மகாராட்டிரம்
{{Infobox settlement
 | name = மகாராட்டிரா
 | native_name = &lt;!-- Please do not add any Indic script in this infobox, per WP:INDICSCRIPT policy. --&gt;
 | native_name_lang = 
 | image_skyline = {{Photomontage|
 | photo1a                         = Mahabaleshwar Pratapgad 023.jpg
 | photo1b                         = Mumbai Train Station.jpg
 | photo2a                         = Ajanta Padmapani.jpg 
 | photo2b                         = 1 view from rocky hill from which Kailasha temple is carved, Ellora Caves India.jpg  
 | photo3a                         = Gateway of India at night.jpg
 | photo3b                         = Shiva Trimurti @ Elephanta Caves.jpg
 | photo4a                         = Entrance to Shaniwar wada.jpg
 | photo4b                         = Hazur Sahib, Nanded, Maharashtra, September 2012.jpg
 | spacing                         = 2
 | position                        = centre
 | size                            = 300
 | border                          = 0
 | color                           = white 
 | foot_montage                    = ''மேலிருந்து இட-வலமாக:'' மேற்கு தொடர்ச்சி மலையில் அமைந்துள்ள பிரதாப்கட் கோட்டை, [[சத்திரபதி சிவாசி தொடருந்து நிலையம்]], [[அஜந்தா குகைகள்|அசந்தா குகைகளில்]] உள்ள  [[அவலோகிதர்|அவலோகிதரின்]] ஓவியங்கள், [[எல்லோரா]]வில் உள்ள [[எல்லோரா கைலாசநாதர் கோவில்|கைலாசநாதர் கோவில்]], [[இந்தியாவின் நுழைவாயில் (மும்பை)]], [[எலிபண்டா குகைகள்|எலிபண்டா குகைகளில்]] உள்ள [[மும்மூர்த்திகள்]] சிலை, [[சனிவார்வாடா]] கோட்டை மற்றும் ஆசூர் சாகிப் நாந்தேத்}}
 | image_blank_emblem = [[File:Seal of Maharashtra.png|center|150px]]
 | blank_emblem_type = {{align|center|சின்னம்}}
 | image_map = IN-MH.svg
 | map_alt = 
 | map_caption = இந்தியாவில் மகாராட்டிராவின் அமைவிடம்
 | image_map1 = 
 | map_caption1 = 
 | coordinates = {{coord|18.97|72.820|region:IN-MH_type:adm1st|display=inline,title}}
 | coor_pinpoint = மும்பை
 | coordinates_footnotes = 
 | subdivision_type = [[நாடு]]
 | subdivision_name = {{flag|India}}
 | established_title = உருவாக்கம்
 | established_date = 1 மே 1960
 | seat_type = தலைநகரங்கள்
 | seat = [[மும்பை]]&lt;br /&gt;[[நாக்பூர்]]&lt;ref&gt;[https://www.dailypioneer.com/nation/monsoon-session--to-start-in-mahas-winter-capital-nagpur-from-july-4.html Monsoon session to start in Maha’s winter Capital Nagpur from July 4]&lt;/ref&gt;
 | parts_type = மாவட்டங்கள்
 | parts_style = para
 | p1 = 36
 | government_footnotes = 
 | governing_body = மகாராட்டிர அரசு
 | leader_title = [[மகாராஷ்டிரா ஆளுநர்களின் பட்டியல்|ஆளுநர்]]
 | leader_name = [[பகத்சிங் கோசியாரி]]
 | leader_title1 = [[மகாராட்டிரா முதலமைச்சர்களின் பட்டியல்|முதலமைச்சர்]]
 | leader_name1 = [[ஏக்நாத் சிண்டே]]
 | leader_title2 = 
 | leader_name2 = 
 | unit_pref = Metric&lt;!-- or US or UK --&gt;
 | area_total_km2 = 307713
 | area_rank = 3-ஆவது
 | area_note = 
 | elevation_footnotes = 
 | elevation_m = 
 | population_total = 112,372,972
 | population_as_of = 2011
 | population_footnotes = &lt;ref name=&quot;GOI_2011&quot;&gt;{{cite web|title=census of india |url=http://www.censusindia.gov.in/2011-prov-results/prov_data_products.html/ |website=[[இந்திய மக்கள் தொகை கணக்கெடுப்பு, 2011]] |publisher=[[இந்திய அரசு]] |date=31 March 2011 |accessdate=6 April 2011 |url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110403034618/http://www.censusindia.gov.in/2011-prov-results/prov_data_products.html |archivedate=3 April 2011 }}&lt;/ref&gt;
 | population_density_km2 = auto
 | population_rank = 2-ஆவது
 | population_demonym = மகாராட்டியர்&lt;!-- Please do not change this to 'Marathi', since that is an ethnicity. Other Maharashtrian ethnicities include Konkani people, Gondi people, Khandeshi people, etc. --&gt;
 | timezone1 = [[இந்திய சீர் நேரம்|இ.சீ.நே.]]
 | utc_offset1 = +05:30
 | area_code = 
 | area_code_type = [[UN/LOCODE]]
 | iso_code = IN-MH
 | demographics_type1 = GDP
 | demographics1_footnotes = &lt;ref name=&quot;prs-analysis-1819&quot;&gt;{{cite web|title=Maharashtra Budget Analysis 2019–19|url=http://www.prsindia.org/uploads/media/State%20Budget%202018-19/Maharashtra%20Budget%20Analysis%202018-19.pdf|website=PRS Legislative Research|accessdate=2 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180315003728/http://www.prsindia.org/uploads/media/State%20Budget%202018-19/Maharashtra%20Budget%20Analysis%202018-19.pdf|archive-date=15 March 2018|url-status=dead|df=dmy-all}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;economic-survey-1718&quot;&gt;{{cite web |title=Economic Survey of Maharashtra 2017–18 |url=https://mahades.maharashtra.gov.in/files/publication/ESM_17_18_eng.pdf|publisher=Directorate of Economics and Statistics, Planning Department, Government of Maharashtra, India |accessdate=16 June 2018 |page=20 |date=|format=PDF}}&lt;/ref&gt;
