Sàng lọc ung thư đại trực tràng

Bài viết được viết bởi bác sĩ Phạm Thị Thu Hương - Trưởng khoa Tiêu hóa gan mật - nội soi - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Ti me s C i ty Mục đích đầu tiên của sàng lọc ung thư đại trực tràng (U TDTT) là để tránh tử vong do U TDTT. Các te s t sàng lọc có thể giúp cho việc tìm ra U T ở giai đoạn sớm và giai đoạn có thể cứu chữa được. Việc sàng lọc cũng giúp phòng tránh được ung thư bằng việc tìm ra và xác định các tổn thương tiền ung thư và điều trị loại bỏ những tổn thương này trước khi chúng tiến triển thành ác tính. Người lớn nên tiến hành sàng lọc ung thư bắt đầu ở tuổi 50 hoặc sớm hơn tùy thuộc vào yếu tố nguy cơ của họ. Có một số te s t dùng để sàng lọc, mỗi te s t đều có mặt thuận lợi và không thuận lợi. Te s t phù hợp nhất lựa chọn dựa trên biểu hiện của bệnh nhân và yếu tố nguy cơ xuất hiện U T ĐT T của họ. 1. Tại sao cần sàng lọc U T ĐT T Phần lớn U T ĐT T phát triển từ p o ly p tiền ung thư. Các p o ly p phát triển từ lớp niêm mạc đại tràng. P o ly p có thể được xác định bằng nội soi (nội soi đại trà ngo r nội soi si g ma), hoặc CT co lo no g ra p hy. Và có thể tiến hành sàng lọc đơn giản ban đầu bằng xét nghiệm phân. Có 02 ty p e s p o ly p thường gặp nhất được xác định là p o ly p tuyến và p o ly p tăng sản. Và có thể tiến hành sàng lọc đơn giản ban đầu bằng xét nghiệm phân. Có 02 ty p e s p o ly p thường gặp nhất được xác định là p o ly p tuyến và p o ly p tăng sản. p o ly p tuyến có thể phát triển thành ung thư. Phần lớn các trường hợp, quá trình p o ly p tiến triển thành ung thư mất ít nhất 10 năm. Các xét nghiệm sàng lọc U T ĐT T có thể xác định p o ly p và tổn thương ung thư. Nếu p o ly p được tìm thấy sẽ được cắt bỏ để ngăn ngừa sự phát triển thành ung thư. Việc sàng lọc đều đặn và loại bỏ p o ly p làm giảm nguy cơ U T ĐT T (tới 90 % đối với nội soi đại tràng). Tương tự như vậy, nếu tổn thương ung thư được tìm thấy, nó có thể được điều trị khỏi nếu ở giai đoạn sớm. Chẩn đoán sớm ung thư làm tăng cơ hội điều trị thành công và giảm tỷ lệ tử vong do ung thư. 2. Các yếu tố nguy cơ của U T ĐT T Nguy cơ của U T ĐT T tăng lên ở người cao tuổi, và phần lớn U T ĐT T xảy ra ở người trên 50 tuổi. Vì thế các chuyên gia khuyến cáo sàng lọc cho mọi người từ độ tuổi 50, thậm chí cả những người không có yếu tố nguy cơ. Một số người có những yếu tố làm tăng nguy cơ mắc U T ĐT T, được khuyến cáo bắt đầu sàng lọc sớm hơn. 3. Các yếu tố nguy cơ có thể ảnh hưởng tới khuyến cáo sàng lọc Một vài bệnh lý làm tăng có ý nghĩa nguy cơ mắc U T ĐT T. 3. Các yếu tố nguy cơ có thể ảnh hưởng tới khuyến cáo sàng lọc Một vài bệnh lý làm tăng có ý nghĩa nguy cơ mắc U T ĐT T. Những người có những yếu tố này được khuyến cáo sàng lọc sớm hơn những người có nguy cơ trung bình. 3.1 Hội chứng gen gia đình P o ly p tuyến gia đình (F a mi lia l a de no ma to u s p o ly p o si s - F A P) – F A P là bệnh di truyền không phổ biến. Người bị bệnh này có hàng trăm (hoặc nhiều hơn) p o ly p phát triển trong lòng đại tràng từ tuổi trưởng thành. Gần như tất cả những người có bệnh lý này sẽ xuất hiện U T DT T trong cuộc đời của họ, và phần lớn xảy ra trước tuổi 45. Hội chứng Ly n ch – Hội chứng Ly n ch cũng là một bệnh di truyền làm tăng nguy cơ U T ĐT T. Bệnh này hay gặp hơn F A P, gặp ít nhất 1 / 20 ca s U T ĐT T. Khoảng 70 % những người có hội chứng Ly n ch sẽ xuất hiện U T ĐT T ở tuổi 65 hoặc sớm hơn. Người có