Te s t hơi thở c 13 là gì? Lưu ý khi te s t vi khuẩn H P bằng hơi thở

Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi Thạc sĩ, Bác sĩ Trần Thị Vượng - Bác sĩ Vi sinh - Khoa Xét nghiệm - Bệnh viện đa khoa Quốc tế Vinmec Hải Phòng Xét nghiệm U re a (U B T) qua hơi thở là một trong những phương pháp đơn giản, không cần nội soi vẫn cho phép phát hiện nhiễm khuẩn H. p y lo ri ở bệnh nhân. Trong đó, te s t thở C 13 có thể xem là “ tiêu chuẩn vàng ” cho việc phát hiện và đánh giá hiệu quả điều trị H P. 1. Vi khuẩn H P là gì? H. p y lo ri là loại vi khuẩn không chỉ gây nên viêm dạ dày, viêm tá tràng và loét dạ dày ở người mà còn là nguyên nhân gây ung thư dạ dày thể tuyến (ga s tri c a de no ca r c i no ma) và các u ly m pho của mô ly m pho liên quan với màng nhầy (mu co sa - a s so c i a te d ly m phoi d ti s su e ly m pho ma s: MA L T). 2. Te s t hơi thở C 13 là gì? Te s t thở C 13, còn gọi là xét nghiệm hơi thở u re C 13 (13 C - u re a b re a t h te s t: U B T) là kỹ thuật không xâm lấn (non - in va si ve), dựa trên nguyên tắc là người bệnh sẽ được uống 1 viên thuốc hoặc 1 dung dịch có chứa U re a gắn phân tử Ca r bon đồng vị C 13. Nếu có H p trong dạ dày thì H p sẽ tạo ra men u re a se và thủy phân U re a trong thuốc uống vào thành A mo nia c và khí Ca r bo ni c. Khí Ca r bo ni c với phân tử C 13 hoặc C 14 này được hấp thu vào máu và đào thải qua phổi. Khí Ca r bo ni c với phân tử C 13 hoặc C 14 này được hấp thu vào máu và đào thải qua phổi. Người ta sẽ đo lượng C 13 hoặc C 14 thải ra trong hơi thở của người thử, từ đó xác định được vi khuẩn H p có hoạt động (sinh ra u re a se) trong dạ dày không. Khi sử dụng u re C 13 với liều là 1 μC i (0, 2 mL) hòa với 50 mL a c i d c i tri c để uống, một mẫu hơi thở được lấy trước khi uống và một mẫu hơi thở được lấy ở phút thứ 10 - 15 sau khi uống u re C 13, CO 2 sinh ra sẽ được đo bởi máy nhấp nháy lỏng be ta. Kết quả phát hiện nhiễm H. p y lo ri được đánh giá theo số đếm nhấp nháy trong một phút (c p m: co un ts p e r mi nu te) như sau: Giá trị từ 0 - < 25 c p m là (-) tính: bệnh nhân hiện không bị nhiễm H. p y lo ri. Giá trị từ 25 - < 50 c p m là không xác định. Giá trị > 50 c p m là (+) tính: bệnh nhân đang bị nhiễm H. p y lo ri. Ba tháng sau đợt điều trị H. p y lo ri bằng kháng sinh, cần xét nghiệm hơi thở u re C 13: nếu xét nghiệm dương tính: bệnh nhân vẫn đang bị nhiễm H. p y lo ri, điều trị không thành công; nếu âm tính, bệnh nhân hiện không còn bị nhiễm H. p y lo ri, điều trị đã thành công. Te s t thở C 13 được áp dụng phổ biến vì một số ưu điểm sau: Phát hiện nhanh vi khuẩn H P Không cần dùng kĩ thuật nội soi, độ nhạy và độ đặc hiệu cao Dễ kiểm tra sau khi điều trị Giảm thiểu rủi ro sai số khi lấy mẫu Không có tia phóng xạ Đơn giản và tiết kiệm Có thể dùng cho phụ nữ có thai và trẻ em Tiết kiệm thời gian: 30 phút để lấy 2 mẫu hơi thở và 3 phút để phân tích ra kết quả. Mức an toàn cao cho người bệnh và nhân viên Y tế Nhược điểm của te s t hơi thở: Vì phương pháp te s t hơi thở không cần nội soi dạ dày nên chỉ kiểm tra được người thử có nhiễm H p hay không; chứ không quan sát được niêm mạc thực quản, dạ dày và tá trang để đánh giá tình trạng viêm, loét; do đó mà có thể bỏ sót các tổn thương đường tiêu hóa trên như viêm loét dạ dày tá tràng, p o ly p e và các loại u thực quản, dạ dày... Vì vậy mà phương pháp này thường không được chỉ định cho đối tượng có các dấu hiệu nguy hiểm như: nôn hay đại tiện ra máu, đau dạ dày dai dẳng, sụt cân bất thường, chán ăn, ăn không ngon, người lớn tuổi... 3.3. Te s t thở C 13 được chỉ định khi nào? Xét nghiệm hơi thở u re C 13 có thể được chỉ định để sàng lọc các bệnh nhân có biểu hiện rối loạn dạ dày trước khi nội soi và để đánh giá hiệu quả điều trị loại trừ H. p y lo ri: Đau vùng thượng vị Đầy hơi Ợ chua Khó tiêu Buồn nôn,... Xét nghiệm hơi thở u re C 13 còn được chỉ định sau điều trị ba tháng để đánh giá hiệu quả của điều trị diệt H. p y lo ri bằng kháng sinh mà không cần phải nội soi dạ dày để sinh thiết làm te s t u re a se nhanh hoặc các xét nghiệm xâm lấn khác. 4. Lưu ý khi te s t vi khuẩn H P bằng hơi thở Chú ý: Xét nghiệm hơi thở u re C 13 sẽ không chính xác khi: Xét nghiệm hơi thở u re C 13 có thể dương tính giả nếu mẫu hơi thở được lấy trong khoảng thời gian ngắn < 10 phút sau khi uống u re C 13. Xét nghiệm hơi thở u re C 13 có thể âm tính giả nếu bệnh nhân sử dụng thuốc kháng sinh, muối bi s mu t h, các thuốc ức chế bơm p ro ton (p ro ton p um p i nhi bi to r s: P PI) hoặc su c ra l f a te. Bệnh nhân cần phải ngừng sử dụng các loại thuốc trên ít nhất 10 ngày trước khi làm te s t thở C 13. Xét nghiệm hơi thở u re C 13 nên được thực hiện trong điều kiện đói, ít nhất 4 giờ sau khi ăn, nhất là vào buổi sáng sau 1 đêm không ăn uống gì. Xét nghiệm hơi thở u re C 13 nên được thực hiện trong điều kiện đói, ít nhất 4 giờ sau khi ăn, nhất là vào buổi sáng sau 1 đêm không ăn uống gì. Nếu quý khách hàng có nhu cầu xét nghiệm tại bệnh tại Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec, Quý khách có thể liên hệ Hệ thống Y tế Vin me ct rên toàn quốc hoặc đăng ký trực tuyến TẠI ĐÂY.