 | demographics1_title1 = [[உள்நாட்டு ஒட்டுமொத்த உற்பத்தி அடிப்படையில் இந்திய மாநிலங்கள்|மொத்தம்]] {{nobold|(2018–19)}}
 | demographics1_info1 = {{INRConvert|27.96|lc}}
 | demographics1_title2 = [[தனிநபர் மொத்த உள்நாட்டு உற்பத்தி அடிப்படையில் இந்திய மாநிலங்கள் பட்டியல்|தலைக்கு]] {{nobold|(2017–18)}}
 | demographics1_info2 = {{INRConvert|180596}}
 | registration_plate = [[List of RTO districts in India#MH—Maharashtra|MH]]
 | blank_name_sec1 = {{nowrap|அலுவல்முறை மொழிகள்}}
 | blank_info_sec1 = [[மராத்தி]]&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.lawsofindia.org/pdf/maharashtra/1965/1965MH5.pdf|title=The Maharashtra Official Languages Act, 1964; Amendment Act, 2015|last=|first=|date=|website=lawsofindia.org|access-date=}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=nclmanurep2010&gt;{{cite web |url = http://www.nclm.nic.in/shared/linkimages/NCLM52ndReport.pdf |title = Report of the Commissioner for linguistic minorities: 52nd report (July 2014 to June 2015) |pages = 34–35 |publisher = Commissioner for Linguistic Minorities, Ministry of Minority Affairs, Government of India |accessdate = 16 February 2016 |df = dmy-all |archiveurl = https://web.archive.org/web/20171228171523/http://www.nclm.nic.in/shared/linkimages/NCLM52ndReport.pdf |archivedate = 28 December 2017}}&lt;/ref&gt;
 | blank_name_sec2 = [[மனித மேம்பாட்டுச் சுட்டெண்|HDI]] {{nobold|(2017)}}
 | blank_info_sec2 = {{increase}} 0.695&lt;ref name=&quot;GlobalDataLab&quot;&gt;{{Cite web|url=https://hdi.globaldatalab.org/areadata/shdi/|title=Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab|website=hdi.globaldatalab.org|language=en|access-date=2018-09-13}}&lt;/ref&gt; ({{color|#fc0|medium}}) · [[இந்திய மாநில மற்றும் பிரதேசங்களின் மனித வளர்ச்சி சுட்டெண் தரவரிசைப் பட்டியல்|15-ஆவது]]
 | blank1_name_sec2 = [[இந்தியாவில் படிப்பறிவு|படிப்பறிவு]] {{nobold|(2011)}}
 | blank1_info_sec2 = 82.34%&lt;ref name=&quot;pc-census2011&quot;&gt;{{cite web |title=Census 2011 (Final Data) - Demographic details, Literate Population (Total, Rural &amp; Urban) |url=http://planningcommission.gov.in/data/datatable/data_2312/DatabookDec2014%20307.pdf |website=planningcommission.gov.in |publisher=Planning Commission, Government of India |accessdate=3 October 2018}}&lt;/ref&gt;
 | blank2_name_sec2 = பால் விகிதம் {{nobold|(2011)}}
 | blank2_info_sec2 = 929 [[பெண் (பால்)|♀]]/1000 [[ஆண் (பால்)|♂]]&lt;ref name=&quot;pc-census2011&quot;/&gt;
 | website = {{URL|https://www.maharashtra.gov.in}}
 | footnotes = {{ref|cap|†}}The [[Bombay State|State of Bombay]] was split into two States i.e. Maharashtra and Gujarat by the ''Bombay Reorganisation Act 1960''&lt;ref&gt;{{cite book|title=The Bombay Reorganisation Act 1960|url=https://books.google.com/books/about/The_Bombay_Reorganisation_Act_1960_11_of.html?id=3U_VAAAAMAAJ|access-date=23 May 2015|last1=Ministry of Law, Government of India|year=1960}}&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;{{ref|cap|††}} Common high court
 | type = [[இந்தியாவின் மாநிலங்களும் ஆட்சிப்பகுதிகளும்|மாநிலம்]]
 | leader_title3 = சட்டமன்றம்
 | leader_name3 = ஈரவை&lt;br /&gt; சட்டமன்ற மேலவை 78 &lt;br /&gt; சட்டமன்ற பேரவை 288
 }}
 '''மகாராட்டிரம்''' ({{lang-mr|महाराष्ट्र}} ''{{IAST|Mahārāṣṭra}}'', [[உதவி:IPA|ஒலிப்பு]]: {{audio|Maharashtra.ogg|[மகாராஷ்ட்ரா]}}) [[இந்தியா]]வின் மேற்குப் பகுதியில் அமைந்த மாநிலமாகும். மகாராட்டிரம் தன் எல்லைகளாக மேற்கே [[அரபிக்கடல்]], வடமேற்கில் [[குசராத்]] மற்றும் ஒன்றிய [[ஒன்றியப் பகுதி (இந்தியா)|ஆட்சிப் பகுதிகளாகிய]]  [[தாத்ரா மற்றும் நகர் அவேலி]], வடகிழக்கில் [[மத்தியப் பிரதேசம்]], கிழக்கில் [[சத்தீசுக்கர்]], தெற்கில் [[கருநாடகம்]], தென்கிழக்கில் [[தெலுங்கானா]] மற்றும் தென்மேற்கில் [[கோவா (மாநிலம்)|கோவாவையும்]] கொண்டுள்ளது. இம்மாநிலத்தின் நிலப்பரப்பு (307,731 ச.கி.மீ. / 118,816 ச மைல்) இந்தியாவின் மொத்த நிலப்பரப்பில் 9.84% ஆகும். இம்மாநிலத்தின் தலைநகர் [[மும்பை]], நாட்டின் மிகப்பெரிய நகரங்களில் ஒன்றானதும் மற்றும் பொருளாதாரத் தலைநகரமாக விளங்குவதுமாகும். [[புனே|புணே]] மற்றும் [[நாக்பூர்]] மற்ற பெரிய நகரங்களாகும். இம்மாநிலம் பரப்பளவில் மூன்றாவது பெரிய மாநிலமாகவும் மக்கள்தொகையில் இரண்டாவது பெரிய மாநிலமாகவும் விளங்குகிறது.
 
