ஓக்மரக் காளான்
{{Speciesbox
 | image         = Shiitakegrowing.jpg
 | image_alt     = 
 | image_caption = 
 | genus         =  இலென்டினுலா
 | species       =  எடோடெசு
 | authority     = ([[Miles Joseph Berkeley|Berk.]]) [[David Pegler|Pegler]] (1976)
 | synonyms      = 
 | synonyms_ref  = 
 }}
 
 '''ஓக்மரக் காளான்'''  ''(shiitake)'' ({{IPAc-en|ʃ|ɪ|ˈ|t|ɑː|k|eɪ|,_|ˌ|ʃ|iː|ɪ|-|,_|-|k|i}};&lt;ref&gt;{{citation|last=Wells|first=John C.|year=2008|title=Longman Pronunciation Dictionary|edition=3rd|publisher=Longman|isbn=9781405881180}}&lt;/ref&gt; {{IPA-ja|ɕiꜜːtake|lang|Ja-Shiitake.oga}} ''''' இலென்டினுலா எடோடெசு (Lentinula edodes)''''')  கிழக்காசியாவைத் தாயகமாகக் கொண்ட ஓர் உண்ணத்தக்க காளான் ஆகும். இது பல ஆசிய நாடுகளில் பயிரிட்டு உண்ணப்படுகிறது.  இது மரபு மருத்துவத்தில் ஒரு மூலிகையாகும்.&lt;ref name=&quot;Vitamins &amp; Supplements SHIITAKE MUSHROOM&quot;&gt;{{cite web | url=https://www.webmd.com/vitamins/ai/ingredientmono-680/shiitake-mushroom | title=Vitamins &amp; Supplements SHIITAKE MUSHROOM | publisher=webmd.com | accessdate=29 April 2019}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Why Shiitake Mushrooms Are Good For You&quot;&gt;{{cite web | url=https://www.healthline.com/nutrition/shiitake-mushrooms | title=Why Shiitake Mushrooms Are Good For You | publisher=healthline.com | accessdate=29 April 2019}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;What Are the Benefits of Shiitake Mushrooms?&quot;&gt;{{cite web | url=https://healthyeating.sfgate.com/benefits-shiitake-mushrooms-7566.html | title=What Are the Benefits of Shiitake Mushrooms? | publisher=healthyeating.sfgate.com | date=November 21, 2018 | accessdate=29 April 2019 | author=Tremblay, Sylvie}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Shiitake mushrooms: health benefits&quot;&gt;{{cite web | url=https://www.accessscience.com/content/shiitake-mushrooms-health-benefits/BR0910141 | title=Shiitake mushrooms: health benefits | publisher=accessscience.com | date=2014 | accessdate=29 April 2019}}&lt;/ref&gt;
 
 ==வகைபாடும் பெயரிடலும்==
 இந்தக் காளானை முதலில் அறிவியலாக '' அகாரிகசு எடோடெசு (Agaricus edodes)''  என 1877 இல் மைல்சு யோசப் பெர்க்கேலி விவரித்துள்ளார்.&lt;ref name=&quot;Berkeley 1877&quot;/&gt; மேலும் 1976 இல் டேவிடு பெகிளர் இதை ''[[இலென்டினுலா (Lentinula)]]''  பேரினத்தில் வகைப்படுத்தினார்.&lt;ref name=&quot;Pegler 1976&quot;/&gt;  இந்தப் பூஞ்சை தன் வகைபாட்டு வரலாற்றில் பல இணைபெயர்களைப் பெற்றுள்ளது:&lt;ref name=&quot;urlFungorum synonymy: Lentinula edodes&quot;/&gt;
 
