் (காந்த-தேவன் என) இவனது வாரிசுகளால் வெளியிடப்பட்ட பின்வரும் கல்வெட்டுகளில் காணப்படுகிறது: {{Sfn|Dikshit|1976|p=70}}
 
 * [[பரமார்த்தி (சந்தேல வம்சம்)|பரமார்த்தி]] தேவனால் வெளியிடப்பட்ட மகோபா கல்வெட்டு
 * [[மதனவர்மன்|மதனவர்மனின்]] [[மவூ, உத்தரப் பிரதேசம்|மவூ]] கல்வெட்டு
 * [[கீர்த்திவர்மன் (சந்தேல வம்சம்)|கீர்த்திவர்மனின்]] [[அஜய்கர்|அசய்கர்]] கல்வெட்டு 
 * போசவர்மனின் ஆட்சியின் போது வெளியிடப்பட்ட அசய்கர் பாறைக் கல்வெட்டு
 
 இந்தக் கல்வெட்டுகளில் உள்ள காந்தன் பற்றிய தகவல்கள் வரலாற்று மதிப்புடையவை அல்ல. {{Sfn|Mitra|1977|pp=71-72}} அவை பெரும்பாலும் இவனை வெல்ல முடியாதவன் என்று அழைப்பது அல்லது &quot;பூமியின் ஒரே ஆளுமை&quot; என்று கூறுவது போன்ற புகழ்ச்சியான விளக்கங்களையேக் கொண்டிருக்கின்றன. {{Sfn|Dikshit|1976}}
 
 == தொழில் ==
 காந்தன், [[தங்கன் (சந்தேல வம்சம்)|தங்கனுக்குப்]] பிறகு சந்தேல மன்னனாகப் பதவியேற்றான். {{Sfn|Mitra|1977}} இவனது வாரிசான [[வித்யாதரன் (சந்தேல வம்சம்)|வித்யாதரனைப்]] பற்றிய தகவல்களின் பகுப்பாய்வு, காந்தன், தான் மரபுரிமையாகப் பெற்ற பிரதேசத்தை பராமரிக்க முடிந்தது என்று கூறுகிறது. {{Sfn|Mitra|1977}} மவூ கல் கல்வெட்டின் படி, தங்கனின் முதலமைச்சர் பிரபாசன் காந்தனின் ஆட்சியின் போது பதவியைத் தக்க வைத்துக் கொண்டதாகத் தெரிகிறது. அசய்கர் கல்வெட்டுகள் சசுகா என்ற [[காயஸ்தர்|காயாசுதர்]] காந்தனின் மற்றொரு முக்கிய அதிகாரி என்று கூறுகின்றன. {{Sfn|Dikshit|1976|p=71}}
 
 1970கள் வரை, ஆர். கே. தீக்சித் போன்ற அறிஞர்கள்  இவனது ஆட்சியின் முடிவை பொ.ச. 1015இல் எழுதினர். {{Sfn|Dikshit|1976}} இருப்பினும், பின்னர், வித்யாதரனின் இராணி சத்யபாமாவின் செப்புத் தகடு குண்டேசுவரில் கண்டுபிடிக்கப்பட்டது. இந்த கல்வெட்டு 1004 தேதியிட்டது. இது வித்யாதரன் ஏற்கனவே பொ.ச.1004 இல் ஆட்சி செய்ததை நிரூபிக்கிறது. இதன் அடிப்படையில், எசு. கே. சுல்லேரி காந்தனின் ஆட்சியின் முடிவு 1002 என்று குறிப்பிடுகிறார். {{Sfn|Sullerey|2004}} &lt;ref&gt;{{Cite book|title=Indian Archaeology: A Review|url=https://books.google.com/books?id=jW1DAAAAYAAJ|year=1975|publisher=Archaeological Survey of India|page=55}}&lt;/ref&gt;
 