 முதல் மாநில சீரமைப்பு குழுவின் பரிந்துரைப்படி தற்போதைய மகாராட்டிர மாநிலம் மே 1, 1960-இல் (மகாராட்டிர தினமாக கொண்டாடப்படுகிறது) உருவானது. மராத்தி மொழி பெரும்பான்மையாகப் பேசும்  முந்தைய [[மும்பை மாகாணம்|பாம்பே]], தக்கண் மாநிலம் மற்றும் விதர்பா பகுதிகள் இணைக்கப்பட்டு உருவாக்கப்பட்டது.
 
 மகாராட்டிரம் இந்தியாவின் செல்வவள மிக்க மாநிலங்களில் ஒன்றாகும். 2005-06-ஆம் ஆண்டில் நாட்டின் தொழில் உற்பத்தியில் 15%- உம், [[மொத்த உள்நாட்டு உற்பத்தி]]யில் 13.2%-உம் பங்களிக்கிறது.&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.maharashtraweb.com/Government/intro.asp |title=Introduction to Maharashtra Government |publisher=Maharashtraweb.com |date= |accessdate=2008-10-31 |archive-date=2008-07-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080723234002/http://www.maharashtraweb.com/Government/intro.asp |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www1.worldbank.org/wbiep/decentralization/saslib/urban%20reforms.ppt ]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.worldbank.org.in/WBSITE/EXTERNAL/COUNTRIES/SOUTHASIAEXT/INDIAEXTN/0,,contentMDK:20951183~pagePK:141137~piPK:141127~theSitePK:295584,00.html |title=India - Maharashtra |publisher=Worldbank.org.in |date= |accessdate=2008-10-31 |archive-date=2012-02-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120213182416/http://www.worldbank.org.in/WBSITE/EXTERNAL/COUNTRIES/SOUTHASIAEXT/INDIAEXTN/0,,contentMDK:20951183~pagePK:141137~piPK:141127~theSitePK:295584,00.html |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://mospi.nic.in/6_gsdp_cur_9394ser.htm GDP of Indian states]&lt;/ref&gt;
 
