Ý nghĩa của xét nghiệm Co r ti so l

Co r ti so l là một ho r mon chống trầm cảm được tiết ra ở vỏ thượng thận. Nồng độ co r ti so l trong cơ thể tăng cao nhất vào buổi sáng và thấp nhất khi về đêm. Xét nghiệm co r ti so l để đánh giá tình trạng giảm hay tăng co r ti so l, từ đó giúp định hướng chẩn đoán bệnh Cu s hin g, A d di son hay một số bệnh liên quan đến vỏ thượng thận. 1. Co r ti so l là gì? Co r ti so l hay g lu co co r ti coi d là mộ tho r mon s te roi d được sản xuất ra ở vỏ thượng thận, có khả năng chốn gs tre s s. Khi cơ thể bị stress sẽ kích thích vùng dưới đồi tăng tiết ho r mon giải phóng ho r mon hướng thượng thận, rồi ho r mon này kích thích tuyến yên tăng tiết A CT H kích thích vỏ thượng thận tiết co r ti so l. Việc tăng co r ti so l lại kích thích ngược làm tuyến yên giảm sản xuất A CT H. Chức năng của co r ti so l trong cơ thể: Giúp tiêu thụ glucose tạo thành năng lượng hoạt động cho cơ thể, Kích thích tăng chuyển hóa các chất trong cơ thể, đặc biệt các chất dự trữ năng lượng như mỡ, protein... Chống stress nhờ khả năng khởi động các phản ứng với tác nhân gây stress. Tham gia vào chức năng miễn dịch, các phản ứng chống viêm. Làm tăng tiết dịch vị. Nồng độ co r ti so l trong cơ thể giúp đánh giá chức năng của vỏ thượng thận. Sự sản xuất co r ti so l phụ thuộc vào nhịp điệu ngày đêm. Nồng độ co r ti so l trong cơ thể giúp đánh giá chức năng của vỏ thượng thận. Sự sản xuất co r ti so l phụ thuộc vào nhịp điệu ngày đêm. Thường nồng độ co r ti so l trong máu đạt đỉnh điểm vào khoảng từ 6 đến 8 giờ và thấp nhất vào ban đêm. Do đó, khi tiến hành xét nghiệm co r ti so l, thời gian lấy mẫu lý tưởng nhất là buổi sáng. Xét nghiệm co r ti so l có thể được tiến hành với mẫu bệnh phẩm là máu hoặc nước tiểu 24 giờ tùy theo chỉ định của bác sĩ với tình trạng bệnh lý của bệnh nhân. 2. Ý nghĩa của xét nghiệm co r ti so l Với xét nghiệm co r ti so l máu, sự thay đổi nồng độ co r ti so l giúp đánh giá chẩn đoán phân biệt: Suy thượng thận tiên phát với suy thượng thận thứ phát. Đánh giá một số vấn đề liên quan đến tuyến yên. Hội chứng Cu s hin g. Với chỉ số xét nghiệm co r ti so l niệu: Giúp định hướng chẩn đoán và theo dõi hiệu quả điều trị của một số bệnh như cường tuyến thượng thận, bệnh A d di son... Hỗ trợ chẩn đoán bất thường 11 be ta hy d ro xy s te roi d de hy d ro gen a se. Chẩn đoán tăng a l do s te ron. Ý nghĩa của chỉ số xét nghiệm co r ti so l: Giá trị bình thường của co r ti so l: Xét nghiệm co r ti so l trong máu bình thường: Từ 7 đến 10 h: 171536 n mo l / l tương đương 6, 2 - 11, 9 μ g / d l. Từ 16 đến 20 h: 64 - 327 n mo / l tương đương 2, 3 - 11, 9 μ g / d l. Nồng độ co r ti so l niệu: 27, 6 - 276 mmol / ngày tương đương 10 - 100 μ g / ngày. Xét nghiệm co r ti so l trong máu bình thường: Từ 7 đến 10 h: 171536 n mo l / l tương đương 6, 2 - 11, 9 μ g / d l. Từ 16 đến 20 h: 64 - 327 n mo / l tương đương 2, 3 - 11, 9 μ g / d l. Nồng độ co r ti so l niệu: 27, 6 - 276 mmol / ngày tương đương 10 - 100 μ g / ngày. Xét nghiệm co r ti so l tăng cao trong máu thường gặp ở các trường hợp: Hội chứng Cu s hin g. Người bị béo phì, hay làm việc vận động quá sức. Người đang bị sốc hoặc có dấu hiệu bị stress. Bệnh nhân u tuyến biểu mô thượng thận, cường tuyến yên hoặc cường tuyến giáp. Tăng co r ti so l báo hiệu một tình trạng nhiễm trùng, nguy cơ sản giật hoặc có sự xuất hiện của khối u sản xuất A CT H không đúng chỗ. Ngoài ra, ở những người có thai, bị bỏng hay viêm tụy cấp cũng bị tăng co r ti so l. Hội chứng Cu s hin g. Người bị béo phì, hay làm việc vận động quá sức. Người đang bị sốc hoặc có dấu hiệu bị stress. Bệnh nhân u tuyến biểu mô thượng thận, cường tuyến yên hoặc cường tuyến giáp. Tăng co r ti so l báo hiệu một tình trạng nhiễm trùng, nguy cơ sản giật hoặc có sự xuất hiện của khối u sản xuất A CT H không đúng chỗ. Tăng co r ti so l báo hiệu một tình trạng nhiễm trùng, nguy