 இந்தக் காளானின் யப்பானியப் பெயராகிய {{நிகோங்கோ (nihongo)||[[wikt:椎茸|椎茸]]|சீதேக் (shiitake)}} என்பது {{நிகோங்கோ|''சீ''|椎|சீ|''[[காசுட்டனாப்சிசு (Castanopsis)]]''}} ஆகியவற்றில் உருவானதாகும். ஏனெனில், ''[[காசுட்டனாப்சிசு அக்சுபிடாட்டா]]'' மரம் தான் இந்தக் காளான் வளர உலர்கட்டைகளை வழங்குகிறது. எனவே {{நிகோங்கோ||茸|take|&quot; காளான்&quot;}} என வழங்குகிறது.&lt;ref name=&quot;Coates 2004&quot;/&gt; தாவரவியல் பெயரின் &quot;எடோடெசு&quot; எனும் இலத்தீன அடைமொழியின் பொருள் &quot;உண்ணத்தகும்&quot; என்பதாகும்.&lt;ref name=&quot;Halpern 2007&quot;/&gt;
 இது மேலும் பொதுவாக &quot;அரம்ப ஓக் காளான்&quot; எனவும் &quot; கருங்காட்டுக் காளான்&quot; எனவும் &quot;கருப்புக் காளான்&quot; எனவும் &quot;[[பொன்னிற ஓக் காளான்&quot; அல்லது &quot;ஓக்மரக் காளான்&quot; எனவும் வழங்கப்படுகிறது.&lt;ref&gt;{{harvnb|Stamets|2000|p=260}}&lt;/ref&gt;
 
 ==வாழிடமும் பரவலும்==
 ஓக்மரக் காளான் இலையுதிர் மரங்களின் அழுகும் மரக்கட்டைகளில் வளர்கிறது. குறிப்பாக [[Castanopsis cuspidata|சீ]], [[வாதுமை]], [[ஓக்]], [[maple]], [[பீச்]], [[sweetgum]], [[Populus|poplar]], [[hornbeam]], [[செங்காலி]], [[மல்பெரி]],  [[Castanopsis|சின்குவாபின்]] ஆகிய மரங்களின் கட்டைகளில் வளர்கிறது.  இது தென்கிழக்கு ஆசியாவின் வெதுவெதுப்பும் ஈரப்பதனும் அமைந்த காலநிலைப் பகுதிகளில் பரவியுள்ளது.&lt;ref name=&quot;Coates 2004&quot;/&gt;
 
 == உணவு==
 ===ஊட்டச்சத்துகள்===
 
 ===பயன்பாடுகள்===
 பச்சையான, உலர்ந்த ஓக்மரக் காளான் கிழக்காசிய உணவுகளில் பலவகைகளில் பயன்ப்டுகின்றன. யப்பானில், இவை நறுஞ்சுவைச் சாற்றிலும், ''தாழ்சி''களில் மரக்கறிவகை அடித்தளமாகவும் அவித்த, வேகவைத்த உணவுகளில் உட்கூறுகளாகவும் பயன்படுகின்றன. சீன உணவுகளில்,  புத்தரின் மகிழ்ச்சி போன்ற மரக்கறி பக்குவங்களில் கலவையாகவும் சேர்க்கப்படுகின்றன.
 
 ஒருவகை உயர்தர ஓக்மரக் காளான் உணவு யப்பானிய மொழியில் {{நிகோங்கோ||[[wikt:冬菇|冬菇]]|தோங்கோ}} எனவும்&lt;ref name=&quot;Chang 2013&quot;/&gt; ''{{lang|zh-latn-pinyin|தோங்கூ}}'' எனவும் வழங்குகிறது. சீன மொழியில் மாரி காலக் காளான் எனப்பொருள்படும் உயர்தர ஓக்மரக் காளான் உணவு ''{{lang|zh-latn-pinyin|குவாகூ}}'' ({{lang|zh|[[wikt:花菇|花菇]]}}) எனப்படுகிறது. சீன மொழியில், இது காளானின் மேலமையும் பூவடிவ இதழ்விரிவுப் பாணியை வைத்து  பூக்காளான் என்ற பொருளில் வழங்குகிறது.  இவை இரண்டுமே குறைந்த வெப்பநிலைகளில்
 
