துங்கர்பூர் மாவட்டம்
[[File:Dungarpur in Rajasthan (India).svg|400px|thumb|[[இராஜஸ்தான்]] மாநிலத்தில்  டுங்கர்பூர் மாவட்டத்தின் அமைவிடம்]]
 
 '''துங்கர்பூர் மாவட்டம்''' (Dungarpur District)  மேற்கு [[இந்தியா]]வில் அமைந்துள்ள [[இராஜஸ்தான்]] மாநிலத்தின் 33 மாவட்டங்களில் ஒன்றாகும். இம்மாவட்டத் தலைமையிட நகரம் '''[[துங்கர்பூர்]]''' ஆகும்.
 இராஜஸ்தான் மாநிலத்தின்  பகுதியில் அமைந்த இம்மாவட்டம் [[உதய்பூர்]] கோட்டத்தில் உள்ளது. [[பிரித்தானிய இந்தியா]]வின் ஆட்சியில் இம்மாவட்டத்தின் பகுதிகளை [[துங்கர்பூர் சமஸ்தானம்]] ஆட்சி செய்தது.
 
 ==வரலாறு==
 {{main|பில் மக்கள்|துங்கர்பூர் சமஸ்தானம்}}
 
 துங்கர்பூர் பகுதியை கி பி 12-ஆம் நூற்றாண்டில் [[ராஜ்புத்|இராஜபுத்திரர்களால்]] வெல்லப்படும் வரை, கி மு 4000 ஆண்டிற்கு முன்னர் துங்கர்பூர் பகுதியில் [[பில் மக்கள்|பில் பழங்குடி மக்களால்]] நிறைந்திருக்கப் பெற்றிருந்தது.&lt;ref&gt;{{Cite journal|author=Vaughan, Keith |year=2009 |title=Faces of India|journal=PSA Journal|volume=75|issue=10|pages=26&amp;ndash;29, page 27 }}&lt;/ref&gt; 
 மேவார் இராஜபுத்திர மன்னர் சமந்து சிங் என்பவர் டுங்கர்பூர் அரசை 1197-இல் நிறுவினார்.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Dungarpur (Princely State) |publisher=[[Queensland University]] |url=http://www.uq.net.au/~zzhsoszy/ips/d/dungarpur.html |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110905003655/http://www.uq.net.au/~zzhsoszy/ips/d/dungarpur.html |archivedate=5 September 2011 |url-status=dead}}&lt;/ref&gt; பில் மக்கள் இப்பகுதியில் பெரும்பாண்மை மக்களாகவே உள்ளனர்.&lt;ref&gt;{{harvnb|Fattori|2012|pages=141–143}}&lt;/ref&gt;
 
 ==அமைவிடம்==
 இராஜஸ்தான் மாநிலத்தின் தென் பகுதியில்,  [[குஜராத்]] மாநில எல்லையை ஒட்டி அமைந்த டுங்கர்பூர் மாவட்டத்தின் வடக்கிலும், வடகிழக்கிலும் [[உதய்பூர் மாவட்டம்]], தென்கிழக்கில் [[பான்ஸ்வாரா மாவட்டம்]], தெற்கில் குஜராத் மாநிலத்தின் [[தகோத் மாவட்டம்]], தென்மேற்கில் [[பஞ்சமகால் மாவட்டம்]], மேற்கில் [[சபர்கந்தா மாவட்டம்]] எல்லைகளாக அமைந்துள்ளது.
 
 ==மாவட்ட நிர்வாகம்==
 டுங்கர்பூர் மாவட்டம் அஸ்பூர், டுங்கர்பூர், சக்வாரா, சிமல்வாரா, பிச்சிவாரா என ஐந்து [[வருவாய் வட்டம்|வருவாய் வட்டங்களையும்]];&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Tehsil Map of Dungarpur|publisher=Maps of India |url=http://www.mapsofindia.com/maps/rajasthan/tehsil/dungarpur.html |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140223082747/http://www.mapsofindia.com/maps/rajasthan/tehsil/dungarpur.html |archivedate=23 February 2014|url-status=}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Panchayat Samiti - Rajasthan|publisher=Directorate of Census Operations, Rajasthan |url=http://www.rajcensus.gov.in/other/ps.pdf}}&lt;/ref&gt; டுங்கர்பூர் மற்றும் சக்வாரா என இரண்டு [[நகராட்சி]] மன்றங்களையும்; 976 கிராமங்களையும் கொண்டுள்ளது.&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Sociology of Dungarpur District |publisher=Directorate of Economics and Statistics, Government of Rajasthan|url=http://www.statistics.rajasthan.gov.in/socio_Dungarpur.aspx |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140820093943/http://statistics.rajasthan.gov.in/socio_Dungarpur.aspx |archivedate=20 August 2014 |url-status=}}&lt;/ref&gt;
 