hội chứng Ly n ch cũng có nguy cơ cho những loại ung thư khác, bao gồm ung thư tử cung, dạ dày, bang quang, thận và buồng trứng. Có một số bệnh di truyền hiếm gặp khác cũng làm tăng nguy cơ U T ĐT T. Nếu trong gia đình có người mắc bất kỳ bệnh nào kể trên các thành viên nên làm xét nghiệm tìm bất thường về gen. Nếu trong gia đình có người mắc bất kỳ bệnh nào kể trên các thành viên nên làm xét nghiệm tìm bất thường về gen. 3.2 Tiền sử gia đình hoặc cá nhân có U T ĐT T hoặc p o ly p Những người có U T ĐT T trước đây có nguy cơ cao xuất hiện U T ĐT T mới. Những người có p o ly p tuyến trước tuổi 50 cũng có nguy cơ tăng lên xuất hiện U T ĐT T. Trong gia đình có thành viên (bố, mẹ, anh chị em ruột hoặc con) bị U T ĐT T hoặc p o ly p tuyến đại trực tràng thì thành viên trong gia đình được coi là có nguy cơ cao của U T ĐT T. Nguy cơ có thể tăng lên phụ thuộc vào số người trong gia đình và độ tuổi được phát hiện ung thư hoặc p o ly p s. 3.3 Bệnh ruột viêm - In f lam ma to r y bo w e l di se a se (I B D) Những người có bệnh C ro hn hoặc viêm loét đại tràng có nguy cơ tăng lên của ung thư đại trực tràng. Mức độ nguy cơ phụ thuộc vào mức độ viêm và thời gian bị bệnh. Viêm toàn bộ đại tràng và khoảng thời gian bị bệnh từ 10 năm liên quan đến có nguy cơ cao hơn của U T ĐT T. 4. Thói quen sống Có vài thói quen sống cũng được coi là làm tăng nguy cơ xuất hiện U T ĐT T. 4. Thói quen sống Có vài thói quen sống cũng được coi là làm tăng nguy cơ xuất hiện U T ĐT T. Bao gồm: Chế độ ăn nhiều chất béo, ăn nhiều thịt có màu đỏ và ít chất xơ Thói quen sống ngồi nhiều, ít vận động Hút thuốc lá Sử dụng rượu bia Béo phì Thay đổi những yếu tố nguy cơ này có thể giúp làm giảm nguy cơ U T ĐT T, hơn nữa sẽ cải thiện tình trạng sức khỏe chung. Mặc dù vậy sự xuất hiện các yếu tố nguy cơ này không ảnh hưởng đến sự khuyến cáo khi nào bắt đầu sàng lọc U T ĐT T. 5. Các yếu tố có thể làm giảm nguy cơ Thay đổi chế độ ăn, tăng cường tập thể dục, ngừng sử dụng rượu bia và hút thuốc lá có thể giúp làm giảm nguy cơ xuất hiện ung thư đại trực tràng. Sử dụ nga s pi rin trong phòng ngừa bệnh tim mạch cũng có thể làm giảm nguy cơ của ung thư đại trực tràng. Sử dụ nga s pi rin trong phòng ngừa bệnh tim mạch cũng có thể làm giảm nguy cơ của ung thư đại trực tràng. Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec đang triển khai Gói Tầm soát và phát hiện sớm ung thư đại trực tràng, được thực hiện bởi đội ngũ y bác sĩ giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực chẩn đoán, điều trị ung thư đại trực tràng, có sự hỗ trợ của hệ thống trang thiết bị công nghệ hiện đại, đầy đủ các phương tiện chuyên môn để chẩn đoán xác định bệnh và xếp giai đoạn trước điều trị như: Nội soi, CT s can, PET - CT s can, MRI, Chụp X quang tuyến vú, chẩn đoán mô bệnh học, xét nghiệm gen - tế bào,... giúp phát hiện sớm bệnh ung thư đại tràng ngay cả khi chưa có triệu chứng. Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec là một trong những bệnh viện không những đảm bảo chất lượng chuyên môn với đội ngũ y bác sĩ, hệ thống trang thiết bị công nghệ hiện đại mà còn nổi bật với dịch vụ khám, tư vấn và chữa bệnh toàn diện, chuyên nghiệp; không gian khám chữa bệnh văn minh, lịch sự, an toàn và tiệt trùng tối đa. Để đặt lịch khám tại viện, Quý khách vui lòng bấm số HO T LI NE hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY. Tải và đặt lịch khám tự động trê nứng dụng My Vin me c để quản