 ==ஆராய்ச்சி==
 ===தோலழற்சி===
 {{Main|ஓக்மரக் காளான் தோலழற்சி}}
 பகுதி சமைத்த ஓக்மரக் காளானை உண்ணுவதால் ஓக்மரக் காளான் தோலழற்சி எனும் ஒவ்வாமை எதிர்வினை ஏற்படுகிறது. மேலும் தோல் தடிப்புகள் முகம் உட்பட, உடலில் எங்கும் உண்ட 24 மணி நேரத்தில் ஏற்படுகின்றன. வெயிலில் சென்றால் இவை மேலும் கூடுகின்றன. இதணிய3 முதல் 21 நாட்கள் ஆகின்றன ([[erythematous]], micro-[[papular]], streaky [[pruritus|pruriginous]] [[rash]]) .&lt;ref name=&quot;Boels 2014&quot;/&gt; இந்தவிளைவு இதில் உள்ள இலென்டினன் எனும் பாலிசாக்கரைடுகளால் ஏற்படுகிறது&lt;ref name=&quot;Boels 2014&quot;/&gt; இந்த விளைவு ஆசியாவில் பரவலாக நிலவுகிறது&lt;ref name=Herault2010/&gt; இந்த விளைவு,  ஐரோப்பாவிலும் ஓக்மரக் காளான் நுகர்வால், கூடிவருகிறது.&lt;ref name=&quot;Boels 2014&quot;/&gt;  முழுமையான சமைப்பு ஒவ்வாமை தோன்றுவதை நீக்குகிறது.&lt;ref name=&quot;Welbaum 2015&quot;/&gt;
 
 ===பிற பயன்பாடுகள்===
 ஓக்மரக் காளானில் இருந்து இயற்கை உரமும் கலப்புரமும் உருவாக்க ஆராய்ச்சிகள்  நடக்கின்றன.&lt;ref name=&quot;Vane 2003b&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Vane 2003a&quot;/&gt;
 
 ==காட்சிமேடை==
 &lt;gallery mode=&quot;packed&quot;&gt;
 File:Wild Shiitake-Mushroom Japan.JPG| ஓக்கைதோவில் வளரும் காட்டுவகை ஓக்மரக் காளான்]]
 Pyogobokkeum.jpg| கொரியப் ''பையோகோ-[[போக்கியூம்]]'' (கிளறி வறுத்த ஓக்மரக் காளான்)
 File:Shiitake_Meshi_Ekiben.JPG| யப்பானிய [[எக்கிபென்]] {{நிகோங்கோ||-飯| ஓக்மரக் காளான்-மசி}}
 File:Shiitake timelapse.webm|ஓக்மரக் காளான் வளர்ச்சி - காணொலி
 File:Lentinan.svg| இலென்டினன்,  ஓக்மரக் காளானில் இருந்து தனிப்படுத்திய பீட்டா குளூக்கான்
 &lt;/gallery&gt;
 
 ==மேற்கோள்கள்==
 {{Reflist|30em|refs=
 
 &lt;ref name=&quot;Berkeley 1877&quot;&gt;{{cite journal |author=Berkeley MJ. |title=Enumeration of the fungi collected during the Expedition of H.M.S. 'Challenger', 1874–75. (Third notice) |journal=Botanical Journal of the Linnean Society |year=1877 |volume=16 |issue=89 |pages=38–54 |doi=10.1111/j.1095-8339.1877.tb00170.x|url=https://zenodo.org/record/1433039 }}&lt;/ref&gt;
 
 &lt;ref name=&quot;Boels 2014&quot;&gt;{{cite journal |author1=Boels D |author2=Landreau A |author3=Bruneau C |author4=Garnier R |author5=Pulce C |author6=Labadie M |author7=de Haro L |author8=Harry P. |title=Shiitake dermatitis recorded by French Poison Control Centers – New case series with clinical observations |journal=Clinical Toxicology |year=2014 |volume=52 |issue=6 |pages=625–8 |doi=10.3109/15563650.2014.923905 |pmid=24940644}}&lt;/ref&gt;
 
 &lt;ref name=&quot;Chang 2013&quot;&gt;{{cite book |author1=Chang TS |author2=Hayes WA. |title=The Biology and Cultivation of Edible Mushrooms |url=https://books.google.com/books?id=-yngBAAAQBAJ&amp;pg=PA470 |year=2013 |publisher=Elsevier Science |isbn=978-1-4832-7114-9 |page=470}}&lt;/ref&gt;
 