 சில முந்தைய வரலாற்றாசிரியர்கள்  இவன் குறைந்தது 1018 வரை ஆட்சி செய்ததாக நம்பினர். ஆர். கே. தீக்சித், 1008இல் [[பெசாவர்|பெசாவரில்]] [[கசினியின் மகுமூது]] தோற்கடிக்கப்பட்ட இந்துக் கூட்டமைப்பிற்குப் பங்களிப்பை வழங்கிய [[கலிஞ்சர் கோட்டை|கலிஞ்சர்]] மன்னருடன் தங்கனை அடையாளம் காட்டினார். {{Sfn|Dikshit|1976|p=72}} 1018 இல், கசினி மகுமூது [[கன்னோசி]] மீது படையெடுத்தான். அபோது ஆண்ட அரசன் (ஒருவேளை இராச்சியபாலன்) நகரத்தை விட்டு வெளியேறினான். இதனால் கசனவித்துகளின் இராணுவம் நகரைச் சூறையாட அனுமதித்தது. [[பெரிஷ்தா|பெரிசிதா]] (16 ஆம் நூற்றாண்டு), நந்தா போன்ற பிற்கால முசுலிம் வரலாற்றாசிரியர்களின் கூற்றுப்படி, [[கஜுராஹோ|கசுராகோவின்]] மன்னன் கன்னோசி மன்னனை அவனது கோழைத்தனத்திற்கு தண்டனையாகக் கொன்றான் எனத் தெரிகிறது. சில [[பிரித்தானிய இந்தியாவின் மாகாணங்களும், ஆட்சிப் பகுதிகளும்|பிரிட்டிசு கால]] அறிஞர்கள் &quot;நந்தா&quot; என்பது காந்தனின் எழுத்துப்பிழை என்று அடையாளம் கண்டுள்ளனர். பெரிசுதாவை விட முந்தைய முசுலிம் வரலாற்றாசிரியரான [[அலி இப்னு அல்-ஆதிர்]] (12 ஆம் நூற்றாண்டு), கசுராகோவின் மன்னரை &quot;பிடா&quot; என்று பெயரிட்டார். இது &quot;வித்யா&quot; (அதாவது, காந்தனின்]] வாரிசான [[வித்யாதரன் (சந்தேல வம்சம்)|வித்யாதரன்). பிற்கால முசுலிம் வரலாற்றாசிரியர்கள் இதை &quot;நந்தா&quot; என்று தவறாகப் படித்திருக்க வேண்டும். மேலும், மகோபாவில் கண்டுபிடிக்கப்பட்ட கல்வெட்டு, வித்யாதரன் கன்னோசி ஆட்சியாளரை தோற்கடித்ததாகக் கூறுகிறது. இதன் அடிப்படையில், காந்தனின் ஆட்சியானது பொ.ச.1018க்கு முன்னர், அவனது வாரிசு கன்னோசி ஆட்சியாளரைத் தோற்கடித்தபோது முடிவடைந்தது என்று ஊகிக்க முடிகிறது. {{Sfn|Mitra|1977}} {{Sfn|Dikshit|1976|p=72}}
 
 == சான்றுகள் ==
 {{Reflist}}
 === உசாத்துணை ===
 * {{cite book |url=https://books.google.com/books?id=a9j9ZJGJOV0C&amp;pg=PA25 |title=The Candellas of Jejākabhukti |first=R. K. |last=Dikshit |publisher=Abhinav |year=1976 |isbn=9788170170464 }}
 * {{cite book |url=https://books.google.com/books?id=irHN2UA_Z7gC&amp;pg=PA27 |title=The Early Rulers of Khajurāho |first=Sisirkumar |last=Mitra |publisher=Motilal Banarsidass |year=1977 |isbn=9788120819979 }}
 * {{cite book |first=Sushil Kumar |last=Sullerey |title=Chandella Art |url=https://books.google.com/books?id=Rj8RusFpYHIC&amp;pg=PA25 |year=2004 |publisher=Aakar Books |isbn=978-81-87879-32-9 }}
 
 [[பகுப்பு:மத்தியப் பிரதேச வரலாறு]]