 ==பொருளாதாரம்==
 இந்தியாவில் பொருளாதாரத்தில் மிகவும் பின் தங்கிய 250 [[மாவட்டம் (இந்தியா)|மாவட்டங்களில்]] ஒன்றாக  இம்மாவட்டத்தையும் 2006-ஆம் ஆண்டில் [[இந்திய அரசு]] அறிவித்துள்ளது. எனவே இம்மாவட்டத்தின் ஊராக வளர்ச்சித் திட்டங்களுக்கு இந்திய அரசின் பஞ்சாயத்து ராஜ் அமைச்சகம் ஆண்டு தோறும் நிதியுதவி வழங்குகிறது.&lt;ref name=brgf&gt;{{cite web|author=Ministry of Panchayati Raj|date=September 8, 2009|title=A Note on the Backward Regions Grant Fund Programme|publisher=National Institute of Rural Development|url=http://www.nird.org.in/brgf/doc/brgf_BackgroundNote.pdf|accessdate=September 27, 2011|archive-date=ஏப்ரல் 5, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120405033402/http://www.nird.org.in/brgf/doc/brgf_BackgroundNote.pdf|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;
 
 == மக்கள் தொகையியல்==
 [[இந்திய மக்கள் தொகை கணக்கெடுப்பு, 2011|2011 ஆம் ஆண்டு இந்திய மக்கள் தொகை கணக்கெடுப்பின்]] படி இம்மாவட்டத்தின் மொத்த மக்கள் தொகை 1,388,552  ஆக உள்ளது. கிராமப்புறங்களில் 93.61% மக்களும்;  நகரப்புறங்களில் 6.39% மக்களும் வாழ்கின்றனர். கடந்த பத்தாண்டுகளில் (2001-2011) மக்கள் தொகை வளர்ச்சி   விகிதம் 25.36%  ஆக உயர்ந்துள்ளது. மக்கள் தொகையில் 696,532 ஆண்களும்; 692,020 பெண்களும் உள்ளனர். ஆயிரம் ஆண்களுக்கு 994  பெண்கள் என்ற விகிதத்தில் [[பாலின விகிதம்]] உள்ளது. 3,770  சதுர கிலோ மீட்டர் பரப்பளவு கொண்ட இம்மாவட்டத்தின் [[மக்கள் தொகை அடர்த்தி]] ஒரு சதுர கிலோ மீட்டர் பரப்பளவில் 368  மக்கள் வீதம் வாழ்கின்றனர். இம்மாவட்டத்தின் சராசரி  [[படிப்பறிவு]]  59.46 % ஆகவும், ஆண்களின் படிப்பறிவு 72.88 % ஆகவும், பெண்களின் படிப்பறிவு 46.16 % ஆகவும் உள்ளது. ஆறு வயதிற்குட்பட்ட குழந்தைகளின் எண்ணிக்கை 242,239  ஆக உள்ளது. 
 &lt;ref&gt;[http://www.census2011.co.in/census/district/449-dungarpur.html Dungarpur District : Census 2011 data]&lt;/ref&gt;
 
 ===சமயம்===
 இம்மாவட்டத்தில் [[இந்து சமயம்|இந்து சமயத்தவரின்]] மக்கள் தொகை 1,340,065 (96.51 %)  ஆகவும்;     [[இசுலாம்|இசுலாமிய சமய]]  மக்கள் தொகை 28,662  (2.06 %)  ஆகவும்;   [[சமணம்|சமண சமய]] ;  [[கிறித்தவம்|கிறித்தவ]],  [[பௌத்தம்|பௌத்த சமய]] மக்கள் தொகை மிகக் குறைவாகவும் உள்ளது.
 
 ===மொழிகள்===
 [[இராஜஸ்தான்]] மாநிலத்தின் ஆட்சி மொழியான [[இந்தி மொழி|இந்தி மொழியுடன்]],  [[பஞ்சாபி மொழி|பஞ்சாபி]], [[உருது மொழி|உருது]]  மற்றும் [[இராச்சசுத்தானி]], [[மார்வாரி மொழி|மார்வாரி]] போன்ற வட்டார மொழிகளும் இம்மாவட்டத்தில் பேசப்படுகிறது.
 ==இதனையும் காண்க==
 * [[துங்கர்பூர் சமஸ்தானம்]] 
 ==மேற்கோள்கள்==
   {{Reflist}}
 
 ==வெளி இணைப்புகள்==
 * [http://www.dungarpur.rajasthan.gov.in டுங்கர்பூர்  மாவட்ட இணையதளம்]
 * [http://www.dungarpur.in Dungarpur Site - Dungarpur.in ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180809033554/http://dungarpur.in/ |date=2018-08-09 }}
 
 {{Geographic location
 |Centre    = டுங்கர்பூர் மாவட்டம் 
 |North     = [[உதய்பூர் மாவட்டம்]]
 |Northeast = [[உதய்பூர் மாவட்டம்]]
 |East      =[[பான்ஸ்வாரா மாவட்டம்]], [[குஜராத்]]  
 |Southeast = [[பான்ஸ்வாரா மாவட்டம்]], [[குஜராத்]]  
 |South     = [[தாகோத் மாவட்டம்]], [[குஜராத்]] 
 |Southwest = [[பஞ்சமகால் மாவட்டம்]], [[குஜராத்]]
 |West      = [[சபர்கந்தா மாவட்டம்]], குஜராத் 
 |Northwest = 
 }}
 
 {{coord|23|50|59|N|73|43|05|E|region:IN_type:city|display=title}}
 {{Rajasthan}}