 &lt;ref name=&quot;Coates 2004&quot;&gt;{{cite book |author=Wasser S. |editor1=Coates PM |editor2=Blackman M |editor3=Cragg GM |editor4=White JD |editor5=Moss J |editor6=Levine MA. |chapter=Shiitake (''Lentinula edodes'') |title=Encyclopedia of Dietary Supplements |chapter-url=https://books.google.com/books?id=Sfmc-fRCj10C&amp;pg=PA653 |year=2004 |publisher=CRC Press |isbn=978-0-8247-5504-1 |pages=653–64}}&lt;/ref&gt;
 
 &lt;ref name=&quot;Halpern 2007&quot;&gt;{{cite book |author=Halpern GM. |title=Healing Mushrooms |url=https://books.google.com/books?id=FlrpouUh740C&amp;pg=PA48 |year=2007 |publisher=[[Square One Publishers]] |isbn=978-0-7570-0196-3 |page=48}}&lt;/ref&gt;
 
 &lt;ref name=Herault2010&gt;{{cite journal |author1=Hérault M |author2=Waton J |author3=Bursztejn AC |author4=Schmutz JL |author5=Barbaud A. |title=Shiitake dermatitis now occurs in France |journal=Annales de Dermatologie et de Vénéréologie |year=2010 |volume=137 |issue=4 |pages=290–3 |pmid=20417363 |doi=10.1016/j.annder.2010.02.007}}&lt;/ref&gt;
 
 &lt;ref name=&quot;Pegler 1976&quot;&gt;{{cite journal |author=Pegler D. |title=The classification of the genus ''Lentinus'' Fr. (Basidiomycota) |journal=Kavaka |year=1975 |volume=3 |pages=11–20}}&lt;/ref&gt;
 
 &lt;ref name=&quot;Vane 2003a&quot;&gt;{{cite journal |author1=Vane CH |author2=Drage TC |author3=Snape CE. |year=2003 |title=Biodegradation of oak (''Quercus alba'') wood during growth of the Shiitake mushroom (''Lentinula edodes''): A molecular approach |journal=Journal of Agricultural and Food Chemistry |volume=51 |issue=4 |pages=947–956 |pmid=12568554 |doi=10.1021/jf020932h}}&lt;/ref&gt;
 
 &lt;ref name=&quot;Vane 2003b&quot;&gt;{{cite journal |author=Vane CH. |year=2003 |title=Monitoring decay of black gum wood (''Nyssa sylvatica'') during growth of the Shiitake mushroom (''Lentinula edodes'') using diffuse reflectance infrared spectroscopy |journal=Applied Spectroscopy |volume=57 |issue=5 |pages=514–517 |pmid=14658675 |doi=10.1366/000370203321666515}}&lt;/ref&gt;
 
 &lt;ref name=&quot;urlFungorum synonymy: Lentinula edodes&quot;&gt;{{cite web |title=GSD Species Synonymy: ''Lentinula edodes'' (Berk.) Pegler |url=http://www.speciesfungorum.org/GSD/GSDspecies.asp?RecordID=316467 |publisher=Species Fungorum. CAB International |accessdate=2015-03-09}}&lt;/ref&gt;
 
 &lt;ref name=&quot;Welbaum 2015&quot;&gt;{{cite book |author=Welbaum GE. |title=Vegetable Production and Practices |url=https://books.google.com/books?id=zq4tBgAAQBAJ&amp;pg=PA445 |year=2015 |publisher=CAB International |isbn=978-1-78064-534-6 |page=445}}&lt;/ref&gt;
 
 }}
 
 ===மேலும் படிக்க===
 *{{cite book  |ref=harv|last=Stamets|first=P.|title=Growing Gourmet and Medicinal Mushrooms |url=https://archive.org/details/growinggourmetme0000stam|edition=3rd |publisher=Ten Speed Press |location=Berkeley, California |year=2000 |isbn=978-1-58008-175-7}}
 
 [[பகுப்பு:மரசுமியாசியே]]
 [[பகுப்பு:ஆசியத் தாயகப் பூஞ்சைகள்]]
 [[பகுப்பு:சீன உண்ணும் பூஞ்சைகள்]]
 [[பகுப்பு:உண்ணும் பூஞ்சைகள்]]
 [[பகுப்பு:யப்பானிய உணவுகள்]]