 == பிரிவுகள் ==
 மகாராட்டிரா ஏழு மண்டலங்களாகப் பிரிக்கப்பட்டுள்ளன. அவை [[ஔரங்காபாத் மண்டலம்]], [[புணே மண்டலம்]], [[அமராவதி மண்டலம்]], [[கொங்கண் மண்டலம்]], [[நாக்பூர் மண்டலம்]], [[நாசிக் மண்டலம்]], [[நாந்தெட் மண்டலம்]] ஆகியனவாகும்.இவை அரசாண்மைக்கு  பிரிக்கப்பட்ட வருமானத்துறை பிரிவுகளாகும். 
 நிலப்பரப்பு, அரசியல் உணர்வுகள் மற்றும் வரலாற்றின் அடிப்படையில் இவை ஐந்து பிரிவுகளாகும்.
 
 # [[விதர்பா]] ([[நாக்பூர் மண்டலம்|நாக்பூர்]] மற்றும் [[அமராவதி மண்டலம்|அமராவதி]] மண்டலங்கள்), 
 # மராத்வாடா ([[ஔரங்காபாத் மண்டலம்]]), 
 #வட மகாராட்டிரம் அல்லது காந்தேஷ் ([[நாசிக் மண்டலம்]]), 
 #மேற்கு மகாராட்டிரம் அல்லது தேஷ் ([[புணே மண்டலம்]]), 
 #கொங்கண் ([[கொங்கண் மண்டலம்]]).
 
 ==நிர்வாகம்==
 3,07,713 சதுர கிலோ மீட்டர் பரப்பளவு கொண்ட மகாராஷ்டிர மாநிலத்தை நிர்வாக வசதிக்காக அமராவதி கோட்டம், கொங்கண் கோட்டம், அவுரங்காபாத் கோட்டம்,  நாக்பூர் கோட்டம், புணே கோட்டம் மற்றும்  நாசிக் கோட்டம் என ஆறு கோட்டங்களாகவும்; 36 மாவட்டங்களாகவும் பிரிக்கப்பட்டுள்ளது. அவை:
 
 ===அமராவதி கோட்டத்தின் மாவட்டங்கள்===
 # [[அகோலா மாவட்டம்|அகோலா]]
 # [[அமராவதி மாவட்டம்|அமராவதி]]
 # [[புல்டாணா மாவட்டம்|புல்டாணா]]
 # [[வாசிம் மாவட்டம்|வாசிம்]]
 # [[யவத்மாள் மாவட்டம்|யவத்மாள்]]
 
 ===கொங்கண் கோட்டத்தின் மாவட்டங்கள்===
 # [[மும்பை மாவட்டம்|மும்பை]]
 #  [[மும்பை புறநகர் மாவட்டம்|மும்பை புறநகர்]]
 # [[பால்கர் மாவட்டம்|பால்கர்]]
 #  [[ராய்கட் மாவட்டம்|ராய்கட்]]
 #  [[ரத்னகிரி மாவட்டம்|ரத்னகிரி]]
 # [[சிந்துதுர்க் மாவட்டம்|சிந்துதுர்க்]]
 #  [[டாணே மாவட்டம்|தானே]]
 