lý, theo dõi lịch và đặt hẹn mọi lúc mọi nơi ngay trên ứng dụng. Bài viết được viết bởi ThS. Bác sĩ Hà Thị Thu Hiên - Khoa Xét nghiệm - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Ti me s C i ty 1. P o ly p và ung thư đại trực tràng có thể phát hiện sớm không? Sàng lọc (tầm soát) là quá trình tìm kiếm ung thư hoặc tiền ung thư ở những người không có triệu chứng của bệnh. Thực hiện thường xuyên là một trong những công cụ mạnh mẽ nhất chống lại ung thư đại trực tràng. Tầm soát thường có thể phát hiện sớm ung thư đại trực tràng, khi nó còn nhỏ, chưa di căn và có thể dễ điều trị hơn. Kiểm tra thường xuyên thậm chí có thể ngăn ngừa ung thư đại trực tràng. Một p o ly p có thể mất từ ​ ​ 10 đến 15 năm để phát triển thà nhung thư. Với việc tầm soát, các bác sĩ có thể tìm và loại bỏ các p o ly p trước khi chúng có cơ hội chuyển thành ung thư. 2. Tại sao tầm soát ung thư đại trực tràng lại quan trọng? Ung thư đại trực tràng là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong do ung thư cho cả nam và nữ ở Mỹ và các nước trên thế giới trong đó có Việt Nam. Nhưng tỷ lệ người chết do ung thư đại trực tràng đã giảm trong vài thập kỷ. Một lý do cho điều này là hiện nay các p o ly p đại trực tràng thường được tìm thấy nhiều hơn bằng cách sàng lọc và cắt bỏ trước khi chúng có thể phát triển thành ung thư. Khi ung thư đại trực tràng được phát hiện ở giai đoạn sớm trước khi nó di căn, tỷ lệ sống sau 5 năm là khoảng 90 %. Nhưng chỉ có khoảng 4 / 10 ca ung thư đại trực tràng được phát hiện ở giai đoạn sớm này. Khi ung thư đã lan ra ngoài đại tràng hoặc trực tràng, tỷ lệ sống sẽ thấp hơn. Các khuyến nghị của Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ về Phát hiện Sớm Ung thư đại trực tràng có hướng dẫn về việc sử dụng các xét nghiệm sàng lọc để tìm những dấu hiệu ung thư và p o ly p đại trực tràng 3. Hướng dẫn của Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ về Tầm soát Ung thư Đại trực tràng Đối với những người có nguy cơ trung bình A CS khuyến cáo những người có nguy cơ trung bình * mắc bệnh ung thư đại trực tràng nên bắt đầu tầm soát thường xuyên ở tuổi 45. Điều này có thể được thực hiện bằng một xét nghiệm tìm kiếm các dấu hiệu ung thư trong phân của một người (xét nghiệm dựa trên phân) Các tùy chọn này được liệt kê bên dưới. Những người có sức khỏe tốt tầm soát ung thư đại trực tràng định kỳ cho đến hết 75 tuổi. Đối với những người từ 76 đến 85 tuổi, quyết định sàng lọc phải dựa trên sở thích, tuổi thọ, sức khỏe tổng thể và lịch sử sàng lọc trước đó. Những người trên 85 tuổi không cần thiết tầm soát ung thư đại trực tràng. * Những người thuộc nhóm có nguy cơ trung bình nếu họ không có: ● Tiền sử cá nhân bị ung thư đại trực tràng hoặc một số loại p o ly p ● Tiền sử gia đình mắc bệnh ung thư đại trực tràng Tiền sử cá nhân về bệnh viêm ruột (viêm loét đại tràng hoặc bệnh C ro hn) ● Hội chứng ung thư đại trực tràng di truyền đã được xác nhận hoặc nghi ngờ, như bệnh đa p o ly p u tuyến gia đình (F A P) hoặc hội chứng Ly n ch (ung thư đại tràng không đa p o ly p di truyền) ● Tiền sử bản thân từng tia xạ vào vùng bụng hoặc vùng chậu để điều trị ung thư trước đó Các xét nghiệm lựa chọn để tầm soát ung thư đại trực tràng Kiểm tra dựa trên phân ● Xét nghiệm hóa miễn dịch trong phân (F I T) có độ nhạy cao làm hàng năm ● Xét nghiệm máu ẩn trong phân dựa trên Gu ai a c có độ nhạy cao (g F O B T) làm hàng năm ● Xét nghiệm A D N phân