cơ sản giật hoặc có sự xuất hiện của khối u sản xuất A CT H không đúng chỗ. Ngoài ra, ở những người có thai, bị bỏng hay viêm tụy cấp cũng bị tăng co r ti so l. Chỉ số xét nghiệm co r ti so l trong máu giảm khi: Mắc bệnh A d di son hoặc các bệnh lý về gan. Bị suy tuyến thượng thận, suy tuyến giáp hoặc hoại tử tuyến yên sau sinh. Bệnh nhân hạ đường huyết cũng kéo theo giảm co r ti so l máu. Mắc bệnh A d di son hoặc các bệnh lý về gan. Bị suy tuyến thượng thận, suy tuyến giáp hoặc hoại tử tuyến yên sau sinh. Bệnh nhân hạ đường huyết cũng kéo theo giảm co r ti so l máu. Nồng độ co r ti so l niệu tăng cao: Phụ nữ có thai hoặc vô kinh. Bị stress. Bệnh nhân cường tuyến giáp, có khối u tuyến yên. Hội chứng Cu s hin g làm tăng đồng thời cả co r ti so l niệu và máu. Người mắc ung thư phổi. Phụ nữ có thai hoặc vô kinh. Bị stress. Bệnh nhân cường tuyến giáp, có khối u tuyến yên. Hội chứng Cu s hin g làm tăng đồng thời cả co r ti so l niệu và máu. Người mắc ung thư phổi. Nồng độ co r ti so l niệu giảm: Bệnh nhân có biểu hiện rối loạn chức năng cầu thận. Mắc bệnh A d di son, suy tuyến giáp, suy tuyến yên. Bệnh nhân có biểu hiện rối loạn chức năng cầu thận. Bệnh nhân có biểu hiện rối loạn chức năng cầu thận. Mắc bệnh A d di son, suy tuyến giáp, suy tuyến yên. Ngoài ra, sự thay đổi nồng độ co r ti so l trong cơ thể còn liên quan đến các yếu tố không phải bệnh lý như: Stress, làm việc quá sức, hay đang ngủ. Do dùng thuốc De xa me tha son, thuốc tránh thai, Am phe ta mi ne, Le vo do pa, An d ro gen... Người có hội chứng buồng trứng đa nang, nghiện rượu, rối loạn nồng độ co r ti so l cấp tính... Mẫu bệnh phẩm chưa được lấy và bảo quản đúng cách. 3. Những lưu ý khi lấy bệnh phẩm làm xét nghiệm co r ti so l Một số yếu tố có thể gây ảnh hưởng đến kết quả xét nghiệm: Yếu tố tâm lý như sợ hãi, căng thẳng, stress. Việc có thai có thể làm nồng độ co r ti so l tăng ca trong nước tiểu. Ăn uống, tập thể dục mạnh trước khi xét nghiệm. Bệnh nhân hạ đường huyết. Sử dụng thuốc tránh thai hoặc đang dùng thuốc điều trị bệnh. Trong vòng 1 tuần trước khi xét nghiệm có quét phóng xạ. Mẫu bệnh phẩm. Để không bị sai số nhiều trong xét nghiệm co r ti so l dẫn đến chẩn đoán không chính xác, cần lưu ý: Nồng độ co r ti so l trong cơ thể thay đổi liên tục trong ngày, thời gian làm xét nghiệm tốt là buổi sáng. Nếu bệnh nhân được chỉ định lấy bệnh phẩm máu: Nhịn ăn khoảng 10 đến 12 tiếng trước khi lấy máu. Nếu bệnh nhân được chỉ định lấy bệnh phẩm máu: Nhịn ăn khoảng 10 đến 12 tiếng trước khi lấy máu. Không tập thể dục mạnh trước xét nghiệm 1 ngày. Một số thuốc điều trị bệnh khác có thể gây ảnh hưởng đến kết quả xét nghiệm co r ti so l nên cần ngưng trước khi xét nghiệm 24 giờ như: thuốc chống động kinh, thuốc tránh thai loại p ro ge s te ro ne và e s tro gen, an d ro gen hay các thuốc g lu co co r ti coi ds. Đối với bệnh nhân nghi ngờ hội chứng Cu s hin g, cần lấy máu 2 lần: lúc 7 - 10 h và lúc 16 - 20 h. Nếu bệnh nhân được chỉ định lấy bệnh phẩm nước tiêu: Lấy mẫu nước tiểu 24 giờ theo hướng dẫn của nhân viên y tế, bảo quản trong bình chứa có a c i d bo ri c theo yêu cầu. Nói chung, co r ti so l là một ho r mon quan trọng của cơ thể. Để biết được nồng độ co r ti so l trong cơ thể có thể làm xét nghiệm máu hoặc nước tiểu. Tăng co r ti so l hay giảm co r ti so l đều liên quan đến những bệnh lý trong cơ thể. Xét nghiệm co r ti so l có thể bị sai số nếu không thực hiện đúng quy trình xét nghiệm, dẫn đến những chẩn đoán không chính xác. Vậy nên hãy thực hiện xét nghiệm co r ti so l ở những cơ sở y tế uy tín để không bị ảnh hưởng đến chẩn đoán bệnh lý đưa đến những hướng điều trị bệnh sai lầm. Để đặt lịch khám tại viện, Quý khách vui lòng bấm số HO T LI NE hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY. Tải và đặt lịch khám tự động trê nứng dụng My Vin me c để quản lý, theo dõi lịch và đặt hẹn mọi lúc mọi nơi ngay trên ứng dụng.