 ===அவுரங்காபாத் கோட்டத்தின் மாவட்டங்கள்===
 #  [[அவுரங்காபாத் மாவட்டம், மகாராட்டிரம்|அவுரங்காபாத்]]
 #  [[பீடு மாவட்டம்|பீடு]]
 # [[ஹிங்கோலி மாவட்டம்|ஹிங்கோலி]]
 # [[ஜால்னா மாவட்டம்|ஜால்னா]]
 # [[லாத்தூர் மாவட்டம்|லாத்தூர்]]
 #  [[நாந்தேட் மாவட்டம்|நாந்தேடு]]
 #  [[உஸ்மானாபாத் மாவட்டம்|உஸ்மானாபாத்]]
 #  [[பர்பணி மாவட்டம்|பர்பணி]]
 
 ===நாக்பூர் கோட்டத்தின் மாவட்டங்கள்===
 # [[பண்டாரா மாவட்டம்|பண்டாரா]]
 # [[சந்திரபூர் மாவட்டம்|சந்திரப்பூர்]]
 #  [[கட்சிரோலி மாவட்டம்|கட்சிரோலி]]
 # [[கோந்தியா மாவட்டம்|கோந்தியா]]
 #  [[நாக்பூர் மாவட்டம்|நாக்பூர்]]
 #  [[வர்தா மாவட்டம்|வர்தா]]
 
 ===நாசிக் கோட்டத்தின் மாவட்டங்கள்===
 #  [[அகமதுநகர் மாவட்டம்|அகமதுநகர்]]
 # [[துளே மாவட்டம்|துளே]]
 #  [[ஜள்காவ் மாவட்டம்|ஜள்காவ்]]
 #  [[நந்துர்பார் மாவட்டம்|நந்துர்பார்]]
 # [[நாசிக் மாவட்டம்|நாசிக்]]
 
 ===புணே கோட்டத்தின் மாவட்டங்கள்===
 #  [[கோல்ஹாப்பூர் மாவட்டம்|கோலாப்பூர்]]
 # [[புனே மாவட்டம்|புனே]]
 #  [[சாங்குலி மாவட்டம்|சாங்க்லி]]
 #  [[சாத்தாரா மாவட்டம்|சாத்தாரா]]
 #  [[சோலாப்பூர் மாவட்டம்|சோலாப்பூர்]]
 
 ===மாநகராட்சிகள்===
 {{refbegin|2}}
 # [[அகமத்நகர்]]
 # [[அகோலா]]
 # [[அமராவதி (மகாராட்டிரம்)|அமராவதி]]
 # [[பிவண்டி]]
 # [[சந்திரப்பூர்]]
 # [[துளே]]
 # [[ஜல்கான்]]
 # [[கோலாப்பூர்]]
 # [[லாத்தூர்]]
 # [[மாலேகான்]]
 # [[மிரா-பியாந்தர்]]
 # [[நான்தேட்]]
 # [[பர்பணி]]
 # [[சாங்கலி]]
 # [[சோலாப்பூர்]]
 # [[உல்லாஸ்நகர்]]
 {{refend}}
 
 == மக்கள் தொகையியல்==
 [[இந்திய மக்கள் தொகை கணக்கெடுப்பு, 2011|2011 ஆம் ஆண்டு இந்திய மக்கள் தொகை கணக்கெடுப்பின்]] படி 307,713 சதுர கிலோ மீட்டர் பரப்பளவு கொண்ட மகாராஷ்டிர மாநிலத்தின் மொத்த மக்கள் தொகை 112,374,333 ஆக உள்ளது. நகரங்களில் 45.22% மக்களும், கிராமப்புறங்களில் 54.78% மக்களும் வாழ்கின்றனர். கடந்த பத்தாண்டுகளில் மக்கள்தொகை வளர்ச்சி  விகிதம் 15.99%  உயர்ந்துள்ளது. மக்கள்தொகையில் 58,243,056 ஆண்களும்   மற்றும் 54,131,277  பெண்களும் உள்ளனர். [[பாலின விகிதம்]] ஆயிரம் ஆண்களுக்கு  பெண்கள் 929 வீதம் உள்ளனர். [[மக்கள் தொகை அடர்த்தி]] ஒரு சதுர கிலோ மீட்டரில் 365 பேர் வீதம் வாழ்கின்றனர். இம்மாநிலத்தின் சராசரி  படிப்பறிவு 82.34%  ஆகவும், ஆண்களின் படிப்பறிவு 88.38% ஆகவும், பெண்களின் படிப்பறிவு 75.87% ஆகவும் உள்ளது. ஆறு வயதிற்குட்பட்ட குழந்தைகளின் எண்ணிக்கை 13,326,517 ஆக உள்ளது. நகர்புறங்களில் மக்களும், கிராமப்புறங்களில் மக்களும் வாழ்கின்றனர்.&lt;ref&gt;http://www.census2011.co.in/census/state/maharashtra.html&lt;/ref&gt; இம்மாநில மக்கள் தொகையில் [[பில் மக்கள்|பில் பழங்குடி மக்கள்]]  தொகை 18,18,792  ஆக உள்ளது.
 