đa mục tiêu (m t - s DNA) 3 năm một lần Kiểm tra (cấu trúc) của đại trực tràng qua hình ảnh ● Nội soi đại tràng 10 năm một lần ● Chụp CT đại tràng (nội soi đại tràng ảo) 5 năm một lần ● Nội soi đại tràng si g ma linh hoạt (F SI G) 5 năm một lần Có một số khác biệt giữa các loại xét nghiệm này, nhưng điều quan trọng nhất là phải được sàng lọc, cho dù bạn chọn xét nghiệm nào. Nếu bạn chọn kiểm tra bằng một xét nghiệm khác ngoài nội soi đại tràng, bất kỳ kết quả xét nghiệm bất thường nào cũng nên được theo dõi bằng nội soi đại tràng kịp thời. Đối với nhóm người có nguy cơ cao Những người có nguy cơ mắc ung thư đại trực tràng cao có thể cần bắt đầu tầm soát ung thư đại trực tràng trước 45 tuổi, tầm soát thường xuyên hơn và / hoặc làm các xét nghiệm cụ thể. Nhóm này bao gồm những người có: ● Tiền sử gia đình mắc bệnh ung thư đại trực tràng hoặc một số loại p o ly p nhất định ● Tiền sử cá nhân bị ung thư đại trực tràng hoặc một số loại p o ly p ● Tiền sử người đó có bệnh viêm ruột (viêm loét đại tràng hoặc C ro hn bệnh) ● Tiền sử gia đình đã biết về hội chứng ung thư đại trực tràng di truyền, chẳng hạn như bệnh đa p o ly p u tuyến gia đình (F A P) hoặc hội chứng Ly n ch (còn được gọi là bệnh ung thư đại tràng không đa p o ly p di truyền) ● Tiền sử bản thân từng xạ trị vùng bụng hoặc vùng chậu để điều trị ung thư trước đó Các khuyến nghị tầm soát ung thư đại trực tràng còn tùy thuộc vào từng cá thể mỗi người. Những người đã cắt bỏ một số loại p o ly p trong quá trình nội soi. Những người đã cắt bỏ một số loại p o ly p trong quá trình nội soi. Hầu hết những người này sẽ cần đi nội soi lại sau 3 năm, nhưng một số người có thể cần phải đi khám lại sớm hơn (hoặc muộn hơn) 3 năm, tùy thuộc vào loại, kích thước và số lượng p o ly p. Những người đã bị ung thư đai trực tràng: Hầu hết những người này sẽ phải bắt đầu nội soi thường xuyên khoảng một năm sau khi phẫu thuật loại bỏ ung thư. Các thủ tục khác như MRI hoặc nội soi. Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec đang triển khai Gói Tầm soát và phát hiện sớm ung thư đại trực tràng, được thực hiện bởi đội ngũ y bác sĩ đầu ngành giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực chẩn đoán, điều trị ung thư đại trực tràng, có sự hỗ trợ của hệ thống trang thiết bị công nghệ hiện đại, đầy đủ các phương tiện chuyên môn để chẩn đoán xác định bệnh và xếp giai đoạn trước điều trị như: Nội soi, CT s can, PET - CT s can, MRI, Chụp X quang tuyến vú, chẩn đoán mô bệnh học, xét nghiệm gen - tế bào,... giúp phát hiện sớm bệnh ung thư đại tràng ngay cả khi chưa có triệu chứng. giúp phát hiện sớm bệnh ung thư đại tràng ngay cả khi chưa có triệu chứng. Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec là một trong những bệnh viện không những đảm bảo chất lượng chuyên môn với đội ngũ y bác sĩ đầu ngành, hệ thống trang thiết bị công nghệ hiện đại mà còn nổi bật với dịch vụ khám, tư vấn và chữa bệnh toàn diện, chuyên nghiệp; không gian khám chữa bệnh văn minh, lịch sự, an toàn và tiệt trùng tối đa. Nếu có nhu cầu tư vấn và thăm khám tại các Bệnh viện Vinmec thuộc hệ thống Y tế trên toàn quốc, Quý khách vui lòng đặt lịch trên website để được phục vụ. Để đặt lịch khám tại viện, Quý khách vui lòng bấm số HO T LI NE hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY. Tải và đặt lịch khám tự động trê nứng dụng My Vin me c để quản lý, theo dõi lịch và đặt hẹn mọi lúc mọi nơi ngay trên ứng dụng.