 ===சமயம்===
 இம்மாநிலத்தில் [[இந்து|இந்து சமயத்தவரின்]] மக்கள் தொகை  89,703,057  (79.83 %) ஆகவும், [[இசுலாம்|இசுலாமியர்]] மக்கள் தொகை 12,971,152  (11.54 %)  ஆகவும், [[கிறித்தவம்|கிறித்தவ]] சமயத்தினரின் மக்கள் தொகை  1,080,073  (0.96 %) ஆகவும், [[சீக்கியம்|சீக்கிய சமய]] மக்கள் தொகை 223,247   (0.20 %)  ஆகவும், [[சமணம்|சமண சமய]] மக்கள் தொகை 1,400,349  (1.25 %) ஆகவும், [[பௌத்தம்|பௌத்த சமய]] மக்கள் தொகை 6,531,200  (5.81 %)  ஆகவும், பிற [[சமயம்|சமயத்து]] மக்கள் தொகை 178,965 (0.16%) ஆகவும் மற்றும் [[சமயம்]] குறிப்பிடாதவர்கள் மக்கள் தொகை 286,290  (0.25%)  ஆகவும் உள்ளது.
 
 ===மொழி===
 இம்மாநிலத்தின் ஆட்சி மொழியான [[மராட்டி|மராட்டியுடன்]], [[குஜராத்தி]], [[பார்சி மக்கள்|பார்சி மொழி]], [[கன்னடம்]], [[இந்தி]], [[உருது]] மற்றும் [[கொங்கணி]] ஆகிய மொழிகள் பேசப்படுகின்றன.
 
 ===பத்து இலட்சம் மக்களுக்கு மேல் வாழும் நகரங்கள்===
 {{refbegin|2}}
 # [[மும்பை]]
 # [[புனே]]
 # [[நாக்பூர்]]
 # [[தானே]]
 # [[பிம்பிரி-சிஞ்ச்வடு]]
 # [[நாசிக்]]
 # [[கல்யாண்-டொம்பிவலி]]
 # [[வசாய்-விரர்]]
 # [[நவி மும்பை]]
 # [[அவுரங்காபாத், மகாராட்டிரம்|அவுரங்காபாத்]]
 {{refend}}
 
 ==சுற்றுலா மற்றும் ஆன்மிகத் தலங்கள்==
 [[படிமம்:Ajanta (63).jpg|thumb|right|[[அஜந்தா குகைகள்]]]]
 # [[அஜந்தா குகைகள்]]
 # [[எல்லோரா]]
 # [[எலிபண்டா குகைகள்]]
 # [[தடோபா தேசியப் பூங்கா]]
 # [[சண்டோலி தேசியப் பூங்கா]]
 # [[கிரிஸ்னேஸ்வரர் கோயில், ஔரங்கபாத்|கிரிஸ்னேஸ்வரர் கோயில்]]
 # [[திரிம்பகேஸ்வரர் கோயில், நாசிக்|திரிம்பகேஸ்வரர் கோயில்]]
 # [[பீமாசங்கர் கோயில்]] 
 # [[மகாலக்ஷ்மி கோவில், கோல்ஹாபூர்|மகாலெட்சுமி கோயில்]]
 # [[சனி சிங்கனாப்பூர்]]
 # [[விட்டலர்]]
 # [[சீரடி]]
 
 == மேற்கோள்கள் ==
 {{Reflist}}
 ==வெளி இணைப்புகள்==
 {{Sister project links|voy=Maharashtra}}
 ; அரசாங்கம்
 * {{official website}} 
 * [https://www.maharashtratourism.gov.in/ Official tourism site] 
 ; பொது தகவல்கள்  
 * {{Britannica|357937|Maharashtra}}   
 * {{curlie|Regional/Asia/India/Maharashtra|Maharashtra}} 
 
 {{மகாராட்டிரம்}}
 {{Authority control}}
 
 {{இந்தியா}}
 
 [[பகுப்பு:மகாராட்டிரம்| ]]